text
stringlengths 7
335k
|
|---|
Na uzbekskom yazmke
Yamin Kurban
KREPKIY MYOD
Basni
Redaktor Sh. Rahmonov
Rassom
V. Loginov
Rasmlar redaktori A. Bobrov
Texi. redaktor M. Nizomova
Korrektor
D: Muhitdinova
HB e? 1760
Bosmaxonaga berildi. 4. 3,82 Bosishga ruxsat etildi. 10.1.33.
R. 18303
Formati 70x90"7.5
Bosmaxona qog‘ozi 183,
Adabiy garnitura.
Yuqori
bosma. Shartli bosma l. 5,85. Nashr l 4,52 Tiraji 10000 Zakaz
1632
Bahosi 70t. G‘afur
G‘ulom
nomidagi
Adabiyot va san’at
nashriyoti
700129. Toshkent.
Navoiy
ko‘chasi,
30,
:
F
Nashriyotlar, poligrafiya va kitob
savdosi nshlari
bo‘yicha
O‘zSSR
Davlat Komiteti Toshkent poligrafiya ishlabchiqarish birlashmasining 1-bosmaxonasi. Toshkent, Hamza xo‘chasi,
O‘z2
80,
Qurbon Yamin.
O‘tkir asal: Masallar (So‘zboshi muallifi
A. Sharopov)—-T.: Adabiyot va san’at nashriyoti,
1983.—160
b.
Masalchi Yamin Qurbon
50
yoshga
kirdi.
Shu
munosabat bilan nashr
etilgan
bu
kitob
shoirning
«Qiziq
hangomalar»
(1956),
«Mehrim ba
qahrim»
(1961),
«Pufaklar».
(1966);
{Gul
va
tikanak»
(1968),
«Macannap»
(1972),
«Masallar»
(1977),
Laylak
va
qarg‘a»
(1979
kabi
to‘plamlaridan
jamlandi.
-
Qurban-Yamin. Krepkiy myod. Basni
Uz
|
Dastalar
yomon
yasalgan
(masalan, o‘tlarning
poyalari oralariga
qurtlar kirib, pilla o‘ray olmaydigan darajada zich joylashib, juda
qisib
bog‘langan
holda)
bo‘Isa
hamda
so‘kchaklaiga
kam
miqdorda
dastalar qq’yilsa, qurtlar uzoq vaqt o‘rmalab yurib, ipagining ko‘p
qismini yo‘qotadi.
Ipak qurti pilla o‘rash uchun
qulay joy topib olgandan
so‘ng,
o‘tlarning poyasiga ip tortib «havoza» qura boshlaydi (1.33-rasm). U
ipak tolalarini o‘tlarning poyalariga biriktirar yekan, o‘rtada bo‘sh
joy qoldiradi, ana shu joyga pilla o‘raydi. «Havoza» qurish pilla
o‘rashning birinchi bosqichi hisoblanadi.
Ipak
qurti
pilla o‘rashning
ikkinchi
bosqichida
ipak
tolani
o‘tlarning
poyasiga
yemas,
balki
«xhavoza»ning
tortilgan
iplariga
biriktiradi.
Shu
iplarga
ipakni
betartib
halqalar
shakiida
joylaydi (tashlaydi), bu halqalar asta-sekin to‘la chizilmagan sakkiz
raqamni
yeslatadigan
shaklga
kiradi.
Havoza)
ichida
bo‘lg‘usi
pillaning konturi paydo bo‘la boshlaydi.
Pilla o‘rashning
uchinchi,
ya’ni
asosiy
bosqichida
ipak
qurti
pillaning qobig‘ini o‘raydi. U los qatlami devorchasiga ipakni o‘rab
borganida
boshini
go‘yo
chala
sakkiz
raqamini
chizayotganidek
tebrantiradi, kraqamuning balandligi 1-2 millimetrgacha boradi. Har
bir navbatdagi «raqam» oldingisidan biroz siljigan bo‘ladi. Ipak
qurti
15—25
halqadan
iborat
paketni
o‘raganidan
keyin,
pilla
o‘rashni bir lahza ham to‘xtatmay, boshini boshqa tomonga buradi-da,
dastlabki paket yoniga ikkinchisini o‘ray boshlaydi. Shu tarzda qurt
500 va bundan ham ko‘proq siljib, pillaning qobig‘ini hosil qiladi.
Pilla
o‘rashning
to‘rtinchi
bosqichida
ipak
qurti
pillaning
oxirgi, yeng ichki qavati—yupqa, sannoh qavatini o‘raydi. Sannoh
qavatini avvalgi qavatlar ipidan yanada ingichkaroq ipning noto‘g‘ri
shakldagi sakkizsimon halqalari tashkil yetadi.
Bu qavatda seretsin
(ipak yelimi) kamroq bo‘ladi.
Bu qavat g‘umbak uchun yumshoq to‘shama
vazifasini
o‘taydi
va
g‘umbakning
boshi
tepasida
prujinasimon
gumbaz hosil qiladi.
Pilla
o‘rash
davrining
uchinchi
bosqichida
o‘ralgan
pilla
qobig‘ining ipagi sanoat uchun katta ahamiyatga yega. Birinchi bosqichda
o‘ralgan «havoza» los deb ataladi, dastadagi pillalarni terayotgan
vaqtda undan («havoza»dan) tozalanadi. Pilla chuvalash oldidan yesa
ikkinchi bosqichda o‘ralgan
qismi,
ya’ni
pilla losidan tozalanadi.
Pilla qobig‘ining to‘rtinchi bosqichida o‘ralgan
ancha yumshoq,
ichki
qavati, ya’ni sannoh qavati pilla chuvalib bo‘lgan-dan keyin pardaga
o‘xshab g‘umbak ustida qoladi.
Ipak qurti pilla o‘rab bo‘lgandan keyin pilla ichida g‘umbakka
aylanadi. Yosh g‘umbakning terisi oqish, yumshoq. chidamsiz bo‘ladi. uch
kundan keyin qorayib, ancha pishiq bo‘lib qoladi vag‘umbak yetiladi.
76
|
bo‘lgay
garang
hushyor
maktabdin"
deb
"Insonni
inson
qatoriga
qo‘shish",
insonni
kamolotga
yetkazish
va
uni
olijanob, fazilatli kishi qilib yetishtirishda maktabning
roli
katta
ekanligini
ko‘rsatadi.
Shoir
maktab
tarbiyasining
ahamiyatini
yuksak
baholaydi,
uni
sirlarning xazinasi, odamni odam qiladigan joy deb ko‘rsatadi.
Bolalarni
ilmli,
odobli
hamda
hunarli
qilishda
kitobning ahamiyati
nihoyatda
katta
ekanligini
Hamza
"Kitob" (1914) she’rida sodda, obrazli, mazmundor misralarda tasvirlab berdi. U o‘z she’rida kitob bilim manbai,
"ko‘zning nuri, dil huzuri, dillarning darmoni".
.", "Har
balodan asrag‘uvchi eng muhim qimmat yarog‘" kabi sifat va
ta’riflarda kitobning mohiyatini bolalar saviyasiga mos
misralarda
ochadi.
Shu
bilan
birga
har
bir
kishi
ko‘nglidagi orzuga yetishi uchun "Ilm manbai bo‘lgan kitob"
ni sevishi, savodli bo‘lishi lozimligini uqtiradi.
Har ko‘ngilning orzusi shul erur obihayot,
Qadrini bilgan kishiga, shubhasiz, jondir kitob
.
Ko‘zning nuri, dil huzuri, dillarning darmonilur.
Har qorong‘u dilga go‘yo mohitobondir kitob
Har kishi yoshlikda qilsa ozgina g‘ayrat agar.
Tez zamonda oshno bo‘lmog‘i osondir kitob
Mumtoz adabiyotimizda davot-qalamhaqida
juda
ko‘p
falsafiy-lirik
she’rlar
yozilgan.
Hamzaning
"Qalam"
(1914) deb nomlangan she’ri ham ana shunday asarlardan
hisoblanadi.
Shoir
qalamni
ma’rifat
ramzi
sifatida
"Qoradir garchi izi nuri haqiqatdir o‘zi" deya qadrlaydi.
Hamza
"Ilm ista" she’rida yoshlarga murojaat qilib
kishining. ko‘zlagan
murod-maqsadlariga erishishida
ilm
olishning ahamiyati katta ekanligini aytadi, yoshlarni ilm
olishga, dunyo sirlarini o‘rganishga da’vat qiladi. U ilmli
kishi bilan ilmsiz kishini bir-biriga solishtirib ilmli
kishini porloq oftobga, ilmsiz kishini qorong‘u kechaga o‘xshatadi. Shuning uchun ham Hamza ilm-fanning mohiyatini
tushuntiradi va yoshlarni ilm o‘rganishga undaydi:
|
Ko'p ovozli havaskorlar ["Paradox&Omskbird"] studiyasi (Rus tilida)
Film, bank o'g'rilari o'rtasida bo'lgan mo'jaro guvohi, kichkina bolanining o'g'rligi ishini olib borayotgan ofitser haqida
-✦ Dunyodagi primierasi: 2017-yil 21-iyul
Filmga olish ishlari atigi 13 kun davom etgan
|
20
Harakat Markaziy Kotibiyati – O'XH ning ishchi organidir va uning oldida mas'uldir
U Qurultoy oralig'ida faoliyat yuritib, qurultoyga har yig'inda hisobot beradi
Qurultoy qarorlarini ijro qiladi
|
«Biz prezident universitetini quramiz. Oksford taʼlimini birinchi marta Oʻzbekistonda joriy qilmoqchimiz. Britaniyaning taʼlim sohasi dunyoda birinchi oʻrinda turadi.
Bu haqda Shavkat Mirziyoyev 15-yanvar kuni poytaxt tuman hokimlari,sektor rahbarlari, mahalla raislari va Yunusobod tumani yoshlari bilan uchrashuvda maʼlum qildi, deya
“Gazeta.uz”.
“Biz prezident universitetini quramiz. Oksford taʼlimini birinchi marta Oʻzbekistonda joriy qilmoqchimiz. Britaniyaning taʼlim sohasi dunyoda birinchi oʻrinda turadi. Biz yangi prezident maktablarini ochdik, endi 8000 talabaga moʻljallangan yangi prezident universitetini ochamiz. Barcha domlalari chet eldan boʻladi”, – dedi davlat rahbari.
“Bizning bolalarimiz chet elga ketishadi – ularning 50 foizi qaytib kelmaydi. «Eng katta aql” ketayapti. U yerdagi sharoit ularga yoqadi, oylik katta. Ammo endi men shu sharoitlarni yaratib, ularni oʻzimizda oʻqitmoqchiman. Ketmasin bolalarimiz», — deya taʼkidlagan prezident.
Eslatib oʻtamiz, Prezident universiteti ochilishi haqida Shavkat Mirziyoyev 2019-yili Namanganda boʻlib oʻtgan faollar yigʻilishida
|
To‘qima qancha qo‘zg‘aluvchan bo‘lsa, uning qo‘zg‘aluvchanlik pogonasi shuncha past bo‘ladi va demak, eng kichik qo‘zg‘ʻa-tuvchi ham qo‘zg‘alish hosil qiladi. Xronoksiya ikkilangan pog‘ona
kuchiga qo‘zg‘“atuvchini eng kam vaqt ta’siri soniyaning mingdan
bir birligi bilan millisoniyalarda o‘lchanadi. Xronoksiya qancha kichik bo‘lsa, to“qima qo‘zg‘aluvchanligi shuncha yuqori bo‘ladi,
bunga labillik yoki funksional harakatchanlik deyiladi.
Labillikni yoki funksional harakatchanlikni N.E. Vvedenskiy
nerv-mushak preparatiga ritmik ta’sirlovchi ta’sirini o‘rganishda
aniqlagan. Labillik ko‘rsatkichini o‘lchashda labillik o‘lchovi—bu
maksimal qo‘zg‘alish impuls soni bo‘lib,
1 soniyada xuddi shunday maksimal qo‘ʻzg‘atuvchi soniga javob hosil qiladi.
Yuqori labillikka miyelinli nerv tola ega bo‘lib, miyelinsiz nerv
tolasida labillik past. Miyelinli nerv tolasining maksimal qo‘zg‘’a-lish ritmi 500, miyelinsizda 200 ga teng.
Skelet mushagining
maksimal qo‘zg‘alish ritmi 200 impuls bo‘lib,
silliq mushakda
undan o‘n marta kam bo‘ladi.
Qo‘zg‘alish impulslarini hosil bo‘lishi va rivojlanish jarayonida
qo‘zg‘“aluvchanlikning ketma-ket o‘zgarish bosqichi kuzatiladi.
Qo‘zg‘alish paydo bo‘lish davrida toqima qo‘zg‘aluvchanligi nolgacha pasayib, har qanday kuchdagi ta’sirlovchiga javob bermaydi, uni absolut refrakterlik bosqichi deyiladi. Bundan keyin
to‘qima qo‘zg‘aluvchanligi asta-sekin tiklana borib, me’yorga yaqinlashadi. Bu bosqichni nisbiy refrakterlik deyiladi. Bundan keyin
yuqori qo‘zg‘aluvchan bosqich paydo bo‘lib, ekzaltatsiya bosqichi
yuzaga keladi, undan keyin qo‘zg‘aluvchanlik birmuncha pasayib,
subnormal bosqich deyiladi va undan keyin normal qo‘zg‘aluvchanlik tiklanadi. Qo‘zg‘aluvchanlikning o‘zgargan bosqichlarida
nerv va mushak faoliyati muhim ahamiyatga ega.
Optimum, pessimum va parabioz. N.E. Vvedinskiy nerv mushak preparatini turli chastotadagi ta’sirlovchi bilan ta’sirlaganda
mushak qisqarish kattaligi ta’sirlovchi chastotasiga bog‘liqligini
aniqlaydi. Mushaklarning maksimal qisqarishini hosil qiluvchi
qo‘zg‘alish chastotasi optimal yoki optimum deyiladi. Bu chastotada hosil bo‘lgan har bir yangi impuls oldingi impuls tomonidan hosil qilingan ekzoltatsiya bosqichi davrida paydo bo‘lib,
oqibatda maksimal qisqarish paydo bo‘ladi. Baqani harakatlantiruvchi nervining optimal chastotasi 100—150 Gs.ga, boldir
mushagida
1 soniyada 30—50 impulsga teng. Juda tez ta’sirlanganda mushak qisqarishi zaiflashib, hatto to‘xtab qoladi.
129
|
Toshkent hayvonot bog‘ida 3 yoshli qiz ayiq qafasiga tashlab yuborildi. Bu ishni uning onasi qilgan
Toshkent hayvonot bog‘ida ayol kichkina qizaloqni ayiq voleriga tashlab yubordi. Bog‘ matbuot xizmati xabarida qayd etilishicha, 28 yanvar kuni soat, taxminan, 12:00 larda yosh ayol noma’lum sabablarga ko‘ra xaloyiqning ko‘z oldida kichkina qizaloqni ayiq qafasiga tashlab yuborgan.
«Zuzu laqabli Kavkaz qo‘ng‘ir ayig‘i o‘z volerida yotib olib, qizaloqni metall to‘siq ustidan otib yuborgan ayol harakatlarini kuzatdi. Mehmonlarimiz va xodimlarimizning urinishlariga qaramasdan, ayolni to‘xtatib qolishning imkoni bo‘lmadi. U bolani yirtqichning qafasiga otib yuborishga erishdi. Zuzu ayig‘imiz sekingina zovurga tushib, qizaloqni hidlab ko‘rdi va undan uzoqlashdi», – deyiladi xabarda.
Qayd etilishicha, ayiq qizaloqqa zarar yetkazmagan. Shuningdek, «Yirtqichlar» bo‘limi xodimlari tez harakat qilishgan va ayiqni ichki xonaga olib kirishga muvaffaq bo‘lishgan.
Bola volerdan olib chiqilgan hamda hayvonot bog‘ining hamshirasi tomonidan ko‘rikdan o‘tkazilgan. Qizaloq yirtqich tishlari va panjalaridan emas, faqat qariyb 5 metr balandlikdan yiqilish tufayli jarohat olgan. Dastlabki ko‘rikda urilishlardan tashqari ko‘zga ko‘rinarli jiddiy shikastlar aniqlanmadi.
Ayni damda bola shifokorlar nazorati ostida.
Bosh prokuratura matbuot xizmatining aniqlik kiritishicha, ayiqlar voleriga tashlab yuborilgan qiz 3 yoshda bo‘lib, bu ishni sodir etgan uning onasidir.
Holat yuzasidan Jinoyat kodeksining 25, 97-moddasi 2-qismi “v” bandi (Qasddan odam o‘ldirishga suiqasd qilish) bilan jinoyat ishi qo‘zg‘atilgan.
Gumonlanuvchi protsessual tartibda ushlangan.
|
diatsiyasi,...) ta’sirlar qaralayotgan elementda har xil deformatsiyalar
(shakl o‘zgarishlar), ko‘chishlar, materialning fizik-mexanik xossalarini o‘zgartirishlariga olib kelishi mumkin. Bular barchasi qaytadigan
va qaytmaydigan tavsifda bo‘lishi mumkin.
Oqibatda binolarda yoriqlar hosil bo‘lishi, choklarining ochilib qolishi, issiqlik o‘tkazuvchanligining ko‘tarilishi, korroziya jarayonining
rivojlanishi, mustahkamlikning kamayishi, chidamlilikning pasayishi
kabi hollar ro‘y beradi. Natija esa konstruksiyalarning ekspluatatsiyaviy
sifati yomonlashganligini, xizmat muddati kamayganligini bildiradi.
Ta’sirlarni turli xilda birlashishi, birini ikkinchisiga qo‘shilishi natijasida konstruksiya ishlashi uchun juda qulay sharoit yaratilishi yoki
yaratilmasligi mumkin.
Hosil bo‘lishi, takrorlanishi va ustma-ust tushishini hisobga oluvchi ta’sirlarning asosiy ko‘rinishlari bilan shartlangan barcha oqibatlarni aniqlash, konstruksiyalash uchinchi bosqichning asosiy vazifasi”
hisoblanadi.
To‘rtinchi bosqichda konstruksiyalanayotgan element qanoatlantiradigan talablar qo‘yiladi. Bu talablar xizmat qilish sharoitlaridan kelib
chiqadi. Talablar ruxsat etilgan chekinishlarni xizmat muddatini, ishlatish sifatini, estetik sifatini va sanoatlashtirish darajasini ko‘rsatadi.
Qo‘yilgan talablar esa, o“z navbatida, elementning mustahkamligi, ustuvorligi, himoyalash qobiliyati, uzoq muddatga chidamliligi,
olovbardoshligi, gigiyenikligi, badiiy ifodasi, texnik-iqtisodiy maqsadga muvofiqligini aniqlaydi.
Barcha ta’sirlar topilgan holda sxemaga solinib, ularning oqibati
aniqlangach, elementlarga qo‘yiladigan talablar ma’lum bo‘lgan eng
so‘nggi beshinchi bosqichga, ya’ni turli variantlarni solishtirish orqali
o‘ylangan konstruksiyani va unda foydalaniladigan materiallarni tanlashga o‘tiladi. Ayniqsa, shu masalani yechishda mutaxassisning kasbiy
|
20
yuzini bosib turgan nabirasini egilib o‘pdi. Boboning mehr yoshlari nabiraning
yuzlariga oqib tushdi.
–Arslonim! Asl avlodim! Senga ne-ne janglardan omon qolgan bu jonim
qurbon bo‘lsin! –dedi ichki bir ovozda.
MuhammadSulton ishonch va hayrat to‘la ko‘zlarini afsonaviy bobosiga tikib turar, hayajondan vujudi titrar, ko‘zlari yonar edi. Shunda Temur ilk g‘alaba
uchqunini nabirasining xokisor va beozor ko‘zlarida ko‘rdi. Bu nur vujudiga singib,
tanasini ilitgandek, ko‘nglini yanada xotirjam etgandek bo‘ldi.
–Alloh barchasini ko‘rib turibdi! –deya lashkarga xitob etdi.
–Alloh yor!
–Haq do‘st!
–Alloh yor! –momaqaldiroq kabi gumburlab sado ko‘tarildi qo‘shindan.
Oqbulut sohibining kayfiyatiga uyg‘un o‘ynoqlab suzar, sag‘rilari titrab, zavq
bilan kishnar edi.
Amirzoda MuhammadSultonning so‘l tarafidagi qo‘shin Mirzo Mironshohniki
edi. Temurning mehrla limmo-lim qalbi yanada to‘lib toshdi. Xuroson sultonining
lashkari va yarog‘i benuqson edi. Biroq savashda hal qiluvchi omil avvalo lashkarning ruhiy holati, e’tiqodi, so‘ngra qurol-yarog‘i. Aniq rejali, yuksak intizomli va
maqsadli jangchigina fotihlik shohsupasiga ko‘tarila oladi.
Mironshoh ham otasini munosib peshkashlar bilan qarshiladi. Temur o‘g‘lining
qo‘lidan tutgancha, dengizdek to‘lqinlanib turgan lashkarga yuzlandi.
–Amirzoda Mironshohning Xuroson lashkariga ofarin! Sizning davlatimiz
va saltanatimiz yo‘lidagi buyuk xizmatlaringiz afsonalarga aylanajak! –xitob
qildi Temur.
–Turkiston Sultoniga sharaflar!
–Dunyo turguncha turing, hazrati oliylari!
–Bizsiz uchun, Turon uchun shahidlikka hozirmiz! –sadolar yangrardi.
–Barchangizni Alloh o‘z panohida asrasin! Sizga zafar yor bulg‘ay! Alloh madadkor bulg‘ay!
Qo‘l silkitib, Xuroson lashkari bilan xayrlashdi Ulug‘ amir. U o‘ng-u so‘lga burilib, Muhammad Sultonshoh, amir Hoji Sayfuddin, Jahonshoh Jaku lashkarlarini
ko‘zdan kechirdi.
–Asl avlodim! Ota qadrdonim! –deya marhum Jaku Barlosning o‘g‘li Jahonshoh
Jakuning peshonasidan o‘pdi. –Sherning o‘g‘li sherdir, –qo‘shib qo‘ydi uning ishidan
mamnun bo‘lib.
So‘ngra otdan tushib, uning tumanidagi bir otliq va bir piyodaning ipidan ignasigacha, chorig‘idan dubulg‘asigacha ko‘zdan kechirdi. Qilichini sinchiklab tekshirib,
sermab ko‘rdi.
–Yana biroz charxlash kerak, –dedi piyodaga qilichini qaytib uzatar ekan. –
Imkoni bo‘lsa savash chog‘ida bir qilich harakati bilan ishni bitirmoq lozim. Uni
qayta sermagan oningiz bilakda ilgarigi kuch qolmaydi. Angladingmi, avlodim? –
dedi askarning yelkasiga qo‘lini qo‘yib. –Isming nima?
–Sodiq Sanjar! –javob qildi piyoda...
Shu tariqa kun kech bo‘ldi. Temur qo‘shinning yarmini ko‘rib bo‘ldi.
–Qolganini ertaga ko‘ramiz, –dedi Oqbulutning jilovini kunchiqish tomonidagi tepalik tomon burar ekan. –O‘sha tepalikka chiqib, umumiy manzarani bir kuzatsak. Qani otlaringiz tizginini bo‘sh qo‘ying! Kim birinchi chiqar ekan?
Temur jilovni tepalik tomon burib, siltadi. Uchqur tulpor kishnagancha
qo‘shinlar orasidan ochilgan yo‘ldan tepalik tomon o‘qdek uchdi. Qo‘shin oralab yildirimdek uchib borayotgan xoqonning ko‘zlaridan yosh tirqirar, chap qo‘li bilan jilovni tutgancha o‘ng qo‘lini ko‘tarib lashkarni olqishlar edi. Uning ot chopishini
ko‘rib yurganlar hayrat bilan boqishar, ilk ko‘rganlar lol qotgancha tikilishardi.
Ortidan beklar va vazirlar ot qo‘yib borishar, Oqbulut ancha ilgarilab ketgan edi.
Uning haqiqiy chavandozlarga xos ot chopishi, amir-u xos mulozimlar bilan birga
tepa ustida namoz o‘qishi lashkar ruhiga shu qadar kuchli ta’sir etdiki, ularning
qalbida g‘alabaga bo‘lgan ishonch yanada mustahkamlandi.
NURALI QOBUL. TAXT TAGIDAGI ZINDON. ROMANDAN BOBLAR
|
Dushanbeda O‘zbekiston—Tojikiston davlat chegarasini demarkatsiya qilish bo‘yicha uchrashuv bo‘lib o‘tdi
24—27-oktabr kunlari Dushanbe shahrida O‘zbekiston—Tojikiston davlat chegarasini demarkatsiya qilishning tashkiliy-huquqiy masalalarini kelishish bo‘yicha O‘zbekiston va Tojikiston delegatsiyalarining navbatdagi uchrashuvi bo‘lib o‘tdi, deb xabar beradi TIV matbuot xizmati.
Muzokaralar chog‘ida O‘zbekiston—Tojikiston davlat chegarasini demarkatsiya qilishning normativ-huquqiy va texnik hujjatlari loyihalari hamda 2020-yildagi uchrashuvlarning reja-jadvali kelishib olindi.
Yuqorida ko‘rsatilgan hujjatlarni tasdiqlash uchun qo‘shma demarkatsiya komissiyasiga kiritish to‘g‘risida kelishuvga erishildi.
Tadbir yakunida O‘zbekiston Yer resurslari, geodeziya, kartografiya va davlat kadastri bo‘yicha davlat qo‘mitasi raisining birinchi o‘rinbosari To‘lqin Abdullayev va Tojikiston Yer boshqaruvi va geodeziya davlat qo‘mitasi raisining birinchi o‘rinbosari Azizmamad Karimzoda uchrashuv bayonnomasini imzoladi.
Uchrashuv do‘stona va hamjahitlik ruhida bo‘lib o‘tdi.
Kelishuvga ko‘ra, qo‘shma demarkatsiya komissiyasining birinchi yig‘ilishi O‘zbekistonda o‘tkaziladi.
|
Bu hikoyani baham ko'ring Baham ko'rish haqida
Shaxsiy ma'lumot siyosati
|
PDF created with pdfFactory Pro trial version www.pdffactory.com
|
Ezechiel Aliadjim NʼDouassel (talaffuzi: Ezeshiel Aliajam NʼDuassel; 1988-yil 22-aprelda tugʻilgan) — chadlik professional futbolchi, Chad milliy futbol terma jamoasida hujumchi sifatida oʻynaydi. Unga „Qirol Eze“ laqab ham berilgan.
Klubdagi faoliyati
Dastlabki faoliyati
NʼDouassel oʻz faoliyatini 2006-yilda mahalliy Turbillon FC jamoasida boshlagan va 2007-yilda MC Oran klubida oʻynash uchun Jazoirga koʻchib oʻtgan va u USM Blida jamoasiga qoʻshilgan.
USM Blida
USM Blida uchun debyutida NʼDouassel MC El Eulma 86- va 90-daqiqalarda ikkita gol urib dubl qayd etdi va jamoasiga 2:1 hisobida gʻalaba keltirdi. U mavsumni oʻn beshta oʻyinda beshta gol bilan yakunlardi. USM Blidadagi faoliyati davomida NʼDuassel Yevropaning bir qator klublari, jumladan, „Olimpik de Marsel“, "Arsenal", „Monako“ va „Malyorka“ bilan bogʻlangan. 2009-yil 20-iyulda NʼDouassel Belgiyaning „FCV Dender“ klubiga tekinga oʻtgani va Ruzelar va Hammega qarshi oʻrtoqlik oʻyinlarida ishtirok etganidan soʻng 200 000 yevroga teng 3 yillik shartnoma imzolagani eʼlon qilindi. Biroq, harakat yakunlanmadi va NʼDouassel koʻp oʻtmay USM Blidaga qaytishga majbur boʻldi, chunki uning hali ham klub bilan shartnomasi bor edi.
Club Africain
2011-yil 9-yanvarda NʼDouassel Tunisning Club Africain jamoasi bilan 4 yillik shartnoma imzoladi. 2014-yilning iyul oyida NʼDouassel sotib olish opsiyasi bilan Parij klubiga ijaraga oʻtgani haqida xabar berilgandi. Biroq, bu harakat fransuz klubidagi moliyaviy cheklovlar tufayli amalga oshmadi va Club Africain uni oʻz tarkibiga qoʻshishni istamaganligi sababli, NʼDouassel yangi klub izlashga majbur boʻldi.
Ironi Kiryat Shmona
2016-yilning 4-sentyabrida u Ironi Kiryat Shmona bilan 3 yillik shartnoma imzoladi. 2017-yilning yanvarida u klubni tark etdi.
Persib Bandung
2017-yilning 7-avgustida u Persib Bandung bilan yarim yillik shartnoma imzoladi va keyingi mavsumni saqlab qoldi. U 2017-yilning 12-avgustida „Arema“ klubiga qarshi 0:0 hisobidagi o‘yinda 45-daqiqada Tantan o‘rniga maydonga tushgandi. 2017-yil 20 avgustda NʼDuassel Persib uchun birinchi ligadagi golini Gresik Yunaytedga urdi, chunki uning jamoasi 6:0 hisobida gʻalaba qozondi.
Shuningdek, u 2018-yilgi mavsumda 17 ta gol bilan Persibning eng yaxshi toʻpurari boʻlgan va 2020-yilgacha klubda saqlanib qolgan. U 2019-yil 22-dekabrda PSM Makassarga qarshi o‘yinda kvattrik qayd etgan.
Bhayangkara
2020-yil yanvar oyida NʼDuassel 2 yillik shartnoma asosida Bhayangkara FCga oʻtdi.
2020-yil mavsumi
NʼDouassel Bhayangkara uchun debyut qildi, Herman Dzumafo oʻrniga maydonga tushdi, mavsumoldi kubogi oʻyinida Kambodjaning C-ligasi Visaxa klubiga qarshi oʻyinda jamoasi 1:0 hisobida gʻalaba qozondi. NʼDouassel Bhayangkara uchun oʻzining birinchi golini oʻsha mavsumoldi kubogida Malayziya Superligasi klubi Petaling Jaya Siti darvozasiga kiritdi va 55-daqiqada gol urdi va Bhayangkara chempion boʻldi. 2020-yil 29-fevralda NʼDuassel Bhayangkara uchun Persiraja Banda Achega qarshi birinchi ligadagi debyutini oʻtkazdi, yakunda uning jamoasi 0:0 hisobida durang oʻynadi. 2020-yil 31-mart kuni NʼDouassel Bhayangkara uchun birinchi ligadagi golini Persiya Jakartaga qarshi oʻyinda, jamoasi 2:2 hisobida durang oʻynadi.
2021-yil mavsumi
2021-yil 29-avgust kuni NʼDouassel Bhayangkaraning 2021-22-yilgi Liga 1 dagi birinchi liga oʻyinida dubl qayd etib, Persiraja Banda Aceh ustidan 2:1 hisobida gʻalaba qozondi. NʼDuassel Barito Puteraga qarshi 3:2 hisobidagi gʻalabada ikkita gol urdi va Bhayangkara magʻlubiyatsiz seriyasini oltita oʻyinga yetkazdi. Keyingi oʻyin kuni u oʻzining sobiq jamoasi „Persib Bandung“ klubiga qarshi maydonga tushdi, jamoasining magʻlubiyatsiz seriyasini davom ettirib, 2:0 hisobida gʻaaba qozondi.
Xalqaro darajadagi faoliyati
Ezechiel terma jamoa sardori va tarixdagi eng koʻp oʻyin oʻtkazgan futbolchi va eng yaxshi toʻpurar hisoblanadi. 2005-yildan buyon Chad terma jamoasi azosi. U 2005-yilgi CEMAC kubogi, 2007-yilgi CEMAC kubogi, 2008-yilgi Afrika Millatlar kubogi saralash bosqichida Janubiy Afrikaga qarshi uy va safarda, Zambiya va Kongoga qarshi hamda 2010-yilgi Jahon chempionati saralashida Kongo uyiga qarshi va uzoqda, Sudan va Mali esa uyda. 2012-yilgi Afrika Millatlar Kubogi saralashida u uyda Togoga, uyda va mehmonda Botsvana, uyda va mehmonda Tunisga, mehmonda va uyda Malaviga qarshi oʻyinlar oʻtkazdi. U 2014-yilgi Jahon chempionati saralashida Tanzaniyaga qarshi uy uchrashuvini ham oʻtkazdi.
Faoliyat statistikasi
Xalqaro maydonda
Ballar va natijalar birinchi navbatda Chadning gollar sonini koʻrsatadi.
Manbalar
Havolalar
Ezechiel NʼDouassel at Soccerway
Futbol assotsiatsiyasi hujumchilari
Yashayotgan insonlar
1988-yilda tugʻilganlar
|
uning atletikachilarday barkamol qomati
na
Garviga,
na akasining gavdasiga zarracha o‘xshardi, shuning uchun
ham qizning bukishi izlagan odami
emas ekanligiga
ishonch
hosil qilishi uchun egnidagi kiyimiga tikilishiga hojat qolmagandi. Notanish
kimsaning
egnida
iyagigacha tugmalari qadog‘liq, qaddini
quchib
turgan
syurtuk, qo‘tos
terisidan tikilgan
tor cholvor, oyog‘ida.
esa harbiylarning shporli
etigi.
Tepaga qaratib
taralgan sochi yuziga tushib turmasdi
hamda o‘sha zamonlarda rasm bo‘lganidek mo‘l-ko‘l
upa sepilgandi. Shundoq biqinginasida,
kulbaning tosh
sahnida
dumaloq
shlyapasi yotibdi, aftidan, uni oldida yozig‘liq
turgan
xarita va turli qog‘ozlarga joy bo‘shatish uchun stoldan
olib, yerga tashlab qo‘ygan bo‘lsa kerak.
Qahramonimiz uchun
bu g‘oyatda ko‘ngilsiz sovg‘a bo‘ldi. Tog‘da ikki marta ko‘rgan odami shubhasiz chorbozorchi ekaniga
va akasining
qochishiga
aynan o‘sha yordam.
berganiga imoni komil
bo‘lgan
qiz uni
akasi bilan
xuddi shu kulbadan
topajagiga
shubhalanmagan edi,
Frensis hadeb tirqishdan mo‘ralarkan, nima qilishini:
ketishini ham, keyinroq Genri ham kelib qolar, degan
umidda kutishini ham bilmay garang bo‘lib turganida
to‘satdan
notanish
kishi
chakkasiga
tiragan
qo‘lini
pastga tushirib qoldi-yu,
qiz
o‘sha
ondayoq
chehrasi
jiddiy, biroq
yoqimli
hamda
saxovatli
Xarperni
tanidi.
Qizning miyasiga Danvudining uning mavqei-yu
qudrati
to‘g‘risidagi so‘zlari
chaqinday urildi-yu,
o‘ziga
ko‘rsatgan mehribonona, otalarcha
muomalasi,
kezi
kelib qolsa akasiga yordam
qilishga so‘z bergani yodiga.
kelib eshikni lang ochdi-da, o‘zini Xarperning oyoqlariga tashlab, tizzalarini quchgancha faryod chekdi:
-
—Uni qutqaring Uni qutqarib qoling‘gG O‘tinaman,
akamni qutqaring!
Bergan
va’dangizni
eslang,
uni
qutqarib qoling
«3! Eshik lang ochilganda Xarper darhol o‘rnidan turarkan, qo‘li o‘z-o‘zidan to‘pponcha sari
cho‘zildi-yu,
ammo
sira
hovliqmadi;
shu
zahotiyoq
to‘xtadi
u.
Engashib,
Frensisning yuzini to‘sib turgan plash
qalpog‘iki
orqaga qaydrib qo‘yarkan, taajjub-la
hamda norozi qiyofada xitob qildi:
«!
-
va. Qanaqasi bo‘ldi
bu, miss Uorton
Bu
yerga bir
o‘zingiz kelishingiz aqlga sig‘maydigan. gap-ku eintt. Bir. o‘zimman
Siz-u. xudoyimdan. bo‘lak hech kim
yo‘q yonimda Xudo xayringizni bersin, go‘tinaman, va’dangizni eslang, akamni qutqaring,
:
"Xarper qizni: avaylabgina. turg‘azib, "stulga o‘tqaadi-da, tinchlanib, buyoqqa nima maqsadda kelganini. tung‘un-tirishni iltimos qildi. Frensis. darhol. bor gapni. chin
ko‘ngildan gapirib berdi,
bunday.
. bemahalda,
yana:tag‘in yolg‘iz o‘zi ushbu. ovloq joyga qanday yetib kelgavi-ni tushuntirdi.
- Xarper. singari o‘z his-tuyg‘ularini bunchalar puxta
jilovlay olishga qodir odamning fikr-o‘ylarini payqab olish hamisha amrimahol,
biroq shu topda, navqiron qizning jo‘shqin
va soddagina so‘zlarini tinglar-jan, uning aqlli ko‘zlarida iliq bir.nur yilt etdi-yu,
jiddiy chehrasi mayinlashdi. U Genrining qochishi-hamda Frensisning adashib-uloqqanlari ta’rifini chuqur
diqqat bilan eshitarkan, butun. hikoya davomida qizga
astoydil kuyunib, hamdardlik ila tikilib turdi. Qizning, akam
tog‘da: ko‘p tutilib qolmasin-da, deb bezovtalanayotgani, aftidan, Xarperni ham tashvishga solib
qo‘ygandek ko‘rindi,
negaki
u qiz hikoyasini
tugatgach,
o‘yga tolib, kulbada ikki-uch bora
uyoqdan-buyoqqa
borib keldi.
Qiz, yana nima
desamikin,
deya taraddudlanarkan,
qo‘li. beixtiyor to‘pponchalardan birining dastasini siypalay
boshladi;
biroz jimlikdan
so‘ng-u yana tilga
kirib,
tashvishli.
chehrasidagi
rangparlik
o‘rnini
qirmizi tus egalladi:
I
—Albatta,
biz mayor Danvudining do‘stligiga
suyansak bo‘ladi-yu, lekin uning or-nomus to‘g‘risidagi
qarashlari shunchalik jiddiyki,
haligi...
bizga
ko‘ngli
yaqinligi, mehribonligiga... yordam
qilishni istashiga
qaramay...
u akamni boshqatdan
qo‘lga
tushirishni
o‘z
burchi deb bilishi
turgan
gap.
Innaykeyin
u, buning
Genri uchun hech qanday xavotirli joyi yo‘q, deb o‘ylaydi, chunki sizning yordam berishingizga ishonadi.
—Mening yordam berishimgag —deb so‘radi Xarper
qizga
hayron
bo‘lib tikilgancha.
!
——Ha, sizning yordamingizga.
Unga
sizning bizga
xayrixohlik bildirganingizni
aytib berganimizda,
u
bizni
sizning
ta’sir-e’tiboringiz
kattaligiga,
agar
va’da bergan bo‘lsangiz,
Genrini
"albatta.
qutqarib
—qolishga erishishingizga ishontirdi.
|
4) Ecoute,
repete
et apprends
la
poesie:
PHONETIQUE
«Depeche-toi!»
peche-toi!
Aziz
voudrait
dormir.
|
Anjumanni tashqi ishlar vaziri Vladimir Norov ochib berdi. O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti Shavkat Mirziyoyevning konferensiya qatnashchilariga murojaatnomasini davlatimiz rahbarining tashqi siyosat masalalari bo‘yicha maxsus vakili Abdulaziz Komilov o‘qib eshittirdi. Mazkur nufuzli xalqaro tadbirning tantanali ochilish marosimida, shuningdek, konferensiya ishida qatnashish uchun yurtimizga tashrif buyurgan Yevropa Ittifoqi Tashqi ishlar va xavfsizlik siyosati bo‘yicha Oliy vakili, Yevropa komissiyasi vitse-prezidenti Jozep Borrel, Yevropa tiklanish va taraqqiyot banki prezidenti Odil Reno-Basso, Yevropa investitsiyalar banki vitse-prezidenti Tereza Chervinskaya, Yevropada xavfsizlik va hamkorlik tashkiloti Bosh kotibi Xelga Shmid ham so‘zga chiqdi.Yuqori martabali mehmonlar saroy ayvonida esdalik uchun suratga tushishdi. Shundan so‘ng anjuman dasturiga ko‘ra yalpi majlis boshlandi. Yig‘ilishni Yevropa Kengashining Markaziy Osiyo bo‘yicha Maxsus vakili Terxi Xakala boshqarib boryapti.G‘ayrat XONNAZAROV,Alisher Isroilov, Doniyor Yoqubov (surat),O‘zA
|
gan bolalarni
o‘z ichiga oladi. 6 yillik boshlang‘ich
ta’lim va 3 yillik kichik
o‘rta maktab,
9 yillik majburiy ta’limni tashkil etadi. Darsliklar
bepuldir.
Muxtoj oilalarning bolalari bunda qo‘shimcha tarzda bepul nonushta,
o‘quv qurollari, tibbiy xizmat bilan ta’minlanadi. Zarur bo‘lgan taqdirda
ularning oilalariga
ham moddiy yordam ko‘rsatiladi.
Yuqori bosqich o‘rta maktab 10, 11, 12 sinflarni o‘zichiga oladi, bunday
maktablarning kunduzgi, sirtqi va kechki bo‘limlari mavjud bo‘lib
o‘quvchilarning 9526 kunduzgi maktablarda o‘qiydilar.
Yaponiyada o‘quv yili 240 kun (AQSh 180).
Dorilfununlarga katta o‘rta maktabni yoki 12-yillik oddiy maktabni
tugatgan o‘quvchilar qabul qilinadi. U erda 460 ta universitet bo‘lib, 95
tasi davlat tasarrufida, 34 tasi munitsipal, 331 tasi xususiy, 1-toifadagi
universitetlarda
har bir o‘qituvchiga 8, 2-toifali universitetlarda
esa 20
tadan talaba to‘g‘ri keladi. Universitetlarga qabul qilish ikki bosqichga
bo‘linadi: 1-bosqichi turarjoyda o‘tkaziladi: buning uchun abiturientlar
yapon, eski yapon tili, matematika, fizika, ximiya, jamiyatshunoslik,
tarix bo‘yicha test sinovlaridan o‘tadilar.
Bu sinovlardan o‘tgan o‘quvchilar universitetlarga yo‘llanma olib qayta
sinovdan o‘tadilar. Xususiy universitetlarga osa to‘g‘ridan-to‘g‘ri test
topshiriladi. Bir qator xususiy universitetlar o‘zining uzluksiz
shaxobchasiga esa (bog‘chadan boshlab hamma bosqichlarni qamrab oladi).
Universitetdan talabalarni haydab yuborish mumkin emas.
Lekin
o‘qi:
muddatini cho‘zish mumkin (4-yillik o‘qish 5-6-yilgacha cho‘zilib ketishi
mumkin).
Kollejlar: kichik kollej, texnik kollej va maxsus kollejlarga bo‘linadi.
Uni bitirgan talabalar bakalavr diplomini olib universitetning? yoki
4 kurslariga qabul qilinadi.
|
Janubiy Afrikada qimor o'yinlari qonunchiligi
2008ning milliy qimor o'ynash akti hozirgi kunga qadar yakunlanmagan, Janubiy Afrikadagi onlayn qimor biznesining qisman noqonuniy ekanligini tan oladi
Onlayn qimor tashkil etish va ularga ishtirok etish kabi teng noqonuniydir
Qisman - chunki onlayn qimorlarning barcha turlari taqiqlangan
|
Halovat
yonib turishiga shunchalikmid: deb erlarini xasislikda ayblashar" Bu holda bilishsinki, gap ne’matlardan foydalanganlik
uchun to‘lanadigan puldagina emas.
"Beli og‘rimaganning non yoyishiga boqi, degan maqolni eshitishgandir Buni malomat yoki minnat o‘rnida
qabul qilishmasin; Fikr qilsinlarki, shu bitta lam:
pochkaning bekorga yonib turgani uchun falon so‘m
to‘landi: Bu isrof bir soat yoki-bir kun bilan cheklansa, kechirish mumkin: Lekin o‘n kunda, bir yilda...
qancha bo‘ladi Shu pulni havoga sovurmasdan kerakli
maqsadga ishlatgan yaxshi emasmi Moddiy isrofdan
tashqari masalaning yana boshqa muhim tomoni bor:
sizuchun garzimagan: isrofning tabiatni zaharlashini o‘ylab ko‘rmaganmisiz2 Oshxonangizda yonib turgan
ta» qancha kislorodni isrof qiladi? Elektr quvvati
ishlabchiqarish uchun gaz yoki boshqa yoqilg‘ilar yoqiladi. Atrof-muhitga salbiy ta’sir etish evaziga ishqab chiqarilgan elektr quvvatini siz va sizga o‘xshaganlar isrof qilib turishini kam o‘ylaysiz.
Yoshlik kezlarimizda o‘tmishdagi boylarni yomonlashga qaratilgan hikoyalarni ko‘p eshitganmiz. Boy
albatta xasis va zolim bo‘ladi, degan haqiqatni omma
ongiga singdirishga urinishardi. To‘g‘ri; baxil va 30-lim boylar bo‘lgandir, bunaqalari hozir ham uchraydi. Lekin o‘shanda misol tariqasida keltiriladigan
voqeada baxillik unsuri yo‘q edi. Aytilardiki, bir
xasis boyning
uch xotini va o‘n kelini
bor ekan. Shom
payti hammalari qorachiroqlarini ko‘tarib kelarkanlar va boy bitta gugurtcho‘pi bilan barcha chiroqlarni yoqib berarkan. Bu hol hozirgi yoshlarga ham xasislik bo‘lib tuyulsa ehtimol. Bilmadim, boy balki.
tugurtga sarflanadigan pulini o‘ylagandir, harhol-da u damlarda gugurt qimmat bo‘lgan. Niyati boshqa
bo‘lsa ham, harakatida, amalida isrofdan qochish bor.
edi, shu bois uni baxillikda ayblamaganimiz yaxshi;
Alloh o‘zining rasuliga xitoban deydi: "-Qavmi
qarindoshga, miskin va yo‘lovchiga xayr-u ehson bilan
219
|
124
O‘ZBEKISTON—BAG‘RIKENG DIYOR
K. NORMATOV,
O‘zR FA
Falsafa va huquq instituti
bo‘lim boshlig‘i, professor
S. FAYZIEV,
O‘zR FA Falsafa va huquq instituti
direktori o‘rinbosari, professor
ELIM DEB, YURTIM DEB YONIB YaSHASH—
YoSHLAR SHIORI BO‘LMOG‘I KERAK
Barchamiz yaxshi bilamizki, kelajak avlod haqida qayg‘urish, sog‘lom, barkamol naslni tarbiyalab yetishtirishga
intilish bizning milliy xususiyatimizdir.
Islom KARIMOV
Yurtboshimiz «Kamolot» yoshlar ijtimoiy harakatining
mohiyati haqida fikr yuritib, uning bosh vazifasi mamlakatimiz yoshlarini birlashtirish, ezgu ishlar sari yetaklash,
ularning manfaatlarini himoya qilishdan iborat ekanini
ta’kidlagan edi.
Haqiqatan ham, yoshlar ijtimoiy harakatining milliy
davlatchiligimizni mustahkamlash, O‘zbekistonning jahon
hamjamiyatida munosib o‘rin egallashi, sodir bo‘layotgan ulkan ijtimoiy-iqtisodiy o‘zgarishlar, mamlakat ahlining
tinch-osoyishta hayot kechirishida va kelajakka bo‘lgan ishonchini yuksaltirishda o‘ziga xos o‘rni borligini alohida qayd
etish lozim.
Huquqiy tarbiyani yanada takomillashtirish, huquqiy madaniyat darajasini ko‘tarish—barpo bo‘layotgan huquqiy,
demokratik jamiyatning asosiy tamoyillaridan hisoblanadi. Huquqiy axloq-odobi shakllangan xalq va uning qudratli davlati jahon hamjamiyatida obro‘-e’tiborga molik
bo‘lishi shak-shubhasiz. O‘z huquqini, mavjud tartib-qoidalarni, umuman, qonun va qonunchilikni bilmaslik—kaltabinlik, har qadamda qoqilib-surinish, ijtimoiy kamsitilish holatlarini yuzaga keltiradi. Demak, komil inson
bo‘lish
—insoniylik, har taraflama komillik, barkamollik huquqiy-axloqiy bilimlarni anglab yetish, uni o‘zlashtirishdan boshlanadi.
Bobokalonimiz Sohibqiron Amir Temur «Kuch—adolatdadir», deganlarida adolat tarozusi —bu huquqiy bilimni
egallash, uni chin dildan his etish, uni anglab, hayotga tat-UZBEKISTAN — STRANA TOLERANTNOSTI
125
biq qilishni nazarda tutganlar. Shunday ekan, O‘zbekiston
jamiyatida huquqiy tarbiya yanada ta’sirli bo‘lishi va takomiliga yetishi bilan bog‘liq muammolarni yoshlar faoliyatiga
tatbiqan o‘rganish nihoyatda muhimdir.
Akademik shoir G‘afur G‘ulomning «Aziz mamlakatning
aziz farzandi, bilib qo‘yki, seni Vatan kutadi», degan quyma misrasi bor. Biz Istiqlol qo‘lga kiritilgan kundan boshlab, shu masalaga yanada muhimroq e’tibor bermoqdamiz. Farzandlarimiz, yoshlar o‘n besh yilda jiddiy sinovlardan o‘tdi.
Ayni paytda, ularga hamisha ustoz-murabbiy kerakligini ham
qayd etishimiz lozim. Islom Karimov ta’kidlaganlaridek,
«Biz farzandlarimizni Vatan ravnaqi, yurt tinchligi, xalq
farovonligiga erishishdek oliy maqsadlarimiz ruhida tarbiyalashimiz, ularni ana shu maqsadlar sari yetaklashimiz keraK».
Agar biz bu masalada sustkashlikka, beparvolikka yo‘l
qo‘ysak, bolalarimizni boshqalar yetaklaydi. Chunki hayotga endi
qadam qo‘yayotgan yosh qalb, yosh inson hamisha ma’naviy yetakchiga, murabbiy-ustozga muhtoj bo‘ladi. Bu fikrga mutafakkir
shoir Abdurahmon Jomiyning so‘zlari ham hamohangdir:
Ustoz, muallimsiz qolsa gar zamon,
Nodonlikdan qora bo‘lardi jahon.
Mamlakatimizda ma’naviy va jismoniy barkamol
avlodni tarbiyalash borasida ulkan ishlar amalga oshirilayotgan bo‘lsa-da,
bu boradagi sa’y-harakatlarni yanada kuchaytirish zarurligi ham sir emas. Prezident Islom Karimov
ta’kidlaganidek, O‘zbekiston XXT asrda jahon hamjamiyatidan qanday o‘rin egallashi o‘sib kelayotgan farzandlarimiz qanday insonlar bo‘lib voyaga yetishishiga ko‘p jihatdan
bog‘liqdir. Shunday ekan,
bu sohada yo‘l qo‘yilgan har qanday sustkashlik, kamchilik kelajakka berilgan zarbaga teng,
deyish mumkin.
So‘nggi yillarda g‘oyaviy dushmanlarimiz o‘zlarining manfur niyatlarini ro‘yobga chiqarish uchun eng zamonaviy telekommunikatsiya yutuqlaridan, jumladan, Internet tarmog‘idan foydalanishga ham harakat qilayapti. Shu sababli ma’naviyatimizda bo‘shliq hosil bo‘lishiga aslo yo‘l qo‘yib bo‘lmaydi.
Yo‘lboshchimiz bunday bo‘shliq yuzaga kelgan taqdirda uni yoshlarning ilmga, kasb-hunarga, sog‘lom turmush tarziga, bunyodkorlik ishlariga qiziqishlari bilan hamohang bo‘lgan yangi-126
O‘ZBEKISTON—BAG‘RIKENG DIYOR
cha hayot mazmuni, yangicha qadriyatlar bilan to‘ldirish lozimligini qayta-qayta uqtiradilar.
Yosh avlodni turli qing‘ir yo‘llarga kirib ketishdan, nomaqbul oqimlar ta’siriga tushib qolishdan qanday himoya
qilish mumkin»? Bolalik—inson hayotining nihoyatda mas’uliyatli, gultoj davri. Boisi—ana shu pallada yigit-qizlarning har jihatdan garmonik rivojlanishi kuzatiladi. Boshqacha aytganda, ularning «qat’iy maqomi» yuzaga keladi. Bu
faslda ularning qalbi va ongi faol rivojlanib, dunyoqarashi shakllanadi, uning keyingi bosqichlari oila, bog‘cha, maktab va mahallada rivoj topadi. Biroq, ming afsuslar bo‘lsinki, inson hayotining aynan shu bosqichida, ba’zan turli salbiy odatlar, xususan, ichkilikbozlik va giyohvandlik domiga
tushib qolishi mumkinligi ham haqiqatdan yiroq emas?! Xo‘sh,
bunday holatlarda qanday chora-tadbirlarni qo‘llash mumkin?
Eng avvalo, yoshlar ta’lim-tarbiya asoslarini, falsafiy-huquqiy qarashlarni puxta egallashlari uchun ommaviy axborot vositalaridan unumli foydalanish, adabiyot va san’at
ahli, ijodkor ziyolilar faoliyatini yoshlar, bolalar tarbiyasiga yanada ko‘proq yo‘naltirish lozim. Bugunning qahramoni
kim va yoshlar ularga ergashadimi? Shu ma’noda Yurtboshimizning: Biz yoshlarimizning ma’naviy hamrohi, ularning
ustozi va tarbiyachisi bo‘lgan ijod ahliga, madaniyat namoyandalariga ana shunday savol bilan murojaat qilishga haqliMIZ»,—degan so‘zlari ijtimoiy-gumanitar fanlar vakillari va ijod ahli zimmasiga katta mas’uliyat yuklaydi.
Umuman barkamol, sog‘lom avlod tarbiyasi—istiqbol uchun
qayg‘urish demakdir. Zotan bunday yuksak va mas’uliyatli ishni
amalga oshirish bir-ikki kishi yoxud uch-to‘rt tashkilotning
ishi ham emas. Bu har birimizning imon-e’tiqodimizga, Vatanga bo‘lgan muhabbatimizga bog‘liq. Chunki Vatanni sevgan
odamgina unga munosib farzand tarbiyalab bera oladi. Kasbi,
yoshi, jinsi, millatidan qat’i nazar, bugun har bir o‘zbekistonlik barkamol avlod tarbiyasiga daxldor bo‘lmog‘i, ya’ni bir
yoqadan bosh chiqarib harakat qilmog‘i taqozo etiladi. Ana shundagina Yurtboshimizning: «Sog‘lom avlod deganda, shaxsan men,
eng avvalo, sog‘lom naslni, nafaqat jismonan baquvvat, shu
bilan birga ruhi, fikri sog‘lom, iymon-e’tiqodi butun, bilimli, ma’naviyati yuksak, mard va jasur, vatanparvar avlodni tushunaman. Buyuk davlatni faqat sog‘lom millat, sog‘lom
avlodgina qura oladi»,—degan fikrlari zamirida o‘sib ke-UZBEKISTAN — STRANA TOLERANTNOSTI
127
layotgan barkamol avlodga buyuk ishonch mujassamligini yanada
chuqurroq anglay boramiz.
Mustaqillik sharofati tufayli
avvalo, o‘zbek sha’ni,
milliy qadriyatlarimiz va boy tariximiz tiklandi. Milliy, moddiy va ma’naviy boyligimiz istiqbolli yoshlarimiz qo‘lida. O‘zligimizni, o‘zbekligimizni angladik, mustaqil milliy davlatchiligimiz vujudga keldi. Shu o‘rinda davlatimiz rahbarining 1998-yil 20-iyunda tarixchi olimlar va
jurnalistlar bilan suhbatda aytilgan: «Tarixiy xotirasiz
kelajak yo‘q. Uz tarixini bilmagan xalq o‘zligini, mustaqilligini yo‘qotadi»,—degan so‘zlarining xalqimizning asriy
orzu-umidlarini ro‘yobga chiqarish, eski zamon asoratlaridan
butunlay voz kechish, mustaqilligimizni mustahkamlash,
Vatanning sha’ni, or-nomusi uchun kurashish, uning kelajagini qurishning mazmun-mohiyatini anglashda beqiyos ahamiyatga ega ekanini ta’kidlash zarur.
Yurtboshimiz har bir ma’ruza, nutq va chiqishlarida kelajagi buyuk O‘zbekistonimizning tarixiy ildizlarini atroflicha tahlil qiladi. Chindan ham ma’naviyatimizning tamal
toshini qo‘ygan buyuk allomalar, dunyo madaniyati rivojiga bebaho hissa qo‘shgan buyuk ota-bobolarning nasllari bo‘lgan, keyingi asrlarda ham ulug‘ insonlarni tarbiyalab voyaga yetkazayotgan xalq buyukdir. Bu bilan faxrlanish, unga munosib bo‘lishga
intilish har birimizning burchimiz bo‘lmog‘i lozim.
Barkamol avlodni tarbiyalashdek porloq niyatimiz uchun
bizda ma’naviy asos bor. AbuNasr Forobiy «Fozil odamlar
shahri» asarida jamiyatning har bir fuqarosi—mansabi,
kimligidan qat’i nazar, fozil kishi bo‘lishi kerak, fozil
inson esa o‘z davlatining barcha qonun-qoidalarini yaxshi
bilishi, unga amal qilishi, erkin fikrlashi, lozim bo‘lganda Vatani, xalqi uchun jonfido etishi, o‘z xalqini sevishi,
o‘zligini anglab yashashi kerak, degan g‘oyani ilgari suradi.
Fozillar shahri aholisi bir-biriga hurmatda bo‘lib,
ota-ona va farzand, ustoz-u shogird o‘rtasidagi sharqona nazokatni ustuvor biladiki,
bu ham o‘tmish ajdodlarimiz bilan
faxrlanish uchun yana bir poydevor-negizdir.
XXT asrning ilk bosqichida turibmiz. Erkin, ongli va
mustaqil fikrga ega bo‘lgan barkamol avlod ma’naviyatini
kamol toptirish hamda g‘oyaviy-ruhiy jihatdan mustahkam,
imon-e’tiqodi butun, bilimdon va jasur yoshlarni tarbiyalash orzu-umidlarimizdir. Unga erishishda quyidagi yo‘nalishlarga alohida e’tiborni qaratish lozim:
|
168
muddati 90 kungacha bo‘lgan depozitlar;
muddati 180 kungacha bo‘lgan depozitlar;
muddati 365 kungacha bo‘lgan depozitlar;
muddati 365 kundan ortiq bo‘lgan depozitlar.
Tijorat banklari paasiv mablag‘lari tarkibida muddatli depozitlar
ulushining ortib borishi, ularning kreditlash imkoniyatlari va foydasini
oshishirishga xizmat qilish bilan birga, mamlakatda iqtisodiy o‘sish va
uning barqaror darajasini ta’minlashga, shuningdek, aholining pul
mablag‘larini samarali joylashtirishga xizmat qiladi.
8-bob bo‘yicha nazorat savollari
Banklarning
muomalaga
chiqarilgan
hujjatsiz
yoki
hujjatli
qimmatli qog‘ozlarning blankalari va ularning hisobi.
Banklarning qimmatli qog‘ozlari nominal qiymati bo‘yicha sotildi.
Balans va balansdan tashqari hisobvarag‘i bo‘yicha buxgalteriya yozuvini
bering?
Bank qimmatli qog‘ozlarini nominal va bozor bahosi o‘rtasidagi farq.
Banklarning “Depozit hisobvaraqlari” va “depozit operatsiyalari”
ning mohiyati.
Bank jimoniy shaxsdan muddati depozitni qabul qildi va unga foiz
hisoblanadi. Buxgalteriya yozuvini amalga oshiring?
Xususiy
korxona
olingan
kreditni
talab
qilib
olinguncha
saqlanadigan depozit hisobvarag‘idan so‘ndirli. Buxgalteriya yozuvini amalga
oshiring?
Jamg‘arma depozitga jismoniy shaxsdan naqd pul qabul qilindi va
foiz hisoblandi. Buxgalteriya yozuvini amalga oshiring?
Muddatli depozitga jismoniy shaxsdan naqd pul qabul qilindi va
foiz hisoblandi. Buxgalteriya yozuvini amalga oshiring?
|
Toshkent sh
, Buyuk Ipak Yo'li ko'ch
, 139 "B"
|
20. «oz?! so‘zining o‘zagini toping2
B) »
G)
21, —ma so‘zining o‘zagini toping?
A) — ay
Bu «9
V) »
22. 2 so‘zining o‘zagini toping3
A) =
B) "Jaz
B) Ye.a
g)!
23. 5 = so‘zining o‘zagini toping2
A) «»
B) 85
B) x=
G)
24. Fors tilida eng ko‘p ishlatiladigan fe’l shakllari nechta?
A) 24
B) 14
V) 10
G) 13
25. Lug‘atdan so‘z qanday topiladi?
A) So‘zlarning alifbo tartibida
B) O‘zaklarning alifbo tartibida
V) Qo‘shimchasiga qarab
G) Jinsiga qarab
22
|
13-pacm. Ish stolining ko‘ri-tishi
nishi, yorliqlarni o‘zgartirish
va darcha qismlarining ranglarini tanlash.
|
–Qo‘shnimni to‘yi, o‘g‘ilchasini xatna qilyapti.. Bizlarning to‘ylarni ham
bir ko‘ringlar... To‘g‘ri biznikiga boringlar, o‘zim olib chiqaman...
Ishni saranjomlab, Jannat og‘anikiga chiqdik.
Jannat
og‘a
bizni
to‘yxonaga
boshladi.
To‘yxona
tabiiy,
bunaqasini
ko‘rmagan edim: keng makkapoya maydoni, atrofi devorga o‘xshatib qo‘yilgan,
o‘rtasi o‘rilib yerga to‘shalgan. Yerga to‘shalgan makkaning har joy-har joyida ko‘rpacha tashlab, dasturxon yozilgan. Dasturxon atrofida olti-yettidan
odam chordona qo‘rib o‘tiribdi. O‘rtadagi noz-ne’matdan ko‘z quvonadi, serobchilik, ayniqsa, go‘sht "to‘kib" tashlangan. Har bir davrada tog‘arachada
qimiz, kosagul shopirib turibdi.
Biz, Jannat og‘a bilan davra oldik. Quvonish og‘a ham ikki hamrohi bilan bizga qo‘shildi. Har davraning o‘z hangomasi bor, o‘zlari bilan o‘zlari
andarmon.
Yosh-yalanglar
bemalol
o‘ynab-kulib,
bir-birini
quvib-surib
yurishibdi.
Ular bilan birovning ishi
yo‘q. Ba’zida bir-birini
quvib,
makkajo‘xori "devor"ini yorib, dasturxon ustidan patirlab o‘tib ketishadiki, o‘takangiz yorilib, o‘zingizni orqaga tashlab yuborasiz.
– Hay-bo‘y! –deb qo‘yadi kattalar, lekin urishishmaydi.
–To‘y bolalarniki-da, qo‘ying o‘ynasin: –deydi chollar kulishib.
To‘yboshi ozg‘in, chuvakkina kishi ekan, biz bilan ko‘rishib, davramizga
birpas o‘tirdi, so‘ng "Xush kelibsizlar" deb ketdi.
Beshbarmoq shirin bo‘lgan ekan, barmoq yalab, maqtab-maqtab yedik.
To‘yboshi Jannat
og‘ani
imlab
chaqirdi.
Bir nimalarni maslahatlashishdi.
Jannat og‘a qaytib keldi.
–Mehmonlar o‘langa qalay, deb so‘rayapti, –dedi Jannat og‘a muallimga
qarab. –O‘tgan safargiday bir jirlab bersang-chi, inim.
Muallim menga qosh qoqdi. Men yelka uchirdim.
–Mayli, –dedi muallim.
–Shunday qil, inim, mehmonlar bir miriqsin.
Muallim menga "tur" degandi, qaltirab ketdim.
–Men o‘lan bilmayman, –dedim.
–Bolaning ovozi shirin bo‘ladi,
–gapga qo‘shildi Quvonish og‘a,
–tur,
akangga jo‘r bo‘lasan.
–Tur, men aytaman, sen takrorlaysan, –dedi muallim yengimdan tortib.
O‘rnimdan turishim bilan oyog‘im qaltirab ketdi. To‘rga chiqib boryapman-u,
xayolimda oyog‘im yerga tegmay boryapti.
Katta davraning to‘ridan joy oldik. Hayajonim hali ham bosilgani yo‘q,
mo‘lmayib muallimga qarayman, u bo‘lsa, tirjayadi.
Muallim talabalik davrida
qozoq bolalar bilan yotoqxonada yashab,
o‘shalardan do‘mbira chertishni o‘rgangan ekan, hozir do‘mbirani qo‘liga olib,
sozini tobladi va menga "likopchani qo‘lingga ol", deb ishora berdi.
Bo‘sh likopchani qo‘limga olishim bilan muallim ovozini rostlash uchun
tomoq qirdi.
Do‘mbira
uzoq
chertildi.
Chamamda,
muallim
"qaysi
qo‘shiqni
aytsam
ekan?! deb uzoq o‘yladi-yov.
Do‘mbira ovozi pasayib, qo‘shiq yangradi:
Men seni sevdim, malak,
Ishqingda yongan bandaman..
–Ishqingda yongan bandaman: –deya keyingi misrani takrorladim:
Rashkim yomon, senga boqqan
Ko‘zlar uchun to‘r, pardaman...
—Ko‘zlar uchun to‘r, pardaman: –yana takrorladim.
Yon tomonimda bir mo‘ysafid o‘tirgan edi, sherigiga o‘girilib:
– Jigitchaning ovozi qaymoqday ekan, –dedi. Sherigi bo‘lsa:
–Bu o‘lende radioda aytmaydi-g‘o‘, –deya olqishladi.
– O‘lme, bovrum! –deya qichqirib yubordi birovi.
– Akenge-de rexmet –unga jo‘r bo‘ldi boshqasi.
Muallim do‘mbirani yana uzoq ting‘irlatdi. Menimcha, u qo‘shiqning keyingi bandini to‘qimoqda edi.
Masalliq mo‘l, soz bo‘lsa,
Men chapdast pazandaman..
–Men chapdast pazandaman: –deya nola qildim. Muallim «yaxshi! degandek
ko‘z qisib qo‘ydi.
Kunduzi loyxandagingda,
Kechasi sozandaman..
–Kechasi sozandaman).
Qo‘shiq avjiga chiqqanda, kimdir oldimizga belbog‘ yoyib qo‘ydi va o‘zi namuna ko‘rsatib, unga aqcha tashladi. Ana shundan keyin muallimning ovozi
ko‘tarildi, meniki esa mayinlashdi..
9
(NOOCHL
turib, o‘zim quygan, oftobda toblangan g‘ishtlarni erinmay
o‘tgan hafta hisobidan sanab olib, ohaklangan g‘ishtlar atrofiga terib chiqdimki, ohakdan nom-nishon qolmadi.
Quvonish og‘a yordamchisi bilan kelib, meni rosa alqadi.
–G‘ayratli bola ekansan! –dedi va tezda g‘ishtlarni sanab, ustidan ohak
septirdi va: –Peshana teringni ol, –deya bir dasta pul berdi.
Ular muallim tomon o‘tishdi.
Men ham ularga ergashdim.
–Ukang sendan ikki hissa ko‘p ishlabdi, –dedi Quvonish og‘a muallimga
pul berarkan.
G‘ulom aka kundalik ishimni ko‘rib-bilib yurgan emasmi, ko‘zlari o‘ynab,
hayrati oshdi. Menga ma’noli qaragan edi, pinagimni buzmadim.
U ichi
qanchalar taka-puka bo‘layotgan esa-da, o‘zini xotirjam tutib, yuz ifodalarini zarracha o‘zgartirmay, shu zayl ko‘zimga tik boqib turaverdi. Qulog‘iga
Quvonish og‘aning gapi kirmayotgan edi go‘yo.
35
QISSA
F
RAQOBAT
F
ILHOM ZOYIR
|
beradi.
AlO;
elektrolizini
umumiy
ko‘rinishda
quyidagicha tasvirlash mumkin (17.1-rasm):
ALO; — AP" 4 AlO”
katodda Al” ioni qaytariladi: AI” 4 3e — AP?
anodda kislorod oksidlanadi: 4AlO;”
—
12e —
2AЪO; 430;
Elektrolizyor korpusi katod vazifasini o‘taydi. Uning
atrofida
suyuq
alyuminiy
to‘planadi (tuyuq 060”C).
Grafit anodi esa ajralib chiqqan kislorod ta’sirida yonadi.
Shuning uchun anod doimiy almashtirib turiladi. Suyuq
alyuminiy
qattiq holatiga qaraganda yuqori zichlikka
ega. Shuning uchun alyuminiy elektrolizyorning tubiga
cho‘kadi. Xomaki alyuminiyni rafinatsiya usulida qayta
tozalanib 99,99905 Al bo‘lgan toza mahsulot olinadi.
.
Anodda kisloroddan tashqari
ftor gazi ham ajralib
chiqadi. Uning atrof-muhitga ta’siri juda katta salbiy
oqibatlarni keltirib chiqaradi. Shuning uchun ftor turli
birikma holiga o‘tkazilib ushlab qolinadi.
Ayuminiy
metallar
orasida
ishlatilishi
jihatdan
oldingi o‘rinlarni egallagan metallardan biridir. Uning
yuqori bo‘lmagan zichligi, mustahkamligi, korroziyaga
chidamliligi
va
yaxshi
o‘tkazuvchanligi
amaliy
ahamiyatini yanada oshiradi. Alyuminiydan kimyoviy
apparaturalar, elektr tarmoqlari, kondensatorlar tayyorlanadi. Yupqa (0,005 mm) alyuminiy folgasi oziq-ovqat
va
farmatsevtika
sanoatida
mahsulotlarni
qadoqlash
maqsadida ishlatiladi.
Alyuminiyning
asosiy
qismi
yengil
qotishmalar
tayyorlashda ishlatiladi. Duralyumin (9490 Al, 494 Cu,
0,590 dan Mg, Mn, Fe va Si) va silumin (85-9090 Al,
10-1490 Si, 0,190 Na) va boshqa qotishmalardan mashi-535
|
49—rasm. Sug‘oriladigan
o‘tloqi tuproqning
litologik va tuz profili
SZ Og‘ir qumoq S? O‘rta qumoq S?
Yengil yuk —)
Qumloq
ma, a a S—7 m Ska
310
|
etmak 22,5131) tasarrufga olmoq, egalik qilmoq, ega
bo‘lmoq.
AMM
("7
amaki.
AMMORA
o41
gmr
etuchi,
qistovchi,
zo‘rlovchi;
nafsi
ammora
911 (25 amr
etuchi
nafs,
qistovchi,
majbur
etuchi nafs.
AMN (81
xavfsizlik, tinchlik;
amnu
amon Vol
og
xavf-xatarsizlik.
AMNIYYAT
S—44
tinchlik, osoyishtalik.
AMNIYYATRO‘UB 25) (4221
tinchlikni ketkizuchi,
AMO O»
ko‘rlik,
ko‘zsizlik.
AMO «»»
ko‘r, so‘qir, ko‘zsiz.
AmMOL «««
amallar,
ishlar
(birligi
amal (155);
no-mayi
a mol
4521
450 yaxshi-yomon ishlar yozilgan qog‘oz.
AMOMA
45842
salla.
AMON UL
xavfsiz,
qo‘rqinchsiz,
tinchlik; amon
hirzi
Sj ze»
«Ya?!
sehr
va joduni
, qaytaradi" deb yozdirilgan
tumor, duo (diniy).
AMONATDORLIG‘ «I? «Ya?! amonat saqlovchilik.
AMORAT «»!!!
amirlik;
amorat
maob
ul 2 FT amar-lik mansabidagi kishiga berilgan unvon.
AMORIY
(5,42
odamlar
o‘tirishi
uchun
tuyaning ustiga o‘rnatilgan kajava; qo‘m.
AMR: jel
buyurish,
buyruq;
amr
qilmoq
(323
yol
buyurmoq.
{
AMP? ,21
ish, harakat;
ov
amri (591
41
ov
ishi;
amri
badi" 200291 qiziqish.
AMRAQ (5,91
ulfat, do‘stlik; ovunchiq.
AMROZ { 21,41
kasalliklar
(birligi
maraz
(2).
AMRUD
235 e}
nok, olmurut.
AMSOL) 441
o‘xshashlar,
monandlar,
tengdoshlar (birligi misl Ko).
AMSOL2 21
masallar,
maqollar (birligi masal" Ko),
AMSOR 4541
katta shaharlar (birligi
misr
u).
AMTOR
2.
yomg‘irlar
(birligi
matar 25).
ANBAR-A2
mushk
kabi
birxil
xushbo‘y
modda
(parfyumeriyada ambra) (bu narsa xushbo‘y
ham
qora
bo‘lga-19
|
Rossiya hukumati fuqarolarning erkin fikr bildirishi yo’lida to’siqlar qo’ymoqda, va yaqinda internetdan foydalanish bobida yangi cheklovlar joriy etdi
Hukumat pozitsiyasidan farqli qarashlarini bayon qilganlar, xususan Rossiyaning Ukrainadagi xatti-harakatlari haqida ochiq gapirganlar siquvga olinayotgani, qo’rqitilayotgani xavotirga molik, deydi AQSh rasmiylari
|
IV takt—chiqarib yuborish. Chiqarib yuboruvchi klapan ochilib ishlatilib bo‘lgan gazlar tashqi muhitga glushitel orqali chiqarib yuboriladi. Yuqorida keltirilgan taktlardan uchinchisi ishchi
bo‘lib hisoblanadi.
40-8. 21201 dvigatelining tuzilishi
Bizga ma’lumki, ichki yonuv dvigatellarining foydali ish koe£f-fitsiyentini oshirish uchun torayish darajasini oshirishimiz zarur
bo‘ladi. Siqilish yuqori bo‘lganda yonuvchi aralashma kuchliroq
isiydi va yoqilg‘ini yonishida harorat yuqori bo‘ladi. Siqilish darajasini oshirish esa dvigatel detallarini detonatsiyasi (darz ketishi) ga olib keladi. Ana shunday kamchilikni XIX asr oxirida R.
Dizel olimi tomonidan tuzilgan dvigatelda bartaraf qilingan. Dizel dvigatelda yo‘nuvchi aralashma emas, balki toza havo siqiladi. Siqilish 11-12 marotaba olib boriladi, bunda havoning harorati 500—600 ”C gacha ko‘tariladi. Siqilish jarayoni tugashi bilan silindrga forsunka orqali suyuq yoqilg‘i purkaladi. Silindrdagi siqilgan havoning yuqori harorati tufayli yonish jarayoni bo‘ladi. Neftni yonishi jarayoni avtomobil dvigatellariga qaraganda
uzoqroq davom etadi. Porshen pastga qarab harakatlanadi va ish
bajaradi. So‘ngra ishlatilib bo‘lgan gazlar atrof-muhitga chiqarib
yuboriladi.
Dizel dvigatellari benzinli dvigatellarga qaraganda (38 9ga)
iqtisodli hisoblanadi. Dizel dvigatellari teploxodlarda, traktorlarda, yuk mashinalarida quyiladi. Bu dvigatelning eng asosiy yaxshi
tomonlaridan biri shuki, u arzon yoqilg‘ida ishlaydi. Undan tashqari ular alohida yondirish sistemasini talab qilmaydi.
41-8. Ichki yonuv dvigatellari nazariy sikllarining
termodinamik tahlili
Mexanik energiya ishlabchiqarishning asosini tashkil etuvchi, issiqlikning ishga aylanishi bilan bog‘liq bo‘lgan jarayonlar, texnikada juda muhim ahamiyatga ega va bu maqsadda
qo‘llaniladigan mashinalar issiqlik dvigatellari deb ataladi.
90
|
E`lon
2018-04-10
O'zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi huzuridagi Davlat test markazi direktori Madjit Malikovich Karimov rahbarligida Markaz faoliyatiga oid masalalar yuzasidan jismoniy va yuridik shaxslarning murojaatlarini shaxsan ko'rib chiqish uchun
Batafsil
|
Yana bir ikkilantiradigan holat bor, ya’ni hasharga chiqqanini tasdiqlovchi maktab direktorining buyrug‘i bo‘lishi kerak, deydi ko‘pchilik
Yo‘q, shart emas
Marhum Diana holatida maktab direktori buyruq-muyruq chiqarmagani aniqku! Hammasi tepadagilarning og‘zaki buyrug‘i asosida bo‘lganku! Unda nima bo‘ladi?
Buyog‘i maxsus tayinlangan komissiya a’zolarining malakasi va vijdoniga bog‘liq
Komissiya barcha holatlarni batafsil, sinchiklab o‘rganishi, guvohlarni so‘roq qilishi, dalillarni xolisona ko‘rib chiqib xulosa qilishi kerak
Qisqa qilib aytganda, hammaga ayon bo‘lib turgan haqiqatdan ko‘z yummasligi kerak
|
IE
tranzitor
bakteriyemiya,
endokard
va
tomirlar
endoteliysini
shikastlanishi,
gemostaz
va
gemodinamikada o‘zgarishlar hamda immun tizim faoliyatida buzilishlar bo‘lganda rivojlanadi.
Zamonaviy tushunchalarga ko‘ra, IE yuzaga kelishida quyidagi uchta asosiy omillarning o‘zaro
murakkab ta’siri muhim ahamiyatga ega:
e
bakteriyemiya;
e
endoteliyaning jarohatlanishi;
e
organizm chidamliligini (immun tizim turg‘unligi) susayishi.
Bakteriyemiya —bu infyektsiyani qonda aylanib yurishi hisoblanib, quyidagi holatlar uning manbai
bo‘lishi mumkin:
e
organizmdagi turli surunkali infyektsiya o‘choqlari (o‘rta quloq, bodomcha bezlari, gaymor
bo‘shlig‘i yallig‘lanishi, kariyesli tishlar, osteomiyelit, furunkulyoz, proktit va boshqalar);
e
qorin bo‘shlig‘i, siydik yo‘llari, jinsiy a’zolar, yurak va tomirlarda o‘tkazilgan jarrohlik
amaliyotlari;
e
ichki a’zolarni invaziv tekshirish, jumladan siydik qopiga kateter o‘rnatish, bronxoskopiya,
gastroduodenoskopiya,
kolonoskopiya,
irrigoskopiya,
og‘iz
bo‘shlig‘idagi
har
qanday
muolajalar;
e
paгycтeгa in’yektsiyalar vaqtida sterillikka amal qilmaslik (masalan, giyohvandlarda).
Antigenlik xususiyatiga ega bo‘lgan infyektsiyani shikastlangan to‘qima mahsulotlari
bilan birga organizmda uzoq vaqt mavjud bo‘lishi ularga qarshi antitelalar ishlab chiqarilishiga,
qonda aylanib yurgan immun komplekslar miqdorini oshib ketishiga olib keladi. A’zo va
to‘qimalarda o‘tirib qolgan immun komplekslar shu sohalarda immun yallig‘lanish jarayonini
yuzaga keltiradi. Immun komponyentni qo‘shilishi kasallikning o‘ziga xos klinik va laborator
belgilarini shakllantiradi.
HEndoteliyani jarohatlanishi. Yurakni orttirilgan yoki tug‘ma nuqsonlari, mitral yoki trikuspidal
qopqoqchalar prolapsi va boshqa sabablar asosida rivojlangan ikkilamchi IE barcha holatlarda u yoki bu
darajada endoteliya
zararlanadi.
Qopqoqchalarda o‘zgarish mavjud bo‘lganda bakteriyemiya
holati
yuzaga kelishi va ikkilamchi IE rivojlanish xavfi o‘ta yuqori.
Qopqoqchalarda o‘zgarish kuzatilmagan hollarda endoteliya shikastlanishida bemordagi mavjud
arterial gipyertenziya, kardiomiopatiya, yurak ishyemik kasalligi va boshqa sabablarga ko‘ra yuzaga
kelgan gemodinamik o‘zgarishlar ahamiyatga ega bo‘lishi mumkin. Bunday hollarda birlamchi
IE
rivojlanadi.
Organizmning
chidamliligi
susayishi
—
bakteriyemiya
yurakda
infyektsiya
o‘chog‘i
paydo
bo‘lishidagi zaruriy sharoitlardan biri hisoblanadi. Ushbu holat charchash, sovqotish, ichki a’zolarning
uzoq vaqt davomida kechayotgan boshqa kasalliklari, atrof muhitning nojo‘ya ta’sirlari sababli yuzaga
keladi. Bunda immun tizim hal qiluvchi ahamiyatga ega.
Morfologiyasi: Yurak qopqchalarida “gulkaram” ko‘rimishida bo‘lgan yarali
-so‘galli o‘zgarishlar
paydo bo‘ladi. Mikroblar koloniyasi qopqoqchalarni tez yemirilishiga olib keladi va ularda sklerozlanish,
deformatsiya hamda yorilish kuzatiladi. Immun o‘zgarishlar qo‘shilganda vaskulit va nyefritga xos
morfologik o‘zgarishlar yuzaga keladi.
Tasnifi. IE ning birlamchi va ikkilamchi turlari hamda patogenyetik rivojlanish myexanizmiga
ko‘ra infyektsyali-toksik, immun yaddig “lanish va distrofik bosqichlari farqlanadi.
|
birinchisi-komponentlar erigandan so‘ng, keyingisi-30 minutdan keyin va
har
soatda dimetilformamid qaynayotganda
olinadi.
Polimerni
ajratish uchun
kolbadagi
aralashmani
5-1090
li
xlorid
kislotasi
tutgan
200
mlli
stakanga
aralashtirib quyiladi, ajralgan polimeri distillangan suv bilan xlor tonlari (AgNO3)
qolmaguncha yuviladi. Polimerni tozalash uchun qayta cho‘ktiriladi. Olingan 2-, 3-namunalarni
4 spirtda
eritib,
dietil
efirida
cho‘ktiriladi,
qolganlarini
dimetilformamidli eritmadan suv bilan cho‘ktiriladi. Polimer avval havoda, so‘ngra
50-609C
da vakuumda
quritgich
shkafida
quritiladi.
Karboksil
guruhlarning
miqdori aniqlanib, sopolimerning tarkibi aniqlanadi. Natijalar jadvalga yoziladi.
Reaksiya vaqti,)
Titrlash uchun
Titrlash uchun
COOH-guruhlar
minut
olingan polimer
sarflangan ishqor
miqdori, 90
og‘irligi, g.
eritmasining miqdori,
(massa).
MI.
Olingan natijalar asosida karboksil guruhlar miqdori o‘zgarishining kinetik
bog‘liqligi chiziladi. So‘ngra polimetakril kislotasi va olingan sopolimerning suv,
etil
spirti,
Atseton
va
dimetilformamidda
eruvchanligi
aniqlanadi.
Natijalar
jadvalga ko‘chiriladi.
Baзифa:
Poптeгakи
kislotasi
bilan
u
2—
Kapгoи1aKaти
aminlash
reaksiyasini yozing, polimetakril kislotasi va sopolimer eruvchanligini taqqoslang.
13-Laboratoriya ishi
Poliakrilamidning ishqoriy gidrolizi va olingan polimerni xarakterlash
Ishning maqsadi: poliakrilamidning suvli eritmasida natriy gidroksidi
ishtirokida
gidroliz
tezligini
aniqlash
va
olingan
sopolimerning
molekulyar
massasini baholash.
181
|
Yuzingda mayguli yo gul ochilgon bustondur bu,
Gulingda k^atra yer, bo‘stondagi suvdin nishondur bu.
Kuzimda ^atra k^onlar bog‘lagan ermas, mamona kim,
Nazar bog‘ida shavq.ingdin ochilgon arguvondur bu.
Emas vasling tilab uchgan, kuzim atrofida kiprik,
Kim ul daryoviy kutdlarga k^amishdin oshuyondur bu.
Kunguldin chivdan oxim aylar afsun xalq; savdosi,
Ki, shaydolig diyoridin yetishgan karvondur bu.
Aabidin xastadur kunglum, dam ochma, e masih utkim,
Ilojin yuz seningdekning bekanmas, notavondur bu.
Quyundek dasht aro kursang meni, ko‘p k^ochmakim, ^ardam
Boshingga uyrulur sargashtayi bexonumondur bu.
Kungul mayxona ram’i, xotiram xush may batidinkim,
Menga ruxul amindur, ulanga dorulomondur bu.
Dema hijron tuni ^ardam, yetar uloyga faryodim,
Uloy faryodingga yetmas, Navoiy, ne figondur bu.
|
Tug'ilganlar
1698 yil Petr 1 tomonidan soqol olinib, yevropalashgan kiyim kiyish haqida qonun imzolandi
Bugun buyuk bobokalonimiz soxibqiron Amir Temur tavalludga 675 yil to'ldi
|
bir
ta’rifli
hak
to‘lovi
3-gruppa
KX
ishlab
TANIR
:
4,8
16,45 { 10,30
{16,80128,50
131,2
iste’molchilari
va
b
nasos stansiyalari
4-gruppa. Elektrlashti-I
7,0
9,35
Ar
rilgan transportlar
5-gruppa.
Nosanoat
iste’molchilar
bodjo’ 15 «0
1775
«ur20
Pe0
12951}
tashkilotlar,
kucha
(Yoritish uskunalari.
b-gruppa.
Savdo
tashkilotlari
(986
1500195001340
(34,0
134,0
135,4
restoran,
xizmat
b
ko‘rsatish
7-gruppa.
AHOLI
{35
1325 { 10,30 { 16,80
27,10
30,35
{ punktlari
8-gruppa.
Issiq
suv
olish binolarni isitish
{ sovutish
kondensatsiya { 20,00 { 26,90
34,00
134,0
134,0
{34
lash.
Elektr
iste’molchilar
E-gruppa.
Reklama
Va 7)
19200}
110,00 {110,0 { 110,0}
110,0
ilyuminatsiya
«?!
:
10-gruppa. Energetika
tizimlar
xo‘jalik { 4,40
(5,90
19,70
16,8
(27,10
(zaruriyati
Odatda iste’mol qilingan elektr energiyaga hak to‘lov stavkasi-ta’rif elektr energiyani ishlab chiqish va iste’molchiga yetkazib berish
bilan
bog‘liq
Xarajatlar
asosida
ma’lum
bir
boshlang‘ich
shart
sharoitlarni hisobga olgan holda belgilanadi.
—Amalda ta’rif stavkasi belgilangan boshlang‘ich shart-sharoitlar
o‘zgarib turadi va bu holda ta’rif stavkasiga
tuzatishlar kiritilib,
ta’rif stavkalar oshiriladi
yoki
kamaytiriladi. Bunday tuzatishlar,
elektr
ta’minotning
ishonchliligini
va
iste’molchiga
yetkazib
berilayotgan energiyaning sifatini hisobga olib ham kiritiladi.
-
Mamlakat bo‘yicha elektr energiyaga narxlar belgilashda, tuzishda
. muayyan iste’molchilar guruhi uchun yagona ta’rif stavkasi belgilanadi.
Bunday yagona ta’rif stavkalar keng doiradagi energiya iste’molchilari va
—energiya tizimi uchun o‘rtachalashtirilgan qiymatda belgilanadi.
—100
iii
i
|
——22
me-ning.
35
1—
aa
I
o‘i
ror
Ё
ding ju-do-liq
o‘-tin,
қ. Pz
KA
|
Olib borilgan ilmiy tadqiqotlar natijasida 14-ta ilmiy-texnika jurnalida maqola, xalqaro ilmiy-texnika konferensiyalarida 50 dan ortiq maqola va ma’ruza tezislari, hamda Respublika ilmiy-amaliy konferenciyasi maqolalari to’plamida 60 dan ortiq ma’ruza tezislari magistrantlar bilan hamkorlikda chop etildi
|
ekanligini aytdik.
Bu tashkilotlarni
kongresslarida bu milliy istak ochiq bir
yo‘ldan boshqara oladigan aqllarning va
a yuzaga chiqqan va tilga olingan edi.
ning bir tan, birjon bo‘lib ishlashi ke)
u kongresslarning tamoyillariga chin qalb-tini ta’kidladik.
Xizmat qilishga tayyor ekanliklarini ayt-Xalq faqatgina davlatlarning qulash)
Shri uchun xalq tomonidan vakil saylangan
davrida vujudga keladigan qo‘rqin
yilar, "Mudofayi
huquq jamiyati" (Huquqlar-kunlarda yashayotgan edi. Bunday paytlarda
o‘
Mudofaa qilish jamiyati) guruhini tashkil
kdirini o‘zlari hal qila olmaydigan,
Ishgan
edilar. Bu guruh xalqaro tashkilotga
(ira
Xalqlarning kelajagi qorong‘)
kka
, har yerda muqaddas istaklarni
qinchlidir.
d
aytishi
"Turkux:Ndi buhhaqiqatichtushuna bo 7a
asdan
va himoya qilishi kerak edi.
natijada, ozodlik va hurlik umidini
ber;
chin qalb da’vatlariga intilayotgan edi.
Am
MISHIY KASM
bir xalqning bir necha yuz yillar davom
et
QDA
qullikdan bir kunda yoki bir yilda ozod
b
n
shini o‘ylashi hamda bu fikrni qabul
qili
noblart
noto‘g‘ridir.
I
illatning istak va maqsadlari ham qisqa
Shu sababdan vaziyatni va haqiqatni bil;
Dasturga asos bo‘ladigan shaklda yozilishiga
ganlar qo‘llaridan kelgancha o‘z xalqlarini.
Shildi. Misaki Milliy (Milliy qasamyod)
otib va chorlab, ularning ozodlik uchun
Sh
bilan ataluvchi bu dasturning dastlabki
yo‘lida ularga boshchilik qilishni o‘zlarini
eng buyuk insoniylik burchi deb bilishlari
rak.
|
Komil qator xorijiy mamlakatlarda, jumladan
Afg‘oniston, Mozorisharif,
G‘aznada hamda Rossiyaning
Moskva.
Pet-rograd shaharlarida
bo‘lgan. O‘zininig ta’ssurotlarini
she’rlari orqali bayon qiladi. (YAG‘urbat
apo»,
«Toshkand»
va
boshqa asarlari).
|
Xazina topish uchun qazishma va qidiruv ishlarini olib borish mehnat yoki xizmat vazifalariga kiradigan shaxslarga nisbatan esa ushbu qoidalari qo’llanilmaydi
|
Bu galgi lug‘atimiz Xorazm viloyati shevasi
asosida tuzildi.
Yoqtu
Xorazm shevasida ushbu so‘z “yorug‘” ma’nosini
ifodalaydi. Mumtoz adabiyot namunalarida ham
undan keng foydalanilgan. Masalan:
Iki yoqtu guhar olamga bergan,
Muhabbat ganjini odamga bergan.
(“Muhabbatnoma”dan).
Dig‘iriq
Ushbu so‘z vohaning asosan Urganch, Xiva, Xonqa
tumanlarida “tor ko‘cha”, “jinko‘cha”, “boshi berk
ko‘cha” ma’nolarida keladi. Masalan: “Dig‘iriqdan
u yog‘iga yo‘l yo‘q edi”.
Xaraz
Bu so‘z “tegirmon” ma’nosida qo‘llanilib,
vohaning barcha tumanlari uchun xarakterlidir.
Masalan: “Otanazar kun peshinlab un torttirgani
xarazga ketdi”.
Secha
Asosan o‘g‘uz shevasiga xos bo‘lib, “chumchuq”
ma’nosida keladi. Vohaning Urganch, Xonqa, Xiva,
Yangiariq, Qo‘shko‘pir tumanlarida bu so‘z keng
qo‘llaniladi. Masalan: “Bola qo‘liga tosholib
ulgurmay, shoxdagi sechalar pir etib uchib ketdi”.
Uchak
Vohada bu so‘z “tom” ma’nosida qo‘llaniladi.
Gurlan, Yangibozor tumanlarida esa uning muqobili
sifatida “tambash” so‘zidan foydalaniladi. Masalan: “Dovul og‘a somon tashlash uchun uchakka chiqdi”.
Qarinja
Xorazm vohasida hozir ham qo‘llanib kelinadigan bu so‘z “chumoli” ma’nosini ifodalaydi.
Masalan: “U qo‘lida o‘rmalab ketayotgan qarinjani
puflab tashladi”.
Rabg‘uziyda “qarinja” – “qarinchqa” tarzida
uchraydi:
“Qarinchqalarning ulug‘i oqsoq erdi”. (“Qisasi
Rabg‘uziy”dan)
Akmal JUMAMURODOV
tayyorladi.
EL XAZINASIDAN
Shu zayil ketmon eskirib, zanglab
adoyi tamom bo‘lib borardi. Uni yasagan
temirchi ustasini bilmasa ham, bozorda
bo‘lgan savdoni oz-moz eslaydi. Yaxshi
ishlangani, yuzlari keng-mo‘l, ancha
yengil bo‘lgani uchun ham tez sotilgan
edi. Egasi uni xurjunga solib olib
kelgan. So‘ng toldan qilingan dastani
teshigidan, ya’ni zo‘g‘atadan zo‘r berib
o‘tkazganini biladi. Hatto dastani yorib
kichik pona ham urgandi. Dasta g‘irvon
bilan jipslashib ketdi. So‘ngra bir
kecha suvga solib qo‘ygandi. Dasta o‘zidan-o‘zishishib, zo‘g‘ataga chippa yopishdi.
Shu yopishguncha qimir etmaydi.
Tong saharda dalaga chiqib ketgani,
dalaga muhabbat qo‘ygani... Shu-shu, dala
bilan bog‘lanib, yer bilan oshno tutindi.
U bir safar ilg‘or ketmonlarning
umumiy yig‘ilishida minbarga chiqmoqchi bo‘lib rosa harakat qildi. Lekin
uni majlisxonaga yaqin ham yo‘latishmadi. Eshikdayoq siltab-siltab irg‘itib
yuborishdi. O‘shanda dastasi qarsillab
yerga tegib, biroz darz ketgandi. Shu-shu,
qaytib majlisga bormaydigan bo‘ldi.
Keyinchalik gilos daraxtidan qilingan dasta o‘rnatishdi. Zanglamasligi
uchun tez-tez ot yog‘i surishardi. Keyinchalik otlar ozib ketib, yog‘ bermay
qo‘ydi. Ketmondan har urganda duvullab
zang to‘kiladigan bo‘lib qoldi.
Hademay xandaq yoki axlat o‘raga
tashlab yuboriladigan ketmonning
bir armoni bor: ketmonlar qachon o‘z
mehnatining huzurini ko‘radi. Qachon?
... Ketmon yaroqsiz holga kelib
qolgach, uni temir-tersakka topshirib yuborishdan oldin egasi yangi
ketmon xarid qildi. Lekin yangi
ketmon eskisiga parvo ham qilmadi,
qayrilib qaramadi ham.
Yap-yangi ketmon dalaga talpinadi, tezroq yer bilan diydorlashgisi, diydorlashib muhabbat izhor
qilgisi keladi. Yangi ketmon ham oy
bilan sirlashishga tashna. Oyning
oyday aksi uning yuziga tushishini
istaydi. Yer bilan boshlanadigan
o‘tli ishq oldidan ketmonga pirlari
hazrati Dovud alayhissalom madad
bersinlar. O‘tgan barcha katta-kichik
ketmonlarning dami qo‘llasin.
16
|
Bu tushuncha kasallikning tashuvchisi bo’lgan bemorlarga nisbatan qo’llaniladi
Bu holda bemor organizmida virus antigenlari aniqlanadi, biroq unda bevosita gepatit, ya’ni jigarda yallig’lanish jarayonlari mavjud bo’lmaydi
Bu bemorning immun tizimi yaxshi ishlayotganidan darak, immunitet virusning rivojlanishini sekinlashtirishga qodir, biroq uni yo’q qiluvchi antitanalar ishlab chiqilmagan
«Uyqudagi gepatit C» bir necha o’n yillar davom etishi mumkin, bu davrda bemor hatto virus bilan kasallanganini bilmaydi ham
Boshqa adabiyotlarda bu tushuncha «alomatlarsiz gepatit C» deb nomlanishini uchratish ham mumkin
Maqolada esa «kasallikning tashuvchisi» degan qismlar sizdagi holatni ifodalaydi
|
б
o
y
RI
"ЧY"
ЙИ
"AД
чи
юkи
юқ
мeт
иc чek eт Cч
aт,
"4"
"5
4."
..
o
yi
..
жa
TAP YИ TA
YT
ГAИШИ
OTAГA
ИШ
ГAИTИ
ГAMИГA
TAШИШ
ГAЛA
ГA"
"
"
«
.
"
KT
-
..
yara
yii
yat
o” Vm
Ua
|
DIFFERENSIAL
SHI
parametrik tenglamalarida
yo parametr ham son jihatYa n AOM
giperbolik sektor" yuzining
ikkilanganiga
tengli! ni
isbotsiz qayd etamiz (84-rasm).
Giperbolik funksiyalarning hosilalari giperbolik funksiyalarning ta’riflaridan kelib chiqadigan ushbu
(=p. x)" = sp.x.
(th xg = eri
VA
1
(sp.x)" = 87.x,
(SEPX,
m
83. rasm.
»
84-rasm.
Ya
27"
formulalar
bilan aniqlanadi;
masalan. shx
=
——
funksiya uchun
ag
5477
«p» = ——)
——
soy».
20-b. Differensial
Faraz qilaylik,
u = U (x) funksiya
fa,
8)
kesmada
differensiallanadigan bo‘lsin. Bu funksiyaning
(a, b)
kesmaga te-
«!
gishli biror x nuqtadagi HOSILASI-EE!
tenglik
bilan
aniqlanadi. D.x–0 da
7
nisbat
ma’lum
|
cho‘michlarni to‘ldirib, g‘ildi-
(2)
rakni aylantiradi. Shu bilan
!
birga
K,
(katta
g‘ildirak
o‘rnatilgan W, val bilan) va
K,
g‘ildiraklarga
o‘ralgan
KK zanjirini ham harakatga
4
keltiradi;
oxirigi
g‘ildirak
"42
soatning buraluvchi murva-aa
tini aylantiradi.
Chap
g‘ildirak cho“mi-
{
chidan oqib tushgan simob-БЎЙИГA
ning
keyingi
yo‘li
qanday
a
g
bo‘ladi?
U
nishab
K,
ariq
77-rasm. O‘z-o‘zini buraydigan
orqali o‘ng g‘ildirakka oqib
5082
tushadi va yana o‘z harakatini davom ettiradi.
Ko‘rib
turganimizdek,
mexanizm,
Z,
va
Z, o‘zaklar
kengayishi
va
qisqarishi
tugamagunicha,
to‘xtamasdan
ishlayverishi kerak. Demak, soatni burash uchun,
faqat, havo
harorati
goh
ko‘tarilib,
goh
pasayib
turishi
kerak ekan.
Haroratning aynan shunday o‘zgarishi esa, tabiiy ravishda, biz
ishtirok etmasakda, o‘z-o‘zidan sodir bo‘ladi: havo haroratining
o‘zgarishi o‘zaklarning uzayishi yoki qisqarishiga sabab bo‘ladi,
shunday ekan, soat prujinasi, sekin bo‘lsa-da, lekin doimo buralib
turaveradi.
Bunday
soatni
«abadiy»
dvigatel
deb
atash mumkinmi?
Yo‘q, albatta.
Soat, mexanizm eskirib, ishdan chiqmagunicha,
noma’lum uzoq muddat davomida ishlab turadi, lekin energiya
manbai bo‘lib havoning issiqligi xizmat qiladi;
issiqlik tufayli
kengayish energiyasining kichik-kichik ulushlari yig‘ilib,
faqat
soat mexanizmini
harakatga
keltirish uchun
sarflanadi.
Bu
«tekin» dvigatel, chunki uni harakatlantirish uchun hech qanday
sarf-harajat
kerak emas.
Lekin,
u
energiyani
hech narsadan
yaratmaydi:
bu Yerda
energiyaning birlamchi manbai
—
Yer
sharini isituvchi Quyoshning nurlaridir.
O‘zi buraluvchi
soatlarning yana
bir namunasi
78-va
79-rasmlarda keltirilgan. Bu soatni harakatga keltiruvchi asosiy narsa
123
|
Loyihada yuqoridagi hamkor asosida 3 ta masofaviy o’quv kurslari taklif qilinadi
Ular Yevropa ittifoqining yuqori sifatli oily ta’lim standartlari asosida tayyorlanadi
Bu hamkorlikning yana bir maqsadi atrof-muhitni muhofaza qilish va boshqarishda masofadan ma’lumotlar olish va Yer yuzasini monitoring qilishga qartilgan universitetlararo ilmiy aloqalarni tiklashdir
|
O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining
1996-yil
10-dekabrdagi
«Bolali
oilalarni
davlat
tomonidan
qo‘llab-quvvatlashni
yanada
kuchaytirish to‘g‘risida»gi Farmoni qabul qilinishi bilan
1997-yil
1-
yanvardan boshlab bolali oilalarga
fuqarolarni o‘zini o‘zi boshqarish
organlari tomonidan tayinlanishi
va to‘lanishi tartibi joriy etildi.
Keyinchalik fuqarolar o‘zini o‘zi boshqarish organlari rolini, ayniqsa
aholini
ijtimoiy
himoyalashdagi
ahamiyati
yanada
oshira
borildi.
O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 1999-yil 13-yanvardagi «Aholini
aniq yo‘naltirilgan ijtimoiy madad bilan ta’minlashda fuqarolarning
o‘zini-o‘zi boshqarish organlari rolini oshirish to‘g‘risida»gi Farmoniga
ko‘ra
ishlamaydigan
onalarga
bolasi
ikki
yoshga
yetguniga
qadar
uni
parvarishlashi, o‘zgalar parvarishiga muhtoj bo‘lgan yolg‘iz pensionerlarni
asosiy
oziq-ovqat
mahsulotlari
bilan
ta’minlash
vazifalari
ham
fuqarolarning
o‘zini
o‘zi
boshqarish
organlari
zimmasiga yuklatildi.
Ularga yosh oilalarga moddiy madad ko‘rsatish vazifasi ham topshirildi.
1999-yil
14-aprelda O‘zbekiston Respublikasining yangi tahrirdagi
«Fuqarolarning o‘zini o‘zi boshqarish organlari to‘g‘risidagi qonuni qabul
qilinishi bilan" ularning mavqei yanada oshirildi. Ushbu qonunning
1-moddasiga ko‘ra:
Fuqarolarning o‘zini o‘zi boshqarishi
—fuqarolarning O‘zbekiston
Respublikasi
Konstitutsiyasi
va
qonunlari
bilan
kafolatlanadigan,
ularning o‘z manfaatlaridan, rivojlanishning tarixiy xususiyatlaridan,
shuningdek, milliy va ma’naviy qadriyatlardan, mahalliy urf-odatlar va
an’analardan kelib chiqqan holda mahalliy ahamiyatga molik masalalarni
hal qilish borasidagi mustaqil faoliyatidir.
Fuqarolarning o‘zini o‘zi boshqarish organlari quyidagilar sanaladi:
shaharcha, qishloq, ovul fuqarolarining, shuningdek, shahar, shaharcha,
qishloq va ovuldagi mahalla fuqarolarining yig‘ini (vakillar yig‘ilishi)
(bundan buyon matnda fuqarolar yig‘ini deb yuritiladi);
39 Qarang: O‘zbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Aqborotnomasi, 1999-yil, 5-son, 110-modda.
71
|
oldida
hayratga
tushgan
bolalar
obrazlari,
«dengiz
shohi bo‘laman»
deb
qorni
yorilib
ketgan badnafs
Cho‘rton
sarguzashti
haroratli
satrlarda
beriladi.
Kitobxonni kuldirish
har
kimning ham
qo‘lidan
kelavermaydi.
Buning
uchun mehnatdan
tashqari
tabiiy
iste’dod
ham
bo‘lishi
lozim.
Fikrimizcha, Tursunboy Adashboyev, Yo‘ldosh Sulaymon, Anvar Obidjon
she’rlarida
quvnoq
yumor,
nafis
misralar
anchagina
bor.
Umuman
olganda
so‘nggi
yillar
o‘zbek
bolalar
she’riyatining
mavzu
doirasi
xiyla
tor.
Hali
she’riyatda
kichik zamondoshlarimizning
jo‘shqin
hayoti,
ijodiy
mehnati
yetarli
darajada kuylanmayotir.
Ayniqsa,
qishloq
hayotining
tasviri
qoniqarli
emas.
Yozilgan
va
yozilayotgan
she’rlarning
ko‘prog‘i
kichik
maktab
yoshidagi
bolalar
uchun
mo‘ljallangan.
Balog‘at yoshiga
yetayotgan
o‘smirlarni ko‘pincha
unutib
qo‘ya-yotirmiz. Ularning saviyasiga mos
lirik
va qahramonlik she’rlari juda kam.
Goho
bir
emas,
o‘nlab
she’riy
kitobchalardan
«hurkak quyonlar», «botir
ayiqlar»,
«ayyor tulkilar»,
«vahshiy
bo‘rilar», «dono qaldirg‘ochlar»,
«qorni to‘ymaguncha
tinib-tinchimaydigan
quv
mushuklar!
(X.
Ermatov
Maqtanchoq mushuk,
M. Boboyev Mushugim),
kbir-biridan
shirin
handalaklar,
qovunlar,
sabzilar», «barglari ko‘k binafshalar»
(N. Ro‘zimuhammedov
«Binafsha»)
ni uchratish mumkin.
Bu xildagi
rangpar,
omonat
bo‘lib turgan
satrlar,
she’rlar
boshlovchilar
ijodida
ham,
tajribali
shoirlar
ijodida
ham
ozmuncha
emas.
Negadir
so‘nggi
paytlarda
kichkintoylarni
kattalar
hayoti
bilan
tanishtiruvchi
hajviy—yumoristik she’rlar juda kam yozilmoqda. Aksincha,
qutlug‘,
muhim
mavzular
o‘ta
jo‘n,
hissiz bayon
qilinayotir. Hamidulla
Yoqubovning
«Ishchi
bo‘laman»
she’rida mana shunday satrlar bor:
v
|
oqibatida;
4 gidrotexnik inshootlardan noto‘g‘ri foydalanish va qoidalarining buzilishi
oqibatida.
Shaharlar asosan daryo, ko‘l yoki suv havzalari bo‘ylarida barpo
etiladi.
Bunday joylardan shaharsozlik maqsadlarida foydalanish katta istiqbollarni ochib
beradi va quyidagi qator xalq xo‘jaligi masalalarini ijobiy hal qiladi:
-
suv bosish xavfini bartaraf qiladi;
-
aholining
ko‘pchiligini
iqlim
jihatdan
yaxshi
va
musaffo
joyda
joylashtirish imkoniyatini yaratadi;
-
qirg“oqlardan
4 unumli
foydalanish
xo‘jalik
yerlarini
tejash
imkoniyatini beradi;
-
daryo qirg‘og‘ida me’moriy
—rejaviy tartibni oqilona joriy qilish
imkoniyatini yaratadi;
-
zamonaviy
shaharsozlik
g‘oyasi
nuqtai
nazaridan
suvli joylardan
foydalanish shaharning estetik qiyofasini ochadi;
-
aш" oФaгдaп
sog‘lomlashtirish
maqsadida
foydalanish
imkoni
yaratiladi vah.k.
Suv sathining ko‘tarilishi natijasida hududning ma’lum joylarini suv bosishi
shaharsozlikda noqulay holatlarni keltirib chiqaradi.
Suv sathi ko‘tarilishining sabablari va turib qolishi muddatlariga qarab, ular
vaqtinchalik
yoki doimiy suv bosadigan joylarga ajratiladi. Vaqtinchalik suv
bosishlar daryo suvlari boshqarilmaydigan va suv sathining qisqa vaqt ichida
keskin ko‘tarilgan holatida yuzaga keladi. Bu ayniqsa, qor erish davri va sel paydo
bo‘lishi bilan kuzatiladi. f1)
1
–
4
|
BMT Yamandagi ko‘p yillik mojaroga siyosiy yechim topish uchun muzokaralarni qayta boshlash maqsadida o‘t ochishni doimiy to‘xtatishga intilmoqda.
Yamandagi mojaro tomonlari o‘t ochishni to‘xtatish rejimini yana ikki oyga, 2022 yil 2 oktyabrgacha uzaytirishga kelishib oldi. Bu haqda BMTning Yaman bo‘yicha maxsus vakili Xans Grundberg ma’lum qildi, deya xabar berdi Reuters 2 avgust, seshanba kuni.
«Ushbu sulhni uzaytirish tomonlarning kengaytirilgan sulh bitimiga imkon qadar tezroq erishish uchun muzokaralarni faollashtirish majburiyatini o‘z ichiga oladi», — deyiladi Grundbergning bayonotida. Kengaytirilgan sulh davlat sektorida maoshlarni to‘lash, yo‘llarni ochish, poytaxt Sanodan parvozlarni kengaytirish va Xodeyda portiga muntazam yonilg‘i yetkazib berish mexanizmini taklif qiladi, dedi Grunberg. Bundan tashqari, BMT «barqaror siyosiy yechim» uchun muzokaralarni qayta boshlash maqsadida doimiy otashkesim jarayoniga intilmoqda.
2014 yilda husiylar Yaman poytaxti Sano shahrini egallab, prezident Abd Rabbo Mansur Hodiyni taxtdan ag‘darganidan beri Yaqin Sharqning eng qashshoq davlatlaridan birida fuqarolar urushi sakkiz yildan beri davom etmoqda.
2015 yilda Saudiya Arabistoni va BAA boshchiligidagi xalqaro koalitsiya Hodiy hukumatini hokimiyatga qaytarish kampaniyasini boshlagan edi. Urush paytida 150 000 dan ortiq odam, shu jumladan 14 500 dan ortiq tinch aholi halok bo‘ldi. BMT bu mojaroni dunyodagi eng dahshatli gumanitar inqiroz deb atadi.
|
Iqtisodchilarning aytishicha, ishlashga layoqatli bo’lgan amerikaliklar chetda qolib ketmoqda, ba’zilari qaytadan o’qishga bel bog’lagan yoki shunchaki uyda o’tirib ro’zg’or ishlari bilan band
|
2021 yilning 5 aprel kuni soat 22:00 dan 23:30 lar oralig`ida 22 yoshli Dostonjon Q. Toshkent shahri, Shayxontohur tumani Samarqand darvoza ko`chasida joylashgan avtomashinalar yuvish shoxobchasi yonida Alisher A. bilan o`zaro janjallashib qoladi.
Tergov departamenti xabariga ko`ra, u yonida bo`lgan pichoqni ishlatishi natijasida shu kuni soat 4:45da Alisher A. olgan jarohatlari tufayli ko`rsatilgan muolajalarga qaramay shifoxonada vafot etgan.
Mazkur holat yuzasidan Shayxontohur tumani bo`yicha IIO FMB huzuridagi Tergov bo`linmasi tomonidan Dostonjon Q.,ga nisbatan O`zbekiston Respublikasi Jinoyat kodeksining 104-moddasi 3-qismi «d» bandi (Qasddan badanga og`ir shikast etkazish natijasida jabrlanuvchining o`limiga sabab bo`lsa) bilan jinoyat ishi qo`zg`atilgan.
Tergov harakatlari jarayonida, ushbu janjalning kelib chiqishiga Dostonjon Q. va Alisher A.lar hamda ularning yonida bo`lgan sheriklari Samarqand darvoza savdo markazi yonida «havo sharlari» sotib turgan vaqtlarida joy talashishlari sabab bo`lganligi aniqlangan.
Hozirda ushbu janjalda ishtirok etgan barcha fuqarolarning shaxsi aniqlanib, ular bilan tegishli tergov harakatlari olib borilmoqda.
|
ve Mara
es Nusrat
Nazirov Osh
Azizosha San’at
Narchasa Jamshid.
Akbarov Zonrho‘ja
babolan Nuriyat
Aminov Sobirxon
Maron Y
Apinpon Canakocini
Pusan
Para
Axmerov Qudrat
Samaqoriyev
Beranmaroa
Ahmelov Nosir
rojildinov
Nasr
Sobirov Tolibjon
Bahromor Samdjalal — Sobiron Teri
Bekialarov Jumanazar
Habib
Toshmanon Nizom.
psh
=Ye
YEL-E»
ShER
yosh»
ka To‘ra
Zokirov Xosa
Xuvoyber
Zekirafalen Sherma
Shernazorov Elmuroa
Zurfirop Qomshadon
Shvahobot Shonosir
olon Komil
Shomahulov Asaaulla
ballga
bo‘yida Shomirasa
nizoli
Kaya aa
Shohmonov Shorutan
IY
Ergashev narxi
Marsni
Soraning jan
Majidov Nabi.
Qodirov Yo‘lloshxon.
Mavazanngn AGaypaxmoni — Kochin Erkin
Mavduton Rui
Kebin yotish
Menybao‘lar Parvat — Tofurov Akbar
Marina Kirk
Havrochi Alotillin
Murolhojasa Narimon.
Teoprafiya va geologiya ilmiy tahririyati
ullabekov Qahqorbek
Yormuhamelov Akbar.
Toroiaaian Abpuqmom
—Yoqubov Qosimjon
Jaz Isoniadin
Juan
Turob
Aso Vafiyegboy
mon Anna
Axmenon Mupon
Ibragimov Rashil
bariton Pito
B
Ibrohimov Rashoy
tabaralitsor Bafodir
kromov Ilhom
tarandi Olimjon
Imomov Botirali
Bo‘riyev Omonullo
Isahojiyev Baxtiyor
Bo‘riyeva Mamlakat
(yemoilov Mamataoy)
Ishbosa Xalboy
SSoatov Abdurasul
Kalabugin Lev.
Turkumkulov Abbos
Mavlonov Abdulla
"Umarov Umar
Mahamalalnev
Rayshan
Umarxo‘jayov Mavzurbek
Mo‘minxonov Tal’apjon
Usmonov Ahror
Nazarov Isroil
Fathullasi Baybulla
Ni Anatoliy
Shvstinnikov Anatoliy.
Niyozov Rustam
Eshmurodov Arslon.
Nosirov O‘rol
Eshkiyozov Durdiboy
Nurtovv Baxtiyor
Qayumov Avduhakim
Nurqulova Ray
Qodirov Erkin
Ortiqov Abduxalil
Eynomon Namixkamon
Otaboyev Husan.
Hikmatov Fazliddin
Rafiqov Asom.
Husanov Sultonboy
Iqtisodiyot va qishloq xo‘jaligi ilmiy tahririyati
Avdubekov Hojiakbar
(Qaribayev
Kerdyonbay)
Abdulla Abdumavlon
Latipov Arzit
Mamarasulov Fazliddin.
Mashqii karddy
Abauqodirov Sholikarim
Mirzayev Tohirjont
|
ii
222
Sasisl
taqazosi
iar aa ri
burni
kunda Toshkent shah
o‘lio
ishlayotgan Anvar
G
lavozim
oya
g –? ishga keldilar va biz bir xonaga ia
:
ndan oilam ha
o‘
a
qida so‘ra
«ilm
radilar. Men
«al Bar a DIIIAN uzoqda mazza qilib ili
AA aqida gapirib berdim. «Sizdan qiyom
BARRA yozganingiz haqida so‘ralmaydi
an
G
o‘
«n?
Iz haqida so‘raladi», dedilar. pi a
«in
rgan birinchi sabog‘i shu bo‘ldi O‘shan
ta
T
«ir
uzun
RADAR ham azizroq narsalar bor.
sh oi yoyin Anvar akaning da’vati bilan OY
"arn
ga ko‘chirib kelganman. Va oilamning
ma’naviy ma’s
i
liyati Zzi
Yoqa
y.
mmamda ekani
ab yetganman. Xotinim hozirgacha Toshki
qayerida qanday
do‘
Yo
i
do‘kon bor-u, qanday bozor borlig
ILI,
g
ai. oirsiz,
uylanayotgan
yigitlarga
b tanlashni maslahat berardingiz2
«
—
Bung
36 «n ia
buyuk bobokalonimiz Alisher
Na
tg dagi
so‘zlari javob
bo‘la
oladi:
4 m
o yoqimli bo‘lur: Yaxshiligi bo‘la »
:
Aqlli
bu
gi
«asil Mani qa bo‘lsa–turmush intizomli va ro‘zg‘o
a
lar tartibli va saronjomli bu
Va turmush o‘rtog‘ing bo‘lsa–g‘am-u ki
g
n
Ya
tda
I bo‘lur, maxfiy va yashirin i
s
n B mnafas va hamrohing bo‘lur. Turm
ri
ori
a, hasratdoshing ul va osmondan
m ba
G
Va
a
1)
ash ri
i ul. Ko‘ngil g‘amidan ulsan
r. Agar topilsa, shunday
Y
a
»
shunday qizga uylani
(Ammo
uy
yo
in
or
a har bir yigit avvalambor,
p
Si
va dunyoda hech kimning axloqim
d
iga o‘zini ishontirishi kerak Muhi
hk
:
mi, uy
sm.
97
N
SBS 2383805
(Sa
77
Shlim bironta kitobimni o‘qimagan
(yujsasi:
uimizda kitobxo
}
MIDI
YZUAMA IU qiti!
55
2
2
A
qiyomatgacha birga
iman va turmush o‘rtog‘im bilan
tahkamlab
an deb, ahd-u paymon imoratini mus
yurishi lozim.
—Oilada sog‘lom bola yaxshi tarbiya topishi U
ishlar qilishi kerak?
Avvalambor, bolani
chun
Xudoning o‘zi tarbiyalaydi.
ing uchun uning nomi Parvardigor" Parvarishlov-voyaga yetkazuvchidir! Ota-ona oddiy vositachi, XO-Shuning uchun, ota-onadan ajralgan tirik yetimlar
yuchdan o‘lib ketayotgani yo‘q. Ularning ichida buyuk
matga, ulkan shon-sharafga ega bo‘lib yashayotganlari
«gina. Olloh ularni o‘z qismati, o‘z yulduzi bilan
tan. Balaning kim bo‘lishi halisiz tarbiya berish-Ulgurmasingizdanoq aniq bo‘ladi. Lekin shunday
-
Uka-da, hechdan ko‘ra kech deganlaridek, tarbiyaning sa-mli usullaridan biri, oilada kitobxonlikni yo‘lga
(ish, degan bo‘lardim. Yaqinda ustozlarimizdan biri,
Yuyekiston xalq yozuvchisi, kitoblari eng ko‘p nashr
linadigan mashhur yozuvchi akamiz nolib qoldilar: –
Amiyatni tarbiyalayman deb yugurib yuraveribman-u,
bolalarimni tarbiyasini unutib qo‘yibman, meni
itobimni hamma o‘qigan, ammo o‘zimni bitta-yu bitta
1» Bu-yozuvchining
Millatimizning fojeasi shundaki, bugun oilala-nlik yo‘qolib ketdi. Avvallari xona-Lonlarda Qur’onxonlik, Bedilxonlik, Navoiyxonlik,
Fuzuliyxonlik, Yassaviyxonlik, Mashrabxonlik kecha-tiri o‘tkazilgan, (Choharyorular), Qobusnomar singari
kitoblar sevib o‘qilgan. Xalqimizning bu ajoyib an’-
«palari Sovet davrining qurboni bo‘ldi. Mustaqillik
1Avrida bu urf-odatlarimizni endi qaytadan tiklaShimiz kerak. Alisher Navoiy bobomiz Suqrot tarbiya-u 239
|
Koutino: "Faqat "Liverpul" haqida o'ylayapman, Xitoyga qiziqayotganim yo'q"
"MYu" Angliya liga kubogining finaliga 9-marta yo'l oldi, "Liverpul" 12-marta chiqqan
Ijtimoiy tarmoqlardagi "Qizillar"
Karrager: "Starrij maydonda bo'lganida, "Liverpul" 10 kishi bo'lib qolgandek tuyuladi"
Asosiy bo`limlar
"Liverpul" haqida
Saytimiz A`zolari
|
oladi. Eftaliylar UT asrning birinchi yarmida Markaziy Osiyoning bu katga
qismini
birlashtirgan
kuchli
davlat
tuzadi.
Qisqa
vaqtga
bo‘lsa-da,
y3
davlatining asosiy o‘zagini tashkil etgan Toxariston yerlarini sosoniylar
Eroniga
qaramlikdan
saqlab
qola
oladi.
563
-
567-
yillarda
Turk
xoqonligining
hujumi
tufayli
eftaliylar
mag‘lubiyatga
uchraydi,
ammo
eftaliylar
hukmronligi
Chag‘oniyonda
saqlanib
qoladi.
Shikast
topgan
Eftalitlarning qolgan-qutgan qismi Chag‘oniyonga chekinadi va asli eftalit
bo‘lgan Chag‘oniyon hokimi Fagonishni o‘zlariga yo‘lboshchi qilib ko‘taradilar.
571-yili Chag‘oniyon Xusrav
G Anushervon ixtiyoriga o‘tadi, bu hodisa ikki xil
izohlanadi:
Fagonish
go‘yo turkiy xoqonlarga qarshi
kurashda Anushervonga
tayanmoqchi bo‘lgan yoki turk xoqoni Istamiy bilan Anushervon shartnomasiga
binoan
Chag‘oniyon
Sosoniylarga
tegadi.
Chag‘oniyon
Eftalitlar
davlati
tarkibida yetmish yil turdi, hatto, Chag‘oniyon xokimi eftalitlar uyushmasining
rahnomosiga
aylandi,
ko‘rinadiki,
Chag‘oniyon
Sosoniylar
va
Eftalitlar
davlati tarkibida ko‘p jihatdan mustaqil bo‘lgan. Chag‘oniyonda O‘P asrga kelib
sulola almashuvi ro‘y berdi, Eftalitlar o‘rniga Turk xoqonligi sulolasi
ustuvorligi kuchaydi. Chag‘oniyonni idora qilgan eski Chag‘on xudotlar sulolasi
o‘z
mavqeini
saqlab
qolgan
xolda
Turk
xoqonlariga
suyandilar,
turkiy
qabilalarning Chag‘oniyonga kirib kelishi 589-yildan boshlanadi.
Xusrav
1 Anushervon egallagan o‘sha vaqtdagi barcha Baqtriya viloyatlari
orasida
ad-Dinovariy
faqat
Toxariston
va Chag‘oniyonni
ko‘rsatib
o‘tadi.
O‘zbekiston janubining eftaliylarga bo‘ysunganligini Peru» tangalariga
taqlidan
yasalgan
eftaliy
tangalarining
Denov,
Xayrobodning
barcha
hududidan topilganligi ham tasdiqlaydi. Birmuncha keyinroq, aniqrog‘i
UP-USH asrlar birinchi yarmida Chag‘oniyonda Chochning turkiy hokimi
va
Markaziy Osiyoning boshqa viloyatlari hukmdorlari tangalariga taqlidan
zarb
qilingan
bu
tangalarning
old
tomonida
hukmdor
va
uning
rafiqasining
tasviri,
orqa
tomonida
esa
yuqori
va
pastki
uchlari
ilgaksimon
romb
shaklidagi
tamg‘a
bo‘lgan.
Sosoniylar
zarb
qilgan
tangalarga
taqlidan
yaratilgan
oddiy
tangalar
bilan
Chochning
turkiy
66
|
Yangi yil bayrami munosabati bilan poytaxt bozorlarida “O‘zbekoziqovqatxolding”ning oziq-ovqat yarmarkalari ochiladi
Bu haqda kompaniya axborot xizmati xabar berdi
“Yangi yil arafasida iste’mol bozorlarida oziq-ovqat mahsulotlariga talab oshishi tufayli ‘olibsotarlar’ tomonidan narxlarni sun’iy oshirib yuborishi holatlari uchrab turadi
Yana bir xavotirimiz ishlab chiqarish manbasi noma’lum bo‘lgan, inson sog‘ligiga xavf tug‘diruvchi sifatsiz, kontrafakt va kontrabanda mahsulotlarning bozor rastalaridan joy olishi bilan bog‘liq
Mana shunday holatlarning oldini olish, Yangi yil arafasida poytaxtimizdagi iste’mol bozorlarida oziq-ovqat mahsulotlar narxining barqarorligi va xavfsizligini ta’minlash maqsadida 15-dekabrdan Toshkent shahridagi dehqon bozorlarida ‘O‘zbekoziqovqatxolding’ kompaniyasi tizimidagi korxonalar tomonidan oziq – ovqat mahsulotlari savdosi tashkil etiladi”, — deyiladi xabarda
Oziq-ovqat yarmarkalari poytaxtning eng yirik bozorlari bo‘lmish Qo‘yliq (Bektemir tumani), Sergili (Sergili tumani), Aviasozlar (Yashnobod tumani), Qoraqamish (Olmazor tumani), Navro‘z (Mirzo Ulug‘bek tumani), Yunusobod (Yunusobod tumani), Beshyog‘och bozori Qozrabot filiali (Chilonzor tumani), Askiya (Yakkasaroy tumani), Farhod (Uchtepa tumani), Eski jo‘va (Shayxontohur tumani), Mirobod ( Mirobod tumani) hamda Oloy (Yunusobod tumani) bozorlarida tashkil etilmoqda
Ushbu yarmarkalarda xaridorlarga sifatli va iste’mol uchun xavfsiz bo‘lgan go‘sht, sut, qandolat mahsulotlari, meva-sabzavot konservalari, salqin ichimliklar barqaror narxda taqdim etiladi
|
Aybsizlik prezumpsiyasi tamoyilining zamirida umumiy va keng tan
olingan axloq normasi mavjud bo‘lib, unga ko‘ra ayblanuvchining aybdorligi
tasdiqlanishiga qadar, shaxs aybsiz deb hisoblanadi.
Aybsizlik prezumpsiyasi sudya, tergovchi va prokurorlarning shaxsiy
fikrini emas, balki shaxsning obyektiv huquqiy holatini o‘zida
ifodalaydi. Tergov organlari shaxsni ayblanuvchi deb topishi, ya’ni uni
ma’lum jinoyat sodir etganlikda aybli deb hisoblashi mumkin, ammo bu
holatda ham uning aybini isbotlash lozim. Qonun shaxsning jinoyat sodir
etganligida aybdor ekanligini majburiy sud muhokamasi bosqichini
o‘tkazish bilan, ya’ni ayblanuvchining qonuniy manfaatlari va huquqlari
bo‘yicha belgilangan barcha kafolatlarning ta’minlanganligi hamda uning
aybdor ekanligini tekshirish bilan bevosita bog‘laydi.
Ayblanuvchi unga nisbatan sud tomonidan qonuniy kuchga kirgan
ayblov hukmi chiqarilmagunga qadar aybdor deb hisoblanmaydi.
Aybsizlik prezumpsiyasi qoidasiga ko‘ra, mavjud barcha shubha va
taxminlar to‘liq aniqlanmaguncha, ushbu holat ayblanuvchi foydasiga hal
qilinadi, bu esa o‘z navbatida, shaxsning ma’lum jinoyat bo‘yicha
aybsizligini ko‘rsatadi. Demak, ayblanuvchi aybining isbotlanmaganligi,
aybsizligining isbotidir. Ushbu tamoyil o‘z mohiyatiga ko‘ra sudlovni
amalga oshirishda nafaqat ayblanuvchining jinoyat protsessidagi huquqiy
holatini, balki barcha ijtimoiy munosabatlar subyektidagi huquqiy
holatini ham ifodalaydi.
Ayblanuvchiga nisbatan sudning hukmi qonuniy kuchga kirguniga qadar,
hattoki u ushlab turilgan bo‘lsa ham, uning mehnat, oila va boshqa huquq
hamda erkinliklari amalda cheklanmaydi. Umuman ushbu konstitutsiyaviy
tamoyil ayblanuvchiga nisbatan sudning ayblov hukmi qonuniy kuchga
kirmaguniga qadar, unga hech kim aybdor sifatida muomala qilishini
taqiqlovchi amaldagi qoida hisoblanadi.
Shunga qaramay, ayblanuvchi ѐki gumon qilinuvchining jinoyat sodir
etishda aybini isbotlovchi asoslar yetarli bo‘lsa, qonunda ko‘rsatilgan
|
Afgʻon pechenyesi — un, sariyogʻ, makkajoʻxori yormalari, shakar va kakao kukunidan tayyorlangan, shokoladli glazur va yarim yongʻoq bilan qoplangan anʼanaviy Yangi Zelandiya pechenyesi. Retseptda sariyogʻ koʻp, shakar esa nisbatan past miqdorda boʻlib, unda yumshatgich yoʻq, bu unga yumshoq, quyuq va makkajoʻxori yormali boy tekstura beradi. Yogʻ miqdorining yuqoriligi unga yumshoq konsistensiya beradi, glazurning shirinligi shakar kamligi va kakao achchiqligini oʻrnini qoplaydi. Retseptning kelib chiqishi Yangi Zelandiya, ammo bu nom, ehtimol, „Afgʻoncha jigarrang“ rangi () nomidan kelib chiqqan boʻlishi mumkin. Ushbu nom ostida retsept Yangi Zelandiyaning mashhur „Edmonds Cookery Book“ pazandachilik kitobining koʻplab nashrlarida paydo boʻldi.
Manbalar
Desertlar
yangi Zelandiya oshxonasi
Pishiriqlar
Avstraliya oshxonasi
|
Jizzax viloyati prokuraturasida umumta’lim maktablarining 9-sinf o‘quvchilarini ta’limning keyingi bosqichiga jalb etish, o‘rta maxsus, kasb-hunar ta’limi muassasalari bitiruvchilarini ishga joylashtirish masalasiga bag‘ishlangan davra suhbati bo‘lib o‘tdi. Unda huquq-tartibot idoralari, ta’lim muassasalari, xotin-qizlar qo‘mitasi, mahalla faollari va boshqa bir qator jamoat tashkilotlari vakillari ishtirok etdi.
Prezidentimiz tashabbusi bilan qabul qilingan O‘zbekiston Respublikasining “Ta’lim to‘g‘risida”gi qonuni, Kadrlar tayyorlash milliy dasturi asosida yoshlarni uzluksiz ta’lim tizimiga to‘liq qamrab olish, yosh mutaxassislarni ish bilan ta’minlash borasida huquqni muhofaza qilish idoralari zimmasiga ham katta mas’uliyat yuklangan. Ayni paytda viloyat prokuraturasi tomonidan umumta’lim maktablari bitiruvchilarini akademik litsey va kasb-hunar kollejlariga to‘liq jalb etish, o‘quvchilarning davomati va o‘zlashtirishini, kollej o‘quvchilari bilan tuzilgan uch tomonlama shartnomalarning ijrosini ta’minlash, qizlarni erta turmushga berish hollarining oldini olish bo‘yicha doimiy nazorat olib borilayotir.
– Yoshlar kelajagiga daxldor bo‘lgan bu muhim vazifalarning ijrosini nazorat qilish bo‘yicha mahalliy hokimliklar, ichki ishlar, ta’lim, sog‘liqni saqlash muassasalari, bandlik markazlari, xotin-qizlar qo‘mitasi, “Mahalla” xayriya jamoat fondi, “Kamolot” yoshlar ijtimoiy harakati va boshqa jamoat tashkilotlari bilan hamkorlikda tuzilgan ishchi guruh doimiy faoliyat ko‘rsatayotir, – deydi viloyat prokurorining katta yordamchisi, adliya maslahatchisi Abduaziz Nazarov. – Ushbu guruhlar a’zolari har bir maktab va kasb-hunar kolleji, ota-onalar, ish beruvchilar bilan uchrashib, ahvolni doimiy ravishda o‘rganib borishayotir. 9-sinf o‘quvchilarini ta’limning keyingi bosqichiga jalb etish, kollej bitiruvchilarini ishga joylashtirish bo‘yicha aniqlangan kamchiliklarning sabablari o‘rganilib, muammolar bartaraf etilmoqda.
Joriy o‘quv yilida viloyatdagi 548 o‘rta umumta’lim maktabini 24 ming 191 nafar o‘quvchi, 74 kasb-hunar kollejini 58 mutaxassislik bo‘yicha 18 ming 826 nafar yosh mutaxassis bitiradi. Davra suhbati ishtirokchilari bitiruvchi o‘quvchilarni ta’limning keyingi bosqichiga jalb etish, yosh mutaxassislarni ishga joylashtirish bo‘yicha barcha shahar va tumanlarda belgilangan tadbirlar to‘liq bajarilayotganini qayd etdilar. Ayni paytda 9-sinfni bitirayotgan o‘quvchilarning o‘z tumani va viloyatdagi hamda respublikamizdagi qaysi akademik litsey yoki kasb-hunar kollejida o‘qishni davom ettirishi to‘g‘risida ma’lumotlar to‘plangan. Shu jumladan, o‘rta umumta’lim maktablarini bitirayotgan 11 ming 778 nafar qizning keyingi bosqichda o‘qishni davom ettirishlari uchun barcha zarur chora-tadbirlar amalga oshirilayotir. Har bir bitiruvchi qizning manzilli ro‘yxatlari shakllantirilib, ularga fuqarolar yig‘inlarining diniy ma’rifat va ma’naviy-axloqiy tarbiya masalalari bo‘yicha maslahatchilari biriktirilgan.
O‘rta maxsus, kasb-hunar kollejlarini bitirayotgan yosh mutaxassislarning ishga joylashishini ta’minlash bo‘yicha ham ana shunday aniq tadbirlar amalga oshirilayotir. Bunda mazkur hududdagi ish beruvchi korxona va tashkilotlarning imkoniyatlari to‘g‘risida ma’lumotlar bazasi yaratilgani yaxshi samara bermoqda. So‘zga chiqqanlar mamlakatimizda kichik biznes va xususiy tadbirkorlikni rivojlantirishga katta e’tibor berilayotgani, ko‘plab yangi ishlab chiqarish loyihalarining amalga oshirilayotgani tufayli barcha hududlarda yosh mutaxassislarga talab ortib borayotganini alohida ta’kidladi.
– Hukumatimiz tomonidan akademik litsey va kasb-hunar kollejlari bitiruvchilarini ishga joylashtirish yuzasidan belgilab berilgan vazifalar ijrosini ta’minlash bo‘yicha chora-tadbirlar izchil amalga oshirilmoqda, – deydi viloyat o‘rta maxsus, kasb-hunar ta’limi boshqarmasi boshlig‘ining o‘rinbosari Baxtiyor Rahimov. – Bitiruvchi o‘quvchilar ishlab chiqarish amaliyotlarini o‘tashlari uchun 5222 korxona va tashkilotga biriktirilgan. Ayni paytda viloyatdagi kasb-hunar kollejlarini bitirgan 17 ming 594 yosh mutaxassislarni ishga qabul qilish bo‘yicha amaliyotni o‘tagan korxonalar bilan uch tomonlama shartnoma tuzilib, ularning ijrosini ta’minlash choralari ko‘rilmoqda.
Davra suhbatida kollej bitiruvchilarini tadbirkorlik sohasiga jalb etish bo‘yicha amalga oshirilayotgan ishlar ham atroflicha tahlil qilindi. Jumladan, bugungi kunda tadbirkorlik faoliyati bilan shug‘ullanish istagini bildirgan 20 nafar bitiruvchiga tijorat banklari tomonidan 67,9 million so‘m boshlang‘ich sarmoya ajratilgani ta’kidlandi.
Tadbirda yoshlarni ta’limning keyingi bosqichiga jalb etish, ish bilan ta’minlashda mahalliy hokimliklar, o‘zini o‘zi boshqarish organlari, jamoat tashkilotlari hamkorligini yanada kuchaytirishga doir vazifalar belgilandi.
|
Bu Viskonsindagi ovozlar hisoblab chiqilganidan so‘ng ma’lum bo‘ldi
Mazkur shtatdagi muvaffaqiyatdan so‘ng, Tramp saylovda g‘alaba qozonish uchun zarur bo‘lgan tanlovchilarning 270 ovozini qo‘lga kiritdi
|
Kuvaytda DNK-tahlilning majburiyligi to‘g‘risida qonun qabul qilinishi kutilmoqda. Ma'lum qilinishicha, bunga rozi bo‘lmaganlarni yirik jarima to‘lovi yoki bir yillik qamoq jazosi kutadi.
Kuvaytning barcha aholisi hamda bu mamlakatga tashrif buyuruvchilar DNK-tahlili topshirishiga to‘g‘ri keladi, uning natijalaridan terrorizm bilan kurashish bo‘yicha ma'lumotlar bankini yaratishda foydalaniladi. Bu haqida Science Alert! xabar berdi.
Barcha fuqarolardan DNK namunalarini olish maqsadida hukumat bir necha mobil markazlarni bunga jalb etishni rejalashtirmoqda: Kuvaytda to‘rt milliondan ortiq aholi yashaydi, ularning 75 foizi - xorijliklar. Xorijdan kelganlar samolyotdan tushishi bilan aeroportda DNK-tahlil (qon va so‘lak namunasi) topshiradi.
DNK-testdan bosh tortganlarni 33 ming dollar miqdorida jarima to‘lovi kutmoqda. Jarimadan bosh tortganlarga esa bir yillik qamoq jazosi tayinlanadi.
Hukumatning bu qarori amalda to‘liq qo‘llansa, Kuvayt barcha aholisi DNK-tahlil topshiradigan birinchi mamlakat bo‘ladi.
Hukumat vakillarining ishonch bildirishicha, mazkur ma'lumotlar bazasidan birorta ma'lumot tashqariga chiqsa, qat'iy jazo muqarrar, qonunbuzarni 7 yilga ozodlikdan mahrum qilishlari mumkin.
|
(bolshoy induksionnыy period) i vozmojnost dlitelnogo xraneniya
Benzinы, poluchennыe pri pomoщi kreking-protsessa, imeyut do 50
nenasыщennыx uglevodorodov,
malыy
induksionnыy
period
i
srok
xraneniya.
Po urovnyu
vrednыx
(zagryaznyayuщix)
veщestv
v otrabotavshix gazax
dvigateley benzinы po ekologicheskoy bezopasnosti podrazdelyayutsya na 2 , 3,
4 klassы. Konsentratsii svinsa (mg/l) i serы (mg/kg) dlya 2, 3, 4 klassov ne
doljnы prevыshat, sootvetstvenno, 10 i 500. 5 i 150,0 i 50.
2.2. Dizelnыe topliva
Osnovnыe pokazateli dizelnыx topliv (GO ST 305-82) privedenы v
tablitse 2.3. V markirovke dizelnыx topliv ukazыvayut yego vid. dopustimoye
soderjaniye serы v protsentax, temperaturu vspыshki dlya letnego i
temperaturu zamerzaniya dlya zimnego (JI -0,2-50; 3-0.2 minus 35). U
arkticheskogo topliva ukazыvayetsya tolko dopustimoye soderjaniye serы (A-
0.2).
Risunok-2.3. Raznыe vilы dizelnogo topliva
Temperatura pomutneniya - eto minimalnaya temperatura pri kotoroy
toplivo teryayet prozrachnost i odnorodnost. Iz topliva vыdelyayutsya
kristallы parafina, obrazuya setchatыy (sotovыy) karkas.
Temperatura vspыshki - eto minimumы temperatur, pri kotorыx parы
topliva, smeshannыe s vozduxom, vosplamenyayutsya ot istochnika plameni
(spichki).
|
bo‘limi), hamda uzoq muddatli kreditlar va qarz mablag‘lar (passivning
ikkinchi bo‘limi) uzoq muddatli aktivlarni (aktivning birinchi bo‘limi)
chegirib tashlagan holda.
Shunday
qilib,
zaxiralar va xarajatlarni
shakllantiruvchi
asosiy
manbalarning umumiy miqdori qisqa muddatli kreditlar va qarzlar summasi qo‘shilgan holdagi oldingi ko‘rsatkich miqdoriga teng.
3. Uzoq muddatli
aktivlar (balans
aktivining birinchi bo‘limi)
asosan o‘z mablag‘lari hisobidan shakllanishini e’tiborga olib, ularning
miqdori
xo‘jalik
yurituvchi
subyekt
normal
faoliyat
ko‘rsatgan
sharoitda,
majburiyatlar
(balans
passivining
ikkinchi
bo‘limi)
summasidan
ko‘p
bo‘lishi
mumkin.
Bozor
iqtisodiyoti
rivojlangan
mamlakatlarda ularning nisbati 6/4 va undan yuqori bo‘lishi normal
holat deb tan olinadi.
4. Balansda barcha aktivlar va passivlar juda batafsil beriladi. Bu
uning aktivi va passivi bo‘yicha ayrim moddalari, natijada, ayrim mulklarni qoplash manbalari o‘rtasida bog‘liqlik o‘rnatishga imkon beradi.
Masalan, uzoq muddatli va qisqa muddatli quyilmalarni qoplash manbalari bo‘lib, maxsus mo‘ljallangan har xil fondlar va rezyerv kapitali
hisoblanadi.
Ko‘rinib turibdiki, buxgalteriya balansining eng umumiy sharhi,
uning ma’lum cheklashlarida (statiklik, baholash tamoyilining realligi va
h.k.), undan foydalanuvchilarga, eng avvalo, mulkdorlarning moliyaviy
barqarorligi to‘g‘risida zarur axborotlarni taqdim etadi.
2.4. Buxgalteriya hisobining schotlari va ularning tuzilishi:
aktiv va passiv schotlar
Ma’lum bo‘ldiki, balans xo‘jalik mablag‘lari va ularning tashkil
topish manbalarini ma’lum sanaga, umumlashtirilgan tasnifiy guruhlar
bo‘yicha
tavsiflar
ekan.
Lekin,
korxona
moliya-xo‘jalik
faoliyatini
boshqarish va biznes-reja hamda shartnomalarning bajarilishini nazorat
qilish uchun har bir mablag‘ning mavjudligi va harakati, har bir korxona
bilan hisob-kitoblar ahvoli, ayrim mablag" manbalarining o‘zgarishi va
boshqalar to‘g‘risida kundalik ma’lumotlar kerak. Shuningdek,
faqat
natijalarnigina emas,
balki xo‘jalik jarayonlarini ham tavsiflaydigan
ma’lumotlar
zarur.
Bunday
ma’lumotlarga
xo‘jalik
muomalalarini,
ularning xususiyatlariga ko‘ra hisobga olgan holda aks ettirib borish
yo‘li bilan ega bo‘lish mumkin. Xo‘jalik muomalalarini joriy tartibda
47
|
Yangiariqda ko‘p qavatli uy xonadonida qamalib qolgan bola qutqarildi
8 noyabr kuni Mustaqillik ko‘chasida joylashgan ko‘p qavatli uylarning 2-qavatidagi xonadonda yashovchi 3 yoshli bola onasi uydan chiqishi bilan eshikni qulflaydi. So‘ngra uni mustaqil ravishda ocholmaydi va ichkarida qamalib qoladi.
Vaziyat yuzasidan Yangiariq tuman favqulodda vaziyatlar bo‘limi xodimlari yordamga kelib, uzun narvon orqali 2-qavatdagi oynadan xonadonga kirishadi. Qulfni ochib, bolani sog‘-salomat oilasiga topshirishadi.
|
Anjumanda yetakchi nashriyotlar tomonidan kitob targ‘iboti, savdosi borasida amalga oshirilayotgan loyihalar haqida ham ma’lumot berildi
|
Ikki kun o‘tdi
Otasi bilan onasiga doru tayyorladim
Kechki payt melamdn-muallimning hovlisiga kirib bordim
Rohila hammadan ilgari chopib kelib, xursand bo‘lib meni kutib oldi
O‘lturdik
Rohila ro‘paramga o‘tirib olib, mendan hech ko‘zini uzmadi
Ba’zan ko‘ziga andak yosh kelmakchi bo‘lsa, o‘zini boshqa narsalarga mashg‘ul qilmakchi bo‘lardi
Ikki kun ichida ko‘zimga xiyla so‘ligandek ko‘rindi
Rohilaning ota-onasiga dorularni berdim
|
yor =
va;
(2.20)
bunda
4 = fa
rd
(22)
Umuman, 4 differensiyalni boshqacha ifodalash ham mumkin:
=
uyi
dua aaa
(2.22)
(221) ni (222) ga qo‘yib yozish mumkin:
Jar
ar «ar
(2.23)
Yuqoridagi mudohazalan ko‘rinib turibdiki, Sh koordinatalarga bog‘liq bo‘lgan Funkpiya bo‘lib, uning xususiy hosilalari birlik hajmdagi og‘irlik kuchining prayeksiyalarini (9.; $,: .) ifodalaydi.
»
Demak, f kuch
ma’lum
potensialga ga bo‘lgan kuch bo‘lib, suyuqliklar shunday kuch ta’siri ostida tinch holatda bo‘lishi mumkin.
(2.20) tenglamani integrallab,
poplar
2.26)
ifodaga ega bo‘lamiz, Bunda S—o‘zgarmas kattalik (integral don-miysi).
Bu kilalikni aniqlash uchun ixtiyoriy nuqtadagi ma’lum
|
Braziliyalik futbol afsonalaridan biri Kaka “Yuventus” forvardi Krishtianu Ronaldu hamda “Barselona” vakili Lionel Messi haqidagi fikrlari bilan o‘rtoqlashdi.
“Krishtianu bilan birga to‘p tepganman. Haqiqatan ham ajoyib futbolchi, ammo men Messini tanlayman. U haqiqiy daho, tug‘ma iste’dod. Leo qoyilmaqom o‘yin ko‘rsatmoqda.Ronaldu — mashina. U shunchaki kuchli bo‘libgina qolmay tezkor hamdir. Unda metin mentalitet bor. Krish har doim g‘alaba qozonishni va eng yaxshi bo‘lishni xohlaydi. Bu esa odamni hayratlantiradi.Sport tarixida Messi va Ronaldu eng kuchli beshlikdan o‘rin oladi. Ularning o‘yinlarini kuzatish esa bizning baxtimiz borligidan, omadimiz kulganidan dalolat beradi”, — deydi Kaka.
Yanada ko‘proq futbol va sport yangiliklaridan boxabar bo‘lishni istasangiz, “Daryo”ning Telegram’dagi rasmiy sport kanali — @daryo_sport’ga obuna bo‘ling!
|
8 yanvarda “Bilayn” jismoniy imkoniyatlari chеklangan bolalar, o’smirlar va yoshlar tomonidan bajarilgan badiiy asarlar, mayda buyumlar hamda sovg’alarning yubilеy xayriya ko’rgazma-yarmarkasida qatnashdi
Ko’rgazma “Dedeman Silk Road Tashkent” mеhmonxonasida o’tkazildi
|
Ba’zan men ham boshqa ayollarga o’xshab serxarxasha, serdahmaza bo’lgim keladi, lekin harchand urinmay, qo’limdan kelmaydi
Behuda injiqlikni ko’tara olmayman
Bolaligimda mendan uch yosh
– Otam Yusufxo’ja, ismi jismiga monand xushsurat, kelishgan odam edi
Savdogar bo’lgan
Qashqarga, o’risdi yurtiga qatnagan
Yumshoq, muloyim odam edi, doim bizni ko’nglimizga qaragan
Enam Bayshaxon (Bibi Oysha) oq-sariq, ko’zi ko’kish, pastakkina bo’lgan
Mehnatkash, kuyinchak, tinib- tinchimas xotin edi
Buvim sakkizta bola tuqqan, shundan beshtasi go’dakligida nobud bo’lgan
Men, opam va ukam turib qolganmiz
Opam juda ko’hlik bo’lgan
Oq sariqligi onamga, husni, qaddi bastining rasoligi otamga tortgan
Xamzaxon bo’lsa quyib qo’ygandek otamga o’xshaydi
Ichimizda faqat men hunukman
Onam opamni ko’chaga qo’ymas edi
Opam to’qqqizga kirganida paranji yopingan
Maktabga ham o’n ikki yoshigacha borgan xolos
Opamni o’n uch yoshida kuyovga berganmiz…
– Hecham seni buvingni yomonlaganim yo’q
Bo’lganini aytyapman xolos
Buvingni menam yaxshi ko’raman
Buving juda yaxshilar
|
—Rahmat jiyan, akam yaxshilarmi? Bizlar tinch
va sog‘-salomat yuribmiz.
Surnaychi guldastalarni qo‘yilganligi sababi so‘raganda Nurmiyoz
aka uni qulog‘iga shivirlab tushuntirdi.
— Amakijon, siz yaxshi ko‘rgan navo kuyini chalaymi?
— Qaniydi chalsang ko‘p xursand bo‘lardim.
Surnayning jozibador ovozi atrof joylarga taralib va odamlar
ko‘chaga chiqishib tomosha qilishdi.
Ularning orasida raqsga
tushganlar ham bo‘ldi. Surnayning chalinishi to‘plangan ayollarning Nurniyoz akaning uylanayotganligi haqidagi fikrini takror
tasdiqlab ularning nafrati yanada jo‘sh urdi.
Bir payt nikoh to‘yida kelinlar tushadigan mashina to‘xtadi.
Ayollar kelin keldi, kelin keldi deyishib chuvillashdi. Shu orada
mashinadan Gulparcha opa onasi bilan tushsa bo‘ladimi, ayollar
hang-mang bo‘lishib: «YO tavba, yo tavba» deyishib hayajonlandilar.
Nurniyoz aka xotini va qaynonasi bilan quchoqlashib ko‘rishib
guldastani sovg‘a qildi. Ayollar ham kelishib samimiy ravishda salomlashdi.
«Nurniyoz aka dedi, — Gulparcha opa, —odamlarning to‘plaganligini,
guldastalarni va surnayni ko‘rib hayron bo‘ldim. O‘zi nima gap?»
—Azizim! Seni og‘ir kasallikdan sog‘“ayganing sharofatiga shu
ishlarni uyushtirdim. Axir sen uch o‘g‘il va uch qizning onasisan.
Men va farzandlaringga joningni tikkan tabarruk zotsan. Bizlarning
g‘“amxo‘rimiz, mehribonimiz va farishtamizsan. Onang o‘lim
to‘shagida yotganligini eshitib va kasalxonadan to‘g‘ri unikiga borib
oyoqqa turg‘izding.
Sen aql-idrokli, pokiza va vafodorsan.
Guldastalarga kelganda shuni bilginki, ular o‘zaro hurmat va izzat,
obro‘-e’tibor va oqibatning ramzidir.
Seningdek ayolni tarbiyalagan onangga ming rahmat. «Sizni—
dedi qaynona, —o‘g‘limdek ko‘rib duo qilib yuraman. Qizimning
bilmaganini o‘rgatdingiz, bilganini qadriga yetdingiz. Unga va menga
g‘amxo‘rlik va mehribonchilikni kanda qilmadingiz. Sizdek olijanob
odamni tarbiyalagan ota-onangizga hazor rahmat».
Favqulodda yig‘ilgan jamoa ahli ko‘rganlaridan lol qolib tarqalishdi.
Gulparcha opa ayollar qurshovida hovlisiga kirganda oyog‘i tagiga
qo‘y qurbonlikka so‘’yildi.
Ayollar hyech ko‘rmagan va eshitmagan ajoyib voqyeadan qattiq
|
Prezident tomonidan “O‘zbekistonda yilqichilik, ot sporti, zamonaviy beshkurash va poloni 2025 yilgacha rivojlantirish davlat dasturi to‘g‘risida”gi qaror imzolandi.
O‘zbekiston yilqichilik va ot sporti federatsiyasi huzuridagi Naslli, sport va tozaqonli otlarni yetishtirish va ko‘paytirish bo‘yicha innovatsion seleksiya-genetika markazi tarkibida Ippologiya ilmiy-tadqiqot instituti tashkil qilinadi. U otlarning anatomiyasi, fiziologiyasi, ko‘paytirish biologiyasi, zotlarni o‘zgartirish va boshqa masalalarni ilmiy tomonidan o‘rganuvchi ixtisoslashtirilgan ilmiy tashkilot hisoblanadi.
Institut xodimlariga Fanlar akademiyasi tizimidagi ilmiy tashkilotlarning tegishli lavozimlari uchun belgilangan mehnatga haq to‘lash miqdorlari va shartlari tatbiq etiladi.
2021 yil 1 sentyabrdan boshlab har yili an'anaviy tarzda:
ot sportining ot yo‘rttirish turi bo‘yicha Toshkent viloyatida “O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti kubogi uchun”, ot sportining to‘siqlardan sakrash (konkur) turi bo‘yicha Qashqadaryo viloyatida “Qarshi Open”, Toshkent shahrida “Millatlar kubogi” xalqaro turnirlari;
zamonaviy beshkurash bo‘yicha Toshkent shahrida “O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti kubogi uchun”, “Tashkent Open”, “Central Asian Cup”, ushbu sport turining lazer-ran yo‘nalishi bo‘yicha “Central Asian Championship” xalqaro turnirlari;
polo bo‘yicha Toshkent viloyatida “Amirsoy-Polo Cup”, Qashqadaryo viloyatida “Kok-Saray Cup”, Toshkent shahrida “Tashkent Open” xalqaro turnirlari tashkil qilinadi.
2022 yil 1 sentyabrga qadar:
“O‘zbekiston temir yo‘llari” AJning homiylik xayriya mablag‘lari hisobidan ot sporti bo‘yicha Respublika oliy sport mahorati maktabining moddiy-texnika bazasi mustahkamlanadi;
“O‘zsanoatqurilishmateriallari” AJning homiylik xayriya mablag‘lari hisobidan O‘zbekiston davlat jismoniy tarbiya va sport universiteti hududida 30 o‘rinli zamonaviy otxona binosi va ochiq sport maneji barpo etiladi;
“O‘zbekneftgaz” AJning homiylik xayriya mablag‘lari hisobidan Respublika olimpiya zaxiralari kolleji hududida sportchilarning shug‘ullanishi, yashashi uchun sharoitlarga ega bo‘lgan zamonaviy 2 qavatli binoni qurib foydalanishga topshiriladi hamda ushbu binoga tekin foydalanish huquqi asosida O‘zbekiston zamonaviy beshkurash federatsiyasi joylashtiriladi.
Ot sporti, zamonaviy beshkurash va polo bo‘limlarining moddiy-texnika bazasini mustahkamlash uchun belgilangan tartibda shakllantiriladigan ro‘yxat bo‘yicha olib kelinadigan, respublikamizda ishlab chiqarilmaydigan inventarlar, sport kiyimlari, sport otlari, naslli mahsulotlar (materiallar), ozuqa va ozuqa qo‘shimchalari, vitaminlar, veterinariya dori vositalari, uskunalar va materiallar, otlarni tashishga mo‘ljallangan yangi maxsus avtotransport (konevoz) vositalari va tirkamalar, lazerli to‘pponcha va nishonlar, polo tayog‘i 2024 yil 1 iyulga qadar bojxona bojidan ozod etiladi.
|
lakor bo‘ladi. Bunday bo‘lmagan taqdirda ham u mazkur jonzotlarga xos xususiyatlarni nafsida jamlagan shaytonga aylanadi""",
Asrlar, davr
va zamonlar o‘zgarib, odamiylik
bahsidagi fikrlar avlodlar tomonidan davom ettirilgan. Biroq odam tabiatida kitoblarda yozilgani
qadar
ijobiy evrilish
bo‘lmagan. G‘arblik
psixologlardan birining mana bu so‘zlari ham har
qalay buni tasdiqlaydi: "Tasavvuf psixologiyasiga
ko‘ra, insonlarning juda katta qismi inson qiyofasida ko‘rinsa ham, aslida ichi har xil jonzot bilan
to‘lgan hayvonot bog‘ining xuddi o‘zidir
-!
Bunaqa ahvolda inson o‘zining asl qiyofasini
taniy oladimi? Tanisa qay yo‘sinda taniydi? Tasavvufni teran o‘rgangan boshqa bir g‘arblik olimning ta’kidiga ko‘ra, "Insonda o‘ziga xoslik yo‘qdir.
U yaxlit va qudratli "Men"dan mahrumdur. Inson
ko‘plab mayda "men"lar bilan parchalanib tashlangan.. O‘zining holatidan-u qo‘rquvga tushmas ekan,
o‘zi to‘g‘risida hech nima bilmaydi",
Inson shaxsiyatining maydalashib, turli-tuman
ziddiyatlar girdobiga cho‘kishi, eng avvalo, ummahot
atalmish to‘rt unsur "zanjir"lariga bog‘lanib qolishidadir. Xoja Ahmad Yassaviyning xurosonlik muridi Hoji Bektosh Valish-u xususda to‘xtalib, bunday deydi: "..Alloh insonni uch xil qorong‘ilikdan
yaratib, uch xil mavjudlik bilan munavvar etgan.
Birinchisi, chor unsur: tuproq, suv, havo va olov bo‘lib, aql nuri bilan ravshanlashtirilgan. Ikkinchi-
«Imom
G‘azzoliy. Botiniylikning mohiyati. Anqara: 1993,
-.
130.
«F rager
R.Qalb, nafs va ruh. Istanbul: 2005,—B. 210.
«PGurjiyev
G. Vestnik gryadushego dobra. Peterburg: 1993, –S.
173.
32
|
Turmush qurdi—oilaviy hayot
kechirdi
Turmushga chiqdi—oila qurdi
(xotin-qizlarga nisbatan)
Tuya ko‘rdingmi—yo‘q—o‘zini ko‘rmaganga, bilmaganga
chiqardi
Tuya qildi— aldab-suldab haqini o‘zlashtirdi
Tushida ham ko‘rmaydi—mutlaqo o‘ylamaydi, kutmaydi
Tushiga kirmaydi—mutlaqo
o‘ylamaydi,
kutmaydi
Tegirmonga
tushsa,
butun
chiqadi
—
har qanday
qiyin sharoitdan ham qutulish
yo‘lini
topa
oladi
Tekkanga
tegib, tegmaganga kesak otadi—hech kimga tinchlik bermaydi
Temirni qizig‘ida bosdi—biror ishni ayni vaqtida qildi
Tepa sochi tikka bo‘lib ketdi—bir lahzaning o‘zida
nihoyatda
g‘azablandi
Tepsa-tebranmas-har qanday ishni ham imillab qiladigan, sustkash
Ter to‘kdi—mashaqqat bilan
jismoniy mehnat qildi
Terisiga sig‘may ketdi—behad sevindi
Terisiga somon tiqdi—juda
qattiq jazoladi
To‘nini
teskari
kiyib
oldi
—
o‘’chakishgan holda qaysarlik
qildi
To‘rt enlik—qisqagina
To‘rt gapning
birida
—gap
495
davomida dam-badam, qayta-qayta
gapirdi
To‘rtko‘z bilan—intizorlik bilan
To‘rt og‘iz— oz-moz, biroz
To‘rt tarafi
qibla
—qayoqqa
xohlasa
ketaversin
To‘ydan
ilgari nog‘ora qoqdi
—ro‘yobga
chiqishi
aniq
bo‘lmagan narsa haqida hov-Пaтaйk bilan vaqtidan oldin
gapirib yubordi
To‘g‘ri
keldi
—
1)
muvofiq
bo‘ldi, mos bo‘ldi, yaradi;
2)
bir vaqtda bo‘ldi;
3) yo‘liqdi,
uchradi;
4)
taqsimlaganda
tegdi; 5) qulay bo‘ldi; 6) lozim
bo‘ldi,
zarur bo‘ldi
To‘g‘ri kelgan— dafatan nima
yoki kim uchrasa, shu
U
U
qulog‘idan
kirib,
bu
qulog‘idan chiqib ketdi—e’tibor bermay xotirasida
tutib
qololmadi
U
yoqda
tursin
—
zidlash
ma’nosini
anglatib,
bog‘lovchi
vazifasida
keladi
Uddasidan chiqdi—uddalay
oldi, eplayoldi
Umidini
uzdi
—
ko‘nglidagi
oxirgi
ilinjini
ham
yo‘qotdi
Umr ko‘rdi—yashadi
Umr o‘tkazdi—yashadi
Ustidan chiqdi—1) biror narsa
qilayotganida
tepasiga
borib qoldi; 2) va’dani bajardi
|
uchun o‘zga yuridik shaxslar tomonidan xodimlarni
(texnik
personalni) taqdim etishga doir xizmatlar uchun xarajatlari.
—asosiy vositalar va boshqa mol-mulkni ish holatida saqlash
xarajatlari (texnik ko‘rik va qarov, o‘rtacha, joriy hamda kapital
ta’mirlash xarajatlari);
—
asosiy vositalarni kapital ta’mirlashni amalga oshirish
xarajatlarining bir maromda kiritib borilishini ta’minlash uchun
suliq to‘lovchi asosiy vositalarning kelgusi ta’mirlanishi uchun
belgilangan tartibda zaxiralar tashkil etishga haqli;
—ijara to‘lovlari, shuningdek ijaraga olingan asosiy vositalarni
saqlab turish bilan bog‘liq xarajatlar:
—konservatsiyaga qo‘yilgan ishlabchiqarish quvvatlari va
obyektlarini saqlash xarajatlari (boshqa manbalar hisobiga
qoplanadigan xarajatlardan tashqari);
—vakolatli tashkilotlar tomonidan muayyan huquqlar yoki
litsenziyalar va boshqa ruxsat beruvchi hujjatlarni berishni
nazarda tutuvchi hujjatlarni berganlik uchun yig‘imlar,
bojlar
va boshqa to‘lovlar bo‘yicha xarajatlar, shuningdek tovarlarni
(ishlarni, xizmatlarni) ekspertizadan o‘tkazish hamda mahsulotni
sertifikatlashtirish bilan bog‘liq xarajatlar;
—mahsulotni sotish bozorlarini o‘rganish xarajatlari;
—inventarni, xo‘jalik anjomlarini va maxsus ish kiyimlarini
yuvish, tuzatish hamda dezinfeksiya qilish xarajatlari summasi
yoki ularga to“langan haq;
—qat’iy hisobotdagi blanklarni, kvitansiyalar va boshqa
hujjatlarni tayyorlash xarajatlari summasi yoki ularni olish uchun
to‘langan haq;
—tushumni inkassatsiya qilish xarajatlari;
—reklama uchun xarajatlar;
—qo‘shilgan qiymat solig‘i va aksiz solig‘ini kiritgan holda
mahsulotni
(ishlarni. xizmatlarni) realizatsiya qilish tushumi
hajmining bir foizi doirasida vakillik xarajatlari. Vakillik xarajatlariga soliq to‘lovchining o‘zaro hamkorlik o‘rnatish yoki uni
saqlab turish, shuningdek soliq to‘lovchining boshqaruv
va
nazorat organlari majlislariga kelgan ishtirokchilarni qabul qilish
4;
2
|
O‘zbekiston va BAA o‘rtasida axborot sohasi...
14.10.2019 14:44 0 1094
14-oktyabr kuni Axborot va ommaviy kommunikatsiyalar agentligi delegatsiyasining Birlashgan arab amirliklariga xizmat safari boshlandi.
«Maqsad — O‘zbekiston va Birlashgan arab amirliklari o‘rtasida axborot sohasi bo‘yicha hamkorlik aloqalarini o‘rnatish, ikki tomonlama manfaatli kelishuvlarga erishishdan iborat» deyiladi AOKA matbuot xizmati xabarida.
Tashrifning birinchi kunida BAA Vazirlar Mahkamasi Bosh kotibi Abdulla Bin Touk, Hukumatning kommunikatsiyalar bo‘yicha ofisi ijrochi direktori X. Husayn, Dubayning Media ofisi Bosh direktori Al. Mari, BAA hukumati a’zosi, davlat vaziri A. S. Al Jabbor bilan uchrashuv hamda muzokaralar o‘tkazilishi rejalashtirilgan.
BAA Axborot va ommaviy kommunikatsiyalar agentligi
Jamiyat 11/10, 16:02
|
Wi-Fi — bu katta bo’lmagan masofa – ofis binolari, kafe
lar uchun simsiz aloqa texnologiyasidir
Wi-Fi hot-spotidan komp’yuteringizgacha bo’lgan masofa o’nlab metrdan oshmaydi
WiMAX texnologiyasi – bu,butun boshli shahar hududida hosil bo’ladigan receiverdan baza stantsiyasigacha bo’lgan masofani kilometrlab hisoblaydigan keng yo’l-yo’lli simsiz ulanish tarmog’i
|
Tebratilgan to‘pdan chaqqonlik bilan qochib va hamma
koptoklarni yig‘ib, o‘z joyiga kelib turgan o‘yinchi g‘olib
chiqadi.
TO‘PNI AYLANIB O‘T
5-6 ta to‘ldirma to‘p bitta chiziqda 0,5-1,5 m oraliqda
joylashtiriladi. O‘yinchilar chiziq orqasida turadilar.
O‘yin qatnashchisi to‘pning turgan joyini esda saqlab
qoladi, o‘girilib, orqasi bilan to‘pga tomon yuradi va to‘pga
tegmasdan uni aylanib o‘tadi (92-rasm).
Berilgan vazifani xatosiz bajargan o‘yinchi yutgan
hisoblanadi. To‘p o‘rnini har bir o‘yinchidan keyin
almashtirish mumkin.
O‘yinning boshqa turlari:
1. Yuqori sinf
o‘quvchilari uchun
to‘plar
sonini
oshirish mumkin.
H
2. To‘pning o‘s
»»
o‘
MIS
75
tidan qadamlab
“2
EYI
o‘tib, orqa bilan
oldinga yuriladi.
92-rasm
3. Ko‘zni bog‘lab, oldinga qarab yuriladi.
KECh QOLMA
O‘yin qatnashchisi qo‘lida to‘p bilan diametri 3-8 m bo‘lgan
doira markazida turadi (yoshiga qarab).
O‘yinchi to‘pni yuqoriga otib, doiradan yugurib chiqib va
yana doira ichiga tez qaytib kelib, xohlagan nuqtasida to‘pki
ilib olishga ulgurishi shart. Har bir o‘yinchiga 2-3 martadan
imkoniyat beriladi. Bu mashqni kim ko‘p marta bajarsa, o‘sha
o‘yinchi yutgan hisoblanadi.
O‘yinning boshqa turi. Doiradan 2-3 qadam narida kichkina
to‘p (yoki kubik) turadi yoki bu yerga bayroqcha qadab qo‘yiladi.
174
|
Qiyg‘os, yonib gullaganman qayta-qaytadir.
Agar tez nurab ketmasa aytar keksa tog‘—
Gar alaxsib, unutmasa oftob aytadi.
Kapalagim, kutganlaring kelur bo‘lib jam,
Orzularing bajo bo‘lur shunday ishon, uq.
Garchand bu dunyoning, o‘zi doim biri kam—
Garchand dunyoda bir zog‘i bedog‘g o‘zi yo‘q.
Bola, shunday e’tiqodsiz yashab bo‘lmaydi,
Botishini unut, quyosh chiqishiga boq.
U sen bilan yashar yangi alyorlar aytib,
Ko‘klayotgan yangi nihol, diydamga chiron
25-aprel, 1976-yil. Moskva
J
t
J
Ey, kurashayotgan yigit,
Kuzlaringni mendan ol.
Yuragingda gurlasin ut,
Gurlab siylasin iqbol.
Aqlsizlik qilar yurak,
Xayolingni bo‘lmagin.
Raqib qilmasin chirpirak.
Tirik turib o‘lmagin.
Sen alp bobom bir tuyog‘i—
Alpim ruhi maydonda.
Yelkang yorga teggan CHOG‘I
Qiyomatdir jahonda.
Seni kurguncha mag‘lub, xor,
Ko‘r qilgum men ko‘zimni.
Yasab chilvir sochimdan dor
Osib qo‘ygum o‘zimni.
Boshqa gapni ortiqcha bil,
Bo‘sh kelmagin, jonturam.
I DHilima Xudoyberdiyeva
113
|
(2) Ballonli valvuloplastika. Mitral stenozida be
morlar holatini uzoq vaqt yaxshilanishini taminlashi
mumkun. Ayniqsa mazkur muolaja sinusli ritm, mit-ral qopqog‘ining ozgina yetishmovchiligida va tavaqalari biroz qalinlashganligi aniqlangan bemorlarga tavsiya qilinadi.
b. Jarrohlik usuli-bemorlar salomatligini yaxshilaydi va umrini cho‘zadi. Opersiyani asoratlar xavfini
tug‘diruvchi o‘pka gipertenziyasi belgilari paydo bo‘lguncha
davrda o‘tkazish kerak.
(1) Mitral komissurotomiyasi. Qopqoq kalsifikatsiya-si va mitral yetishmovchiligi rivojlanmagan yosh bola
larda ijobiy natija ko‘rsatadi.
(2) Shikastlangan qopqoqni sun’niy qopqoq bilan almashtirish komissurotomiya o‘tkazish imkoniyati bo‘lmaganida buyuriladi.
12. Profilaktika. Mitral stenozi shakllanishining ol
dini olish revmatik endokarditni oldini olish va uni
qunt bilan davolash, bemorni dispanserizatsiyadan o‘tqazish, infeksiya o‘chog‘ini yo‘qotish bilan bajariladi.
YURAK AORTA NUQSONLARI.
Mashg‘ulot maqsadi. Talabalar quyidagilarni aniqlay
olishlari va baholay bilishlari lozim:
1. Aorta qopqog‘i nuqsonlarini sodir qiluvchi sabablarni aniqlash.
2. Aorta qopqog‘i yetishmovchiligi yoki stenoziga bevosita
taalluqli belgilarni aniqlash.
3. Aralash nuqsonda ustunlik qiluvchi illat turini topish.
4. Aorta qopqog‘i nuqsonlarida kuzatiladigan asoratlarni belgilash.
5. Chap qorincha o‘tkir yetishmovchiligida-yurak astmasi
va o‘pka shishida tez tibbiy yordamni tayinlash.
V. Aorta qopqog‘i yetishmovchiligi.
Mavzu mazmuni
1. Tarifi. Aorta qopqog‘i yetishmovchiligida shikastlangan
yarimoysimon qopqoq aorta teshigini to‘liq yopmaydi vadia
|
Axborot xizmati xabarida 2020 yilda tug‘ilgan chaqaloqlarga qaysi ismlar eng ko‘p qo‘yilgani haqida ham ma’lumot berdi. Ma’lum bo‘lishicha, qizlarga Muslima, Soliha, Imona va Shukrona ismlari ko‘p qo‘yilgan. O‘g‘il bolalarga eng ko‘p qo‘yilgan ismlar “reytingi”ning eng yuqori pog‘onasini Muhammad ismi egallagan. Keyingi o‘rinlarni Mustafo, Abdulloh va Imronbek ismlari “band” qilgan.E’tiborli jihati shundaki, viloyatda tug‘ilishga nisbatan o‘lim holatlari 4 barobarga kam, ya’ni yil davomida Farg‘onada 22 ming 124 ta o‘lim holatlari ro‘yxatga olingan. Demak, xulosa oddiy – viloyat aholisi tez suratlarda o‘sib borayotgani kuzatilmoqda.M. Sulaymonov, O‘zA
|
O‘zA - Xotira va Qadrlash kuniga tayyorgarlik ko‘rish va uni o‘tkazish chora-tadbirlari to‘g‘risida
Xotira va Qadrlash kuniga tayyorgarlik ko‘rish va uni o‘tkazish chora-tadbirlari to‘g‘risida
Inson, millat va xalq tarixiy xotira tuyg‘usi bilan barhayotdir
Xotira – kechagi o‘tmishni, ajdodlar o‘gitini, milliy merosimizni anglatib turuvchi – muqaddas kitob zarvaraqlaridek hayotimizni yoritib turadi
Qadr – insonni yuksaklikka ko‘taradi, uning faoliyatiga, orzu-intilishlariga, maqsad-maslaklariga olijanoblik bag‘ishlaydi
|
«Hindlarda kvadratlarning tomonlarini va kublarning qirralarini
unchalik katta bo‘lmagan ketma-ket tanlashga va to‘qqizta raqam-bir, ikki,
uch
va
hakozo
sonlarning
kvadratlarini
hamda
ulardan
birini
ikkinchisiga, ya’ni ikkini uchga vah.k. ko‘paytmasini bilishga asoslangan
metod mavjud. Bu metodlarning to‘g‘riligini isbotlashga va bu metodlar
haqiqattan ham maqsadga yetkazishiga doir risola bizga tegishli. Bundan
tashqari, biz oldin bilmagan sonlar turini ham ort-tirdik, ya’ni biz
kvadrat-kvadrat, kvadrat-kub, kub-kub va x,. k. larning asosini aniqlashni
ko‘rsatdik».
Hayѐm saljukiylardan ancha aziyat tortadi va ulardan qochib
Movarounnahrga keladi. Avval Samarqandda yashaydi. Keyin-u Buxoroda
Shams al-Mulk saroyi-da, 1074 y. dan esa Isfahonda Malikshox saroyida
ishlaydi.
Umar Hayѐm kub tenglamalarni geometrik usulda yechish va ularni
klassifikatsiya qilish bilan shug‘ullandi. Kub tenglamalarni yechish usuli
uning yuqorida aytilgan asarida keltirilgan. O‘sha asarida Hayѐm
noma’lumning darajasi uchdan ortiq bo‘lganda ularning ildizlari haqiqiy
miqdorlarga to‘g‘ri kelmasligini uqtiradi. U bu asarida to‘liq kub
tenglamalarni yecha olmagani-ni, ammo keyingi avlod orasidan bunday
tenglamani yecha oladiganlari chiqishini aytadi. Darhaqiqat, Hayѐmdan
qariyb 400y. keyin italiyalik matematiklar N. Tartalya vaJ.
Kardanolar kub tenglamalarni kub radikallarda yechish formulasini
topishdi.
Umar Hayѐm geometriyaga ham katta hissa qo‘shgan. Uning Yevklidning V
postulatini «Isbotlash» sohasidagi ishi juda mashhur. Yevklid o‘zining
«Negizlar» asarida V postulatni «Ikki to‘g‘ri chiziqni uchinchi to‘g‘ri
chiziq, bilan kesganda, uning ichki bir tomonli burchaklarining yig‘indisi
qaysi tomonda ikki to‘g‘ri burchakdan kichik bo‘lsa, ular o‘sha tomonda
kesishsin» -deydi. Yevklidning bu ta’rifi unchalik aѐniy bo‘lmaganidan
qadim zamonlardan boshlab matematiklarda shubha tug‘dirgan. Ular bu postulat emas, teorema bo‘lishi kerak, yanglish holda postulatlar qatoriga
kiritilgan deb o‘ylashgan va uni isbotlashga urinishgan ( Lobachevskiy
geometriyasi).
Hayѐm «Yevklid kitobining kirish qismidagi qiyinchiliklarga sharhlar»
nomli asarining parallellik nazariyasiga bag‘ishlangan qismida o‘sha V
postulatga to‘x-talgan. U Yevklidning postulati teorema ekanligini
isbotlash uchun pastki asosidagi ikki burchagi to‘g‘ri bo‘lgan to‘g‘ri
to‘rtburchakni qaragan va agar uning pastki ikki burchagi to‘g‘ri bo‘lsa,
yuqoridagi ikki burchagi ham to‘g‘ri bo‘lishi lozim degan xulosaga kelgan.
Umar Hayѐm «Bitta to‘g‘ri chiziqda perpendikulyar bo‘lgan ikki to‘g‘ri chiziq
to‘g‘ri chiziqning ikkala tomonida ham kesisha olmaydi-ku»—deydi.
Umar Hayѐmning bu ishlaridan bexabar italiyalik matematik J.
Sakkeri (1667-1733) ham V postulat bilan shug‘ullanib, to‘g‘ri to‘rtburchakka
murojat qilgan. Geometriya asoslariga bu to‘g‘ri to‘rtburchak «Hayѐm - Sakkeri
to‘rtburchagi» nomi bilan kirgan.
Mahmud G‘iѐsiddin Koshiy (1402-1474)
Xalq me’morchiligida «Muhandislar sultoni» nomli unvonga sazovor
bo‘lgan atoqli matematik, astronom Jamshid ibn Mas’ud ibn Mahmud
G‘iѐsiddin Koshiy XV asrda ham fanning ko‘p sohalari bilan, shu
jumladan, grafika bilan ham shug‘ullangan. Al-Koshiy o‘z asarlarida
o‘zidan
avvalgi
XI-XIII
asrlarda
matematik
va
geometriklarning
kashfiѐtlaridan foydalandi va o‘zi matematika sohasida buyuk kashfiѐtlar
qildi. U birinchi bo‘lib, o‘nli kasrlarni kashf qildi. Uning ikkinchi
kashfiѐti sonlardan II darajali ildiz chiqarish amali edi. Al-Koshiyning
«Aylana haqida risola» asari aylana uzunligining o‘z diametriga nisbati,
ya’ni «π» sonini hisoblashga bag‘ishlangan. U «π» sonining 17 ta xonali
qiymatini shu sohadagi Yevropa olimlaridan 200-yil ilgari topgan. Uning
asarlari shuni ko‘rsatadiki, o‘rta asrlarda Markaziy Osiѐdagi fanning
rivojlanish darajasi o‘sha davrdagi G‘arbiy Yevropadan bir necha yuz yillar
o‘tib ketgan.
|
funktsiyasi yordamida kiritish mumkin. Kvantlash (inglizcha “quantize”)
operatsiyasi yordamida ijroning ritmik jihatdan notekisliklarini tekislash
mumkin.
Sekvenser
ko‘’pyo‘lchali
magnitofon
bajargan
vazifalarni
bajarganligi sababli (faqat u tovushni emas, MIDI-ma’lumotlarni yozadi),
ko‘pgina sekvenser ishlab chiqaruvchilar o‘z dasturlarining interfeyslarini
oddiy
ko‘pkanalli
magnitofonning
boshqaruviga
o‘xshatib
ishlashga
harakat qiladilar. Shuning uchun ixtiyoriy sekvenserda treklarni, kanallarni
va Start, Stop, Zapis (yozuv), Oldinga aylantirish, orqaga aylantirish kabi
tugmalarni ko‘rishimiz mumkin.
Sekvenserga ma’lumotlarni yozishning asosiy usuli—partiyalar yoki
ularning
qismlarini
MIDI-klaviaturada
yoki
boshqa
ixtiyoriy
MIDI-chiqishga ega bo‘lgan cholg‘uda ijro qilib kiritishdir. Bu elektron zarbli
cholg‘“ular, gitara yoki boshqa ixtiyoriyMIDI interfeysga ega cholg‘u
bo‘lishi mumkin.
Sayqallash oynasi
Ko‘p hollarda yozuv sekvenserning Sayqallash oynasi deb ataluvchi
asosiy oynasida amalga oshiriladi. U ikki qismdan iborat: chap tarafda
yo‘lchalarning nomlari
va ularning parametrlari
(misol uchunMIDI-kanalning),
o‘ng
tarafda
har
bir
yo‘’lchada
yozilganMIDI-ma’lumot
(to‘rtburchaklar ko‘rmishida) hamda qo‘shiq pozitsiyasining lokatori
—
yozuvning
qaysi
joyida
ekanligingizni
ko‘rsatuvchi
vertikal
chiziq
joylashgan.
Avvaliga yozuv amalga oshirilishi lozim bo‘lgan yo‘’lchani tanlash,
o‘zingiz xohlayotganMIDI-kanal va chiqishni o‘rnatish kerak. Yozuv,
mos
holda
RECORD
va
STOP
tugmalari
yordamida
yoqiladi
va
o‘chiriladi. Yozuv pozitsiyalar lokatori joylashgan joydan boshlanadi.
Maxsus tugma yordamida ichki qurilgan Metronomni yoqish mumkin.
So‘ngra, Sayqallash oynasida xosil qilingan musiqiy fragment ustida
quyidagi ishlarni bajarish mumkin: o‘chirish, nusxa ko‘chirish, qismlarga
kesish, boshqa fragmentlar bilan ixtiyoriy tartibda ulash. Bundan tashqari,
Sayqallash
oynasida
quyidagi
amallarni
ham
bajarish
mumkin:
yo‘lchalarni
yaratish,
ularni
nomlash,
qayta
nomlash,
siljitish,
olib
tashlash,
nusxa
ko‘chirish,
so‘ndirish
(qayta
ishlashni
to‘xtatish),
yakkaxonlik
qilish
(tanlangan
yo‘lchadan
boshqalarini
so‘ndirish),
transponirlash.
Siklik yozuv
Oddiy
(chiziqli)
rejimda
ishlashdan
tashqari,
sekvenserlar
ma’lumotni tsiklik rejimda ham yozishlari va qayta ishlashlari mumkin.
Buning uchun fragmentning boshi va oxirini aniqlovchi chap va o‘ng
9
|
tulkixon yer tomon tusha boshlabdi. Yaxshiyamki tulkixonning baxtibor ekan,
pichan g‘aramining ustiga tushibdi va qilgan ishlaridan pushaymon bo‘lib, endi
hech qachon birovlarning ustidan kulmaslikka ahd qilibdi.
Ana ko‘rdingizmi bolajonlar! Bu dunyoda har bir narsaning o‘z hisob-kitobi bor.
Qolaversa, yaxshi bilmagan, tanimagan odamlarning gapiga hech
qachon ishonmanglar Sizlar bilan esa xayrlashib qolaman. Ko‘rishguncha xayr
Ertak tomosha jarayonida bolalar faoliyatini boshqarayotgan tarbiyachi
bolaning xatti-harakatlari munosib baholashi, o‘zi shaxsan namuna ko‘rsatishi,
bolalarni yo‘l qo‘ygan xatolari uchun tanqid qilmasligi, aksincha, tomosha
paytida hushyor bo‘lishi kerakligini aytib o‘tishi zarur. Shuningdek, tarbiyachi
tomoshani
qo‘yish
davomida
bolalarga
har
qanday
xatti-harakat
ma’lum
qoidalarga muvofiq o‘ynalishini, ishtirokchilar ana shu qoidalarga qat’iy
amal qilishlari kerakligini, rollarni ijro etishda mas’uliyatli yondashish
talab etilishini tushuntirib borishi maqsadga muvofiqdir. Tajriba-sinov
ishlari davrida mazkur shartlarga amal qilinishi ta’minlandi.
Tajriba-sinov ishlari davrida yuqoridagi ta’limiy mashg‘ulotlar va
ertak tomoshalardan foydalanish natijasida bolalarda turli vaziyatlarda
o‘zini tutish, atrofdagilar bilan samarali muloqot qilish hamda maqsadga
erishishga intilish kabi sifatlarni shakllantirishga yordam berdi. Shu bilan
birga ularda o‘ziga bo‘lgan ishonch ham yuzaga keldi. Tortinchoq, uyatchan bolalar
esa jamoa a’zolari, atrofdagilar bilan muloqotga kirishishdan tortinish o‘z
kechinmalari,
intilishlaridan
ularni
xabardor
qilish
yo‘lidagi
to‘siq
ekanligi to‘g‘risidagi tushunchalar hosil qilindi.
Tajriba-sinov
ishlarini
olib
borishda
ta’limiy
mashg‘ulotlar,
qo‘g‘irchoq
O‘YIN
tomoshalari
maktabgacha
ta’lim
muassasasi
tarbiyalanuvchilarida
axloqiy-estetik
sifatlarni
shakllantirishning
ta’sirchan omillaridan biri ekanligini tasdiqladi. Ta’limiy mashg‘ulotlar,
qo‘g‘irchoq o‘yin, ertak tomoshalarining tarbiyaviy imkoniyatlari mazkur yosh
davri bolalarida jamoa bilan birga bo‘lishga intilish, kattalar va bolalar
o‘rtasida o‘zaro hamkorlikni yo‘lga qo‘yish, kattalarga hurmat, xushmuomalalik,
68
|
4-misol. X?-42-S0 tengsizlikning yechimini
koordinatalar tekisligida tasvirlang.
Yechish. Sonlar tekisligidagi
hech qanday haqiqiy
sonlar juftining kvadratlari yig‘indisi manfiy
son
bo‘la olmaganligidan, izlanayotgan to‘plam—bo‘sh
(2)
to‘plamdan iborat bo‘ladi.
5. misol. Koordinatalari X2-4u2552x--2u tengsizlikni qanoatlantiruvchi nuqtalarni koordinatalar tekisligida ko‘rsating.
Yechish. Berilgan tengsizlikni muhokama qilinishi
mumkin
bo‘lgan standart
ko‘rinishga keltirish
uchun
teng
kuchli shakl almashtirishlarni bajaramiz, ya’ni
berilgan
tengsizlikni 212 = 2X-—2iu
= (2—2x—
–1)- (22—21u—1) =2 ye (x—17 (u—1)" =2
ko‘rinishga keltiramiz. Bu tengsizlikning yechimlari esa, markazi
(1;
1) nuqtada va radiusi K—=
I 2
ga teng bo‘lgan yopiq
doira nuqtalari, to‘plamidan iborat.
b-misol.
47–4 x— yi? 220 tengsizlikni
qanoatlantiruvchi tekislik nuqtalari to‘plamini ko‘rsating.
Yechish.
X2— 4X—17 20
(224 4X— 4—4—12
2
20—(x:-—
2)
224,
Demak,
izlanayotgan
yechimlar
to‘plami—markazi
(—2, 0) nuqtada va radiusi K=2 ga teng bo‘lgan aylana
va undan tashqaridagi tekislik nuqtalaridan iborat
ekan.
7-misol. 7
17 —2u =50
tengsizlikni qanoatlantiruvchi tekislik nuqtalari
to‘plamini koordinatalar
tekisligida ko‘rsating.
Yechish,
X2 4 12—2u
0
24 (17 —2u—1) 15
«I»? (u—1) = 1. Demak, x–217—2
u
= 0
tengsizlikni markazi
(0,
1) nuqtada va radiusi K—
1 ga teng bo‘lgan
yopiq doira nuqtalari to‘plami qanoatlantiradi.
8-misol. 32—8 x—4—31220 tengsizlikni qanoatlantiruvchi tekislik
nuqtalari
to‘plamini
koordinatalar
tekisligida tasvirlang.
Yechish. 342 —8x— 44312
ia 2
o a tgz 0 (1-174
3
-
-
4
Demak,
izlanayotgan to‘plam
—markazi (5: o) nuqtada
va radiusi K = –bo‘lgan
aylana
va undan
tashqaridagi
tekislik nuqtalaridan iborat.
2-8.
y 2 ax? ko‘rinishdagi tengsizliklarni grafik
usulda yechish
Umuman olganda
u = ah"
parabola
xXOu
koordinatalar
tekisligini hech bir umumiy nuqtalarga ega bo‘lmagan
ikki
sohaga ajratadi
— «parabola ichi»
va «gashqi soha».
u— Hg
(a =
1) parabolani chizib, uning ichidagi yoki tashqi sohasidagi nuqtalar to‘plami u—h? yoki o‘= h» tengsizliklardan
qaysi birini qanoatlantirishini
quyidagicha
muhokama qilish oson bo‘ladi.
Parabolada yotuvchi
V (2;
4) nuqtani olaylik (33-rasm).
Uning .koordinatalari
uchun
42
(4—22—-
= 4—4) tenglik bajariladi. V nuqta orqali ordinatalar o‘qiga
parallel to‘g‘ri
chiziq o‘tkazamiz. Agar V
(2;
4)
nuqtani shu x—2
to‘g‘ri
chiziq
bo‘yicha
«yuqoriga»,
ya’ni ordinatasi
ortib
boradigan qilib ko‘chirsak,
u
holda
u xX2 tengsizlik
bajariladi.
Masalan, A(2; 6)
nuqtani
olaylik.
Parabolaning
«ichi»ga
tegishli
bo‘lgan
A
nuqtaning
ordi-33- rasm.
natasi
parabolada
yotuvchi
V nuqtaning ordinatasidan
katta (624), ammo abssissalari bir xil. Shuning uchun
«parabola ichi»ga tegishli bo‘lgan tekislikning barcha
nuqtalari u»Fh? tengsizlikni
qanoatlantiradi, ya’ni
«parabola ichi»ga tegishli istalgan nuqtaning ordinatasi shu nuqta abssissasi kvadratidan katta. Endi V
nuqtani x=2 to‘g‘ri chiziq bo‘yicha «past»ga, ya’ni ordinatasi kamayadigan yo‘nalishda harakatlantirilsa, u=2xg
tengsizlik
bajariladi.. Masalan,
S (2; —2)
nuqtani
olaylik. Parabolaning «tashqi soha» siga tegishli bo‘lgan S nuqtaning ordinatasi parabolada yotgan V nuqta-v
|
2
Talabalar va professor-o‘qituvchilarning ingliz tilidan bilim darajasini muntazam oshirib borish, shuningdek, 2013–2014 o‘quv yilidan boshlab 3-kurs bakalavr va 1-kurs magistratura talabalariga 11ta mutaxassislik fanlaridan ingliz tilida mashg‘ulot olib borishni tashkillashtirish
Buning uchun ingliz tilini mukammal biladigan 26 nafar professor-o‘qituvchilar jalb etildi va hozirgi kunda ular tomonidan fanlar bo‘yicha ingliz tilida ma’ruza matnlari, taqdimotlar va o‘quv-uslubiy majmualar tayyorlanmoqda
|
bepul onlay o'yin Pacman unutib, bir muncha vaqt uchun ular haqida yangiliklar doirasida shunday uzoq vaqt oldin bu paydo bo'ldi
Endi u o'yin sanoati klassika aylangan o'yinchoqlar bilan o'ynash moda emas
O'sha kunlar eslaydi kim, fikr, his qilish, labirint yurishini ponastolgirovat bo'ladi, va yosh futbolchilar birinchi marta hikoya bilan tanishadilar
Agar labirentin arvohlar qochib Gulan va uning yo'lida nuqtasini ovqat oldin
Ushbu klassik versiyasi, lekin u har xil belgilar bilan bir shunga o'xshash o'yin yaratgan
Karikatura Simpsons, kardan, Mario, masxaraboz, hayvonlar, hasharotlar va boshqalar siz qahramonlar oldin
|
turli zamon va turli soha namoyandalari tomonidan turlicha talqin etilgan.
Masalan, (Sunna bosqichiga xos) diniy talqini–faqat Allohning yagona
ma’bud (sig‘inishga loyiq yagona
zot) ekanligi,
(Islom ma’rifatchiligi
bosqichiga xos) ilmiy talqini dunyodagi jonli va jonsiz, harakatda va
sokinlikda ko‘ringan, o‘tmish, bugun va kelajakka oid narsa va hodisalarning
o‘zaro uzviy bog‘liqligi, yagona manba va manshaga oidligl, uyg‘unligi va
yaxlitligi, (Tasavvuf tariqatlari yoxud irfon bosqichiga xos) tasavvufiy
(irfoniy) talqini-haqiqiy (boqiy) Borliq faqat Haqning Borlig‘i ekanligi,
{Majoz tariqiz bosqichida shakllangan) mumtoz adabiyotimiz namoyandalari ijodida aks etgan qarash-haqiqiy Borliq-Haqning Borlig‘i, bu dunyo—
ya’ni biz ko‘rib turgan moddiy olam esa Haqning mazhari (ko‘zguda namoyon
bo‘lishi), ammo biz insonlar ham ushbu ko‘zgudan (majoz olamidan) tashqarida
emasmiz, shunday ekan, biz asosiy e’tiborni Haq jamoli aks etuvchi ko‘zgu
bo‘lmish inson qalbiga qaratishimiz, insonga mehr qo‘yishimiz, qolaversa,
Alloh yaratgan maddiy olamning har bir zarrasiga mehr va e’tibor bilan
qarashimiz, jiddiy o‘rganishimiz,
ijtimoiy hayotimizni
ham
ma’naviy
qadriyatlarga tayangan holda takomillash-tirib borishimiz lozim. Shunday
qilib, «Majoz tariki»da Tavhid mohiyagi Yangi davr qadriyatlariga muvofiq
keluvchi yangicha talqin oldi Ammo sanab o‘tilgan talqinlarning birortasi
boshqalariga zid emas, milliy ma’naviyatimizda ular mohiyatan bir-birini
to‘ldirib keladilar.
Tavhid
haqiqati
2»
«?»
–
Allohning
barcha
kitoblarida
uqdirilgan, ajdodlarimiz asrlar davomida anglab yetgan
va imon
keltirgan Borliq haqiqati bo‘lib, milliy ma’naviyatimizda Borliq
haqiqati ayni Tavhid e’tiqodida ifodalanadi. Tavhid haqiqatining
mohiyati
shundaki,
yagona
Alloh
irodasi
bilan
biz
ko‘rib
turgan
Borliqning har bir uzvi, qismi, zarrasi o‘zgalari bilan bog‘liq, o‘zaro
aloqadordir. Shu sababli Borliqdagi har bir zarra o‘zgarishi butun
Borliqni o‘zgartiradi, har bir zarradagi o‘zgarish esa, o‘z navbatida,
butun borliqdagi o‘zgarishdan kelib chiqadi. Bu umumjahoniy qonuniyat
aro
yer
yuzida
xalifa
qilib
yaratilgan
Inson
zotining
alohida
imtiyozi
–uning irodasi erkin, unga ongli va ixtiyoriy harakat qilish
imkoni berilgan.
Shu bilan birga
Yer yuzida xalifalik ham
katta
imtiyoz, ham jiddiy mas’uliyatdir
–ongli va hur zot sifatida Inson
har bir qadami uchun butun Borliq oldida mas’ul, har bir xatti-harakatiga Alloh oldida javob beradi. Tavhid haqiqatining yana bir
sirini
e’tirof
etish
kerak.
Borliqning
yagonaligi
shuni
taqozo
qiladiki, undagi eng ibtidoiy makonda siljish harakatidan eng oliy
ma’rifat yo‘llarigacha aslida
bir paytning o‘zida mavjud.
Faqat
insoniy
mantiqning
muayyan
darajada
chekli
ekanligi
bois,
biz
tasavvur etgan zamon va makonda har bir narsa-hodisaning har bir
holati kamolotning muayyan bosqichi doirasida tasavvur qilinadi.
375
|
Fotimayi-Zuxra masjidi () — Ozarbayjon poytaxti Boku shahrining Suraxani tumanidagi Garachuxur aholi punktining Yangi Gunashli turar joyidagi masjid.
Masjid haqida
Boku shahar ijroiya hokimiyatining 1996-yil 21-avgustdagi 1179-sonli buyrugʻi bilan Boku shahrining Yangi Gunashli aholi punktidagi „Fotimayi-Zahra“ masjidining diniy jamoasiga 1,3 gektar yer ajratilib, masjid-madrasa majmuasini qurishga ruxsat berilgan.
Masjid doimiy foydalanishga berilganligi sababli bu hudud toʻsib qoʻyilgan va masjid qurilishi boshlangan. Masjid qurilishi 1990-yillarning oxirlarida boshlangan.
Keyinchalik masjidni toʻliq qurishga ruxsat berilmadi. Boku meri Hojibala Abutalibovning 2002-yil 31-oktabrdagi buyrugʻi bilan avvalgi 1996-yil 21-avgustdagi 1179-son buyrugʻi oʻz kuchini yoʻqotgan deb topildi.
Shundan soʻng, masjidni noqonuniy deb hisoblagan Suraxani tumani Ijroiya hokimiyati masjidga qarshi sudga murojaat qilib, suddan yerni qaytarib berishni va masjidni buzishni soʻragan.
Diniy hamjamiyat Boku shahar Ijroiya hokimiyati rahbarining 2002-yil 31-oktabrdagi buyrugʻini bekor qilishni va noqonuniy xatti-harakatlarni toʻxtatishni talab qilib, qarshi daʼvo bilan chiqqan.
Oʻsha paytda dindorlarning huquqlarini advokat Aslan Ismayılov himoya qilgan. Tuman hokimiyati Boku 2-sonli mahalliy iqtisodiy sudi, Boku Apellyatsiya sudi va Oliy sud jamoatchilikning qattiq qarshiliklariga qaramay, yerni qaytarib olishga va masjidni buzishga qaror qildi.
2009-yilda sud masjidni noqonuniy qurilish sifatida buzish toʻgʻrisida qaror chiqargan boʻlsa-da, 2010-yilda Prezident Ilhom Aliyev masjidni buzish toʻgʻrisidagi qarorni bekor qilib, uni Kavkaz musulmonlari idorasiga topshirdi.
Sud qarorlari Oliy sud Plenumi tomonidan bekor qilingan, Boku apellyatsiya sudi 29-dekabr 2010-yildagi qarori bilan Boku shahar ijroiya hokimiyatining 2002-yil 31-oktabrdagi 613-sonli buyrugʻini bekor qilgan, Suraxani tumani ijroiya hokimiyatining daʼvosi qondirilmagan, Boku Suraxani Yangi Gunashli aholi punktining markaziy massivida joylashgan 1,3 gektar yer maydoni va u yerda qurilgan masjid majmuasi Kavkaz musulmonlari idorasining balansiga oʻtkazilgan.
Qaror kuchga kirdi, ammo masjid toʻliq yaroqsiz holatda. Shunga qaramay, masjid oʻz faoliyatini davom ettirmoqda va odamlar bu yerga ibodat uchun kelmoqdalar.
Fotimayi-Zahra masjidining 2017-yil fevral oyida buzilishi toʻgʻrisidagi maʼlumotlar baʼzi ommaviy axborot vositalari va ijtimoiy tarmoqlarda tarqaldi. Ozarbayjon diniy tashkilotlar bilan ishlash davlat qoʻmitasining diniy tashkilotlar bilan ishlash boʻlimi boshligʻi Aliheydar Zulfugarov masjid Kavkaz musulmonlari idorasiga mahalliy munitsipalitet tomonidan berilishini aytib, masjid haqidagi maʼlumotlarga aniqlik kiritdi.
Manbalar
Bokudagi masjidlar
|
Mehmonlar, ota-onalar, maktab rahbari tadbir yuzasidan o‘z fikr-mulohazalarini
bildirishadi.
O‘qituvchi, murabbiy
ushbu tadbirdan
foydalanayotganda
qo‘shiq
va
raqslarni,
sahna
ko‘rinishi,
ibratli
so‘zlarni o‘z xohishiga ko‘ra tanlashi mumkin.
SAVODXONLIK BAYRAMI
Maqsad:
o‘quvchilarning
savod
o‘rgatish
davrida
olgan
bilimlarini namoish etish; savodli bolalar shodiyonasiga sherik bo‘lish;
o‘quvchilarni bobolar merosiga muhabbat ruhida tarbiyalash;
Jihoz:
chizilgan
rasmlar,
mehnat
darslarida
bajargan
ishlari,
devoriy gazetalar, namunali o‘quvchilarning daftarlari, gullar, pufaklar,
“Savodxonlik muborak” kabi yozuvli shiorlar.
Bayram sinfxonasi yoki maktab zalida o‘tkazilishi mumkin.
Bayramning borishi
:
O‘quvchilar saflangan holda turadilar,
sho‘x kuy yangraydi.
O‘qituvchi:
-Assalomu alaykum,
hurmatli
ota-onalar,
aziz
uztozlar, qadrli mehmonlar!
“Salombergan bolalar” qo‘shig‘i yangraydi.
O‘qituvchi: -Bugun eng quvonchli kun-Savodxonlik bayrami!
Aziz
ota-onalar,
buvijonlar,
farzandlaringizning
ilmikamoli
muborak.
Hurmatli uztozlar, sizlarga esa zukko shogirdlar muborak!
Bugun zukkolarim zafar quchgan kun,
Ilm pallasi zer-zabar quchgan kun.
Yozuvlar nafisu, o‘qishlar teran,
Ikki o‘n olti bir nafar quchgan kun.
O‘quvchi:
onamiz chandon sakratdi,
Lola opa kuyi xandon sayratdi.
Makabim quchog‘in gulday yayratdi,
Parvozi bir sinf zafar quchgan kun.
O‘qituvchi: -Ofarin zukkolar, ayyom muborak!
O‘quvchi:
-Ustozim eng avval, sizga muborak.
Bergan bilimmgiz-bizga muborak,
Toki tirikdurman unutmam sizni,
Yoshingiz chulg‘ansin, yuzga muborak!
“Muallim” qo‘shig‘i yangraydi.
171
|
"Navbahor": Mustaqillik bayrami muborak bo‘lsin! - Спорт - Скачать музыку бесплатно новинки музыки 2016-2017
"Navbahor": Mustaqillik bayrami muborak bo‘lsin!
Комментариев: 0 Просмотров: 507 Дата: 1-09-2016, 13:21 Bugun Vatanimiz mustaqillikka erishgan kunning 25 yilligi katta shoddu xurramlik bilan nishonlanmoqda. Aziz yurtdoshlar! Barchangizni "Navbahor" futbol klubi rahbariyati, jamoa a’zolari va xodimlari nomidan O‘zbekiston Respublikasi davlat mustaqilligining 25 yilligi bilan chin yurakdan muborakbod etadi. O‘zbekistonimizning gullab-yashnashida munosib xissa qo‘shib kelayotgan halqimizga eng aziz, eng qadrli va eng ulug‘ kunda baxt, osoyishtalik, uzoq umr, sihat-salomatlik tilab qolamiz. Osmonimiz doimo tinch va musaffo, mutsaqilligimiz abadiy bo‘lsin! Istiqlolimizning 25 yillik to‘yi muborak bo‘lsin! Manba: Stadion.uz
|
Qaysi bir o-zorin aytay jonima ag‘-yor(i)ning
Qaysi bir og‘-ritqanin ko‘ng-lumni dey dil-dor(i)ning
Nodirabegim:
Sen bila o-lam munavvar mehri davron-durmusen?
Mulk(i)-dur sen-din muzayyan shohi Turon-durmusen
Erkin Vohidov:
Tarixingdir ming asrlar ichra pinhon o‘zbegim
Senga tengdosh Pomir-u oqsoch Tiyanshan o‘zbegim.
Yuqorida ta’kidlaganimizdek, aruz nazariyasi harfga asoslangan,
shuning uchun mumtoz g‘azallar arab harfidan kirill harfiga o‘girilganda sehr, mehr, moh, roh kabi so‘zlardagi qisqa unli e’tiborga olinishi
kerak edi.
Har
bir g‘azalning birinchi bayti, ya’ni matla’i qaysi ohangda
o‘qilsa, keyingi baytlar ham o‘sha maromga moslanishi lozim. Chunki
aruz vazni musiqiylikka asoslangan. Buni, ayniqsa, keksa xofizlarimiz
kuylagan qo‘shiqlarni tinglaganda amin bo‘lamiz. Agarda biz mumtoz
she’riyatimizni aruz qoidalariga rioya qilib o‘qisak, undagi maromiy
mavj, musiqiy ohang, rubobiy zavqu-shavq beruvchi serjilo jozibasini
his etamiz.
Sari” (4) bahri. Bahrning sari’ (tez) atalishiga sabab taf’ilalari-ning lafzda tezligi. Xatib Tabriziyning fikricha, “sabab talaffuzda
vatadga nisbatan tez kechadi””!. Sari’ni tashkil etuvchi ruknlar sababdan boshlanadi. Uning uchta rukndan iborat har misrasida yettita sabab
joylashgan.
Asliy ruknlarining soni oltita. Sari”, har hil ruknlardan tarkib topgan:
Y эждa (Yлдyлa o‘zindia
Y yядa (Yмбилa (лбидa
31.28540219775 м) «I 5 ayan 2 Aka MAH ce.)
67
|
joylashgan hududda bug‘lanayotgan atomlar elektron dasta bilan ta’sirlashib
qisman vonlashadi (rasm. 2,1).
|
2019-yil 1-yanvar holatiga ko‘ra, O‘zbekistonda avtomobillarga gaz to‘ldirish kompressor shoxobchalari (AGTKSh) soni 692 tani tashkil etgan, joriy yilda yana 15 ta shoxobcha qurilishi uchun ruxsat berilgan. Ayrim manbalarda “O‘ztransgaz” aksiyadorlik jamiyati mavjud shoxobchalarda oylik limit miqdorini 12 dan 17 foizgacha qisqartirgani aytilmoqda. Bu hududlardagi gaz quyish shoxobchalarida narx-navoning o‘zboshimchalik bilan oshirishga sabab bo‘ladimi? O‘zA nashri mazkur savolga javob berdi.
“O‘ztransgaz” aksiyadorlik jamiyatidan ma’lum qilishlaricha, “O‘ztransgaz” har yili 1-sentyabrga qadar iste’molchilarning zaruriy gaz hajmlari to‘g‘risidagi talabnomalarini yig‘ib, ularni “O‘zbekneftgaz” aksiyadorlik jamiyatiga kiritadi.
“O‘zbekneftgaz” ham o‘z navbatida har yili 1-avgustgacha bo‘lgan muddatda kelgusi yil uchun tabiiy gazni qazib olish, qayta ishlash, uzatish, saqlash, taqsimlash bilan bog‘liq gazga bo‘lgan ehtiyoj va texnologik yo‘qotishlarni aniqlaydi.
Xulosalar 15-sentabrga qadar Iqtisodiyot va sanoat vazirligiga taqdim etiladi. Vazirlik tomonidan tabiiy gaz balansi resurs hajmlari taqsimoti (oylik, yillik shaklda) tasdiqlanib, “O‘zbekneftgaz”ga, so‘ng ijrosini ta’minlash uchun “O‘ztransgaz”ga yetkaziladi.
“O‘ztransgaz” mazkur (oylik, yillik shakldagi) tabiiy gaz balans hajmlarini hududiy gaz ta’minoti filiallari kesimida hududlardagi AGTKShning iste’mol qilgan gaz hajmlaridan kelib chiqib, mutanosib ravishda taqsimlaydi, filiallarga jo‘natadi.
Hududiy gaz ta’minoti filiallari esa, har bir iste’molchi kesimida resursni taqsimlab, ular bilan belgilangan tartibda tabiiy gaz yetkazib berish shartnomalarini imzolaydi.Shunga ko‘ra, iste’molchilarni gaz bilan barqaror ta’minlash, uzilishlarning oldini olish, eng asosiysi, mo‘tadil narx siyosatini yuritish choralari ko‘rilmoqda.
Xususan, O‘zbekiston tabiiy gaz iste’molchilarini barqaror tabiiy gaz bilan ta’minlash maqsadida hududiy gaz ta’minoti filiallarida kecha-yu kunduz xizmat ko‘rsatadigan Avariya dispetcherlik xizmatlaridan tashqari, qo‘shimcha muhandis texnik xodimlardan iborat – Avariya tiklash brigadalari tashkil qilingan. Ular kerakli asbob-anjomlar, mashina mexanizmlar, payvandlash agregatlari va boshqa zaruriy texnik vositalar hamda material texnik resurslar bilan to‘la ta’minlangan.Shuningdek, barcha gaz taqsimlash punktlarida navbatdan tashqari rejim sozlash ishlari o‘tkazilib, kunlik nazorat o‘rnatilgan. Aholi xonadonlarida tabiiy gazdan oqilona va xavfsiz foydalanish, is gazidan zaharlanishning oldini olish bo‘yicha teleradio va matbuotda muntazam targ‘ibot-tashviqot ishlari olib borilmoqda.
Bosh Prokuratura huzuridagi Majburiy ijro byurosi hamda “O‘zdavneftgazinspeksiya”ning hududiy bo‘linmalarining joylardagi xodimlari bilan gaz ta’minoti filiallari hamkorlikda gazdan oqilona va tejamkorlik bilan foydalanish, gazdan noqonuniy foydalanilayotgan iste’molchilarni aniqlash, debitor qarzdorlikni kamaytirish bo‘yicha chora-tadbirlar ishlab chiqilgan. Ayni vaqtda hududlarda bu boradagi ishlar izchil davom ettirilmoqda.
|
«
bo‘lagi. Yo‘lakiya Chiqit labini tor
kesma sarasi pujudti keltiri; An
"ol-u isettonligini Cho‘quron (Kili-Xaa) pispexisligi b-n birzantara
2, Kilikiya dovonidan o‘tin shoh y
y. Turkiyani Suriya b-n boladi.
KILIMANJARO (szahili tilid –
=zvuqlik hujosi tar) —Sharqiy Af
pana puldan ku, Tanuiniya ho‘l
maa. Ban. 395
m (Afrika materigizi
ti erg bezana cho‘qri), O‘zaro qo‘shilib
Qil U
so‘ngan
upa Tib (5898
1); Mann (9954) m Shira (4006
Horn iborat K. asosan traibalalik
19 fomlanglaridn burila. Jon!
Jan. torbiy 2 barirlariga yili
1000-3000 mm yori bishi. Shu qismi
a 1000 v Barman savinaar,
"00 m tish 9 turi o‘rmonlari bor
200 mana 301 eronak O‘simliklari,
Koti o‘lan xt
|
Subsets and Splits
No community queries yet
The top public SQL queries from the community will appear here once available.