text
stringlengths 7
335k
|
|---|
Fotojamlanma: Moskvadagi dovul oqibatlari
29 may kuni Moskva shahri va Moskva viloyatida kuzatilgan dovul oqibatida 11 kishi halok bo‘ldi, 100 dan ortiqroq kishi jarohatlandi. Kuchli shamol yuzlab daraxtlarni ildizi bilan qo‘porib tashladi va o‘nlab mashinalarga shikast yetkazdi. Ijtimoiy tarmoqlar dovul oqibatlari tasvirlangan suratlar va videolar bilan to‘lib ketdi.
|
tobora avjiga minayoggan xalq noroziligining zamiridagi asosiy sabab va oqibatlarini kschiktirmasdap o‘rganish maqsadga
muvofiq. Imperiya sha’niga isnod keltiruvchi ba’zi g‘ayriqonuniy xatti-harakatlardan tiyilish lozim ko‘rinadi; to‘rginchidan,
Muhammadaln-Dukchi eshonga o‘xshash va mepimcha, Yaqin Sharqmam-lakatlari bilan aloqa qilishga urinayoggai shaxslarning payini
qirqish va nihoyat faqat markazlarlagina emas, mahalliy mintaqalarda ham imiyeriya ta’sirini kuchaytirish va imkon qadar pra-voslav aqidalarni aholi ongiga singdirish yo‘llarini joriy etish
kerak...
Bosh harbiy guberpatorning asablari xiyla taranglashgan edi.
So‘nggi kunlardagi voqslar uni chindan toliqtirdi. U halovatsiz
titrayotgan qo‘llari bilan yakkam-dukkam oppoq sochlarini siylar
ekan nazarida yaqin orada imperiyani qattiq larzaga keltirish
ehtimoli bor hodisa ro‘y beradigandek yurak-yurakdan xavf tuya
boshladi. Kun aro qayerdadir bir mojaro chiqib turibdi. Aslida
generalga Rusiyaning ichkarisidan so‘rab-surishtirmay olib keltirilayotgan katorgachilar, bezori, o‘g‘ri, qailoblar oqimi yoqmayotgan edi. Sababi, bu telbagezik mehmonlardan Rusiyaning o‘zida
ham jonbezor bo‘lishgan. Qachon qaramang yo terror, yo biror boshqa bir noma’qulchilikni o‘ylab topishadi. Birgina imperator
oliy hazratlari Aleksandr Biripchiga o‘n sakkiz marta suiqasd
qilib, oxir boshiga stganlar ham shularning o‘zi. Qurib ketgur-larning yarmidan ko‘pi o‘zini revolyutsionser deb hisoblaydi va hech
balodan qaytmaydi. Keyingi paytlarda Oloy tomonlarda hamma-yoqni bulg‘ab tashlagan ham shular. Gsisral buni bilardi. Ammo
Psterburgdan ko‘ra Sharqqa ularning ta’sirini ko‘proq o‘tkazish
kerak ekanligi ham imiseriya siyosatining bir halqasi. Tabiiyki,
ularsiz bu siyosatni chuqur singdirish mumkin emas. Mujik hamma
yoqda mujik. U albatta, ichadi, zo‘rlaydi, o‘zini ko‘rsatadi. Qurol
hamma vaqt ham ish beravermaydi. Biroq keyingi paytdagi ko‘plab
noroziliklar ular tufayli kelib chiqmoqda... Geperal shular
haqida o‘ylar ekan, maslahatchilarning kutib qolganini sezdi va
zudlik bilan o‘zini o‘nglab, farmoyish berishga kirishdi.
–Demak, olti nafar mujik o‘ldirilgan, bir xutor batamom
yoqib yuborilgan. Imperiyaning chekka bir viloyatida panshaxa va
bolta bilan, ya’ni stspanchasiga ko‘tarilgan isyoi oqibatida shu
79
|
…va qisqa muddatli migrantlar
Toʻqqiz oy va undan ortiq muddatga keluvchi migrantlardan farqli ravishda qisqa muddatli migratsiyada vaziyat 2010 yildan buyon keskin oʻzgarmasdan kelmoqda, deb taʼkidlaydi RANXiGS ijtimoiy tahlil va taxmin instituti yetakchi ilmiy xodimi Yuliya Florinskaya
|
FOYDALANILGAN ADABIYOTLAR
1. V.R. Aleshkin, M.P. Roshin. Mexanizatsiya jivotnovodstva. —M.:
Agropromizdat,
1985.
2. N.N.
Belyanchikov,
A.I.
Smirnov. Mexanizatsiya jivotnovod-stva i kormoprigotovleniya. M.: VO Agropromizdat, 1990.
3. N.V. Bragines, D.A. Palishkin. Kursovoye i diplomnose proyek-tirovanis po mexanizatsii jivotnovodstva. 3-ye izd. M.: Agropromizdat, 1991.
4.G. Brand. Proyektirovanis jivotnovodcheskix kompleksov. (Perevod s ne-msikogo yazmka). M.: Stroyizdat, 1979.
5.M.I.Yegorchenkov, N.G. Shamov. Kormotsexi jivotnovodcheskix ferm.
M.: Kolos,
1983.
6.A.M. Zavrajnov, D.I. Nikolasv. Mexanizatsiya prigotovleniya i
xransniya kormov. M.: Agropromizdat, 1990.
7.Yu.V. Krasnokutskiy Yu.V. Mexanizatsiya pervichnoy obrabotki mo-loka. 2-s izd. M.: Agropromizdat, 1988.
8. Yu.N. Kovalsv. Texnologiya i mexanizatsiya jivotnovodstva. M.: IRPO:
Izd. sentr «Akadsmiya», 1988.
9.A.P. Konakov, Yu.N. Yudasv,
R.B. Kozin. Mexanizatsiya razda-chi kormov. M.: Agropromizdat, 1989.
10.G.M. Kukta. Mashinm i oborudovaniye dlya prigotovleniya kormov. M.:
Agropromizdat,
1987.
P.I.V. Kulakovskiy.
idr. Mashinm i oborudovaniye dlya prigotovle-niya kormov. Ch 1, Spravochnik. M.: Rossel’xozizdat. 1987.
12. S.V.
Mel’nikov. Texnologicheskos oborudovaniye jivotnovodcheskix
ferm i kompleksov. 2-izd. L.: Agropromizdat, 1985.
13.D.N. Murusidzes, A.B. Levin. Texnologiya proizvodstva produk-sii jivotnovodstva. M.: Agropromizdat, 1992.
14. Sh.N. Nurtasv. Texnologichseskos oborudovanis ovsevodcheskix kompleksov. Alma ata, 1985.
15. V.N. Rijenkov. Mashinn i oborudovaniye dlya svinovodcheskix ferm i
kompleksov. M.: Rossel’xozizdat, 1982.
16. V. M. Soqolov. Kompleksnaya mexanizatsiya ovsevodstva. Spravochnik.
M. VO Agropromizdat,
1987.
17. B.M. Tojiboyev, A.S. Sirojiddinov. Chorvachilik va chorvachilikni mexanizatsiyalashtirishga oid ruscha-o‘zbekcha lug‘at. T.: Uzgiprozsm, 1994.
267
|
2-mavzu
O‘ZBEK TILI-DAVLAT TILI
1. Savollarga javob bering:
Insonlarning muloqot vositasi nima?
Til qanday hodisa?
O‘zbek tili qaysi tillar guruhiga kiradi?
O‘zbek adabiy tilining asoschisi kim?
O‘zbek tiliga Davlat tili maqomi qachon berildi?
“Davlat tili to‘g‘risida”gi qonunning mazmuni nimadan iborat?
2. Berilgan jumlalarga tayanib, kichik dialoglar tuzing.
—Ha, men bir necha tilda so‘zlashaman.
—Eng murakkab tillar—arab, grek va hind tillari. Yevropa tillarini
o‘rganish osonroq.
—Eng muhimi—kuchli xotira va xohish.
—Tarjimonlik qilish uchun tilda erkin so‘zlashish kerak.
3. Matnni abzaslarga bo‘lib o‘qing. Undagi asosiy fikrni yozma
ravishda ifodalang.
14
|
215
18. Kasbiy yo‘nalganlik prinsipini mohiyatini ѐriting.
19. Ko‘rgazmalilik prinsipining mohiyatini tushuntiring.
20. Tushunarlilik prinsipining mohiyatini baѐn eting.
21. O‘quvchilar qanday mezonlarga ko‘ra baholanadi?
22. Kasbiy ta’lim tarbiya ishida individual ѐndashuvining mohiyati
nimadan iborat.
23. Kasbiy ta’limda nazariyani amaliѐt bilan aloqadorligi prinsipining
mohiyati nimadan iborat?
24. O‘quv me’ѐriy hujjatlari deganda nimalarni tushunasiz, ular bir–
biri bilan qanday aloqadorlikka ega?
25. Uzluksiz ta’lim tizimining qaysi bo‘g‘ini ixtiѐriy majburiy deb
ataladi, uning mohiyatini baѐn eting?
26. Noan’anaviy darslardan ko‘zlangan asosiy maqsadlari nimadan iborat?
27. An’anaviy darslar qanday kamchiliklarga egaligi e’tirof etilgan?
28. Dasturli ta’lim deganda nimani tushunasiz?
29. Kadrlar tayѐrlash milliy dasturini ro‘ѐbga chiqarishning qanday
bosqichlariga ega?
30. Kasb–hunar ta’limi pedagogikasining metodologik asoslarini
nimalar tashkil etadi.
31. Yoshlarning tarbiyalanganligi qanday ko‘rsatgichlarga binoan aniqlanadi?
32. Kadrlar tayѐrlash milliy modeli nimalardan iborat?
33. Kadrlar tayѐrlash milliy dasturining maqsadi nimalardan iborat?
34. Kadrlar tayѐrlash milliy dasturining vazifalarini ѐritib o‘ting?
35. Kasbiy ta’lim tizimda keng ko‘lamda qo‘llaniladigan beshta didaktik
kategoriyani sanab mohiyatini ѐriting?
36. Kasbiy ta’lim muassasalarida nima uchun Dars ta’lim tarbiya
jaraѐnining asosiy shakli deb ataladi?
37. Monologik ta’limdan qansi xollarda foydalaniladi?
38. “Ko‘nikma”, “Bilim” va “Malaka”larni shakllantirish ketma–ketligini
tushuntiring hamda ularga izoh bering?
39. Maxsus fanlar bo‘yicha amaliy mashg‘ulotlar qanday bosqichlarda amalga
oshiriladi?
40. O‘quv ishlarini boshqarilishiga ko‘ra ta’lim metodlari qanday turlarga
bo‘linadi?
41. Ta’lim natijalariga ta’sir ko‘rsatuvchi omillarni sanab ko‘rsating va
izoh bering.
42. Maxsus fanlar bo‘yicha darg‘a fanday talablar qo‘yiladi?
43. O‘quvchilarni o‘qishga qiziqtirish metodlarini sanab, izoh bering?
44. Maxsus fanlarni o‘rganish uchun o‘quv rejasi va dasturi qanday ahamiyatga
ega?
45. Kasbiy ta’lim, ishlabchiqarish va fannning integarsiyalashuvi nima
uchun zarur?
|
Obid Asomov taniqli xonandalardan biri avtohalokatga uchrab, og‘ir ahvolda yotganini xabar qildi » O‘zbekiston yangiliklari – Zamin.uz
30 iyun 2016, 12:19
Bugun, 30 iyun kuni O‘zbekistonda xizmat ko‘rsatgan artist Obid Asomov Instagram’dagi shaxsiy sahifasiga vodiylik xonanda Ahror Usmonovning suratini joylashtirib, uning ahvoli og‘ir ekanini aytib, muxlislariga yuzlandi., deb yozmoqda "Qalampir.uz" sayti.
Yangiliklar » Madaniyat » Obid Asomov taniqli xonandalardan biri avtohalokatga uchrab, og‘ir ahvolda yotganini xabar qildi
19:50 Obid Asomov “Ummon” guruhining qo‘shiqlarini askiya qildi
01:35 Sevara Nazarxonni 40 yoshga to‘lgani bilan tabriklagan Obid Asomov: «Bilib qo‘y, muxlislaring sardori menman!»
00:17 Obid Asomov “Fontamas” filmi sobiq Ittifoq davrida “zapret”da bo‘lganini aytdi
00:56 Obid Asomov AQShda O‘zbekiston havo yo‘llarining qadri o‘tganini aytdi
|
Dvigatelning sovitilishi
dizel dvigateli bilan umumiy bo‘lib
termosifon usulda sovitiladi.
Dvigatelning yondirish tarmog‘i o‘ngga aylanadigan magnetoli
svecha (9) va magnetoni svecha bilan ulaydigan simdan iborat.
Magneto tirsakli valning shesternasi (17) bilan aylantiriladi.
PD-10U dvigatelini yurgizib yuborish elektrik starter (31) bilan
amalga oshiriladi. Dvigatel maxovigi (28) da starter shesternasi bilan
ishlatadigan tishli gardish va dvigatelni zarur bo‘lganida qo‘lda
aylantirib yurgizib yuboradigan kanalcha (29) bor.
8.3. Uzatish mexanizmi
Uzatish mexanizmi yurgizib yuborish dvigateli tirsakli validan
dizel dvigateli tirsakli valiga burovchi momentni uzatish uchun
xizmat
qiladi. D-240L, SMD-IS8SN, A-01M dvigatellarida bu
mexanizm tishlashish muftasidan, reduktordan, yuritma mexanizmidan va ajratish mexanizmidan tashkil topgan.
Tishlashish muftasi yurgizib yuborish dvigateli tirsakli valini
dizelning
tirsakli valiga ravon qo‘shish
va
ajratish uchun
mo‘ljallangan. Ikki pog‘onali reduktor dizel dvigateli tirsakli valini
sekin va yuqori chastotada aylantirishga imkon beradi.
Yuritma
va ajratish mexanizmlari starterning yuritma mexanizmlari bajaradigan vazifani bajaradi.
SMD-18
N
41721
yurgizib
yuborish
tizimining kuch
uzatmasini o‘rganamiz. Tishlashish muftasi korpus (27) ga (8.3-rasm) montaj qilingan va maxovik kojuxi flanesiga boltlar bilan
qotirilgan. Qopqoq
(30) teshigiga shpilka
(32)
bilan mahkamlangan po‘lat tirak (32) o‘rnatilgan. Tirak ikkita qiya vintsimon
tishi bilan qo‘zg‘aluvchi vtulka (31) dagi xuddi shunday tishlarga
tishlashadi. Shu vtulkaning tishli gardishi dasta
(1) sterjenidagi
tishlar bilan tishlashadi.
Dasta qopqoq
(30)
dagi vint
(2)
ga
o‘rnatilgan bo‘lib burilishi mumkin.
Val (14) sharchali podshipniklar (15 va 34) da aylanadi. Uning
o‘rta qismida bronza vtulka
(13)
da yurgizib yuborish
dvigatelining oraliq shesternasi bilan tishlashgan shesterna (12) erkin
turadi. Har bir tishli g‘ildirak bir pog‘onali reduktorni bildiradi.
Tishlashish muftasining yetakchi barabani (11) ga shesternaga (12)
parchinlab mahkamlangan. Barabanning to‘rtta povodogi uchta po‘lat
yetakchi disklar (8) nazlariga kiradi. Uchta yetaklanuvchi po‘lat disklar
(9) shlisali chiqiqlari bilan erkin yurish muftasi oboymasi (42) ning
bo‘ylama nazlariga kirib turadi.
222
|
BBC: O‘zbekistonga borishga rozilik berishdan avval qanday mamlakat ekanligini o‘rganib ko‘rdingizmi, qo‘lingizda qanday ma‘lumotlar bor edi?
Nik Pauell: Juda kam ma‘lumotga ega edim
O‘rganib ko‘rish uchun vaqtim juda kam edi
Odatda biron yerga borishdan avval obdon o‘rganib chiqishga harakat qilaman albatta, lekin bu gal umuman vaqtim bo‘lgani yo‘q
|
26-rasm. Siydik-tosh kasalligidagi
06307 urogrammalar
A-buyrak marjoisihos toshlari:
muhim. Pefrolitiazli aniqlashda
rentgenologik tekshirish hal qiluvchi
rolni o‘ynaydi.
Obzor urografiyaning
o‘ziyoq
ko‘pchilik hollarda
toshlarin
topish
va ularning
soni, katta-kiyaykligi hamda joylashgan taxmipiy o‘rnini
ashiqlab olishga imkon beradi
(26-rasm). Beroq, kasallarning 5—1095 ida buyrak yoki siydik yo‘li toshlari rentgen
suratga soya bermaydi (kko‘rinmaydigan) yoki reptgenonega-tib toshlar deb shularni aytiladi, bular sistin, oqsil,
o‘rat kislota va buning tuzlaridan iborat bo‘ladi). Bunday
toshlar faqat rentgenokontrast tekshirishlarda topiladi:
suyuq; reptgepokontrast modda foinda to‘lishish nuqsonlari
yoki kislorod fonida soyalar ko‘rinishida ma’lum bo‘ladi.
Ajratish fupksiyasini aniqlab beruvchi urografiya buyraklarning
funksiyasi
hakida
ham,
siydik
yo‘llarining
26-rasm (davomi)
B—buyrak
jomi
toshi.
holati to‘g‘risida ham tasavvur beradi, toshning joylashgan
o‘rnini aniqlab, reptgenonegativ toshlarni topib
beradi.
Noaniq hollarda kislorod yordamida
(pnevmoppelografiya)
yoki suyuq rentgepokontrast
modda. bilan retrograd
urete-ropiyelografiya
qilib
ko‘riladi."
Buyrak
va
siydik
yo‘li
toshlarini o‘t pufagi toshlari, flobolitlar
va ohaklapib
qolgan limfa tugunlaridaip ajratish, farq qilishga to‘g‘ri
keladi, bularii o‘t pufagi toshlaridan ajratib olish uchun
bemorii
yarim
yopboshlagan
holda yotqizib ajratish
funk-siyaspiya
apiqlovchi
urografiyadan
foydalapilsa,
fleybo-ditlar
va ohaklangan limfa
tugunlaridan farq qilish
uchun ajratish funksiyasipi apiqlovchi urografiyadan foy-dalanyaladi,
buyrak funksiyasi
keskin
susayib ketganida
esa siydik yo‘liga rentgenokontrast kateter yuborib, turli
proyeksiyalarda rentgei suratlar olib ko‘riladi.
25-paem, Xap
osma teshiirii metodlari qo‘llanilganda buyrak o‘smasining maizgrasi mana shunaqa bo‘ladi:
A — ikratish
fuyksiyasiyi
aniqlovchi
Urog‘lamma.
O‘nk
buyrak
kesachalari
va KOMILI shakli o‘zgarib ketgan,
(so‘rg‘ichli) tuzilgan va siydik yo‘llari bo‘ylab kosachalar-dal
qovuqqacha
tarqalishga
moyil bo‘ladigan
yagona
o‘smalar gruppasidir. Dilitdresimon epiteliy bilan qoplangan
siydik
chiqariyg
kanalining o‘smalarigina alohida
grun-napi tashkil etadi.
Yuqori siydik yo‘llari
va qovuq o‘smalari papillomadan,
ya’iy
pngichka
oyoqchasi
bo‘ladigan,
uzun
vorsinkali
nozik xavfeiz o‘smadan boshlanadi, lekip bunday papilloma asta-sekin kapillyar rakka aylapib boradi. Siydik yo‘llari rak o‘smasining to‘rt davri tafovut qilipadi: 1—fa-
#809
178
28-rasm (davomi).
B—selektiv
buyrak
ar-teriatrammasi. O‘sma tug-u-niniig
patologik
tomir-nari;
V—buyrak
spinti-trammasi.
"O‘ng
buyrakda
izotoi
to‘planmay
qolgan
joy
(raxna)
bor.
|
Bir yillik kelishuv uchun Italiya chempionlari 6 million evro sarflashdi
Bir yildan so'ng chempionlar vingerni butunlay sotib olishlari xam mumkin, faqat buning uchun ular 40 million evro to'lashlari kerak
|
Avval xabar berganimizdek, ayni damda Ammanda boks bo‘yicha kattalar o‘rtasida Osiyo chempionatining so‘nggi kungi janglari bo‘lib o‘tmoqda. Bugun 7 nafar bokschimiz Osiyo chempionligi uchun jang o‘tkazadi.
Quyida hamyurtlarimiz ishtirokidagi jang natijalarini bevosita matnli onlayn tarzida kuzatib borishingiz mumkin:
-57 kg: Abdumalik Xalakov - Serik Temirjanov (Qozog‘iston) -
-63,5 kg: Ruslan Abdullaev - Shiva Tapa (Hindiston) -
-75 kg: Saidjamshid Jafarov - Nurkanat Rayis (Qozog‘iston) -
-80 kg: Odiljon Aslonov - Huseyn Iashish (Iordaniya) -
-92 kg: Madiyar Saidrahimov - Aybek Oralbay (Qozog‘iston) -
+92 kg: Lazizbek Mullojonov - Kamshibek Konkabaev (Qozog‘iston) -
|
Boves Italiyaning Piemont mintaqasida joylashgan kommunadir
Cuneo provinsiyasi tarkibiga kiradi
Maydoni – 51 km2
9850 nafar aholi istiqomat qiladi (2008)
|
Ushbu tizimning ortiqcha qizib ketishning oldini oladi
|
“Barselona” futbol klubida 7-mart kuni prezidentlik saylovlari bo‘lib o‘tdi.
Unga ko‘ra, Xoan Laporta klubning yangi prezidenti etib saylandi. 58 yoshli funksioner saylovda 54,28% ovoz to‘pladi. U Viktor Font (29,29%) va Toni Freyshani (8,58%) ortda qoldirdi.
Laporta to‘rtinchi marta “Barselona” prezidentligi saylovlarida qatnashdi. 2003-yilda u saylovlarda yutib chiqqan, 2006-yilda boshqa nomzodlar bo‘lmagani uchun qayta saylangandi. 2015-yilda esa Xosep Bartomeuga yutqazib qo‘ygandi.
Laporta 2003—2010-yillar mobaynida “Barselona”ga rahbarlik qilgan. Bu vaqt davomida klub to‘rt marta La Ligada va ikki bor Chempionlar Ligasida g‘olib chiqdi. Bu vaqt oralig‘ida jamoa umumiy miqdorda 12 ta sovringa ega chiqqandi. 2009-yilda “Barselona” to‘qqizta sovringa ega chiqib, jahon rekordini o‘rnatgandi.
Bartomeu 2020-yilning oktabrida muddatidan avval iste’fo bergach, “Barselona” prezidentligi lavozimi bo‘shab qolgandi.
|
Oliy Kengashning sakkizinchi sessiyasida 1991-yil 18-noyabrda qabul qilingan «O‘zbekiston Respublikasi Prezi–
dengi saylovi to‘g‘risida»gi Qonunda bayon etilgan.
–Asosiy Qonunning 90-moldasida belgilab qo‘yilishicha, «O‘zbekiston Respublikasi Prezidengi lavozimiga o‘ttiz
besh yoshdan kichik bo‘lmagan, davlat tilini yaxshi biladigan,
bevosita saylovgacha kamida
10-yil O‘zbekiston hududida
muqim yashagan O‘zbekiston Respublikasi fuqarosi saylanishi mumkin. Bir shaxs surunkasiga ikki muddatdan ortiq
O‘zbekiston Respublikasining Prezidentini bo‘lishi mumkin emas.
O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti O‘zbekiston Respublikasining fuqarolari tomonidan umumiy, teng va to‘g‘ridan to‘g‘ri saylov huquqi asosida yashirin ovoz berish yo‘li
bilan besh yil muddatga saylanadi. Prezidenti saylash tartibi O‘zbekiston Respublikasining qonuni bilan belgilanadi».
Xalqimizning sodiq o‘g‘loni, filoyi farzandi, taniqk-li davlag, siyosat va jamoag arbobi Islom Abdug‘aniyevich
Karimov 1990-yil 24-martda Respublika Oliy Kengashida
O‘zbekiston Prezidenti etib saylandi. 1991-yil 31-avgustda Islom Karimov tomonidan O‘zbekiston davlat mustaqilligi e’lon qilindi.
O‘zbekiston davlat mustaqilligining dastlabki kunlaridan boshlab Islom Karimov mamlakatda huquqiy demokratik davlat qurish, ijtimoiy yo‘naltirilgan bozor iqtisodiyotini vujudga keltirish, davlatimiz va jamiyatimizning
siyosiy, ijtimoiy, iqtisodiy, madaniy-ma’naviy, huquqiy
asoslarini mustahkamlash, kelajakda O‘zbekistonning buyuk
davlatga aylanishini ta’minlash bo‘yicha qat’iy va izchil
siyosat yurgizib kelmoqda,
Islom Karimov 1991-yil 29-dekabrda muqobillik asosida
o‘tgan umumxalq saylovida O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti etib saylandi. Saylovchilarning 86 foizidan ko‘prog‘i
Islom Karimov uchun ovoz berdilar. 1995-yilning mart oyida
o‘tkazilgan umumxalq referendumida esa Islom Karimovning
prezidentlik vakolatlari 2000-yilgacha uzaytirildi.
Konstitutsiyaning XTX bobida O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining yuksak vakolatlari to‘la ifodalangan.
9-K. O‘zbekiston Respublikasi Konstitutsiyasining 89-moddasida belgilab qo‘yilganidek, O‘zbekiston Respublikasinin
Prezidenti O‘zbekiston Respublikasida davlat va ijro etuvchi hokimiyat boshlig‘idir. Prezident ayni vaqtda Vazirlar
Mahkamasining Raisi hisoblanadi.
Konstitutsiyaning 93-moddasiga binoan O‘zbekiston Res.
publikasining Prezidenti fuqarolarning huquqlari
va
erkinliklariga, Konstitutsiya
va Qonunlarga rioya etilishining kafilidir. O‘zbekiston Respublikasining suvereniteti, xavfsizligi va hududiy yaxlitligini muhofaza etish
milliy davlat tuzilishi masalalariga doir qarorlarni
amalga oshirish yuzasidan chora-tadbirlar ko‘radi. Mamlakat
ichkarisida va xalqaro munosabatlarda O‘zbekiston Respublikasi nomidan ish ko‘radi. Muzokaralar olib boradi.
Prezident ijro etuvchi hokimiyat devonini tuzadi
va
unga rahbarlik qiladi; respublika oliy hokimiyat va boshqaruv organlarining bahamjihat ishlashini ta’minlaydi
O‘zbekiston Respublikasi vazirliklarini, davlat qo‘mita:
larini hamda davlat boshqaruvining boshqa organlaring
tuzadi va tugatadi, shu masalalarga doir Farmonlarni Oli
Majlis tasdig‘iga kiritadi.
Oliy Majlisga Konstitutsiyaviy sud raisi va a’zolari
Oliy sud raisi va a’zolari, Oliy xo‘jalik sudi raisi va
a’zolari, O‘zbekiston Respublikasi Tabiatni muhofazg
qilish davlat qo‘mitasining raisi lavozimlariga nomzodLarni taqdim egadi. Viloyatlar, tuman, shahar va xo‘jalik
sudlarining sudyalarini tayinlaydi va lavozimlaridan 030)
etadi. Favqulodda vaziyatlar (real tashqi xavf, ommaviy tartibsizliklar, yirik halokat, tabiiy ofat, epidemiyalar;
yuz bergan taqdirda fuqarolarning xavfsizligini ko‘zlab
O‘zbekiston Respublikasining bugun hududida yoki unin
ayrim joylarida favqulodda holat joriy etadi.
Prezident respublika Qurolli Kuchlarining Oliy Bop
qo‘mondoni hisoblanadi. Qurolli Kuchlarning oliy qo‘mondonlarini tayinlaydi
va vazifasidan ozod qiladi, oli
harbiy unvonlarni beradi. Amnistiya to‘g‘risidagi hujjat.
larni qabul qiladi va O‘zbekiston Respublikasining sudda
ri tomonidan hukm qilingan fuqarolarni afv etadi. Milliy xavfsizlik
va davlat nazorati xizmatlarini tuzadi
130
|
Andijon viloyati statistika boshqarmasi — Ichki savdo statistikasi
|
166
Nog‘orachi yigit usta ekan! Shunday berilib, shunday
terga botib chaldiki, osmon pardasini yirtib yuborgu-day bo‘ldi. O‘z kasbini yaxshi bilar ekan! Boplab chalar
ekan! U faqat bir narsani bilmadi. Nog‘ora cho‘pi bilan nog‘orani emas, xuddi o‘ziga o‘xshash bir yigitning
qalbini savalayotganini bilmay qoldi.
Shu kuni ajoyib voqea bo‘ldi. Kimningdir ko‘nglida
bahor gulladi. Kimdir kimgadir intizor bo‘ldi. Kimningdir qalbiga qor yog‘ib chiqdi.
To‘yga butun qishloq yig‘ildi. Faqat anhor o‘z
o‘zanidan chiqolmadi. Qonqus tun bo‘yi g‘azab bilan, alam
bilan to‘lg‘anib oqdi.
* * *
Hayot shunaqa ekan. Goho kimningdir motami kimgadir bayram bo‘larkan!
Alimardon ikki oygacha ana shu bayram rohati bilan gasht qilib yashadi. Muqaddam o‘zi o‘ylaganidan ham
yaxshiroq, mehribonroq chiqib qoldi. Anvar bo‘lsa undan
butunlay uzoqlashib ketdi. Telestudiyada to‘satdan duch
kelib qolsa, teskari burilib ketadigan bo‘lib qoldi.
Ammo Alimardon parvo qilmasdi, bir vaqtlar o‘ziga
qadrdon bo‘lgan bu yigitni endi bir pulga ham olmas, o‘z
quvonchi, o‘z baxtidan mast edi.
Ushu ikki oyichida to‘rt marta televizorda chiqdi.
Ha, endi uning omadi yurisha boshlagan edi. Uzoq safarga
chiqayotgan odam biron narsasini unutib qoldirishidan
cho‘chib, o‘zini qanchalik tekshirsa, Alimardon ham shunchalik puxta tayyorlanardi. Yong‘oqzor bog‘ ustida har sahar
uning yangroq, dilbar ovozi parvoz etar, u qo‘shiq boshlaganida tabiatning o‘zi ham tan berib quloq solganday
bo‘lar, so‘qmoqlar ham, anhor ham bir nafas sukut saqlab
tinglardi.
|
ni o‘tkazasan. "Fotimaga bo‘lgan muhabbatimga qattiq
ishonganimda, suyanganimda, Yo‘lga tushishga ham qaror
qilgan bo‘larmidim», degan fikr xayolingdan ketmay
qoladi. Ammo vohada seni bir qo‘rquv ushlab turadi–
qaytib kelolmasligingdan cho‘chiysan. Ana shunda alomatlar xazinalardan abadiy judo bo‘lganingni ma’lum qiladi.
To‘rtinchi yilga kelib, alomatlar ham g‘oyib bo‘ladi. chunki ularga e’tibor berishni ham xohlamay
qo‘yasan. Bundan xabar topgan qabila boshliqlari ham
sendan yuz o‘tiradi, sen esa hisobsiz do‘konlar va uyur-uyur tuyalar sohibi bo‘lgan savdogarga aylanasan.
So‘ngra ajal sharobini ichguningga qadar o‘z Yo‘lingdan judo bo‘lganing va endi kechligini bilganing holda
sahro va xurmozorlar o‘rtasida tentirab yuraverasan.
Shunday qilib, inson O‘z Taqdiri Yo‘lidan yurishiga
muhabbat hech qachon xalaqit bermasligini anglamasdan o‘tib ketasan. Agar xalaqit bersa, demak, u Umumbashar Tilida gapira oladigan asl muhabbat emas
ekan, –deb Alkimyogar gapini yakunladi.
U qumga chizilgan doirani ochdi, ko‘zoynakli ilon
o‘rmalagancha toshlar orasida g‘oyib bo‘ldi. Santyago umr
bo‘yi Makka ziyoratini orzu qilgan chinnivorlar sotuvchisini, Alkimyogarni izlagan inglizni xayolidan
o‘tkazdi. Va sahro bir kunmas-bir kun o‘z shahzodasini olib kelishiga ilohiy ishonch bilan yashagan qizni
esladi.
Ular otlariga o‘tirishdi. Bu safar Alkimyogar yo‘l
boshladi. Xabarkash shamol o‘z qanotlarida vohaliklarning ovozlarini olib kelar, yigitcha ular orasidan Fotimaning ovozini ajratib olishga urinardi.
Suvoriylar hujumidan buyon uni quduq yonida ko‘rmagan edi.
Ammo butungi tun uning hayotida o‘chmas iz qoldirdi: doiraning chegarasini buzishga jur’at qilolmagan ko‘zoynakli ilonni ko‘rdi, yelkasiga lochin qo‘ndirgan sirli chavandozning so‘zlarini tingladi, u muhab-130
|
Meiseldorf Avstriyaning Quyi Avstriya yerida joylashgan kommunadir. Horn (okrug) okrugi tarkibiga kiradi. Maydoni — 35.45 km2. 955 nafar aholi istiqomat qiladi (2005).
Manbalar
Havolalar
Rasmiy sayti
Avstriya shaharlari
|
34-jadval
Chiziqlarning
direksion
burchagi
O‘lchangan
Tuzatilgan
Punktlar
burchaklar
Tuzatma
burchak
M yo‘l, o‘ng
21
17"407307"
22
18521296
42"
1852131”
12"1859"
1
105706"28"
42"
10570630"
87"12"29"
2
168"54467
42"
16875448"
98"17"41"
245
|
Spirt va likyor-aroq ishlab chiqarish xodimlari uchun mehnat muhofazasi qoidalariga o‘zgartirishlar kiritish to‘g‘risida
|
““Maktab yoshidagi tadbirkorlar tanlovi”da g’oliblikni qo’lga kiritishimda shu ko’nikmalar qo’l keldi
Intervyular, taqdimotlar orqali muloqot qilishni o’rgandim”, - deydi Katalina Garsiya
|
21-jadval
Yuza
nivelirlash
jurnali
|
o‘zlashtirganligi haqida Amir Temur hazratlariga
chaqimchilik qiladilar. Sohibqiron g‘azabini qo‘zg‘atishga bo‘lgan urinish Ollohdodning akasi vafot etgan vaqtga to‘g‘ri kelib, kuning qanoti qirqilgan edi.
Amir Temur ig‘vo-bo‘htonlarga bovar qilmagan ko‘rinadi
– Ollohdod Samarqandga yetganida, farmon
yo‘llab, uni Ashparaga borishni, uyerda harbiy tayyorgarlikni kuchaytirishni (Ibn Arabshoh knahbu g‘orat
–talon-torojni, deydi) topshiradi. Xitoy sarhadi
bilan tutash qal’ada bunday tayyogarlik ma’lum maqsadga qaratilganligini anglash mushkul emas. Olloh-dod Ashparada Xitoy yurishi boshlangan va Sohibqiron jon taslim qilgan paytlarda ham muqim turib,
vazifani sidqidildan ado etgan.
Ibn Arabshohning chinidan yolg‘gonini, yolg‘onidan
chinini ajratib olish va sharhlash juda og‘ir. Olloh-dod. Ashpara bilan bevosita bog‘liq sahifalarda Sohibqironning hali Rumda turgan paytida Xitoy bilan qiziqqanligi, bu mamlakat haqida ma’lumotlar
jamlash topshirig‘ini bergapligini payqash mumkin
bo‘ladi. Ibn Arabtohdan shunga doir iqtibos keltirib, mushohada etaylik. "Qachonki, Temur Rum yerlarida chodir tikib turganida, –deb yozadi Ibn Arabshoh,
– Ollohdodga bir maktub jo‘natdiki, unda birqadar
ijmoliy (qisqa) va tafsiliy masalalar bo‘lib, unga
shularga amal qilishni va o‘sha joylar ahvoli, kayfiyati haqida javob yuborishni buyurdi. Shular jumlasidan, o‘sha yerlar avzolarini (tuzilishi) bayon
qilish, u yerlar yo‘llari va masoliklarini (maslaklar, dinlar) yaqqol ko‘rsatish. uning shahar va qish-loaqlari, pastlik va cho‘qqilari, qal’a va qo‘rg‘onlari, yaqin va uzoq joylari. biyobonlari va egri-bugri
yo‘llari, sahro va cho‘llari, belgili joylari va manorlari. suv va anhorlari, qabila va urug‘lari, tor
va keng yillari, ma’lum va majhul joylari, marh-ala va manzillari, ma’mur va xarob joylari kayfiyatini shunday zikr qilsinki. bu zikrida u kishi-320
|
O'tgan hafta tug'ilgan kuning haqida gaplashgan edik
Dadang Safar shofyordan mayiz, yong'oq, olma, anor, ozgina pul berib yuborgandi
Uchrashibsizlar, «O'g'lingiz shaharlik bo'lib ketibdi», deb rosa kuldirdi
Tug'ilgan kuningni yaxshi o'tkazib oldingmi, jo'ralaring oldida uyalib qolmadingmi? O'sha kuni osh damladim
Dadang ikkimiz endi ovqatlanamiz deb tursak, sinfdoshlaring kelib qoldi
«Har yili tabriklab kelardik, bu yil o'zi bo'lmasa ham kelaverdik», deydi baraka topgurlar
|
Yo‘nalganlikning eng muhim tarkibiy qismlarini quyidagilar tashkil
etadi:
Quyidagi 13-rasmda shaxs yo‘nalishlarining sxematik ko‘rinishi
bayon etilgan.
Shaxsning
yo‘nalishlari
Г
—
Зp
Maqsadlar
Qiziqishlar
n
Dunyo-Mas’uliyat
va ideallar
va e’tiqod
yon
qarashi
13-rasm. Shaxsning yo‘nalishlarining eng muhim tarkibiy qismlari
Mas’uliyat. Bu ijtimoiylashuv jarayonida shaxsning etukligini
belgilovchi muhim ko‘rsatgichlardan sanaladi. Oxirgi yillarda G‘arb va
tus psixologiyasida nazorat lokusi nazariyasi (teoriya lokusa kontrolya)
keng tarqaldiki, unga ko‘ra, har bir insonda ikki tipli mas’uliyat
kuzatiladi.
Birinchi tipli mas’uliyat shundayki, shaxs o‘zining hayotida ro‘y
berayotgan barcha hodisalarning sababchisi, mas’uli sifatida faqat o‘zini
tan oladi. (,, Men o‘zim barcha narsalarga mas’ulman. Mening hayotim
va yutuqlarim faqat o‘zimga bog‘liq, shuning uchun o‘zim uchun
ham, oilam uchun ham o‘zim javob beraman“).
Mas’uliyatlilikning ikkinchi turi undan farqli, barcha ro‘y bergan
va beradigan voqea, hodisalarning sababchisi tashqi omillar, boshqa
odamlar (ota-ona, o‘qituvchilar, hamkasblar, boshliqlar, tanishlar
va boshqalar).
Maqsadlar va ideallar. Maqsad va rejasiz inson—ma’naviyatsiz
pessimistdir. Bu maqsadlar doimo o‘zining anglanganligi va shaxs real
imkoniyatlariga bog‘liqligi bilan xarakteralanadi. Ularning shakllanishi
va ongda o‘rnashishida ma’lum ma’noda ideallar ham rol o‘ynaydi.
Ideallar—shaxsning hozirgi real imkoniyatlari chegarasidan
tashqaridagi orzu-umidlari bo‘lib, ongda mavjudligi va har doim ham
amalga oshmasligi bilan xarakterlanadi. Chunki ularning paydo bo‘lishiga
sabab bevosita tashqi muhit bo‘lib, o‘sha ideallar ob’ekti bilan shaxs
imkoniyatlari o‘rtasida tafovut bo‘lishi mumkin. Masalan, o‘smirning
ideali otasi, u otasiday mashhur va el suygan yozuvchi bo‘lmoqchi.
Bu orzuga yaqin kelajakda erishib bo‘lmaydi, lekin aynan ana shunday
177
|
Jangchi faxriylar, keng jamoatchilik vakillari ishtirok etgan tadbir avvalida jangchi faxriylar Andijon shahri markazidagi "Motamsaro ona" haykali poyiga gullar qo‘ydi. Xotira kitobiga nomi yozilgan, shahid ketgan jangchilar xotirasini yod etdi.
"Ko‘xinur" tantanalar saroyida davom etgan tadbirda viloyat hokimi Shuhratbek Abdurahmonov so‘z olib, o‘zbek yigitlarining Afg‘onistondagi janglarda ko‘rsatgan mardligi, jasorati haqida gapirdi. Mamlakatimizda ularga alohida e’tibor va g‘amxo‘rlik ko‘rsatilayotganligini ta’kidladi.
Tadbir davomida viloyat hokimi faxriy jangchilarning har biriga 1 million so‘mdan, jami 100 million so‘m pul sovg‘a qildi.
Afg‘onistondagi harbiy harakatlarda birgina Andijon viloyatidan 5 ming 300 nafar yigit qatnashgan. Ular janglarda mardlik, jasorat namunalarini ko‘rsatib, aksariyati turli medal va ordenlar bilan taqdirlangan. Janglardan 673 nafar yigit nogiron bo‘lib qaytgan bo‘lsa, 152 nafariga esa ona yurtga tirik qaytish nasib etmagan.
San’atkorlar tomonidan namoyish etilgan badiiy dastur ishtirokchilarga xush kayfiyat ulashdi.
F. UBAYDULLAEV, Z. UMRZOQOV (surat), O‘zA
|
ga bordi, bir vaqtida ustozlari tarafidan bo‘lgan bir
taklifni qabul qilmovdi, ya’ni, Maskov yoki Kiyevda, tag‘in ham obro‘liroq dargohlarda tahsil ko‘rishdek ezgu
quvonchdan qandaydir sababga ko‘ra voz kechuvdi, Tosh-kandga imi-jim safaridan murod o‘sha taklifga bajonidil
rozi ekanligini bildirmoq
bo‘ldi,
qarangki,
oqil ustozlarim maslahatini inobatga olmay g‘o‘rlik
qilgan ekanman, g‘o‘r aql-u idrok bilan san’at achchiq-chuchugiga aralashib yurish oxir-oqibatda ruh inqiroziga zamin hozirlaydi, ana shundan o‘zimni asramoqchiman, asrolsam, balki kelgusida xuddi o‘zimdek arosat
domiga ilingan, tiriklikni faqat g‘oyibdagi mo‘jizalarga mengzaydigan, jar labiga borib qolganda ham
hushyor
tortishga
shoshilmaydigan
bandalarga
nafim
tegar, degan e’tiroflar bor emish arizasida...
Hangu
mang
bo‘lgan
G‘aybiddin
butun
jur’atini
yig‘ib Rasul Usmon ko‘ziga tik qaradi, bu yaramas tag‘in
hovliqdi, niyati bad, bir amallab meni jinni qilmoqchi shekilli, degan o‘y ichini kemirdi, yo‘q, bu gal qadrdoni jiddiy, nigohi o‘trik va hazildan yiroqligini
qat’iyat bilan eslatayotgan
edi.
Bu sir-u sinoatdan
u
ancha-muncha gangidi, talmovsirab qoldi, hatto izza yedi.
Axir,
izza yemasinmi" Orada shuncha kudurat, daxmaza
kechibdi, ya’ni suyumlisi nimanidir anglabdi,
nimadandir tonibdi,
u esa bexabar, g‘aflatda—ko‘ksiga o‘z
dardi-da’vosini joylab, bir havolanib, bir toyg‘onib
yuribdi. Har holda havolanib tamom ko‘kka ko‘tarilib
ketgan
emas,
toyg‘onganda
yetti
qat
yer
tagiga
tushib
ketgan emas, neki zahri-zavolga ro‘para kelganda ham,
neki
ehson-u
karam
huzuridan
boshi
aylanganda
ham
Jamilani yod olgan, o‘zini Jamila yonida deb bilgan.
Xususan,
u padari buzrukvori va Girihga qaram ersa-da, bu qaramlik butun hayot-mamoti bilan bog‘li ersa-da,
baribir, Jamilaga mehri hammasi ustidan hokim edi.
Ayni choqda u o‘zini Jamila izida xor-u xas sanardi,
4Qirq
rivoyat)ni
bag‘riga
bosgancha
tunlarni
bedor
o‘tkazarkan,
oralarida
bo‘y
cho‘zgan
devor
tamom
yitishiga
ishonar
edi.
Hayhotki,
u
faqat
umidi-ilinjiga
suyanib
yashayotgan
bir
paytda
Jamila
haligidek hoyu havas ilkini tutgani alamli emasmi:
Qaysar qiz ruhidagi to‘lg‘oq bilan o‘z xohish-istagini
zanjirband aylab, tushunuksiz vido bilan bu dunyoni
iddaoga
ko‘mib tashlaganini
undan yashirgani,
Rasul
Usmonga
esa oqizmay-tomizmay
so‘ylagani
tag‘in
ham
256
|
Loyiha uchun 1,38 milliard so'm ajratildi.
O'zbekiston Respublikasi Innovatsion rivojlanish vazirligi axborot xizmatining xabar berishicha, joriy yilning 10-iyul kuni Namangan viloyati innovatsion rivojlanish boshqarmasi boshlig'i Ilxomjon Sattorov va O'zbekiston quyonchilik xo'jaliklari assotsiatsiyasi boshqaruv raisi Abdurazzoq Ibragimovlar o'rtasida hamkorlik memorandumi imzolangan.
Unga ko'ra, Cрust innovatsion hududida Xikol va Xiplyus quyon zotlarini innovatsion texnologiyalar asosida hududiy iqlim sharoitiga genetik moslashtirish va aholining kam ta'minlangan qatlamida “xonadonbay” usulda ko'paytirish, uning zamonaviy seleksiyasini yaratish loyihasini tijoratlashtirish bo'yicha kelishuvga erishilgan.
Ushbu loyiha O'zbekiston Respublikasi Innovatsion rivojlanish vazirligining navbatdagi Hay'at yig'ilishida 1,38 milliard so'm miqdorida moliyalashtirildi.
Loyiha davomida Cрust tumanida istiqomat qiluvchi ijtimoiy muhofazaga muhtoj, “Temir daftar”, “Ayollar daftari” va “Yщshlar daftari”ga kiritilgan oilalardan 50 ta xonadonlarning har biriga 40 tadan zotli quyonlar tarqatilib, aholini bandligi ta'minlanadi hamda ularni kambag'allikdan chiqarish choralari ko'riladi.
|
uloqtirdim-u, orqamga siljidim. Ganam yengillashib, ko‘zlarim
tinib borar, boshim ham aylana boshladi. Xona yorishib, boshim
aylanishi tinganda ichimdan kuchli bir chinqiriq uzildi.
Bu
go‘zallik yaralgandagi, uni
vujud bilan
to‘la his qilgandagi
faryod—chinqiriq edi.
Bu—go‘zallik yaratish yo‘lida tubsiz
chekilgan iztiroblar, oshiqlik, sarxushlik, ojizlik
va uning
ustidan G‘alaba qilgan kezdagi shodlik onlari, o‘z-o‘zingga bo‘lgan
ishonch
va erkinlik baxtiyorligi nidolari
edi.
Go‘zallik
yaratilgandi. Uni o‘zim yaratgandim. Chin go‘zallikni...
Kitobdagi surat nazarimda yana ham tiniq, yana ham mukammal
aksini topgandi. Tovus turli tomondan turli xil tovlanar, turli
nurlar, shu’lalar ajratar, tasavvurimda goh yulduzlar,
goh oy,
goh Quyosh yanglig‘ porlar edi. Men va men his qilgan, idrok etgan
barcha go‘zallik, ezgulik, olijanoblik, saxovat, odamiyatga xos
barcha go‘zal hissiyotlar, shuningdek, orzu-umidlarim, kuch-quvvatim
tovus va tovusdagi ranglarda o‘z ifodasini namoyon qilgandi. Bunga
ishonganimdan so‘ng tuyg‘ularim go‘zal bo‘yoqlarga limmo-limligi,
uni hassoslik bilan qog‘ozga to‘kanim haqidagi fikr miyamga
urildi-yu, cheksiz-chegarasiz quvonchdan yuragim xapqirdi. Surat orzu
qilganimday, hatto undan ham ko‘ra yuksak bir tushuncha va tuyg‘u
bilan chizilgan, men imkoniyatimni ikkilanmay qarshimdagi
go‘zallikka bag‘ishlagandim.
Bu yoshlik,
ilk yigitlik fasli,
qalbning musaffo, sof go‘zalligi edi. Chunki qalbimda hali
tubanlik, kiborlik kabi illatlar ildiz otmagandi. Yoshlik
faslining to‘la samimiyati to‘kilgan, sarflangan mazkur suratda
«MEH», ya’ni falonchi muallimning oddiy O‘g‘li— pismadonchi bola,
ya’ni Usmonali o‘g‘li Anvarning o‘z yuragi, xuldi shunday asrlar
bo‘yi ota-bobolari qonida yig‘ilgan iqtidor, iste’dod ham mavjud
edi.
Men o‘zim kutmagan holda yoshlik faslining to‘la-to‘kis
samimiyatini yaratdim. Oyimdan eshitgan «Bog‘i eram» ertagi va
xotiramda saqlanib qolgan o‘sha ertakdagi
go‘zallik,
go‘zal
manzarani tovus timsolida ifodalagandim. Faqat pari qizlar,
devlar, bulbullar, oltin baliqlar, oltin supalar, oltin suvlar,
marmar zinalar, zangori favvoralar, ko‘zga ko‘rinmas, qo‘rqinchli,
vahimali
sharpalar,
bo‘g‘ilgan, pinhoniy faryodlar,
pari
qizlarning asriy qullik
—
qaramligi, oltin zanjirlar
chizilmagandi. Pari-qizlarni abadiy qullik—qaramlikka solgan
oltin zanjirlar, shafqatsiz, vahshiy devlar, ko‘zlarni mahliyo
etib aldovchi sarob
—jannatmakon
«Bog‘i Eram»ni chizish,
ifodalash osonmas-da! Uni go‘zallik bilan yonma-yon chizib,
aks
ettirib bo‘lmasdi-da! Oltin zanjirlar, shafqatsiz, vahshiy
devlar, qullik—qaramlik go‘zallik emas-da!
U, go‘zallikni qon
232
|
Rasmiy Pekin xavfsizlikka tahdiddan xavotirda ekanini aytib, joriy yilda viloyatda xavfsizlik choralari uchun ikki karra ko'p pul sarflanishini ma'lum qilmoqda
|
“ Darsliklarini esidan chiqarib uyda qoldiradigan bola haqida”
sahna ko‘rinishi.
4-o“quvchi:
-
Qulupnay
mevasining
sharbatini
erta
saharlab
yeyilsa, parishonxotirlik, quvvatsizlik dardlariga nafi katta.
Qulupnay:
-Anorchaga o‘xshatmang, fonarchaga o‘xshatmang.
Adashmang-da, o‘rgilay, ismim-qulupnay.
Jo‘yaklarda yursangiz, meni tatib ko‘rsangiz,
Yorishadi ta’bingiz, qizaradi labingiz.
1-boshlovchi:
-Ovqat hazm qilishda, tanamiz quvvati bo‘lgan
qonimizda temir moddasini ko‘paytirishda bizga olma yordam beradi.
5-o“quvchi: -Mevasi vitaminlarga boy. Olma bo‘tqasini asal bilan
aralashtirib, iste’mol qilinsa, qonni ko‘paytiradi. Bola qattiq shamollab
qolganda, hech qanday taom qo‘shmay, bir kunda faqat 1-2 kg olma
yesa, bas, shamollash chekmadi. Olmadan sharbatlar, kompotlar va
murabbolar tayyorlash mumkin.
Olma:
-Nomim Olma, xomim olma.
Yemay turib, suqing solma.
Menman darmon, bog‘da borman.
Meni yemay, qilma armon.
“Olma” de-da, meni ye-da.
Kuchli bo‘lar shunda me’da.
Boshqa o‘quvchilar ham olma haqida she’rlar aytadilar. Masalan,
A. Obidjon “Olma”, E. Vohidov ”Olma” she’rlari...
“ Olmani qarang” qo‘shig‘i ijro etiladi.
So‘z navbati menga ham yetarmikan deb, Uzumoy chiqib keladi.
Uzum:
-Bosh-boshmiz-u, g‘ujummiz, oq-u qora Uzummiz.
Juda ahil bo‘lamiz, shirinlikka to‘lamiz.
O‘g‘riq, ichak, buyrakni, me’dani-yu yurakni,
Dardan xalos etamiz, tanga darmon etamiz.
Bizdan sharbat qilingiz, ichib sog‘lom bo‘lingiz.
Niyatimiz sog‘liqdir, sog‘liq bizga bog‘liqdir.
O‘quvchilar bundan tashqari isiriq, olcha, lavlagi, olxo‘ri, piyoz,
karam
kabi
meva
va
sabzavotlarga
ham
tayyorlagan
she’rlarini
aytadilar. Shunda sahnaga Ibn Sino bobomiz chiqadilar. Giyoh terib
146
|
"ЪБц50д eл "ЛOИШOM "ГY
—51
—
ca
5.3-rasm. SMD-18N dizelini yurgizib
yuborish tizimining uzatish mexanizmi:
I va 17—dastalar; 2—vint;
3-erkin yurish muftasi gupchagi;
4—siqish diski:
5 va 29-tayanch podshipniklari;
6—barmoq; 7-shtift;
8-—yetaklovchi disk;
9—yetaklanuvchi disk;
10—tayanch diski; 11—yetaklanuvchi
baraban; 12—tishli g‘ildirak;
13—vtulka; 14—val;
15 va 34—sharchali podshipniklar; 16—salnik
vtulkasi; 18—dasta;
19—-yukchalar o‘qi; 20—yukcha;
21-turtkich vtulkasi; 22-turtkich;
23—40-turtkichlar;,
24-uzatmaning tishli g‘ildiragi;
25, 26, 28 va 39-prujinalar;
27—Koгpиз; 30—дopдoд;
31—40"72"aшycHaп yшKa;
32-—qo‘zg‘almas tirak;
33—shpilka; 35-tiqin;
36—пaxoгa qilish teshigi tiqini;
38—dastak fiksatori cheklagichi;
41—гoHK;
42-erkin yurish muftasi oboymasi.
|
tahkamligi 3—5 baravar ortadi. Shuninglek, uning zarbga bo‘lgan
bardoshliligi ham keskin ravishda ko‘tariladi. Asbest tolasining
yutuvchanligi yuqori bo‘lganligi tufayli asbest-sement qorishmaning qotishi jarayonida u ajralib chiqadigan (Sa(ON),) va boshqa moddalarni tezda o‘ziga singdiradi.
Buyumlar tayyorlashda ishlatiladigan asbest 8 nav va 42 markalarda ishlab chiqariladi. Tolalari o‘rtacha uzunligining ortishi
bilan asbest navi ham ortib boradi. Asbest-sement buyumlari
ishlabchiqarishda asosan kalta uzunlikdagi tolalar ishlatiladi.
Bunday asbestning 3, 4, 5 va 6-navlariga tegishli tolalarining
uzunligi 0,3 dan
10 mm.
gacha bo‘lishi mumkin. Ayrim hollarda
asbestning 10—1596 ini bazalt tog‘ jinsi yoki toshqolni eritib
olingan mineral paxta bilan almashtirish ham mumkin. Shuningdek, asbestni tejash maqsadida sellyuloza tolalari, qog‘oz chiqindisi, yog‘och po‘stlog‘i kabilarni ishlatish mumkin. Bunday tolali
ashyolar bilan asbest aralashtirilsa, ularning zarbga bardoshliligi 15 «6gacha ortadi.
Oddiy
va rangli asbest-sement buyumlarini tayyorlashda,
asosan, bog‘lovchi modda sifatida 400 va 500 markali portland-sement, buyumlarni bug‘ qozonida qotirish kerak bo‘lsa, qumli
portlandsement, pardozbop asbest-sement uchun oq yoki rangli
sementlar ishlatiladi. Mineralogik tarkibiga ko‘ra, 52 O‘bdan kam
bo‘lmagan uch kal’siyli silikat asosidagi portlandsement ishlatiladi. Uch kal’siyli alyuminat (S.A) miqdori 8 O‘bdan oshmasligi
tavsiya etiladi. Chunki, S.A asbest-sement buyumi mustahkamligi
va sovuqqa chidamliligini kamaytiradi. Dementning maydalilik
darajasini ifodalovchi solishtirma yuzasi 2900—3200 sm"Ut. dan
kam bo‘lmasligi lozim.
Qumli portlandsementni olish uchun portlandsement klinkerini tuyishda unga 45
O‘bgacha kvars qumi
va gips qo‘shiladi,
uning solishtirma yuzasi 3200—3600 sm"Ut. dan kam bo‘lmasligi
kerak. Bunday bog‘lovchining ishlatilishi portlandsement klinkerini tejashga imkon beradi. Agar asbest-sement buyumlari eks-truziya usuli bilan tayyorlansa, portlandsement tarkibidagi tez
eruvchan ishqoriy moddalar miqdori 0,3 yobdan oshmasligi kerak.
Asbest-sement qorishmasini tayyorlayotganda ishlatiladigan suvda
organik moddalar va tuproq aralashmalari bo‘lmasligi lozim. Yer
osti tuzli suvlari, ko‘lmak yoki sizot suvlari ham ishlatilmaydi.
Ishlatiladigan suvning sifati iste’mol suvi darajasida bo‘lishi
kerak.
296
|
32-rasm. Zamonaviy savdo korxonalariga o‘rnatilib, sovitib turiladigan
har xil turdagi peshtaxta-vitrinalar:
a— xkПингвин B:;
Б — (Teмп-10215;
d—o‘z-o‘ziga xizmat ko‘rsatish uchun BII-C rusumli peshtaxta-vitrina;
e— IIB-C rusumli peshtaxta-vitrina.
sil, suv saqlovchi mahsulotlarning yaroqliligi haqida hujjat (sertifikat)
va yukxatlarida mahsulot chiqarilgan kun, ularning saqlash sharoitlari va sotish (realizatsiya) muddati ko‘rsatilishi kerak.
Oziq-ovqatlarning sifati to‘g‘risida shubha tug‘ilsa yoki sotish
muddatlariga amal qilinmasa sanitariya shifokori yoki uning assistenti
ovqat sifati to‘g‘“risida laboratoriya tekshiruvlari natijalari kelguncha
shu oziq-ovqatlarni sotishni to‘xtatish haqida ko‘rsatma beradi.
Sotishga mo‘ljallangan oziq-ovqat mahsulotlari peshtaxtalarga
tartib bilan joylashtirilishi, ayniqsa, tez aynib qoladigan mahsulotlar
sovitkich kameralar, javon-vitrinalarda saqlanishi kerak (32-rasm).
Tez buziluvchi mahsulotlar 2—3 soat ichida sotilishi kerak. O‘rab
qo‘yilgan oziq-ovqatlarni maxsus ajratilgan ishchilar ochishi kerak,
chunki sotuvchilarga iflos idishlarga qo‘l urish taqiqlanadi. Tarqatilayotgan vaqtda qo‘shimcha ishlov berilmaydigan oziq-ovqat mahsulotlari (non, sariyog”, kolbasa, pishloq) va xom mahsulotlarni
(masalan, go‘shtni baliq bilan) birga saqlash va sotishman etiladi.
O‘z-o‘ziga xizmat ko‘rsatish magazinlaridagi non-bulka mahsulotlari
153
|
"Moliya va kredit" kafedrasi
O'zbekiston Respublikasi
Davlat soliq qo'mitasi huzuridagi
Umumiy ma'lumot
"Soliqlar va soliqqa tortish"
Xodimlar bo'limi
O`quv-uslubiyot bo`limi
Moliyaviy iqtisodiy xafsizlik kurs tashkil etish bo'limi
DSXO bilan ishlash bo'limi
Ta’lim jarayoni sifatini monitoring va nazorat qilish bo‘limi
Texnik va xo'jalik ta'minoti bo'limi
Qayta tayyorlash va malaka oshirish
Bo'sh ish o'rinlari
O'quv va o'quv uslubiy qo'llanmalar
Bosh sahifa
Axborot-resurs markazi
Ma'ruza matn va o'quv dasturlari
Maxsus fanlar kafedrasi
Uslubiy qo'llanmalar
Markaz ichki tartib-qoidalari!
Ro'yxatga olish
Home / Tuzilma / Kafedralar / "Moliya va kredit"
"Moliya va kredit"
“Moliya va kredit” kafedrasi Soliq akademiyasining ixtisoslik fanlari o‘qitiladigan kafedrasi hisoblanadi
Kafedra Soliq akademiyasi talabalari, magistrantlari va tinglovchilari bilan o‘quv-uslubiy, ilmiy, ma‘naviy-ma‘rifiy ishlarni hamda madaniy tadbirlarni amalga oshiradi
Kafedraning asosiy vazifalari quyidagilar;
* respublika davlat soliq xizmati organlari uchun soliqlar va soliqqa tortish sohasida yetuk, yuqori malakali, fidoiy, halol, chuqur nazariy va amaliy bilimga ega bo‘lgan kadrlarni tayyorlash;
* tasdiqlangan davlat ta‘lim standartlari va o‘quv dasturlariga muvofiq talabalarga zamonaviy pedagogik texnologiyalar asosida ixtisoslik fanlarini o‘qitish, bu borada o‘quv-uslubiy majmualarni yaratish va ularni milliy moliya va soliq qonunchiligi talablariga doimiy moslashtirib borish;
* davlat soliq xizmati organlarida ishlab kelayotgan xodimlarni qayta tayyorlash va ularning malakasini oshirish;
* Moliya va kredit tizimini takomillashtirish bo‘yicha ilmiy tadqiqotlar o‘tkazish, moliya va kredit fanlariga oid darslik, o‘quv qo‘llanma va adabiyotlarni yaratish;
* davlat soliq xizmati organlari xodimlariga molia va kredit tizimini takomillashtirish bo‘yicha ilmiy-amaliy tavsiyalar berish, ularga yaqindan ko‘mak ko‘rsatish va axborot-maslahat berish;
* turdosh oliy ta‘lim muassasalari professor-o‘qituvchilariga ilmiy-pedagogik faoliyatni olib borishda va o‘quv jarayonini takomillashtirishda yaqindan yordam berish;
* Moliya vazirligi, Davlat soliq qo‘mitasi, Markaziy bank, Savdo-sanoat palatasining malakali mutaxassislari, taniqli iqtisodchi olimlar, iqtisod va moliya sohasidagi nufuzli oliy ta‘lim muassasalari professor-o‘qituvchilari, ilmiy izlanuvchilar, talabalar, soliq to‘lovchilar ishtirokida ilmiy-amaliy konferentsiyalar o‘tkazish, davra-suhbatlari va seminarlar tashkil etish
|
AMi = r
i in
a
cи. 9
—
SH
ши
Y
n
ning joylashishi
va o‘zaro
bog‘liqligi.
2 Obyektning yaxlitligi va aynan o‘zligini ta’minlaydigan, ya’ni turli tashqi va
ichki o‘zgarishlarda asosiy xususiyatlarini saqlab qoladigan barqaror aloqalari
majmui.
STRUKTURALIZM
(lot.
structu-ra
-
tuzilish)
Gumanitar
fanlardagi
(tilshunoslik, adabiyotshunoslik, tarix.
etnografiya va
h.k.), struktur metoddan,
modellashtirish,
semiotika
elementlaridan foydalanadigan yo‘nalish.
SUBSIDIAR
JAVOBGARLIK
(lot
subsidiarus
-zaxira; qo‘shimcha, yordamchi)
Qonunda
yoki
shartnomada
nazarda tutilgan
hollarda
majburiyat
lozim darajada bajarilmaganligi uchun
kreditor oldida qarzdor
bilan
bir
qatorda
javob
beradigan
shaxslarning
qo‘shimcha javobgarligi.
SUBSIDIYA (lot. subsidium
-yordam,
nafaqa,
qo‘llab-quvvatlash)
Davlat
byudjeti,
mahalliy
byudjetlar
mablag‘lari yoki maxsus fondlardan jismoniy va yuridik shaxslarga, mahalliy
hokimiyat organlariga, boshqa davlatlarga beriladigan pul mablag‘i yoki natura shaklidagi yordam.
SUBSTANSIYA
(lot.
substantia
-
mohiyatl Narsa va hodisalarning mohiyati, asosini ifodalovchi tushuncha.
SUBSTITUTSIYA
(lot.
substitutio
-o‘rniga qo‘yish, o‘rniga almashtirish)
1 Vasiyatda: birinchi, asosiy merosxo‘r
o‘z huquqidan vaqtida foydalanmagan
taqdirda boshqa, o‘rinbosar merosxo‘rning tayinlanishi.
2 Xalqaro huquqda:
davlatning moddiy javobgarligi shaklla-ro
bog‘liqligi.
a aynan o‘zli-turli tashqi va
y xususiyatla-jaror aloqalari
lot.
structu-ar
fanlardagi
umaslik, tarix,
uktur metod-emiotika
ele-tan yo‘nalish.
GARLIK
(/ot.
shimcha, yor-shartnomada
ta majburiyat
ganligi uchun
bilan
bir qa-shaxslarning
sidium
-yorib-quvvatlash)
liy
byudjetlar
fondlardan jis-arga, mahalliy
toshqa davlat-blag‘i yoki na-substantia
-
alarning mohi-ushuncha.
t.
substitutio
i almashtirish)
osiy merosxo‘r
oydalanmagan
вaг тeгoвxo
г-qaro huquqda:
garligi shakllaridan biri; qonunga xilof ravishda yo‘q
qilingan yoki zarar yetkazilgan mulkni,
shu jumladan,
binolar, transport vositalari, san’at boyliklari, xususiy mulkni
teng qiymatli boshqa mulkka almashtirish.
SUBSTRAT
(lot.
substratum
–
to‘shama, asos)
fls. Turli-tuman hodisa
va jarayonlarning umumiy moddiy asosi, hodisalar o‘rtasidagi umumiylik yoki
o‘xshashlikning negizi.
SUBVENSIYA (/ot. subvenire -yordamga kelmoq! Markaziy organlar tomonidan muayyan
tadbirni,
obyektni
maqsadli
moliyalash uchun
ajratilgan
pul nafaqasi.
SUBYEKT (lot. subjectum -ostida,
asosida turuvchil Faol ish-harakat qiluvchi, biluvchi, ong va irodaga ega bo‘lgan
individ yoki ijtimoiy guruh.
SUBYEKTIV
HUQUQ
Muayyan
shaxsning aniq, konkret huquqi.
SUBYEKTIV IDEALIZM
fls.
Idealizm
shakllaridan
biri:
inson ongidan
tashqarida
va
inson
ongiga
bog‘liq
bo‘lmagan holda hech qanday reallik,
voqelik yo‘q, deb talqin qiluvchi falsafiy
ta’limot.
SUBYEKTIVIST
tarafdori.
SUBYEKTIVIZM
(lot.
subjectus
-
asosida
turuvchi)
Obyektiv
olamdagi
barcha
narsa
va
hodisalarning
mavjudligi va o‘zgarib borishini faqat subyekt faoliyatiga bog‘lab tushuntiruvchi
ta’limot.
SUD Igad.rus. eya
-
ish; hukm)
1 Odil sudlovni amalga oshiruvchi davlat
Subyektivizm
SANALI RAN
organi; muayyan davlatning qonunlariga asosan, jinoiy, fuqarolik, ma’muriy va
b. toifadagi ishlarni protsessual tartibda
ko‘rib chiqish, hal qilish. 2 Jamoat tartibini buzuvchilarni yoki biror kishining
xulq-atvorini muhokama
qilish,
chora
ko‘rish uchun saylab qo‘yilgan jamoat
organi.
SUD AJRIMI Jinoiy
ishni
ko‘rish
paytida birinchi instansiya sudi chiqaradigan hukmdan boshqa sud qarori.
SUD EKSPERTIZASI Fan va texnika
yutuqlaridan jinoiy, fuqarolik, xo‘jalik,
ma’muriy
protsessda
foydalanishning
bir shakli.
SUD HOKIMIYATI Davlatning sudlov ishlari bilan bog‘liq faoliyatini amalga oshiruvchi alohida hokimiyat shakli.
SUD IJROCHISI Fuqarolik va xo‘jalik ishlari bo‘yicha sudlarning hal qiluvchi
qarorlari,
ajrim
va
b.
qarorlarini,
jinoyat ishlari bo‘yicha hukm, qaror va
ajrimlarning mulkiy jazoni
ijro
etish,
moddiy
qiymatlarni
undirishga
oid
qismlarini,
shuningdek,
qonunlarda
ko‘zda tutilgan boshqa hollarda ma’muriy idoralarning qaror va farmoyishlarini majburiy ravishda amalga oshiruvchi
mansabdor shaxs.
SUD MUHOKAMASI Sud majlislarida muayyan ishlarni ko‘rish va hal qilish.
SUD NAZORATI Quyi sudlar chiqargan qarorlarning yuqori sudlar tomonidan tekshirilishi.
SUD PLENUMI Sudyalardan iborat
tarkibdagi
sud
tuzilmasi,
O‘zbekiston
Respublikasi Oliy sudi va Oliy xo‘jalik
227
|
492
XX! BOB. MAJBURIYA ELEKTR TEBRANISHLAR
Bunday qilishimizning bir necha sababi bor. Birinchidan, biz bilamizki (XP bob), texnikada ishlatiladigan barcha o‘zgaruvchap tok
generatorlari sinusoidal
qonunga juda yaqin bo‘lgan
qonunga
muvofiq o‘zgaruvchi e. yu. k. ga ega bo‘ladi, shuving uchun ular hosil
qilgan toklar amalda sinusoidal tok bo‘ladi. Ikkinchidan, sin-u-soidal toklar nazariyasi ayniqsa sodda va shuning uchun bunday
toklar misolida elektr tebranishlarning asosiy xususiyatlarini
aniqlash juda oson.
To‘g‘ri, ba’zi hollarda amalda ancha murakkab shakldagi tebranishlar bilan ish ko‘rishga to‘g‘ri keladi, biroq har qanday sin-u-soidal bo‘lmagan tebranishni sinusoidal, Garmonik tebranishlar
yig‘indisi sifatida (Furye teoremasi) ifodalash qiyin emasligini ko‘rsatish oson va shuning uchun murakkabroq tebranishlarni
tekshirishni
sinusondal
tebranishlarni tekshirishga
keltirish
mumkin. Shunday qilib, sinusoidal yoki garmonik tebranishlar
ayni vaqtda ham eng muhim va eng sodda xildagi tebranishlarlir-Nihoyat,
kelgusida
hamma
joyda
biz tebranishlarini
qaror
topgan tebranishlar deb qaraymiz. Boshqacha aytganda, tebranishlarning boshlangan paytidan boshlab yetarlicha ko‘p vaqt o‘tgan va
tok hamda kuchlanish ampantudalari endi o‘zgarmas (doimiy) qiymatlarga yetgan deb faraz qilamiz (222.
5 bilan solishtirishg).
’
217-yo. O‘zgaruvchan tok zanjirida qarshilik
Dastlab o‘zgaruvchan tok generatori induktivligi
va sig‘imi
nazarga olmaslik darajada kichik bo‘lgan tashqi zanjirga tutashtirilgan xususiy holvi ko‘raylik. Zanjirda
1 =
sin of
o‘zgaruvchan tok bor deb faraz qilamiz va zanjirning 2 va b nuqtz-lari orasidagi kuchlanishning qanday qonun bilan o‘zgarishini ",
topamiz (369-rasm). agb qismi uchun Om qonutsini qo‘llaymiz
va
quyidagicha yozamiz:
I=
= iy sin ot.
o
p?
1
A
ki
g «!
U
T
)
869-rasm.
O‘zgaruvchan tok
370 rasm, Qarshilikdagi tok va kuchlavish
5
zashjiridagi qarshilik.
tebranishlari.
|
Fransuz tiflopedagogi, ko‘rlar yozuvining ixtirochisi Brayl, Bray (Braille) Lui tavallud topgan kun
Brayl, Bray (Braille) Lui (1809
4
1, Kuvre – 1852
6
1, Parij) – fransuz tiflopedagogi, ko‘rlar yozuvining ixtirochisi
3 yoshligida ko‘r bo‘lib qolgan
|
Do‘stlaringiz bilan bo‘lishing:
Ko‘p o‘qilganlar
Nima uchun Surxondaryo viloyati hokimi oʻrinbosari va viloyat prokurori lavozimidan ozod etildi?
Oʻzbekistonda 60 ming AQSH dollaridan kam boʻlmagan ish haqi belgilandi
Uni kimlar olishi mumkin?
Davlat soliq qo‘mitasi ishga taklif etadi
Oʻzbekiston va Misr hamkorligiga oid 12ta hujjat imzolandi
Osiyo oʻyinlari qahramonlari tantanali ravishda kutib olindi (fotojamlanma)
Test sinovlari: imtihondagi g‘aroyib qalloblik fosh bo‘ldi
Ma'lumotlardan foydalanish
|
K o‘R MA GA N K UNIM
1
So‘zlarimdan yo‘qolgay ma’ni,
Alamimdan chiqar tutunim.
Cho‘lday benur gullar chamani,
Erkam, Sizni ko‘rmagan kunim.
Ochilmagay birdam qovog‘im.
O‘ksik boqar tashna nigohim.
Ko‘ksim yormoq istaydi ohim,
Erkam, Sizni ko‘rmagan kunim.
Qalbim ko‘kin bosar gumonlar,
Umid yo‘lin to‘sar gumonlar.
Meni dorga osar gumonlar,
Erkam, Sizni ko‘rmagan kunim.
Oson tutmang mohi tal’atim,
Bu azobga yo‘qdir toqatim,
To yetmagay so‘nggi soatim,
Erkam, Sizni ko‘rmagan kunim.
1987304
|
Jenevada Toshkent siyosatini oqlay olmagan Akmal Saidov stol mushtlashga o‘tdi
"Yosh to‘lqin" yoshlar sahifasi Jenevada Toshkent siyosatini oqlay olmagan Akmal Saidov stol mushtlashga o‘tdi ноябр 01, 2013
29 oktabr kuni BMT Inson huquqlari bo‘yicha Oliy komissarligi idorasi qoshidagi Qiynoqlarga qarshi qo‘mitada O‘zbekiston rasmiy vakillari bilan muloqot bo‘lib o‘tdi. Mazkur yig‘inda BMT ekspertlarining jiddiy savollariga javob bera olmagan Toshkent delegatsiyasi rahbari¸ guvohlarga ko‘ra¸ baqir-chaqir va stol mushtlash orqali hukumat siyosatini himoya qilishga uringan.
O‘zbekiston hukumati Qiynoqlarga qarshi BMT konventsiyasiga 1995 yilda qo‘shilgan va o‘zbek parlamenti bu hujjatni ratifikatsiya ham qilgan. Ammo mustaqil kuzatuvchilar O‘zbekiston hukumatini bu konventsiyani amalda qo‘pol tarzda buzib kelayotganlikda ayblaydi.
29 oktabr kuni kuni O‘zbekiston Inson huquqlari milliy markazi direktori Akmal Saidov boshchiligidagi rasmiy delegatsiya Jenevada BMT Inson huquqlari bo‘yicha Oliy komissarligi idorasi qoshidagi Qiynoqlarga qarshi qo‘mita ekspertlari bilan uchrashdi.
Har to‘rt yilda o‘tkaziladigan bu muloqotda O‘zbekiston delegatsiyasi rahbari o‘tgan yillar davomida mamlakatdagi inson huquqlari vaziyatining yaxshilanganini iddao qildi.
Saidovga ko‘ra¸ o‘tgandagi muhokamalarda BMT qo‘mitalari tomonidan berilgan tavsiyalar O‘zbekiston hukumati tomonidan muntazam amalga oshirilmoqda va bu borada qabul qilingan milliy dastur amalda o‘z samarasini bermoqda.
BMT qo‘mitasining O‘zbekiston delegatsiyasi bilan yig‘ini arafasida 28 oktabr kuni inson haqlari himoyasi bilan shug‘ullanuvchi qator xalqaro tashkilot namoyandalari BMT Qiynoqlarga qarshi qo‘mita vakillari bilan uchrashib¸ O‘zbekistondagi asl vaziyatga oid o‘z tadqiqot va xulosalarini taqdim qildilar.
Amnesty International guruhi tadqiqotchisi Julia Hall bu uchrashuv¸ qolaversa 29 oktabr kungi muloqotda ishtirok etgan mustaqil huquq faollaridan biri.
Uning Ozodlikka aytishicha¸ O‘zbekiston delegatsiyasi bilan suhbatda ishtirok etgan nufuzli BMT ekspertlari Toshkent namoyandalariga¸ ular iddaosiga teskari tarzda¸ mamlakatda qiynoqlarning sistematik xarakterda qolayotganini ta‘kidlaganlar.
Bu ekspertlar shuningdek¸ bolalar mehnati¸ ayollarning majburan sterilizatsiya qilinayotgani¸ mustaqil nohukumat guruhlari va jurnalistlarning O‘zbekistondagi ayanchli ahvoliga oid jiddiy faktlarga asoslangan savollar bergan.
Ammo obro‘li mutaxassislarning xushmuomala bilan bergan bu savollariga Akmal Saidov qaytargan javob bor ovoz bilan baqirish va stolni mushtlash bo‘ldi¸ deydi Julia Hall:
- Nafaqat nohukumat tashkilotlari¸ balki mustaqil BMT mutaxassislari¸ hukumatlararo tizimlardan to‘plangan O‘zbekistonda qiynoqlar¸ inson haqlarining toptalishi¸ so‘z va e‘tiqod erkinligining yo‘qligi¸ majburiy bolalar mehnati vaziyatini tasvirlaydigan jiddiy isbot-dalillar qarshisida Toshkent delegatsiyasi imkonida baqirish¸ shallaqilik qilish va stol mushtlashdan boshqa chora qolmadi. Akmal Saidov o‘z oldiga qo‘yilgan ulkan isbot-dalillarning birortasini inkor qila olmasligini tushunib turib¸ bu hujjatlarni hozirlagan jiddiy ekspertlarni yolg‘onchiga chiqardi¸ ularni siyosiy motivlar asosida O‘zbekiston obro‘siga dog‘ tushirishga urinayotganlikda aybladi¸deydi Ozodlik bilan suhbatda Amnesty International tashkilotining BMT qo‘mitasi yig‘inida bevosita qatnashgan tadqiqotchisi Julia Hall.
Aslida O‘zbekiston delegatsiyasiga topshirilgan vazifani uddalashning imkoni yo‘q – mamlakatda inson haqlarining toptalayotgani¸ xususan 2013 yilgi paxta mavsumida bolalar majburiy mehnatidan foydalanishning davom etayotganiga oid inkor qilib bo‘lmas faktlar bor¸ deb davom etadi huquq faoli:
- Bu yilgi paxta kampaniyasi muvaffaqiyatli tarzda hujjatlashtirildi. Agar davlat bolalar va kattalarni paxtaga majburlamagan bo‘lsa¸ aksari o‘quvchi-talaba bo‘lgan 8 nafar qurbon qayerdan paydo bo‘ldi? Agar mahalla va hokimiyat tazyiq qilmagan bo‘lsa¸ onasi bilan paxtaga chiqishga majbur qolgan 6 yashar bola qanday qilib dalada paxta tagida qolib o‘ldi? O‘zbekiston delegatsiyasi bu faktlarni inkor qila olmasligini bilgach¸ baqirishga¸ bizni yolg‘onchilikda ayblashga o‘tdi¸ deydi mustaqil tadqiqotchi.
"BMT qoshidagi Qiynoqlarga qarshi qo‘mitada har to‘rt yilda o‘tkaziladigan muloqotdan maqsad¸ O‘zbekiston hukumati bilan inson haqlari va erkinlar borasida mavjud muammolarni halol va ochiq tarzda muhokama qilish va bu muammolarni bartaraf qilish borasida birga ishlashdir. Ammo biz kabi nohukumat tashkilotlari bilan muloqotni mutlaq to‘xtatgan O‘zbekiston rasmiylarining BMT mustaqil ekspertlari bilan jiddiy muloqotni bunday teatr tomoshasiga aylantirishi bu yig‘inlarni¸ afsuski¸ keraksiz tadbirga aylantirib qo‘ymoqda¸ deydi Ozodlik bilan suhbatda markazi Londonda joylashgan Amnesty International tashkiloti tadqiqotchisi Julia Hall.
|
insonlarning o‘zlari amalga oshirishlari lozim bo‘lgan vazifadir. Havo
ifloslanishining oldini olish va kamaytirishning turli yo‘llari mavjud.
Chang,
gaz
tozalovchi
qurilmalar
o‘rnatish,
ishlab
chiqarish
texnologiyasini
o‘zgartirish,
ayniqsa
kam
chiqitli,
chiqindisiz
texnologiyaga o‘tish ushbu muammoni hal qilishning eng istiqbolli
yo‘llaridan
hisoblanadi.
Zararli
korxonalar
shahar
chekkasiga
chiqariladi, sanitar-ximoya zonalari
tashkil
qilinadi.
Zararli
ta’siri
darajasiga
ko‘ra
korxonalar
besh
sinfga
bo‘linadi.
Birinchi
sinf
korxonalari
uchun
sanitar-himoya
zonasining
kengligi
1000
m,
ikkinchisi-500 m, uchinchisi-300 m, to‘rtinchisi-100 m, va beshinchisi-506 m
qilib
belgilanadi
va ko‘kalamzorlashtiriladi.
Sanitar-himoya
zonasida turarjoylar, maktablar,
sport maydonchalarining bo‘lishi
mumkin
emas.
Hozirgi
vaqtda
havoning
ifloslanishida
avtotransportning
hissasi
oshib
bormoqda.
Dunyo
bo‘yicha
600
mln.dan ortiq avtomobil har kuni havoga yuz minglab tonna zararli
birikmalar chiqaradi. Avtomobil
tutunida
200
dan
ortiq
zararli
birikmalar, shu jumladan o‘pka raki va boshqa hil kasalliklarni keltirib
chiqaruvchi
birikmalar (benz
(a)piren,
qo‘rg‘oshin
va
boshqalar)
mavjud. Transport harakatini tartibga solish, metro, elektr transportini
rivojlantirish, yoqilg‘i sifatini yaxshilash, dizel va siqilgan gazdan
foydalanish va boshqa tadbirlar yirik shaharlar havosining ifloslanishini
kamaytirishda
muhim
ahamiyatga
ega.
Ekologik
toza
transport
vositalarini yaratish shu kunning ustuvor vazifalaridan hisoblanadi.
7.3 O‘zbekistonda atmosferaning ifloslanishi va uning oldini olish
muammolari
O‘zbekiston Respublikasida atmosfera havosining ifloslanishi
asosiy ekologik muammolardan biri hisoblanadi. Shaharlarning asosan
tog‘oldi va tog‘ oraliq botiqlarida joylashganligi, iqlimning issiq va
quruqligi
O‘zbekistonda
atmosfera havosi
ifloslanish darajasining
nisbatan yuqori bo‘lishiga olib kelgan. O‘zbekistonda atmosfera havosi
ayniqsa aholi, sanoat va transport yuqori darajada to‘plangan Toshkent
va Farg‘ona iqtisodiy rayonlarida kuchli ifloslangan. Atmosferaning
ifloslanishi aholining salomatligi, o‘simliklarning holati va hosildorligi,
binolar, metall konstruktsiyalar, tarixiy obidalar va boshqalarga salbiy
ta’sir ko‘rsatadi.
57
|
O'zbekiston Respublikasi Markaziy banki 2017-yil 28-noyabrdan boshlab valyutalarning so'mga nisbatan yangi qiymatini belgiladi
Valyuta operatsiyalari bo'yicha buxgalteriya hisobi, statistik va boshqa hisobotlarni yuritish, shuningdek, bojxona va boshqa majburiy to'lovlari uchun xorijiy valyutalarning so'mga nisbatan yangi kursiga ko'ra, 1 AQSh dollari qiymati o'tgan haftadagidan 10,77 so'mga oshib, 8095 so'm 88 tiyinni tashkil etdi
|
Prezidentni qo'riqlash bo'yicha ishlarning katta qismi oldinan amalga oshiriladi
Vashington tashqarisidagi prezident ishtirokidagi har qanday tadbirga 1-2 hafta qolganda belgilangan joyga Maxfiy xizmatlarning yetakchi guruhlari yetib keladi
Ular avtokortejlar uchun asosiy, zaxira va favqulodda yo'nalishlarni o'rganishadi, shifoxonalarni ko'zdan kechirishadi va prezident tashrif buyuradigan har bir ob`yektda xavfsizlikni ta`minlash rejasini tuzishadi
|
Adib asarlari, tarjimalari, hamda o'zbek va jahon adabiyotidan namunalar
Bosh sahifa
Yo‘ldosh Eshbek
Iforlar ichindan yor hidi kelar… & Shoirning o’zi o’qigan she’rlar
Ma’suma Ahmedova
Shaharga sayohat & Hikoya asosida qisqa metrajli badiiy film
Usmon Qo’chqor
Akssiz sadolar & Uyqudagi minora & Laylo Sharipova
Samimiyatga yo‘g‘rilgan she’riyat
Erkin A’zam
Hulo’l & Erkin A’zam “Ikki eshik orasi” teleloyihasida & “Ertak bilan xayrlashuv” hikoyasi asosida film
Rafiq Saydullo
Yangi she’rlar
ENG KO’P O’QILGAN
Muallif Adib: O'zbek tarixi, adabiyoti va madaniyati 21
06
2014 1 izoh
O’zbekiston xalq shoiri
Yosh ijodkorlar yig’inining ochilish marosimi tugab, katta-kichik aralash tashqariga chiqayotganimizda, bir qiz iymanibgina salom berdi
So’rashib o’tib ketaverdim
Hamrohim, kamgapgina Shodmonqul Salom: “Shu qiz – zo’r shoira!” deb qoldi
Bir pasdan so’ng
“Rostdanmi?” dedim, jiddiy tortib
“Ha, endi!
– O’sha she’rlar mazasini hali ham tuyub, boshini sarak-sarak qildi Shodmonqul Salom
– She’rlarini o’qib, seskanib ketdim!”
Uning gapidan mening etu suyagim jimirladi! Tamom! Men shu singlimizning she’rlariga oshiqu beqaror bo’ldim-qoldim! Shunaqa odatim bor! Bir joyda yaxshi kitobning, she’rning daragini eshitsam, besabrlik bilan izlashga tushaman
|
t
l
{
t
t
*
"$
t’,..$
l
ri
:,i
g:
.s
.b
E.s
{€ EE{€EaEEBTE €€ ?EE ;gEEg? ,’
ig }}!!{!!33!gg$g!
aeett;
E aaEi€lifiHEE€EI
EEE
Eg3BEEiE3i
Ei a€E?BgElEfi€HH*gg$gEA
E : € E€g
Z-E [. Ee; s
E Ae ** 9gg r
g cE: * $ i$E E
t ErF a g €F*
g
Fc sggi E
iE€€FEFg3E5€
sE,EEs;gg$F:3
Y a*
g+.8
9
6
$easfsis; g f$E E
g‘ti o >’: b ’d ’Y E
gg€gEE;EE g fF$ EE
s??E F$ F*? s€::Fg*g
(\f
q
:$
E
.s
\o
f’.(\l
ris
EE.$
,giii
EF S
$$
,$$g
s$$*
|
Shavkat Mirziyoyev 2017 yil nomini e'lon qildi
«O‘zbekiston» xalqaro anjumanlar saroyida 7 dekabr, chorshanba kuni O‘zbekiston Konstitutsiyasi qabul qilingan kunning 24 yilligiga bag‘ishlangan tantanali yig‘ilish bo‘lib o‘tdi.
Unda davlat va jamoat arboblari, fan, madaniyat va san'at namoyandalari, poytaxt jamoatchiligi, O‘zbekistonda faoliyat ko‘rsatayotgan xorijiy davlatlarning elchixonalari va xalqaro tashkilotlar vakolatxonalari vakillari ishtirok etdi.
O‘zbekistonning yangi saylangan prezidenti Shavkat Mirziyoyev tantanali yig‘ilishda ma'ruza qildi. Prezident kirib kelayotgan yangi — 2017 yilni O‘zbekistonda «Xalq bilan muloqot va inson manfaatlari yili» deb e'lon qilishni taklif etdi.
O‘zbekiston Prezidentining bu taklifi yig‘ilganlar tomonidan gulduros qarsaklar bilan qo‘llab-quvvatlandi.
Ma'lumot uchun, O‘zbekistonda 1997 yildan boshlab har bir yilga shu davr ichida taraqqiyotning muhim yo‘nalishlarini ifoda etadigan nom berish an'anaga aylangan. 1997—2016 yillar oralig‘ida yillarga quyidagicha nom berilgan:
2016 yil — Sog‘lom ona va bola yili
2015 yil — Keksalarni e'zozlash yili
2014 yil — Sog‘lom bola yili
2013 yil — Obod turmush yili
2012 yil — Mustahkam oila yili
2011 yil — Kichik biznes va xususiy tadbirkorlik yili
2010 yil — Barkamol avlod yili
2009 yil — Qishloq taraqqiyoti va farovonligi yili
2008 yil — Yoshlar yili
2007 yil — Ijtimoiy himoya yili
2006 yil — Homiylar va shifokorlar yili
2005 yil — Sihat-salomatlik yili
2004 yil — Mehr va muruvvat yili
2003 yil — Obod mahalla yili
2002 yil — Qariyalarni qadrlash yili
2001 yil — Onalar va bolalar yili
2000 yil — Sog‘lom avlod yili
1999 yil — Ayollar yili
1998 yil — Oila yili
1997 yil — Inson manfaatlari yili
|
– Toshkent metropolitenini nafaqat qulay va ishonchli transport, balki betakror san’at asari darajasida qurilgan nafis va ko‘rkam, orasta va shinam yer osti qasri deyish mumkin, – deydi «Toshkent metropoliteni» unitar korxonasi Chilonzor elektrodeposi fuqaro muhofazasi bo‘yicha muhandisi Mavluda Asomova
– O‘zim guvohman, O‘zbekistonga kelgan xorijlik mehmonlar Toshkent metropolitenining jozibasi va chiroyidan hayratga tushishadi
|
Bu uchrashuv “neradzurri”lar foydasiga hal bo‘ldi
Martinesning ajoyib zarbasi jamoasiga g‘alaba olib keldi
E’tiborga olish kerak, “Inter” musobaqada 3-o‘rinni egalladi
|
d) Orttirilgan
va kichraytirilgan (primadan tashqari):
j
o
ye) Sof:
i
—
–
5
Quyidagi intervallar aniqlansin
va
ularning son hamla
sifat miqdori yozilsin. Ularning aylanishlari
belgilar bilan
yozilsin;
7
y
«!
5
=—
gs
7
»
1
«O‘—
——
i
hna
Fortepyanoda mashqlar
1
a) Xromatik
va
ayrim-ayrim
olingan
barcha diatonik tovushlardan yuqoriga
va pastga qarab xromatik intervallar tuzilsin (chalinsin).
6) Ularning aylanmalari ham shu xilda chalinsin.
2
a) Barcha tovushlardan yuqoriga va pastga tomon
orttirilgan
va kichraytirilgan intervallar tuzilsin, bu intervallarning asosi
va cho‘qqilari kuylab yoddan aytilsin.
6) Ularning aylanmalari ham shu xilda chalinsin.
3
Intervallardan ayrim tovushlarni ton yoki yarkm ton pastga
va yuqoriga
ko‘chirib
sekvensiyalar
(melodik
figuratsiyalar)
chalinsin.
Masalan:
«=
.
Iy
»!!!
=
ega
oz
7
ko‘ri
T
ba
vah. k.
vah. k.
4
Xilma-xil tovushlardan tarkibli intervallar
va
ularning
aylanmalari
tuzilsin.
101
|
j Ai
alia i
79-v rasm. Sayr uchun ayollar kostyumi.
164
|
millatlararo
munosabatlarni
yanada
uyg‘unlashtirishda
milliy
madaniyat markazlarning faoliyatini muvofiqlashtirib
kelmoqda.
Masalan,
1991-
yil mamlakatimizda
12
ta milliy-madaniy
ma
i
faoliyat ko‘rsatgan bo‘lsa"", bugungi kunda
137taga: yaqin mili
madaniy markazlar o‘z faoliyatini olib bormoqda.
Prezident
Sh.Mirziyoyev
Respublika
Baynalmilal
madaniyat
«o?!
faoliyatiga
baho
berib:
"Mustaqillik
yillarida
AMR
imin
millatlararo munosabatlar rivojida yangi bosqich
andi.
Bag‘rikenglik
va
insonparvarlik
madaniyatini
ini Banana
va
fuqarolararo
hamjihatlik
va
sh, yosh avlodni shu asosda, Vatanga muhabbat
va sadoqat ruhida tarbiyalash O‘zbekistonda davlat siyosatining eng
AMUR Madi teshlaridan biri etib belgilandi. Bularning
o
O‘ ining to‘liq ifodasini topdi",
-deya ta’kidladi.
(7
rezidentimizning
"mamlakatimizda
millatlararo
munosabatla
rivojida yangi bosqich boshlandi" deb ta’kidlashida
ch
V
2
uqur ma’no
Prezidentning
19-may 2017-yildagi farmoni bilan Vazirlar
Mahkamasi
huzuridagi
Millatlararo
munosabatlar
va
xorijiy
mamlakatlar bilan do‘stlik aloqalari qo‘mitasi tashkil etilishi
muhim
voqea
bo‘ldi.
Qo‘mitaning
yangi
bosqichdagi
asosiy
vazifalaridan biri nafaqat jamiyatda millatlararo hamjihatlik
li
rgan
va
elatlar
vakillarining
o‘ziga
xos
milliy
ri, urf-odatlari
va rasm-rusumlarini asrab-avaylash
va
—
–
17
Iv ashenko
S.
V interesax mejna
n
sional’nogo
Birlik, – Tashkent.
1997.
18-mart. —3.s.
iniga
Mirziyo
o‘
a U. Millatlararo
do‘stlik
va
hamjihatlik
1g muhim omilidir. Baynalmi
4
3
ilal madaniyat marka:
g
i aa
rkazi tashkil etilganining
o o
shlangan uchrashuvdagi nutqi 24.01.20171) http://uza.uz/oz/politics/millatl
7
Va
2 i-atlik-khal-imiz-tinchli i-va-f-24-01-2017
I
irziyoyoyev
Sh.
M-u
y
Farida 25 O‘z
aka
DUstlik
va
hamjihatlik-xalqimizning
tinchligi
va
u
ilidir. Baynalmilal madaniyat markazi tashkil etilganining 25-
yilligiga bag‘ishlangan
i
uchrashuvdagi
»
Urta
=
n
vk-ma-apili-ayk-Kla tiranar
Sh A
hup://uza uz/oz/politics/millatlararo-d-trudnichestva Yedinstvo--xalqimizning
tinchligi
va
rivojlantirishga ko‘maklashish, yoshlarni milliy
va umuminsoniy
qadriyatlarga hurmat ruhida tarbiyalash hisoblanadi.?
«Bularning barchasi mamlakatimizda millatlararo munosabatlar
sohasida nodavlat tashkilotlarning noyob tizimi shakllanganidan
dalolat
beradi.
Ushbu
tashkilotlarning
serqirra
faoliyati
mamlakatimizda tinch va farovon hayotni ta’minlash, muhim madaniy-ma’rifiy
vazifalarni
hal
etish,
shuningdek, xorijiy davlatlar
bilan
hamkorlikni
rivojlantirishga
xizmat
qilmoqda",
Darhaqiqat,
yangi
davrning
boshlanishining
asosiy
yutug‘i
ham
shundaki, xorijiy davlatlar bilan hamkorlikka keng yo‘l ochildi. Bu
esa
O‘zbekiston
respublikasi
tarixida
millatlararo
munosabatlarni mustahkamlashda yangi davrini boshlab berdi desak,
mubolag‘a bo‘lmaydi.
Ushbu yangi davrda madaniy markazlarning vazifalari haqida
fikr
bildirib,
Prezident
Sh.
Mirziyoyev:
"Agar
O‘zbekistonda
faoliyat ko‘rsatayotgan har bir milliy madaniy markazning faollari
o‘zlarining tarixiy vatanlari bilan madaniy-gumanitar sohadagi
munosabatlarni yanada faol rivojlantiradigan bo‘lsa, o‘ylaymanki,
maqsadga
muvofiq
bo‘ladi.
Respublika
baynalmilal
madaniyat
markazi
biz
uchun
muhim
bo‘lgan
bu
masalada
katta
vazifani
bajarishi: kerak",
-deya ta’kidladi. Darhaqiqat, bu masalada hali
yechimini
kutib
turgan,
qilinidgan
ishlar,
reja
va
loyihalar
talaygina.
Chunki
Respublika
Baynalmilal
madaniyat
markazi
tomonidan milliy markazlarning doimiy, tizimli ravishda moddiy
va ma’naviy jihatdan qo‘llab quvvatlanishi, nafaqat O‘zbekistonda
balki butun Markaziy Osiyoda millatlararo munosabatlarida yanada
barqarorlikka erishish imkoniyatini yaratadi.
Bugun O‘zbekiston Respublikasida 271 mingdan ortiq qirg‘izlar
yashab kelmoqda. Birinchi viloyatlararo qirg‘iz madaniy markazi 1991-
yili Jizzax viloyatida tashkil etilgan
edi. Bugungi kunga kelib
Andijon,
Jizzax,
Sirdaryo,
Namangan,
Farg‘ona
viloyatlarida
va
ularning
faoliyatini
muvofiqlashtiruvchi
O‘zbekiston
qirg‘iz
"Hukumat
qo‘mitasi
xalqaro
munosabatlarni
muvofiqlashtiradi.
https://www.norma.uz/uz/qonunchilikda yangi/hukumat qumitasi halqaro munosabatlarni muvof
iqlashtiradi//
" Millatlararo do‘stlik va hamjihatlik
-xalqimiz tinchligi va farovonligining muhim
omilidir.
O‘zbekiston
Respublikasi
Prezidenti
Shavkat
Mirziyoyevning
Respublika
baynalmilal
madaniyat
markazi
tashkil
etilganining
25-
yilligiga
bag‘ishlangan
uchrashuvdagi nutqi. 24.01.2017 http://uza.uz/oz/politiecs/millatlararo-d-stlik-va-amzhi-atlik-khal-imiz-tinchligi-va-f-24-01-2017
107
|
14.To‘g‘ri chiziqning normal tenglamasi qanday ko‘rinishda bo‘ladi?
15.Umumiy tenglamadan normal tenglamaga qanday o‘tiladi?
16.Qanday vektor berilgan to‘g‘ri chiziqning yo‘naltiruvchi vektori deyiladi?
17.To‘g‘ri chiziqning boshlang‘ich nuqtasi deb nimaga aytiladi?
18.To‘g‘ri chiziqning kanonik tenglamasi qanday ko‘rinishda bo‘ladi?
19.Umumiy tenglamadan kanonik tenglamaga qanday o‘tiladi?
20.To‘g‘ri chiziqning parametrik tenglamasi qanday ko‘rinishda bo‘ladi?
21.Umumiy tenglamadan parametrik tenglamaga qanday o‘tiladi?
Testlardan namunalar
—
. Analitik geometriyada chiziq nima asosida o‘rganiladi?
A) tenglama;
B) chizma;
C) proyeksiya;
E) To‘g‘ri javob yo‘q.
D) ta’rif;
2. Tekislikdagi to‘g‘ri chiziqning umumiy
AxtBy-HC-—0 tenglamasidagi A va
B koeffitsiyentlar qanday shartni qanoatlantirishi kerak ?
A) A-B20;
B) A4B=0;
C) A-B=0;
P) A"-B"20;
E) A" —B2:0,
3. Tasdiqni yakunlang: Tekislikdagi
to‘g‘ri chiziqning umumiy AxtBy-C-—0
tenglamasi bo‘yicha tuzilgan #—(A,B) vektor bu to‘g‘ri chiziqqa— .
A)
parallel bo‘ladi;
B) tegishli bo‘ladi;
€C) perpendikular bo‘ladi;
D)
perpendikular bo‘lmaydi;
E) og‘ma bo‘ladi.
4. Tekislikdagi to‘g‘ri chiziqning umumiy
3x45yt2-—0 tenglamasi bo‘yicha
uning # (A,B) normal vektorini toping.
A)п =(5,2);
B) п =13,5);
C) п 213,2);
2) п 2,5);
E)п =(5,3).
5. Tekislikdagi
to‘g‘ri
chiziqning
burchak
koeffitsiyentli
tenglamasini
ko‘rsating.
A) yek;
B) “at;
C) Art Ba
a
E)
X.б
Xaн
т
n
D) xcosa
4 ysina-p 2-0;
Mustaqil ish topshiriglari
1. Tekislikdagi to‘g‘ri chiziq (72) (m43)y4(2m-1)-0 umumiy tenglamasi
bilan berilgan. Quyidagilarni aniqlang:
a) to‘g‘ri chiziqning burchak koeffitsiyentli tenglamasini;
b) to‘g‘ri chiziqning kesmalardagi tenglamasini;
e) to‘g‘ri chiziqning normal tenglamasini;
d) to‘g‘ri chiziqning parametrik tenglamasini;
e) to‘g‘ri chiziqni koordinata o‘qlari bilan kesishish nuqtalarini;
130
|
AOKAda bo‘lib o‘tgan brifingda Koronavirusga qarshi kurashish shtabi a'zosi Sevara Ubaydullayeva fuqarolardan kelib tushgan muhim savollarga javob berdi
Xususan, koronavirus o‘pkadan tashqari boshqa a'zolarni ham jarohatlashi to‘g‘risida ma'lumotlar taqdim etildi
«Kasallik kechishidan kelib chiqib, ya'ni yengil, o‘rta, o‘rta-og‘ir, og‘ir va o‘ta-og‘ir darajalarda koronavirus inson organizmida nafaqat o‘pka va nafas a'zolarini, balki oshqozon ichak tizimi, yurak-qon tomir tizimi va ma'lum darajada buyraklar hamda bosh miyani jarohatlashi mumkinligi keltirilgan
Shu bilan birga, endokrin tizimida ham o‘zgarishlar kuzatilayotgani namoyon bo‘lmoqda», dedi Sevara Ubaydullayeva
Tadbirda koronavirus bilan kasallangan kishi bilan aloqada bo‘lgach, nima qilish kerakligi haqida ham ma'lumot berildi
«Agar siz kasallangan odam bilan aloqada bo‘lganingizdan shubhalansangiz, eng avvalo atrofdagilar va oila a'zolaringizdan izolyatsiyalanishingiz va oilaviy poliklinika shifokoriga murojaat qilishingiz kerak
Shifokor telefon orqali sizga barcha karantin qoidalarini tushuntiradi
Karantin qoidalariga qat'iy rioya qilishingiz juda muhim, chunki shaxsiy gigiyena kasallikni yengil darajada o‘tishiga yordam beradi
Tibbiyot xodimi har kuni sizga qo‘ng‘iroq qilib salomatligingizdan xabardor bo‘ladi va biror shamollash alomatlari paydo bo‘lsa uyingizga mobil brigadani jo‘natadi», dedi shtab a'zosi savolga javoban
Bundan tashqari, koronavirus bilan kasallanib tuzalgan odamlar bilan muloqotda bo‘lish xavfli emasligi aytildi
«Koronavirus bilan kasallangan shaxslarda virusga qarshi antitanachalar ishlab chiqiladi, unda Immunnoglobulin G ’ning yuqori ko‘rsatkichlari aniqlanadi, bunday davrda bu insonlar boshqalarga xavfsiz bo‘ladilar va koronavirusni yuqtirmaydilar
Ba'zi insonlar kasallik yengil va simptomlarsiz kechishida o‘zlarini yaxshi his qilishlari bilan, alohidalanish tartibiga rioya qilmayaptilar va ko‘chaga chiqib boshqalar bilan muloqot qilmoqdalar
Bunday holatlarda organizm xali to‘liq antitanachalarni ishlab chiqib ulgurmagani bois, kasallangan bemorlar bilan muloqot natijasida qo‘shimcha ravishda virus organizmga kirishi kasallikni uzayishi, ya'ni cho‘zilishini keltirib chiqarmoqda», dedi Ubaydullayeva
|
Jizzax shahridagi “Yoshlar markazi”da “Do‘st bilan obod uying” mavzuida bolalar festivali bo‘lib o‘tdi.
Xalq ta’limi vazirligi, “Kamolot” yoshlar ijtimoiy harakati markaziy kengashi, “Sog‘lom avlod uchun” xalqaro xayriya jamg‘armasi, Respublika Baynalmilal madaniyat markazi va Respublika O‘quvchilar saroyi hamkorligida o‘tkazilgan ushbu an’anaviy festivalda Qoraqalpog‘iston Respublikasi, Toshkent shahri hamda barcha viloyatlardan o‘quvchilar ijodiyoti markazlarining jamoalari qatnashdi.
Anjumanni o‘tkazishdan asosiy maqsad mamlakatimizda barcha millat va elatlar o‘rtasida qaror topgan do‘stlik, totuvlik va hamjihatlik muhitini yanada mustahkamlashdan iborat. Bu ezgu intilish festival dasturlarida o‘z ifodasini topdi.
O‘quvchilar tomonidan tayyorlangan tasviriy san’at namunalari, bolalar nigohida aks etgan rangin dunyo manzaralari barchada katta qiziqish uyg‘otdi. Bolalar badiiy jamoalari ijrosida konsert dasturlari namoyish etildi. Festival haqiqiy do‘stlik bayramiga aylandi.
– Men anjuman davomida ko‘p do‘stlar orttirdim, – deydi Nukus shahridagi o‘quvchilar ijodiyoti markazi a’zosi Azima Davletmurodova. -Ushbu tadbir bizga xalqimizning o‘ziga xos milliy san’ati namunalari bilan tanishish imkonini berdi.
Festival qatnashchilari Jizzax shahar o‘quvchilar ijodiyoti markazi faoliyati bilan yaqindan tanishib, 29-mehribonlik uyi tarbiyalanuvchilari bilan uchrashdilar.
|
Liga-1
"Lion" Rashidovning bo‘lajak jamoasiga mag‘lub bo‘ldi » Fut
uz - Futbol yangiliklari
Liga-1
"Lion" Rashidovning bo‘lajak jamoasiga mag‘lub bo‘ldi
Kecha Frantsiya chempionatining ham 25-turidan o‘rin olgan bir qator uchrashuvlari bo‘lib o‘tdi
|
1. Ahamoniylar va yunon-makedonlar davri tangalari.
2. Yunon-Baqtriya davlati tangalari.
3. Xorazm va Kushon davlatlari tangalari.
O‘quv mashg‘ulotining maqsadi:
Ota Osiyoda dastlabki tangalarning
paydo bo‘lishi, yunon-makedonlar davri tangalari, shuningdek, YUnon-Baqtriya, Xorazm
va Kushon davlatlari tangalari
tuzilishi,
zarb
etilish
tarixi haqidagi ilmiy-nazariy
bilimlarni chuqurlashtirish.
Tushunchalar
va
tayanch
iboralar:
Elektra,
darik,
Aleksanr
Makedonskiy
tangalari, tanga turi (monetnmy tip), Xorazm tangalari, Salavkiylar tangalari, Yunon-Baqtriya tangalari, Diodot, Demetriy, Evtidem, tatradraxmalar.
1. Ahamoniylar va yunon-makedonlar davri tangalari. Metalldan ishlangan pul
tanga chaqalarning paydo bo‘lishi insoniyat tarixidagi muxim voqealardan biridir.
Ma’lumki,
jamiyat
iqtisodiy
va
ijtimoiy
rivojlanishning
yuksak
darajaga
erishgandagina tanga chaqalar kashf etilishi mumkin.
Tanga zarb
etish O‘rta dengiz bo‘yi mamlakatlariga tez tarqaldi. Miloddan
avvalgi
VI
asrda
esa Eron
va
O‘rta Osiyo
kattagina qismini
o‘z
ichiga
olgan
Axmoniylar imperiyasi tarkibiga kirib bordi.
Tanganing zarb etilishi davlatning tashkil etilishi bilan ham bog‘liq. Biroq bu
bilan davlatlarning tashkil topishini bog‘lash mumkin emas. Chunki Lidiya va Eginga
karaganda Shumer, Akkad, Bobil va yunon shahar davlatlari nisbatan tarakqiyoti yuqori
darajada bo‘lgan, ammo tanga zarb qilinmagan edi.
O‘rta Osiyoda dastlabki tanglarning tarqalishi Eron ahamoniy davriga borib
taqaladi.
Eronda
birinchi
marta
tanga
pullarni miloddan
avvalgi 522-486
yillarda
hukmronlik qilgan shoh Doro
I zarb qildirgan. Shuning uchun ham u zarb qildirgan
tangalar «dariklar»
deb atalgan. Dariklar sof oltindan tayyorlangan va og‘irligi
8,4
grammga
teng.
Tangada kamon otayotgan shoh tasvirlangan.
Dariklardan
tashqari
ahamoniylar kumush tangalar ham zarb ettirgan.
O‘rta
Osiyoda
ahamoniylar
hukmronligi
tugab,
Aleksand
Makedonskiy
boshqaruvi o‘rnatilgach, yunon-makedonlarning kumushdan zarb ettirilgan tangalari
tarqaladi. Uning tangalarida hukmdorning boshqaruvi
va
g‘olibona yurishlari
aks
ettirilgan.
48
|
Karmanalik G‘ulom Hasanov 16 yildirki bolalarni maktab oldida svetofordan o‘tkazib qo‘yish bilan shug‘ullanadi. U shu muddatda faqatgina yarim kun – avtohalokatga uchragan o‘z farzandi operatsiya qilinayotganida ishga kelmagan.
Karmana tumanidagi axborot texnologiyalariga ixtisoslashtirilgan 2-sonli umumta’lim maktabi Navoiy shahri va Karmana tumani markazini bog‘lovchi yo‘l yoqasida joylashgan. Maktabda 1 800 nafardan ortiq o‘quvchi 2 smenada tahsil oladi. Shu tufayli ertalab, tushlik payti va kechga yaqin maktab oldida ko‘plab o‘quvchilar to‘planishadi, yo‘ldan o‘tib-qaytishadi.
G‘ulom Hasanov 16 yildan buyon ana shu maktab oldida o‘quvchilarni yo‘ldan o‘tkazib turadi. Bu savobli ishi tufayli uni ko‘pchilik – ota-onalar ham, taksi haydovchilari ham yaxshi tanib qolgan. Yo‘ldan o‘tgan borki, u bilan so‘rashib ketadi.
G‘ulom Hasanov ishi uchun davlatdan maosh olmaydi, rasman maktab xodimi hisoblanmaydi. Farzandlarining xavfsizligini ta’minlashga hissa qo‘shayotgan bu insonga ota-onalar har oyda pul yig‘ib, maosh to‘plab berishadi. Bir nafar o‘quvchi uchun oyiga ixtiyoriy ravishda 5 ming so‘m olinadi. 1800 nafar o‘quvchining barchasi ham yo‘ldan o‘tmaydi. Oyiga o‘rtacha 4-5 mln so‘m mablag‘ yig‘iladi va bu pul G‘ulom Hasanov hamda uning sherigiga beriladi.
G‘ulom Hasanovning ma’lum qilishicha, u maktabdagi barcha o‘quvchini ismi bilan taniydi, ota-onasini ham biladi:
“Bu ishda ishlay boshlaganimga 16 yil bo‘ldi. Shu paytgacha biror ko‘ngilsiz hodisa bo‘lmagan. 1800 nafar o‘quvchi bo‘lsa, barchasining ismini, qayerda yashashini bilaman, ota-onasini ham yaxshi taniyman. Beradigan pulidan ham ko‘ra, ota-onalarning duosi muhimroq men uchun. Ertalab soat 7:00da kelaman va 19:00da ketaman. Albatta, qiyinchiliklari ham bor. Masalan, svetofor o‘chib qolgan paytlari, qish kunlari, sovuq va yog‘inli kunlarda qiyin bo‘ladi. Issiq jonning isitmasi bo‘ladi deganlaridek, kasal bo‘lib qolganimda ham shu yerga kelib o‘tirgan paytlarim bo‘lgan. Chunki sherigimning bir o‘zi xavfsizlikni ta’minlashi qiyin. Bolalarni o‘zimning farzandimday ko‘raman: ota-onasiga qo‘ng‘iroq qilib beraman, taksiga mindirib yuboraman, yo‘ldan o‘tkazib qo‘yaman.
2007 yilda kelgandim bu yerga ishga. Kelganimda 29 yoshli yigit edim. Hozir 45 yoshga kirdim. 16 yil davomida har kuni ishga kelganman. Faqatgina o‘g‘lim avtohalokatga uchrab, operatsiya qilinayotganda yarim kun kelolmaganman”.
G‘ulom Hasanovning ishidan ota-onalar ham mamnun. Ular shu inson borligi uchun ko‘ngillari doim xotirjam ekanligini aytishadi.
“Nabiram 1-sinfga qatnaydi. O‘zim kelib olib ketaman maktabdan. To‘g‘risi, ko‘nglim to‘q, xavotirga o‘rin yo‘q. Chunki kech qolgan kunlarim ham G‘ulom aka shu yerda olib o‘tiradi nabiramni. Faqatgina yosh bolalarni emas, kattalarni ham yo‘ldan o‘tkazib qo‘yadi. Men bunday insonni birinchi marta ko‘rishim – chin yurakdan, vijdonan ishlaydi. Mehnatlarini qadrlash kerak bunday insonlarning. Shuncha transport o‘tyapti, benzin hidi, chang deganday, oson emas ishlari. Borlariga shukur. Shu G‘ulom aka bor, men tinch to‘g‘risini aytsam”, — deydi fuqaro Shohista To‘rayeva.
Viloyatda yo‘l chetida joylashgan maktablar ko‘p. Ayniqsa, serqatnov yo‘llarda bolalarning maktabga o‘tib-qaytishi ancha xavotirli. O‘pkasini bosib ololmaydigan “uchar” haydovchilarning e’tiborsizligi yoki uquvsizligi oqibatida nogiron bo‘lib qolgan o‘quvchilar ham yo‘q emas. Shu sababli G‘ulom Hasanov svetoforni qattiq “qo‘riqlaydi”.
“Chin yurakdan xizmat qiladi xalqning bolasi uchun. Har bir bolaning qo‘lidan tutib, yo‘ldan o‘tkazib qo‘yadi. Shuning uchun ota-onalarning ko‘ngli to‘q, bexavotir ishga borib kelishadi. G‘ulom aka bir kun ishga kelmasa, biz yo‘lni nazorat qilolmay qolamiz. U kishi davlatdan hech qanday maosh olmaydi. Maktabimizda ota-onalardan iborat kuzatuv kengashi faoliyat yuritadi. Shu kuzatuv kengashimiz jamoatchilik asosida sharoiti bor ota-onalardan 5 ming so‘mdan mablag‘ yig‘ib, oylik maosh sifatida G‘ulom aka va uning sherigiga topshiradi.
Maktabda 1800 nafardan ortiq bola o‘qiydi. Ularning ismini maktab direktori sifatida men bilmasligim mumkin, ammo G‘ulom aka biladi. Sababi, ular bilan kunda muloqot qiladi”, — deydi maktab direktori Tursunoy Xalilova.
Navoiy viloyati IIB YHXB axborot xizmatiga ko‘ra, 2022 yilning yanvar-sentabr oylarida viloyatda bolalar ishtirokida 23 ta YTH sodir bo‘lgan. Oqibatda 4 nafar bola vafot etgan, 19 nafari jarohat olgan.
Ruslan Saburov, Kun.uz muxbiri
Montaj ustasi – Boymirza Xalilov
window.yaContextCb.push(()=>{
Ya.adfoxCode.create({
ownerId: 367651,
containerId: 'adfox_163671557394827494',
params: {
pp: 'h',
ps: 'feps',
p2: 'hjmx'
}
})
})
|
2018−2021 yillar davomida «Ayollar daftari» yuritilishi yo‘lga qo‘yilib, 1 mln nafarga yaqin xotin-qizlarning muammolari hal etildi. Bu haqda 15 aprel kuni Xotin-qizlarning jamiyatdagi rolini oshirish, gender tenglik va oila masalalari bo‘yicha respublika komissiyasining birinchi majlisida Senat raisi Tanzila Narbayeva . Qolaversa, Xotin-qizlarning uy-joy muammolari deyarli hal etilgani va 2018 yildan beri 2730 nafar xotin-qizlar uy-joy bilan ta’minlangani aytildi. Xotin-qizlarni kasbga o‘qitish tizimi joriy etilib, oxirgi 3 yil davomida 144 700 nafarga yaqin xotin-qizlar turli kasb-hunarga o‘qitildi. «Oxirgi 3 yil davomida 590 ming nafarga yaqin xotin-qizlarning doimiy bandligi ta’minlandi, 535 ming nafarga yaqini haq to‘lanadigan jamoat ishlariga jalb etildi, 44 300 nafardan ortig‘iga subsidiya ajratildi», — dedi Tanzila Narbayeva. O‘z tadbirkorlik faoliyatini boshlash istagida bo‘lgan xotin-qizlarga imtiyozli kredit berish tizimi joriy etildi. 2019−2021 yillar davomida qariyb 208 500 nafar ayollarga 7 trln 756 mlrd so‘mdan ortiq kredit mablag‘lari ajratildi.
|
Rahmat
Savobli ishlaringiz uchun
Mening onamning bobosi ham qatag’on qurboni bo’lgan
Abdurahmon qori ismlar
Lekin familiyalarini bilmayman
Buxoro shahridan bo’lganlar
Baqqollik(savdogarlik) bilan shug’ullanganlar
5 nafar farzandlari bo’lgan
Bir qizlari , ya’ni mening bibim 100 yoshlarida 2015 yilda vafot etdilar
Qanday nochor ahvolga tushib qolganlarini aytib berganlar biz nevaralariga
Yuzlaridan nur yog’ilib turar edi
90 yoshlarigacha 5 mahal namozni kanda qilmadilar rahmatli bibim
Bir iltimosim bor edi, Buxorolik Abdurahmon qori haqida ham ma’lumot olishimga yordam bersangizlar demoqchiman
Bu inson menga onam tarafdan hisoblanadi
Taxminan 189?-193? yillar yashaganlar
Atigi ikki og’iz ma’lumotlaringiz uchun butun umrim sizlardan minnatdor bo’lar edim
Rahmat
|
Nashr lits, Al"! 305. Bosishga ruxsat etildi 06.09.2019.
Qogʻoz bichimi 60x84 1/16. Shartli bosma tabog`i 27,6.
Hisob-nashr tabog`i 28,8. Adadi 100.
42-buyurtma.
«IQTISOD-MOLIYA» nashriyotida tayyorlandi.
100000, Toshkent, Amir Temur koʻchasi, 60".
479
|
Elchi tag‘in orqasiga qaytib ketishga majbur bo‘ldi
Oradan ko‘p o‘tmay qaytib keldi-da:
Bu gapdan, tabiiyki, elchi g‘azabga mindi va xonaqohdan o‘qday otilib chiqib ketdi
|
Ular daryo o‘zanini ortda qoldirishib, sokin irmoqqa
burilishdi. Yam-yashil qirg‘oqlar suvda jilvalanib aks etardi:
irmoq tubida esa baqato‘ni qoplagan to‘nkalar, ilonsimon
tomirlar qorayib ko‘zga tashlanardi. Ro‘paradagi qubba tomli
tegirmon tarnovidan ko‘piklanib, oltindek tovlanib,
shovullab suv tushardi. Suvning bir maromda shovullashi
dilga orom berardi; ora-sira unga jo‘r bo‘layotganday tegirmon
parragi g‘ichirlab qo‘yardi. Atrof shu qadar tarovatli ediki,
Ko‘rsichqon qo‘llarini ko‘kka cho‘zib, beixtiyor pichirladi:
"Voy bo‘-o‘y, buni qarang-a"
Qayiq qirg‘oqqa tumshug‘i bilan urilib to‘xtagach, Kalamush notavon Ko‘rsichqonga ko‘maklashdi–sohilga chiqarib qo‘ydi.
So‘ng savatni ko‘tarib tushirdi. Ko‘rsichqon dasturxon tuzashga
mayl bildirdi. Kalamush qarshilik qilmadi va fursatdan
foydalanib: "Voy jonim-ey", deb ajriqqa uzala cho‘zildi.
Ko‘rsichqon bo‘lsa, o‘ziga bag‘oyat mas’uliyatli vazifa ishonib
topshirilganidan hayajonlanib, noz-ne’matlarni o‘z maqomi
bo‘yicha mehr bilan dasturxonga terib qo‘ya boshladi va o‘zicha:
"Buni qarang-a, shunaqasiyam bo‘lar ekan-da"" deb pichirladi.
Nonushtaga hamma narsa taxt bo‘lgach:
—Qani, og‘ayni, boshlang—dedi Kalamush.
Ko‘rsichqon jon deb amrga bo‘ysundi: "Podshohning amri
vojibdir, taqsir"" deb Kalamushga andak yaltoqilik ham
qilgisi keldi. Sirasini aytganda, u kallayi saharlab yumushga
unnagan edi, nonushta qilishga fursati bo‘lmagandi. Jiddiy
ishga qo‘l urilsa, shunaqa bo‘ladi–qorin esdan chiqib ketadi.
—Nega bir nuqtaga tikilib qoldingiz? —deb so‘radi
Kalamush biroz tamaddi qilishgach.
Dasturxonga tikilib qolgan Ko‘rsichqonning ko‘zlari
harakatga keldi.
—Men ko‘zimning qiri bilan suv betida paydo bo‘layotgan
pufakchalarni tomosha qilayotibman. Qarang, 3ypa-a!
—Qanaqa pufakchal-ar? –dedi Kalamush. U imo-ishora
bilan birovni dasturxonga taklif etdi.
Birpasdan keyin suv sathida silliq kalla ko‘rindi: hashamatli Qunduz qirg‘oqqa chiqdi-da, po‘stinini bir silkitdi–
suvini qoqdi.
—Yashiringan joyini qaranglar, nokaslar-ey! —dedi u
hazil aralash. So‘ng salmoqlanib dasturxon tomon yaqinlasharkan:
— Kalamushvoy, nega meni oldinroq xabardor
qilmadingiz2 —dedi o‘pkalanib.
—O‘zimiz ham bilmay qoldik. To‘g‘risi, to‘satdan uyushib
qoldik, –deb o‘zini oqladi Kalamush. –Tanishib qo‘ysinlar:
bu zot mening do‘stim, janob Ko‘rsichqon
—O‘-o‘, bag‘oyat mamnunman: —dedi Qunduz va do‘stining
do‘sti bilan bir umr qadrdon bo‘lib qolishga tantanali
ravishda va’da berdi. — Qayerga borma, to‘s-to‘polon, qiy-chuv—
xuddi inqilob bo‘layotganga o‘xshaydi; —deb nolidi Qunduz. —Nima balo, dam olish uchun daryodan boshqa joyni yer
yutganmi! Axiyri, ovloq irmoqqa burilib, birpas hordiq
chiqaraman desam... bu yerni ham o‘zlari egallab olibdilar.
Qoyil-e!
Hozirgacha bulturgi xazonlar uyulib yotgan devor ortidan
shitir-shitir tovush eshitildi: sal o‘tmay bukri yelkalar
o‘rtasiga joylashgan kalla ko‘rindi.
—Is, Bo‘rsiqvoy-ku: Do‘stim. Qani dasturxonga marhamat
qilsinlar—deb qichqirdi Kalamush.
Bo‘rsiq bir-ikki qadam olg‘a bosdi-yu:
–Obbo,
bu yerda ham ulfatchilikmi?
E-eE,
bu dunyoda
tinchlik yo‘q ekan-da—deb shart burilib orqasiga qaytdi.
—Ko‘rdingizmi,
bu zoti oliylari nozikta’b bo‘lib
qolganlar, –dedi Kalamush xafa bo‘lib. –Jamoani jini
suymaydi, yakka xo‘jalik bo‘lib yashashni istaydilar. Xo‘sh,
daryoda yana kimlar bor?
— Qurbaqaga ko‘zim tushdi, –dedi Qunduz. — Yap-yangi
baydarkasida bashang kiyinib olib, sayr qilib yuriddi.
Ikki oshna ko‘z urishtirib olishdi-yu, birdan xoxolab
yuborishdi.
—Dastlab, u yelkanli qayiq sportiga ishqivoz bo‘lgandi,
sportning boshqa turlarini ikki pulga olmay qo‘ydi. Keyin
eshkakli qayiqni ko‘ngli tusadi–kechasi-yu, kunduzi suvni
shaloplatib, mahoratini oshirardi. Lekin, buniyam uddasidan
chiqa olmadi... O‘tgan yili naqdgina yuzadigan uyga ishqi
tushib qolsa bo‘ladimi" Iloj qancha, biz keyin nima bo‘lishini sabr-toqat bilan kutib turdik... Mana, undan ham
ko‘ngli sovibdi. Hamma narsadan birpasda ko‘ngli qoladi.
Hayronmanki, negadir bu Qurbaqavoyning o‘z xotinidan
ko‘ngli qolmayapti-yat —deb askiya qildi Kalamush.
|
yoganing quyidagi turlari bilan shug‘ullanish orqali erishish imumkin
-
kriya-yoga, xatxa-yoga, radja-yoga, karma-yoga va b.
Yoga insonga ta’sir qilishning asl vositalar va metodlar tizimi
sifatida Hindistonda
m.a.
III
asrda paydo bo‘lgan.
Inson haqida
bilimlarning, uning tashqi dunyo bilan munosabatlarining rivojlanishi
sari, gimnastik mashqlar majmui ishlab chiqilgan. Asrlar davomida ular
har xil insonlar bilan va turli xil sharoitlarda sinovdan o‘tkazilgan.
Natijada eng foydali va qadrli tomonlari saqlanib qolingan, Shunday
qilib asta sekmlik bilan insonning psixofiziologik jihatdan o‘zini o‘zi
mukamallikka erishish
yo‘li
sifatida yoga
-ta’limoti
shakllangan.
Hindistonda, butun Sharq kabi bir an’ana mavjud, unga binoan har
qanday ta’limot, qat’iy qoidaga moya qilgan holda, faqat ustozdan
shogirdga o‘tadi: oddiydan murakkabga qarab. Bunday bevosita o‘tish,
ta’limotni dahlsizlikda saqlash imkonini beradi va uni buzilishlardan
saqlaydi. Yoga, mingyillik empirik tajribaga ega bo‘lib, ehtiyotkorona
munosabatga, insonga ta’sir qilishning an’anaviy metodik. usullarini
saqlab qolishga loyiq.
1965 yilda Hindistonda yoganing o‘quv muassasalarining o‘quv
dasturiga, armiya va politsiya xodimlarining tayyorgarligiga kiritilishi
haqida davlat qaror: qabul qilingan. Bir qator davlatlarda xatxa-yoga
harbiylarning
jismoniy
tayyorgarlik
tizirniga
kiritilgan,
birinchi
navbatda u aqliy mashg‘ulotlar va o‘qishdan keyin kuchlarni tiklash
uchun xizmat qiladi.
Fransiyalik
insonparvar-yozuvchi
EFransua
i
Rable (1494-1553) aytishicha, dvoryan maktablarida
5
tumikda,
yog‘och
otda,
daraxtlarga,
arqonga,
tik
xodaga
(vertikal
va gorizontal) tirmashib chiqish,
predmetlar
bilan
va
predmetlarsiz,
akrobatik
va
boshqa— umumrivojlantinivchi
mashqlar
keng
qo‘llanilgan.
Peano anin
Venetsiyalik
tabib
Ieronim Merkurialisning
(1530-1606)
olti jilddan
iborat “Gimnastixa sao‘ati haqida”
asari
gimnastika
tarixini o‘rganish borasida
katta qiziqish uyg‘otadi. U
gimnastikani harbiy, atletik va tibbiy turlarga bo‘lgan va qadimiy grek
va rimliklarning g‘oyalarini tiklashga harakat qilgan. Biroq kapitalistik
ishlabchiqarish usulining paydo bo‘lish davrida qadimgi gimnastika
o‘zgargan mehnat va harbiy faoliyatiga, zarnon tajablariga javob bera
|
228
FOYDALANILGAN ADABIYOTLAR
1.Mirziyoyev Sh.M.Erkin va farovon, demokratik O‘zbekiston davlatini
birgalikda barpo etamiz.O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti lavozimiga
kirishish tantanali marosimiga bag‘ishlangan Oliy Majlis palatalarining
qo‘shma majlisidagi nutq. -Toshkent: «O‘zbekiston», 2016. -56 b.
2. Mirziyoyev Sh.M. Buyuk kelajagimizni mard va olijanob xalqimiz
bilan birga quramiz. -Toshkent: ―O‘zbekiston, 2017.-491 b.
3.O‘zbekiston
Respublikasi
Prezidenti
Shavkat
Mirziyoyevning
Oliy
Majlisga
Murojaatnomasi.
2018-
yil
28-
dekabr
//
://president.uz/uz/lists/view/2228
4. Kont O. Dux pozitivnoy filosofii: Slovo o polojitelnom mыshlenii. –
M: Knijnыy dom “Limrokom” 2011
5. Kont O. Obщiy obzor pozitivizma –M. :Knijnыy dom “Limrokom” 2011
6. Spenser G. Sinteticheskaya filosofiya. Kiyev. Nika-Sentr, 1997
7. Mill D.S.Utilitarizm. –Rostov na Don-u. Donskoy izdatelskiy dom,
2013
8. Osipova N.G. Sotsialno-politicheskiye vzglyadы Djona Styuarta Millya.
Vestnik MGU.ser.18. Sotsiologiya i politologiya. №3-M.: 2000
9. Xyuell U. Kont i pozitivizm. Epistemologiya i filosofiya nauki. T.24.
№4.-M. : 2017
10.
Falsafa:
Ensiklopedik
lug‘at.
–
T.
:
“O‘zbekiston
milliy
ensiklopediyasi” Davlat nashriyoti, 2010
11. Shermuhamedova N. Falsafa va fan metodologiyasi. –T. : 2005
12. Soifnazarov I., Qosimov B., Muxtorov A., Nikitchenko G. Fanning
falsafiy masalalari. –T. : “Fan va texnologiya” nashriyoti, 2007
13. Filosofiya i metodologiya nauki: Uchebnoye posobiye dlya studentov vыsshix
uchebnыx zavedeniy –M. :Aspekt Press, 1996
14. Mah E. Analiz oщuщeniy i otnosheniye fizicheskogo k psixicheskomu. M.:
Territoriya buduщego, 2005
|
Ruyxatdan o'tish
Ko'p o'qilgan yangiliklar
|
98
bilan ifodalangan. Bu so‘z ayni paytda mikromatnning oldingi qismi
bilan aloqadorlikni ko‘rsatish uchun xizmat qiladi. Uchinchi gapda
so‘zlovchi (shofyor) tinglovchiga o‘zga shaxs (rais)ning buyrug‘ini
(ekan vositasida) o‘zlashtirib bayon qiladi. Nutqiy maqsadu vazifaga
qarab o‘zlashtirma buyruqni bilvosita buyruq bilan almashtirsa bo‘ladi
(... albatta bersin dedilar kabi). Tinglovchi qo‘shimcha (-siz) bilan
ifodalanganidan aniq emas. Uni aniqlash uchun mikromatnning boshqa
qismiga murojaat qilishga to‘g‘ri keladi.
Matniy tahlilga rioya qilinadigan bo‘lsa misol tariqasida o‘zlashtirma buyruqning ifodalanishi uchun zarur bo‘lgan ikkala nutqiy amalni
olib qarashga to‘g‘ri keladi. Jumladan, “Ikki eshik orasi” nomli makro-matndagi Suyunchi bering, oyim o‘g‘il tug‘dilar! deb sarlavha
qo‘yilgan mikromatnda birinchi nutqiy amalning o‘zlashtirma
buyruqqa daxldor qismi shunday: –Dadangni chaqir. Ayt, Lazakat
xolangni topib kelsin. Darrov! (O‘. Hoshimov, Ikki eshik orasi, 189)
Bu misolda bevosita va bilvosita buyruq ifodalangan. Bevosita buyruq
II shaxsga qaratilgan bo‘lib, fe’lning o‘zagi (chaqir, ayt)dan
anglashiladi, so‘z (olmosh yoki ot) tejalgan. Bilvosita buyruq III
shaxsga qaratilgan bo‘lib, turdosh ot (dadangni) bilan ifodalangan.
Bilvosita buyruq namoyon bo‘lgan jumlada atoqli va turdosh ot
(Lazakat xolangni) qo‘llanganidan o‘zga shaxs aniq, ravshan. Birinchi
gapda ot (dadang) orqali, bu gapda qo‘shimcha (-sin) bilan
ifodalanganidan buyruq qaratilgan shaxs ham aniq. Faqat so‘zlovchi
lisoniy vosita bilan ifodalanmay tejalgan. CHunki u tinglovchining
“qora ammasi” ekanligi o‘quvchiga mikromatnning oldingi qismidan
ma’lum. Tinglovchining kichkintoy Muzaffar ekanligi mikromatn
boshidayoq aytilgan (188-bet). Bundan tashqari birinchi gapdan oldingi
chiziq nutqning ko‘chirilganini, oxirgi gapdan keyingi undov belgisi
bayonning hissiyligini, undan keyin tejalgan nutq fe’li (dedi) esa
jumlaning ko‘chirma buyruq ekanligini bildiradi.
Ikkinchi nutqiy amalda ishtirokchilarning vazifasi qisman
o‘zgaradi. Tinglovchi so‘zlovchiga, buyruq qaratilgan shaxs, ya’ni
buyruqni bajaruvchi (dadasi) tinglovchiga aylanadi. O‘zga shaxs
(Lazakat xola)ning sintaktik vazifasi o‘zgarmaydi: Jon holatda baqirib
yubordim: –Dada! Oyim kasal bo‘p qoldilar! Lazakat xolani
chaqirarkansiz! (O‘. Hoshimov, Ikki eshik orasi, 189) Birinchi gapda
so‘zlovchining his-tuyg‘usi lug‘aviy vositalar orqali yuqori darajada
ifodalangan. Ikkinchi gapda ham bayon hissiy, ifoda vositasi ohang
|
Los-Anjeles prokuraturasi Gollivuddagi tegajog‘liq bilan bog‘liq jinoyatlar taftishi uchun maxsus bo‘linma yaratdi - Daryo
Los-Anjeles prokuraturasi Gollivuddagi tegajog‘liq bilan bog‘liq jinoyatlar taftishi uchun maxsus bo‘linma yaratdi
Los-Anjeles okrug prokurori Jeki Leysi Gollivuddagi tegajog‘liq bilan bog‘liq ishlar bilan shug‘ullanuvchi yangi maxsus bo‘linma tashkil etilganini ma’lum qildi
Bu haqda Meduza xabar bermoqda
|
Pochta xizmati O`zbek tilidagi interfeys mavjudligi, mobil qurilmalar orqali erkin foydalanish imkoniyati, DC
uz datamarkazining maxsus serverida joylashganligi uning muntazam ishchi holatda bo`lish imkonitini beradi
Loyihaning Respublikamiz hukumati tomonidan qo`llab-quvvatlanishi esa uning muvaffaqiyatli rivojlanishi va ommalashishi garovidir
Umail
uz foydalanuvchilari uchun pochtada papkalar yaratish va xatlarni tartiblash, filtrlarni sozlash va boshqa qo`shimcha qulayliklar mavjud
Shuningdek, pochta xizmatida SMS orqali parolni tiklash hamda yangi xatlar kelganda SMS-xabar olish imkoniyatlari joriy etilgan
|
YYK: 95.32(504.14479.2)
63.3(A)
A 14
Aбдyвaли, Caйбиaзapoв.
Чeлoвeчнocтъ, yничтoжecннaя в Xoджaлинckoм 1ёнoцидe
A.Caйбнaзapoв.-Taшkeит: kИcтиkлoл нypиз, 2017-132cтp.
KEK
: 63,3(A)
Извecтиъий
пoлитичeckий
oбoзpeвaтeлБ,
пyблициcт
Aбдyвaли Caйбиaзapoв,
в этoй бpoшюpc oтoбpaзил
вce
yжacъ apмянckиx okkyпaнтoв в Xoджaлв Aзepбaйджaнckoй
Pecпyблиkи, koтopмe являютcя oдним из caмиx yжacимx
пpecтyплeний
пpoтив
чeлoвeчecтвa
в
coвpeмeннoм
миpe.
Aвтop
нeckoлъko
иeт
пpoвoдил
иccлeдoвaния
B
этoм
нaпpaвлeнии;
oш
coбpaл
мaтepиaлъ,
вcтpeтилcя
co
cвидeтeлями
этoй
тpaгeдии,
koтopмиe
pacckaзaли
oб
этoй
тpaгeдии,
o
вepoлoмнoй
пoлитиke
apмянckиx
okkyпaнтoв. Ha этoй ocпoвc билa нaпиcaнa этa бpoшюpa,
в
koтopoм
oтoбpaжeнo
мaccoвoe
иcтpeблeниc
миpнъx
житeлeй apмянckими нaциoнaлиcтaми, cpeди ниx бъли
дoбpoвoлъцъ, cтapиkи, жeншинъги дeти.
Этa
бpoппopa
пpeднвaзнaчeнa
для
шиpokoгo
kpyгa
читaтeлeй,
a тakжc дия шиpokoгo kpyгa иccлeдoвaтeлeй,
ишyшиx мeжэтничeckиe oтнoшeния и виeшню пoлитиky.
ISBN 978-9943-4472-6-4
OA.Caйбнaзapoв
OC (Иcтиkлoл нypи)
2017 r.
|
—
Boqiy MIRZO
—
Ko‘zlar to‘qnashib, dildagini
gapirib
qo‘ydi:
men
sizni yaxshi ko‘raman:
Suhbat boshida mayda-chuyda gaplar aytilgan bo‘lsa-da,
ikkovining yuragida tezroq asosiy mavzuga o‘taqolsak-ku, degan istak qaynab turar, mast qiluvchi tuyg‘ular
jur’at yo‘lini to‘sib qo‘yganday
edi. Oxiri:
-
Yapoc,
-dedi Sanjar
unga yaqinroq surilib,
–
nimadan SIQILYAPSIZ-EE biror kishi
xafa qildimi"
Bu
gapda «Xafa
qilsalar,
yoningizda men borman»
degan ma’no anglashilib turardi. Charos «Rahmat» deganday uning qo‘lini qisdi.
Sanjar stol ustiga shisha g‘ilofga solingan avtoruchka
qo‘ydi.
-
–Samarqanddan faqat siz uchunoldim, Charos!
Charos
ruchkani
g‘ilofdan
olib
ko‘rdi.
Chetlaridagi
zarhal chiziq yarqirab turardi.
So‘ng gravyura yozuviga
ko‘zi tushdi. «Charosga sovg‘a».
U shunday quvondiki, erining hozirgacha olib bergan
qimmatbaho tilla buyumlari, kiyim-kechaklari bu sovg‘a
oldida
qadrsizday tuyuldi.
Yeilofga
solib,
ko‘ksiga
bosib: entikdi.
«Rahmat, Sanjar aka» dedi.
So‘ngra
avaylabgina sumkasiga solib qo‘ydi.
s
-Xudoga shukr, meni hech kim xafa qilmadi. Ammo
bilasizmi... Men keyingi vaqtda siqilib ketdim.
-Nimadan?
.
–
Yolg‘izlikdan. Dardimni tushunadigan,
ko‘nglimga
taskin beradigan inson, sirlashadigan do‘st yo‘q. Kim
bilan gaplashsam ish yoki kiyim-kechakdan so‘zlaydi.
–Men-chi?
–dedi Sanjar unga muloyim boqib,
–
Sizni tushuna olamanmi, «Dardimga malham qo‘yadi», deb
ishonasizmi
menga?
–Xayriyat, birgina siz menga taskin berasiz. Uchratganimga
oz
bo‘ldi-yu,
negadir
yuragimdagi "bo‘shliqni
to‘ldirayotganga o‘xshaysiz. Eshitgandirsiz, olti yildan
beri farzandsizman. Hamma meni ko‘rsatib «bepusht,
tirnoqqa zor», deyotganga o‘xshaydi.
Bundan. qanchalik
55
|
Bron
It is considered that syuthesis of NN with the minimum configuration similarly f6)
is carried out in the
.
form of solution of the task on the minimum coating of learning sampling Eg by objects-standards ofset
«I; 5481... S9), asm, Il E En,
j—1.2, ..:. The structure of objects o£ coating TI; depends on an order
: of a choice of objects-candidates on removal from 9 procedure "a consecutive ezception". On set of nominal
|
O‘zbekiston koronavirusga qarshi kurashda yordam berish maqsadida Eronga insonparvarlik yordamini jo‘natadi. Bu haqdagi hukumat farmoyishi 12-mart, payshanba kuni, qabul qilindi, deb xabar berdi O‘zbekiston Adliya vazirligi.
Farmoyishga ko‘ra, mazkur gumanitar yordam Eron hukumatining koronavirus kasalligi tarqalishini bartaraf etish uchun zarur buyum va vositalar bilan ta’minlashda yordam ko‘rsatish yuzasidan murojaatini qo‘llab-quvvatlash maqsadida jo‘natiladi.
Hukumat farmoyishiga muvofiq, ushbu infeksiyaga qarshi kurashish bo‘yicha birgalikdagi sa’y-harakatlarni kuchaytirish maqsadida Eronga quyidagi tibbiy buyumlar yuboriladi:
bir martalik steril tibbiy qo‘lqoplar; himoya qiluvchi kombinezon; maxsus tibbiy forma; tibbiy niqoblar; tibbiy doka; tibbiy spirt; gigiyenik gel; “Rutan” tabletkalar.
Eslatib o‘tamiz, shu vaqtga qadar O‘zbekiston koronavirusga qarshi kurashda yordam berish uchun Xitoyga ikki marta gumanitar yordam jo‘natdi. Bunga javoban Xitoy rahbari Si Szinpin Shavkat Mirziyoyevga minnatdorlik bildirdi.
Eron hukumati Xalqaro valyuta jamg‘armasi (XVJ)ga koronavirus epidemiyasi tufayli 5 milliard dollar berishni so‘rab, murojaat qildi. Avvalroq Tramp koronavirusga qarshi kurashda AQSh Eronga yordam berishga tayyorligini bildirgan. AQSh ko‘magini rad etgan Eron Rossiyadan yordam so‘ragan.
|
OO"K:
17—512.133(075.2)
KBK: 71.04ya721
Q 97 Islomov, Zohidjon.
Dunyo
dinlari
tarixi
11-sinf:
O‘rta ta’lim
maktablari
va
o‘rta maxsus,
kasb-hunar
ta’limi
muassasalari uchun
darslik
/
Z.
Islomov,
D.
Rahim-jonov,
J. Najmiddinov,
N.
Ismatova. —Birinchi
nashr.
Toshkent.:
«Yangiyo‘l poligraf servis», 2018. —144
b.
UO‘K: 17-512.133(075.2)
ISBN 978-9943-4935-9-9
KBK: 71.04ya721
Mas’ul muharrirlar:
A. Hasanov, tarix fanlari doktori, professor
N. Ismatovaning pedagogik ishlanmalari va metodik tahiri ostida tayyorlangan
Taqrizchilar:
N. Muhamedov, tarix fanlari nomzodi, dotsent
M. Alimova, tarix fanlari nomzodi, dotsent
A. Zamonov, O‘z FA O‘zbekistonning eng yangi tarixi masalalari bo‘yicha
Muvofiqlashtiruvchi-metodik markaz katta ilmiy xodimi
F.Karimov, siyosiy fanlar doktori
J. Tohirov, Xorijiy tillarga ixtisoslashtirilgan davlat umumta’lim maktabi
o‘qituvchisi
Sh. Qudratov, Toshkent shahridagi 41-maktabning tarix fani o‘qituvchisi
B.Mahmudboyev, Guliston Davlat universiteti qoshidagi akademik litsey
o‘qituvchisi
Ushbu darslik O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi huzuridagi Din ishlari
bo‘yicha
qo‘mitaning
2018-yil ETdagi EF raqamli
tavsiyasi,
Respublika
ta’lim markazi qoshidagi «Tarix» fani ilmiy-metodik kengashi hamda O‘zbekistonning
eng yangi tarixi masalalari bo‘yicha muvofiqlashtiruvchi-metodik markazning 2018-yil
sardagi ##-sonli xulosasiga asosan nashrga tavsiya etilgan.
Respublika maqsadli kitob jamg‘armasi mablag‘lari
hisobidan chop
etildi.
O И. Islomov, D. Rahimjonov,
J. Najmiddinov, N.Ismatova. 2018.
ISBN 978-9943-4935-9-9
O «Yangiyo‘l poligraf servis», 2018.
’ Ҳ
fonni
|
Oldin islomiy, nasroniy va yahudiy dinlari ibodatxonalari barcha soliqlardan ozod etilgan edi
|
:
1
Og‘irlik kuchi.
Og‘irlik kuchi. Turg‘un bo‘lmagan
Og‘irlik markaziga muvozanat
muvozanat
2.
Muvozanat yoki yotiq holatda suza olish.
Yerning
tortish
kuchi
(og‘irlik
kuchi)
shuningdek
suzuvchi
gavdasiga va og‘irlik markaziga ta’sir qiladi. Odamning oyoqlari
o‘pkaga nisbatan og‘irroq bo‘ladi, lekin shu bilan birga ular ancha
kam hajmga ega.
Ular yotiq holatda turgan gavdaga nisbatan intiladilar, chunki
og‘irlik kuchi ta’sirida bo‘ladi.
Og‘irlik markazi tos suyagi bilan baravar turib, Arximed itaruvchi
kuchi ta’sirida bo‘lgan gavdaning geometrik markazi esa, ko‘krak
bilan baravar turadi.
86
|
POEZIYA EMIGRATSII
Rafael Levchin
Rafael Levchin — poet, prozaik,
esseist. V proshlom — kiyevlyanin,
nыne — jivet v Chikago.
Glavnыy
redaktor
russko-angloyazыchnogo
jurnala «Otrajeniye*.
Podrajaniye Brextu
I postolku,
poskolku malo kto znal yego v litso,
pobediteli vorochali mozaiku trupov,
pobediteli vыpыtыvali u plennыx,
plennыx bыlo shest tыsyach,
i pochti vse
otvechali odno:
«Ya Spartak!»
Tak chto,
v konse-to konsov,
chtobы ne vыshlo oshibki,
nesmotrya na ogromnыy materialnыy ubыtok,
ix vsex raspyali vdol Appiyevoy dorogi.
Shest tыsyach krestov,
kak prisnivshiysya aerodrom,
torchali v nebo...
Tak,
pod znakom kresta,
nachinalas
novaya
era.
_______________________Iz sikla «Ritualnыe chuchela»
Snы
Umirayet den-Spasitel.
Angel v kurtke yarko-siney
mimo mchit na mototsikle —
vecher.
79
|
Bugungi kunda ma’naviy barkamol avlodni tarbiyalab voyaga etkazish umumdavlat miqyosidagi eng asosiy vazifalardan biridir
Zero, inson kamolotida ta’limning o’rni beqiyosdir
|
42
Biologiya
ijtimoiy-gumanitar fanlar
Quyonlarning tanasiga SSL4ning kiritilishi
jigarda oqsillar miqdorining kamayishiga olib
keldi va bu jarayon tajribaning davom etishiga
qarab chuqurlashdi. Tajriba boshlanganidan 15,
30 va 60 kun o‘tgach jigardagi oqsillarning umumiy miqdori intakt hayvonlar jigaridagi ko‘rsatkichga nisbatan mos ravishda 33,5; 32,4; va 32,0
% ga kamaydi.
Oqsil fraksiyalarini aniqlaganimizda, hayvonlarning jigarida ham albumin, ham glo-bulinlarning miqdori kamaygan, bu jarayon,
ayniqsa, globulin fraksiyasiga sezilarli. Kasallikning davom etish muddati oshib borishiga
qarab bu oqsillar miqdorlarining kamayishi
ham chuqurlashib, 15, 30 va 60 kunlarda jigarda
albuminning miqdori mos holda 27,0; 25,8 va
21,0 % ga, globulin miqdori 38,2; 41,2 va 40,2
% ga kamaydi. Olingan natijalardan ko‘rinib
turibdiki, SSL4 ta’sirida jigarda globulin
miqdorining kamayishi albumin miqdorining
kamayishiga nisbatan chuqurroq bo‘ladi. Quyonlar
organizmiga «Askalsiy» kiritilganida, jigar
to‘qimasidagi oqsillar miqdorida ijobiy o‘zgarishlar kuzatildi. Keltirilgan raqamlardan
jigar jarohatida oqsillar miqdorining sezilarli darajada kamayishi va «Askalsiy» olgan
gepatitli hayvonlarda oqsillar miqdori ko‘payib intakt hayvonlardagi ko‘rsatkichlarga deyarli
tenglashishi yaqqol ko‘rinib turibdi. Tajribaning
15; 30 va 60 kunlaridan so‘ng hayvonlarning jigaridagi oqsillar miqdori 33,5; 31,4 va 32,0% ga
kamaygan bo‘lsa, «Askalsiy» olgan hayvonlarda
atigi 11,1; 7,4 va 5,5% larga kamayib, normadagi
ko‘rsatkichlarga yaqinlashdi.
«Askalsiy» ta’sirida eksperimental jigar jarohatida oqsillarning o‘zgarishi
(M ± m; n=10).
Variantlar
Tajribaning davom etish muddati, kunlar
153060
Oqsillar, g/kg
Nazorat
184,61±4,66
Jigar jarohati
120,31±5,63123,7±6,84128,6±6,74
Nazoratga nisbatan %
65,567,669,0
Askalsiy
160,8±7,65169,3±8,73178,6±9,62
Nazoratga nisbatan %
87,991,696,5
Albumin, g/kg
Nazorat
109,6±7,12
Jigar jarohati
79,4±6,8181,6±7,6786,9±4,83
Nazoratga nisbatan %
72,074,279,0
Askalsiy
85,4±5,5896,3±6,54106,7±8,81
Nazoratga nisbatan %
77,687,597,0
Globulin, g/kg
Nazorat
66,5±2,94
Jigar jarohati
41,1±2,5638,5±3,4840,4±4,67
Nazoratga nisbatan %
61,857,860,7
Askalsiy
51,6±5,4754,4±6,5465,7±7,83
Nazoratga nisbatan %
77,681,198,4
«Askalsiy» olgan hayvonlar jigaridagi albumin va globulinlarning miqdori ham asta-sekinlik bilan ko‘paya boshlab, tajribaning 60-kuniga borganida intakt hayvonlardagi ko‘rsatkichlarga tenglashdi. Tajribada 15, 30 va 60 kundan
so‘ng CCL4li hayvonlarning jigaridagi albumin
miqdori 27,0; 25,8 va 21,0% ga, globulinning miqdori 38,2; 41,2 va 40,2% ga kamaysa, «Askalsiy»
olgan hayvonlarda albumin miqdori 30-kunida
21,4%, 60 kundan so‘ng 12,5% ga, globulinniki 22,4
va 16,9% gagina kamaydi. Tajribaning 60-kunidan so‘ng bu oqsillarning miqdori «Askalsiy»
|
Harbiylar Jaloliddin Manguberdining chingiziylarga qarshi jangini ochiq osmon ostida sahnalashtirdi (foto)
Jizzax viloyatida joylashgan “Gandumtosh” qishlog‘ida “Mardlar qo‘riqlaydi Vatanni!” shiori ostida festival bo‘lib o‘tdi. 10 mingga yaqin yoshlar ishtirok etgan festival doirasida Xorazmshohlarning so‘nggi sultoni Jaloliddin Manguberdining Chingizxonga qarshi o‘tkazgan janglaridan parchalar sahnalashtirildi, deb xabar beradi Mudofaa vazirligi matbuot xizmati.
Markaziy harbiy okrug qo‘mondonligi, Jizzax viloyat hokimligi, Milliy gvardiya, Davlat xavfsizlik xizmati Chegara qo‘shinlari, O‘zbekiston yoshlar ittifoqi viloyat Kengashi, Mudofaaga ko‘maklashuvchi “Vatanparvar” tashkiloti, viloyat Favqulodda vaziyatlar boshqarmasi hamkorligida tashkil etilgan mazkur festivalda Vatan himoyasi yo‘lida ajdodlarimizning mardonavor kurashi moziyga sayohat ruhida ko‘rgazmali tarzda ochib berildi.
Zamonaviy harbiy texnika, qurol-aslahalar namoyishi, harbiy orkestr va badiiy havaskorlik guruhlarining konsert dasturi, “Temuriylar izdoshi” maktab tarbiyalanuvchilari, harbiy xizmatchilar, kinologiya va kavaleriya qo‘shinlarining ko‘rgazmali chiqishlari festival ishtirokchilarida katta qiziqish uyg‘otdi.
Festival davomida milliy sport o‘yinlaridan biri ko‘pkari ham tashkil etildi. Faol ishtirok etgan chavandozlar munosib rag‘batlantirildi.
|
baobabia kayoray tanamant.. { 55
a —dedi shoir bechora u bilan qo‘shqo‘llab
Tog‘ingda kiyik yotmaydi, deb shuni aytarkan-ningga shodlanib yurardik. Endi do‘mbira
dringdan boshlabsan-da.
M.
tushunmading
Butun
boshli
doston
bitib
ING shahar transportlarida bilet olmasli-rindosh-urug‘lar, tanish-bilishlar yaxshi bi-qilay, mening biznesim shu. Mana, biletsiz
olti yilda chyorno-bel’y televizor oldim,
qujum boshladim. Mana bu dostoningdan ke-IM,
Nni o‘qidingizmiy-jig‘ibiyroni chiqdi shoir-yutobusdagi chiptasizlar haqida ema-a-ass...
yubusmi, tramvaymi, baribir emasmi"1
Ngizmi-i?
ni otning kallasiday qilib
yozib qo‘yibsan-ku2
u haligi o‘zimizning sholcha, deb o‘ylab e’tibor
P Nima balo, jiyanga yozish uchun palosdan boshqa
qolganmidi, deb o‘ylovdim. Maktabda o‘qiydigan
bu bilet, dedi-yu tinchimni yo‘qotdim, jiyan.
5
Ibir amakisiga gap tushuntira olmadi. Xayr-Qildi-yu, tund holda jo‘nab qoldi. Dili xufton
MIda u ishlaydigan gazetning jamoatchi muxbir-ri, adabiyot muallimi kirib keldi. U ham doston
qutladi.
Oriqlayman, dostonni boplabsiz.
2
, Marvoniyning diqqatpazligi birdan yozilib ketdi.
, yodabiyotni yaxshi tushunadigan kishi qarshisida
UNDi bir bahslashsa bo‘ladi. To‘yib fikrlashishadi.
Yu, "deya qaytardi u. –Ayniqsa, Cho‘lpon va Bulgakov-Ayni muddao bo‘libdi. Asaringizni boyitgan.
, bizga yoqdimi?
YUAM-chi, juda yoqdi. Faqat bir fikr. Bir narsaga
N
kiritib qo‘yish kerak. Umuman chiptasizlik haqida
Yuulgakovning pozitsiyasi to‘la yoritilmagan. Ular
iq tarafdorimidi yoki aksincha? Aniqlik keragov.
paytda ham chiptasizlik problema ekanda-a?
|
Natijada 10-15 yanvar kunlari yurtimizda anomal sovuq kuzatilishi, havo harorati kechalari -12-17 daraja, shimolda tunda -17-22 daraja, Ustyurt va cho‘l hududlarining ba’zi joylarida esa -25-27 daraja sovuq bo‘lishi kutilyapti.Xo‘sh, bunday anomal harorat inson salomatligiga qanday ta’sir etadi? Uning zararli oqibatlaridan saqlanish usullari qanday?Sog‘liqni saqlash vaziri o‘rinbosari E.Bositxonovaning so‘zlariga ko‘ra, qattiq sovuqda ko‘pincha qon tomirlarining keskin torayishi kuzatiladi. Ayniqsa, gipertoniya, bosh miya qon tomirlari aterosklerozi, insult va infarktdan keyingi holat, stenokardiya kabi kasalliklar bilan og‘rigan bemorlarga bunday noqulay ob-havo salbiy ta’sir ko‘rsatadi. Ularni bosh va yurak sohasidagi og‘riqlar bezovta qiladi.— Shuningdek, bronx va o‘pka xastaliklari, xususan, bronxial astmaga chalingan bemorlarda kasallikning faol davridagi asoratlar zo‘rayadi. Ya’ni uydan ko‘chaga chiqqanda, bronxospazm yoki stenokardiyaning xuruj qilish xavfi ortadi. Shu sababli bunday insonlar shifokor tavsiyasi bilan yonida doimiy ichib yuradigan dorilarini olib yurishi shart, — deydi E.Bositxonova. Qolaversa, anomal sovuq teri va buyrak kasalligi bor bemorlarning umumiy holati yomonlashuviga ham sabab bo‘lishi mumkin. Chunki bunday sharoitda tana a’zolarining muzlab qolish ehtimoli yuqori.Mutasaddi tavsiyasiga ko‘ra, sovqatishning oldini olish uchun ko‘chaga chiqqanda issiq va qalin kiyimlar kiyish lozim. Bunda qo‘lqop va jun paypoqlardan foydalanish juda muhim. Ayniqsa, bosh va yirik qon tomirlari joylashgan bo‘yin qismini issiq tutish talab etiladi. Sababi, bo‘yindagi tomirlar inson bosh miyasini qon bilan ta’minlaydi.Anomal sovuqda alkogol va tamaki iste’mol qilishdan voz kechgan ma’qul. Boisi bu zararli odatlar qon tomirlarini keskin toraytirib, qo‘l va oyoqning qisqa muddatda muzlashiga sabab bo‘lishi mumkin.Qattiq sovuq havo inson terisini haddan ortiq quritib yuboradi. Shu bois ko‘chaga chiqishdan avval tarkibida suv bo‘lgan dori vositalarini teriga surtmagan ma’qul. Aksincha, yog‘li kremlarni qo‘llash tavsiya etiladi.Sovuq kunlari ertalab, albatta, nonushta qilish kerak. Och qolish tananing tez muzlashi va immunitet zaiflashishiga sabab bo‘ladi. Iste’mol qilinadigan taomlar kaloriyasi issiq kunlarga nisbatan 25-30 foizga oshirilishi maqsadga muvofiq. Bunda issiq va suyuq ovqatlar juda foydali.Anomal sovuq kunlari ochiq havoda kamroq bo‘lish, bolalar va keksalarning ko‘chaga chiqmasligi tavsiya etiladi. O‘zA
|
shaharlari to‘g‘risida, tarixda yashab o‘tgan buyuk arboblarining ishlari haqidaN. G. Chernishevskiy yaxshi xabardor bo‘lgan.
Uning niyati rus xalqi bilan birga
Rossiyadagi boshqa mazlum ellarni
ozod
va
baxtiyor
ko‘rish edi. U butun umrini shunga
bag‘ishladi.
N.
G. Chernishevskiy tarixda kam uchraydigan buyuk
shaxslardan biri edi. Uning ijodi va faoliyatida
XTX
asr
o‘rtalaridagi rus aqlining, ilg‘or inqilobiy kuchlarining intilishlari mujassam bo‘lgandi. Rossiyaning
Sharqqa munosabati ham bu ulug‘ inson asarlarida to‘la
aks
etdi. Sharqning
yuragi, dardi
va
alamlarini,
qudrati va bunyodkorligini to‘liq tushundi; san’atini,
adabiyotini sevdi, ardoqladi; Firdavsiy, Hofiz dahosiga tan berdi, ularning asarlaridan muqaddas kurashi yo‘lida istifoda etdi.
Chernishevskiy, Mixaylov,
Fetlarning ijodi tufayli «Rossiyada allaqachon tanish
bo‘lgan Sa’diy
va
Hofiz nomlari»
(Pushkin)
yana
ko‘proq shuhrat topdi, dunyo geniylari qatorida tilga
olinadigan bo‘ldi.
Demak, umumbashariy taraqqiyot tarixi Sharq-u G‘arb
o‘rtasidagi
har
xil davriy, siyosiy devorlarni surib
tashladi. Zero, Shayx Sa’diy
Sheroziy
aytganidek:
«Bani
odam
bir tananing
a’zolaridur, ular
azalda
bir
gavhardan paydo bo‘lganlar». Sharq bilan G‘arb
ana shu muazzam organizmning o‘zaro ajralmas
a’zolari sifatida, tobora
yaqinlashib,
madaniy-adabiy
aloqalarda birlashib bormoqda.
Insokiyat taraqqiyotining talabi ham ana shunday.
|
Hulkar ABDULPAEVA
J
J
j
|
O‘zbekiston va Xitoy maktablarda ta’lim sifatini oshirish maqsadida «Elektron ta’lim» loyihalarini amalga oshiradi | infoCOM.UZ
O‘zbekiston va Xitoy maktablarda ta’lim sifatini oshirish maqsadida «Elektron ta’lim» loyihalarini amalga oshiradi
O‘zbekiston Respublikasi Xalq ta’limi vazirligi mamlakatdagi barcha maktab o‘quvchilarining yuqori sifatli ta’lim olishi uchun «Elektron ta’lim» loyihalarini amalga oshirishni rejalashtirmoqda.
Hozirgi kunda aksariyat maktablarda yuqori bilimli va malakali o‘qituvchilar yetishmasligini hisobga olsak, zamonaviy axborot texnologiyalarini joriy etilishi o‘qituvchi va o‘quvchilarning zamonaviy o‘quv- metodik materiallarni olish imkoniyatini taqdim etadi.
Shu munosabati bilan, Xitoy Xalq Respublikasi Davlat kengashi Bosh vaziri Li Ketsyanning O‘zbekistonga tashrifi doirasida Xalq ta’limi vazirligi Xitoyning ZTE va Huawei kompaniyalari bilan “Xalq ta’lmi tizimida zamonaviy axborot-kommunikatsiya texnologiyalarini joriy etish” loyihalarini amalga oshirish uchun kelishuvlarni imzoladi.
Kelishuvlar doirasida xitoylik kompaniyalar o‘z hisoblaridan bir necha maktablarda zamonaviy axborot-kommunikatsiya texnologiyalarini joriy etish bo‘yicha pilot loyihalarni amalga oshiradi. Loyiha natijalariga ko‘ra, joriy etilgan texnologiyalarning ta’lim sifatini oshirishdagi va maktab boshqaruv tizimidagi samaradorligi o‘rganib chiqiladi.
Loyihalar ijobiy natija ko‘rsatsa tomonlar Xitoy moliya tashkilotlaridan mablag‘ jalb qilgan holda axborot texnologiyalarini bosqichma bosqich joriy etish masalalarini o‘rganib chiqadi.
Pilot loyihalar doirasida tomonlar kompyuter xonalarini jihozlash, video kuzatuv tizimini, ma’lumot almashish tarmog‘i uchun infratuzilma yaratish kabi boshqa yo‘nalishlar bo‘yicha ham hamkorlik qiladi. Sinflarning monitoring tizimini yaratish loyihaning ustuvor yo‘nalishlaridan biri bo‘ladi. Bu tizim maktab xavfsizligini ta’minlash bilan birga o‘quvchilarning davomati va o‘qituvchilarning faoliyatini monitoring qilish imkoniyatini yaratadi. Shu bilan birga tomonlar tizimning barqaror ishlashini ta’minlash masalalariga katta ahamiyat beradi.
Bundan tashkari, o‘zbekistonlik mutaxassislar Xitoyning maktablarda zamonaviy axborot texnologiyalarini joriy etish bo‘yicha ilg‘or tajribasini o‘rganishlari kutilmoqda.
« Xalqaro robototexnika musobaqasida Oʻzbekiston gʻolib boʻldi!
TATUning professor-oʼqituvchilari “Repost” — talabalar media-festivalida ishtirok etishdi »
|
Uygʻonish davri Yevropa madaniyatida taraqqiy etgan insonparvarlik gʻoyalari va dunyoviy mazmunga asoslangan M
sanʼatida badiiy-estetik maqsadlar asosiy vazifa darajasiga koʻtarildi, cholgʻu (lyutnya, viola) va vokal (madrigal) ijrochiligi rivoj topgan
Professional M
da polifoniya uslubi, jumladan, a kapella xor ijrochiligi (motet, messa va boshqa janrlar) oʻz choʻqqisiga koʻtarildi
Yangi kompozitorlik (Angliyada — D
Dansteybl, Niderland maktabi, Rimda — Palestrina, Vene-siyada — A
va J
Gabriyeli) maktablari shakllandi
|
Satridan bulbulning chiqib savodi,
So‘zi o‘likka ham baxsh etardi jon.
Qalami uchida oddiygina so‘z
Sehr-u jilva bilan bo‘lardi olmos.
Tarix teranligin ko‘ra olgan ko‘z,
Kamtar-u buyuklik unga edi
xos.
Dillarda she’rdan
u chiroq yoqdi,
Mangulik shu’lasi so‘nishni bilmas.
Shoirin unutmas minnatdor xalqi,
Xalqni xursand qilgan o‘lishni bilmas.
1966.
|
investorlar (va, birinchi navbatda, venchurli investitsion jamg‘armalar), eng avvalo,
qandaydir
loyihani
moliyalashtirish, deb atalmish
“to‘g‘ri vijdonan”tekshirish
o‘tkazishi, ammo
qabul qiluvchi tashkilotga mablag‘ni
joylashtirishi va ulardan
foydalanish samaradorligini nazorat qilishi kerak.
“O‘rta suyaklar” omillari
(biznes va tashqi muhit bilan bog‘liq muammolar) sH
Katta suyak-bu asosiy muammo.
Boshqaruv samaradorligini baholash (natija)
"Kichik
suyaklar»
sabablar
"O‘rtacha suyaklar" omil ko‘rsatkichlari (ichki muhit bilan bog‘liq muammolar-personallar, moliya
va boshqalar.)
8.3-chizma. Motivatsiya samaradorligini baholash diagrammasi (sabablari
va natijalari)
So‘nggi paytlarda motivatsiya samaradorligini tahlil qilish va baholash xolding
tuzilmalarini tashkil etish yoki qayta tashkil etish bilan bog‘liq. Xoldingni tashkil
etuvchi tashkilotlarda boshqaruv tizimini birlashtirish haqida gap ketganda, qaysi
boshqaruv modelini asosiysi sifatida qabul qilishni aniqlash juda muhimdir. Eng
yaxshi qaror-har bir tashkilotda motivatsiya samaradorligini tahlil qilish va eng
samarali
tarzda
asos
yaratishdir.
Bundan
ham
keskinroq,
bu
vazifa
markazlashtirilgan
boshqaruv
tizimini
qurish
va
birlashtirish
(sotib
olish)
jarayonlarida amalga oshiriladi. Birlashish yoki sotib olish to‘g‘risida qaror qabul
qilish, birlashtirilgan tashkilotlarning boshqaruv tizimlarida yuzaga kelishi mumkin
208
|
Yunusobod tumani 247-sonli umumta’lim maktabida tibbiy madaniyatni oshirishga qaratilgan ma’naviy-ma’rifiy tadbir o‘tkazildi.(Davomi) | Toshkent farmatsevtika instituti
YangiliklarInstitut yangiliklariYunusobod tumani 247-sonli umumta’lim maktabida tibbiy madaniyatni oshirishga qaratilgan ma’naviy-ma’rifiy tadbir o‘tkazildi.(Davomi)
08.05.2018, 16:10 Institut yangiliklari, Yangiliklar 1582
2018-yil 04-may kuni Ekologiya va mikrobiologiya kafedrasi assistenti Madaminova M.A. tomonidan Yunusobod tumani 247-sonli umumta’lim maktabida tibbiy madaniyatni oshirishga qaratilgan ma’naviy-ma’rifiy tadbir bo‘lib o‘tdi. Ushbu tadbirda Toshkent farmatsevtika instituti sanoat farmatsiya fakulteti talabalri va metrologiya yo‘nalishi 2-kurs 1/2-guruh talabasi Jabborova SH. “Sil kasalligi haqida umumiy ma’lumot” hamda “Sog‘lom turmush tarzi” mavzulari ma’ruzalari suhbat o‘tkazdilar. Tadbirda maktab direktori Tulametova S.M., MMIBDO Yoqubova M.A., O‘IBDO‘ Urozova N.U. maktab pedagoglari va 6,7,8,9,10-sinf o‘quvchilari ishtirok etdilar. Tadbir davomida maktab o‘quvchilari o‘zlari qiziqtirgan savollarga javob oldilar hamda tibbiy madaniyatni oshirishga oid qiziqarli ma’lumotlarga ega bo‘ldilar.
|
To'g'ri ovqatlanish tarafdorlarida yong'oqlar istemoliga qarshi ikki asosiy dalil bor: ular xaddan tashqari kaloriyali va yog'li
Shunda bo'lsin xam deylik, ammo yong'oqlarni raciondan butkul o'chirib bo'lmaydi
|
Prezident Shavkat Mirziyoyev iqtisodiyot sohasidagi vazifalarga toʻxtalar ekan, biznes muhitini yanada yaxshilash eng muhim masalalardan biri boʻlib qolishini taʼkidladi:
“Jahon bankining “Biznes yuritish” reytingida, eng yaxshi 50 ta mamlakat qatoriga kirish boʻyicha barcha tashkiliy-huquqiy chora-tadbirlarni qabul qildik.
Hukumat ushbu tadbirlarning amaliy ijrosini samarali tashkil etishi zarur.
Yaqinda qabul qilingan yangi Soliq kodeksiga muvofiq, bu yildan boshlab koʻplab yangiliklar amaliyotga joriy etilmoqda.
Jumladan, soliq turlari 13 tadan 9 taga kamaytirildi. Soliqlarni toʻlash muddatini uzaytirish yoki boʻlib-boʻlib toʻlashga ruxsat berish boʻyicha, yengillashtirilgan mexanizmlar kiritildi.
Birinchi marta tadbirkorlarga ichki bozorda sotgan mahsuloti boʻyicha qoʻshilgan qiymat soligʻining bir qismini qaytarish tartibi joriy etilmoqda.
Hozirgacha bu tartib faqat mahsulot eksport qilinganda qoʻllanar edi. Buning hisobidan tadbirkorlar ixtiyorida 3,4 trillion soʻm yoki oʻtgan yilga nisbatan 2,5 barobar koʻp mablagʻ qoladi.
Endi tadbirkor tomonidan toʻlangan ortiqcha soliq oʻz muddatida qaytarilmasa, unga Markaziy bankning asosiy stavkasi boʻyicha byudjetdan foiz toʻlanadi.
Buning ahamiyatini mana shu zalda oʻtirgan va “oynai jahon” orqali mening soʻzlarimni eshitayotgan tadbirkorlar, oʻylaymanki, hammadan koʻra yaxshi tushunadi.
Soliq kodeksi normalarini har bir soliq xodimi, tadbirkorlar va soliq toʻlovchilar puxta oʻzlashtirishi, buning uchun ularni muntazam ravishda oʻqitish zarur.
Soliq xizmati xodimlari dunyoqarashini tubdan oʻzgartirish va malakali kadrlarni tayyorlash maqsadida Davlat soliq qoʻmitasi qoshida Fiskal institutini tashkil etishni taklif qilaman.
Bu jarayonga katta tajribaga ega nufuzli xorijiy ekspertlarni jalb qilish zarur.
Shu bilan birga, tadbirkorlarni koʻp qiynaydigan soha – litsenziyalash va ruxsatnomalar berish tartiblarini jiddiy oʻzgartiramiz.
Ochiq aytish kerak, mavjud 280 ga yaqin litsenziya va ruxsatnomalar orasida, faoliyat turlari hisobini yuritish, mablagʻ undirish yoki shunchaki “nazorat qilish” uchun joriy qilinganlari ham bor.
Bu esa tadbirkorlarning haqli eʼtirozlariga sabab boʻlmoqda.
Shu sababli Adliya vazirligi, Savdo-sanoat palatasi, Biznes-ombudsman 2020-yil 1-martga qadar litsenziya va ruxsatnomalar berish asoslarini tubdan qayta koʻrib chiqib, ularning sonini kamida 2, boʻlmasa, 3 barobarga qisqartirish boʻyicha aniq taklif kiritsin.
Shuningdek, “Kichik va oʻrta biznes toʻgʻrisida”gi qonun loyihasini ishlab chiqish zarur.
Unda kichik va oʻrta biznes mezonlari hamda bu soha vakillarini ragʻbatlantirish mexanizmlari nazarda tutilishi kerak.
Bu yil har bir hududda tadbirkorlarga yer uchastkalariga oid maʼlumotlarni ochiq va haqqoniy yetkazish boʻyicha yangi tizim joriy etamiz.
Unga koʻra, tadbirkorning faoliyat yuritishi uchun zarur boʻlgan boʻsh yer maydonlari, bino va inshootlar, ularning qiymati va shartlari haqidagi toʻliq xaritani istalgan vaqt va hududda “onlayn” tarzda olish imkoniyati yaratiladi.
Xabaringiz bor, bundan 2 yil oldin korxonalarning moliya-xoʻjalik faoliyatini tekshirishga nisbatan eʼlon qilingan moratoriy muddati tugadi.
Lekin, bu yana eski usulda yoppasiga tekshir-tekshirlarni boshlab yuborish mumkin, degani emas.
Kimgadir bu yoqadimi-yoqmaydimi, biz bunga yoʻl qoʻymaymiz. Barcha nazorat idoralari rahbarlari shuni qulogʻiga yaxshilab quyib olsin.
2020-yil birinchi chorakda ilgʻor tajribalar asosida, barcha darajadagi nazorat qiluvchi idoralarda yangi zamonaviy tizim joriy etilishi shart.
Bu orqali har bir korxona va tadbirkor boʻyicha alohida-alohida ishlab, ularning qonuniy faoliyat yuritishini taʼminlash, tekshirishni esa eng soʻnggi favqulodda chora sifatida adolatli oʻtkazish lozim.
Mazkur masala yuzasidan, nazorat idoralarining rahbarlari parlament oldida har chorakda shaxsan hisobot berib boradi.
Bankrotlik borasidagi hozirgi tartib-tamoyillar korxonalarni tugatish va mol-mulkdan tushgan mablagʻlar hisobidan, qarzlarni qoplashni nazarda tutadi.
Shuning uchun, soʻnggi 3 yilda atigi 3 ta korxonada sanatsiya qoʻllanilgan, xolos.
Endi bunday qoidadan butunlay voz kechib, toʻlovga qobiliyatsiz korxonalarni eng ilgʻor xorijiy tajriba asosida sogʻlomlashtirish boʻyicha yangi tizim joriy etamiz.
Tadbirkorlar huquqlarini taʼminlashda Oliy Majlisning ikkala palatasi ham taʼsirchan parlament nazoratini yoʻlga qoʻyishi zarur.
Tadbirkorlik sohasida ijtimoiy xavfi katta boʻlmagan ayrim jinoyat turlarini jinoyat toifasidan chiqarish siyosatini izchil davom ettirishimiz lozim.
Jumladan, soxta tadbirkorlik, raqobatchi obroʻsini tushirish kabi qilmishlar uchun jinoiy javobgarlik bekor qilinadi.
Shuningdek, bojxona qonun hujjatlarini buzish jinoyatini birinchi marta sodir etgan, lekin toʻlovlarni toʻlagan shaxslarni, jinoiy javobgarlikdan ozod qilish kerak.
Yuridik shaxs boʻlgan tadbirkorlik subyekti aʼzolariga “jinoiy uyushma” degan ayblov qoʻyib, ularga ogʻir jazo tayinlash kabi allaqachon umrini oʻtab boʻlgan tartiblarni bekor qilish vaqti yetdi.
Buning oqibatida yuzlab tadbirkorlar qanchadan-qancha aziyat chekib, moddiy zarar koʻrayotganlarini inobatga olsak, bu oʻzgarishlarning qanday katta ahamiyatga ega ekani yaqqol ayon boʻladi.
Oliy sud, Bosh prokuratura, Biznes-ombudsman, Savdo-sanoat palatasi, Adliya vazirligi 2020-yil 1-aprelgacha ana shu masalalar boʻyicha tegishli qonun loyihasini puxta ishlab chiqishi lozim.
Yettinchidan, iqtisodiyotimiz rivojini, aholi bandligi va daromadlari oʻsishini taʼminlaydigan eng muhim sohalardan biri boʻlgan qishloq xoʻjaligini strategik yondashuvlar asosida taraqqiy ettirish zarur.
Tarmoqdagi hozirgi oʻsish surʼatlari bizni mutlaqo qoniqtirmaydi. Bu borada bozor mexanizmlarini keng joriy qilib, fermer va dehqonlar manfaatdorligini oshirmas ekanmiz, biz kutgan sezilarli oʻzgarish boʻlmaydi.
Shu bois, paxta va gʻalla yetishtirishga davlat buyurtmasini bekor qilib, ushbu mahsulotlarni bozor tamoyillari asosida xarid qilish tizimiga bosqichma-bosqich oʻtamiz.
Agar bu yoʻldan bormasak, fermer va dehqonlarimizga mahsulot yetishtirishda erkinlik boʻlmaydi, ular oʻzi kutganday manfaat koʻrmaydi, hokimlarning esa ish uslubi oʻzgarmaydi.
Qishloq xoʻjaligini davlat tomonidan qoʻllab-quvvatlash jamgʻarmasini isloh qilib, agrar sohaning boshqa tarmoqlariga ham, arzon kreditlar ajratish yoʻlga qoʻyiladi.
Kelgusida Qishloq xoʻjaligi vazirligi soha korxonalariga koʻrsatma berish, resurslarni taqsimlash, reja belgilash kabi eski ish usullaridan mutlaqo voz kechishi zarur.
Buning oʻrniga, vazirlik servis tashkilotiga aylanishi, xususiy agrosanoat tashkilotlariga yer holatini aniqlash, ekin turlari va urugʻni toʻgʻri tanlash, zararkunandalarga qarshi kurashish, moliyaviy koʻmaklashish, mahsulot bozorini topish boʻyicha xizmat koʻrsatishi kerak.
Agrar tarmoqda fermerlik harakatini qoʻllab-quvvatlash bilan birga, paxta va gʻalla yetishtirishni klaster shakliga bosqichma-bosqich oʻtkazish boʻyicha izlanishlarimizni davom ettiramiz.
Meva-sabzavot, sholichilik, chorvachilik va ipakchilik kabi boshqa tarmoqlarda ham bugungi kun talabiga javob beradigan klasterlarni tashkil etish ishlarini davom ettiramiz.
Bu yil 2 milliard dollarlik, keyingi 5-7 yilda esa bundan 3-4 barobar koʻp meva-sabzavot mahsulotlarini eksport qilish uchun mahsulot yetishtirishni keskin koʻpaytirish choralarini koʻrish zarur.
Parlamentimiz, ushbu islohotlarimizning huquqiy asosi boʻlgan “Kooperatsiya va klasterlar toʻgʻrisida”gi yangi qonunni tezroq qabul qilsa, ushbu katta reja va niyatlarimizga mos ish boʻlur edi.
Bu yil meva-sabzavotchilik, uzumchilik, urugʻchilik, chorvachilik, agro-logistikani rivojlantirish, suvni tejaydigan texnologiyalarni keng joriy etish, ilmiy-tadqiqot ishlari, soha uchun malakali kadrlarni tayyorlashga 3 trillion soʻm mablagʻ yoʻnaltiramiz.
Chorvachilik, qorakoʻlchilik, baliqchilik, parrandachilik kabi sohalarda naslchilikka alohida eʼtibor qaratilib, uni davlat tomonidan qoʻllab-quvvatlashning yangi mexanizmlari tatbiq etiladi.
2020-yilda 44 ming gektarda yoki oʻtgan yilga nisbatan qariyb 4 barobar koʻp maydonda suvni tejaydigan texnologiyalarni joriy etamiz.
Buning uchun davlat byudjetidan 300 milliard soʻm subsidiya ajratiladi.
Shuningdek, suv xoʻjaligi obyektlarini boshqarish jarayonlarini, suvni nazorat qilish va uning hisobini yuritish tizimini avtomatlashtirish zarur.
Ushbu masalalar Suv xoʻjaligini rivojlantirish konsepsiyasida oʻz aksini topishi kerak. Vazirlar Mahkamasi joriy yil 1-aprelga qadar ana shu konsepsiya loyihasini tasdiqlash uchun kiritsin.
Sakkizinchidan, turizmni iqtisodiyotning strategik tarmogʻiga aylantirish biz uchun ustuvor vazifa boʻlib qoladi.
Hukumat oldidagi eng muhim vazifalardan biri joriy yilda yurtimizga keladigan turistlar sonini 7,5 millionga yetkazishdan iborat.
Maʼlumki, qator nufuzli xorijiy ommaviy axborot vositalari 2020-yilda Oʻzbekistonni sayohatga albatta borish tavsiya etilgan mamlakatlar qatoriga kiritdi.
Biz bunday imkoniyatdan unumli foydalanishimiz kerak.
Katta salohiyatga ega boʻlgan ziyorat va tibbiyot turizmini ham jadal rivojlantirish zarur.
Yurtimizda 8 ming 200 dan ziyod madaniy meros obyekti mavjud boʻlib, turizm marshrutlariga ularning atigi 500 tasi kiritilgan.
Hukumat uch oy muddatda ziyorat va anʼanaviy turizmni rivojlantirish mumkin boʻlgan marshrutlardagi obyektlar sonini 800 taga yetkazish boʻyicha chora-tadbirlarni belgilasin.
Yana bir vazifa – YUNESKOning Umumjahon moddiy madaniy merosi va Nomoddiy madaniy merosi roʻyxatiga Oʻzbekistondagi yangi obyektlarni kiritishni jadallashtirish lozim.
Joriy yilda yangi zamonaviy mehmonxonalarni qurishga davlat byudjetidan 200 milliard soʻm subsidiya ajratib, turizm infratuzilmasini jadal rivojlantirish zarur.
Toʻqqizinchidan, urbanizatsiya jarayonlarini jadallashtirgan holda, hududlarni kompleks rivojlantirish, aholi uchun munosib turmush sharoitini yaratish kerak.
Ana shu ishlar doirasida 7 ta yirik shahar – Andijon, Buxoro, Samarqand, Qarshi, Fargʻona, Namangan, Nukusga tutash boʻlgan 12 ta yoʻldosh shaharcha tanlab olinib, ularni rivojlantirish yuzasidan kompleks chora-tadbirlar ishlab chiqiladi.
Shunga bogʻliq yana bir masala – asosiy ishchi kuchi yashaydigan va ish oʻrinlari yaratilayotgan hududlarimiz oʻrtasida tafovut mavjud.
Buning yechimi – ichki migratsiyani erkinlashtirishdir.
Shu bois, parlament va Hukumat 2020-yil 1-aprelga qadar propiska tizimini isloh qilish boʻyicha xalqaro tajribani oʻrganib, aniq takliflarni ishlab chiqishi lozim.
Uy-joy qurilishiga xususiy sektorni faol jalb qilmasdan turib, aholining uy-joyga boʻlgan talabini toʻliq taʼminlash mumkin emas. Shu sababli yangi ipoteka tizimi joriy etilmoqda.
Bu borada viloyatlardagi shaharlar va Toshkent shahrida 18 mingga yaqin hamda qishloqlarda 4 mingta uy-joy xususiy sektor tomonidan quriladi.
Davlat, banklar oʻrtasida sogʻlom raqobatni taʼminlash maqsadida, ularga qariyb 4 trillion soʻm mablagʻlarni auksionlar orqali ajratadi.
Kam taʼminlangan aholini qoʻllab-quvvatlash maqsadida shaharlarda 16 ming oilaga uy-joy olishga boshlangʻich badal va kredit foizini qoplashga byudjetdan 1 trillion soʻm subsidiya ajratiladi.
Mening eng katta niyatim shuki, Vatanimiz ichra har bir inson, oʻzining “kichik vatani”ga – uy-joyiga ega boʻlsa, bizdan xalqimiz ham, Yaratgan ham rozi boʻladi”.
Tadbir davom etmoqda.
|
2-son)2006 (206)
ia
ijtimoiy jurnal
|
Respublika Gidrometeorologiya markazi 21 fevral, dushanba kuni qanday ob-havo bo‘lishini ma’lum qildi
Toshkent shahrida havo o‘zgarib turadi, yog‘ingarchilik kutilmaydi
Shamol sharqdan 3-8 metr/sekund tezlikda esadi
Harorat kechasi 3-5 daraja iliq, kunduzi 16-18 daraja iliq bo‘ladi
Qoraqalpog‘iston Respublikasi, Xorazm viloyatida havo o‘zgarib turadi, yog‘ingarchilik kutilmaydi
Shamol sharqdan 7-12 metr/sekund tezlikda esadi
Harorat kechasi 0-5 daraja iliq, kunduzi 12-17 daraja iliq bo‘ladi
Buxoro va Navoiy viloyatlarida havo o‘zgarib turadi, yog‘ingarchilik kutilmaydi
Shamol sharqdan 7-12 metr/sekund tezlikda esadi
Harorat kechasi 2-7 daraja iliq, kunduzi 15-20 daraja iliq bo‘ladi
Toshkent, Samarqand, Jizzax, Sirdaryo viloyatlarida havo o‘zgarib turadi, yog‘ingarchilik kutilmaydi
Shamol sharqdan 7-12 metr/sekund tezlikda esadi
Harorat kechasi 2-7 daraja iliq, kunduzi 14-19 daraja iliq bo‘ladi
Qashqadaryo va Surxondaryo viloyatida havo o‘zgarib turadi, yog‘ingarchilik kutilmaydi
Shamol sharqdan 7-12 metr/sekund tezlikda esadi
Harorat kechasi 3-8 daraja iliq, kunduzi 15-20 daraja iliq bo‘ladi
Andijon, Namangan, Farg‘ona viloyatlarida havo o‘zgarib turadi, yog‘ingarchilik kutilmaydi
Shamol sharqdan 5-10 metr/sekund tezlikda esadi
Harorat kechasi 0-5 daraja iliq, kunduzi 10-15 daraja iliq bo‘ladi
Respublikaning tog‘li hududlarida havo o‘zgarib turadi, yog‘ingarchilik kutilmaydi
Qor ko‘chishi xavfi bor
Shamol sharqdan 7-12 metr/sekund tezlikda esadi
Harorat kechasi 3 daraja sovuq 2 daraja iliq atrofida, kunduzi 5-10 daraja iliq bo‘ladi
|
ertadan
qoldirmay polk veterinariga
ko‘rsatishni
ko‘ngliga tugib qo‘ydi.
Roshalning hech hayerga borgisi yo‘h edn, u shinelini yozib, otiking yoniga cho‘zildi-da, timqorong‘i osmonga tikildi. Ko‘zlariga kum tihilib, uni uyhu basib
kela boshladi. U ko‘zlarini yumdi-yu, tungi razvedkasini eslab, yana ochdi. U otishma boshlanib holganida,
omon hochib hutulaman, deb sira o‘ylamagan edi. Har
qalay hali ajali yetmaganga o‘xshaydi. Unga bitta ham
o‘h tegmadi. Ular asirni o‘q yomg‘iri ostida olib chi-hishdi. Uz dozorini xabardor hilib ho‘yish uchun ol-dinroh jo‘natgan soldati esa o‘hdan uchib holdi. Axir
bu omad emasmi? Roshalning birdan vahti chog‘ bo‘lib,
chekkisi kelib ketdi, ammo u himirlashga ham erinarDI.
U
shu tunboshidan kechirganlarini o‘ylab yotar
ekan, yana ho‘lga tushirgan asirini esladn. Uni so‘roh
qilib o‘tirishga vaqt yo‘h edi, yo‘l-yo‘lakay yonidan
chihhan hujjatlarini bir ko‘zdan o‘tkazoldi, xolos.
1860-yilda tug‘ilgan, kommunist, Kommunistik polk
rotasi komandiri... Cholkor deposining ishchisi. Familiyasi... nima edi, hah? Skvoznyakmidi? yo‘q... Oznob...
Da-a, Oznobin edi shekilli. Roshal bu notanish familiyani dilida yana bir necha bor takrorladi-da, ko‘zini
yumib, narigi yoniga ag‘darilib, o‘sha zahoti uyhuga ketdi. Ertasiga ertalab uyg‘onib, tungi voqealarni yana
butun tafsiloti bilan esladi va o‘lmay holganiga yana
hayratga tushdi. Egasi uyg‘onib, turib o‘tirganini ko‘rgan to‘riq asta kishnab o‘zini eslatdi. «Chanhabdi shekilli,—deb ko‘nglidan o‘tkazdi Roshal.—Otni. sug‘orib, o‘zim ham yuz-ko‘limni yuvib olsam bo‘lardi». Quduqning boshida soldatlar tajang bo‘lib, uymalashib
yotishibdi. Darg‘azab bo‘lib ketgan horovul hammaga nayzasini o‘htalib, hech kimni kuduhha yahin yo‘latmaydi.
Roshal bir zum unga qarab turdi-da keyin hafsalasi
pir bo‘lib nari ketdi.
U yana asirni esladi va shtab polkiga harab ketdi.
Katta, eshigi ko‘tarib ho‘yilgan palatkaga yahinlashga-nida qulog‘iga viz-viz hamchi ovozi chalindi. Roshal-ning yuragi achishib ketdi, u palatkaga yahinroh bordi-yu, ichkariga kirishga jur’at hilolmay, to‘xtadi.
—Gapirasanmi, yo‘hmi, ablah? Sendan so‘rayapman: gapirasanmi?
|
natijada zarar keltiradi. Bundan tashqari ortiqcha mablag‘lar sarflanadi.
Shuning uchun ham, tanlama kuzatish eng arzon va samarali usuldir.
6.2. Bosh va tanlama to‘plam
Statistik kuzatishda “bosh to‘plam”
va “tanlama to‘plam” degan
ko‘rsatkichlar keng qo‘llaniladi. Bosh tuplam deganda tanlab olinib,
o‘rganiladigan
birliklarni
beruvchi
jami
hodisalarning
yig‘indisi
tushuniladi.
Masalan,
qorako‘l xo‘jaligida o‘rtacha
tirik vazni
26
kg
bo‘lgan qorako‘l qo‘ylari soni 3000 boshni, 28 kg bo‘lgan qo‘ylar—5000
boshni, 32 kg bo‘lgan qo‘ylar soni—2500 boshni tashkil qilib, ularning
jami 10500 boshga teng. Xo‘jalikdagi qorako‘l qo‘ylarining jami soni
(ya’ni, 10500 bosh) bosh to‘plam hisoblanadi. Anna shu qo‘ylardan tanlab
olinib, o‘rganilgan qismi tanlanma to‘plam hisoblanadi.
Bosh to‘plamdan
o‘rganish uchun
ajratib
olingan
birliklar
soni
tanlama to‘plam hisoblanadi. Masalan qorako‘l qo‘ylarining jamidan 10
foizi tanlama kuzatish uchun ajratib olingan tirik vazni 26 kg bo‘lgan
qo‘ylardan 330 bosh, 28 kg bo‘lgan qo‘ylardan 510 bosh, 32 kg bo‘lgan
qo‘ylardan 210 bosh qo‘y tanlab kuzatish uchun ajratib olingan bo‘lsin.
Ularning jami 1050 boshga teng. Aynan shu to‘plam tanlama to‘plamdir.
Bosh
va
tanlama
to‘plamlar
umumlashtiruvchi
ko‘rsatkichlar
yordamida ifodalanadi. Bosh to‘plamdagi umumlashtiruvchi ko‘rsatkichlar
quyidagi 3 tur bo‘yicha ifodalanadi:
1. Bosh to‘plamning o‘rtacha darajasi:
—
Y xf
x=
;
2,7
Bипдa: x—bosh to‘plam o‘rtachasi;
x—to‘plam belgilari (variantlar);
f—to‘plam birliklarining vazni (soni);
Y xf —bosh to‘plam jami (yig‘indisi);
YЛ
—bosh to‘plamdagi birliklar sonining (vaznining) yig‘indisi.
2. Bosh to‘plam dispersiyasi: a,
26
59
|
B
16-rasm
Bu masalani quyidagi tartibda echamiz:
1.
Egri
sirtga
ta’sir
etayotgan
gidrostatik bosim kuchini
ikkita
tashkil
etuvchilarga ajratamiz (gorizontal P, va vertikal P.).
2. Kuchning gorizontal tashkil etuvchisi-P, ni aniqlaymiz:
a) Egri sirt AB ni vertikal tekislikka proeksiyalaymiz, natijada A’B’ —tekis
shakl hosil bo‘ladi;
Б)
P.
-xuddi tekis shaklga ta’sir etayotgan gidrostatik bosim kuchiday
hisoblanadi:
1
P. —DPc’O
bu yerda: p,-—egri sirt proeksiyasining og‘irlik markaziga qo‘yilgan bosim; w’-egri
sirt vertikal proeksiyasining yuzasi.
3. Kuchning vertikal tashkil etuvchisi
P,
-ni aniqlaymiz. Kuchning vertikal
tashkil etuvchisi bosim tanasining og‘irligiga teng:
bu yerda:
Wz, —bosim tanasining hajmi;
y
-suyuqlikning solishtirma og‘irligi.
4.
Silindrik
sirtga
ta’sir etayotgan gidrostatik bosim kuchini quyidagicha
aniqlaymiz:
P= PP AP";
5. Kuchning yo‘nalishini aniqlaymiz (gorizontal o‘qqa nisbatant qiyaligini):
2
P.
(pa = —;
a = arctg
—
Xx
X
24
|
Natijada,
ac
= 16,6 sm/s,
acy = 50,3 sm/s?
kelib chiqadi.
C nuqtaning to‘la tezlanishi
ac
=
22
- ap,
= (16,6) 4 (—50,3)"
= 52,8
bo‘ladi.
Javob: 4g 0,381/8, = 0,75
178, 4,=21,5882, ac
52,8 sm/s?
2
oo
No
ha
11.
Nazorat savollari
Qattiq jismning tekis parallel harakatining ta’rifi qanday?
Tekis parallel harakat qonunida nima aks etgan?
Tekis parallel harakatdagi jism ixtiyoriy nuqtasining koordinatalari
qanday aniqlanadi?
Tekis harakatdagi jism ixtiyoriy nuqtasining tezlik vektori qanday
topiladi?
Tekis harakatdagi jism ixtiyoriy nuqtasining tezlanish vektori qanday aniqlanadi?
Tezliklar oniy markazi qanday ta’riflanadi?
Tezliklar oniy markazini aniqlashning qanday usullarini bilasiz?
Tezliklar oniy markazi tushunchasidan foydalanib jism ixtiyoriy
nuqtasi tezligi qanday topiladi?
Tekis harakatdagi jism ikki nuqtasi tezliklarining proyeksiyasi haqidagi teorema haqida nimalarni bilasiz?
. Tekis harakatdagi jism ixtiyoriy nuqtasining tezlik miqdori qanday
aniqlanadi?
Tekis harakatdagi jism ixtiyoriy nuqtasining tezlanish miqdori
qanday topiladi?
XI BOB. MODDIY NUQTANING MURAKKAB HARAKATI
58- $. Moddiy nuqtaning nisbiy, kochirma va murakkab
(absolut) harakati. Murakkab harakat qonuni
Yuqorida qayd etilgan mavzularda moddiy nuqta harakatini bitta
qo‘zg‘almas sistemaga nisbatan tekshirilishini ko‘rib o‘tdik. Mazkur
mavzuda moddiy nuqta harakatini ikkita koordinata sistemasiga,
ya’ni qo‘zg‘aluvchi Oxyz hamda qo‘zg‘almas Ox,y,z, sistemaga nisbatan tekshiramiz (109-rasm).
92
|
Joriy yilning 12-yanvar kuni Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti, Qurolli Kuchlar Oliy Bosh Qoʻmondoni Shavkat Mirziyoyev raisligida boʻlib oʻtgan Xavfsizlik kengashining kengaytirilgan yigʻilishida yoshlarni harbiy-vatanparvarlik ruhida tarbiyalash maqsadida harbiy okruglar qoʻmondonliklariga kamida 10 tadan maktabni otaliqqa olish vazifasi qoʻyilgandi.
Shunga muvofiq Qarshi shahar Mudofaa ishlari boʻlimi tomonidan shahrimizdagi 1-ixtisoslashtirilgan umumiy oʻrta taʼlim maktabi otaliqqa olindi. Shu munosabat bilan mazkur maktabga Mudofaa vazirligining bayrogʻini tantanali topshirishga bagʻishlangan tadbir boʻlib oʻtdi. Unda viloyat hokimi Zoyir Mirzayev ishtirok etdi.
Tadbirda harbiy orkestr jamoasi va maktab oʻquvchilari tomonidan badiiy chiqishlar namoyish etildi. Harbiylar tomonidan oʻquvchilarga kitoblar sovgʻa qilindi.
|
Subsets and Splits
No community queries yet
The top public SQL queries from the community will appear here once available.