Split (2)

train · 10.4M rows

text stringlengths 7 335k
Yuqori Rolikda VIP Casino foydalari ko'p bo'ladi SlotJar Mobil Casino mavjud a'zolari uchun ko'p foyda beradi: Sodiq futbolchilar muntazam yonilg'i olish uchun kutish mumkin, qayta-yuk, va reklama bonuslar shunday, bir futbolchi nuqtai nazaridan, u asosan bir necha saytlar bo'ylab ularni yoyish nechta kazino saytida barcha Gambling joylashtirish dono
Tramp prezident bo'lsa, "OAV hokimiyatini" cheklashga va`da berdi - Yoshlar.com Tramp prezident bo'lsa, "OAV hokimiyatini" cheklashga va`da berdi AQSh prezidenti lavozimiga nomzod Donald Tramp 21 oktabrda AQShning Pensilvaniya shtatida so'zlagan nutqida agar prezident etib saylansa, "ommaviy axborot vositalari hokimiyatini" cheklashga va`da berdi. Milliarderning fikricha, ba`zi OAV uning raqibi Xillari Klintonni qo'llab-quvvatlab, Trampning prezidentlik kampaniyasiga to'sqinlik qilmoqda. Bu haqda Reuters axborot agentligi xabar bermoqda. "Ular menga berilgan ovozlar, amerika xalqi ovozini bostirishga zo'r berib urinmoqdalar", deb aytdi Tramp. Tramp AT&T telekommunikatsion kompaniyasiga Time Warner. kompaniyasini sotib olishga xalaqit berish niyatidaligini bildirgan. Uning fikricha, bunday bitimlar demokratiyani barbod qiladi, chunki juda katta hokimiyat "juda ozchilik qo'lida mujassamlashadi". Milliarder shuningdek oddiy amerikaliklarni ogoh bo'lishga chaqirdi. "Agar OAV qarshilik ko'rsatishga cheklanmagan imkonlarga ega bo'lgan men kabi odamga qarshi kurasha olsa, tasavvur qiling, ular siz bilan, sizning ish joyingiz, xavfsizligingiz, ta`limingiz bilan nimalar qila olishadi?", deb aytdi Tramp.
—217—–o‘limdan keyin qayta tirilishga ishonish. Islom ta’limotiga ko‘ra, qiyomat kuni bo‘lganda barcha insonlar qabrdan turadilar va mahshargoh maydoniga yig‘iladilar. U yerda barcha odamlar dunyodagi amallariga qarab mukofot (jannat) yoki jazo (do‘zax)ga mahkum etiladilar. Namoz islomda imondan keyin musulmonlarga farz qilingan ikkinchi amal hisoblanadi. Qur’oni karimda namozga qat’iy buyruqlar kelgan bo‘lib, uning ba’zi shartlari bayon etilgan. Namozning vaqti, miqdori hamda ado etish tartiblari hadislar bilan joriy etilgan. Bu masalada turli mazhablarda ba’zi farqlar bor. Har kuni besh vaqt namoz: bomdod, peshin, asr, shom va xufton ado etiladi. Zakot (arabcha –poklash) ehtiyojdan tashqari bo‘lgan boylikning qirqdan bir qismini (2,5 %) sadaqa qilish. Zakot moli zakot miqdoriga yetgan badavlat kishilar uchun farz etilgan. Zakot yetim–yesir, beva–bechoralar, musofirlar, qarzdorlar kabi muhtoj kishilarga beriladi. Zakot hijriy hisob bilan bir yil davomida ishlatilmay turgan yoki shaxsiy ehtiyojdan tashqari xususiy mulk sifatida foydalanilayotgan mablag‘dan beriladi. Zakot islomdagi ijtimoiy himoyalashning o‘ziga xos ko‘rinishidir. Bu jamiyat taraqqiyoti, tinch va osudaligi yo‘lida katta ahamiyat kasb etadi. Ro‘za yilda bir oy–hijriy qamariy kalendarning Ramazon oyi davomida kunduz kunlari yeyish–ichish va jinsiy aloqada bo‘lishdan tiyilish. Ro‘za hijratning ikkinchi yili farz bo‘lgan. Bu ibodat kasal yo safarda bo‘lgan kishilardan boshqa kunlarda tutib berish sharti bilan soqit qilinadi. Haj–qodir bo‘lgan kishi uchun umrida bir marta Makka shahridagi Ka’bani ziyorat qilish va ushbu ibodat o‘z ichiga oladigan arkonlarni ado etishdan iborat. Haj zulhijja oyining sakkizinchi kunidan boshlanadi. Haj qilishning uch turi mavjud: “ifrod” –faqat haj amallari bajariladi, “qiron” –haj va umra amallari oldinma–ketin bajariladi, “tamattu’” –avval umra qilinib, ehromdan chiqiladi va
kasb ta‘limi metodikasi,kurs ishlari, rasmiylashtirish, kurs ishining ―Kasb – hunar kollejlarida ishlab chiqarish amaliyotini tashkil etish va 1 2 2 Kasb – hunar kollejlarida ishlab chiqarish amaliyotini tashkil etish va 1 3 Asosiy tushuncha va iboralar: Ishlab chiqarish amaliyotini, ob`ektlarni tanlash, yuritiluvchi hujjatlar, hisobot, amaliyotni Ishlab chiqarish amaliyotining maqsadi va vazifalari nimadan iborat? Ishlab chiqarish amaliyotining tashkil etish bosqichlari
Ko‘k boru (ko‘pkari) ot sporti o‘yini - an‘anaviy amaliyotlar, tomoshalar va o‘yindan iborat Ot mingan ikki raqib guruh bir-biriga qarshi kim ko‘p hisob yig‘ish uchun o‘ynashadi Jamoalar odatda “to‘p” o‘rnida uloqdan foydalanishgan, ammo so‘nggi yillarda ba‘zi oyinchilar uloq o‘rnida haykal yoki qolipdan foydalanishyapti
(DIS qg KU A A ai (199) = 000 ap м) 8-topshiriq. Quyidagi hikoyani o‘qing, tarjima qiling va hikoyadagi barcha fe’l shakllarining zamonini aytib bering. uyla gli za ҚOP CИP PP YA v AA oBI (224 jiniy qla ja Ain 45 ia ging bi A a ii Anh A3 GI Ui AGA i ai za ARsh oa Lug‘at si haste —danak, urug‘ alash andoxtan —tashlamoq, irg‘itmoq sa po‘’rxo‘r —yebto‘ymas, tomoqxo‘r Yalli ib boqi go‘zoshtan —qoldirmoq Yigirmanchi dars iYA 9255 ror ja) Ck ai uni ai u A AAAY YP YP COH YP CИ ИKT IGI (PP Ap T И PECYPC TИ И CET ai ia yoiga soon B nN Uy ST aaa gi B gas an i IAR u o) — i A AKA y ш ai BAA i yz з A B yтyи A AAA 242 X Ju, ASI 72 ДA ДA aa 42. XA 45 Ap AB sas Aa. ДA AЗA юл (543 y 191
Overdraft (overdraft) –bu mijoz hisobvarag‘idagi qoldiqdan ko‘proq sarf qilganda bank tomonidan uning hisob varag‘ini qisqa muddatli kreditlashtirishdir (ma’lum bir limit doirasida). Bunda hisobvarag‘iga kelib tushadigan barcha mablag‘lar avtomatik tarzda qarzni qaytarish (uzish)ga yo‘naltiriladi. Banklar overdraftning imkoniyatlarini, uncha katta bo‘lmagan limitni o‘rnatib (odatda, bir oylik daromad doirasida), ish haqi kartalariga nisbatan qo‘llashadi. Bu kreditning qaytarilmasligi bilan bog‘liq bo‘lgan bank risklarini kamaytiradi. Zero, qarzdorlik birinchi ish haqining o‘zidayoq qaytariladi. Shuning uchun ham overdraftdan foydalanilgani uchun foiz stavkasi kredit kartasi bo‘yicha shunday ko‘rsatkichdan pastroq bo‘ladi. Mijozlar uchun esa, bularning barchasi, ularning e’tiborliligiga, aniqrog‘i, noetiborliligiga bog‘liq. Dastlab, ular yechib olinuvchi summaning ortganligidan, yoqimli tarzda, hayron qoladilar. So‘ng esa, overdraftdan foydalanayotgan bo‘lsalar, kredit foizi bilan qaytarilganidan keyin hisob varag‘ida summaning kamayganligidan xabar topib, ularning hafsalalari pir bo‘ladi. Overdraft(li) debet(li) karta (debit kart with an overdraft facility) –to‘lov kartasi bo‘lib, undan tovarlar va xizmatlarni, bir paytning o‘zida, ham karta hisobvarag‘idagi mablag‘lar hisobidan, ular yetarli bo‘lmaganda esa, ham bank-emitentning kredit mablag‘lari hisobidan (bank tomonidan o‘rnatilgan limit doirasida) naqd pulsiz to‘lashda foydalanish mumkin. ELEKTRON PULLAR Elektron pullar. Nima ular? Elektron pullar to‘lov instrumentlarining yangi turi (ko‘rinishi) bo‘lib, ulardan hozirning o‘zidayoq Internetda hisob-kitoblar uchun keng qo‘llanishga ulgurildi. Bu to‘lov vositasi doimiy ravishda o‘zgarib bormoqda. Shuning uchun
— .. .. .. Ca ko IZ Б. БA 4 .. ..- .. 4 Ma 4 Ma .. kap .- K.X .. a NX ЖYДA Гe" TИ ИePYЧA ИЧ TA Y" ж. "MИИTA MИ "" 9 a m ф." HA b. a ALKIL AL AL RIO IOANA IAN ..- n a ka N’ ALI o "Y.Ш KM2 2 5 Ra
Toshkent shahar hokimi poytaxtda tramvaylar olib tashlanishi masalasiga oydinlik kiritdi Jamiyat Dunyo Futbol Mutolaa Jinoyat Savol-javob Shou-biznes Hi-tech Lady Salomatlik Мозийдан садо Hidoyat sari Toshkent shahar hokimi poytaxtda tramvaylar olib tashlanishi masalasiga oydinlik kiritdi 20:49, 28 mart 2016 Toshkent shahrida avtomobil yo`llari va ko`priklar qurilishi, tramvay yo`llarining demontaj qilinishi borasidagi ishlarning mazmun mohiyatiga bag`ishlangan matbuot anjumani tashkil etildi. Tadbirda Toshkent shahar hokimi Rahmonbek Usmonov poytaxtdagi transport vositalari oqimining tezkorlik bilan oshib borishi yo`l-kommunikasiya tarmoqlarida muayyan o`zgarishlar qilish zaruratini keltirib chiqarayotganini ta`kidladi. Mutasaddilarning bu boradagi o`rganish natijalari tahlil qilinib, shaharning Muqimiy, “Samarqand darvoza”, “Mehrjon-Sayxun”, Aliev, “Temiryo`lchilar”, “Kichik halqa yo`li”, “Beltepa”, “Shifokorlar”, “Katta halqa yo`li”, Farhod-To`qimachi, Mannon Uyg`ur – Beshqayrag`och, Lutfiy, “Katta hirmontepa”, Qamarniso, Farobiy, “Ohangaron yo`li”, “Qorasuv”, “Farg`ona yo`li”, “Yangi qo`yliq”, “Qushbegi” va “Bunyodkor” ko`chalari bo`ylab o`tgan jami 87,8 kilometr uzunlikdagi tramvay yo`lini demontaj qilinishi haqidagi qarorga kelingan. Hokimning ta`kidlashicha, Shota Rustaveli hamda Muqimiy ko`chasi chorrahasida transport vositalari harakati soatiga 11500 ta mashinani tashkil etadi, ya`ni oqim mavjud quvvatga nisbatan 191 foizga teng, bu esa deyarli 2 barobar ko`p degani, “Bunyodkor” va Muqimiy ko`chalari kesishuvida transport harakati moslangan quvvatga nisbatan 141 foizni, “Nurafshon” ko`chasining Oqtepa maydoniga ulanishi ko`zda tutilayotgan qismida esa 131 foizni tashkil etadi. Shularni inobatga olgan holda yuqorida keltirilgan tramvay liniyalari olib tashlanadi hamda buning evaziga yo`llarning o`tkazuvchanlik qobiliyati oshadi. Aynan tramvayda qatnaydigan aholini inobatga olgan holda esa ushbu transport o`rniga “Massiv Beshqayrag`och” – “metro Beruniy” yo`nalishida qatnaydigan 10 dona t12-sonli avtobus, “Massiv Qo`yliq-4 – “Toshkent vokzali” oralig`ida qatnaydigan 11 dona t26-sonli avtobus, “Massiv Chilonzor 25-kv” - Toshkent vokzali” (t9-sonli), “Qo`yliq markazi” – “Toshkent vokzali” (t13-sonli)yo`nalishlarida qatnaydigan har bir yo`nalish uchun 18 donadan, “Massiv Beshqayrag`och” – “Oqtepa maydoni” (t8-sonli) 10 dona hamda “Massiv Beshqayrag`och” – “Chilonzor buyum bozori”ni bog`laydigan t17-sonli 13 dona, jami 80 dona avtobuslarni yo`lga qo`yish ko`zda tutilgan. Mazkur avtobuslarning vaqt oralig`i tramvaynikidan ancha tez bo`lib, bu aholiga etarlicha qulaylik yaratadi, deya ta`kidladi Usmonbekov.
Yakunlanib borayotgan 10 avgust, shanba kuni O‘zbekiston va jahonda yuz bergan voqea-hodisalar hamda yangiliklarning eng muhimlari va eng saralari bilan KUN UZ dayjestida tanishtiramiz O‘ZBeKISTON XABARLARI· Shavkat Mirziyoyev O‘zbekiston xalqini Qurbon hayiti bilan tabrikladi· Shavkat Mirziyoyevning Buyuk Britaniyaga tashrifi tashkil etiladi· Toshkent viloyatida 4ta tumanda IIB boshlig‘i o‘zgardi Iqtisodiyot· O‘zbekistonda dollar kursi o‘sishi qachongacha davom etadi? Iqtisodchi fikri· O‘zbekistonda avtomobillarga gaz to‘ldirish stansiyalariga yetkazib beriluvchi gaz hajmi ochiqlandi· «Aqlli hisoblagichlar» o‘z ko‘rsatkichlarini oshiradimi?· Gaz yetkazib beruvchilar qanday majburiyatlarga ega? Dolzarb mavzular· Saida Mirziyoyeva: Har bir oila o‘z oila boshi bilan farovon hayot kechirsin· O‘zbekistonda aholini ro‘yxatga olishda uylarning ro‘yxati ham tuziladi· Rishton hasharidagi qurbon Qo‘shtepa hokimi nimani yashiryapti?· YPX xodimlaridan qarama-qarshi yo‘nalishda qochgan “Lasetti” haydovchisiga 15 sutkalik qamoq jazosi berildi JAHON XABARLARI Qirg‘izistondagi voqealar· «Uning o‘zi aybdor»: Otunbayeva Atamboyevning hibsga olinishini izohladi· Atamboyev ma'muriyatining sobiq rahbari hibsga olindi· Atamboyev birinchisi emas Qirg‘izistonning ta'qibdagi prezidentlari· Atamboyevning qizi videomurojaat bilan chiqdi· Qirg‘izistonda Atamboyevning mol-mulki va telekanali hibs qilindi Boshqa xabarlar· «Dabdabali dasturxon - millatga hurmatsizlik» Imomali Rahmon tojikistonliklarni Qurbon hayiti bilan tabrikladi· Daniya poytaxtida to‘rt kun ichidagi ikkinchi portlash sodir bo‘ldi· Haj-2019 Saudiya Arabistonida qirg‘izistonlik uch nafar ziyoratchi vafot etdi· Rossiya Kuril orollarining Yaponiya hududi sifatida ko‘rsatilishiga munosabat bildirdi· Tramp Kim Chen Indan yangi uchrashuv o‘tkazish taklifini olganini ma'lum qildi· Fransiya AQShning "normand formatiga" kiritilishi mumkinligiga izoh berdi SPORT XABARLARI· Valverde Neymarning qaytishi haqidagi xabarlarga izoh berdi· «PSJ» Neymarning «Barselona»ga qaytish shartlarini ma'lum qildi· APLda yangi mavsum boshlandi «Liverpul»da yirik g‘alaba· «Liverpul» Superkubokda asosiy darvozaboni xizmatidan foydalana olmaydi
xavfsizlik choralari to‘g‘risidagi ma’lumotlar va korsatmalarni etkazish uchun xizmat qiladi. 9) Shaxsiy himoya vositalari. Ular elektrdan himoyalashning asosiy va qo‘shimcha vositalariga bo‘linadi. Shaxsiy himoyalash vositalari ishlovchilarni tok urishidan, elektr yoyidan kuyishdan, mexanik shikastlanishdan, yuqoridan yiqilishdan, elektr maydonining ta’siridan va hokazolardan himoyalash uchun xizmat qiluvchi priborlar, apparatlar, moslamalar va qurilmalarga aytiladi. 10. 1. 12. 13. 14. 15. 16. 17. 18. 19. Nazorat uchun savollar Tok o‘tkazuvchi qismlar deb nimaga aytiladi? Elektr xavfsizlik nuqtai nazaridan, tegish necha guruhga bo‘linadi? Elektr tokidan himoyalanish usullari va vositalarini kanday omillarga ko‘ra tanlanadi? Bevosita(to‘g‘ridan-to‘g‘ri) himoya choralari nimalarni nazarda tutadi? Bilvosita himoya choralari nimalarni nazarda tutadi? Elektr o‘tkazuvchi qismlarga bilvosita tegishdan himoyalashda qanday choralar qo‘llanadi? Inson tanasidan o‘tadigan tok miqdorini kamaytirish maqsadida barcha texnik himoya choralarini necha guruhga bo‘lish mumkin? Izolyasiyalashdan maqsad nima. ? Odam tanasi orqali o‘tayotgan tok zanjiri qarshiligini oshirish uchun nima qilish kerak? Qo‘shimcha izolyasiyaga qo‘yilgan asosiy talab nimadan iborat? Inson xavfli tok o‘rishidan qanday izolyasiya turlari bilan himoyalanadi? Tok o‘tkazmaydigan qismlarni izolyasiyalash qanday himoya tadbirlarini nazarda tutadi? Izolyasiyalashning qanday usullarini bilasiz? Asosiy(ishchi) izolyasiya qanday himoyalovchi izolyasiya turi hisoblanadi? Elektr izolyasion material sifatida qanday moddalar qo‘llaniladi? Qo‘shimcha izolyasiya (himoyalovchi) asosiy izolyasiya buzilgan holatlarda elektr tokidan shikastlanishdan himoyalash uchun xizmat qiladi. U necha xil bo‘ladi ? Erga ulashning mazmun-mohiyati nimadan iborat? Elektroizolyasion materiallarga qo‘yilgan asosiy talab nimadan iborat? Avtomatik uzgichlar nima maqsadda qo‘llanadi? Ogohlantiruvchi himoya vositalari qanday maqsadlar uchun xizmat qiladi? 52
Loyiha asosida olib borilayotgan targ’ibot ishlari viloyatning deyarli har bir ta`lim muassasasiga kirib borayotgani yana bir bor tashkilot yoshlarning huquqiy hamrohi ekanligini isbotladi
KERR ER SARA AA AR SR LER IAR AR ER AR A AR ER ER IJROCHILAR Maqsadimiz aniq, G‘oyamiz porloq. Zorligimiz yo‘qdir himochilarga, Va lekin ishimiz tushadi ko‘proq Pastdagi og‘ayni–ijrochilarga. Sekin o‘sib borib, uch yilmi, to‘rt yil Mazkur o‘rindiqda o‘ltirar ular. Juda ham ziyrakdir, juda ham qobil, Bo‘lmagan ishni ham bo‘ldirar ular. Unutib qo‘yishi mumkindir ba’zan Biror tanishi yo yorning ismini. Lekin unutmaydi, yozilmay qolgan Muhim hisobotning so‘nggi qismini. Uyiga qaytadi horib va tolib, Ba’zan yarim tunda yo undan nari. Tushlariga kirar–kurortlar qolib, Mansabning keyingi pog‘onalari. Asli o‘shalardir arkoni davlat, Ular bor, qo‘rg‘onga yo‘lamas yotlar. Aniq tavsiflari bittadir faqag: Ijrochi zot ular, ijrochi zotlar. Biroq ko‘ngli jo‘shib onda-yu sonda Baland maqomlarda so‘zlaydilar ham. Sigara tutatib yuksak balkonda Olis-olislarni ko‘zlaydilar ham. ——i»————
otib, shirakayf bo‘lib olgan odamlar bilan M.d qilishdan qiynalar, chunki o‘zi zavqlanolmagan joy. haddan ziyod zavqlanib ketgan odamlar bilan gap. shib huzur qilishi amrimahol edi. —Rahmat, Otaqo‘zi aka, hozir olamiz! —Avval oling, keyin rahmat aytasiz! Qani, do la, kuyovto‘rangizga bir ko‘rsatib qo‘ying olish kana) bo‘lishini! —Otaqo‘zi o‘zini sal orqaga tashlab, dolaning yelkasini qoqdi. — Parvo qilmang, Boya: Mirobidovich! Haligi iltimosingizni albatta bad. keltiramiz. Cho‘lquvarlar aytdimi, bas! Ro‘yobga chi. magan ish bo‘lmaydi. Bitga majlis chaqirib, taklj. ni o‘rtaga tashlaymiz—qarsak bilan o‘tib keta Mukofot cho‘ntakda deb hisoblayvering, ha Cho‘lk, varlar taklif qiladi-yu, bermay ko‘rishsin-chi na fotni —Qanaqa mukofot! —Shukurov hayron bo‘lib bir Otaqo‘ziga, bir qaynotasiga qaradi. Otaqo‘zi Domlaning kitobi bor-kuz, deb so‘z boshlagan edi Vohid Mirobidov: —O‘zaro gap, keyin aytib beraman, o‘g‘lim—dedi-da, oldidagi qadahni bir ko‘tarishda bo‘shatib, hovuz tomonga yuzlandi: —Dutorni opchiq, qizim) Raqs aytmoqchi., bu dunyoning tashvishlarini unutib, bir o‘ynab-kulaylik bugun: — E, bormisiz, domlajon;{ —Otaqo‘zi yayrab ke tib, qadahlarni yana to‘ldirdi. Mahbuba chopqillab kirib, uydan dutor ko‘tarib chiqdi. Vohid Mirobidov, yeng shimarib, dutorni sozlarkan: — Qani, xonim — dedi Nazokatbibiga qoshini uchirib—Nimadan boshlaymiz, «YORohat»danmi yo «YOTanavor»danmiyo —Qo‘ying, domlajon! Mana, Oliyahondek yoshlar turganda... mening davraga tushishim uyatdirt —dedi Nazokatbibi, biroq Vohid Mirobidov (Rohatni eshib chalib: «Qani, xonim, o‘yin qanaqa bo‘lishi ko‘rsatib qo‘ying bu yoshlarga!» —deb xitob qilgande ingichka qoshlarini chimirib o‘rnidan turdi. Hanuz yosh ko‘rinishga urinib, qosh-ko‘zlarini bo‘ch yuradigan, yumaloqdan kelgan silliq yuzi qaymoqdK oppoq Nazoqatbibi, durkun gavdasini yengil tebryo tib, qo‘sh-qo‘sh tilla uzuklar taqilgan yo‘g‘on, kelt barmoqlarini qarsillatib, Rohatega shunday =" shunday quvnoq yo‘rg‘alab ketdikki, Otaqo‘zi kanoti zavqlanganidan: — Yashang! Bormisiz, ayajon! — deb Kuara 252
mavjudki xeSb.uyeS u bo‘ladi. { Su: uyeA} oila A to‘plam uchun ochiq qobiq, bo‘ladi va A kompakt bo‘lganligi uchun bu oiladan A uchun chekli qobiq ajratish mumkin. Ajratilgan chekli qobiqqa tegishli to‘plamlar 17
Ammo Qaddafiy haqida bu gapni aytish qiyin Oradan besh-olti yil o’tib, u “G’arbga qarshi jang qilib, jangda o’lgan” qahramon-simvolga aylanishi ham hech narsa emas Chunki Liviyada demokratik jamiyat quramiz, deb aytayotganlarning o’zlari demokratiyani istashmaydi
8. Bir y boshqa spirtovka yordamida yoqish mumki emas, Foydalanishlar oralig‘ida spirtovkalarning piligi maxs qalpoqlari bilan yopiladi. 9. Elektr uskunalari bilan ishlashda havfsizlik qoidalariga rioy qilish kerak. Ishlashdan oldin elektr uskunaning yaroqliligi kshirish lozim. O‘qituvchining ruxsatisiz elektr uskunani ulamaslik zarur. 10. Ish nihoyasiga yetgandan kerak. Qo‘lni yaxshilab yuvish va shimdirilgan paxta tamponi bilan artish paketga solib qo‘yish kerak. 11. Texnika xavfsizligi so‘ng ish o‘rnini tartibga keltiri: dezinfektsiyalovchi eri! lozim. Xalatni polietil
" Ko‘cha nomlari. Har otganda kub kimsa majruh o‘lub, Ko‘z ochquncha bir necha beruh o‘lub. Necha kimsa bo‘ldi qotig‘ yorador, Itsqildi yer uzra bo‘lub xor-u zor. Jafo bori qaddip duto ayladi, Falak bu kabi mojaro ayladi. Erur bu kabi kori garduni do‘n, Gahi sarvar aylar, gahp sarnigui. Gahi past aylar, gahi sarbaland, Gahi ojiz aylar, gahi zo‘rmand. Gahi pashshani fila g‘olib qilur, Chumolini gah shera g‘olib qilur. Ki, alqissa, el ushbu holat bilon, Shahr Dumasi sori bo‘ldi ravon. U kun Duma jam’iyati bor edi, Shahr boshlig‘in el talab ayladi. Ki, ya’ni chiqib bizga nutq aylasup, Quloq solib anga supayluk bo‘yup. Shahr boshligi aylab u so‘zni rad, O‘zin uyida qoldi ul mu’tamad. Qazoq askar elni jo‘patti tamom, Alar ham jo‘padi udam, vassalom, Yana xalq o‘luboi guruho-guruh. Qazonski ko‘chada etti shukuh. Bu holatda o‘n minglab el to‘plapib, To‘la ixtilol jirlari jirlanib. Falak sahnasin ayladi, bas-batang, Eshitgan quloq barcha bo‘ldi garapg-Qazoq askar ul dam aro keldilar Xaloyiqip tortqoli sarbasar. Ushal dam xaloyiq bir og‘iz bila: {Qazoqlar yashasush e—deb etti nido. Yana elning og‘zida: (Non; Nop)’— debon, Quloqlarga anglandi sonsiz fig‘on. 4 Hama erdilar ojiz-u notavon, Kn onlarga zulm erdi kub hukmiron. Palitsag‘a yordamga askar kelib, Xaloyiqni butratti vahshat qilib, Afisarlar otmoq bila qo‘rqutub, Juo‘natti xaloyiqni Har yon tutub. Xaloyiq taraldi bo‘lub fard-fard, Ki bo‘ldi makoni sari rahnavard. UU Palisa uchunchi kuni kub shoshib, Zulumona tadbiri Haddan oshib, Kamingohlar ichra saldat turub, Shahrining minoriga to‘plar qurub, Pulimo‘tni elpi (ng) qirarg‘a qator, Terpldi, nechukkim turar ajdahor. Qarovul quyuldi o‘ramlar aro, Ni daf! aylag‘ay bo‘lsa bir mojaro. Shahr yo‘llari barchasi bo‘ldi sad, Shahrg‘a kirarg‘a chibing‘ga na had. Olib halqavash jandarmlar bori, Ki o‘tqazmadi kimsani ul sori. Bukun hurriyat toza oyin topib, Hama ish go‘zal bo‘ldi joyiy topib. Hamma ishchilar ittifoq ayladi, Ki xos o‘zlariga vakil sayladi. Bu g‘avg‘oda bo‘lmoqg‘a bir rahiamo, Go‘zal ja’miyat ayladilar bajo. Bu fikratda ahli hupar barchasi, Hama bir tan o‘ldi magar barchasi. Hama matbaa ishchisi bir bo‘lub, Qo‘shuldi sanoat eliga kelub, Bukun kech bo‘lub, bir necha shov-shuv, Palisa bilan bo‘ldi zo‘r otishuv. Nocha nozanin anda qurbon o‘lub, Yiqildi yer uzriga bejon o‘lub. Qazonski ko‘chada qon suv kabi Ravon o‘ldi. Bosh yetti lim-u kabi, Xaloyiqni to‘xtatti saldatlar. Otib ko‘kka miltiqlarin sarbasar, Falak uzra yuzlandi sonsiz suron, Der erding yiqildi magar osmon. Bo‘lub kechaning ro‘zg‘ori qaro, Ajal ilkida bo‘ldi umri ado. Yaradorlar bo‘ldi, base behisob, Iilondek etar erdilar pech-u tob. Bo‘lub xok-u xun birla og‘ushtalar, O‘lukdin ko‘tarildi ko‘p pushtalar. Sarosar xaloyiqqa yetti jafo, Magar yog‘di ko‘kdin alarg‘a balo. Baloyiki yo‘qtur davosi aning, Xaloyiq bo‘lub mubtalosi aning. Chidolmay munga, yig‘lab el hoy-hoy, Der erdiki, rahm aylag‘il, ey xudoy! Ki biz, barchamiz ojiz-u zormiz, Bu zolimlar ilkida kub xormiz. Xudoyo, bu zolimni nobud qil, Jahon ahli chashmiga mardud qil. Bu xil yig‘lashib barcha el zor-zor, Dumaga yaradoring etti qator. Bu damda kelub bir necha deputat, Dumalar qatorida tutti sabot. «Yuraylik» labon bola birlan xotun O‘luklarni ko‘rmoqg‘a keldi u kun. Alar ichra bo‘ldi chunon oshig‘ich,- Ki ul kun azolar bila bo‘ldi kech. Chu Aztominski o‘ramlar aro Fristo‘f tig‘ o‘qtoldi bir ishchig‘o. To‘yub jonidan ishchi ham ulzamon,. Matashti fristo‘f bila nogahon, Tegib xanjar anga ziyon ayladi, Hazin ko‘nglini turfa qon ayladi. Qazoqlar bo‘lub ishchiga hamtaraf. Fristo‘fni (ng) umrini etti talaf. Ki, ya’ni fristo‘fni o‘ldurdilar, O‘zin xanjarin o‘ziga urdilar. Birovga yamon bo‘lma, ey nekbaxt, Ki holingni bir kun qilur turfa saxt, Yamong‘ga yamonliq savol o‘lg‘usi, Apgo yaxshiliq bas azob o‘lg‘usi. VAZIRLARNING QAMALUVI. PRO‘TAPO‘PO‘F Tavricheski nom o‘rda qapusido Ulug‘lar turar erdilar doimo. Kelib nogahon apda begonaye, "O‘zin onlara qildi e’lonaye. Ki, ya’ni Pro‘tapo‘po‘f erkaniv Dedi onlara. O‘ldi hosil tayin. Bu ersa, Niqolay vaziri edi, Butun xufya ishda dabiri edi. "To‘la ajz ila ayladi arzi hol, Ki qilg‘oi edi xavf ani poymol. Dedi: mantilarman, vatan nekbaxt, Bo‘lub yashpasun doimo chun daraxt. Shu bois kelibman ayog‘im bila, Boray qayda bo‘lsa qapog‘im bila. Ulug‘lar kamitetg‘a kirdi olib, Pro‘tapo‘po‘fni qo‘lidin tutib. Kamitetning a’zosi oni ko‘rub, Ulug‘larii qichqirdi darhol turub. Ulug‘lar ministrlaring oldiga Olib keldilar anga etmay jafo, Ushal dam Kerenski keldi ravon, Pro‘tapo‘po‘f turdi zud sekrabon. Dedi: sizga kelturdum emdi panoh, — Chekib dam-badam oh ustiga oh. Kerenski oni qamalmog‘lig‘yi Bayon ayladi kamitet soridin. DOBROVOL’SKI Yigirma yettinchi fobrol aro Hama eskilar tushti bir hol aro. Chu Dobrovolyeki uyidil chiqib, O‘zin elchixonaga oldi qochib, Telefo‘n-la Radzapko‘g‘a bemalol Yalindi tavallo aylabon arzi hol. O‘tundi kamitetga bormog‘lig‘in, Sheriklarp birla qamalmoglig‘in. MAQOREF Maqorefii kelturdi kub qahramon, Dumalar huzuriga bermay ziyon. Imon ishlarini soldilar yodiga. Ram ortti dil hasrati obodiga. Pungaymop bo‘lub anda tebratti bosh. { Plohi u zolimiyig og‘ziga topi) SUXO‘MLINEF Suxo‘mlinef keldi to ushlanib, Gul-u bo‘ldi saldatlar ichra ajib. Alar ichra bo‘ldi to‘lashov-shuv, Ki to‘ksa, ani (ng) qonini misli suv. Kirib so‘ngra saldatlardin vakil, Tiladi ani (ng) pago‘nin, apglag‘il, Suxo‘mlinef o‘z pag‘o‘nii ango Uzatti yulub olib ul dam aro. Chu daryo urub jo‘sh saldatlar, Udam anga «La’nat!»—dedi sarbasar. «Qaroqchi! Vatanni sotuvchi!»— debon, Xama qichqirishti qo‘porib fig‘on. Kerenski onlarni tiich ayladi, Kub onlarga va’z-nasihat dedi. Bosildi bu so‘z birla saldatlar, Jo‘nashdilar o‘z joyiga sarbasar, KENOZ SHAXOVSKI Bu ersa tijorat vaziri edi, O‘z asrini sohib sariri edi. Tushub qo‘lga Birlanchi Mort ichra ul, Ajab bo‘ldi mupdog‘ porishon ko‘ngul. Tarricheski o‘rdaga band ettilar, Bu bois base mustamand ettilar. PODSHOHNING TAXTDAN TUSHUVI Xudoyimni (ng) farmonidin aylanay, Ki voz kechti o‘z taxtidii Nikolay. Aning hukmida erdilar Rusiya Yana Fo‘lsha ahli va Finlandiya. Bu yangliye qilur barchaga apam hol, Sadoqatli elga debop bu maqol: «Bu uch yildaki, saxt dushmani bilan Kurash ayladuk jon-u ham tan bilan. Tushub el boshiga og‘ir hodisot, Ko‘nguldin yiroq o‘yadi sabr-u sabot. Aziz shahrimizdin chiqib ixtilol, Kub el bo‘ldi bu o‘rtada poymol. Sug‘ush barcha ko‘pgulg‘a soldi xatar, Bu fikrat bilan el hazin bo‘ldilar. Bizning Qahramon o‘rdumiz saqlanuv — Erur muttafiqlar bilan orzu. Xususan, vatan holini (ng) saqlamoq, Xaloyiqni (ng) har bir ishin haqlamoq. O‘sal dushman —o‘q biz bilan bellashur, Tan-u jonlari birla xo‘b tirmashur. – Bizning qahramoi askar ushbu sabab, Zuloli zafarga edi tashpalab. Aduv xayliga g‘olib o‘lmoq uchun Hama xalq birlashtilar ushbu kun. Urushni kuch ila tugaltirg‘ali, Hama bo‘ldi birjon-u tan, ey axiy. Suyukli o‘z o‘g‘lumdin ayrilmoqim... Bu ishni o‘zumg‘a ravo ko‘rmadim. Mixail Aleksandro‘vich — kenoz — Berib taxtim, etdim, anga sarfaroz. Ani taxt uzriga o‘lturtubon, Rizolik berurman dil-u jon ilan. Bu o‘z to‘g‘onim, shahr ishini (ng) tamom Tuzub jori qilg‘ay tuzukrak nizom. Vatandoshlardin bukunlar aro Tilarman: bir o‘lsun Dumalar bila. Alar amriga barcha sunsun bo‘yun, Ki o‘z burchini (ng) el ado aylasun YANGI PODSHOH Bu so‘nggi havodis taqozosicha Npkolay butun taxdin voz kecha. Ikkinchi Nikolayning o‘rniga shoh Mixail bo‘lub elga bo‘ldi panoh. Bilingiz Mixailni, siz, ey axi, Uchunchi Aleksandr o‘g‘li edi. Ikkinchi Nikolayg‘a tuvg‘on erur, «i bu tarix ichra tug‘ulg‘on erur. "Ni minggu sakkiz yuz yetmish sekkiz Edi va tug‘uldi ushal botamiz. Yigirma uchunchi no‘yabr edi, Ushal kunda nomi quyuldi ani. Yil o‘lg‘opda to‘qson to‘q-u» chun quyosh Valiahd Rusiyada bo‘ldi fosh. Ki ya’ni Aleksey Niko‘layevich Valiahd o‘lub bo‘ldi sohib qilich. Mixailvi (ng) mulkiy huquqlarini Bitirdilar o‘lsa, nakim borini. Mixail Aleksandro‘zich chunon Urushda atandi buyuk qahramon. Ki Qofqoziyo sarzamini aro Urush safida qildi g‘ayrat bajo. Bu bois bilan topdi kub imtiyoz, Adolat elin, yorab, et sarfaroz. YANGI RUSIYA —YANGI HAYOT Chu Ikkinchi Nikolay imperator, Tushub taxtdin bo‘ldi ojiz chu mo‘r. Berib toj-u taxtini tuvg‘oniga, Rizo berdi, bas Duma farmoniga. Bu so‘zmi hama elga fosh ayladi, Vale g‘am bilan ko‘zni yosh ayladi. Bukunlar aro bu yangi hukmdor, Xudo xohlasa, elga yaxshi boqor. Duma kengashi birla shahr ishlari Topib tartib, ulg‘ay asosi qaviy. Bu yangi hukumat tutush maslagin Qilur va’da a» taxi dil, elga chin. Ki, ya’ni har ishning huquqin ado Qilib elga berg‘ay hurriyat yano, Chu Uchreditel’niy sobroniyo Yig‘inida bo‘lg‘oy hama ish bajo. Tuzulg‘oy xaloyiq aro yaxshi ish, Xaloyiq yashar yaxshi yozila qish. Butuv Rusiya ichra mundog‘ zamon Bo‘lur, deb qilurmu edingiz gumon. Bu ish mundin avval qo‘zulg‘on edi, Vale ul pulonlar buzulg‘on edi. Bukun Duma va ishchilar g‘ayrati Magar bo‘ldi mazlumlar rohati. Butui yiqti Eski Hukumat boriy, Dengiz: Dumalarg‘ga hazor ofarin Xaloyiq uchun xonumondin kechib, Demang xonumon, jism-u joindin kechib. Hama elni ko‘nglini shod ayladi, Ni onlarg‘ga bazli murod ayladi. Bu ish turfa hayron qolurlik bir ish, Nakim bo‘sh o‘lub lol-u hayron qolish. Bu Yangi Hukumatqa yor aylashing, Alarping kuchaymoqig‘a tirmashish Taraqqiy yo‘linda qiling jonfido, Ki bo‘lsun bukun jumla hojat ravo! Oching ko‘zni g‘aflatdan, ey musulmon Ki yotmang kasolat, atolat bilan Imom-u muallim, ziyoli bori— Kerak boqsalar ushbu ishlar sori. Ki bo‘ldi hurriyat zamoni bukun, Tirildi hama jism-u jonibukun. Yo‘q o‘ldi aromizda zulm-u sitam, Sitam ahlining bo‘ldi ilgi qalam. Yashaylunq bukun kasbi oyin bila, Hamisha hamog‘ush o‘lub din bila. Muningdek zayonda huquq istashish Huquq istamoqg‘a tuzuk qatnashini Oling hurriyat xonidii bahraye, Toping olami din aro shuhraye. Yasang jam’iyat barcha bir tan bo‘lub, Fidokorlik ichra purfan bo‘lub, Nakim bo‘lsa husni tavajjuhlaring, Bu Yangi Hukumatqa bot bilduring. Biza hurriyat berdi toza hayot, Duo aylang, etsun zamonlar sabot. ULUG‘ KENOZ MIXAIL ALEKSANLRO‘VICH TAXTIM QABUL ETMADI Mixail Aleksandro‘vich — kenoz — Chiqib taxt uza bo‘ldi, bas, sarfaroz. Bu yanglig‘ go‘zal arzi hol ayladi. Bu bobatda kub qiylu qol ayladi. Ki, ya’ni: Mupipgdek urush paktida Ogom berdi toj ila taxtin mango. Vatannitsg yashamog‘i har narsadap Manga yaxshidur yo‘lakim jon-u tan. Bir andishada bo‘lsam el birla man, Idora ipsh apda bulg‘ay hasan. Bu to‘g‘rida kelg‘on vakillar tamom Idora usuliga etqay qiyom. Muvaqqat Hukumatpi (ng) farmoniga Buyun sunsun el, har pa — vijdoniga. Ki Uchreditel’niy (sobroniyo Bu ishlar qarorini (ng) aylar bajo. Ushal kun xaloyiqni ogoh etar, Ki xolis kishi saylabon shoh etar». Bu uzr ila shahliqdii etti kanor, Vakillarga berdi bu xil ixtiyor, Hama mamlakat kor-u bori tamom Dumalarnishg ilgida tobqoy nizom. Ilohi, xaloyiqni emdi yashat, Hama zulm zanjirlaridin bo‘shat. Alarni karam birla ozod qil, Hazin dillarin lutf ila shod qil. Ikkinchi, yana ezma bizlarni san, Solib o‘rtamizga bu xil qo‘zg‘olon. Duolarni, yorab, qabul aylag‘il, Murodotimizni (ng) husul aylag‘il. Aromizg‘a solma yano tafriqa, Ki qilg‘ay ulusni gado tafriqa. Adovatni el o‘rtasidan yo‘qot, Ki bordur adovat bukun kub uyot. Adovat degan vahshiy hayvon ishi. Nakim bo‘lg‘usi ul musulmon ishi. Adovat qilur barcha millatni yo‘q, Adovat qilur mehr-u shafqatni yo‘q. Adovat qilur barchani xor-u zor, Adovat qilur elni bee’tibor. Adovat degan narsa bir shumish, Ulug‘larni nazdida mazmum ish. Adovat qilur xirs-u xuk-u palang, Adovat qilur odami xirsrang. Adovat qilur zolimi iobakor, Adovat qilur johili beviqor. Iloho, bu xislatdip et bizni pok, Ki to‘lsun aduv xaylin og‘ziga xok. MAQBUL QURONLAR Butun dunyoda hurriyatchi aro Bu so‘z bor erur, anglangiz, ey ago! Hurriyat olinmas hech imkon ila, Magar olsa mumkin erur qon ila. Hurriyat olinmadi qurbonsizin, Ki tarixlariing so‘zidur chunin. Qachonkim hurriyatdin o‘lsa nishon, Baling, oldilar to‘kushub necha qon. Pug‘ocho‘f zamonida bu ixtilol Qo‘zulg‘on edi, xalq o‘lub poychol. Ki, ya’ni ko‘zulg‘on edi mojaro Ming-u yetti yuz yetmish ikki aro. Ushal kunda bo‘ldi to‘la tortushuv, To‘kuldi xaloyiqni Qoni chu suv. To‘la el hurriyat uchun berdi jon, Vale qo‘lga kelmadi bu ish ravon. Yana so‘ngra hurriyat e’lon o‘lub, Kub el bo‘ldi yo‘q, oh, qurbon o‘lub. Necha ming zarif-u necha ming hakim Sitam tiygin ostida bo‘ldi du nim. Kesildi,, uzuldi ayog‘ ila bosh, Bu hasratda xun bo‘ldi ko‘zlarda yosh. Churub ketdi zindonda kub faylasuf, Na ish tushmish onlarga tobmam vuquf. Berib jon hurriyat tamanposida, Adashti necha Sibir’ sahrosida. Necha mingcha dohiy, aziz xonadon, Vatandin kechib bo‘ldilar benishon. Ayoqda kishan, qo‘lda zanjir ham Yetushti alarg‘a sitam dam-badam. Bu yo‘lda necha ming aziz qahramon Jafo tiriga ko‘ksin etti nishon. Etib yer yuzin qon bilan lolazor, Bu xayl guliston ettilar oshkor. Bale, hurriyat muddaosida, bas, Suyuldi, otildi, anig‘, necha kas. Bu jonlar, bu qonlar xudo nazdida Qabul o‘lmayin keldi bu damgg‘acha. Hurriyat yo‘linda Qurulg‘on pulon Hama yo‘mrulub bo‘ldi, bas benishon. Hurriyat elin otmoq-osmoq bilan Davom, etti zulm ahli, ey nuktadon. Butun Rusiya davlatida mudom To‘kuldi to‘la qon, o‘lub xos-u om. Hurriyat tilab hech zarar ko‘rmag‘on Shahr bo‘lsa, ul erdi Turkiston, 9—1662 Banogoh Eski Hukumat shahi . Buyon zolimona jafo ayladi. Ki farmoni oli (y)sin e’lon etib, Xaloyiqni xor etti sarson etib, Yetib zulm islom elik joniga, Qo‘shuldi hurriyatchilar soniga. U zolimni farmoni noxosti Ischalarni dor uzriga osti. Bu yerda u zolimning amri bilan Qirildi, otildi necha musulmon. Hukumatqa qarshu tururlar debon, Ko‘z ochquncha, bas qildi bejismu jon. Bosib zo‘r ila mulk-u molin olib, O‘zin oqchasidek yoniga solib. Pa farmonda bor mardikorga adad, Na odamni hozirlamoqliqqa had, Pa bor erdi farmon aro muhlati, Nabor erdi anda haqi xidmati. «Fro‘nt orqasida faqat o‘r qazur),— Debon oldi xidmatchini zo‘r-bazo‘r. U zolimni (ng) farmonida ushbu so‘z Bor erdi. Ani angla, ey dilfuro‘z- «Raiyatlarim o‘n to‘q-u» yoshidan Ki qirq uchgacha mardikor olaman Bu farmon ila sodadil xalqni (ng) Ajab qildi aftodadil xalqni (ng). Hama bo‘ldi motam bilan haminon, Yosh o‘rniga ko‘zlar aro oqti qon. Bu so‘z soldi hayajonga insonni ham Bir inson demang, balki hayvonni ham. Bu so‘z elni qarit-u tururg‘a chunon Jasoratlik etti, qilib qahramon. Bu ishlar bo‘lushi tabiiy edi, Ji xud jabr edi amri oliy base. Muni o‘ylamay yozdi e’lon etib, Xaloyiqni ko‘nglin paripon etib. Buni anglab el qoldi motam aro, Ki, ya’ni ulug‘-u kichik g‘am aro. Na yoz kunlari ayladilar bir ish, Bale o‘tti ul yozdek ushbu hish. Tpriklik ishi qoldi biryon sari, Ki yog‘di balo jism ila jon sari. Musibat bo‘lub barchaga hukmron, Xaloyiqni ko‘nglida tuzdi pulon. Haqiqatni bilmoq uchun mahkama Borur bo‘lsa kim, soldilar turmaga. Gunahsiz musulmonni o‘qg‘a tutub, Qirishliqqa boshladilar to‘b-to‘b. Ki, alqissa, bu yerni zolimlari Chumoli kabi elni xor ayladi. O‘n oltinchi yil iyul oyi aro Musulmonni qirmoqg‘a turdi yano, Bu qirg‘inda Golkin, Kalisniko‘f Xaloyiqni Toshkanpda ezdi siqub. Machalo‘f degan la’nati bor edp, Ani ko‘rsa Shosh ahli titror edi. Chu Shaddod erdi anga kor-u bor, Sitampeshau zolim-u nobakor. Edi quvvat ichra to‘ng‘izdin qaviy, Eshakning dumidin batar mo‘ylabi. Chunon zabt qilg‘on edi Shon elin, {Yo‘tal) moqg‘a ham qo‘rqar erdi sekin. Mabodo beshikda bola yig‘dasa, Bosilg‘ay edi: «Ol Machalo‘f!»—desa. Ani dastidin yig‘lab el zor-zor, Duog‘ga qo‘l ochti chu bargi chinor. Na uyda, na o‘yda, na yo‘llar aro Qo‘yar erdi ul baxti bad, ro‘ siyo. Qoqib kub huturg‘on kuchukdin batar, Banogoh yo‘q bo‘ldi, ketti badar. Jizaxda na qildi Ivano‘f la’in, Tutub to‘pqa ayladi vayron zamin. Bosib necha qizlarni saldatlar, Ular parday ismatin yirttilar. Darig‘oki, ma’suma qizlarni kub, Bosib-yanchibon, bulg‘adi to‘b-to‘b. – Ato qizga boqmay, o‘zin qutqarib, Anosining ortida qiz axtarib. Na qoldi belik ichra yosh bachchalar, Imorat bosib bo‘ldi zer-u zabar. Sovurdi Jiz (3) axni kulin ko‘k sari, Kabob o‘ldi ul o‘tda yosh-u qari. Talab oldilar beadad mulk-u mol, Bu g‘oratda el bo‘ldilar poymol. Semirecheski oblo‘stida, bilmadim, Jafo ayladi qirg‘iz ahliga kim. Tutub nechani ostilar dorga, Bo‘g‘ub nechani so‘ydi bekorga. Alar boshiga turfa o‘rdu yasab, Darig‘o, bu zolimlar etti xarob. Na yaxshi imoratga o‘t urdilar, Qaro yerga yakson etib sarbasar. Xususan, ushal yerda savdo elin Otib, o‘ldurub, ayladi go‘rnishin. Bu hayvonlaring zulmini umrlar Tuganmas degan birla shom-u sahar. Bo‘lub zulm birlan qaviy, qahramon Namakxo‘rdag‘a xidmat etti chunon. Na uylarda qoldi xotun birla Qiz Alarg‘a hazoron soyildi bigiz. O‘lpoqlar bila chol-u kampirlar Otildi, chopildi hama sarbasar. Bu holatda jo‘sh urdi haq rahmati, Ki Yangi hukumat yo‘q etti ani. Alar birozish oldini (ng) to‘stilar, Yo‘q ersa, qilur erdi onlar nalar. G‘azab oti uzra minib onchunon Ichar erdilar xud suv o‘rniga qon. Musulmol elip go‘shtin aylab kabob, Yegay erdi mumkin esa xo‘b talab. Xaloyiqni qatlini virdi zabon Qilur erdilar zaxm urub chun chayon. Agarda yana o‘tsa erdi bir oy, Bo‘lurdi hama elpi holiga voy. Ki qolmas edi shahru qishloqlar, Borin yopdurur erdilar sarbasar. Bu yerlar bo‘lur erdi vayronazor, Pa qishloq qolur erdi pab-u diyor. Ki, alqissa, Turkiston ahli barin Ezib chil-chil etgay edi so‘ngagin. Hurriyatni yo‘lida biz, musulmon, Adadsiz fido ayladuk jism-u jon. Hurriyat uchun bizni qurbonimiz Ki bergan ushal kundagi qonimiz. Bo‘lak millat ahlin fidokoridan Hamono oshuqcha erur besuxan. Xudo dargohida bu qurbon hama Ki maqbul bo‘lmishdur, ey jon, — hama. –Shahid qoni yerni (ng) qilib lolazor, Ko‘pgullarpi qilg‘on edi dog‘dor. Kesilgon, osilg‘op hama toza qoi Edi yer yuzidan hanuz ketmag‘on. Sitamdiyda yoshi qurumay hanuz, Xudoberdi bizlarga mundog‘cha ro‘z. Ki zulm ahli bo‘ldi baloga duchor, Baloyeki, yo‘qtur davosi dubor. Alar shohi birlan qorovullarin Xudo yer bilan yakson etti chunin. Minahi jo‘vdati" maqbul qurbonimiz, Ki zulm ahlini (ng) qo‘ymadi qonimiz. Hurriyatni olduk bu bois bilan Ki sonsiz fido ayladuk jism-u jon. = to‘kilgan qonlarning munosibligidan. RASPUTIN ILA MAXLU’ PODSHOH XONIMI.. Bor erdi Tobol’skida bir mujik, To‘ng‘uzdin ulug‘roq, eshakdin kichik. Edi nomi nopok anga Rasputin, Aytay yaxshiroq, anglag‘il qissasin. Na ilm-u na kasb-u sinoat ango, Sitsoat edi katta olat ango. Ki zo‘r erkan ul qadd-u qomat aro, Degancha bor erkash mahobat aro, Nadin bilmadim o‘rda xonimlari Ko‘ngul berdilar Rasputinga bari. Edi o‘rdada Rasputis hukmron, Ki, ya’ni xotuplar aro uya qobon. Chu boshlanmag‘opda bu zo‘r inqilob, Kenazdin biri qildi otib xarob. Bo‘g‘ub chiftag‘a otti daryo sari Vujudidin o‘ldi bu olam bari. Kelib Rasputin joyin axtardilar, Necha suvrat va xat topiboldilar. Topildi u xatlar bilan, ey axi, Ikhinchi Nikolay xotunin xati. Hotun yozg‘oy erkan o‘zin nomidan, Ekan oni mazmupi — dandonshikan. Ki ul Rasputinga edi mehribon, Iki tan, vale erdi bir jiyomu jon. Qilib Rasputin izzatini (ng) bajo, Berib erdi xotun qarovul ango. Qarovul faqat Rasputinni (ng) mudom, Uy atrofida poylab etgay qiyom. Edi xatni (ng) mazmuni xursandlik, Xotun ko‘rsatib erdi dilbandlikki xat ichra debdurki: (Ey Rasputin) Manga eng birinchi kerak narsa—sen! Mening jism-u jonim xayolingdadur, Xayolim hamisha visolingdadur. O‘parman seni boribon zudroq, Ushal damda xandon o‘lub manga boq) Yana bir xatin mazmuni, ey hayot, Aytib bo‘lmag‘ay, behad ermish uyot. Gazetlarda ruslar yozarlar chunon: Gazitga yozib bo‘lmas oni»,— debon. Oxir chog‘da, badbaxt ul, Rasputin, Ayamab ekan shahni (ng) ham qizlarin.. Alarvi bu ish ayladi xor-u zor, Ki el qoshida bo‘ldilar sharmsor. Kishi o‘tsa o‘z haddidap bir qadam, Yiqilsa yuzi birla yerga ne g‘am?! DIN DUSHMANI— MISIO‘NERLAR FIRQASINING AHVOLI BADOMOLI Zamoplar edi. Bir o‘rus har biron Gazit birla elga edi hukmron," Gazitg‘a yozib turli yalon-yashiq, Xiyonat qilib elga haddin oshiq, Edi fikrati elni bad e’tiqod, Qilib solg‘ay oyalar aro kub fasod. Bu yanglig‘ qilib doimo kor-u bor, Fasodin necha ayladi oshkor. Bosib necha turki risola mudom, Pul olmay taratti jahonga tamom. Bu qayed ilaki, el buzulsun hama, Ku din rishtasidan uzulsun Xama, Alar oqibat bo‘lsa za’f e’tiqod, Bo‘lur anda bozori dini kasod. — Uzum ko‘rdum ikki kitobin, tamom, Qilib ehtiyot aylabon ehtimom. Biz el holiga kub qilib iftiro, #H. P. Ostroumov (1848—1930) ko‘zda tutiladi. U 1883—1917-yillarda «yoTurkiston viloyatining gazetasi»da muharrirlik qilar edi. Risola aro so‘z qilibdur to‘lo, Tushung‘oy eshitsa, ani omi ham, Anga la’nat aytgay, so‘kub dam-badam. So‘zi bas, o‘r (g)umchakni toricha sust, Ki, ya’ni sarasar erur nodurust. Edi ishlari makr-u nayrapggu rev, Xaloyiqni aldar edi misli dev. Xaloyiq ham aldanmadi makriga, Quloq solmadi bu kabi fikriga. Xudo qilsa eliy hidoyat mudom, Zalolat sari qayda qilgay xirom{ U mufsid buzub bu kabi piyyatin, Tilar erdi, bizdip zavol tobsa din. Shariat daraxti erur kub baland, Hamono aduvlar sololmas kamand. Har ulkim, gar ursa apgo tesha, Kesolmas balo zarracha resha, Valekin u badbaxt etib ijtihod, Solur bo‘lsakam-kam el ichra fasod. Payo-pay urar bo‘lsa gardanga tang, Banogah qilur erdi kori palapg. To‘kulg‘ay edi necha xun bedarig‘, Qolur erdi bir necha bosh zeri tiyg‘. Lahul miinah, oni puloni xarob Bo‘lub, oqibat chekti kub iztirob. O‘rar harpakim, sochsa dehqon api, Quloq solibon, angla, ey jon, ani. Bu so‘zlar xirad ahliga oshkor, Baho bobida chun durri obdor. — Ul erdi buzuq, qasd ila shodmon, Ki bo‘ldi bu Yangi Hukumat ayon. Hama ish xiyonat ahlidin tamom Olindi. Tuzuldi go‘zal bir nizom. Ki o‘z ahlimizdin amaldorlar Bo‘lub, yaxshi bo‘ldi hama korlar, Musulmon bori bo‘ldilar shodmon, Ki kirdi tani murdaga toza jon. Shariat ishi jumla joriy bo‘lub, Nakim bo‘lsa, ul ixtiyoriy bo‘lub. Tutuldi, qamaldi tamomi yamon, Ki qolmadi Astramuf ham amon. Ko‘rundi, mana ne yetti boshiga, Duchor o‘ldi badkori podoshig‘a. Yamonlar, ilohi qamalsun mudom, Budur el tilidan duo— vassalom! "TAFRIQALAR KO‘TARILUVI Bu Yangi Hukumatni ta’siridan, El osuda bo‘ldi, tuzub anjuman. Bu ne’matqa shukr aylag‘onmiz bajo, Til ila, dil ila tun-u kun aro. Ki bitdi el o‘rtasidan tafriqa, Edi bir balou fitan, tafriqa. Bu Yangi Hukumatning amri bila Huquq ichra bo‘ldi hama din bajo. Ki har dinda bo‘lsa na xil e’tiqod, O‘z ahliga aylasun oni kushod. Yo‘q o‘ldi aromizda buzg‘unchuluq, Nifoqu shiqoqu jafo —barcha yo‘q. Ki erdi bularga sabab, necha tan Taratqay edi elaro makr-u fan. Ul Eski Hukumatni mohonasi Alarning edi faxri shohonasi. Bo‘lub garra elni (ng) buzarg‘a shitob, Qilur edilar, bas, bo‘lub pech-u tob. Bularning pulopi hama yo‘mrulub, Yesushti qaro yerga yakson o‘lub. Xususan, bahoiy degan toifa, Erur, ya’ni bobiy degan toifa. Xaloyiqni ozdurg‘ali dinidan, Alar ichra bas soldilar qo‘zg‘alan.. XOIN, ZOLIM. QAROQCHI ESKI AMALDORLARDIN FARYOD VA TAZALLUM Desak emdi loyiq erur dodlar, Ki, yo‘q bo‘ldilar eski jallodlar. Bilursizki, bizga nalar qildilar, Kub elni alar darbadar qildilar. Mahal yetti bizlar (ga) dod etqali, Ki ya’ni umidi murod etqali. Eshitgay ulug‘lar bizing dodimiz, Ki ya’ni jigarso‘z faryodimiz. Ne arz aylar ersak, solurlar quloq, Ki, yo‘q eskilardek alar bonifoq. Xiyonat balosini yo‘q qildilar, Adolat navosin tuzub sarbasar. Ul Eski Hukumatni zulmi tamom, Yo‘q o‘ldi ulus boshidan vassalom. Qachoi berg‘ay erdi biza erk-u zo‘r, Ezib bizni qilg‘on edi hamchu mo‘r. Ayog‘ ostida ayladi poymol, Nechukkim yotar mol tagida poxol. Ezib zulm ila barcha bechorani, Judo qildi necha jigarporani.. Besh-o‘n so‘m berur bo‘lsangiz norizo Bo‘lub ishni qilmas edilar bajo. Fristo‘fu mishgboshi-yu, oqsoqol Barisida bor erdi ushbu xisol. Xaloyiq pulin behad oldi alar, Chu shaddod o‘ylarni soldi alar, Bu xil zulm birlan ko‘payturdi mol, Xudoyo, san onlarni qil poymol, Kuyub bitsun onalarni hamxonasi, Alardii kuyub bitdi elxonasi. Bizning birla bo‘lsun barobar alar, Eshiklarda bo‘lsun gadolar alar, Mana, bu so‘zimga aytay bir misol, " Eshit some’, xo‘b qulog‘ingni sol. Kerak bo‘ldi nogoh manga belat, Qilib azm mahkamag‘ga surdum ot. Borib mahkama ichra kprdim ravon, Guvohnoma ilgimda erdi ul on. Qo‘limdan olib anda, xunxorlar, Ki ya’ni guruhi dilozorlar. O‘qub xatni mazmunini (ng) sarbasar, Boshtin tebratib manga qildi nazar: «Muni yozg‘oli bizga bir so‘m bering, Belat yo‘q bugun, boring, erta keling Yonimdin olib bir so‘m anga ul on, Berib ilgimga zud bo‘ldum ravon. Aning va’dasi yetti tongla bo‘lub, Aningchun dilim shod-u shaydo bo‘lub. Berib ilgiga zud bo‘ldum ravon. Ayoqim qo‘limda bo‘lub shodmoya, Mango bo‘ldi ul kunda jo mahkama, Demang joki, boshga balo mahkama. Tilab tobmadim bir so‘m olg‘onni man, Murodimni so‘rdum yana o‘zgadan. So‘radi bu ham xidmat etmoqg‘a pul, Belat olib bermoqg‘a berdi ko‘pgul. Man ul kun ani makriga aldanib, Berib pul, vale oldim oni tanib, Yana tongla bo‘ldi-yu, chiqti quyosh, Jahontob nurini (ng) u etti fosh. Borib mahkama ichra tutdum o‘run, Ani axtarib tobmadim ushbu kun. Yana birlari mandin etti savol: — «Erursiz nadin bu kabi xastahol?» Man aytdim; {Kerak erdi manga belot, Olib bersangiz yaxshi bulg‘aydi bot». Bu so‘zdin qovog‘in soldi chunon, Yiqildi dedim boshiga osmon. Qashib gardanin fikrat etti base, Yugurtub xirad ko‘rdi pesh-u pase. Zamone qolib ushbu holat aro, Saqolin tutub qildi so‘z ibtido. Ki aydi: «Bu ishlar —juda og‘ir ish. Xususan qiyin emdi belat olish». Bo‘lub noiloj oqcha berdim anga, Ki erdim parishon belat hajrida. Bugun birla to‘rtunchi kun o‘tti bas, Ushal kun ul o‘ldi manga dodras. Bu ham pul olib tongla kelg‘il dedi, Darig‘o pulim oldi..» dek yodi." Mango qilmag‘ay ushbu pullar alam, Va lekin alam qilg‘oy andog‘ sitam. Ki, erdi belat o‘zi pulsiz tekin, Chiqordi pul olmoqni qaysi la’in. "Chiqordi magar mahkama itlari, Demang itki, mahkama churchitlari. Yana tongla bo‘ldi, yorishti tong, Bukun na sitam yetgay, manga qarang. Bugun ul sori ayladim azmi roh, Ko‘ngullar parishon-u holat taboh. Borib ayladim belat andin talab, Durushtluq manga ayladi, yo ajab. Kelib payrav ettim dilpni kushod, Ilohi alar tobmasunlar murod. Olib bordi bir rus mirzo sori, Ki erkan aning joyi kub yuqori. Tushundurdi anga maning holatim, Ki, ya’ni, hanuz tegmag‘on belatim. Koshin chekti, ul rus ushal dam aro, Dedim, anga bo‘ldi jahon qab-qaro. Dedi ango: Ul oqcha bersun mango, Qilay to ani xidmatipi (ng) bajo». Ushal damda behad bo‘lub noiloj, Olib oqcha anga uzattim quloch.
ko‘rsatish maqsadida ikkinin tomonni doimo pasts o‘zi ko‘tarilganday bo‘lahi. Shu bois. bunday vaziyatlar bir tomon ikkinchi tomonning uyda bo‘lishini uncha xohlamaydi, ikkipchi tomon uyda bo‘lganida esa, o‘zini "lor"la yurgandek his qiladi. Birinchi tomon o‘zini yakka his qiladi Ammo, umumiy maqsadlar (bolalar, ular kelajagi) ko‘pincha birinchi tomonni qat’iy qaror qilib, ajralib ketishdan saqlaydi. Bir tomon ta’ziyqilan ikkinchi gomonning ma’naviy-ruhiy charchashi tomonlarni asosan bir-biridan tamomila ajratib yuborishga qodir bo‘lgan xususiyatdir. Ishonmaslik. Oilaviy hayotda ishonmaslik ikki ko‘rinishda o‘zini namoyon qiladi. Birinchilan, o‘z turmush O‘rtog‘iga ishonmaslik, uni kizg‘onish, ni rashk qilish, uning xar bir qadamini nazorat qilishga intilish
Foto: “Zakovat” klubi Buxoro viloyati Romitan tumanidagi “Bukhara Desert Oasis” nomli turizm maskanida “Zakovat” intellektual oʻyinining final bosqichi boʻlib oʻtdi. Bu yerga Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Shavkat Mirziyoyev tashrif buyurib, bahsni kuzatdi. Finalda Xorazm va Navoiy viloyati jamoalari oʻynadi. Yakunda xorazmliklar gʻolib boʻldi. Tadbir soʻngida Prezident Shavkat Mirziyoyev nutq soʻzladi. - Sizlarning mana shunday joʻshqinligingiz, bilimga intilishingiz uchun tashakkur aytaman, - dedi davlat rahbari. - Biz keyingi yillarda taʼlimga alohida eʼtibor qaratib, qarorlar qabul qilganimiz, kitob oʻqishni ragʻbatlantirganimiz natijasini bugungi yoshlarda koʻrib, quvonaman. Men sizlar bilan faxrlanaman! Prezident ushbu musobaqa Buxoroda oʻtayotganiga alohida urgʻu berdi. Bu zamindan Imom Buxoriy, Ibn Sino, Abduxoliq Gʻijduvoniy, Bahouddin Naqshband, Muhammad Narshaxiy, Abdurauf Fitrat kabi koʻplab buyuk allomalar yetishib chiqqanini qayd etib, bugungi yoshlar ularga munosib voris boʻlishiga ishonch bildirdi. — Biz xalqimizni rozi qilish, inson qadri baland boʻlgan jamiyat qurish yoʻlini tanladik! Bunga erishishda bizga kim asosiy tayanch boʻladi? Albatta, siz kabi bilimli va vatanparvar yoshlar, — dedi Shavkat Mirziyoyev. Bu yil “Zakovat” intellektual oʻyini tashkil etilganiga 20 yil toʻldi. Prezident bilimdon yoshlarga sharoit yaratish uchun koʻplab tashabbuslarni bildirdi. Avvalo, mamlakatimiz yoshlaridagi ilmga intilish va intellektual salohiyatni inobatga olib, “Zakovat” oʻyinlari ommaviy maʼrifiy harakatga aylantiriladi. Harakatni moliyaviy qoʻllab-quvvatlash uchun har yili 50 milliard soʻm mablagʻ ajratiladi. Har bir maktab, har bir oliygohda “Zakovat” klubi faoliyati barcha yoʻlga qoʻyiladi. Gʻoliblar uchun “Zakovat” stipendiyasi joriy qilinadi. Toshkentda alohida bino va Intellektual oʻyinlar shaharchasi barpo etiladi. Viloyatlarda esa “Intellektual parklar”, Boʻstonliq tumanidagi Yoshlar oromgohida “Intellektual maktab” tashkil qilinadi. Yangi yildan boshlab talaba yoshlar oʻrtasida birinchi marta Prezident sovrini uchun Intellektual olimpiada oʻtkaziladi. Dunyo tan olgan olimlar, jumladan, Nobel mukofoti sohiblari bilan uchrashuvlar oʻtkazib boriladi. Yosh avlodning intellektual salohiyatini oshirishga qaratilgan kompyuter va mobil oʻyinlarni yaratgan dasturchilarga maxsus grant va subsidiyalar ajratiladi. — Zahmatli mehnati orqali orzu-umidlari ushalgan inson — eng baxtli insondir. Shuning uchun doimo balandlarga intiling, ezgu maqsadingiz uchun kurashing. Doimo oʻqing-oʻrganing, oʻzingizga ishoning, kashfiyotlar qiling, yangiliklar yarating, oldinga dadil qadam tashlang, — dedi Shavkat Mirziyoyev. Prezidentimiz farmoniga muvofiq, “Zakovat” klubiga asos solgan Abdurasul Abdullayev hamda final bosqichi gʻoliblari davlat mukofotlari bilan taqdirlandi. Davlatimiz rahbari Buxoroga tashrifini yakunlab, Navoiy viloyatiga joʻnab ketdi.
5. Tsilindrik adilak 12. Tsilindrik adilak g‘ilofi 6. Tsilindrik adilak tuzatgich vintlari 13. Yo‘naltirish vinti 7. Ob’ektiv vinti 14. Doiraviy adilakning tuzatgich vintlari 15. Ko‘targich vinti Nivelir o‘rnatgich vint yordamida usti gorizontal holga chamalab keltirilgan shtativga o‘rnatiladi. Truba ikki ko‘targich vintlarga parallel qo‘yilib, avval ularni qarama-qarshi tomonga va keyin uchinchi vintni burash orqali doiraviy adilak pufakchasi doira o‘rtasiga keltiriladi. Bunda nivelir aylanish o‘qi taxminan tik holatda bo‘ladi. Truba reykaga qaratilib vint (6) da maxkamlanadi, kremal’era 5 vintini burash reykaning va okulyar g‘ilofini burash orqali iplar to‘rining aniq tasvirlari hosil qilinadi. Nivelir ko‘rish trubasi (1) ning chap tomoniga asbob ko‘rish o‘qini gorizontal holga aniq keltirishda qo‘llaniladigan tsilindrik adilak joylashgan. Reyka tasvirini va pufakcha elevatsion vint (9) yordamida o‘rtaga keltirilayotgan paytda adilak tutashgan uchlarini kuzatuvchi ko‘rish maydonini ko‘radi va gorizontal ip qarshisidagi reykadan sanoq oladi. N-3 nivelirida sanoq olish 70-rasmda keltirilgan. Nivelirni ishlatishdan oldin uning quyidagi geometrik shartlarni qanoatlantirishi tekshiriladi, N-3 nivelirini tekshirish shartlari quyidagilardan iborat: Doiraviy adilak o‘qi nivelir aylanish o‘qiga parallel bo‘lishi kerak, ya’ni ULU /JJ. Ko‘targich vintlar orqali doiraviy adilak pufakchasi adilak qutisidagi doira markaziga keltiriladi va nivelir yuqori qismi 180? buraladi. Pufakcha o‘rtada qolgan bo‘lsa, shart bajarilgan bo‘ladi, aks holda pufakcha og‘gan qismining yarmi markazga adilak tuzatkich vintlari bilan, qolgan yarmi ko‘targich vintlar bilan markazga keltiriladi. Tekshirish nazorat uchun takrorlanadi. 557
3. Noto‘g‘ri javobni toping. 1) Dag‘al qiltiqlar va tuklar terini himoya qiladi. 2) Itlar tanasini sovutish uchun og‘zini ochib tez-tez nafas oladi. 3) Itning ko‘krak-tirgak suyagi rivojlanmagan. 4) Qon aylanish sistemasi ochiq. S5) Aorta qon tomiri o‘ng tomonga ravoq hosil qiladi. 6) Diafragma gumbaz shaklida ko‘tarilganda havo o‘pkaga otilib kiradi. 7) Loviyasimon buyragi dumg‘aza ro‘parasida joylashgan. 8$) Tana harorati qushlarnikiga nisbatan yuqori bo‘ladi. 9) Maymunlar rangni yaxshi ajratadi. 10) Boshmiyasi 5ta bo‘limdan iborat. 11) Tuxumhujayra tuxum yo‘lida urug‘lanadi. 12) Yirtqich tishli kaltakesak sutemizuvchilarning ajdodi hisoblanadi. 13) Xaltalilar oraliq forma hisoblanadi. 14) Ochiq joyda bolalaydigan hayvonlarda homiladorlik vaqti qisqa bo‘ladi. 15) Oziq moddalar va kislorod homilaga yo‘ldosh orqali o‘tadi. 16) Sutemizuvchilarning tishlari ixtisoslashgan. 4. Jadvalni to‘ldiring. Sutemizuvchilar sinfi Tuxum qo‘yuvchilar Y Y 1 1. 1 2 2. 2 3 3 61http://nambiolog.zn.uz https://t.me/nambiolog https://t.me/biolog group
Farg‘ona neftni qayta ishlash zavodining bir guruh xodimlari Qurbon hayiti bayramida ajratilgan pulni olmagani va zavod rahbariyatidan norozi ekanini bildirib, Prezident Shavkat Mirziyoyevga videomurojaat yo‘lladi. “Hayitda, musulmonlar bayramida, hayotda birinchi marta bo‘lishi bu. O‘zingiz boshchiligingizda bizga musulmonlar bayrami munosabati bilan hammaga pul tarqatib berdiz. Lekin bizni zavodda pul berilmadi. Pandemiya vaqtida kasaba uyushmasi raisi Abdurashid Saidaliyev o‘zini saylab olib, ertasiga mukofot pullarimiz, bayram pullarimizni hammasini qirqib tashladi”, – deydi murojaatchilardan biri. Uning ta’kidlashicha, avvalgi rahbarlar vaqtida bunday holat bo‘lmagan. Hatto 2013-yil zavod daromadsiz tarzda yilni yakunlaganda ham bayram pullari berilgan. “Isomov direktor bo‘lib kelganida, pandemiya vaqtida oziq-ovqatlar hatto maishiy jihozlarning o‘z narxida tarqatilgan. Lekin Isomov ketgandan keyin 2 oy ichida zavod Jizzax Petrolium’ga topshirildi. Shundan beri zavod ‘ubitka’da. Hozirgi vaqtda 6-sex boshlig‘i Ikrom Shodmonovning aytishicha, 61 milliard ‘ubitka’da chiqibmiz ekan. Sababi nima? Shunga izoh beringlar. Jizzax Petrolium tagida kim bor? Uni kim boshqaryapti? Iltimos, bizga sobiq direktorimiz Adhamjon Isomov Azamovichni qaytarib berishingizni so‘raymiz”, – deb murojaatni yakunlagan xodimlardan biri. Bu holat bo‘yicha FNQIZ rahbariyati munosabat bildirib chiqqan. Unda murojaat qilganlar bilan tushuntirish ishlari olib borilgani ma’lum qilingan. “Farg‘ona neftni qayta ishlash zavodi bir guruh ishchilari tomonidan 3-avgust kuni zavodning kirish qismida video murojaat qilindi. Ushbu masalaga oydinlik kiritish maqsadida 4-avgust kuni hokimlik vakillari, huquq-targ‘ibot xizmati organlari vakillari Farg‘ona neftni qayta ishlash zavodi rahbariyati ishtirokida mazkur murojaat muallifi zavodning 6-sex xodimlari Feruzaxon Umirzoqova hamda Feruzaxon Valixo‘jayeva bilan tushuntirish ishlari olib borildi. Hozirgi kundagi murakkab iqtisodiy holat, jahondagi koronavirus pandemiyasi va buning zavodga ham salbiy ta’siri tushuntirib o‘tildi. Zavodda tushumning pasayishi va xarajatlarning qisqartirilishi haqida tushuntirildi. Hozirgi kunda zavodda o‘rtacha ish haqi 3—3,5 million oralig‘ida va ular o‘z vaqtida to‘lab borilmoqda. Zavodning har bir ishchisining oylik ish haqi muqaddas hisoblanadi. Ularni o‘z vaqtida berishni burchimiz deb bilamiz. Undan tashqari, zavod xodimlari 3 mahal issiq ovqat, bepul kiyim-bosh, ishga kelib ketish uchun avtotransport vositalari bilan ta’minlangan. Shuningdek, ish vaqti haftasiga 40 soatdan oshmaydi”, — deydi Farg‘ona neftni qayta ishlash zavodi direktor o‘rinbosari Behzod Mo‘minov. Zavod rahbariyati vakilining aytishicha, Prezident ko‘rsatmasiga amal qilgan holda qat’iy belgilangan intizom bilan bu holatdan chiqib ketish mumkin.
«Tartib» o‘rnatuvchilar shunchalik qizishib ketishgan ediki, hatto ko‘chama-ko‘cha yurib, «boshi buzuqlarni» izlay boshlashdi Ularning nazdida, har burchakda bir «ekstremist» bekinib turgandek edi Bo‘lmasa, Muzaffar Hamidovning o‘limini qanday izohlash mumkin? Uni uyining yonida otib ketdilar Hamidovning uyi qaydayu melisaxona qayda! Orasi bir chaqirimdan ortiq Shu yerda o‘rinli bir savol tug‘iladi Nohiya rahbarlari qaerda edi? Ular fojianing oldini olisholmadilarmi? Nohiya rahbarlari junbushga kelgan olomonning ichida edi Erkin Ro‘zmatov bir kungina avval nohiya ijroiya qo‘mitasiga rais etib saylangan U kishi «hay-haylab», xalqqa peshvoz chiqdi, yoshlarni tinchitishga urindi, goho alamdiyda odamlar to‘dasini to‘sib goho harbiylar bilan tillashib, fojia o‘chog‘ini so‘ndirishga urindi Shahar ijroiya qo‘mitasi raisi Solijon To‘ychiev ham g‘azabnok olomon bilan tikkama-tikka gaplashdi Oqsoqollar, tuman faollari, muallimlar, Parkentning nufuzli kishilari xalq talabini eshitib, ularni osoyishtalikka chorladi
Qozog‘iston Tashqi ishlar vaziri Yerlan Idrisov 2015-yilda mamlakat Yevroittifoq bilan sheriklik to‘g‘risida bitim imzolab, Jahon savdo tashkilotiga a’zo bo‘lishiga umid qilmoqda, deb yozadi “Yevropeyskaya Pravda”. Bu haqda u 16-fevral, dushanba kuni parlamentning quyi palatasi “hukumat soati”da aytib o‘tgan. “O‘tgan yili Yevropa ittifoqi bilan kengaytirilgan sheriklik va Qozog‘istonning Jahon savdo tashkilotiga kirishi to‘g‘risidagi yangi bitim bo‘yicha muzokaralar yakunlandi. Umid qilamizki, bu yil har ikkala protsess ham tugallanadi”, — deya ta’kidladi u.
7-f. Ba’zi funksiyalarning Teylor va Makloren qatorlari 9.7.1. Ba’zi funksiyalarning Makloren qatoriga yoyilmalarini keltiramiz: aay, — oo La a . E 5 i» —! sinama aaa 99 4, —0 o a el 4 ISH sovx= 1——5—4—— B (—1)": 5—J.., —00 X. 4 so; Ga x x" 1A (122) = ———4——— 4 (—1) B. —12 1; (142) "= 1—2 . s 4 ua –i — «XAY. Bu yerda har qaysi qator uchun soha ko‘rsatilgan bo‘lib, unda darajali qator tegishli funksiyaga yaqinlashadi. Oxirgi qator binomial qator deyiladi. 9.7.2. Umumiy holda funksiyalarni darajali qatorga yoyish bevosita Teylor va Maqloren qatorlaridan foydalanishga asoslangan. Biroq, amalda ko‘pgina funksiyalarning darajali qatorlarini oldingi bandda keltirilgan formulalardan yoki geometrik progressiya hadlari yig‘indisi formulasidan foydalanib topish mumkin. Ba’zan qatorga yoyishda hadma-had differensiallash yoki integrallashdan Ham foydalanish mumkin. G. misol. {(x-e = ye—7" funksiyani xning darajalari bo‘yncha katorga yoying. Yechish. Yuqorida et uchun keltirilgan qator formulasida x o‘rniga —x" ni qo‘ysak, x x x" 2 4 6 ye? =1—2745—5,7 (—17— Topilgan qator istalgan xlarda yaqinlashadi. 2-misol. {(x) = sovux funksiyani xning darajalari bo‘yicha qatorga yoying. Yechish. Yuqoridagi sozx uchun keltirilgan qatorda x.ni "uh bilan almashtirsak, soz alanga —4 (—1)" GI 4... 359 rr - 35. gi
bag‘ishlagan. "Mehrobdan chayon" romanida "zulm tig‘ini kambag‘allar qoni bilan sarbast qilg‘on! zolim Xudoyorxon, nopok va razil shaxs Abdurahmon, vijdonini pulga sotishdan qaytmaydigan, xasislarning xasisi Solih maxdum obazlari ham jonli va to‘laqonli bo‘lib chiqqan. Ayniqsa keyingi ikki obraz –Abdurahmon domla va Solih maxdum obrazlari tipikligi, ayni vaqtda, individualligi bilan ajralib turadi. Romanda tasvirlanishicha, Abdurahmon suyagi ifloslik bilan qotgan, fitna uyasida ta’lim olgan, binobarin, mehrobdan chayon bo‘lib chiqqan munofiq shaxs. Abdurahmon asarda Anvar obraziga qarama-qarshi holda tasvirlangan. Abdurahmon ichiqoralik, ig‘vogarlik, vijdonsizlik, G‘arazgo‘ylik va hasadgo‘ylikning timsoli. Anvar Abdurahmonga ko‘p marta yaxshilik qiladi. Lekin bu yaxshiliklar undan har safar yomonlik bo‘lib qaytadi. Abdurahmon va uning Yearazgo‘y sheriklari Anvar obro‘-e’tiborining ortib borayotganligini ko‘ra olmaydilar. Ular bu iste’dod sohibini chayon bo‘lib chaqishga, uni obro‘sizlantirishga, o‘rdadan ketkazishga, hatto qatl ettirishga intiladilar. Asar so‘ngida Anvar dor ostiga keltirilgach, o‘z raqibi Abdurahmon bilan oxirgi marta uchrashadi. "Anvar titradi, Abdurahmon iljaydi... –Kulishga haqingiz bor, domla, chunki o‘cholasiz! –dedi Anvar. Birdan hammaning ko‘zi Abdurahmonga tushdi, –Faqat siz ifloslik natijasida kulasiz, men... men to‘g‘rilik samarasini o‘raman: siz iflos vijdon bilan g‘olibsiz, men sof vijdon bilan mag‘lubman... Meni dor ostiga kim keltirdi»? Vijdon emasmi, taqsir! Sizni bu yerda kim tomoshabin qildi? Ifloslik emasmi, taqsir!!g. Umuman olganda, "Mehrobdan chayon" romani G‘oyaviy mazmun jihatdan ham, badiiy mahorat jihatdan ham vaquvvat, go‘zal asar. Shunday qilib, Abdulla Qodiriyning har ikkala romanining yaratilishi o‘zbek adabiyotida katta voqea bo‘ldi: 20-yillarda o‘zbek romanchiligiga asos solindi va uning ajoyib namunalari yuzaga keldi. J j jyaj O‘zbek romanchiligi 20-yillarda erishgan yutuqlar 30-yillarga kelib yanada mustahkamlandi. Agarda 20-yillarda faqat bitta yozuvchi –Abdulla Kodiriy romanchilik sohasida ijod qilgan bo‘lsa, 30-yillarda bu janrda S.Ayniy, Cho‘lpon, Oybek, A.Qahhor, H.Shams kabi iste’dodli adiblar qalam tebratdilar. Bu davrda o‘zbek romanchiligida boshqa xalqlar adabiyotida bo‘lgani singari tarixiy
ilib ketdi, —o‘rtada ishonch bo‘lsa, olam guliston... Kechirasiz, singlim, men biroz qizishib ketdim. Xaloyiq o‘rtasida shunday gap yuradi-yu, jinnixonada uzoq ishlagan psixiatrlar bora-bora jinnitabiat bo‘lib qolarkan. Qizishib ketishlik ham miya holatining buzilishi, jinnilikning bir ko‘rinishidir. Kaminani ham ana shu kasb kasalligidan xoli deb bo‘lmasa kerak. — Nega unday deysiz, domla, azbaroyi bizlarni o‘zingizga yaqin olganingizdan nasihat qilyapsiz-da.— dedingiz siz. —Rahmatsizga... —Marhamat, —dedi Xudoyor akasizga qarab, keyin menga yuzlandi: —Sizga topshirig‘im shuki, inim, iloji boricha har kuni yotish oldidan kelin bolani ochiq havoda sayr ettiring. Bunga sharoit ham bor, jannatdek joyda turasizlar, buyog‘i anhor bo‘ylari, u yog‘iyam-yashil xiyobonlar, gulzorlar, narigi tomoni istirohat bog‘i... —Ma’qul, domla, —dedim men qo‘zg‘olishga sabab topilganidan xursand bo‘lib, —topshirig‘ingizni ado etishga hozirdan boshlab kirishaman. Endi bizga ijozat bersangiz, yo‘l usti ochiq havoda sayr etib uyga ketamiz. Vaqt ham allamahal bo‘lib ketdi. —Lekin bitta sharti bilan ijozat beraman. —Bosh ustiga, domla. —Shartim shuki, Moskva safaridan keyin biznikiga bir kelasizlar, mana shu yerda suhbatni davom ettiramiz, o‘zim devziradan bir samovar palov damlayman, hozir esa sizlardek qadrdonlarimni quruq choy bilan jo‘natayotganimdan xijolatdaman. —Osh bo‘lsa, chekinadigan odam yo‘q, —dedim men.— Lekin oshni biznikida yesak-chi, keliningiz qo‘lidan hali osh yeganingiz yo‘g‘-ku. —U osh ham qochmaydi, u oshni mening diagnozim amalda isbotlangach, yeymiz, —dedi Xudoyor aka. — Axir, har bir vrach bemorga o‘zi qo‘ygan diagnoz to‘g‘ri bo‘lib chiqishini istaydi-da. Diagnoz kalimasi orqali Xudoyor aka nimani nazarda tutayotgani, nimaga shama qilayotgani sizga ham, menga ham ayon edi: sizga onalikni, menga esa otalikni ravo ko‘rmoqda Professor Xudoyor Aminning uyidan ko‘chaga chiqqach, yo‘lni men uy tarafga emas, Navoiy teatri tomonga soldim. Shuncha og‘ir suhbatlardan keyin ochiq havoda sayr qilish foydadan xoli emasdi. Buning ustiga domlaga har kuni kechki ovqatdan keyinsizni
O‘lchami 20-50mm bo‘lgan koks keng qo‘llaniladi. Tarkibida temir bo‘lgan materiallar sifatida uglerodli po‘latni qirindisi qo‘llaniladi. Cho‘yan qirindisi tarkibida esa fosfor ko‘p bo‘lganligi uchun qo‘llanilmaydi. Legirlangan po‘lat qirindisi ham qo‘llanilmaydi, chunki ular ferrosilitsiyni har xil legirlovchi elementlar bilan ifloslantiradi. Agar SIO» va uglerod aralashmasi baland haroratda qizdirilsa, shunda ular o‘rtasida quyidagi reaksiyalar bo‘lib o‘tadi: 7-jadval Reaksiya A Gi, kkal aniqlash uchun Reaksiya boshlanish tenglamalar БaгoгaH"C 510242C=5142C0O A G; 168000-87 T 1657 CH Si-SiC A.C. 27000-0,7 T 2757 510243C=518CO AC 141000-78 T 1537 5102451C—35142C0O AC 222000-105 T 1847 Agar shixta tarkibida temir bo‘lsa, kremniy tiklanish bilan birga temir silinidlari hosil bo‘ladi. Quyidagi keltirilgan reaksiyalardan aniqlasa bo‘ladi: 8-jadval Tenglama reaksiyalar 1 Silmid tarkibida Si miqdori, 90o) O‘zgarishi A G; kal (og‘irlik bo‘yicha) 3Fe4Si-FezSi 14,325000 S/4Fe3S14Si—3/4FesSi; 23,012000 И2Pe515451—572Pe 1 33,37200 Pe51451—Pe 5 502500 Temir silimidlar hosil bo‘lishi kremniy tiklanishiga yordam beradi. Ferrosilidsiyni eritish texnalogiyasi 16,5-22 MBA bo‘lgan quvvatli yoyli po‘lat eritish pechi keng tarqalgan bo‘lib u yerda ferrosilitsiy eritiladi. Ikkilamchi kuchlanish esa 160-200 V teng oralig‘ida 87
b.da ishtirok etadi. U.p. kasalliklaridan ko‘pincha umurtqa pog‘onasining tug‘ma anomaliyasi, orttirilgan kasalliklari, shikastlanishi va b. uchraydi. Tug‘ma nuqsonlardan ko‘proq 2 yoki 3 umurtqaning o‘zaro birikib ketishi, ortiqcha umurtqalar borligi vah.k. kuzatiladi. Bu xil nuqsonli U.p.da ko‘pincha og‘riq sezilmaydi. Orttirilgan kasalliklariga, asosan, ostexon-droz, U.p. deformatsiyalari (q. Umurtqa pog‘onasining qiyishyishi, Skolioz), yallig‘lanish kasalliklari (q. Spondilit), U.p. boylamlarining uzilishi yoki cho‘zilishi, umurtqalarning chiqib ketishi va b. kiradi. UMURTQA POG‘ONASINING QIYSHAYISHI— normal umurtqa pog‘onasi shaklining o‘zgarishi. Odam umurtqa pog‘onasining 3 xil: skolioz (yonga), lordoz (oldinga) va «ifo» (orqaga) qiyshayishi farq qilinadi. Katta yoshdagi kishilarning umurtqa pog‘onasida old va orqa tomonga qaragan kichikroq bukilma bo‘ladi. Bu bukilma yoshlikdan astasekin ayniqsa bola tik turishga va yurishga o‘rgana boshlaganida vujudga keladi. Bu kasallik bo‘lmay, balki fiziologik holat hisoblanadi. Umurtqa pog‘onasi kasalligida esa umurtqa pog‘onasining fiziologik holatdan chiqib, odd va orqa tomonga qarab qiyshayishi kuzatiladi. Skolioz tug‘ma (umurtqalarning noto‘g‘ri rivojlanishi tufayli) bo‘lishi mumkin, lekin ko‘proq 5—15 yashar bolalarda, ayniqsa o‘quvchilar orasida uchraydi. O‘quv mashg‘ulotlari vaqtida bolalar partada gavdasini noto‘g‘ri tutib o‘tirishi natijasida umurtqa pog‘onasiga va muskullariga og‘irlik bir xilda tushmaydi. Oqibatda muskullar bo‘shashib qoladi. Umurtqa pog‘onasi boylamlari va shaklining o‘zgarishi turg‘un skoliozga sabab bo‘ladi. Bolalarning yoshligida raxit b-n og‘riganligi, katta yoshdagilarning esa doim bir qo‘lda yuk ko‘tarishi ham skoliozga olib kelishi mumkin. Umurtqaning sinishi yoki uning ayniqsa sil oqibatida yemirilishi natijasida ham skolioz ro‘y beradi. Kishining bir oyog‘i kalta bo‘lib, o‘sha tomonga engashib qadam tashlashi funksional skoliozga olib keladi. Skoliozning oldini olish uchun bolalarni partada va stol atrofida to‘g‘ri o‘tirishga o‘rgatish, vrach buyurgan davo badantarbiyasi mashqlarini qunt b-n bajarish, massaj qilish, serharakat o‘yinlar, ochiq havoda sayr qilish, kattalar esa mehnat b-n dam olishni to‘g‘ri almashtirib turishi, ish vaqtida i.ch. gimnastikasi b-n shug‘ullanishi lozim. Kifoz yoysimon bo‘lishi mumkin. Bunda umurtqa pog‘onasining-u yoki bu bo‘lagi orqa tomonga qiyshaygan bo‘ladi va umurtqa pog‘onasining orqa tomonga turtib chiqishi kuzatiladi. Yoysimon «ifo» umurtqa pog‘onasining ko‘krak bo‘limida ko‘proquchraydi. Orqa muskullari tonusining keskin kamayishi, yoshlikda raxit b-n kasallanish, gavdani uzoq vaqt egib ishlash (stanokda yoki yozuv stolida) yoysimon kifozga sabab bo‘ladi. Kifozning oldini olish ham skoliozga o‘xshash. Davo gimnastikasi, fizioterapiya muolajalari, sanatoriykurortlarda davolanish buyuriladi. Umurtqa pog‘onasining orqa tomonga turtib chiqishi ko‘proq ko‘krak umurtqalarida kuzatilib, bukrilik deb ataladi. Lor do» da umurtqa pog‘onasi ichkariga qiyshayadi. Bunga ko‘pincha chanoq suyagining son suyagi b-n tutashgan bo‘g‘imining tug‘ma chiqishi sabab bo‘ladi. Bel lordo-zi qoringa yog‘ yig‘ilishidan ham paydo bo‘ladi. Lordozda umurtqalar deformatsiyalanadi va og‘riydi. Umurtqa pog‘onasi shikastlangan qismining harakatlanishi qiyinlashadi. Lordozni davolashda uning sababi aniqlangach, vrach davo gimnastikasi va massaj buyuradi. U.p.q.ning barcha xillarini oldini olish uchun bolalarni qadsiqomatini to‘g‘ri tutishga o‘rgatish, tana muskullarini mustahkamlaydigan kompleks mashqlarni har kuni bajarib turish kerak.
Mehnat vazirligi Kogonda ikki kishining o‘limiga sabab bo‘lgan fojia yuzasidan rasmiy munosabat bildirdi Buxoro viloyati Kogon shahrida tuproq o‘pirilishi oqibatida 2 kishi halok bo‘lgani to‘g‘risida xabar berilgandi. Bandlik va mehnat munosabatlari vazirligi yuz bergan mazkur holatga rasmiy munosabat bildirib, komissiya baxtsiz hodisa sabablarini o‘rganayotganini ma’lum qildi. 16-noyabr kuni soat 14:50 da Kogon shahar “Do‘stlik” MFY Do‘stlik ko‘chasida “61-avtokorxona” MChJ tomonidan yer 5-6 metr chuqurlikda, eni 3 metr oralig‘ida kovlangan holda 1000 millimetrli suv quvurlari yotqizilayotgan vaqtda chuqurning chap tomoni o‘pirilib, ikki nafar ishchini tuproq va qum bosib qolgan. Viloyat Favqulodda vaziyatlar boshqarmasi qutqaruvchilari tomonidan voqea joyida olib borilgan tezkor qidiruv ishlari natijasida ikki nafar fuqaroning jasadi tuproq ostidan olib chiqilgan. Ushbu holat yuzasidan Buxoro viloyati Bandlik bosh boshqarmasining 18-noyabrdagi “Ishlab chiqarishdagi baxtsiz hodisani maxsus tekshirish to‘g‘risida”gi 202-ICh-sonli buyrug‘i qabul qilingan. Ta’kidlanishicha, ayni paytda buyruqqa asosan tuzilgan komissiya ro‘y bergan hodisa sabablarini o‘rganmoqda. “Uning yakuniga ko‘ra qo‘shimcha ma’lumot beriladi”, — deyiladi munosabatda. Avvalroq Buxoro viloyati IBB holat yuzasidan jinoyat ishi qo‘zg‘atilganini ma’lum qilgandi. “Quvurlar yotqizish jarayonida esa ular ustining yarmi qum bilan to‘ldirilib, so‘ng tuproq bilan yopiladi. Xuddi shu jarayonda ishchini qum yoki tuproq bosib qo‘ymasligi uchun mustahkam yog‘och ‘shit’lar o‘rnatiladi, ushbu shitlar himoya vazifasini bajaradi. Biroq yuqoridagi holat chog‘ida chuqurlikda himoyalanish uchun ‘shit’ o‘rnatayotgan yosh ishchilar muvozanatni yo‘qotishgan va ‘shit’ oldinga siljib ketgan. O‘ra yuqorisida pastdagi ikki nafar yigit bilan ishlab turgan yigitlar ham kutilmaganda sodir bo‘lgan o‘pirilish oqibatida ularga ko‘mak bera olmagan. Ikki yosh ishchi qum va tuproq ostida qolib ketgan”, — degandi viloyat “Suvoqava” rahbari o‘rinbosari Baxtiyor Nazarov.
Larçay Fransiyaning Centre mintaqasida joylashgan kommunadir. Indre-et-Loire departamenti Tours tumani tarkibiga kiradi. Aholisi 2037 nafar aholi istiqomat qiladi (1999). Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 181,9 nafar kishi. Geografiyasi Maydoni — 11,2 km2. Manbalar Indre-et-Loire shaharlari
7.1-$. Atomlar, zarralar massalarini, energiyalarini va zaryadlarini o‘lchash usullari 1, Atomlarning massalarini o‘lchash. 2. Neytronlarning massasini va energiyasini aniqlash usullari. 3. Zarralarning zaryadlarini o‘lchash usullari. Tayanch iboralar: Perron, gramm-atom, izotop, parabola, tarozi, radon, emansasiya, sezgir, mass-spektrometr, elektr, magnit, solishtirma zaryad, yadro, flyuoressensiya, kondensator, vakuum, geometrik, koordinata, fokuslash, yoy, 10n, etalon, tepki, vodorod, azot, Chadvik, energiya, impuls, turtki, sochuvchi. 1, Atomlarning massalarini o‘lchash. Yadro va zarralar haqidagi bilimlarimiz ularning massalarini o‘lchash orqali yana ham ortishi muqarrar. Atom massasi haqidagi birinchi ma’lumotlar Perren tajribalari asosida gramm-atomdagi atomlar sonini aniqlashdan olingan edi. Undan so‘ng 1913-yil J.J.Tomson birinchi bo‘lib, izotoplarni ajratishda va ularning massalarini o‘lchashda parabola usulini qo‘lladi. Undan keyingi ishlar asosan oldingi o‘lchashlar natijasini qaytadan tekshirish va hamma izotoplarning, jumladan, yangi olinganlarini ham massalarini aniq o‘lchashga qaratiladi. Atom massalarini o‘lchash uchun tarozidan foydalanmoqchi bo‘lgan olimlar ham bo‘ldi. Masalan, Ramzay radon emanatsiyasining atom og‘irligini o‘lchash uchun dunyoda eng 94
O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti Shavkat Mirziyoyev 5 noyabr kuni meva-sabzavotchilik tarmog‘ini yanada rivojlantirish va eksportini oshirish, aholi tomorqalaridan samarali foydalanishni ta'minlash masalalariga bag‘ishlangan videoselektor yig‘ilishi o‘tkazdi. «O‘zbekiston meva-sabzavot ishlab chiqarishda ulkan imkoniyatlarga ega. Aholi farovonligini doimo oshirib borishda xalqimiz turmush tarziga eng yaqin va tez natija beradigan yo‘nalish qishloq xo‘jaligida yuqori daromadli intensiv ishlab chiqarishni tashkil etishdir. Mavjud salohiyatimizni to‘liq ishga solishimiz, unga yarasha katta daromad olishimiz zarurligini inobatga olgan holda so‘nggi yillarda mamlakatimizda mazkur soha yuqori shiddat bilan isloh qilinmoqda. Prezidentimiz Shavkat Mirziyoyev tomonidan bog‘dorchilik tarmog‘i va issiqxona xo‘jaliklarida boshqaruv tizimini yaxshilash, davlat tomonidan qo‘llab-quvvatlashning samarali mexanizmlarini joriy etish, qishloq xo‘jaligida kooperatsiyani yo‘lga qo‘yish, zamonaviy resurs tejamkor texnologiyalar asosida yuqori sifatli, raqobatbardosh va eksportbop mahsulotlar ishlab chiqarish hajmlarini oshirish, oziq-ovqat sanoatini jadal sur'atlarda rivojlantirish maqsadida qator farmon va qarorlar qabul qilindi. Shunga qaramasdan, jahon bozorida meva-sabzavot mahsulotlari savdosi 205 milliard dollarni tashkil etgan bir paytda, bizning ulushimiz bir foizga ham yetmayapti. Bugungi yig‘ilishda qayd etilganidek, kelgusi yilda meva-sabzavot eksportini 2,5 milliard dollarga yetkazish, keyingi uch yilda bu ko‘rsatkichni 5 milliard dollarga yetkazish imkoniyatlari mavjud», deyiladi prezident matbuot xizmati xabarida. Davlat rahbari bunga erishish uchun ekin va navlarni to‘g‘ri tanlash, hosildorlik va daromadni kamida ikki-uch barobarga oshirish, isrofgarchiliklarni oldini olish, mahsulotlarni saqlash, logistika masalalari, eksportni to‘g‘ri tashkil etish lozimligini ta'kidladi. Bugungi kunda dunyo bozorlarida gilos, o‘rik, olxo‘ri, anor, uzum, bodom, sitrus mevalar kabi mahsulotlarga talab yuqori va ushbu mahsulotlar eksport tushumining asosiy qismini tashkil etmoqda. O‘zbekistonda bunday mevazorlar, ayniqsa intensiv usuldagi bog‘lar yetarlicha tashkil etilmayotgani, bog‘ va tokzorlar yaroqsiz holatga kelib qolgani sababli ularning iqtisodiy samaradorligi o‘ta past darajada qolayotgani, qator tumanlarda minglab gektar eski bog‘lar yillar davomida hosil bermayotgani tanqid qilindi. Hanuz «mahsulot yetishtirish – xarid qilish – saqlash va qayta ishlash – eksport» zanjirini tashkil etadigan kooperatsiya tizimi joriy qilinmagan. Yana bir salbiy holat uzumchilikni rivojlantirishda vinochilik korxonalarining o‘rni sezilmayotgani bilan bog‘liq. «Bu kabi muammolar ta'sirida mamlakatimizda mahsulotlarni yig‘ishtirish va saqlashdagi yo‘qotishlar hajmi 30 foizdan kamaymayapti. Ya'ni, olingan meva nobud bo‘lib, tuproqqa qorilmoqda. Bunday sharoitda qanday yangi bog‘ va tokzorlar haqida gapirish mumkin?», – dedi Prezident. Qayd etilganidek, bir qator tumanlar paxta yetishtirishni qisqartirib, meva-sabzavotchilikka ixtisoslashtirilgan, lekin, ushbu yo‘nalishda ham ishlar qoniqarli darajada bo‘lganicha yo‘q. Seleksiya borasida ilmiy tadqiqotlar yetarlicha yo‘lga qo‘yilmagani bois O‘zbekiston urug‘likni import qilishga majbur bo‘lmoqda.
AQSHga obuna bo'ling Taklifni qabul qilish uchun obuna bo'ling
p-Caoвeп kislotalarga ishqor qo‘shib qizdirilganda» «a, B-to‘yinmagan kislotalar, y-galogen kislotalardan esa laktonlar hosil bo‘ladi: CH» M H2C" Y— Br 0 NaoH O { (20 қyн И 7 O CH,—CH,—C ——CH—= CH—C 76H 0 –5, Hc O Nor – HBг — N Ho Y — OH akril kislota OH Bo‘H y-valerolakton B-brompropion kislota y-bromvalerian kislota (5-metiltetragidrofuranon-2) a-Galogenkarbon kislota efirlari bilan aldegid va ketonlarning kondensatsiyasi (Reformatskiy reaksiyasi) aproton erituvchida Zn kukuni ta’sirida borib, P-gidroksikarbon kislota efirlarini hosil qiladi. O O OH O 1 1 4 BUL Zn / H.O I ———— C. OR? C OR? ROD Reaksiya ruxorganik birikmaning karbonil birikmaga nukleofil birikishi bilan boradi: (aвг 1 R! O N OZnBr OH Zn y Cд ON H.O ИT BUL 7 IC K" }— CA —0 aв, C OB" “OR? pl N OB" — Ил(OH)Bг pl N OR? Ba Ba Reaksiyada oraliq mahsulot sifatida ruxli enolyat (“Reformatskiy enolyati”) yoki ruxorganik birikma BrZnCH,COOR” hosil bo‘ladi. Bromsirka kislotasining uchl.butilefiri vaZn Br n. o. 71—CH dan tayyorlangan qattiq intermediatning rentgen / OD tuzilish tahlili uning dimer tuzilishda bo‘lishini 7 0 ko‘rsatgan: (CH;3);CO” “ch 24 Br a-Galogennitrillar, a-galogen-N,N-dialmashgan amidlar va «- galogenkarbon kislotalarning ruxli tuzlari ham Reformatskiy reaksiyasida qatnashadi. Rux o‘rnida Sn, In, Zn-Cu ishlatilgan. Karbonil birikma sifatida alifatik, aromatik yoki geterotsiklik aldegid va ketonlar ishtirok etishi mumkin. Ultratovush ta’sirida reaksiya tezligi va unumining ortishi aniqlangan. Aromatik aldegidlar qatnashgan reaksiyalarda ko‘pincha B-gidroksikarbon kislota efirlaridan suv ajraladi va to‘yinmagan kislota efirlari hosil bo‘ladi. «-Galogenkarbon kislota efirlaridan Grinyar reaktivlarini olib bo‘lmasligi sababli ham Reformatskiy reaksiyasi katta ahamiyatga ega. 497
Hindiston Bangladeshdagi voqealardan keyin bu davlat bilan chegaralari bo‘ylab nazorat-tekshiruv punktlarida qat'iy tartib o‘rnatdi. Bu tartib Bangladesh bilan umumiy chegara hisoblangan 856 kilometrlik hududda joriy etilgan. Bu haqda Hindiston chegara kuchlari (Border Security Force, BSF) ma'lum qildi. Chegara hududlarini qo‘riqlashga politsiyachilar va maxsus xizmatlar vakillari ham jalb etilgan. Bangladesh bosh vazirining matbuot xizmatida xabar qilinishicha, mamlakat rahbari Shayx Hasina Vazid Hindiston bosh vaziri Narendra Modi bilan telefon orqali muloqot qilgan. Hindlar yetakchisi bu suhbat vaqtida Dakkadagi 22 kishining o‘limiga sabab bo‘lgan terakt oqibatlarini bartaraf etishda yordamini taklif qilgan. Eslatib o‘tamiz, 1 iyulda bir guruh qurolli kishilar shaharning diplomatik dahasidagi Holey Artisan Bakery restoraniga bostirib kirib, o‘t ochdi va ichkaridagi odamlarni garovga oldi. Operatsiya chog‘ida kamida 12 kishi, shu jumladan, ikki nafar chet el fuqarosi qutqarildi. Hujum oqibatida 9 nafar italiyalik, 7 nafar yaponiyalik va 4 nafar bangladeshlik, shuningdek 2 nafar politsiyachi halok bo‘ldi. Bu hujumdan so‘ng ikki kunlik motam e'lon qilindi.
3 (7) va (15) formulalari yordamida µ § aniqlanadi
Tatariston prezidenti Rustam Minnixanov boshchiligidagi delegatsiya Toshkentga kelgani to‘g‘risida xabar berilgandi 23-mart kuni O‘zbekiston va Tataristonning investitsiya hamda iqtisodiy hamkorligi bo‘yicha o‘tkazilgan uchrashuvda “Tu-214” samolyotlarini ishlab chiqarishni qayta yo‘lga qo‘yish masalasi ham ko‘tarildi, deb xabar beradi Sputnik “Bugun ‘Tu-214’ni ishlab chiqarishni qayta tiklash bo‘yicha qaror qabul qilindi Loyiha, albatta, oddiy emas Bu borada O‘zbekiston tomonidan ham hamkorlikka umid qilamiz”, — deydi Tatariston prezidentining yordamchisi Ravil Zaripov Shuningdek, u gap samolyotning ayrim ehtiyot qismlarini birgalikda ishlab chiqarish haqida ketayotganini qo‘shimcha qilgan Investitsiyalar va tashqi savdo vaziri o‘rinbosari Xurram Teshaboyevning so‘zlariga ko‘ra, Toshkent mexanika zavodida ishlab chiqarilayotgan butlovchi qismlar bazasi ro‘yxatini kengaytirish bo‘yicha kelishuvlar allaqachon mavjud Ta’kidlanishicha, yo‘lovchilarni tashishga mo‘ljallangan o‘rta magistralli “Tu-214” samolyotlarini seriyali ishlab chiqarishni qayta yo‘lga qo‘yish rejasi G‘arb Rossiya aviatsiya sohasiga sanksiyalar joriy etganidan so‘ng paydo bo‘lgan Eslatib o‘tamiz, 2021-yilning aprelida O‘zbekiston va Rossiya samolyotsozlik sohasida qo‘shma loyihalarni amalga oshirish imkoniyatini muhokama qilgan edi O‘shanda gap birinchi navbatda Chkalov nomidagi Toshkent aviatsiya ishlab chiqarish birlashmasi haqida ketgan Bu yerda sovet davrida “Il-76” samolyotlari, 2012-yilga qadar esa “Il-114-100” samolyotlari ishlab chiqarilgan Ma’lumot uchun, Chkalov nomidagi Toshkent aviatsiya ishlab chiqarish birlashmasi 1941-yilda paydo bo‘lgan — urush boshlanishi bilan 1932-yilda Moskva yaqinidagi Ximki shahrida tashkil etilgan zavod Toshkentga evakuatsiya qilingan Zavod so‘nggi samolyotlardan birini 2012-yilda ishlab chiqargan Ayni paytda uning asosiy hududida Toshkent mexanika zavodi joylashgan
Bu yerdagi —gaz molyar og (1) formula faqat bir atomli, ayrim hollarda ikki atomli gazlar uchun o‘rinli bo‘ladi. Ko‘p atomli gazlarda tovush dispersiyasi kuzatiladi. ya’ni tovushning
2016-12-17 Kichik biznes va tadbirkorlikning davlat tomonidan qo’llab-quvvatlanilishi
96 MOL’ER Mariana Men o‘ylayman.. ’ ’ PernelB xonim Manqa bu qo‘yday beozor! Mana chinakam sodda, g‘uborsiz siyna! Yumaloq-yostiq qilib so‘zlashdan qo‘rqar... Lekin pisimiqda gap ko‘p, sen bilarsan-a2 El’mira Lekin, onajon... PernelB xonim Sizga yashirmay aytay— Mayli jahlingiz chiqsin, yoki chiqmasin, O‘gay ona, zavjaga, uy bekasiga Yarashmas yengil qiliq.. Esni yo‘qotib, ajva bo‘lgandan ko‘ra— Siz aqli salim bilan, boshqalarga ham Timsol bo‘lishingizni istardik hardam: Erga yoqish-chun hojat yo‘q bezanishga. Qleant Xonim afandi Menga ruxsat etgaysiz... Pernel’ xonim Ah, begim, sizni juda hurmat qilamen, Men bu yerda xo‘jayin bo‘lsam, bilmaymen, Bu eshikka bosh suqa olarmidingiz! Hayotga qay ko‘z bilan qarashingizni, Ba’zi vaqtlarda sizdan men eshitamen, Men xuddi jahannamga tushgan bo‘lamen! Bu gaplar uchun hargiz koyinmang mendan. Ko‘ngildagini kishi vaysaydi ba’zan... Damis Ammo sizning Tartyuf... Pernel’ xonim Mumtoz va timsol Bo‘luvchi go‘zal inson Unga qarshi sen Boshi mag‘izsiz bo‘lgan, bir mahmadana, Mening butun g‘azabim jo‘sh urar darhol) Damis Demak, Sizcha, men unga har vaqt indamay, Va nima desa, shuni lom-mim demasdan— Muqaddas haqiqat deb qabul ham etay2 Yo‘q, tashakkur etaman bosh egib tuban. Dorina Hamma narsada unga bo‘ysunsang agar, Biron ishni ishlashga botinolmaymen Hech nimani ko‘zidan qochirmaydi u, Yana har bir ishni ham yoqtirmaydi u: Bu gunoh, bu— yar... Bu dinga zarar... Boshing gang bo‘ladi-da Hech nima qilolmaysan
Obroʻsizlantiruvchi yoki хavf soluvchi yolgʻon aхborotni tarqatganlik uchun sanksiya joriy etildi MJTK va JKga yolgʻon aхborotni tarqatganlik uchun javobgarlik toʻgʻrisidagi yangi modda kiritildi (25.12.2020 yildagi OʻRQ-658-son Qonunga qarang). Yolgʻon aхborotni, shu jumladan ommaviy aхborot vositalarida, telekommunikatsiya tarmoqlarida yoki Internet jahon aхborot tarmogʻida tarqatganlik uchun ham javobgarlik nazarda tutilgan. Bunda ma’muriy jarima miqdorlari tabaqalashtiriladi – agar yolgʻon aхborot: Ushbu huquqbuzarliklar uchun JKning yangi moddasida nazarda tutilgan jazo choralarining oʻzi хos jihatlari mavjud: a) ikkala holatda ham ma’muriy preyuditsiya amal qiladi – shunday harakatlar uchun ma’muriy jazo qoʻllanilganidan keyin sodir etilganda jinoiy javobgarlik yuzaga keladi; b) jamoat tartibiga yoki хavfsizligiga tahdid soluvchi yolgʻon aхborotni tarqatganlik uchun yangi modda normalari JKning 2441-moddasida nazarda tutilgan jinoyat alomatlari mavjud boʻlmagan taqdirdagina qoʻllaniladi; v) jinoyatni baholaydigan bir qator tarkiblar, ya’ni javobgarlikni yengillashtiradigan alomatlarga ega tarkiblar mavjud. Yolgʻon aхborot tarqatganlik uchun jinoiy sanksiyalar quyidagicha belgilandi: Qism Dispozitsiya Sanksiya 1 Shaхsning qadr-qimmati kamsitilishiga yoki uning obroʻsizlantirilishiga olib keladigan yolgʻon aхborotni tarqatish, shu jumladan ommaviy aхborot vositalarida, telekommunikatsiya tarmoqlarida yoki Internet jahon aхborot tarmogʻida tarqatish, shunday harakatlar uchun ma’muriy jazo qoʻllanilganidan keyin sodir etilganda 150 BHMgacha miqdorda jarima yoki 240 soatgacha majburiy jamoat ishlari yoхud 2 yilgacha aхloh tuzatish ishlari yoki 2 yilgacha ozodlikni cheklash 2 Jamoat tartibiga yoki хavfsizligiga tahdid soluvchi yolgʻon aхborotni tarqatish, shu jumladan ommaviy aхborot vositalarida, telekommunikatsiya tarmoqlarida yoki Internet jahon aхborot tarmogʻida tarqatish, ushbu Kodeksning 2441-moddasida nazarda tutilgan jinoyat alomatlari mavjud boʻlmagan taqdirda, shunday harakatlar uchun ma’muriy jazo qoʻllanilganidan keyin sodir etilganda 200 BHMgacha miqdorda jarima yoki 300 soatgacha majburiy jamoat ishlari yoхud 2 yilgacha aхloh tuzatish ishlari yoki 2 yilgacha ozodlikni cheklash 3 Birinchi va ikkinchi qismlarda nazarda tutilgan harakatlar: a) takroran yoki хavfli retsidivist tomonidan; b) koʻp miqdorda* zarar yetkazgan holda sodir etilgan boʻlsa 200 BHMdan 300 BHMgacha miqdorda jarima yoki 1 yildan 3 yilgacha ozodlikni cheklash 4 Birinchi va ikkinchi qismlarda nazarda tutilgan harakatlar: a) ommaviy tadbirlar jarayonida yoki favqulodda vaziyat holatida; b) juda koʻp miqdorda** zarar yetkazilgan yoki boshqa ogʻir oqibatlarga sabab boʻlgan holda; v) uyushgan guruh tomonidan yoki uning manfaatlarini koʻzlab sodir etilgan boʻlsa 200 BHMdan 400 BHMgacha miqdorda jarima yoki 2 yildan 3 yilgacha ozodlikni cheklash Izohlar. Koʻp miqdorda zarar – 300 BHMdan 500 BHMgacha miqdordagi zarar. *Juda koʻp miqdorda zarar – 500 BHMga teng va undan koʻp miqdordagi zarar. JKning yangi moddasi boʻyicha dastlabki tergov ishlari ichki ishlash organlarining tergovchilari tomonidan amalga oshiriladi. Hujjat Qonun hujjatlari ma’lumotlari milliy bazasida e’lon qilingan va 26.12.2020 yildan kuchga kirdi. Oleg Zamanov.
eritmaning bir qismini sirka kislota eritmasi bilan neytrallab, mo‘l NiSO, eritmasi yordamida sulfid ionni cho‘ktiring. Qora cho“kma (NiS) “tarkibida yashil rangli NiIJFe(CN),J va sariq qo‘ng‘irrangli M ГEe(CM),}, cho‘“kmalari ham bo‘lishi mumkin. Qora cбo"Kтa bo‘lgan eritmani undagi cho‘kma va eritma to‘liq ajralmaguncha qizdirib turing. Eritmaga ozgina natriy atsetat qo‘shish koagulyatsiyani tezlashtiradi. Sulfid tonning borligini 5.30. reaksiyalar yordamida aniq tekshirib ko‘ring. Sulfidli cho“kmani (1-cho‘kma) sentrifugalab ajrating va suyultirilgan natriy atsetat eritmasi bilan yuving. Eritmada xlorid, bromid, yodid, nitrat, nitrit, atsetat kabi ionlar va (sulfat ioni) (1-eritma) bo‘ladi. 2. Xlorid ioni gruppachasi anionlarini ajratish. Agar taxminiy sinash reaksiyalarida (4-band) cho‘kma hosil bo‘lgan bo‘lsa, tekshiriladigan eritmada xlorid gruppachasi kationlari mavjud bo‘ladi. Ularni qolgan boshqa kationlardan ajratish uchun 1-eritma nitrat kislota bilan neytrallanadi va unga yetarli miqdorda AgNO, eritmasi qo‘shiladi. Aralashma qaynatiladi va qaynatish chokma to‘liq koagullanib eritmadan ajralmaguncha davom ettiriladi. Bunda NO, 10n NO, va NO gacha parchalanadi. AgNO, ning ortiqchasi xavfli. Tushgan cho‘kmaning to‘la cho‘kishi tekshiriladi (4-bandda cho“kma tushmagan bo‘lsa, eritmada xlorid gruppachasi amionlari yo‘q degan Xulosa qilinib, bu amal bajarilmaydi). To‘la cho‘kish tekshirilgandan so‘ng, cho‘kma- eo AgBr, AgJ va boshqalar (2-cho‘“kma) sentrifugalab, eritmadan- ", CH,COO‘ va boshqalar (2-eritma) ajratiladi va yuviladi. "; Xlorid gruppachasi anionlarining analizi uning tarkibida qanday anionlar bo‘lishiga qarab turlicha tekshiriladi. 1. Yodid tonni ajratish va topish uchun 2-cho‘kmani ammiak va ammoniy sulfid aralashmasi bilan ishlang. Natijada Ag.S, AgJ, Ag, IFE(CN),J. AgCN cho‘kmaga (3-cho‘“kma) tushadi. Eritmada Cl" , Bг, CM", ГEe(CM),}", (57, NH, ", NH,) ionlari (3-eritma) qoladi. 2. I Fe(CN),J” ionini cho‘ktirish uchun 3-eritmaga sirka kislota qo‘shib kislotali muhit hosil qilingandan so‘ngungaNi(NO,), eritmasi qo‘shiladi. Natijada NiJFEe(CN)J,(4-cho‘“kma) cho‘kadi. Eritmada CT, Br, I, SCN’ qoladi (4-eritma). 3. Rodanid ionini topish uchun 4-eritmaning bir qismiga xlorid kislota qo‘shib, kompleksni parchalagandan so‘ng (kislotali muhit) H.S ni to‘liq chiqarib yuborguncha qaynating va so‘ngra unga Fe’" eritmasidan qo‘shing, rodanid ion ishtirokida eritma qizil-qon rangiga bo‘yaladi. 4-eritmaning ikkinchi qismiga nitrat kislota qo‘shib, kislotali 151
IshPapBa, seshanba, Ma. ia juma, shanba, yakshanba. Ypajacing 65, Zakonchite ppellojcniya. AHA Bugun dushanba. Dushanba -matining birinchi kuni. ” Bipiya 52502152. shishi ining Bugun chorshanba. yoni ia GA "SHIA Bugun payshanba. : Bugun o‘sha. (2. II ar Bara A Bugun shanba, ........itisiiniiyong TAMIL TA ini Bugun YI SIN BN qarardi ALI HI 98)
Kunjoki Oʻzbek () — Tojikiston Respublikasining Istaravshan tumani, Nofaroj jamoatiga qarashli daha. Dahadan mahalla markazigacha 11 km, tuman markazigacha 26 km. Aholisi Aholisi — 839 kishi. Manbalar
Misr arxitekturasida —jonli tabiatning shakllarini paydo bo‘lish qonuniyatlaridan juda aktiv foydalanilgan (papirus o‘simligining guli va poyasi, lotosni kapitel va kalonnalarda). Keyinchalik misr va antik Gresiyada xam konstruktiv vazifalarni bajarishda tabiiy shakllarni o‘zlashtira boshlashdi. Boshqacha aytganda, ular jonli tabiat jarayonlariga chuqurroq kira boshlashdi. Masalan tovuq, umuman qushlar tuxumlarining o‘rganish tarixini olaylik, unga qadimdan murojaat etishgan. Ilk uyg‘onish davrining mashxur namoyondalaridan Brunelleski Florentiya soborining gumbazi qurilishida tuxum po‘stlog‘i geometriyasi qonunini o‘rgangan xolda amalga oshirgan. Qisqa qilib aytganda gumbaz konstruksiyasini go‘zal mexanika ishini o‘zlashtirgan. (1.2.4-rasm) Hozirgi vaqtda bioniklar tuxumning paydo bo‘lishi kichkina fabrika, konveyr liniya asosida tirik organizmning konstruksiya va funksiya birligida vujudga kelmoqda. Tuxum ishlabchiqarish jarayonlarini injinerlar o‘rganib, keyinchalik uni qurilish konstruksiyalari ishlab chiqarish texnologiyalariga tadbiq etishmoqchi. Tuxum po‘stlog‘i strukturasi xam o‘rganilmoqda. Aniqlanishicha u 7 qavatdan iborat ekan. Xar bir qavat o‘zining funksiyasiga ega, natijada tuxum po‘’stlog‘i tirik rivojlanayotgan organizmning har xil noqulay atmosfera ta’siridan saqlaydi, shu bilan birgalikda u tuxum ichidagi embrionga kerakli namlik, atmosfera xavosi nafas olish uchun sharoit va moddalar almashinuviga sharoit yaratadi. Tuxum po‘stlog‘i sirtdan ichkariga suvni qo‘ymaydi ammo, ichkaridan sirtga ortiqcha namlikni chiqara oladi—u nafas oladi. Bu yerda yarimo‘tkazgich prinsipi amalga oshiriladi. Bu shakl xuddi shu kompleksda o‘rganiladi. Uning nafaqat geometriyasi, go‘zalligi balki, uning texnologiyasi, konstruksiyasi va shakllanish prinsiplari o‘rganiladi. 15
Anvar G'aniev - Yig'lamagin xo'p? Botir Qodirov-2012 - Yig'laysanmi
dagi qadrdon do‘sting Nino. Ishi yurishmaganidan haddan tashqari ko‘p icha boshladi, lekin turmushidan shikoyat qilganini hali biron odam eshitgani yo‘q. Eshakday ishlaydi, yuk mashinasida shag‘al tashiydi, shanba kunlari xonandalik qilib, choychaqa topyapti. Hech qachon sen haqingda yomon gap aytmaydi. Unga yor-damlashvorsang bo‘lardi. Nima qipti. Yaxshigipa ovozi bor. Jonni og‘ir-bosiq, lekin horg‘in ovozda tushuntirdi: — Otaxon, unda iste’dod yo‘q. To‘g‘ri, tuzukkina qo‘shiq aytadi. Lekin zo‘r emas. Don Korleone qovoqlarini shunday uydiki, ko‘zlari o‘rnida uzun chiziqcha paydo bo‘ldi. —Xo‘sh, sen o‘zing-chi, axir sen ham osmondan yulduzni uzib olmaganding-ku! Xohlaysanmi, ishga joylashtirib qo‘yaman? Nino bilan yuk mashinasida shag‘al tashiysan. Jonni lom-mim demadi, don davom etdi: —Do‘stlik hamma narsadan ulug‘dir. Do‘stlik iste’doddan yuqori turadi. Do‘stlik har qanday hukumatdan kuchlidir. Do‘stlik oiladan sal pastroqda turadi, xolos. Sen buni hech qachon unutma. Agar do‘st orttirganingda bugun mening oldimga yordam so‘rab kelmagan bo‘larding. Endi ayt-chi, nega qo‘shiq aytolmayman, deyapsan Bog‘da yaxshigina kuylading-ku2 Ninodan qolishganing yo‘q. Xeygen va Jonni bu o‘tkir pichingga javoban kulib qo‘yishdi. Endi og‘ir-bosiq bo‘lish, muruvvat ko‘rsatish navbati Jonniga keldi. —Tomoqni ishdan chiqarib oldim. Ikki-uchta qo‘shiq aytganimdan keyin bir necha soat, ba’zida bir necha kun ovozim chiqmay qolyapti. Repetitsiya, yozuv paytida aytayotgan qo‘shig‘imni oxirigacha yetkaza olmay qolyapman. Tomog‘im bo‘g‘iladigan bo‘lib qoldi. —Shunaqa degin. Demak, ayollar masalasida ishing chappasiga ketipti-da. Ovozing bo‘g‘ilib kopti. Endi aytchi, anovi amaldor, gollivudlik re2:2opouapyoye bilan oralaringday qanday qora mushuk o‘tdi? Shu vaqtgacha quruq gan-so‘z bo‘layotgandi. Endi amaliy ish boshlandi. — U haqiqatan ham katga amaldor, — dedi Jonni. —Kinostudiyaning xo‘jayini, kino vositalari yordamida harbiy tashviqot bo‘yicha prezident maslahatchisi.
5. Qo‘lqoplarni qo‘lga to‘g‘ri kiygandan keyingina muolajalarni bajarishga kirishish mumkin. 51
Sun Fa O‘zbekiston-Xitoy qo‘shma korxonasi yuk ko‘tarish qobiliyati bir tonnadan uch tonnagacha bo‘lgan ikki va uch g‘ildirakli motorollerlar ishlab chiqarishni yo‘lga qo‘ydi, deya xabar bermoqda “12news uz” “Pravda Vostoka” gazetasiga tayanib Farg‘onada joylashgan Sun Fa rahbari Navro‘zbek Rasulov investorlar taklifi va bevosita ko‘magi bilan rom, kuzov, zanjir, disk, chiroq va mini-akkumulyatorlardan iborat mototsikllar qismlarining deyarli 95 foizini chiqarish imkonini beruvchi 20 ta istiqbolli punktdan iborat ishlab chiqarishni mahalliylashtirish loyihasini ishlab chiqdi Bungacha ular chet eldan keltirilardi Kuz boshidan korxona mahsulotlarini eksport qilishni rejalashtirmoqda
JKAOZO) NOL OZ) aro sa Xunoblanib der bola: —Quloq tuting, so‘zlarimga, Jon, enajon; Jon, xola Tezroq turing, katta tutni Kelib «bosdi» chug‘urchuq. Tutimizni butkul qildi Oyoqosti chug‘urchuq. Parvo qilmas bolakayga Valaqlaydi kampirlar. Sarvar buvi so‘z maydalar, To‘ti buvi ma’qullar. Chug‘urchuqlar chug‘urlashib, Mazax qilar bolani. Bola ogoh qilolmaydi Gapdon ena, xolani. Alamlari yuragidan, Toshib hayron boqadi. To‘kilyotgan tut ko‘zidan Yoshlar bo‘lib oqadi... Qayg‘ularga chidolmasdan, Yumadi u ko‘zini... Ko‘zyoshlari qotgan labi, Pichirlaydi shu so‘zni: – Enag Xola" Katta tutni Kelib bosdi chug‘urchuq. Tutimizni butkul qildi Oyoqosti chug‘urchuq... IUT
toifadagi odamlar buni keragi yo‘q deb o‘ylashadi)", Aynan shu masalada ekologik dunyoqarashning funksional ahamiyati ko‘zga tashlanadi. Ya’ni, ekologik muammolarga shunday ziddiyatli munosabatga, kishilar ruhiyatida saqlanib qolayotgan tabiatga nisbatan texnokratik, utilitar, merkantil yondashuv kayfiyatlariga barham berish uchun har bir shaxsda ekologik dunyoqarashni yanada boyitish yo‘llari va imkoniyatlarini izlab topish zarur. Eng muhimi, ekologik madaniyatning milliy qadriyatlar bilan aloqador jihatlarini topish va ularning umuminsoniy qadriyatlarga aylanishi shaxs ekologik dunyoqarashini takomillashtirishni taqazo qiladi. Baholashga oid jihatlar milliy ekologik qadriyatlarning umuminsoniy qadriyatlarga transformatsiyasi va uning tarkibidagi maqomini aniqlashda: khaqiqatmi yoki yolg‘onmi), «zaruratmi yoki tasodifmi?», «foydalimi yoki zararlimi?», kyaxshimi yoki yomonmi 7), (ezgulikmi yoki yovuzlikmi) kabi universal savollarga javob qidiradi. Albatta, milliy ekologik qadriyatlarning muayyan darajada bilingan xususiyatlarigina, ularning umuminsoniy ekologik dunyoqarash tarkibidagi o‘rnini baholashga asos bo‘lishi mumkin. Baho va uning obyektivligi baholanuvchi narsa va hodisalar haqidagi bilimning kengligi, chuqurligi, ilmiylik darajasiga bog‘liq. Milliy ekologik qadriyatlarni baholash mezonining obyektivligi va realligi global ekologik muammolar yechimini topishdagi manfaatlariga mos keladi. Shu ma’noda umuminsoniy qadriyatlar tarkibidagi milliy ekologik dunyoqarashning obyektiv reallikdagi holati va jamiyatning ekologik rivojlanish darajasi bilan bog‘liq, ya’ni ular real ravishda amal qiladi. Lekin bu turli odamlar, jamiyatlar ongida: orzu-istaklar, idrok-tasavvurlar, qadriyatni tushunish subyektiv xarakterga ega bo‘ladi. Ammo turli-tuman odamlarning, ijtimoiy birliklarning maqsadlari umu- { Ashrapov M. Ekologik dunyoqarash. I «O‘zbekiston ekologiya xabarnomasi» 2005. H». (54), 29-bst. 217
ularning holatiga jamoatchilik tomonidan baho berib boriladi. 8. Har bir soha o‘zicha emas, balki o‘zaro hamjihatlikda davlatning ustuvor taraqqiyot yo‘nalishlarini rivojlantirishga hissa qo‘shgan holda ishlay boshlaydi. 9. 2021-yilga kelib yalpi ichki mahsulotning umumiy hajmida industrial mahsulotlar, intellektual-madaniy mulk va xizmatlarning hissasi keskin oshadi. 10.Odamlarda mas’uliyat, tashabbuskorlik, hamjihatlik, mehr-oqibat fazilatlari milliy mentalitetimizning uzviy jihatiga aylanadi. P. Dunyoda andozasi bo‘lmagan yangi demokratik, insonparvar tuzilma–xalq davlati shakllanadi va butun jahon mamlakatlari uchun xalqchil, demokratik tartibotlar o‘rnatishda namunaviy model! sifatida tavsiya etiladi. 12. Bandlikni ta’minlash muammosi umumjamiyat miqyosida hal etiladi, boqimandalik kayfiyatiga qarshi jamoatchilik kurashi avj oladi. 13. Iqtisodiy holati turli darajada bo‘lgan aholi qatlamlariga moslab, yangi uy-joy qurilishi keng ko‘lamlarda olib boriladi. Uy-joyga ehtiyojmand oilalarning muammolari yechiladi. 14. Jamiyatda to‘g‘rilik, halollik, adolatlilik, mehnatsevarlik, "hamma narsani o‘z nomi bilan atash" fazilatlari odamlarning haqiqiy qadriyatlariga aylanadi. 15. Vatanparvarlik omili davlat va jamiyat miqyosida amalga oshirilayotgan ma’naviy siyosatning harakatlantiruvchi kuchiga aylanadi. 16. Milliy ma’naviy o‘zlikka ega bo‘lish, madaniy merosni o‘zlashtirish uchun kurash yalpi ijtimoiy harakatga aylanadi. 32
Vatan jim turadi. Bayrog‘i—yonib, Boshidagi tug‘i aytadi So‘zni. Moziylardan kelib, chir-chir aylanib, Momomning urchug‘i aytadi So‘zni. Vatan jim turadi. Sabolarining Naylarga qo‘shilib bo‘zlari ko‘pdir. Saraton. Dashtdagi bobolarimning Pastak chaylalarin so‘zlari ko‘pdir. Yerda bunday go‘zal yer yo‘q, oy yo‘q, deb Ko‘nglim bir oydinlik yuqtirib turar. Yotmoqqa bundan-da issiq joy yo‘q, deb Onamning mozori uqdirib turar... Vatan jim turadi... 29-iyun, 2002-yil. OTAM MENING Kuzaklarim, bahorlarim erta kelgan, Bahorlarda olqorlarim erta kelgan. Kutmaganda bol, qorlarim erta kelgan, Ummatqulboy —erta ketgan otam mening. Qo‘sh qaviqli to‘nlarini to‘zdirmay ham, Dovruq solib, kelganini sezdirmay ham, Suvlarida o‘rdak, g‘ozin suzdirmay ham, To‘xtagan soy—erta ketgan otam mening. Ko‘ksin yaralab tursa ham ne nokas, kir, Yukka yelka tutavergan misoli qir, Mingta o‘qdan chayqalib ham umrida bir, Tutmagan yoy—erta ketgan otam mening. O‘, do‘stlar-a, otam-ku hech yozg‘irmagan, Aytmagan ham ko‘nglidagi bor sirlardan, 522
Moʻminjon Sulaymonov, Otabek Joʻraboyev, Neʼmat Abdullayev
Kitob.uz-Respublika bolalar kutubxonasi Atrofimizdag texni ai } —— HИ HA Avtozavod Birinchi avtomobillarni xuddi uyni qurgandek yasashgan-uning qismlarini bir joyda terishgan. Amerikalik Genri Ford mashinani harakat qiluvchi tasma bilan konveyer usulda yasagan. Bu yangilik mashina ishlab chiqarishni bir necha bor ko‘paytirgan. Hozir dunyo bo‘yicha bir yilda 40 million mashina ishlab chiqariladi.
Korxonada ichki xo‘jalik hisobining turlari va ular o‘rtasidagi aloqadorlik__________________ T /r K o ‘rsatkichlar Z am onaviy boshqaruv hisobi Ishlab ch iq arish hisobi X arajatlar hisobi va m ah sulot tannarxi kalk ulyatsiyasi 1. Rejalashtirish (budjetlashtirish) + + -2. Taxminlash (prognostika) + + -3. Ichki (segmentar) hisob va hisobot + -4. Xarajatlar hisobi va mahsulot tannarxini aniqlash + + + 5. Transfert bahoni shakllantirish + -6. Istiqbolni belgilash + --Jadvaldan ko‘rinib turibdiki, zamonaviy boshqaruv hisobi ishlab chiqarish hisobidan kengroq bo‘lib, o‘z ichiga ichki (segmentar) hisob va hisobot, transfert bahoni shakllantirish hamda istiqbolni belgilash kabi hisobning yangi yo‘nalishlarini qamrab oladi. Zamonaviy ishlab chiqarish hisobi esa yuqoridagilardan tashqari quyidagi ko‘rsatkichlarni ham o‘zida aks ettiradi: - xarajatlar va daromadlarning turlari; -javobgarlik markazlari bo‘yicha xarajatlar va daromadlar hisobi; - xarajatlar va daromadlarni hisobdan chiqarish hisobi. 1.4. Moliyaviy va boshqaruv hisobining o‘zaro bog‘liqligi Korxonalarda buxgalteriya hisobini istiqbolli rivojlantirish moliyaviy va boshqaruv hisobi kabi uning muhim tarkibiy qismlari o‘rtasidagi aloqadorlikni o'rganishni taqozo etadi. Moliyaviy va boshqaruv hisobi o‘rtasida ko‘pgina umumiyliklar mavjud, chunki ularning ikkalasi ham korxona1ftflftftt^fl№!ertsprotidan foydalanadi. E J I R O lT X O ^ IS I l Moliyaviy hisobninejjabul-4ww>y»tifli-«~fe»shqamv hisobida ham amal qilisht o"z faoliyatlarida mutlaqo teksHirilmagan taxminlar va fikrlarga tayanib ish qilishlari mumkin emas. «tfcKik tizim f
Didaktik o‘yin kattalar tomonidan bolalarni aqliy rivojlantirish maqsadida yaratiladi. Unda o‘yin elementlari qancha ko‘p bo‘lsa, bolalarga u shuncha quvonch bag‘ishlaydi. Didaktik o‘yinning muhim tomoni-uni o‘tkazishdan ko‘zda tutiladigan g‘oyadir. O‘yin g‘oyasi bolalarda o‘yinga qiziqish uyg‘otadi, ko‘pincha bu g‘oya didaktik o‘yinni boshlashga sababchi bo‘ladi. Masalan, «Xaltachada nima bor?», yoki «Kim qanday qichqiradi» va shunga o‘xshashlar. Har bir didaktik o‘yinda o‘yin mazmuni, g‘oyasidan kelib chiqqan qoidalar bo‘ladi. Unda qoidaning mavjudligi harakat o‘ʻ’ynalishini yoki o‘yinning borishini belgilab beradi, bolalarning xulqini, o‘zaro bir-biriga bo‘lgan munosabatini boshqarib, kerak tomonga o‘ylantirib turadi. Qoida bolalar harakatini baholovchi o‘lchovdir. Didaktik o‘yinda amal qilinadigan qoidalar o‘yin harakatlarining to‘g‘ri-noto‘g‘riligini aniqlovchi va ularga baho beruvchi mezon hisoblanadi. Bolalarning biror bolaga nisbatan “U o‘yin qoidasini buzib o‘ynayapti” deyishlarining o‘zi ularning o‘yin qoidalariga qandaydir o‘zgartirib bo‘lmaydigan qonundek munosabatda bo‘lishlarini ko‘rsatadi. Bolalarning o‘yin qoidalarini o‘rganib olishlari va ularga rioya qilishlari, ularda mustaqillikni, o‘yin jarayonida o‘zini-o‘zi, o‘zaro bir-birini nazorat qila bilish qobiliyatini tarbiyalashga yordam beradi. O‘yinning natijasini ikki nuqtayi nazardan: bolalar va tarbiyachi nuqtayi nazaridan baholash lozim. Agar o‘yin natijasini bolalar nuqtayi nazaridan baholaganda, unda bu o‘yindan bolalar qanday ma’naviy va axloqiy ozuqa olganlarini hisobga olish lozim. Didaktik vazifalarni bajarish bolalardan ma’lum darajada zo‘r berishni, ya’ni ularning aqliy faoliyatiga talabni kuchaytiradi. Bolalar fahm-farosatlari, topag‘onliklari, diqqat va xotiralarini namoyish qiladilar. Bularning hammasi bolalarning o‘z kuchiga ishonchini oshiradi. Qalbini xursandchilik hissi bilan to‘ldiradi, ular bundan ma’naviy qoniqish hosil qiladilar. 341
AQShda 17 turdagi modeldan yig‘ilgan o‘ziga xos avtomobil sotuvga qo‘yildi. Bu haqda “Korrespondent.net” xabar bermoqda. Transport vositasi egasi mashina uchun 25 ming dollar so‘ramoqda. Hujjatlarga ko‘ra, avtomobil 1939-yilda ishlab chiqarilgan Chevrolet modeli hisoblanadi. Biroq bu modeldan faqat bir nechta tashqi detallargina qolgan. Avtomobilga 5,7 litr hajmga ega V8 dvigateli o‘rnatilgan. Transport vositasi turli yillarda chiqarilgan Chevrolet, Cadillac, Ford, AMC Javelin, Buick, GMC 350, Oldsmobile va Pontiac modellaridan yig‘ilgan.
8. Materiallarning sotilishiga ... provodka beriladi. A) Debet 2010, Kredit 1016; C) Debet 9220, Kredit 1010; B) Debet 9220, Kredit 2010; D) Debet 1010, Kredit 9220. 9. Materiallar harakatini rasmiylashtirish uchun Soliq Kodeksida qanday hujjat ko‘zda tutilgan? A) akt; C) schot-faktura; B) nakladnoy; D) talabnoma. 10. Qaysi korxonada kelib tushgan materialga to‘g‘ri keladigan QQS budjetga to‘lov summasidan kamaytirilmaydi? A) umumiy soliqlarni to‘lovchi korxonada; B) yagona soliq to‘“lovchi korxonada; C) qunlish tashkilotida; D) ishlabchiqarish firmasida. 11. Quyidagilarning qaysi biri to‘g‘ri? A) tannarx tirik vaznni kamaytiradi; B) yem-xashak xarajati hayvon tannarxini oshiradi; C) hayvonlarni baholash LIFO da ifodalanadi; D) FIFO hayvonlarga bevosita taalluqli. 12. Yem-xashakning sarfi nimaga bog‘liq? A) cho‘ponga; C) ishlabchiqarish dasturiga; B) rahbarga; D) mollarni boqish ratsioniga. 13. O‘stirishdagi vabo“rdoqidagi mollarning vaznini oshishiga ... provodka beniladi. A) Debet 1110, Kredit 1010; C) Debet 1110, Kredit 1210; B) Debet 1110, Kredit 2010; D) Debet 1110, Kredit 1110. 14. O‘stirish uchun bozordan sotib olingan buzoqqa qanday provodka beriladi? A) Debet 1110, Kredit 5010; C) Debet 1110, Kredit 4230; B) Debet 1110, Kredit 4220; D) Debet 1110, Kredit 5110. 15. Quyidagilarning qaysi biri arzon baholi buyumlarga kirmaydi? A) dazmol; C) qulf; B) parda; D) skaner. 10—Buxgalteriya hisobi va audit 145
Unda hududlarni ijtimoiy-iqtisodiy rivojlantirish, iqtisodiyot tarmoqlari va ijtimoiy soha ahvolini o‘rganish hamda mavjud muammolarni bartaraf etishga amaliy ko‘mak ko‘rsatish yuzasidan fraksiya a’zolari tomonidan joylardagi o‘rganish natijalari muhokama qilindi
Turkiya Isroil bilan munosabatlarini tiklaydi - Мир - Скачать музыку бесплатно новинки музыки 2016-2017 Turkiya Isroil bilan munosabatlarini tiklaydi Комментариев: 0 Просмотров: 117 Дата: 20-08-2016, 11:20 Turkiya parlamenti rasmiy Tel-aviv va Anqara o'rtasidagi munosabatlarni normallashtirish bo'yicha shartnomani ratifikatsiya qildi, deb habar qilmoqda Assoshieyted Press agentligi. Shartnomaga muvofiq, Isroil 25 kun ichida Turkiyaga 20 mln dollar tovon puli to'lashi kerak. 2010-yili "Ozodlik flotiliyasi" bilan yuz bergan mojaro ikki mamlakat aloqalarining yomonlashuviga sabab bo'lgan edi. Isroil va Turkiya o'zaro munosabatlarni yahshilash bo'yicha kelishuvni 28-iyun' kuni imzoladi. Hujjat kuchga kirishi uchun uni ikki mamlakat parlamentlari tasdiqlashi lozim edi. Endilikda, uni elchilar almashishadi. Shu bilan birga, Turkiya hukumati, tovon pulini olgach, yuqoridagi voqeaga oid barcha da`volaridan voz kechadi, isroillik harbiylar esa jinoiy va huquqiy javobgarlikka tortilmaydi. 2010-yili Isroil mahsus kuchlari qamaldagi G'azo sektoriga insonparvarlik yordami Yetkazish maqsadida suzayotgan kemalarni egallab olgan, dengizchilar va harbiylar o'rtasidagi tortishuvda 9 nafar turkiyalik halok bo'lgandi. Manba: Kun.uz
O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti I.Karimov Toshkent shahri, 2015-yil 15-may Respublika iqtisodiyotida xususiy mulkning o‘rni va rolini tubdan oshirish, xususiy mulk va xususiy tadbirkorlikni rivojlantirish yo‘lidagi to‘siq va cheklovlarni bartaraf etish, iqtisodiyotda davlat ishtirokini kamaytirish, yalpi ichki mahsulotda xususiy mulk, jumladan, chet el kapitali ishtirokidagi ulushini izchil oshirish maqsadida: 1. Xususiy mulk, kichik biznes va xususiy tadbirkorlikni ishonchli himoya qilishni ta’minlash, ularni jadal rivojlantirish yo‘lidagi to‘siqlarni bartaraf etish bo‘yicha chora-tadbirlar dasturi ilovaga muvofiq tasdiqlansin, unda quyidagilar inobatga olinsin: tadbirkorlik faoliyatiga noqonuniy aralashish va to‘sqinlik qilish, xususiy mulkdorlar huquqlarini buzganlik uchun davlat, huquqni muhofaza qilish va nazorat qiluvchi organlarning mansabdor shaxslari javobgarligini jinoiy javobgarlikka tortish darajasigacha oshirish; xususiy mulkni himoya qilish kafolatini kuchaytirish, tadbirkorlik faoliyatini tartibga soladigan ma’muriy va jinoyat qonunchiligini liberallashtirish jarayonini davom ettirish; barcha turdagi ro‘yxatdan o‘tkazish, ruxsat berish va litsenziyalash, shuningdek, tashqi iqtisodiy faoliyatni amalga oshirish bilan bog‘liq tartib-taomillarni yanada soddalashtirish; Dasturga kiritilgan chora-tadbirlarni o‘z vaqtida va sifatli amalga oshirish uchun shaxsiy javobgarlik mas’ul ijrochilar – tegishli vazirliklar, idoralar, sud, huquqni muhofaza qilish va nazorat qiluvchi organlar rahbarlariga, joylardagi davlat hokimiyati organlariga yuklatilsin. 2. 2015-yilning 1-iyulidan shunday tartib o‘rnatilsinki, unga muvofiq: mikrofirmalar, kichik korxonalar va fermer xo‘jaliklari faoliyatiga oid barcha tekshiruvlar rejali tartibda nazorat organlari tomonidan to‘rt yilda bir martadan, boshqa xo‘jalik subyektlarida esa faqat O‘zbekiston Respublikasi Nazorat qiluvchi organlar faoliyatini muvofiqlashtiruvchi respublika kengashi qaroriga asosan uch yilda bir martadan ko‘p bo‘lmagan tartibda amalga oshiriladi; moliya-xo‘jalik faoliyati bilan bog‘liq bo‘lmagan rejali tekshiruvlar o‘tkazish muddati 10 kalendar kunidan oshmaydi; tadbirkorlik subyektlarining moliya-xo‘jalik faoliyatini rejali tekshirishlar faqat so‘nggi tekshiruvdan keyingi davrni qamrab oladi; qo‘zg‘atilgan jinoiy ishlar munosabati bilan xo‘jalik yurituvchi subyektlar faoliyati huquqni muhofaza qiluvchi organlar tomonidan xo‘jalik yurituvchi subyekt jalb etgan advokatlar ishtirokida (xo‘jalik yurituvchi subyekt tomonidan ushbu huquqning rad etilish holatlari bundan mustasno) amalga oshiriladi; O‘zbekiston Respublikasi Jinoyat kodeksining 184-moddasida nazarda tutilgan jinoyatni (soliqlar yoki boshqa majburiy to‘lovlarni to‘lashdan bo‘yin tovlash) birinchi marta sodir etgan, jinoyat aniqlangandan keyin 30 kun ichida davlatga yetkazilgan zararni to‘liq qoplagan, penya va boshqa turdagi moliyaviy sanksiyalarni to‘lagan shaxsga nisbatan jinoiy ish qo‘zg‘atilmaydi va u javobgarlikdan ozod qilinadi. 3. O‘zbekiston Respublikasi Bosh prokuraturasi: tadbirkorlik faoliyati erkinliklari kafolatlari to‘g‘risidagi qonunchilikning qat’iy ijro etilishida qabul qilingan normalarni amaliyotga joriy etish ustidan nazoratni kuchaytirsin, tadbirkorlik subyektlarining huquq va qonuniy manfaatlarini buzganlik uchun vakolatli nazorat, huquqni muhofaza qilish va vakolatli davlat organlari mansabdor shaxslarining muqarrar javobgarligini jinoiy javobgarlikka tortishga qadar oshirishni ta’minlasin; 2015-yilning 1-iyuliga qadar O‘zbekiston Respublikasi Axborot texnologiyalari va kommunikatsiyalarini rivojlantirish vazirligi bilan hamkorlikda "O‘zbektelekom" AK Qo‘ng‘iroqlarga xizmat ko‘rsatish yagona markazi va Bosh prokuratura "ishonch telefoni" bazasida davlat, huquqni muhofaza qilish va nazorat qiluvchi organlarning kichik biznes va xususiy tadbirkorlik subyektlari faoliyatiga asossiz aralashishi, tadbirkorlik faoliyatiga to‘sqinlik qilish va mulkdorlar huquqlarining buzilishiga doir masalalar bo‘yicha murojaatlarni tunu kun qabul qilish hamda tadbirkorlik faoliyati erkinliklari kafolatlari to‘g‘risidagi qonunchilikni buzishda aybdor bo‘lgan shaxslarga nisbatan qonuniy choralar ko‘rish tizimini tashkil etsin. tegishli da’voni ko‘rib chiqish davrida tadbirkorlik subyekti tomonidan shikoyat qilinganda sudlarga nazorat qiluvchi organ qarori ijrosini vaqtincha to‘xtatib turish huquqi beriladi; soliq va bojxona qonunchiligi tadbirkorlik subyektlari tomonidan buzilishi bilan bog‘liq holatda ularning mol-mulklari faqat sud qarori bo‘yicha musodara qilinadi; tadbirkorlik subyektlari tomonidan e’tiroz qilinadigan qo‘shimcha hisoblangan bojxona to‘lovlari xo‘jalik sudi qarori bo‘yicha undiriladi; O‘zbekiston Respublikasi Oliy xo‘jalik sudi Adliya vazirligi, Moliya vazirligi va boshqa manfaatdor vazirliklar hamda idoralar bilan hamkorlikda uch oy muddatda O‘zbekiston Respublikasi Oliy Majlisi Qonunchilik palatasiga tadbirkorlik subyektlarining qonuniy manfaat va huquqlarini ishonchli himoya qilish, tadbirkorlik subyektlari da’volarini ko‘rib chiqish muddati, jumladan, axborot-kommunikatsiya texnologiyalarini keng joriy etish orqali tezlashtirishni ta’minlash bo‘yicha sud organlari roli va faoliyati samaradorligini yanada oshirish borasida takliflar kiritsin. 5. 2015-yilning 1-iyulidan yakka tartibdagi tadbirkorlarga, faoliyatidan kelib chiqqan holda, har bir yollangan ishchi uchun byudjetdan tashqari Pensiya jamg‘armasiga eng kam oylik ish haqining 50 foizi miqdorida sug‘urta badali va yakka tartibdagi ish beruvchi tadbirkor uchun belgilangan soliq stavkasining 30 foizi miqdorida soliq to‘lash sharti bilan bir nafardan uch nafargacha ishchini yollash huquqi beriladi. Yakka tartibdagi tadbirkorlar kasb-hunar kolleji bitiruvchilarini ishga yollagan holatda kollejni bitirgandan boshlab o‘n ikki oy mobaynida yollanma ishchilar uchun belgilangan soliqdan ozod etiladi. 6. O‘zbekiston Respublikasi Adliya vazirligi, Iqtisodiyot vazirligi, Moliya vazirligi, Davlat arxitektura va qurilish qo‘mitasi, Savdo-sanoat palatasining tuman (shahar) hokimliklari huzuridagi tadbirkorlik subyektlarini ro‘yxatdan o‘tkazish inspeksiyalari negizida tadbirkorlik subyektlariga "bir darcha" (keyingi o‘rinlarda "bir darcha" markazlari) tamoyili bo‘yicha davlat xizmatlari ko‘rsatish yagona markazlarini tashkil etish to‘g‘risidagi taklifi qabul qilinsin. O‘zbekiston Respublikasi Adliya vazirligiga adliya organlari xodimlarining chegaralangan miqdorini saqlab qolgan holda, "bir darcha" markazlari faoliyatini muvofiqlashtirish, nazorat qilish va uslubiy ko‘mak ko‘rsatish vazifalari yuklatilsin. 7. O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi Axborot texnologiyalari va kommunikatsiyalarini rivojlantirish vazirligi, Iqtisodiyot vazirligi, Moliya vazirligi, Savdo-sanoat palatasi, boshqa manfaatdor vazirliklar va idoralar bilan: 2015-yilning 1-iyuliga qadar turli idoralar huzuridagi "bir darcha" xizmatlari tomonidan ko‘rsatilayotgan davlat xizmatlari to‘liq inventarizatsiyadan o‘tkazilsin, "bir darcha" markazlari tomonidan ko‘rsatilayotgan xizmatlar tizimga integratsiya qilinsin, ta’sis hujjatlari va davlat xizmatlaridan foydalanish uchun taqdim etiladigan boshqa hujjatlar, jumladan, litsenziya va ruxsat berish tartib-taomillarining namunaviy shakllari ishlab chiqilsin; "bir darcha" markazlarining faoliyati 2016-yilning 1-yanvaridan kechiktirmasdan boshlanishi ta’minlansin, shu muddatdan boshlab "bir darcha" markazlari tomonidan ko‘rsatilayotgan xizmatlar uchun boshqa davlat va xo‘jalik boshqaruv organlariga tadbirkorlik subyektlaridan bevosita hujjatlar qabul qilish taqiqlansin. 8. Belgilansinki, tadbirkorlik subyektlarini davlat ro‘yxatiga olishdan tushayotgan davlat bojining jami summasi tuman (shahar) hokimliklari huzuridagi tadbirkorlik subyektlarini ro‘yxatdan o‘tkazish inspeksiyalari daromadiga, 2016-yilning 1-yanvaridan esa "bir darcha" markazlarini moliyalashtirish manbai sifatida ularning daromadiga o‘tkazilsin, kelib tushgan mablag‘lar faqat markazlar moddiy-texnik bazasini mustahkamlash va xodimlarni rag‘batlantirish maqsadlariga yo‘naltirilsin. 9. O‘zbekiston Respublikasi Iqtisodiyot vazirligi, Adliya vazirligi, Moliya vazirligi, Xususiylashtirish, monopoliyadan chiqarish va raqobatni rivojlantirish davlat qo‘mitasi, Davlat soliq qo‘mitasi, Markaziy bank, boshqa manfaatdor vazirlik va idoralar bilan birgalikda ikki oy muddatda qonunchilikka ushbu farmondan kelib chiqadigan o‘zgartish va qo‘shimchalar kiritish bo‘yicha Vazirlar Mahkamasiga takliflar taqdim etsin. 10. Ushbu farmonning ijrosini nazorat qilish O‘zbekiston Respublikasining Bosh vaziri Sh.Mirziyoyev zimmasiga yuklansin. Toshkent shahri, 2015-yil 15-may Каталог: img -> struct struct -> O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining farmoni struct -> 1-bob. Umumiy qoidalar 1-modda. Ushbu Qonunning maqsadi
Bitta muammo shunda ediki, pul bermoqchi bo'lgan odamlar ko'p edi, ammo kimga berishni va qanday berish bilmagani hamda vaqti bo'lmagani uchun ham bizning o'rtada ijtimoiy sherik sifatida kirib borganimizni ular qo'llab-quvvatlashgan
«o» "Zulmat-u nur jangida chekinish bo‘lmas mutlaq, Jumaniyoz Jabborov — YUMMUNIZM ISHIGA SAFARBARDIR ULUG‘ VAQT, Biz bilan yuzma-yuz... Biz bilan yuzma-yuzdir mas’ul, shiddatli zamon, Haqiqat nuri bilan sirilgandir torlari. Raqamdayin aniq u, xayoldayin bepoyon, Sevgi bilan yo‘g‘rilgan chaqmoqli bahorlari. Abadiyat yo‘lida ufqlari girdo-gird, Alvon shu’la mavjida qarshi olarkan tongni, Men uning huzurida bamisoli bir shogird, Inqilobiy o‘tida toblayman qalb-u ongni. Toki, bu jahon ichra bir mazlum qolur, barhaq, Yarador bo‘lib yotur ona-zamin tanasi. - G‘oyalar kurashida—adolat tantanasi. Murakkab bu dunyoda qaror topgay ishq-u baxt, Parvozga undayverar Leninning har bir so‘zi: Kommunizm ishiga safarbardir ulug‘ Vaqt, Istiqbol ham, aslida, yashargan vaqtning o‘zi. Yer shari boshi uzra hilpirar alvon bayroq, Qadrdon, aziz yog‘du... shafaqday yorqin, munis. Yigirma birinchi asr darvozasin qoqaroq, Zamon yukin yelkada dast kutarmish kommunist.
“Eng ulug‘, eng aziz” an’anaviy ko‘rik-tanlovida tasviriy san’at, foto, dizayn bo‘yicha viloyatlardan jami 150 dan ortiq muallif2 mingdan ortiq asarlari bilan qatnashdi Ko‘rik tanlovning so‘nggi saralash bosqichida 75 muallif ishtirok etib, ularning 950 asari ko‘rib chiqildi
fidlar bilan arzga kelmishdi, lekin sohibim qabul qilishni lozim topmadilar. —Kishi yubor, kelsin,—buyrug‘ini yana takrorladi hokim. ADOLAT NIMA? Moliya vakili Bojga kelib, hokim Firdavsiyni o‘z huzuriga chorlayotganini aytarkan, shoir ajablanmadi. Chaqiruvning sababi ma’lum edi: Bahrom Go‘r va No‘shiravon nasihatlari. .. Mehron sozanda-yu xonandalarni haydadi, yosh soqiy qo‘lidan sharob to‘la jomni olib, uni bir sipqorishda bo‘shatdi-da, pardadorga shoirni olib kirishni buyurdi. U Firdavsiyning salomiga sipohiylarga xos viqor ila alik olib: — Keling, "o‘ltiring,—dedi. Firdavsiyning oliy nasab va bilimdonligini eshitgan, shuning uchun-u qo‘pollik. qilishdan o‘zni tiyishga qaror qilgan edi. Shoir hokim bilan yuzma-yuz o‘ltirdi. — Siz shoirsiz... Ham olimdirsiz? Firdavsiy javob bermay, yerga qaradi. —Tarixni she’rga solmishsiz? =—Balli, —dedi shoir. —She’rni kim uchun yozursiz? Haqqini kim to‘laydi —Hech kim. —Tekinga yozurmisiz? Shoir bu savolga ham javob bermay, yana sukut qildi. Mehron bolish ostidan «maktub»ni oldi. —Siz bu ash’orni bizga ne maqsadda yubordingiz?, —Qadimda shohlar va hokimlar adolatli bo‘lishgan, raiyatga jabr-u sitam qilishmagan. Shundan xabardor qilib qo‘ymoqchi edim, — javob berdi Firdavsiy. —Buni biz ham bilurmiz. Bizga nasihat o‘qirsiz. .. Ta’lim-tarbiya bermoqchi bo‘lursiz, shundoqmi? —O‘tganlarning sarguzashti —avlodlar uchun pand-u hikmatdir. .. Mehron beadab shoirni jindak cho‘chitib, damini ichiga tushurib qo‘ymoqchi bo‘ldi. — Deydilarkim, qarmatiylar, falsafiylar odamlarga pand-nasihat o‘qishni yaxshi ko‘rarmishlar, —dedi u kinoya bilan. — U toifa bilan tanishligim yo‘q, lekin ulardan ham foydali bir nasihat chiqadigan bo‘lsa, jon deb eshitishga hozirman. 41
366 Razm solsa, juda ajoyib qiz ekan, ko‘ngli saf, to‘g‘riso‘z, mulohazali. Lekin endi kech edi. Shunday qilib, «aog‘zidagini oldirganiyaga ichi kuyib yurganida, mana bugun bu voqsa yuz berdi. Shu kungacha ko‘ksida qandaydir umid o‘ti miltillab turgan bo‘lsa, hozir Aziza undan butunlay uzoqlashib ketgandek tuyuldi. Kombinat posyolkasida kam kiyiladigan atlas ko‘ylagi qorayib turgan daraxtlar orasida milt-milt ko‘rinar, ihotasiz hovlilarni bosib o‘tganida itlar vovillab qolar edi. Yotoqxona yo‘lagiga kirgach, Saidning eshigi oldida to‘xtab, kalta kirkilgan to‘lqinli sochlarini tuzatdi. keng yonoqli yuzida to‘yda ichilgan jindak vinoning QIZILLIGI hali ham balqib turar edi. Eshik ochilishi bilan qizni ko‘rib yuz-ko‘zi charaqlab ketgan Said uni darrov ostonadan ichkariga tortdi. U Azizani kutgan edi. Vannadan chiqib oppoq ko‘ylak kiygan, yoqalari ochiq, ilhaq vujudi unga talpinib, ichki bir haroratdan lovidlab turar edi. Aziza kirishi bilanoq unga g‘alati tikilib qoldi. —To‘y yaxshi o‘tdimi" –deb so‘radi Sayd. Aziza uning bezovta yuziga tikiyagancha: –Ha, yaxshi o‘tdi, –deb bosh irg‘adi, keyin. —Sayd, hammasini eshitdim, —dedi Saidning yo‘g‘on bilagidan mahkam ushlagancha. Shashib qolgan Sayd qizni birdan o‘ziga tortib, bag‘riga bosdi, butun vujudini o‘tolgandek, uzoq o‘pdi. Bo‘shashib ketgan Aziza sal gandiraklab, darrov o‘zini qo‘lga oldi-da, yordan ko‘z uzmay, yngitning g‘ijim bo‘lgan ko‘ylak yoqasini tuzatdi. —Ammo lekin hovliqib kstmang.. —dedi u. Ancha jim turgandan keyin: —Ertaga klubda uchrashamiz, –deb shartga chiqib ketdi. Sayd projektor shu’lasiga tushib qolgan parvonadek o‘zini yo‘qotib, kto‘xta, sabr qil-u ham deyolmadi, orqasidan yugurib chiqmadi ham. Ajab, labini kuydirli-yu, kstdi-koldi. Xuddi tushdagidek... Said quvonchini ichiga sig‘dirolmay, quloch kerib borib o‘zini karavotga otdi. Kutilmagan baxtli hayajon uning
www rammenau de Rasmiy sayti
O‘quvchilarning kelajak hayotida kasb-hunarga bo‘lgan ehtiyojni qondirish, kasbiy bilim va ko‘nikmalarini shakllantirish, respublika iqtisodiyoti tarmoqlari uchun zarur mutaxassislarni tayyorlash uchun umumta’lim maktablari o‘quvchilari uchun maxsus chuqurlashtirilgan tayyorgarlikni talab etmaydigan kasblar beradigan O‘quv ishlab chiqarish majmualari tashkil etiladi
elektrolitning qoldig‘ida yig‘iladi. Lyuis 20 1 suvdan 0,3 ml og‘ir suv D,O oldi. D,O rangsiz, qiyomsimon suyuqlik, zichligi 2—1,10421 g/sm”, suyuqlanish harorati Touyur € 3,8”C, qaynash harorati Taayn € 4101,47C. D,O yadrotexnikasida katta ahamiyatga ega. U yadro reaktorida neytronlarni sekinlashtiruvchi modda sifatida, deyteriy olish uchun xomashyo sifatida va termoyadro reaksiyalarida ishlatiladi. Odam organizmida vodorod uglerod, azot, oltingugurt bilan kovalent bog‘langan. Vodorod oshqozon shirasida gidroksoniy ioni holatida bo‘ladi. Shu ion ham mikroblarga qarshi ta’sirga ega, ham oqsillar, polisaxaridlar va boshqa biologik birikmalarning gidrolizlanishiga ta’sir etadi. 15.3. Vodorod peroksidi va uning xossalari Vodorod peroksidi. H,O, rangsiz, qiyomga o‘xshagan suyuqlik. Zichligi d41,4633 g/sm?, Suyuqlanish harorati Tuya—0,43”C, 26 mm simob ustuni bosimda qaynash harorati Tayn 687C, 65 mm sim. ustunida 85”C, atmosfera bosimida Tayn € 150,2”C. A 11 tl H-0-—0-H. Vodorod molekulasining struktura formulasi 34-rasmda keltirilgan. H—O-orasining uzunligi 0,095 nm, O-O orasidagi masofa 0,148 nm ga teng. H-O-O bog‘lari orasidagi burchak 95”C ni tashkil etadi. Vodorod peroksid beqaror birikma. Oson parchalanadi: 2H,0, = 2H,040, 4195,15 kJ 1 H 0,095 nm 1 1 0095 1 б 0,148 n 1 20? anat 0—-120 ’ KIN UN БY 95" H ’N ’N ’ ч чx QA AI ) 34-rasm. Vodorod peroksid molekulasining tuzilishi. 277
KITOB YOZUVCHI KOTIBLAR MAQTOVI Qadim-qadimlardan donishmand, kitob yozuvchi adiblar, olimlar o‘zlariga mis va birinj-bronzadan o‘zlariga maqbaralar, ehromlar qurmagan bo‘lsa ham, kelajakda nimalar bo‘lishini bashorat qilgan kitoblari bitiklari, yozuvlari bilan mangu nom qozondilar. Ularning bitiklarini kohinlarga, pand-nasihatlarini ehromlarg‘ga, qamish qalamlardan tushgan yozuvlarini-farzandlariga qiyoslash mumkin. Katta, kichik toshlardagi bitiklarini ham ularning avlodlari, farzandlari deyish mumkin. Ey farzand, kotiblik, yozuvchilik barcha kasblardan a’lo, chunki kitob maqbaralardan, ehromlardan, toshdevorlardan ham mustahkam, chunki ular yozgan pand-nasihatlarda, o‘gitlarda haqiqat bor. (Eng buyuk) insonlar ham o‘ladi, tuproqqa aylanadi, ularning qarindosh-urug‘lari ham qolmaydi. Ularning nomlari (va qilgan ishlari) adiblar, yozuvchi kotiblarning kitoblarida eslanadi...
Uchrashuv qo‘l siqib ko‘rishish bilan boshlandi. Yuzma-yuz suhbat 45 daqiqa davom etdi, tomonlar kengaytirilgan shakldagi sammitda muzokaralarni davom ettirdi. Shundan so‘ng delegatsiyalar tushlikka yo‘l olib, muloqotni davom ettirdi. Tushlikdan keyin esa mehmonxona atrofida sayrga chiqildi. Donald Tramp muzokaralarning dastlabki yakunlariga izoh berar ekan, uni «juda va juda yaxshi» deb atadi va katta muammolar va katta mushkul masalalarni hal etishga umid bildirdi. KXDR rahbari bilan munosabatini «ajoyib» baholadi. O‘z navbatida, Kim Chen In Tramp bilan yaqin aloqalarni o‘rnatishdan manfaatdor ekanini ma’lum qildi. U Pxenyan va Vashington o‘rtadagi muammolarni yengib o‘tishiga umid bildirdi. Jurnalistlarning uch marta qayta berilgan yadro dasturidan voz kechish haqidagi savollariga Shimoliy Koreya rahbari javob bermadi, deya qayd etadi RIA Novosti. AQSH va KXDR rahbarlari imzolagan hujjatda ikki davlat o‘rtasida yangi munosabatlar o‘rnatilgani haqida so‘z boradi. KXDR va AQSH 1950−1953 yillarda Koreya 1950−1953 yillardagi harbiy mojarodan keyin rasman urush holatida edi. Ayni paytda Janubiy Koreyada 28 ming nafardan ortiq amerikalik harbiy xizmatchilar mavjud.
– Shunday ajoyib kunda ham uyda o’tirish mumkinmi? Yuring, shaharni bir aylanib kelaylik, Muhammadjon aka, tashqarida yomg’ir yog’ayapti, qarang qanday go’zal bu hayot! Muhammadjon aka kun bo’yi toliqib, uxlab qolgan ekan shekilli, uyqusiragan ko’zlari mening hayratimdan porlab ketgandek bo’ldi Lekin men baxtiyor o’spiringa bo’lgan bu lahzalik havas tezda so’nib, uning o’rnini odatdagidek kundalik hayot va ro’zg’or tashvishlari egalladi shekilli: Men kechki bo’limda o’qishimni qishloqdoshlarimdan yashirish uchun “Studentlar shaharchasi”dagi filologiya fakul`tetining 84-yotoqxonasidan joy olgan edim
— bilish obyektlari—predmetlar, ularning xususiyatlari va vazifalari; — bilish usullari—tajriba qilish va konstruktsiya yaratish; —muvaffaqiyatli o‘zlashtirish shartlari —rivojlantiruvchi muhit va katta yoshdagilar bilan hamkorlik munosabatlari; —muloqot yuritish shakli—vaziyatli amaliy; — tengdoshlari bilan munosabatlar—qiziqish kam; — katta yoshdagilar bilan munosabatlar—faoliyat usullarini tanlashga yordam berish manba: hamda o‘yin va ijod bo‘yicha sherik; —nizolar mavjudligi —katta yoshdagilar bilan ("men - o‘zim" tamoyili); — his-hayajonlar—kuchli his-tuyg‘uli, keskin o‘zgarishlar; — o‘yin faoliyati—katta yoshdagilar bilan sherik bo‘lib, o‘yinchoqlarni esa, mustaqil o‘ynaydi. 4 yoshdan 5 yoshgacha bo‘lgan bolalarning psixologik xususiyatlari: — fikrlash—ko‘rgazmali-obrazli tafakkur; —nutq—faol nutq shakllanishi yakunlanadi, fikrlarni bayon etish; — ixtiyoriy bilish jarayoni—ixtiyorsiz diqqat va xotira, shuningdek o‘yin vaqtida ixtiyoriy ravishda eslab qolish rivojlanadi; —fiziologik sezgirlik — noqulaylikka nisbatan sezgirlik kamayadi; — bilish obyektlari—bevosita idrok etilmaydigan predmetlar va hodisalar; — bilish usullari—katta yoshdagilarning hikoyalari va tajriba qilish; — muvaffaqiyatli o‘zlashtirish shartlari — shaxsiy dunyoqarash; —muloqot yuritish shakli—vaziyatdan tashqari muloqot; — tengdoshlari bilan munosabatlar—voqeaga boy bo‘lgan o‘yinlarda sherik sifatida qiziqarli kechadi; 40
Amerikaliklar sog’liqni saqlash uchun har yili jami 2 trillion 250 milliard dollar sarflaydi Kelayotgan 10 yil ichida bu raqam ikki baravarga oshishi mumkin
basi orqali apparatning pastki qismiga tushadi. Markaziy trubadagi suyuqlik eritma va isitish trubalari ichidagi bug‘-suyuqlik emulsiyasi zichliklari o‘rtasidagi farq ta’sirida uzluksiz ravishda sirkulyatsiya bo‘lib turadi. Quyuqlashtirilgan eritma apparatning pastki qismida joylashgan patrubka orqali tashqariga chiqariladi. Ayrim bug‘latish apparatlarida markaziy sirkulyatsiya trubasi bo‘lmaydi. Bug‘latish protsessi vakuum ostida olib borilsa, ikkilamchi bug‘ vakuum-nasos yordamida kondensatorga so‘rib turiladi. Moddiy balans. 6.8-rasmga asosan v6 (26 hisobidagi massaviy) konsentratsiyali va kg!s hisobidagi S, miqdorli dastlabki eritma bug‘latish apparatiga kiradi, Quyuqlashtirilgan eritmaning miqdori S. (kg{s), uning oxirgi konsentratsiyasi esa 6, (96) ga teng. Agar apparatdan chiqarilayotgan erituvchi (ikkilamchi bug‘) ning miqdori sh (kggs) bo‘lsa, u holda apparatning moddiy balansi Quyidagi tenglama bilan ifodalanadi: 6, = 0, 4 sh. (6.7) Eritma tarkibida bo‘lgan quruq moddaga nisbatan moddiy balans quyidagicha yoziladi: 0665 Oq sek 100—100 (6,8) Amaliy hisoblashlarda dastlabki eritma sarfi O, ning konsentratsiyasi yeb va quyuqlashgan eritmaning kerakli konsentratsiyasi 6, berilgan bo‘ladi. Bunda (6,7) va (6.8) tenglamalar orqali apparatning ish unumi topiladi. Quyuqlashtirilgan eritma bo‘yicha: G —9685 k. —. v (6.9) K Bug‘latilayotgan suv bo‘yicha 2 =0,—0, = 0,( ––). (6.10) 8. Issiqlik balansi. Quyidagi belgilarni qabul qilamiz: P— isig‘ tuvchi bug‘ning sarfi; 1, —uning ental’piyasi; —ikkilamchi bug‘nin-ental’piyasi; 1,=S,,—dastlabki eritmaning ental’piyasi; {== S. 9 — quyuqlashgan eritmaning ental’piyasi; { == S" O—isituvchi bug‘ kondensatining ental’piyasi; S., S., S" —dastlabki va quyuqlashgan eritma hamda kondensatning o‘rtacha solishtirma issiqlik sig‘imlari; 1,5 1,, 9—dastlabki quyuqlashgan eritma va isituvchi bug‘ning to‘yinish temperaturalari. Issiqlikning kirishi (dastlabki eritma bilan) 0,15; isituvchi bug‘ bilan DI Issiqlikning sarflanishi (quyuqlashgan eritma bilan) S,, «,5 11—Ikkilamchi bug‘ bilan sh! Isituvchi buyoning kondensati bilan D.i’; Quyuqlashtirish issiqligi Q komu Atrof-muhitga yo‘qotilgan issiqlik O). Issiqlik balansi quyidagicha ifodalanadi: 6,1, = VA, = Gi, WA DI O.i 16). (6.11) Dastlabki eritma quyuqlashgan eritma va bug‘latilishi LOZIM bo‘lgan suv aralashmasidan iborat hamda dastlabki eritmaning issiqlik sig‘imi temperaturasi 1, bilan {, intervalda o‘zgarmay qoladi deb olamiz. Bunda quyidagi issiqlik balansini yozish mumkin: S.S, 1, = 0,S,1 shS"1, (6.12) KK" bu yerda S" —temperatura 09C dan yoq gacha o‘zgargan paytdagi suvning o‘rtacha issiqlik sig‘imi. 15 iga U va S.S, Larning qiymatlarini (6.11) tenglamaga qo‘yib, quyidagi ifodani olamiz: OC – OG‘, = S.S. 1— «S! —i!-— 20SO0-O.ni" O). Bu tenglamadan bug‘latish apparatiga vaqt birligi ichida isituvchi bug‘ bilan kiritilgan issiqlik miqdorini aniqlaymiz: Q— D(I,—00) —6,S, (1, —1) 4 w(1— Ct) - S.i 7 Qz (6.13) (6.13) tenglamaning o‘ng tomonidagi birinchi qismi dastlabki eritmani qaynash temperaturasigacha isitish uchun sarf bo‘lgan issiqlik miqdorini, ikkinchi qismi esa eritmadan suvning bug‘lanishi uchun sarf bo‘lgan issiqlik miqdorini belgilaydi. Eritmani quyuqlashtirish paytidagi issiqlik effekti 0. bilan ifodalanadi. Quyuqlashtirish protsessida issiqlikning yutilishi yoki chiqishi sodir bo‘ladi. Shunga ko‘ra 0. NING miqdori issiqlik baLansining kirish yoki sarflanish qismlari orqali o‘z ifodasini topadi. Agar Qon ning miqdori ancha katta bo‘lsa, u hisobga olinadi, kam bo‘lsa hisobga olinmaydi. Issiqlikning atrof-muhitda yo‘qotilishi SO), odatda () ning 3...596 ini tashkil qiladi. F, ning miqdori ortib ketmasligi uchun bug‘latish apparatlari tegishli qalinlikdagi izolyatsiya qatlami bilan qoplanadi. (6.13) tenglamaga asosan isituvchi bug‘ning sarfini topish mumkin: S; {6 (1; –! ) «i = ) –O.ois B F, (b. 14) 2— Agar eritma avval qaynash temperaturasigacha isitilib, so‘ngra bug‘latish apparatiga berilsa, 15 =, bo‘ladi. O.n u Ba F, ning miqdori hisobga olinmasa, (6.14) tenglama yordamida 1 kg suvni bug‘latish uchun kerak bo‘lgan isituvchi bug‘ning nazariy sarfini topish mumkin: D = 162
Jizzax qo‘zg‘oloni So‘ngra Amerika keldi
va sud ijrosiga taqdim etish); Bank sirini tashkil etuvchi ma’lumotlar davlat soliq xizmati organlariga bank mijoziga (vakiliga) soliq solish masalalariga taalluqli hollarda qonun hujjatlariga muvofiq taqdim etiladi (11-modda. Bank sirini tashkil etuvchi ma’lumotlarni davlat soliq xizmati organlariga taqdim etish). Bunda shuni ta’kidlash lozimki, yetarli asoslar mavjudligida, bank operatsiyalari yoki bank hisobvaraqlarida saqlanayotgan pub mablag‘lari haqidagi ma’lumotlarni talab qilib olish tartibini buzish, mazkur jinoyat tarkibining obyektiv tomoni belgisi sifatida tan olinishi mumkin emas. Jinoyat shunday harakatlar uchun ma’muriy jazo qo‘llanilganidan keyin qonun hujjatlarida nazarda tutilmagan hollarda tadbirkorlik subyektlarining hisobvaraqlarida pul mablag‘lari mavjudligi to‘g‘risidagi axborotni talab qilingan vaqtdan boshlab tamomlangan hisoblanadi. Ko‘rib chiqilayotgan jinoyatning subyektiv tomoni to‘g‘ri qasd shaklida namoyon bo‘ladi. Jinoyatning subyekti davlat hokimiyati vakillari, davlat boshqaruvi mansabdor shaxslari hisoblanadi. Ularga huquqni muhofaza qiluvchi va nazorat organlari vakillari, hokimlar va boshqalar kirishi mumkin. 9-5. Tijoratda pora evaziga og‘dirib olish (JK 192"-moddasi) Tijoratda pora evaziga og‘dirib olish–bu umumlashtirilgan atama bo‘lib, nodavlat tijorat tashkilotining yoki boshqa nodavlat tashkilotining boshqaruv organlari faoliyat tartibiga qarshi mansabdorlik jinoyatlari ikkita mustaqil tarkibini, ya’ni moddiy qimmatliklar yoki mulkiy manfaatni berish va olishni qamrab oladi. Qayd etilgan manfaatlarga qarshi qaratilgan tajovuz har biri tamomlangan qilmish sifatida o‘z-o‘zidan, boshqasiga bog‘liq bo‘lmagan holda sodir etilishi mumkin emas. Bir-biriga nisbatan ular uzviy bog‘liq bo‘lib, 290
Lengdon yana bir marta she’riy satrlarga qaradi. Boshqotirmaning o‘zginasi-ya. "Graalni bildiruvchi besh harfdan iborat so‘z". Samolyotda bir nechta taxminlarni ko‘rib chiqishdi: Graal, Mariya, Sarra va hokazo. Kripteks baribir ochilmadi. Bu jumboq L’yu Tibingday olimni ham o‘ylantirib qo‘yibdimi, demak, uni yechish oson bo‘lmaydi. —Sar L’yu2 – Remining ovozi eshitildi. —Siz Flit-strit Blekfrayarz ko‘prigi yaqinida degandingiz, to‘g‘rimi2 –Ha. Viktoriya sohili bo‘ylab haydayver. –Meni ma’zur tuting, lekin u yo‘lni bilmayman. Odatda biz faqat kasalxonaga borar edik. –Ey, xudoyim-ey, ba’zan o‘zimni enagaday his qilaman, – dedi Tibing ensasi qotib. U Remi bilan gaplashish uchun old o‘rindiqqa o‘tdi. Sofi esa Lengdon tomonga o‘girildi. —Biz bu yerdaligimizni hech kim bilmaydi, Robert. Ha, u haq edi. Kent politsiyasi samolyot bortida hech kim topilmagani haqidagi ma’lumotni allaqachon Fashga yetkazgandir. Endi ularni OOransiyada qolgan deb o‘ylashadi. Tibing o‘ylab topgan hiyla tufayli vaqtdan yutishyapti. –Fash osonlikcha taslim bo‘lmaydi. Sizni hibsga olishga astoydil bel bog‘lagan ko‘rinadi. Langdon Fash haqida o‘ylamaslikka harakat qilardi. Sofi bu mashmashalar tugagach, uning aybsizligini isbotlash uchun qo‘lidan keladigan har qanday yordamni berishga va’da qildi. Lekin gap faqatgina yolg‘on ayblovlarda emas. "Kapitan Fash ham bu fitnaning ishtirokchisi bo‘lishi mumkin". Garchand Fransiya sudlov politsiyasi va Graalni izlash orasida bog‘liqlik bo‘lishini tasavvur qilolmasa-da, aniq sezib turibdi, Fash bu ishdan kattagina manfaat ko‘rishi tayin. "U juda xudojo‘y odam. Qotilliklarni bo‘ynimga ilish uchun jon-jahdi bilan harakat qilyapti". Tan olish kerak, kapitan unga qarshi anchagina dalillar yig‘ib qo‘ygan: ismi Luvr poliga yozib qoldirilgan, Sonyerning yondaftarida ham, qo‘lyozma haqida yolg‘on gapirib, ustiga-ustak qochib ketdi. Uzoqdan, tuman ortidan London ko‘rina boshladi. 281
Urusxon bo‘lsa asosiy kuchini Sig‘noqning mustahkam qal’asi ichiga joylashtirib, uzoqqa mo‘ljallangan mudofaa urushlarini ko‘zladi. Jo‘chi ulusining qolgan-qutgan lashkarini kutdi. Shunday qilinganda Temurbek-ning oz lashkari uzoqqa bardosh berolmaydi. Movarounnahr va Farg‘onadan esa qo‘shimcha lashkar kelishi amri mahol. Chunki bir tarafdan Farg‘ona hududlari notinch. Boshqa tarafdan, Xorazm tarafdan ham xavf-xatar mavjud... Baribir, ikkala tarafning qorovuli o‘rtasida qisqa to‘qnashuvlar bo‘lib turdi. Ana shunday to‘qnashuvlar asnosida Borik Temur bilan Xitoy bahodirning besh yuz yigiti Sig‘noq tevaragida Urusxonning o‘g‘li Temur Malikning uch ming otliq yigiti bilan to‘qnashdi. Tong sahardan to qosh qorayguncha ular rosa savashdilar. O‘sha urushda Temur Malik zaxhmdor bo‘ldi. Hazrat sohibqironning yigitlari g‘olib kelishdi. Borik Temur bilan Xitoy bahodir bo‘lsa o‘ldirildi. Shundan so‘ng ikkala taraf ham jang maydonini tashlab chiqdi. Taraflar bir-birlarini muttasil kuzatdilar, zabon-girlar orqali bir-birlarining umumiy ahvolidan boxabar bo‘lib turdilar. Bir kuni Temurbekning zabongirla-ridan Muhammad Sultonshoh bilan amir Mubashshir kechasi borib til tutib kelishdi. Urusxon taraf xam qo‘l qovushtirib o‘ltirmadi. Xon bahodir yigitlaridan Ulug‘ Sotqin bilan Qichik Sotqin ikki yuz Chapdast yigiti bilan O‘tror tevaragidagi qishloqlarda tag‘or yig‘ib yurgan Oq Temur bahodir bilan amir Ollohdod bosh bo‘lgan bo‘linmaga to‘satdan hujum qildilar. Temurbek-ning yigitlari Urusxonning o‘sha bahodirlarini mag‘lubiyatga uchratdilar, Ulug‘ Sotqin bilan Qichik Sotqin asir olindilar. Qichik Sotqinni Oq Temur bahodirning birodarzodasi Qelakchi yurtchi o‘sha yerning o‘zida o‘ldirib qo‘ydi, Ulug‘ Sotqinni esa qo‘l-oyog‘ini bog‘lab O‘tror qal’asiga, hazrat sohibqironning huzuriga olib bordilar. Uni so‘roq qilganlarida Oq O‘rdada kuni-kecha sodir bo‘lgan voqealarnn ro‘y-rost aytib berdi. Uning so‘zlariga karaganda, Urusxon to‘satdan vafot topib, o‘rniga to‘ng‘ich o‘g‘li To‘qtaqiya xon qilib ko‘tarilgan. Urusxonning eli va o‘rdasi esa Jayron qamish degan yerda ermish. Signoqda esa hozir kichik bir qo‘shindan boshqa hech kim qolmagan. Bu haqiqatan ham xushxabar edi. Oq O‘rdada parokandalik! To‘ktaqiya va amirlari es-hushini yig‘ib olmasdan burun uni bosmoq zarur" Hazrat sohibqiron fursatni o‘tkazmay, o‘sha Jayron kamishga qarab yurishga qaror qildi. Jo‘nash asnosida 220
8.8-jadvalda kesishning taxminiy rejimlari keltirilgan. 8.8-jadval. Kesish rejimlari Kesilayotgan material Бe aтaш C73 ning qalinligi 18 mm pи Б 9T ning qalinligi 20 mm Tok, A 300 340 Yoy kuchlanishi, V 65 75 Soplo diametri, mm 3,5 3,5 Elektrod diametri, mm 4 4 Soploning buyumdan uzoqligi, mm 5 5 Argon sarfi, //min 10 10 Havo sarfi, m/soat 5 5 Kesish tezligi, m/soat 60 40 Plazma hosil qiluvchi gaz, keltirilgan elektrenergiyani kesilayotgan metallga uzatiladigan issiqlik energiyasiga aylantirib beruvchi sistemadir. Shuning uchun gazning ionlanish ener-giyasi yuqori bo‘lishi maqsadga muvofiq. Argon, azot, vodorod, geliy, havo va ularning aralashmalari ana shunday gazlardir. 8.7. Suvostida elektr yoyi vositasida kesish Suyuq muhitda, jumladan, suvda anchagina turg‘un yoy razryadi hosil qilish mumkin, bu razryadning harorati juda yuqori va solishtirma issiqlik quvvati juda katta bo‘lgani uchun atrofidagi suyuqlikni bug‘lantiradi va parchalaydi. Yoy razryadida hosil bo‘ladigan bug‘ va gazlar payvand yoyi atrofida gaz pufagi tarzida gazli himoya hosil qiladi, ya’ni gazsuvostida emas, gaz muhitida yonadi. Gaz asosan suv bug‘ining termik dissotsiatsiyada hosil bo‘lgan kislorod elektrodlarning materialini oksidlaydi. Payvandlash yoyini ta’minlovchi odatdagi energiya manbalarini qo‘llab ko‘mir yoki metall elektrodlardan foydalanganda payvandlash yoyi barqaror bo‘lishi mumkin. Suvostida kesishda ishlatiladigan elektrodlarning suv o‘tmaydigan qalin qoplamasi bo‘lishi kerak, bu qoplama:suv bilan sovitilib turgani uchun elektrod sterjeni sekinroq suyuqlanadi 243
— «a G 39-rasm. Suv omborlarining ko‘rsatkichlari. 1-me’yoriy dimlanish sathi (MAS), 2-foydasiz hajm sathi (FHS), 3-ko‘tarilishi (yo‘l qo‘yilishi) mumkin bo‘lgan suv sathi, ya–ishchi chuqurlik. Uu—foydali hajm. U,—foydasiz (o‘lik) hajm. Foydasiz hajm sashhi (FHS)-suv omborida to‘plangan suvning shu sathdan yuqorida joylashgan qismidan foyda – laniladi. FHS ning takrorlanishi ham daryoning oqim re— jimiga va uning boshqarilish darajasiga bog‘liq. FHS daryo oqimini mavsumiy boshqarishda har yili, ko‘pyillik bosh— qarishda esa kamsuvli yillarda — mejenning oxirida ku— zatiladi. Suv omborlarining suv sig‘imi-hajmining quyidagi ko‘rinishlari mavjud va ularning har biriga o‘ziga xos vazifa yuklanadi: a) foydali hajm yoki ishchi hajm (Ud); b) foydasiz yoki o‘lik hajm (U;); v) umumiy yoki to‘liq hajm (U); g) ishchi chuqurlik (Pi). Foydali yoki ishchi hajmMAS va FHS orasida joy— lashgan bo‘ladi. Daryo oqimi asosan shu hajmda boshqariladi. Foydasiz hajm daryo oqimini boshqarishda ishtirok etmaydi, lekin suv inshootidan samarali foydalanishda u muhim ahamiyatga ega. Jumladan, loyqa oqiziqlarning chu— kishini, GES ni zarur napor bilan ishlashini ta’minlash foydasiz hajm o‘lchami bilan bog‘liqdir. Umumiy yoki to‘liq hajm foydali va o‘lik hajmlar yig‘indisiga teng, ya’ni U = Uf J U . Ishchi chuqurlik—–me’yoriy dimlanish sathi bilan foydasiz hajm sathi orasidagi balandlikdir. Suv ombo — ridan foydalanish jarayonida undagi suv sathi shuba — landlik chegarasida o‘zgaradi. Suv omborlarining yuqorida qayd etilgan ko‘rsat — kichlari ularda to‘plangan suvdan samarali foydalanish va shu bilan bog‘liq bo‘lgan muammolarni oldindan reja— lashtirishda juda muhimdir. 4.1.A. Suv omborlarining o‘rni va ko‘rsatkichlarini tanlash Suv omborlarining o‘rni va me’yoriy dimlanish sat— xini tanlash bir nechta bosqichda amalga oshiriladi. Birinchi bosqichda quyidagilar e’tiborga olinadi: –daryo suvidan foydalanish sxemasi (tizimi); -joyning geologik tuzilishi; -Joyning topografik sharoiti; -joyning iqtisodiy sharoitlari. Geologik va topografik sharoitlar inshootning o‘rni— ni, to‘g‘on balandligini va bu esa o‘z navbatida suv omborida hosil qilinishi mo‘ljallangan gidrostatik naporni aniq— lashga imkon beradi. Aniqroq qilib aytganda, geologik sharoit inshoot tipini, o‘lchamlarini va natijada uning xarajatlarini belgilaydi. Ikkinchi bosqichda, ya’ni suv omborining o‘rnini tan— lashda quyidagilarga e’tibor beriladi: - suv ostida qolishi mumkin bo‘lgan foydalanishga yaroqli yer maydonlari, xalq xo‘jaligi obyektlariga; –yirik aholi punktlaridan iloji boricha yiroq joy— lashtirishga (ayniqsa baland to‘g‘onli bo‘lsa). Me’yoriy dimlanish sathini tanlash geologik va topografik sharoitlar bilan birga ko‘proq pul va kapital mablag‘lar bilan bog‘liqdir. Ko‘rinib turibdiki, har ikki masala ham N muhimdir. Shuning uchun suv xo‘jaligi inshootlarini loyihalashda ularga katta ahamiyat beriladi. Yuqoridagi talablarni ba — jarishda e’tiborga olinishi lozim bo‘lgan omillar ko‘p bo‘lgani uchun ularni hisoblash yo‘li bilan aniqlab bo‘l— maydi. Shu muammoning yechimini topishga qaratilgan bir necha variantlar taklif etiladi va ulardan eng maqbuli tanlab olinadi. Suv omborlarining foydasiz hajmi sathi (FHS) va foydasiz hajmi (FH) ni aniqlashda quyidagilarga e’tibor berish zarur: -suv inshootining butun faoliyati davomida unga daryo suvlari bilan quyiladigan loyqa oqiziqlarni tutib qo— lishiga; GES ning samarali ishlashi uchun minimal naporni ta’minlashiga; -suv omboridan suv oladigan inshootlar (kanal, quvur. nasos stansiyalari)ning ishlashini uzluksiz ta’minlashiga; -suv transporti harakatini uzlusiz ta’minlashiga; -me’yordagi sanitariya sharoitini ta’minlashiga (chunki suv omborining juda sayoz bo‘lishi yilning issiq mav — so‘mlarida kasallik tarqatuvchi zararli mikroorganizm – larning rivojlanishiga qulay sharoit yaratadi). (Foydasiz hajm sathini tanlash ham sarflanadigan mablarga bog‘liq. Uning qiymati ham taklif etilgan bir nechta variantlardan tanlab olinadi. Suv ombori hajmini tanlash quyidagi tartibda amalga oshiriladi. Dastlab suv ombori o‘rnini, me’yoriy dimlanish sathini tanlash bilan biz suv omborining to‘la hajmini va eng katta suv sathini ham aniqlagan bo‘lamiz. O‘z navbatida esa foydali hajmni ham tanlagan bo‘lamiz. Umuman ular o‘zaro bog‘liqdir. Shuning uchun ularni tanlashda birgalikda tahlil qilish kerak. Tahlilni quyidagi tartibda amalga oshirgan ma’qul: 1) suv omborining o‘rni va me’yoriy dimlanish sat– xining variantlari belgilanadi. Tanlanadigan sath taklif etilgan variantlar oralig‘ida bo‘lsin; 2) me’yoriy dimlanish sathining har bir varianti uchun ishchi chuqurlikning Bi) turli variantlari belgilanadi. Natijada foydasiz hajm sathi aniqlanadi. Har bir va— riant uchun hisob-kitoblar va texnik-iqtisodiy asoslash o‘tkaziladi; 3) har bir variant uchun bajarilgan texnik-iqtisodiy asoslashlar o‘zaro solishtiriladi. Eng maqbul variant tan— lanadi va natijada suv omborining me’yoriy dimlanish sathi (MDS), foydali hajmi (Ush) va foydasiz hajmi (Uu)ning qiymatlari aniqlanadi. Sinov savollari: 1. Suv omborlari qanday maqsadlarda quriladiyo 2. Yer yuzidagi suv omborlariga qisqacha tavsif bering. 3. O‘zbekiston suv omborlarining o‘ziga xos xususiyatlari nimalarda aks etadi" 4. Yopiq va ochiq suv omborlarining farqi nimadayo 5. Suv omborlarining umumiy hajmi qanday tashkil etuv— chilardan iborat b.Suv omborlarining o‘rnini tanlashda nimalarga e’ti— bor beriladiyo 7. Suv omborining foydasiz hajmini tanlashda qanday omillar e’tiborga olinadi? A.2. Suv omborlarining tasniflari Ko‘llar kabi suv omborlarini ham bir qancha bel— gilariga qarab tasniflash, ya’ni guruhlarga ajratish mumkin. Quyida suv omborlarini daryolarning oqim reji — mini boshqarish sharoitiga va joylashish o‘rniga bog‘liq holda tasniflash ustida to‘xtalamiz. 4.2,1. Daryo oqimini boshqarishiga ko‘ra tasniflash Daryo va soylar oqimini tartibga solish sharoitiga bog‘liq holda suv omborlarini quyidagi turlarga ajratish mumkin: a) daryolar oqimini kun yoki hafta davomida tartibga solib turadigan suv omborlari. Bunday suv omborlarini qurishdan asosiy maqsad sanoat korxonalari, aholi punkt— lari, chorvachilik fermalarini suvga bo‘lgan ehtiyojini doimiy ta’minlashga erishishdir. Ularda suv to‘plash dam olish kunlari yoki tungi soatlarda amalga oshiriladi. Bu turdagi suv omborlari ko‘pincha suvi nisbatan oz va bir me’yorda oqadigan daryolar, soylar va buloqlar suvi hisobiga to‘ldiriladi; b) daryolar oqimini mavsumlararo tartibga solishga mo‘ljallangan suv omborlari. Bunday suv omborlarining asosiy vazifasi to‘linsuv va toshqin davrlarida suvni to‘plash va undan daryolarda suv kamaygan paytlarda foy — dalanishdir. Mazkur turdagi suv omborlari oqimi yil ichida notekis taqsimlangan va to‘linsuv davri erta kuza— tiladigan daryolarda quriladi. O‘lkamizdagi ko‘pgina suv omborlari shu turga mansubdir. Misol qilib Kosonsoy, Chorbog‘, Andijon, Pachkamar, Tolimarjon kabi suv ombor — larini aytib o‘tish mumkin; v) daryolar oqimini yillaroaro tartibga solishga mo‘ljallab qurilgan suv omborlari. Bu turdagi suv om— borlari ko‘p suvli yillarda suvning bir qismini saqlab qolish va undan kamsuvli yillarda foydalanish maqsadida quriladi. Masalan, Norin daryosidagi To‘xtagul, Vaxsh daryo— sidagi Norak suv omborlari shu turga mansubdir. 4.2.2. Joylashish o‘rniga bog‘liq holda tasniflash Suv omborlari joylashish o‘rniga ko‘ra quyidagi ikki turga bo‘linadi: uzan suv omborlari; -to‘ldiriladigan suv omborlari. O‘zan suv omborlari daryo yoki soylar vodiylarida baland to‘g‘onlar qurib, suv oqimini bevosita to‘sish yo‘li bilan barpo etiladi. Bunday suv omborlari ko‘pchilik hol larda ensiz va cho‘ziq shaklda bo‘ladi. Ularning to‘g‘onoldi qismi eng chuqur bo‘lib, undan daryo o‘zani bo‘yicha yuqo— rilashgan sari chuqurlik kamayib boradi. Mazkur turdagi suv omborlarini qurish iqtisodiy nuqtayi-nazardan ancha tejamlidir. O‘lkamizdagi ko‘pchilik suv omborlari, jumla — dan, Chorbog‘, Kosonsoy, Qayroqqum, Chordara, Tuyabo‘g‘iz, Pach — kamar suv omborlari shu turga misol bo‘ladi. To‘ldiriladigan suv omborlari daryo o‘zanidan chetda joylashgan tabiiy chuqurliklar, botiqlarni suvga to‘ldirish yo‘li bilan barpo etiladi. Botiqlar yetarli darajada chuqur bo‘lmasa, ularning tevaragi dambalar bilan ko‘tarilib yoki tubini chuqurlashtirish yo‘li bilan suv sig‘imi orttiriladi. Ular daryo o‘zanidan chetda bo‘lganligi sababli suv maxsus kanallar orqali keltiriladi. Masalan, Qashqadaryo viloya — tidagi Tolimarjon suv ombori Qarshi magistral kanali yordamida Amudaryo suvi hisobiga, Surxondaryo viloyatidagi Uchqizil suv ombori Zang kanali yordamida Surxondaryo suvi hisobiga to‘ldiriladi. Farg‘ona vodiysidagi Karkidon, Buxoro viloyatidagi Quyimozor, To‘dako‘l suv omborlarini ham shu turga misol qilib keltirish mumkin. Sinov savollari: 1. Suv omborlari qanday belgilari bo‘yicha taspif— lanadiyo 2.Daryo oqimini boshqarishiga ko‘ra suv omborlari qanday turlarga bo‘lanadiyo 3. Daryo oqimini yillararo tartibga solishga mo‘l— jallangan suv omborlariga misollar keltiring. 4. Suv omborlari joylashish o‘rniga bog‘liq holda qanday turlarga bo‘linadi" 5. Yer sirtidagi botiqlarda barpo etilgan, ya’ni to‘l— firiladigan suv omborlariga misollar keltiring. A.Z. Suv omborlarining gidrologik rejimi Suv omborlarining gidrologik rejimi ularning suv sathi, suv muvozanati, harorati, gidroximiyaviy va gid— rofizik ko‘rsatkichlarining vaqt bo‘yicha o‘zgarishida aks etadi. Quyida ularning har biri ustida to‘xtalib o‘tamiz. 4.3,1. Suv sathi rejimi Suv omborlarining suv sathi inson tomonidan, ma’lum maqsadlarni ko‘zlagan holda, boshqarib turiladi va uning vaqt bo‘yicha o‘zgarishi (tebranishi) quyidagi omillarga bog‘liq: -suv ombori kosasining o‘lchamlariga va shakliga; -suv omborining daryo oqimini tartibga solishi bu— yicha qaysi turga mansubligiga; -suv omborining suvga to‘lish va suvdan bo‘shash tez– ligiga; -sug‘orishga va boshqa maqsadlar uchun olinadigan suv— ning oz yoki ko‘pligiga; - gidrozlektr stansiyalarning ishlash tartibiga; -to‘g‘onining quyi qismida sanitariya holatini saqlash uchun, kema qatnovi uchun zarur bo‘lgan chuqurlikka va hokazo. Yuqorida sanab o‘tilgan omillarga bog‘liq holda suv omborlarida suv sathining davriy o‘zgarishi turlicha bo‘ladi (40-rasm). Har qanday suv omborini loyihalashda va ulardan amalda foydalanishda bir qancha xarakterli suv sathlari nazarda tutiladi. Ular quyidagilardan iborat (39-rasm): N, m 20400 15.60 10.00 5.00 O.va 1 NE { 1m M M TUN {O‘NG IX j { Xg {xn 40—rasm. Suv omborlarida sunk sathining yil davomida o‘zgarishi. 1-Kattaqo‘rg‘on suv ombori (1958 y.), 2-Qayroqqum suv ombori 1961 y.) -me’yordagi suv sathi; -foydasiz hajmning suv sathi. Nisbatan yiriq bo‘lgan suv omborlarida ma’lum miqdordagi suvdan amalda foy— dalanish imkoni bo‘lmaydi. Bu suv miqdori foydasiz suv hajmi deyiladi; -ishchi suv sathlari-me’yordagi suv sathi bilan foy – dasiz hajmning suv sathi oralig‘iga tegishlidir; -eng yuqori loyiha suv sathi. Suv omborida to‘plangan suv shu sathga yetguncha uning to‘g‘oniga hech qanday ziyon yetmaydi. - yo‘l qo‘yiligti yoki ko‘tarilishi mumkin bo‘lgan suv sathi. Bu suv sathini uzoq saqlash o‘ta xavfli bo‘lib, to‘— g‘Ronning mustahkamligiga putur yetkazadi. Sun sathlariga bog‘liq holda suv omborlarining to‘la suv sig‘imi foydali va yuqorida aytib o‘tilganidek, foy — dasiz hajmlardan iborat bo‘ladi. Foydasiz hajmning suv sathi har ikki qismni bir-biridan ajratib turadi. Daryo — – lar oqimini boshqarishda va undan xalq xo‘jaligi maqsad — larida foydalanishda suv omborlarining foydali suv si— g‘imi asosiy o‘rin tutadi. 4,3,2. Suv muvozanati Suv omborlarida suv hajmi doim bir xil miqdorga ega bo‘lmaydi. U turli yo‘llar (suv omborlarida suv yuzasidan bo‘ladigan bug‘lanish, suv ombori kosasi tubiga shimilish) bilan kamayib tursa, bu kamayishni suv omboriga qo‘shi — ladigan suvlar-daryolar keltirib quyadigan suvlar, atmos — fera yog‘inlari to‘ldirib turadi. Ana shu sarflanuvchi va to‘ldiruvchi elementlarni hisobga olish bilan suv ombor — larining suv muvozanati tenglamasi tuziladi. Demak, ma»— kur tenglamalarda qatnashuvchi elementlarni ikkita guruhga ajratish mumkin: 1) to‘yintiruvchi elementlar guruhi. Bu guruhga qu— yidagilar kiradi: -suv ombori yuzasiga tushadigan yog‘inlar-X; - suv omboriga daryolardan kelib qo‘shiladigan suv — lar-Uk - suv omboriga qo‘shiladigan yer osti suvlari (sizot suvlar)- Uyer -suv ombori yuzasida suv bug‘larining kondensatsiyala — nishi — K. 2} sarflanuvchi elementlar guruhi, quyilagi tashkil etuvchilardan iborat: -suv omboridagi suv yuzasidan bo‘ladigan bug‘lanish-2; -suv omboridan oqib chiqib ketadigan suvlar-U.; -suv ombori kosasi tubiga shimiladigan suvlar-U.sh; -suv omboridan xalq xo‘jaligi maqsadlarida foydala— nish uchun olinadigan suv-a. Yuqoridagilarni bilgan holda ma’lum vaqt (oy, yil, ko‘p yil) uchun suv omborlarining suv muvozanati tengla — masini quyidagicha yozish mumkin: X.U, Ushbu K– «2 U, Ushb 4 AW, tenglamadagi AMU-o‘rganilayotgan vaqt (oy, yil, ko‘p yil) da— vomida suv omboridagi suv hajmining me’yorga nisbatan o‘zgarishini ifodalaydi. Tenglamadagi barcha ifodalarni hajm birligi (m, km2)da ifodalagan ma’qul. A.M.Nikitin suv omborlari uchun suv muvozanati tenglamasini quyidagi ko‘rinishda taklif etgan: Po P64 Po Pur O-(S4ZKIzF) = (A,G‘ArRAL) = ZAN, tenglamadagi: 11,-yuza yoki daryo oqimini; Po-yonbag‘irlar oqimini; P.-kollektor-zovur tarmoqlari orqali quyi — ladigan oqimni; Purgrunt suvlarining suv ombori kosasi tubi va qirg‘oqlaridan qo‘shiladitan oqimini; O-suv ombori yuzasiga tushadigan atmosfera yog‘inlarini; S-inshoot to‘g‘onidan oqib o‘tadigan suvni; Z-kanallarga, nasos stan— siyalariga suv olinishini; F-qirgoqlar va o‘zanlarga shi– militni; I-suv yuzasidan bo‘ladigan bug‘lanishni; A.-ak — kumlyatsiya (suv ombori kosasida suv zaxiralarining o‘zga– rishini); A.-daryolarning o‘zani va qayirlarda suvning to‘p— lanishini (gidrometrik stvorlarning quyi qismida); Argsuv omborlari kosasidagi grunt qatlamlarila suv to‘planishini; AN-suv sig‘imi orttirmasini ifodalaydi. Misol tariqasida Chordara suv omborining suv m-u— vozanatini tahlil etaylik (20-jadval). Jadvaldan ko‘rinib turibdiki, suv omboriga bo‘ladigan kirim va chiqim qism— lari miqdorlarining farqi mart oyidan iyul oyigacha bo‘l– gan davrda eng katta bo‘ladi. Bundan kelib chiqib aytsa bu– ladiki, Chordara suv ombori bahor va yozoylarida suv bilan to‘ldirilib, boshqa oylarda xalq xo‘jaligi manfaati uchun xizmat qiladi. I-EYE-EE 9 9 R Ga 1 s Ga s 2 9 95 226 12211 6562 { 295- { o‘r { 21911901 { G‘65 {1 AZU 127 { 098 { 2611 219-g‘i nNui siyadeF 84 BAR BEI GESUR 6181 (19865- (92521129441 0054 185421124 {20 { 06ES ishidegelA kj G‘LPEST 1059) 6025 { 2888) 219 188261198652 { RSS 156882 (G‘-OTBT 2 EA { 1682 {955 ioio‘nizyi SIR 12221) 52061 82 { 808 12222 GORE 16210 { ERER { 2262 { 22811 sr 1601 aA2 neli«Rnixo «ldechuxenoye» FRS Ie Zz ol ess { 21 { 2801 { 99011569 { 225 {( 01, 82 18: tinechaf9 G‘IZ 81 { 81 g‘i 81 81 g‘i g‘i 81 g‘i 81 ET 81 PEIMIGITI 862221 (120 9212 { O‘BER { 68247 1GEEI (08261 (YeEOT2 18802 (91691) 1998 { 6627 6827 KINO RESI tipi USERST (1286) 6746 { 2628 2894. 12644 (22921 18861 (2781016026091) G‘ORG‘ST 11401 izig‘niliy O‘LORT 19651 8221 { 20211 2248 { 209 { 278 { 898 15021 { 192211 GRET { T971 { 2961 iyiYAO YAUdoliamchon so9r 19411221 { g g‘o 00 00 "o‘p 19911 O‘LS { 266 (11 «va niha SSRE { 2921 662 { 8821222 1251 { 121 { 211 { BOR { 9: } 627 { 222 { 672 dechyasidi na 05681 10181 2608 { 87714 { 2959 { 20 (95511 1008811240000. ;BRITA UO KORI deydi) yat. . (IIYAS RESI nday MAV i IX x XI MAI HA TA A AI Sh I I YARxIVYA DE CHI, ura«Rj-o0? (yevii (0 idomok (mari niliyai NK IUSU) si SNU "ishlenreeoyafi 840 ile«oyechxii «861 -8961 «ninidodgo abr ravchdor
Pudratchi-qishloq joylarda tasdiqlangan namunaviy loyihalar bo‘yicha uy-joy qurilishini amalga oshiruvchi ixtisoslashtirilgan pudrat qurilish tashkiloti. Raqobat—bozor subyektlari iqtisodiy manfaatlarining to‘qnashishidan iborat bo‘lib, ular o‘rtasidagi yuqori foyda va ko‘proq naflilikka ega bo‘lish uchun kurash. Rentabellik ko‘rsatkichlari -korxonaning muayyan davr mobaynida uning foydaliligini tavsiflab beradi. U olingan foydani qilingan xarajatlarga bo‘lish orqali aniqlanadi. Reinvestitsiyalar—investorlar tomonidan korxonalar faoliyatidan olingan foydani ishlab chiqarishni rivojlantirish maqsadida uni shu korxonaga qayta kiritish. Real investitsiya - asosiy fondlar va aylanma mablag‘larga investorlar tomonidan qo‘yiladigan barcha turdagi boyliklar. Sof aylanma kapital—bu joriy aktivlardan joriy majburiyatlarni, ya’ni qisqa muddatli qarzdorlik, qisqa muddatli qarzlar va ayrim hollarda mijozlarning depozitlari (joriy faoliyat uchun muhim hisoblanmagan qisqa muddatli qo‘yilmalar) dan tashkil topgan qisqa muddatli majburiyatlarning ayirmasidan hosil qilingan natija. Sinditsiyalashtirilgan kredit-bir necha banklar tomonidan yirik investitsiya loyihalarini birgalikda kreditlash. Sof joriy qiymat usuli (NPV) -muayyan vaqt oralig‘idagi xarajatlar va daromadlar farqini aniqlash uchun xizmat qiladi va sof joriy qiymat investitsiya xarajatlari va olingan daromadlarning alohida davr bo‘yicha kirim va chiqimlarining diskontlanishi orqali hosil qilingan natijalar farqini ifodalovchi qiymat. Smeta foydasi — qurilish tashkilotining alohida (umumiy) xarajatlarini qoplash uchun zarur bo‘lgan va ishlar tannarxiga qo‘shiladigan mablag‘lar summasi. Tender hujjatlari -tender e’loning matni; tenderga taklifnomalar; qurilish shartnomasining shartlari; savdoda qatnashish uchun ariza formasi; savdoda qatnashish instruktsiyasi; pudratchi to‘g‘risidagi ma’lumotlarga talablar; takliflarni texnik, moliyaviy baholash va g‘olibni aniqlash me’yorlari; qurilish shartnomasi loyihasi; tenderning texnik hujjatlari. Yetkazib beruvchi (ishlab chiqaruvchi) -tanlov asosida tanlab olingan qurilish industriyasi korxonasi, tayyorlovchi zavod yoki moddiy-texnika resurslarini, shu jumladan, loyihani amalga oshirishda foydalaniladigan 431
Niderlandiya qirollik futbol ittifoqi «Tvente» professional klubi litsenziyasini saqlab qolishi, biroq erediviziyaning quyi ligasiga badarg‘a etilishi haqida ma'lum qildi. 2015 yilning dekabr oyida «Tvente»ni uch mavsumga yevrokuboklardan chetlatish haqida qaror qabul qilingan edi. Bunga xususiy Doyen Sports investfondi bilan hamkorlikda futbolchilarning transferlari yuzasidan moliyaviy firibgarliklar amalga oshirilgani sabab qilib ko‘rsatilgan edi. Bundan tashqari, klub 45 250 yevro miqdorida jarimaga tortilishi haqida xabar berilgan edi. Klub rahbarlari bir necha oy davomida litsenziyalashtirish bo‘yicha komissiya vakillari bilan birgalikda ish olib bordi, biroq «Tvente»ning barcha qoidabuzarliklarini bartaraf etish imkoni bo‘lmadi. 2015/2016 yilgi mavsum yakuniga ko‘ra, «Tvente» 40 ochko jamg‘arib, Niderlandiya chempionatida 13-o‘rinni egalladi.
B 0 ax—1. (20.6) Bu formula geometrik nuqtani nazardan Oh o‘q, taqsimot egri chizig‘i va x=a, x= 0 to‘g‘ri chiziqlar bilan chegaralangan egri chiziqli trapetsiyaning yuzi { ga tengligini bildiradi. Misol: L tasodifiy miqdorning taqsimot zichligi oa x? b bo‘lsin. a) A kozffitsiyentni to-pnig; 6) X tosadifiy miqdor 10; 51 intervaldan qiymat qabul qilish ehtimolligini TOPNNG. Yechish. A kozffitsiyentni (20.5) s i Adx I.
Bosishga ruxsat etildi 07.11.05. Qog‘oz bichimi 60×841/16. Hajmi 15,5 fiz. b. t. 27-05 raqamli shartnoma. Adadi 200 nusxa. ___ -son buyurtma. O‘zbekiston Davlat jismoniy tarbiya institutining nashriyot-matbaa bo‘limi, 700052, Toshkent, Oqqo‘rg‘on ko‘chasi, 2-uy. fan va texnologiyalar markazi bosmaxonasi, Toshkent, Olmazor ko‘chasi, ___ o‘y.
KIRISH O‘zbekistonda fuqarolik jamiyatini shakllantirish va demokratik huquqiy davlatni qurish jarayoni ketayotgan hozirgi davrda “Fuqarolik huquqi” fanining ahamiyati tobora oshib bormoqda. Mustaqillik yillarida mamlakatimizda bozor munosabatlarini to‘la shakllantirish yo‘’-lida ko‘plab qonun va qonunosti hujjatlari qabul qilindi. Bu qonunchilik hujjatlari fuqarolik-huquqiy munosabatlarini mazmun jihatidan ham, namoyon bo‘lish shakllari jihatidan ham tubdan o‘zgartirib yubordi. Fuqarolik-huquqiy munosabat ishtirokchilarining tengligi, mustaqilligi, tashabbuskorligiga keng yo‘l ochildi, fuqarolik-huquqiy tartibga solinadigan munosabatlar doirasini g‘oyat kengaydi, mulkiy munosabatlarda xususiy mulk, tadbirkorlik bilan bog‘liq va ularni mustahkamlovchi qator yangi huquq institutlari joriy etildi hamda fuqarolik-huquqiy munosabatlarda ishbilarmonlik obro‘si, ma’naviy zararni moddiy qoplash, g‘oyat muhim ahamiyatga ega bo‘lgan me’yorlar fuqarolik muomalasiga ilk bor kiritildi. Jumladan, 1997-yil 1-martda amalga kiritilgan O‘zbekiston Respublikasining Fuqarolik Kodeksi bozor munosabatlarining butun tizimini birlashtirishga va uning ichki uyg‘unligini ta’minlashga hizmat qilib, fuqarolik huquqiga oid munosabatlarini yangicha tahlilda, o‘zgarishlarni o“zichiga qamrab olgan holda, ularni huquqiy normalar bilan mustahkamladi. Fuqarolik huquqi rivojlangan har qaysi huquq tizimining mustaqil va muhim sohalaridan biri hisoblanib, u qadimgi Rim davlatida shakllangan huquq tizimining dastlabki poydevori sifatida vujudga kelgan. O‘sha davrda sodir etilgan barcha xatti-harakatlar, dastlab fuqarolik huquqiy normalar bilan tartibga solinganligi, keyinchalik fuqarolik huquqining keng qamrovli rivojlanishiga, ijtimoiy hayotdagi ahamiyatining ortishiga, huquq sohalari qatoridagi egallagan mavqeining mustahkamlanishi va o‘sishiga ijobiy ta’sir ko‘rsatgan. Mustaqillik yillarida mamlakatimizda bozor munosabatlarini to‘la shakllantirish yo‘lida ko‘plab qonun va qonunosti hujjatlari qabul qilindi. Bu qonunchilik hujjatlari fuqarolik-huquqiy munosabatlarini mazmun jihatidan ham, namoyon bo‘lish shakllari jihatidan ham tubdan o‘zgartirib yubordi. Fuqarolik-huquqiy munosabat ishtirokchilarining tengligi, mustaqilligi, tashabbuskorligiga keng yo‘l ochildi, fuqarolik huquqi tomonidan huquqiy tartibga solinadigan munosabatlar doirasi g‘oyat kengaydi, mulkiy munosabatlarda xususiy mulk, tadbirkorlik bilan 3
Kishilar Klaus von Klitzing, nemis fizigi. Klaus Roth, ingliz matematigi. Klaus Iohannis, Ruminiya prezidenti. Václav Klaus, Chexiya davlat arbobi. Shaharlar Klaus (Vorarlberg), Avstriyadagi kommuna. Klaus an der Pyhrnbahn, Avstriyadagi kommuna. Filmlar Klaus (film, 2019) Ispaniya komedik animatsion filmidir. Personajlar Santa Klaus
Kovalenko A.P. - starshiy prepolavatel’ Tashkentekogo gosudarstvennogo instituga kulBtur’gim. A. Kad’ri. SOVREMENI’GE TENDENSII B NEPRERBEVNOM PRO-FESSIONAL’NOM OBRAZOVANIY BIBLIOTEKAREY Opismvayutsya formm i soderjanis neprermvnog‘o bibliotech-nogo obrazovaniya, dayutsi nekotorme predlojeniya po uluchshe-Ni-yu dannoy sistemm Kutubxonachilarning uzluksiz kasbiy ta’limidagi zamonaviy tendensiyalar to‘g‘risida So‘z boradi. Kutubxonachilik ta’limidagi uzluksiz ta’lim" tushunchasiga izoh berilgan. It is described the contents and forms of continuing the library education and it givessome proposals on improvement of its system. B publikatsiyax o neprergvnom professional’nom obrazova-nii bibliotekarey vetrechayutsya razlichnme tolkovaniya ponya-tiya, oboznachennogo terminom aneprermvnoye obrazovaniyez Termin kneprermanog bibliotechnos obrazovanisi bil vve-den B amerikanskos bibliotekovedenis gruppoy iz shesti krupimx uchenmx, organizovavshix v 1980 godu Natsional’n’y sovet po kachestvu neprermanogo obrazovaniya v bibliotechnom dele, informatsii i kul’turnom obslujivanii. Sovet oprede-lil neprermvnoye bibliotechnoye obrazovanis KAK uchebimy protsess, kotormy baziruyetsya na prelvaritel’no Poluchenn’x spetsialistom enaniyax, nav’kax, vmrabotannmx kachestvax lich-nosti iixrazvitiy. Obmchno etosamoobrazovanis cheloveka, oso nayushego ogvetstvennostB za svoye professional’noye razvitisi udovletvoreniye poznavatel’noy potrebnosti. Dannos ponyatis shiryo, YEM apodgotovka kadrova, osushestv-lyasmaya bibliotechi’mi uchebimmi uchrejdeniyami I organiza-siyami. Bol’shinstvo bibliotekovedov mira sklonim prinyat’ Konsepsiyu neprermanogo obrazovaniya (continuing education), teoreticheski obosnovannuyu i realizovannuyu vo mnogix stra-nax mira. R. Rukovodstas po obespecheniyu kachestva neprermv-Nogo obrazovaniya dlya personala bibliotek i informatsionnix 24 spujb, razrabotannom i izdannom Amerikanskoy bibliotechnoy yassotsiatsiyey (ABA) v 1988 godu privedeno sleduyushes opredele-He etogo ponyatiya: «Neprermvnos obrazovaniye predstavlyast Soboy protsess obucheniya, kotor’y osnov’vayetsi na rannes priobretennmx znaniyax, umeniyaxi predstavleniyax individuu-may privodit ixv sootvetstviye strebovaniyami sovremennosti. Neprermanoye obrazovaniye sleduyet za oyenovi’m professional’-nyum obrazovaniyem, neobxodimvgm dlya uchastiya v informatsion-Hol, bibliotechnoy i dokumentatsionnoy deyatel’nostiz. (4.s.59). Iznestnmmi spetsialistami i avtorami statey po voprosam Neprermvnogo bibliotechnogo obrazovaniya yavlyashyutsya Elizabet U. Stoun (SSHA), Darlin E. Uzyngand (SSHA), Yons Torxaunga (Daniya), S.V. Pushkova (Rossiya), S.Brajnikova (Rossiya). B toy ili inoy mers problem neprermvnogo obrazovaniya bibliotekarey kasalis’ v. svoix statiyax NO bibliotechnoy professiy vidime bibliotekovedi L.N. Afanasvev, K.I. Abra-Mo, L.M. In’kova, A.I. Kapterev, V.V. Skvorsov, A.B. Soko-job, G.P. Fonotov i drug‘iye-Yostestvenno, sistema neprermvnogo bibliotechnogo obrazo-barisi ne sushyostvuyet izolirovanno. Na Hee vliyayut mnogis pro-Pess’, proisxodyashiye B sovremennoy kul’turyo i texnologii; Diversifikatsiya, lepentralizatsiya, avtomatizatsiya informatsi-onn’x texnologiyax. Segolnyashniy den’ enamenuyetsya tem, chgo for-Miruyetsya novaya obrazovatel’naya sistema, osnovannaya na is-Pol’zovanii sovremenni’x informatsionno-kommunikatsionnvj. texnologiy. Mmstanovimeya svidetelyami protsessa sozdaniya avir-tualvimx universitetovi; gde enachitel’naya chast’ uchebnogo pro-Shessa osushestalyastoya cherez Internet. Texnicheskis dostijeniya, proisxodyashiyo na fone politiches-Kixi ekonomicheskix peremen, okazmvayut ogromnos vliyaniye na XUSH sovremennogo obshestva, Po priznaniyu spetsialistov, so-Xranenis professional’noy jompetentnosti v etix usloviyax, Stanovitsya vee bolev slojnmm. Vo vsex oblastyax deyatel’nosti Sereznuyu ozabochennost’ vma’vast professional’noye ustars-Nis. Osobenno oyetro etog vopros stoit vinformatsionnoy in-dustrii, TAK kak sredstva xraneniya i peredachi informatsin razvivayutoya v uskorennom tempe- «B usloviyax stremitelvnogo razvitiya informatsionnoy tex-Nologiy i BEE boleyo shirokogo primeneniya se B bibliotekax ne-Lavnemu v’puskniku vajno osoznatv, chto mnogog iz TOTO, chemu 25
40-modda. (1) Matbuot va boshщa. ommaviy axborot vositalari erkindir va senzuradan o‘tkazilmaydi. (2) Botsщa nashrlar yoki boshsa axborot manbalari yaxshi urf-odatlarga putur yetkazgan yoki Konstitutsiya o‘rnatgan tartibyai zo‘ravonlik bilan o‘zgartirishga» jinoyat sodir etishga yoki shaxe ustidan zo‘rlik ^ilishga da’vat etgan ^ollarda sud ^okimiyatining z^ujjati asosidagina to‘xtatib suyilishi yoki musodara silini-shi mumkin. Agar bir kecha-kunduz mobaynida musodara amalga oshirilmasa, nashrni to‘xtatib suyish ^a^idagi’ i^apop amal ^ilishdan to‘xtaydi. 41-modda. (1) Dar kim axborot tuplash, olish va tarsatish x-u^u^iga egadir. Buz^ukudni amalga oshirish bosh^a fu^arolarning z^uq-u^lari va pok nomiga sar-shi, shuningdek, milliy xavfeizlikka, jamoat tartibiga, sogli^ va axlo^sa k;arshi ^aratilishi mumkin emas. (2) Futsarolar davlat idorasi yoki muassasasidan o‘zlari uchun sopulii sizitsish uyrotadngan masalalar bo‘yicha axborot olish ^utsutsiga egadirlar (agar axbo rot davlat siri yoki sonun bilan z^imoya, silinadigan bonщa sir ^isoblanmasa yoki hech kimning z^us lariga daxl ^ilmasa). 42-modda. (1) 18 yoshga to‘lgan futsarolar (zukm ^ilingan va erkinlikdan vazfum etilish jazosini utayotgan shaxslardan tatsщari) davlat va ma^alliy organlarni saylash z^amda referendumlarda ^atnashish xususiga egadirlar. (2) Saylov va referendumlarni tashkil etish va o‘tkazish tartibi sonun bilan belgilanadi. 43-modda. (1) Fu^arolar yig‘ilishlarga va namo-yillarga tinch ravishda va qurolsiz tuplanish z^utsu^iga egadirlar. (2) Yirilishlar va namoyishlarni tashkil etish va o‘tkazish tartibi ^onun bilan belgilanadi. (3) Bino va xonalarda yirilishlar O‘tkazishga ruxsat talab etilmaydi. 44-modda. (1) Fu^arolar erkin ravishda birlashishlari mumkin. (2) Faoliyati mamlakat suvereniteta, z<ududiy bir-317
Hozirgi zamon talabi bu — Axborot texnologiyalari • Shunday ekan telegramda vaqtingizni befoyda sarflamang va IT ma'lumotlarini ulashuvchi sifatli kanallarni kuzating. Bu mavzuda esa sizga tavsiya — @texnologiyait • Texnologiya yangiliklari va texnosavodxonlik haqida yozuvchi TOP-kanallardan biri — @texnologiyait Obuna bo'ling @texnologiyait Reklama
Microsoft Edge va Windows 10-dan optimal foydalanish uchun lahzali yordamni taqdim etadi
23-BOB. SINXRON GENERATORNING ELEKTR TARMOG‘I BILAN PARALLEL ISHLASHI 23.1. Uch fazali sinxron generatorlarni tarmoqqa parallel ulash Hozirgi vaqtda bir nechta elektr stansiyalar parallel ishlab, energetika sistemacini hosil qiladi. Sistema iste’molchilarni uztuksiz energiya bilan ta’minlashga, elektr stansiyalarining quvvatidan to‘laroq foydalanishiga, ta’mirlash ishlarini osonlashtirish imkonini beradi. Har bir elektr stansiyasida bir nechta generator o‘rnatilgan bo‘lib, elektr sistemasida yuzlab generatorlar parallel ishlaydi. Ana shuning uchun ham har bir generatorning quvvati energetika sistemasida yuklanishni har qanday o‘zgarishi bilan sistemada ishlayotgan generatorning chastotasi va kuchlanishi amalda o‘zgarmaydi. SG ni elektr tarmog‘iga yoki ishlab turgan generatorlar bilan parallel ulash uchun quyidagi shartlar bajarilishi shart: I. Sinxron generatorning EYK E, elektr tarmog‘i kuchlanishiga teng (E,, -U ,) va faza jihatdan 180”, ya’ni teskari yo‘nalgan bo‘lishi lozim; 2. SG ning chastotasi f. elektr tarmog‘ining chastotasi f; ga teng (f; 7 Ff) bo‘lishi kerak; 3. Uch fazali SG va elektr tarmog‘i fazalarining ketma-ketligi bir xil bo‘lishi kerak. EYK ni tarmoq kuchlanishiga tenglash uchun SG qo‘zg‘ʻatish toki o‘zgartiriladi, chastotalarni tenglash uchun esa generator rotorining aylanish chastotasini o‘zgartirish kerak bo‘ladi. Sinxron generatorlarni parallel ulash usullari. SG larni parallel ulashning quyidagi usullari mavjud: I) aniq sinxronlash usuli—bu usulda generatorlarni parallel ulashning uchta talabi aniq bajarilishi shart. Birinchi shartning bajarilishi generator klemmalariga ulangan voltmetr vositasida, qolgan ikki shart esa “sinxronoskop” asbobi yordamida tekshiriladi (23.1-rasm). Eng oddiy sinxronoskop asbobi chiroqli (lampali) sinxronoskopdir. Agar ulagich Q, uzilgan bo‘lsa, SG salt ishlashi holatida ishlaydi vaQ, klemmalarida EYK USE, HU, bo‘ladi. Agarda parallel ulanadigan generatorning aylanish chastotasi o‘zgarmas bo‘lib, u 254
H sining asosiy qoidalarini umumlashtirgan hamda rivojlantirgan yirik olim V.A. Gavrilenko tomonidan takli b qilingan 113). i Daatgoh ilashmasining mohiyati quyidagicha: yassvchi sirt (asbob qirquvchi qirralarining sirti) hamda tishning («tish qirqilayotgan» g‘ildirakning) loyihalanuvchi sirtining bir-biriga nisbatan harakatini aksoid sirtlar o‘zaro ta’sirlashganda tishli g‘ildiraklar bir-biriga ilashganda oladigan harakatga o‘xshatish mumkin. Silindrsimon tishli g‘ildiraklar qirqishda yasovchi g‘ildirakning (ya’ni yon sirtlari yasovchi sirtlar bo‘lgan tasavvurdagi tishli g‘ildirakning) va loyihalanayotgan (ktish qirqilayotgan») g‘ildirakning o‘qlari o‘zaro parallel joylashadi va silindrlar aksoidalar bo‘ladi. Agar yasovchi g‘ildirak cheklangan miqdordagi tishlarga ega bo‘lsa, u holda qirquvchi asbob sifatida dolbyak (12.7-rasm-e ye), abraziv xon (12.7-rasm, j) ishlatiladi: ular yordamida tishlarining soni turlicha bo‘lgan g‘ildiraklar tishlarining yon yuzalariga (12.7-rasm, 3) ishlov berish mumkin. Yasovchi g‘ildirak aksoidasining radiusi cheksiz katta bo‘lganda asbob ham cheksiz ko‘p miqdordagi tishlarga ega bo‘ladi, ya’ni u reykaga aylanadi. Bu holda qirquvchi asbob vazifasini odatda chervyakli freza (12.7-rasm, b) yoki chervyakli abraziv doira (12.7-rasm-e ye) o‘taydi. Ularda reyka-simon yasovchi kontur (12.7-rasm, d) vintsimon sirt bo‘ylab joylashadi. Tish qirquvchi taroq (12.7-rasm, a) yoki bir juft tarelkasimon jilvirlash doiralari (12.T-rasm, v) ko‘rinishidagi asboblar ham qo‘llaniladi. Dolbyak, taroq hamda abraziv xonning qirqishdagi asssiy harakati ilgarilama harakat, chervyakli freza hamda jilvirlash doiralariniki esa aylanma harakatdir. Qamrab harakatlanish jarayonida asbobning yuza normali bo‘yicha asosiy qadami loyihalanuvchi (ketish qirqiluvchi») g‘ildirakning asosiy qadamiga mos keladi. Qamrab harakatlanish jarayonida bir tishdan boshqa tishning shaklini hosil qilishga o‘tish uzluksiz nisbiy harakat davomida (12.7-rasm, d, 3) avtomatik tarzda amalga oshadi. ziham mansub bo‘lgan tishli g‘ildiraklar oilasidagi tishlarning shakl va o‘lchamlarini aniqlash uchun asos qilib olingan reykasimsi kontur boshlang‘ich kontur deyiladi. Boshlang‘ich kontur tish qirquvchi asbobning hamda tishli g‘ildiraklarning geometriyasini belgilagani uchun u standartlashtiriladi. Konussimon uzatmalarni loyihalashda yasovchi sirtlarining aksoida-lari konussimon sirtlar bo‘lgan. dastgoh ilashmalaridan foydalaniladi-Yasovchi g‘ildirak hamda loyihalanuvchi (ktish qirqiluvchi») g‘ildiraklar aksoid konuslarining o‘qlari o‘zaro kesishadi. Hisoblashda yasovchi G‘ildiraklarning aksoidasi aylanish o‘qi aksoida uchidan o‘tuvchi tekislik bo‘lgan xususiy hollar ko‘p uchrab turadi. Tekis aksoidali g‘ildirak nazariy boshlang‘ich tekis g‘ildirak deb ataladi. Ana shunday boshlang‘ich tekis g‘ildirak ko‘ndalang kesimining yoyilmasi nazariy (nominal) boshlang‘ich kontur deb ataluvchi shartli reyka tishlarining konturiga ega bo‘ladi. Istalgan tishli ilashmani hisoblashda ikkita dastgoh ilashmasidan foydalaniladi. Ularning birida yasovchi g‘ildiraklar, boshqasida esa qamrama yasovchi mexanizmlar bo‘ladi. Agar yasovchi sirtlarni bir-birining ustiga qo‘yganda ulardagi hamma nuqtalar o‘zaro ustma-ust tusha-359
Facebook kompaniyasiga tegishli Oculus VR kompaniyasi Oculus Rift virtual reallik ko‘zoynaklarining hammabop versiyasi uchun buyurtma olishni boshladi, deb yozmoqda Los Angeles Times nashri. Tizim ko‘zoynak, boshqaruv pulti, garnitura va Xbox One uchun kontrollyorni o‘z ichiga olgan. Ta'kidlanishicha, ko‘zoynak uchun belgilangan 599 dollarlik narx kutilganidan ikki barobar qimmatroq bo‘lib chiqdi. Buyurtma qilingan ko‘zoynaklar mart oyidan keyin yetkazib berila boshlanadi. Sony (PlayStation VR yoki Project Morpheus) va HTC (Vive, Valve bilan birgalikda) kompaniyalarining shunday tizimlarining necha pul turishi hozircha noma'lumligicha qolmoqda. Oculus Rift qimmatligidan tashqari, kuchsizroq kompyuterlarda ishlamaydi. Ko‘zoynak yaratuvchilari kompyuterga qo‘yiladigan talablar qatorida kamida NVIDIA GTX 970 videokartasi, Intel i5-4590 protsessori va 8 Gb tezkor xotira bo‘lishi kerakligini ko‘rsatishmoqda. Oculus VR vakillarining aytishicha, Oculus VR va unga mos bo‘lgan kompyuterdan iborat tizim fevralda 1499 dollardan sotuvga chiqariladi.
171 B. G‘aznachilik bo‘linmasi hamda unga xizmat ko‘rsatuvchi bank orasida “Bank-mijoz” dasturiy majmui yo‘lga qo‘yilgan bo‘lsa C. G‘aznachilik bo‘linmasi va pudratchiga har xil bank filiallarida xizmat ko‘rsatilsa D. G‘aznachilik bo‘linmasi va pudratchiga har xil bank filiallarida va har xil viloyatlarda xizmat ko‘rsatilsa 5. Qanday holda to‘lov topshiriqnomalari 3 nusxada tuziladi? A. G‘aznachilik bo‘linmasi va pudratchiga bitta bank filialida xizmat ko‘rsatilsa B. G‘aznachilik bo‘linmasi hamda unga xizmat ko‘rsatuvchi bank orasida “Bank-mijoz” dasturiy majmui yo‘lga qo‘yilgan bo‘lsa C. G‘aznachilik bo‘linmasi va pudratchiga har xil bank filiallarida xizmat ko‘rsatilsa D. G‘aznachilik bo‘linmasi va pudratchiga har xil bank filiallarida va har xil viloyatlarda xizmat ko‘rsatilsa 6. Qanday holda to‘lov topshiriqnomalari 4 nusxada tuziladi? A. G‘aznachilik bo‘linmasi va pudratchiga har xil bank filiallarida xizmat ko‘rsatilsa B. G‘aznachilik bo‘linmasi hamda unga xizmat ko‘rsatuvchi bank orasida “Bank-mijoz” dasturiy majmui yo‘lga qo‘yilgan bo‘lsa C. G‘aznachilik bo‘linmasi va pudratchiga bitta bank filialida xizmat ko‘rsatilsa D. G‘aznachilik bo‘linmasi va pudratchiga har xil bank filiallarida va har xil viloyatlarda xizmat ko‘rsatilsa 7. Byudjetdan mablag‘ oluvchilar tomonidan pul mablag‘lari o‘tkazilishi qanday hujjat asosida amalga oshiriladi? A. Talablarga asoslangan to‘lov topshiriqnomalari bilan amalga oshiriladi B. Talablarga asoslangan to‘lov talabnomasi bilan amalga oshiriladi C. Talablarga asoslangan to‘lov jadvali bilan amalga oshiriladi
Xalq noroziligi shundaki, harbiy hokimiyat muhim siyosiy qarorlarni o’zi hal qilishga, ya’ni o’z qarorlarini parlament nazoratidan ozod etishga ahd qilgan
qx, a) f(x, a) —x! — 3x30? 4 2xa? — at 7?! u 2x? — 6x’at 4 4x9? — 2x3a" xa xia — 3xdq? 4-2x39" — xab —32" — 3x4 a»--Exzayo — bxa" --3a" 2x! — (6a” — a) x5 — 3x? at –x"a» –-Eh» ad" — — xati aa

Subsets and Splits

No community queries yet

The top public SQL queries from the community will appear here once available.