text
stringlengths
7
335k
164 14-606 IQTISODIY MASHQ Jadvallar bilan ishlash
huquqiy xususiyatdagi arizalar, shikoyatlar va boshqa hujjatlay tuzadi; fuqarolik ishlari hamda ma’muriy huquqbuzarlik to‘g‘risida ishlar bo‘yicha sudda, boshqa davlat organlarida, jismoniy yuridik shaxslar oldida vakillikni amalga oshiradi; gar sifatida ishtirok etadi; tadbirkorlik faoliyatiga yuridik xizmat ko‘rsatadi. Advo qonun hujjatlaridaman etilmagan boshqa turdagi yuridik yor ham ko‘rsatishi mumkin. Darhaqiqat, huquqiy masala bo‘yicha murojaat qilin jismoniy yoki yuridik shaxs o‘zini qiynayotgan huquqiy masa bo‘yicha to‘liq ma’lumotga ega bo‘lishini advokat ta’minlashi ker Advokatning huquqiy masala bo‘yicha bergan javoblari og‘zaki yo yozma shaklda bo‘lishi ham mumkin. Advokat o‘ziga huquqiy masalada murojaat qilgan jismon va yuridik shaxslarning huquq hamda qonuniy manfaatlar himoya qilish mazmunidagi arizalar, shikoyatlar va bo hujjatlarni tuzadi. Masalan, tergov davrida himoyalanuvchi sha bilan advokat tomonidan qonuniy talablar ko‘rsatilgan il moslar berilsa, lekin ular tergovchi tomonidan asossiz r qilinsa, ularga nisbatan boshqacha tarzda munosabat bildiril holatlarni inobatga olib, tushuntirishlar olish, foto, video olish va boshqa harakatlar tushuniladi. Advokatlar Fuqarolik ishlari hamda ma’muriy huquqbuzarl to‘g‘risidagi ishlar bo‘yicha sudda, boshqa davlat organlarid huquq va manfaatlarini himoya qilish uchun vakillikni amal oshiradilar. Himoya ostiga olingan shaxs o‘zining huquq va qonun manfaatlarini tergov va sudda himoya qilish uchun huquqiy salo hiyati yetarli emasligiga ko‘zi yetsa, uning nomidan advokat vak sifatida ishtirok etib, harakatlarni amalga oshirishi mumki Bu esa ishning haqqoniy bo‘lishini ta’minlaydigan mezo hisoblanadi. Advokatlar sheriklik shartnomasiga asosan tadbirkorli subyektlariga huquqiy masalalarda ularga yuridik xizmat ko‘rsati mumkin. Advokat tadbirkorlarning huquq va manfaatlarini davla idoralarida himoya qilishi, tadbirkorlarning roziligi bila ularni xabardor qilgan holda zaruriyat tufayli tegishli joylarda hujjatlarni yozma so‘rovnoma asosida olishi mumkin. 68
Jinsiy tarbiya 6 Doktor D: ERKAK JINSIY A'ZOSI KICHIKLIGI
Eng ko'p o'qilgan xabarlar Quvayt Yamandagi bolalar uchun 59 mln dollar moddiy yordam o’tkazadi 17 07 18 10:03:00 Istanbulda “15-iyul Demokratiya va Milliy birlik kuni” kasb etgan manzara Erdo’g’an takror Prezident etib saylanishi ortidan birinchi rasmiy tashrif doirasida bugun Ozarbayjonda Biz bilan aloqa Turkiya Teleradio Kompaniyasining Rasmiy Web Sayti Xizmat: Anadolu Agentligi, (AA), Agence France-Press (AFP), Associated Press (AP), Reuters, Deutsche Press Agentur (DPA), ATSH, EFE, MENA, İTAR TASS, XİNHUA agentliklardan talif haqiga ega meteriallarni o'z ichiga olmoqda Materiallar va xabarlar ruxsat olinmasdan turib ishlatilmaydi va ko'chirilmaydi TRT, chet el bilan aloqasi bo'lgan saytlarning mazmunidan mas'ul emas
298 Hayhot Bahs va tortishuvsiz qiziqmas hayot, Shuni anglab oling, ey o‘g‘il-qizlar. Kuchlilar fikrida sobitdir, hayhot, Boshqa bittasini izlar kuchsizlar. Savol-javob – Hamma fandan bir ustoz, bolam, Dars berolmas, ko‘tarmas zamon. – Hamma fanni bitta bola ham O‘zlashtira olmas, dadajon! Ҳайҳот Баҳс ва тортишувсиз қизиқмас ҳаёт, Шуни англаб олинг, эй ўғил-қизлар. Кучлилар фикрида собитдир, ҳайҳот, Бошқа биттасини излар кучсизлар. Савол-жавоб–Ҳамма фандан бир устоз, болам, Дарс беролмас, кўтармас замон. –Ҳамма фанни битта бола ҳам Ўзлаштира олмас, дадажон!
Ispaniyada 100 yoshga kirgan ayol koronavirusdan butunlay sog`aydi Yuz yoshni qoralagan ayol koronavirusdan sog`ayib, uyiga javob berildi. Bemor Asturiya viloyatining Aviles shahridagi kasalxonada davolangan, deb xabar bergan Muxtoriyatlar hamjamiyati sog`liqni saqlash departamenti.“Bugun biz uchun quvonchli kun. San Agustin de Aviles Universiteti kasalxonasida COVID-19 virusiga chalingan birinchi bemor tuzalib chiqdi. Gap 100 yoshga kirgan ayol haqida bormoqda.“, — deyiladi sog`liqni saqlash departamentining Twitterda tarqatgan xabarida.2 aprelgacha Ispaniyada koronavirusga chalinish bo`yicha 110 mingta holat aniqlandi, ulardan 10 ming bemor vafot etdi. Asturiya viloyatida koronavirusni yuqtirib olganlar 1,4 mingga etgan, qurbonlar soni 69 kishini tashkil etdi, deyiladi mazkur xabarda.
Klapan (nemischa Karre) —havo, gaz, suyuqlik yo‘lini ochib-yonib turuvchi qurilmalarning detallaridan biri. Masalan, ichki yonuv dvigatellarining klapani (76-shakl, a), ventilB klapani (76-shakl, 6) vash. k. Klapanlar qon , struksiyasi jihatidan har xil bo‘ladi. Ishlash sharoitiga qarab ular har xil materkaldan yasaladi. Kompleks chizma—buyum yoki detalning bir tekislikka joylashtirilgan, o‘zaro proyeksion bog‘lanishda bo‘lgan ikkita, uchta yoki undan ko‘p ortoganal nroyeksiyalari. Qonoid —yasovchi to‘g‘ri chiziqning ikkita yo‘naltiruvchi chiziqqa (ulardan biri to‘g‘ri chiziq, ikkinchisi egri chiziq) hamma vaqt tegib harakat qilishidan hosil bo‘ladigan chiziqli egri sirt (77-shakl). Bunda yasovchi to‘g‘ri chiziq o‘zining harakati davrida hamma vaqt berilgani biror tekislikka parallel bo‘lib qolishi kerak. Shuning uchun ham konond parallelizm tekisligiga ega bo‘lgan sirt deyiladi. Qoyoid paralellizm tekisligiga pa-rallel bo‘lgan tekislik bilan kesilsa, hamma vaqt to‘g‘ri chiziq hosil bo‘ladi. Konstruktor —mashina, mexanizm, binolar, inshootlar loyihasini tuzuvchi injener. Konstruksiya {latincha sopyoPo —tuzilish) — 1. plan qismlarining o‘zaro joylashishi, inshoot, mog‘tm-na va Sh. J. ning tuzilishi; 2. mashina, in-yuoot, machta va shunga o‘xshash injenerlik qurilmalari yoki ularning murakkab elementlari. 76-shakl. 77-shakl. 44
3 qurilish material——lari n boshqa yuklar 30-rasm. Chiziqli belgilarda miqdor, sifat va yo‘nalishlarning ko‘rsatilishi shu yo‘sinda bo‘lishi, ya’ni ko‘mir, yog‘och, qurilish materiallari, boshqa yuklar 1 mm yo‘g‘onli 5 ming t. 80
AMALIY MASHG‘ULOTLAR O‘rmon xakida tushuncha. O‘rmonlarda daraxtlar miqdorini aniqlash. O‘rmon daraxtzorlari ostida tabiiy qaytadan tiklash o‘rmon bilan qoplan magan maydonlarda olib boriladi, Bunday jaraѐn yirik pishib yetilgan daraxtzorlarda kuzatiladi. Ushbu ishlarni bajarish daraxtlarni ma’lum maydonda joylashishga xam bog‘lik buladi. Natijada hisoblash ishlari uchun ma’lum maydonchalar tashkil etiladi. K|alin o‘sib rivojlangan o‘spirin daraxtchalar da (1 ga da 10 mingdan ko‘p bo‘lsa) xar bir maydonga ulchami 4 m2 dan iborat bo‘lib, maydonchalar yig‘indisi kuzatuv utkazilaѐtgan umumiy maydonning 0, 5% tashkil etish kerak. O‘sib rivojlanaѐtgan o‘spirin daraxtlarning qalinligi O‘rtacha (1 ga da 3,1-10 mingdonagacha bo‘lsa) maydonchalar ulchami 10 mdan iborat bo‘lib, maydonchalar yig‘indisi kuzatuv utkazilaѐtgan maydonning 1% ni tashkil etadi. Unchalik qalin bo‘lmagan siyrak o‘sib rivojlanaѐtgan ѐsh daraxtzorlarda (1 ga da 3 mingdona nihol bo‘lsa) maydonchalar ulchami 20 m2 bo‘lib, ular yig‘indisi kuzatuv utkazilaѐtgan maydonning 25% ni tashkil etadi. Tabiiy o‘sib rivojlanaѐtgan qalin o‘rmonzorlarda videllar bo‘yicha 5 ga da 30 ta maydoncha, 5-10 ga da 50 ta maydoncha va 10 ga dan ko‘p bo‘lsa 100 ta maydoncha tashkil etiladi. Maydonchalar orasidagi masofa kuyidagicha formula asosida aniqlanadi: R= S/n Bunda, S -kuzatuv utkazilaѐtgan maydon, m2; p-xisoblash maydonchalari soni. Maydonchalar kvadrat shaklida tashkil etiladi. Ularning burchaklarida maxsus ulchamdagi burchak koziklari o‘rnatiladi. Ularda uning o‘lchamlari va tartib raqami ѐzib quyiladi. Daraxtzorlar zichligini aniklash-Daraxtzorlar zichligi deganda ma’lum ulchamdagi maydonda o‘sib rivojlanaѐtgan daraxtlar soni tushuniladi. Bu ikkinchi darajali ko‘rsatkich hisoblanadi. U o‘rmon tulikligi va zaxirasiga ta’sir ko‘rsatadi, lekin ularni
R, = R, ir; R, bunda R,, »! R. vaR, —koordinata o‘qlariga nisbatan Fx, Oy, Oz ba ixtiyoriy yo‘nalishdagi «pp»ga nisbatan gidrsstatik bosim. Ushbu xossani tasdiqlash uchun suyuqlik ichidan tetraedr shaklidagi kichik hajm ajratib olamiz. Uning tomonlari F, du, 9! bo‘lsin, massasi esaR! dx, du, p ga teng (2.2-rasm).
Marketing strategiyasining zarur elementi bozor qatnashchilari faoliyatini hisobga olgan holda bozorga chiqadigan mahsulotlarning sifat va miqdor ko‘rsatkichlarini belgilab olishdir. Korxonaning umumiy strategik maqsadi belgilab olingandan so‘ng, uni amalga oshirishga doir zarur choralarni batafsil ishlab chiqiladi. Bular: —bozorga qanday tovarni qanday assortimentda va qanday baholar bilan kiritish; —tovarlarni rejalashtirilgan miqdorda sotish uchun qanday shart-sharoitlar kerakligini aniqlash; —tovarlarni yetkazib berish qanday kanallar orqali va qanday hajmlarda amalga oshirilishini belgilash; —talabga ta’sir ko‘rsatish va sotuvni rag‘batlantirish uchun qanday vositalardan foydalanish maqsadga muvofiqligini aniqlash; —sotuvdan keyin ko‘rsatiladigan xizmat qanday bo‘lishi va uni kim amalga oshirishini belgilab olish. Marketing faoliyati taktikasini belgilab beruvchi mana shu masalalarni biron bo‘g‘inida uzilish bo‘lib qolishi mo‘ljaldagi barcha ishlarni barbod bo‘lishiga olib kelishi mumkin. Marketing faoliyatining tayyor yo‘l-yo‘rig‘i yo‘q. Talabga ta’sir ko‘rsatishning usul-amallari har bir korxona va bozorga kiritiladigan har bir tovar uchun yangidan ishlab chiqiladi. Chet mamlakatlarda buning uchun maxsus firmalar va institutlar tashkil etilgan. Yirik korxonalardan birontasi marketing bilan shug‘ullanadigan maxsus bo‘lim (yoki xizmatsiz) tirikchilik qila olmaydi. - Marketing faoliyatida reklama muhim narsa hisoblanadi. Reklamaning vazifasi—mavjud bozor segmentini mustahkamlab borish, yangi-yangi xaridorlarni topib borish, yangibozorlarni shakllantirish orqali iste’molchilar doirasini kengaytirishdir. Biroq, xaridorning psixologiyasi uchun firmaning iste’mol bozoridagi obro‘-e’tibori va tovar markasining muhim ahamiyatini alohida ta’kidlash zarur. Sotuvni rag‘batlantirish marketingning vazifalaridan biri bo‘lib, bozorga kiritiladigan tovar realizatsiyasini rejalashtirilgan miqdorga yetkazishga imkon beradi. Demak, u qilingan sarf-xarajatlarning o‘rnini to‘ldirib, foyda olishga imkon beradi. Sotuvni rag‘batlantirish uchun yarmarkalar, mollar sotiladigan 101
Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2018-yil 28-iyundagi “Ipak yoʻli” turizm xalqaro universitetini tashkil etish toʻgʻrisida”gi PQ-3815-sonli qaroriga asosan tashkil etilgan “Ipak yoʻli” xalqaro turizm universitetining asosiy maqsad va vazifalari sirasiga Oʻzbekiston Respublikasi turizm salohiyatiga munosib hissa qoʻshishga qodir yuqori malakali professional kadrlarni tayyorlash, xalqaro turizm sohasida ilmiy-tadqiqot va ijodiy ishlarni amalga oshirish, Shanxay hamkorlik tashkilotiga aʼzo mamlakatlar orasida tarixiy va madaniy-gumanitar aloqalarni mustahkamlash kiradi. Tashkil etilishining ilk kunlaridan boshlab, universitet mehnat jamoasi tomonidan dunyoning 37 davlatida joylashgan turizm, mehmondorchilik va servis sohasi uchun professional kadrlarni tayyorlashga ixtisoslashgan 58 tanufuzli oliy taʼlim muassasalari vakillari bilan uchrashuvlar oʻtkazildi. Buning natijasida Ispaniyaning Iberiya – Amerika ittifoqi ekspertlari, UNWTO Butunjahon turistik tashkiloti ekspertlari, Fransiyaning Parij fanlar akademiyasi ekspertlari, Turkiya Fanlar akademiyasi, Xitoy Xalq Respublikasining Gongkong politexnika universiteti, AQSHning Amerika mehmonxonalari assotsiatsiyasi ekspertlari bilan hamkorlik oʻrnatilib, bunday hamkorlik natijasida, tashkil etilganiga bor-yoʻgʻi bir yil boʻlgan mazkur universitet nufuzli SUN (Silkroaduniversitiesnetwork – Ipak yoʻli universitetlari) internet tarmogʻining toʻlaqonli aʼzosi boʻldi. Shu bilan birgalikda, UNWTO Butunjahon turistik tashkilotining TEDQualcertification tizimi orqali sertifikatsiyadan oʻtish borasida “yoʻl xaritasi” tuzilib, tasdiqlandi va universitet taʼlim jarayoniga xorijiy mutaxassislarni jalb etishga qaratilgan ishlar davomida TICA, DAAD, KOICA, Erasmus+, JICA, AHLEI, YUNESKO kabi xalqaro tashkilotlar bilan hamkorlik oʻrnatildi. 2018/2019 oʻquv yili natijalariga koʻra Indoneziya Respublikasining Surakartashahrida joylashgan Saxid turizm instituti, Djakarta shahrida joylashgan Saxid Politexnika institutlari bilan uchta taʼlim yoʻnalishi boʻyicha, Xitoy xalq Respublikasining Guylin universiteti, Chexiya Respublikasining Logistika Oliy maktabi, Turkiya Respublikasining Turizm akademiyasi kabi nufuzli oliy taʼlim muassasalari bilan qoʻshma taʼlim dasturlari haqidagi kelishuvlarga erishilib, 2019/2020 oʻquv yilidan boshlab, Oʻzbekistonlik talaba yoshlar turizm sohasida xalqaro nufuzga ega xorijiy oliy taʼlim dargohlarida oʻqish baxtiga muyaassarboʻlishdi. “Ipak yoʻli” turizm xalqaro universiteti bugungi kunga qadar dunyoning 43 tamamlakatida joylashgan 52 ta nufuzli universitetlar bilan oʻzaro hamkorlik haqida memorandumlar tuzilgan. Xususan, 2019-yilning may oyida Xitoy Xalq Respublikasida oʻtkazilgan Xitoy Xalq Respublikasi va Markaziy Osiyo mamlakatlari orasida IV Hamkorlik Forumi ishi doirasida Xitoy Xalq Respublikasining Shandun viloyati turizm va mehmondorchilik kolledji bilan oʻzaro hamkorlik toʻgʻrisida memorandum imzolanib, qisqa muddat ichida “Ipak yoʻli” turizm xalqaro universitetining uchta talabasi mazkur kolledj tomonidan ajratilgan grant doirasida Shandun turizm va mehmondorchilik kolledjida taʼlim olish huquqiga ega boʻlishdi. Bugungi kunda universitet mehnat jamoasi Buyuk Britaniya taʼlim Qoʻmitasining nufuzli “CreativeSpark” granti sohibi hamdir. Grantning asosiy maqsadi talabalar  kreativ fikrlash qobiliyatini rivojlantirish, ingliz tilida muloqot olib borish koʻnikmalarini rivojlantirish hamda tadbirkorlikka oʻrgatishdir. Mazkur yoʻnalishdagi ishlar natijasini yoritar ekanmiz, “Ipak yoʻli” turizm xalqaro universitetining 2-kurs talabasi Aziza Ashurovaning yutuqlarida toʻxtalmasdan ilojimiz yoʻq, zero u Buyuk Britaniya taʼlim Qoʻmitasining nufuzli “CreativeSpark” granti doirasida oʻtkazilgan tanlovning final bosqichiga yoʻllanmani qoʻlga kiritib,  Oʻzbekiston Respublikasi turizm salohiyatini innovatsion texnologiyalar sohasida rivojlantirish mavzusiga bagʻishlangan start-ap loyihasini taqdim etdi. 2019-yilning iyul oyi davomida universitetning 3 nafar xodimi va 10 nafar talabasi Italiya Respublikasining Rim shahrida joylashgan I.P.S.S.A.R. TorCarbone, viadiTourCarbon institutida, shu yilning avgust oyi davomida esa universitetning 2 nafar oʻqituvchisi va 8 nafar talabasi Indoneziya Respublikasining Gunadarma universitetida oʻquv-ishlab chiqarish amaliyotini oʻtashdi. “Ipak yoʻli” turizm xalqaro universiteti talabalarining xalqaro andozalarga muvofiq taʼlim olishi imkoniyatlarini kengaytirish maqsadida ham qator ishlar amalga oshirilayotgan boʻlib, bular orasida Buyuk Britaniya Taʼlim Qoʻmitasining besh yillik loyihasi doirasidagi rejaga muvofiq, 2019-yilning oktyabr oyidan boshlab universitet qoshida “Englishclub” tashkiloti talabalarni mustaqil ravishda ingliz tilida ish yuritishga oʻrgatishga qaratilgan faoliyatini boshlaganligini tilga olish joiz. Universitet rahbariyati tomonidan axborot-resurs markazi tarmogʻining UNWTO Butunjahon turizm tashkilotining “E-library” xalqaro elektron kutubxonasi tarmogʻiga ulanishiga erishilgani esa, universitet professor-oʻqituvchilari tarkibi va talabalariga beqiyos sovgʻa boʻlib, albatta qoʻshimcha qulayliklar tugʻdirdi. Universitet jamoasi tomonidan bor yoʻgʻi bir yil ichida bakalavriatning kunduzgi taʼlim yoʻnalishlari uchun 13 ta, sirtqi taʼlim yoʻnalishlari uchun 5 ta, magistratura  taʼlim yoʻnalishlari uchun 3 ta kredit taʼlim texnologiyalariga asoslangan taʼlim dasturlari yaratildi. Ahamiyatlisi, mazkur taʼlim yoʻnalishlari boʻyicha dasturlar, xalqaro standartlar va Bolonya taʼlim jarayoni talablariga mos ravishda, bevosita    Ispaniyaning Iberiya – Amerika ittifoqi ekspertlari, UNWTO Butunjahon turistik tashkiloti ekspertlari, Fransiyaning Parij fanlar akademiyasi ekspertlari, Turkiya Fanlar akademiyasi, Xitoy Xalq Respublikasining Gongkong politexnika universiteti, AQSHning Amerika mehmonxonalari assotsiatsiyasi ekspertlari ishtirokida ishlab chiqilib, ularning ingliz tilida yaratilganligi bugungi kunda universitetda faoliyat yuritayotgan xorijiy mutaxassislar va talabalarga qoʻshimcha qulaylik yaratib berdi. - Oʻzbekiston Respublikasi turizm sohasini 2019-2025-yillar davomida rivojlantirish konsepsiyasida yoritilgan masalalar zamirida yotgan boʻlib, mamlakatimiz turizm sohasi vakillari, shu jumladan “Ipak yoʻli” turizm xalqaro universiteti mehnat jamoasi oldida ham, mamlakatimizga tashrif buyurayotgan turistlar sonini 10 million kishiga yetkazish vazifasi turibdi. Bunday miqdordagi turistlarga xizmat koʻrsatish uchun, bizga avvalambor, oliy toifadagi, yuqori malakali kadrlar zarur, - deydi “Ipak yoʻli” turizm xalqaro universiteti oʻquv va tarbiyaviy ishlar boʻyicha birinchi prorektori, iqtisodiyot fanlari doktori, professor B.Toʻrayev. - Bugungi kunda mamlakatimizda 8 ta yoki 9 ta oliy taʼlim muassasasi mehmonxona biznesi, restoran biznesi sohasi uchun mutaxassislarni tayyorlashga ixtisoslashgan, ammo ularning birortasi ham UNWTO Butunjahon turistik tashkilotining TedQual sertifikatiga ega emas. Oʻz navbatida esa, universitetimiz tomonidan tayyorlab berilayotgan kadrlar, UNWTO Butunjahon turistik tashkiloti tomonidan tan olinishi mamlakatimiz nufuzi uchun oʻta muhim. Bor yoʻgʻi besh oldin, biz bu haqda gapirganizda, bizning ustimizdan kulgan ekspertlar, oxirgi bir yil davomida universitetimizga nisbatan katta qiziqish bildirib, hatto taʼlim yoʻnalishlari dasturlarini ishlab chiqishda oʻz xolisona fikrlarini bildirib kelishmoqda. Bugunning oʻzidayoq, Oʻzbekistonimiz turizmning koʻplab yoʻnalishlarida birinchi oʻntaliklardan joy egallab kelmoqda, masalan turizm uchun xavfsiz mamlakat sifatida yoki gastronomik turizm sohasida. “Ipak yoʻli” turizm xalqaro universitetiga 2018/2019 oʻquv yilida 137 nafar talaba qabul qilingan boʻlsa, 2019/2020 oʻquv yilida bu koʻrsatkich universitetning bakalavriat, magistratura, qoʻshma taʼlim dasturlari boʻyicha 500 nafar talabaga yetdi. Buning zamirida mamlakatimiz turizm sohasi oliy toifadagi malakali professional kadrlarga nechogʻlik katta ehtiyoj sezayotganligi yotibdi. Universitet mehnat jamoasi tomonidan arsga tatigulik bir yil davomida erishilgan yutuqlar haqda ularning koʻzlaridagi ishonch va shijoatni koʻrar ekanmiz, bu ulugʻ maqsad sari hali koʻplab yutuqlarga erisha olishligimizga biz ham ishondik.
sodir bo‘lsa, yangi qonunlar qabul qilinishi mumkin va ayrim valuta cheklovlari o‘rnatilishi mumkin. Natijada, mijoz o‘zi xohlamagan tarzda kreditni qaytara olmaydi. Ana shunday to‘satdan o‘zgaradigan omillarga inflatsiya sur’ati, valuta kursi dinamikasi, ssuda kapitali bozorining holati va boshqalar misol bo‘la oladi. 9.5. Xalqaro kreditlar bo‘yicha risklar va ularni boshqarish Yuqorida ko‘rsatib o‘tilgandek, kreditning foiz stavkasi bu bank qo‘ygan investitsiyaning bahosi hisoblanadi. Xalqaro bank krediti bahosi xuddi har bir moliyaviy aktiv bahosi singari o‘zida ikki narsani, ya’ni risksiz komponent va risk uchun mukofotlarni mujassamlashtiradi. Risksiz komponentning bahosi o‘z-o‘zidan daromadning minimal stavkasi talabidan kelib chiqadi. Bu bozor uchun normal hisoblanib, bunda inflatsiyaning ham o‘rni bo‘ladi. Risksiz komponent uchun ko‘pincha hukumatning qisqa muddatli qimmatli qog‘ozlari foizi olinadi. Risk uchun mukofotning bahosi o‘zida 3 omilni mujassamlashtiradi: 1. Likvidlik riski uchun mukofot. 2. Foizli risk uchun mukofot. 3. Kursli valuta riski uchun mukofot. Bularga izoh beradigan bo‘lsak, masalan, likvidlik riski bu mijozning kreditni qaytarmasligining eng katta xavfi hisoblanadi. Bu yerda bankdan kredit xavfsizligini oshirish talab qilinadi. Chunki bu yerda mijoz kreditni butunlay qaytara olmaslik holatiga tushadi. Foizli risk esa kelajakda foiz stavkasini oshirishning xavfini qoldiradi. Bu albatta kreditdan olinadigan daromadlarning tushishiga olib keladi. Foiz stavkalarining darajasi va harakatining o‘zgarishi natijasida zarar ko‘rish xavfi tug‘iladi. Foiz riski debitorlarni ham, kreditorlarni ham o‘z qa’riga tortadi. Foiz risklarining boshqarilishi aktiv va passivlarni boshqarilishidan tashkil topadi. Foiz risklarini boshqarishning bir nechta tamoyillari mavjud. Bular quyidagilardan iborat: 1. Bankning foiz marjasi qancha yuqori bo‘lsa, foiz risk darajasi shuncha past bo‘ladi. 174
Tetragon-tritetraedr ( rasm 14v) Pentagon— tritetraedr (rasm 14e). Geksatetraedr (rasm 14d) Oktaedr (rasm 14a) Trigon trioktaedr (rasm 12b) Tetragon trioktaedr (rasm 12v) Pentagon— trioktaedr (rasm 12g) Geksaoktaedr (rasm 12d) Amaliy mashg‘ulotlarini qanday bajarishni o‘rgangandan so‘ng talaba laboratoriya mashg‘uloti davomida kristall modellarini simmetriya elementlarini, ularni qaysi kategoriya, singoniya va sinflarga tegishli ekanligini aniqlashdan tashqari, kristall modelni geometrik shaklini ham aniqlashi kerak.
Ko‘hna Sharq tarixida ko‘p ulug‘lar qatorida Hofiz Sheroziy nomlari ham qadrlanadi (biz hozir «hofiz» deganda ashulachilarni tushunadigan bo‘lib qolganmiz. Agar shu tushunchamizda sobit qolsak Sheroziy degan zot ulug‘ olim va shoir emas, oddiy ashulachiga aylanib qoladi. «Hofiz» sifati asl ma’nodan kelib chiqilsa, Qur’oni karimni tula yod olganlarga nisbatan xosdir. Biz keyingi yillarda «Hofizi Qur’on» atamasi o‘rniga shunchaki «qori» deb o‘rganib qolganmiz. Holbuki, «qori» yod olganlikni emas, «o‘qiguvchi» ma’nosini anglatadi). Roviylar derlarkim, Amir Temur ko‘ragon Sherozga doxil bo‘lganlarida ulamolar bilan majlis barpo qilmaslaridan avval Shamsuddin Muhammadni huzurlariga olib ke-dishni buyurdilar. Biroz fursatdan so‘ng qari, beli dol qariyani boshlab kirdilar. –Shamsuddin Muhammad Sheroziysiz bo‘lurmisiz? –deb so‘radilar Sohibqiron lutf ila. –Bale, o‘sha mendurman,-dedilar Hofiz. –Men sizni bir kurmakni, shuning barobarinda bahs yuritmak-ni ixtiyor etdim, –dedilar Sohibqiron va davom qildilar: –Siz g‘azallaringizning birida aytibsizki: Xudoro, muhtasib, moro bo ovozi daf-u nay baxsh, Ki sozi shar’ 3-in afsona beqonun naxohad shud. –Bale, ey amiri fotih, men bu she’rni aytgan erdim. –Siz bu she’ringizning dinga ihonat kelturishini Oilurmisiz Men bu baytda kufrni ko‘rmakdamen. –Ey amiri fotih, mening qasdim ihonat emas. Bu baytdagi ihonatdan murodim daf va nayning ovozi edi. Daf va nayning ovozi ahamiyatsiz narsadurki, dinning arkonlariga hech qanday tazalzul keltirolmas de-makchiman, xolos. –Ahli avom bu tarzda bayon etgan fikringizni to‘g‘ri uqmas. Siz unda dinni ihonat qilgansiz. O‘zga fikrga o‘rin yo‘qtur. Siz debsizki: «Agar on turki Sherozi ba dast orad dili moro Ba xoli hinduyash baxsham Samarqand-u Buxororo». –Bale, shundoq. –Men bu kentlarni obod qilmoqqa sa’y-harakat qilganim holda, sizning osongina birgina xol uchun hadya etub yubormog‘ingiz ajab holdur. –Ey amiri fotih, siz podshohsiz. Men ersam shoirmanki, qalbim g‘oyat kengdur. Ko‘nglum rom etilur ekan, ikki shahar emas, dunyoni in’om et-gumdirki, shu bois ham ko‘rub turganingiz faqirdurmen. Hotamtoyligim meni shu ko‘yga soldi. –Durust, siz o‘z ash’oringizda yodlagan Samarqand-u Buxoroni kurushga maylingiz bormi? – Ey amiri fotih, yigitlik chog‘imda Samarqand va Buxoroni ko‘rushlik orzusida bo‘lur edim. Emdi qaridimki, safarga chiqar bo‘lsam, "Ihonat–xorlash. ULAR 26 «»»?
«Avesto»da ko‘rsatilishicha, oilada ota yetakchi bo‘lgan. «Avesto»da ifodalangan oila va oilaviy munosabatlarga hamma rioya qilishi lozim bo‘lgan. Bu er-xotinni sodiqlikka da’vat etib, ularni bir-birlariga g‘amxo‘r va mehribon bo‘lishga chaqirgan. Diqqatga sazovor joyi shundaki, ayolning haq-huquqini himoya qilish o‘sha davrda ham qonun darajasiga ko‘tarilgan. Zardushtiylik davrida oila qurishning quyidagi motivlari mavjud bo‘lgan: a) ota yoki homiyning xohish-irodasi tufayli; b) sevgi-muhabbat tufayli; v) qarovsiz qolganligi tufayli (ayollar); G) farzandli bo‘lish xohishi tufayli. Umuman olganda, zardushtiylikda ayol va oila masalasiga katga e’tibor qaratilgan bo‘lib, ayol va oilaning jamiyatda tutgan o‘rni va mavqeini mustahkamlash uchun o‘sha davrlardan boshlab zamin yaratila boshlaganligini ta’kidlash lozim. 3 Hozirgi zamon oilasining qanday turlari farqlanadi" Oila uni xarakterlovchi turli mezonlarga ko‘ra quyidagicha farqlanadi: 1 To‘liqligiga ko‘ra: to‘liq, noto‘liq va qayta tuzil- "Tan (ikkinchi nikoh) oilalar. 2.Bo‘g‘inlar soniga ko‘ra: nuklear (ota-ona va bolalardan iborat bo‘lgan) va ko‘p bo‘g‘inli (ikki va undan ortiq avloddan iborat oila a’zolari birga yashovchi) oilalar. - 3.Bolalar soniga ko‘ra: farzandsiz, bir bolali, ikki bolali, 3-4 bolali, 5 va undan ortiq bolali oilalar. 4. Er-xotinning ijtimoiy kelib chiqishiga ko‘ra: ishchilar, dehqonlar, xizmatchilar, ziyolilar oilasi, tadbir-qorlar, aralash turdagi oila. 31
Davlat rahbarining 2017 yil 28 fevraldagi «Qoraqalpog‘iston Respublikasi Mo‘ynoq tumanini 2017—2018 yillarda ijtimoiy-iqtisodiy rivojlantirish va aholi bandligini ta'minlashga doir qo‘shimcha chora-tadbirlar to‘g‘risida»gi qaroriga muvofiq to‘qimachilik, farmatsevtika va elektrotexnika mahsulotlari, tomchilab sug‘orish uskunalari, plastik quvurlar ishlab chiqarish tashkil etildi, baliqchilik va turizmni rivojlantirish bo‘yicha imkoniyatlar ishga solindi. Bu haqda O‘zbekiston musulmonlari idorasi xabar qiladi. 2019 yilda Mo‘ynoq tumanida sanoat sohasi bo‘yicha 12ta, qishloq xo‘jaligida 5ta, xizmat ko‘rsatish bo‘yicha 14ta loyiha amalga oshirilishi rejalashtirilgan. Ijtimoiy soha ob'ektlari qurish va ta'mirlash, muhandislik-kommunikatsiya tarmoqlarini rivojlantirish bo‘yicha loyihalar ishlab chiqilgan. «Orol fojiasidan eng ko‘p zarar ko‘rgan asli shu — Mo‘ynoq aholisi. Ularning sabr-qanoati, vatanparvarligi, mehnatkashligi uchun rahmat aytishimiz, shunga munosib xizmat qilishimiz kerak», — degan edi Prezident Shavkat Mirziyoyev. Shu bois Prezident kelgusi ikki yilda Mo‘ynoqda 20 ta ko‘p qavatli uy qurish, yangi shaharcha barpo etish bo‘yicha topshiriq berdi. Bu yerda zamonaviy shaharsozlikdagi barcha yangiliklarni joriy etish, namunaviy infratuzilma yaratish zarurligini ta'kidladi. Mana ushbu topshiriqlardan kelib chiqib, Qoraqalpog‘iston musulmonlari qoziyoti tegishli tashkilotlar bilan kelishgan holda Mo‘ynoq tumanidagi «To‘qmoq ota» jome masjidining imoratini zamonaviy shaharsozlik asosida qayta qurishga ruxsat olgan edi. 6 iyun kuni Mo‘ynoq tumani hokimiyati, Qoraqalpog‘iston musulmonlari qoziyoti vakillari, tuman aholisi ishtirokida «To‘qmoq ota» jome masjidi yangi imoratining birinchi g‘ishtini qo‘yish marosimi bo‘ldi. Unda Mo‘ynoq tumani hokimi S.Daniyarov va Qoraqalpog‘iston musulmonlari qoziyoti qozisi Sh.Bauatdinovlar ishtirok etdi.
sodda qilib tushuntirish lozim bo‘lsa, vijdon —insonning qalb amri bilan bajargan ishlarining (faoliyatini) ruhiy mezonidir. Dono xalqimiz, (la = bobolarimizingg "xudo qalbingdo bo‘lsin, bolam", degan gailari bejiz emas. Shuning uchun asosiy manbalarda, vijdon har bir kishining qalbidagi xudodir. deyiladi. Qishi hayotidagi qilgan ishlari bo‘yicha vaqti–vaqti bilan o‘z vijdoni oldida hisob berib turadi. Bu muloqot haq muloqot bo‘lishi lozim. Ayrim vaqtda nohaq ishni haq deb is— botlash o‘z vijdonini, bu esa xudoni aldash bilan teng kuchli– dir. Bunda ong osti (haqiqat) ishga tushib kishining ongi Va ong osti orasida nomutanosiblik boshlanib, kishini ruhiy xastalikka olib keladi. Ruhiy xastalik esa jismoniy xasta— likka olib keladi, ayrim hollarda boshqa ko‘ngilsiz voqealarga olib kelishi mumkin. ONG OSTI —dunyoviy va hayotiy haqiqat asosidagi inson shaxsiy faoliyatining ma’naviy –ruhiy yo‘li. INSON ONGI –uning idroki. aqli orqali hayotiy va du— nyoviy haqiqatni fahmlash asosida ma’naviy istiqbolli fao— liyat darajasidir. FAHMLASH-ANGLASH — biror haqiqatni qalban, ruhan fikriy sezish. INSON FIKRI–o‘z ongi va idroki asosida hayoti hamda dunyoviy narsalar, jarayonlar haqidagi mushohadaviy faoliyat. AQL –kishining o‘z idroki. qalbi va fikri asosida dunyo— viy, hayotiy haqiqatlarni anglash va ularga o‘z faoliyatida ma’naviy –insoniy nuqtayi —nazardan amal qilishdir. INSON QAABI –shaxsiy ong, ma’naviyat uzviyligi asosida insonni hissiy va amaliy faoliyatga undovchi kuch. U vijdon, ong, fikr bilan uyg‘unlashib qalb nigohi, ko‘zi va quvvatiga aylanadi. INSON RUHI –insonni har qanday to‘siqlardan olib o‘ta oladigan, uni ulug‘ ezgu ishlarga boshlovchi ma’naviy quvvat. Biz bu ma’naviy —ruhiy sifatlarni alohida ta’riflash orqali tushunish uchun harakat qilgan bo‘lsak ham ular aslida uzviy bog‘liqdir. Inson eng avvalo ruhiy —ma’naviy siymo. Shuning uchun kishi o‘zining har bir ishidan ma’naviy –insoniy qanoat hosil qilishi kerak. Ma’naviy —insoniy qanoat esa ong, qalb, ruh va faoliyat uyg‘unligidan sodir bo‘ladi. Bu har bir kishiga xos bo‘lgan ichki uyg‘unlikdir. Ichki uyg‘unlik kishini o‘z ishidan qanoatlanishiga olib keladi. U o‘zidan mamnun bo‘ladi. Ichki ma’naviy –ruhiy garmoniya insondagi biologik —fiziologik hayo — 22
3.5-rasm. Kaliy perranat 3.2. Selen va tellur metallurgiyasi. Eritmalardan selen va tellur elementlarini ajratish texnologiyasi. Selen va tellur elementlari oltingugurtning analoglari bo‘lib, kimyoviy xossalari jihatidan bir-biriga juda o‘xshab ketadi (3.6-rasm). Tabiatda ularning turli birikmalari oltingugurt birikmalari bilan, qo‘rg‘oshin, simob, mis va kumush metallari bilan birga uchraydi. Ular sulfat kislota sanoatida qo‘shimcha mahsulot sifatida hosil bo‘ladi. va misni elektroliz qilish yo‘li bilan tozalashda elektrolitda cho‘kib qolgan shlakdan ajratib olinadi.
Bundan tashqari, supressiyani amalga oshiruvchi yana boshqa tizim ochilgan bo‘lib, unda uch xil turli hujayra ishtirok etadi, ular ko‘pincha 151, T52 va T53 deb nomlanadi. 181 hujayra, shubhasiz, antigenga xos bo‘lib, o‘zidan T8—Ye!— omilni ishlab chiqaradi. T3G‘! omilning vazifasi keyingi bosqichda hosil bo‘ladigan 152 hujayrasini faollashga qaratilgan. 152 esa o‘z navbatida T5E2 omilini keltirib chiqaradi, u antn-genga spetsifik bo‘lgan T53 hujayrani rag‘batlantiradi. 183 hujayra deyarli supressorlik vazifasini ado etadi. T— supressor va T— xelper hujayralarining orasida keskin farq bor. Masalan, ular turli sharoint-larda hosil bo‘ladi, o‘z xususiyatlariga ko‘ra, bir-biriga qarama-qarshi. Ularning orasida bo‘lgan jiddiy farq bu antigen tuzilishini farq qila bilishga qaratilgan turli uslubdir. Antigenni farq qila bilishda T—hujayra uni MNS bo‘yicha chegaralangan holda amalga oshiradi. Ko‘pgina hollarda bunday immunologik javob MNS bo‘yicha restriksiyalangan deb ataladi. Ma’lum bo‘lishicha, SP 4 sirtqi marker ekspres-siyasiga ega bo‘lgan xelper T—hujayra, antigen strukturasini P-MNS sinf mahsuloti yordamida farqlay oladi. SO8 fenotipli sitotoksik (supressor hujayra esa faqat 1-MNS sinf mahsuloti bilan birgalikda farq qila bilish qobiliyatiga ega (5-rasm). T— supressorning, T— xelperdan yana bir farqi uning tarkibida TBu 1 antigeni miqdorining yuqoriligi, kortikal timotsitlarda T. —markerning borligi hamda yeryong‘oq agglyutiniga (RMA), sial gangliozid MHC MHC 2 Sinf { Sinf 5-rasm. T. hujayra javobidagi MNS-bo‘yicha restriksiya elementlari ATH-antigenni tavsiya etuvchi hujayra (makrofag va u qatoridagi boshqa hujayralar) MH-mo‘ljal hujayra 25
Savti Surnay Dutohi —Surnay Dugohining 2-qismi. SAGAMIXARA —Yaponiyadagi shahar. Kanagava prefekturasida. Xonsyu o.ning jan.-sharqiy qismida, Dosi daryosi bo‘yida. Aholisi 605 ming kishi (2000). Mamlakatning elektromashina-sozlik va avtomobilsozlik hamda yadro tadqiqotlari markazi. Oziq-ovqat, to‘qimachilik sanoati korxonalari bor. SAGATOV Serikbay Juzjasarovich (1949.14.9, Tomdi tumani) —ilg‘or qorako‘lchi chorvador, O‘zbekiston Qahramoni (2003). O‘rta maktabni tamomla-ganidan keyin meh-nat faoliyatini 1964 y.da Tomdi tu-manidagi «Birlik» jamoa xo‘jaligida yordamchi cho‘pon bo‘lib boshlagan. 1970 y.dan shu xo‘jalikda (2000 y.dan shirkat xo‘ja-ligi) bosh cho‘pon. Qizilqum cho‘li sha-roitlarida qorako‘lchilikni tiklash va rivojlantirishishlariga katta hissa qo‘shib kelmoqsa. Krrako‘l qo‘ylari zo-tini yaxshilash, qorako‘l qo‘ylari zoo-texnikasi, zamonaviy veterinariya-sanitariya amaliyotini takomillashti-rish va joriy etish bo‘yicha muhim yutuqlarni qo‘lga kiritdi. Ko‘p yillar
Xitoyning Xubey viloyatidagi sement zavodida ishlovchi 43 yoshli erkak boshida mix topildi. Erkakni bir hafta bosh og‘rig‘i qiynab kelgan. Erkak shifokorga murojaat qilganda, unga kompyuter tomografiyasi tayinlangan. Natijalar ko‘pni ko‘rgan shifokorlarni ham, bemorning o‘zini ham hayratlantirgan: erkakning boshida 48 millimetrli mix borligi aniqlangan. E'tiborlisi, erkakning qolgan hayotiy ko‘rsatkichlari, misol uchun, qon bosimi me'yorda bo‘lgan. Erkak mix boshiga qanday kirib qolgani sababini bila olmagan. “Mix boshimga qanday kirib qolganidan mutlaq bexabarman. Men zavodda videokuzatuv kameralariga qarayman va ishim mixlar bilan hech qanaqasiga bog‘lanmagan”, deb hayron bo‘lmoqda erkak. Ta'kidlanishicha, erkakning boshidagi mix jarrohlik yo‘li bilan olib tashlanadi.
O‘zbekistonlik kurashchi Moskvada oltin medalni qo‘lga kiritdi Moskvada o‘smirlar o‘rtasida yunon-rum kurashi bo‘yicha o‘tkazilgan xalqaro turnirda o‘zbekistonlik Ilhom Bahromov shohsupaning eng yuqori pog‘onasidan joy oldi. Bu haqda O‘zA xabar berdi. Rossiya, Belarus, Ukraina, Ozarbayjon, O‘zbekiston, Tojikiston va Qirg‘iziston sportchilari ishtirok etgan musobaqaning 50 kilogrammgacha bo‘lgan kurashchilar o‘rtasidagi hal qiluvchi bahsida Bahromov mezbon sportchi Ilya Mixaylovni mag‘lubiyatga uchratib, oltin medalni qo‘lga kiritdi.
"Bvshshut –pasport, " Reli (ilepima; to‘sin; lotincha; po‘kri tayoq) –temir Yo‘l transporti, tramlay, jo‘tarma kran, pagonstka tildiraxlari yuradigan. po‘lat k». Bu yerda nova ma’mosila kelyapti, = B UBAV 18 VU2 edi. Birikki kun mehmon bo‘lgandan so‘ng gap ochdi: —So‘fi, o‘zingiz kvatan, kvatan deysiz-, vataningizni bilmaysiz. y So‘fi shu xbilmaysizi degan narsaga tutokib ketdi: = —Nega bilmas ekanman; aka" Bilib tapirsangiz-chi) —Jahlingiz chiqmasin, Bilib. gapirayotirman. Vata-niyagiz – ota-onantiz o‘tgan, o‘z kindigingizdan qon to‘kila tan; ota-ona arvohiga sham yoqiladigan joy emasmi?. So‘fi jim qoldi. Hatto, ko‘zlariga yosh kelganday bo‘ldi. —Nimaga indamaysiz? –deb so‘radi akasi, = Haq tashga nima deyman? Qiziqsiz.. = Bo‘lmasa, vataningiz–o‘sha O‘zimizning qishloq. –Ha, o‘sha qishloq. Ikkovi ham bir nafas jim qolishdi. So‘fi misvogini" qinidan chiqarib yana sekingina solib qo‘ydi. Chop tizzasiga tushgan xazon bargini sopidan ushlab pildiratarkan; dedi: —Men sizni o‘sha qishloqqa olib ketay, deb keldim. Siz, axir, men bilan bir shapaloq yerni talapgib, shu to‘g‘rida nari-beri bo‘lishib, shu tufayli shaharga kelib qolgan edingiz. So‘fi xo‘rsinganidan ovozi qaltirab, dedi: :—Eski gaplarni qo‘zib nima qilasiz Bo‘lar ish bo‘lib o‘tdi. Yeri ham qursin, merosi xam. =! —Yo‘q, so‘fi) Unday demash! Akaning bu so‘zi keskin ovoz bilan, qo‘mondon singari. aytilgan edi. So‘fi boshini ko‘tarib, akasining yuziga tikilib qoldi, akasi davom etdi: –Yerdan aziz hech narsa yo‘q! Otamiz rahmatlik, bobolarimiz, undan naridagilar—hammasi bir shapaloq yerdan. rizqini chiqarib kelgan. Rostmiy So‘fi eshitilar-eshitilmas qilib: = Rost. —dedi. Siz nega yerdan qochasiz? So‘fi bu to‘g‘ri savolga boshqa javob eplay olmadi. "Mayevok (arabcha; tish tapalagiya) archa na shu kabi xushbo‘y hadi daraxt yog‘ochidan tarashlab, mokisimon shaklda yasalgan tilli :
UmmoN Guruhining barcha qo'shiqlari to'plami [ORGINAL VA SIFATLI] Jahon Chempionati 2014 VIDEO TAMOSHA / ONLAYN KO'RISH / JCH 2014 GOLARNI KO'RISH / ЖЧ 2014 Т [72] Xonanda Lola Yo‘ldosheva o‘zining xonandalik litsenziyasi bilan bog‘liq vaziyatdan minnatdor ekanligini ma’lum qildi Bu haqda u RedPen nashriga bergan intervyusida aytib o‘tdi
idoralar ishida, jamoatchilik tashkilotlari va b. ishlarida qatnashish. Madaniy-maishiy faollik—subyektning maishiy turmushdagi faoliyati. Bu faoliyat unchalik rasmiylashmagan va ko‘p jihatdan kishilarning shaxsiy sifatlari, xohishlari, intilishlariga bog‘liq bo‘ladi. Bu ma’lumotni oshirishda, jismoniy tarbiya va sport bilan shug‘ullanishda, bolalarni tarbiya qilishda, o‘ynatishda va b.da ko‘rinadi. I f.ning har bir ko‘rinishi bilim, e’tiqod, xatti-harakat bilan belgilanadi. IJTIMOIY XAVF GURUHI—ijtimoiy nominal guruhlarning bir turi. Bu o‘z ijtimoiy mavqei va turmush tarziga ko‘ra xavfli salbiy ta’sirlarga berilgan va buning natijasida jamiyat me’yoriy hayot faoliyatiga xavf tug‘diradigan kishilar to‘dasi. Odatda alkogollar, giyohvandlar, daydilar, ma’naviy buzuq shaxslar to‘dasi shunday guruhlar hisoblanadi. Bularning turmush tarziga kishilarning ijtimoiy o‘zaro birdamligi shaklining buzilishi bilan bog‘liq jamiyat kasalligining namoyon bo‘lishi sifatida qarash mumkin. Ijtimoiy biqiqlik, ijtimoiy moslashish jarayonining buzilishi, ijtimoiy manfaatlarning pasayishi va torayishi, jinoyatchilikning o‘sishi, shaxsning ijtimoiy-axloqiy, psixologik va jismoniy tanazzuli, nafrat uyg‘otuvchi xulq-atvor shakllarining jamiyatda tarqalishi shular bilan bog‘liq. Bunday guruhlarning paydo bo‘lishi va mavjudligining asosiy obyektiv sababi bo‘lib tayanch ijtimoiy munosabatlar—iqtisodiy, siyosiy, HUQUQIY, axloqiy munosabatlarning ziddiyatli tavsifi hisoblanadi. Vaholonki, bu munosabatlar jamiyat tuzilishini va unda birgalikda harakat qilish tavsifini, ijtimoiy rivojlanish shartlari va istiqbolini belgilab beradi. Jamiyatdagi oshkora yoki yashirin ijtimoiy tahqirlashning, ezishning mavjudligi, hayot sharoitlarining og‘irligi va buning yaxshilanishiga umidsizlik, inson o‘zini ijodiy namoyon etishligi uchun ijtimoiy istiqbolning yo‘qligi, noxush ijtimoiy-ruhiy muhit. tarbiyaning sama-160
Ijtimoiy tarmoqlarda Toshkent IESda energoblok bosimi ko‘tarilib, yong‘in yuzaga kelgani to‘g‘risida xabarlar tarqaldi “Issiqlik elektr stansiyalari” holatga munosabat bildirib, buning yolg‘onligini ma’lum qildi Ma’lum qilinishicha, energoblok avtomatik ravishda himoya tizimini ishga tushishi natijasida o‘chganda, uning ishlash davrida ishlab chiqarilgan bug‘lar qozon qurilmalarini himoya qilish maqsadida havoga chiqariladi Bu tizimda normal texnologik jarayon hisoblanadi “Ayni paytda Toshkent IESda elektr energiyasini ishlab chiqarish va energobloklarni yagona tizimga ulash bo‘yicha zaruriy chora-tadbirlar olib borilmoqda”, — deyiladi munosabatda Energetika vazirligi ma’lumotlariga ko‘ra, hozirda Toshkent viloyatidagi Chorvoq, Hojikent va Tovoqsoy gidroelektr stansiyalari, Navoiy viloyatidagi Navoiy issiqlik elektr stansiyasi, Qoraqalpog‘iston Respublikasidagi Taxiatosh issiqlik elektr stansiyasi hamda Farg‘ona viloyatidagi Farg‘ona issiqlik elektr markazi orqali energetika tizimiga quvvat uzatish boshlangan “Daryo” nashri xodimlari va o‘quvchilarining xabar berishicha, Toshkent shahrining ayrim hududlarida elektr ta’minoti tiklanmoqda Mavzuga doir:
Halokat payti elektr simlari ham uzilgan va hudud elektr quvvatisiz qolgan
borlar bolasiga velosiped olib berdi, mening bolam o‘kinmasin, —deb o‘g‘liga velosiped, keyin mototsikl undan so‘ng esa yengil mashina olib berdi. Tayyorini yeb o‘rgangan o‘g‘ilning esa ishlashga bo‘yni yor bermas, ichishni kanda qilmas, onasidan pul so‘ragani so‘ragan, uni hurmat qilmas, hatto vaqti kelganda uni haqoratlar, urar edi. Qariganimda orzu-havas ko‘raman, huzur-halovatda yashayman, deb o‘g‘liga keragidan ortiq mehribonchilik ko‘rsatgan ayol nihoyatda xor Бo" Ф. Farzandidan orzu-havas ko‘rish uyoqda tursin, bolasi oddiy farzandlik burchini ham bajarmadi. Holisxon aya ham o‘g‘lini uylantirdi. Nevarali bo‘ldi. Kelini nihoyatda qaynonasini hurmat qilar uni o‘tqazgani joy topa olmas edi. O‘g‘li ham onasi yoshligida o‘rgatib, ko‘nikma hosil qilgan o‘sha odatlarini endi u onasiga qaytarar, nima topsa hammasini onasiga olib kelar, onasi esa avvalgiday ularning kelini, nevarasi, o‘g‘li va o‘ziga teng bo‘lib birga baham ko‘rishar edi. Mana shu o‘zlashtirish qiyin bo‘lmagan, tarbiyaga bo‘lgan oniy bir e’tibor tufayli oila a’zolari orasida mehr-oqibat, bir-biri haqida qayg‘urish, insonni hurmat qilish kabi ma’naviy xislatlar qaror topdi. Farzandga beriladigan tarbiyaning shunday bir muhim jihatini ta’kidlab o‘tish lozimki, onaning o‘z o‘g‘liga bergan tarbiyaviy ko‘nikma va malakalari pirovard natijada uning o‘ziga munosib, aqlli-hushli, tarbiya topgan, mehrli turmush yo‘ldoshi topa olishiga olib keldi. Baxtli oila qurdi. U bir umrga hayotdan mamnun yashaydi. Elda obro“-e’tibor qozonadi. Boshqalarga ijobiy o‘rnak bo‘ladi. Undan ibrat, o‘rnak olgan boshqa yoshlar ham shunday baxtga erishishga harakat qilishadi, shu asosda tarbiyalanishadi. Shuning uchun to‘la asos bilan 74
Bir qator qimmat trenajyorlar uchun geribildirim nazorati va simulyatorga o‘rnatilgan dasturni ta’minlovchi maxsus o‘qitilgan operatorning mavjudligi nazarda tutilgan. Ta’lim o‘yinlarini tashkil qilish va ularga ko‘maklashish, shu jumladan bemorlarning standart dasturini amalga oshirishda. Bu nima? Ushbu ta’rifni Florida markaziy universiteti (AQSh) misolida ko‘rib chiqing. Standartlashtirilgan bemor bu haqiqiy bemorning xususiyatlarini sinchkovlik bilan tanlab olingan va shu bilan o‘quvchiga simulyatsiya qilingan klinik muhitda o‘rganilgan ko‘nikmalarga qarab o‘rganish va baholash imkoniyatini beradigan kishi. Tibbiy ta’limda standartlashtirilgan bemorlar asosiy rol o‘ynaydi. Ular haqiqiy bemor va / yoki boshqa bemorning tarixi, shaxsiyati, jismoniy topilmalari va hissiy reaktsiyalarini aniq va izchil qayta yaratadilar. O‘qituvchilar rahbarligi ostida talabalar standart tekshiruvdan o‘tgan bemorlarni tibbiy ko‘rikdan o‘tkazish, tibbiy tarix, diagnostika va aloqa ko‘nikmalarini o‘rganish uchun ishlaydi. Talaba bilan o‘zaro aloqa paytida, standartlashtirilgan bemor tibbiy tarixni to‘ldirish sxemasiga muvofiq talabalarning savollariga javob berishi mumkin, xususan shikoyatlarni yig‘ish, bemorning hayot tarixi va bemorning hayoti tarixi, talabalar savollariga javob berish, shuningdek talabaga cheklangan tibbiy ko‘rikdan (perkussiya, palpatsiya, auskultatsiya) ruxsat berish. Bu talabalarga klinik amaliyotning haqiqiy sharoitlariga yaqin bo‘lgan holda kommunikativ va klinik ko‘nikmalarni rivojlantirishda katta yordamdir. Muayyan sharoitlarda, standartlashtirilgan bemor xavfsiz muhitda shikastlanishlar, qon yo‘qotish, zarba oqibatlarining murakkab hissiy reaktsiyalari bilan vaziyatni o‘ynashi mumkin. Bu o‘z navbatida talabalarga hayotning keyingi voqeliklarida adashib qolmasliklariga imkon beradi. Eng qimmatbaho standartlashtirilgan bemorlar yuqori ixtisoslashgan tibbiyot yo‘nalishi bo‘yicha ishlaydi. Xususan, ular talabalarga ko‘nikmalarni o‘rganishga yordam beradi va urologiya, proktologiya, ginekologiyada genitouriya sohasida amaliy ko‘nikmalarni fizik tekshiruv uchun asos bo‘ladi. Bunday xilma-xillik amaliy ko‘nikmalarni rivojlantirishda haqiqatan ham inqilobiydir. 20
Ag‘dargich ustun bilan bir tekis biriktirilishi kerak, uning ustun bilan biriktirilishida o‘rta qismidagi tirqish 3 mm dan oshmasligi kerak. Lemex va ag‘dargich bir-biri bilan jips joylashishi va ular orasidagi tirqish 1 mm dan oshmasligi zarur. Ag‘dargichning lemexdan baland turishi va dala qirqimi chizig‘idan og‘ishiga ruxsat etilmaydi. Lekin lemex ag‘dargichdan ko‘pi bilan 5 mm chiqib turishi mumkin. Lemex, ag‘dargich, dala taxtasini ustun bilan biriktiruvchi boltlarni kallagining teshiklarga botib turishi 1 mm dan oshmasligi lozim. Ularning ishchi yuza ustida chiqib turishga ruxsat etilmaydi. Lemex tig‘ining qalinligi 1 mm dan oshmasligi zarur. Lemex tig‘i qalinligining oshishi shudgorlash jarayonida plugni tortishga qarshiligini va yoqilg‘i sarfini sezilarli darajada oshishiga olib keladi. Bunda haydov agregatining ish unumi kamayib ketadi. Gildiraklaming gupchaklarini moydonlari tozalanib, podshipniklar moyga toidiriladi. Shuningdek plugning dala, egat va orqa gildiraklarini sharnir va kronshteynlari o‘zaro ta’sirda boigan detallarini ishqalanuvchi yuzalari moylanadi. Plugning to‘g‘ri yig‘ilganligi va uning ishga tayyorligini tekshirish taxtali yoki beton maydonchada bajariladi. Plug ramasi maydonchada gorizontal holatda o‘matiladi. Uning gorizontalligi bir nechajoyda ramadan maydoncha yuzasigacha boigan masofani oichash orqali aniqlanadi. Agar plug to‘g‘ri yigilgan boisa, bunda egat va dala gildiraklari koiarilgan holatda pastki korpuslarning Jlemexlarining iskanalari va orqa gildirak maydonchaga tegib turishi hamda orqa gildirak stakani bo‘rtig‘i tayanch boltiga tegib turishi kerak. Yuqori va pastki korpuslarni plug ramasiga shunday o‘rnatish kerakki, bunda yuqori korpus lemexining uchi pastki korpus lemexi uchidan 450...500 mm masofada boiishi kerak. Bundan tashqari yuqori korpuslar pastki korpuslarga nisbatan dala tomonga 130 mm ga siljitilgan boilshi lozim. Gorizontal tekislikda lemexlarning to‘g‘ri joylashishini arqon (shnur) yordamida tekshiriladi. Arqon pastki korpuslar lemexlari uchi va oxiri bo‘ylab tortiladi. Lemexlar uchi va oxiri arqonlarda joylashishi kerak va uning ogishi 45 mm chegarada boiishi mumkin. Plugga gidrosilindr TS-110 o‘matilib, shlanglar ulanadi va traktor gidrosistemasi moy bilan toidiriladi. 44
2. Farg‘ona viloyati Farg‘ona viloyati 1876 yil 5 (17) mart kuni rasman tashkil etilgan, hududlari asosan Rossiya imperiyasi va Qo‘qon Xonligi o‘rtasidagi harbiy to‘qnashuvlardan so‘ng bosib olingan va Qo‘qon xonligidan tortib olingan yerlarda tashkil etilgan, viloyatning ma’muriy markazi Skobelev (Farg‘ona, Qo‘qon) shahri hisoblangan. Viloyatning umumiy hududi 121141,0 vyorst” (160141 km”)ni tashkil qilgan. Aholisi 1897 yil hisoblash natijalariga ko‘ra 1572214 kishidan iborat bo‘lib, aholisining asosiy ko‘pchilik qismini asosan o‘zbeklar va tojiklar tashkil qilgan. Farg‘ona viloyati xaritasi ; bi a AЯ ЦШБЛA" y Taшkи бa
Shunday talqinlar borki, ularni talqindan talqin deyish joiz. Talqinchi o‘zigacha qilingan talqinlardan xabardor-u, ammo o‘zishida o‘sha talqinlarni bilmaganday tutadi o‘zini. Bunday talqindan ko‘chirmachilikning nafasi ufurib turadi. Mumtoz asarlar talqinida qayta baholanayotgan zamondagi ijtimoiy-ruhiy holatlar albatta hisobga olinadi. Aks holda talqinda eklektika ko‘rinishlari paydo bo‘ladi. Eklektika, ma’lumki, birlik, asoslilik, tayanchning yo‘qligi, qorishiqlilikdir. "Galqinda yana shunday holatlar bo‘ladiki, talqinchi o‘zidan avvalgi talqinchi qarashlarini ko‘r-ko‘rona qabul qiladi yoxud ijtimoiy-siyosiy muhit shunday yo‘l tutishni taqozo etadi. Masalan, Abdulla Qodiriy asarlari talqinida ko‘llangan ilk yo‘sinlar (M. Sheverdin, Sotti Husayn qarashlari —A.R.) yetmishinchi yilllarning o‘rtalarigacha davom etdi. Yana bir misol shuki, Shekspirning «Gamlet»i talqin qilina-qilina shunga olib keldiki, Gamlet xushbichim, aqlli, o‘ga dono—ideal qahramon tusiga, ruhiga kirdi. Vaholanki, Gamlet aslida ancha to‘la, pishillab qolgan, ruhiy izgarob iskanjasiga tushgan odam edi. Shekspir, tabiiyki, uning tashqi ko‘rinishi bilan ichki olami orasidagi allaqanday bog‘liqliklarga ishora qilgan, San’atdagi talqinlar badiiy adabiyotdagi talqinlarga ko‘ra :3-tez o‘zgarib, yangilanib turadi. Baribir, talqindagi matndan yiroqlashish o‘zini sira oqlamaydi. Shunday qilib, badiiy asarni o‘zlashtirish, uni tushunib yetish murakkab jarayondir. Ahli dark, zurafo, urafo, tanqidchi, talqinchi badiiy matn (asar)ni anglash, tush-u-nip, Tanqidiy his etish, talqin qilishda turli usul, uslublardan foydalanadi. Sharq, G‘arb adabiyotshunosligida talqinning tahlil yo‘llari, yondashuv usullari mo‘l bo‘lganki, biz ular xususida yana fikr yuritamiz. 1 Fikr Dm. O‘rnovning Literaturnoye proizvedeniye v otsenke anglo-amerikanskoy «novoy kritiki» (Izd. 4 Naukaz-1982) kitobining 135-136 sahifasidan olindi. 30
Sirt toklari mavjud bo‘lganda magnit maydon kuchlanganligining sakrab o‘zgarishini yassi tok misolida yaqqol ko‘rish mumkin. Plastinkadan oqayotgan yassi tok rasm tekisligiga nisbatan ichkariga qarab yo‘nalgan bo‘lsin (9.3-rasm). Shu tok hosil qilayotgan magnit maydonning kattaligi yuqorida va pastda bir xil va bir jinsli bo‘lib, yo‘nalishi jihatdan qarama-qarshi bo‘ladi. Ya’ni maydon plastinkadan o‘tishda sakrab o‘zgaradi. Uzilish "i, ga teng bo‘ladi. Makroskopik elektrodinamika-KA . ning to‘rtta asosiy tenglamasiga . mos keluvchi to‘rtta chegaraviy — AI shartlarni hosil qildik. En, Bn, Di, (1) qi-H Bi, In, It, Pn, Pi, Mn, Mz; uchun n chegaraviy shartlarni yuqoridagi to‘rtta asosiy chegaraviy shartlar 9.3-rasm: va bog‘lanish tenglamalari yordamida hosil qilish mumkin. Masalan, Ey, uchun chegaraviy shartni bog‘lanish tenglamasi D— eE va (9.61) shart yordamida aniqlaymiz: eo£9,, — e2En = Aли. Shunga o‘xshash qolgan kattaliklar uchun ham chegaraviy shartlarni hosil qilish mumkin. 9.6. Muhitda elektromagnit maydon energiyasining saqlanish qonuni Mikroskopik elektrodinamikada elektromagnit maydon energiyasining saqlanish qonuni 4.58) ko‘rib chiqqan edik. Shu masalani muhit uchun qayta ko‘rib chiqamiz. Energiya balansini ifodalovchi (4.62) tenglamani yozamiz: a 5 ф sas. (9.70) Bu tenglama energiyaning bir ko‘rinishdan boshqa ko‘rinishga aylanish qonunining umumiy ifodasidir: Vaqt birligida birorta V hajmda Q issiqlik ko‘rinishidagi energiyaning paydo bo‘lishi, shu hajmda boshqa ko‘rinishdagi energiya Uning kamayishiga va uni o‘rab turgan sirtdan energiya oqimiga teng. : 206
Shaharcha mashinalari ham o’zi va yo’llari kabi mo’jazgina, hashamatdan yiroq
[8] Sarong – yoki sarung (sarung) – indoneziya tilidan olingan Janubi-Sharqiy Osiyo va Okeaniya xalqlarining an’anaviy kiyimi Asosan, paxta tolasidan to‘qilgan, inson tanasini oyoq to‘piqlarigacha yopib turadigan uzun va enli mato Erkaklar uni bellaridan, ayollar ko‘kraklaridan aylantirib jussalariga o‘rab olishadi (tarjimon izohi – N A )
moliyaviy siyosatni belgilovchi sarmoyador boʻlajak investitsiyalar daromadliligining oʻrtacha stavkasini hisoblab chiqadi. Moliyaviy menejmentning daromadlilik stavkasini hisoblab chiqishda: A. Daromadliligining xavfsiz likvidli stavkasi aniqlanadi. B. Investitsiya loyihasi bo`yicha xarajatlarning xavfsiz likvidli stavka boʻyicha diskontlangan summasi hisoblab chiqiladi. V. Daromadlilikning oʻrtacha stavkasi aniqlanadi. G. Tahlil etilayotgan investitsiya loyihasidan olinadigan, daromadlilikning oʻrtacha stavkasi boʻyicha toʻplangan daromadlarning umumiy boʻlajak qiymati hisoblab chiqiladi. Misol. gari keltirilgan «R» loyiha uchun moliyaviy menejmentning daromadlilik stavkasini hisoblab chigamiz. Loyiha bo'yicha xarajatlarning joriy qiymati 1471 ni tashkil qiladi. Agar daromadlilikning o'rtacha stavkasi 8 foizga teng bo'lsa, loyihadan olinadigan daromadlarning bo'lajak qiymatini aniqlaymiz: 400(ЕУ 17" = 400 х 1,2597 = 504 5О00(ҒУ Ё" = 500 х 1,1664 = 583 б00(ҒУ 17" = 600 х 1,0 = 600 7001(ЕР }" = 700 х. 1,08 = 756 битта = 2443 Pul oqimini xavfsiz likvidli stavkasi bo'yicha modifikatsiyalash: 1. Davr 1 0 112131415 2. Pul oqimi (750) (750) (40015001700) 600 3. Modifikatsiyalangan pul oqimi, 1471) 0 {01010 12443 Moliyaviy menejmentning daromadlilik stavkasi —10,790 Loyiha daromadliligining ichki stavkasi daromadlilikning xavfsiz likvidli stavkasi boʻyicha (xarajatlarga nisbatan qoʻllaniladigan) va o'ttacha stavkasi bo`yicha (daromadlar oqimiga nisbatan qoʻllaniladigan) modifikatsiyalangan pul oqimi uchun hisoblab chiqiladi. 183
Optimal variant, ya’ni eng samarali yechimni topish uchun iqtisodiy matematika usullaridan foydalanib (qo‘llanmaning 13—14-boblariga qarang) konstruksiyani matematik modeli va masalaning matematik optimalalash-tirish modellari yaratiladi hamda tegishli optimallashtirish usuli yordamida eng samarador yechim aniqlanadi. Bu optimal loyihalash yondoshishi oxirgi 40 yil ichida keng qo‘llanilib kelayotgan kompyuter usuli hisoblanib, tajribada bir necha foiz (6,0— 28,0) gacha iqtisodiy samara berishi tasdiqlandi, Bizning respublikamizda bu ilmiy yo‘nalish taraqqiy topgan markazlar ko‘p, masalan, Toshkent Davlat aviatsiya institutining «Amaliy mexanika» kafedrasida optimal masalalarni yechishga doir salmoqli, xalqaro tan olingan ilmiy yutuq va amaliy natijalarga erishilgan. Umuman, metall konstruksiyalari oxirgi davrda, uning turli komponenti asosida, eng zamonaviyligi, eng mustahkamligi, yengilligi, chiroyli va umrboqiyligi, ayniqsa, zilzilabardoshligi bilan katta e’tibor qozondi. Respublikamizda bunday konstruksiyalar keng qo‘llanib kelinadi, masalan, Kislovodsk nomli struktura ustyopmasi. Xususan poytaxtimiz Toshkent shahrida metalldan qurilgan bir necha noyob va go‘zal imoratlarimiz bor, masalan, Toshkent Sirki, «Sharq» konserni, Ekspomarkaz pavilyonlari, teleminoralar vah.k. Insoniyat taraqqiyotida metall konstruksiya va ulardan yaratilgan bino va inshootlar hali ko‘p quriladi. (2) Nazorat savollari . Po‘lat konstruksiyalarni loyihalash va hisoblash asoslari. . Qurilishda ishlatiladigan po‘latlarning xossalari va sortamenti. . Po‘lat konstruksiyalarni chegaraviy holatlar bo‘yicha hisoblash. . Metall konstruksiyalarining xossa va xususiyatlari. . Ferma turlari. U Б 219 a 2242
2-jadvalning davomi 18 Deformatsiya; jomning to‘lish defskti 4 - 19 "O‘roq" yoki "ochiq og‘iz" simptomi 20 Kosachalar o‘lchamining anchagina kattalashuvi EXOGRAFIK Buyrak o‘lchamining kattalashuvi H 4 Buyrak o‘lchamining kichiklashuvi Buyrak konturining notekisligi Buyrak parenximasi exo-genligining qalinlashishi va pasayishi Kosacha-jom tizimining deformatsiyasi Kosacha-jom tizimining kengayishi Kosacha-jom tizimining qattiqlashishi, sklerozlanishi Parenximadagi qattiqlanish, yupqalashish, "Pst-rifikatlar" Parenximadagi noto‘g‘ri shakldagi, notekis, qalinlashgan devorli gipo-va anexogsn bo‘shliq 2 10 Parenximadagi noto‘g‘ri shakldagi, notekis, qalinlashgan devorli, ichki strukturali, atrofida sklerozli gipo-va anexogen ko‘plab bo‘shliqlar 32
Fransiya politsiyasi Parijga qarashli Sen-Deni shaharchasida o‘tkazgan maxsus operatsiya yakunlandi. So‘nggi ma’lumotlarga ko‘ra, terrorchilikda gumon qilinayotgan yetti kishi qo‘lga olingan. Bu haqda “Gazeta.ru” xabar berdi. Sen-Denidagi operatsiya bir necha soat davom etdi. Uning davomida bir nafar mahalliy fuqaro nobud bo‘ldi, besh nafar politsiyachi yaralangan. Ikki yoki uch nafar jinoyatchi, jumladan, o‘zini portlatib yuborgan xudkush ayol halok bo‘lgan. Mazkur guruh Fransiya poytaxtida yangi terakt amalga oshirishga tayyorgarlik ko‘rgani va 13-noyabrdagi hujumlarga aloqador bo‘lgani taxmin qilinmoqda.
§ 5.1. Topologik fazolar 1655.1.2. X metrik fazoda barcha ochiq to‘plamlardan iborat τ sistemaning topologiya bo‘lishini ko‘rsating. Yechimi. τ sistemaga tegishli to‘plamlarning ixtiyoriy birlashmasi G = � α∈I Gα va chekli sondagi S = n� k=1 Gk kesishmasining ochiq to‘plam bo‘lishini ko‘rsatamiz. G to‘plamga tegishli ixtiyoriy x nuqta olaylik. U holda bu nuqta � α∈I Gα birlashmadagi to‘plamlarning kamida bittasiga, aytaylik, Gα0 to‘plamga tegishli bo‘ladi. Gα0 to‘plam ochiq bo‘lganligidan, x nuqta-ning bu to‘plamda yotadigan Vx atrofi mavjud. Natijada Vx ⊂ Gα0 ⊂ G munosabatni yoza olamiz. Bu munosabatdan G to‘plamning ochiq ekanligi kelib chiqadi. Endi S = n� k=1 Gk to‘plamdan ixtiyoriy x nuqta olaylik. Bu nuqta Gk, k = 1, n to‘plamlarning har biriga tegishli bo‘ladi. x nuqtaning Gk to‘plamda yotadigan Vεk = B(x, εk) atrofini olamiz. Bundan x nuq-taning ε = min{ε1, ε2, . . . , εn} atrofi uchun Vε ⊂ Vεk, k = 1, . . . , n munosabatni yoza olamiz. U holda Vε ⊂ S, ya’ni S ochiq to‘plam. 5.1.3. X to‘plamda berilgan topologiyalarning ixtiyoriy sondagi kesishmasi shu to‘plamda topologiya bo‘lishini isbot-lang. Yechimi. X to‘plamda berilgan har bir τα, α ∈ I topologiya uchun X, ∅ ∈ τα bo‘lganligidan, X, ∅ ∈ � α τα. � α τα kesishmadan olingan ixtiyoriy Gγ to‘plam har bir τα sistemaga tegishli bo‘ladi. Bundan τα sistema topologiya bo‘lganligi sababli � γ Gγ ∈ τα va n� k=1 Gk ∈ τα munosabatlar o‘rinli. U holda � γ Gγ ∈ � α τα va n� k=1 Gk ∈ � α τα, ya’ni � α τα kesishma topologiya bo‘ladi. 5.1.4. X to‘plamning biror qism to‘plamlaridan iborat B sistemani o‘z ichiga oluvchi minimal topologiya mavjud bo‘ladi (uni B sistema paydo etgan topologiya deb ataymiz va τ(B) ko‘rinishda belgilaymiz). Isbotlang.
Ozodlik: Mag‘iz yig‘ish nimalardan iborat bo‘ladi? – Mag‘iz yig‘ish shu ish uchun, millat, xalq manfaati uchun turib bera oladigan odamlarni yig‘ish Shuni to‘plashimiz va ularni yagona bir g‘oya ostida birlashtirishimiz nazarda tutiladi
Kuvaytning yangi tayinlangan elchisi Abdulaziz Kamilovga ishonch yorliqlari nusxasini topshirdi » Скачать музыку бесплатно новинки музыки 2016-2017 Kuvaytning yangi tayinlangan elchisi Abdulaziz Kamilovga ishonch yorliqlari nusxasini topshirdi Комментариев: 0 Просмотров: 514 Дата: 5-12-2015, 15:27 2015-yilning 5-dekabr kuni O‘zbekiston Respublikasi tashqi ishlar vaziri Abdulaziz Kamilov Kuvayt Davlatining yangi tayinlangan Favqulodda va Muxtor Elchisi Ahmad Xolid Abdulla al-Jiyranni qabul qildi. Bu haqda O‘zbekiston Respublikasi Tashqi ishlar vazirligi matbuot xizmati xabar beradi. Elchi ishonch yorliqlari nusxasini topshirdi. Muloqot davomida O‘zbekiston-Kuvayt munosabatlarining asosiy yo‘nalishlari hamda BMT va boshqa xalqaro tuzilmalar doirasidagi hamkorlik muhokama qilindi. Uchrashuvda O‘zbekistonning Islom hamkorlik tashkiloti tashqi ishlar vazirlari kengashidagi bo‘lajak raisligining amaliy jihatlari hamda tomonlarni qiziqtirgan boshqa masalalar yuzasidan ham fikr almashildi. Manba: daryo.uz
y u Yoli bo‘liq eshakdan, Yag‘ir bo‘lsa ham ot yaxshi. J J j Yolg‘iz boshim degan ochdan o‘lar. Jo j Yolg‘iz otning changi chiqmas, Changi chiqsa ham dong‘i chiqmas. J J j Yolg‘iz uyda qozon qaynamas. ue Yolg‘iz g‘oz tovush bermaydi. J J J Yolg‘on maqol turmaydi, Rosti mutloq o‘lmaydi. J J j Yolg‘onning yoniga yo‘lama. J J j Yolg‘onning umri qisqa. - J J sh Yolg‘onchi gavharni qol qilar", joj X Yolg‘onchining bahonasi ko‘p, Tekinxo‘rning oshnasi. 1 Temir to‘poniga tenglaydi ma’nosida. S4 Yolg‘onchining rost so‘ziga ham ishonma. J J j Yomon arida bol bo‘lmas, Suvsiz yerda tol bo‘lmas. J omJ j Yomon bosh —yog‘siz osh. u Yomon dallol —yonidan. ku Yomon yer bo‘lmaydi, Yomon er bo‘ladi. J J J Yomon yorning boridan yo‘g‘i, Ochidan to‘qi. J J j Yomon yo‘ldosh yov bo‘ladi, Oxir ishi dov bo‘ladi. j j j Yomon yo‘ldosh hamrohini qaritar. J J j Yomon kasb yo‘q, Yomon kishi bor. j j j Yomon ko‘z toshni yoradi.
Innovatsion rivojlanish vazirligi koronavirusga qarshi rekombinant vaksinaning klinik sinovlarini Oʻzbekistonda tashkil etish masalasi boʻyicha Xitoy Fanlar Akademiyasi Mikrobiologiya instituti va “Anhui Zhifei Longcom Biopharmaceutical” kompaniyasi bilan muzokalar oʻtkazgani va sinovlar Oʻzbekistonda ham oʻtkazilishi mumkinligi haqida xabar bergan edik. Mazkur sinov haqida aholida turli savollar tugʻilmoqda.
O‘ZBEKISTON BUYUK KELAJAK SARI Kengashining to‘la huquqli a’zosidir. MDH mamlakatlarining ana shu ekologiya Kengashi doirasidagi hamkorligi a’zo davlatlarning atrof muhitni muhofaza qilish sohasida kelishib olingan, muvofiqlashtirilgan sa’y-harakatlar qilish maqsadini ko‘zlaydi. Hozirgi paytda respublikada istiqbolga, ya’ni atrof muhitni muhofaza qilish va tabiiy zaxiralardan oqilona foydalanish bo‘yicha 2005-yilgacha mo‘ljallangan Davlat dasturi ishlab chiqilgan. Tabiatdan oqilona foydalanish va uni muhofaza qilish sohasidagi butun faoliyat ana shu dastur asosida tashkil etilgan. Dasturda respublikada ekologik vaziyatni sog‘lomlashtirish, yirik shaharlar va shahar aglomeratsiyalari kabilarda ekologik keskinlikka barham berish yo‘llari belgilangan. Ekologik xavfsizlikni kuchaytirishning hozirgi asosiy yo‘nalishlari quyidagilardan iborat: 1. Tegishli texnologiyalarni ishlab chiqish va joriy etish. Qishloq, o‘rmon va boshqa xo‘jalik tarmoqlaridagi tabiiy jarayonlarning keskin buzilishiga olib keladigan barcha zaharli kimyoviy moddalarni qo‘llash ustidan qattiq nazorat o‘rnatish. Havo va suv muhitini insonning hayotiy faoliyati uchun zararli yoki salbiy ta’sir etadigan moddalar bilan ifloslantirishni to‘xtatish. Qishloq xo‘jalik ekinlarini, eng avvalo, g‘o‘zani sug‘orishda suvni tejaydigan texnologiyalarni keng joriy etish muhim ahamiyatga ega. Kollektor-zovur suvlarini daryolar va suv omborlariga tashlashni tartibga solish va oqava suvlarni chiqarib yuborishni batamom to‘xtatish zarur. Sanoat korxonalarida atmosferaga, suv havzalariga va tuproqqa ifloslantiruvchi hamda zararli moddalarni tashlaganlik uchun solinadigan maxsus soliqdan keng foydalangan holda mas’uliyatni oshi-521 r V Yo j Y b EL MURIS atm bi ISLOM KARIMOV rish darkor. Ularda zamonaviy, samarali tozalash qurilmalari tizimini joriy etish kerak. Boshlang‘ich xomashyodan tayyor, pirovard mahsulot olgunga qadar kompleks foydalanishga imkon beradigan yangi, zamonaviy, ekologik jihatdan samarali uskunalarni o‘rnatish lozim. 2. Qayta tiklanadigan zaxiralarni qayta ishlab chiqarishning tabiiy ravishda kengayishini ta’minlagan hamda qayta tiklanmaydigan zaxiralarni qat’iy mezon asosida iste’mol qilgan holda tabiiy zaxiralarning hamma turlaridan oqilona foydalanish darkor. Respublikaning foydali qazilmalaridan oqilona foydalanish—dolzarb masala. U atrof muhitni muhofaza qilishning bosh omillaridan biridir. Foydali qazilmalarni olish va qayta ishlash chog‘ida katta isrofgarchiliklarga yo‘l qo‘yilmoqda. Boshlang‘ich xomashyodan to‘liq foydalanmaslik hollari mavjud. Eskirgan uskunalarni almashtirish, yangi texnologiyalarni joriy etish, ayrim sexlar, uchastkalar va butun boshli zavodlarni rekonstruksiyalash asosida foydali qazilmalarni sanoat usulida yanada to‘liq va oqilona qazib olish muhim vazifa bo‘lib turibdi. Atrof muhitni muhofaza qilish nuqtayi nazaridan qaraganda, tog‘-kon sanoatining chiqindilarini o‘zlashtirishni yanada kengaytirish hamda buzilgan yerlarni qayta yaroqli holga keltirish muhim ahamiyatga ega bo‘ladi. 3. Katta-katga hududlarda tabiiy sharoitlarni tabiiy zaxiralardan samarali va kompleks foydalanishni ta’minlaydigan darajada aniq maqsadga qaratilgan, ilmiy asoslangan tarzda o‘zgartirish (daryolar oqimini tartibga solish hamda suvlarni bir havzadan ikkinchisiga tashlash, yerning namini qochirish, suv chiqarish tadbirlarini va boshqalarni amalga oshirish) lozim. O‘ZBEKISTON BUYUK KELAJAK SARI 4. Jonli tabiatning butun tabiiy genofondini madaniy ekinlar va hayvonlarning yangi turlarini ko‘paytirish hisobiga boshlang‘ich baza sifatida saqlab qolish kerak. 5. Shaharsozlik va tumanlarni rejalashtirishning ilmiy asoslangan, hozirgi zamon urbanizatsiyasining barcha salbiy oqibatlarini bartaraf etadigan tizimini joriy etish yo‘li bilan shaharlarda va boshqa aholi punktlarida aholining yashashi uchun qulay sharoit yaratish zarur. b. Ekologik kulfatlar chegara bilmasligini nazarda tutgan holda jahon jamoatchiligi e’tiborini mintaqaning ekologik muammolariga qaratish lozim. Orol muammosi bugungi kunda chinakam keng ko‘lamli, butun sayyoramizga daxldor muammo bo‘lib qolganligini, uning ta’siri hozirning o‘zidayoq biologik muvozanatni buzayotganligini, bepoyon hududlarda aholining genofondiga halokatli ta’sir ko‘rsatayotganligini nazarda tutish lozim. Xalqaro tuzilmalarning zaxiralari, imkoniyatlari va investitsiyalarini ana shu muammolarni hal qilishga jalb etish—birinchi darajali vazifadir. Atrof muhitni muhofaza qilish borasidagi yuqorida tilga olingan ta’sirchan chora-tadbirlarni ro‘yobga chiqarish yaqin vaqt ichidayoq oldingi tizimdan yosh respublikaga meros bo‘lib qolgan ekologiya sohasidagi ko‘pgina illatlar, kamchiliklar va xatolarni bartaraf etish imkoniyatini yuzaga keltiradi. Shuningdek, keng ko‘lamdagi ekologik tanglik tahdidini barham toptirish, respublika aholisi uchun, jismonan sog‘lom yosh avlodning dunyoga kelishi va rivojlanishi uchun zarur shart-sharoitlar hamda ekologiya jihatidan musaffo hayotiy muhit yaratish imkonini beradi. 523 b « i. OTIN IAA
71 Z olotaya medal YUNESKO «Avitsenna» bыla vruchena Yego Prevosxoditelstvu Prezident-u Respubliki Uzbekistan Islamu Karimov-u za znachi-telnыy vklad v razvitiye mejdunarodnogo sotrudnichestva v sfere kulturы i prodvijeniye idealov YUNESKO. FEDERIKO MAYOR, Generalnыy direktor YUNESKO Tashkent, noyabr 1998 goda Vыdayuщiysya sыn uzbekskogo naroda Prezident Islam Karimov sыgral istoricheskuyu rol v stanovlenii nezavisimogo Uzbekistana. Neotsenim vklad Islama Karimova v razvitiye otnosheniy strategicheskogo partnerstva i soyuznichestva mejdu nashimi bratskimi stranami i narodami. VITALIY CHURKIN, Postoyannыy predstavitel Rossii pri OON sentyabr 2016 goda Rukovodstvo PROON vыsoko senit podderjku Prezidenta Islama Karimova, kotoruyu on okazыval v rabote nashey organizatsii. V xode dvux znamenatelnыx lichnыx vstrech s Islamom Karimovыm, sostoyavshixsya v xode moix ofitsialnыx vizitov v Uzbekistan, mы obsujda-li voprosы gosudarstvennogo razvitiya respubliki i regionalnoy problematiki. Reshaya ix, Prezident proyavlyal dalnovidnost i mudrost. XELEN KLARK, administrator Programmы razvitiya OON Pod rukovodstvom Prezidenta Karimova Uzbekistan stal suverennыm gosudarstvom. S tex por strana igrayet vajnuyu mejdunarodnuyu rol i yavlyayetsya aktivnыm chlenom OON. Uzbekistan – pervaya strana, ratifitsirovavshaya dogovor, podpisannыy v Semipalatinske (Kazaxstan) v sentyabre 2006 goda. Tem samыm bыl pro-lojen put k sozdaniyu v mire pyatoy zonы, svobodnoy ot yadernogo orujiya. Yavlyayas vremennыm predsedatelem GRULAK, xoch-u podcherknut ogromnuyu vajnost etogo fakta. V 2017 godu stranы Latinskoy Ameriki i Karib-skogo basseyna budut otmechat 50-yu godovщinu Dogovora Tlatelolko, kotorыy sozdal v gustonaselennom regione mira pervuyu zonu, svobodnuyu ot yadernogo orujiya. GRULAK polzuyetsya etoy vozmojnostyu, chtobы vыsoko otsenit usiliya Prezidenta Karimova po dostijeniyu obщix dlya nashix narodov seley postroyeniya mira, svobodnogo ot yadernogo orujiya. Pod rukovodstvom Islama Karimova Uzbekistan podderjal prinyatiye Povestki dnya v oblasti ustoychivogo razvitiya na period do 2030 goda, chto stalo vajnoy vexoy na puti k mir-u, svobodnomu ot niщetы, goloda, bolezney i nujdы. Prezident Karimov razvival natsionalnuyu ekonomiku i sodeystvoval prevraщeniyu stranы v odnogo iz naibolee krupnыx eksportyorov xlopka v mire. ANTONIO DE AGIAR PATRIOTA, Postoyannыy predstavitel Brazilii pri OON ot imeni Gruppы stran Latinskoy Ameriki i Karibskogo basseyna Prezident Islam Karimov pridaval ogromnoye znacheniye ukrepleniyu sotrudnichestva svoyego gosudarstva s mejdunarodnыmi i regional-nыmi organizatsiyami, obespechil vstupleniye Uzbekistana v Organizatsiyu Obyedinennыx Natsiy i drugiye mejpravitelstvennыe strukturы. Buduchi storonnikom osvobojdeniya mira ot yadernogo orujiya, on stal initsiatorom sozdaniya Sentralnoaziatskoy zonы, svobodnoy ot yaderno-go orujiya (SAZSYAO). Islam Karimov–lider, kotorыy priderjivalsya silnыx prinsipov, bыl chestnыm pered stranoy i obщestvom. Ukreplyaya v serdsax grajdan chuvstvo natsionalnoy gordosti, on obyedinil ix v odnu silnuyu stranu. S samogo nachala svoyego rukovodstva Prezident stremilsya razvivat Uzbekistan, chto demonstrirovalos v ogromnыx usiliyax po uluchsheniyu standartov jizni, podderjke malogo i srednego predprinimatelstva, razvitiyu infrastrukturы i mnogix drugix predprinyatыx merax. Ves poslujnoy spisok Islama Karimova pokazыvayet yego iskrennee jelaniye do-stich nailuchshix sotsialno-ekonomicheskix usloviy, a takje prodvigat uzbekskuyu kulturu i sdelat yee uznavayemoy vo vsem mire. Dlya dostije-niya etix vыsokix seley Prezident reshal takiye vajnыe voprosы, kak rost naseleniya, ukrepleniye natsionalnoy ekonomiki, ustoychivoye razvitiye i mnogiye drugiye. Glava gosudarstva obyedinil vsex grajdan pod lozungom «Uzbekiston –kelajagi buyuk davlat!», chto znachit «Uzbekistan – strana s velikim buduщim!», blagodarya chemu strana dostigla vpechatlyayuщix rezultatov vo mnogix sferax. Jiznennыy put Pervogo Prezidenta – istochnik vdoxnoveniya dlya buduщix pokoleniy Uzbekistana i drugix stran. Trudnosti, s kotorыmi Islam Karimov stalkivalsya na razlichnыx etapax jizni, ne povliyali na yego reshimost vesti stranu po puti modernizatsii, progressa i protsvetaniya. Prezident Karimov kak iskrenniy i blizkiy drug gosudarstv ATR sdelal mnogoye vo imya vыsshix idealov i nailuchshix interesov regiona. On ostanetsya v istorii kak velikiy gosudarstvennыy deyatel. Gruppa stran Azii i Tixogo okeana vыrajayet glubokuyu skorb v svyazi s poterey takogo dalnovidnogo politika, mudrost i liderskiye kachestva kotorogo navsegda ostanutsya v nashey pamyati. Mы chtim vыdayuщegosya lidera, kotorыy borolsya za regionalnuyu stabilnost i posvyatil jizn slujeniyu rodnoy strane. QAYRAT ABDRAXMANOV, Postoyannыy predstavitel Respubliki Kazaxstan pri OON ot imeni Gruppы stran Azii i Tixogo okeana sentyabr 2016 goda
15 kuzatishlar, sanoat jixozlari va shu singari ishlar xalq xo‘jaligining turli tarmoqlarida amalga oshiriladi. Ishchi-xizmatchi va tadbirkorlar oila byudjetlarining statistikasi natijasida xalq faravonligi, iste’mol darajasi va shu singari ishlarga baho beriladi. Maxsus tashkil etilgan statistik kuzatish natijasida statistik hisobotlarda aks etilmagan ommaviy-ijtimoiy hodisa va jarayonlar to‘g‘risidagi ma’lumotlar to‘planadi. Bu esa ayniqsa erkin raqobatga asoslangan bozor iqtisodiyoti sharoitida kichik va o‘rta biznes faoliyatining yanada rivojlanishi uchun katta imkoniyatlar yaratib beradi. Ayrim xollarda maxsus kuzatish usuli hisobot ma’lumotlarini ham qayta tekshirib turish imkonini beradi. Maxsus tashkil etilgan statistik kuzatish yordamida vaqti-vaqti bilan aholi ro‘yxati, qoramollar, mevali daraxtlar hisobga olinadi, turli xildagi ijtimoiykuzatishlar, sanoat jihozlari vash u singari ishlar xalq xo‘jaligining turli tarmoqlarida amalga oshiriladi. Ishchi-xizmatchi va tadbirkorlar oila byudjetlarining statistikasi natijasida xalq farovonligi, iste’mol darajasi vash u singari ishlarga baho berildi. Maxsus tashkil etilgan kuzatish ma’lumotlari jamiyatni, uning turli tarmoqlarini asosli nazorat qilish imkonini beradi.
5.5. Kross yugurish texnikasi Kross masofalarida musobaqalarda qatnashish uchun ayniqsa endi shug‘ullanayotgan sportchilar va maktab o‘quvchilariga maxsus tayyorgarliklar kerak bo‘ladi. Yumshoq yer, joyning turli-tuman relefi, har Xil to‘siqlarni yengib o‘tish—bu sharoitlar kross yugurish texnikasini belgilab beradi. Kross yugurishda yugurish qadami tuzilishi o‘rta masofalarga yugurishdagi singaridir. Asosiy vazifa —yugurish tezligini va depsinish kuchini saqlab qolgan holda jarohat olmaslikdir. Ko‘tarilishlar va pastga tushishlar marafondagiga o‘xshash tarzda yengib o‘tiladi, faqat tikka ko‘tarilishlar va tushishlarda daraxtlar, butalarga qo‘llar yordamida osilib olgan holda ulardan foydalanish mumkin. Gorizontal to‘siqlar (chuqurlar, ariqlar, zovurlar) oyoqdan-oyoqqa sakragan hoida o‘tiladi. Vertikal to‘siqlarni qo‘lga voki oyoqqa tayangan holda, g‘ov ustidan oshib qadam tashlash bilan (to‘siq xususiyatiga qarab) o‘tish mumkin. iSshuni yodda tutish muhimki, to‘siqlarni o‘tishga odatda nafas olish maromi buziladi, uni tiklash va qisqa muddat ichida o‘zining yugurishdagi optimal nafas otish maromini qaytarish lozim. Shuningdek, yumshoq va sirpanchiq yerda oyoq orqaga sirpanib ketmasligi uchun qisqa qadamlar bilan yugurish yaxshiroq ekanligini esdan chiqarmaslik zarur. Shunday qilib, kross yugurishdagi musobaqalar ravon yugurishdan farqli ravishda vuqori darajadagi chidamlilikdan tashqari to‘siqlarni yengib o‘tishda hartomonlama tayyorgarlikni, yuzaga kelgan vaziyatni tez tahlil qila olishni va unga munosib echim topishni taqozo etadi. 5.6. Kross yugurish texnikasini o‘rgatish uslubiyati Kross yugurish texnikasini o‘rgatishda stadiondan tashqarida bo‘lgan har xil sharoitdagi joylarda o‘rgatish yaxshi natija beradi, ayniqsa, bog‘larda, dehqonchilik ekinlari maydonlari yonlarida hamda transport vositalari kam qatnaydigan yo‘llarning chetlarida va katta suv kanallarining yonlarida o‘tkazish maqsadga muvofiqdir. 142
2 REF — IA ga qavola qilinayotgan (bog‘langan) yozuvni kiritishga mo‘ljallangan ish varaqasi. 3 EXR - IA ga ma’lumotnoma yozuvni kiritishga mo‘ljallangan ishchi varaqasi. IRBIS elektron katalogirging boshqa ma’lumotlar bazalari sin­ g‘ari mazkur hujjatni ham ko‘rsatishning bir necha shakllari mav­ jud: 1 ATHRAW—asosiy format. 2 INFOW—axborot beruvchi format. 3 BRIEF—qisqa bibliografik tasvir shakli. 4 Optimal. Bu ish varaqalari orasida ATHRA ish varaqasi qolganlariga (REF, EXR) qaraganda to‘liqroqhisoblanadi. «Individual avtorlar» avtoritet faylini ATHRA ish varaqasi asosida yaratamiz. IRBIS tizimining «Katalogizator» avtomatlashtirilgan ish joyini ishga tushiramiz, “ BD” (ma’lumotlar bazasi) maydoniga ATHRA - avtoritetnыy fayl «Individualnыe avtorы» ni o‘rnatamiz. «ENTER» (kiritish) klavishi bosilgandan so‘ng, kompyuter monitorida «Avtoritet fayl» bazasini to‘ldirishga imkon beruvchi shakl paydo bo‘ladi. Maydonlarni to‘ldirishni boshlaymiz, buning uchun «Zagolovok — Osnovnoye (prshshtoye) imya litsa»: (Sarlavha—shaxsning “qabul qilingan” asosiy nomi) maydonining o‘ng tomonidagi ma’lumotlar kiritishning kengaytirilgan vositasidan foydalanish imkonini beruvchi tugmani bosamiz. 1. «Zagolovok — Osnovnoye (prinyatoye) imya litsa»: ■ «Nachalnыy element vvoda (familiya ili imya litsa)» (kiritish­ ning dastlabki elementi (shaxe familiyasi yoki nomi): Karimov; • «Chast imeni, krome nachalnogo elementa vvoda (ostatok ot nachalnogo elementa vvoda)», (kiritishning dastlabki elementidan boshqa qismi, ya’ni kiritishning boshlantch elementining qolgan qismi) : U. F . ; • «Identifitsiruyuщiye priznaki imeni», (nomni identifikatsiya-lovchi belgilar): Texnika fanlari nomzodi, TDM I «Informatika» kafedrasi dotsenti, Alisher Navoiy nomidagi O‘zbekiston Milliy kutubxona­ si «Ilmiy va marketing tadqiqotlari» bo‘lim mudiri; • «Raskrыtiye initsialov lichnogo imeni» (shaxeiy nom ismi shari­ fini ochish): Ulug‘bek Fozilovich; • «Datы» (sana): 1954 y. t. ; • «Grafika»: Sa; • «Yazыk katalogizatsii» (kataloglashtirish tili): uzb; • «Priznak vvoda imeni litsa, (shaxe nomini kiritish belgisi): ’’imya litsa vvoditsya pod familiyey” (shaxe nomi familiya ostida kiritilmoqda); • «Kod otnosheniya "(hujjatga nisbatan munosabat): 070 “avtor” (muallif). 2. «Svyazannыe prinyatыe formы imeni litsa na drugix yazыkax», (qabul qilingan shaxe nomi shaklining boshqa tillardagi tarjimasi): Mazkur maydon takrorlanuvchi bo‘lib unda, «Zagolovok - Osnov­ noye (prinyatoye) imya litsa» maydonidagi ma’lumotlar o‘zbek va ingliz tillarida takrorlanadi. 3. «Informatsionnoye primechaniye» (axborot ilovasi): TDMI da 1989-yildan boshlab ishlaydi. 4. «Istochnik sostavleniya zapisi» (tuzilgan yozuv manbai): ■ «Strana , (mamlakat): UZB; • «Organizatsiya» (tashkilot): TDMI; • «Data vvoda ili posledney obrabotki» (kiritilgan yoki ishlov berilgan sana): 20050110; • «Funksiya, vыpolnyayemaya bibliotekoy”(kutubxona tomonidan bajarilgan ish):0 “katalogiziruyuщaya” (kataloglashtiruvchi). 5. «Imya rabochego lista», (ish varaqasi nomi): ATHRA. «Vvod» tugmasini bosib ma’lumotlarni kiritishni davom ettiramiz (12-rasm). Yuqoridagi 2-5 punktlarda ko‘rsatilgan ma’lumotlarni ketma-ket tegishli maydonlarga kiritamiz va «Soxranit» tugmasini bosamiz. Natijada, I RBI S tizimining elektron katalogi bazasida individual avtorning normativ/avtoritet yozuvi paydo bo‘ladi. Bu yozuvdan tizimning elektron katalogini to‘ldirishda samarali foydalanish mumkin. «Individualnыe avtorы» ma’lumotlar bazasi qidiruv apparata hisoblanadi. Bu ma’lumotlar bazasidan IRBIS tizimining elektron katalogi orqali foydalanish mumkin. Hujjatlarni qidirish muallif familiyalari orqali bajarilishi mum­ kin. Bunday qidiruv natijasida muallif to‘g‘risida qisqa ma’lumot olish imkoniyati yaratiladi. Bu imkoniyat mazkur tashkilotda ishlaydigan va ishlamaydigan avtorlarni ajratishga sharoit yaratadi bu holat o‘z navbatida qidiruv natijaaarini aniqroq bo‘lishini ta’minlaydi. Bu yerda shuni ta’kidlash kerakki, bazadan axborot qidirish imkoniyati cheklangan. Buning sababi izlanayotgan shaxe 77
avvalambor, assalomu aleykum sayyod com! va nihoyat judayam kutilgan loyihani bowlaw arafadis turibsila ajoyib, umid qilamiz loyiha ko'p qirralik bo'ladi yani turli sohadan talantlar jalb qilinadi bir qo'shiqchilik asosiy mavzu bo'lib qolmaydi degan umiddaman, usiz ham shoubiz "gullab" yotibdi talantli qo'shiqchilar bilan "britain got talent" kabi shou loyiha bo'lsa ajouyib bo'lardi mayli balki bu loyiha faqat qo'shiqchilik sanatiga qaratilgandir nima bo'lsa ham omad
Umumiy siyosat ma'lum: AQSh Janubiy Xitoy dengiziga da'vo qiluvchi mamlakatlarni quvvatlaydi va unga faqat asosan Xitoy xo'jayin emas, deb hisoblaydi
Shinamgina kutubxona ko’rinishida yasalgan noyob tort mavjud ekan Bu mazali shoh asar Venalik nonvoy Keti Knaus tomonidan 2013 yilda pishirilgan Tortning bir tomonida atrofida guldonlarda o’simliklar bilan o’ralgan, g’ishtli binoga eltuvchi eshiklar ko’rsatilgan Tortning boshqa tomonida esa kutubxonaning odatiy ko’rinishi tasvirlangan
ADABIYOT orqali shakllanadi. Mavlono Jaloliddin Rumiy "Ichindagi ichindadir" asarida "Barcha bilimlar va fanlarni o‘zlashtirish aslida adabni o‘rganishdir" deb ta’kidlaydi. A. odobning ekvivalenti sifatida qo‘llansa-da, ayrim o‘rinlarda ma’no nozikliklari b-n undan farq qiladi. Mas., "Adabini berishadi", "Alabingni yeysan" kabi iboralarlagi A. so‘zi o‘rnila olob so‘zini qo‘llab bo‘lmaydi. A. etika. estetika, psixologiya, jam-tshunoslik, adabiyot singari fanlarning asosiy mavzularidan biridir. Adabiyot atamasining negizini A. so‘zi tashkil etishi. badiiy adabiyotimizda A. masalasi bosh mavzu bo‘lib kelgani milliy ma’-yat va tafakkurimiz tarixi. bugungi va ertangi rivojini belgilaydi. ADABIYOT (arab. odoblar yig‘indisi) – umuminsoniy ma’-yatning tarkibiy qismi. adabiy faoliyat natijasi. jam-t hayoti va uning takomillashuvida muhim ahamiyat kasb etadigan ijod sohasi. A. ikki ma’nola qullanadi: 1} keng ma’noda–barcha kitob turlari. gazeta va jurnallarga nisbatan; 2) tor ma’noda– badiiy A., turli janrdagi badiiy asarlar majmui. Badiiy A. kishilik tar-yotining ma’lum bir bosqichida yuzaga kelgan bo‘lib, dastlab og‘zaki ijod namunasi sifatida yaratilib, tildan tilga o‘tib, boyib, sayqallanib borgan. Yozuv paydo bo‘lib, odamlarda yozma nutq, yozuv mad-ti riv-shi b-n yozma badiiy A. ham Shakllana boshladi. Badiiy A. har qaysi xalq ma’-yatini a.lardan a.larga olib utali-gan asosiy vositalardan biridir. Og‘zaki pa yozma A. qaysi xalqqa mansubligiga qarab. o‘sha xalq nomi b-n qo‘shib yuritiladi. Mas., o‘zb. A.i, grek A.i. nemis A.i vah.k. ADABIY-MADANIY MEROS–xalqimizning avlodlardan avlodlarga o‘tib kelayotgan nihoyagda qalimiy, boy A.-m.m.i bor. U xalqimizning urf-o.i. rasm-rusm-lari, bayramlari, qadimiy bitiklar va arxeologik topilmalar, xalq og‘aki ijodi namunalari. yozma badiiy alabiyot va fan sohasida yaratilgan noyob asarlar, tasviriy va amaliy san’at hamda musiqa dur-14 donalari. betakror me’moriy obidalardan iborat. Sobiq ittifoq daprida yurtimizdagi boy A.-m.m.ga butunlay noto‘g‘ri. mafkuraviy mun-t hukmron bo‘ldi. Istiqlol tufayli bu boradagi mun-t tubdan o‘zgardi. A.-m.m.ni tiklash, asrab-avaylash, tareib va tashviq etish bo‘yicha keng ko‘lamli ishlar ho». kunda ham izchil davom ettirilmoqda. ADABIY TIL—har qaysi xalq va millat ma’-yatida ulkan ahamiyat kasb etadigan, uning ruhiy olamini moldiy shaklda yuzaga chiqarish va umumbashariy tar-yot uchun xizmat qildirish, el-yurtni birlashtirish, o‘zlikni anglashda muhim vosita bo‘ladigan buyuk ijt-y holisa. A.t. umumxalq tilining sayqallangan, leksik, fonetik va grammatik jihatdan shu xalq shevalaridagi eng yaxshi xus-yatlar-ni o‘zida mujassam etib, sayqallangan, hamma uchun tushunarli va ma’qul me’yorga solingan umummiliy muloqot vositasidir. Garix vatar-yot jarayonida A.t. o‘zgarib, takomillashib boradi. Mas., Alisher Navoiy davridagi o‘zb. adabiy tili ho». zamon o‘zb. adabiy tililan farq qiladi. Istiqlol davrida A. t.ning ma’ni hayotimizdagi o‘rni va ahamiyati tobora ortib bormoqda. Ayniqsa, 1989-yilda o‘zb. tiliga davlat tili maqomining berilishi A. t.imiz rivojida mutlaqo yangi sahifa bo‘ldi Ho». davrda o‘zb. A.t. milliy ma’-yatimizning haqiqiy ko‘zgusiga ayLanib bormoqda. ADAPTATSIYA (lot. addargao0 —moslanmoq, sozlanmoq) –tabiat yoki jam-t hayotida, Insonning ma’n-y-ruhiy olamida kechadigan o‘ziga xos jarayon bo‘lib, biron-bir muhit yoki sharoitga, yangilikka moslashuvni anglatadi. Inson hayotidagi A.ning samarali kechishi ko‘p jihatdan uning ruhiy, ma’ni holatiga bog‘liq. Ilm-fanda A.ning quyidagi turlari mavjud: sensar A. (lot. xepg‘iz — his-TUYg‘G‘u. sezgi) –organizmning turli xil subyektiv o‘zgarishlarga moslashuvi: ijt-y A. (lot. adaro —moslashaman Ba sociafis — ijt-y) –insonning ijt-yY muhit sharoitlariga uzluksiz tarzda faol moslashuvi, ayni paytda uning ushbu jarayon
Aniq va abstrakt tafakkur Tafakkur—aniq tafakkur va abstrakt tafakkur deb ikkiga bo‘linadi. Agar biz fikr yuritilayotgan narsani idrok qilsak yoki tasavvur qilsak, bu tafakkur aniq tafakkur deb ataladi. Bizning o‘zimiz shu onda turgan xonamiz to‘g‘ristdagi muhokamalarimiz mana shunday aniq tafakkurning bir misolidir. Biz tasavvur qilishimiz mumkin bo‘lgan biror daryo to‘g‘risidagi, biror qurilish to‘g‘risidagi, biror tarixiy voqealar to‘g‘risidagi muhokamalar ham aniq tafakkurga misol bo‘la oladi. Bu narsalarning obrazlariga bevosita tayanuvchi tafakkurdir. Bu yaqqol tafakkurdir. Aniq tafakkur ham predmetli-yaqqol tafakkur va yaqqol-obrazli tafakkur deb ikkiga bo‘linadi. Tafakkur obyekti bevosita idrok qilinadigan tafakkur predmetli-yaqqol tafakkur deb ataladi. O‘zimiz turgan xona to‘g‘risidagi, biz derazadan ko‘rib turgan daraxt to‘g‘risidagi muhokamalarimiz mana shunday predmetli-yaqqol tafakkurga musol bo‘la oladi. Dars vaqtida o‘qituvchi biror gulning tuzilishini izohlash bilan birga shu gulni o‘quvchilarga ko‘rsatayotganida o‘qituvchining va o‘quvchilarning tafakkuri predmetli-yaqqol tafakkur bo‘lishi mumkin. Tafakkurning bu turi, asosan, idrokka tayangan holda voqe bo‘ladi. Predmetli-yaqqol tafakkur faqat muhokamalardagina emas, shu bilan birga bevosita harakatlarda ham namoyon bo‘ladi. Bunday tafakkur predmetli-harakatli tafakkurdir, Tafakkurning bu turini, masalan, kubiklarni u yoki bu tartibda terayotgan yoki joylashtirayotgan bolalarda ko‘rish mumkin. Katta yoshdagi kishilar ro‘zg‘orga taalluqli turli buyumlar bilan va xilma-xil mehnat qurollari bilan isholib borayotganlarida ularning kundalik amaliy faoliyatida ham mana shunday tafakkur ishga solinadi. Tafakkur qilinayotgan narsani idrok qilmasdan, balki faqat tasavvur qilgan vaqtimizdagi tafakkur obrazli-yaqqol tafakkur deb ataladi. Bunday tafakkur xotira tasavvuriga yoki xayol tasavvuriga tayanadi. Kecha bo‘lib o‘tgan voqealar to‘g‘risidagi muhokamalar, Marsda hayot bormikin, deb qilayotgan bizning muhokamalarimiz yaqqol-obrazli tafakkur namunalari deb hisoblanishi mumkin. Dars vaqtida o‘qituvchi biror gulning tuzilishini o‘quvchilarga tushuntirayotgan bo‘lsa-yu, lekin bu gul o‘quvchilarga o‘z tajribalaridan ma’lum va shu sababli o‘quvchilar shu gul ko‘rsatilmasa ham, uni tasavvur qilishlari mumkin deb hisoblab, o‘z darsini davom ettirayotganida o‘qituvchi va o‘quvchilardagi tafakkur yaqqol-obrazli tafakkur bo‘ladi. 211
401 XI BOB. MA’MURIY YUSTITSIYA 11.1. Ma’muriy yustitsiya tushunchasi va uning o‘ziga xos xususiyatlari Jismoniy va yuridik shaxslarning davlat boshqaruvida buzilgan huquqlarini tiklashda ma’muriy yustitsiya alohida o‘rin tutadi. Yuridik atamalar lug‘atiga ko‘ra, “yustitsiya” (lot. “justitia” –odillik, qonuniylik) –o‘z faoliyatida odil sudlovni amalga oshiruvchi sud muassasalarini bildiruvchi atama sifatida talqin etilgan!. Shu o‘rinda ma’muriy nizo tushunchasi va uning o‘ziga xos xususiyatlari haqida to‘xtalib o‘tish maqsadga muvofiqdir. Ma’muriy-huquqiy nizo2lar – bu ma’muriy-huquqiy munosabat ishtirokchilarining huquq va majburiyatlari doirasidan kelib chiqadigan ziddiyatlar, qarama-qarshiliklar hisoblanadi. Ushbu nizolar bir tomondan davlat organlari, ularning mansabdor shaxslari, ikkinchi tomondan jismoniy va yuridik shaxslar o‘rtasida yuzaga keladi. Ushbu jihati bilan ma’muriy-huquqiy nizolar boshqa turdagi yuridik nizolardan farq qiladi. Ma’muriy-huquqiy munosabatlardan kelib chiqadigan nizolarning ma’muriy-huquqiy xususiyati quyidagilar bilan belgilanadi: mazkur turdagi nizolar davlat organlarining davlat boshqaruv funksiyalarini amalga oshirishlari bilan bog‘liq holda yuzaga keladi; ma’muriy nizolar ma’muriy-huquqiy munosabatlar doirasida yuridik-hokimiy qarorlarni qabul qilish va ularga nisbatan ikkinchi tarafning noroziligi natijasida yuzaga keladi.
masining umumiy hajmi (10 ml), U, -rangli reaksiya uchun olingan xolesterinning xloroformdagi eritmasi (5 ml), R-to‘qimaning og‘irligi, g. Bu metod bilan namunalardagi xolesterinning miqdorini 0,05 dan 0,5 mg gacha aniqlash mumkin. Tovuq tuxumi sarig‘idan letsitinni ajratib olish Letsitin fosfoglitseridlarga (fosfatidilxolinlarga) kiradi. Le-sitin gidrolizlanganda glitserin molekulasi, ikki molekula yog‘ kislotasi, fosfat kislota molekulasi va azotli asos xolinga ajraladi. Xo-linfosfat kislotasi qoldig‘ining hamda tarkibidagi kislotalarining birikishiga qarab o. va V-letsitinlarga bo‘linadi. SN, –o–OS–K. 1 SN –O–OS-K. 1 «n ON SN, –O–R-O- CH, CH, NI CH, N 1 CH, O SN, Sx-letsitin CH,-0-0C-R, 1 on OH SN "0-4—0-SI, –SI, — Sn, 1 SN, SN, –O–OS– JK. SN, V – letsitin Bunda: K,, K, –yog‘ kislotalarning qoldiqlari. Kerakli asboblar: probirkalar bilan shtativ; pipetkalar; 100 ml li stakan, shisha tayoqcha. Reaktivlar. 1. Tovuq tuxumining sarig‘i. 2. Etil spirti. 3. Atseton. 4.Kadmiy xloridning to‘yingan eritmasi (spirtda tayyorlanadi). Ishning borishi. Stakanga taxminan tuxum sarig‘ining 115—16 qismi solinadi va shisha tayoqcha bilan aralashtirilib turib 10 ml issiq spirt qo‘shiladi. Stakandagi suyuqlik sovugandan keyin quruq probirkaga filtrlanadi. Filtrat tiniq bo‘lishi kerak. Letsitinning shu spirtli filtrati bilan bir qator reaksiyalari bajariladi. 1. Atseton bilan cho‘ktirish. Quruq probirkaga 2-3 ml atseton solingach, letsitinning spirtdagi eritmasidan tomchilab qo‘shiladi. Natijada cho‘kma hosil bo‘ladi, sababi letsitin atsetonda erimaydi. 2. Letsitinning emulsiya hosil qilishini. Buning uchun probirkaga 2-3 ml letsitinning spirtdagi filvtratdan solib, tomchilab distillangan 63
Shenzhen STC Kabel ishlab chiqaruvchi etakchi Xitoy audio va video kabel ishlab chiqaruvchilari va etkazib beruvchilardan biri, fabrikamızdan yuqori sifatli audio va video kabelini sotib olish va sotish uchun xush kelibsiz
Yaxshi, lekin xabarlarni o'chira olmayman.
Rasman. «Spartak» «Latsio» himoyachisini ijaraga oldi - Спорт UZ - Скачать музыку бесплатно новинки музыки 2016-2017 29.08.2016Rasman. «Spartak» «Latsio» himoyachisini ijaraga oldi «Spartak» rasman himoyachi Maurisio dos Santosni o‘z safiga qo‘shib oldi.Moskva klubi futbolchini «Latsio»dan ijaraga oldi.Futbolchi keyingi yozgacha «Spartak»da to‘p suradi.Maurisio o‘tgan mavsumda A ceriyada 24 o‘yinda maydonga tushgan. Manba: Stadion.uz
) — Kazbek haliyam oqsayaptimi? —Oyog‘i chiqqan ekan. Tezroq bo‘l, Yevgeniy, ovqat sovib qoldi. Chol Grigoriyga burilib qaradi-da, ingichka barmoqlarini qarsilatdi. — Shagom-arsh! Ertaga soat sakkizda shu yerda bo‘l! Grigoriy darvozadan chiqdi. Omborxonaning orqa tomonida, qori erib qurigan joyda tozilar isinishardi, Ko‘zi shilpiq qari qanjiq Grigoriyning yoniga lo‘killab keldi, etagini iskadi, boshini quyi solib, ketidan qolmay jargacha ergashib bordi. So‘pgra iziga qaytdi. xp Aksinya kechki ovqatdan barvaqt qutuldi, pechning cho‘g‘ini tortib, trubasini berkitib qo‘ydi, so‘ngra idish-tovoqlarni yuvib bo‘ldi-da, hovliga qaragan derazadan mo‘raladi. Stepan Melexovlar qo‘rasi tomondagi chetan yoniga taxlab qo‘yilgan yog‘ochlar oldida turardi. Labining bir burchida o‘ti o‘chgan papiros osilib qolgan; xodalar orasidan u uchi ayri yog‘och tanlamoqda edn. Bostirmaning chap qanoti qiyshayib qolgan, unga ikkita ayri tirgovich qo‘yib ustini eski qamish bilan yopish kerak edi. Ertalabdan beri Aksinyaning ikki betiga qon yugurgan, ko‘zlari yonib turardi. Unda ro‘y berayotgan hol Stepandan pinhon qolmadi; nonushta qilar ekan; —Senga nima bo‘ldi?—deb so‘rab qoldi. —Menga nima bo‘pti?—Aksinya bir seskanib tushdi. —Yuzing xuddi zig‘ir yog‘ surkaganday yaltiraydi. —Pechning tafti... boshimni og‘ritib yubordi.— Shuni deb u, yuzini o‘girib derazaga o‘g‘rinchi bir qarab qo‘ydi: Mishka Koshevoyning singlisi kelishi kerak edi. Lekin u kechkirganda keldi. Kutaverib xunob bo‘lgan Akeinya tigshrchilab qoldi. —Menga keldiigmi, Mashutka? —Buyoqqa chiqing.
«Labzak» bu - har tomonlama qulay va zamonaviy tusga ega turar joy majmualari barpo etishni maqsad qilgan qurilish brendi U qulay yashash sharoiti uchun mo‘ljallangan kvartiralar loyihasini rejalashtirishidan boshlab, majmua hududini bosqichma bosqich obodonlashtirishgacha bo‘lgan, keng hudud yaratish bo‘yicha kompleks yondashuv natijalarini o‘zida aks ettiradi Kompaniya tomonidan amalga oshirilayotgan loyihalarning barcha bosqichlari uchun iste'molchilarga eng qulay yashash sharoitlarini yaratish g‘oyasi asos qilib olingan Bu esa «Labzak» turar-joy majmualarida eng yaxshi infratuzilma, rejalashtirilgan texnik yechim va takrorlanmas arxitekturani aks etishini ta'minlaydi Bugungi kunda yaxshi uy-joy bu zamonaviy texnologiyalar va materiallarning yuqori sifatliligi, balki joylashuvining qulayligi va rivojlangan infratuzilmaning mavjudligidir «Labzak» turar-joy majmuasi 0 72 gektar maydonda qurilishi rejalashtirilgan U savdo majmualari, biznes ofislari, avtoturargoh, bolalar o‘yingohi, turar-joylar va boshqa obektlardan iborat bo‘ladi Turar joy majmuasida dunyoga mashhur brend butiklar, qahvaxonalar, oliy toifali restoranlar, fitnes zali, ijtimoiy obektlar, majmuada yashovchi aholi hamda majmua mehmonlari ehtiyojlarini qondirish uchun zarur bo‘lgan boshqa barcha obektlar joylashuvi ko‘zda tutilgan Nima uchun «Labzak» majmuasi?«Labzak» loyihasi o‘z me'moriy yechimi, yuqori darajadagi sifati bilan yangilanayotgan poytaxt qiyofasiga o‘zgacha ulug‘vorlik olib kiradi «Labzak» turar-joy majmuasi oilangiz uchun muhim bo‘lgan barcha qulayliklarni o‘zida mujassam etgan Xususan, Rossiyada ishlab chiqarilgan «Buldors» eshiklari, Turkiyaning «Saray Termo Profil»’ning deraza va romlari hamda “Kale” santexnika , Germaniyaning “Bosch” kotyoli, “Hoffman” maishiy texnika mahsulotlari, shuningdek, Finlandiyaning «Kone» firmasi liftlari sizga va qo‘shnilaringizga uzoq vaqt sifatli xizmat ko‘rsatadi Shuningdek, 10 qavatli uy yuqori darajada ko‘rkam, xonadonlari esa keng Bu yerda hayot uchun zarur bo‘lgan barcha xaridlarni oson va qulay amalga oshirishingiz uchun imkoniyatlar yaratilgan Hudud infratuzilmasi:Bolalar bog‘chasi – 50 metr;Malika savdo Markazi – 800 metr;“Medion” tibbiyot markazi – 800 metr;Minor masjidi – 1 kmAsiaAllianceBank – 1km 15 ta restoran – 1 km radiusdaHozirda sotuvda bo‘lgan xonadonlar va sotuv shartlari haqida ma'lumotlarni quyidagi aloqa raqamlariga qo‘ng‘iroq qilish orqali olishingiz mumkin:(+99899) 333-33-33(+99893) 518-33-33Savdo ofisimizning manzili:Vebsayt: www slg uzInstagram: @slg uzTelegram: t me/Smart_life_group_uzFacebook: SmartLifeGroup uzReklama huquqi asosida
Albatta, oliy o‘quv dargohlariga kirish imtihonlari yoshlarning kelgusi hayotida hal qiluvchi ahamiyatga ega Bu imtihonlardan o‘ta olmay, boshi egik holda uyiga qaytib ketishni esa hech kim xohlamaydi Shunday ekan, o‘zimizga bog‘liq bo‘lgan oddiy qoidalar (balki ehtiyot choralari)ga rioya qilaylik Ikki-uch yil test sinovlaridan yiqilib, “suyagi qotgan” abiturientlar bu sohada ma’lum darajada sergakroq bo‘lishadi Demak, birinchi yil hujjat topshirayotgan yoshlarga bu borada berilayotgan tushuncha va ko‘nikmalar yetarli bo‘lmayapti, nazarimda
"AAIIY HOLATI gi borliq Odatda yosh daraxtlarda xup naydo bo‘ladi. Daraxtlar asosan chetdan, ayrimlari Ayrim jinsli gullar iki to‘liq ta’min vom pullar rkaq gullardan keyinroq urg‘ochi rya-esa o‘zidan chap o‘lishi chetdan chang tadi. Masalan, yo yolgoqiig bar tu xil m-u, urg‘ochisi. echiladi, bunga iy eri deb biladi. uni anu , boshqa tu-ida bsi appal urg‘ochi. u. npoyosunus leb. yuriti tulp bir-birini O‘ziga Tullar shamol va hasharotlar yor «pi»i— KARRA ta HAparab; mopaxaparadi, mi Gon r shuyday daraxtlardir, Bu daraxtlarning ko‘li, ia bari yonuvchi in bari bani bilan bir vaqtda gullaydi, bu ha chaga muzi ta’minlaydi, Shamoya yordamida langan o‘skil thontda ko‘p chang hosil qiladi. Ma-daraxtining bi boshog‘ida 5 milliondan ortiq chap mumi, Darvut gullaganda chaytlar hanodi uch di. Sham esib turgan paytda gul.
Angliya Premer-Ligasida 5-turdan o‘rin olgan bir o‘yin yakunlandi. «Manchester Siti» o‘z maydonida «Fulhem»ni qabul qildi va 3:0 hisobidagi yirik g‘alabani qo‘lga kiritdi. Gollar Sane, Silva va Sterling hisobiga yozildi. Bu natijadan so‘ng, «Manchester Siti» 13 ochko bilan 3-o‘rinda, «Fulhem» esa 4 ochko bilan 15-o‘rinda bormoqda. APL. 5-tur Manchester Siti – Fulxem 3:0  15 sentyabr, «Etixad Stedium»  Gollar: 1:0 – 2 Sane, 2:0 – 21 Silva, 3:0 – 47 Sterling.  Manchester Siti – Ederson, Laport, Otamendi, Uoker, Delf (Gyundogan, 67), Silva, Fernandino, Sterling (Mahrez, 74), Bernardu Silva, Sane, Aguero (Gabriel Jezus, 54). Fulhem – Bettinelli, Mouson, Odoi, Kristi, Seri (Zambo-Angissa, 56), Sessenon, Yuxansen, Makdonald, Shyurrle, Vetto (Ayite, 69), Mitrovich.
Bosh sahifa Markaziy Osiyo AQSh-Markaziy Osiyo Maqolaga ko’ra, Rog’un to’g’oni qurilishi rejalanayotgan hududda yaqin 10 yil ichida kuchli zilzilalar kuzatilishi mumkin
Yш-gur-sam har ta-raf-g‘a ayb qil mang-kim beat 4 , = И , ЮK Ид т 1 NI 1 1 1 ГE T Г T T T T i7 KI 1 KM2 T 1 M - 111 1 11 1 1 - bu vo-di-da o yo - тe voy-d’——77 dey й иk # L AN KAR KK yj 4—2 i -— =— yz hthzzxyjyjy hz. (YT), " 1 T 1 7 Kni 1 1 ГT 1 Г шy." 171 1 Г И T T T Kk 1 1— 11 1 1 XE 1 1 1 I ж 1 Ф Г C2 1 Ф{ x o Гa ee 1 111 1 1 1 1 1 1 97 = = = ka Б "9 5 И Mi 80-tel - ba it-men kor vo -nim-din” 113
o‘stirib borishning qulay yo‘lini tanlaydi. Ortiqcha talab qo‘yish ham ruhiy zarbalarni, ishdagi bir xillikning buzilishini, sifatga ishonchsizlikni, umumiy muvaffaqiyatsizlikni keltirib chiqarishi mumkin. Shuningdek, talabning yetarli darajada bo‘lmasligi, isrofgarchilikni va axloqning buzilishini keltirib chiqaradi. Maqsadni to‘la va aniq tushunishga erishing. Vakillikni berishni malakali hal etish maqsadni aniq belgilash, umumiy kelishish, yutuqlar me’yorini aniqlashni talab etadi. Agar maqsad aniq bo‘lmasa, vazifa ham aniq bo‘lmaydi, erkin harakat cheklanadi, ishni baholash amalda mumkin bo‘lmay qoladi. Oldinga harakat qilishni kuzating, "O‘sish"ni qanday tushunish va uni obyektiv baholashni bilish muhim ahamiyatga ega. Mudofaa qilish tartib-qoidalarini ishlab chiqish xavfsizlik tuyg‘usini uyg‘otadi, xavf-xatarni kamaytiradi, maslahat uchun imkon beradi. Maslahatlashuvni muntazam ravishda o‘tkazib boring. Vakillik berish boshqarish shaklini takomillashtirish bo‘lib, boshqa odamlarni rivojlantirish uchun topshiriqdan foydalanish imkoniga aylanib qolmoqda. Chunki vakil yaxshi ishlashni o‘rganadi. Rahbarning esa o‘z xodimiga ishonch tuyg‘usi ortadi. Bu ayni chog‘da har ikkalasining o‘sishi uchun yordam beradi. Vakillikni berish imkoniyatlarini qidiring. Har bir menejer o‘zishining bir qismini vakilga berishni kengaytirish imkoniyatlarini axtaradi. Lekin katta qismini berish norozilik keltirib chiqaradi va boshqalarning tutgan mavqeini susaytiradi. O‘z hukmronligingiz chegarasini oydinlashtiring, Menejer o‘ziga tegishli vakillikni berishi mumkin, shuning uchun uning hukmronlik chegarasi aniqlanishi lozim. SAMARALI ISHNI TAQDIRLASH Ishning foydali tomonini aniqlash"va uni taqdirlash alohida ahamiyatga ega. Bunday vaziyatga rahbar o‘z xodimining ishdagi ijodiy hissasini aniqlash va taqdirlashga maxsus kuch sarflaydi. Siz ish faoliyatingizda quyidagi va boshqa taqdirlashdan foydalanib, ishni baholash imkoniga ega bo‘lishingiz mumkin. 1. Yaxshi ishni tan olish. 2. Maqtovni ifodalash. Z. Mavjud ma’lumotlardan birgalikda foydalanishga tayyor bo‘lish. 161
tashkil etadi (A. M. Granov va muallif., 1986). Portal gipertenziyaning o‘ziga xos xususiyati shundaki, u aholining ishga eng yaroqli qatlamlarini ishdan chiqaradi, tez nogironlikka olib keladi, o‘limning ko‘paygani bilan xarakterlanadi; bularning hammasi juda katta ijtimoiy ahamiyatga ega. Portal gipertenziyaga oid TU Umumittifoq anjumanida (Toshkent, 1988) so‘zga chiqqan sobiq Sovet Ittifoqidagi ko‘pgina mutaxassislar hamda qator chet ellik olimlar portal gipertenziyani Davolash muammosi hozirgi zamon klinik tibbiyotining g‘oyat murakkab hamda qiyin masalasi ekanligini ta’kidlab o‘tdilar. Shunday qilib, portal gipertenziya muammosini o‘rganishning dolzarbligi shubhasizdir. Bu muammoni bilish faqat jarrohlargagina emas, balki boshqa har qanday ixtisosdagi mutaxassislar uchun ham zarurdir. Bularning hammasi ushbu muammoni talabalar tomonidan chuqur o‘rganilishini talab etadi. O‘QUV MAQSADLARI 1. Portal gipertenziya va jigar sirrozlarining zamonaviy tasniflarini o‘zlashtirib olish. 2. Jigar va taloqning topografik anatomiyasi hamda portal sistemaning anatomiyasiga oid bilimlarni mustahkamlash va kengaytirish. 3. Portal gipertenziyaning etiopatogeneziga oid bilimlarni mustahkamlash va kengaytirish. 4. Tipik klinik manzaraga ega bo‘lgan bitta bemorni tekshirib tahlil qilish misolida portal gipertenziyaning asosiy klinik ko‘rinishlarini o‘rganish. 5. 3—4 ta bemorni tekshirib tahlil qilish misolida portal gipertenziyaning turli shakllari klinik variantlarini aniqlay bilishni o‘rganib olish. b. Portal gipertenziyaning diagnostikasi va differensial diagnostikasi usullarini o‘zlashtirish. 7. Portal gipertenziyaning asosiy komponentlari bo‘lgan gipersplenizm, qizilo‘ngach venalarining varikoz kengayishi, assit va boshqalarda tashxis qo‘yish usullarini egallash. 8. Portal gipertenziyaga chalingan bemorni klinik ko‘rikdan o‘tkazishning amaliy ko‘nikmalarini o‘zlashtirish. E. Asbebli (endoskopiya) tekshirish usullari, ezofa-gogastroduodenofibroskopiya, laparoskopiya va boshqalarni egallash. 292
Ajoyib app boshqalarga qaraganda ko'proq so'zlar!
Otabek Umarov «Qirg‘iziston Respublikasi faxriy yorlig‘i» bilan taqdirlandi. Qirg‘iziston prezidenti Sadir Japarov Osiyo Olimpiya kengashi vitse-prezidenti Otabek Umarovni «Qirg‘iziston Respublikasi faxriy yorlig‘i» bilan taqdirlash to‘g‘risidagi farmonga imzo chekdi. «O‘zbekiston va Qirg‘iziston o‘rtasida madaniyat va sport sohasida do‘stlik va hamkorlikni mustahkamlashga qo‘shgan munosib hissasi uchun – Osiyo Olimpiya kengashi vitse-prezidenti, Markaziy Osiyo aralash jang san’ati konfederatsiyasi (MMA) rahbari Otabek Muhammadiyevich Umarov Qirg‘iziston Respublikasi Faxriy yorlig‘i bilan taqdirlanadi», deyiladi hujjatda.
Xulosa qilib aytganda, maktabgacha ta’lim muammolari: bag‘ishlangan tadqiqot natijalarini o‘rganish shuni aniqlash imkon berdiki, maktabgacha ta’lim muassasalarida ta’lim jarayo sifati va samaradorligini takomillashtirish muammosi eng ka ishlangandir. Shu munosabat bilan maktabgacha ta’li muassasalarida ta’lim jarayoni sifati va samaradorligin takomillashtlirishning pedagogik tizimini ishlab chiqish v amaliyotga tatbiq etish alohida ahamiyatga ega hisoblanadi, Bunday tizim fanlararo asosda, falsafa, kibernetika, sinergetika, sistemologiya, boshqaruv nazariyasi, kvalimetriya, psixologiya, pedagogika kabi fanlar sohasidagi bilimlarni jalb qilgan ishlab chiqilishi kerak. Boshqaruv obyekti sifatida maktabgacha ta’lim muassasasi sifatining mohiyati va maktabgacha ta’lim muassasani uni shakllantirishning alohida sohasi haqidagi bilimlarsiz sifatga yo‘naltirilgan boshqaruv tizimini yaratish mumkin emas. Shu sababli, eng avvalo, maktabgacha ta’lim jarayoni sifatini tahlil qilish va sifatni ta’minlaydigan ta’lim tashkiloti sifatida maktabgacha ta’lim muassasasining o‘ziga xosliklarini o‘rganish kerak. Buning uchun “sifat” kategoriyasi kontekstida maktabgacha ta’limning metodologik va nazariy asoslarini aniqlash hamda ularning asosida o‘rganiladigan boshqaruvning dastlabki asosi bo‘luvchi integral modelni ishlab chiqish lozim. 28
qanaqasiga kurashchi chiqishi mumkin Yana mening kunim boshiga tushib qolmasin,—u shunday dedi-yu, oqsoqlanib uch-to‘rt qadam tashladi. —Otaxon, bekorga xavotirlanavermang,— dedi Ri-30 aka uyi tinchlantirib,—o‘g‘lingiz siz o‘ylagandek unchalik kamquvvat emas. O‘z toshi bo‘yicha to‘garagimizDa uning oldiga tushadigap tepgdoshi yo‘q. —Uqishi-chiz Uqishi nima bo‘ladi unda2— bo‘sh kelmadi ota. — Bo‘ling ham chorasini ko‘rib qo‘yganmiz. Bizda kimda-kim darslarni puxta o‘zlashtirmasa, davomati yomon bo‘lsa, o‘z-o‘zidan mashg‘ulotdan chetlashtiriladi. Albatta, vaqtincha... Hech qanday yuz-xotirga yo‘l qo‘yilmaydi. O‘zim ham shogirdlarimping kundalik daftarlarini muntazam ravishda kuzatib boraman... Ota bilan trener o‘rtasidagi suhbat ancha vaqtgacha cho‘zildi. Nihoyat, Hasan aka mashg‘ulotlar o‘g‘linipg salomatligiga, o‘qishiga xalal bermasligiga ishonch hosil Qilib o‘rnidan turdi. —Sizdan bir iltimosim bor,—dedi ota bilan xayrlashish uchun qo‘l uzatarkan Rizo Fozilov,—Bahron bilan shug‘ullanishni menga bemalol qo‘yib beravering, Hali ko‘rib turarsiz, yana uch-to‘rt yildan keyin o‘g‘lin-tiz ajoyib kurashchi bo‘lib yetishadi. Hasan aka kqaydam2 degandek yelka qisdi, —Yo‘q, siz ishonavering, —allaqanday ishonch bilan dedi trsper— Undan hademay sportchi chiqadi, menga ishonavering! amarqandlik mashhur sambochining orzusi tez orada ro‘yobga chiqishiii ota-ona xayoliga ham keltirishma-tan, bu shunchaki bir tasalli gaplar, deb o‘ylashgan edi. Bahron shahar birinchiligi uchun o‘tkazilgan musobaqada g‘olib chiqqanligi uchun berilgan diplomni quvonchi ichiga sig‘may uyga olib kelib ko‘rsatganida Farog‘at opaning boshi osmonga yetdi. Ugliii bag‘riga bosib tabriklar ekan, ko‘zlariga quyulib kelgan yoshni tiyolmadi. 58 qat’iy yaxshi
San-Pauluda ikki arining gazlangan ichimlikni ochishga uringan videosi ijtimoiy tarmoq foydalanuvchilarini hayratga soldi. Noma’lum qiz tomonidan olingan videodagi juft arining birgalikda harakat qilishini tomosha qilib, ularning bu borada tajribasi borligini bilish mumkin. Arilarning har ikkisi ichimlik qopqog‘ining ikki tarafidan ochishga harakat qiladi. Urinishlarning oxiri esa arilar ko‘zlagan maqsadga yetishi, ya’ni qopqoqni ochishga muvaffaq bo‘lishi bilan yakuniga yetadi.
Bu qalbida, deb biz tushunmayman deb anglamaydilar! Shunday qilib, biz ular hayotni boshdan haqida qo’shimcha amaliy tushunchalarni rivojlantirish mumkin, deb bilmaydilar
yo‘l bilan aks ettiriladi. Shoir o‘zining bu asari bilan jahon. klassikasida juda keng qo‘llangan majoziy tasvir uslubiga yana bir jilo berdi, unga ijodiy yondashdi va muvaffaqiyatga erishdi. Yigit do‘zax darvozasining oldidayoq ig‘vo qilib yurib o‘z dardiga shifo topgan, hatto tarozibon ustidan shikoyat yozib, ota-onasining orasiga nizo solgan ig‘vogarga, beandisha, shuh ratparast o‘spiringa va pafsoniyat yo‘lida o‘z izzatini yo‘qot-tan cholga, tarozibonga chap berib jannatga o‘tib ketgan firib-tarlarga duch keladi. Bu hali do‘zax eshigidan kirmayoq duch kelgan noma’qulchiliklar edi. Uzoq sarguzashtdan so‘ng yaxshi kishilar bilan hamroh bo‘lish natijasida yigit jannatdagi ota-onasi bilan uchrashadi, otasining juda ko‘p iltijosiga qaramay, u taklif qilgan ikki paysa savobiy olmaydi, ularga ozor berishni ep bilmaydi. Nihoyat, qismati xuddi o‘zinikiga o‘xshagan do‘stini uchratadi. Agar yigatga odamlarga ortiq ishonib yuborgani uchun ikki paysa savob yetmagan bo‘lsa, do‘stiga, aksincha odamlarga bo‘lgan. ishonasizligi uchun ikki paysa savob yetmagan. Yigit o‘z do‘stiga shu ikki paysa savobni taklif etadi, do‘st esa, sen meni bir payt ig‘vogardan xalos qilganding deb ikki sa savobni unga taklif qiladi va uning jannatiy bo‘lishini istaydi. Ammo shu payt tepadan sado keladi: Pi bin in an OI Ikki do‘stning sadoqati, mehri, himmat Koniotipig qadridan ham turgaydir baland, Xov ne bilan o‘lchanmaydi do‘stlik, qimmati, Qulatgay u sarhadlarini qudrati bilan Ipoyatdan murod shulkim, Uluk, muhtaram Do‘sti ba asib elchi zar kim har apnat 210 qilajakman ikkingizga ham. Jannat yo‘li mana sizga ochiq, charog‘on
Buni ko‘rgan tulki kula berib, ichagi uzilay deb qolibdi. Bedana xira tulkidan uzoqlashib, u bilan xayrlashmay jo‘nab qolibdi. Tulki ertasi erta bilan yana bedanani qidirib ketibdi. Bedana bir o‘tloqda o‘tlarning urug‘larini yeb yurgan ekan, birdan zavq bilan sayrab yuboribdi. Agar u sayramaganda, tulki uni kechgacha ham topolmas ekan. Tulki bedanani ko‘rib, buyruq qilibdi: — E, bedana, bugun ham meni to‘ydirib, xursand qilasan, bo‘lmasa o‘zingni eb qo‘yaman, —debdi. Bedana ichida: “Bu xira tulkidan qutulish kerak: u xavfli dushman, chunki uxlab qolganingda ushlab olsa, eb qo‘yishi mumkin” deb o‘ylabdi. Bedana tulkiga: —Xo‘p, bugun ham to‘ydiraman, lekin bu yaqinda to‘y ham yo‘q, kechagidek dasturxon ko‘targan xotinlar ham yo‘q, shuning uchun, qishloqqa yaqin joyda bir parcha go‘sht ko‘rgan edim, shunga boshlab boraman, —debdi. Tulki rozi bo‘libdi. Bedana bu gal tulkini cho‘ponlarning qopqoniga boshlab boribdi. Qopqondagi go‘shtni ko‘rgan tulki bora solib o‘zini go‘shtga «uribdi. Qopqonning ilgagi chiqib, tulkining bo‘ynidan qisib olibdi. Ayyor tulki o‘z tumshug‘idan qopqonga ilinib, ko‘p azob chekib o‘libdi. .. Bedana ham, zag‘izg‘on ham xira va ayyor dushmandan qutulib qolibdi. Cho‘ponlar qopqondagi tulkini ko‘rib, juda xursand bo‘libdilar. Qirq yolg‘on Bor ekan-da, yo‘q ekan, och ekan-da, to‘q ekan, qadim zamonlarda bir mamlakatda bir podsho bor ekan. U podshoning o‘g‘illari yo‘q ekan, bir qizi bor ekan. Kunlardan bir kun podsho olamdan o‘tib, o‘rniga qiziqolibdi. Qiz: “Kimki qirq yolg‘on gapirsa, o‘shanday kishini men qabul qilaman”, deb xabar qilibdi. Bu xabarni eshitgan shahar kishilari o‘rdaga borib, yolg‘on gapning qoidasini keltira olmasdan sharmisor bo‘lib ketaveribdi. Kunlardan bir kuni cho‘pon yigit bu xabarni eshitib, o‘rdaga kelibdi. U darvozani taqillatib turgan ekan, mulozimlar chiqib: “Nimaga kelding?” —deb so‘rashibdi. Cho‘pon qizning va’dasini eshitib, kelganligini aytibdi. Xizmatkorlar: —Ey bechora cho‘pon, qo‘yingni boqib yuraversang-chi. Sendan katta-katta kishilar kelib gapira olmasdan sharmanda bo‘lib ketishdi, —dedilar. Cho‘pon: — Bergandan ham bir tillo, bermagandan ham bir tillo. Shoyad 294
n i Viki, Kish b G bori qi u ini 7 ba aa kshor "Ush K yoki NO, 560) re dalil « i! 7 bon — (X? I Ib Yoni
Turkiya tajovuzkorligiga istalgan usul bilan qarshilik ko‘rsatiladi – Suriya Damashq Suriyaning Afrinida Turkiya tajovuzkorligiga istalgan usullar bilan qarshilik ko‘rsatadi. Bu haqda Suriyaning RFdagi elchisi Riyod Haddad chorshanba, 21 fevral kuni bayonot berdi. «Biz istalgan usullar bilan qarshilik ko‘rsatamiz, sababi bu Suriya xalqiga qarshi tajovuzkorlik hisoblanadi», - deya uning so‘zlarini keltiradi TASS. Suriyaning Afrinida 20 yanvardan beri Turkiya qurolli kuchlarining «Zaytun novdasi» amaliyoti o‘tkazilmoqda, u kurdlarning o‘zini o‘zi mudofaa qilish kuchlariga qarshi qaratilgan. Eslatib o‘tamiz, avvalroq Erdo‘g‘an Afrin yaqin vaqt ichida o‘rab olinishini ma'lum qilgandi.
2.2.2. Kurashda harakat ko‘nikmalarni o‘rgatishdagi ta’siri Kurashni o‘rganishda ko‘nikmalar munosabati yaqqol ko‘zga tashlanadi. Yaxshi davomiy o‘rganish maktabini o‘tagan polvon yangi usullarni osonlikcha o‘zlashtiradi. Chamasi bunday paytda generalizatsiya va uyg‘onishni konsentratsiyalash jarayoni ham ma’lum o‘rin egallaydi. Ammo ular yangi bo‘laklarni o‘zlashtirishda qiyinchilik uyg‘otmay, birmuncha yengil va tez o‘tadi. 1. Tushunib yetish va faollik qonuni. Kurash mashg‘ulotlarini qoniqarli o‘tishni asosan shug‘ullanuvchi bolalarni shu mashg‘ulotga qiziqishiga bog‘liq. O‘qituvchi-murabbiy mashg‘ulotni shunday olib borishi kerak-ki, shug‘ullanuvchi bolalar o‘zlari tushunib, faollik prinsiplarini namoyish qilishlari kerak. O‘tilayotgan mashg‘ulot faqatgina emotsiyaga, ya’ni o‘quvchilarning xohishlariga qarab o‘tiladigan bo‘lsa, unda mehnatsevarlik darajalari kamayadi va tizimli ravishda mashg‘ulotni o‘tmasa, oladigan bilim mahorati pasayadi. Bora-bora shug‘ullanuvchilarda maqsad va qiziqish paydo bo‘la boshlaydi. Ular o‘z oldilariga qo‘yilgan maqsadlari, masalan, institut yoki Respublika chempioni bo‘lish kabi. 2. Tushunib yetish va faollik prinsipini hal qilish uchun murabbiy quyidagi tamoyillarga rioya qilishi kerak: a) murabbiy shug‘ullanuvchilarga aniq vazifani tushuntirishi va uni qanday qilib hal etish; b) shu masalalarni asosiy yechilish yo‘llarini ko‘rsatish; d) qanaqa vositalar orqali shu masalalarni hal qilishni ko‘rsatib o‘tishi (raqibni to‘g‘ri tanlash yoki yumshoq matolar, maxsus mashqlar). Tushunib yetish va faollik prinsipini hal qilish uchun murabbiy shug‘ullanuvchilarga har xil topshiriqlarni o‘zlari yechish uchun beradi. Masalan, bir xil kurashchilarga xarakteristika berish, ularning texnika va taktikasini o‘rganish. e) aniq raqiblar ustidan reja tuzishlarni aniqlash; f) mashg‘ulot yuklamalarini oshirish rejasi; g) musobaqani oldindan bashorat qilish (prognoz). Bu prinsipning muvaffaqiyatli o‘tishi uchun o‘qituvchi shug‘ullanuvchilarga qattiqqo‘l yoki har xil talablarni qo‘ymasligi kerak, lekin bolalar o‘zlari bilib ishlashlari kerak. 27
52 2 Зap aйpи шap 9 шиш. – Ши ———4 o‘zin-ga shu-ku-r o‘zin-ga fron a. Tot aи 5 OKUN i IAA mih on i = == u kи = - ai
Bu hikoyani baham ko'ring Baham ko'rish haqida Shaxsiy ma'lumot siyosati
I PARDA - —423 yuzim tirishib, qovoq solaman, toki u kimligimni bilib qo‘ysin. Ser Tobi. Tobi basharangga sharaqlatib tushirmay qarab turarkan-da2 Mal’volio. «Xyu, Toba amaki, — deyman men unga, —jiyaningizni mening nikohimga olib bergan taqdir, ayni vaqtda, sizga ba’zi bir tanbehlar qilish huquqini ham beradi..» Ser Tobi. Nima, nimag Mal’volio. «Avvalo ichishni tashlashingiz ke-pak...» Ser Tobi. Eshak! Fabian. E, sabr qilsangiz-chi, o‘yinni buzmang Mal’volio. «Bundan tashqari, siz qimmatli vaqtingizni miyasiz teptak bahodir..» Ser Endryu. Xudo haqqi, meni aytyapti. Mal’volio. «..c3p Endryu bilan behuda o‘tkazyapsiz...» Ser Endryu. Ko‘plar meni miyasiz deb atashgani uchun umiyasiz deyishi bilan gap mening to‘g‘rimda borayotganini fahmladim. Mal’volio., Qush tuzoqqa ilindi Ser Tobi. Jim E, kalaka tangrisi, ovoz chiqarib o‘qishni ko‘ngliga solsin-da. Mal’volio. Hayotim haqiga ont ichamanki, bu grafinyaning qo‘li! Bu uning «l», «r», «t»lari, katta «p»gni ham shunday yozadi. Bu uning dastxa-TH... Ser Endryu. Uning «l», «Yor», «t»lari.. Qani, davomini eshitaylik. Mal’volio (o‘qiydi). Bu yurak salomi ko‘nglimni band etgan noma’lum yorimga». Xuddi uning uslubi! Ijozatingiz bilan surg‘uchni sindiraman. Vah! Muhr ham uniki: Lukretsiya kallasi. Maktub grafinyadan. Ammo kimga yozilgan" Fabian. Naq jigaridan urdi
V O‘tkir ^oshimov <218> Marat bu qizni chindan ham ko‘p sog‘inadigan bo‘lib qolgan edi. Hilola uning qalbidagi sovuq bir bo‘shliqni to‘ldira boshlagan, u ko‘pdan buyon bitmay kelayotgan yarasiga endi malham topganday edi... Hilola pastga tushganidan keyin bir lahza oyoqlari titrab turib qoldi. —Yerning qadri o‘tdi-a, —dedi Marat kulib. —Doim uni tepkilab yuramiz-u bir qadam uzilsak, sog‘inib qolamiz. Har gal samolyotga chiqishim bilan shuni o‘ylayman. —U bir nafas o‘ylanib turdi-da, so‘radi. —Qayoqqa boramiz? Hilola yelkalarini uchirib qo‘ydi. —Anhorni yaxshi ko‘rasiz-ku. —U Maratning gapini eslatib, tegajog‘lik qildi. —Tinch, yolg‘iz his qilgingiz keladi o‘zingizni... Ularning harrakasi band edi: bir juvon kolyaskadagi bolakayni tebratib o‘tirardi. Izlay-izlay bir oyog‘i pgun-doq suvga botib turgan xarrak topishdi. O‘tirishlari bilan Marat yana suvga tikilib qoldi. Bir ozdan keyin ularning yonidan yo‘g‘on sochini bitta qilib o‘rgan qiz baland poshnalarini taqillatib o‘tib ketdi. Nariroqqa borib to‘xtadi-da, ular tomonga qarab qo‘ydi. Marat qizning harakatlarini kuzata boshladi. "Kutgan odami kelmabdi", deb o‘yladi u. Qiz uch-to‘rt qadam-u yoq-buyoqqa borib keldi-da, tuflisining ingichka uchi bilan yo‘lkada yotgan toshni tepdi. Tosh chilp etib suvga tushdi. Anhordagi chiroqlar marjoni chil-chil bo‘lib ketdi, nurli tasmaday silkina-silkina yana joyiga keldi. "Hikoyaga yaxshi detal" deb o‘yladi Marat. —Yaxshiqiz ekanmi? Marat burilib qaradi-yu, Hilolaning o‘zidan ko‘z uzmay o‘tirganini ko‘rdi. Ammo nimani so‘rayotganini daf’atan tushunmadi. Keyin birdan tushundi-da, boshini sarak-sarak qildi. — yo‘g‘-e... Men butunlay boshqa narsani o‘ylayotgandim. — Marat aka, —dedi Hilola shubhali ohangda. —
Davlat budjeti ijrosining g‘aznachilik tizimini joriy etilishi natijasida keyingi yillarda davlat budjeti pofitsit bilan ijro etilmoqda. Bunda rejalashtirilgan budjet xarajatlarini manzilli va maqsadli sarflanishini ta’minlanishi 4 natijasida —xarajatlarning maksimal iqtisod qilinishi ta’minlanmoqda. 10,3. Soliqlarning turlari va funksiyalari. Soliqlar majburiy to‘lovni ifoda etuvchi pul munosabatlarini bildirib, bu munosabatlar soliq to‘lovchilar (huquqiy va jismoniy shaxslar) bilan soliqni o‘z mulkiga aylantiruvchi davlat o‘rtasida yuzaga keladi. Korxona va tashkilotlar aholiga xizmat ko‘rsatganida, ishlar bajarganida yoki bozorlarda oldi-sotdi kilganda ham pul to‘lovlari mavjud. Lekin ular soliq bula olmaydi. Soliq munosabati bulish uchun davlat mamlakatda yaratilgan yalpi ichki mahsulot kiymatini taksimlash yo‘li bilan majburan davlat budjetiga mablag to‘plash jarayonini amalga oshiradi. Soliqlarning o‘ziga xos belgilari mavjud bo‘ladi, ularga: majburiylik, xazinaga tushishlik, kat’iylik va doimiylik, anik soliq to‘lovchi uchun ekvivalentsizlik belgilari mavjuddir. Birinchi belgi-majburiylik. Soliq va yig‘imlar majburiy bo‘ladi, bunda davlat soliq to‘lovchining bir kism daromadlarini majburiy badal sifatida budjetga olib kuyadi. Bu majburiylik Oliy Majlis tasdiqlab bergan Soliq Kodeksiing tamoyili asosida amalga oshiriladi. Demak, majburiylik belgisi huquqiy tomondan davlat uchun kafolatlangan. Ikkinchi belgi soliqlarning davlat mulkiga aylanishidir. Soliqlar albatta xazinaga-davlat budjetiga va boshqa davlat pul fondlariga tushadi. Bordi-yu, to‘lov boshqa ixtiyoriy fondlar - «Iste’dod», «Yoshlar ittifoqi», «Nuroniy», «Mahalla» jamg‘armalariga tushsa, unda soliq munosabati ho‘lmaydi. Chunki majburiylik tamoyili yuk, u to‘lov davlat mulkiga tushmaydi. Soliqlar qat’iy belgilangan va doimiy harakatda bo‘ladi. Tarixda 50 va 100 yillab o‘zgarmasdan harakatda bo‘lgan soliqlar mavjud. Ilmiy asosi kancha chuqur bo‘lsa soliqlar shuncha kat’iy va uzoq yillar o‘zgarmasdan harakat kiladi yoki juda kam o‘zgaradi. To‘langan soliqlar mamlakat miqyosida hammaga bir xil mikdorda qaytib keladi. “Soliqqa tortish tizimida eng muhimi—bunda soliqlarning ichki mohiyati mujassamlashgan-shunaki, u soliqlarni to‘liq va samarali qaytarilish tamoyiliga amal qilishi kerak. Faqatgina soliqlarning to‘liq, 112
Manba: O‘zbekiston Respublikasi moliya vazirligi ma’lumotlari asosida tuzilgan. // www.mf.uz. Davlat byudjeti daromadlari va harajatlarining tarkibi va dinamikasining 1996-2004 yillardagi tahlili shuni ko‘rsatadiki mamlakat moliya-byudjet tizimida yetarli barqarorlik darajasi saqlanib kelinoqda. Mazkur davrda O‘zbekiston Respublikasi davlat byudjetining asosiy yo‘nalishlari mamlakatda iqtisodiy o‘sishni rag‘batlantirish maqsadida iqtisodiyotdagi soliq yukini izchil kamaytirishga yo‘naltirildi. Xususan, iqtisodiyotdagi soliq yukki darajasini bilvosita ko‘rsatkichi hisoblangan davlat byudjetining YaIM ga nisbatini sezilarli pasaytirishga erishildi. Davlat byudjetining YaIMga nisbati 1996 yili 34,5 foizga teng bo‘lgan bo‘lsa, 2004 yili bo‘ ko‘rsatkich 22,5 foizni tashkil qildi. Muvofiq ravishda davlat xarajatlari miqdori ham kamayib 2004 yilda 22,9 foizga teng bo‘ldi va mamlakat byudjetining muvozanatlashish darajasi mustahkamlandi. Mustaqillik yillarida davlat byudjetining taqchilligi nisbatan past darajada bo‘lib (YaIMning 0,5-2,5 foiz) moliyaviy barqarorlash siyosati uchun muvofiq keladigan chegaralarda ushlab turildi. 1996 yildan 1997 yilgacha byudjet taqchilligi 1,9 foizdan dan 2,4 foizgacha o‘sgan bo‘lsa keyingi davrlarda uning muttasil pasayib borishi kuzatilmoqda: 2001 yilda-1,0; 2002 yilda 0,9; 2003 va 2004 yillarda esa-0,4 foizdan oshmadi. Bugungi kunda byudjet taqchilligini qoplashning noinflyatsion usullaridan foydalanishga katta e’tibor qaratilgan bo‘lib O‘zbekistonda uning rejalashtirilgan xajmi mamlakat YaIMning 1 foizidan ortmasligi qonunchilikda qat’iy belgilab qo‘yilgan. Bu esa byudjet taqchilligining jamiyatdagi ijtimoiy-iqtisodiy jarayonlarga salbiy ta’sirini oldini oladi. 3-jadval 2003-2005 yillarda O‘zbekiston Respublikasi davlat byudjeti xarajatlari ijrosi dinamikasi, mlrd. so‘m
O`zbekiston terma jamoasi Turkiyada qisqa muddatli yig`inga kirishdi O`zbekiston milliy terma jamoasi JCh–2018 saralash bosqichi ikkinchi davrasiga tayyorgarlik ko`rish maqsadida Turkiyaning Antaliya shahriga etib bordi. Bu haqda O`FF matbuot xizmati xabar bermoqda. Terma jamoa 12 fevral kuniga qadar o`quv-mashg`ulotlar yig`inini o`tkazadi. Mazkur yig`in doirasida O`zbekiston terma jamoasi ikkita o`rtoqlik uchrashuvi o`tkazadi. 10 fevral kuni Samvel Babayan shogirdlari Rossiya Premer-ligasi vakili “Amkar” klubi bilan, 11 fevral kuni esa Armanistonning “Alashkert” jamoasi bilan kuch sinashadi. Avvalroq terma jamoa bosh murabbiyi Samvel Babayan Turkiyadagi yig`inga jalb etilgan futbolchilar ro`yxatini e`lon qilgani haqida xabar berilgandi. Eslatib o`tamiz, JCh–2018 saralash bosqichi “A” guruhi 5-turidan keyin O`zbekiston terma jamoasi 9 ochko bilan uchinchi o`rinda bormoqda. Eron 11 ochko bilan birinchi, Janubiy Koreya esa 10 ochko bilan ikkinchi pog`onada bormoqda.
Besh yoshli bola bozorda onasini yo`qotib qo`yib, o`tkinchilardan so`rayapti:
— Borakalloh, xo‘p xursand qilding! Zo‘r va chaqqon polvon ekansen. 5 Olomon olqishi tinmaydi, polvonga chaqa-tanga berishar, hayajonda o‘z choponlarini yechib yopgan yigitlar ham bor edi. G‘iyosiddin Kichkina bir tillo tangani Alisherga tutqizdi. Alisher sevinch va ishtiyoq ila odamlar orasidan aylana-aylana yo‘l topib, polvon oldida to‘xtadi va ta "zimda bukilib, ikki qo‘llab tangani uzatarkan, dedi: —Zafaringizni qutlaymiz! Atrofdagilar bolaning odob va zakovatidan hayratda edilar. —Ofarin, ajoyib o‘g‘lon ekan! —dedi kimdir. . Polvon Alisherning yelkasidan quchdi. Shu payt bag‘dodliklardan bir polvon tag‘in o‘rtaga tushdi. Birdan xalqning nafasi kesildi, maydonga sukunat cho‘kdi. Baland bo‘yli, bahaybat gavdali bu polvon maydon o‘rtasida bir tunj! "haykal kabi turardi. Vazirlar, beklar shivirlasharkan, . shahzoda Alovuddavla sekin dedi: —Tavba, bundayini aslo ko“rmagandurmen! —Haybati misoli dev, mudhish bir mahluq, —dedi bosh vazir. Shu on maydonga uning raqibi chiqdi. Bu polvonning shuhratini eshttmagan kishi yo‘q, u samarqandlik, butun Turkiston o‘lkasida tengi yo‘q, hanuz yelkasi yerga tegmagan bir polvon edi. Hirot xalqi yengil tortdi: «Uh, bor ekan-ku!» —dedi ko‘plar. Alisher ham sevingan edi, u otasining pinjiga kiribroq o‘ltirdi. «Arablar—payg‘ambar avlodi. Ammo Hirotdan to Hindikushgacha cho‘zilgan buyuk o‘lkamizning o‘ziga xos shavkati, dabdabasi, an’anasi bor», —deb o‘ylardi Alisher o‘zicha. Maydondagi ikki polvon salmoqli harakatlar bilan bir-birlarini sinashga kirishgan edilar. Ularning kuchlari tengligini tomoshabinlar payqagan. «Arabning payi pishiq, olishishi chaqqon», —derdi ba’zilar; «Yo‘g‘-e, bizning polvon chakki emas, ko‘ring, belida gap ko‘p, bilagi zarbdor», —deyishardi ! Tunj —vajohatli. —46
imkoniyatidan foydalanishni yaxshilash Tashkiliy-Shaxsiy daromadlar darajasini ko‘tarilishi Mehnat faoliyati mazmunligini ko‘tarilishi va texnik IQTISODIY Korxonaning Fan-texnika moliyaviy taraqqiyoti { holatini mus-natijalaridan tahkamlash foydalanish Mehnat Qarz olishning unumdorligini samaraliroq shakli (— ko‘tarilishi Mahsulot birligi xarajat Ishchi-personalni resurslarining moddiy qiziqishi pasayishi kamayishi va javobgarli-1! gining ko‘tarilishi Ishlabchiqarish tuzilishining tako-Tashabbuskorlik va tadbirkorlikning faollashuvi Ijtimoiy boqimandalikning yo‘qotilishi millashuvi rini olish imkoniyatlari Soliq imtiyozla- «— Sublizing munosabatlarini «» amalga oshirish imkoniyatlari Mahsulotni raqobatbardoshli-Ishlabchiqarish qamrovini o‘stirish gining ko‘tarilishi 67
ixtiyoridan tash-qari, kimningdir amri, zo‘ri bilan yoki biror narsaning taqozosi tufayli qandaydir bir ishni qilishi shart holatli", 2(v)-rasm. MBning oynasi
kanik konuslar markaziy tipdagi vulkanlar otilgan joyga to‘ gri ke- .ladi. Epg baland tog‘ massivi—Avstraliya Al’p tog‘larida (Kosuyushko cho‘qqisi —2234 m) to‘rtlamchi muzlik izlari: kerlar, troglar, muzlik ko‘llari saqlanib qolgan. Ko‘k tog‘lar va Syooshqa Sa’zi tog‘larning tepalarini tuzgan ohaktoshlarda karst hodisasi raivojlan-gan. Foydali qazilmalar. Avstraliyada cho‘kindi qatlam at kam taraqqiy etgani uchun rudali qazilmalar rudamas qazilmalar ian schchagina ko‘proq ekanligi bilan xarakterlanadi. Eng aktiv metallogspiya rayonlari : materikning bo‘yila va Jinubi--sharqda, platformaning kexsriyl geosinklinal paleozoy strukturalari bir-biriga tarh { 205 lar: da. shuningdek Sharqiy Avstraliya tog‘larida. burmali kaledon va tersin strukturalarida to‘plangan. Avstraliyada oltip, rangli metallar va temir rulalaringng 3a-paslari anchagina. Rudali qazilmalar orasida oltin katta o‘rin 7. tip konlari va oltin chiqariladigan rayonlar G‘arbiy Azstr janubi-g‘arbida (Qalg‘gurli, Qulgardi va hokazo). Biktoriya — 512— ili Ayexiy ol-
—Bor. —dedi ko‘zini yumib, —senday molparast «ilan taplashishga toqatim yo‘q. Tepakal yana bir narsa demoqchi bo‘lib og‘zini ochdi, biroq Shu payt eshikdan tovoq ko‘targan Latofat, uning ketidan shovqin-suronni eshitib, ko‘zlari ola- «ul! bo‘lib ketgan Azizzoda ko‘rindi. Keyin domla sal behol bo‘p qoldi shekilli, to‘sto‘polon boshlandi, doktorlar kelishdi, ukol qilishdi... Bobojon! Tag‘in behuzur qilyaptimi yuragingizyo Domla Shomurodov Latofatning besaranjom ovo-eni eshitib ko‘zini ochdi. Azizzoda chiqib ketgan, tepasida ma’yus ko‘zlari ayanchli mo‘ltirab, Latofat turar, Haydar grafindan diyolaga suv quymoqda edi. — Yo‘q, yo‘q. yaxshi-yaxshi.. —domla Haydarni kishi bilan negadir yana tepakalning pichingi esiga tushdi: —Dadang qani; Qayoqlarda yuribdi —Dadamlar... tog‘dalar, — dedi Haydar. — Mehmonlar bilan tog‘dalar... chaqirtiraymiyo Normurod Shomurodovning xayolidan: Mehmonlar bilan birga bo‘lsa... mukofotning rejasini tuzishyat-fandir-la! —degan fikr o‘tdi, o‘tdi-yu, yana o‘zidan ranjidi. —Besh kunlik umring bormi, yo‘qmi, shu mayda, o‘tkinchi o‘ylarni o‘ylaysanmi; Undan ko‘ra o‘z g‘aming, o‘z tashvishingni xil Ertangi kuningni o‘yla) U ko‘zini yumganicha uzoq sukutga toldi. Yuragining og‘rig‘i xiyol bosilgan, faqat notinch o‘ylar xuruj qil-Nanida bir sanchib qo‘yardi.. p Ha, u qarigan chog‘ida, bir oyog‘i yerda bo‘lsa, bir oyog‘i go‘rda turganida ko‘p odamni ranjitdi, dag‘allik Qilmagan, baqirib-chaqirmagan bir kimsa qolmadi.. Mana, tepasida o‘z jiyani turibdi. U hamisha to‘g‘ri bo‘laman, hamisha haq gapni gapiraman deb, o‘z jiyanini ham o‘ksitdi, quvonchli damlarida ko‘ngliga og‘-u soldi. Yo‘q, odamlarda insof-u adolat qolmadi, deGan gaplar bekor ekan! Bekor bo‘lmasa bu yigit, undan, Normurod Shomurodovdan umrida bir og‘iz m-u-oyim gap eshitmagan bu bola bechora hozir uning Shi Foyda ko‘zlari javdirab, Gap poylab o‘tirarmi-Domla Shomurodov to‘satdan besaranjom bo‘lib: — Haydarjon{ —deb chaqirdi. —Ko‘pdan beri So‘ramoqchi edim, ishlaring nima bo‘lyapti, bolam —Ishlarim... —Haydar stulini yaqinroq surib
Ikki tanishning janjali qon to‘kilishi bilan yakunlandi, deb xabar beradi IIV matbuot xizmati Aytilishicha, Ilhom ismli erkak va Nazokat ismli ayol ko‘pdan buyon tanish bo‘lgan Ammo ularning orasida kelishmovchilik yuzaga kelib, buning natijasida Ilhom Nazokatning qorniga pichoq tiqib, jarohat yetkazgan Qo‘shnilarning xabariga ko‘ra voqea joyiga yetib kelgan IIV xodimlari jinoyatchini to‘xtatib, qo‘lga olgan Ayol vaqtida shifokorlar yordamini olgani bois tirik qolgan
«O‘zbekiston havo yo‘llari» milliy aviakompaniyasi 5 sentabr kuni Tailand poytaxti Bangkokdan Toshkentga HY532 reysi amalga oshmay qolgani sabablarini tushuntirdi Aviakompaniya matbuot xizmati «Bangkok–Toshkent» reysi texnik sabablarga ko‘ra ushlanib qolgani haqida izoh berib, shu reysda uchishi kerak bo‘lgan yo‘lovchilardan hamda ularning yaqinlaridan keltirilgan noqulayliklar uchun rasman uzr so‘radi 5 sentabr kuni 216 yo‘lovchisi bilan Toshkentga kelishi kerak bo‘lgan samolyot hamon Tailand poytaxtidan ucha olmayapti «Aviakompaniya yo‘lovchilarning xavfsizligi uchun javobgar Shu tufayli texnik nosozlik to‘la bartaraf qilinmaguncha reys amalga oshirilmaydi», — deyilgan aviakompaniya sayti xabarida Ayni vaqtda aviakompaniyaning Bangkok shahridagi vakillari vaziyatni hal qilish uchun zarur tezkor choralarni ko‘rayotgani aytilgan Tartibga ko‘ra, barcha yo‘lovchilarga mehmonxona, aeroport va mehmonxona yo‘lida qatnash uchun transportirovka, shuningdek, yaqinlari bilan bog‘lanish uchun xalqaro aloqa imkoniyatlari taqdim etilgan Aviakompaniya 90dan ortiq yo‘lovchiga 8 sentabr kuni Toshkentga Kuala-Lumpur orqali uchishni taklif etgan Toshkent orqali Bishkek, Tel-Aviv va Rossiyadagi shaharlarga uchayotgan 90 kishiga ham muqobil yo‘nalishlar taklif etilgan Ayni vaqtda yana 30 kishini O‘zbekistonga olib kelish choralari ustida ish olib borilmoqda Keyingi o‘zgarishlar haqida qo‘shimcha ma'lumotlar berilishi ma'lum qilingan «Aviakompaniya rahbariyati nomidan sizlarga voqea yuzasidan uzr aytishga ruxsat bering», — deyilgan xabarnomada
Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq
di. So‘nggi yillarda yozilgan she’rlarning mavzui va mazmuni rang-barang. Bular asosan insonga, diyorga mexr-m-u-xabbat va samimiyat bilan yo‘g‘rilgan. Shoiraning tilaklari sidqidil: M yexr bizga meros OdamAtodan, Muruvvat qolgandir MomoHavodan, M uxabbat to‘kilur qo‘sh iq navodan, Hech kim to‘kilmasin katornmizdan. Shoir uchun eng yuksak tuyg‘u— Vatan tuyg‘usi. Har qanday shoir avvalo Vatanga, Vatan adabiyotiga xizmat qiladi. O‘zi bilan teng nafas olayotgan zlu yurtdoshlarining g‘ami, shodligi bilan xamoxang bo‘ladi. Vatanga m-u­ xabbat va sadoqat Dilbar she’rlarida yuqori pardalarda kuylangan: «Men sening boshingmas tizingman Vatan Gullar hidi tutgan izingman Vatan, Yerga tomgan koning qizingman Vatan, Sening osmoningda qush bo‘lib uchay. Vatan so‘zi ko‘zlarga yosh, dillarga quvonch bo‘lib kelgan hamisha. «Vatan degan so‘zdan boshqa g‘am yemaylik» degan shoira el-yurt koriga yarashki, unga kamarbasta bo‘lishini o‘zi uchun burch va baxt deb biladi. Do‘stlarim koriga, Vatan koriga, Yaramoq odatim, yaramoq baxtim. Aylanib elimning xizmatkoriga, Yaxshilik ishqida yash amok ahdim. O‘z diyori, o‘z xalki bilan faxrlanish hissi shoiraning kitobidan kitobiga ko‘chib yuradi. O‘zbekistonning poytaxti, Xorazm-u Termizi, Sirdaryo-yu vodiysi, Samarqand-u Buxorosi bari-bari she’r bo‘lib, shoira yurti Namanganga bog‘lanadi. «Xorazm daftari», «Samarqand daftari», «So-rinch daftari» va hatto «Moskva daftari»ning leytmotivi xam O‘zbekistonning eng chet qishlog‘i Kattamo‘g‘olga borib taqaladi. Vatan ostonadan, kishi tug‘ilib o‘yegan o‘lkadan boshlanadi. O‘z o‘lkasi— shahar, kishloklariga muhabbat yaxlit Vatanga bo‘lgan M uxabbatning aj ralmas qismlaridir. 8
Energetika vazirligi Markaziy Osiyo yagona elektr tarmog‘ida katta avariya bo‘lishi oqibatida O‘zbekiston hududlarida elektr energiya ta’minotida yuzaga kelgan o‘chish holatlari bo‘yicha yana bir izoh berdi «Prezidentimiz topshiriqlariga binoan elektr energiyasi ta’minotida yuzaga kelgan nosozliklar sababini aniqlash va bartaraf etish bo‘yicha Bosh vazir huzurida hukumat komissiyasi tuzildi Komissiya tomonidan birinchi navbatda generatsiya jarayonini tiklash hamda yuqori va past kuchlanishli elektr tarmoqlariga kuchlanish berish orqali iste’molchilarning elektr ta’minotini tiklash vazifasi qo‘yildi Hukumat komissiyasi soha vakillariga sodir bo‘lgan nosozliklar takrorlanmasligi, sabablarini aniqlash, elektr ta’minoti barqarorligini ta’minlash bo‘yicha chora-tadbirlar ishlab chiqish hamda zudlik bilan amalga oshirish yuzasidan qator vazifalar yukladi», deyiladi vazirlik xabarida Ma’lum qilinishicha, yagona elektr tarmog‘iga ulangan O‘zbekiston elektr tarmog‘i bu avariyaning salbiy ta’siri natijasida Toshkent va Sirdaryo issiqlik elektr stansiyalarida avariyaga qarshi himoya tizimi ishlab ketib, ikkala stansiyaning ham avtomatik ravishda o‘chishiga olib kelgan Bu holat o‘z o‘rnida Tolimarjon va To‘raqo‘rg‘on issiqlik elektr stansiyalari ish faoliyatiga ham salbiy ta’sir ko‘rsatgan Natijada Farg‘ona va Toshkent shahri va viloyati, Farg‘ona vodiysi hududi, Sirdaryo, Jizzax, Samarqand, Buxoro, Qashqadaryo viloyatlari tarmoqlarida elektr energiyasi ta’minotida uzilishlar qayd etilgan «Hurmatli iste’molchilar, shuni ham alohida ta’kidlash lozimki, O‘zbekiston elektr ta’minoti tizimi Markaziy Osiyo elektr energetika tizimi bilan parallel ravishda ishlaydi Umumtizimning ma’lum bir hududida kuzatilgan nosozliklar boshqa hududlarni avariyadan saqlab qolishi, yoki aksincha, uning barqaror ishiga salbiy ta’sir ko‘rsatishi mumkin Avariyaga qarshi releli himoya va avtomatika tizimi energotizim barqarorligi uchun amalga oshiriladigan texnik-muhandislik holati bo‘lib, u tizimda turli nosozlik hamda yong‘inlar chiqishining oldini oladi Hozirgi vaqtda Toshkent viloyatidagi Chorvoq, Xo‘jakent va Tovoqsoy gidroelektr stansiyalari, Navoiy viloyatidagi Navoiy issiqlik elektr stansiyasi, Qoraqalpog‘iston Respublikasidagi Taxiatosh issiqlik elektr stansiyasi hamda Farg‘ona viloyatidagi Farg‘ona issiqlik elektr markazi orqali energetika tizimiga quvvat uzatish boshlandi _x000D_ Ayni paytda respublikamiz hududlarida elektr energiyasi ta’minoti bosqichma-bosqich tiklanmoqda Nosozliklar bartaraf etilayotgani haqida qo‘shimcha ravishda axborot berib boriladi», deyiladi vazirlik xabarida 25 yanvar kuni soat 11:00 larda O‘zbekistonning aksar viloyatlarida elektr energiyasi ta’minoti uzildi Toshkent metropoliteni faoliyati to‘xtatdi, Toshkent aeroporti ma’lum vaqt davomida reyslarni qabul qilishni to‘xtatdi «O‘zbekiston temir yo‘llari» ayrim yo‘lovchi poyezdlarning o‘z manzillariga yetib borishi kechikishidan ogohlantirdi Toshkentda svetoforlar ishlamay qolgani tufayli yo‘llarda tirbandliklar yuzaga kelmoqda, Toshkent shahar IIBB tibandliklarning oldini olish maqsadida ko‘chaga zarurat bo‘lmasa, shaxsiy mashinada chiqmaslikni tavsiya qilgan
Shahrixon tuman prokuraturasi tomonidan 2019-yil 19-yanvar kuni ijtimoiy tarmoqlar orqali keng muhokama qilingan tabib X.I.ning faoliyatini o‘rganish harakatlari olib borildi. Bu haqda Bosh prokuratura matbuot xizmati ma’lum qildi. X.I. Shahrixon shahar “Navro‘z” MFY, Hurriyat ko‘chasida tabiblik faoliyati bilan shug‘ullanib kelgan. Uning xonadoniga kuniga 300-400 nafar fuqaro — asosan Shahrixon tumani, boshqa tuman-shaharlar, viloyatlar, hatto qo‘shni respublikalarda yashovchilar kelib ketgan. Ularning aksariyatini yurak-qon tomir, endokrin tizimi va boshqa og‘ir kasalliklar bo‘yicha murojaat qilayotganlar tashkil qilgan. Xalq tabobati sohasidagi qonunchilikda belgilangan talablar, xalq tabobati usullaridan foydalangan holda tibbiy xizmat ko‘rsatuvchi shaxslarning huquqiy maqomi va ular tomonidan ko‘rsatilgan xizmatlar oqibati uchun javobgarlik belgilanganganligi to‘g‘risida Shahrixon tuman prokuraturasi tomonidan 2018-yil 28-noyabrda X.I.ga tushuntirish berish bilan birga, litsenziya olinishi shart bo‘lgan faoliyat bilan maxsus ruxsatnoma olmasdan shug‘ullangan taqdirida javobgarlikka tortilishi haqida rasman ogohlantirilgan. Lekin, X.I. ogohlantirilishiga qaramasdan o‘zining noqonuniy faoliyatini davom ettirib kelganligi bois, Shahrixon tuman Davlat soliq inspeksiyasi tomonidan unga nisbatan 2018-yil 13-dekabrda MJtKning 165-moddasi 1-qismida ko‘rsatilgan huquqbuzarlikni sodir etganligi to‘g‘risida ma’muriy bayonnoma rasmiylashtirilib, to‘plangan hujjatlar Shahrixon tuman ma’muriy sudiga yuborilgan. Shahrixon tuman ma’muriy sudining 2018-yil 24-dekabrdagi qaroriga ko‘ra, X.I.ga nisbatan eng kam oylik ish haqining 5 barobari, ya’ni 1.013.650 so‘m jarima jazosi tayinlagan. Keyingi tekshiruv davomida X.I hozirgacha tabiblik faoliyati uchun litsenziya olmaganligi aniqlangan bo‘lib, Shahrixon tuman prokuraturasi tomonidan X.I. kelgusida litsenziya olinishi shart bo‘lgan faoliyat bilan maxsus ruxsatnoma olmasdan shug‘ullangan taqdirda jinoiy javobgarlikka tortilishi haqida rasman ogohlantirilgan. Shahrixon tuman IIB va Shahrixon tuman DSI tomonidan ko‘rilgan tashkiliy chora-tadbirlar natijasida X.I.ning noqonuniy faoliyati tugatildi. Eslatib o‘tamiz, “Daryo” muxbiri o‘zbekistonliklar va ijtimoiy tarmoq foydalanuvchilariga “Hasan tabib” nomi bilan tanilgan andijonlik Hasanboy Ismoilov bilan suhbat uyushtirgandi.
bo‘g‘zi Bunday donlarning biologik qiymati nisbatan past uyasini, ulir yaxshi hazm bo‘ladi va tez pishadi. — Nnichanishdan va sayqallangandan keyin yorma maxsus Melnmalirda elanib gard, mayda va metall aralashmalardan INlib, qoplarga joylanadi. Iinin berganda to‘liq qiymatli yormalarning chiqish darajasi «IY «shishib yetilganlik darajasi va endospermaning Netensiyasiga bog‘liq bo‘ladi. Katta, to‘la yetishgan donlarda SHIA, chuch doylarga qaraganda po‘stloq kam bo‘ladi, shu sababli YI dinlardan ko‘proq yorma chiqadi. Puch donlarga ishlov berish Michilik bilan o‘tkaziladi, shu sababli ularning sirtida dirajada po‘stloqlar shilinmasdan qolishi mumkin. yormplarda hazm bo‘lmaydigan uglevodlar ko‘p miqdorni I qilodi, tez pishmaydi va ulardan tayyorlangan Yirning sifati ham birmuncha past bo‘ladi. Ning konsistendiyasi ham ma’lum darajada yormaning chiqish BEKIK ma’lum darajada ta’sir ko‘rsatadi. Shishasimon BEKNI eidospermasi mustahkam, ishlov berilganda uqalanib RAH. Bu esa ko‘proq miqdorda butun shakldagi yormalarning INI ti’minlaydi. Shu sababli sirtiga pardoz berilgan { o‘rmilari faqat endospermasi shishasimon guruchlardan