text
stringlengths
7
335k
Diamеtri bir nеcha nanomеtrni tashkil etuvchi magnitli zarrachalardan ora-sira aralashtirib tayyorlangan shtrix kodlar yordamida qalbaki mahsulot va yoki hujjatlarni tеz va oson aniqlash mumkin Darеma univеrsitеtidan Rasеl Kaubеrn qalbakilashtirishning oldini oladigan yangi tеxnologiya tarkibida nikеl va tеmir aralashmasi taklif еtdi Mikrosxеmalar xuddi shu tariqa ishlab chiqariladi qar bir bosilgan nusxa undagi magnitli zarrachalarni alohida, o’zgacha tarzda joylashtiriladi Shu sababli, har bir bosilgan nusxa yagona bo’lib, u boshqalaridan o’zining nodir magnit maydoni bilan farqlanadi Shtrix kodning aslligini bilish maqsadida uni o’lchash, qayd qilish va tеkshiruvdan o’tkazish mumkin
grammalarda yulduzning nuriy tezligini bir necha km/sek aniqlik bilan o‘lchash mumkin. Yulduzning nuriy tezligini o‘lchashda yulduzning spektral chizig‘i to‘lqin uzunligi (2) dan qo‘zgalmas (A,) yoki nuriy tezligi ma’lum bo‘lgan manbaning to‘lqin uzunligi (21) ayiriladi va siljish miqdori AA topiladi va unga ko‘ra yulduzning nuriy (И) tezligi hisoblanadi: AA=A-A., yaa (6.33) Bunda yulduz spektri ustiga va ostiga laboratoriya yorug‘lik manbaining spektri olinadi. To‘lqin o‘zunliklari ma’lum (standart) bo‘lgan laboratoriya manbai spektri chiziqlaridan spektrogrammaning dispersiyasi aniqlanadi (5.8.5 paragrafga qarang). Agar AA musbat bo‘lsa, yulduz kuzatuvchidan F tezlikda uzoqlashayotgan, manfiy bo‘lsa, yaqinlashayotgan bo‘ladi. Kuzatishlar Yer yuzida turib bajarilayotgan (odatda, shunday) bo‘lsa topilgan nuriy tezlik Yerga nisbatan o‘lchangan tezlik bo‘ladi. Ma’lumki Yer shari o‘z o‘qi atrofida 465 m/sek (Yer ekvatorida) va o‘rtacha 29,78 km/sek tezlik bilan Quyosh atrofida elliptik orbita bo‘ylab aylanadi. Bu tezliklarning yo‘nalishi sutka va yil davomida o‘zgarib boradi. Yer shari Quyosh bilan birgalikda Galaktika markazi atrofida 250 km/sek tezlik bilan aylanadi. Yulduzning spektrida chiziqlarni doplercha siljishiga ko‘ra uning haqiqiy tezligini topishda Yerning, demak kuzatuvchining, bu harakat tezliklari tufayli chiziqning doplercha siljishi hisobga olinishi kerak. s). Yulduzlarning fazoviy tezligini aniqlash. Yulduzning fazoviy harakat tezligini (M) ikkita, tangensial (qarash chizig‘iga tik, V) va radial (qarash chizig‘i bo‘ylab, V), tashkil etuvchilarga ajratish mumkin. И= Иp. (6.34) Yulduzning tangensial tezligi uning xususiy (osmon sahnida uzoq ob’ektlarga nisbatan siljishi) harakat (u) miqdorini o‘lchash natijasidan topiladi. Xususiy harakat kichik miqdor (odatda, yoy sekundlari ulushlarida, Barnar yulduzi eng katta xususiy harakatga ega, u€10”,27 ) va uni bir yilda yulduzning osmon sahnida siljishiga teng deb qabul qilingan. Yulduzlarning xususiy harakati natijasida osmon sahnida siljishi (o) kichik miqdor, shuning uchun xususiy harakatni aniqlashda eng kamida A#20 yil farq bilan olingan ne-246
Palov mendan, yeyishsizlardan. Xizmat haqimga kelgan bu palov. Bu palov meniki. Mehnatimga topdim, —derdi u. —Men birqozon palovga baylashib, tomosha ko‘rsatishga rozi bo‘lganman. Nima qilaman shuncha palovni? Baribir, ota-bola yeb tugatolmaymiz. Tomoshabinlar uchinchi laganni ham bo‘shatishgandan so‘ng, dorboz yana ham g‘alatiroq o‘yinni boshladi. Bu safar u nayrangbozlik hunarini ko‘rsatdi. Boshida — kichkina ko‘k salla, ikkala kaftida bittadan chinni piyolacha. Piyolada nima borligini ko‘rsatish uchun davrani tez aylanib, hammaga ko‘rsatib chiqdi. Piyolaning biriga suv to‘latilgan, ikkinchisi bo‘sh edi. Nayrangboz cho‘pqayib o‘tirdi-da, piyolani yerga qo‘ydi. Orqasida o‘g‘li turardi. Otasi qo‘lini cho‘zdi, o‘g‘li ikkita oq ro‘molchani tutqazdi. Nayrangboz shu ikki ro‘molcha bilan ikki piyolani yopib qo‘ydi. So‘ngra butun diqqat-e’tibori bilan indamay piyolalarga tikklib turdi-da, yana o‘shanday harakat bilan indamay qo‘lini ko‘tardi, o‘g‘li unga surnayga o‘xshash bir tayoqcha tugqazdi. Nayrangboz cho‘nqayib olib, ovozini chiqarib, vaqtni sanay boshladi. Oradan ikki minut o‘tar-o‘gmas keskin harakat bilan piyolalar ustidagi ro‘molchalarni shartta ochib tashlagach, olomon hang-mang bo‘lib baravariga voh deb yuber- "di. Suv to‘ldirilgan piyola bo‘m-bo‘sh, ikkinchisida esa— «to‘la palov... Shundan keyin yana biron tomosha ko‘rsatilishi noma’lum bo‘lib qoldi, chunsn nayrangboz o‘zishini to‘x--tatgan, tomoshabinlarning diqqat-e’tibori boshqa yoqda edi. Odamlar shosha-pisha baland tepaga qarab yugurishdi. O‘sha tomondan g‘ovur-g‘uvur ovozlar eshitildi. Olomon tepa ustiga oq o‘tovlar tikilgan cho‘qqiga ko‘tarila boshladi. Lekin o‘tovlar atrofii odamlar o‘rab olgani uchun pastdan qaralganda ularni ko‘rib bo‘lmasdi. —Nima bo‘lyapti u yerda2 Tinchlikmi2— deb so‘rardi odamlar bir-biridan, lekin hech kim javob bermasdi. —Menga qara, birodar,—murojaat qildi yarim soat oldin davrada o‘yinga tushgan past bo‘yli, quvnoq yigit iayrangbozga qarab.— Xo‘sh2 Nima bo‘lyapti-a? — Bu bordonko‘llik Javod edi, u iyegadir tashvishlanib, hansirab nafas olardi. Javod savoliga javob olmagach, diqqat bilan cho‘qqiga qaradi. Uning yonida, qayerdandir, Bibinurning eri Qudrat paydo bo‘ldi. 318
103 11. O‘zbekiston Respublikasi Moliya Vazirligining 2002-yil 27-dekabrdagi “Moliyaviy hisobot shakllari va ularning to‘ldirilishi bo‘yicha qoidalarni tasdiqlash to‘g‘risida” gi 140-sonli buyrug‘i. 12. O‘zbekiston Respublikasi Moliya Vazirligi tomonidan tasdiqlangan «Buxgalteriya hisobining milliy standartlari» 1998-2005-yillar. 13. Do‘smuratov R.D. Audit asoslari.T.: O‘zbekiston milliy ensiklopediyasi. 2003.-612 b. 14. Arens A., Lobbek D.J. Audit. Per. s angl. pod. red. prof. Ya.V. Sokolova, M.: Finansы i statistika, 1995. 15. To‘laxodjayeva M.M. Korxona moliyaviy ahvolini auditi. 1996. 16. Gracheva M-E. Mejdunarodnыe standartы audita (MSA): Uchebnoye posobiye. M.: Izdatelstvo PRIOR, 2005. -100 str. 17. O‘razov K.B. Investitsiyalarning buxgalteriya hisobi va soliqqa tortilishi. –T.: “Iqtisodiyot va huquq dunyosi” nashriyot uyi, 2003. 168. bet. 18. Mamatov Z.T. Audit: muammolar va rivojlantirish istiqbollari.T.: TMI. 2004.-348 b. 19. Ilhomov Sh.I. Investitsiya hisobida buxgalteriya hisobi va auditi. Nom. diss. T.: O‘zR Bank-moliya akademiyasi, 2005. 20. Xudoyberdiyev A. X. Investitsiya faoliyatini boshqarish tizimida moliyaviy hisobot va uning tahlilini takomillashtirish. Nom. diss. T.: O‘zR Bank-moliya akademiyasi, 2005. 21. Avloqulov A., Islomov F. Konsolidatsiyalangan hisobotlar va shu’ba xo‘jalik jamiyatlariga investitsiyalar hisobi. O‘zbekiston iqtisodiy axborotnomasi, Toshkent, 2004-yil, №4 22. Jo‘rayev O. Buxgalteriya hisobida moliyaviy investitsiyalar qiymati Bozor, pul va kredit, № 11-12, 2002. 67-70 betlar. 23. Ilhomov Sh. Moliyaviy investitsiyalar auditi. Bozor, pul va kredit, № 12, 2003. 36-38 betlar.
Saudiya bekinib olgan Yaman prezidenti himoyasiga qo‘shin kiritmoqchi "Yosh to‘lqin" yoshlar sahifasi Saudiya bekinib olgan Yaman prezidenti himoyasiga qo‘shin kiritmoqchi март 27, 2015 Sanaa aeroporti yaqinidagi mahallaga Saudiya harbiylari uyushtirgan havo hujumidan keyingi manzara. Saudiya qirolligining rasmiy bayonotiga ko‘ra¸ Yamanning hozirda qayerga bekingani sir bo‘lib qolgan sunniy prezidenti hokimiyatini qo‘llab-quvvatlash iddaosi bilan qirollikning 100 dan oshiq qiruvchi uchqichi poytaxt Sanaa va boshqa hududlarga hujum uyushtirmoqda. Aytilishicha¸ janggari shialarning Hutiy guruhi istehkomlarini nishonga olayotgan mazkur amaliyotlarda havo qo‘shinlaridan tashqari 150 ming askar va harbiy dengiz bo‘linmalari ham ishtirok etmoqda. 26 mart kuni axborot agentliklari janggarilar nazoratida qolayotgan poytaxt Sanaa aeroporti va boshqa strategik ob‘ektlarning Saudiya va uning ittifoqchilari tomonidan bombardimon qilinganini ma‘lum qildi. Saudiya hokimiyatidagi ayrim manbalar G‘arb matbuotiga Yamanda tartib o‘rnatish uchun mamlakatga quruqlik qo‘shinlari kiritish rejalanayotganini bildirdi. Yamanda yillardan beri mudroq holda davom etib kelayotgan sunniylar yetakchiligidagi hukumat va qurolli shia guruhlari o‘rtasidagi mojaro keyingi haftalarda ochiq urushga aylandi. Prezident bekingan Aden shahrining ham poytaxt Sanaa ortidan isyonchilar qo‘liga o‘tishi prezident Abd-Rabbu Mansur Hadiyning qochib ketgani haqidagi xabarlarga asos bo‘ldi. Bu urushga bir tomondan sunniy prezidentni qo‘llayotgan Saudiy Arabistoni¸ boshqa tomondan shia isyonchilarining bosh dastakchisi Eron ham qo‘shilganidan keyin mamlakat keng ko‘lamli xaos boshlanib ketdi. Qirollik rasmiy bayonotiga ko‘ra¸ amaliyotlarda 150 ming harbiy va 100 dan oshiq qiruvchi uchqichlar ishtirok etadi va bu hujumlarga Iordaniya¸ Bahreyn¸ Quvayt¸ Arab Amirliklari¸ Qatar¸ Marokash va Sudan hukumatlari ham qo‘shilish istagini bildirgan. Ayni paytda¸ Yamanda hokimiyatni qo‘liga olishga urinayotgan shia janggarilarining asosiy tayanchi bo‘lgan Eron hukumati Saudiya Arabistoni va Riyod yetakchiligidagi ittifoq uyushtirayotgan havo hujumlarini keskin qoralab chiqdi. Rasmiy Tehron bayonotida bu amaliyotlar Yamandagi vaziyatni butunlay izdan chiqarib yuborishi mumkin xavfli qadam sifatida baholandi. Eron e‘tirozi bilan ketma-ket e‘lon qilingan AQSh rasmiy bayonotida Saudiya qirolligining Yamandagi isyonchilarga qarshi keskin amaliyotlari olqishlandi. Davlat kotibi Jon Kerri¸ xabarlarga ko‘ra¸ AQSh Saudiya yetakchiligidagi mazkur amaliyotlarga har jihatdan yordam berishga hozirligini bildirgan.
684 2 oy yashaydi. Ancha tez rivojlanadigin bo‘lgani uchun parazitlarning soni qisqa vaqt ichida ko‘payib ketishi mumkin. Bitlar qon bilan ovqatlanish vaqtida, odam terisiga o‘z so‘lagini tushiradi. Chaqqan joylar qichishadi, qashlagan terilarda jarohatlar paydo bo‘ladi. Bitlab ketgan odam (qarovsiz qolgan bolalar, qariyalar) pedikullyoz kassalligiga uchrashi mumkin. Pedikullyoz avj olishi natijasida organizmni umuman quvvatsizlantirib, koltun degan kassallikka sabab bo‘lishi mumkin. Bu kassallikda jarohatlangan teridan qon chiqib, jarohatlar yallig‘lanadi, yiringlaydi va sochlar bir-birga yopishib QOLADI-E Ye. N. Pavlovskiy ma’umotlariga binoan bir qancha davlat arboblari tiriklayn bitlarga «yem» bo‘lgan ekan. Shularning qatorida Ispaniya shoxi Filipp II, Rim diktatora Sulla va boshqalar. Bitlar shuningdek og‘ir kasalliklar-toshmali va qaytalama terlama (tif) kasalliklarni tarqatuvchisidir. Toshmali tif bilan og‘rigan bemorning tana harorati ko‘tariladi, badanida shu kasallika xos bo‘lgan toshmalar paydo bo‘ladi, boshi og‘riydi, hatto hushidan ketishi mumkin. Bu kassallikdan birinchi va ikkinchi jahon urushlarida qanchadan-qancha odamlar qirilib ketgan. Toshmali terlama kassalligini chaqiruvchisi Provachek rikketsiyalari (Rickket-sia prowazeki) bo‘lib bemorning qonida bo‘ladi. Birinchi marta 1910-yilda amerikalik olim G.T. Rikkets tomonidan kasallikning chaqiruvchilari toshmali tif bilan og‘rigan bemorlarning qonida va ularda parazitlik qilayotgan bitlar ichagida aniqlangan. Lekin olim o‘zining bu tajribasini oxiriga yetkaza olmay o‘ziga yuqqan toshmali tifdan o‘ladi. Kasallik chaqiruvchisini aniqlashda va yuqish yo‘llarini o‘rganishda chex olimi S. Prova-chekning hissasi kata bo‘ldi, ammo u ham o‘z tajribasini nihoyasiga yetkaza olmadi, chunki u rikketsiyalar bilan zararlangan bitlar ustida isholib borib, tajriba uchun o‘ziga kasallikni yuqtiradi va bu kasallikdan 1915- yilda o‘ladi. Bir yildan keyin kasallik chaqiruvchilari to‘liq o‘rganilib va ular ikkala olim sharafiga Provachek rikketsiyalar deb ataldi. Toshmali tif–qo‘zg‘atuvchilarining bemor qonida bo‘lishini aniqlashda rus vrachi O.O.Mochutkovskiy (18451903) fidoyilik ko‘rsatadi. U toshmali tif
F TU BOB. «Olamdagi eng buyuk kashfiyot» joni uzilganini payqadim. Uning hind-u emas, balki oq odamligini ko‘rib hayratda qoldim. Oq bo‘lganda xam qanaqa deng, hammayog‘i oppoq, ta’bir joiz bo‘lsa, oqlarning oqi edi u. Sochlari mallarang, o‘zida al’.binosning" hamma belgilari mujassam. Uning kiyim-boshidan juldur-juldur parchalargina qolibdi, uzoq vaqt keraklicha suv, ovqat iste’mol qilmagani uchun ozib, cho‘p bo‘lib ketibdi. Hiidulariing o‘zlarini tutishlaridan, ular bu odamni ilgari hecham ko‘rmaganlar, degan xulosaga keldim; bu odam qishloqqa o‘rmonzordan bir o‘zi, hamrohsiz kelgan, darmonsizligidan oyog‘ida zo‘rg‘a turardi. Notanish kishining xaltasi yonida yotardi, uni ochib, ichidagi narsalarni ko‘zdan kechirdim. Xaltaning ich tomoniga kichkinagina yorliqcha tikilgan oulib, unda egasining ismi va adresi yozilgan ekan: «Meil-Uayt, Leyk-avenyu, Detroyt, Michigan shtati». Bu odamga men har doim qulluq qilishga tayyorman. Men ochgan kashfiyotning muhimligi hammaning e’tiborini qozongach, uning ismi mening nomim bilan yonma-yon turadi. desam, mubolag‘a bo‘lmaydi. Xaltadagi narsalar Mepl-Uaytning rassom va shoirligidan, bu yerlarga yangi, yorqin taassurotlar izlab kelib qolganidan dalolat berardi. Unda shoir she’rlarining qoralamasi saqlanardi. Bundan gashqari, men xaltadan daryo manzaralarining anchayin, o‘rtamiyona chizilgan rasmlarini, bir quticha bo‘yoqlarni, pastali qalamlar va mo‘yqalamlar solingan dovotdonni, siyohdonda yotgan manavi egik suyakni, "Ash-binizm –hayvonning terisida rangning bo‘lmasligi (qizil ko‘zli, hammayog‘i oyiyok quyonlar va sichqonlar). To‘la albinizm odamlarda xam uchraydi. 58
Toshkent davlat pedagogika universitetining tayanch doktoranti Kamola Abrorxonova Sirdaryo viloyatida istiqomat qilish bilan birga fan doktorligi uchun dissertatsiya himoyasiga bir necha yillardan beri tayyorgarlik ko'rib kelayotgan edi. Bir necha hafta avval Sirdaryo viloyatida ro'y bergan noxush falokat, to'g'on o'pirilishi oqibatida yuzaga kelgan suv toshqini sabab Kamola Abrorxonovaning ilmiy mehnati, izlanish natijalari suv ostida qolib yaroqsiz holga kelgandi. Prezidentimizning Sirdaryo viloyatida suv toshqinidan aziyat chekkan aholi bilan qilgan suhbati davomida Kamola Abrorxonova yurtboshimizga ilmiy mehnati yaroqsiz ahvolga kelgan bo'lsa-da, uni qayta tiklash, ilmiy faoliyatni aslo to'xtatmaslikka va'da berib murojaat qilgandi. Davlatimiz rahbari Kamola Abrorxonovani bunday shijoati, qishloq sharoitida bo'lsa ham ilm-ziyo tarqatish bilan shug'ullanayotganini e'tiborga olib respublikamizda birinchi bor, onlayn tarzda, TDPU tayanch doktorantiga fan doktori unvoni berish uchun dissertatsiya himoyasini o'tkazish vazifasini qo'ydi. Joriy yilning 18-may sanasida Kamola Abrorxonovaning Pedagogik ta’limotlar tarixi ixtisosligigidan pedagogika fanlari bо‘yicha falsafa doktori (PhD) ilmiy darajasini olish uchun taqdim qilgan «Boshlang‘ich sinf о‘quvchilarini innovatsion yondashuv asosida milliy ruhda tarbiyalashning pedagogik asoslarini takomillashtirish» mavzusidagi dissertatsiyasi himoyasi vebinar texnologiyalari asosida onlayn shaklda bо‘lib о‘tdi. Dissertatsiya himoyasini a'lo darajada amalga oshirgan TDPU tayanch doktorantiga TDPU huzuridagi Ilmiy Kengash tomonidan fan doktori unvoni berildi. Kamola Abrorxonovaga fan doktori ilmiy unvoni OAK raisi, TDPU rektori, o'qituvchilari va shaxsan ota-onasi ishtirokida topshirildi. Kamola Abrorxonovaga bundan keyin ham ilmiy va ish faoliyatida yuqori natijalarni ko'rsatishini, yurtimiz ta'lim tizimiga o'zgacha ruh, sifat va rivojlanish olib kiradigan yetuk olim bo'lishini tilab qolamiz.
1-rasmdan ko‘rinib turibdiki, innovatsion jarayonning umumiy tuzilishi ta’lim muassasasidagi alohida muammoni aniqlash va hal etish bo‘yicha harakat tuzilishidan, ta’lim muassasasilagi umumiy muammolarni hal etishga doir harakatlar tuzilishiga qarab boradi. Quyida innovatsion jarayon davrlarining har biriga alohida-alohida to‘xtalib o‘tamiz: Innovatsion jarayonning birinchi davri–ta’lim muassasasidagi muammoni aniqlash. Shuni qayd etib o‘tish kerakki, avvalo. muammo qisman yoki to‘liq aniqlanishi mumkin. Ta’lim muassasasining alohida obyektiga tegishli muammo: birinchidan, mazkur obyektning avvalgi va kutilayotgan holatining tarkibiy qismlarini hal etish uchun zarur omillar mavjud bo‘lsa; ikkinchidan, ta’lim muassasasidagi an’anaviy vositalar yordamida ularni muvofiqlashtirish imkoniyati mavjud bo‘lmasa; uchinchidan, mazkur obyekt bilan bog‘lik kasbiy qiziqishlarga ega xodimlar belgilab olinganda, to‘liq aniqlanishi mumkin. Innovatsion jarayonning ikkinchi davri–ta’lim muassasasidagi muammolarni hal etishning muqobil variantlarini izlab topish. Innovatsion jarayonning ikkinchi davri obyektning kutilayotgan holati bo‘yicha pedagogik jamoa faoliyati loyihasini tayyorlash va amalga oshirish bilan bog‘liq. Alohida muammolarni hal etish variantlarini shakllantirish ta’lim muassasasidagi barcha obyektlarning mavjud holatini o‘zgartirishga doir rivojlanish konpepsiyasi va strategiyasini yaratish bilan bog‘liqlikda ko‘rib chiqilishi zarur. Rivojlanish konsepsiyasi ta’lim muassasasida imkon boricha o‘zlashtirishi mumkin bo‘lgan yangi g‘oya va texnologiyalarni taqdim etuvchi yangilanayotgan obyektning kutilayotgan holati modelini o‘zida aks ettiradi. Rivojlanish strategiyasi o‘zgartirilayotan obyektning yangi sifat holatiga o‘tish bosqichlari, har bir bosqichdagi asosiy harakat yo‘nalishlari, ularning o‘zaro aloqadorligi va ular orasida resurslarning taqsimlanishini aniqlab beruvchi yangi sifat holatiga o‘tishini ta’minlashning umumlashgan g‘oyasidir. Rivojlanish rejasi ta’lim muassasasini rivojlantirish bosqichlariga mos keluvchi vazifalarni hal etish uchun zarur xatti-harakatlar va ularni amalga ooishirsh muddatlari, mazkur harakatlar orasidagi aloqadorlik, zarur manbalar ro‘yxati, har bir kiritilayotgan yangilikning oralik muddatdagi va yakuniy natijalarini o‘zida aks ettiradi. Innovatsion jarayonning uchinchi davri ta’lim muassasasi ichki boshqaruvida quyidagi vazifalarni hal etishni talab etadigan muammoga doir qarorlar qabul qilishdir: 20
1345 Nuri Haqdin senga yetmishdir nisor, egulikni ko‘rmading lek oshkor. Andak-andak suvni sep otashga san, Otashingdin nur tarat, ey bulhazan. Suv ur, yo Rabbano, obi tahur", yelsin olam otashidin bori nur. Bahr-u daryo jumla farmoningdadur, uv ila otash-da imkoningdadur. Istasang, o‘t suv kabi dilkash bo‘lur, Istamas ersang, suving otash bo‘lur. Bu talabdir, lutf-u ijoding sening, Zulmdin sE. Rab)’ deyish doding sening. Bu talabni betalab berding, Xudo, Behisob lutf-u karam etding ato. TOVUSHKQONNING, ARSLON CHOHGA 1350 TUSHDI, DEB HAYVONLARGA XUSHXABAR ETKAZGANI Ul Tovushqon endi g‘oyat shodumon, Yo‘lga tushdi jumla hayvonlar tomon. Sherni ul manzilda choh ichra ko‘rib, Sakradi, chopdi chamanga, charx urib. Yo‘q edi endi o‘limdin bir darak, Raqs etardi yelda yaproq raqsidak. Shox-u barg xok hibsidin ozod, edi, Bo‘y cho‘zib, endi harifi bod edi". " Obi tahur —pok suv. 2 Harifi bod—shamolning raqibi. 135
—Jahon ShE’RIYATI DURDONALARI TE 201 May bersang, hatto tog‘ ham raqs etadi, Johil kishi may borasida bahs etadi. Maydan sira tanba qilmasman—shunday Bir narsaki u—tarbiyati shaxs etadi. 202 Olloh yaratibdi bizni sirkulga yo‘yib: Tan bitta-yu bosh ikkita—bir-birni suyib, Bir nuqtada aylanamiz-u doiradek, Ish bitsa, yotarmiz boshni bir yerga qo‘yib. 203 Hech tinglama so‘z zamonasoz bo‘lgandan, Sof may so‘ra xirqa! egniga ilgandan. Tark ayladi dunyoni ulug‘lar bir-bir, Xo‘sh, bormi xabar-u dunyodan kelgandan? 204 Dunyo g‘ami deb taningga bedod etma, Joning aya, o‘tganni sira yod etma, Yor sochidek yel bilan diling shod etma, Maysiz o‘tirib, hayotni barbod etma. 205 Bir rind ko‘rdim—qayg‘uga solmas uni chin: Na kufr-u na islom-u na dunyo-yu na din, Na Haq, na haqiqat, na shariat, na yaqin, Har ikki jahon tashvishidan ko‘ngli emin". 1 Xirqva —janda. Shayx-u muridlar kiyadigan maxsus kiyim. 2 Emin—tinch, osuda, xotirjam. omon. Bu ruboiy Pahlavon Mahmud va Sinjoniy Xavofiylarga ham nisbat beriladi. 68
Tovarlar bozori konionketurasini boshqarish butun hajmi bitta kompaniya qo‘liga o‘tib, narxni o‘zi belgilashi mumkin emas. Biroq, to‘liq monopollashishning yo‘qligi amalda monopolistik narx belgilash uchun qarshilik qila olmaydi. Birinchidan, monopol narxlarni o‘rnatish nuqtayi nazaridan bozor ustidan haqiqiy hokimlikka ega bo‘lish uchun uning aylanishining 30-40 foizni nazorat qilish yetarlidir. Ikkinchidan, bir necha yirik kompaniyalar tomonidan bozorni jamoa bo‘lib monopollashtirishning ko‘p shakllari mavjuddir. Hozirgi zamon xomashyo bozori uchun ishlabchiqarish va tovarlar sotishning aksariyat qismi 10-20 ta kompaniya qo‘lida to‘plangani xarakterlidir. Ushbu sharoitlarda kuch jihatidan deyarli teng bo‘lgan hamkorlar uchun ochiq narx raqobati ularga foydasiz va xavfli hisoblanadi, shuning uchun kompaniyalarning bozorni bo‘lib olish va birgalikd: narx belgilash haqida yashirincha kelishib olish gendensiyalari ko‘p uchraydi. Bu haqda rivojlangan mamlakatlarda kompaniyalarni narxlarni yuqoriga keskin ko‘tarilishida kelishib olganligi bo‘yicha ayblash sud jarayonlari tez-tez bo‘lib o‘tayotganligi guvohlik beradi. Xomashyo bozorida xaridorlar, ya’ni o‘sha yirik sanoat kompaniyalari narxni yuqoriga keskin ko‘tarish siyosatiga (agar u ularning manfaatiga to‘g‘ri kelmasa) qarshilik ko‘rsatadi. Davlat mamlakat ichki bozorida narxlarning yuqori darajada saqlashga milliy monopoliyalarga yordam beradi, eksport tovarlarining tashqi bozorda raqobatbardoshliligini oshirish maqsadida ularga past narxlarni belgilaydi. Ichki bozordagi narxlarni boshqarish to‘g‘ri va qo‘shimcha uslublardan foydalanish vositasida amalga oshiriladi. Narxni boshqarishning to‘g‘ri uslubiga masalan, narx va oylik ish haqining bir darajada saqlash kiradi. Bu uslubdan rivojlangan mamlakatlar hukumatlari XX asrning 60-70- yillarida "yelday uchayotgan" qadrsizlanishni to‘xtatish umidida bir necha marta foydalangan edi. Biroq, amalda narx o‘sishini ushlab qolish imkoniyati bo‘lmadi (sotib olayotgan xom ashyo va ishlab chiqarilayotgan mahsulotni 270
bo‘yicha mustaqil tanlash huquqiga ega Shimoliy atlantika Kengashi bilan hamkorlik o‘rnatish tashqari Markaziy Osiyodagi hamkor davlatlar xavfsizlik bo‘yicha boshqa hududiy tashkilotlarda ham ishtirok etadilar NATO ularning mustahkam aloqalar o‘rnatishga intilishlarida hech qanday ziddiyatni ko‘rmaydi
Mo‘l l a d o‘s t . Nahotki xafa bo‘lsak, ulug‘larning nazari toshni kimyo qiladi deydilar. (Chetga.) Tayyor oshga bakovul bo‘lmay o‘l! Pok bo‘lmasa buzib qo‘yuv-ding-ku, lanj! Q oz i (kitobni olib chiqib turib). Erta-indin to‘y, pul bormi, pul? Mo‘l l a d o‘s t . Taqsirim, bizning toji davlatimiz Janobingiz-da. (Chetga.) Qaltiramay o‘lgur! Paypaslamay kavshingni kiyaver. Uz yonidan pul sarf qilib tegadiganini topganman. Q oz i ketar. Hay, hay o‘lan, jon o‘lan, yor-yor, to‘y seniki...
Bundan bir yil oldin Javohir xalqaro shaxmat ustasi unvoniga sazovor bo‘lib, prezidentning qimmatli sovg‘asini qo‘lga kiritgandi. O‘tgan bir yil ichida Javohir o‘z ustida tinimsiz ishlab, joriy yil iyun oyida «Voronej open-2018» xalqaro musobaqasida birinchi, sentyabr oyida Turkiyada o‘tkazilgan 20 yoshgacha o‘smirlar o‘rtasidagi jahon chempionatida ikkinchi grossmeysterlik talabini bajargandi. Shunisi quvonarliki, Javohir 12 yosh 10 oy 8 kunda grossmeysterlik unvonini qo‘lga kiritib, jahon shaxmat tarixida S.Koryakindan (12 yoshu 7 oy) keyin ikkinchi, shaxmat vatani bo‘lmish Osiyoda esa birinchi — eng yosh shaxmatchi sifatida o‘z nomini tarix yilnomalariga muhrlab qo‘ydi. Eslatib o‘tamiz, bu yuksak unvonga shaxmat bo‘yicha amaldagi jahon chempioni Magnus Karlsen 13, jahon chempionlari Robert Fisher 15, Vladimir Kramnik 16, Garri Kasparov 17, Anatoliy Karpov, Vishanatan Anand 19, Mixail Tal 21, Tigran Petrosyan 23, Vasiliy Smislov 29, Mixail Botvinnik 39 yoshida sazovor bo‘lgan.
Aktyor  Yigitali Mamajonov  “Daryo” internet-nashri uchun eksklyuziv intervyu berdi. Intervyuni jurnalist Feruz Muhammad uyushtirdi. Suhbat davomida Yigitali Mamajonov aktrisa Muqaddas Sa’dullayeva bilan turmush qurgani va bu turmushni muxlislardan yashirib yurganiga oydinlik kiritdi. Muqaddas Sa’dullayeva bilan turmush qurganimizni yashirib yurishning iloji yo‘qligini bilardim, ammo iloji boricha berkitishga harakat qildim. Chunki gap-so‘z bo‘lib ketishini xohlamadim. Bu haqida bilib qolishsa ham, bir muddat bizni gapirishadi va keyin hammasi joyiga tushib ketadi deb o‘ylagan edim. O‘zim xohlamagan ravishda turmushimiz shov-shuv bo‘lib ketdi. Oilamga har xil ko‘zlar tegishini xohlamayman. Aslida ijtimoiy tarmoqlarga suratlarimizni joylashimiz ham notog‘ridir balki, shuning uchun ham avvalroq bu haqida ma’lum qilgimiz, suratlarni ham joylagimiz kelmagan edi. Birinchi va ikkinchi oilam bilan ham rasmlarni joylaganimizdan so‘ng har xil gap-so‘zlar, muammolar boshlanib ketgan edi. Menimcha oila sirligicha qolishi kerak.Yigitali Mamajonov, aktyor
Ko'proq o'qing " X-NUMX, 17 - Harmonik (NASDAQ: HLIT) bugun Atlanta shahrida SCTE Cable-Tec Expo, Oct 2018-22, SCTE kabel orqali kirish va videolarni oqimlashda yangi innovatsiyalarni namoyish etishini e'lon qildi Harmonikning dasturiy ta'minotga asoslangan echimlari keyingi IP-kabel xizmatlarini, jumladan, keng ko'lamli gigabit internet va yuqori sifatli multikartali videolarni taqdim etish imkonini beradi "OTT-servis provayderlarining raqobat kuchayishi va iste'molchilarning xatti-harakatlari global simi operatorlari uchun qiyinchilik va imkoniyat yaratdi", deydi "Harmonic's Cable Access Business" ning katta vitse-prezidenti va bosh menejeri Nimrod Ben-Natan "Bugungi kunda operatorlar tezkor bo'lishi kerak, xarajatlarni kamaytirishlari kerak
afg‘on ofitseri Fulom Haydar hamda Afg‘onistonning Toshkentdagi konsuli Fulom Nabixonlar ishtirokida aviatsiya hujumi bilan Pattakesar chegara posti orqali 12 stanokli pulemyot, 12 qo‘l pulemyoti, tog‘li sharoitlarga moslashtirilgan 4 to‘plar hamda radiostansiya bilan ikki ming qurollangan qo‘shin Afg‘oniston hududiga o‘tib, 17-aprelda Xonobodni, 22-aprelda Mozori Sharifning bir qismini bosib oladilar. 26-aprelda aviatsiya yordamida qo‘shimcha 10 pulemyot va 200 snaryad keltiriladi.198 Natijada Afg‘oniston shimolida Habibullaxonga qarashli kuchlar muvaffaqiyatsizlikka uchray boshlaydi. Dastlab, Omonullaxon SSSRning Said Olimxon va uning atrofidagi yirik shaxslarni Sovet hukumatiga topshirish haqidagi talab va taklifini rad qilgan bo‘lsada,199 ikkinchi tomondan mana shu ijtimoiy-siyosiy mavqega va ma’lum ta’sirga ega bo‘lgan shaxslarni Afg‘oniston shimoliga, ya’ni o‘n minglab muhojir oilalar yashaydigan hududda erkin faoliyat olib borish huquqlarini ham SSSR talabi bilan cheklagan edi. Ushbu faoliyati bilan Sovet hukumati bilan Afg‘oniston o‘rtasidagi munosabatlarni optimallashtirishga mo yil Omonullaxonning o‘rniga o‘z kuchlari bilan bir qatorda muhojir harbiy kuchlarga tayanayotgan Habibullaxonning kelishi Sovet hokimiyatining siyosiy-harbiy maqsadlariga zid edi. Shu sababli «Ragibbey» boshchiligidagi harbiy amaliyotni boshlab yuborib, hokimiyatni Omonullaxon qo‘liga qaytarib berishga, shu bilan Omonullaxonni o‘z yili vatan xoini sifatida otib tashlanadi.
ma qilgan holda 1998 yilgi nashridagi betni ko‘rsatish bilan cheklanamiz. Chunki I.M. Steblin-Kamenskiy, I.S. Bragins-KIY-EE.E. Bertel’s va boshqalar tomonidan amalga oshirilgan ilohaning zeb-ziynatlari va liboslari, tashqi ko‘rinishining tarjimalari, umuman olganda, bir-biriga juda o‘xshash, faqat tafsilotlari farq qiladi. Hattoki bir muallif tomonidan XX asrning 20-, 60-, 90-yillarida amalga oshirilgan matn tarjimalarida o‘zgarishlar mavjudligini ko‘ramiz. Shu bois ba’zi manbalarni qo‘llashda biz o‘zbek olimlariM. Is’hoqov va Asqar Mahkam tarjimalariga murojaat etib, ularni qiyos qilgan holda keltirdik. Mazkur tarjimalarning bir-biridan ahamiyatli, muhim farqi bo‘lmasa ham, ba’zilari tarjimaning o‘ziga sayqal berilganligi va badiiy jihatdan jonliligi bilan ajralib turadi. Shuning uchun biz aynan adabiy pardozi tugallangan tarjimalardan foydalandik. Bu bilan bog‘liq ravishda ta’kidlash joizki, Avesto, ayniqsa, shoirona bayon qilingan «Yashtlar» tuzuvchilari Ahu-ra Mazda so‘zining kuchi va ahamiyatini yaxshi tushunganlar. Muqaddas ruhning so‘zlari ktaqvodorlar) uchun ko‘rsatma, pand-nasihat va qonun bo‘lishi bilan birga. ularning ruhini poklovchi yuqori badiiy-estetik ta’sir kuchiga ega. Duolarni qayta-qayta takrorlash odamlarning ruhi va ongiga emotsional ta’sir ko‘rsatadi. Shuning uchun Ahura Mazda so‘zlari diyonatga erishish yo‘lida odamlarni birlashtiruvchi yuksak san’at ifodasidir. b. Xilqat ichra eng kuchli Alp Migraga namozim... Mitraga topinurmiz – Adoqsiz yaylovdorga. Sutli xaoma bilan, Barsman xipchinlar bilan, 108
qurasholib borishgan. Temurbekning Chig‘atoy ulusini birlashtirish suvi yaqinida yuz bergan, tarixda (Loy jangi) nomi bilan bo‘lidagi siyosiy harakati XGU asrning 60-yillaridan boshlangan. topgan muhorabada amir Husaynning qati’yatsizligi, Amir Qazag‘an o‘ldirilgandan so‘ng mamlakatda beklararo nizolar kardalik salohiyatidan yiroqligi oqibatida movarounnahrliklar haddan tashqari kuchaygan, parokandalik avjiga chiqqan, mamlakatda Lubiyatga uchragan. 1366- yilda Ilyosxoja sarbadorlarning og‘ir tanglik hukm surgan. Sharafuddin Ali Yazdiyning Shatkich zarbalariga dosh berolmay avval Samarqandni, keyin tarkidlashicha, Keshda Temurbekning amakisi Hojibek barlos, Movarounnahrni tashlab ketadi. Ushbu xabardan voqif bo‘lgan
Niza hech nima demay, qadamini ildamlatdi. —Nega indamayalsan, Piza? —deb so‘radi Iuda yol-boruvchi ohangda u bilan baravar qadam tashlashga urinarkan. —Meni zeriktirib qo‘ymaysanmi? —dedi birdan Niza va yurishdan to‘xtadi. Shunda Iudaning esi butkul og‘ib qoldi. —Ha, yaxshi,—dedi Niza nihoyat ko‘ngli yumshab, — ketdik. —Qayoqqa, qayoqqa boramiz2 —Shoshma... kel, yaxshisi, manavi hovliga Kirib kelishib olaylik, tag‘in bitta-yarimta tanish-bilish ko‘rib qolib, Nizani ko‘chada o‘ynashi bilan chaqchaqlashib turganini ko‘rdim, deb gap tarqatib yurmasin. Shu zahoti Niza bilan Iuda bozorgohdan g‘oyib bo‘lishdi. Ular qaysiyam bir hovlining bostirmasiga kirib pichirlashardilar. —Sen juvozkashlik mulkiga bor,—dedi Niza pichirlab va ayni paytda chelak ko‘tarib bostirmadan o‘tayotgan bir begona erkakdan yuzini chetga burib, chodrasi-ni ko‘zigacha tushirib oldi,— Kedronning nariyog‘idagi Hefsimaniya bog‘iga, tushundingmig —Ha, ha, ha. —Men oldinda boraman,—deb davom etdi Niza— lekin sen orqamdan izma-iz yurma, ancha keyinda qolib bor. Soydan o‘tganingdan keyin... g‘or bor... bilasan-a uning qayerdaligini2 —Bilaman, bilaman... —Objuvoz yonidan o‘tib tepaga ko‘tarilasan-da, keyin g‘or tomonga burilasan. Seni o‘sha yerda kutaman. Lekin hoziroq izimga tushma, to men ancha yerga borib olgunimcha bardosh qilib, shu yerda kutib tur.— Niza shu so‘zlarni aytib bostirmadan chnqib ketdi va go‘yo, Iuda bilan suhbatlashmaganday, g‘oyib bo‘ldi-qoldi. Iuda parokanda xayolini bir yerga jamlashga urinib, ancha vaqtgacha qimir etmay turib qoldi. Chunonchi u xeshlarining hayit oshida bo‘lolmaganini qanday izohlashi haqida o‘yladi. U turgan yerida allaqanday bahonalarni o‘ylab topar, ammo, qattiq hayajonlanganidan miyasiga durustroq bir vaj kelmasdi, Shu zayl beixtiyor oyoqlari uni bostirma ostidan olib chiqib ketdi. Endi u yo‘lini o‘zgartirdi. Kuyi shaharga borishdan aynib, yana Qaifaning qasri tomon burildi. Iuda endi 261
Ish joylarida bo‘lgan, ishlov berilmagan xomashyo, materiallar va xarid qilinadigan yarim tayyor mahsulotlar tugallanmagan ishlab chiqarish ro'yxatiga kiritilmaydi, balki alohida inventarizatsiya qilinadi va alohida ro'yxatlarda qayd etiladi. Uzil-kesil brak qilingan detallar tugallanmagan ishlab chiqarish tarkibiga kiritilmaydi. Bir xildagi massa bo'lmagan yoki aralashma bo'lgan (tegishli sanoat tarmoqlarida) tugallanmagan ishlab chiqarish bo'yicha inventarizatsiya ro'yxatlarida, shuningdek, solishtirish qaydnomalarida ikkita miqdoriy ko'rsatkich keltiriladi: ana shu massa yoki aralashma miqdori va uning tarkibiga kiradigan xomashyo yoxud materiallar (alohida nomlar bo'yicha) miqdori. Xomashyo yoki materiallar miqdori texnik hisob-kitoblar bilan tarmoq yo'riqnomalarida belgilangan tartibda belgilanadi. Tugallanmagan kapital qurilishning mavjudligi va hajmi inventarizatsiya paytida uning to'langan qismini natura yo'li bilan tekshirish belgilanadi. Inventarizatsiya dalolatnomalarida obyekt nomi va ana shu obyektga doir bajarilgan ishlar hajmi har bir alohida ish turi, konstruktiv unsurlar, uskunalar va hokazolar bo'yicha ko'rsatiladi. Inventarizatsiya komissiyasi quyidagilami tekshirishi kerak: • tugallanmagan kapital qurilish tarkibida montajga berilgan, lekin haqiqatda montaji boshlanmagan uskuna bor-yo'qligini; • konservatsiyalangan va vaqtincha qurilishi to'xtatilgan obyektlaming holatini. Ana shu obyektlar bo'yicha, xususan, ulami konservatsiyalash uchun sabablar va asosni aniqlash zarur. Qabul qilinishi va foydalanishga topshirilishi tegishli hujjatlar bilan rasmiylashtirilmagan, qurilishi tugallangan, to'liq yoki qisman amalda foydalanishga topshirilgan obyektlarga alohida dalolatnomalar tuziladi. Tugallangan, lekin nimagadir foydalanishga topshirilmagan obyektlarga ham alohida dalolatnomalar tuziladi. Dalolatnomalarda ko'rsatilgan obyektlami foydalanishga topshirishni rasmiylashtirish nimaga cho'zilganligi sabablarini ham ko'rsatish lozim. Qurilishi tugallangan obyektlarga, shuningdek, amalga oshirilmagan, balansdan o'chirilishi kerak bo'lgan qurilish bo'yicha loyihalash-tadqiqot ishlariga dalolatnomalar tuziladi, ularda qurilishni to'xtatish sababiari ko'rsatilgan holda bajarilgan ishlar harakteri va ularning qiymati to'g'risida ma’lumotlar keltiriladi. Buning uchun tegishli texnik hujjatlar, ishlar, bosqichlami topshirish dalolatnomalari, qurilish obyektlarida
Vazirlar Mahkamasining “Iqtisodiy jihatdan samarasiz, kam hosilli, yaroqsiz bog‘ va tokzorlarni ekin yerlar toifasiga o‘tkazish tartibi to‘g‘risidagi nizomni tasdiqlash haqida”gi qarori loyihasi e'lon qilindi Iqtisodiy jihatdan samarasiz, kam hosilli bog‘ va tokzorlarni yaroqsiz deb topish va bog‘-tokzorlar barpo etilgunga qadar ekin yerlar toifasiga o‘tkazish tartibi to‘g‘risidagi nizom tasdiqlanadi O‘zbekiston Respublikasi Qishloq xo‘jaligi vazirligi “Davergeodezkadastr” qo‘mitasi, Qoraqalpog‘iston Respublikasi Vazirlar Kengashi va viloyatlar hokimliklari bilan birgalikda:a) O‘zbekiston Respublikasi Qishloq xo‘jaligi vazirligi huzuridagi Bog‘dorchilik va issiqxona xo‘jaligini rivojlantirish agentligi, Uzumchilik va vinochilikni rivojlantirish agentligi bilan birgalikda har yil yakuniga qadar:fermer, dehqon xo‘jaliklari va boshqa qishloq xo‘jaligi korxonalarining mavjud bog‘ va tokzorlarini yagona ro‘yxatini shakllantirilishi;b) iqtisodiy samarasiz, yaroqsiz deb topilgan bog‘ va tokzorlarni ekin maydoniga o‘tkazish, ushbu maydonlarda kamida uch yil davomida har bir hududning tuproq-iqlim sharoitiga mos ekinlarni ekish, belgilangan muddat o‘tgandan keyin intensiv bog‘ va tokzorlar barpo etilishini ta'minlaydi Samarasiz deb hisoblangan bog‘lar o‘rniga tokzorlar, samarasiz tokzorlar o‘rniga intensiv bog‘lar barpo etish bundan mustasno Iqtisodiy jihatdan samarasiz, kam hosilli bog‘ va tokzorlarni yaroqsiz deb topish va bog‘-tokzorlar barpo etilgunga qadar ekin yerlar toifasiga o‘tkazish tartibi to‘g‘risidagi nizomga ko‘ra, fermer, dehqon xo‘jaligi va qishloq xo‘jaligi korxonalarida iqtisodiy jihatdan samarasiz, kam hosilli bog‘ va tokzorlarni yaroqsiz deb topish va bog‘-tokzorlar barpo etilgunga qadar ekin yerlar toifasiga o‘tkazish mahalliy davlat hokimiyati organlari tashabbusi bilan muvofiq sxema bo‘yicha amalga oshiriladi Mavjud bog‘ va tokzorlar maydoni, so‘nggi uch yilda hosildorligi past bo‘lgan fermer, dehqon xo‘jaliklari va qishloq xo‘jaligi korxonalarining manzilli ro‘yxatini aniqlash Iqtisodiy jihatdan samarasiz, kam hosilli bog‘ va tokzorlarni yaroqsiz deb topish va bog‘-tokzorlar barpo etilgunga qadar ekin yerlar toifasiga o‘tkazish maqsadida puxta tahlillar o‘tkazish natijasida quyidagilar aniqlanadi:a) bog‘ va tokzorlarning hosildorligi, hududda ekilgan mevali daraxtlar va tokning tuproq-iqlim sharoitiga mosligi, turi, navi, yoshi va ekish sxemasi;b) bog‘ va tokzorlar tashkil etilgan maydonlarda konturlarning yaxlitligi (bir konturda bir xildagi ekin turi va navi);v) mevali daraxtlar va tokning biologik xususiyatidan kelib chiqib, lalmi, suvli va sizot suvi yaqin yerlarga joylashganligi;g) mevali daraxt va tok ko‘chatlarini tavsiya etilgan ekish sxemasida ekilganligi, bog‘ va tokzorlarda tuplar soni, yaroqsiz tuplar soni, tuproq bonitirovkasi;d) bog‘ va tokzorlarda kasallik va zararkunandalarga qarshi ishlov berish, daraxtlarga shakl berish, kesish, tokzorda– xomtok qilish, ko‘mish va boshqa muhim agrotexnik tadbirlar o‘tkazilmaganligi oqibatida yaroqsiz holatga keltirilganligi;ye) fermer, dehqon xo‘jaligi va qishloq xo‘jaligi korxonalariga bog‘ va tokzorlar barpo etish uchun ijaraga berilgan yer maydonlaridan boshqa maqsadlarda foydalanilganligi yoki muntazam (ketma-ket uch yil mobaynida) normativ kadastr bahosidan past hosil olinganligi, hosildorlik, yalpi hosil, daromad, qilingan xarajatlar, sof foyda va rentabellik darajasi Aniqlangan holatlar yuzasidan dalolatnoma tuziladi, unga yo‘l qo‘yilgan qonun buzilishlari holatini tasdiqlovchi zarur hujjatlar va materiallar ilova qilinadi, dalolatnoma tashkil etilgan Komissiya vakillari va fermer xo‘jaligi rahbari tomonidan imzolanadi Fermer, dehqon xo‘jaligi va qishloq xo‘jaligi korxonalari rahbarlari dalolatnomani imzolashdan bosh tortgan taqdirda, dalolatnomada bu to‘g‘rida yozuv qayd qilinadi, fermer, dehqon xo‘jaliklari va tomorqa yer egalari kengashi raisi hamda ikki nafar jismoniy shaxs tomonidan tasdiqlanadi Dalolatnoma ikki nusxada tuziladi, ulardan biri fermer, dehqon xo‘jaligi va qishloq xo‘jaligi korxonalari rahbariga topshiriladi Dalolatnoma asosida tuman Komissiyasi uch kun mobaynida tegishli taqdimnomani dalolatnoma, shuningdek zarur hujjatlar va materiallar bilan birga tuman (shahar) hokimiga yuboradilar
Qonun hujjatlarida yoshlarni ijtimoiy himoya qilishning boshqa kafolatlari ham berilishi mumkin
Muso, Muhammad va AbuMuslimlarning ham xudosidir. So‘ngra (so‘z shuki) qudrat, egalik, izzat va hujjat Muqannanikidir: menga imon keltiring va bilingki, podsholik menga xos (unga la’natlar bo‘lsin), azizlik va xudolik meniki, mendan boshqa xudo yo‘q (og‘ziga tuproq), kimki menga imon keltirsa, jannat o‘shaniki, kimki menga imon keltirmasa, do‘zax uniki», O‘ylashimizcha, bu aybiomalar arab mualliflari tomonidan to‘qib chiqarilgan bo‘lsa kerak. Xalq ozodligi uchun kurashgan qahramonlarni badnom qilishga intilish barcha zamonlarda uchraydi. Ikkinchidan, olamdagi barcha ilmlarni egallagan Hoshim ibn Hakim islom dinidan odamlarni qaytarish uchun yangi ta’limot, yangi dip yaratib, o‘zini payg‘ambar deb e’lon qilgan bo‘lishi ham mumkip. Hoshim ibn Hakim Kesh va Naxshab viloyatlarida epg ko‘p tarafdorlar to‘plagan. Narshaxiyning aytishicha, Hoshim ibn Hakim so‘nggi marta xotinlari bilan bazm qilgan, ularning sharob qadahlariga zahar solib, hammasini o‘ldirgan (baribir ayollardan biri tirik qolib, voqeapi aytib bergan), so‘ng o‘zini yopib turgan tandirga otgan. Mirzapo‘lat qahramon o‘limini ishonarli ko‘rsatishga urinib, kichik o‘zgarish qiladi. Yozuvchi uning davosiz qorason kasaliga uchraganligipi, baribir o‘limi yaqinligini tushungach, xalq dplida umid uyg‘otish uchun o‘zini yopdirishga qaror qilganligini tasvirlaydi. Muqanna (Badbashara) degan nom dushmanlar tilidan aytiladi. Mirzapo‘lat hikoyasida esa qahramonpi safdoshlari ham Muqanna deb atashadi. Har holda ming-minglab odamlarni o‘z ta’limotiga ishontirib, musulmonlarga qarshp otlantirgan buyuk shaxs qiyofasi Mirzapo‘lat hikoyasida eppzo-dik. qilib tasvirlanadi. Yosh yozuvchi ezmalik yomg‘iridan qochaman, deb «do‘lga» uchraydi. U tarix falsafasining teran mazmunini chetlab o‘tib, faqat milliy ozodlik qo‘zg‘golonla-rining voqeiy qisminigina qalamga oladi. Kichkintoy o‘quvchilar uchun ham bu kerakdir, ammo yosh yozuvchi Muhaina — Hoshim ibn Hakim mudofaa qilayotgan qal’aning tashqi devorlarini tasvirlash bilan cheklanadi, qal’a ichkarisiga
248 Quyidagi tenglamalarni yeching: 12. 13. 14, 15. 16. 17, 18. 19. 20, 21 A. 22. 23. 24. 25. 26, 27. 28. 29, 30. 31. 32. 0 1 aran u? -12?773 «i! 1425 1728, 28—16x—15 23. 16 = 48–24– 12—.... 3 x8 : 1 2 PA 3—42—4)... os) = 1579, “a! 8-0. "7 3025—60 —x—66 4397—19 —0. BETI 3195941 “Y 15625572, — OI «o!!! U ta9) «r— BORLI ir. 275 TM oyga YA YI — UZ". 274—8-10, (3034—6:31412.377— 9779" —9. 677—-4277—71 . qir 0 DEV 92 LI 6.
Qo‘ng‘irot sahrociga yo‘qolib ketish xavfi ostida turgan 2 ming bosh qush qo‘yib yuborildi Qo‘ng‘irot tumanida yo‘qolib ketish xavfi ostida turgan noyob qush – 2000 bosh yo‘rg‘a tuvaloq yovvoyi tabiatga qo‘yib yuborildi. Bu haqda Qoraqalpog‘iston Respublikasi Ekologiya qo‘mitasining matbuot xizmati ma'lum qildi. Mazkur tadbir O‘zbekiston Ekologiya va atrof-muhitni muhofaza qilish davlat qo‘mitasi hamda «Falcon Hunting Solutions» kompaniyasi tomonidan amalga oshirilgan. Tuvaloq O‘zbekiston Qizil kitobi va Tabiatni muhofaza qilish Xalqaro Uyushmasi Qizil kitobiga kiritilgan.  Qushlar Birlashgan Arab Amirliklariga qarashli bo‘lgan «International fund for houbara conservation» markazida ko‘paytirilgan. Eslatib o‘tamiz, yo‘rg‘a tuvaloqlar 2009 yilda O‘zbekiston Qizil kitobiga noyob tur sifatida kiritilgan. Ular Qizilqum cho‘llarida yashaydi. Mutaxassislarning ta'kidlashicha, soni va yashash maydoni 1960 yillardan boshlab qisqarishni boshlagan.
Tanlov tashkilotchilari Energetika vazirligi tizimidagi “O‘zbekiston milliy elektr tarmoqlari” aksiyadorlik jamiyati va Investitsiyalar va tashqi savdo vazirligi hisoblanadi. “Mazkur foto elektr stansiyalar (FES) bo‘yicha alohida ishlarni bajarish, moliyalashtirish, qurilish va ishga tushirish hamda egalik qilish (PV) borasida bitta yoki ikkita yoxud xususiy sektordan iborat mustaqil elektr energiya ishlab chiqaruvchilar (IPP) konsorsium tanlab olinishi rejalashtirilgan. Har bir FESning quvvati qariyb 200 MVt bo‘lishi taxmin qilinmoqda”, deyiladi vazirlik matbuot xizmati xabarida. Xabarda aytilishicha, O‘zbekiston Respublikasining “Davlat-xususiy sheriklik to‘g‘risida”gi (DXSh) qonuniga binoan tanlov ikki bosqichda o‘tkaziladi. Hozirda unda ishtirok etishni istagan potensial investorlar loyihaga qiziqish bildirishlari va dastlabki malakaviy tanlovdan o‘tish uchun ariza berishlari mumkin. Malakaviy tanlovdan o‘tgan potensial talabgorlar ikkinchi bosqichda loyihani baholash, loyiha hujjatlariga sharh berish va keyin texnik hamda moliyaviy takliflarni taqdim etishga taklif etiladilar. "Loyihaga qiziqish bildirish" bo‘yicha rasmiylashtirish tafsilotlari bilan Energetika vazirligining veb-saytida tanishish mumkin. Uni 2020 yil 21 martgacha bo‘lgan muddatda taqdim etish kerak. Qayd etilishicha, Jizzax va Samarqand viloyatlarida FES qurilishi O‘zbekiston hukumatining qayta tiklanuvchi energiya manbalarini yaqin 10 yil ichida 5 GVt ga yetkazish strategiyasi doirasida amalga oshiriladi. Ushbu maqsadda Xalqaro moliya korporatsiyasi (Jahon banki guruhi) quvvati 900 MVtgacha bo‘lgan quyosh energiyasi loyihalari bo‘yicha tenderlarni tashkil etish va o‘tkazishda ko‘maklashish uchun yetakchi maslahatchi sifatida jalb etilgan.
yo‘nalishi belgilab olingandan keyin, ertangi kunda nimalarga ahamiyat berish lozimligi o‘z-o‘zidan ayon bo‘ladi. EMOT tahlilni joriy davrda o‘tkazishning o‘zida, uning qanday vaziyatda ekanligigiga to‘liq baho berish mumkin. Masalan, uning kuchli tomonlari namalardan iborat, zaif tomonlariga nimalarni kiritish mumkin. Kelajakda qanday imkoniyatlardan foydalanish lozim va qanday tahdidlar kutilmoqda, degan masala oydin bo‘lganda har qanday strategik rejani tuzish mumkin bo‘ladi. Hozirgi paytda O‘UTOT tahlildan foydalanish juda ko‘p imkoniyatlar eshigini ochib berishi tayin. Chunki aniq dalillar, aniq xulosa chiqarish uchun asos bo‘lsa, aniq xulosalar aniq boshqaruv qarorlarini chiqarish imkonini beradi. Aniq qaror bor joyda aniq ijrochilar belgilanadi va har bir jarayonni aniq so‘raydigan mutasaddilari bo‘ladi. Shu jihatdan mazkur tahlil o‘ta samarali tahlillardan biri bo‘lib hisoblanadi. Bunga misol qilib quyidagi tadbirlarni amalga oshirish jarayonini ko‘rsatish mumkin (25.2-jalval). 25.2-jadval ZUGOT tahlil natijalari asosida mehmonxona xo‘jaligining samaradorligini ko‘tarish bo‘yicha strategik maqsadlarini amalga oshirish yo‘llari Omillar Kelajakda amalga Mutasaddilar oshiriladigan tadbirlar Kuchli Kuchli tomonlarining har Mehmonxona tomonlari {bir bandini qanday qilib xo‘jaligi yanada kuchlantirish kerak rahbarlari, va saqlab turishga menejerlar va erishish mumkinligi boshqa mutasaldilar o‘rtasida mutaxassislar ularning bajarayotgan vazifasiga qarab taqsimlanadi 512
va 1 2 = «—— 619– OLR –in, osa Io. (a-iq)—3 {ng– (tax-u-ip)x 2, Nana r a "Ush —0,254.-K) —(N,-N.i) -X. } Yor v h i aa = R-N, «N, -0,5a, NE; S 4N,)sovud" TA V xz " p 1 : = x " –rg - (2 7 ay da as n un) –4 RIA os 7 ye-u Va Yer – (N, -N, 7 A Sh «ini H,-H,-H,-h-Z, rr 1 «? N.I “Jay —0,2501, — k, —(H, h-HI –X AA K «p 4 N.)sozui") – (Ku 4— 2) 81 M-rg ozib YAN, 8 «N, –0—0,527 NE (N.N, —0,517")– Syo a ilim iq) sodali 7 –114.a) JUZ? —0,2501, —k,)? -(H, #h-ar (1.13,a) Ba (1.14,a) ifodalarni quyidagi ko‘rinishlarga. keltiramiz 72 1 «—Jo «i o TA N, K AA ri. sovul" (9 DI u) ti “o I N, 6N, –N,i—2,, 7 “Jur oa o SHI – YOVS (2— kung 4 (KE4 MG) tu ar
G‘Gat’yana Anatolyevna Bushuy Shahriyor Safarovich Safarov TIL QURILISHI: TAHLIL METODLARI VA METODOLOGIYASI «Fan» nashriyoti 2007-yil Samarqand Davlat chet tillar instituti Ilmiy kengashi tomonidan nashrga tavsiya etilgan Muharrir: M. Sodiqova Tex. muharrir: Q. Berdiyev Musahhih: N. Begaliyev Bezovchi: Sh. Sayfullayev Bosishga 21. 11. 2007-yilda ruxsat etildi Qog‘oz bichimi: 60x 80 Ch.d ofset bosma. Ofset kogoz. Hisob-nashriyot t. 14 shartli b.t. 14,2 315 buyurtma. Adadi 200 nusxa O‘zR Fanlar Akademiyasi «Dan» nashriyoti manzili: 700170 Toshkent sh. I. Mo‘minov ko‘chasi 9-uy Bosmaxona manzili: Somarqand sh. Universitet xiyoboni 15. SamDU nashr-matbaa markazi
Mahalliy og‘riqsizlantiruvchi vositalar Zaharlanish va intoksikatsiyada qo‘llaniladigan vositalar Nosteroid yallig‘lanishga qarshi vositalar Kaliy xlorid Natriy xlorid
Toshkentdagi yer usti tezyurar metrosi 6 ta bekatdan iborat bo‘ladi » Страница 3 » Respublika Manaviyat va ma'rifat Makazi Navoiy viloyat bo`limi 29 июля 2018 06:06
Oqibatlar — bu homilani tushirishga jasorat qilgan har qanday ayol o’ylashi kerak bo’lgan eng birinchi narsadir Homiladorlikni mustaqil ravishda, tibbiy yoki jarrohlik yo’li orqali to’xtatish onaning salomatligi va hayoti uchun katta xavf tug’diradi
Mersisayd klubi "Tottenhem" vingeri Son Hyon Min uchun kurashmoqda Manbaning qayd etishicha, "qizillar" janubiy koreyalik futbolchi uchun kurashda favorit bo‘lib turibdi Ularning imkoniyati "Borussiya Dortmund" va "Manchester Yunayted"ga nisbatan yuqori deb e’tirof etilgan
G‘arb va Turkiya tomonidan qo‘llab-quvvatlanadigan “Suriya ozodlik armiyasi” (SOA) guruhi Rossiya va Turkiya vositachiligida kelishilgan yarashuvga rioya qilishga va’da berdi Bu haqda Reuters SOA vakili Usama Abu Zaid bayonotiga tayanib xabar berdi, deb yozadi “TASS” U, shuningdek, SOA Suriyadagi nizoni tartibga solish bo‘yicha bo‘lg‘usi muzokaralarda ishtirok etishga tayyorligini ma’lum qildi Shu bilan bir vaqtda, Abu Zaid yaqinda bo‘lib o‘tgan sulh tuzish to‘g‘risidagi muzokaralar chog‘ida SOA vakillari Suriya hukumati vakillari bilan uchrashmaganini aytdi Abu Zaid SOA Suriya prezidenti Bashar Asad Suriyaning kelajagini belgilashda qatnashmasligi kerak, degan fikrda ekanligini ta’kidladi Muxolifat ruhidagi guruh vakili aytishicha, Suriya mojarosini tartibga solish bo‘yicha muzokaralar Jeneva jarayoni doirasida kechishi kerak, uning doirasida Shveysariyada Suriya hukumati va muxolifat o‘rtasida bilvosita muzokaralarning bir nechta davrasi bo‘lib o‘tgan edi
«O‘zcharmsanoat» uyushmasi raisining birinchi o‘rinbosari Faxriddin Atoyevich Boboyevga «O‘zcharmsanoat» uyushmasining raisi vazifasini bajarish yuklandi; Farxod Xasanovich Nurmuxamedov «O‘zcharmsanoat» uyushmasi raisining o‘rinbosari etib tasdiqlandi. Eslatib o‘tamiz, «O‘zcharmsanoat» uyushmasi raisi lavozimida faoliyat yuritgan S. Umurzoqov Investitsiyalar va tashqi savdo vaziri etib tayinlangan edi.
Algoritm blok-sxemasining ta’rifi (4.14-rasmga qarang): 1. Avtomobil transportidan konteynerlarni qabul qilish texnologik jarayonining boshlanishi va terminalni boshqarish avtomatik tizimining (ASUT) mos ravishdagi topshirig‘ini harakatga keltirish. 2. Konteyner ortilgan avtomobil terminal darvozalariga etib keladi va agar kirishda svetoforning yashil chirog‘i yonib turgan bo‘lsa, yopiq shlagbaum oldida to‘xtaydi, bunda haydovchi kabinasi avtodispetcher-kontrolyor kabinasining ro‘parasida turishi kerak. Agar terminal tashqarisida avtoturargoh bo‘lsa, haydovchi avtomobilini shu erda qoldirib, o‘zi hujjatlar (tovar-transport yukxati) bilan budka yoniga kelib, o‘tishga ruxsat olishi mumkin. 3. Konteyner ortilgan avtomobil haydovchisi kabinadan chiqmay turib, avtodispetcher-kontrolyorga yuk va avtomobil hujjatlarini uzatadi, kontrolyor boshqaruv tizimining ma’lumotlar bazasiga (MB) murojaat etib, ularning to‘g‘ri rasmiylashtirilganini va barcha zaruriy ma’lumotlarning mavjudligini tekshiradi: yuk egasi va yuk tashuvchining kodi va nomi, TTN va avtomobil raqami, haydovchining familiyasi. 4. Kontrolyor MB orqali konteynerni olib kirish uchun oldindan zayavka bor-yo‘qligini va uning hujjatlari oldindan kelib tushganligini tekshiradi. 5. Agar MB da konteynerning kelishiga oldindan zayavka bo‘lmasa, kontrolyor yuk egasining kodini tekshirib, konteyner va avtomobil haqidagi ma’lumotlarni ASUga kiritadi, avtomobilning kirishi uchun hujjatlarni rasmiylashtiradi. 6. Agar konteynerning kelishiga oldindan zayavka va hujjatlari bo‘lsa, ASU kontrolyorning talabiga binoan ushbu ma’lumotlarni chiqarib beradi va shu zahotiyoq kirim orderini taqdim etadi hamda konteynerni qabul qilish operatsiyasi kodini beradi. Operatsiya kodi konteynerni qayta ishlashning kechishini nazorat qilish va keyinchalik MB arxivida ushbu jarayon haqidagi ma’lumotlarni topish imkonini beradi. ASU avtomobilning o‘tishi uchun ruxsatnomani ham taqdim etishi 59
Joze Mourinyo shogirdlari “Chelsi” ustidan irodali g‘alabaga erishdi. Shu tariqa amaldagi chempion 5-o‘ringa sho‘ng‘idi Angliya Premyer-Ligasining 28-turiga kelib “Tottenhem” futbolchilari mamlakatning amaldagi chempioni hisoblangan “Chelsi”dan oldinga o‘tib oldi. “Chelsi” turning markaziy o‘yinini “Old Trafford” stadionida o‘tkazdi. “Manchester Yunayted”ga qarshi birinchi uchrashuvda Alvaro Morataning goli “Chelsi”ga g‘alaba keltirgandi. Bu safar Joze Mourinyo jamoasi iroda ko‘rsatdi. Hisob londonliklar tomonidan ochilgan bo‘lsa-da, keyinroq Romelu Lukaku hisobni tenglashtirdi va golli pasi bilan Lingardga g‘alaba golini kiritish imkoniyatini yaratib berdi — 2:1. Poytaxtning boshqa bir klubi “Tottenhem” esa London derbisida “Kristal Pelas”ni mag‘lub etdi. Deyarli so‘nggi daqiqada “shporlar” g‘alaba golini urishga erishdi. Qahramon o‘sha-o‘sha — Harri Keyn. Mazkur 3 ochko sabab “Tottenhem” turnir jadvalida “Chelsi”dan oldinga o‘tib oldi. Mazkur turning so‘nggi o‘yini “Manchester Siti” va “Arsenal” jamoalari o‘rtasida bo‘ladi. Kecha ular Angliya Liga Kubogining finalida maydonga tushgani uchun, tur o‘yini payshanbaga belgilangan. Angliya Premyer-Ligasi 28-tur bellashuvlari 25-fevral, yakshanba Gol: Harri Keyn, 89 (0:1). Gollar: Villian, 32 (0:1). Romelu Lukaku, 39 (1:1). Jessi Lingard, 75 (2:1). 1-mart, payshanba “Arsenal” — “Manchester Siti” 00:45
4.2. PEDAGOG VA ILMIY-PEDAGOG KADRLAR TAYYORLASH, QAYTA TAYYORLASH VA ULARNING MALAKASINI OSHIRISH Pedagog kadrlarning malakasini oshirish va ularni qayta tayyorlashning zamon talablariga moslashuvchan.ta’limning yuqori sifatli va barqaror rivojlanishini ko‘zlovchi tizimi vujudga keltiriladi. Pedagog kadrlarni ildam qayta tayyorlash va ularning malakasini oshirish, raqobatbardosh darajada ularning kasb sifatini qo‘llab-quvvatlash ta’minlanadi. Oliy ta’lim muassasalarida davlat ta’lim standartlariga mos yuqori malakali o‘qituvchilar tayyorlash bo‘yicha maxsus fakultetlar, shuningdek respublika viloyatlarida umumiy o‘rta va o‘rta maxsus, kasb-hunar ta’limi uchun o‘qituvchilar va mutaxassislar malakasini oshirish va ularni qayta tayyorlash yuzasidan maxsus markazlar tashkil etiladi. 4.3. TA’LIM JARAYONINI MAZMUNAN ISLOH QILISH Kadrlarni o‘qitish va tarbiyalash milliy tiklanish prinsiplari va mustaqillik yutuqlari, xalqning boy milliy, ma’naviy va intellektual salohiyati hamda umumbashariy qadriyatlarga tayangan, insonparvarlikka yo‘naltirilgan ta’limning mazmuni davlat ta’lim standartlari asosida isloh qilinadi. Ta’lim oluvchining shaxsiga, unda ta’lim va bilimlarga bo‘lgan ishtiyoqni kuchaytirishga, mustaqil ish tutishni, iftixor va insoniy qadr-qimmat tuyg‘usini shakllantirishga alohida e’tibor beriladi. Pedagog kadrlarning obro‘-e’tibori, mas’uliyati va kasb ko‘nikmasini oshirish yuzasidan sobitqadam davlat siyosati olib boriladi. Ilg‘or pedagogik texnologiyalar, ta’limning yangi shakl va uslublari, o‘quv, shu jumladan differensiyalashgan dasturlar amaliyotga joriy etiladi. 4.4. MA’NAVIY-AXLOQIY TARBIYA VA MA’RIFIY ISHLAR Yosh avlodni ma’naviy-axloqiy tarbiyalashda xalqning boy milliy madaniy-tarixiy an’analariga, urf-odatlari hamda umumbashariy qadriyatlarga asoslangan samarali tashkiliy, pedagogik shakl va vositalari ishlab chiqilib, amaliyotga joriy etiladi. Shaxsni tarbiyalash va uni hartomonlama kamol toptirishning ustuvorligi ta’minlanadi. Umumiy hamda pedagogik madaniyatni oshirish maqsadida, mamlakat aholisi orasidagi ma’rifiy ishlar takomillashtirib boriladi. O‘zbekiston mustaqilligi prinsiplariga sadoqatli hamda jamiyat taraqqiyotiga munosib hissa qo‘shishga qodir shaxsni shakllantirish maqsadida ta’lim muassasalari ota-onalar, oila, mahalla qo‘mitalari, "Ma’naviyat va ma’rifat" jamoatchilik markazi, jamoat tashkilotlari, fondlar bilan o‘zaro puxta hamkorlik qiladilar. 4.5. IQTIDORLI BOLALAR VA ISTE’DODLI YoSHLAR Iqtidorli bolalar va iste’dodli yoshlarni aniqlash va o‘qitish uslubiyati, psixologik-pedagogik va tashkiliy sharoitlar yaratiladi, bunday bolalar va yoshlarga oid ma’lumotlarning respublika banki va monitoringi shakllanadi. Maxsus o‘quv dasturlari va progressiv pedagogik texnologiyalar ishlab chiqish uchun eng yaxshi pedagog va olimlar jalb qilinadi, o‘quv-tarbiya jarayonida ularning faol ishtiroki ta’minlanadi. Fan va texnikani, siyosat va iqtisodiyotni, madaniyat va san’atni o‘rgatish markazlari qabilidagi hamda milliy (elita) ta’lim muassasalari tashkil etiladi. Iqtidorli bolalar va iste’dodli yoshlarni chet ellarda umumiy va kasbiy jihatdan tayyorgarlikdan o‘tkazishga qaratilgan sobitqadam faoliyat amalga oshiriladi. Akademik litseylarning o‘quvchilariga, birinchi navbatda iqtidorli, yuksak iste’dod sohiblariga, bilimning tegishli sohalari va fanning aniq yo‘nalishlari bo‘yicha o‘z tabiiy qobiliyatlarini namoyon etish va rivojlantirish, o‘zlaridagi noyob iste’dodni ro‘yobga chiqarish uchun keng imkoniyatlar yaratiladi. 4.6. TA’LIM TIZIMINI BOSHQARISH Uzluksiz ta’lim tizimi va kadrlar tayyorlashning davlat va nodavlat ta’lim muassasalarini tarkibiy jihatdan o‘zgartirish va ularni izchil rivojlantirish davlat yo‘li bilan boshqarib boriladi. Barcha darajadagi ta’lim boshqaruv organlarining vakolat doiralari "Ta’lim to‘g‘risida"gi Qonunga muvofiq belgilanadi. Ta’limning normativ-huquq bazasi rivojlantiriladi. Moliya-xo‘jalik faoliyati olib borish hamda ta’lim jarayonini tashkil etishda o‘quv yurtlarining huquqlari kengayadi va mustaqilligi ta’minlanadi. Ta’lim muassasalari O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi tomonidan belgilangan tartibda attestatsiyadan o‘tkaziladi hamda akkreditatsiyalanadi. Ak-148
fida» asarida zavod qurilishidagi ishchilarning og‘ir ish sharoiti tufayli norozilik bildirib ish tashlashlari va ishchilar bilan zavod xo‘jayinlari o‘rtasidagi to‘q" vashuv tasvirlangan. Muqimiy sayohatnoma janrini yangi uslub va mazmun bilan boyitdi (masalan, Sayohatnomar). Muqimiyning she’rlari qo‘lyozmalar, Turkistonda litografiya yo‘li bilan nashr qilingan kitoblar, bayozlar va o‘sha davrda Toshkent va Peterburgda bosilgan vaqtli matbuot sahifalari orqali bizgacha yetib kelgan", Nizomiy Xo‘qandiy (asl nomi Nizomiddin Muhammad-aminxo‘ja o‘g‘li, XO‘P asr oxiri—XVIII acp boshi) — o‘zbek shoiri. Buxoroda tahsil ko‘rgan. Nizomiy Xo‘qan-diydan bizga meros bo‘lib falsafiy mazmundagi «Majmu-at ul-maqosid» («Maqsadlar majmuasi») nomli kitob, 300 ga yaqin g‘azal va muxammaslardan iborat she’rlar to‘plami qolgan. Uning ayrim she’rlari litografik usulda bosilgan bayozlarda ham uchraydi. Nizomiy Xo‘qandiy asarlarida o‘z zamonidagi illatlarga nafrat ko‘zi bilan qaraydi, insoniy tuyg‘ularni, muhabbatni va sadoqatni tarannum etadi. Uning she’rlari ravon, sodda tilda yozilgan." Nodir (1743, Qo‘qon —vafot etgan yili noma’lum) —o‘zbek shoiri. Tarjimayi holiga oid ma’lumot juda kam. Shoirning (Haft gulshan) dostonida yozilishicha, u faqirona hayot kechirgan. Amir Umarxon va Muhammad Alixonlar (1822—1841) hukmronligi davrida saroyda xizmat qilgan. Fazliyning k Majmuat ush-shuaro tazkirasida o‘ping mohir xattotligi va nafis she’rlar yozishi haqida aytilgan. Nodir fors va arab tillarini mukam-maya bilgan. Uning «Haft gulshan» dostoni Nodiraga bag‘ishlangan bo‘lib, 7 mustaqil she’riy hikoyadan tashkil topgan. Asar badiiy jihatdan pishiq, tili sodda, ravon. Unda olg‘a surilgan xalqparvarlik, adolat, muhabbat, sadoqat, qahramonlik g‘oyalari Nodirning X!X asrdagi ilg‘or fikrli ijodkorlardan biri ekanini ko‘rsatadi. Doston O‘zbekiston Respublikasi Fanlar Akademiyasi Sharqshunoslik instituti qo‘lyozmalar fondida saqlanmoqda (Inv. M 1801)." Nozil AvazMuhammad (1788, Xo‘jand—1876, Qo‘qon) —o‘zbek shoiri. Tarjimayi holiga oid ba’zi ma’lumotlar
Nafas. Nafas fiziologiyasi. Sog‘lom turmush tarzida nafasning ahamiyati
16. Ososkova T.A, Spektorman T.Y., Chub V.Ye. Iqlim o‘zgarishi. —T, 2006. 17. Ataboyev SH.T., Malikov Z.V., Mamadaliyev Sh.P., Mirsovurov M.M. Ekologiya. T, 2011. 18. Mardonov I. Rog‘un GESi -mintaqa xalqaro kelajagiga tahdid. Matbuot anjumani, 16 mart, 2012 y., Toshkent sh. 19. Mirsovurov M.M. Islom dini —tabiatni asrab-avaylashda hamnafas. “Ekologiya va Salomatlik” gazetasi.3-,5-sonlar, Termiz sh., 2012 y. 20. Annayeva Z.M. “O‘rta Osiyo mutafakkirlari ekologiya haqida” monografiyasi.. Termiz davlat universiteti, 2012 y. 21. «Ekologiya xabarnomasi» jurnali. T. 2006-2011yil sonlari. 22. www.jamtyatgzt.uz 23. O‘zbekiston ekologik portali- www.econeWws.uz 24. O‘zbekiston Respublikasi Tabiatni muhofaza qilish Davlat qo‘mitasi— www.uznature.uz 25. “Ekomaktab” ekologik-resurs markazi-www.ekomaktab.uz «191 -
Mullado‘st: O‘rgilay taqsir! Bebaxtning oshiga pashsha ham, kana ham, so‘na ham, qolaversa shalaplab olib mana shunaqa azroil ham, munkar-nakir ham tushaveradi. Undan ko‘ra quppa-quruq bo‘yi bo‘lsa ham olib beravering. Machitning tomidami, kesakxokadami kunimizni ko‘raberamiz-da (Maysaraning ish). Personajlarni til jihatidan tipiklashtirish xususiyatini Hamzaning boshqa pesalarida ham uchrata-MH3. Hamza dramalarida ishlatilgan maqollar, hikmatli so‘zlar va iboralar personajlar tilining uzviy qismiga aylanib ketgan: «Dono so‘zini, nodon ko‘zini tergaydi», «It ham, bit ham kun ko‘radi», «Sut bilan kirgan jon bilan chiqadi», «Yuraksizning uyi ko‘raksiz», «Oshiq bilan o‘ynasang oshig‘ingga o‘t tushar, ma’shuq bilan o‘ynasang qoshig‘ingda tut pishar», «Jonivorning go‘rkovchisi, nafsining tergovchisi», «Kampirning dardi g‘o‘zada», «Uychi o‘ylaguncha, tavakkalchi uyiga yetibdi»q, «Egri kaltakka egri to‘qmoq», «Qizni erkalatsang, eri-ningga tepadi, o‘g‘ilni erkalatsang, burningga tepadi», «Chigirtkadan qo‘rqqan bug‘doy ekadimi», «Teng-tenggi bilan, tezak qopi bilan», «Eryigitning bosh solgani o‘lgani», «Birovga chuqur kavlama ey o‘g‘il, o‘zing yiqil-gaysan axir anga bil» vash. k. Hamza «Maysaraning ishi», «Paranji sirlaridan bir lavha yoki yallachilar ishi», «Boy ila xizmatchi», «Tuhmatchilar jazosi» kabi dramatik asarlarida xalq maqollaridan unumli, ijodiy foydalangan. Bular personajlar nutqiga ta’sirchanlik bag‘ishlagan, badiiy ta’sir kuchini orttirgan. Uning peesalarida keng qo‘llangan chuqur mazmunli, o‘ziga xos ideomatik iboralar, frazeologik birikmalar ham xalqchilligi va badiiy ifodaliligi bilan alohida ahamiyatga ega. «Ko‘z oldingda echkining soqolidek silkinib turgandek gap», «Tulkimisiz, bo‘ri?» «Bizniki qayda bo‘lsa bitbildiqmasmiz, Chima-lig‘ni bog‘latavuring», «Ey, o‘rgulay, moziminan saqichmii 6y!» «Sog‘ini ko‘p tarang qilmay, narxini gapirishavering «..palon-tugun, deb ancha bayt-g‘azal o‘qidi». «Hamma ishing g‘o‘ra tushgan sho‘rvaga o‘xshaydi», «Na’ra ura-vermant, manam kalla deb qovoq ko‘tarib yurganim yo‘q», «Bora-bora chuchuging achchiqqa, quchog‘ing to‘siqqa aylanadi», «Bir opang bor murdani zinda, zindani gazanda qiladi», «Arpamiz xom. qolib, aravamizdi ot tortolmay qolsa-ya , Borsa kelmasga jo‘natish kerak», «Qar-naydi hammasiyam zo‘r kelgan tomonga burib chaladi..» Hamza asarlari tilining yana bir xalqchil, o‘ziga xos tomoni shundan iboratki, u ham bo‘lsa, xalq dostonlarida keng qo‘llangan qofiyadosh so‘zlardan tashkil topgan saj shaklidan ustalik bilan foydalanishdir. Masalan, Mullado‘st so‘zida: «Otim Husaynjon vofurush, hovlimda yo‘q xamirturush, xotinim bilan kunda urush: ..Tangang yo‘q, uylanishga bir chaqang, turma jahonni tor qilib, bo‘l oxirat sari dakang... Betlarimiz tirishdi, bizning tenglar eshigi shuvaladigan hovliga kirishdi... Soqol oqarib, oziq tishlar to‘kilib, nozik bu bel degan jonivor ham eski mahsidek bukildi-yu, haligacha parichehra bog‘i gulandom, yuzi to‘lun oy, zulfi parishon, qoshlari kamon, ko‘zlari bodom, tillari asal, lablari shakar, bo‘ylari ra’no, o‘zlari dono, degan qiz-juvonlar-u yoqda turaversin, ko‘zi shishgan, tishi tushgan, betlari shaftoliqoqidek tirishgan, qabristonga qarab lahad uchun kirishgan, og‘zi go‘rdek, burni quvurdekkina... saksonni, yuzni urgan bir kampir bilan ham o‘ynashni xudoyimiz ko‘p ko‘rdi» («Maysaraning ishi»). Xolmat so‘zida: «Obiravon, bog‘i chunon, shohsupaga zebi jahon, mo‘rcha miyon, pista dahan, nozik ado, pari jayhon (Jayxun), ya’ni ismi shariflari Jamilaxon» («Boy ila xizmatchi»). «Bukun 8-mart» asarida: «Hay, boy, Ichi g‘irch-g‘irch moy Beti dovul, burni surnoy. - Bukun sandan qimmatroqdir bir zambar loy...» Qiyoslang, «Ravshan» dostonida: «Endi so‘zni Rav-shanxonning enasidan, joni chiqqan tanasidan, ayrilib gavhar donasidan, bog‘da ochilgan lolasidan ayrilib, qanotidan qayrilib, yurar yo‘lidan toyrilib, yuragi kuyib mayrilib qolg‘on kampirdan eshitinga. Hamza asarlari til xususiyatlarini hozirgi zamon o‘zbek adabiy tili bilan solishtirsak, ayrim fonetik va morfologik farqlarni ko‘ramiz. Fonetik farqlar: 1. ye»a: yatim, sanchalik, savgi, ban (men; 2.oPa: dadaNdoda, balaNbola, ayoqNoyoq; Z. i»u: xotun; 4. h»y: iloyim, arvayiga (ilohim, arvohiga); 5. b»m: mundog‘ — (bunday), munda (bunda), mundan (bundan); 6. h»g‘: nag‘al (nahal); 7. q»g‘: tuyog‘, tarog‘; 8. So‘z o‘rtasida bir r tushadi: bek (berk). –Morfologik farqlar: 1. Qaratqich —tushum kelishi-ti. Qaratqich kelishigining hozirgi zamon o‘zbek adabiy tilidagi shaklining Hamza asarlarida aksariyat hollarda kam uchraydi. Asosan shakl e’tibori bilan qaratqich va tushum kelishiklari farq qilmaydi, doimo ikkala kelishikda ham-ni qo‘llanaveradi. Ma’no, grammatik holat bularning bir-biridan farqini ko‘rsatib turadi. Masalan: yakkaligingni hurmati; ota-onalaringni eslab; yuzini och, bir ko‘raychi (Maysaraning ishi). Qaratqich kelishigi ba’zan-di P-ti, -im shakllarida ham ishlatilgan: Qarnaydi hammasiyan zo‘r kelgan tomonga burib chaladi; Gapti uchini chiqarib qo‘ydi; Bi-SUM yangi turmushimiz: Manim qoshimyda vash. k. 2. Jo‘nalish kelishigi qo‘shimchalariga, ga, -ka, -qa, -a shakllarida qo‘llangan: Donoga ishorat, lodonga juvoldiz; mas’uliyatga, menga, tilakka, kima, suygani-ma, so‘ylashka kabi. 3. Chiqish kelishigi. asosandan, qisman-din shakllarida qo‘llangan; xotin-qizlardan, foydalarindan, qayg‘usidan, izidan, sendin, nahridin kabi. Bundan ko‘rinadiki, Hamzadan shaklini jonli tildan olib, adabiy tilda keng ishlatgan. 4. Hozirgi—kelasi zamon fe’lining bo‘lishsiz shaklimi tarzida uchraydi: tur4-mi--y--man —turmayman. 5. Ba’zan buyruq-istak maylining P shaxs birlik shakli-gin o‘rnida eski o‘zbek tilidagi-gil (gil, -qil, qil) shakli ishlatilgan: eshitgil, turg‘il, kelgil, bo‘l-magil, o‘ldirg‘il kabi. b. Ravishdoshning-6 (-ib, -ub) shakliga-on affiksi qo‘shilishi bilan hosil bo‘lgan-ibon, -ubon shakllari uchraydi. Qelurga kunduzi andisha qilsa shum raqiblardin, Qilubon asr ila yo shom-u xufton bir kelib ketsun; Vaqtning g‘anymatin ko‘rib, tashladim o‘zimni ko‘ndalang, Hurkdi jallodni tortibon, to‘xtadi toy topir-tupur. 7. Hamzaning Paranji sirlaridan bir lavha yoki yallachilar ishi» asarida Farg‘ona shevalarida qo‘llanadigan qanqimoq —izg‘imoq, sanqib yurmoq va qimsin-moq —uyalmoq, tortinmoq fe’llari ham ishlatilgan: Sizning tor ko‘chalaringizda shayton qanqiydi; Mening otam-u sen aytgan Shodiboy ... maski, shaharma-shahar qanqib yursa; Qoshki siz mundog‘ salovorlik, qimsinib o‘tiradirgan yigitlardan bo‘lsangiz. Qiyoslang, Navoiyda:
« Davlat aloqa inspeksiyasi boshlig‘i vazifasini vaqtincha bajaruvchi Anvar G‘ofurov bilan suhbat Kompyuter o‘yinlari (105) Qiziqarli fAKTlar (68) Tanlovga yuborilgan maqolalar (62) Коnferensiyalar, seminarlar va taqdimotlar (195) Axborot-kommunikatsiya texnologiyalarini rivojlantirish jamg‘armasi Davlat axborot tizimlarini yaratish va qo‘llab-quvvatlash bo‘yicha yagona integrator “UZINFOCOM” MCHJ O‘zbekiston Respublikasi Aloqa, axborotlashtirish va telekommunikatsiya texnologiyalari sohasida nazorat bo‘yicha davlat inspeksiyasi O‘zbekiston Respublikasi Axborot texnologiyalari va kommunikatsiyalarini rivojlantirish vazirligi «Amaliy aloqalar biznesi axborot markazi» MCHJ «UNICON UZ» DUK Fan-texnika va marketing tadqiqotlari markazi Barcha huquqlar himoyalangan Internet-OAV 0626-raqamli O‘zAАA litsenziyasi Sayt materiallaridan foydalanganda manba ko‘rsatilishi shart
Csobaj Vengriyaning Borsod-Abaúj-Zemplén okrugida joylashgan bir qishloqdir. Havolalar Koordinatalar Vikimaʼlumotlarda
Muxtor Xudoyqulov 1937 yil 1 noyabrda Farg‘ona viloyatining Rishton tumanida tug‘ilgan Toshkent davlat universitetining jurnalistika bo‘limini tamomlagan (1959) Turli yillarda "Yosh leninchi" gazetasi redaksiyasida adabiy xodim, "Qizil O‘zbekiston" gazetasida adabiy xodim, Toshkent davlat universiteti jurnalistika fakultetida o‘qituvchi, katta o‘qituvchi, dotsent bo‘lib ishlagan Hozirda O‘zbekiston Milliy universiteti jurnalistika fakulteti matbuot kafedrasi professori
15.15-pacm. lektor bilan; v) umumiy baza bilan (15.14-pacm). By cxema-lar r—p—r tipdagi tranzistorning asosiy ish xarakteristikalarini olish uchun qo‘llaniladi. 15.15-rasm, a va d da umumiy baza (UB) bilan ulangan bipolyar tranzistorning kirish 11—240,), bunda Sh. =s0p51) va chiqish (1, = (0), bunda 1, = ==S005N xarakteristikalari ko‘rsatilgan. Kirish xarakteristikasidan ko‘rinadiki, kuchlanish O. o‘zgarmaganida ham kollektorning manfiy kuchlanishga ulanishi (U, 0) emitter tokining ma’lum darajada ortishga olib keladi. Bu esa elektr maydonning kollektor—baza o‘tishdagi emitter injeksiyalayotgan kavaklarga ko‘rsatayotgan qo‘shimcha ta’sirini bildirali. 1, = (Ut) xarakteristikalar orqali tokning uzatish ko- / effitsiyengi a =?» Vr ni aniqlash mumkin, bu kozffitsi-e e yent kollektor kuchlanishining belgilangan o‘zgarmas miqdori uchun aniqlanadi. Xarakteristikasi 157"15-rasm, b da ko‘rsatilgan tranzistor uchun a = 0,95. Tranzistor umumiy emitterli (UZ) sxema bo‘yicha ulanganda (15.14-rasm, 2) tokning uzatish kozrfitsiyenti (bu sxema v » 41 DA juda ko‘p qo‘llaniladi): V = ———. Agar A = 41— AD. ekanligini hisobga olsak, -—— — B—— ligini aniqlaymiz, 15,16-rasm. Agar a—=0,95—0,98 bo‘lsa, V = 20: 50 bo‘ladi, ya’ni UZ sxemasi bo‘yicha ulanganda baza tokiga proporsional bo‘lgan kirish signali tranzistor yordamida V marta kuchaytirilishi mumkin. Bitta MANBA-E.ga UZ sxema bo‘yicha ulangan r—p—r tipdagi tranzistorda sinusoidal signalning kuchaytirilishini ko‘rib chiqamiz (15,16-rasm. 2). Baza va kollektor zanjirlardagi K; va K,, qarshiliklar qiymatlari triodning ish xarakteristikalaridagi boshlang‘ich nuqtalarni aniqlab beradi. 15.16-rasm, 2 da UE sxemali tranzistorning oddiy sxemasi, b da esa signal kuchayishining fizikaviy modeli ko‘rsatilgan. Ajratuvchi kondensator S manba Ya tokining boshqaruv sigchal zanjiriga o‘tishidan saqlaydi. Kirishdagi sinusoidal kuchlanish «Ol, —O.iD, «ti! musbat yarim davrlarda emit-terning musbat potensialini kamaytiradi, manfiy yarim davrda esa orttiradi, baza toki 45 kuchaytirilayotgan signal bilan qarama-qarshi fazada bo‘ladi. Sigkalning kuchayish qonuni A, = 2,4 ga binoan chiqishdagi kuchlanish iste’molchining qarshiligiga bog‘liq, ya’ni U nu =. Hozirgi vaqtda elektron sxemalarda bipolyar, ya’ni ikki qutbli tranzistorlar bilan bir qatorda maydonli yoki bir qutbli tranzistorlar keng ishlatiladi. Ulardagi tok faqat bir ishorali zaryad tashuvchilar (elektronlar yoki kavaklar) hisobiga o‘tadi. sunday tranzistorlardan o‘tayotgan tokning miqdori shu tok o‘tayotgan kanalning o‘tkazuvchanligi bilan aniqlanadi. Bir qutbli tranz storlar ikki qutblilarga qaraganda sodda va arzon bo‘ladi. 72 «i 8) 15.17-rasm. Bir qutbli tranzistorlar birinchi marta 1952- yilda V. Shokli tomonidan yaratilgan va keyinchalik bir necha bor qayta ishlab chiqilgan, Ular kanalining turiga qarab 1) r—» o‘tishli, 2) ichiga o‘rnatilgan kanalli va 3) induksiyalangan kanalli tranzistorlarga bo‘linadi. Ikkinchi va uchinchi turdagi tranzistorlar MOP (metall-oksid -yarimo‘tkazgich) yoki MDP (metall-dizlektrik-yarim o‘tkazgich) tranzistorlar deb ataladi. MDP tranzistorning tuzilishi 15. 17-rasm, ada, sxematik belgilanishi esa 15.17-rasm, b da va, nihoyat, chiqis xarakteristikalari 15.17-rasm, v da ko‘rsatilgan. Tranzistorning zaryad tashuvchilar harakati boshlanuvchi elektrodi chiqish, ular yetib boruvchi elektrodi kirish elektrodi deb ataladi. Tranzistorning zaryad tashuvchilar oqib o‘tadigan qismi kanal deyiladi. Kanal chetida zatvor deb ata-duvchi metall elektrod joylashadi. Zatvor va yarim o‘tkazgi5 bir-biridan yupqa kpemniy oksidi qatlami bilan ajratilgan bo‘lib, kanalning qarshiligi kattadir. Granzistordan tok o‘tishini kanaldagi suv oqimiga qiyoslash mumkin. Manbadan oqib kelayotgan suv to‘g‘ondan o‘tadi. To‘g‘on tambasi yuqoriroq ko‘tarilsa, to‘g‘ondan ko‘proq suv o‘tadi, tamba pastroq tushirilsa, suv oqimi kamayadi, tamba butunlay yopib qo‘yilsa, suv o‘tolmaydi. Kanalning qarshiligini o‘zgartiruvchi tamba sifatidg I. kuchlanish ishlatiladi. Z.i. U kuchlanish nolga teng bo‘lsa, «I.,, kuchlanish qandayo Z.i. bo‘lishidan qat’i nazar, kanal qarshiligi katta bo‘ladi. Tok « tranzistordan o‘tmaydi. Zatvorga (tambaga) musbat kuchlanish berilganida kanalning dielektrikka yaqin qismida tok o‘ta boshlaydi. O.i. kuchlanish orttirilsa, kanalning tok o‘tkazuvchi qismi kengayadi, tranzistornking chiqish qarshilig» kamayadi. Bir qutbli tranzistorning chiqish xarakteristikasi «— – KE«...) elektron lampalar xarakteristikasiga o‘xshaydi (15.17.-rasm). Bir qutbli tranzistorning kirish qarshiligi 107—107"" Omga kirish elektrodi—zatvor xarakteristikasining tikligi 0,3—7 MA)V, kirish toki 50 MA va kirish-chiqish kuchlanishi 50 V gacha bo‘ladi. - 25—2920 Bir qutbli tranzistorlar ikki qutbli tranzistorlar kabi uch xil sxema bo‘yicha ulanadi: umumiy oqavali (UO), umumiy boshli (UB), umum tambali (UT). 15,3. IMPULBS BILAN BOSHQARILADIGAN ELEKTRON VA YARIMO‘TKAZGICH LIODLAR. GAZOTRON, TIRATRON, TIRISTOR Elektrovakuum asboblarking maxsus kategoriyasini ionit yoki gaz to‘ldirilgan elektron lampalar (g‘azo gronlar, igni-tronlar, tiratronlar, Simob kolbalar va b.) tashkil qiladi. Termozlektron emissiyali elektron asboblardan farq qilib, bu lampalarda anod va katol orasidagi asosiy zaryad tashuvchilar sifatida elektronlar emas, balki bu asboblarga to‘ldirilgan gazlarning ionlari xizmat qiladi. 15,18-rasm, ada gaz to‘ldirilgan elekgron asbob — gazotronning sxemasi, b da esa vol«yet-amper xarakteristikasi ko‘rsatilgan. Asbob ikki elektrodli lampa bo‘lib, havosi so‘rib olingan va o‘rniga gaz to‘ldirilgan ballonga anod va katod qiri: tilgan. To‘ldiruvchi gaz sifatida simob bug‘lari, ksenon, kripton, neon, geliy va boshqalar ishlatiladi Anodning ishchi tokini hosil bo‘lishidan oldin uncha katta bo‘lmagan termozlektron emissiya toki hosil bo‘ladi. Bu tok anod tomon yo‘nalgan elekgronlar oqimi bo‘lib, o‘z yo‘lida gaz atomlari bilan to‘qnashadi. Natijada atomlar ionlanadi, ya’ni ulardan elektronlar ajralib chiqib, musbat ionlar hosil bo‘ladi. Hosil bo‘lgan ionli qalin bulut anod va katod ora-silagi potensnal to‘siqni kamaytirib, elektron emissiya tokidan yuqori bo‘lgan, razryad tokini hosil qiladi. Anod va katod orasidagi bo‘shliq gazning hosil bo‘lgan musbat ionlari va elektronlar tufayli elektr o‘tkazuvchan bo‘lib qoladi, ya’ni tok o‘tkazuvchi plazma hosil bo‘ladi. Gaz yo‘qotgan elektronlarning o‘rni manfiy zaryadlangan katod hisobiga to‘ldirilib, katod sirtida musbat ionlar rekombinatsiyasi ro‘y beradi. Aktiv rekombinatsiya jarayoni gazning gunafsha nurlanishi bilan sodir bo‘ladi. ta
Deymanki, Mavhumlik bag‘rini yoritib borsa Turon kelajagining ko‘lidagi quyoshlar, Ma’rifat ziyolari... Bashariyat qarshisida turar beadal Mavhum bir Olam Uning qarshisida esa lojuvard-lojuvard kamalakmonand zakonat ziyolari, idrok nurlari– Singib bormokdadur vatanim tuproqlariga. Unib chiqmoq uchun buyuk Kelajak bilan birga porlab, charaqlab. 1979 KO‘ZGU QARSHISIDA IKKI DAQIQA 1 Ko‘zlarimda ko‘zim. Ularla chakmok. Ko‘zlarimda cho‘kkan momaguldirak. O‘sha so‘lg‘in, qora osmondan Men yulduzlar terishim kerak. Soya solar qoramtir sharpa, Chaqmoqlari so‘ngan ko‘zimga. Yuragimda yig‘lar guldirak, Rahmim kelib ketar o‘zimga. Dunyo-dunyo o‘kinch orqalab, Dumalaydi yoshlar yuzimga. go‘yo ular juda o‘xshardi Sizga aytolmagan so‘zimga.
320 ��������������� ����������) ����������� ������������� �������, �������� ��������� ��� ������������� ������ ���������� �������� ��� �������� ������������������������������������������������. ����������������� ����������� ��������� ������ �����, ��������������� ����� – ����� ���������������������������������������������������������������. ������� ��������������� ������������� �������� – �������� ��������, ��������������, ����������������������������������������������������� ������������� ��������� ������������ ���������, ������� ��� ������������� ���������������������������������������������. ����������� ������������� ������������� ������ ���������� ���������� ����������� ������������� ����� �������, ����������������� ��������� �� ��������������� ������� ������������, “�������” ��������� ��������, ������� �������� ����������, “������� ������ ����”, “�������”, “�������” ������������, �� “�����������” ���������, �������������������������� ���������, ���������������� ������������, ����������������� ���������� �����������������������������. ������������ ��� ��������� ���������� ������ ������� �������������, ���������� ������������� ������������, ���������, ������ �������������� ��������������������������������������������������������������. ���������������� (�����������������) ���������������� ����������� ��������������� �������� �������������, ����������������, ����������������� ������������� ��� ��� ������������ ��������� �������� ���������������������. ������� ��������� (�������� �����) ���������� ������ �����, ������������������������������������������������������������� ��������� �������������������� �����������. ������ ������ ��� ���������� ���������� ������� ������� ������������ �����, ������, ��������� ��� ����� ��������������������������������������. �������������� ������� (���) (��������������� ���� ����)) ����������������������������������������������������. �������������� ����� (���) ���������������� ���� ����)) �������� ������� ����� �����, ������ ��� �������������� ������ ���������� (����) ������������� ��������� ������������ �������� ���� ������������. ����������� ������� ������������� ������� ���������� �������� ������ �����������������, ������������������������������������������, �������� ���� ������� �����������, ������ ��� ����������� ��������� �������� ����� �����������������������������. ������������������������������������������������� (����������������� ������������� �����), �������, ����������� ������������������ ��������� �� ������� ������������� ������� ������. �������������� ������ ���������, ����������������������������������������, ����������������������������� ������������������������������. �������������� ������ ��������� (�������� ������- ��������������) ������� ����������������������������������������
Rossiya “layoqatsiz, noqonuniy harakatlarni amalga oshirmoqda” “Rossiya bu o‘rinda yo layoqatsiz, yoki noqonuniy harakatlar qilmoqda, yoki ikkisi ham”, dedi Vayt “Rossiya Suriyada Al-Qoidaga aloqador terrorchilarga qarshi kurashmayapti, u Asad rejimini qo‘llab-quvvatlamoqda Rossiya Suriyada fuqarolik qurbonlarini to‘xtatishi mumkin ” “Moskva va Tehronga jiddiy siyosiy va iqtisodiy choralar ko‘rish vaqti keldi”, dedi u tafsilotlarga to‘xtalmay
O‘zbekiston va Turkmaniston delegatsiyalarining kengaytirilgan tarkibdagi muzokaralari bo‘ldi » WWW.XIT.UZ - Информационно-Развлекательный Портал! WWW.XIT.UZ » Yangiliklar » O‘zbekiston va Turkmaniston delegatsiyalarining kengaytirilgan tarkibdagi muzokaralari bo‘ldi Shavkat Mirziyoyev va Gurbanguli Berdimuhamedov Turkmanboshi shahridagi muzokarani O‘zbekiston va Turkmaniston rasmiy delegatsiyalari ishtirokida davom ettirdi, deb xabar beradi O‘zA. Muzokarada ikki mamlakat o‘rtasida iqtisodiyotning turli sohalari bo‘yicha hamkorlikni kengaytirish istiqbollari ko‘rib chiqildi. Yoqilg‘i-energetika, qishloq xo‘jaligi, kimyo va metallurgiya sanoati, suv xo‘jaligi inshootlaridan foydalanish, sayyohlik kabi yo‘nalishlardagi hamkorlik ustuvor ahamiyat kasb etishi ta’kidlandi. Ikki mamlakatning tegishli vazirlik va idoralari rahbarlariga joriy yilning mart oyida Prezidentlarning muzokaralarida erishilgan kelishuvlardan samarali foydalanish, ularni hayotga izchil tatbiq etish, ishbilarmonlarning o‘zaro aloqalarini qo‘llab-quvvatlash va rag‘batlantirish vazifalari topshirildi. Madaniy-gumanitar hamkorlikni yanada mustahkamlashga alohida e’tibor qaratildi. Опубликовано: admin (20-05-2017, 14:43) Turkmanboshi shahrida Shavkat Mirziyoyev va Gurbanguli Berdimuhamedovning yakkama-yakka suhbati bo‘ldi Shavkat Mirziyoyev va Vladimir Putin o‘zaro manfaatli hamkorlikni yanada rivojlantirish masalalarini ko‘rib chiqdi O‘zbekiston va Turkmaniston Strategik sherikchilik to‘g‘risidagi shartnomani imzoladi
deganda, avvalo, tili, dini, e’tiqodidan qat’iy nazar, har qaysi odamning tom ma’nodagi erkin inson bo‘lib yashashiga qarshi qaratilgan, uning aynan ruhiy dunyosini izdan chiqarish maqsadini ko‘zda tutadigan mafkuraviy, G‘oyaviy va informatsion xurujlarni nazarda tutish lozim"... (4.1. 1-chizma). 4,1.1-chizma Ma’naviy tahdid tushunchasi, xususiyatlari, zarari va uning turlari —ishonish chi m? 2" 1.Ma’naviy tahdid, bu avvalo dini, e’tiqodidan qat’iy nazar, har qaysi odamning tom ma’nodagi erkin inson bo‘lib yashashiga qarshi qaratilgan, uning ayrim ruhiy dunyosini izdan chiqarish maqsadini 2.Ma’naviy tahdidlarning xususiyatlari: 1) til tanlamaydi; 2) din tanlamaydi; 3) e’tiqod tanlamaydi (qaysi dindaligidan qat’iynazar). 3.Ma’naviy tahdidlarning zarari: 1) inson erkinligiga daxl qiladi; 2) insonning ruhiy dunyosini izdan chiqaradi; 3) maqsadli amalga oshiriladi. 4.Ma’naviy tahdidlarning turlari: 1) Mafkuraviy tahdid; 2) G‘oyaviy tahdid. 3) Informatsion tahdid. 4) Siyosiy tahdid. 5) Iqtisodiy tahdid. 6) Ichki tahdid. ko‘zda tutadigan mafkuraviy, g‘oyaviy 7) Tashqi tahdid. va informatsion xurujlardir. Islom Karimovning "Yuksak ma’naviyat–yengilmas kuch" asari 3-bobi bevosita "Ma’naviy tahdid — o‘zligimiz va kelajagimizga tahdid" deb nomlangan bo‘lib, unda ikki muhim jihatga e’tibor qaratilgan: 1. Globallashuv jarayonlari va ma’naviy tahdidlar. 2. Fikrga qarshi fikr, g‘oyaga qarshi g‘oya. Yurtboshimiz "har bir ijtimoiy hodisaning ijobiy va salbiy tomoni bo‘lgani singari globallashuv jarayoni ham bundan mustasno emasligi haqida fikr bildirib, uning ijobiy xususiyatlarini e’tirof etgan holda, bundan ezgulik va yovuzlik yo‘lida foydalanish mumkinligini alohida ta’kidlaydi. Zamonaviy axborot maydonidagi harakatlarning nihoyatda tig‘izligi, tezkorligi "Hozirgi sharoitda mafkuraviy ta’sir o‘tkazishning o‘tkir quroliga aylanib, har xil siyosiy kuchlar va markazlarning manfaatlariga { O‘sha joyda, 13-14-bet. 159
Rossiyada ishlab chiqilgan. Yer yuzida kungaboqar 18,3 mln ga maydonga ekiladi. Rossiyada 3,13 mln. ga yerga qadaladi. Kungaboqar Argentina, Kanada, Xitoy, Ispaniya, Turkiya, Ruminiya, Avtstraliya, Tanzaniya, Ukraina, Moldovada ekiladi. Tuzilish tartibi. Kungaboqar- Asteraceae oilasiga, Helianthus annus L avlodi va turiga mansub. Madaniy turi ekma va manzarali kenja turlariga bo‘linadi. Morfologiyasi. Kungaboqarning ildizi murtak ildizidan rivojlangan o‘qildizdir, tuproqqa 3-4 m kirib boradi va yon tomonga 120 sm gacha tarqalgan. Ildizi bir necha tartibda shoxlangan. Kungaboqar urug‘pallasidan yer betiga bargi rivojlanadi va poyasi o‘sadi. Poya baquvvat, tik o‘suvchi, pastki qismi yog‘ochlangan ichi to‘la parenxima to‘qimalari bilan to‘lgan. Uchi to‘pguli bilan tugallanadi. Asosiy poyasi va yon shoxlari qalin tuklar bilan qoplangan. Bargi oddiy, bandli, poyada spiral shaklda joylashadi. Poyaning pastki qismidagi barglar qarama-qarshi joylashadi. Eng yirik barglar poyaning o‘rta qismida joylashgan. Shakli yuraksimon. Yuqoriga qarab barglar maydalashadi va eng yuqoridagi barglar gulto“plamining asosini tashkil qiladi. Barglar soni navlarga qarab 14-50 ta. Barglari tukli. To‘pguli savat—bir nechta bargchadan iborat o“ramaga o"гa1-gan bo‘lib, ikki xil gullarga ega -tilsimon va naychasimon. Tilsimon gullar savatning chetida bir yoki bir nechta qator bo‘lib joylashadi. Bu gullar sariq rangli, jinssiz. Naychasimon gullar ikki jinsli, uchi o‘tkirlashgan 2-4 tagpardasimon kosacha bargdan, och sariqrangli, qo‘shilib o‘sgan 5-ta gultoji bargdan, 5-ta changdondan va qo‘sh patsimon tumshuqchali tugunchadan iborat. Naychasimon gullar zich joylashgan, savatning kattaligiga qarab 600-1200 ta gul bo‘ladi. Gullari chetdan changlanadi. Savatning diametri 8-10 sm dan 50 sm gacha. Meva-to‘rt qirrali pista, cho‘zinchoq uchi o‘tkirlashgan mag‘iz va pishiq po‘stdan iborat. Mag‘zi yupqa urug‘ po‘sti bilan qoplangan. Pistaning rangi oq, kulrang, qora, yo‘l-yo‘l va yo‘lsiz bo‘lishi mumkin. Pistaning po‘sti o“z vaznining 26-42 Yoni tashkil etadi. 1000 tasining vazni 40-170 g. (25-rasm) 251
14-jalval Polizatilen plyonka bilan mul’chalashning paxta hosiliga ta’siri (I. Turopov ma’lumoti, 1976 y.) Sentyabrdagi terim Umumiy paxta hosili Mul’chalanma-M ul’chalangapda (gaus) ganda Inllar umumiy uzun?! mul’chalan-t VA aa ay ay LA tan (95) tan (96) (kontrol) 1972 22,3 { 43,9 { 43,7 { 64,3 21,4 50,8 67,9 17,1 1973 28,7 64,6 { 53,5 } 96,4 24,8 44,5 55,7 11,2 1974 12,71 45,5 } 37,6 { 81,3 24,9 33,7 46,4 12,7 1975 10,5 { 27,2 { 48,2 } 79,1 37,7 38,6 52,1 13,5 O‘rtachasi 24,7 45,5 { 45,7 80,3 26,9 41,9 55,5 13,6 Keyingi yillari O‘zbekiston SSR Fanlar akademiyasiga qarashli O‘simliklar eksperimental biologiyasi instituti xodimlari Muhammadjopov rahbarligida tuproq issiqligiga ta’sir etish va shu asosda g‘o‘zaning rivojlanishini tezlashtirish maqsadida yerni neft chiqindilari bilan mul’chalashga katta e’tibor bermoqdalar. Bunda yerga chigit ekish bilan bir vaqtda maxsus moslama yordamida egat yuzasi 16—18 sm kepglikda,= 1 mm qalinlikda neft chiqindisi bilan mul’chalanganda, tuproqning sutkalik o‘rtacha temperaturasi kontroldagiga nisbatan 1—2,57 yuqori bo‘lgan va chigit barvaqt unib chiqqan, g‘o‘zaning gullashi 9—11 kunga, ko‘saklarning ochilishi esa 12—15 kunga tezlashgan. Mul’cha-langas uchastkalardagi g‘o‘zalarning ildiz sistemasi yaxshi rivojlangan, barglarning sathi ancha kattalashgan. Bularning hammasi g‘o‘za barvaqt mo‘l hosil to‘plashida imkon yaratdi. Masalan, mul’chalangan uchastkalardan kontroldagiga nisbatan gektaridan 5—7 s gacha qo‘shimcha hosil olingan. Neft chiqindisi bilan mul’chalash G‘o‘zani kamida bir marta Chopiq, kultivatsiya qilish hamda qayta chigit ekish, ortiqcha urug‘-sarflash, qatqaloqni yumshatish, chigit suvi berish kabi tadbirlardan holi etib, ansagina mehnat, shuninglek, mablag‘ tejashga imkon berdi. Hisob-kitoblarga qaraganda, har gektar yerdan 245—295 so‘mgacha sof daromad olinadi. MuhammaDjonoviing ta’kidlashicha, yer im-kopiyati boricha barvaqt mul’chalapsa, bahorda va ob-havo noqulay kelib temperatura payot, seryog‘in bo‘lsa, uning samaradorligi ayniqsa yuqori bo‘lar ekan. Bu tadbirning respublikamizving shi-msliy rayonlarida qo‘llanilishi katta ahamiyagga ega. 106
yuqadi (tishni davolash, endoskopik tekshiruv asboblari). Gemodializ apparatlari virusli gepatit tarqalishiga sababchi bo‘lishi mumkin. Silga qarshi shifoxonalarda gepatit V muhim muammo hisoblanadi. Bir qancha mualliflar gepatit bilan kasallanish sil bilan og‘ruvchi bemorlar orasida boshqa aholiga nisbatan 8—10 marta yuqori ekanligini kuzatishgan. Ba’zi hollarda yaxshilab sterilizatseya qilingan shpris va ninalar ularni noto‘g‘ri ishlatish natijasida ham zararlanadi. So‘nggi yillarda virusli gepatit V bilan kasallanish tibbiy xodimlar orasida ko‘payib bormoqda-Qo‘pincha jarrohlar, ginekologlar zararlanmoqda. Virusli gepatit profilaktikasi uchun asboblarni sifatli tozalash, yuvish, sterilizatsiya qilish maqsadga muvofiq usullar hisoblanadi. Quyish apparatlarini yaxshilab tozalashdan o‘tkaziladi, ularni yuvgandan keyin 1607S haroratda 1 soat davomida quruq issiqlik bilan sterilizatsiya qilinadi, yoki 1,5 atm bosimga avtoklavga 30 daqiqaga qo‘yiladi yoki 30 daqiqa qaynatiladi. Bitta shpris bilan bir necha bemorni inyeksiya qilish, bitta mikropipetka bilan bir necha bemorning barmog‘idan qonolish, ninani qo‘l bilan ushlash man qilinadi. Yaxshisi, bir martalik shprislardan fryda-lanish kerak. Qon quyish uchun bir martalik plastikat sistemalardan foydalaniladi. Zardobli gepatitni epidemiologik tekshirishda epidemiolog alohida kontingentlarni ajratib olishi kerak, bularga jarrohlik, ginekologik kasallar va re-konvalessentlar, anamnezida operativ aralashuvlar bo‘lgan, sil va psixosomatik shifoxonalardagi bemorlar, uzoq vaqt ambulator davolanayotgan shaxslar (qandli diabet va b.) kiradi. Shuni ta’kidlash kerakki, katta yoshdagi boshqa aholiga nisbatan tibbiy xodimlar ikki marta ko‘p kasallanadilar. Kasallik yuqish xavfi yuqori bo‘lgan bo‘limlarda ishlovchi tibbiy xodimlarga yiliga ikki marta NVz antegeniga tekshiruv o‘tkazish kerak. Yuqumli va parazitar kasalliklar bo‘yicha o‘tkazilgan XP anjumanda (Varna, 1978) kasalxona ichi infeksiyalari bo‘yicha yig‘ilgan barcha ma’lumotlar tahlil qilinib, ularga qarshi kurashning muhim yo‘nalishlari belgilandi. Bu yo‘nalishlarga tashqi muhit ustidan nazoratni kuchaytirish, qo‘llanilayotgan zardob preparatlari, jarrohlik va boshqa tibbiy asboblarning toza-5:8
O‘zbeklar etno-psixologiyasini o‘rgangan psixolog olim Mahmudjon Yo‘ldoshev Ozodlik bilan suhbatda “siyosiy qarorlarga qaramasdan dabdabali to‘ylar baribir bo‘laveradi” degan ishonchdaligini bildirdi
Jamoa rahbariyatida o'zgarish yuz berib, edilikda klubi raisi sifatida Nosirjon Sultonov faoliyat yuritmoqda Bosh murabbiy masalasi hozircha ochiq turibdi Rahbariyat bir nechta nomzodlarni ko'rib chiqmoqda Katta extimol bilan ushbu haftada yangi bosh murabbiy tasdiqlanadi Hozircha mashg'ulotlarni Ilhom Abduqodirov olib bormoqda O'tgan mavsum «Navbahor»da darvozabonlar murabbiyi sifatida ishlagan Abduqodirov endilikda Uychi tumani jamoasida ishlayotganini aytish lozim
Bosh sahifa Ijtimoiy hayot Ma'naviyat Jurnalistika NNT faoliyatidan Huquq Muammo va tanqid Xalqaro xabarlar Obuna-2016 NNT VA OAV UCHUN YANA BIR IMKONIYAT Created on Wednesday, 05 October 2016 07:40 Written by Super User Hits: 2007 yoki davlat granti va ijtimoiy buyurtmasi uchun qo‘shimcha tanlovlar o‘tkaziladi Yaqinda O‘zbekiston Respublikasi Oliy Majlisi huzuridagi jamoat fondi mablag‘larini boshqarish bo‘yicha Parlament komissiyasining navbatdagi yig‘ilishi bo‘lib o‘tdi. Unda parlament komissiyasi a’zolari, ijtimoiy sheriklik sub’ektlari, ijroiya hokimiyati organlari, fuqarolik jamiyati institutlari va OAV vakillari ishtirok etdi. Yig‘ilishda 5-, 6- davlat grant tanlovlariga nodavlat-notijorat tashkilotlar, ommaviy axborot vositalari va fuqarolik jamiyatining boshqa institutlarining loyiha va das­turlarini davlat tomonidan moliyaviy qo‘llab-quvvatlash masalalari muhokama qilindi. — 5- va 6-davlat grant tanlovlariga 200 dan ortiq loyihalar NNT va fuqarolik jamiyatining boshqa institutlari tomonidan taqdim etildi,—dedi Parlament komissiyasi a’zosi, Oliy Majlis Qonunchilik palatasi deputati Jahongir Shirinov. — Komissiya a’zolaridan tuzilgan hay’at kengashining xulosalariga ko‘ra, 55 NNT, OAV va fuqarolik jamiyati boshqa institutlari tanlov g‘olibi deb topildi. Ularning loyihalari davlat byudjeti mablag‘lari hisobidan 1 milliard 350 million so‘m miqdorida moliyalashtiriladi. Afsuski, ushbu ikkita tanlovga Andijon, Xorazm, Qaraqalpog‘iston Respublikasi vakillaridan loyihalar juda kam taqdim etilgan. Respublikamizning mazkur mintaqalarida biriktirilgan komissiya a’zolari tanlovlarning mazmun-mohiyatini targ‘ib qilishda, joylarda hokimlik vakillari bilan birgalikda yanada faol targ‘ibot ishlarini olib borish kerak. Chunki, 5- va 6-davlat grant tanlovlari bugungi kunning eng muhim mavzularini qamrab oldi. O‘ylaymizki, tanlov g‘oliblari o‘zlariga olayotgan vazifalarni sidqidildan bajarib, joylardagi mavjud ijtimoiy muammolarni yechishda davlat organlariga kamarbasta bo‘ladi. Bundan tashqari, Parlament komissiyasi a’zolari Oliy Majlis huzuridagi jamoat fondining davlat ijtimoiy buyurtmasini taqdim etish va davlat grantini ajratish bo‘yicha qo‘shimcha tanlovlarni tashkil etish to‘g‘risidagi takliflarini ham ko‘rib chiqdi. Anjuman yakunida Parlament komissiyasi a’zolari muhokamaga qo‘yilgan masalalar bo‘yicha tegishli qarorlarni qabul qildi. Jobir XO‘JAQULOV tayyorladi. So'ngi yangiliklar Ko'p o'qilgan Tinchlik — barcha siyosatlar ichida eng ...
shox qavat (tangacha) bilan qoplangan. Mikroskop yordamidagina ko‘rinadigan mazkur tangachalar va ularning hujayralari odamning uzoq umri mobaynida necha martalab quriydi, halok bo‘ladi va yangi tangachalar bilan almashinadi,—terining shox qavati yangilanib turadi. Bularning hammasi boyagi regeneratsiyaning o‘zi emasmi, yo‘qotilgan tana qismlarining xuddi boyagidek tiklanishi emasmi It, ot va qo‘yning juni bahorga kelib to‘kiladi va yangisi o‘sib chiqadi. Qushlar tullaydi: ularning xiralanib qolgan eski patlari to‘kiladi va o‘rniga yangi patlar o‘sib chi-kadi. Kiyikda eski shoxlar o‘rniga yangisi chiqadi. Bu regeneratsiya bo‘lmay, nima? Bu xildagi faktlar ig‘-u qadar oddiy, shu qadar ma’lumki, ularga ahamiyat ham bermaymiz. Bordi-yu, kesilgan hamma oyoqlari asliga qaytadigan salamandra to‘g‘risida va qo‘yingchi, tanasining ayrim bo‘laklaridan yaxlit yosh yassi kurt paydo bo‘ladigan planariya to‘g‘risida bizga gapirib qolgudek bo‘lsalar: ko‘llarimizni ikki yonga uzatib: xmo‘jiza-ku bu) —deb xitob qilishdan qaytmaymiz. Holbuki, regeneratsiya to‘g‘risida aytilganlarning hammasi bir xildagi hodisalardir, lekin bu hodisalar turli hayvonlarning yoshi va rivojlanish darajasiga qarab turlicha ifodalangan. Buni ham qo‘yavering, hayvonlarda teri va tana to‘qimalarining ayrim qismlarini ko‘chirib o‘tqazish va o‘simliklarda payvand qilish regeneratsiya qonunlariga bo‘ysunadi", Masalan, tok qalamchalaridan, kartoshka ko‘chatlaridan, qulupnay esa parxishlaridan ko‘payadi. Bu o‘rinda yaxlit o‘simlikning ayrim qismlari kesmalaridan bir talay yangi yaxlit o‘simliklar paydo bo‘ladi. Xo‘sh, ko‘knorining urug‘i yoki asalarining tuxumi yaxlit narsaning bir bo‘lagi bo‘lmasdan, nima, axir? Ko‘knoridan yangi ko‘knorilar, ona asalaridan esa, yangi asalari galasi paydo 1 To‘qimalar tirik organizmga ko‘chirib o‘tqazilganidagina emas, balki organizmdan tashqarida sun’iy oziq muhitida ham yashab ketishini va o‘sishini olimlarning tajribasi ko‘rsatib berdi. Tekshiruvchilar jayvon organi yoki to‘qimasining juda mayda bo‘lakchalarini sun’iy ravishda tayyorlangan oziq muhitiga o‘tqazdilar va to‘qimalarning shu muhitda rivojlanib, haftalar, oylar va hatto yillar mobaynida yashashiga erishdilar. To‘qima kul!to‘ralarining yashash qobiliyati va o‘sishi eksplantatsiya (ya’ni to‘qima kul’turalarini organizmdan tashqarida sun’iy yo‘l bilan o‘stirish) uchun material qaysi hayvondan olinsa o‘sha hayvonning rivojlanish darajasiga va yoshiga bog‘liq. Birmuncha yoshroq hayvonlarning to‘qimalari qari hayvonlarning to‘qimalariga qaraganda ancha yaxshi yashaydi va uzoqroq o‘sadi.—Tuzuvchilar eslatmasi. 15
savollarni berishlari bilan darsni jonlantiradi va eng asosiy darsda ijodiy, sog‘lom bahs-munozarali muhit paydo bo‘ladi. Demak, o‘qituvchining pedagogik mahorati intellektual asrning faol ishtirokchisini tayyorlashga katta imkoniya yaratar ekan va ushbu texnologiya bo‘yicha ta’lim oluvchi. kelajakda erkin va mustaqil fikrlovchi barkamol shaxs bo‘lib yetishishiga mustahkam ilmiy-uslubiy asos bu
I N’ 18S24’ kaid etish B 480 /7880 t°don devorlari uyG KKab burttiRilgan-koliplangan va J ^ a naqsh li, lavha. Afrosiyob. IV-V H /asrlar. ,4x9’5 sm; 13 x 8 sm; 16 X 10 ,5 sm. SHM No. 18524, inventory V 480/78-80 Walls of ossuaries w ith a complex relief, stamped and carved design, fragments. Afrasiab. 4",-8 !’’ centuries AD. Clay. 14 x 9 .5 cm; 13 x 8 cm; 16x!0.5 cm. G‘IM № 18524, opis 5480/78-80 Stenki ossuariyev so slojnыm relefnыm, shtampovannыm i nareznыm ornamentom, fragmentы. Afrasiab. IV-VIII vv. Glina. 14x9,5 sm; 13x8 sm; 16x!0,5 sm
Mahmudxoʻjayev Furqat Sidiqxoʻjayevich Toshkent shahar hokimining oʻrinbosari - Mahalla va oilani qoʻllab-quvvatlash boshqarmasi boshligʻi lavozimiga tayinlandi. Uzoq yillar davomida davlat va jamiyat boshqaruvi tizimida samarali faoliyat yuritib kelgan Mahmudxoʻjayev Furqat Sidiqxoʻjayevich ushbu lavozimda ish boshladi. Furqat Mahmudxoʻjayev 1965-yilda Toshkent shahrida tugʻilgan. 1989-yil Toshkent davlat texnika universitetini tugatgan. Koʻp yillar davomida Toshkent shahar Mahallalar kengashi boshqaruvi raisi boʻlib ishlagan. 2019-yil fevral oyidan hozirgi kunga qadar Toshkent shahar hokimligi Matbuot xizmati rahbari - matbuot kotibi, hokimning axborot siyosati masalalari boʻyicha maslahatchisi lavozimida samarali faoliyat yuritgan.
ixlosmandlari e’tiboriga muyassar bo‘lgan. Rassom o‘zining pannolari bilan dunyoning ilg‘or davlatlarida hashamatli saroy va binolarni bezatib kelmoqda. Rassom ijodigi taniqli olim Tilab Mahmudov baho berib shunday deydi: “Bahodir uchun inson va insoniyat tarixi jumboq edi. U bu jumboqni 512 i rini topishga harakat qiladi”. Darhaqiqat, rassom keng t li ijodkor sifatida odam, olam, koinot sirlarini o‘rganishga Baпo o‘rinda “Gul va Rayhon afson: va navqiron Hindiston” misol keltirish mumkin. Mustaqil O‘zbekiston tarixiga bag‘ishlangan O‘zbekiston tarixi muzeyi devoriga ishlangan monumental ko‘rinishda; jiddiy va mazmunli tarixiy dalillar orqali salobatli tasvirlani: har qanday tomoshabin e’tiborini o‘ziga jalb qila oladi. Polot kuzatgan tomoshabin tarix sirlariga ega bo‘lgan o‘zbek xal buyuk va qudratli ekanligiga yana bir bor ishonch hosi Umuman, tasviriy san’at asarlar i qilib bo‘lmaydi. Albatta, uni qayta va yana qayta ko‘ri mushohada qilish tufayli asar kompozitsiyasida ifoda eti g‘oyalarni yangidan-yangi qirralarini kashf etish mumkin. Bahod Jalolov ijodiyoti shu jiha! . U o‘zbek tas
Devid Bekxem 2003–2007 yillar davomida Madridning "Real” sharafini himoya qilgan va barcha turnirlarda 155 o`yin o`tkazgan
Mahalliy ijro etuvchi hokimiyat organlari faoliyati samaradorligini yanada oshirish, hududiy boshqaruv organlariga yuklangan funksional vazifalarning amalga oshirilishi uchun shart-sharoitlar yaratish, shuningdek qishloq tumanlari hokimliklari tuzilmasini maqbullashtirish maqsadida Vazirlar Mahkamasi qaror qiladi: 1. Vazirlar Mahkamasining “Davlat boshqaruvi hududiy organlari tuzilmasini takomillashtirish to‘g‘risida” 2004-yil 5-yanvardagi 2-son qarori bilan belgilangan (7g-ilova) boshqaruv xodimlari soni doirasida 1-ilovaga muvofiq ayrim qishloq tumanlari hokimliklari tuzilmasiga hokimning birinchi o‘rinbosari — shahar hokimi qo‘shimcha lavozimi kiritilsin. 2. Qo‘rg‘ontepa, Romiton, Zomin, Nishon, Sirdaryo, Xazorasp va Sariosiyo tumanlari hokimliklari boshqaruv apparatining 2-ilovaga muvofiq namunaviy tuzilmasi tasdiqlansin. 3. Mazkur qarorning bajarilishini nazorat qilish O‘zbekiston Respublikasining Bosh vaziri Sh.M. Mirziyoyev zimmasiga yuklansin.
Shifokorlar umurtqa pog‘onasida muammolari bo‘lgan kishilarga planka mashqini bajarishda juda ehtiyot bo‘lishni maslahat beradi Yukni barobar taqsimlash texnikasiga rioya qilinmasa, u tananing qandaydir bir qismiga tushib qoladi, bundan ko‘pincha bel zarar ko‘radi
[OKOZ:1.07.00.00.00 Moliya va kredit to‘g‘risidagi qonunchilik. Bank faoliyati / 07.24.00.00 Qimmatli qog‘ozlar. Qimmatli qog‘ozlar bozori / 07.24.04.00 Qimmatli qog‘ozlar bozorida kasb faoliyati / 07.24.04.10 Boshqaruvchi kompaniya][TSZ:1.Moliya / Qimmatli qog‘ozlar. Qimmatli qog‘ozlar bozori]O‘ZBEKISTON RESPUBLIKASI DAVLAT MULKI QO‘MITASI hUZURIDAGI QIMMATLI QOg‘OZLAR BOZORI FAOLIYATINI MUVOFIQLAShTIRISh VA NAZORAT QILISh MARKAZI BOSh DIREKTORININGBUYRUg‘IBOShQARUVChI KOMPANIYALAR O‘Z MABLAG‘LARI MIQDORINING HISOBI VA INVESTITSIYa AKTIVLARINING O‘RTAChA YILLIK QIYMATINI ANIQLASh TARTIBI TO‘G‘RISIDAGI NIZOMNI TASDIQLASh HAQIDA[O‘zbekiston Respublikasi Adliya vazirligi tomonidan 2004-yil 5-martda 1322-son bilan davlat ro‘yxatidan o‘tkazildi] O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2003-yil 19-apreldagi 189-son “Xususiylashtirilgan korxonalarni korporativ boshqarishni takomillashtirish chora-tadbirlari to‘g‘risida”gi qarori ijrosini ta’minlash maqsadida hamda O‘zbekiston Respublikasining “Qimmatli qog‘ozlar bozorining faoliyat ko‘rsatish mexanizmi to‘g‘risida”gi Qonuniga va O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 1996-yil 30-martdagi 126-son qarori bilan tasdiqlangan “O‘zbekiston Respublikasi Davlat mulki qo‘mitasi huzuridagi Qimmatli qog‘ozlar bozori faoliyatini muvofiqlashtirish va nazorat qilish markazi to‘g‘risida”gi nizomga muvofiq buyuraman: 1. Boshqaruvchi kompaniyalar o‘z mablag‘lari miqdorining hisobi va investitsiya aktivlarining o‘rtacha yillik qiymatini aniqlash tartibi to‘g‘risida nizom ilovaga muvofiq tasdiqlansin. 2. Mazkur buyruq O‘zbekiston Respublikasi Adliya vazirligida davlat ro‘yxatidan o‘tkazilgan kundan boshlab o‘n kun o‘tgandan keyin kuchga kiradi.Bosh direktor M.S. YuNUSMATOVToshkent sh.,2003-yil 30-dekabr,2003-19-sonDavlat mulk qo‘mitasi huzuridagi Qimmatli qog‘ozlar bozori faoliyatini muvofiqlashtirish va nazorat qilish markazi bosh direktorining 2003-yil 30-dekabrdagi 2003-19-son buyrug‘i bilan TASDIQLANGAN Boshqaruvchi kompaniyalar o‘z mablag‘lari miqdorining hisobi va investitsiya aktivlarining o‘rtacha yillik qiymatini aniqlash tartibi to‘g‘risida NIZOM Mazkur Nizom O‘zbekiston Respublikasining “Qimmatli qog‘ozlar bozori to‘g‘risida”gi Qonuni (O‘zbekiston Respublikasi qonun hujjatlari to‘plami, 2008-y., 29-30-son, 278-modda), O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2003-yil 19-apreldagi 189-son “Xususiylashtirilgan korxonalarni korporativ boshqarishni takomillashtirish chora-tadbirlari to‘g‘risida”gi qaroriga (O‘zbekiston Respublikasi qonun hujjatlari to‘plami, 2003-y., 7-8-son, 63-modda) muvofiq o‘z mablag‘lari miqdorini (bundan buyon matnda o‘z mablag‘lari deb yuritiladi) va investitsiya aktivlarining ishonchli boshqaruvchisining ishonchli boshqaruvida bo‘lgan investitsiya aktivlarining o‘rtacha yillik qiymatini aniqlash tartibini belgilaydi.Oldingi tahrirga qarang. Mazkur Nizomning amal qilishi qonunchilik hujjatlariga muvofiq investitsiya aktivlarini ishonchli boshqarishni amalga oshiruvchi tijorat banklariga nisbatan tatbiq etilmaydi.(muqaddimaning ikkinchi xatboshisi O‘zbekiston Respublikasi adliya vazirining 2021-yil 30-noyabrdagi 20-mh-sonli buyrug‘i (ro‘yxat raqami 3338, 30.11.2021-y.) tahririda — Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi, 30.11.2021-y., 10/21/3338/1117-son)1-§. Umumiy qoidalar 1. Mazkur Nizom maqsadlarida quyidagi asosiy tushunchalar qo‘llaniladi:Oldingi tahrirga qarang. investitsiya aktivlari — qimmatli qog‘ozlar, pul mablag‘lari va qonunchilik hujjatlariga muvofiq investitsiya aktivlari deb e’tirof etiladigan boshqa mol-mulk;(1-bandning ikkinchi xatboshisi O‘zbekiston Respublikasi adliya vazirining 2021-yil 30-noyabrdagi 20-mh-sonli buyrug‘i (ro‘yxat raqami 3338, 30.11.2021-y.) tahririda — Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi, 30.11.2021-y., 10/21/3338/1117-son) investitsiya aktivlarini ishonchli boshqaruvchisi (bundan buyon ishonchli boshqaruvchi) — investitsiya aktivlarini ishonchli boshqarishni amalga oshiruvchi yuridik shaxs; ishonchli boshqarishning ta’sischisi — ishonchli boshqarish shartnomasiga binoan investitsiya aktivlarini ma’lum muddatga boshqarish uchun topshiradigan ishonchli boshqarish shartnomasining tarafi; naf oluvchi — ishonchli boshqaruvning ta’sischisi yoki ishonchli boshqaruv shartnomasida belgilangan ishonchli boshqaruvchining o‘z zimmasiga olgan majburiyatlarni bajarilishini talab qilish huquqiga ega bo‘lgan boshqa shaxs; qimmatli qog‘ozlar bozorini tartibga solish bo‘yicha vakolatli davlat organi — O‘zbekiston Respublikasi Kapital bozorini rivojlantirish agentligi. 2. Ishonchli boshqaruvchi boshqaradigan investitsiya aktivlarining o‘rtacha yillik qiymatidan kamida 5 foiz miqdorida o‘z mablag‘lariga ega bo‘lishi kerak. Ishonchli boshqaruvchilar o‘z mablag‘larining belgilangan talablarga muvofiqligi har chorakda qimmatli qog‘ozlar bozorini tartibga solish bo‘yicha vakolatli davlat organi tomonidan mazkur Nizomga muvofiq ishonchli boshqaruvchilar tomonidan taqdim etiladigan hisobotlarga asosan nazorat qilinadi. 3. Investitsiya aktivlarni qiymatini baholash va hisoblash quyidagilar uchun amalga oshiriladi:Oldingi tahrirga qarang. ishonchli boshqaruvchining o‘z mablag‘lari miqdorining qonunchilik hujjatlarida belgilangan talablarga muvofiqligini aniqlash;(3-bandning ikkinchi xatboshisi O‘zbekiston Respublikasi adliya vazirining 2021-yil 30-noyabrdagi 20-mh-sonli buyrug‘i (ro‘yxat raqami 3338, 30.11.2021-y.) tahririda — Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi, 30.11.2021-y., 10/21/3338/1117-son) ishonchli boshqaruvdagi investitsiya aktivlarining o‘rtacha yillik qiymatini aniqlash; ishonchli boshqaruvchining faoliyati natijalarini baholash; amaldagi qonunchilikka zid bo‘lmagan boshqa maqsadlarda. 4. Mazkur Nizom maqsadlari uchun o‘z mablag‘larining miqdori quyidagi summalardan belgilanadi: ustav kapitali (aksiyadorlardan (ishtirokchilar) olingan va (yoki) sotib olingan o‘zining aksiyalari (ulushlari, hissalari) bundan mustasno); qo‘shilgan kapital; zaxira kapital; taqsimlanmagan foyda (qoplanmagan zararni); maqsadli tushumlar; kelgusi xarajatlar va to‘lovlar zaxiralari. 5. O‘z mablag‘lari miqdori va investitsiya aktivlarining qiymati O‘zbekiston Respublikasi pul birligi — so‘mda ifodalanadi. 6. Agar ishonchli boshqaruvchi o‘z mablag‘lari miqdori mazkur Nizomning 2-bandida belgilangan talablarga javob bermasa, ishonchli boshqaruvchi uni bir oydan kechiktirmay belgilangan talablarga muvofiqlashtirishi kerak.Oldingi tahrirga qarang. Ushbu talablar bajarilmagan taqdirda, ishonchli boshqaruvchi amaldagi qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda javobgar bo‘ladi.(6-bandning ikkinchi xatboshisi O‘zbekiston Respublikasi adliya vazirining 2021-yil 30-noyabrdagi 20-mh-sonli buyrug‘i (ro‘yxat raqami 3338, 30.11.2021-y.) tahririda — Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi, 30.11.2021-y., 10/21/3338/1117-son)2-§. Investitsiya aktivlarini qiymatini aniqlash, baholash va qayta baholash 7. Ishonchli boshqaruvchining investitsiya aktivlarining qiymatini muntazam baholash har chorakda hisobot davridan keyingi birinchi kunidan amalga oshiriladi. Muntazam baholash natijalari ishonchli boshqaruvchining investitsiya aktivlarini shakllantirish bo‘yicha hisobotda aks ettiriladi. 8. Ishonchli boshqarmaning ta’sischisi va/yoki naf oluvchisi ishonchli boshqaruvchidan investitsiya aktivlarini qiymatini ishonchli boshqaruv shartnomasida belgilangan muddatlarda va shartlarda qo‘shimcha baholashni o‘z ihtiyori bilan talab qilishga haqlidir. Baholash natijalari ishonchli boshqaruvchi tomonidan ishonchli boshqaruv shartnomasida belgilangan muddatlarda ishonchli boshqaruv ta’sischisi va/yoki naf oluvchining e’tiboriga yetkaziladi. 9. Investitsiya aktivlarining tarkibi Ularning qiymatini aniqlashda hisobga olingan investitsiya aktivlarining tarkibi quyidagilarni o‘z ichiga oladi: xo‘jalik yurituvchi subyektlarning qimmatli qog‘ozlari, shu jumladan ishonchli boshqaruv shartnomasini imzolash vaqtida davlat mulkchiligida bo‘lgan qimmatli qog‘ozlar; davlat mulkida bo‘lgan va ularni ishonchli boshqarish to‘g‘risida shartnoma tuzish vaqtida xo‘jalik yurituvchi subyektlarning ulushi (hissasi); qimmatli qog‘ozlarga investitsiya qilishga mo‘ljallangan pul mablag‘lari; ishonchli boshqaruvchi tomonidan shartnoma majburiyatlarini bajarish natijasida olgan pul mablag‘lari va qimmatli qog‘ozlar. 10. Investitsiya aktivlarini sotib olish va ularni qayta baholash natijalari buxgalteriya hisobida belgilangan tartibda qayd etiladi. 11. Hisobot davrining oxirida listinga kiritilgan hamda birja va birjadan tashqari savdo tashkilotlarining savdo maydonchalarida kotirovka qilingan emitentlar qimmatli qog‘ozlari, ushbu qimmatli qog‘ozlar hisobot davrida sotilgan o‘rtacha narx asosida qayta baxolanishi kerak. Agar hisobot davrida ushbu qimmatli qog‘ozlar bilan bitimlar tuzilmagan bo‘lsa, avvalgi o‘rtacha narx qayta baholash uchun qo‘llaniladi. 12. Birja va birjadan tashqari savdo tashkilotchilarining listingiga kiritilmagan, lekin ikkilamchi birja va birjadan tashqari bozorda sotilgan emitentlarning qimmatli qog‘ozlari, agar ular kamida ikkita yuridik shaxs tomonidan sotilgan bo‘lsa va bitimlar hajmi ushbu emitent tomonidan chiqarilgan bir turdagi qimmatli qog‘ozlarning umumiy miqdoridan kamida 5 foizini tashkil etgan bo‘lsa hisobot davri uchun bitimlarning o‘rtacha narxida baholanadi. 13. Agar hisobot davrida 11 va 12-bandlarda ko‘rsatilgan qimmatli qog‘ozlar bilan bitimlar birja va birjadan tashqari savdo tashkilotchilarining savdo maydonchalarida tuzilmagan bo‘lsa, unda qayta baholash maqsadida oldingi o‘rtacha narx qo‘llaniladi. O‘tkazilgan bitimlarning o‘rtacha bahosi va hajmi birja tashkilotlari va birjadan tashqari savdo tashkilotchilari tomonidan belgilanadi va ishonchli boshqaruvchining so‘roviga asosan taqdim etiladi. 14. Qisqa muddatli davlat obligatsiyalarni (QMDO) har bir chiqarish uchun alohida baholanadi, bunda obligatsiyalar investitsiya aktivlarini oxirgi baholash sanasidan boshlab ikkilamchi savdolarda sotilgan o‘rtacha narx hisobga olinadi. Investitsiya aktivlarini baholash vaqtida QMDOning muayyan masalasi bo‘yicha ikkilamchi savdolar o‘tkazilmagan taqdirda, unda ushbu obligatsiyalar dastlabki joylashtirish bo‘yicha kim oshdi savdosida sotilgan o‘rtacha narxda baholanadi. 15. Muayyan diller orqali savdo qilish tartibi belgilangan boshqa davlat qimmatli qog‘ozlarini, shuningdek mahalliy davlat hokimiyat organlarining qimmatli qog‘ozlarini baholash diler tomonidan e’lon qilingan oxirgi kotirovkaning qiymati bo‘yicha amalga oshiriladi. Oldingi tahrirga qarang. Agar investitsiya aktivlarining qiymatini aniqlidigan kuni bir xil qimmatli qog‘ozlarning kotirovkasi ikki yoki undan ortiq dilerlar tomonidan e’lon qilingan bo‘lsa unda qonunchilik hujjatlarida boshqacha qoida nazarda tutilmagan bo‘lsa, ushbu qimmatli qog‘ozlarning taxminiy qiymati dilerlar tomonidan e’lon qilingan barcha kotirovkalarning o‘rtacha narxi asosida belgilanadi.(15-bandning ikkinchi xatboshisi O‘zbekiston Respublikasi adliya vazirining 2021-yil 30-noyabrdagi 20-mh-sonli buyrug‘i (ro‘yxat raqami 3338, 30.11.2021-y.) tahririda — Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi, 30.11.2021-y., 10/21/3338/1117-son) Agar kuponli daromad bilan chiqarilgan davlat qimmatli qog‘ozlari va mahalliy davlat hokimiyat organlari qimmatli qog‘ozlarining kotirovkalari to‘plangan daromad summasini o‘z ichiga olmasa, unda oxirgi qiymat investitsiya aktivlarining qiymatini aniqlashda ushbu qimmatli qog‘ozlarni olishda to‘langan to‘plangan daromad summasi chegirib tashlangan holda, baholash o‘tkazish sanasida to‘plangan daromad summasi sifatida qabul qilinadi. 16. Davlat mulkini boshqarish bo‘yicha vakolatli organ tomonidan ishonchli boshqaruvchiga berilgan xo‘jalik yurituvchi subyektlarning ulushini (ulushlarini) baholash nominal qiymat bo‘yicha amalga oshiriladi. 17. Ushbu Nizomning 11 — 15-bandlariga muvofiq investitsiya aktivlarini baholash imkonsiz bo‘lgan taqdirda, ishonchli boshqaruvchining investitsiya aktivlarini qiymati nominal qiymati bo‘yicha amalga oshiriladi.3-§. Investitsiya aktivlarinning o‘rtacha yillik qiymati 18. Ishonchli boshqaruvchining ishonchli boshqaruvida bo‘lgan investitsiya aktivlarining o‘rtacha yillik qiymati har chorakda hisobot choragi uchun investitsiya aktivlarining qiymati va ushbu Nizomda o‘rnatilgan tartibda belgilangan oldingi uch chorak asosida aniqlanadi. 19. Aktivlarni o‘rtacha yillik qiymatini aniqlash quyidagi tartibda amalga oshiriladi:SAo‘rtacha yillik = (A1 + A2 + A3 + A4)/4, bunda: SAo‘rtacha yillik — investitsiya aktivlarining o‘rtacha yillik qiymati; A1 — hisobot choragidagi investitsiya aktivlarining baholangan qiymati; A2 — o‘tgan chorakdagi investitsiya aktivlarining baholangan qiymati; A3 — avvalgi ikki chorakdagi investitsiya aktivlarining baholangan qiymati; A4 — avvalgi uch chorakdagi investitsiya aktivlarining baholangan qiymati; A1, A2, A3, A4 — ushbu Nizomning 11 — 15-bandlarida belgilangan tartibda hisoblanadi. Hisobot davri uchun ma’lumotlar bo‘lmaganda 19-bandda ko‘rsatilgan o‘rtacha yillik qiymatini hisoblash uchun formulaning surati va maxraji qiymatlari tegishli chorak uchun hisobga olinmaydi, mahraj qiymati esa ma’lumotlar mavjud bo‘lmagan davrlar soniga kamayadi. 20. Ishonchli boshqaruvchining bir nechta muassislaridan ishonchli boshqaruviga olingan investitsiya aktivlarining o‘rtacha yillik qiymati ushbu Nizomda belgilangan tartibda investitsiya aktivlarining qiymatini jamlash yo‘li bilan belgilanadi. Oldingi tahrirga qarang. 21. Ishonchli boshqaruvchi investitsiya fondlarining aktivlarini boshqarish faoliyatini investitsiya aktivlarining ishonchli boshqarish faoliyati bilan birlashtirganda investitsiya aktivlarining o‘rtacha yillik qiymati investitsiya aktivlarining chorak smetalari yordamida hisoblanadi hamda investitsiya fondlarining sof aktivlari qiymati qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda aniqlanadi.(21-band O‘zbekiston Respublikasi adliya vazirining 2021-yil 30-noyabrdagi 20-mh-sonli buyrug‘i (ro‘yxat raqami 3338, 30.11.2021-y.) tahririda — Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi, 30.11.2021-y., 10/21/3338/1117-son)4-§. Hisobotlarni taqdim etish shakli va muddatlariga qo‘yilgan talablar 22. Investitsiya aktivlarini shakllantirish va investitsiya aktivlarining o‘rtacha yillik qiymati to‘g‘risidagi hisobotlar ishonchli boshqaruvchining qimmatli qog‘ozlar bozorini tartibga solish bo‘yicha vakolatli davlat organi oldidagi hisobot hujjatlari hisoblanadi. Ishonchli boshqaruvchilar chorak hisobot tarkibida investitsiya aktivlarini shakllantirish to‘g‘risidagi hisobotni tuzadi va uni har chorakda moliyaviy hisobotlarni topshirish uchun belgilangan muddatlarda qimmatli qog‘ozlar bozorini tartibga solish bo‘yicha vakolatli davlat organiga taqdim etadi. Investitsiya aktivlarini shakllantirish va investitsiya aktivlarini o‘rtacha yillik qiymati to‘g‘risidagi hisobot, shuningdek ishonchli boshqaruvchi shartnomasiga muvofiq ishonch boshqaruvchining ta’sischisi va/yoki naf oluvchining talabiga binoan ishonchli vakil tomonidan taqdim etiladi. 23. Ishonchli boshqaruvchi chorak hisobotlar bilan bir qatorda buxgalteriya balansining nushasini 1-son shaklini taqdim etadi. Ishonchli boshqaruvchining 4-chorak uchun hisobotiga yillik buxgalteriya balansining 1-son shakli ilova qilinadi.Oldingi tahrirga qarang. 24. Hisobotlar qog‘oz va elektron shaklda taqdim etiladi. Hisobot sahifalari bog‘lanadi, raqamlanadi. (24-bandning birinchi xatboshisi O‘zbekiston Respublikasi Kapital bozorini rivojlantirish agentligi direktorining 2020-yil 20-yanvardagi 2020-03-sonli buyrug‘i (ro‘yxat raqami 1322-3, 05.02.2020-y.) tahririda — Qonun hujjatlari ma’lumotlari milliy bazasi, 05.02.2020-y., 10/20/1322-3/0128-son) Elektron shakldagi hisobot formatiga qo‘yiladigan talablar qimmatli qog‘ozlar bozorini tartibga solish bo‘yicha vakolatli davlat organi tomonidan belgilanadi. Elektron shakldagi hisobotlar mazmuni qog‘oz shaklidagi hisobotlarning mazmuniga mos kelishi kerak.Oldingi tahrirga qarang. 25. Hisobotni imzolagan mansabdor shaxslar qonunchilik hujjatlariga muvofiq hisobotlarda mavjud bo‘lgan ma’lumotlarning to‘g‘riligi uchun javobgardirlar.(25-bandning birinchi xatboshisi O‘zbekiston Respublikasi adliya vazirining 2021-yil 30-noyabrdagi 20-mh-sonli buyrug‘i (ro‘yxat raqami 3338, 30.11.2021-y.) tahririda — Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi, 30.11.2021-y., 10/21/3338/1117-son) Ishonchli boshqaruvchi investitsiya aktivlarini baholashning to‘g‘riligi va o‘z vaqtida bajarilishi uchun javobgardir.Oldingi tahrirga qarang. 26. Ko‘rsatilgan ma’lumotlar va hujjatlarning ishonchli boshqaruvchilar tomonidan taqdim etilmasligi, qonunchilik hujjatlari va qimmatli qog‘ozlarni tartibga solish bo‘yicha vakolatli davlat organining talablarini buzish, ishonchli boshqaruvchi sifatida qimmatli qog‘ozlar bozorida professional faoliyatni amalga oshirish uchun taqdim etilgan litsenziyaning amal qilishini qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda to‘xtatib qo‘yish yoki tugatish uchun asos hisoblanadi. (26-band O‘zbekiston Respublikasi adliya vazirining 2021-yil 30-noyabrdagi 20-mh-sonli buyrug‘i (ro‘yxat raqami 3338, 30.11.2021-y.) tahririda — Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi, 30.11.2021-y., 10/21/3338/1117-son)5-§. Yakuniy qoida 27. Ushbu Nizom O‘zbekiston Respublikasi Moliya vazirligi bilan kelishilgan.Moliya vaziri M. NURMURATOVToshkent sh.,2003-yil 30-dekabr(O‘zbekiston Respublikasi Qonun hujjatlari to‘plami, 2004-y., 9-son, 111-modda; 2009-y., 26-son, 302-modda; Qonun hujjatlari ma’lumotlari milliy bazasi, 13.03.2019-y., 10/19/1322-2/2768-son; 05.02.2020-y., 10/20/1322-3/0128-son; Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi, 30.11.2021-y., 10/21/3338/1117-son)
Jinoyatning katta-kichigi bo`lmaydi. Farg`ona shahridagi maishiy xizmat ko`rsatish va pedagogika kasb-hunar kollejining o`qituvchisi pora olayotganda qo`lga tushdi. Voqea tafsilotlari "Sevimli" telekanalining "Zamon" ko`rsatuvida namoyish etildi. Farg`ona shahridagi maishiy xizmat ko`rsatish va pedagogika kasb-hunar kollejining o`qituvchisi bo`lgan Inomjon Tursunovning ko`zini pul degan balo ko`r qilmaguncha yaxshigina hurmat-e`tiborga ega edi. Uning oylik maoshdan noliydigan joyi bo`lmagan. Ammo korrupsiya degan illat atrofida parvona bo`ldi-yu, hammasi bir zumda ko`kka sovurildi. Iqtisodiy jinoyatlarga qarshi kurashish departamentiga ariza bilan murojaat qilgan fuqaro Farg`ona shahridagi maishiy xizmat ko`rsatish va pedagogika kasb-hunar kollejiga ikkinchi mutaxassislik bo`yicha o`qishga kirmoqchi ekanligini, ammo mazkur o`quv dargohi o`qituvchisi undan ushbu maqsad uchun 300 AQSh dollari miqdorida pul talab qilayotganligini ma`lum qildi. Jamshid Xojimberdiev. Jinoyat ishlari bo`yicha Farg`ona shahar sudyasi: – Inomjon Tursunov hech qanday vakolatga ega bo`lmagan holda, o`zi faoliyat olib borayotgan Farg`ona shahridagi maishiy xizmat ko`rsatish va pedagogika kasb-hunar kollejiga jabrlanuvchini o`qishga kirgizib qo`yishini aytib, firibgarlik yo`li bilan uni aldab, pul olayotgan vaqtda huquqni muhofaza qilish organi xodimlari tomonidan qo`lga olindi. Sudlanuvchi Tursunov Inomjon O`z.R.JKning 168-moddasi 1-qismi bilan 1 yil muddatga ta`lim sohasida mansabdorlik va moddiy javobgarlik lavozimlarida ishlash huquqidan mahrum etish, oylik ish haqining 20 foizi davlat hisobiga o`tkazilishi belgilandi. 1 yil muddatga axloq tuzatish jazosi tayinlandi.
Mazkur qurilish kompaniyasi Bog‘dod, Portugaliya va Chexiyadagi mashhur stadionlarga loyiha bergan Quyida Bog‘dod va Chexiyadagi stadion maketini ko‘rish mumkin
noniusning qo‘zg‘almas K limb ustida siljishiga qarab aniqlanadi. Asbobning tashqi ko‘rinishi 78-rasmda ko‘rsatilgan. EP G A OL o E—- = — a B 78-rasm Ishni bajarish tartibi I. G kameradan 7 trubkani olib turib (78-rasm), yoritkich lampa manbaga ulanadi. I 2. O‘okular yordamida ko‘rish maydoni ajralish chizig‘ining aniq tasviri olinadi. 3. B mikrometr vint yordamida analazitor boshlang‘ich vaziyatiga keltiriladi. Analizatorning bu vaziyatida ko‘rish maydonining ikkala yarim doirasi ham birday ravshanlikda bo‘ladi. L lupa orqali shkalaga qarab, boshlang‘ich vaziyat belgilanadi. Bu vazifani bir necha marta takrorlagandan so‘ng, analizatorning aniq boshlang‘ich vaziyati aniqlab olmadi. . 4. G kamera ichiga ma’lum kontsentratsiyali qand eritmasi quyilgan T trubka joylashtiriladi va analizator ko‘rish maydonining ikkala yarim doirasi birday xiralikka kelguncha buriladi. Bu vazifa ham bir necha marta takrorlanadi, ya’ni analizatorni har safar chetga burib, uni yana avvalgi vaziyatiga keltiriladi. O‘lchash natijalarining o‘rtacha qiymatini olib, $ burchak topiladi. Bu burchak eritmaning qutblanish tekisligini qancha bura olganligini ko‘rsatadi. 5. Topilgan natijadan qand eritmasining solishtirma burilish doimiysi aniqlanadi. Nurning eritmadagi / yo‘li, ya’ni trubkaning 108
FONETIKA-FONOLOGIYA. MORFONOLOGIYA. ORFOEPIYA Tayanch tushunchalar. Fonetika, nutq tovushi, fonologiya, ziddiyat, unli, lablanmaganlik, lablanganlik, tor, keng, yuqori, o‘rta, quyi, undosh, korrelyativ, jarangli, jarangsiz, farqlovchi, variantlashuv, fizik (akustik) va fiziologik (artikulyatsion), nutqiy varianti, kombinator-pozitsion, singarmonizm, assimilyatsiya, dissimilyatsiya, metateza, proteza, epenteza, epiteza, prokopa, sinkopa, apakopa, sinerezis, reduksiya, eliziya, grafema, morfem variant, morfonema, agglyutinatsiya, talaffuz, sheva. 12-8. Fonetika va fonologiyaning o‘rganish manbayi, predmeti, maqsad va vazifalari Lisoniy sath sirasida fonologiya (va uning nutqiy voqeligi fonetika) eng kichik tashkil etuvchi va boshqa sathlar birliklari uchun moddiy asos bo‘luvchi birlikni beradigan sath sifatida ajralib turadi. . Insonning nutq faoliyati sezgi a’zolari asosida his qilinuvchi nutq birliklari—tovush yoki tovushlar tizimi vositasida ro‘yobga chiqadi. Nutq tovushi o‘zida uch jihatni birlashtirgan murakkab “nutqiy birlik sifatida namoyon bo‘ladi. Ular quyidagilar: a) talaffuz a’zolari bilan boshqariladigan markaziy” nerv —sistemasi mahsuli (fiziologik jihat); b) tabiatdagi har qanday tovush kabi akustik tabiatga ega (fizik, akustik jihat); d) kishilarning axborot uzatish, kommunikatsiya. vositasi (funksional, sotsial jihat). Fonetika nutqiy variant (xususiylik)ni, fonologiya esa lisoniy — “Invariant (umumiylik)ni tadqiq qiladi. Fonetika va uning birligi. Fonetika deganda tilshunoslikning eng quyi sathi ham, shu sathni o‘rganadigan sohasi ham
Muzokaralar davomida transport va tranzit sohasidagi hamkorlikni kengaytirish, bu orqali mamlakatlarimizning ushbu yo‘nalishdagi raqobatbardoshligini oshirish zarurligi qayd etildi Qishloq xo‘jaligi texnikasi, avtomobillar, elektr texnikasi uskunalarini hamkorlikda ishlab chiqarish, neft va neft mahsulotlari yetkazib berish, chegaraoldi hududlar o‘rtasida savdo-sotiqni oshirish, xizmatlar ko‘rsatish va boshqa masalalar bo‘yicha kelishuvlarga erishildi O‘zbekistonning Turkmaniston – Afg‘oniston – Pokiston – Hindiston gaz quvuri qurilishi loyihasida ishtirok etishi qayd etildi
Oradan ma’lum vaqt o‘tib, Tolib hiyla tinchlandi Shishadagi so‘nggi konyakni qadahga quyib ichdi-da, gandiraklagan ko‘yi o‘rnidan turdi va Meliboy mirobning yelkasiga qo‘lini qo‘ydi
O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti Shavkat Mirziyoyev 20-iyun kuni Konstitutsiyaviy komissiya a’zolari bilan uchrashdi. Mamlakatimiz Konstitutsiyasi mustaqillik yillarida erishilgan barcha yutuqlarning mustahkam huquqiy poydevori bo‘lib kelmoqda. Shu bilan birga, hayot ham, xalqimizning dunyoqarashi ham o‘zgarmoqda. So‘nggi yillarda fuqarolar tomonidan Konstitutsiyamizni takomillashtirish bo‘yicha ko‘plab fikrlar bildirib kelinayotgan edi. Shuni inobatga olib, joriy yil 20-may kuni Oliy Majlis palatalari Kengashlari tomonidan Konstitutsiyaviy komissiya tuzildi. O‘tgan bir oy davomida mazkur komissiyaga xalqimizdan 48 ming 492 ta taklif kelib tushdi. Uchrashuvda davlatimiz rahbari aholining bunday faolligini, mamlakatimiz kelajagiga daxldorlik hissini yuksak baholab, konstitutsiyaviy islohotlar yuzasidan o‘z fikrlarini bildirdi. – Yangilangan Konstitutsiya mamlakatimizning uzoq muddatli taraqqiyot strategiyalari, umuman, yurtimiz va xalqimizning ertangi farovon hayoti uchun mustahkam huquqiy asos hamda ishonchli kafolat yaratishi lozim. Bir so‘z bilan aytganda, “Inson qadri uchun” g‘oyasini hamda hozirgi islohotlarimizning bosh tamoyili bo‘lgan “Inson – jamiyat – davlat” degan yondashuvni Konstitutsiyamizning mazmuniga chuqur singdirib, amaliy hayotimizda bosh qadriyatga aylantirishimiz zarur. Ya’ni, insonning qadr-qimmati, sha’ni va g‘ururi bundan buyon barcha sohalarda birinchi o‘rinda turishi kerak, – dedi Shavkat Mirziyoyev. Prezidentimiz o‘z ma’ruzasida to‘rtta ustuvor yo‘nalishga e’tibor qaratib, ularning har biri bo‘yicha takliflarini aytdi. Inson, uning hayoti, erkinligi, qadr-qimmati, daxlsiz huquqlari va manfaatlari masalasi birinchi yo‘nalish sifatida ko‘rsatib o‘tildi. – Inson qadrini yuksaltirish haqiqatda davlat hokimiyati organlarining konstitutsiyaviy burchi va ustuvor vazifasi bo‘lmog‘i shart. Yangilanayotgan Konstitutsiyamizda ushbu tamoyillar aniq ifoda etilishi, o‘zining mukammal huquqiy yechimini topishi zarur, – dedi Prezident. Yashash huquqi har bir insonning uzviy huquqi ekani ta’kidlanib, Konstitutsiyaga “O‘zbekistonda o‘lim jazosi taqiqlanadi”, degan normani kiritish taklifi bildirildi. Shaxsning sudlanganligi va undan kelib chiqadigan huquqiy oqibatlar uning qarindoshlari huquqlarini cheklashga asos bo‘lishi mumkin emasligini qat’iy yozib qo‘yish zarurligi aytildi. Shuningdek, ozodlikdan mahrum etilgan shaxslarga nisbatan insoniy munosabatni ta’minlash bo‘yicha konstitutsiyaviy asoslarni mustahkamlash masalalariga to‘xtalib o‘tildi. Ma’muriy, fuqarolik, iqtisodiy, jinoiy javobgarlik va boshqa yo‘nalishdagi ishlarni ko‘rib chiqishda insonga nisbatan qo‘llaniladigan huquqiy ta’sir choralari – qonuniy maqsadga erishish uchun yetarli bo‘lishi hamda shaxsga imkon qadar yengillik yaratishi kerakligi ta’kidlandi. Ikkinchi yo‘nalishda “O‘zbekiston – ijtimoiy davlat” degan g‘oya ilgari surildi. Ma’lumki, ijtimoiy davlat har bir inson uchun munosib yashash sharoitlari yaratib beradi, hech kim e’tibordan chetda qolmaydi, o‘z muammolari bilan yolg‘iz tashlab qo‘yilmaydi. Shu bois bu yo‘nalishda aholini uy-joy bilan ta’minlash, oilaning iqtisodiy va ma’naviy asoslarini mustahkamlash, bolalarning manfaatlari va to‘laqonli rivojlanishi uchun barcha sharoitlarni yaratish, nogironligi bo‘lgan shaxslarni qo‘llab-quvvatlash, inson salomatligi va ekologiyani asrashga oid takliflar bildirildi.  – Bir so‘z bilan aytganda, davlatning erkaklar va ayollar, oilalar va bolalar, yoshlar va nuroniylar, nogironligi bor shaxslar, mamlakatda yoki uning tashqarisida bo‘lishidan qat’i nazar, barcha insonlar haqida qayg‘urishi Konstitutsiyada mustahkamlanishi zarur, – dedi Shavkat Mirziyoyev. Uchinchi yo‘nalish Konstitutsiyada mahallaning maqomini hamda davlat organlarining bu boradagi vazifalarini aniq belgilash haqida bo‘ldi. Bunda mahallalarning davlat hokimiyati organlari tizimiga kirmasligi, joylardagi mahalliy ahamiyatga molik masalalarni mustaqil hal etishi, buning uchun davlat organlari ularga ko‘mak ko‘rsatishiga oid tamoyillar o‘z ifodasini topadi. To‘rtinchi yo‘nalish mamlakatimizda davlat boshqaruvini takomillashtirish, xalq hokimiyatchiligini kuchaytirishga qaratilgani bilan juda muhim. – Biz el-yurt tashvishi bilan yashaydigan xalqchil davlat barpo etishni ko‘zlaganmiz. Bu shuni anglatadiki, davlat, uning organlari va mansabdor shaxslari xalq uchun ishlaydi, unga xizmat qiladi. Davlat hokimiyati ustidan xalq nazorati o‘rnatiladi. Konstitutsiyaga davlat organlari faoliyatida ochiqlik, shaffoflik va hisobdorlikni, mazkur organlarning ixcham va tejamkor bo‘lishini ta’minlash yuzasidan qoidalar kiritishni taklif qilaman, – dedi Prezident. Jumladan, hukumatni shakllantirish va uning samarali faoliyat yuritishini ta’minlashda Oliy Majlisning vakolatlarini kengaytirish, Prezidentning ayrim vakolatlarini Oliy Majlisga o‘tkazish bo‘yicha takliflar bildirildi. Hokimlar bir vaqtning o‘zida xalq deputatlari kengashlariga ham boshchilik qilishi haqidagi qoidani Konstitutsiyadan chiqarib tashlash vaqti kelgani ta’kidlandi. Davlatimiz rahbari Konstitutsiyaga qonunchilik takliflarini kiritish institutini joriy etishni taklif qildi. Bu qoida orqali xalq bevosita tashabbus ko‘rsatish huquqini qo‘lga kiritadi. 100 ming kishidan kam bo‘lmagan miqdordagi fuqarolar o‘z qonunchilik takliflarini Oliy Majlis Qonunchilik palatasiga kiritish imkoniyatiga ega bo‘ladi. Hukumat vakolatlarini ham kengaytirib, Vazirlar Mahkamasi va hokimliklarning ekologiya, yoshlar, oilani qo‘llab-quvvatlash, nogironligi bo‘lgan shaxslarni ijtimoiy himoya qilish, jamoat transportini rivojlantirish, aholining dam olishi uchun zarur sharoitlar yaratish, fuqarolik jamiyati institutlarini qo‘llab-quvvatlash bo‘yicha mas’uliyatini Konstitutsiyada belgilash lozimligi qayd etildi. Jahonda tub o‘zgarishlar yuz berayotgan hozirgi sharoitda, O‘zbekiston tashqi siyosatining konseptual-huquqiy asoslarini yangilash va takomillashtirish muhimligi ham ta’kidlandi. Ma’lumki, Konstitutsiyaviy komissiya tomonidan umumlashtirilgan takliflarni endi Qonunchilik palatasi deputatlari qonunchilik tashabbusi tartibida Parlament quyi palatasiga kiritadi. Parlamentda ular chuqur muhokamadan o‘tkazilib, yangilangan Konstitutsiya loyihasi tayyorlanadi. Qonunchiligimizga ko‘ra, parlamentning o‘zi ham Konstitutsiyaga o‘zgartish kiritish vakolatiga ega. Lekin Prezidentimiz Konstitutsiya loyihasini umumxalq muhokamasida ko‘rib chiqishni hamda referendum o‘tkazish yo‘li bilan qabul qilishni taklif etdi.  – Konstitutsiyaviy islohotni fuqarolarimiz fikri va qo‘llab-quvvatlashi asosida, referendum orqali amalga oshirsak, bu tom ma’noda xalqimiz xohish-irodasining ifodasi – haqiqiy xalq Konstitutsiyasi bo‘ladi, – dedi davlatimiz rahbari. Shu bois, Prezident xalqimizga murojaat qilib, konstitutsiyaviy islohot jarayonida yanada faol qatnashishga chaqirdi.  – Betakror yurtimizda barqaror jamiyatni va bardavom taraqqiyotni ta’minlash – barchamizning bosh maqsadimizdir! Men butun xalqimizni ana shu buyuk maqsadga erishishda o‘zaro birdamlikka va hamjihatlikka chaqiraman, – deya ta’kidladi Shavkat Mirziyoyev. Uchrashuv samimiy muloqot tarzida davom etdi. Konstitutsiyaviy komissiya a’zolari so‘zga chiqib, aholining takliflari, islohotlar zarurati haqida o‘z fikrlarini bildirdi.
13.6.2. Dutor Dutor chalish tanbur chalishga qaraganda yengil bo‘lgani uchun bu cholg‘u xalq orasida tanburga ko‘ra ko‘proq tarqalgan. Pardasi ba’zi o‘rinlarda o‘n uch, ba’zi o‘rinlarda o‘n to‘rtta. Pardalarning ozligi uchundir-kim, maqom kuylari dutor bilan chalinmaydi. Chalinishga majburiyat sezilsa, kuyning pardalarini o‘zgartirib, dutorda bor pardalarga moslab chalinadi. Shashmaqomning ba’zi sho‘ʻbachalarini, ufarlarini hamda xalq kuylarini dutor bilan chalish mumkin. Dutorning xaraki juda past bo‘lgani uchun ko‘p dutorchilarimiz qo‘llarini taxtaga tekkizib, dutorning mazasini qochiradi. Mashhur dutorchimiz samarqandlik Hoji Abdulaziz qo‘lini taxtaga urmay chalgani uchun uning ijrosi havas bilan tinglanadi. 13.6.3. Rubob «Musiqa tarixchasi»da rubob sultonMuhammad Xorazmshoh davrida Xorazmda paydo bo‘lgani yoziladi. Darvesh Aliy «Risolai musiqa»sida bu cholg‘uning Balxda yasalgani, Muhammad Xorazmshoh zamonida Xorazmda rivoj topgani ko‘rsatiladi. Bu cholg‘uning gavdasini to‘rt asos qismga bo‘lish mumkin: qorin, ko‘krak, bo‘yin, bosh qorin; ko‘krak ham bo‘yin qismlarining uchalasi bir bo‘lak tut yog‘ochidan «qazma» yo‘li bilan yasaladi. So‘ngra bosh yasalib, sopg‘a yopishtiriladi. Rubobning qorni bilan ko‘kragi bo‘g‘oz bilan bir-biriga bog‘langan ikki chuqur idishga o‘xshaydi. Qorin ham bo‘g‘ozning usti kiyik yo echki terisi bilan qoplanadi. Ko‘krak bilan bo‘yinning ustini esa, ingichka taxta bilan qoplaydilar. Xaraki tubdan to‘rt barmoq enliligida yuqorida turadi. Ichakdan yasalgan bosh tori borkim, «skripka» torlariga o‘xshash, yo‘g‘onlikda farqlidir. Bundan boshqa o‘n ikkita «tor osti» torlari bor. Bular tanbur simidandir. Cholg‘uchi rubob chalganda bularni chertmaydi, bularning xizmati asl torlar chertilishi ta’siri bilan titrab, asl tor tovushiga o‘zlarining mungli, titroq tovushlarini qo‘shadi.
O‘zbekiston TIVda KOICA prezidenti bilan uchrashuv bo‘lib o‘tdi 5 oktabr kuni O‘zbekiston Tashqi ishlar vazirligida Koreya xalqaro hamkorlik agentligi (KOICA) prezidenti Kim In Sik bilan uchrashuv bo‘lib o‘tdi. Bu haqda TIV matbuot xizmati xabar bergan. Kim In Sik Samarqand shahrida Professional ta'lim markazining ochilish marosimida ishtirok etish uchun KOICA delegatsiyasiga bosh bo‘lib O‘zbekistonga tashrif buyurgan. Muloqot davomida O‘zbekiston va KOICA o‘rtasidagi hamkorlikning hozirgi holati va rivojlanish istiqbollari ikki mamlakat o‘rtasidagi strategik sherikchilikning umumiy ustuvor yo‘nalishlari nuqtai nazaridan muhokama qilindi. KOICA delegatsiyasining tashrifi doirasida O‘zbekiston hukumatida, qator vazirlik va idoralarda uchrashuv va muzokaralar o‘tkazish hamda Samarqand shahrida bo‘lish rejalashtirilgan. Uchrashuvda Koreya Respublikasi Elchisi Kvon Yon U ishtirok etdi.
O‘zbekiston Respublikasi Savdo-sanoat palatasi Qoraqalpog‘iston hududiy boshqarmasi tashabbusi bilan Nukus shahrida uy bekalari uchun amaliy o‘quv mashg‘ulotlari tashkil etildi. Xotin-qizlar o‘rtasida tadbirkorlikni rivojlantirish, ularni ish bilan ta’minlash, muayyan kasbga yo‘naltirib, jamiyat hayotidagi faolligini oshirish maqsadida tashkil etilgan mazkur o‘quv mashg‘ulotlarida shahar mahallalarida yashovchi 15 nafar xotin-qiz hunar o‘rgandi. Ularga o‘z kasbining ustalari, tajribali hunarmandlar saboq berdi. - Mashg‘ulotlarda ayollarimizga tabiiy xomashyodan iste’mol mollari ishlab chiqarish sirlarini o‘rgatdik, – deydi hunarmand Zarifaxon Bahodirova. – Seminar ishtirokchilari mashg‘ulotlar davomida turli savatlar to‘qish, uy-ro‘zg‘or buyumlari yasash sirlaridan voqif bo‘ldilar. Shuningdek, ayollarga tadbirkorlik ishini tashkil etish, biznes-rejalar tuzish borasida ham zarur maslahat va tavsiyalar berildi. O‘quv-seminari yakunida ishtirokchilarga maxsus sertifikatlar topshirildi.
A to‘plam M to‘plam uchun ε to‘r deyiladi. Agar ixtiyoriy ε > 0 son uchun M to‘plamning chekli ε to‘ri mavjud bo‘lsa, M to‘la chegaralangan to‘plam deyiladi. Har qanday to‘la chegaralangan to‘plam chegaralangan bo‘ladi, lekin teskari-si o‘rinli emas. Metrik fazolarda to‘plamning nisbiy kompakt bo‘lishligi haqida quyidagi tasdiq o‘rinli. 17.1-teorema. (X, ρ) to‘la metrik fazodagi M to‘plam nisbiy kompakt bo‘lishi uchun, uning to‘la chegaralangan bo‘lishi zarur va yetarli. C[a, b] fazoda F funksiyalar oilasi berilgan bo‘lsin. Agar shunday C > 0 mavjud bo‘lib, ixtiyoriy φ ∈ F va barcha x ∈ [a, b] lar uchun | φ(x) | ≤ C tengsizlik bajarilsa, u holda F funksiyalar oilasi tekis chegaralangan deyiladi. Agar ixtiyoriy ε > 0 son uchun shunday δ > 0 son mavjud bo‘lib, |x1 − x2| < δ tengsizlikni qanoatlantiruvchi ixtiyoriy x1, x2 ∈ [a, b] hamda barcha φ ∈ F lar uchun | φ (x1) − φ (x2) | < ε tengsizlik bajarilsa, F funksiyalar oilasi tekis darajada uzluksiz deyiladi. 17.2-teorema (Arsela teoremasi). M ⊂ C [a, b] to‘plam nisbiy kompakt bo‘lishi uchun uning tekis chegaralangan va tekis darajada uzluksiz bo‘lishi zarur va yetarli. Endi biz Rn yoki Cn fazoda to‘plamning kompaktlik va nisbiy kompaktlik kriteriysini beramiz. 17.3-teorema. Rn( Cn ) metrik fazodagi K to‘plam kompakt bo‘lishi uchun, uning chegaralangan va yopiq bo‘lishi zarur va yetarli. 17.1-natija. Rn( Cn ) metrik fazodagi K to‘plam nisbiy kompakt bo‘lishi uchun, uning chegaralangan bo‘lishi zarur va yetarli. 17.1. X metrik fazoda A va B nisbiy kompakt to‘plamlar bo‘lsa, A∪B, A∩ B to‘plamlar ham nisbiy kompakt bo‘lishini isbotlang. Isbot. A va B nisbiy kompakt to‘plamlar bo‘lgani uchun, 17.1-teorema-264
UCHINCHI QISM 1 Afifaning ko‘zlari yozuvli taxtachalarda, yo‘lakda ketib borardi. Hamma yoq suv va balchiqqa to‘lgan. Yo‘ldan o‘tgan mashinalar sachratgan suvdan saqlanishga harchand urinmasin, baribir ust-boshiga suv sachrardi. Yaxshiki, odmi kiyingan. Oyog‘ida botinka, ko‘zida rangli ko‘zoynak. Havo sovuq bo‘lishiga qaramay, ko‘chada odam selday oqardi. Kimdir u yog‘ga. kimdir buyoqqa shoshadi. Yo‘ldagi mashinalarning keti uzilmaydi. «Endi bu yer Qiziloy-da, –deb o‘yladi Afifa. –Har doim odam ko‘p, tirband-. Anqara aholisi tobora ko‘payib borardi. Bir yozuv diqqatini tortdi: «Prof., doktor Mamad Jo‘shqinsel. Tug‘ruq va ayol xastaliklari mutaxassisiya. "Ajabo, unga uchrashsammikan) –deb o‘yladi. yeki ayol doktor izlasammikan?q Biroz taraddudlanib turdi. "Nima qipti{ Shu yerga kira qolay. Hech kimni tanimayman-ku. So‘rab ham o‘tirmayman: Kimga borsam ham baribir emasmi?! Binoga kirdi. Beshinchi qavatga chiqishi kerak edi. Lift tomonga yurdi. Chaqiruv tugmasini bosdi. Ancha vaqtdan keyin lift tushdi. Eshikni ochib, kirdi. Undan keyin kelgan keksaroq kishi ham liftga kirdi. U olam: "Nechanchi qavatga, xonim afandi", -deb Afifadan so‘radi. –Beshinchi. -dedi Afifa. Keksa oldin uchinchi, so‘ng beshinchi qavat tugmasini bosdi. U uchinchi qavatda tushib ketdi. Afifa beshinchi qavatga yolg‘iz o‘zi chiqdi. Izlayotgan joyi tomon yurdi. Sal ikkilanib turgach, qo‘ng‘iroq tugmasini bosdi. Eshikni yoshgina qiz ochdi. –Keling, afandim! – Xalig‘i.. Doktor Mamad Jo‘shqinsel bormi? 75
Miloddan avvalgi asrlarda sodir bo‘lgan voqealar
2. Bir qarzdorga beriladigan kreditning hajmini kamaytirish. Bu usul mijozning kreditga layoqatliligiga to‘liq amin bo‘lmagan hollarda qo‘llaniladi. Z. Kreditlarni sug‘urtalash. Kreditni sug‘urtalash uning qaytmaslik riskini to‘liq sug‘urtalash bilan shug‘ullanuvchi tashkilot zimmasiga yuklanishini ko‘zda tutadi. Sug‘urtalash bilan bog‘liq barcha xarajatlar ssuda oluvchilar tomonidan to‘lanadi. 4. Yetarli ta’minlanishni talab qilish. Bunday usul bankdan berilgan summaning qaytishini va = foiz olinishini kafolatlaydi. Kredit riskidan himoyalanishda asosiy e’tibor zararlarni qoplash 1 uchun mo‘ljallangan yetarli ta’minotni jal qilishga emas, balki ushbu zararlarga yo‘l ko‘ymaslik uchun qarzdor kreditga layoqatliligini tahlil qilishga qaratadi. 5. Diskontli ssudalar berish. Diskontli ssudalar unchalik katta bo‘lmagan darajada kredit riskini pasaytirishga yordam beradi. Bunday usulda kredit berish kreditga minimum to‘lov olishni ta’minlaydi. Agar kredit riskidan himoyalanishning boshqa usullari qo‘llanilmasa, uning qaytishi muammolar bilan bog‘liq bo‘lishi mumkin. Biz oldingi boblarda riskning turlari to‘g‘risida to‘xtalganimiz uchun hozir ba’zi bir risklarni kamaytirish yo‘llari to‘g‘risida gapirib o‘tmoqchimiz. Banklarda foiz riski quyidagi usul vositasida pasaytirilishi mumkin: 1. Foiz riskini quyi bo‘g‘indagi tegishli sug‘urta tashkilotiga o‘tkazish yo‘li bilan sug‘urtalash. 2. Kreditlarni suzuvchi foiz stavkasida berish. Bu narsa bangga berilgan kreditlarining foiz stavkasiga bozordagi foiz stavkalarining tebranishni hisobga olib tegishli o‘zgarishlar kiritishga imkoniyat beradi va bank ssuda 207
Majoziy ertaklar hayvonlar haqidagi ertaklar zaminida vujudga kelib, tanqidiy vazifani ado etishga bo‘ysundiri!di. Bir vaqtlar totem sanalgan hayvonlar ijtimoiy-siyosiy mazmunni aks ettiruvchi ko‘chma ma’nodagi personajlarga aylanadi. Bunday ertaklarning g‘oyaviy mazmuni va obrazlar talqinida majoz asosiy o‘rinda turadi. Majoziy ertaklarning pedagogik ahamiyati katta. O‘zbek xalq ertaklari orasida sehrli ertaklar alohida turkumni tashkil etadi. Sehrli ertaklarning yuzaga kelishi qadimiy tarixga ega bo‘lib, ularning ildizi ibtidoiy jamiyatga bog‘lanadi. Sehrli ertaklarda personajlar, voqea va hodisalar odatdan tashqari, g‘ayritabiiy holda tasvirlanadi. Sehrli ertaklardagi har bir epizod qahramonlarning xatti-harakatlari, sehr, jodu, mo‘jiza, xayoliy obrazlar bilan bog‘lanadi. Sehrli ertaklarda u yoki bu totem hayvon asosiy personaj bo‘lib, bosh qahramon yordamchisi sifatida hal qiluvchi rolni o‘ynaydi. Sehrli ertaklar poetikasida tilsim alohida o‘rin tutadi. Tilsim va tilsimli hodisalar ta’sirchanlikni orttirib, ertaklarga xos tabiat yaratadi, voqea va hodisalar mazmunini ochadi, qahramon ruhini belgilaydi. Tilsim syujetning asosiy bezagi, ertak poetikasining tarkibiy qismidir. Chunki sehr-jodu va tilsim vositalari ertak syujetini harakatga keltiradi, qahramonlar xarakterini belgilaydi. Maishiy ertaklarning tematikasi, g‘oyaviy mazmuni sehrli ertaklardan farq qiladi. Aqlni sinash, vafodorlik, jangovarlik, o1-laviy tortishuvlar, ayyorlik va tentaklikni tanqid qilish bu xildagi ertaklarning asosiy tematikasini tashkil etadi. Shuning uchun ularda ijtimoiy tengsizlik, adolatsizlik, zulm va zo‘rlik qoralanib, ezgulik va haqiqat ulug‘lanadi. Ertak qahramonlari —hayotning faol kishilari, ular ajoyib va g‘aroyib yordamchilarsiz ish ko‘radilar, aq! kuchi, tadbirkorlik, chidam, jasorat, iroda kuchi, do‘stga vafodorlik, sadoqat, adolatsizlikka nisbatan murosasizlik ularning asosiy sifatlaridir. Maishiy ertaklarda voqealar harakati nisbatan hayotiy. Ertak syujetini asosan sotsial-maishiy motivlar tashkil qiladi. : 151
Bir podachining o‘g‘li daryo bo‘yida mol boqib yurar ekan Bir to‘da baliqchi daryoga to‘r solibdi Podachi bola baliqchilarga yig‘lab, bunday debdi: Chol bilan o‘g‘li qizga haligi baliqdan pishirib berishibdi So‘ngra qiz so‘rabdi: — Ota, sizning kasbingiz nima, o‘g‘lingizning kasbi nima? — Men podachi edim Endi qarib qoldim O‘g‘lim podachilik qiladi Qiz suyunib aytibdi: — Men endi murodimga yetdim Sizga qiz bo‘laman Xohlasangiz meni o‘g‘lingizga olib bering
» Bernd Leno "Arsenal"da qaysi raqamda o'ynaydi? » Mesut Ozil endi "Arsenal"da yangi raqamda o'ynaydi » Sokratis "Arsenal"da qaysi raqamda o'ynaydi? » Obameyyang "Arsenal"da qaysi raqamda o'ynaydi?
Teorema. Parallelogramm diagonallari bir nuqtada kesishadi va kesishish nuqtasida teng ikkiga bo‘linadi (67-rasm). Isbot. AC va BD diagonallari o‘tkazamiz. Diagonallar bir nuqtada kesishadi. 67-rasm
O‘zbekiston Prezidenti Ozarbayjon Bosh vazirining oʻrinbosarini qabul qildi 16.07.2021 Toshkent xalqaro konferensiyasi doirasida O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti Shavkat Mirziyoyev Ozarbayjon Respublikasi Bosh vazirining oʻrinbosari Shaxin Mustafoyev bilan uchrashuv oʻtkazdi. O‘zbekiston va Ozarbayjon oʻrtasidagi oʻzaro manfaatli hamkorlikni rivojlantirish, mamlakatlarimizning an’anaviy yaqin va doʻstona munosabatlarini yanada mustahkamlash masalalari muhokama qilindi. Shaxin Mustafoyev davlatimiz rahbariga Ozarbayjon Prezidenti Ilhom Aliyevning samimiy salomi va eng ezgu tilaklarini yetkazdi. Suhbat chogʻida ikki tomonlama amaliy hamkorlikni kengaytirish, eng avvalo savdo, sanoat, qishloq xoʻjaligi, transport va logistiki loyihalarini ilgari surish hamda madaniy-gumanitar almashinuv dasturlarini amalga oshirish masalalariga alohida e’tibor qaratildi. Boʻlajak oliy darajadagi sammitga tayyorgarlik doirasida Hukumatlararo komissiya va Ishbilarmonlar kengashining navbatdagi yigʻilishlarini oʻtkazish, birinchi Hududlararo forumni tashkil etish yuzasidan kelishuvga erishildi.
O‘zbekiston BMTning 50 yilligiga bag‘ishlangan tantanalarda faol qatnashdi Mamlakatimiz Prezidenti I Karimov BMT Bosh Assambleyasining 1995-yil 22—24-oktabrda bo‘lgan yubiley sessiyasida qatnashib nutq so‘zladi
1863 yil 15 noyabr kuni Hirotdan 2000 kishilik karvon bilan Mashhadga qarab jo‘naydi O'n ikki kun yo‘l yurib, 27 noyabr kuni Mashhadga yetib keladi va bu Eron shahrida birinchi qilgan ishi - Mashhad shahrining gubernatori bo‘lib turgan ingliz polkovnigi Dolmaj qabulida bo‘ladi Mana shu kundan boshlab Rashid afandi o‘zining darvish niqobini olib tashlab, yana Armin Vamberi qiyofasiga kiradi Ingliz polkovnigi Dolmaj uni 1863 yil 25 dekabr kunigacha mehmon qiladi Vamberining o‘zi iqror bo‘lishicha, yangi yil - mavludni mehmondo‘st polkovnik bilan o‘tkazib, 1863 yil 26 dekabr kuni Tehronga qarab yuradi Bu safar u karvonsiz, o‘zbek yo‘ldoshi mulla Ishoq bilan otda yo‘lga chiqadi A Vamberidan u to‘plagan O'rta Osiyoga oid dastlabki ma'lumotlar bilan tanishgan ingliz polkovnigi Vamberi va mulla Ishoqni ikki yaxshi ot va yetarli yo‘l anjomlari va xarajat bilan ta'minlaydi
43 (Ey Muhammad), Alloh sizni afv qildi (Lekin) nima uchun to sizga rostgo‘y kishilar aniq bo‘lib, yolg‘onchilarni ham aniq bilguningizcha, (ya’ni, ularning yolg‘on qasamlariga ishonib) ularga (jihodga chiqmaslik uchun) izn berdingiz?! 45 Balki faqat Allohga va oxirat kuniga ishonmaydigan va ko‘ngillarida shakshubha bo‘lgan kimsalargina sizdan (qolish uchun) izn so‘raydilar Chunki ular o‘z shubhalarida ikkilanib yuradilar
gan yoki sekinroq o‘sgan holatda, milliy iste’molchi uchun chetdan xorijiy tovarlarni olib kelishni foydali qilib qo‘yadi. O‘z navbatida, mazkur mamlakat tovar va xizmatlarini xorijiy iste’molchilar tomonidan xarid qilish hajmi ham qisqaradi. Natijada bu mamlakatning eksport hajmi kamayadi. Eksport hajmining kamayishi va import hajmining oshishi sof eksportning va pirovardida, yalpi talab umumiy hajmining qisqarishiga olib keladi. Tashqi va ichki talabning ortishi va xo‘jalik yuritish sharoitlarining yaxshilanishi sanoatning barqaror rivojlanishga ijobiy ta’sir ko‘rsatib kelmoqda. Jumladan, sanoat mahsulotlarini ishlabchiqarish hajmi 2007-yilda oldingi yilga nisbatan 12,196ga ortdi va 18314,7 mlrd. so‘mni tashkil etdi. 2008-yilda esa bu ko‘rsatkich 12,796ga oshdi. Sanoatning yuqori sur’atlar bilan rivojlanishida korxonalarni modernizatsiyalash va tarkibiy o‘zgartirish, tarmoqlar boshqaruv tizimini isloh qilish, iqtisodiy islohotlarni chuqurlashtirish chora-tadbirlarining amalga oshirilishi sabab bo‘ldi. Sanoatning YAIM tarkibidagi ulushi 2000-yildagi 14,296 dan 2008-yilda 22,395 ga oshdi. Qo‘shilgan qiymat o‘sishining yarmidan ko‘prog‘i tayanch tarmoqlarda ishlabchiqarishning kengayishi hisobiga yuz berdi. Yalpi talab hajmiga narxdan tashqari omillar ham ta’sir ko‘rsatadi. Quyida ulardan eng muhimlarini ko‘rib chiqamiz. 1. Iste’mol sarflaridagi o‘zgarishlar. Narx darajasining o‘zgarishiga bog‘liq bo‘lmagan holda, narxdan tashqari bir yoki bir nechta omillar ta’sirida iste’molchilar xaridi hajmida o‘zgarish ro‘y berishi mumkin. Bu iste’molchi farovonligi, iste’molchining kutishi, iste’molchining qarzlari va soliqlarning o‘zgarishi natijasi hisoblanadi. Iste’molchining farovonligi uning moliyaviy aktivlarga (aksiya va obligatsiya) hamda uy va yer kabi ko‘chmas mulklarga egaligiga bog‘liq bo‘ladi. Ular real qiymatining keskin kamayishi tovar xarid qilish hajmining kamayishiga olib keladi. Iste’mol sarflarining qisqarishi natijasila yalpi talab kamayadi. Aksincha, moddiy va moliyaviy boyliklar real qiymatining oshishi natijasida, narxlarning mavjud darajasida iste’mol sarflari o‘sadi. Bunga aksiya kursining keskin oshishi. hatto narxlar darajasi o‘zgarmay qolganda iste’molchi farovonligining o‘sishiga olib kelishini misol qilib keltirish mumkin. YA Ba ep real qiymatining keskin kamayishi narx umumiyda-403
o yu TU Xo a Iz y le ILI Vim amin IR INN ZU QZ U 2 IF 14 19 54 b amfy jin va 2 123 3$ EE
126 xorijiy investitsiyalar hisobiga amalga oshiriladigan investitsiya loyihalari kiritiladi. Dasturning aniq ro‘yxati quyidagilardan iborat bo‘ladi: - iqtisodiѐtni, ijtimoiy sohani va mamlakat mudofaa qudratini tarkibiy o‘zgartirishni ta’minlovchi respublika iqtisodiѐti ustuvor yo‘nalishlarinirivojlantirish dasturlarinimoliyalashtirishga yo‘naltiriladigan markazlashtirilgan investitsiyalar limitlaridan; -xorijiy investitsiyalar va hukumat kafolati ostida kreditlarni jalb etgan holda amalga oshiriladigan investitsiya loyihalarining aniq dasturidan; -to‘g‘ridan to‘g‘ri xorijiy investitsiyalar va kreditlarni jalb etgan holda amalga oshiriladigan investitsiya loyihalarining aniq dasturidan; -ustuvor investitsiya takliflarining yig‘ma ro‘yxatidan iborat bo‘ladi. Ijtimoiy soha obyektlarining prognozlashtirilaѐtgan hajmlari dasturga yiriklashtirilgan, buyurtmachilar va obyektlar bo‘yicha taqsimlanmagan holda kiritiladi. Quyidagilar loyihalarni amalga oshirishning birinchi yilda ularni aniq dasturga kiritishning majburiy shartlari hisoblanadi. -belgilangan tartibda tasdiqlangan loyihaning (investitsiyaloyihasining texnik-iqtisodiy asoslashlari, texnik-iqtisodiyhisob-kitoblari) mavjud bo‘lishi; -moliyalashtirish manbalarining va kreditlarning shartnomada belgilangan muddatda qaytarilishining tasdiqlanishi. Aniq dasturni shakllantirish jaraѐni har bir loyiha bo‘yicha batafsil axborot tayѐrlash, loyihani ustuvorligi bo‘yicha tanlab olish va ro‘yxatni shakllantirishdan iborat bo‘ladi. 4. Investitsiya dasturlari asosida kapital qo‘yilmalarni moliyalashtirish (markazlashgan va markazlashmagan investitsiyalar). ―O‘zbekiston Respublikasining 2016-yilga mo‘ljallangan investitsiya dasturi to‘g‘risida‖gi Prezident qarorining bajarilishi yo‘lida qishloq va suv xo‘jaligi tizimini yanada rivojlantirish uchun tegishli vazirlik va idoralar bilan birgalikda 2015-2015-yillarda amalga oshirilishi ko‘zda tutilgan 27 ta istiqbolli loyiha bo‘yicha 990 million AQSH dollarilik moliyalash manbai belgilandi. XXR hukumati, Jahon banki, Osiѐ taraqqiѐt banki, Islom taraqqiѐt banki va Fransiya hukumati ushbu loyihalarni moliyalash uchun potensial xorijiy investorlar hisoblanadi. Mazkur tadbirlarning amalga oshirilishi natijasida 500 ming gektardan ortiq sug‘oriladigan hudud suv bilan ta’minlanib, 100 ming gektardan ortiq yerning meliorativ holati yaxshilanadi. Alohida ta’kidlash joizki, 2010- yilda O‘zbekiston 1976-yil 13-iyunda imzolangan Xalqaro qishloq xo‘jaligini rivojlantirish fondi (IFAD)ni tashkil etish to‘g‘risidagi kelishuvga qo‘shildi, bu qishloq va suv xo‘jaligi sohasidagi investitsiya loyihalarini moliyalashning qo‘shimcha manbai hisoblanadi.
hisoblanadi. va ta’sir va qarshi ta’sir kuchlari har xil jismlarga qo‘yilganligi tufayli ularni qo‘shish, ta’sir qiluvchi kuchlarni esa—teng ta’sir qiluvchi kuchlar bilan almashtirish mumkin emas. Yuorida aytilganidek, odam harakat amalini amalga oshirar ekan, murakkab harakatda ishtirok etadi, ushbu murakkab harakat ancha oddiy —ilgarilanma va aylanma harakatlardan tarkib topadi. Ularning har biri uchun bir-biridan farq qiladigan tavsiflar mavjud. Ushbu harakatlarning kuchi va natijalarini ilgarilanma harakatga qo‘llash mumkin. Aylanma harakat paytida kuchning o‘zi ahamiyatga ega bo‘lmaydi, balki uning momenti ahamiyatli. Kuch momenti kuchning modulini, uning yelkasiga (d) ko‘paytmasiga teng: M— Fd. Kuchning yelkasi—bu, aylanish o‘qidan toki kuchning ta’sir chizig‘iga qadar bo‘lgan qisqa masofa. Agarda, kuch perpendikulyar o‘qning yassiligida yotmagan bo‘lsa, unda uning momentini, ushbu yassilikda yotgan tarkib toptiruvchi kuch yuzaga keltiradi. Qolgan tarkibiy qismlar kuch momentining kattaliklariga ta’sir ko‘rsatmaydi. O‘q bilan to‘g‘ri keladigan yoki unga parallel bo‘lgan kuch o‘qqa nisbatan yelkaga ega bo‘lmaydi va shundan kelib chiqqan holda, kuch momentini yuzaga keltirmaydi, faqatgina o‘q mustahkamlangan holatda bo‘lsa. Agarda, jism erkin bo‘lsa va o‘zining biron-bir qismida mustahkamlanmagan bo‘lsa, unga ta’sir ko‘rsatadigan har qanday kuch, bir lahzada ixtiyoriy yuzaga keladigan nisbiy kuch momentini yuzaga keltiradi. Ilgarilanma harakatda jismning inertliligi o‘lchami — massa hisoblanadi. Aylanish paytida, harakatning xarakteri faqatgina jismning massasiga umuman oddiygina bog‘liq bo‘lib qolmasdan, balki aylanish o‘qiga nisbatan uni taqsimlanishiga ham bog‘liq bo‘ladi. Shuning uchun, aylanma harakat uchun inertlikning o‘zini o‘lchami kiritiladi va u, inersiya momenti deb ataladi. Aylanish o‘qiga nisbatan jismning inersiya momenti (J) jismning barcha moddiy nuqtalari massalarini, ushbu nuqtalarni o‘qdan bo‘lgan masofasining kvadratiga ko‘paytmasining algebraik yig‘indisiga teng: J-Xmn. 133
Ravshan Ermatov Avstraliya - BAA uchrashuvini boshqaradi O`zbekistonlik FIFA referisi Ravshan Ermatov boshchiligidagi hakamlar brigadasi Osiyo Kubogi yarim finalidan o`rin olgan Avstraliya va BAA terma jamoalari o`rtasidagi uchrashuvni boshqarib boradi. Bu haqda uz24.uz nashri xabar beradi. 27 yanvar kuni bo`lib o`tadigan uchrashuvda Ermatovga qanotlarda Abduhamidillo Rasulov (O`zbekiston) hamda Bahodir Qo`chqorov (Qirg`iziston) yordam berishadi. Eslatib o`tamiz, o`zbekistonlik referi bungacha Osiyo Kubogi-2015 bahslarida uchta uchrashuvda, jumladan musobaqaning ochilish o`yini Avstraliya - Kuvayt, 2-tur doirasida Qatar va Eron hamda 3-tur doirasidagi Yaponi hamda Iordaniya terma jamoalari o`rtasidagi uchrashuvlarni boshqargan edi.
deyiladi (21.7-ta’rifga qarang). To‘plam nisbiy kompakt bo‘lishi uchun uning to‘la chegaralangan bo‘lishi zarur va yetarli (21.5-teoremaga qarang). Chekli o‘lchamli fazolarda to‘plam kompakt bo‘lishi uchun (21.4-teoremaga qarang) uning chegaralangan va yopiq bo‘lishi zarur va yetarlidir. Asosiy funksional fazolardan biri Cfa, b) fazodir. Bu fazodagi to‘plamning nisbiy kompaktlik kriteriysi Arsela teoremasi (21.6-teoremaga qarang) yordamida bayon qilingan. y, p 27 1 fazoda to‘plam nisbiy kompakt bo‘lishining zarur va yetarli shartlari 21.8-teoremada keltirilgan. Chekk o‘lchamli fazolarda aniqlangan chiziqli operatorlardan farqli o‘laroq, cheksiz o‘lchamli fazolardagi ixtiyoriy chiziqli operatorning spektrini to‘la o‘rganish ancha qiyin masaladir. Lekin kompakt operatorlarning spektrini to‘laroq o‘rganish mumkin. Kompakt operatorlar xossalariga ko‘ra chekli o‘lchamli operatorlarga o‘xshab ketadi va ularning spektri yetarlicha aniq tavsiflanadi. Bundan tashqari, kompakt operatorlar ko‘plab tatbiqlarga ega, masalan integral tenglamalar vazariyasida. Bu nazariyaning bir qismini biz keyingi 37— 40-paragraflarda keltiramiz. 35.1-ta’rif. Agar AE L(X, Y) va dim mA « oo bo‘lsa, u holda A ga chekli o‘lchamli operator deyiladi. Agar dimim A —7 bo‘lsa, u holda A ga n o‘lchamli operator deyiladi. 35.2-ta’rif. Bizga A: X—Y operator berilgan bo‘lsin. Agar A operator X dagi har qanday chegaralangan to‘plamni Y dagi nisbiy kompakt to‘plarga akslantirsa, u holda. A kompakt operator yoki to‘la uzluksiz operator deyiladi. Chekli o‘lchamli fazolarda to‘plam kompakt bo‘lishi uchun (21.4-teorema,) uning chegaralangan va yopiq bo‘lishi yetarli va zarurdir. Demak, chekli o‘lchari-li fazodagi har qanday chegaralangan to‘plam nisbiy kompaktdir va aksincha (21.1-natijaga qarang). 35.1-tecrema. A: (CC? — €? chiziqli operator kompaktdir. 373
U 3 Ey husnunga zarroti jahon ichra tajalli, mazhar sanga ashyo, Sen lutf bila kavnu makon ichida mavli, olam sanga mavlo. Haryon kezaram telba sifat toki yashunding, ko‘zdin pari yanglig‘, Majnundin o‘zin toki nihon qilmadi Laylo, ul bo‘lmadi shaydo. Uryon badanim zaxmlari ichra emas qon, yuz pora ko‘nguldur, Bu ravzanalardin qiladur har biri ya’ni husnungg‘a tamosho, Haryon nazarim tushsa sen ollimda turubsen ko‘rmas vale ag‘yor, Ravshandurur ushbuki, emas qobili a’mo nazzorai bayzo. Ul nodiradinkim, laqabin hur demishlar husnung erur ahsan, Ul manzaradinkim, otidur jannati a’lo, ko‘yyung erur a’lo. Zuhd ichida topmadi Navoiy chu makome, emdi qilur ohang, Kim bulg‘ay ul-u boda-yu bir turfa mug‘anniy, mug‘ kulbasi ma’vo. Har gavhari tufrog‘ uza bir qatra suv yanglig‘ tushkach adam ulg‘ay. Gar qilmasa ishfoq etibon Xisravi G‘ozi nazmi sori parvo.
va o‘ngga surish amallari. Baytdagi bitlar qiymatini yoki o‘ngga surish uchun, mos ravishda “«€” va “3” qo‘llaniladi. Amaldan keyingi son bitlarning nechta o‘rin yoki o‘nga surilishini bildiradi. Masalan, “ tnsigned char A—I2; — //4-000011003-0x0C 16; qa yo 7 ; Razryadlarni n ta chapga (o‘nga) surish, sonni 2" soniga paytirish (bo‘lish) amali bilan ekvivalent bolib, bu nisbatan tez hadi. Shuni e’tiborga olish kerakki, operand ishorali son Pa, u holda chapga surishda eng chapdagi ishora razryadi orlanadi (ishora saqlanib qoladi) va manfiy sonlar ustida bu jal bajarilganda matematik nuqtai-nazardan xato natijalar yuzaga ladi: unsigned char
Bulutlar karvonining yo‘nalishini yaqinda payqab qoldi Sizif Uvada-uvada bo‘ladimi, sidirg‘asiga osmonni qoplagan bo‘ladimi, charog‘on yoxud tund-qoramtir bo‘ladimi, qat’i nazar, bulutlar Sizif ishg‘ol etishga urinayotgan tog‘ cho‘qqisi tepasida birrov yig‘ilib, bamisoli qiz mammini tavof qilgachgina dengiz tomon yo‘l olishar ekan Bulut oqimi yaqinlashgani sayin esa dengiz sathi harakatga tushar – to‘lqin izidan to‘lqin kelib qirg‘oqqa urilar, oppoq ko‘piklar favvora yasab havoga sochilar, Sizifning nigohi ilg‘amaydigan olislarga borib esa bulutlar o‘ynoqi dengiz mavjlari og‘ushiga singib ketishardi
1 Oʻzbekcha (uz) Morfologik va sintaktik xususiyatlari[tahrirlash] Oʻzbek tilining etimologik lugʻati (I-jild) maʼlumotlaridan foydalanilgan; q Adabiyotlar roʻyxati