Split (3)

train · 79.3k rows

text stringlengths 31 26.1k	summary stringlengths 11 1.19k
បើតាមរបាយការណ៍ដដែល មូលហេតុដែលបណ្ដាលឲ្យកើតមានគ្រោះថ្នាក់ចរាចរណ៍ គឺមកពី បើកបរក្នុងល្បឿនលឿនហួសកំណត់ មិនគោរពច្បាប់ចរាចរណ៍ បើកបរមិនប្រកាន់ស្ដាំ មិនគោរពសិទ្ធិគ្នាក្នុងការបើកបរ ជែង បើកបរក្នុងពេលស្រវឹង និងបទឆ្វេង-ស្ដាំ ហើយនិងមកពីកត្តាយានយន្តជាដើម៕	របាយការណ៍របស់នាយកដ្ឋានចរាចរណ៍ និងសណ្ដាប់ធ្នាប់សាធារណៈ នៃអគ្គស្នងការដ្ឋាននគរបាលជាតិ ឲ្យដឹងថា ចាប់ថ្ងៃទី១ ដល់ថ្ងៃទី៧ ខែវិច្ឆិកា ឆ្នាំ២០១៧ គ្រោះថ្នាក់ចរាចរណ៍កើតឡើងទូទាំងប្រទេសកើតមានចំនួន ៧៤លើក ដែលបណ្ដាលឲ្យមានមនុស្សស្លាប់ចំនួន ៤៧នាក់ និងរងរបួសសរុបចំនួន ៩៧នាក់ ក្នុងនោះរបួសធ្ងន់មានចំនួន ៦៥នាក់ និងរបួសស្រាលមានចំនួន ៣២នាក់។
ចំនួននៃការចូលរួមគាំទ្រទាំងរៀនសូត្រ និងជួយទិញចម្លាក់ស្បែកនេះ បានធ្វើឲ្យគ្រូបង្រៀនខាងលើ មានក្ដីសង្ឃឹមឡើងវិញថា ចម្លាក់ស្បែកនៅតែមានជីវិតបន្តដល់កូនចៅជំនាន់ក្រោយ។ លោកសេរី រតនា នៅក្នុងកិច្ចសម្ភាសជាមួយកញ្ញា ថាន រស្មី អ្នកព័ត៌មាននៃសារព័ត៌មានអេឡិចត្រូនិកថ្មីៗ រំពឹងថា នឹងមានការគាំទ្ររៀនសូត្រ កាន់តែច្រើនជាងមុន៖ សូមថ្លែងអំណរគុណដល់ក្រុមហ៊ុនដែលបានចូលរួមឧបត្ថម៖ ១, ឥណទានគេហដ្ឋានរបស់ធនាគារ ស៊ីអាយអិមប៊ី ផ្តល់ជូនអត្រាការប្រាក់ 7.99% បន្ថែមជាមួយសេវាធានារ៉ាប់រងអាយុជីវិតរហូតដល់ 50,000 ដុល្លារអាមេរិក ដោយឥតគិតថ្លៃ។ សូមទំនាក់ទំនង 023 988 388 ។ ២, រថយន្តប្រណីតម៉ាក Mercedes-Benz (មែសឺដេស-បិនស៍) ថ្មីៗឆ្នាំ២០១៨ កំពុងដាក់លក់នៅ ក្រុមហ៊ុន ស្តារ អូតូ (ខេមបូឌា) ខូអិលធីឌី ស្ថិតនៅមហាវិថីសម្តេច ហ៊ុន សែន ឬផ្លូវ៦០ម៉ែត្រ ភ្នំពេញ។ ទូរស័ព្ទផ្នែកលក់ 017 231 488 និងផ្នែកសេវាកម្ម ០11 726 988 ។ ៣, ស្អាតដូចតារា ស្អាតបែបស៊ូណេ, ទូរស័ព្ទទំនាក់ទំនង៖ 017 800 150 / 098 5000 88 , ទីតាំងស្ថិតនៅផ្សារទំនើបសុវណ្ណា។ ៤, រីករាយឆ្នាំថ្មី! បង្កើតបរិយាកាសដ៏រីករាយនៅក្នុងឆ្នាំថ្មីជាមួយ កូកា-កូឡា រសជាតិនៃអារម្មណ៍ស្រស់ស្រាយ។	បន្ទាប់ពីត្រូវបានចុះក្នុងបញ្ជីបេតិកភណ្ឌពិភពលោក នៅថ្ងៃទី២៥ ខែវិច្ឆិកា ឆ្នាំ២០០៥ ល្ខោនស្បែកធំ ចាប់ផ្ដើមទទួលបានការគាំទ្របន្តិចម្ដងៗជាបន្តបន្ទាប់។ ជាក់ស្ដែងមកដល់ពេលបច្ចុប្បន្ន ចំនួននៃអ្នកគាំទ្រជួយទិញចម្លាក់ស្បែក និងសិស្សចូលរៀនបន្ថែមមានចំនួនច្រើនជាងមុន។ នេះបើតាមការបញ្ជាក់ពីលោក សេរី រតនា គ្រូបង្រៀនចម្លាក់ស្បែករយៈពេល១៥ឆ្នាំ នៅក្នុងខេត្តសៀមរាប។
ទី១: ទាញយកតាមតំណភ្ជាប់ iOS និង Android ទី២: បើកកម្មវិធី រួចជ្រើសរើស កម្មវិធីទិញ១ ថែម១ ទី៣: រើសរសជាតិភីហ្សាទី១ និង ភីហ្សាទី២ ទី៤: បញ្ជាទិញ ដោយជ្រើសរើសប្រភេទកម្មង់ " មកយកផ្ទាល់ " ទី៥: ជ្រើសរើស ហាង របស់ ដឹ ភីហ្សា ខមផេនី ទី៦: ជ្រើសរើសប្រភេទទូទាត់ ជាសាច់ប្រាក់ រឺ E-Payment ហាង ដឹ ភីហ្សា ខមផេនី (THE PIZZA COMPANY) ជាស្លាកសញ្ញាដែលទទួលបានការទិញសិទ្ធិផ្ដាច់មុខដោយក្រុមហ៊ុន អ៊ី អេហ្វ ជី (EFG) ដែលជាបុត្រសម្ព័ន្ធរបស់ក្រុមហ៊ុន អ អិម អេ ខេមបូឌា (RMA CAMBODIA) ហើយមកដល់សព្វថ្ងៃនេះ ក្រុមហ៊ុន អ៊ី អេហ្វ ជី មានហាងច្រើនជាង ៥០ហាង និងមានបុគ្គលិកជិត ២០០០នាក់ បានបម្រើការក្នុងហាងរបស់ខ្លួន។ ក្រៅពី ដឺ ភីហ្សា ខមផេនី ក្រុមហ៊ុន អ៊ី អេហ្វ ជី ក៏បាននាំចូល និងចែកចាយផ្ដាច់មុខនូវផលិតផលម្ហូបអាហារល្បីៗ លើពិភពលោកជាច្រើនទៀត ដូចជា ការ៉េម ស្វិនសិន (SWENSENS) ការ៉េមនំដេរីឃ្វីន(DAIRY QUEEN) នំដូហ្វណាត់ គ្រីស្ពីគ្រីម (KRISPY KREME DOUGHNUT) និងហាង បាប៊ី ឃ្យូផ្លាហ្សា (BAR B Q PLAZA) ជាដើម។ (អត្ថបទពាណិជ្ជកម្ម)	ហាងភីហ្សាដ៏ល្បីឈ្មោះជាងគេហៅថា ដឹ ភីហ្សា ខមផេនី បានបង្កើនភាពងាយស្រួលមួយកម្រិតថែមទៀតសម្រាប់អតិថិជនរបស់ខ្លួន តាមរយៈ Mobile App The Pizza Company KH ថ្មី ដែលអតិថិជនកាន់តែមានភាពងាយស្រួលក្នុងការធ្វើការបញ្ជាទិញភីហ្សាដោយផ្ទាល់តាមរយៈទូរសព្ទ័ដៃតែម្ដង។ ក្នុងនោះផងដែរ ឥឡូវនេះអតិថិជន នឹងទទួលបានការផ្ដល់ជូនយ៉ាងពិសេសសម្រាប់គ្រប់ហាង ដឹ ភីហ្សា ខមផេនី ទាំងអស់ទូទាំងប្រទេស គឺ កម្មវិធី ទិញ ១ ថែម ១ សម្រាប់ការកម្ម៉ង់ភីហ្សា មកយកដោយផ្ទាល់ តាមរយៈ Mobile App The Pizza Company KH ចាប់ថ្ងៃទី២៣ ខែមករា នេះតទៅ ដោយគ្រាន់តែធ្វើតាមវិធីងាយៗដូចខាងក្រោមនេះ៖
រៀងរាល់សប្តាហ៍ មានភ្ញៀវទេសចរប្រមាណ៥ម៉ឺននាក់ មកលេងកម្សាន្តនៅតាមគោលដៅ ទេសចរណ៍នានា នៅក្នុងទឹកដីខេត្តកំពត ដោយភាគច្រើន គឺជាភ្ញៀវជាតិ។ នេះជាការលើកឡើងរបស់លោក សយ ស៊ីណុល ប្រធានមន្ទីរទេសចរណ៍ខេត្តកំពត ដែលអ្នកទេសចរទៅកម្សាន្តនៅរមណីយដ្ឋានភ្នំបូកគោ, ទឹកឈូ, កំពង់ត្រាច, ភ្នំឈ្ងោក, ដូងទេរ, ព្រែកត្នោត, ព្រែកកំពត, ឧទ្យានដងព្រែក, ទឹកធ្លាក់តាដា, ទំនប់ម្លិច, សហគមន៍ត្រពាំងសង្កែ, កសិ-ទេសចរណ៍ចម្ការម្រេច កន្លែងសេះសមុទ្របាញ់ទឹក និងកន្លែងជាច្រើនទៀត។ ក្នុងពិធីសម្ពោធសមាគមសហគ្រិនវ័យក្មេងកម្ពុជាសាខាកំពត-កែប ជាផ្លូវការ នាថ្ងៃទី២ កក្កដា លោក សយ ស៊ីណុល បានលើកឡើងថា បច្ចុប្បន្ន ខេត្តកំពតមានសេវាស្នាក់នៅ៥០០០បន្ទប់ ខណៈសេវាកម្មម្ហូបអាហារ និងភោជនីដ្ឋាននៅមានកម្រិត ដែលមិនអាចឆ្លើយតបគ្រប់គ្រាន់ តាមតម្រូវការចំនួនភ្ញៀវទេសចរដែលសម្រុកមកលេងកម្សាន្តនារដូវកាលបុណ្យទាន ឬថ្ងៃឈប់សម្រាកបានឡើយ។ បើតាមលោក សយ ស៊ីណុល សេវាកម្មភោជនីយដ្ឋាននៅខេត្តកំពត គឺមានកម្រិតត្រឹមមធ្យមប៉ុណ្ណោះ ដោយទាមទារឱ្យអ្នកប្រកបរបរក្នុងវិស័យមីក្រូធុនតូច និងមធ្យម ពង្រីកការវិនិយោគរបស់ខ្លួននៅក្នុងវិស័យនេះ ដែលជាតម្រូវការចាំបាច់របស់ខេត្តកំពត ដើម្បីឆ្លើយតបនឹងកំណើនទេសចរ។ «និន្នាការនៃកំណើនភ្ញៀវទេសចរទាំងជាតិ និងអន្តរជាតិ នឹងពិតជាមានច្រើនទៀត ដោយសារយើងមានលំហូរភ្ញៀវទេសចរពីកំពង់ផែទេសចរណ៍អន្តរជាតិខេត្តកំពត»។ លោក ប្រធានមន្ទីរទេសចរណ៍ខេត្តកំពត បានបង្ហាញសុទិដ្ឋិនិយមជាក់បែបនេះ ដោយជឿជាក់ ថាកំពង់ផែនេះ នឹងបម្រើជាផ្លូវទឹកអន្តរជាតិដ៏សំខាន់ សម្រាប់ដឹកជញ្ជូនភ្ញៀវទេសចរ ទៅ កាន់កោះនានា និងភ្ជាប់ខេត្តកំពត ទៅនឹងផែនទីពិភពលោក ដើម្បីផ្តល់នូវការជំរុញដ៏ សំខាន់ ដល់វិស័យទេសចរណ៍ក្នុងស្រុក។ ក្រៅពីវិស័យទេសចរណ៍ ខេត្តកំពតក៏មានសក្តានុពលខ្ពស់លើការកែច្នៃម្ហូបអាហារគឿង សមុទ្រ រួមទាំងផលិតផលកសិកកម្មសំខាន់ប្រចាំខេត្តផងដែរ នោះគឺជាម្រេច GI ទុរេន និងស្រែអំបិល។ លើសពីនេះ ខេត្តមានឆ្នេរសមុទ្រជាង៦៦គីឡូម៉ែត្រនេះ ក៏មានទីតាំងនៅជិតរាជធានីភ្នំពេញដែលអនុញ្ញាតឱ្យភ្ញៀវទេសចរមកលេងកម្សាន្តបានញឹកញាប់ និងមិនជិនណាយ។ ជុំវិញនៃសក្តានុពលដ៏សម្បូរ បែបរបស់ខេត្តកំពតនេះ លោក ឃឹម ប៊ុនឡែន ប្រធាន សមាគមសហគ្រិនវ័យក្មេងកម្ពុជាសាខាកំពត-កែប នឹងប្រឹងប្រែងកៀរគរវិនិយោគិនទាំង ជាតិ និងអន្តរជាតិ ឱ្យមកបោះទុនវិនិយោគនៅក្នុងខេត្តនេះ ដើម្បីជំរុញកំណើនសេដ្ឋកិច្ចរបស់ខេត្ត ក៏ដូចជំរុញកំណើនសេដ្ឋកិច្ចជាតិផងដែរ។ តាមផែនការ សមាគមសហគ្រិនវ័យ ក្មេងកម្ពុជាសាខាកំពត-កែប នឹងជំរុញការវិនិយោគនៅក្នុងខេត្តកំពត-កែប ពីក្នុងស្រុក និងបរទេស ឱ្យបានដល់ទំហំ១០លានដុល្លារ នៅត្រឹមឆ្នាំ២០២៦។ ទន្ទឹមនេះ សមាគមនឹងព្យាយាមបណ្តុះបណ្តាលសមត្ថភាព ចំណេះជំនាញនៃការគ្រប់គ្រងរបស់ម្ចាស់អាជីវករនីមួយៗឱ្យកាន់តែប្រសើរ ជាពិសេសបង្កើនលទ្ធភាពស្វែងរកការពង្រីកអាជីវកម្ម វិនិយោគ និងដៃគូសហការជាមួយរដ្ឋាភិបាល ដៃគូអភិវឌ្ឍន៍នានា។ សំខាន់ជាងនេះទៅទៀត សមាគម ក៏មានផ្លេតហ្វូម សម្រាប់ចែករំលែកឱកាសរកស៊ីនានា ដល់អាវជីករ ដោយទទួលបានការគាំទ្រខ្លាំង ពីអាជ្ញាធរខេត្តផងដែរ។ លោក ឃឹម ប៊ុនឡែន បានអះអាង នៅចំពោះមុខក្រុមអ្នកសារព័ត៌មានថា សមាគមសហគ្រិនវ័យក្មេងកម្ពុជា សាខាកំពត-កែប នឹងអនុវត្តតាមទៅតាមទិសដៅយុទ្ធសាស្ត្ររបស់រដ្ឋបាលខេត្ត ដើម្បីធ្វើយ៉ាងណា ឱ្យសេដ្ឋកិច្ចខេត្តទាំង២នេះ កាន់តែរីកចម្រើន។ លោកបានបង្ហាញភាពជឿជាក់យ៉ាងដូច្ន៖ « យើងអាចសម្រេចបាននូវអ្វីជាគោលបំណងរបស់យើង ឬអាចលើសពីហ្នឹងផង បើអ្វីៗដំណើរការដោយរលូន និងទទួលបានការគាំទ្រពីគ្រប់ភាគីពាក់ព័ន្ធ»។ លោក ឃឹម ប៊ុនឡែន ប្រធានសមាគមសហគ្រិនវ័យក្មេងកម្ពុជាសាខាកំពត-កែប រាល់ការវិនិយោគ ឬការរកស៊ីណា ដែលគោរពតាមគោលការណ៍បរិសា្ថនសំដៅលើការ លើកកម្ពស់សេដ្ឋកិច្ចប្រជាពលរដ្ឋ ក្នុងតំបន់ និងមិនប៉ះពាល់ដល់ប្រយោជន៍សាធារណៈ ខាងរដ្ឋបាលខេត្តស្វាគមន៍ និងគាំទ្រជានិច្ច។ នេះជាការលើកឡើងរបស់ លោក ពេញ ធារម្យ អភិបាលរងខេត្តកំពត ដោយបានបញ្ជាក់ថា៖ «បងប្អូនអាជីវករយើងរកស៊ីអ្វីក៏បានដែរ ឱ្យតែគោរពតាមច្បាប់ និងបង្កបរិយាយល្អដល់អ្នកទេសចរ ដែលមកកម្សាន្តនៅតាមគោលដៅទេសចរណ៍នានា នៅខេត្តរបស់យើងនេះ»។ អ្វីដែលអាជ្ញាធរខេត្តរូបនេះ ទាមទារពីគ្រប់ម្ចាស់អាជីវករនោះ គឺការចៀសឱ្យបាននូវការ រំខាន ឬការបង្កភាពរញ៉េរញ៉ៃ ឬភាពគ្មានសណ្តាប់ធា្លប់ណាមួយ ដល់ភ្ញៀវទេសចរ។ លោក ពេញ ធារម្យ បានបញ្ជាក់ថា៖«ការធ្វើបែបនេះបាន វាមិនត្រឹមជាប្រយោជន៍សម្រាប់ម្ចាស់ អាជីវកម្មនោះទេ តែវាក៏ផ្តល់ប្រយោជន៍ រួមទាំងភាពថ្លៃធូរនៃខេត្តទេសចរណ៍យើង ផងដែរ»។ ការបង្កើតសមាគមសហគ្រិនវ័យក្មេងកម្ពុជាសាខាកំពត-កែប ក៏ទទួលបានគាំទ្រពីគម្រោង កម្មវិធី CO-SAVED នៃអង្គការ អេ អាកស្យុង(AEA) ដើម្បីរៀបចំសៀវភៅមគ្គុវិនិយោគ ក្នុងខេត្តជាប់ឆ្នេរសមុទ្រ រួមទាំងការកសាងសមត្ថភាពម្ចាស់អាជីវកម្ម។ បើតាមលោក ម៉ៅ យេ នាយកគម្រោងកម្មវិធី CO-SAVED នៃអង្គការ អេ អាកស្យុង(AEA) គម្រោងបានគាំទ្រដល់ សហគមសហគ្រិនវ័យក្មេងកម្ពុជា ឱ្យបង្កើតកម្មវិធីចែករំលែកបទពិសោធន៍ និងការ ផ្សារភ្ជាប់គ្នា រវាងម្ចាស់អាជីវកម្មគ្រប់វិស័យ ដើម្បីបង្កើតជាប្រព័ន្ធអេកូឡូស៊ីដ៏រស់រវើកមួយសម្រាប់សេដ្ឋកិច្ចជាតិ។ លើសពីនេះ AEA ក៏មានកញ្ចប់ថវិកា ១,៧លានដុល្លារ សម្រាប់សហគ្រាសមីក្រូធុនតូច និងមធ្យម ដាក់ពាក្យយកថវិកានេះ ដើម្បីបង្កើតមុខរបរ ឬ ពង្រីកអាជីវកម្មនានា ហើយនឹងបន្តគាំទ្រថវិកាដល់សមាគមសហគ្រិនវ័យក្មេងកម្ពុជានៅតាមខេត្តនានាដល់ឆ្នាំ២០២៥ ដើម្បីពង្រឹងសមត្ថភាពរបស់អាជីវករដែលជាសមាជិក និងមិនសមាជិកក្តី ឱ្យកាន់តែរឹងមាំ។ «យើង នឹងបន្តគាំទ្រចំណែកណាមួយ ដល់សមាគមសហគ្រិនវ័យក្មេងកម្ពុជា នៅតាមខេត្ត ជាប់ឆ្នេរសមុទ្រនេះ ដើម្បីរៀបចំកម្មវិធី បណ្តុះបណ្តាលនានា នៃសកម្មភាពអាជីវកម្ម ដល់ អ្នកប្រកបរបរក្នុងវិស័យមីក្រូធុនតូច និងមធ្យម»។ លោក ម៉ៅ យេ បាននិយាយបែបនេះ មក កាន់សារព័ត៌មានឌីជីថលថ្មីៗ(ThmeyThmey) ដែលបានបញ្ជាក់ថា ការគាំទ្របែបនេះ គឺ ដើម្បីធានានូវនិរន្តភាព និងភាពជោគជ័យសេដ្ឋកិច្ចរបស់ម្ចាស់អាជីវកម្ម ក្នុងវិស័យសហ គ្រាសមីក្រូធុនតូច និងមធ្យមផ្ទាល់តែម្តង ក៏ដូចជាសេដ្ឋកិច្ចខេត្តផងដែរ។ រាប់ពីស្តាំទៅបន្ទាប់ពីលោកស្រី នុត ក្លារ៉ា សមាជិកក្រុមប្រឹក្សាភិបាលសមាគមសហគញរិនវ័យក្មេងកម្ពុជា គឺលោក ម៉ៅ យេ នាយកគម្រោងកម្មវិធី CO-SAVED នៃអង្គការ អេ អាកស្យុង(AEA) បច្ចុប្បន្ន កម្ពុជាមានសហគ្រាសធុនមីក្រូ តូច និងមធ្យម(MSMEs)ចំនួន ៧៥៣,៦៧០មូលដ្ឋាន មានកម្លាំងពលកម្មសរុប ២,៩៨០,៥៦៩ នាក់(ជិត៣លាននាក់)។ ក្នុងនោះស្ត្រីមាន ១,៨៤១,៣៦២ នាក់។ លទ្ធផលជំរឿនសេដ្ឋកិច្ចចុងក្រោយ ឆ្នាំ២០២២របស់វិទ្យាស្ថានជាតិស្ថិតិ នៃក្រសួងផែនការ បង្ហាញថា វិស័យMSMEs បានចូលរួមក្នុងផលិតផលក្នុងស្រុក សរុបស្មើ៦៣ភាគរយ និងផ្តល់ការងារលើសពី៧០ភាគរយ ដោយមិនរាប់បញ្ចូលវិស័យកសិកម្ម។ លើសពីនេះ រដ្ឋាភិបាលអាណត្តិថ្មី ដឹកនាំដោយសម្តេច ហ៊ុន ម៉ាណែត បានអះអាងថា MSMEs នៅតែជាឆ្អឹងខ្នងនៃសេដ្ឋកិច្ចជាតិ តទៅអនាគត។ ក្នុងទិវាជាតិសហគ្រាសធុនមីក្រូ តូច និងមធ្យម (MSMEs) លើកទី១ ឆ្នាំ២០២៤ នៅថ្ងៃទី២៧ ខែមិថុនា សម្តេច ហ៊ុន ម៉ាណែត បានបញ្ជាក់ថា៖«ឆ្អឹងខ្នងនៃសេដ្ឋកិច្ចជាតិនេះ ជា ចលករយ៉ាងសំខាន់មួយ ដែលនាំឱ្យកម្ពុជាសម្រេចគោលដៅក្លាយជាប្រទេសចំណូល មធ្យមកម្រិតខ្ពស់ នៅឆ្នាំ២០៣០ និងជាប្រទេសចំណូលខ្ពស់ (ប្រទេសអ្នកមាន) នៅឆ្នាំ២០៥០»៕	ខេត្តកំពត មានតំបន់ទេសចរណ៍ទាក់ទាញដល់ទៅ២៥កន្លែង ក្នុងនោះមានទាំងតំបន់សមុទ្រ, ទឹកធ្លាក់, ព្រៃកោងកាង និងតំបន់ព្រៃភ្នំ...ជាដើម។ លើសពីនេះ, ផលិតផលកសិកម្មរបស់ខេត្តជាប់មាត់សមុទ្រមួយនេះក៏មានភាពលេចធ្លោថែមទៀត ដែលមាននូវម្រេចសម្គាល់ភូមិសាស្ត្រ ដោយបានការទទួលស្គាល់ពីទីផ្សារពិភពលោក ផ្លែទុរេន និងវាលស្រែអំបិលប្រមាណ៤០០០ហិកតា ផងដែរ។ ទាំងនេះ ជាសក្តានុពលដ៏សម្បូរបែប សម្រាប់អ្នកប្រកបរបរ នៅក្នុងវិស័យសហគ្រាសមីក្រូធុនតូច និងមធ្យម (MSMEs)។
ជប៉ុន និងតៃវ៉ាន់មិនមានទំនាក់ទំនងការទូតផ្លូវការជាមួយគ្នាទេ តែភាគីទាំងពីរព្រួយបារម្ភដូចគ្នាពីសន្តិសុខនៅច្រកសមុទ្រតៃវ៉ាន់ ក៏ដូចជាតំបន់ឥណ្ឌូប៉ាស៊ីហ្វិកទាំងមូល ស្របពេលចិន និងកូរ៉េខាងជើងបង្កើនសកម្មភាពយោធាដ៏គឃ្លើននៅជុំវិញតំបន់នោះ។ នាជំនួបនៅការិយាល័យប្រធានាធិបតីនៅក្រុងតៃប៉ិ ប្រធានាធិបតីតៃវ៉ាន់ លោកស្រី Tsai Ing-wen អរគុណដល់ប្រធានគោលនយោបាយបក្សប្រជាធិបតេយ្យសេរីជប៉ុន លោក Koichi Hagiuda សម្រាប់ការគាំទ្ររបស់ជប៉ុនលើបញ្ហានានាដូចជារក្សាសន្តិសុខនៅច្រកសមុទ្រតៃវ៉ាន់។ បើតាមលោកស្រី Tsai Ing-wen ទំនាក់ទំនងរវាងតៃវ៉ាន់ និងជប៉ុនកាន់តែជិតស្និទ្ធនៅប៉ុន្មានឆ្នាំនេះ។ «ពេលអនាគត តៃវ៉ាន់នឹងបន្តទំនាក់ទំនងឱ្យកាន់តែស៊ីជម្រៅជាមួយជប៉ុនក្នុងវិស័យផ្សេងៗដូចជាសន្តិសុខ និងធ្វើការជាមួយគ្នាដើម្បីធានាសេរីភាព ការបើកចំហ និងស្ថិរភាពនៅតំបន់ឥណ្ឌូប៉ាស៊ីហ្វិក»។ ប្រធានាធិបតីតៃវ៉ាន់លើកឡើងបែបនេះអំឡុងកិច្ចប្រជុំជាមួយលោក Hagiuda ។ រីឯប្រធានគោលនយោបាយបក្សកាន់អំណាចជប៉ុនវិញលើកឡើងថា តៃវ៉ាន់ជាមិត្តដ៏ល្អដែលផ្តល់តម្លៃលើលទ្ធិប្រជាធិបតេយ្យដូចគ្នា។ «តៃវ៉ាន់ជាដៃគូសំខាន់ និងមិត្តដ៏មានតម្លៃរបស់ជប៉ុនដែលមានគុណតម្លៃមូលដ្ឋានដូចគ្នាដូចជាប្រជាធិបតេយ្យសេរីនិយម សិទ្ធិមនុស្សជាមូលដ្ឋាន នីតិរដ្ឋ ក៏ដូចជាទំនាក់ទំនងសេដ្ឋកិច្ចដ៏ជិតស្និទ្ធ និងការផ្លាស់ប្តូរផ្ទាល់ខ្លួន»។ លោក Hagiuda លើកឡើងបែបនេះដោយបន្តថា ក្នុងបរិបទនេះ កិច្ចសហប្រតិបត្តិការ និងការជួយគ្នាទៅវិញទៅមករវាងជប៉ុន និងតៃវ៉ាន់រីកចម្រើនជាបន្តបន្ទាប់។ ប្រធានគោលនយោបាយបក្សកាន់អំណាចជប៉ុន លោក Hagiuda Koichi កំពុងធ្វើទស្សនកិច្ចរយៈពេលបីថ្ងៃនៅតៃវ៉ាន់។ នៅថ្ងៃទី១១ ខែធ្នូ លោក Hagiuda នឹងផ្តល់សុន្ទរកថាពីបញ្ហាសន្តិសុខនៅវេទិកាមួយស្តីពីទំនាក់ទំនងជប៉ុន-តៃវ៉ាន់។ អំឡុងទស្សនកិច្ចនេះ លោក Hagiuda រំពឹងថានឹងអំពាវនាវរកកិច្ចសហប្រតិបត្តិការបន្ថែមរវាងភាគីទាំងពីរ៕	អំឡុងជំនួបជាមួយមន្រ្តីមកពីបក្សកាន់អំណាចជប៉ុន ប្រធានាធិបតីតៃវ៉ាន់ លោកស្រី Tsai Ing-wen នៅថ្ងៃទី១០ ខែធ្នូ ប្តេជ្ញាពង្រឹងកិច្ចសហប្រតិបត្តិការសន្តិសុខជាមួយជប៉ុនដើម្បីការពារសេរីភាពនៅតំបន់ឥណ្ឌូប៉ាស៊ីហ្វិក។
យ៉ាងណាមិញ ខាងក្រោមនេះអាចជាហេតុផលមួយដែលនាំឲ្យអ្នកចេះតែមានអារម្មណ៍ស្ងាបជាប់រហូត៖ មានបញ្ហានៃការគេង ការស្ងាបដឹងស្រាប់ហើយថា វាច្រើនតែទាក់ទងនឹងការងងុយគេងខ្លាំង ជាពិសេសនៅពេលដែលអ្នកមិនអាចគេងបានលក់ស្កបស្កល់ពី ៧ ទៅ៩ម៉ោងក្នុងមួយយប់។ មានរឿងច្រើនណាស់ដែលអាចធ្វើឲ្យគេងមិនគ្រប់គ្រាន់ដូចជា មិនងងុយគេង ឈឺជើង ឬគេងបាត់ដង្ហើមជាដើម។ ការថប់អារម្មណ៍ មនុស្សដែលថប់អារម្មណ៍ច្រើនតែមានអាការៈ បេះដូងលោតញ៉ាប់ តឹងទ្រូង ពិបាកដកដង្ហើម មានអារម្មណ៍ចង់សន្លប់ ខ្សោយ បែកញើសពេញខ្លួន ឬនៅមិនសុខជាដើម។ យ៉ាងណាមិញ អ្នកដែលថប់អារម្មណ៍ក៏កើតមានអាការៈស្ងាបច្រើនដងដែរ។ រឿងនេះអាចដោយសារតែរាងកាយធ្វើការខ្លាំងពេកទើបបណ្តាលឲ្យនឿយហត់រហូតដល់ស្ងាបច្រើនបែបនេះ។ បាក់ទឹកចិត្ត ការបាក់ទឹកចិត្តអាចធ្វើឲ្យអស់កម្លាំងទាំងផ្លូវកាយ និងចិត្ត ហើយវាក៏គ្មានអ្វីចម្លែកដែរ ដែលអ្នកជំងឺបែបនេះមានអាការៈស្ងាបជាប់នោះ។ ដូច្នេះយកល្អគួរតែគ្រប់គ្រងការបាក់ទឹកចិត្តនេះឲ្យបានល្អទើបមិនមានផលវិបាករបស់វាច្រើន ជាពិសេសការធ្វើអត្តឃាតខ្លួនឯងតែម្តង។ បញ្ហាបេះដូង បេះដូងក៏អាចជាហេតុផលមួយនាំឲ្យមានអាការៈស្ងាបជាប់មិនបាត់ដែរ។ វាទាក់ទងគ្នាត្រង់ថា ការដែលមានបញ្ហាបេះដូង អាចធ្វើឲ្យសរីរាង្គរាងកាយក្នុងខ្លួនមិនទទួលបានការផ្គត់ផ្គង់ឈាមសម្បូរអុកស៊ីសែនគ្រប់គ្រាន់ទេ។ ពេលខ្លះ ការស្ងាបច្រើនពេកក៏ឃើញលើអ្នកដែលមានជំងឺគាំងបេះដូង និងដាច់សរសៃឈាមខួរក្បាលដែរ។ បញ្ហាថ្លើម អ្នកខ្សោយថ្លើម ជាពិសេសការខូចថ្លើមដំណាក់កាលចុងក្រោយច្រើនតែបង្កជាអាការៈស្ងាបជាញឹកញាប់។ អ្នកជំនាញជឿថា រឿងនេះអាចដោយសារតែការអស់កម្លាំងច្រើនជាង។ ក្រៅពីស្ងាបច្រើន អ្នកខ្លះក៏មានអាការៈផ្សេងទៀតដូចជា ងងុយគេងនៅពេលថ្ងៃច្រើន ឡើងលឿងលើស្បែក និងភ្នែក បាត់បង់ចំណង់អាហារ ចង្អោ វង្វេងវង្វាន់ និងហើមប្រអប់ដៃឬជើង៕ ត្រួតពិនិត្យដោយ www.health.com.kh	គេនិយាយថា ការស្ងាបជារឿងដែលអាចឆ្លងគ្នា។ ប៉ុន្តែបើសិនអ្នកនៅតែម្នាក់ឯងក្នុងបន្ទប់ហើយស្ងាបជាប់ នោះមានន័យថា អ្នកអាចមានបញ្ហាណាមួយហើយ។
កាលពីខែកក្កដា កន្លងទៅ អ្នកស្រី Magalie បានចំណាយលុយ៣០អឺរ៉ូ ដើម្បីឲ្យហោរម្នាក់ដែលខ្លួនឃើញតាមហ្វេសប៊ុកទស្សន៍ទាយពីអនាគតរបស់នាង។ តាមរយៈទូរសព្ទ គ្រូទាយ បានអះអាងថា អ្នកស្រី Magalie នឹងត្រូវស្លាប់ក្នុងរយៈពេល៦ខែ ពោលគឺក្នុងអំឡុងខែកុម្ភៈ ឬខែមិនា ដោយសារជំងឺគាំងបេះដូង។ ក្រោយការទស្សន៍ទាយបែបនេះ ស្ត្រីជាម្តាយដែលមានអាយុ៣៥ឆ្នាំរូបនេះ កើតជំងឺបាក់ទឹកចិត្ត ឆាប់ខឹង និងតប់ប្រម៉ល់ក្នុងចិត្តយ៉ាងខ្លាំង រហូតដល់បាយមិនបាន គេងមិនលក់។ ដោយសារភ័យខ្លាច អ្នកស្រី Magalie បានទៅពិគ្រោះយោបល់ជាមួយគ្រូពេទ្យជំនាញបេះដូង ប៉ុន្តែគេរកមិនឃើញបញ្ហាអ្វីឡើយ។ បន្ទាប់មក គាត់បាននិយាយប្រាប់គ្រូទាយ ហើយគ្រូទាយ បានអះអាងថា គ្រូពេទ្យទាំងអស់សុទ្ធតែគ្មានសមត្ថិភាព។ លោក Sebastien ដែលជាស្វាមី បានអះអាងថា ភរិយាខ្លួនមិនដែលប្រាប់សមាជិកគ្រួសារណាម្នាក់ឡើយ ប៉ុន្តែលោកសង្កេតឃើញថា អ្នកស្រី Magalie មានអាការៈខុសប្លែកពីធម្មតា និងឧស្សហ៍ស្រក់ទឹកភ្នែកដោយគ្មានមូលហេតុ។ ក្រោយការជជីកសួរទើបលោក Sebastien ដឹងថា ភរិយារបស់ខ្លួនត្រូវបានគេបោកប្រាស់ ដោយសារនាងត្រូវស្លាប់នៅដើមឆ្នាំ២០១៨។ Magalie ត្រូវបានបញ្ជូនទៅកាន់មន្ទីរពេទ្យ Bel-Air ដោយមានបញ្ហាជំងឺផ្នែករំលាយអាហារ។ តាមការផ្សាយរបស់ Républicain Lorrain អ្នកស្រី Magalie មិនទាន់ចង់ចេញពីមន្ទីរពេទ្យនោះឡើយ ព្រោះចង់ដឹងឲ្យច្បាស់ថាខ្លួនពិតជាត្រូវស្លាប់ដូចការទស្សន៍ទាយមែនឬយ៉ាងណា។ គ្រូពេទ្យម្នាក់ បានផ្តល់យោបល់គាត់ឲ្យដាក់ពាក្យប្តឹងទៅប៉ូលិស។ អ្នកស្រី Magalie បានធ្វើតាមការណែនាំរបស់គ្រូពេទ្យ ប៉ុន្តែនារយៈពេលចុងក្រោយនេះ គ្រូទាយបានប្តូរឈ្មោះហ្វេសប៊ុករបស់ខ្លួន ហើយមិនមានអ្នកណាអាចទាក់ទងបាននោះឡើយ។ អ្នកជំនាញនៅវិទ្យាស្ថានហោរាសាស្ត្រ Inad បានលើកឡើងថា ការទស្សន៍ពីការស្លាប់របស់អ្នកណាម្នាក់ ពិតជារំលោភក្រមសីលធម៌វិជ្ជាជីវៈហោរាសាស្ត្រ។ លោក Youcef Sissaoui បានពន្យល់ថា គ្រូទាយអាចរកវិធីសាស្ត្រផ្តល់យោបល់ផ្សេងពីនេះ មិនអាចទាយដោយកំណត់ថ្ងៃស្លាប់របស់អតិថិជនខ្លួននោះឡើយ៕	ស្ត្រីបារាំងវ័យ៣៥ឆ្នាំម្នាក់ដែលរស់នៅតំបន់ Thionville ប្រទេសបារាំង បានសម្រេចប្តឹងគ្រូទាយម្នាក់ ដែលបានទស្សន៍ទាយថា គាត់ត្រូវស្លាប់នៅដើមឆ្នាំ២០១៨ខាងមុខ។ នេះតាមការផ្សាយរបស់សារព័ត៌មានបារាំង Républicain Lorrain ។
កិច្ចចរចារំសាយកម្មវិធីនុយក្លេអ៊ែរអាម៉េរិក-កូរ៉េខាងជើង បានផ្អាកចាប់តាំងពីឆ្នាំ ២០១៩ មក។ បន្ទាប់ពីការចរចាជាប់គាំង ក្រុងព្យុងយ៉ាងបានបាញ់សាកល្បងមីស៊ីលជាច្រើនលើក ដើម្បីពង្រឹងសមត្ថភាពយោធាខ្លួន ក៏ដូចជាបង្ហាញពីសមត្ថភាពខ្លួនដាក់អាម៉េរិកផង បើទោះរងទណ្ឌកម្មពីសហគមន៍អន្តរជាតិជាច្រើនក៏ដោយ។ គ្រាន់តែនៅដើមឆ្នាំ២០២២ កូរ៉េខាងជើង បានសាកល្បងមីស៊ីលរហូតដល់ទៅ៧លើក ដោយក្នុងនោះ មានមីស៊ីលប្រដេញ មីស៊ីលបាលីស្ទីក និងមីស៊ីលមានល្បឿនលឿនជាងសំឡេងជាដើម។ ទាក់ទិននឹងការសាកល្បងមីស៊ីលរបស់ក្រុងព្យុងយ៉ាង តំណាងពិសេសអាម៉េរិកសម្រាប់កូរ៉េខាងជើង លោក សុង គីម បានថ្កោសទោសយ៉ាងខ្លាំង ព្រោះវាជាទង្វើបំពានសេចក្តីសម្រេចក្រុមប្រឹក្សាសន្តិសុខ និងធ្វើឱ្យមានអស្ថិរភាពក្នុងតំបន់។ ក្នុងសេចក្តីថ្លែងការណ៍របស់អ្នកនាំពាក្យក្រសួងការបរទេសអាម៉េរិកលើកិច្ចសន្ទនាតាមទូរសព្ទជាមួយសមភាគីជប៉ុន និងកូរ៉េខាងត្បូង លោក សុង ក៏បានបញ្ជាក់ពីការប្តេជ្ញារបស់អាម៉េរិកជាថ្មីផងដែរ ក្នុងការការពារសម្ព័ន្ធមិត្តកូរ៉េខាងត្បូង និងជប៉ុន។ បើទោះរិះគន់ក៏ដោយ ប៉ុន្តែមន្រ្តីអាម៉េរិករូបនេះ បានបង្ហាញជំហរម្តងទៀតលើការចរចាជាមួយកូរ៉េខាងជើង។ «តំណាងពិសេសគីម បានសង្កត់ធ្ងន់ពីការត្រៀមខ្លួនរបស់អាម៉េរិក ក្នុងការរក្សាការចរចាការទូតជាមួយកូរ៉េខាងជើង ដើម្បីធ្វើឱ្យមានដំណើរការដ៏សំខាន់មួយ»។ សេចក្តីថ្លែងការណ៍ការិយាល័យអ្នកនាំពាក្យក្រសួងការបរទេសអាម៉េរិក បានលើកឡើងបែបនេះ។ នៅថ្ងៃទី១ ខែកុម្ភៈ អនុរដ្ឋមន្រ្តីការបរទេសការបរទេសអាម៉េរិក Wendy Sherman ជាមួយសមភាគីកូរ៉េខាងត្បូង និងជប៉ុនលើរឿងនេះដែរ។ ក្នុងកិច្ចសន្ទនានោះ លោកស្រី Sherman បានបញ្ជាក់ពីកិច្ចសហប្រតិបត្តិការត្រីភាគី ក្នុងការដោះស្រាយបញ្ហាប្រឈមក្នុងតំបន់ និងអន្តរជាតិ។ អនុរដ្ឋមន្រ្តីការបរទេសរូបនេះ ក៏បានថ្កោលទោសកូរ៉េខាងជើង ដែលបាញ់សាកល្បងមីស៊ីលនាពេលកន្លងមកដែរ។ គួររំលឹកថា ក្រុងព្យុងយ៉ាង នៅថ្ងៃទី៣០ ខែមករា បានបាញ់មីស៊ីល បាលីស្ទិកចម្ងាយមធ្យម ប្រភេទ Hwasong-12។ នេះជាលើកទីមួយ ដែលទីក្រុងព្យុងយ៉ាង បានតេស្តមីស៊ីលកម្រិតមធ្យម បើគិតពីឆ្នាំ២០១៧ កន្លងមក។ មុនការសាកល្បងនេះ ប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយរដ្ឋកូរ៉េខាងជើង បានអះអាងថា កូរ៉េខាងជើង អាចចាប់ផ្ដើមសាកល្បងអាវុធនុយក្លេអ៊ែរ និងមីស៊ីលផ្លោងចម្ងាយឆ្ងាយឡើងវិញ៕	តំណាងពិសេសអាម៉េរិកសម្រាប់កូរ៉េខាងជើង លោក សុង គីម បានថ្កោលទោសកូរ៉េខាងជើងដែលបានបាញ់សាកល្បងមីស៊ីលបាលីស្ទិក និងបំពានសេចក្តីសម្រេចក្រុមប្រឹក្សាសន្តិសុខអង្គការសហប្រជាជាតិ (UNSC)។ ការិយាល័យអ្នកនាំពាក្យក្រសួងការបរទេសអាម៉េរិក បានបញ្ជាក់បែបនេះ នៅថ្ងៃទី១ ខែកុម្ភៈ។ យ៉ាងណាមិញ មន្រ្តីអាម៉េរិករូបនេះ បានបញ្ជាក់ថា ក្រុងវ៉ាស៊ីនតោន បានត្រៀមខ្លួនជាច្រើន ក្នុងការរក្សាកិច្ចចរចាការទូតជាមួយក្រុងព្យុងយ៉ាង ដើម្បីជំរុញកិច្ចចរចារំសាយកម្មវិធីនុយក្លេអ៊ែរ។
អត្ថបទទាក់ទង UCL៖ Ronaldo ប្រើក្បាច់ពិសេសជួយ Real Madrid ឈ្នះនៅទឹកដី Juventus លើកដំបូង គ្រាប់បាល់របស់ខ្សែប្រយុទ្ធសញ្ជាតិព័រទុយហ្គាល់ វ័យ៣៣ឆ្នាំដែលស៊ុតក្នុងជ័យជម្នះរបស់ Real លើ Juventus ក្នុងលទ្ធផល ៣-០ ក្នុងការប្រកួតជើងទី១ ក្របខណ្ឌ Champions League កាលពីខែមេសាកន្លងទៅនោះទទួលបានសំឡេងឆ្នោតគាំទ្រ ១៩៧៤៩៦។ ចំណាត់ថ្នាក់ទី២ បានទៅខ្សែប្រយុទ្ធបារាំង Dimitri Payet ដែលស៊ុតឲ្យ MARSEILLE យកឈ្នះ RB Leipzig ៥-២ ក្នុងវគ្គ៨ក្រុមចុងក្រោយជើងទី២ កាលពីថ្ងៃទី១២ ខែមេសា ទទួលបានសំឡេង ៣៥៥៥៨។ ហើយលេខ៣ បានទៅកីឡាការិនី Eva Navarro ដែលស៊ុតឲ្យជម្រើសជាតិអេស្ប៉ាញយកឈ្នះអាល្លឺម៉ង់ ២-០ ក្នុងការប្រកួតផ្ដាច់ព្រ័ត្រ UEFA European Women's Under-17 Championship កាលពីថ្ងៃទី២១ ខែឧសភាកន្លងទៅ ដោយគ្រាប់បាល់នោះទទួលបាន ២៣,៣១៥ សំឡេង។ កីឡាករដែលឈ្នះពាន UEFA.com Goal of the Season កន្លងមករួមមាន៖ ២០១៥៖ Lionel Messi (Barcelona) Vs Bayern ថ្ងៃទី៦ ខែឧសភា ឆ្នាំ២០១៥ ២០១៦៖ Lionel Messi (Barcelona) Vs Roma ថ្ងៃទី២៤ ខែវិច្ឆិកា ឆ្នាំ២០១៥ ២០១៧៖ Mario Mandžukić (Juventus) Vs Real Madrid ថ្ងៃទី៣ ខែមិថុនា ឆ្នាំ២០១៧ ២០១៨៖ Cristiano Ronaldo (Real Madrid) Vs Juventus ថ្ងៃទី៣ ខែមេសា ឆ្នាំ២០១៨	គ្រាប់បាល់ស៊ុតបញ្ចូលទីដោយការប្រើក្បាច់ពិសេសលោតបកក្រោយ (Bicycle Kick) របស់ខ្សែប្រយុទ្ធឆ្នើម Cristiano Ronaldo ក្នុងការប្រកួតវគ្គ១/៤ផ្តាច់ព្រ័ត្រ UEFA Champions League ឈ្នះគ្រាប់បាល់ល្អបំផុតប្រចាំរដូវកាល UEFA.com Goal of the Season។
ហេតុដូច្នេះហើយ ខ្ញុំមានគន្លឹះថែរក្សាស្បែកមួយចំនួនដែលអាចជួយអ្នកទទួលបានស្បែក៏មានសុខភាពល្អទោះបីជាហាត់ប្រាណនៅខាងក្រៅផ្ទះក៏ដោយ។ លាបឡេការពារកម្តៅព្រះអាទិត្យ បើសិនជាការហាត់ប្រាណរបស់អ្នកធ្វើនៅក្រៅផ្ទះ អ្នកត្រូវតែលាបឡេការពារកម្តៅព្រះអាទិត្យដើម្បីការពារស្បែកពីកាំរស្មីពន្លឺព្រះអាទិត្យហើយ។ ចូរប្រាកដថា អ្នកបានលាបឡើងវិញជារៀងរាល់ពីរទៅបីម៉ោងម្តងដោយសារតែវាត្រូវបានជ្រះអស់ដោយសារបែកញើស។ មិនត្រូវលាបអ្វីលើស្បែកទាំងអស់ ការលាបគ្រឿងផាត់មុខមិនអាចជួយឲ្យមើលទៅស្អាតទេ តែនៅពេលហាត់ប្រាណ យកល្អគួរតែកុំលាបអ្វីលើស្បែកអីដើម្បីកុំឲ្យស្ទះដល់រន្ធញើស។ ចូរចាំថា នៅពេលរន្ធញើសរងការស្ទះ វាប្រហែលជាបង្កជាការកើតមុនបាន។ ញ៉ាំទឹកឲ្យគ្រប់គ្រាន់ វិធីមួយផ្សេងទៀតដែលជួយថែរក្សាស្បែកឲ្យបានស្រស់ស្អាតនៅពេលហាត់ប្រាណនោះគឺការញ៉ាំទឹកជាទៀងទាត់។ ចាប់តាំងពីអ្នកត្រូវបែកញើសច្រើន អ្នកនឹងត្រូវការជំនួសជាតិទឹកដែលបាត់បង់នោះឲ្យបានច្រើនបំផុតតាមតែអាចធ្វើទៅបានដែរ។ ការខ្សោះជាតិទឹក អាចកើតឡើងបានបើសិនជាអ្នកមិនបានញ៉ាំទឹកគ្រប់គ្រាន់ ហើយវាក៏ប៉ះពាល់ដល់ស្បែកផងដែរ។ ងូតទឹកក្រោយពីហាត់ប្រាណរួច បើសិនជាអ្នកចង់ថែរក្សាស្បែកឲ្យនៅមានសុខភាពល្អ ចូរចំណាយពេលងូតទឹកក្រោយពីហាត់ប្រាណរួចដើម្បីកំចាត់អស់នូវធូលីដី ញើស និងប្រេងដែលប្រឡាក់លើស្បែក។ តាមរយៈការសម្អាតស្បែក អ្នកនឹងអាចបង្កការ ការកកកើតភាពគគ្រិច ឬធូលីដីកកជាប់រន្ធញើស ដើម្បីការពារស្បែកស្ងួតបាន។ ចូរប្រាកដថា អ្នកបានស្លៀកសម្លៀកបំពាក់ការពារដែរ គន្លឹះមួយផ្សេងទៀតដែលអ្នកគួរតែពិចារណាដែរនោះគឺ ការថែរក្សាស្បែកជាមួយនឹងការស្លៀកសម្លៀកបំពាក់ការពារនៅពេលហាត់ប្រាណ។ ចូរជ្រើសរើសសម្លៀកបំពាក់ដែលធ្វើឡើងដោយសាច់ក្រណាត់ស្រាល ដែលងាយស្រួលក្នុងការបឺតស្រូបញើសពីរាងកាយ តែមិនរឹតស្បែក។ កាត់ក្រចកឲ្យខ្លីៗ បើសិនជាអ្នកត្រូវការរត់កីឡា ឬត្រូវរត់ដើម្បីកម្តៅសាច់ដុំ វាគឺជារឿងល្អមួយដែលអ្នកត្រូវកាត់ក្រចកជើងឲ្យខ្លីៗតាមតែអាចធ្វើទៅបាន។ ចូរចាំថា ក្រចកជើងអាចនឹងចាក់ទៅស្រោមជើងរហូតដល់ដាច់ស្បែកបានបើសិនជាមិនបានកាត់ឲ្យខ្លីទេ។ មិនត្រូវប្រើប្រាស់ឧបករណ៍រួមគ្នាឡើយ វិធីមួយផ្សេងទៀតក្នុងការបង្ការការរលាក ឬការបង្ករោគនៅស្បែកនោះគឺចៀសវាងការប្រើប្រាស់ឧបករណ៍រួមគ្នា។ កាលណាអ្នកប្រើឧបករណ៍រួមគ្នា បាក់តេរី ឬការបង្ករោគដែលកើតមានមិនត្រឹមតែរាលដាលដល់អ្នកបាន៕ ត្រួតពិនិត្យដោយ www.health.com.kh	សម្រាប់អ្នកហាត់ប្រាណអត្តពលកម្មគឺមានការខិតខំប្រឹងប្រែងច្រើនណាស់សម្រាប់ហ្វឹកហាត់រាងកាយខ្លួនឯងដើម្បីមានរាងកាយសមសួន សុខភាពល្អ និងរឹងមាំ។ អ្នកប្រហែលជាដឹងថា ខ្លួនឯងបែកញើសច្រើននៅពេលហាត់ប្រាណម្តងៗ។ ហើយបើសិនជាអ្នកត្រូវហាត់នៅខាងក្រៅផ្ទះទៀត វាទំនងជាអាចប៉ះពាល់នឹងភាពគគ្រិចច្រើន ធូលីដី និងរឿងផ្សេងៗទៀតដែលអាចប៉ះពាល់ដល់ស្បែកបាន។
យោងទៅលើការផ្សាយរបស់ AFF លោក ខៀវ សាម៉េត ប្រធាន AFF បាននិយាយថា នេះ ជាកាទន្ទឹងរង់ចាំរបស់ AFF ក្នុងការអភិវឌ្ឍបាល់ទាត់ក្នុងតំបន់អាស៊ាន ឲ្យមានកម្រិតប្រកួតប្រជែងកាន់តែខ្លាំង។ «យើង ទន្ទឹងរង់ចាំ ពួកគេ និងដៃគូពាណិជ្ជកម្ម SPORTFIVE ដើម្បីផ្តល់នូវព្រឹត្តិការណ៍លំដាប់ពិភពលោក និងបង្កើនមូលដ្ឋានអ្នកគាំទ្រអាស៊ានដល់កម្រិតដែលមិនធ្លាប់មានពីមុនមក។ ការប្រកួតដ៏សំខាន់នេះនឹងជំរុញក្តីប្រាថ្នាសម្រាប់ក្លិបឈានមុខគេក្នុងតំបន់ឱ្យក្លាយជាម្ចាស់ជើងឯកអាស៊ាន និងធ្វើឱ្យបានជោគជ័យនៅអាស៊ី។ »។ ប្រធាន AFF បាននិយាយដូច្នេះ។ Shopee Cup គឺជាពានរង្វាន់ប្រកួតប្រជែងក្លិបក្នុងតំបន់អាស៊ានថ្មីមួយទៀត ក្រៅពីពានរង្វាន់ AFC Champion League, AFC Cup, និង AFC President Cup។ ការប្រកួត នឹងប្រើទម្រង់លេងដូចជាលីគ ជាមួយនិងវគ្គជម្រុះសម្រាប់ក្រុមក្នុងប្រទេសមួយចំនួនក្នុងតំបន់។ ថៃ ម៉ាឡេស៊ី ឥណ្ឌូណេស៊ី និងវៀតណាម ទទួលបានពីកៅអីសម្រាប់ចូលរួម។ នោះមានន័យ ជើងឯកលីគ និងជើងឯករង ទទួលបានកៅអីចូលប្រកួត។ ហ្វីលីពីន និងសិង្ហបុរី ទទួលបាន១កៅអី។ ជើងឯកលីគកំពូល ព្រុយណេ កម្ពុជា ឡាវ និងមីយ៉ាន់ម៉ា នឹងត្រូវប្រកួតជម្រុះ ដណ្តើមកៅអី។ Shopee Cup មាន១៤ក្រុមចូលរួម និង៤០ប្រកួត ហើយនឹងចាប់ផ្តើមប្រកួត ពីថ្ងៃទី១៧ ខែកក្កដា ឆ្នាំ២០២៤ ដល់ថ្ងៃទី២១ ខែឧសភា ឆ្នាំ២០២៥។ ក្រុមចំនួន ១៤នោះ នឹងចែកជា២ពូល ហើយការប្រកួតគិតក្រៅដី និងក្នុងដី (Home and Away)។ ចំពោះព័ត៌មានលម្អិត AFF នឹងផ្ដល់ដំណឹងជូនក្នុងការចាប់ឆ្នោតប្រកួតជាផ្លូវការ នៅដើមសប្ដាហ៍ ខែឧសភា ឆ្នាំ២០២៤៕	សហព័ន្ធកីឡាបាល់ទាត់អាស៊ាន (AFF) នៅថ្ងៃទី៤ ខែមេសា បានប្រកាសជាផ្លូវការនូវការប្រកួតពានរង្វាន់ Shopee Cup លើកដំបូង។ Shopee Cup ដែលមានលក្ខណៈស្រដៀងនឹង AFC Champions League ឬ UEFA Champions League ដែរនោះ នឹងមាន១៤ក្រុមពីតំបន់អាស៊ីអាគ្នេយ៍ចូលរួម។ ក្រុមជើងឯកលីគ នៃប្រទេសនីមួយៗ នៅអាស៊ីអាគ្នេយ៍មួយចំនួន ទទួលបានកៅអីចូលរួមប្រកួតក្នុងពានរង្វាន់នេះដោយស្វ័យប្រវត្តិ និងមួយចំនួនទៀតត្រូវប្រកួតជម្រុះ។
ឧទានសញ្ញា ឬ វិម្ហយសញ្ញា គឺជាគ្រឿងសម្គាល់របស់ឧទាន ឬរបស់វិម្ហយៈ, ជាពាក្យសន្មតហៅវណ្ណយុត្តមួយយ៉ាងរបស់អ្នកប្រទេសអឺរ៉ុប ( ! ) នេះសម្រាប់ប្រើដាក់ពីខាងចុងពាក្យឧទានអស្ចារ្យជាដើម, ដូចជា ឱ! ពុទ្ធោ ពុទ្ធោ!, ឱ! រូបអើយរូប ! លំបាកអ្វីម្ល៉េះទេ ! , អុញន៏ ! ខូចអស់រលីង!, ទៅៗ ! ។ ម្យ៉ាងទៀត ឧទានសញ្ញា « ! » នេះ គឺប្រើនៅពេលបញ្ចេញសំឡេងឮខ្លាំង, បន្លឺឬកម្ទរសំឡេងឮខ្លាំងៗដោយមានអំណរ ឬទុក្ខព្រួយ, ដោយមានសេចក្ដីអស្ចារ្យ, ដោយមានកំហឹងជាដើម។ ឧទាហរណ៍ សូរលាន់មាត់ ឬសម្រែកសត្វជាដើម, ដូចជា អា៎!, អូ៎យ!, យី!, យីអើ! ; ខ្វាក!, ចេចៗ! ។ល៕	សាធារណជភាគច្រើនប្រើឧទានសញ្ញា « ! » នេះ ដោយមិនដឹងត្រូវប្រើក្នុងន័យបញ្ជាក់ ឬសម្គាល់ថាជាអ្វីឡើយ។ នៅក្នុងវចនានុក្រមខ្មែររបស់សម្តេច ជួន ណាត បានបញ្ជាក់ថា ឧទានសញ្ញា « ! » គឺជាវណ្ណយុត្តមួយយ៉ាងរបស់អ្នកប្រទេសអឺរ៉ុប ( ! ) ដែលខ្មែរកំពុងតែប្រើនៅក្នុងការសរសេរភាសាខ្មែរ ដូចខាងក្រោម៖
កីឡាការិនីប៊ីយ៉ាការ៉ុមកម្ពុជា អ្នកនាង ស្រួង ភាវី តែងតែបង្កើតកំណត់ត្រា និងសាងកេរ្ដិ៍ឈ្មោះរបស់ខ្លួន យ៉ាងល្បីល្បាញ នៅប្រទេសកូរ៉េខាងត្បូង ក្នុងនាមជាស្ដ្រីខ្មែរមួយរូប ដែលតែងឈ្នះការប្រកួតអន្ដរជាតិធំៗ លើកីឡាប៊ីយ៉ាការ៉ុម។ ដោយឡែក កាលពីថ្ងៃទី៥ ខែវិច្ឆិកា ឆ្នាំ២០២៣ កីឡាការិនីរូបនេះ បានឈ្នះពានរង្វាន់ Asia Special Award 2023 ដែលពាននេះចង់បង្ហាញភាពលេចធ្លោ និងជាបុគ្គលមានប្រជាប្រិយភាពតាមរយៈសកម្មភាពកីឡាក្នុងតំបន់អាស៊ី របស់កីឡាការិនីកម្ពុជា ស្រួង ភាវី។ ក្នុងការឡើងទទួលពាននេះ អ្នកនាង ស្រួង ភាវី បានបង្ហាញពីអារម្មណ៍មោទកភាពជាខ្លាំង ដោយប្រាប់ទៅក្នុងកម្មវិធីនោះថា៖«កូនស្រីកម្ពុជា ម្នាក់នេះ សង្ឃឹមថាពានរង្វាន់នេះ ជាប្រយោជន៍ដល់អ្នកទាំងអស់គ្នា ហើយក៏ជាមោទកភាព និងក្ដីសង្ឃឹមរបស់អ្នកទាំងអស់គ្នា។»។ នៅថ្ងៃទី៧ ខែវិច្ឆិកា ឆ្នាំ២០២៣ កីឡាការិនីដដែលនេះ ក៏បានបង្ហោះសារនៅលើបណ្ដាញសង្គមហ្វេសប៊ុកថា នៅពេលលឺការប្រកាសឈ្មោះរបស់ខ្លួន ទទួលបានជ័យលាភី លើឆាកអន្ដរជាតិ គឺរំភើប ប៉ុន្ដែប្រសិនជាការប្រកាសឈ្មោះប្រទេសកម្ពុជា អ្នកនាង នឹងរំភើបខ្លាំងជាងនេះ ព្រោះមានន័យថា ប្រជាជនកម្ពុជា ទាំងអស់ បានឡើងលើវេទិការជាមួយខ្ញុំ ទទួលពានរង្វាន់។ «សម្រាប់រូបនាងខ្ញុំផ្ទាល់ រាល់ពេលទទួលបានពានរង្វាន់នៅឆាកអន្តរជាតិកន្លងមក ពេលគេហៅឈ្មោះ ស្រួង ភាវី ឡើងទៅលើវេទិកា ដើម្បីទទួលពានរង្វាន់ អារម្មណ៍នាងខ្ញុំគ្រាន់តែ ឮត្រឹមតែដឹងថាគេបានហៅខ្ញុំហើយ។ ប៉ុន្ដែនៅពេល ឮគេហៅថា Cambodia Cambodia (កម្ពុជាៗ) ឡើងទៅលើវេទិកា អារម្មណ៍របស់ខ្ញុំពិតជារំភើបប្រកបដោយសេចក្ដីសោមនស្សរីករាយ និងមោទនភាពជាពន់ពេក ។ ព្រោះថាស្រួង ភាវី មកពីប្រទេសកម្ពុជាសូមអញ្ជើញឡើង លើវេទិកា គឺក្នុងចិត្តខ្ញុំគិតថាគេកំពុងតែហៅប្រជាជនកម្ពុជាទាំងអស់ ឡើងទៅលើវេទិកា ដើម្បីទទួលនូវកិត្តិយសដ៏ថ្លៃថ្លាឧត្តុងឧត្តមនៅឆាកអន្តរជាតិ។»។ អ្នកនាង ស្រួង ភាវី បាននិយាយដូច្នេះ។ ក្នុងពិធីដដែលនេះ លោក ទ្រី តារាវុធ តារាម៉ូដែលកម្ពុជា ក៏បានឈ្នះពាន់រង្វាន់នេះ ដែរ។ តារាម៉ូដែលរូបនេះ បានប្រាប់សារព័ត៌មានថ្មីៗ តាមហ្វេសប៊ុក ថារូបលោក ពិតជាមានមោទកភាព ដែលជាកូនខ្មែររូប បានឈ្នះពានរង្វាន់នេះ៕	កីឡាការិនីប៊ីយ៉ាការ៉ុមកម្ពុជា ស្រួង ភាវី ត្រូវបានជ្រើសរើសជាជ័យលាភីពានរង្វាន់ពិសេស Asia Special Award 2023 ដែលរៀបចំដោយ Asia Model Festival នៅថ្ងៃទី៥ ខែវិច្ឆិកា នៅខេត្ត Gyeonggi ប្រទេសកូរ៉េខាងត្បូង។ ម្ចាស់មេដាយមាសស៊ីហ្គេមលើកទី៣២រូបនេះ និយាយថា នៅពេលត្រូវបានអ្នករៀបចំកម្មវិធីហៅឈ្មោះខ្លួន មិនសូវជារំភើប ដូចគេហៅឈ្មោះប្រទេសកម្ពុជានោះនៅលើឆាកនោះទេ។
ខណៈការចរចារឿងព្រំដែនជាមួយចិនបន្តជាប់គាំង នាយករដ្ឋមន្ត្រី ម៉ូឌី ប្រកាសនៅបុណ្យឯករាជ្យជាតិខ្លួនថា អធិបតេយ្យភាពរបស់ឥណ្ឌា គឺខ្ពស់បំផុត ហើយថា ទំនាក់ទំនងជាមួយប្រទេសជិតខាង អាស្រ័យលើសន្តិសុខ និងការជឿជាក់។ នៅចំពោះមុខអ្នកចូលរួមជាង៤ពាន់នាក់ នៅទីលាន Red Fort ក្នុងទីក្រុង ញ៉ូវ ដេលី លោក ម៉ូឌី បានសង្កត់ធ្ងន់ពីការប្រឈមមុខដាក់គ្នាជាមួយប្រទេសប៉ាគីស្ថាន និងចិន លើព្រំដែនដែលកំពុងមានជម្លោះរបស់ពួកគេ ដោយពុំនិយាយចំៗឈ្មោះប្រទេសទាំងពីរឡើយ។ «អ្នកណាដែលហ៊ានចោលភ្នែកទៅលើដែនអធិបតេយ្យរបស់ប្រទេសយើង កងទ័ពយើងនឹងឆ្លើយតបទៅពួកគេ ដោយប្រើភាសាពួកគេផ្ទាល់តែម្ដង»។ លោកនាយករដ្ឋមន្ត្រី និយាយបញ្ឆិតបញ្ឆៀងបែបនេះ ដោយចង់មានន័យថា បើនរណាហ៊ានប្រើកម្លាំងដាក់ឥណ្ឌា ឥណ្ឌានឹងប្រើកម្លាំងតបវិញ។ តាមការចុះផ្សាយរបស់ទីភ្នាក់ងារព័ត៌មាន AFP លោក បញ្ជាក់ទៀតថា៖«បូរណភាពទឹកដីរបស់ឥណ្ឌាគឺខ្ពស់បំផុតសម្រាប់យើង។ អ្វីដែលយើងអាចធ្វើបាន អ្វីដែលកងទ័ពយើងអាចធ្វើបាន គ្រប់គ្នាបានមើលឃើញហើយក្នុងតំបន់ Ladakh»។ លោកសំដៅលើការប៉ះទង្គិចព្រំដែនជាមួយកងទ័ពចិន ក្នុងតំបន់ Ladakh លើជួរភ្នំ ហិមពាន្ត កាលពីថ្ងៃទី ១៥ ខែមិថុនា។ ក្នុងសុន្ទរកថាដដែល លោក ម៉ូឌី លើកឡើងថា ឥឡូវនេះ ទំនាក់ទំនងជាមួយប្រទេសជិតខាង គឺជាប់ពាក់ព័ន្ធនឹង សន្តិសុខ ដំណើរការ និងការជឿជាក់។ លោកថា៖«ប្រទេសជិតខាង គឺមិនគ្រាន់តែជាប្រទេសមួយដែលមានព្រំដែនជាប់គ្នាប៉ុណ្ណោះទេ តែជាអ្នកដែលចែករំលែកបេះដូងផងដែរ។ ទំនាក់ទំនងកាន់តែកក់ក្ដៅ កាលណាចេះគោរពគ្នាទៅវិញទៅមក»។ ម្យ៉ាងវិញទៀត លោកនាយករដ្ឋមន្ត្រី អះអាងថា កងទ័ពសកម្មឥណ្ឌាទាំង១,៤លាននាក់ នឹងត្រូវពង្រឹងសមត្ថភាពឲ្យកាន់តែខ្លាំងថែមទៀត។ លោកអះអាងដូច្នេះថា បន្ថែមពីការតាំងចិត្តរឿងសន្តិសុខខ្លួន និងពង្រឹងសមត្ថភាពយោធា ប្រទេសឥណ្ឌាក៏ចង់បានសន្ដិភាពនិងភាពសុខដុមដែរ។ សូមបញ្ជាក់ថា កងទ័ពឥណ្ឌា២០នាក់ ត្រូវបានសម្លាប់ក្នុងការប៉ះទង្គិចគ្នានោះ ដែលកងទ័ពនៃប្រទេសទាំងពីរប្រយុទ្ធ ដោយប្រើដំបងព័ទ្ធលួស ដុំថ្ម និងដៃទទេរ។ ខាងចិនក៏បានទទួលស្គាល់ថាកងទ័ពស្លាប់ក្នុងហេតុការណ៍នេះ តែពុំបានបញ្ចេញតួលេខឡើយ។ ភាគីទាំងពីរបានចោទគ្នាទៅវិញទៅមក ហើយកងទ័ពចិននិងឥណ្ឌារាប់ពាន់នាក់ត្រូវបានបញ្ជូនទៅកាន់តំបន់ជម្លោះនោះ។ បញ្ហាព្រំដែនមិនទាន់ដាច់ស្រាច់នេះ កើតឡើងតាំងពីឆ្នាំ១៩៦២មកម្ល៉េះ៕	នាយករដ្ឋមន្ត្រីឥណ្ឌា ណារិន្ទដ្រា ម៉ូឌី នៅថ្ងៃទី ១៥ ខែសីហា បានព្រមានចិនជាថ្មីពាក់ព័ន្ធបញ្ហាតានតឹងនៅព្រំដែនប្រទេសទាំងពីរ ដោយសន្យាពង្រឹងកម្លាំងយោធាកាន់តែខ្លាំងថែមទៀត។
នាកិច្ចប្រជុំប្រចាំសប្តាហ៍ថ្ងៃទី៧ ខែមីនា របស់គណៈកម្មាធិការជាតិរៀបចំការប្រកួតកីឡាស៊ីហ្គេមលើកទី៣២ និងអាស៊ានប៉ារ៉ាហ្គេមលើកទី១២ លោក វ៉ាត់ ចំរើន អះអាងថា Wi-Fi ផ្តល់សារសំខាន់ក្នុងការសម្រួលអ្នកសារព័ត៌មាន និងអ្នកចូលរួម ងាយស្រួលក្នុងការផ្សព្វផ្សាយព្រឹត្តិការណ៍ស៊ីហ្គេមនៅកម្ពុជាទៅលើបណ្តាញសង្គម និងប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយផ្សេងៗទៅកាន់ពិភពលោក។ សកម្មភាពដំឡើងប្រព័ន្ធ Wi-Fi នៅទីតាំងប្រកួតស៊ីហ្គេម។ រូបភាព Cambodia 2023 «ការដំឡើង Wi-Fi បែងចែកចេញជាពីរ ទីមួយ ប្រើប្រាស់សម្រាប់ការងារស្នូលរបស់គណៈកម្មាធិការជាតិ CAMSOC ដែលមានរៀបចំការផ្សព្វផ្សាយ ក៏ដូចជាសម្រួលដល់អ្នកសារព័ត៌មានជាតិ-អន្តរជាតិ ភ្នាក់ងារទូរទស្សន៍ក៏មានភាពងាយស្រួលក្នុងការបញ្ជូនព័ត៌មាន។ មួយទៀត សម្រាប់មហាជន អ្នកចូលរួមទស្សនា គាត់ក៏ជាអ្នកផ្សព្វផ្សាយផងដែរ។ អ៊ីចឹង គាត់ក៏ទទួលបាន Wi-Fi នេះ ដើម្បីអាចជួយផ្សព្វផ្សាយព្រឹត្តិការណ៍នេះផងដែរ»។ អគ្គលេខាធិការ CAMSOC បញ្ជាក់ដូច្នេះ។ Wi-Fi នឹងត្រូវបំពាក់នៅវិមានពហុកីឡដ្ឋានជាតិមរតកតេជោ នៅភូមិកីឡា និងបរិវេណទីធ្លាសាធារណៈ។ ជាពិសេស នៅក្នុងទីធ្លាពហុកីឡដ្ឋានជាតិមរតកតេជោ នឹងបំពាក់សឹងតែគ្រប់ទីកន្លែងទាំងអស់ ព្រោះមានអ្នកចូលរួមប្រមាណ៦ម៉ឺននាក់។ សកម្មភាពដំឡើងប្រព័ន្ធ Wi-Fi នៅទីតាំងប្រកួតស៊ីហ្គេម។ រូបភាព Cambodia 2023 បន្ថែមពីលើនោះ លោកវ៉ាត់ ចំរើន សង្កត់ធ្ងន់ថា ប្រព័ន្ធ Wi-Fi នេះ ក៏នឹងត្រូវបំពាក់នៅមជ្ឈមណ្ឌលផ្សព្វផ្សាយព័ត៌មានអន្តរជាតិ International Broadcast Center (IBC) និងមជ្ឈមណ្ឌលអ្នកសារព័ត៌មានផងដែរ ដ្បិតទីតាំទាំងនេះ ជាតម្រូវការចាំបាច់សម្រាប់ការផ្សព្វផ្សាយព័ត៌មាន។ លោក វ៉ាត់ ចំរើន រំពឹថាតាមរយៈការបំពាក់ប្រព័ន្ធ Wi-Fi ប្រើប្រាស់ស្ទើរគ្រប់ទីតាំងបែបនេះ នឹងផ្ដល់ភាពងាយស្រួលដល់ប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយជាតិ និងអន្តរជាតិ ក៏ដូចជាមហាជនដែលចូលរួម អាចផ្សព្វផ្សាយ និងចែករំលែកពីព្រឹត្តិការណ៍កីឡាជាប្រវត្តិសាស្ត្ររបស់កម្ពុជាដែលនឹងចាប់ផ្តើមពីថ្ងៃទី៥ ដល់ថ្ងៃទី១៧ ខែឧសភា ឱ្យបានកាន់តែទូលំទូលាយទៅកាន់ពិភពលោក៕	លោក វ៉ាត់ ចំរើន អគ្គលេខាធិការ CAMSOC ចាត់ទុកការបំពាក់ប្រព័ន្ធ Wi-Fi ជាចំណែកមួយជួយផ្សព្វផ្សាយព្រឹត្តិការណ៍កីឡាស៊ីហ្គេមលើកទី៣២ និងអាស៊ានប៉ារ៉ាហ្គេមលើកទី១២ នៅកម្ពុជា ទៅកាន់ពិភពលោក។
មេដឹកនាំសហជីព៣រូប ក្នុងមានកញ្ញា ឈឹម ស៊ីថរ លោក សុខ ណារិទ្ធ និងលោក សុខ គង្គា ត្រូវបានបញ្ជូនទៅតុលាការភ្លាមៗ បន្ទាប់ចាប់ខ្លួន កាលពីថ្ងៃទី៤ មករា។ នៅថ្ងៃបន្ទាប់ ខាងតុលាការបន្តសាកសួរ ហើយក៏សម្រេចឃុំកញ្ញា ឈឹម ស៊ីថរ និងសុខ ណារិទ្ធ។ ចំណែក លោក សុខ គង្គា គឺតុលាការសម្រេចដោះលែង ដោយដាក់ឲ្យស្ថិតក្រោមការត្រួតពិនិត្យ។ បើតាមដីកាសាលាដំបូងរាជធានីភ្នំពេញ ចេញថ្ងៃទី៥មករា បានសម្រេចឃុំខ្លួនកញ្ញា ឈឹម ស៊ីថរ និងលោក សុខ ណារិទ្ធ ពីបទ «ញុះញង់បង្កឲ្យមានភាពវឹកវរធ្ងន់ធ្ងរដល់សង្គម»។ ការសម្រេចនេះ ត្រូវបានមេធាវីការពារក្ដីពួកគេ លោក សំ ចំរើន យល់ថា ជាការសន្និដ្ឋានដ្ឋានដោយមិនបានស្វែងរកការពិតឲ្យបានល្អិតល្អន់។ ក្នុងកិច្ចសម្ភាសន៍ជាមួយសារព័ត៌មានថ្មីៗ (Thmey Thmey) លោក សំ ចំរើន ថ្លែងយ៉ាងដូច្នេះថា៖ «ខ្ញុំយល់ថា ការសម្រេចឃុំខ្លួន គឺតុលាការហាក់ដូចពឹងផ្អែកលើបុរេវិនិច្ឆ័យធ្ងន់ធ្ងរ»។ បុគ្គលិកណាហ្គាវើលដ៍ បានតវ៉ាចាប់ថ្ងៃទី១៨ធ្នូ ឆ្នាំ២០២១ រហូតដល់បច្ចុប្បន្ន ដើម្បីឲ្យភាគីក្រុមហ៊ុនទទួលបុគ្គលិកជាង៣០០នាក់ចូលបម្រើការងារវិញ។ ប៉ុន្តែការតវ៉ានេះ ពុំទទួលបានផ្លែផ្កាឡើយ រហូតដល់មានការចាប់ខ្លួនក្រុមអ្នកតវ៉ាជាបន្តបន្ទាប់។ សមត្ថកិច្ចបានចាប់ខ្លួនមេដឹកនាំសហជីព និងសកម្មជនតវ៉ា ២៩នាក់។ មកដល់ពេលនេះ សមត្ថកិច្ចបានដោះលែងសកម្មជនតវ៉ារបស់បុគ្គលិកណាហ្គាវើលដ៍២០នាក់ ហើយ៩នាក់ទៀត ត្រូវតុលាការសម្រេចឃុំខ្លួន ពីបទ ញុះញង់បង្កឲ្យមានភាពវឹកវរធ្ងន់ធ្ងរដល់សន្តិសុខសង្គម៕ អត្ថបទទាក់ទង អ្នកជំនាញសិទ្ធិមនុស្ស UN ចាត់ទុកការចាប់បុគ្គលិកណាហ្កាវើលដ៍ ថាជាការរំលោភសិទ្ធិមនុស្ស សង្គមស៊ីវិលជាង១០០ ស្នើឲ្យដោះលែងមេសហជីពណាហ្កាវើលដ៍ និងបញ្ឈប់ការគំរាមកំហែង សមត្ថកិច្ច ចាប់មេសហជីពណាហ្កាវើលដ៍៣រូប បញ្ជូនទៅតុលាការ ប្រធានសហជីពនៅក្រុមហ៊ុនណាហ្គាវើលដ៍ ម្នាក់ទៀត ត្រូវបានចាប់ខ្លួន ទូតអាម៉េរិក អះអាងថា កំពុងតាមដានករណីចាប់ខ្លួនអ្នកតវ៉ានៅណាហ្គាវើលដ៍ ស្នងការរងរាជធានីភ្នំពេញ ថាមានអង្គការ៣បានផ្តល់ថវិកាឱ្យបុគ្គលិកណាហ្គាវើលដ៍រៀបចំការតវ៉ា	ភ្នំពេញ៖ តុលាការសម្រេចឃុំខ្លួនកញ្ញា ឈឹម ស៊ីថរ និងលោក សុខ ណា រិទ្ធ ពីបទ ញុះញង់បង្កឲ្យមានភាពវឹកវរធ្ងន់ធ្ងរដល់សន្តិសុខសង្គម។ ការសម្រេចនេះ មេធាវីរបស់ពួកគេ យល់ថា ជាការធ្វើបុរេវិនិច្ឆ័យធ្ងន់ធ្ងរ។
អត្ថបទទាក់ទង ពលរដ្ឋចិនកាន់តែឆ្ងាយពីទូរទស្សន៍ ព្រោះចំណាយពេលច្រើនលើស្មាតហ្វូន អ្នកបង្កើតអ៊ីម៉ែល និងសញ្ញា @ ទទួលមរណភាពក្នុងអាយុ៧៤ឆ្នាំ ចាប់ពីឆ្នាំ២០១៨នេះតទៅ មធ្យោបាយទំនាក់ទំនងការងារជាប្រពៃណីនៅសហរដ្ឋអាមេរិក នឹងផ្លាស់ប្តូរនិន្នាការថ្មី ពីអ៊ីម៉ែល ទៅ Messenger ជាពិសេស Slack ដែលបង្កើតឡើងដោយអ្នកជំនួញកាណាដា Stewart Butterfield ។ ក្រុមហ៊ុនវិនិយោគ និងប្រឹក្សាយោបល់បច្ចេកវិទ្យា បានទស្សន៍ទាយពីការវិវត្តថ្មីនេះ ក្នុងរបាយការណ៍ 2018 Tehnology Predictions របស់ខ្លួន។ យោងតាមទស្សនាវដ្តី Forbes, Slack មានអ្នកចំនួនអ្នកប្រើប្រាស់ប្រមាណ៦លានជារៀងរាល់ថ្ងៃ ជាពិសេសនៅក្នុងសហរដ្ឋអាមេរិក ដែលក្នុងនោះមាន៤៣ភាគរយក្នុងចំណោមក្រុមហ៊ុនជំនួញធំៗ។ Slack មិនត្រឹមតែជាមធ្យោបាយដែលជំនួសអ៊ីម៉ែលនោះឡើយ ប៉ុន្តែវាបានយកឈ្នះគូប្រជែងជាច្រើនទៀត ដោយសារតែវាមានមុខងារដ៏ច្រើនសន្ធឹកសន្ធាប់ដែលជាប្រយោជន៍នៅក្នុងពិភពលោកការងារ។ របាយការណ៍បានបង្ហាញឲ្យឃើញថា ការប្រើប្រាស់អ៊ីម៉ែល មានកំណើនតែ១.៧ភាគរយប៉ុណ្ណោះនៅសហរដ្ឋអាមេរិក ក្នុងឆ្នាំ២០១៨ ហើយចន្លោះពីឆ្នាំ២០១៦ដល់ឆ្នាំ២០១៧ ការផ្ញើរអ៊ីម៉ែលប្រចាំខែធ្លាក់ចុះពី៩.៨ទៅ៨.១ភាគរយ៕	អ៊ីម៉ែល (Email) ដែលជាមធ្យោបាយទំនាក់ទំនងប្រពៃណីនៅកន្លែងធ្វើការ កំពុងបាត់បង់ប្រជាប្រិយភាពរបស់ខ្លួនជាលំដាប់ ដោយសារតែវត្តមាននៃបណ្តាញសង្គមជាច្រើន ដូចជា Messenger ។ នៅសហរដ្ឋ អាមេរិក ការប្រើ Slack ជាមធ្យោបាយទំនាក់ទំនងផ្ទៃក្នុងការងារ កំពុងមានកំណើនខ្លាំង។
សេចក្ដីប្រកាសព័ត៌មានរបស់ក្រសួងសុខាភិបាល ដែលចេញនៅថ្ងៃទី២៨ ខែសីហា ឆ្នាំ២០១៩ បានឲ្យដឹងថា ការបើកកិច្ចប្រជុំនេះ នឹងចាប់ផ្តើម នៅថ្ងៃទី២៩ ខែសីហា ក្រោមអធិបតីភាពរបស់សម្តេច ទៀ បាញ់ រដ្ឋមន្រ្តីក្រសួងការពារជាតិ តំណាងឲ្យសម្តេចនាយករដ្ឋមន្ត្រី ហ៊ុន សែន។ កិច្ចប្រជុំនេះ នឹងប្រព្រឹត្តទៅដល់ថ្ងៃទី៣០ ខែសីហា។ កិច្ចប្រជុំនេះ រៀបចំនៅខេត្តសៀមរាប ដោយមានការចូលរួមពីរដ្ឋមន្ត្រីសុខាភិបាលពីប្រទេសសមាជិកអាស៊ានទាំង១០ រួមទាំង អាស៊ានបូកបី (ចិន ជប៉ុន និង កូរ៉េខាងត្បូង) អគ្គលេខាធិការអាស៊ាន និងប្រតិភូអមដំណើរផ្សេងៗ ដែលសរុប មានប្រមាណ៣០០នាក់។ កិច្ចប្រជុំរដ្ឋមន្រី្តសុខាភិបាលអាស៊ាន ត្រូវបានរៀបចំឡើងរាល់ពីរឆ្នាំម្ដង៕	ក្រសួងសុខាភិបាលកម្ពុជា ធ្វើជាម្ចាស់ផ្ទះក្នុងការដឹកនាំកិច្ចប្រជុំរដ្ឋមន្ត្រីសុខាភិបាលអាស៊ានលើកទី១៤ ក្រោមប្រធានបទ «លើកកម្ពស់សុខភាពប្រជាជនអាស៊ាន»។ ប្រធានបទនេះ នឹងផ្តោតលើចំណុចសំខាន់បួន គឺ ការប្រយុទ្ធប្រឆាំងនឹងឱសថក្លែងក្លាយ និងអន់គុណភាព ការធានានិរន្តរភាពហិរញ្ញប្បទានសេវាថែទាំសុខភាព ការពង្រឹងសមត្ថភាពក្នុងការអនុវត្តនិយ័តកម្មសុខភាពអន្តរជាតិរបស់អង្គការសុខភាពពិភពលោក និង នវានុវត្តន៍នៃការពង្រឹងសេវាថែទាំសុខភាព។
អត្ថបទទាក់ទង អាម៉េរិក និងកោះតៃវ៉ាន់នឹងចាប់ផ្ដើមកិច្ចចរចាផ្លូវការក្រោមគំនិតផ្ដួចផ្ដើមថ្មី ក្រុងវ៉ាស៊ីនតោន និងក្រុងតៃប៉ិនៅថ្ងៃទី១៧ ខែសីហា បានព្រមព្រៀងគ្នាក្នុងការចាប់ផ្ដើមកិច្ចចរចាពាណិជ្ជកម្មក្រោម «គំនិតផ្ដួចផ្ដើមតៃវ៉ាន់-អាម៉េរិកលើពាណិជ្ជកម្មសតវត្សរ៍ទី២១»។ អាម៉េរិក និងតៃវ៉ាន់ ចង់បានកិច្ចព្រមព្រៀងមួយដែលផ្ដល់ផលប្រយោជន៍ដល់ផ្នែកសេដ្ឋកិច្ច។ ក្រសួងពាណិជ្ជកម្មចិន បានច្រានចោលកិច្ចចរចានេះ និងអះអាងថា តៃវ៉ាន់ជាផ្នែកមួយនៃដែនដីរបស់ខ្លួន។ ក្នុងសន្និសីទសារព័ត៌មានមួយនៅថ្ងៃទី១៨ ខែសីហា លោកស្រី Shu Jueting អ្នកនាំពាក្យក្រសួងពាណិជ្ជកម្មចិនបានលើកឡើងថា គោលនយោបាយចិនតែមួយ ជាលក្ខខណ្ឌដ៏ចាំបាច់សម្រាប់តៃវ៉ាន់ ក្នុងការចូលរួមក្នុងកិច្ចសហប្រតិបត្តិការសេដ្ឋកិច្ចជាមួយបណ្តាប្រទេសផ្សេង។ ឆ្លើយតបនឹងការចាប់ផ្ដើមកិច្ចចរចាពាណិជ្ជកម្មខាងលើ អ្នកនាំពាក្យរូបនេះ បានអះអាងថា ចិននឹងចាត់វិធានការដ៏ចាំបាច់ក្នុងការការពារអធិបតេយ្យ សន្តិសុខ និងផលប្រយោជន៍របស់ខ្លួន។ ក្នុងថ្ងៃដដែលនោះ ក្រសួងការបរទេសចិន បានលើកឡើងថា ចិននឹងចាត់វិធានការការពារបូរណភាពដែនដី និងជំរុញឱ្យអាម៉េរិកបញ្ឈប់ការវាយតម្លៃខុស។ នេះបើតាមការចុះផ្សាយរបស់ទីភ្នាក់ងារព័ត៌មាន Reuters។ ការព្រមព្រៀងក្នុងការចាប់ផ្ដើមកិច្ចចរចាពាណិជ្ជកម្មក្រោមគំនិតផ្ដួចផ្ដើមខាងលើរវាងអាម៉េរិក និងតៃវ៉ាន់ ធ្វើឡើងស្របពេលទំនាក់ទំនងជាមួយចិនរកាំរកូស។ ភាពតានតឹងនៅច្រកសមុទ្រតៃវ៉ាន់ បានកើនខ្ពស់បន្ទាប់ពីទស្សនកិច្ចរបស់ប្រធានសភាតំណាងអាម៉េរិក លោកស្រី ណាន់ស៊ី ផេឡូស៊ី និងសមាជិកសភាទៅកាន់ក្រុងតៃប៉ិ៕	ក្រសួងពាណិជ្ជកម្មចិន នៅថ្ងៃទី១៨ ខែសីហា បានជំទាស់យ៉ាងដាក់អហង្ការចំពោះកិច្ចចរចាពាណិជ្ជកម្មអាម៉េរិក និងតៃវ៉ាន់។ បើតាមអ្នកនាំពាក្យក្រសួងពាណិជ្ជកម្មចិន រដ្ឋាភិបាលក្រុងប៉េកាំងនឹងចាត់វិធានការឱ្យបានខ្លាំងបំផុតដើម្បីការពារអធិបតេយ្យ សន្តិសុខ និងផលប្រយោជន៍ការអភិវឌ្ឍ។
ក្រោយលើកពេលជាបន្តបន្ទាប់ដោយសារការរាតត្បាតនៃជំងឺកូវីដ-១៩ ពានរង្វាន់យុវជនបាល់ទាត់អាស៊ីអាយុក្រោម១៩ឆ្នាំ ត្រូវបានសហព័ន្ធកីឡាបាល់ទាត់ទ្វីបអាស៊ីសម្រេចលុបចោលជាស្ថាពរ។ ការសម្រេចបែបនេះ ធ្វើឡើងក្រោយ AFC សង្កេតឃើញថា ស្ថានភាពនៃជំងឺកូវីដ-១៩ នៅតំបន់អាស៊ីនៅតែបន្តរីករាលដាល ទោះបីបច្ចុប្បន្នប្រទេសខ្លះរកឃើញវ៉ាក់សាំងការពារ។ AFC ធ្លាប់អះអាងកន្លងមកថា ការពន្យាពេលការប្រកួតជាបន្តបន្ទាប់កន្លងមក ដោយសារខ្លួនបារម្ភពីសុវត្ថិភាពកីឡាករ គ្រូបង្វឹក និងមន្ត្រីរៀបចំការប្រកួត ពាក់ព័ន្ធបញ្ហាជំងឺកូវីដ-១៩ ដែលកំពុងវាយប្រហារទូទាំងពិភពលោក។ តាមគម្រោងការប្រកួត AFC U19 Championship 2020 វគ្គ១៦ក្រុមចុងក្រោយ គ្រោងធ្វើឡើងចន្លោះពីថ្ងៃទី១៤-៣១ ខែតុលា ឆ្នាំ២០២០ តែត្រូវបានលើកពេលដោយសារការរាតត្បាតនៃជំងឺកូវីដ-១៩។ បន្ទាប់មក AFC បានកំណត់យកខែមីនា ឆ្នាំ២០២១ ដើម្បីបន្តរៀបចំព្រឹត្តិការណ៍នេះ។ ប៉ុន្តែចុងក្រោយ AFC ក៏សម្រេចលុបចោលតែម្តង។ សម្រាប់ការប្រកួតនេះដែរ កម្ពុជាស្ថិតនៅពូល A ជាមួយម្ចាស់ផ្ទះអ៊ូបេគីស្ថាន ឥណ្ឌូណេស៊ី និងអ៊ីរ៉ង់៕	សហព័ន្ធកីឡាបាល់ទាត់ទ្វីបអាស៊ី(AFC)បានសម្រេចលុបចោលការប្រកួតពានរង្វាន់ AFC U19 Championship 2020 ដែលធ្វើឡើងនៅប្រទេសអ៊ូបេគីស្ថាន។ នេះបើយោងតាមការប្រកាសរបស់សហព័ន្ធកីឡាបាល់ទាត់កម្ពុជានៅលើទំព័រហ្វេសប៊ុកនៅព្រឹកថ្ងៃទី២១ មករា ឆ្នាំ២០២១។
បើតាមការចុះផ្សាយរបស់ទីភា្នក់ងារព័ត៌មាន AFP ប្រធានក្លិប Real Madrid លោក Florentino Perez និងជាប្រធានធំនៃគម្រោងបង្កើតពាន ESL នៅតែជឿជាក់ថា ពានរង្វាន់អឺរ៉ុបថ្មីនេះមិនស្លាប់នោះទេ បើទោះពេលនេះនៅសល់តែក្លិប៣ ខណៈក្លិប៩ទៀតដកខ្លួនក៏ដោយ។ ក្រុម Manchester City, Manchester United, Arsenal, Liverpool, Tottenham Hotspur និង Chelsea បានដកខ្លួនចេញកាលពីសប្តាហ៍មុន ក្រោយមានការរិះគន់ពីអ្នកគាំទ្រ និងថ្កោលទោសយ៉ាងខ្លាំងជុំវិញការបង្កើតពាននេះ។ ២៤ម៉ោងក្រោយមកមាន Atletico Madrid, Inter Milan និង AC Milan ក៏ប្រកាសពីការចាកចេញនេះដែរ។ មកទល់ពេលនេះ Super League នៅសល់តែក្រុម Barcelona និង Real Madrid របស់លោក Perez រួមជាមួយក្រុមម្ចាស់ជើងឯកអ៊ីតាលី Juventus ដែលមិនទាន់ដកខ្លួនបើទោះមិនអាចដំណើរការទៅមុខបានក៏ដោយ។ Man City នឹងត្រូវប៉ះ Paris Saint-Germain ក្នុងការប្រកួតជើងទី១ វគ្គពាក់កណ្តាលផ្តាច់ព្រ័ត្រ Champions League នារាត្រីថ្ងៃទី២៨ ខែមេសា ខណៈម្ចាស់ជើងឯកជាកំណត់ត្រា១៣សម័យ Real Madrid ត្រូវជួប Chelsea។ ក្នុងចំណោម៤ក្រុមនេះ មានតែក្រុងយក្សអេស្ប៉ាញទេនៅបន្តដំណើរការពាន ESL។ Aleksander Ceferin ប្រធាន UEFA ដែលជាអ្នករិះគន់នឹងគម្រោង ESL និយាយថាការប្រកួតក្របខណ្ឌអឺរ៉ុបវគ្គ៤ក្រុមចុងក្រោយនៅតែបន្ត ព្រោះជិតនឹងបញ្ចប់រដូវកាលទៅហើយ។ ហើយព្រឹត្តិការណ៍ក៏នៅជាប់កីច្ចសន្យាការប្រកួតជាមួយប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយថែមទៀត។ «មានឱកាសតិចតួចណាស់ ដែលការប្រកួតនៅសប្តាហ៍ក្រោយនឹងត្រូវខកខាន។ រឿងសំខាន់គឺថារដូវនេះបានចាប់ផ្តើមហើយ និងជិតបញ្ចប់ទៅវិញ។ ប្រសិនបើយើងលុបចោលការប្រកួត ក្រុមហ៊ុនទូរទស្សន៍នឹងទាមទារសំណងប្រាក់កិច្ចសន្យា»។ លោក Ceferin ប្រាប់ទូរទស្សន៍ស្លូវ៉ាគី Pop TV ដូច្នេះ មុនបន្ថែមថាបើកុំតែជាប់កិច្ចសន្យាម្លេះលោកនឹងបញ្ចប់ Real Madrid មិនឱ្យប្រកួតវគ្គ៤ក្រុម ដោយឱ្យ Chelsea បានកៅអីផ្តាច់ព្រ័ត្រតែម្តង៕	ក្លិបមានឥទ្ធិពលក្នុងពិភពបាល់ទាត់ដែលពាក់ព័ន្ធនឹងគម្រោង European Super League ប្រឈមនឹងការដាក់ពិន័យ ព្រោះចចេសមិនចាកចេញ។ លោក Aleksander Ceferin ប្រធានសហព័ន្ធបាល់ទាត់អឺរ៉ុប (UEFA) សំដៅជាពិសេលើ Real Madrid ដែលអាចនឹងអស់កៅអី Champions League ត្រឹមវគ្គ៤ក្រុម បើមិនប៉ះពាល់កិច្ចសន្យានឹងក្រុមហ៊ុនទូរទស្សន៍។
ស្ដេចប្រដាល់សកលរបស់ហ្វីលីពីនលោក Manny Pacquiao បានមកកម្ពុជា ជាលើកទី២ កាលពីថ្ងៃទី៣០ ខែឧសភា ហើយនឹងធ្វើជាភ្ញៀវកិត្តយស ទស្សនាការប្រកួត«ហនុមានគុនខ្មែរ» នៅកោះពេជ្រ នាថ្ងៃទី៣១ ខែឧសភា ឆ្នាំ២០២៤។ លោក ខូវ ឆាយ ចាត់ទុកថា វត្តមានលោក Pacquiao ជាភ្ញៀវកិត្តិយសនេះ គឺជាសក្ខីភាពបង្ហាញថា រាល់ការប្រកួត និងសកម្មភាពនានា នៃវិស័យប្រដាល់គុនខ្មែរ ត្រូវបានអន្ដរជាតិទទួលស្គាល់ និងកំពុងតាមដាន។ លោក Manny Pacquiao ឡើងថ្លែងពីចំណាប់អារម្មណ៍ ប្រធានសហព័ន្ធរូបនេះ បន្ថែមទៀតថា ដំណើរទស្សនកិច្ចរបស់ Pacquiao មកកម្ពុជា ត្រូវបានអ្នករៀបចំកម្មវិធីប្រដាល់ លាក់ជាការសម្ងាត់ ប៉ុន្ដែក៏នៅតែបែកធ្លាយតាមបណ្ដាសារព័ត៌មានអន្ដរជាតិជាច្រើន។ បើតាមលោក ខូវ ឆាយ ព័ត៌មាននៃដំណើរទស្សនៈកិច្ចនេះ បានធ្វើឲ្យពិភពលោក ស្គាល់គុនខ្មែរកាន់តែច្បាស់ និងកាន់តែចង់ដឹងបន្ថែមទៀត ពីក្បាច់ប្រដាល់ខ្មែរ។ «ស្ដេចប្រដាល់ហ្វីលីពីន ក៏ទទួលស្គាល់ក្បាច់ប្រដាល់គុនខ្មែរ។ វត្តមានរបស់គាត់ និងជួយផ្សព្វផ្សាយប្រដាល់គុនខ្មែរ ឲ្យបានល្បីល្បាញទៅឆាកអន្ដរជាតិ កាន់តែខ្លាំងជាងនេះ។ យើងដឹងហើយថាគាត់ជាអ្នកដែលល្បី ហើយមានអ្នកគាំទ្រនៅគ្រប់ទិសទីជុំវិញពិភពលោក។ ដូច្នេះការចូលរួមរបស់គាត់ នឹងមានការចាប់អារម្មណ៍ចំពោះប្រជាពលរដ្ឋ នៅជុំវិញពិភពលោក ហើយគេនឹងបានស្គាល់ និងបានឃើញនូវព្រឹត្តិការណ៍នានារបស់គុនខ្មែរយើង។»។ លោក ខូវ ឆាយ យល់ឃើញដូច្នេះ។ ដោយឡែក គម្រោងទស្សនៈកិច្ចបន្ទាប់របស់ លោក Pacquiao នៅកម្ពុជា មិនត្រូវអ្នករៀបចំកម្មវិធី បញ្ជាក់ឡើយ ដោយទុកជាការសម្ងាត់។ កាលពីខែធ្នូ ឆ្នាំ២០១៦ ស្ដេចប្រដាល់រូបនេះ បានមកកម្ពុជា ជាមួយ លោក Rodrigo Duterte អតីតប្រធានាធិបតីហ្វីលីពីន ក្នុងនាមជាសមាជិកព្រឹទ្ធសភា៕	លោក ខូវ ឆាយ ប្រធានសហព័ន្ធកីឡាប្រដាល់គុនខ្មែរ យល់ថាវត្តមានរបស់ស្ដេចប្រដាល់ហ្វីលីពីន លោក Manny Pacquiao គឺជាសក្ខីភាពបង្ហាញថា ពិភពលោក ក៏បានស្គាល់ និងកំពុងតាមដានពីក្បាច់បុរាណខ្មែរដែរ។ នេះបើតាមលោក ខូវ ឆាយ កាលពីថ្ងៃទី៣០ ខែឧសភា ឆ្នាំ២០២៤ នៅសណ្ឋាគារ Hyatt Regency Phnom Penh។
ចាប់ពីពេលនេះរហូតដល់ថ្ងៃទី ៤ ខែមិថុនាឆ្នាំ ២០១៧ អ្នកចូលរួមនៃការលេងហ្គេម "រដូវក្តៅដោយឥតគិតថ្លៃ ការហោះហើរដោយឥតគិតថ្លៃ តាមរយៈវេបសាយ freesummer.vietjetair.com នឹងមានឱកាសឈ្នះរង្វាន់ប្រចាំសប្តាហ៍ដែលជាការហោះហើរត្រឡប់មកវិញដោយឥតគិតចំនួន ៥សំបុត្រសម្រាប់អ្នកដំណើរដែលធ្វើដំណើរជាក្រុមចំនួន ៥ នាក់ និងរង្វាន់ធំជាកញ្ចប់ដំណើរទេសចរណ៍ទៅកាន់គោលដៅដែលបានកំណត់ទុកណាមួយ។ ក្រៅពីយុទ្ធនាការរដូវក្តៅនេះ យើងខ្ញុំនឹងចាប់ផ្តើមសកម្មភាពជាច្រើនផ្សេងទៀតរួមមានការលេងហ្គេមបែបអន្តរកម្ម ការសម្តែងដ៏អស្ចារ្យដោយតារាល្បីៗជនជាតិវៀតណាម និងអន្តរជាតិ "VietJet ឈុតប៊ីគីនី" នៅឯព្រលានយន្តហោះក្នុងស្រុក និងអន្ដរជាតិមួយចំនួន និងនៅលើយន្តហោះកំពុងហោះហើររបស់ក្រុមហ៊ុន VietJet ដែលត្រូវបានគេរំពឹងថានឹងជួយ បង្កើនកំម្តៅថែមឡើងឡើង សម្រាប់រដូវក្តៅរបស់អ្នក។ សំបុត្រប្រូម៉ូស្សិនមានសម្រាប់កក់នៅក្នុងម៉ោងមាសចាប់ពីម៉ោង ១២:០០រហូតដល់ម៉ោង ១៤:០០(GMT+7) តាមរយៈវេបសាយ www.vietjetair.com (ដែលអ្នកក៏អាចចូលបានតាមរយៈទូរសព្ទឆ្លាតវៃរបស់អ្នកផងដែរតាមរយៈ https://m.vietjetair.com) ឬតាមរយៈវេបសាយwww.facebook.com/vietjetvietnam (ដោយគ្រាន់តែចុចលើប៊ូតុង Booking)។ សម្រាប់ការចំណាយអ្នកអាចធ្វើឡើងតាមរយៈកាតឥណពន្ធ និងកាតឥណទាននៃក្រុមហ៊ុន Visa ក្រុមហ៊ុន MasterCardក្រុមហ៊ុន JCB ក្រុមហ៊ុន KCP និងក្រុមហ៊ុន American Express ផងដែរ។ នៅក្នុងកំឡុងពេលចំនួនពីរ ដែលទីមួយចាប់ពីថ្ងៃទី ០៥ ខែ មិថុនា ឆ្នាំ ២០១៧ ដល់ថ្ងៃទី ០៩ ខែមិថុនា ឆ្នាំ ២០១៧ និងទីពីរថ្ងៃទី ០៧ ខែ សីហា ឆ្នាំ ២០១៧ ដល់ថ្ងៃទី ១១ ខែ សីហា ឆ្នាំ ២០១៧ សម្រាប់អ្នកដំណើរចំនួន ១,០០០ នាក់ ដែលបានធ្វើការចំណាយរួចរាល់ជាមួយនឹងកាតធនាគារ HDBank តាមរយៈវេបសាយ www.vietjetair.com ឬតាមរយៈសេវាធនាគារអេឡិកត្រូនិចនៃធនាគារ HDBank នឹងត្រូវបានធ្វើការទូទាត់សងត្រឡប់វិញរហូតដល់ទៅ ៥០ ភាគរយ នៃតម្លៃប្រតិបត្តិការសរុប រហូតដល់ ៣០០,០០០ ដុងសម្រាប់អ្នកដែលមានកាន់កាត និង៥០០,០០០ ដុងសម្រាប់អតិថិជនថ្មី (ការធ្វើឱ្យមានដំណើរការ និងការប្រមូលការចំណាយប្រចាំឆ្នាំ) ក្នុងរយៈពេល ២ សប្ដាហ៍មុនថ្ងៃប្រូម៉ូស្សិនមកដល់។ អំពីក្រុមហ៊ុនអាកាសចរណ៍ Vietjet ក្រុមហ៊ុនអាកាសចរណ៍ Vietjet ជាក្រុមហ៊ុនអាកាសចរណ៍ដំបូងគេបង្អស់ក្នុងប្រទេសវៀតណាមដែលបានប្រតិបត្តិការជាក្រុមហ៊ុនអាកាសចរណ៍ដ៏ថ្មីសន្លាងជាមួយនឹងតម្លៃថោកសមរម្យ ព្រមទាំងសេវាកម្មដ៏ល្អដើម្បីបំពេញតាមតម្រូវការរបស់អតិថិជន។ ក្រុមហ៊ុននេះមិនមែនត្រឹមតែផ្ដល់ជូនសេវាកម្មហោះហើរតែមួយមុខសម្រាប់អតិថិជនប៉ុណ្ណោះទេ ប៉ុន្តែវាបានប្រើប្រាស់បច្ចេកវិជ្ជាពាណិជ្ជកម្មអេឡិចត្រូនិកចុងក្រោយបង្អស់ដើម្បីផ្ដល់ជូននូវផលិតផល និងសេវាកម្មជាច្រើនដល់អតិថិជនផងដែរ។ ក្រុមហ៊ុនអាកាសចរណ៍ Vietjet ជាសមាជិកនៃសមាគមន៍ដឹកជញ្ជូនផ្លូវអាកាសអន្តរជាតិ International Air Transport Association (IATA) ដែលទទួលបានវិញ្ញាប័នបត្របញ្ជាក់ពីការត្រួតពិនិត្យសុវត្ថិភាពនៃប្រតិបត្តិការ IATA Operational Safety Audit (IOSA)។ ក្រុមហ៊ុនអាកាសចរណ៍នេះក៏ត្រូវបានដាក់បញ្ចូលទៅក្នុងបញ្ជីនៃ Top 500 Brands ប្រចាំតំបន់អាស៊ីក្នុងឆ្នាំ ២០១៦ ដោយក្រុមហ៊ុនស្រាវជ្រាវទីផ្សារសកលលោក Nielsen និងទទួលបានពានរង្វាន់ Best Asian Low Cost Carrier នៅក្នុងការប្រគល់រង្វាន់នៃកម្មវិធី TTG Travel Awards កាលពីឆ្នាំ ២០១៥ ដែលទទួលបានការបោះឆ្នោតគាំទ្រពីសំណាក់អតិថិជន ភ្នាក់ងារទេសចរណ៍ និងប្រតិបត្តិករទេសចរណ៍ទូទាំងតំបន់អាស៊ី។ ក្រុមហ៊ុនអាកាសចរណ៍នេះក៏ត្រូវបានគេចាត់ទុកជាក្រុមហ៊ុនអាកាសចរណ៍មួយក្នុងក្រុមហ៊ុនអាកាសចរណ៍ទាំងបីដែលមានការរីកចម្រើនយ៉ាងឆាប់រហ័សនៅលើបណ្ដាញសង្គមហ្វេសប៊ុកទូទាំងពិភពលោកដោយក្រុមហ៊ុនវិភាគផ្នែកបណ្ដាញសង្គមសកលលោក Socialbakers។ ថ្មីៗនេះ ក្រុមហ៊ុនអាកាសចរណ៍ដែលមានយន្តហោះចំនួន ៤៥ ដែលរួមមានយន្តហោះម៉ូដែល A320s និង A321s ព្រមទាំងប្រតិបត្តិការហោះហើរចំនួន ៣៥០ ជើងក្នុងមួយថ្ងៃ។ ផ្លូវហោះហើរចំនួន ៦៣ ខ្សែក្នុងប្រទេសវៀតណាមត្រូវបានដាក់ឱ្យដំណើរការ និងការហោះហើរទៅកាន់គោលដៅអន្តរជាតិដែលក្នុងនោះមានដូចជាប្រទេសថៃ ប្រទេសកូរ៉េខាងត្បូង ប្រទេសតៃវ៉ាន់ ប្រទេសម៉ាឡេស៊ិ ប្រទេសចិន និងប្រទេសមីយ៉ាន់ម៉ា។ មកដល់សព្វថ្ងៃនេះក្រុមហ៊ុននេះបានដឹកជញ្ជូនអ្នកដំណើរចំនួន ៣៥ លាននាក់។ ទៅថ្ងៃអនាគត ក្រុមហ៊ុនអាកាសចរណ៍នេះនឹងពង្រីកបណ្ដាញរបស់ខ្លួនទៅកាន់តំបន់អាស៊ីប៉ាស៊ីហ្វិកបន្ថែមទៀត។ ដើម្បីសម្រេចគោលដៅនេះ ក្រុមហ៊ុនអាកាសចរណ៍ Vietjet បានចុះហត្ថលេខាជាមួយនឹងក្រុមហ៊ុនផលិតយន្តហោះឈានមុខគេបង្អស់ក្នុងពិភពលោកដើម្បីទិញយន្តហោះម៉ូដែលថ្មីៗ និងទំនើបបន្ថែមទៀត។ ចុច Like ទំព័រហ្វេសប៊ុករបស់ក្រុមហ៊ុនអាកាសចរណ៍តាមរយៈ https://www.facebook.com/VietjetVietnam តាមដានយើងខ្ញុំនៅលើបណ្ដាញសង្គម Twitter តាមរយៈ @Vietjetvietnam និងទស្សនាវីដេអូរបស់យើងខ្ញុំតាមរយៈhttps://www.youtube.com/user/Vietjetvietnam ។ ( អត្ថបទពាណិជ្ជកម្ម )	ទីក្រុងហូជីមិញ ថ្ងៃទី ២២ ខែ ឧសភា ឆ្នាំ ២០១៧ បន្ទាប់ពី "យុទ្ធនាការរដូវក្តៅ និង ការហោះហើរដោយឥតគិតថ្លៃ" ដ៏គួរឲ្យរំភើប ពីក្រុមហ៊ុនអាកាសចរណ៍ VietJet បានប្រកាសអំពីប្រូម៉ូស្សិនមាសចំនួនបីថ្ងៃដែលបានផ្តល់ជូននូវសំបុត្រប្រូម៉ូស្សិនរាប់លានសំបុត្រក្នុងតម្លៃត្រឹមតែ USD0.00 នៅក្នុងម៉ោងមាសដែលគិតចាប់ពីម៉ោង ១២:០០ - ១៤:០០ (ម៉ោងវៀតណាម) ពីថ្ងៃទី ២៣ ខែឧសភា ដល់ថ្ងៃទី ២៥ ខែឧសភាឆ្នាំ ២០១៧ តាមរយៈវេបសាយ www.vietjetair.com ។ ប្រូម៉ូស្សិននេះត្រូវបានអនុវត្តនៅលើផ្លូវហោះហើរក្នុងស្រុកទាំងអស់សម្រាប់ការធ្វើដំណើរពីថ្ងៃទី ០១ ខែសីហា ដល់ថ្ងៃទី ៣១ ខែធ្នូ ឆ្នាំ ២០១៧ (លើកលែងថ្ងៃឈប់សម្រាកជាសាធារណៈ) ។
1. ការផ្លាស់ប្តូរបរិស្ថាន 2. ភាពតានតឹងអូសបន្លាយជាមួយនឹងការគេងមិនលក់រ៉ាំរ៉ៃ 3. គេងថ្ងៃច្រើនពេក នាំឲ្យគេងពេលយប់មិនលក់ 4. គេងមិនលក់ដោយសារជំងឺ ដូចជាជំងឺស្ទះផ្លូវដង្ហើមរ៉ាំរ៉ៃ ជំងឺរលាកសន្លាក់ ជំងឺមហារីក ជំងឺតម្រងនោម បញ្ហាសរសៃវិញាណ ជំងឺខួរក្បាល និងជំងឺអស់កម្លាំងរ៉ាំរ៉ៃ 5. គេងមិនលក់ដោយសារតែជំងឺផ្លូវចិត្តមួយចំនួនដូចជា ជំងឺធ្លាក់ទឹកចិត្ត ជំងឺវិកលចរិតជាដើម 6. ដោយសារតែញៀនថ្នាំ ឬសារធាតុមួយចំនួនដូចជាគ្រឿងស្រវឹង ឬជាតិកាហ្វេអ៊ីន 7. ដោយសារតែជំងឺនោមយប់៕ ត្រួតពិនិត្យដោយ www.health.com.kh	កត្តាដែលបណ្តាលឲ្យអ្នកគេងមិនលក់ អាចមានដូចជា ៖
The US, which is the number one financial contributor to the UN, said in December that it would cover no more than 25 percent of the UN's multi-billion-dollar peacekeeping budget, down from 28.47 percent. Guterres will be meeting US Secretary of State Mike Pompeo and National Security Advisor John Bolton for talks that are also expected to touch on Yemen and Venezuela. On Thursday, the UN chief heads to Congress for meetings on the budget, hoping to make allies in his campaign to keep the world's peacekeeping operations afloat. The US cost-cutting has created a hole of about $220 million in this year's $6.7 billion budget, but the shortfall has been compounded by arrears that have pushed peacekeeping finances further into the red. In January, unpaid contributions to the peacekeeping budget totaled nearly $2 billion, with the United States failing to pay a large chunk of that amount. To make up for the revenue loss, the United Nations has withheld payments to countries that contribute troops including Ethiopia, India and Pakistan -- which are each owed hefty amounts. At the end of January, Ethiopia was owed $41.6 million for its blue helmets, India $40.5 million and Pakistan $35.7 million, according to the UN peacekeeping department. - Who pays? - Peacekeeping financing is determined by a complicated formula that takes into account a country's wealth, whether or not it is a permanent Security Council member and other factors. The permanent Council members, which have veto power, generally pay more than others. Washington has been trying to convince several countries to reduce the special discounts allocated to them under this formula in order to cover the $220 million annually which it no longer wants to pay. It has knocked on the doors of Saudi Arabia, Qatar, the United Arab Emirates, Turkey, Singapore, Brunei, Brazil, Mexico and India, but to no avail. Guterres is hoping to discuss other ways to address the budget shortfall such as allowing transfers of funds from one peace mission to another, an idea opposed by some countries which insist their funding should go to specific operations, diplomats said. Another proposal would be to create a fund with revenue left over from a mission's budget instead of reimbursing member-states as is currently the case. UN diplomats argue that blue helmet operations are in Washington's interest and that the cost of US military engagement in many trouble spots would be much higher without the UN. To cave in to US demands and "give more would be to tell them they're right," said a UN diplomat, who asked not to be named. More than 100,000 peacekeepers are deployed in 14 missions worldwide including major operations in the Democratic Republic of Congo, Mali and South Sudan that cost more than $1 billion annually to run. prh/cml/sst © Agence France-Presse	UN Secretary-General Antonio Guterres heads to Washington on Wednesday for talks on the UN peacekeeping budget after the United States drilled a hole in the world body's finances by capping its share.
យុវជនស្ម័គ្រចិត្តស៊ីហ្គេម ផុន រ៉ាស៊ី បានបាត់ម៉ូតូ «ហុងដា ឆ្នាំ២០២០» ពណ៌ខ្មៅ មួយគ្រឿងនៅទីលាន Az Group តាមបណ្ដោយផ្លូវ ៦០ម៉ែត្រ ដែលជាទីតាំងប្រកួតកីឡាគ្រីឃីត កាលពីថ្ងៃទី១១ ខែឧសភា។ ក្រោយពេល បានដំណឹងបាត់ម៉ូតូ យុវតី ផុន រ៉ាស៊ី មានការភ័យព្រួយយ៉ាងខ្លាំង ដោយហេតុថា នេះជាម៉ូតូតែមួយគត់ ដែលនាងជិះទៅធ្វើការ។ អំឡុងពេលនោះ ក៏មានគណៈកម្មាធិការអ្នកស្ម័គ្រចិត្ត បានខ្នះខ្នែងដាក់ពាក្យបណ្ដឹងទៅកាន់ប៉ូលីស ដោយពួកគេធានាថា នឹងទិញម៉ូតូថ្មីជំនួសវិញ ប្រសិនបើ រកពុំឃើញ។ បន្ថែមពីនេះ រូបគេ ក៏ទទួលបានការលើកទឹកចិត្ត និងក្ដីអាណិតអាសូរជាច្រើន ពីប្រជាពលរដ្ឋខ្មែរផងដែរ បន្ទាប់ពី នាងបានបង្ហោះរូប៣សន្លឹក ដែលរូបនាង ម៉ូតូ និងកាត់គ្រី ភ្ជាប់ជាមួយខ្លឹមផ្សារថា «នាងខ្ញុំឈ្មោះ ផុន រ៉ាស៊ី ជាអ្នកស្ម័គ្រចិត្តនៅទីលាន Az Group Cricket Oval (ផ្លូវ៦០ម៉ែត្រ) បានបាត់ម៉ូតូ Honda Dream ២០២៣ អំឡុងពេល ធ្វើការងារស្ម័គ្រចិត្ត» និងបានសុំឱ្យគេជួយ។ ក្រោយទទួលបានការធានា និងការលើកទឹកចិត្តជាច្រើនបែបនេះ បានធ្វើឱ្យ យុវតី ផុន រ៉ាស៊ី ឈប់ភ័យព្រួយ និងមកបន្តបំពេញការងារជាធម្មតា។ នេះគឺជាទំនួលខុសត្រូវចំពោះការងារ ដ្បិតអី ត្រូវពឹងមិត្តភក្តិជូនទៅ និងមក។ នាង ប្រាប់ដូច្នេះថា៖«ខ្ញុំនៅមកធ្វើការងារធម្មតា ព្រោះខាងគណៈកម្មាធិការអ្នកស្ម័គ្រចិត្ត គាត់បានប្រាប់ខ្ញុំថា កុំភ័យ គាត់អត់ទុករឿងហ្នឹងចោលទេ។ គាត់នឹងសហការជាមួយសមត្ថកិច្ច ជួយតាមរកឱ្យ។ នៅពេលនោះ ខ្ញុំសោកស្ដាយខ្លាំងដែរ ប៉ុន្តែមានកូនចិត្តមួយថា ប្រហែលជាប៉ូលិស គេជួយរកឱ្យ។ អ៊ីចឹង ខ្ញុំទុកចិត្តដែរ អត់សូវភ័យវិញ»។ រ៉ាស៊ី គឺជាគ្រូបង្រៀនថ្នាក់បឋមសិក្សាគោខ្ចក ឃុំគោខ្ចក ស្រុកកំពង់ត្របែក ខេត្តព្រៃវែង។ គ្រូបង្រៀនរូបនេះ បានឆ្លៀតយកពេលសម្រាកការងារខ្លួន ដើម្បីបានឱកាសបំពេញការងារស្ម័គ្រចិត្ត សម្រាប់ព្រឹត្តិការណ៍ស៊ីហ្គេម ដោយត្រូវស្នាក់នៅផ្ទះជួយជាមួយនឹងបងប្អូនជីដូនមួយ។ មូលហេតុដែលនាងចង់ធ្វើជាអ្នកស្ម័គ្រចិត្ត ដោយសារឃើញការរៀបចំ និងកីឡាជាច្រើន ដោយផ្ទាល់។ ក្រៅពីនេះ នាងទទួលបានក៏រៀនបានច្រើនពីការងារស្ម័គ្រចិត្តនេះផងដែរ ដូចជាការធ្វើការងារជាក្រុម ទំនាក់ទំនងទាំងភាសាខ្មែរ- អង់គ្លេស និងសម្របសម្រួល។ អ្វីដែលបំភ្លេចមិនបាន គឺក្រុមការងារស្ម័គ្រចិត្តទាំងអស់ មានទឹកចិត្តចែករំលែក និងយោគយល់គ្នាជាដើម។ ទោះបី ហត់នឿយបន្តិច តែយុវជនស្ម័គ្រចិត្តស៊ីហ្គេម ផុន រ៉ាស៊ី រីករាយដែលបានឱកាសធ្វើការងារស្ម័គ្រចិត្ត។ នាង បន្ថែមដូច្នេះថា៖« ខ្ញុំសប្បាយចិត្តដែលបានធ្វើការងារនេះ។ ខ្ញុំរៀនបានច្រើន ពីការងារស្ម័គ្រចិត្តនេះ ជាក់ស្ដែងដូចជា ទឹកចិត្តចេះចែករំលែកគ្នាតែម្ដង។ មួយទៀត នៅពេលខ្ញុំបាត់ម៉ូតូ ក៏បានបង្រៀនឱ្យខ្ញុំចេះប្រុងប្រយ័ត្នផងដែរ»។ សូមជម្រាបថា ក្រោយទទួលដំណឹងយុវជនស្ម័គ្រចិត្តក្នុងព្រឹត្តិការណ៍កីឡាស៊ីហ្គេមម្នាក់បានបាត់ម៉ូតូ សម្ដេច ហ៊ុន សែន នាយករដ្ឋមន្រ្តីកម្ពុជា បានឧបត្ថម្ភថវិកាចំនួន ៣ពាន់ដុល្លារសម្រាប់ទិញម៉ូតូថ្មី៕	ភ្នំពេញ៖ យុវជនស្ម័គ្រចិត្តស៊ីហ្គេម ផុន រ៉ាស៊ី បានបាត់ម៉ូតូ «ហុងដា ឆ្នាំ២០២០» មួយគ្រឿងនៅទីលាន Az Group តាមបណ្ដោយផ្លូវ ៦០ម៉ែត្រ កាលពីថ្ងៃទី១១ ខែឧសភា។ ទោះបី ម៉ូតូ ត្រូវបានបាត់ហើយក្ដី តែនាង នៅតែមានស្មារតីមកបំពេញការងារស្ម័គ្រចិត្តដដែល។
ជំនួបអនុស្សាវរីយ៍អាស៊ាន-កូរ៉េខាងត្បូងនៅទីក្រុងប៊ូសាន ដែលនឹងត្រូវធ្វើឡើងចាប់ពីថ្ងៃទី២៥ ដល់២៧ ខែវិច្ឆិកា មិនមានមុខលោក គីម ជុងអ៊ុន ឡើយ ដោយលោកបានបដិសេធការអញ្ជើញរបស់លោក មូន ចេអ៊ីន។ ការអញ្ជើញមេដឹកនាំទីក្រុងព្យុងយ៉ាង ឲ្យចូលរួម ក្នុងកិច្ចប្រជុំមួយនេះ គឺដើម្បីស្វែងរកការគាំទ្រពីអន្តរជាតិ លើបញ្ហាឧបទ្វីបកូរ៉េឲ្យកាន់តែច្រើនជាងមុន។ នៅក្នុងលិខិតថ្លែងអំណរគុណកាលពីថ្ងៃទី៥ ខែវិច្ឆិកា ចំពោះសាររំលែកទុក្ខការស្លាប់របស់ម្តាយពីសំណាក់លោក គីម លោក មូន ក៏ឆ្លៀតអញ្ជើញលោក គីម ឲ្យទៅចូលរួមនៅក្នុងកិច្ចប្រជុំអាស៊ាននាទីក្រុងប៊ូសានខាងមុខ ដើម្បីបង្កើនការគាំទ្រពីអន្តរជាតិ លើសន្តិភាពក្នុងឧបទ្វីបកូរ៉េ។ ប៉ុន្តែប្រមុខដឹកនាំកូរ៉េខាងជើងរូបនេះ បានទាត់ចោលសំណើរបស់កូរ៉េខាងត្បូង។ នេះបើតាមការលើកឡើងរបស់អ្នកនាំពាក្យវិមានប្រធានាធិបតីកូរ៉េខាងត្បូង លោកស្រី Ko Min-jung។ បើតាមការចុះផ្សាយរបស់ទីភ្នាក់ងារព័ត៌មាន Yonhap អ្នកនាំពាក្យបានបន្តទៀតថា តាមការយល់ឃើញរបស់លោកប្រធានាធិបតី មូន កូរ៉េខាងជើង និងកូរ៉េខាងត្បូងគួរតែជួបគ្នាឲ្យបានកាន់តែញឹកញាប់ កាន់តែល្អ ហើយខិតខំរួមគ្នា ដើម្បីបង្កើតការគាំទ្រពីអន្តរជាតិ លើកិច្ចសហប្រតិបត្តិការ និងសន្តិភាពក្នុងឧបទ្វីបកូរ៉េ។ បើទោះបីជា មេដឹកនាំគីម បានទាត់ចោលសំណើចូលរួមក្នុងជំនួបនៅប៊ូសានក៏ដោយ លោក មូន នៅតែមានសុទិដ្ឋិនិយមថា លោកអាចនឹងមានឱកាសដ៏កម្រមួយ ក្នុងការអង្គុយជជែកពិភាក្សាបញ្ហាជាមួយ ប្រមុខរដ្ឋ និងប្រមុខរដ្ឋាភិបាលអាស៊ានទាំង១០ ដោយមានវត្តមានលោកគីម។ នេះបើតាមការលើកឡើងរបស់លោកស្រី Ko។ សូមបញ្ជាក់ថា តាមការចុះផ្សាយរបស់ទីភ្នាក់ងារព័ត៌មានរដ្ឋកូរ៉េខាងជើង KNCA ផ្សាយនៅថ្ងៃទី២១ ខែវិច្ឆិកា ថាជំនួបអាស៊ាន-កូរ៉េខាងត្បូង មិនមែនជាវេទិកាសមរម្យដើម្បីជជែកពីបញ្ហាកូរ៉េឡើយ៕	ការិយាល័យប្រធានាធិបតី មូន ចេអ៊ីន បានបញ្ចេញភាពសោកស្តាយជាខ្លាំងនៅថ្ងៃទី២១ ខែវិច្ឆិកា បន្ទាប់ពី មេដឹកនាំកូរ៉េខាងជើង គីម ជុងអ៊ុន បានច្រានចោលសំណើអញ្ជើញរបស់ប្រធានាធិបតីកូរ៉េខាងត្បូង ឲ្យទៅចូលរួមក្នុងកិច្ចប្រជុំអាស៊ាន-កូរ៉េខាងត្បូង។ មន្ត្រីវិមានប្រធានាធិបតីកូរ៉េខាងត្បូង លើកឡើងថា លោក មូន ចង់បានវត្តមានលោក គីម ដើម្បីការបង្កើនការគាំទ្រពីអន្តរជាតិលើការបង្កើតសន្តិភាពនៅឧបទ្វីបកូរ៉េ។
«ខណៈដែលរដ្ឋាភិបាលរបស់ពួកយើងកំពុងតែតាក់តែងផែនទីគោលនយោបាយចំពោះកូរ៉េខាងជើង ជាមួយការពិគ្រោះជាមួយរដ្ឋមន្ត្រីដែលពាក់ព័ន្ធ និងការពិគ្រោះជិតស្និទ្ធជាមួយអាម៉េរិក ជំនួបប្រេសិតពិសេសកូរ៉េខាងត្បូងនិងប្រេសិតពិសេសអាម៉េរិក ក៏បានផ្ដល់ការពិភាក្សាគ្នាយ៉ាងស៊ីជម្រៅពីផែនទីគោលនយោបាយបន្ថែមទៀត»។ មន្ត្រីក្រសួងការបរទេសកូរ៉េខាងត្បូងអះអាងបែបនេះ។ ជំនួបរវាងប្រេសិតអាម៉េរិក និងកូរ៉េខាងត្បូង ធ្វើឡើងស្របពេលដែលអន្តរជាតិបារម្ភថា កូរ៉េខាងជើងត្រៀមសាកល្បងនុយក្លេអ៊ែរឆាប់ៗ។ បើតាមមន្រ្តីអាម៉េរិក និងកូរ៉េខាងជើង ទីក្រុងព្យុងយ៉ាងត្រៀមរួចអស់ហើយសម្រាប់ការសាកល្បងនុយក្លេអ៊ែរលើកទី៧ របស់ខ្លួន។ ក្រៅពីផែនការឆ្លើយតបទង្វើបង្កហេតុរបស់កូរ៉េខាងជើង រដ្ឋបាលប្រធានាធិបតីកូរ៉េខាងត្បូង យូន សុកយ៉ល ក៏កំពុងរៀបចំផែនការរំសាយអាវុធនុយក្លេអ៊ែរកូរ៉េខាងជើង។ បើតាមមន្ត្រីកូរ៉េខាងត្បូង ផែនការនោះ នឹងរួមមានការផ្ដល់ផលប្រយោជន៍ផ្នែកសេដ្ឋកិច្ច និងការធានាសន្តិសុខដល់កូរ៉េខាងជើង ហើយកូរ៉េខាងជើងត្រូវតែរំសាយកម្មវិធីអាវុធនុយក្លេអ៊ែរវិញ៕	តំណាងពិសេសកូរ៉េខាងត្បូងសម្រាប់កិច្ចការសន្តិភាព និងសន្តិសុខឧបទ្វីបកូរ៉េ Kim Gunn និង តំណាងពិសេសអាម៉េរិកសម្រាប់កិច្ចការកូរ៉េខាងជើង Sung Kim នៅថ្ងៃទី២២ ខែកក្កដា ជួបពិភាក្សាគ្នាអំពីការឆ្លើយតបនឹងការគំរាមកំហែងអាវុធនុយក្លេអ៊ែរ និងមីស៊ីលរបស់កូរ៉េខាងជើង។ នេះបើតាមការប្រកាសរបស់ក្រសួងការបរទេសកូរ៉េខាងត្បូងនៅថ្ងៃទី២៣ ខែកក្កដា។
ប៊ួខាវ ធ្លាប់ឡើងប្រកួតចំនួន ២៧៦ដង ឈ្នះ២៤០ ចាញ់២៤ ស្មើ១២ ធ្លាប់ផ្តួលគូប្រកួតឲ្យសន្លប់នៅលើសង្វៀន ៧៣ដង ប្រកួតចុងក្រោយរបស់គេ ឈ្នះកីឡាករបេឡារុស Dizmitry Varats ដោយពិន្ទុនៅក្នុងកម្មវិធីសង្វៀនគុនខ្មែរជើងឯកពិភពលោក នៅព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា។ កីឡាករ Buakaw (ឆ្វេងពាក់មួក) និងកីឡាករ Kota Miura (កណ្តាលថតជាមួយអ្នកគាំទ្រ) ពេលធ្វើបទសម្ភាស ក្រោយពេលថ្លឹងគីឡូ។ រូបពី the nation ចំណែកម្ចាស់ខ្សែក្រវ៉ាត់ MMA, Kota Miura វិញ គេទើបឡើងវាយមួយប្រកួតប៉ុណ្ណោះ នៅលើសង្វៀនMMA ដោយបានយកឈ្នះលើកីឡាករជប៉ុន (YUSHI) ក្នុងកម្មវិធី Rizin Fighting Federation ដោយផ្តួលគូតស៊ូក្នុងទឹក១ លើសង្វៀន MMA។ យោងតាមការផ្សាយរបស់ The Nation កីឡាករប៊ួខាវ រីករាយជាមួយនឹងវត្តមានរបស់ខ្លួនឡើងវិញនៅសង្វៀន Rajadamnern ដែលធ្វើឲ្យគេនឹកដល់រឿងរ៉ាវដែលបានកន្លងផុតជិត២០ឆ្នាំ។ ជាមួយគ្នានេះ Kota បញ្ជាក់ថា ខ្លួនមិននឹកស្មានដល់នៅពេលដែលទទួលបានការទាក់ទងសម្រាប់ជំនួបតទល់ជាមួយ ប៊ួខាវ នៅកីឡដ្ឋាន Rajadamnern។ សម្រាប់កីឡាករជប៉ុនរូបនេះ វាជារឿងមួយដ៏រីករាយដែលមានឱកាសប្រកួតតទល់ជាមួយវីរបុរសប្រដាល់ថៃ ដូចជា ប៊ួខាវ៕	កីឡាករប្រដាល់ថៃ ប៊ួខាវ បែនឆាមេក (Buakaw Benchamek) បង្ហាញខ្លួននៅសង្វៀន Rajadamnern ជាលើកដំបូងក្នុងរយៈពេល១៨ឆ្នាំ។ សម្រាប់ជំនួបមិត្តភាពនារាត្រីនេះ ប៊ូខាវ ត្រូវប៉ះជាមួយកីឡាករជប៉ុន Kota Miura កូនប្រុសបង្កើតរបស់កីឡាករបាល់ទាត់ជប៉ុន Kazuyoshi Miura ដែលបន្តប្រឡូកក្នុងអាជីពក្នុងវ័យ៥៥ឆ្នាំ។
ថ្លែងក្នុងពិធីសម្ពោធដាក់ឲ្យប្រើប្រាស់អគារព្យាបាលជំងឺមហារីក នៅបរិវេណមន្ទីរពេទ្យកាល់ម៉ែត សម្ដេច ហ៊ុន សែន បាននិយាយដូច្នេះថា៖«ត្រូវតែជាឆ្នាំដែលមានការអភិវឌ្ឍល្អ ព្រោះជាឆ្នាំដំណាក់កាលចុងក្រោយនៃនីតិកាលទី៥ ដើម្បីឈានឆ្ពោះទៅនីតិកាលទី៦»។ សូមស្ដាប់សំឡេង៖ ការបោះឆ្នោតជ្រើសរើសសមាជិកព្រឹទ្ធសភាអាណត្តិទី៤ ប្រព្រឹត្តទៅនៅថ្ងៃទី ២៥ កុម្ភៈខាងមុខនេះ ដោយមានគណបក្សនយោបាយ ចំនួន៤ ចូលរួមប្រកួតប្រជែង ក្រោមអង្គបោះឆ្នោតជាង១ម៉ឺននាក់។ ចំណែកការបោះឆ្នោតជ្រើសរើសសមាជិកសភា នឹងប្រព្រឹត្តទៅនៅថ្ងៃទី២៩ កក្កដា។	ភ្នំពេញ៖ សម្ដេចនាយករដ្ឋមន្ត្រី ហ៊ុន សែន បានប្រាប់មន្ត្រីរដ្ឋាភិបាលទាំងអស់ ឲ្យប្រឹងប្រែងអនុវត្តការងារបានល្អ ទាំងផ្នែកអភិវឌ្ឍសេដ្ឋកិច្ច ទាំងការការពារសន្តិសុខ សុវត្ថិភាពតាមមូលដ្ឋាន សម្រាប់ការដឹកនាំប្រទេសនាឆ្នាំចុងក្រោយ នៃអាណត្តិទី៥នេះ ដើម្បីដំណើឆ្ពោះទៅរកភាពជោគជ័យ ក្នុងអាណត្តិទី៦ បន្តទៀត។ ក្នុងន័យនេះសម្ដេច ហ៊ុន សែន ហាក់ចង់ដាស់តឿនមន្ត្រីខ្លួន កុំឲ្យមានការធ្វេសប្រហែសក្នុងការអភិវឌ្ឍប្រទេស ស្របពេលការបោះឆ្នោតជ្រើសរើសសមាជិកព្រឹទ្ធសភា និងការបោះឆ្នោតជ្រើសរើសសមាជិកសភា នឹងប្រព្រឹត្តទៅនៅក្នុងឆ្នាំ២០១៨នេះ។
ក្នុងជំនួបបង្គ្រប់កិច្ចចុងក្រោយពូល A នៅយប់ថ្ងៃទី២៣ ខែកក្កដា គោព្រៃជំទង់កម្ពុជាបានបង្ហាញទម្រង់ប្រកួតបានល្អ ទល់នឹងគូប្រជែងហ្វីលីពីន។ ខ្សែប្រយុទ្ធ អ៊ាវ សុវណ្ណារ៉ា ជាអ្នកសម្រេចទីគ្រាប់បាល់ជ័យជម្នះឱ្យកម្ពុជា ដែលធ្វើបានតាំងពីនាទី១១ នៃវគ្គទី១។ ឈ្នះហ្វីលីពីន ១-០ បានជួយ U19 កម្ពុជា បានត្រឹមចំណាត់ថ្នាក់ទី២ក្នុងពូលប៉ុណ្ណោះ មុនចាកចេញពីឥណ្ឌូណេស៊ី។ ក្នុងចំណោម៣ប្រកួត ក្រុមលោក ភា សុភ័ក្ដ្រា ចាញ់២លើកដំបូងក្រោមថ្វីជើងទីម័រខាងកើត ៣-២ និងម្ចាស់ផ្ទះឥណ្ឌូណេស៊ី ២-០។ ក្នុងពូល A នេះ មានតែឥណ្ឌូណេស៊ីប៉ុណ្ណោះបានកៅអីទៅកាន់វគ្គពាក់កណ្តាលផ្តាច់ព្រ័ត្រ បន្ទាប់ពីពួកគេរកបានជ័យជម្នះទាំង៣លើក មាន៩ពិន្ទុពេញ។ កម្ពុជា ទីម័រខាងកើត និងហ្វីលីពីន ដែលរកបាន៣ពិន្ទុម្នាក់ មិនជាប់ក្នុងចំណាត់ថ្នាក់លេខ៣ល្អឡើយ។ ក្នុងពូល B ឯណោះវិញ បើទោះទើបឆ្លងកាត់២ប្រកួត ប៉ុន្តែចំណោម៤ក្រុម មានតែអូស្ត្រាលីមួយគត់កក់កៅអីវគ្គ ១/២ផ្តាច់ព្រ័ត្ររួចស្រេច ស្របពេលមីយ៉ាន់ម៉ា វៀតណាម និងឡាវ ហាលអាវដោយស្វ័យប្រវត្តិ។ អូស្ត្រាលី ឈ្នះទាំងពីរលើកមាន៦ពិន្ទុ ឈរកំពូលតារាង ស្របពេល មីយ៉ាន់ម៉ា ស្មើ២លើក មាន២ពិន្ទុ វៀតណាម ចាញ់១ ស្មើ១ មាន១ពិន្ទុ ស្មើក្រុមឡាវដែលនៅបាតតារាង។ ជំនួបចុងក្រោយ និងជាជំនួបបង្គ្រប់កិច្ច អូស្រ្តាលីជួបមីយ៉ាន់ម៉ា ឯ វៀតណាម ប៉ះឡាវ នៅរសៀលថ្ងៃទី២៤ ខែកក្កដា វេលាម៉ោង ៣រសៀល។ សម្រាប់ពូល C បានរកឃើញពីរក្រុមឡើងវគ្គវគ្គពាក់កណ្តាលផ្តាច់ព្រ័ត្រ រួមមានម៉ាឡេស៊ី និងថៃ ក្រោយរកបាន៦ពិន្ទុ ពីការប្រកួតពីរលើក ពីការឈ្នះសិង្ហបុរី និងព្រុយណេ រៀងខ្លួន។ ក្រុមទាំងពីរ ត្រូវជួបគ្នានៅជំនួបចុងក្រោយនៅថ្ងៃទី២៥ ខែកក្កដា ដើម្បីកាត់ក្តីថាក្រុមណាឈរកំពូលតារាង និងក្រុមណាបានលេខ២ល្អ។ សិង្ហបុរី និងព្រុយណេ ត្រូវប្រកួតបង្គ្រប់កិច្ច មុនត្រឡប់ទៅផ្ទះ៕ អត្ថបទទាក់ទង លោក ភា សុភ័ក្ដ្រា នឹងចូលនិវត្តការងារជាមួយក្រុមជម្រើសជាតិ ក្រោយចប់ព្រឹត្តិការណ៍ ASEAN U19	ក្រុមកីឡាបាល់ទាត់ជម្រើសជាតិកម្ពុជា អាយុក្រោម១៩ឆ្នាំ បានបញ្ចប់យុទ្ធនាការរបស់ខ្លួន ក្នុងការប្រកួតជើងឯកយុវជន ASEAN U19 Boys Championship 2024 ដោយទទួលបានលទ្ធផលជ័យជម្នះលើហ្វីលីពីន ១-០ ក្នុងជំនួបចុងក្រោយពូល A។ ក្រោមការដឹកនាំរបស់លោក ភា សុភ័ក្ដ្រា U19 កម្ពុជា ទទួលបានចំណាត់ថ្នាក់ទី២ក្នុងពូល ខណៈម្ចាស់ផ្ទះឥណ្ឌូណេស៊ី បានកៅអីទៅវគ្គពាក់កណ្តាលផ្តាច់ព្រ័ត្រ ក្រោយឈ្នះទាំងបីប្រកួត។
កិច្ចព្រមព្រៀងភាពជាដៃគូគ្រប់ជ្រុងជ្រោយតំបន់ (RCEP) ដែលមានសមាជិក១៦ប្រទេស លាតសន្ធឹងពីឥណ្ឌាដល់នូវែលសេឡង់ និងគ្របដណ្តប់៣០ភាគរយនៃ GDP សកល ហើយពាក់កណ្តាលនៃប្រជាជនពិភពលោក។ ការជំទាស់របស់ឥណ្ឌា បានធ្វើឲ្យក្តីសង្ឃឹមនៃការបញ្ចប់កិច្ចព្រមព្រៀងនេះរលាយបាត់ នៅក្នុងកិច្ចប្រជុំកំពូលអាស៊ានក្នុងសប្តាហ៍នេះ ដែលកំពុងរៀបចំឡើងនាទីក្រុងបាងកក ប្រទេសថៃ។ សេចក្តីព្រាងសេចក្តីថ្លែងការណ៍មួយដែលទីភ្នាក់ងារព័ត៌មាន AFP ទទួលបាន បញ្ជាក់ថាដូច្នេះ៖«ការចរចាអំពីការចូលទីផ្សារភាគច្រើនត្រូវបានបញ្ចប់ ហើយបញ្ហាទ្វេភាគីសំខាន់ៗមួយចំនួននឹងត្រូវបានដោះស្រាយនៅខែកុម្ភៈឆ្នាំ ២០២០»។ យោងតាមសេចក្តីថ្លែងការណ៍ដដែល សំណេរនៃជំពូកទាំង២០របស់ RCEP ត្រូវបានព្រមព្រៀងបញ្ចប់ ដោយរង់ចាំការសម្រេចពីសមាជិកមួយប៉ុណ្ណោះ ហើយនោះគេជឿជាក់ថា គឺជាប្រទេសឥណ្ឌា។ ទោះមិនអាចសម្រេចបញ្ចប់ក្នុងឆ្នាំនេះ ខណៈថៃ ជាម្ចាស់ផ្ទះអាស៊ាន សេចក្តីថ្លែងការណ៍នេះ លើកឡើងថា សមាជិកទាំងអស់ប្តេជ្ញាចិត្តចុះហត្ថលេខាលើកិច្ចព្រមព្រៀង RCEP នាឆ្នាំក្រោយក្នុងប្រទេសវៀតណាម ដែលនឹងដល់វេនធ្វើជាម្ចាស់អាស៊ានឆ្នាំ២០២០។ ជុំវិញការមិនទាន់ដាច់ស្រេចនេះ រដ្ឋាភិបាលក្រុងញូវដេលី ព្រួយបារម្ភថា អាជីវកម្មធុនតូចខ្លួន នឹងរងផលប៉ះពាល់ពីលំហូរដ៏ច្រើនសន្ធឹកនៃទំនិញថោកៗរបស់ចិន។ លោកនាយករដ្ឋមន្ត្រីឥណ្ឌា នារិន្ទ្រា ម៉ូឌី លើកឡើងពីកង្វល់ប្រទេសលោកបែបនេះអំឡុងជំនួបជាមួយមេដឹកនាំអាស៊ាន កាលពីថ្ងៃអាទិត្យ ៣ វិច្ឆិកា។ លោក ម៉ូឌី អះអាងទៀតថា បញ្ហាឥណ្ឌាដែលពុំទាន់ដោះស្រាយរួចរាល់ គឺរួមមាន ការចូលទៅទីផ្សារដែលផ្តល់ផលចំណេញសម្រាប់គ្រប់ភាគីសមាជិកទាំងអស់។ នេះបើតាមមន្ត្រីទូតម្នាក់ដែលចូលរួមកិច្ចប្រជុំនេះ ប្រាប់ដល់ AFP ដោយសុំមិនបញ្ចេញឈ្មោះ។ សម្រាប់ក្រសែភ្នែករដ្ឋាភិបាលក្រុងប៉េកាំង កិច្ចព្រមព្រៀងពាណិជ្ជកម្ម RCEP គឺជាសសរស្ដម្ភស្នូលមួយនៃយុទ្ធសាស្ត្រពាណិជ្ជកម្មខ្លួនសម្រាប់បណ្តាប្រទេសក្បែរខាងអាស៊ី ហើយ RCEP នេះ ទទួលបានការគាំទ្រដោយមេដឹកនាំអាស៊ានទាំង១០ ដែលតំណាងឲ្យទីផ្សារដ៏ធំ ៦៥០លាននាក់។ ហើយការបញ្ចប់កិច្ចព្រមព្រៀងនេះ អាចផ្តល់ទីផ្សារធំបន្ថែមសម្រាប់ទំនិញចិនដើម្បីកាត់បន្ថយឥទ្ធិពលសង្គ្រាមពាណិជ្ជកម្មជាមួយសហរដ្ឋអាមេរិក។ សូមបញ្ជាក់ថា កិច្ចព្រមព្រៀងពាណិជ្ជកម្ម RCEP មានសមាជិកទាំងអស់ ១៦ ប្រទេស ដែលមានប្រទេសអាស៊ានទាំង១០ បូករួមជាមួយចិន, ឥណ្ឌា ជប៉ុន, កូរ៉េខាងត្បូង, អូស្ត្រាលីនិងនូវែលសេឡង់។ ការចរចាលើកិច្ចព្រមព្រៀងពាណិជ្ជកម្មដ៏ធំនេះ បានចាប់ផ្តើមឡើងជាផ្លូវការ ក្នុងខែវិច្ឆិកា ២០១២ នៅកិច្ចប្រជុំកំពូលអាស៊ានក្នុងរាជធានីភ្នំពេញ ប្រទេសកម្ពុជា៕	ការចុះហត្ថលេខាលើកិច្ចព្រមព្រៀងពាណិជ្ជកម្មបំផុតរបស់ពិភពលោក ទំនងនឹងត្រូវពន្យារពេលដល់ឆ្នាំ២០២០។ ហេតុផលនោះគឺដោយសារតែ ឥណ្ឌានៅបារម្ភថា លំហូរទំនិញថោកៗពីចិន អាចប៉ះពាល់ដល់អាជីវកម្មតូចៗក្នុងប្រទេសខ្លួន។
ដ្បិតទឹកចាប់ផ្តើមឡើងវិញក៏ពិតមែន តែស្ថិតក្នុងកម្រិតទាប និងមិនទាន់អំណោយផលក្នុងការនេសាទ និងខ្សត់ត្រី។ គ្រួសារអ្នកនេសាទនៅតំបន់ចុងឃ្នៀស ដែលពឹងអាស្រ័យលើបឹងដ៏ធំមួយនេះ កំពុងបារម្ភពីជីវភាពរស់នៅ ខណៈដែលផលនេសាទត្រូវបានគេមើលឃើញថា កាន់តែខ្សត់ពីមួយឆ្នាំទៅមួយឆ្នាំ។ មូលហេតុចម្បង ត្រូវគេរកឃើញថា ដោយសារការប្រែប្រួលអាកាសធាតុ និងកំណើនការប្រើប្រាស់ឧបករណ៍នេសាទខុសច្បាប់ជាដើម៕ សូមអញ្ជើញទស្សនា ទិដ្ឋភាពបឹងទន្លេសាប នៅតំបន់ចុងឃ្នៀស ដែលអ្នកសារព័ត៌មានថ្មីៗផ្តិតបាននៅថ្ងៃទី៩ ខែសីហា ឆ្នាំ២០២០ ដូចតទៅ	សៀមរាប៖ ផ្ទៃបឹងទន្លេសាប ចាប់ផ្តើមរីកមាឌបន្ដិច ក្រោយពេលមានភ្លៀងធ្លាក់ជាបន្តបន្ទាប់នារដូវវស្សានេះ។ ការនេសាទរបស់ប្រជានេសាទ ក៏ចាប់ផ្តើមមានសកម្មភាពឡើងវិញ ខណៈដែលក្នុងរដូវប្រាំងកន្លងទៅ ផ្នែកធំនៃបឹងមួយនេះ គោករីងស្ទើរតែទាំងស្រុង។
អត្ថបទទាក់ទង កម្ពុជាចូលរួមសរសេររបាយការណ៍សកលស្តីពី «ទឹក និងសន្តិភាព» លោក លាង ដឺលុច៖ ហេតុអ្វីបានជាពាក្យ Blue Peace ត្រូវបានជ្រើសរើសធ្វើជាពាក្យស្នូលនៃយុទ្ធនាការផ្សព្វផ្សាយអំពី ទឹក និងសន្តិភាព? លោក Nicolas BIDEAU៖ សន្តិភាព សំខាន់ណាស់សម្រាប់យើង។ ទឹកក៏ដូចគ្នា។ ដូច្នេះយើងព្យាយាមផ្តល់តម្លៃដូចគ្នាទៅលើពាក្យទាំងពីរនេះ ដើម្បីឲ្យសាធារណជនមើលឃើញពីទំនាក់ទំនងរវាងពាក្យទាំងពីរនេះផង និងធ្វើយ៉ាងណាឲ្យពាក្យទាំងពីរក្លាយស្លាកញ្ញាមួយផង និងជាម៉ាក (Brand) មួយផង។ ម្យ៉ាងវិញទៀត នៅក្នុងបណ្តាប្រទេសដែលយើងបានធ្វើការជាមួយ ពណ៌ខៀវគឺតំណាងឲ្យទឹក ដូច្នេះយើងសម្រេចជ្រើសរើសយកពាក្យខៀវ ដែលវាស៊ីសង្វាក់គ្នាជាមួយពាក្យសន្តិភាព។ បើលោកពិនិត្យមើលពាក្យ Blue Peace លើអក្សរ C នៃពាក្យ Peace យើងបានរចនាឲ្យឃើញសញ្ញាដំណក់ទឹកពណ៌ខៀវ។ នៅក្នុងការងាររបស់ពួកខ្ញុំដែលជាការងារផ្នែកទំនាក់ទំនង យើងត្រូវមានភាសាមួយដែលឆ្លើយតប ឬស៊ីគ្នាជារួមទៅនឹងវប្បធម៌នៃបណ្តាប្រទេសទាំងអស់។ ជាការពិតវាមិនអាចប្រទេសនីមួយៗមានវប្បធម៌ដូចគ្នានោះទេ។ ប៉ុន្តែយើងអាចជ្រើសរើសយកជម្រើសដែលល្អជាងគេ ឬដែលភាគច្រើនយល់បាន។ លោក លាង ដឺលុច៖ តើលោកមានគំនិតសុទិដ្ឋិនិយមយ៉ាងណាចំពោះចំពោះយុទ្ធនាការ Blue Peace ឬ«យុទ្ធនាការទឹកដើម្បីសន្តិភាព»នេះ ឬធ្វើយ៉ាងណាដើម្បីឲ្យប្រទេសកាន់តែច្រើនចូលរួមក្នុងយុទ្ធនាការនេះ? លោក Nicolas BIDEAU៖ ខ្ញុំយល់ថា អ្វីដែលសំខាន់ គឺការបង្ហាញការអនុវត្តដ៏ល្អមួយឲ្យគេឃើញ។ យើងបង្ហាញឲ្យឃើញនូវករណីប្រទេសណា តំបន់ណា ដែលការអនុវត្តយន្តការរបស់យើងមានដំណើរការល្អជាដើម។ នៅតំបន់អាស៊ីកណ្តាល យើងបានទទួលជោគជ័យល្អណាស់ ក្នុងក្របខណ្ឌនៃការអនុវត្តយន្តការ និងការគ្រប់គ្រងទឹកនៅតាមបណ្តាប្រទេសនានា។ បច្ចុប្បន្ននេះយើងកំពុងនិយាយច្រើនអំពីបញ្ហានៅក្នុងប្រទេសសេណេហ្កាល់ដែលស្ថិតនៅក្នុងទ្វីបមួយ ហើយដែលជម្លោះនៅក្នុងបណ្តាប្រទេសនៃទ្វីបនោះ គឺទាក់ទងនឹងទឹក។ ខ្ញុំក៏មានសុទិដ្ឋិនិយមផងដែរពីព្រោះថា យើងកំពុងធ្វើយុទ្ធនាការមួយដែលត្រូវមានទំនាក់ទំនងជាមួយពលរដ្ឋ ដូច្នេះយើងត្រូវធ្វើការជាមួយបណ្តាញសង្គម ដែលអនុញ្ញាតឲ្យអ្នករងគ្រោះពិតប្រាកដបាននិយាយ និងបង្ហាញបញ្ហាជាក់ស្តែងនិងដោយផ្ទាល់។ លោក លាង ដឺលុច៖ ហេតុអ្វីបានទឹកសំខាន់នៅក្នុងការអភិវឌ្ឍរបស់ប្រទេសមួយ? លោក Nicolas BIDEAU៖ ទឹក គឺសំខាន់ណាស់នៅក្នុងក្របខណ្ឌនៃការអភិវឌ្ឍប្រកបដោយចីរភាព។ ទឹកទាក់ទងអ្វីៗទាំងអស់។ ទឹកគឺជាចំណីអាហារ ទឹកគឺសុខភាព ទឹកគឺជានយោបាយការបរទេស ទាំងអស់នេះសុទ្ធតែជាចំណុចសំខាន់។ លោក លាង ដឺលុច៖ ប៉ុន្តែដើម្បីឲ្យពលរដ្ឋចូលរួមជាមួយយុទ្ធនាការនេះបាន លុះត្រាតែពួកគេយល់អំពីបញ្ហាទឹកនេះ។ ដូច្នេះ ការណ៍នេះអាចតម្រូវឲ្យអាជ្ញាធរ ឬរដ្ឋាភិបាលផ្សព្វផ្សាយ អប់រំផ្តល់ព័ត៌មានដល់ពលរដ្ឋរបស់ពួកគេ។ ដូច្នេះតើយុទ្ធនាការ Blue Peace ត្រូវធ្វើអ្វីខ្លះ? លោក Nicolas BIDEAU៖ ខ្ញុំចង់និយាយអំពីការធ្វើទំនាក់ទំនងតាមរយៈបណ្តាញសង្គម។ ខ្ញុំបានធ្វើការងារនេះច្រើនឆ្នាំមកហើយ ដូច្នេះខ្ញុំអាចដឹងថា តើយើងត្រូវធ្វើយ៉ាងណា។ នោះគឺការបង្ហាញតាមរយៈអត្ថបទខ្លីៗ ករណីតូចៗ វីដេអូតូចៗ និងខ្លីៗ ដែលធ្វើឲ្យអ្នកមើល អ្នកអានងាយយល់បញ្ហា។ ឥឡូវយើងលើកយកឧទាហរណ៍របស់ប្រទេសលោក គឺកម្ពុជា ឬប្រទេសស្វីសដែលនឹងអាចមានបញ្ហាទឹកនៅថ្ងៃអនាគត។ ឥឡូវនេះយើងមើលមិនឃើញថាមានបញ្ហាទេ តែវានឹងមកដល់។ តើធ្វើយ៉ាងដូចម្តេច? យើងត្រូវធ្វើអត្ថបទខ្លីៗ វីដេអូតូចៗដែលបង្ហាញអំពីបញ្ហា ដើម្បីបង្កើតឲ្យមានការជជែកគ្នា។ លោកដឹងហើយថា ប្រទេសនៅក្នុងសកលលោកនេះ តិច ឬច្រើន គឺជាប្រទេសប្រជាធិបតេយ្យដែលអនុញ្ញាតឲ្យមានការជជែក តស៊ូមតិ។ ដូច្នេះនៅពេលណមានការជជែកគ្នាកាន់តែទូលំទូលាយ វានឹងត្រូវឮ ឬទៅដល់ថ្នាក់អ្នកនយោបាយហើយ។ នៅក្នុងប្រទេសកម្ពុជារបស់លោក ទឹកមានតួនាទីសំខាន់ណាស់នៅក្នុងវិស័យកសិកម្ម។ បើសិនជាមានការជជែកគ្នា វានឹងទៅដល់ថ្នាក់នយោបាយហើយ។ យើងមិនមានគោលដៅបង្កើតឲ្យមានភាពចម្រូងចម្រាសទេ ប៉ុន្តែយើងចង់ឲ្យមានការផ្តល់ព័ត៌មានដែលត្រឹមត្រូវ ដែលសំខាន់សម្រាប់ការអភិវឌ្ឍប្រកបដោយចីរភាព៕	ហ្សឺណែវ៖ របាយការណ៍សកលស្តីពី ទឹក និងសន្តិភាព ត្រូវបានផ្សព្វផ្សាយកាលពីពេលថ្មីៗនេះ នៅក្នុងទីក្រុងហ្សឺណែវនៃប្រទេសស្វីស។ ក្រុមអ្នកសរសររបាយការណ៍មកពី១៥ប្រទេស ដែលក្នុងនោះមានតំណាងរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជាដែរនោះ ចង់ឲ្យពិភពលោកចាប់អារម្មណ៍ជជែកអំពីបញ្ហាទឹកជាឧបករណ៍នាំទៅរកសន្តិភាព គឺមិនមែនជម្លោះ។ ដើម្បីធ្វើឲ្យរបាយការណ៍នេះកាន់តែសំខាន់ យុទ្ធនាការផ្សព្វផ្សាយអំពីទឹក និងសន្តិភាព ក៏ត្រូវបានបង្កើតឡើងទន្ទឹមគ្នាដែរ ជាមួយនឹងឈ្មោះ The Blue Peace Campaign។ តើយុទ្ធនាការ ឬចលនានេះ នឹងត្រូវធ្វើកិច្ចការអ្វីខ្លះ? លោក Nicolas BIDEAU ដែលជានាយកនៃស្ថាប័ន Presence Switzerland បានផ្តល់បទសម្ភាសដល់សារព័ត៌មានថ្មីៗ នៅក្នុងទីក្រុងហ្សឺណែវ ទីដែលយុទ្ធនាការ ទឹក និងសន្តិភាព បានចាប់ផ្តើម។
យោងតាម សេចក្តីប្រកាសព័ត៌មានរបស់រដ្ឋបាលព្រៃឈើ នៅថ្ងៃទី៤សីហានេះ ការអភិវឌ្ឍតំបន់ភ្នំតាម៉ៅនេះ មិនមែនជាការលក់ដូរ ដូចការលើកឡើងរបស់សារធារណជននោះទេ។ តែជាការដោះដូរតំបន់នេះជាថ្នូរនឹងការអភិវឌ្ឍបន្ថែមដល់ ឧទ្យានសួនសត្វ និងមជ្ឈមណ្ឌលសង្គ្រោះសត្វព្រៃភ្នំតាម៉ៅ ដោយកែលម្អឧទ្យានសួនសត្វភ្នំតាម៉ៅឱ្យមានភាពប្រសើរឡើង មានប្រព័ន្ធផ្លូវ អគារ សួនច្បារ អាំងស្តុកទឹក។ មិនតែប៉ុណ្ណោះ ការដោះដូរនេះ ក៏ជំនួសមកវិញនូវការបង្កើតសារមន្ទីរជាតិនៅភ្នំពេញ ការបង្កើតសួនសត្វ សាហ្វារីនៅខេត្តសៀមរាប ការបង្កើតសួនភូតគាមនៅខេត្តមណ្ឌលគិរី និងការសាងសង់អគារធ្វើការរបស់មន្ត្រីរាជការ និងសម្ភារៈនានា។ ការដោះដូរ គឺអនុវត្តដោយមានភាពតឹងរ៉ឹង និងមានការវាយតម្លៃពីក្រុមហ៊ុនឯកជន និងមានគណកម្មការ ឯកជនភាវូនីយកម្មដែលមានអន្តរក្រសួង ពិនិត្យនិងវាយតម្លៃអំពីការដោះដូរយ៉ាងត្រឹមត្រូវ។ ក្នុងសេចក្ដីប្រកាសព័ត៌មានរបស់រដ្ឋបាលព្រៃឈើ បញ្ជាក់ថា តំបន់ភ្នំតាម៉ៅនេះ ពុំមានសត្វព្រៃសំខាន់ៗ ជិតផុតពូជ និងកម្រ ដូចការលើកឡើងនោះទេ ហើយតំបន់នេះមានជ្រូកព្រៃដែលតែងតែមករំខានដល់ដំណាំពលរដ្ឋ។ សត្វព្រៃ ដែលលើកឡើងកន្លងមកគឺជាសត្វព្រៃ ត្រូវបានថែរក្សានៅក្នុងឧទ្យានសួនសត្វភ្នំតាម៉ៅដែលមានសុវត្ថិភាព១០០ភាគរយ ហើយការអភិវឌ្ឍនេះមិនមានការប៉ះពាល់ទាល់តែសោះ។ សារព័ត៌មានថ្មីៗ មិនអាចសុំការអត្ថាធិប្បាយបន្ថែមពីខាងរដ្ឋបាលព្រៃឈើបានទេ ។ សត្វព្រៃ ដែលតែងតែត្រូវបានអង្គការ សកម្មជនបរិស្ថាន និងសាធារណជន លើកឡើងនោះ គឺជាសត្វព្រៃដែលកំពុងរស់នៅ ក្នុងទ្រងនៃឧទ្យានសួនសត្វភ្នំតាម៉ៅ និងសត្វព្រៃមួយចំនួនទៀតដូចជាប្រើស រមាំង ក្រៀល រនាល ទុង ត្រូវបានដោះលែង ឲ្យរស់ក្នុងបរិវេណរបស់ឧទ្យានសួនសត្វភ្នំតាម៉ៅដែលមានរបងព័ទ្ធជុំវិញលើផ្ទៃដីជាង៤០០ហិកតា និងមិនមានសត្វព្រៃ អាចចេញមកខាងក្រៅនោះទេ និងបានមើលថែរក្សា ផ្តល់ចំណីដោយរដ្ឋបាលព្រៃឈើ និងអង្គការនានា។ អត្ថបទទាក់ទង ACU នឹងបើកកិច្ចប្រជុំលើករណីកាត់ដីភ្នំតាម៉ៅដល់ក្រុមហ៊ុនឯកជន រដ្ឋមន្រ្តីកសិកម្ម អះអាងថា ការយកដីភ្នំតាម៉ៅ ទៅដូរយកដីកន្លែងផ្សេង «មិនប៉ះពាល់សួនសត្វ» ឡើយ ព្រៃភ្នំតាម៉ៅ ជាជម្រកសុវត្ថិភាពសម្រាប់សត្វព្រៃ ក្រោយស្ដារនីតិសម្បទា រដ្ឋបាលព្រៃឈើ អះអាងថា ការលើកឡើងកន្លងមក ធ្វើឲ្យមានការភ័នច្រលំថាការអភិវឌ្ឍតំបន់នេះ ប៉ះពាល់ដល់សត្វព្រៃ។ ការអភិវឌ្ឍតែងតែមានផលប៉ះពាល់បន្តិចបន្តួច តែត្រឡប់មកវិញ គឺបានផ្តល់ការងារជូនពលរដ្ឋច្រើននៅតំបន់ និងការផ្តល់កំណើនសេដ្ឋកិច្ចជាតិ។	ភ្នំពេញ៖ រដ្ឋបាលព្រៃឈើ បានអះអាងថា ការភិវឌ្ឍតំបន់ភ្នំតាម៉ៅ ពុំបានប៉ះពាល់ដល់សត្វព្រៃក្នុងឧទ្យានសួនសត្វភ្នំតាម៉ៅនោះទេ។ ផ្ទុយទៅវិញ ការភិវឌ្ឍនេះ បានបន្ថែមការកែលម្អឧទ្យានសួនសត្វភ្នំតាម៉ៅឱ្យមានភាពប្រសើរឡើង មានប្រព័ន្ធផ្លូវ អគារ សួនច្បារ អាំងស្តុកទឹកជាដើម។ ការអះអាងនេះ ធ្វើឡើងបន្ទាប់ពីមានការប្រតិកម្មពីសារធារណជន អង្កការសង្គមស៊ីវិលជាច្រើន ខណៈរូបភាពឈួសឆាយដីព្រៃជាច្រើនសន្លឹក ត្រូវប្រជាពលរដ្ឋចែកចាយបន្ត។
ប្រឈមមុខនឹងភាពតានតឹងជាសាកល ស្របពេលដែលចិនកាន់តែបង្កើនឥទ្ធិពលកាន់តែខ្លាំង ហើយកូរ៉េខាងជើងអាចនឹងបង្កសកម្មភាពប៉ះពាល់មិនអាចទាយទុកជាមុនបាន សម្ព័ន្ធមិត្តទាំងបីប្រទេសអាម៉េរិក កូរ៉េខាងត្បូង និងជប៉ុន បើកកិច្ចប្រជុំមួយដើម្បីជជែកពីការពង្រឹងសន្តិសុខផ្នែកសេដ្ឋកិច្ច។ «កិច្ចសន្ទនានេះមានអត្ថន័យក្នុងការពង្រីកកិច្ចសហប្រតិបត្តិការសន្តិសុខសេដ្ឋកិច្ចទ្វេភាគីជាមួយអាមេរិកដល់កម្រិតត្រីភាគី»។ ការិយាល័យរបស់ប្រធានាធិបតីកូរ៉េខាងត្បូងបញ្ជាក់បែបនេះនៅក្នុងសេចក្តីថ្លែងការណ៍មួយ រួចបន្ថែមថា ភាគីទាំងបីរំពឹងនឹងពង្រឹងភាពធន់ខ្សែច្រវាក់ផ្គត់ផ្គង់ដ៏សំខាន់ និងសមត្ថភាពឆ្លើយតបនឹងវិបត្តិដែលអាចកើតមាន ហើយដើរតួនាទីក្នុងការជំរុញកិច្ចសហប្រតិបត្តិការដើម្បីលើកកម្ពស់ និងការពារបច្ចេកវិទ្យាសំខាន់ៗដែលកំពុងរីកចម្រើន។ កិច្ចសន្ទនានេះ ត្រូវបានឯកភាពអំឡុងជំនួបមេដឹកនាំត្រីភាគីក្នុងខែវិច្ឆិកាឆ្នាំមុន។ អាម៉េរិក មិនសប្បាយចិត្តឡើយចំពោះការរាំងស្ទះដល់ការផ្គត់ផ្គង់សាកល ហើយចោទចិននិងរុស្ស៊ីពីការំខានដល់សេដ្ឋកិច្ចពិភពលោក និងបង្កភាពតានតឹងផ្នែកភូមិសាស្ត្រនយោបាយ។ បើតាមការិយាល័យប្រធានាធិបតីកូរ៉េខាងត្បូង កិច្ចពិភាក្សានៅរដ្ឋហាវៃបានពិភាក្សាអំពីការផ្លាស់ប្តូរក្នុងវិស័យនានារួមទាំងបច្ចេកវិទ្យាកង់ទិច ជីវសាស្រ្ត និងអវកាស ហើយភាគីទាំងបីក៏រកវិធីដើម្បីបង្កើនកិច្ចសហប្រតិបត្តិការ និងធ្វើឱ្យមានស្ថិរភាពខ្សែសង្វាក់ផ្គត់ផ្គង់សម្រាប់ឧបករណ៍ អេឡិចត្រូនិក ថ្មបាក់តេរី និងសារធាតុរ៉ែសំខាន់ៗ។ ភាគីទាំងបីក៏បានពិភាក្សាអំពីកិច្ចសហប្រតិបត្តិការដើម្បីការពារបច្ចេកវិទ្យា ទិន្នន័យ និងភាពងាយរងគ្រោះដែលកើតឡើងពីការពឹងពាក់គ្នាទៅវិញទៅមកផ្នែកសេដ្ឋកិច្ច៕	ការិយាល័យប្រធានាធិបតីកូរ៉េខាងត្បូងនៅថ្ងៃទី២៨ ខែកុម្ភៈបានលើកឡើងថា មន្ត្រីកូរ៉េខាងត្បូង អាមេរិក និងជប៉ុន បានរៀបចំកិច្ចសន្ទនាសន្តិសុខសេដ្ឋកិច្ចជាលើកដំបូងចំពេលមានកិច្ចខិតខំដើម្បីពង្រឹងភាពធន់ខ្សែច្រវាក់ផ្គត់ផ្គង់ និងការអភិវឌ្ឍបច្ចេកវិទ្យា។
ប៉ូលិសជាតិប៉េរូ រួមទាំងក្រុមស៊ើបអង្កេតប្រឆាំងឧក្រិដ្ឋកម្ម នៅយប់ថ្ងៃទី២៩ ខែមីនា បានបើកការស៊ើបអង្កេតផ្ទះលោកស្រី Dina Boluarte ក្នុងក្រុងលីម៉ា។ ប៉ូលិស បានបំផ្លាញទ្វារចោល ក្រោយគ្មានការផ្តល់ចម្លើយពីខាងក្នុង។ យ៉ាងណាមិញ លោកស្រី លីម៉ា មិនមានវត្តមាននៅទីនោះឡើយ។ ប្រតិបត្តិការស៊ើបអង្កេត ធ្វើឡើងច្រើនជាង ៥ម៉ោង ហើយបើកការស៊ើបអង្កេតនៅការិយាល័យប្រធានាធិបតីថែមទៀត។ ការបើកការស៊ើបអង្កេតនេះ ធ្វើឡើងក្រោមហេតុផលលោកស្រី Boluarte ទទួលបានទ្រព្យសម្បត្តិក្នុងពេលកាន់តំណែង ដែលធ្វើឱ្យប៉ះពាល់ដល់មុខមាត់ប្រទេស។ លោកស្រី Boluarte បានពាក់នាឡិកា Rolex បង្ហាញជាសាធារណៈ។ កន្លងមក លោកស្រី Boluarte បានទទួលស្គាល់ថា លោកស្រីពិតជាពាក់នាឡិកាប្រណិត Rolex មែន ប៉ុន្តែនាឡិកានោះ បានមកពីលោកស្រីសន្សំលុយតាំងពីក្មេងប៉ុណ្ណោះ។ ក្នុងពេលកាន់តំណែងមេដឹកនាំរូបនេះ បានប្រកាសថា លោកស្រីចូលកាន់តំណែងជាមួយភាពស្អាតស្អំ៕	អាជ្ញាធរប៉េរូ បានបើកប្រតិបត្តិការចុះឆែកឆេរផ្ទះប្រធានាធិបតី លោកស្រីDina Boluarte ដែលបានពាក់បង្ហាញនាឡិកាប្រណិត Rolex ជាសាធារណៈ។ មេដឹកនាំប៉េរូរូបនេះ ស្ថិតក្រោមការស៊ើបអង្កេតទទួលបានផលប្រយោជន៍ខុសច្បាប់។
សេចក្តីប្រកាសព័ត៌មានរបស់ស្ថានទូតជប៉ុនប្រចាំកម្ពុជា បានឱ្យដឹងថា ជំនួយសម្ភារបរិក្ខាទាំងនោះ រួមមាន សម្ភារសេវាឆ្មបចំនួន ២៩០កញ្ចប់, គ្រែសម្រាកចំនួន១៥០គ្រែ, ឧបករណ៍មូបទារកចេញមកក្រៅពេលសម្រាលចំនួន៥០ឈុត និងឧបករណ៍បច្ចេកវិទ្យាទំនាក់ទំនងព័ត៌មាន សម្រាប់ការសិក្សាតាមរយៈអេឡិចត្រូនិក ។ សម្ភារបរិក្ខាវេជ្ជសាស្រ្ត ជំនួយដោយរាជរដ្ឋាភិបាលជប៉ុន ជំនួយដល់មជ្ឈមណ្ឌលជាតិគាំពារមាតានិងទារក ។ រូបភាពដោយស្ថានទូតជប៉ុន ជាមួយគ្នានេះ បរិក្ខាវេជ្ជសាស្ត្រជាសារវ័ន្តសម្រាប់ការថែទាំ សម្រាលបន្ទាន់ នឹងត្រូវប្រគល់បន្តទៅដល់មូលដ្ឋានសុខាភិបាលសាធារណៈ ដើម្បីចូលរួមបន្ថែមសម្រាប់ឆ្មប និងអ្នកផ្ដល់សេវាសេវាសុខាភិបាលប្រើប្រាស់សម្រាប់ជួយសង្គ្រោះ មាតានិងទារកឱ្យបានទាន់ពេល។ លោក ម៉ម ប៊ុនហេង រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងសុខាភិបាល បានលើកឡើងថា រដ្ឋាភិបាលជប៉ុនតែងជួយសម្របសម្រួលដល់កម្ពុជា តាមរយៈជំនួយឥតសំណងទាំងបច្ចេកទេស និងថវិកា ដើម្បីពង្រឹងវិស័យសុខាភិបាលឱ្យកាន់ប្រសើរ។ សម្ភារបរិក្ខាវេជ្ជសាស្រ្ត ជំនួយដោយរាជរដ្ឋាភិបាលជប៉ុន ជំនួយដល់មជ្ឈមណ្ឌលជាតិគាំពារមាតានិងទារក ។ រូបភាពដោយស្ថានទូតជប៉ុន « ក្រសួងសុខាភិបាលអរគុណជាពិសេសជូនដល់លោកស្រី សាន់ដ្រា ប៊ិនខ្លាវ តំណាងប្រទេស និងអង្គការUNFPA ដែលបានរួមចំណែកធំធេងក្នុងការធ្វើឱ្យសម្រេចគោលដៅអភិរឌ្ឍសហសវត្សរ៍ ជាពិសេសគោលដៅទី៤ និងទី៥»។ នេះជាការបញ្ជាក់របស់លោក ប៊ុនហេង។ ទន្ទឹមនេះ អ្នកស្រី សាន់ដ្រា ប៊ឺនខ្លាវ តំណាងប្រចាំប្រទេសរបស់UNFPAនៅកម្ពុជា លើកឡើងថា « បរិក្ខាសង្គ្រោះជីវិតនេះ រួមចំណែកដល់ការសម្រេចមហិច្ឆតារបស់ក្រសួងសុខាភិបាល ក្នុងការធានាថាស្រ្តីគ្រប់រូបទទួលបាននូវការគាំទ្រ និងការថែទាំ ដែលពួកគេត្រូវការចាំបាច់ក្នុងពេលសម្រាលកូនដោយសុវត្ថិភាព»។ សូមបញ្ជាក់ថា មូលនិធិសហប្រជាជាតិសម្រាប់ប្រជាជន UNFPA ផ្ដោតលើការសម្រេចបានលទ្ធផលបីធំគឺ៖ កម្ពុជាគ្មានស្រ្តីណាម្នាក់ស្លាប់ដោយសារការសម្រាល់កូន, គ្រប់ក្រុមគ្រួសារទាំងអស់អាចទទួលបាននូវការគាំទ្រការធ្វើផែនការគ្រួសារ ហើយស្ត្រីនិងក្មេងស្រីទាំងអស់ ចាកផុតពីអំពើហិង្សា និងការរំលោភបំពាននានា៕ លោក ម៉ម ប៊ុនហេង ថតរួមលោកលោក មិកាមិ ម៉ាសាហ៉ីរ៉ូរូបភាពដោយ ស្ថានទូតជប៉ុនប្រចាំនៅកម្ពុជា។	ភ្នំពេញ៖ រាជរដ្ឋាភិបាលជប៉ុន តាមរយៈមូលនិធិសហប្រជាជាតិសម្រាប់ប្រជាជន បានប្រគល់បរិក្ខារវេជ្ជសាស្រ្តមួយចំនួន ដល់មជ្ឈមណ្ឌលជាតិគាំពារមាតានិងទារក ដើម្បីបំពេញសេវាសាធារណៈ ។ សម្ភារទាំងនោះ បានប្រគល់ជូនដល់មជ្ឈមណ្ឌល នៅក្នុងស្ថានទូតជប៉ុនប្រចាំនៅកម្ពុជា នាថ្ងៃទី៨ ខែធ្នូ។
លោក សុវណ្ណឌី ដែលជាអ្នកជួយផ្ដួចផ្ដើមក្រុមនេះឡើយ ចាប់តាំងពីឆ្នាំ២០១២មក បានអះអាងថា ពលរដ្ឋពុំទាន់និយមហៅរបាំត្រុដិនេះ សម្ដែងតាមផ្ទះច្រើននៅឡើយទេ។ បញ្ហានេះ លោកសង្កេតឃើញ ពីភាពខ្វះខាតនៃក្រុមរបាំត្រុដិ ហើយពលរដ្ឋខ្លះក៏អាចគិតថា ជួលក្រុមរបាំត្រុដិ ត្រូវចំណាយប្រាក់ច្រើនជាដើម។ ក្នុងកិច្ចសម្ភាសជាមួយសារព័ត៌មានថ្មីៗ ប្រធានក្រុមរូបនេះ បានឱ្យដឹងថា បញ្ហាខាងលើ គឺអាចដោះស្រាយបាន តាមរយៈការរួមគ្នាបង្កើតក្រុមរបាំត្រុដិឱ្យបានច្រើន ដើម្បីរក្សាប្រពៃណី និងបន្តឱ្យក្មេងៗជំនាន់ក្រោយបានស្គាល់។ «តាមខ្ញុំគិត ចង់ឱ្យក្នុងភូមិមួយ មានក្រុមរបាំនេះមួយ គឺល្អសម្រាប់លេងក្នុងភូមិខ្លួន ពិសេសអំឡុងពេលចូលឆ្នាំ ទើបរបាំនេះ កាន់តែផុស ផុល ហើយក្មេងជំនាន់ យល់ដឹងរបាំនេះបានល្អ»។ លោក សុវណ្ណឌី លើកឡើងបែបនេះ ហើយបន្តថា បើឱ្យសម្ដែងរបាំត្រុដិ តាមផ្សារ ឬឆ្លងពីភូមិមួយទៅភូមិមួយទៀតនោះ ក្មេងៗខ្លះពុំសូវបានយល់ពីសាច់រឿងឡើយ បានត្រឹមតែឃើញរូបភាពដើរស្រែកច្រៀងប៉ុណ្ណោះ។ «ក្មេងខ្លះអត់បានស្គាល់តួអង្គក្នុងរបាំត្រុដិអស់ទេ មិនដឹងដំណើរសាច់រឿងឡើយ បើយើងលេងពីផ្សារមួយទៅផ្សារមួយ។ អ៊ីចឹង បានខ្ញុំថាបើមានក្រុមរបាំត្រុដិតាមភូមិ អាចលេងតាមភូមិរបស់ខ្លួន ក្មេងនឹងយល់ ហើយច្បាស់ជាលេងបានច្រើនផ្ទះ អំឡុងចូលឆ្នាំ នាំឱ្យរបាំនេះនិយមយ៉ាងផុសផុល»។ ប្រធានក្រុមរបាំត្រុដិប្រចាំខេត្តកំពង់ធំ យល់ឃើញបែបនេះ ហើយបន្ថែមថា ក្រុមរបស់លោក ពុំទាមទារ ឬកំណត់ថ្លៃជួលឡើយ ដោយទទួលយកប្រាក់តាមទឹកចិត្តអ្នកភូមិ ឬម្ចាស់ហាង ដែលឱ្យមកក្រុមលោកប៉ុណ្ណោះ។ ក្រៅពីក្រុមហ៊ុន យូរៗម្ដងមានអង្គការសង្គមស៊ីវិល បានជួលក្រុមរបាំត្រុដិជនជាតិដើមភាគតិចលោក សុវណ្ណឌី ទៅសម្ដែងដែរ ប៉ុន្តែលោកចង់ឃើញពលរដ្ឋតាមគ្រួសារ បន្តនិយមរបាំនេះ ឱ្យបានកាន់តែច្រើន ពិសេសលើកកម្ពស់វប្បធម៌ជាតិ ជាងវប្បធម៌ដទៃ ដូចលោតម៉ុងសាយជាដើម។ ប្រធានរបាំត្រុដិ ដែលមានវ័យ៦០ឆ្នាំរូបនេះ បានបន្ថែមថា៖ «បើចង់ឱ្យពលរដ្ឋនិយមរបាំត្រុដិនេះ កាន់តែច្រើន វាទាក់ទងនឹងជំនឿទៀត។ ដូច្នេះនៅពេលគេយល់ដឹងរបាំនេះថា ជាការដេញឧបទ្រពចង្រៃឆ្នាំចាស់ចេញ ដើម្បីទទួលសិរីឆ្នាំថ្មី ទើបល្អប្រសើរ។ ហេតុនេះ ខ្ញុំចង់ឱ្យក្មេងជំនាន់ក្រោយយល់ឱ្យច្បាស់និងលម្អិតពីរបាំនេះ តើមានតួអង្គអ្វីខ្លះ គេប្រើឧបករណ៍អ្វីខ្លះជាដើម»។ នារដូវកាលចូលឆ្នាំខ្មែរនេះ ក្រុមលោកបានសម្ដែងពី១៥ទៅ២០កន្លែង ហើយភាគច្រើនសម្ដែងនៅតាមក្រុមហ៊ុនឯកជន ។ ដូច្នេះ ទើបលោកចង់ឃើញការនិយមរបាំត្រុដិ ចេញពីគ្រួសាររបស់ពលរដ្ឋច្រើនជាង។ លោក សុវណ្ណឌី បញ្ជាក់ថា ការបង្កើតក្រុមរបាំនេះ គឺត្រូវការមេក្រុមដែលមានចិត្តស្រលាញ់ច្បាស់លាស់ ទើបអាចបង្កើតបានយូរ។ បើតាមបុរសចំណាស់រូបនេះ នៅពេលរកចំណូលបានច្រើន គឺលោកដកមួយចំណែកទុកជួយក្រុមការងារ ពិសេសពេសសមាជិកមានតម្រូវការចាំបាច់។ លោក បន្ថែមថា ការធ្វើបែបនេះ គឺជាការជួយគាំទ្រសមាជិកក្រុមវិញ។ ជាមួយគ្នាដែរ ប្រធានក្រុមរូបនេះ អំពាវនាវឱ្យពលរដ្ឋជួយចូលរួមរក្សា និងបន្តធ្វើសកម្មភាពណា ដែលគាំទ្រដល់វប្បធម៌ខ្មែរ៕	ភ្នំពេញ៖ លោក ម៉ៅ សុវណ្ណឌី ជាប្រធានក្រុមរបាំត្រុដិកំពង់ធំ។ សមាជិកក្រុមរបស់លោកភាគច្រើន ជាជនជាតិដើមភាគតិចកួយ ដែលតែងតែសម្ដែងរបាំត្រុដិនៅតាមផ្ទះ ហាងទំនើប និងក្រុមហ៊ុនឯកជន ក្នុងខេត្តក្រុមចំនួន៥ រួមមានព្រះវិហារ ឧត្តរមានជ័យ បន្ទាយមានជ័យ សៀមរាប និងកំពង់ធំ។
រៀងរាល់ឆ្នាំកម្ពុជាតែប្រារព្ធពីធីវិសាខបូជា និងមាឃបូជា ហើយរដ្ឋាភិបាលកំណត់ជាបុណ្យជាតិ ដើម្បីរំលឹកដល់ព្រឹត្តិការណ៍៣ ដែលទាក់ទងនឹងព្រះសម្មាសម្ពុទ្ធ ប្រសូត ត្រាស់ដឹង និងការចូលនិព្ធាន ក្នុងថ្ងៃ១៥កើត ពេញបូណ៌មី ខែវិសាខ។ ពិធីបុណ្យមាឃបូជា ប្រារព្ធឡើងក្នុងនៃរំលឹកដល់ថ្ងៃព្រះសម្មាសម្ពុទ្ធទ្រង់ប្រកាសបង្កើតព្រះពុទ្ធសាសនាក្នុងប្រទេសឥណ្ឌា៥៨៨ឆ្នាំ មុនគ្រិស្ដសករាជ ថ្ងៃទី១៥កើត ខែមាឃ ក្រោយពីត្រាស់ដឹងរបស់ព្រះអង្គចំនួន៩ខែ។ ក្រសួងព័ត៌មាន បានអំពាវនាវឲ្យប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយទាំងអស់ផ្អាកការផ្សាយស្ប៉តពាណិជ្ជកម្មគ្រឿងស្រវឹង នៅថ្ងៃប្រារព្ធពិធីបុណ្យវិសាខបូជានិងមាឃបូជារៀងរាល់ឆ្នាំ។ គោលបំណងរបស់ក្រសួង ដែលហាមការផ្សាយគ្រឿងស្រវឹងនៅថ្ងៃពិសាខ និងមាឃបូជានេះ គឺដើម្បីលើកស្ទួយវិស័យព្រះពុទ្ធសាសនា ជាសាសនារបស់រដ្ឋ ៕	ភ្នំពេញ៖ ក្រសួងព័ត៌មាន បញ្ជាឲ្យប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយ ផ្អាកការផ្សាយពាណិជ្ជកម្មគ្រឿងស្រវឹង ក្នុងថ្ងៃវិសាខបូជា និងមាឃបូជា ដើម្បីបញ្ចៀសផលប៉ះពាល់វិស័យព្រះពុទ្ធសាសនា។ នេះបើតាមលិខិតក្រសួងព័ត៌មាន ចុះថ្ងៃទី៣០ មេសា។
លោកថា ដ្បិតទូកនេះ ប្រកួតតំណាងឱ្យកម្ពុជាក្រោម ប៉ុន្តែ មិនអាចយកកីឡាករមកពីកម្ពុជាក្រោម មកប្រកួតបាននោះទេ ដោយសារពិបាករ៉ាប់រងថ្លៃចំណាយទៅលើការធ្វើដំណើរ។ ដូច្នេះ មានតែអ្នកស្នាក់នៅភ្នំពេញ និងខេត្តនានាទូទាំងប្រទេសកម្ពុជាប៉ុណ្ណោះ ដែលស្ម័គ្រចិត្ត និងលះបង់ពេលវេលា ការងារ ចូលរួមហ្វឹកហាត់ និងប្រកួតប្រជែង នៅក្នុងពិធីបុណ្យអុំទូក។ ទូកង«ខ្មែរកម្ពុជាក្រោមមានជ័យ» មានចំណុះ២២នាក់ ដែលភាគច្រើនជាខ្មែរក្រោម មកធ្វើសំណង់នៅភ្នំពេញ។ យ៉ាងណា គណៈកម្មាធិការទូកងខ្មែរកម្ពុជាក្រោម ក៏ផ្ដល់ប្រាក់លើកទឹកចិត្តប្រចាំថ្ងៃមួយចំនួនផងដែរ ដើម្បីសម្រួលដល់បន្ទុកពួកគេ។ រយៈពេល២១ឆ្នាំហើយ ដែលទូកង«មិត្តសមាគមខ្មែរកម្ពុជាក្រោម» មានវត្តមានក្នុងពិធីបុណ្យអុំទូក នៅរាជធានីភ្នំពេញ។ ដោយឡែក ឆ្នាំនេះពួកគេបានហ្វឹកហាត់លើសពីឆ្នាំកន្លងទៅ រហូតដល់២២ថ្ងៃ ជាមួយខ្ទង់ចំណាយជាង១ម៉ឺនដុល្លារ ដើម្បីត្រៀមប្រកួតប្រជែងយកជ័យលាភី។ វត្តមានទូកងកម្ពុជាក្រោមនៅក្នុងពិធីបុណ្យអុំទូកនៅពេលនេះ គឺដើម្បីបង្ហាញអំពីការផ្សាភ្ជាប់វប្បធម៌ ប្រពៃណី និងសាមគ្គីភាពរវាងខ្មែរក្រោម និងខ្មែរកណ្ដាល៕ ដើម្បីជ្រាបកាន់តែច្បាស់ សូមលោកអ្នកនាងទស្សនាវីដេអូខាងក្រោម៖	ភ្នំពេញ៖ កីឡាករទូកង«ខ្មែរកម្ពុជាក្រោមមានជ័យ» ភាគច្រើនជាអ្នកធ្វើសំណង។ នេះជាបើតាមការបញ្ជាក់របស់ លោក គឹម វិសាល អនុគណកម្មាធិការគ្រប់គ្រងទូកងខ្មែរកម្ពុជាក្រោម ក្នុងបទសម្ភាសជាមួយសារព័ត៌មានឌីជីថលថ្មីៗ កាលពីថ្ងៃទី១៩ វិច្ឆិកា។
អត្ថបទទាក់ទង Update: អ្នកស្លាប់ឡើងដល់១០១៨នាក់ហើយ តាមរយៈសារលើបណ្តាញសង្គម ហ្វេសប៊ុក លោករដ្ឋមន្ត្រី Anutin Charnvirakul អះអាងថា លោកបានចេញបញ្ជាឲ្យអាជ្ញាធរ កុំអនុញ្ញាតឲ្យនាវាដឹកអ្នកដំណើរមួយគ្រឿង ឈ្មោះថា Westerdam ចូលសំចតក្នុងប្រទេសថៃ។ នេះបើតាមការចុះផ្សាយរបស់កាសែតបាងកកប៉ុស្តិ៍។ ការចេញបញ្ជានេះ ធ្វើឡើងក្រោយពីប្រតិបត្តិករនៃនាវាដឹកអ្នកដំណើរមួយគ្រឿងនេះ បានប្រកាសនៅពីថ្ងៃចន្ទ ទី១០ ខែកុម្ភៈថា នាវាពួកគេ នឹងអនុញ្ញាតឲ្យអ្នកដំណើរជិះលើនាវា ចុះនៅកំពង់ផែទឹកជ្រៅក្នុងខេត្ត ឈុនបូរី នាថ្ងៃព្រហស្បតិ៍ ទី១៣ កុម្ភៈខាងមុខនេះ ។ នេះបើតាមការចុះផ្សាយរបស់ទីភ្នាក់ងារព័ត៌មាន Kyodo ។ នាវាដែលដឹកអ្នកដំណើរ ១៤៥៥នាក់នេះ រួមមានជនជាតិជប៉ុន ៤នាក់ និងអ្នកបម្រើការលើនាវា ៨០២នាក់ផងនោះ បានកំណត់ពេលចូលសំចតក្នុងកំពង់ផែ Naha ក្នុងតំបន់ Okinawa កាលពីថ្ងៃសៅរ៍ ទី៨ ខែកុម្ភៈ។ ក៏ប៉ុន្តែបន្ទាប់ពីទទួលបញ្ជារបស់អាជ្ញាធរជប៉ុន ផែនការនេះ ត្រូវបានលុបចោលវិញ។ រដ្ឋាភិបាលជប៉ុន បានបដិសេធការចូលសំចតរបស់នាវាដឹកអ្នកដំណើរ Westerdam ក្រោយអ្នកដំណើរម្នាក់ ត្រូវបានសង្ស័យថាមានឆ្លងកូរ៉ូណាវីរុសប្រភេទថ្មី។ ម្យ៉ាងវិញទៀត នាវាដដែលនេះ ក៏ត្រូវបានហាមចូលសំចតក្នុងទីក្រុងម៉ានីល ប្រទេសហ្វីលីពីន និងកោះ ហ្កាម (Guam) ផងដែរ។ សូមបញ្ជាក់ថា អ្នកស្លាប់ដោយសារជំងឺរលាកសួតបង្កដោយមេរោគកូរ៉ូណាប្រភេទថ្មី (2019-nCoV) ឡើងដល់១០១៨នាក់ហើយ បើគិតត្រឹមម៉ោង៧ និង៣០នាទីព្រឹកថ្ងៃអង្គារ ទី១១ ខែកុម្ភៈ នេះ។ តួលេខនេះ កើនពី៩១០នាក់ កាលពីថ្ងៃម្សិលមិញ ដោយបន្ថែមករណីស្លាប់១០៨នាក់ទៀត។ ចំណែកតួលេខអ្នកឆ្លងវីរុសនេះ បានឡើងដល់ ៤៣០០០នាក់៕	ប្រទេស ថៃ នឹងមិនអនុញ្ញាតឲ្យនាវាមួយគ្រឿងមកពីជប៉ុន ឲ្យអ្នកដំណើរពួកគេចុះនៅកំពង់ផែនៃទីក្រុង Laem Chabang ខេត្ត ឈុនបូរី (Chonburi) ឡើយ។ រដ្ឋមន្ត្រីសុខភាពសាធារណៈថៃ លោក Anutin Charnvirakul បញ្ជាក់បែបនេះ នៅថ្ងៃអង្គារ ទី១១ ខែកុម្ភៈ ។
យោងតាម CNN អ្នកជំងឺនោះស្ថិតក្នុងចំណោមមនុស្ស៩នាក់ ដែលត្រូវបានជម្លៀសចេញពីក្រុងវូហាន កាលពីសប្តាហ៍កន្លងមក។ ពួកគេត្រូវពិនិត្យនៅមន្ទីរពេទ្យយោធា Neder-Over-Heembeek នៅក្រុងព្រុចសែល។ ប៉ុន្តែលទ្ធផលបង្ហាញឃើញវិជ្ជមានតែម្នាក់ប៉ុណ្ណោះ។ ក្រៅពីចិន (រួមជាមួយតំបន់រដ្ឋបាលពិសេសហុងកុង ម៉ាកាវ និងតៃវ៉ាន់) បែលហ្ស៊ិកដែលក្នុងចំណោមប្រទេស២៤ដែលមានអ្នកជំងឺកូរ៉ូណាវីរុស ដោយផ្សេងទៀតរួមមាន ជប៉ុន ថៃ សិង្ហបុរី កូរ៉េខាងត្បូង អូស្ត្រាលី អាល្លឺម៉ង់ សហរដ្ឋអាមេរិក ម៉ាឡេស៊ី វៀតណាម បារាំង អេមីរ៉ាតអារ៉ាប់រួម កាណាដា ឥណ្ឌា អ៊ីតាលី ហ្វីលីពីន រុស្ស៊ី ចក្រភពអង់គ្លេស កម្ពុជា ហ្វាំងឡង់ ណេប៉ាល់ អេស្ប៉ាញ ស្រីលង្កា និងស៊ុយអែត៕	នាយកដ្ឋានសុខភាពសាធារណបែលហ្ស៊ិក បានប្រកាសពីការរកឃើញករណីអ្នកកើតជំងឺរលាកសួតបង្កដោយមេរោគកូរ៉ូណាប្រភេទថ្មី នៅថ្ងៃអង្គារនេះ។ ករណីនេះ នាំឲ្យបែលហ្ស៊ិកក្លាយជាប្រទេសទី២៥ ដែលមានអ្នកកើតកូរ៉ូណាវីរុស។
១. ទទួលទានទឹកឱ្យបានច្រើន អ្វីដំបូងបំផុតដែលអ្នកត្រូវធ្វើនៅពេលជួបប្រទះបញ្ហារលាកផ្លូវបង្ហូរនោម គឺបង្កើនការទទួលទានទឹកឱ្យបានគ្រប់គ្រាន់ប្រមាណ ២ លីត្រក្នុងមួយថ្ងៃ ដើម្បីកម្ចាត់ជាតិពុល និងបាក់តេរីដែលបង្កឱ្យមានការឈឺចាប់។ ការទទួលទានទឹក មានប្រសិទ្ធិភាពខ្ពស់បំផុតមួយទប់ស្កាត់ការឆ្លងមេរោគផ្លូវបង្ហូរនោម ដូច្នេះដើម្បីជៀសផុតពីបញ្ហាតម្រងនោម អ្នកគួរទទួលទានទឹកឱ្យបានច្រើនគ្រប់គ្រាន់។ ២. ចៀសវាងការទទួលទានអាហារ និងភេសជ្ជៈមួយចំនួន បញ្ហាឆ្លងមេរោគផ្លូវបង្ហូរនោមបណ្ដាលឱ្យផ្លោកនោមឆ្លងមេរោគ និងរលាក ដូច្នេះអ្នកចាំបាច់គួរប្រុងប្រយ័ត្នចំពោះអាហារដែលអាចធ្វើឱ្យស្ថានភាពនៃបញ្ហាកាន់តែធ្ងន់ធ្ងរឡើង។ ក្នុងចំណោមប្រភេទនៃអាហារ និងភេសជ្ជៈផ្សេងៗ អ្នកគួរជៀសឱ្យផុតនូវសាច់ក្រហម សាច់កែច្នៃ គ្រឿងស្រវឹង ជាតិនីកូទីន ជាតិផ្អែមសិប្បនិម្មិត កាហ្វេ អាហារហឹរ និងភេសជ្ជៈកំប៉ុង ឬភេសជ្ជៈមានផ្ទុកជាតិកាបូណាត។ គួរព្យាយាមទទួលទានអាហារសម្បូរជាតិសសៃនិងជាតិទឹកជំនួសវិញ។ ៣. ស្អំកម្ដៅ ការស្អំកម្ដៅជួយបំបាត់អាការៈឈឺចាប់ និងក្រហាយបានឆាប់រហ័ស។ អ្វីដែលអ្នកត្រូវធ្វើ គឺដាក់បន្ទះ ឬខ្នើយកម្ដៅដាក់ស្អំលើតំបន់ដែលទទួលរងផលប៉ះពាល់ឈឺចាប់សម្រាប់រយៈពេល ១៥ នាទី។ ចំណុចសំខាន់នោះ គឺកុំប្រើប្រាស់កម្ដៅខ្លាំង ហើយក៏កុំដាក់ស្អំផ្ទាល់លើស្បែកតែម្ដង និងមិនត្រូវលើសពី ១៥ នាទីឡើយ។ ៤. បង្កើនការទទួលទានវីតាមីន C រូបមន្តបែបធម្មជាតិដ៏ងាយមួយទៀតទប់ទល់បញ្ហាឆ្លងមេរោគផ្លូវបង្ហូរនោម គឺបង្កើនការទទួលទានអាហារមានផ្ទុកសម្បូរទៅដោយវីតាមីន C។ វីតាមីន C ធ្វើឱ្យទឹកនោមកាន់តែមានជាតិអាស៊ីតខ្ពស់ដែលរារាំងការរីកលូតលាស់នៃបាក់តេរីក្នុងផ្លូវបង្ហូរនោម។ អ្នកក៏អាចពិគ្រោះជាមួយគ្រូពេទ្យដើម្បីប្រើប្រាស់ថ្នាំគ្រាប់វីតាមីន C ផងដែរ។ ៥. ទទួលទានយ៉ាអួរ បាក់តេរីប្រូបាយអូទិកក្នុងយ៉ាងអួរមានឥទ្ធិពលជួយក្នុងការទប់ស្កាត់និងទប់ទល់អាការៈនៃបញ្ហាឆ្លងមេរោគផ្លូវបង្ហូរនោមបានយ៉ាងប្រសើរ។ ការទទួលទានយ៉ាអួរយ៉ាងហោចណាស់ ៣ដងក្នុងមួយសប្តាហ៍ជួយកាត់បន្ថយហានិភ័យនៃបញ្ហាតម្រងនោមបានខ្ពស់គួរឱ្យកត់សម្គាល់៕ ត្រួតពិនិត្យដោយ www.health.com.kh	ការឆ្លងមេរោគផ្លូវបង្ហូរនោមមិនត្រឹមតែបង្កភាពរំខាន និងឈឺចាប់ប៉ុណ្ណោះទេ ប៉ុន្តែក៏នាំឱ្យមានការរលាកតម្រងនោមផងដែរ។ ថាតើមានអាហារអ្វីដែលជួយប្រយុទ្ធប្រឆាំងនឹងជំងឺរលាកតម្រងនោម ឬការឆ្លងមេរោគផ្លូវបង្ហូរនោមដែរឬទេ? ខាងក្រោមវេបសាយសុខភាព Health.com.kh នឹងបង្ហាញឱ្យដឹងពីរូបមន្តបែបធម្មជាតិដោះស្រាយបញ្ហានៃឆ្លងមេរោគផ្លូវបង្ហូរនោម ៖
ពលរដ្ឋប្រមាណ៨០ មកពីរាជធានីភ្នំពេញ និងខេត្ត៩ទៀត រួមមាន ពោធិ៍សាត់ បាត់ដំបង ព្រៃវែង កំពង់ចាម ប៉ៃលិន កំពង់ធំ ត្បូងឃ្មុំ កណ្ដាល និងស្វាយរៀង។ នគរបាលជាតិ បញ្ជាក់ថា ពលរដ្ឋទាំងនោះ គ្មានលិខិតអនុញ្ញាត ហើយមានបំណងចាប់យកដីរដ្ឋធ្វើជាកម្មសិទ្ធិ ដោយសារចាញ់បោកមេខ្យល់។ បញ្ហានេះ បានកើតឡើង នៅថ្ងៃទី១៧ ខែឧសភា ឆ្នាំ២០១៩។ តាមនគរបាលជាតិ លោក ម៉ៅ ធនិន អភិបាលខេត្តពោធិ៍សាត់ បានចុះដោះស្រាយ ហើយណែនាំពលរដ្ឋឲ្យយល់ពីច្បាប់ ដោយមិនត្រូវចាញ់បោកការឃោសនារបស់មេខ្យល់បន្តទៀត។ បន្ទាប់មកប្រពលរដ្ឋទាំងនោះ បានព្រមព្រៀងធ្វើកិច្ចសន្យារដ្ឋបាល ហើយអភិបាលខេត្តបានផ្ដល់សម្ភារប្រើប្រាស់ រួមទាំងថវិការមួយចំនួនដល់ពួកគាត់៕	ពលរដ្ឋប្រមាណ៨០នាក់ បានប្រមូលផ្ដុំគ្នាបោះតង់ស្នាក់នៅបំណងចាប់យកដីរដ្ឋជាកម្មសិទ្ធិ នៅលើដីមួយកន្លែងនៅចំណុចស្គរអារក្ស ភូមិអូរចាន់ ឃុំស្វាយស ស្រុកក្រគរ ខេត្តពោធិ៍សាត់។ នេះបើតាមអគ្គស្នងការដ្ឋាននគរបាលជាតិ ដែលចុះផ្សាយនៅថ្ងៃទី១៩ ខែឧសភា ឆ្នាំ២០១៩។
កម្ពុជា បានបញ្ជូនអត្ដពលិក១៦នាក់ ដើម្បីចូលរួមប្រកួត AFG Open ដែលនឹងធ្វើឡើងចាប់ពីថ្ងៃទី២១-២២ ខែតុលា ដោយមាន៤៤ ប្រទេសចូលរួម ដោយក្នុងនោះអត្តពលិកសរុបប្រមាណ ៩០០នាក់។ ក្នុងការដឹកនាំកីឡាករ-កីឡាការិនីកម្ពុជា ចូលរួមប្រកួតកីឡាជឺជិតស៊ូនេះ លោក Jasper Martijn Paas បានបញ្ជាក់ប្រាប់សារព័ត៌មានថ្មីៗ តាមហ្វេសប៊ុកថា៖«អត្តពលិករបស់យើងដែលភាគច្រើនជាកីឡាករមានបទពិសោធន៍ល្អធ្លាប់ចូលរួមប្រកួតច្រើនដងពីមុនមក ក៏ដូចជាផ្តល់ឱកាសដល់កីឡាករពន្លកថ្មីចូលរួមការប្រកួតដំបូងដើម្បីទទួលបានបទពិសោធន៍លើឆាកអន្តរជាតិ ក្នុងនោះផងដែរយើងក៏មានកុមារកម្ពុជាចំនួន ៦នាក់ដែលមានអាយុពី ១០ ទៅ ១២ឆ្នាំចូលរួមប្រកួតផងដែរ។»។ អនុប្រធានរូបនេះ បន្ថែមទៀតថា ការចេញទៅប្រកួតព្រឹត្តិការណ៍អន្ដរជាតិនានា គឺជាការត្រៀមខ្លួន សម្រាប់ព្រឹត្តិការណ៍ធំៗ ក្នុងតំបន់ និងក្នុងទ្វីប។ លោក Jasper Martijn Paas ប្រាប់ថា ការប្រកួតនេះគឺជាផ្នែកមួយនៃផែនការ ដើម្បីត្រៀមខ្លួនដើម្បីឆ្ពោះទៅរកលទ្ធផលល្អក្នុងការប្រកួតSea Games ឆ្នាំ 2025 ,Asian Games ឆ្នាំ2026 និង Youth Asian Games ឆ្នាំ2029 (ដែលកម្ពុជានឹងធ្វើជាម្ចាស់ផ្ទះក្នុងឆ្នាំ២០២៩)។ តាមការបញ្ជាក់របស់លោក Jasper Martijn Paas កីឡាករ-កីឡាការិនីទាំង ១៦ រូបនោះ មាន ៩រូប ជាកីឡាករថ្នាល។ អត្ដពលិកកម្ពុជា ១៦នាក់ មាន៖ កីឡាករ កាំង ម៉េងឃាង, សំអុន បូរមី, គីម កែវមង្គល, សៅ សុភារ៉ា, មឿនលីម សុបញ្ញា, ហួរ សេងហុង និងកីឡាការិនី រិទ្ធ រស្មី។ ចំណែកកីឡាករ-កីឡាការិនីថ្នាល មាន៖ កុមារា ឡេង ច័ន្ទសេរីបុត្រ, កុមារា Adam Sosnowiez Sem, Kai Han Yi Remoy old, Nicholas Yi Remoy, Arthur Besant, Jadon Te, ថាយ អេលី, កុមារី Isabella Chan Wilford និងកុមារី ថាយ សាណា៕	សហព័ន្ធកីឡាជឺជិតស៊ូកម្ពុជា នឹងបញ្ជូនអត្តពលិកទៅចូលរួមព្រឹត្តិការណ៍ AFG Open ដែលជាការប្រកួតកីឡាជឺជិតស៊ូ ដ៏ធំនៅប្រទេសថៃ។ លោក Jasper Martijn Paas អនុប្រធានសហព័ន្ធកីឡាជឺជិតស៊ូកម្ពុជា និងជាគ្រូបង្វឹកបញ្ជាក់ថា ការដឹកនាំកីឡាករ-កីឡាការិនីកីឡាជឺជិតស៊ូ ចូលរួមការប្រកួតដ៏ធំនេះ ដើម្បីត្រៀមខ្លួនសម្រាប់ការប្រកួតស៊ីហ្គេម លើកទី៣៣ នៅថៃ, កីឡាអាស៊ីលើកទី២០ នៅជប៉ុន និងត្រៀមធ្វើជាម្ចាស់ផ្ទះកីឡាយុវជនអាស៊ី ឆ្នាំ២០២៩ នៅកម្ពុជា។
ថ្ងៃនេះយើង នឹងបង្ហាញឱ្យដឹងពីអាហារមួយចំនួនដែលល្អបំផុតចំពោះបេះដូង ៖ ១. ផ្លែទទឹម ផ្លែឈើនេះមានផ្ទុកសម្បូរទៅដោយសារធាតុប្រឆាំងអុកស៊ីតកម្ម រួមបញ្ចូលទាំងសារធាតុ anthocyanins និង polyphenols ដែលជួយការពារសរសៃឈាមពីការបំផ្លាញ ឬខូចខាត និងរក្សាសុខភាពសរសៃឈាមបេះដូងល្អប្រសើរ។ ទទឹម ក៏ជួយកាត់បន្ថយជាតិខ្លាញ់ដែលប្រមូលផ្ដុំនៅក្នុងសរសៃឈាមអាកទែផងដែរ។ លើសពីនេះទៅទៀត ផ្លែទទឹម ជំរុញការផលិតអុកស៊ីតនីទ្រិកនៅក្នុងរាងកាយ ដើម្បីរក្សាសរសៃឈាមពីការស្ទះធ្វើឲ្យឈាមហូរបានស្រួល។ ដូច្នេះចូរព្យាយាមទទួលទានផ្លែទទឹម ឬ ទឹកផ្លែទទឹមស្រស់ជាប្រចាំ ដើម្បីទប់ស្កាត់បញ្ហាស្ទះសរសៃឈាម។ ២. ត្រី ក្រៅពីផ្ដល់អោយរាងកាយនូវបរិមាណប្រូតេអ៊ីនចាំបាច់ហើយនោះ ត្រីក៏ជួយកាត់បន្ថយហានិភ័យនៃជំងឺបេះដូងផងដែរ។ ដូច្នេះអាចនិយាយបានថាត្រី គឺជាប្រភពប្រូតេអ៊ីនដ៏ប្រសើរបំផុតសម្រាប់បេះដូង។លើសពីនេះទៅទៀត ត្រីក៏មានផ្ទុកសម្បូរទៅដោយអាស៊ីតខ្លាញ់អូមេហ្គា ៣ ដែលល្អសម្រាប់សុខភាពសរសៃឈាមបេះដូង ខួរក្បាល អារម្មណ៍ និងសន្លាក់គួរឲ្យកត់សម្គាល់។ ដើម្បីទទួលបានអត្ថប្រយោជន៍កាន់តែប្រសើរ ចូរជ្រើសរើសទទួលទានត្រីសម្បូរខ្លាញ់។ ៣. សាច់មាន់ ក្រៅពីប្រូតេអ៊ីនហើយនោះ សាច់មានក៏ជាប្រភពដ៏ប្រសើរនៃជាតិម៉ាញ៉េស្យូមដែលចាំបាច់សម្រាប់សុខភាពបេះដូងផងដែរ។ ទោះជាយ៉ាងណា ចូរជ្រើសរើសសាច់ទ្រូងមកទទួលទានក៏ព្រោះផ្នែកនេះមានផ្ទុកប្រូតេអ៊ីនខ្ពស់ ប៉ុន្តែជាតិខ្លាញ់មិនល្អនិងកូឡេស្តេរ៉ូលទាប។ ៤. ប៉េងប៉ោះ ជាប្រភពដ៏ល្អបំផុតមួយនៃសារធាតុ lycopene ដែលមិនត្រឹមតែប្រយុទ្ធប្រឆាំងទប់ស្កាត់ជំងឺមហារីកប៉ុណ្ណោះទេ ប៉ុន្តែក៏ជួយលើកកម្ពស់សុខភាពបេះដូងគួរឲ្យកត់សម្គាល់។ លើសពីនេះទៅទៀត ប៉េងបោះក៏មានផ្ទុកបរិមាណជាតិសរសៃខ្ពស់ ប៉ូតាស្យូម niacin folate និងវីតាមីន B6 ដែលជួយកាត់បន្ថយហានិភ័យនៃជំងឺបេះដូង និងរក្សាសុខភាពបេះដូងប្រសើររឹងមាំផងដែរ។ ៥. គ្រាប់ធញ្ញជាតិ ក៏ដូចទៅនឹងត្រីសម្បូរខ្លាញ់ដែរ គ្រាប់ធញ្ញជាតិនិងគ្រាប់ពូជក៏ជាប្រភពដ៏ល្អបំផុតនៃអាស៊ីតខ្លាញ់អូមេហ្គា ៣ និងប្រូតេអ៊ីនដែលប្រសើរចំពោះសុខភាពបេះដូងដែរ។ ដូច្នេះកុំភ្លេចរួមបញ្ចូលគ្រាប់ធញ្ញជាតិក្នុងរបបអាហារប្រចាំថ្ងៃរបស់អ្នកដើម្បីចៀសផុតពីហានិភ័យនៃជំងឺបេះដូង។ទោះជាយ៉ាងណាកុំទទួលទានលើសពីមួយក្ដាប់ដៃពេញក្នុងមួយថ្ងៃ។ ៦. ឪឡឹក ជាប្រភពដ៏ប្រសើរនៃសារធាតុ lycopene ដែលជួយកាត់បន្ថយហានិភ័យនៃជំងឺបេះដូងដោយបញ្ចុះកម្រិតកូឡេស្តេរ៉ូលមិនល្អ។ ៧. ផ្លែបឺរ ផ្លែឈើនេះមានផ្ទុកសម្បូរទៅដោយខ្លាញ់ល្អ (monounsaturated fats) និងជាប្រភពដ៏ប្រសើរនៃជាតិប៉ូតាស្យូមដែលជួយគ្រប់គ្រងសម្ពាធឈាម។ លើសពីនេះទៅទៀតផ្លែបឺរ ក៏ជាប្រភពនៃវីតាមីន C សារធាតុ carotenoids និងជាតិសរសៃផងដែរ។ carotenoids ជួយកាត់បន្ថយហានិភ័យនៃការស្លាប់ដោយសារជំងឺសរសៃឈាមបេះដូង។ ខណៈដែលជាតិសរសៃជួយដល់រាងកាយក្នុងការស្រូបយកនូវសារធាតុប្រឆាំងអុកស៊ីតកម្មចាំបាច់។ ៨. ប្រេងអូលីវសុទ្ធ ប្រេងអូលីវជាប្រភពដ៏ប្រសើរនៃជាតិខ្លាញ់ល្អ (monounsaturated fats) ដែលជួយកាត់បន្ថយទាំងកម្រិតជាតិស្ករក្នុងឈាម និងកូឡេស្តេរ៉ូលមិនល្អ។ ៩. បន្លែបៃតង បន្លែបៃតងមានផ្ទុកសម្បូរទៅដោយជាតិដែក វីតាមីន C វីតាមីន A និងជាតិម៉ាញ៉េស្យូមដែលមិនត្រឹមតែល្អសម្រាប់សុខភាពបេះដូងប៉ុណ្ណោះទេ ប៉ុន្តែចំពោះរាងកាយទាំងមូលតែម្ដង៕ ត្រួតពិនិត្យដោយ www.health.com.kh	បេះដូងជាសរីរាង្គដ៏សំខាន់មួយក្នុងរាងកាយដែលត្រូវការការមើលថែនិងយកចិត្តទុកដាក់ជាពិសេស ដើម្បីរក្សាបាននូវសុខភាពល្អធ្វើឱ្យអ្នកមានអាយុវែង ឬរស់បានយូរ។ ហើយក្រៅពីកត្តាហ្សែន របៀបរបបក្នុងការរស់នៅ និងការធ្វើលំហាត់ប្រាណជាប្រចាំនោះរបបអាហារក៏ដើរតួនាទីយ៉ាងសំខាន់ផងដែរដើម្បីរក្សាបាននូវសុខភាពបេះដូងល្អប្រសើរទប់ស្កាត់ជំងឺ។
អ៊ីរ៉ាក់ដែលជាម្ចាស់ជើងឯកអាស៊ីឆ្នាំ២០០៧ បានរកបានគ្រាប់បញ្ចូលទីដំបូងនៅនាទី២២ ហើយបន្ថែមគ្រាប់ទីពីរនៅនាទី៤១ ដែលសុទ្ធតែជាការតែតបញ្ចូលជាបន្តបន្ទាប់ពីសំណាក់ខ្សែបម្រើ Ibrahim Bayesh និងខ្សែប្រយុទ្ធ Mohanad Ali។ បន្ទាប់ពីរកបាន២គ្រាប់នៅតង់ទីមួយ អ៊ីរ៉ាក់រកបាន២គ្រាប់ទៀតនៅ៤៥នាទីបន្ទាប់ ដែលជាការស៊ុតពីចម្ងាយរបស់ខ្សែបម្រើកណ្តាល Amjad Attwan និងការតែតរបស់ខ្សែការពារ Ahmad Ibrahim ខណៈការប្រកួតដំណើរការក្នុងរង្វង់រយៈពេល១ម៉ោង។ «ខ្ញុំគិតថា កាយសម្បទារបស់ក្រុមកម្ពុជាតូចពិតមែន ប៉ុន្តែពួកគេលេងបានយ៉ាងល្អនៅក្នុងការប្រកួតនេះ»។ នេះជាការអះអាងរបស់គ្រូបង្វឹកអ៊ីរ៉ាក់លោក Srečko Katanec នាសន្នីសិទសារព័ត៌មានក្រោយបញ្ចប់ការប្រកួត ដោយបញ្ជាក់បន្ថែមពីយុទ្ធសាស្ត្រលេងបាល់ខ្ពស់ និងការកាត់បាល់ចូលក្នុងប្រអប់១១ម៉ែត្រ។ គ្រូបង្វឹកស្លូវេនី ដើមកំណើតយូហ្គោស្លាវី រូបនេះ ពិតជាចង់បានគ្រាប់បាល់បញ្ចូលទីច្រើនជាងនេះ បន្ទាប់ពីលោកបានមើលឃើញកម្ពុជារងបរាជ័យ ១៤-០ នៅទឹកដីអ៊ីរ៉ង់ ដែលជាគូប្រជែងនាំមុខរបស់ខ្លួននៅក្នុងពូល C។ ប៉ុន្តែវាមិនមានភាពងាយស្រួលនោះឡើយ ប្រសិនបើលោកមិនប្រើយុទ្ធសាស្ត្រតាមសភាពការណ៍ទេនោះ។ លោក Katanec អតីតខ្សែការពារជម្រើសជាតិយូហ្គោស្លាវី បន្ទាប់មកស្លូវេនី ហើយក៏ជាអតីតគ្រូបង្វឹកជម្រើសជាតិស្លូវេនី ម៉ាសេដ្វាន និងអាមីរ៉ាតអារ៉ាប់រួម ផងដែរនោះ កំពុងនាំអ៊ីរ៉ាក់ឈរលេខ១បណ្តោះអាសន្ននៅក្នុងពូល C ដោយមាន៧ពិន្ទុពីការប្រកួត៣លើក ស្មើបារ៉ែន តែលើសចំនួនគ្រាប់បាល់ស៊ុតបញ្ចូលទី។ អ៊ីរ៉ង់ខកឱកាសឡើងឈរកំពូលតារាងបណ្តោះអាសន្ន ក្រោយចាញ់ម្ចាស់ផ្ទះបារ៉ែន ១-០ ដោយរក្សានៅ៦ពិន្ទុពីការប្រកួត៣លើក។ ហុងកុងមិនមានសកម្មភាពប្រកួតឡើងកាលពីល្ងាចថ្ងៃអង្គារ ដោយមាន១ពិន្ទុ ពីជំនួប៣លើក ស្មើកម្ពុជា ដែលបានប្រកួតរហូតដល់ទៅ៤លើកនៅក្នុងពូល៕	អ៊ីរ៉ាក់គួរមានគ្រាប់បាល់បញ្ចូលទីច្រើនជាង៤គ្រាប់។ នេះបើតាមការវាយតម្លៃរបស់លោក Srečko Katanec គ្រូបង្វឹកក្រុមជម្រើសជាតិអ៊ីរ៉ាក់ បន្ទាប់ពីក្រុមរបស់លោកទទួលបានជ័យជម្នះ ៤-០ លើម្ចាស់ផ្ទះកម្ពុជា ក្នុងការប្រកួតពូល C នៃវគ្គជម្រុះជុំទី២ ពានរង្វាន់ FIFA World Cup 2022 កាលពីល្ងាចថ្ងៃអង្គារ ទី១៥ ខែតុលា នៅពហុកីឡដ្ឋានជាតិអូឡាំពិក។
Guangzhou Yuetai Group, a well-known Chinese real estate developer, is proposing to develop a 9.25 hectares of land stretching from the Night Market to Chroy Changvar Bridge. The Harbour Bay development proposal would see the construction of 24 high-rise buildings along the banks of the Tonle Sap. Last March, the Cambodian government opened that stretch, half of which is managed by the State-run Phnom Penh Autonomous Port (PPAP), to investment by reclassifying it from state-public to state-private. The move is believed to be in preparation for the Yuetai project, though the Government has yet to confirm this. Estimates put the value of that prime lot from USD $330 million to USD $550 million. Earlier, Royal Group, a local conglomerate, also proposed to build on the site of the historic Cambodiana Hotel, a 600-meter skyscraper, which if completed, will be the tallest in Southeast Asia. TBR Twin Tower World Trade Centre, a USD $5 billion joint venture between Thai Boon Roong, a local firm, and Chinese contractor Sun Kian Ip Group, is also slated to rise nearby. The 500-metre tall, 133-storey twin towers will be built in Daun Penh District, on a 5-hectare lot formerly occupied by Dreamland Amusement Park. Further to the south and facing the Tonle Bassac, one of the distributaries of Tonle Sap, a major entertainment complex will soon open. WB Arena, a USD $10 million project of WorldBridge Group intended to fill the entertainment gap in Phnom Penh, is scheduled for completion before the end of this year. Possible property sector impact Paul Ellender, Property Consultant at Freer Enterprises, said new development plans for Riverside will impact properties not only within but also outside the area. I am not opposed to this development as much of the surrounding area is under-developed and there are few examples of quality architecture worth retaining. Nonetheless, this development will impact on Phnom Penhs Riverside, BKK and other surrounding areas in a number of ways, he emphasized. Talking of Yuetai, Mr Ellender said the projects impact will depend on the quality of design and construction. Assuming, the project is of a high quality (in terms of design, social impacts, environmental, urban infrastructure, price and offers a diversity of uses), this will be a great development that will impact favourably on the surrounding areas and gentrify Phnom Penhs centre even more, he stressed. Mr Ellender said problems will likely arise if the project is of poor design and will not consider factors such as traffic flow to and through the area, as well as parking; open spaces for recreation and relaxation; public security and safety; local employment opportunities; quality (locally procured) materials and architectural design; and maintaining the few quality, heritage buildings in the vicinity. Then this project will sparkle for a while, possibly remain partially occupied for extended periods and ultimately fail as a shiny ghetto, he said. According to him, the impacts of this will be felt in nearby areas and social impacts such as increased crime may be the result. I would encourage the designers, developers and planners to think carefully about this project as, if done well, it will be a wonderful addition to this amazing city, he concluded. Charles Villar, a property expert with stints in some of the top real estate firms in Cambodia, said more development in the Riverside area would mean more expensive land, but cheaper property rentals. First question would be, who will occupy these units? With this development, there would definitely be more choices for local and international buyers most especially in the Riverside area. There will be a significant increase in land market price for the area because of property development but lease/rental fees would decrease because of the oversupply of units, he stressed. The Riverside and surrounding areas have some of the most expensive real properties in Phnom Penh, with land selling between USD $1,000 and USD $6,000 per square meter. More condo, apartment, and other housing projects will mean more supply to a city already awash in such properties. Oversupply often results in cheaper sales price and rentals. Some sectors, however, are predicting that land prices in Phnom Penh will dip by 2 to 5 percent this year because of economic and political factors, foremost of which is the upcoming national election on July 29. Mr Villar said Cambodia stands to benefit a lot from such development, in terms of jobs, investments and revenues. If you have such a large scale construction project, this would create more jobs for Cambodians. Cambodia implements a very investor-friendly environment for foreign businesses. Having these mixed development type of properties would most probably attract them to see what Cambodia has to offer in terms of property, Mr Villar said. Mr Villar said he believes benefits will trickle down to the masses. The more investment/investors that come in the market, taxes would be paid to the government. These may be used for government initiatives to improve infrastructures and provide more livelihood programs for Cambodians, he pointed out. (ទទួលបានសិទ្ធិផ្សព្វផ្សាយពី https://www.realestate.com.kh/km/news/Phnom-Penh-s-Riverside-More-development-on-the-horizon/)	Phnom Penhs popular Riverside area, a tourism and business hub, will see more development in the coming months, with a number of massive construction projects about to commence, on the drawing board, or in the pipeline.
ក្នុងជំនួបនោះដែរ សម្ដេច បានប្រាប់ទៅក្រុមហ៊ុន THACO ពីកិច្ចស្វាគមន៍ និងការយកចិត្តទុកដាក់ចំពោះការបណ្តាក់ទុនវិនិយោគរបស់ពួកគេក្នុងវិស័យកសិកម្មនៅកម្ពុជា។ ចំណែកឯ ក្រុមហ៊ុន THACO វិញ ក៏លើកឡើងពីគម្រោងនៃសកម្មភាពអាជីវកម្មរបស់ខ្លួននៅកម្ពុជា ជាពិសេស ការដុះដំណាំហូបផ្លែ, ដំណាំឧស្សាហកម្ម, រោងចក្រកែច្នៃ និងការចិញ្ចឹមសត្វ ព្រមជាមួយនឹងទិសដៅក្នុងការពង្រីកការវិនិយោគបន្ថែមទៀត ដើម្បីរួមចំណែកក្នុងការជំរុញកំណើនសេដ្ឋកិច្ច និងការបង្កើតការងារដល់ពលរដ្ឋកម្ពុជា។ ជាមួយគ្នានេះ សម្តេចក៏បានរំឭកអំពីវិធានការមុតស្រួចមួយចំនួន ពាក់ព័ន្ធនឹងកិច្ចសម្រួលពាណិជ្ជកម្ម និងវិនិយោគ ដែលបានដាក់ចេញនៅក្នុងវេទិការាជរដ្ឋាភិបាល-ផ្នែកឯកជន លើកទី១៩ កាលពីថ្ងៃទី១៣ ខែវិច្ឆិកា កន្លងទៅ ដើម្បីដោះស្រាយបញ្ហាប្រឈមដែលវិស័យឯកជនកំពុងជួបប្រទះ នៅក្នុងការធ្វើធុរកិច្ច ដោយសំដៅធ្វើយ៉ាងណាទាក់ទាញ និងជំរុញការវិនិយោគបន្ថែមទៀត ទាំងប្រភពក្នុងស្រុក និងមកពីបរទេស ៕	ភ្នំពេញ៖ រដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា កំពុងដាក់ចេញទិសដៅប្រែក្លាយរបរកសិកម្មលក្ខណៈគ្រួសារ ទៅជាយុទ្ធសាស្រ្តនៃការនាំចេញ ដែលមានតម្លៃបន្ថែមខ្ពស់។ នេះជាការអះអាងរបស់ សម្ដេច ហ៊ុន ម៉ាណែត នាយករដ្ឋមន្រ្តីកម្ពុជា ក្នុងជំនួបជាមួយ លោក ជិន បា សឿង (Tran Ba Duong) ប្រធានក្រុមប្រឹក្សាភិបាលក្រុមហ៊ុន TRUONG HAI GROUP CORPORATION (THACO) នាដំណើរទស្សនកិច្ចរយៈពេល២ថ្ងៃ ចាប់ពីថ្ងៃទី១១ ដល់ថ្ងៃទី១២ ធ្នូ នៅវៀតណាម។
តាមរយៈបណ្តាញសង្គមហ្វេសប៊ុក និង Twitter តំណាងទូតបរទេសមួយចំនួននៅកម្ពុជា បានបង្ហាញពីអារម្មណ៍សោកស្តាយរបស់ខ្លួនចំពោះការបាត់បង់ «ទេពនាដវដ្តីឯក» សម្តេច ព្រះរាជបុត្រី ព្រះរៀម នរោត្តម បុប្ផាទេវី។ លោកស្រីឯកអគ្គរាជទូតអូស្ត្រាលី Angela Corcoran៖ «ការរួមចំណែករបស់សម្តេចរាជបុត្រី ព្រះរៀម ក្នុងវិស័យសិល្បៈ និងវប្បធម៌ខ្មែរ នឹងត្រូវបានចងចាំជារៀងដរាប»។ The Australian Embassy sends sincere condolences to Her Royal Highness Samdech Preah Ream Norodom Bopha Devis family and friends. Her Royal Highnesss contributions to Cambodian art and culture will always be remembered. https://t.co/dcL4l7VZnb Angela Corcoran (@AusEmbPP) November 19, 2019 លោកឯកអគ្គរដ្ឋទូតអាមេរិក W. Patrick Murphy៖ «កិច្ចការរបស់ព្រះអង្គក្នុងការស្រោចស្រង់របាំព្រះរាជទ្រព្យឲ្យឡើងវិញ បានជួយនាំឲ្យសិល្បៈប្រពៃណីដ៏ស្រស់ស្អាតរបស់កម្ពុជា មានវត្តមាននៅលើពិភពលោក»។ Saddened to hear of the passing of Princess Buppha Devi. Her work reviving Khmer Classical Dance helped bring the beautiful traditional arts of #Cambodia to the world. @USEmbPhnomPenh sends our sincere condolences to the Royal family and all Cambodians. pic.twitter.com/3wNjiFrU0p Ambassador W. Patrick Murphy (@USAmbCambodia) November 19, 2019 ស្ថានទូតបារាំងប្រចាំកម្ពុជា៖ «សម្ដេចរាជបុត្រី ព្រះរៀម នរោត្តម បុប្ផាទេវី ជាដួងព្រលឹងនៃរបាំព្រះរាជទ្រព្យកម្ពុជា។ ជាមិត្តដ៏ជិតស្និទ្ធរបស់ប្រទេសបារាំង សម្ដេចព្រះរៀម នរោត្តម បុប្ផាទេវី ទទួលបានគ្រឿងឥស្សរិយយសសិល្ប: និងអក្សរសាស្ត្រ ថ្នាក់ធិបឌិន្ទ ពីប្រទេសបារាំង»។ ឯកអគ្គរាជទូតជប៉ុនប្រចាំកម្ពុជា៖ «ព្រះអង្គបានដឹកនាំ Sacred Dancers of Angkor យាងទៅកាន់ប្រទេសជប៉ុន ដើម្បីបង្ហាញពីរបាំប្រពៃណីដ៏ល្អឥតខ្ចោះរបស់ព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជាទៅកាន់អ្នកចូលរួមទស្សនាទាំងអស់កាលពីឆ្នាំ២០១៦។ ព្រះរាជវត្តមានដ៏ខ្ពង់ខ្ពស់របស់ទ្រង់ក្នុងកម្មវិធីវប្បធម៌ផ្សេងៗរបស់ស្ថានទូតជប៉ុនរៀបចំ ពិតជាផ្តល់នូវកម្លាំងចិត្តយ៉ាងមោះមុតសម្រាប់ក្រុមការងារយើងខ្ញុំ»៕	បណ្តាទូតបរទេសមួយចំនួននៅកម្ពុជា បានចូលរួមរំលែកទុក្ខពលរដ្ឋកម្ពុជាដែលបានបាត់បង់វីរនារីនៃរបាំព្រះរាជទ្រព្យ គឺសម្តេច ព្រះរាជបុត្រី ព្រះរៀម នរោត្តម បុប្ផាទេវី ក្នុងព្រះជន្មាយុ៧៧ព្រះវស្សា កាលពីថ្ងៃទី១៨ ខែវិច្ឆិកា ឆ្នាំ២០១៩។ សម្តេចព្រះរាជបុត្រី ព្រះរៀម នរោត្តម បុប្ផាទេវី ឧត្តមក្រុមប្រឹក្សាព្រះមហាក្សត្រ សមាជិកាក្រុមប្រឹក្សាធម្មនុញ្ញា និងជាអតីតរដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងវប្បធម៌ និងវិចិត្រសិល្បៈ ត្រូវបានចាត់ទុកជាព្រះនិមិត្តរូបនៃសិល្បៈវប្បធម៌ជាតិ។
លោក បេន ដេវីស (Ben Devis) ជាអ្នកអភិរក្សធនធានព្រៃឈើ និងសត្វព្រៃ នៅទីនោះ បានកែច្នៃតំបន់មួយផ្នែកនៅក្នុងដែនជម្រកសត្វព្រៃភ្នំត្នោត-ភ្នំពកនេះ ទៅជាតំបន់អេកូទេសចរណ៍ បែបផ្សងព្រេង ឈ្មោះថា BeTreed។ អ្វីដែលប្លែក និងគួរឲ្យទាក់ទាញនេះ មានផ្ទះស្នាក់នៅលើដើមឈើខ្សែរ៉តសម្រាប់ជិះឆ្លងកាត់ព្រៃ, កន្លែងហែលទឹក និងសត្វព្រៃជាង១៨០ប្រភេទ និងផ្លូវដើរគយគន់សម្រស់ព្រៃភ្នំ។ ព័ត៌មានលម្អិតសូមចូលទៅកាន់ www.thmeythmey25.com ទិដ្ឋភាពព្រៃឈើធម្មជាតិនៅលើភ្នំ ផ្ទះស្នាក់បរិវេណខាងក្នុង រូបភាពខ្សែរ៉តសម្រាប់ឆ្លងកាត់ព្រៃ	ដែនជម្រកសត្វព្រៃភ្នំត្នោត-ភ្នំពក មានផ្ទៃដីចំនួន ៤២.០៩៧ហិកតា ស្ថិតក្នុងភូមិសាស្ត្រស្រុកសង្គមថ្មី និងស្រុកគូលែន ខេត្តព្រះវិហារ និងស្រុកជីក្រែង ខេត្តសៀមរាប។ ក្រៅពីជីវចម្រុះ និងធនធានធម្មជាតិដែលមានស្រាប់ ដូចជាភ្នំ,ព្រៃឈើ,ស្ទឹងបឹងបួ និងសត្វព្រៃនោះ BeTreed តំបន់អេកូទេសចរណ៍ដែលស្ថិតក្នុងដែនជម្រកសត្វព្រៃភ្នំត្នោត-ភ្នំពកនេះ ក៏បានក្លាយជាទីទាំងទេសចរណ៍ដ៏ទាក់ទាញដែរ។
ក្នុងឱកាសជួបសម្ដែងការគួរសមនេះ លោក ស៊ី ជីនភីង បានលើកយកទំនាក់ទំនងរវាងប្រទេសទាំងពីរ មកនិយាយថា ទំនាក់ទំនងកម្ពុជា-ចិន មានភាពស្និទ្ធស្នាលពិសេស ដែលមានចរិកលក្ខណៈ បង្ហាញពីមនោសញ្ចេតនាប្រវត្តិសាស្ត្រស៊ីជម្រៅ។ នេះបើតាមការចុះផ្សាយរបស់ការិយាល័យព័ត៌មាន នៃក្រុមប្រឹក្សារដ្ឋចិន។ ត្រង់ចំណុចនេះលោក ស៊ី ជីនភីង បានរំឭកពីការបង្កើតទំនាក់ទំនងការទូតរយៈពេល៦០ឆ្នាំមក ដោយស្នាព្រះហស្ថអតីតព្រះមហាក្សត្រ នរោត្តម សីហនុ និងប្រមុខដឹកនាំចិន ជំនាន់មុន ដែលកំពុងមានការរីកលូតលាស់ និងរស់រវើកជាបន្តបន្ទាប់។ អមជាមួយការសរសើរ លោក ស៊ី ជីនភីង បាននិយាយថា ព្រះមហាក្សត្រនរោត្តម សីហមុនី និងសម្ដេចម៉ែ បានចូលរួមយ៉ាងសំខាន់ក្នុងទំនាក់ទំនងទ្វេរភាគី។ លោក ស៊ី ជីនភីង បន្ថែមថា ចិនផ្ដល់តម្លៃលើមិត្តភាពពិសេសជាមួយក្រុមគ្រួសារខ្សែរាជវង្សកម្ពុជា។ «ចាប់តាំងពីឆ្នាំ២០១៦ ដល់បច្ចុប្បន្ននេះ ខ្ញុំបានជួបជាមួយសម្ដេចព្រះនរោត្តម សីហមុនី និងសម្ដេចម៉ែ ជារៀងរាល់ឆ្នាំ ដែលដូចជាការជួបជុំរវាងសមាជិកគ្រួសារមួយ។ហើយខ្ញុំនិងសម្ដេចព្រះនរោត្តម សីហមុនី បានឈានដល់ការព្រមព្រៀងសំខាន់មួយ ស្តីពីការទទួលបានកេរ្តិ៍ដំណែល(ទំនាក់ទំនង) និងការបន្តឆ្ពោះទៅជាមិត្តភាពប្រពៃណី ដែលនាំមកនូវទំនាក់ទំនងល្អបំផុត ដែលមិនធ្លាប់មានក្នុងប្រវត្តិសាស្ត្រ»។ នេះជាការលើកឡើងរបស់លោកប្រធានាធិបតីចិន ដែលបានបន្ថែមថា លោកតែងតែអំពាវនាវជារឿយ ឲ្យមន្ត្រីជាន់ខ្ពស់គ្រប់លំដាប់ថ្នាក់នៃប្រទេសកម្ពុជា ព្រមទាំងប្រជាជនផងដែរ ឲ្យមានកិច្ចសហប្រតិបត្តិការរួមគ្នា ប្រៀបដូចជាសាច់ញាតិ។ ព្រះមហាក្សត្រ សម្ដេច នរោត្តម សីហមុនី មានព្រះរាជបន្ទូលថា ព្រះអង្គក៏មានអារម្មណ៍ដូចជាការជួបជុំសមាជិកក្រុមគ្រួសារផងដែរ នៅពេលដែលបានឃើញប្រធានាធិបតីចិនលោក ស៊ី ជីនភីង និងភរិយា។ ព្រះមហាក្សត្រកម្ពុជា មានព្រះរាជបន្ទូលដូច្នេះថា៖«ប្រជាជនកម្ពុជាគឺពិតជាដឹងគុណចំពោះក្រុមហ៊ុនចិន និងការផ្ដល់ជំនួយដ៏រឹងមាំ ហើយយូរអង្វែងរបស់ចិន ព្រមទាំងការយកចិត្តទុកដាក់ខ្ពស់របស់ប្រធានាធិបតីចិន ស៊ី ជីនភីង ចំពោះការអភិវឌ្ឍទំនាក់ទំនងរវាងកម្ពុជា-ចិន»។ បើតាមលោក ស៊ី ជីនពីង ចិនយកចិត្តទុកដាក់ខ្លាំងចំពោះទំនាក់ទំនងរបស់ខ្លួន ជាមួយកម្ពុជា ហើយនឹងបន្តធ្វើការជាមួយភាគីកម្ពុជា ដើម្បីបន្តឆ្ពោះទៅជាមិត្តភាពប្រវត្តិសាស្ត្រ និងដំណើបន្តលើកិច្ចសហប្រតិបត្តិការភាពជាដៃគូគ្រប់ជ្រុងជ្រោយ៕	ប្រធានាធិបតីចិនលោក ស៊ី ជីនភីង និងភរិយាលោកស្រី ផេង លីយ័ន បានចូលគាល់ព្រះមហាក្សត្រសម្ដេចនរោត្តម សីហមុនី និងសម្ដេចម៉ែ កាលពីថ្ងៃទី១៩ កញ្ញា នាទីក្រុងប៉េកាំង ប្រទេសចិន នៅក្នុងឱកាសពិធី Mid-Autumn Festival របស់ចិន។
លោក ប្រាក់ សុខុន លើកឡើងថា គម្រោងនៃការផ្តល់បុគ្គលិកសុខាភិបាលជូនមីយ៉ាន់ម៉ា គឺជាកាយវិការសប្បុរសរបស់សម្តេចនាយករដ្ឋមន្រ្តី ហ៊ុន សែន។ លោក បន្តថា ក្នុងដំណើរទស្សនកិច្ចទៅកាន់មីយ៉ាន់ម៉ាជាលើកទី២របស់លោកក្នុងឋានៈជាបេសកជនពិសេសរបស់ប្រធានអាស៊ាន លោក បានពិភាក្សាជាមួយភាគីមីយ៉ាន់ម៉ា អំពីបំណងរបស់កម្ពុជា ដែលចង់ផ្តល់បុគ្គលិកសុខាភិបាល។ លោក បន្ថែមថា រដ្ឋមន្រ្តីក្រសួងសុខាភិបាលមីយ៉ាន់ម៉ា បានបង្ហាញស្វាគមន៍យ៉ាងកក់ក្តៅជាទីបំផុត ចំពោះកម្ពុជា ដែលមានបំណងចង់ផ្តល់បុគ្គលិកសុខាភិបាលជូនមីយ៉ាន់ម៉ា។ ប្រមុខការទូតកម្ពុជា មានប្រសាសន៍ដូច្នេះថា៖«គាត់អរណាស់ និយាយឲ្យត្រង់ទៅគាត់អរ។ គាត់ថា បើបានទៅកាន់តែឆាប់ កាន់តែល្អ»។ ថ្វីដ្បិតមិនទាន់អាចជម្រាបឲ្យជាក់លាក់ថា កម្ពុជា នឹងបញ្ជូនបុគ្គលិកសុខាភិបាលទៅមីយ៉ាន់ម៉ានៅពេលណា តែលោក ប្រាក់ សុខុន រំពឹងថា នឹងអាចធ្វើកិច្ចការនេះបានក្នុងពេលឆាប់ៗនេះ។ លោក ថ្លែងទៀតថា កម្ពុជា និងមីយ៉ាន់ម៉ា ត្រូវការពិភាក្សាគ្នាលម្អិតអំពីរឿងនេះ ដូចជា ការធ្វើដំណើរបស់បុគ្គលិកសុខាភិបាលកម្ពុជា ទៅកាន់មីយ៉ាន់ម៉ា កន្លែងស្នាក់នៅរបស់ពួកគេ និងកន្លែងដែលពួកគេ ត្រូវទៅចាក់វ៉ាសាំងជូនប្រជាជនមីយ៉ាន់ម៉ា ជាដើម។ សម្រាប់កម្ពុជា វ៉ាក់សាំងបង្ការជំងឺកូវីដ-១៩ ក៏ប្រៀបដូចជាជំនួយមនុស្សធម៌ដែរ ដែលជាតម្រូវការចាំបាច់របស់ប្រជាជនមីយ៉ាន់ម៉ា។ នេះជាប្រសាសន៍របស់លោក ប្រាក់ សុខុន ដដែល។ គួរផ្តោតអារម្មណ៍ថា គោលបំណងចម្បងរបស់កម្ពុជាក្នុងការជួយមីយ៉ាន់ម៉ា គឺការបញ្ចប់ហិង្សា ការផ្តល់ជំនួយមនុស្សធម៌ដល់ប្រជាជន និងការទាញមីយ៉ាន់ម៉ាឲ្យវិលមករកប្រក្រតីភាពឡើងវិញ។ ការជួយរកដំណោះស្រាយឲ្យមីយ៉ាន់ម៉ា គឺជាបន្ទុកដ៏ធំ១សម្រាប់កម្ពុជា ក្នុងឋានៈជាប្រធានអាស៊ានឆ្នាំ២០២២។ ក្នុងឋានៈជាបេសកជនពិសេសរបស់ប្រធានអាស៊ាន លោក ប្រាក់ សុខុន បានទៅបំពេញទស្សនកិច្ចលើកទី២នៅមីយ៉ាន់ម៉ា ចាប់ពីថ្ងៃទី៣០ ខែមិថុនា ដល់ថ្ងៃទី៥ ខែកក្កដា ឆ្នាំ២០២២។ ក្នុងដំណើរទស្សនកិច្ចលើកទី២នេះ លោក មិនមែនជួបតែជាមួយថ្នាក់ដឹកនាំនៃរបបយោធាមីយ៉ាន់ម៉ាឡើយ ដោយលោក ក៏បានចូលរួមកិច្ចប្រជុំថ្នាក់រដ្ឋមន្ត្រីការបរទេសនៃកិច្ចសហប្រតិបត្តិការឡានឆាង-មេគង្គលើកទី៧ផងដែរ។ លោក បានធ្វើទស្សនកិច្ចលើកទី១នៅមីយ៉ាន់ម៉ា ក្នុងអំឡុងខែមីនា ឆ្នាំ២០២២៕	រដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា មានគម្រោងបញ្ជូនបុគ្គលិកសុខាភិបាល ទៅជួយចាក់វ៉ាក់សាំងបង្ការជំងឺកូវីដ-១៩ ជូនប្រជាជនមីយ៉ាន់ម៉ា។ លោក ប្រាក់ សុខុន ឧបនាយករដ្ឋមន្រ្តី-រដ្ឋមន្រ្តីក្រសួងការបរទេសកម្ពុជា បានប្រកាសព័ត៌មាននេះ ទៅកាន់បណ្តាមន្រ្តីទូតបរទេសប្រចាំកម្ពុជា និងអ្នកកាសែត នៅទីស្តីការក្រសួងការបរទេសកម្ពុជា កាលពីថ្ងៃទី៦ ខែកក្កដា ឆ្នាំ២០២២ ជុំវិញលទ្ធផលនៃដំណើរទស្សនកិច្ចលើកទី២របស់លោកទៅកាន់មីយ៉ាន់ម៉ា។
អត្ថបទទាក់ទង លោក ត្រាំ គ្រោងចេញបញ្ជាឲ្យកំណត់ការប្រើកម្លាំរបស់ប៉ូលិស មួយរយៈចុងក្រោយនេះ បញ្ហារវាងប៉ូលិសអាមេរិក និងជនជាតិអាមេរិកស្បែកខ្មៅ បានកើតឡើងជាបន្តបន្ទាប់។ ក្រោយការសង្កត់កលើ George Floyd ទើបតែកើតមាននៅខែមុន ក្នុងពេលថ្មីៗនេះ ប៉ូលិសអាមេរិក បានបាញ់សម្លាប់ជនជាតិអាមេរិកស្បែកខ្មៅមួយរូបទៀត។ បញ្ហានេះ រឹតតែធ្វើឲ្យបាតុករអាមេរិក កាន់តែមានកំហឹងខ្លាំងថែមទៀត។ ដើម្បីកាត់បន្ថយកំហឹងបាតុករ ការធ្វើកំណែទម្រង់លើស្ថាប័នប៉ូលិស គឺជាវិធីបន្សាបកម្ដៅ។ បើតាមការបញ្ជាក់របស់មន្ត្រីរដ្ឋបាលជាន់ខ្ពស់ ប្រធានាធិបតីអាមេរិក នឹងចុះហត្ថលេខលើបទបញ្ជាប្រតិបត្តិ ដើម្បីធ្វើកំណែទម្រង់ពីរបៀបធ្វើការរបស់ប៉ូលិស។ បទបញ្ជានេះ នឹងតម្រូវឲ្យស្ថាប័នប៉ូលិសអនុវត្តតាមស្តង់ដារ ក្នុងការប្រើប្រាស់កម្លាំង ការជ្រើសរើសប៉ូលិស ដែលមានប្រវត្តរូបល្អ ឬមានប្រវត្តរូបច្បាស់លាស់ និងការរួមបញ្ចូលពលករសង្គមចូលទៅក្នុងប្រព័ន្ធអនុវត្តច្បាប់ ដើម្បីឆ្លើយតបនឹងករណីមួយចំនួនជាដើម។ នេះបើតាមការចុះផ្សាយរបស់ទីភ្នាក់ងារព័ត៌មាន Reuters។ ថ្លែងប្រាប់អ្នកសារព័ត៌មានជាច្រើននាក់នាថ្ងៃទី១៥ ខែមិថុនា លោក ដូណាល់ ត្រាំ បានអះអាងថា៖ «យើងនឹងជជែកពីបញ្ហា(បាតុកម្ម) ដែលយើងបានមើល និងឃើញតាំងពីខែមុនមកម្លេះ ហើយយើងនឹងមានដំណោះស្រាយមួយចំនួន»។ ក្រៅពីបទបញ្ជាប្រតិបត្តិរបស់ប្រធានាធិបតីអាមេរិក សភាទាំងពីថ្នាក់របស់អាមេរិក ក៏កំពុងពិភាក្សាលើច្បាប់មួយ ដែលឆ្លើយតបនឹងកំណែទម្រង់ស្ថាប័នប៉ូលិស នៅក្នុងទឹកដីអាមេរិកផងដែរ។ សូមបញ្ជាក់ថា ក្នុងពិធីចុះហត្ថលេខាលើបទបញ្ជាប្រតិបត្តិនេះ មន្ត្រីអនុវត្តច្បាប់ និងក្រុមគ្រួសាររបស់ជនជាតិអាមេរិកស្បែកខ្មៅ ដែលរងគ្រោះដោយសារតែប៉ូលិសក្នុងពេលកន្លងមក ក៏ត្រូវបានគេរំពឹងថានឹងចូលរួមដែរ៕	ប្រធានាធិបតីអាមេរិក លោក ដូណាល់ ត្រាំ នៅថ្ងៃទី១៦ ខែមិថុនា នឹងចុះហត្ថលេខាលើបទបញ្ជាប្រតិបត្តិមួយ ដើម្បីកែលម្អពីរប្រៀបធ្វើការរបស់ប៉ូលិសអាមេរិកក្នុងលក្ខខណ្ឌមួយចំនួនដូចជា ការកែលម្អគុណភាពរបស់ប៉ូលិស ការហ្វឹកហាត់ និងសុខភាពផ្លូវចិត្តជាដើម។ នេះបើតាមការលើកឡើងរបស់មន្ត្រីជាន់ខ្ពស់អាមេរិក។
លោក Pedro Pablo Kuczynski អាយុ៧៩ឆ្នាំ បានបង្ខំចិត្តដាក់ពាក្យសុំលាលែងពីតំណែងប្រធានាធិបតី ដែលខ្លួនបានកាន់កាប់អស់រយៈពេលជិត២ឆ្នាំកន្លះ។ ការលាលែងនេះ បន្ទាប់លោកជាប់សង្ស័យក្នុងសំណុំរឿងពុករលួយ។ ប្រធានាធិបតីមុនៗ ក៏មានរឿងប្រហាក់ប្រហែលគ្នាផងដែរ។ ចាប់តាំងពីឆ្នាំ១៩៨៥មក ប៉េរូ មិនទាន់រកបានមេដឹកនាំល្អឡើយ ដោយប្រធានាធិបតីជាបន្តបន្ទាប់ ត្រូវបានចោទប្រកាន់ កាត់ទោស និងជាប់ពន្ធនាគារលើសំណុំរឿងពុករលួយ ឬក៏ឧក្រិដ្ឋកម្មប្រឆាំងមនុស្សជាតិជាដើម។ លោក Pedro Pablo Kuczynski ត្រូវបានរកឃើញថា ទទួលសំណូកពីក្រុមហ៊ុនសំណង់ប្រេស៊ីល Odebrecht ។ អ្នកស្រី Keiko Fujimori ដែលកូនស្រីរបស់អតីតប្រធានាធិបតី Alberto Fujimori ជាអ្នកដែលបានបើកកកាយសំណុំរឿងពុករលួយនេះ ដូចករណីឪពុករបស់ខ្លួនកន្លងមកផងដែរ។ លោក Martin Vizcarra អាយុ៥៥ឆ្នាំ ជាអនុប្រធានាធិបតី និងជាឯកអគ្គរដ្ឋទូតប្រចាំប្រទេសកាណាដា នឹងទទួលភារកិច្ចយ៉ាងធ្ងន់ធ្ងរក្នុងការបន្តដឹកនាំប្រទេសនៅតំបន់អាមេរិកឡាទីនមួយនេះ រហូតដល់ខែកក្កដា ឆ្នាំ២០២១ ៕	បន្ទាប់ពីការលាលែងពីតំណែងទាំងបង្ខំចិត្តរបស់លោក Pedro Pablo Kuczynski ដោយសារតែសំណុំរឿងពុករលួយ សភាប៉េរូ បានជ្រើសរើសលោកអនុប្រធានាធិបតី Martin Vizcarra ឲ្យកាន់កាប់រដ្ឋាភិបាលជាបន្តអាសន្ន។ តាមគម្រោងលោកត្រូវស្បថចូលកាន់តំណែងនាថ្ងៃសុក្រ ទី២៣ ខែមីនា នេះ។
២គ្រាប់របស់ Inter Milan ធ្វើបានដោយកីឡាករ Lautaro Martinez នាទី៣៥ បាល់ពិន័យ ១១ម៉ែត្រ និងកីឡាករ Alexis Sanchez នៅនាទី១២០+១ ជាគ្រាប់ជ័យជម្នះ។ ១គ្រាប់របស់ក្រុមសេះបង្កង់ដោយកីឡាករ Weston Mckennie នាទី២៥។ នេះជាពាន Supercoppa លើកទី៦សម្រាប់ Inter ។ Inter ឈរចំណាត់ថ្នាក់លេខ៣ដែលមានពាននេះច្រើនបន្ទាប់ពី AC Milan មាន៧ និង Juventus មាន៩។ ជាមួយជ័យជម្នះនេះ គ្រូបង្វឹក Inter Simone Inzaghi ចង់ឱ្យប្រធានក្លិបផ្ដល់រង្វាន់ឱ្យសមាជិកក្រុម។ «គាត់ (Steven Zhang) សប្បាយចិត្តខ្លាំង គាត់បាននាំក្រុមឱ្យរួបរួមគ្នានិងសាមគ្គីភាព។ កីឡាករទាំងអស់បានតបថា ពួកគេចង់បានរង្វាន់ ហើយខ្ញុំគិតថាប្រធានក្លិបនឹងផ្តល់វាជូនទៅពួកគេ។»លោក Inzaghi ប្រាប់ទៅកាន់កាសែត Mediaset បែបនេះក្រោយចប់ប្រកួត។ គ្រូបង្វឹកវ័យ៤៨ឆ្នាំក៏រំពឹងបន្តទៀតថា Inter នឹងបន្តប្រើទម្រង់លេងដ៏ល្អបែបនេះដើម្បី ពានរង្វាន់លីគកំពូលអ៊ីតាលីក្នុងរដូវកាលនេះ។ «នេះជាពេលវេលាដ៏ល្អ យើងក៏កំពុងស្ថិតនៅកំពូលតារាងស្រាប់ យើងត្រូវតែយកពាននោះមកឱ្យខានតែបាន។ ខ្ញុំសប្បាយចិត្តខ្លាំងនិងលទ្ធផលដែលទទួលបានពេលនេះ។» លោក Inzaghi បន្តប្រាប់ទៅទូរទស្សន៍ Inter TV បែបនេះ។ មិនតែប៉ុណ្ណោះលោក Inzaghi ក៏បានអរគុណចំពោះការស្រលាញ់គាំទ្ររបស់អ្នកគាំទ្រ Inter ជុំវិញពិភពលោកដែលតែងជួយដល់ក្លិប និងជួយក្លិបបន្តគម្រោងទៅមុខយ៉ាងជោគជ័យបែបនេះ៕	កីឡាករក្លិប Inter Milan ទាំងអស់ បានស្នើសុំរង្វាន់ពីប្រធានក្លិប Steven Zhang បន្ទាប់ប្រកួតឈ្នះ Juventus ក្នុងលទ្ធផល ២-១ យ៉ាងតឹងតែងហើយលើកពាន Supercoppa Italiana ថ្ងៃទី១៣ខែមករា។ នេះបើតាមគ្រូបង្វឹក Simone Inzaghi។
ភ្នំពេញ៖ ខេត្តកណ្តាល ត្រូវបានអាជ្ញាធរមីនប្រកាសជាខេត្តអស់មីនទី១០ នៅថ្ងៃទី១៣ ខែមីនា ឆ្នាំ២០២៣ ក្រោមមូលបទ «ផ្តល់ដីសុវត្ថិភាព បង្កើតស្នាមញញឹម» និងឆ្ពោះទៅរកកម្ពុជា គ្មានមីនឆ្នាំ២០២៥។ ដោយឡែក ការបោសសម្អាតគ្រាប់មីននេះ បានធ្វើឱ្យខេត្តកណ្តាល ក្លាយជាខេត្តគ្មានគ្រាប់មីន។ ខេត្តគ្មានគ្រាប់មីននេះ គឺសំដៅដល់ការជោគជ័យរបស់ CMAC ក្នុងការរំដោះខេត្តកណ្តាល ចេញពីការគំរាមកំហែង ពីគ្រាប់មីនប្រឆាំងមនុស្ស។ ថ្ងៃទី១៣ មីនា អាជ្ញាធរមីន និងរដ្ឋបាលខេត្តកណ្តាល បានរៀបចំពិធីអបអរសាទរប្រកាសខេត្តកណ្តាលអស់មីន ដែលមានការចូលរួមពីលោក អូន ព័ន្ធមុនីរ័ត្ន ឧបនាយករដ្ឋមន្រ្តី រដ្ឋមន្រ្តីក្រសួងសេដ្ឋកិច្ច និងហិរញ្ញវត្ថុ ។ លើសពីនេះ បញ្ហាមីន និងសំណល់ជាតិផ្ទុះពីសង្រ្គាមនៅកម្ពុជា ដែលជាកេរដំណែលបន្សល់ទុកពីសង្រ្គាមក្នុងតំបន់ និងជម្លោះផ្ទៃក្នុង បានបន្សល់ទុកគ្រាប់មីន និងយុទ្ធភ័ណ្ឌមិនទាន់ផ្ទុះ រាប់លានគ្រាប់នៅគ្រប់ទិសទី។ រូបភាពបានពីCMAC ជាមួយគ្នានេះ ខេត្តកណ្តាល បានបោសសម្អាត ដោយរកឃើញ និងកម្ទេចចោលគ្រាប់មីនប្រឆាំងមនុស្សចំនួន ២ ៨៧៣គ្រាប់, មីនប្រឆាំងរថក្រោះ ៤៩គ្រាប់ និងយុទ្ធភ័ណ្ឌមិនទាន់ផ្ទុះដទៃទៀត ៩៤ ២៨៩គ្រាប់។ ទោះបីខេត្តនេះ ប្រកាសអស់ការគំរាមកំហែងគ្រាប់មីនប្រឆាំងមនុស្សក៏ពិតមែន ប៉ុន្តែខេត្តណ្តាលនៅសល់ផ្ទៃដីសង្ស័យមានគ្រាប់បែកចង្កោម និងយុទ្ធភ័ណ្ឌមិនទាន់ផ្ទុះដទៃទៀត ប្រមាណជា ១៦គីឡូម៉ែត្រក្រឡា ស្មើនឹង ១៤៣ ចម្ការគ្រាប់ទៀត ស្ថិតនៅពាសពេញខេត្ត។ សូមបញ្ជាក់ថា គ្រាប់មីនដែលបានរកឃើញ និងកម្ទេចចោល ដោយអង្គភាពស៊ីម៉ាក់ ក្នុងទំហំផ្ទៃដីប្រមាណជិត ១០ គីឡូម៉ែត្រក្រឡា ក្នុងខេត្តកណ្តាល។ ជាមួយគ្នានេះ គ្រាប់មីនទាំងនេះ បានបង្កឱ្យមានជនរងគ្រោះចំនួន ៦៤០នាក់ ក្នុងនោះស្លាប់ ២៨២នាក់ផងដែរ៕	ដោយ៖ សែម ប្រាក់ដាវ
ក្រុមការងារមួយនឹងត្រូវបានបង្កើតឡើងដើម្បីដោះស្រាយបញ្ហាផ្សេងៗ ដែលមានចាប់ពីសិទ្ធិអ្នកនិពន្ធ រហូតដល់ព័ត៌មានបន្លំ នេះបើយោងទៅតាមសេចក្តីប្រកាសរួមចុងក្រោយរបស់បណ្តាប្រទេស G7 ដែលបានចុះផ្សាយអំឡុងពេលកិច្ចប្រជុំកំពូលនៅទីក្រុង Hiroshima ប្រទេសជប៉ុន។ បច្ចេកវិទ្យាបញ្ញាសិប្បនិម្មិតដែលចេះនិពន្ធ ដូចជា កម្មវិធី ChatGPT កម្មវិធីបង្កើតរូបភាពនិងចម្រៀងដោយប្រើប្រាស់បញ្ញាសិប្បនិម្មិត បានបង្កឲ្យមានការពេញចិត្ត ការប្រុងប្រយ័ត្ន និងជម្លោះផ្លូវច្បាប់ ស្របពេលអ្នកបង្កើតមាតិកាឌីជីថលបានចោទប្រកាន់បច្ចេកវិទ្យានេះថា បានយកទិន្នន័យឌីជីថលរបស់ពួកគេដោយមិនមានការអនុញ្ញាត។ រដ្ឋាភិបាលទូទាំងពិភពលោកកំពុងស្ថិតនៅក្រោមសម្ពាធឲ្យចាត់វិធានការជាបន្ទាន់ដើម្បីកាត់បន្ថយហានិភ័យផ្សេងៗ ដោយនាយកប្រតិបត្តិក្រុមហ៊ុន OpenAI ដែលបង្កើតកម្មវិធី ChatGPT បានប្រាប់ទៅសមាជិកសភាអាមេរិកកាលពីពាក់កណ្តាលខែឧសភាថា ការធ្វើនិយ័តកម្មលើបច្ចេកវិទ្យាបញ្ញាសិប្បនិម្មិតគឺជា រឿងសំខាន់។ សេចក្តីថ្លែងការណ៍រូមរបស់ក្រុមប្រទេស G7 បានលើកឡើងថា៖ «យើងទទួលស្គាល់តម្រូវការក្នុងការពិនិត្យពិច្ច័យលើឱកាសនិងបញ្ហាប្រឈមនៃបច្ចេកវិទ្យាបញ្ញាសិប្បនិម្មិតចេះនិពន្ធ ដែលកំពុងតែកាន់តែពេញនិយមនៅតាមបណ្តាប្រទេសនិងវិស័យផ្សេងៗ»។ សេចក្តីថ្លែងការណ៍បានបន្តថា៖ «យើងបានស្នើរដ្ឋមន្រ្តីពាក់ព័ន្ធឲ្យបង្កើតជាវេទិកា Hiroshima AI Process តាមរយៈក្រុមការងាររបស់ក្រុមប្រទេស G7 នៅក្នុងបែបផែនរួមបញ្ចូលដោយមិនរើសអើងមួយ... សម្រាប់ការពិភាក្សាស្តីពីបច្ចេកវិទ្យាបញ្ញាសិប្បនិម្មិតដែលចេះនិពន្ធនៅត្រឹមចុងឆ្នាំនេះ»។ «ការពិភាក្សាទាំងនេះរួមមានប្រធានបទដូចជា អភិបាលកិច្ច ការការពារកម្មសិទ្ធិបញ្ញារួមតាំងសិទ្ធិអ្នកនិពន្ធ ការលើកកម្ពស់តម្លាភាព ការឆ្លើយតបនឹងការបំពានលើព័ត៌មានពីបរទេសដូចជាព័ត៌មានបំភ្លៃពីការពិត និងការប្រើប្រាស់ដោយទទួលខុសត្រូវលើបច្ចេកវិទ្យាទាំងនេះ»។ ក្រុមការងារថ្មីរបស់ក្រុមប្រទេស G7 នេះ នឹងត្រូវបានរៀបចំឡើងដោយសហការជាមួយនឹងក្រុមប្រទេសសមាជិកអង្គការសម្រាប់សហប្រតិបត្តិការនិងអភិវឌ្ឍន៍ (OECD) និងគម្រោងផ្តួចផ្តើមភាពជាដៃគូជាសាកលលើបញ្ញាសិប្បនិម្មិត (GPAI)។ នេះបើយោងតាមសេចក្តីថ្លែងការណ៍។ កាលពីថ្ងៃអង្គារ ទី១៦ ខែឧសភា នាយកប្រតិបត្តិក្រុមហ៊ុន OpenAI លោក Sam Altman បានផ្តល់សក្ខីកម្មនៅមុខគណៈកម្មការព្រឹទ្ធសភាអាមរិក និងបានជំរុញឲ្យសភាដាក់ចេញនូវច្បាប់ថ្មីលើក្រុមហ៊ុនបច្ចេកវិទ្យាធំៗ។ លោក Sam Altman ទទួចថា នៅពេលខាងមុខ បញ្ញាសិប្បនិមិ្មតដែលចេះនិពន្ធ ឬ Generative AI បង្កើតឡើងដោយក្រុមហ៊ុនរបស់លោកនឹង «ផ្តល់ដំណោះស្រាយដល់បណ្តាបញ្ហាប្រឈមធំបង្អស់របស់មនុស្សជាតិដូចជា ការប្រែប្រួលអាកាសធាតុ និងការព្យាបាលជំងឺមហារីក»។ យ៉ាងណាក្តី លោកបានបន្តថា៖ «យើងគិតថា ការអន្តរាគមន៍ផ្នែកនិយ័តកម្មពីសំណាក់រដ្ឋាភិបាលនានានឹងមានសារៈសំខាន់នៅក្នុងការកាត់បន្ថយហានិភ័យបង្កឡើងដោយបណ្តាកម្មវិធីបញ្ញាសិប្បនិម្មិតដែលកាន់តែមានសមត្ថភាពខ្លាំងឡើង»។ សមាជិកសភាអឺរ៉ុបនាខែឧសភានេះ ក៏នឹងចាត់ចំណាត់ការដំបូងចំពោះនិយ័តកម្មលើកម្មវិធី ChatGPT និងប្រព័ន្ធបញ្ញាសិប្បនិម្មិតដទៃទៀតនៅទូទាំងសហភាពអឺរ៉ុប។ សេចក្តីលម្អិតទំាងស្រុងអំពីនិយ័តកម្មនឹងត្រូវដាក់ជូនសភាអឺរ៉ុបនាខែមិថុនា មុនពេលការចរចាជាមួយបណ្តាប្រទេសសមាជិកសហភាពអឺរ៉ុបដទៃទៀតលើច្បាប់ចុងក្រោយ។ ក្រុមប្រទេស G7 និយាយថា៖ «ស្របពេលការប្រែប្រួលបច្ចេកវិទ្យាឆាប់រហ័សកំពុងពង្រឹងសង្គមនិងសេដ្ឋកិច្ចនានា អភិបាលកិច្ចជាអន្តរជាតិលើបច្ចេកវិទ្យាឌីជីថលថ្មីមិនទាន់តាមទាន់ល្បឿនទំនើបកម្មនោះទេ»។ ក្រុមប្រទេសនេះនិយាយថា សម្រាប់បញ្ញាសិប្បនិម្មិតនិងបច្ចេកវិទ្យាកំពុងលេចឡើងថ្មីៗ ដូចជា បច្ចេកវិទ្យាពិភពឌីជីថល Metaverse «អភិបាលកិច្ចលើសេដ្ឋកិច្ចឌីជីថលគួរបន្តធ្វើបច្ចុប្បន្នភាពស្របជាមួយនឹងគុណតម្លៃប្រជាធិបតេយ្យជារូមរបស់យើង»។ ក្រុមប្រទេស G7 បន្ថែមថា គុណតម្លៃដទៃទៀតរួមមាន សមភាព ការគោរពឯកជនភាព និង «ការការពារពីការបំពានតាមអនឡាញ ការស្អប់ខ្ពើម និងការរំលោភបំពានផ្សេងៗ»៕	ក្រុមមេដឹកនាំបណ្តាប្រទេសសេដ្ឋកិច្ចធំ G7 បាននិយាយកាលពីថ្ងៃទី២០ ខែឧសភា ថា ពិភពលោកត្រូវធ្វើការវាយតម្លៃជាបន្ទាន់លើផលប៉ះពាល់នៃបញ្ញាសិប្បនិម្មិតដែលចេះនិពន្ធ ឬ Generative AI។ ក្រុមមេដឹកនាំបានប្រកាសថា ពួកគេនឹងធ្វើការពិភាក្សានាឆ្នាំនេះអំពីការប្រើប្រាស់ «ប្រកបដោយការទទួលខុសត្រូវ» ចំពោះបច្ចេកវិទ្យានេះ។
នៅថ្ងៃទី៣១ ខែធ្នូ ឆ្នាំ២០១៩ សម្តេច ហ៊ុន សែន បានបង្ហោះឃ្លីបវីដអូដែលកូន-កូនប្រសារទាំង១០នាក់ និងចៅ១៨នាក់ នាំគ្នាទៅជូនពរសម្តេចមុនឆ្លងចូលឆ្នាំថ្មី ហើយជាមួយគ្នានេះ សម្តេចក៏បានចាប់ផ្តើមសរសេរពាក្យ «អរគុណសន្តិភាព» នៅចុងឃ្លាផងដែរ។ ឈានចូលឆ្នាំ២០២០ សម្តេចបានបង្ហោះសារស្វាគមន៍ឆ្នាំថ្មី ដោយសរសេរថា៖ «ឱកាសនៃការចូលរួមអបអរសាទរនិងកម្សាន្តសប្បាយនៅក្នុងពិធីបុណ្យតូចធំទាំងអស់នេះបានគឺដោយសារប្រទេសជាតិយើងមានសុខសន្តិភាព។ គ្មានសន្តិភាព គឺគ្មានអ្វីៗទាំងអស់... [អរគុណសន្តិភាព]»។ នៅថ្ងៃទី២ ខែមករា នេះ សម្តេចបានសរសេរសារអរគុណជនរួមជាតិ ដែលបានគាំទ្រសារនយោបាយរបស់សម្តេច «អរគុណសន្តិភាព»។ សម្តេចយល់ថា វាមានតម្លៃមិនសាបសូន្យ មិនថា កន្លងមក ថ្ងៃនេះ និងថ្ងៃក្រោយ។ សម្តេចបានសង្កត់ធ្ងន់ថា៖ «អរគុណសន្តិភាពបានក្លាយទៅជាពាក្យ ស្លោករបស់ប្រជាជនដែលស្រឡាញ់សន្តិភាព។ អរគុណសន្តិភាព !»។ ចលនាបង្ហោះហ្វេសប៊ុកដោយភ្ជាប់សារ «អរគុណសន្តិភាព» បានផុលផុសឡើងជាបន្តបន្ទាប់ផងដែរ តាំងពីមន្ត្រីជាន់ខ្ពស់រដ្ឋាភិបាល និងអ្នកគាំទ្រគោលនយោបាយរដ្ឋាភិបាល។ ប៉ុន្តែជាមួយគ្នានេះ ក៏សំណេរឌឺដងមួយចំនួនផងដែរ៕	ឆ្នាំ២០២០ ទសវត្សរ៍ថ្មី! «អរគុណសន្តិភាព» ត្រូវសរសេរព្រោងព្រាតពេញបណ្តាញសង្គម ជាពិសេសពីសំណាក់មន្ត្រីរដ្ឋាភិបាល។ ឃ្លានេះ ក៏ត្រូវបានបិទផ្សាយនៅមុខស្ថាប័នមួយចំនួនផងដែរ។ សម្តេចនាយករដ្ឋមន្ត្រី ហ៊ុន សែន បាននាំមុខគេក្នុងការសរសេរសារនយោបាយនេះ ក្នុងទំព័រហ្វេសប៊ុករបស់ខ្លួន។
រៀនផ្នែកប្រវត្តិសាស្ត្រសិល្បៈ វប្បធម៌អាស៊ីអាគ្នេយ៍ ថ្នាក់ក្រោយបរិញ្ញាបត្រពីប្រទេសអង់គ្លេស និងថ្នាក់អនុបណ្ឌិតពីប្រទេសសិង្ហបុរី លោក យាន រស្មី ថាខ្លួនចូលចិត្តប្រមូលទិញសៀវភៅមកទុក ពិសេសសៀវភៅដែលកម្រៗ ឬមិនមានការបោះពុម្ពបន្ត។ មានអាយុជិត៣០ឆ្នាំ លោក យាន រស្មី បានកំពុងប្រកាសផ្ដល់សៀវភៅ២ចំណងជើង គឺសៀវភៅស្បែកធំ និងសៀវភៅ គ្រឿងប្រាក់ខ្មែរ ដែលមានប្រមាណ១០ក្បាល ទៅជូនមិត្តក្នុងហ្វេសប៊ុក។ លោកថាការផ្ដល់ជូននេះ ស្ថិតក្នុងលក្ខខណ្ឌ ពោលគឺទាល់តែអ្នកដែលចង់បាននោះ ជាអ្នកចូលចិត្តអានសៀវភៅ ឬមានទម្លាប់អានសៀវភៅ ទើបលោកផ្ដល់ជូន។ «សៀវភៅខ្លះគេបោះពុម្ពមានកំណត់ ហើយជាសៀវភៅកម្រ ដូច្នេះខ្ញុំគិតថា ប្រសិនបើមានគេខ្ចី ហើយបាត់ ខ្ញុំក៏នៅសល់មួយដែរ។ សៀវភៅខ្លះធូរថ្លៃ ដូច្នេះខ្ញុំប្រមូលទិញឱ្យបានច្រើន។ ម្យ៉ាងប្រសិនបើមានអ្នកណាគេចូលចិត្តអាន ខ្ញុំអាចជូនជាកាដូទៅគេ។ មិត្តក្នុងហ្វេសប៊ុករបស់ខ្ញុំភាគច្រើន ខ្ញុំស្គាល់ និងធ្លាប់ប្រាស្រ័យទាក់ទងគ្នា ដឹងថាគេធ្វើការអ្វី និងចូលចិត្តអ្វី ដូច្នេះបើខ្ញុំមើលឃើញថា គេចាប់អារម្មណ៍ការអាន ទើបខ្ញុំឱ្យ»។ មានបណ្ណាល័យផ្ទាល់ខ្លួនមួយឈ្មោះទីទុយ នៅក្នុងវិចិត្រសាលត្រជាក់ភ្នែក ក្នុងសណ្ឋាគារមួយ ជិតស្ថានទូតរុស្សី លោក រស្មី ថាលោកមិនផ្ដល់ជូនសៀវភៅនោះទៅបណ្ណាល័យ ក៏ព្រោះបណ្ណាល័យភាគច្រើន មានសៀវភៅទាំងនេះហើយ។ ទោះជាយ៉ាងណា បុរសមានដើមកំណើតនៅខេត្តបាត់ដំបងរូបនេះ ក៏យល់ឃើញថា ប្រជាជនខ្មែរពុំទាន់មានទម្លាប់ ទៅអានសៀវភៅនៅបណ្ណាច្រើនល័យនៅឡើយ ទើបបានជាលោកឱ្យទៅបុគ្គលផ្ទាល់តែម្ដង។ «ខ្មែរយើងភាគច្រើនមិនទាន់មានទម្លាប់ទៅអានសៀវភៅនៅបណ្ណាល័យទេ។ ម្យ៉ាងបណ្ណាល័យរបស់យើងភាគច្រើន មិនទាន់មានកន្លែងអានស្រួល មានផាសុខភាព ឬក៏ជាកន្លែងគួរឱ្យទាក់ទាញ លើកលែងតែបណ្ណាល័យខេមរសិក្សានៅវត្តដំណាក់ក្នុងខេត្តសៀមរាប ដែលជាបណ្ណាល័យល្អជាងគេ ព្រោះមានទេសភាពស្អាត ហើយមានកន្លែងអង្គុយស្រួល ហ្នឹងជាបញ្ហាមួយដែរ»។ បុរសដែលមានសៀវភៅនៅក្នុងផ្ទះប្រមាណជិត២០០ក្បាលរូបនេះ ថាការផ្ដល់ជូនសៀវភៅដែលខ្លួនបានរក្សាទុកលើសចំនួនទៅជូនមិត្តនោះ មិនមែនជាលើកទីមួយឡើយ។ ពោលគឺលោក តែងតែធ្វើបែបនេះកន្លងមក តាមរយៈការប្រកាសតាមហ្វេសប៊ុក និងការជូនមិត្តដោយផ្ទាល់តែម្ដង។ លោក យាន រស្មី ដែលជាអ្នកចូលចិត្តសិក្សាស្រាវជ្រាវ ប្រវត្តិសិល្បៈ វប្បធម៌ សាសនា និងទំនៀមទម្លាប់ខ្មែរ ក៏ដូចជាប្រវត្តិសាស្រ្ដសិល្បៈអាស៊ីអាគ្នេយ៍នោះ ថាលោកទទួលបានចំណេះ និងប្រយោជន៍ច្រើនពីសៀវភៅ ដោយពិបាកនឹងពណ៌នា។ ប៉ុន្តែលោកបញ្ជាក់ថា ការអានសៀវភៅច្រើនប្រភេទ ដែលមានទាំងប្រវត្តិសាស្ត្រសិល្បៈ នយោបាយ វប្បធម៌ សាសនា ធ្វើឱ្យលោកទទួលបានបទពិសោធជីវិត យល់ពីសង្គម ចេះសង្កេតពិនិត្យបានច្រើន និងមានជំនាញសរសេរជាដើម៕	ភ្នំពេញ៖ លោក យាន រស្មី ដែលចូលចិត្តអានសៀវភៅ ពាក់ព័ន្ធនឹងប្រវត្តិសាស្ត្រសិល្បៈ វប្បធម៌ សាសនា ប្រពៃណីនៃខ្មែរ និងក្នុងតំបន់អាស៊ីអាគ្នេយ៍នោះ ភាគច្រើនលោកប្រមូលទិញសៀវភៅទាំងនោះលើសពី១ក្បាល។ ហេតុផលដែលលោកធ្វើបែបនេះ គឺដើម្បីបង្ការក្រែងលោបាត់មួយក្បាលនៅសល់មួយក្បាល និងសម្រាប់ចែកឲ្យអ្នកដែលចូលចិត្តការអានសៀវភៅ។
ការតវ៉ានេះនឹងធ្វើឡើងជាពិសេសទៅលើប្រភេទអង្ករក្រអូប។ ក្រសួងពាណិជ្ជកម្មមិនអស់ចិត្តឡើយដែល EU ទាញអង្ករក្រអូបខ្មែរ ឲ្យចូលក្នុងបន្ទាត់ពន្ធគយរបស់ខ្លួន។ មន្ត្រីជាន់ក្រសួងពាណិជ្ជកម្ម អះអាងថា អង្ករក្រអូប ដែលផលិតដាំដុះទឹកដីកម្ពុជា គឺមានលក្ខណៈពិសេសឈ្ងុយឆ្ងាញ់ក្រអូប ដែលទឹកដីអឺរ៉ុបមិនអាចផលិតបានឡើយ។ ដូចនេះទីផ្សារអង្ករប្រភេទនេះ មិនបានទៅរំខានផលិតកម្មអង្ករក្នុងស្រុកនៃប្រទេសក្នុងតំបន់អឺរ៉ុបឡើយ។ ម្យ៉ាងវិញទៀត ជំនាញការសហភាពអឺរ៉ុបប្រចាំកម្ពុជាខ្លួនឯង ធ្លាប់ណែនាំឲ្យកម្ពុជាខំជំរុញការផលិតនាំចេញប្រភេទអង្ករក្រអូបនេះទៅទីផ្សារខ្លួន ព្រោះអង្ករនេះមិនមានដាំដុះនៅអឺរ៉ុបទេ។ តែផ្ទុយមកវិញ EU បានទាញអង្ករក្រអូបឲ្យជាប់ក្នុងបន្ទាត់ពន្ធគយ ដូចអង្ករសដែរ។ នេះបើតាមការលើកឡើងរបស់លោក សុខ សុភ័ក្ដ្រ រដ្ឋលេខាធិការក្រសួងពាណិជ្ជកម្ម ក្នុងសន្និសីតកាសែតជុំវិញករណីសហភាពអឺរ៉ុបដាក់ពន្ធអង្ករកម្ពុជា នៅថ្ងៃទី១៨ខែមករា។ សូមស្ដាប់ប្រសាសន៍លោក សុខ សុភ័ក្ត្រ ខាងក្រោមនេះ៖ ក្នុងឆ្នាំ២០១៨ កម្ពុជានាំចេញអង្ករជិត ២៧ម៉ឺនតោនទៅទីផ្សារ EU ដែលស្មើនឹងចំណែក ៤៣ភាគរយនៃការនាំចេញអង្ករសរុបជាង ៦២ម៉ឺនតោន។ ភាគច្រើនជាអង្ករក្រអូប ដែលកម្ពុជានាំចេញទៅទីផ្សារមួយនេះ៕	ភ្នំពេញ៖ សហភាពអឺរ៉ុប (EU) ផ្ដើមអនុវត្តពន្ធលើអង្ករនាំចេញពីកម្ពុជា ចាប់ពីថ្ងៃទី១៨ខែមករា រហូតដល់រយៈពេល៣ឆ្នាំ។ តែទោះជាយ៉ាងណា ក្រសួងពាណិជ្ជកម្ម អះអាងថាស្ថាប័នខ្លួនក្នុងនាមកម្ពុជានៅតែតវ៉ាលើករណីនេះ ដោយនឹងលើកពីទឡ្ហីករណ៍ផ្នែកច្បាប់ និងបច្ចេកទេស ដើម្បីបញ្ជាក់ថាអង្ករកម្ពុជាមិនបានធ្វើឲ្យប៉ះពាល់ផលិតកម្មអង្កររបស់ប្រទេសក្នុងតំបន់សហភាពអឺរ៉ុបឡើយ។
«ពេលឮភ្លាម ខ្ញុំធ្វើអ៊ីអត់កើតទេ អង្គុយនឹកឃើញតែមុខប្តី...និយាយគ្នារាល់តែថ្ងៃ ទើបតែអត់ថ្ងៃចន្ទគាត់ប្រាប់ថា អត់បាននិយាយទេ គាត់ត្រូវផ្លាស់ទៅការដ្ឋានថ្មី ហើយថាបើមានសេវា ចាំគាត់តេមក...និយាយរាល់ថ្ងៃមើលមុខកូនរាល់ថ្ងៃ»។ នេះជាសំដីរបស់អ្នកស្រី តាន់ ភារ័ត្ន ភរិយារបស់លោក អ៊ឹម សំ ដែលនិយាយទាំងអួលដើមក និងហូរទឹកភ្នែករហាម។ អ្នកស្រី តាន់ ភារ័ត្ន មិនបានឆ្លើយសំណួរអ្នកសារព័ត៌មាន ថាចង់ឲ្យរដ្ឋាភិបាលជួយអ្វីខ្លះនោះទេ គ្រាន់តែអ្នកស្រីបញ្ជាក់ថា ចង់ឲ្យបញ្ជូនសាកសពប្តីមកឲ្យឆាប់ និងទាំងមូល ដោយពុំមែនធាតុឡើយ។ អ្នកស្រីបន្ថែមថា៖« ខ្ញុំចង់ឲ្យគេយកសពប្តីខ្ញុំមកទាំងមូល ខ្ញុំចង់ឃើញមុខប្តីខ្ញុំណាស់»។ តាមការរៀបរាប់របស់ភរិយាលោក អ៊ឹម សំ លោកធ្លាប់តេប្រាប់ខ្លួនថា នឹងបញ្ចប់បេសកកម្មនៅអាហ្វ្រិកខាងកណ្តាលនៅខែវិច្ឆិកាខាងមុខ។ តែអ្នកស្រីថា៖« ខ្ញុំឲ្យគាត់មកវិញ មេគាត់ប្រាប់ថាឲ្យនៅត តែខ្ញុំថាអត់ឲ្យនៅទេ ខ្ញុំថាឲ្យគាត់មកវិញ ឈប់ឲ្យទៅវិញ ឲ្យនៅជាមួយកូនសិន ព្រោះគាត់មិនដែលនៅជាមួយកូនយូរទេ»។ សាធារណរដ្ឋអាហ្វ្រិកកណ្តាល ជាប្រទេសចុងក្រោយដែលលោក អ៊ឹម សំ ទៅបំពេញបេសកកម្មជាទាហានមួកខៀវ ក្នុងក្របខណ្ឌអង្គការសហប្រជាជាតិ។ រយៈពេល៦ខែហើយ ដែលលោកបានបំពេញការងារនៅសាធារណរដ្ឋអាហ្វ្រិកកណ្តាល ក្រោយបញ្ចប់បេសកកម្មនៅប្រទេសម៉ាលីអស់រយៈពេល២ឆ្នាំ។ លោក អ៊ឹម សំ រៀបការជាមួយអ្នកស្រី តាន់ ភារ័ត្ន នៅឆ្នាំ២០១៣ នៅភូមិកំពង់ក្តី ស្រុកជីក្រែង ខេត្តសៀមរាប និងមានកូនប្រុសម្នាក់ឈ្មោះ សំ រិទ្ធិ អាយុ៣ឆ្នាំ។ តាមការរៀបរាប់របស់ភរិយា តាំងពីរៀបការមក លោក អ៊ឹម សំ ធ្លាប់មកលេងផ្ទះតែ៣លើកប៉ុណ្ណោះ ហើយពេលកូនកើត លោកជាប់បំពេញបេសកកម្មនៅក្រៅប្រទេស។ លើកទី១ដែលលោកមកលេងផ្ទះ គឺពេលកូនអាយុ៣ខែ ទី២ ពេលកូនអាយុ៧ខែ ទី៣ កូនអាយុជាង១ខួប និងចុងក្រោយពេលកូនអាយុជាង២ខួប។ «ខ្ញុំអាណិតកូនណាស់ អត់ដឹងអ៊ីទេ ល្ងាចមិញ (ថ្ងៃទី៩ ឧសភា) ទារខ្ញុំឲ្យចុចទៅប៉ា ព្រោះធ្លាប់តែប៉ាតេមកម៉ោង៧»។ នេះជាសំដីអ្នកស្រី តាន់ ភារ័ត្ន។ លោក អ៊ឹម សំ ជាកូនទី២ ក្នុងចំណោមបងប្អូន៤នាក់ ដែលមានស្រុកកំណើតនៅភូមិព្រៃជ្រូក ឃុំព្រៃជ្រូក ស្រុកពួក ខេត្តសៀមរាប។ លោក ជួន ជន់ ជាឪពុករម្លឹកថា កូនរបស់គាត់រៀនត្រឹមថ្នាក់ទី៩ និងបានចូលធ្វើទាហានប្រមាណ១០ឆ្នាំមកហើយ ដែលដំបូងជាទាហាននៅភូមិភាគ៤។ គាត់បន្តថា៖« កាលថ្ងៃអាទិត្យតេមកសួរសុខទុក្ខម្តាយ សួរថាឈឺទៅពេទ្យនោះម៉េចហើយ និយាយគ្នាឡើងយូរ។ ខ្ញុំមានអារម្មណ៍សោកស្តាយណាស់ តែមិនដឹងថាម៉េច នេះជាគ្រោះថ្នាក់ទៅហើយ។ ការបាត់បង់កូនរបស់ខ្ញុំ គឺជាការពលីដើម្បីប្រទេសជាតិ» តាមការរៀបរាប់របស់អ្នកស្រី ឈឺន ឈន់ ដែលជាម្តាយ លោក អ៊ឹម សំ អាយុ៣៧ឆ្នាំ គឺជាកូនតែម្នាក់ប៉ុណ្ណោះ ដែលចិញ្ចឹម និងតែងផ្ញើថវិកាជួនអ្នកស្រីជាប្រចាំ។ អ្នកស្រីថា អត់ពីកូនទៅ ខ្លួនមិនដឹងរំពឹងអ្វីទៀតទេ។ អ្នកស្រី សុំឲ្យរាជរដ្ឋាភិបាលគិតគូរ និងជួយចិញ្ចឹមចៅ (សំ រិទ្ធិ) ឲ្យបានធំធាត់ និងរៀនសូត្របានខ្ពង់ខ្ពស់នឹងគេ។ រហូតមកដល់ព្រឹកថ្ងៃទី១០ ឧសភា គ្រួសារលោក អ៊ឹម សំ មិនទាន់ទទួលបានព័ត៌មានថ្មីថ្នាក់លើរបស់ប្តីនៅឡើយ ប៉ុន្តែគ្រួសារកំពុងរៀបចំដីមួយកន្លែងដើម្បីរៀបធ្វើផ្នូរ។ គួររម្លឹកថា លោកអនុសេនីយ៍ទោ អ៊ឹម សំ ជាអ្នកបើកបរ ទទួលមរណភាពដោយសារការវាយប្រហាររបស់ក្រុមឧទ្ទាម នៅសាធារណរដ្ឋអាហ្វ្រិកកណ្តាល នាពេលបំពេញបេសកកម្មក្នុងនាមជាកងរក្សាសន្តិភាពរបស់អង្គការសហប្រជាជាតិ។ នៅថ្ងៃចន្ទទី ៨ ខែ ឧសភា ក្រុមឧទ្ទាម Anti-Balaka បានវាយប្រហារលើកងកម្លាំងថែរក្សាសន្តិភាព MINUSCA ដែលបណ្តាលឲ្យកងទ័ពមួកខៀវខ្មែរ៤នាក់ស្លាប់ របួស១នាក់ រីឯទ័ពម៉ារ៉ុក បាត់ខ្លួន១នាក់ និងរបួស៧នាក់។ ជាមួយគ្នានេះ ភាគីខាងឧទ្ទាម ត្រូវបានរាយការណ៍ថា ស្លាប់៨នាក់។ លោក អ៊ឹម សំ ជាជនរងគ្រោះដែលបានទទួលមរណភាពភ្លាមៗនៅកន្លែងកើតហេតុ៕	សៀមរាប៖ ក្រោយឮដំណឹងពីការបាត់បង់ជីវិតប្តី ភរិយា និងក្រុមគ្រួសារសពលោក អ៊ឹម សំ មានអារម្មណ៍សោកសៅ និងស្ទើរមិនជឿ។ យ៉ាងណាក្តី រហូតមកដល់ព្រឹកថ្ងៃទី១០ ឧសភា គេសង្កេតឃើញថាមិនទាន់មានការរៀបចំពិធីសាសនាអ្វីនៅឡើយ ដោយក្រុមគ្រួសារសព រង់ចាំសពមកដល់ផ្ទះសិន។ ភរិយាលោក អ៊ឹម សំ ទទូចសុំឲ្យរាជរដ្ឋាភិបាលធ្វើយ៉ាងណា យកសាកសពប្តីរបស់ខ្លួនមកទាំងមូល ដើម្បីឲ្យគាត់បានឃើញមុខជាចុងក្រោយ។
នៅក្នុងលិខិតមួយផ្ញើទៅ OHCHR កាលពីថ្ងៃទី៣ ខែកុម្ភៈ ក្រសួងការបរទេសអ៊ូហ្គង់ដាបានកត់សម្គាល់ពីវឌ្ឍនភាពរបស់អ៊ូហ្គង់ដាក្នុងការអភិវឌ្ឍសមត្ថភាពក្នុងស្រុកដើម្បីត្រួតពិនិត្យការអនុលោមតាមច្បាប់សិទ្ធិមនុស្ស។ ខណៈមើលឃើញពីវឌ្ឍនភាពនេះ អ៊ូហ្គង់ដាបានសម្រេចជូនដំណឹងទៅកាន់ OHCHR ពីការមិនបន្តអាណត្តិឱ្យការិយាល័យសិទ្ធិមនុស្សនេះក្នុងប្រទេសទៀតឡើយ។ «ក្រសួងចង់បញ្ជាក់ពីការសម្រេចចិត្តរបស់រដ្ឋាភិបាលមិនបន្តអាណត្តិនៃការិយាល័យ OHCHR ប្រចាំប្រទេសអ៊ូហ្គង់ដា លើសពីអាណត្តិបច្ចុប្បន្ន»។ នេះបើតាមលិខិតក្រសួងបានផ្ញើទៅការិយាល័យ OHCHR ដែលបានចុះផ្សាយដោយទីភ្នាក់ងារព័ត៌មាន Reuters នៅថ្ងៃទី ៨ ខែកុម្ភៈ។ នៅក្នុងលិខិតដដែល ក្រសួងការបរទេសអ៊ូហ្គង់ដា ក៏បានបន្តថា រដ្ឋាភិបាលអ៊ូហ្គង់ដាបានប្តេជ្ញាចិត្តគ្រប់គ្រាន់ក្នុងការលើកកម្ពស់ និងការពារសិទ្ធិមនុស្ស និងរក្សាសន្តិភាពទូទាំងប្រទេស ជាមួយនឹងស្ថាប័នសិទ្ធិមនុស្សជាតិនិងសង្គមស៊ីវិលដ៏រឹងមាំ។ កន្លងមក រដ្ឋាភិបាលរបស់ប្រធានាធិបតី Yoweri Museveni ត្រូវក្រុមប្រឆាំង សកម្មជនសិទ្ធិមនុស្ស និងបណ្តាប្រទេសលោកខាងលិចរិះគន់ជាខ្លាំងលើបញ្ហារំលោភសិទ្ធិមនុស្សផ្សេងៗរួមមាន ការធ្វើទារុណកម្ម ការឃុំខ្លួនខុសច្បាប់ និងការសម្លាប់ក្រៅប្រព័ន្ធតុលាការលើអ្នកប្រឆាំង និងអ្នករិះគន់។ យ៉ាងណាមិញ ក្រុមមន្ត្រីអ៊ូហ្គង់ដាបានបដិសេធលើការចោទប្រកាន់បែបនេះ ហើយអះអាងថា កងកម្លាំងសន្តិសុខដែលពាក់ព័ន្ធនឹងការរំលោភសិទ្ធិ តែងត្រូវបានផ្តន្ទាទោសយ៉ាងត្រឹមត្រូវ។ លោក Yoweri Museveni អាយុ ៧៨ ឆ្នាំរូបនេះបានគ្រប់គ្រងអ៊ូហ្គង់ដាតាំងពីឆ្នាំ១៩៨៦ មកម្ល៉េះ បន្ទាប់ពីប្រទេសនេះឆ្លងកាត់សង្រ្គាមអស់រយៈពេល៥ឆ្នាំ។ បក្សប្រឆាំង និងអ្នករិះគន់បានចោទប្រកាន់លោកថា កំពុងរៀបចំឱ្យកូនប្រុសរបស់លោកដែលជាឧត្តមសេនីយ៍ក្នុងជួរយោធារបស់ប្រទេសឡើងកាន់អំណាចបន្តពីលោក។ ប៉ុន្តែលោក Museveniបានបដិសេធចំពោះការចោទប្រកាន់នេះ។ គួរបញ្ជាក់ថា ការិយាល័យ OHCHR នៅអ៊ូហ្គង់ដា ត្រូវបានបង្កើតឡើងក្នុងឆ្នាំ ២០០៦ ហើយត្រូវបានអនុញ្ញាតឱ្យផ្តោតលើបញ្ហាសិទ្ធិមនុស្សនៅក្នុងតំបន់ដែលមានជម្លោះនៅភាគខាងជើង និងភាគឦសានអ៊ូហ្គង់ដា។ នេះបើយោងតាមរដ្ឋាភិបាលអ៊ូហ្គង់ដា។ ក្រោយមក ការិយាល័យនេះត្រូវបានអនុញ្ញាតិឱ្យផ្តោតលើបញ្ហាសិទ្ធិមនុស្សនៅអ៊ូហ្គង់ដាទាំងមូល៕	រដ្ឋាភិបាលអ៊ូហ្គង់ដា ក្នុងលិខិតមួយផ្ញើទៅកាន់ការិយាល័យឧត្តមស្នងការអង្គការសហប្រជាជាតិទទួលបន្ទុកសិទ្ធិមនុស្ស (OHCHR) លើកឡើងថា ខ្លួននឹងមិនបន្តអាណត្តិឱ្យការិយាល័យសិទ្ធិមនុស្សរបស់អង្គការសហប្រជាជាតិ(UN)នេះទៀតឡើយ។ ប្រទេសតំបន់អាហ្វ្រិកមួយនេះអះអាងថា ខ្លួនអាចត្រួតពិនិត្យការអនុលោមតាមច្បាប់សិទ្ធិមនុស្សដោយខ្លួនឯងបាន។
តាមរយៈលិខិតដែលផ្ញើទៅកាន់គណបក្សសង្គ្រោះជាតិនោះ សាលារាជធានីភ្នំពេញ បានលើកហេតុផលចំនួនពីរ ក្នុងការបដិសេធមិនឲ្យមានការធ្វើពីធីបុណ្យបែបសាសនា តាមសំណើរបស់គណបក្សនេះ។ ហេតុផលទី១ អាជ្ញាធរ អះអាងថា ធ្លាប់អនុញ្ញាតឲ្យគណបក្សសង្គ្រោះជាតិ ធ្វើពិធីបុណ្យនៅមុខរដ្ឋសភាចាស់ម្ដងរួចមកហើយនៅក្នុងឆ្នាំនេះ។ ចំណែកហេតុផលទី២ សាលារាជធានីភ្នំពេញ ប្រាប់ឲ្យគណបក្សសង្គ្រោះជាតិ គួរធ្វើពិធីខាងលើនៅតាមវត្តអារាមវិញ ទើបប្រសើរជាង ព្រោះវាស្របពេលរដូវដាក់បិណ្ឌ និងភ្ជុំផង។ ប៉ុន្តែបើប្រធានស្តីទីនៃគណៈកម្មាធិការប្រតិបត្តិរបស់គណបក្សសង្គ្រោះជាតិ នៅតែបន្តធ្វើពិធីបុណ្យនៅមុខរដ្ឋសភាចាស់ ហើយមានបញ្ហាណាមួយកើតឡើងនោះ ប្រធានស្តីទីរូបនេះត្រូវទទួលខុសត្រូវទាំងស្រុង ។ លិខិតដែលចុះហត្ថលេខាដោយលោក ឃួង ស្រេង អភិបាលសាលារាជធានីភ្នំពេញ បានព្រមានយ៉ាងដូច្នេះថា៖«ក្នុងករណីនៅតែមានការជួបជុំនៅទីតាំងខាងលើ ដោយគ្មានការអនុញ្ញាត ធ្វើឲ្យប៉ះពាល់ដល់សន្តិសុខ សុវត្ថិភាព និងរបៀបរៀបរយសាធារណៈ ព្រមទាំងមានការប៉ះទង្គិចណាមួយកើតឡើងនោះ លោកប្រធានស្តីទី ត្រូវទទួលខុសត្រូវទាំងស្រុង ចំពោះមុខច្បាប់»។ តែយ៉ាងណាលោកស្រី មូរ សុខហួរ អនុប្រធានគណបក្សសង្គ្រោះជាតិ ហាក់មិនពេញចិត្តចំពោះការសម្រេចរបស់អាជ្ញាធរក្រុងឡើយ។ អនុប្រធានគណបក្សសង្គ្រោះជាតិរូបនេះ បានសរសេរលើហ្វេសប៊ុកយ៉ាងដូច្នេះថា៖«យើងសោកស្តាយ ដែលមិនបានបង្សុកូលដល់វិញ្ញាណក្ខន្តវីរបាតុកររបស់យើង [នៅមុខរដ្ឋសភាចាស់]»។ នៅព្រឹកថ្ងៃ១១ កញ្ញានេះ កងកម្លាំងសមត្ថកិច្ចមួយចំនួន ត្រូវបានបញ្ជូនទៅកាន់បរិវេណចេតិយរបស់បាតុករ ដែលបាត់បង់ជីវិត ដោយសារការគប់គ្រាប់បែក ស្របពេលគណបក្សសង្គ្រោះជាតិ គ្រោងធ្វើពិធីបុណ្យ។ នេះបើតាមសារនិងរូបភាព ដែលលោកស្រី មូរ សុខហួរ បង្ហោះលើទំព័រហ្វេសប៊ុក។ សូមបញ្ជាក់ថា ជារៀងរាល់ឆ្នាំ នៅថ្ងៃទី៣0 ខែមីនា គណបក្សសង្គ្រោះជាតិ តែងធ្វើពិធីរាប់បាត្រនិងបង្សុកូល នៅមុខរដ្ឋសភាចាស់ ដើម្បីឧទ្ទិសកុសលជូនវិញ្ញាណក្ខន្ធនៃបាតុករ ដែលបានបាត់បង់ជីវិត ដោយសារការគប់គ្រាប់បែក ក្នុងឆ្នាំ១៩៩៧៕	ភ្នំពេញ៖ សាលារាជធានីភ្នំពេញ មិនអនុញ្ញាតឲ្យគណបក្សសង្គ្រោះជាតិ ធ្វើពិធីរាប់បាត្រ និងបង្សុកូល ជូនដល់វិញ្ញាណក្ខន្ធ អ្នកដែលបានបាត់បង់ជីវិត ដោយសារការគប់គ្រាប់បែក កាលពីឆ្នាំ១៩៩៧ នៅមុខរដ្ឋសភាចាស់ឡើយ។
ក្រុមហ៊ុន Huawei បានរួមសហការជាមួយតារាល្បីៗប្រចាំកម្ពុជា និង ហាងលក់ទូរសព្ទ័ ស៊ីវអេង 2 បានរៀបចំជាកម្មវិធីសប្បុរសធម៌ ចែកសម្ភារៈសិក្សា និងអំណោយ ដល់កូនសិស្សសាលាបឋមសិក្សា អង្គជុំជាង៦០០នាក់ ដែលមានជីភាពភាពខ្វះខាត ត្រូវការជំនួយ និងបន្តការសិក្សាទៅមុខទៀត កាលពីថ្ងៃទី០១ មិថុនា ២០១៨ ទិវាកុមារអន្តរជាតិ។ កម្មវិធីនេះប្រារព្ធឡើងនៅក្នុងបរិវេណសាលាបឋមសិក្សាអង្គជុំ ក្រោមវត្តមានថ្នាក់ដឹកនាំនិងក្រុមការងារ Huawei និង តារាប្រុសស្រីល្បីឈ្មោះ រួមមាន លោក Vid Cooler តារាចម្រៀង Hot Rapper ប្រចាំផលិតកម្មរស្មីហង្សមាស ,លោក វ៉ាន់ ផល្លី តារាចម្រៀង We-Production រស្មីហង្សមាស ,លោក DJ Mike តួឯកប្រុសក្នុងរឿង ចង្វាក់បេះដូង ,កញ្ញា ស៊ីៗ (CICI) តួឯកស្រី ក្នុងរឿង មាដាមអាប២០១៨, លោក កែវ ច័ន្ទពន្លឺរស្មី (Rayno) តួឯប្រុសក្នុងរឿង វរសេនីយ៍កំពូលស្នេហ៍, កញ្ញា ភីយ៉ា វ៉េកា កញ្ញា សេង មុន្នីរត្ន័ ,កញ្ញា ឃាង កណ្ណិកា ,កញ្ញា ហែម ច័ន្ទមរកត ,កញ្ញា ជាវ ដាលុច ,កញ្ញា ហួរ លីហេង ,លោក Jonh Sak, លោក តូច តារា ,លោក លី ម៉ាទីន, លោក ហ៊ុយ រតនះ ,លោក ភីឃីត យ៉ាកន តារាសម្តែង និងបង្ហាញម៉ូតល្បីឈ្មោះ និងសប្បុរសជន លោក ម៉ា រិន និងលោក ឡាន រតនៈ អន សរុបជាង ៣០នាក់។ ថ្លែងក្នុងអង្គពិធីលោក អែម យុទ្ធូ ប្រធានទីផ្សារជាន់ខ្ពស់ប្រចាំនៅកម្ពុ ជាបានឲ្យដឹងថា នេះជាលើកទីពីរហើយ ដែលក្រុមហ៊ុនសហការជាមួយតារាល្បីៗ ប្រុសស្រីប្រចាំកម្ពុជា រៀបចំកម្មវិធីសប្បុរសធម៌ ជួយដល់កុមារក្រីក្រ កំព្រាអនាថា ដើម្បីអបអរសាទរដល់ទិវាសិទ្ធិកុមារអន្តរជាតិ នៅក្នុងសាលាបឋមសិក្សាអង្គជុំ។ សម្រាប់ឆ្នាំនេះ Huawei នាំយកអំណោយ សម្ភារសិក្សា យ៉ាងច្រើនសន្ធឹកសន្ធាប់ ចែកជូនដល់កូនសិស្សនៅសាលារៀនដាច់ស្រយាលអង្គជុំ ដើម្បីជម្រុញឲ្យពួកគាត់ទទួលបានសុខមាលភាពល្អ និងមានលទ្ធភាពបន្តការសិក្សាខ្ពង់ខ្ពស់ ប្រាស់ចាកពីភាពអវិជ្ជា និងក្លាយជាទំពាំងស្នងឫស្សីនាថ្ងៃអនាគត។ មានវត្តមាននៅទីនោះដែរ តារាល្បីៗប្រុសស្រី រួមមាន លោក Vid Cooler, លោក វ៉ាន់ ផល្លី, កកញ្ញា ភីយ៉ា វេកា, និង កញ្ញា សេង មុន្នីរត្ន័ បានលើកមតិរួមគ្នាថា៖ «យើងស្រឡាញ់គាំទ្រកុមារនៅទីនេះ ហើយជាទឹកចិត្តសប្បុរសផ្ទាល់ខ្លួនរបស់យើង រួមគ្នាជាមួយក្រុមហ៊ុន Huawei ដើម្បីចូលរួមលើកកម្ពស់សិទ្ធកុមារ ទិវាកុមារអន្តរជាតិ»។ លោកស្រី ពេជ សាវន នាយិកាប្រចាំសាលាបឋមសិក្សាអង្គជុំបានឲ្យដឹងថា បច្ចុប្បន្នសាលារៀនបឋមសិក្សាអង្គជុំមានកូនសិស្សចូលរៀនប្រមាណច្រើនជាង ៦០០នាក់ ដែលពួកគាត់សុទ្ធតែត្រូវការជំនួយ ពីព្រោះគ្រួសារពួកគាត់មានជីវភាពខ្វះខាត។ បើតាមលោកស្រី សាវន សាលាពិតជាត្រូវការជំនួយតិចក្តី ច្រើនក្តី ពីគ្រប់មជ្ឈដ្ឋានទាំងក្រុមហ៊ុន សប្បុរសជនគ្រប់ជាន់ថ្នាក់។ លោក ស្រី សាវន បញ្ជាក់បន្ថែមថា «តំណាងឲ្យកុមារាកុមារី កូនសិស្សរបស់សាលាបឋមសិក្សាអង្គជុំ សូមថ្លែងអំណរអរគុណ ដល់ក្រុមហ៊ុន Huawei និងសិល្បករសិល្បការិនី និងសប្បុរសនានា ដែលបានមូលគ្នា ផ្ដល់នូវសម្ភារសិក្សា និងអំណោយយ៉ាងច្រើនសន្ធឹកសន្ធាប់ជួយដល់កុមារនៅទីនេះ»។ ក្នុងរយៈពេលប៉ុន្មានឆ្នាំនេះក្រុមហ៊ុន Huawei តែងតែមានសកម្មភាព ជួយដល់កិច្ចការងារសង្គមកម្ពុជា ជាបន្តបន្ទាប់។ ជាក់ស្តែងកាលពី ៨ ឧសភាឆ្នាំ ២០១៦ កន្លងទៅ Huawei បានឧបត្ថម្ភ ២០ ម៉ឺនដុល្លារសហរដ្ឋអាមេរិក ដល់អង្គការកាកបាទក្រហមកម្ពុជា នៅក្នុងកិច្ចអភិវឌ្ឍន៍ប្រទេសកម្ពុជា ក្នុងទិសដៅកាត់បន្ថយភាពក្រីក្រ អភិវឌ្ឍន៍ការអប់រំ ការជួយសង្គ្រោះជនរងគ្រោះ និងឧបទ្ទវហេតុផ្សេងៗ ។ ជាពិសេសបង្កឡើងដោយការប្រែប្រួលអាកាសធាតុ បញ្ហាសីតុណ្ហភាពឡើងកំដៅ បញ្ហាខ្វះទឹក ក៏ដូចជាបង្ហាញពីជំហរនិងទស្សនវិស័យវែងឆ្ងាយរបស់ក្រុមហ៊ុន ចំពោះការវិនិយោគនៅកម្ពុជា។ ក្រៅពីនេះក្រុមហ៊ុន Huawei បានចូលរួមឧបត្ថម្ភទឹកប្រាក់ចំនួន ១៥០០០ដុល្លារ ក្នុងកម្មវិធីអង្គរសង្ក្រានឆ្នាំ ២០១៦ ,ផ្ដល់ជំនួយជាអណ្ដូងទឹកដល់ក្រសួងអភិវឌ្ឍន៍ជនបទ, ផ្តល់ជំនួយដល់កុមារ និងកូនសិស្សនៅសាលារៀនបឋមសិក្សាអង្គជុំ ថ្ងៃទី ១ មិថុនា ឆ្នាំ២០១៦ ,ផ្ដល់ជំនួយកុំព្យូទ័រយួរដៃដល់សហភាពសហព័ន្ធយុវជនកម្ពុជា ,សហប្រតិបត្តិការជាមួយក្រសួងទេសចរណ៍ក្នុងកម្មវិធីប្រកួតជ្រើសរើសអ្នកនិយាយភាសាចិនឆ្នើមឆ្នាំ ២០១៦ និងជួយគាំទ្រវិស័យអប់រំលើគម្រោងនៃ «គ្រាប់ពូជដើម្បីអនាគត» ចូលរួមគាំទ្រសកម្មភាពយុវជនឈានមុខ «Youth Speak Out» និង «Green Up the City» និងកម្មវិធីសប្បុរសធម៌នៅទីក្រុងឧដុង្គ ។ ជាមួយគ្នានេះក្រុមហ៊ុន Huawei ក៏បានរៀបចំកម្មវិធីសប្បុរសធម៌របស់សកលវិទ្យាល័យ Western នៅខេត្តកំពង់ស្ពឺ កម្មវិធីតន្ត្រីសប្បុរសធម៌ ដើម្បីមន្ទីរពេទ្យ គន្ធៈបុប្ផា និងកម្មវិធីតន្ត្រីសប្បុរសធម៌ April Fool Day។ ឆ្នាំ២០១៧ ក្រុមហ៊ុន Huawei បានជួយឧបត្ថម្ភដល់ កុមារកំព្រា កុមារអនាថា របស់អង្គការ ផ្ទះបាយកុមារ និងឆ្នាំ ២០១៨ ក្រុមហ៊ុន Huawei បានឧបត្ថម្ភដល់ អង្គការកាកក្របាទក្រហម (Red Cross) ២០ ម៉ឺនដុល្លារសហរដ្ឋអាមេរិក។ គួររំឭកថា Huawei គឺជាក្រុមហ៊ុនផ្ដល់ដំណោះស្រាយផ្នែកព័ត៌មានវិទ្យានិងបច្ចេកវិទ្យាទូរគមនាគមន៍ (ICT) ឈានមុខគេនិងជាក្រុមហ៊ុនទូរសព្ទស្មាតហ្វូនដ៏ធំលំដាប់លេខ៣ លើពិភពលោក។ បច្ចុប្បន្នស្មាតហ្វូនដែលកំពុងលក់ដាច់ខ្លាំងរួមមាន Huawei P20 ($689), Huawei P20 Pro ($859), Huawei Mate10 Pro ($840), Huawei nova 3e ($329), Huawei nova 2i ($299) និHuawei Y9 2018 ($249), Huawei Y7 Pro 2018 ($189), Y6 II (149$), Y3 2017 3G ($89), Y3 2018 4G ($99), Huawei T3 7 RAM 1 GB, ROM 8G ($99), Huawei T3 7 RAM 2GB, ROM 16GB ($145)៕	ភ្នំពេញ៖ បន្ទាប់ពីជោគជ័យលើការលក់ចេញស្មាតហ្វូនស៊េរីថ្មី Huawei P20 ($689), P20 Pro ($859), Huawei nova 3e ($329), Huawei Y9 2018 ($249), Huawei Y7 Pro 2018 ($189), Huawei nova 2i ($299) ក្រុមហ៊ុន Huawei ឈរនៅជួរមុខលើប្រាក់ចំណេញលំដាប់ពិភពលោកពីប្រព័ន្ធប្រតិបត្តិការ Android Smartphone ។
ប្រធាន គ.ជ.ប លោក ស៊ិក ប៊ុនហុក បានរម្លឹកដូច្នេះថា ការបោះឆ្នោតជាតិ កាន់តែខិតជិតមកដល់ហើយ ដើម្បីទៅចូលរួមបោះឆ្នោតនេះបាន ប្រជាពលរដ្ឋដែលមានឈ្មោះក្នុងបញ្ជីបោះឆ្នោតឆ្នាំ២០១៧ ទាំងអស់ត្រូវមានអត្តសញ្ញាណបណ្ណសញ្ជាតិខ្មែរ (អ.ខ) ឬឯកសារបញ្ជាក់អត្តសញ្ញាណបណ្ណ (ឯ.អ)បម្រើឲ្យការបោះឆ្នោត។ សេចក្ដីអំពាវនាវ របស់ លោក ស៊ិក ប៊ុនហុក ចុះថ្ងៃទី១៣ ខែមិថុនា បានបញ្ជាក់ថា ៖«ប្រជាពលរដ្ឋដែលពុំទាន់មានអត្តសញ្ញាណបណ្ណសញ្ជាតិខ្មែរ ឬខូចអត្តសញ្ញាណសញ្ជាតិខ្មែរ ឬបាត់ ត្រូវរូសរាន់ទៅសុំឯកសារបញ្ជាក់អត្តសញ្ញាណបណ្ណពីគណៈកម្មការឃុំ-សង្កាត់រៀបចំការបោះឆ្នោត (គឃ.សប) និងអាជ្ញាធរឃុំ ឲ្យបានមុនថ្ងៃបោះឆ្នោតជាតិខាងមុខ»។ ប្រធាន គ.ជ.ប បានបន្តថា ប្រជាពលរដ្ឋខ្មែរដែលបានចុះឈ្មោះបោះឆ្នោត ដោយប្រើប្រាស់ ឯ.អ បម្រើឲ្យការចុះឈ្មោះបោះឆ្នោតឆ្នាំ២០១៧ និងមានឈ្មោះក្នុងបញ្ជីបោះឆ្នោតផ្លូវការឆ្នាំ២០១៧ ហើយពុំមាន អ.ខ អាចយក ឯ.អ បម្រើឲ្យការចុះឈ្មោះបោះឆ្នោតទៅជួប គឃ.សប ផ្ទាល់ខ្លួនត្រូវសុំ គឃ.សប បញ្ជាក់អំពីការមានឈ្មោះក្នុងបញ្ជីបោះឆ្នោត ចុះហត្ថលេខា និងថ្ងៃផ្ដល់សុពភាពលើឯកសារដើម្បីប្រើប្រាស់ក្នុងថ្ងៃបោះឆ្នោត។ លោក ស៊ិក ប៊ុនហុក បានបញ្ជាក់បន្ថែមថា ៖«ការចេញឯកសារបញ្ជាក់អត្តសញ្ញាណបណ្ណបម្រើការបោះឆ្នោត នឹងត្រូវបញ្ចប់ នៅថ្ងៃទី២៧ ខែកក្កដា ឆ្នាំ២០១៨»៕	ភ្នំពេញ៖ ប្រធានគណៈកម្មាធិការរៀបចំការបោះឆ្នោត (គ.ជ.ប) បានប្រាប់ទៅប្រជាពលរដ្ឋដែលមានឈ្មោះក្នុងបញ្ជីបោះឆ្នោត ទាំងអស់ត្រៀមឯកសារឲ្យបានគ្រប់គ្រាន់ដើម្បីទៅបោះឆ្នោតជ្រើសតាំងតំណាងរាស្ត្រ នីតិកាលទី៦ ដែលនឹងប្រព្រឹត្តទៅនៅថ្ងៃទី២៩ ខែកក្កដា ឆ្នាំ២០១៨។
ក្នុងរយៈពេល៧ខែ ឆ្នាំ២០១៧ អគ្គនាយកដ្ឋានពន្ធដារប្រមូលចំណូលពន្ធ-អាករគ្រប់ប្រភេទ បានសរុបចំនួន៥,១៤៥ពាន់លានរៀល ស្មើប្រមាណ ១,២៨៦.៤៤ លានដុល្លារ។ ចំណូលនេះ កើនឡើង ៣៤.៧១ភាគរយ ធៀបនឹងរយៈពេលដូចគ្នា ក្នុងឆ្នាំ២០១៦។ នេះបើតាមសេចក្តីប្រកាសព័ត៌មានស្តីពីកិច្ចប្រជុំបូកសរុបលទ្ធផលប្រមូលចំណូលពន្ធប្រចាំខែកក្កដា ឆ្នាំ២០១៧ របស់អគ្គនាយកដ្ឋានពន្ធដារ។ ចំណូលពន្ធដែលប្រមូលបាននេះ គឺស្មើនឹង៨៥ភាគរយនៃផែនការច្បាប់។ នេះបើតាមអគ្គនាយកដ្ឋានពន្ធដារ ដែលបានឲ្យដឹងទៀតថា ចំណូលពន្ធអាករគ្រប់ប្រភេទសម្រាប់ខែកក្កដា ប្រមូលបានចំនួន ៥០៣ ពាន់លានរៀល ស្មើនឹងប្រមាណ ១២៨.៣៧លានដុល្លារ។ អគ្គនាយកដ្ឋានពន្ធដារ ក៏សង្កេតឃើញដែរថា ក្នុងឆ្នាំ២០១៦ ក្នុងរយៈពេល៧ ខែនេះដែរ ប្រាក់ពន្ធស្ទើរគ្រប់ប្រភេទពន្ធមានការកើនឡើង ពិសេសប្រភេទពន្ធអាករសំខាន់ៗ មានពន្ធលើប្រាក់ចំណូឡកើនឡើង៣១.១ភាគរយ អាករលើតម្លៃបន្ថែមកើនឡើង ចំនួន៣៨.៤ភាគរយ ពន្ធអាករពិសេសកើនឡើង១០.៦ភាគរយ និងពន្ធលើប្រាក់បៀវត្សកើនឡើងចំនួន៤.៨ភាគរយ៕	អគ្គនាយកដ្ឋានពន្ធដារ ប្រមូលចំណូលពន្ធអាករគ្រប់ប្រភេទ បានជាង៥០០០ពាន់លានរៀល សមមូលនឹងជាង១,២០០លានដុល្លារ ក្នុងរយៈពេល៧ខែ ឆ្នាំ២០១៧ ។ ចំណូលនេះ កើនឡើងជាង៣៤ភាគរយ ធៀបនឹងឆ្នាំ២០១៦និងស្នើនឹង៧៥ភាគរយ នៃផែនការកំណត់ដោយច្បាប់។
លោក ម៉ៅ ស្រេង នាយកមជ្ឈមណ្ឌលតេស្ត IELTS ប្រចាំនៅកម្ពុជា បានមានប្រសាសន៍ថា យើងខ្ញុំមានសេចក្តី រីករាយណាស់ ក្នុងការទទួលស្វាគមន៍ សាកលវិទ្យាល័យ សៅស៍ អ៊ីសថ៍ អេយសៀ អោយក្លាយជា កន្លែងចុះឈ្មោះ និងធ្វើតេស្ត IELTS»។ «អនុស្សរណៈ នេះទៀតសោត ឆ្លុះបញ្ចាំងពីការយល់ដឹង រីកលូតលាស់នៃសារៈសំខាន់ក្នុងការ ប្រើប្រាស់ IELTS TEST ជាគោល ដើម្បីវាស់សមត្ថភាពភាសាអង់គ្លេសសម្រាប់ការសិក្សានិងការអភិវឌ្ឍអាជីព ដែលនាំមុខគេក្នុងស្ថាប័នអប់រំនៅប្រទេសកម្ពុជា។ យើងនឹង ចាប់ដៃគ្នាទៅមុខ ដើម្បីធ្វើការរួមគ្នាជាមួយនឹង សាកលវិទ្យាល័យ សៅស៍ អ៊ីសថ៍ អេយសៀ ក្នុងគោលបំណងបង្កើនចំនួន សិស្ស និស្សិត ដែលនឹងធ្វើតេស្ត IELTS» ។ លោក សៀន សុវណ្ណា សាកលវិទ្យាធិការ នៃសាកលវិទ្យាល័យ សៅស៍អ៊ីសថ៍ អេយសៀ បានមានប្រសាសន៍ថា លោកមានសេចក្តីសោមនស្សរីករាយណាស់ ដែលថ្ងៃនេះសាកលវិទ្យាល័យ សៅស៍អ៊ីសថ៍ អេយសៀ បានសហការជាមួយ IDP Education ក្នុងការចុះអនុស្សរណៈយោគយល់រួមគ្នាមួយ ក្នុងការបើកជាកន្លែងចុះឈ្មោះ និង ធ្វើតេស្ត IELTS ជាផ្លូវការ ។ អនុស្សរណៈនេះ បានឆ្លុះបញ្ចាំងពីការយល់ដឹង និង ការរីកលូតលាស់ពីសារៈសំខាន់ក្នុងការ ប្រើប្រាស់ IELTS Test ជាគោលដៅក្នុងការវាស់ស្ទង់សមត្ថភាពភាសាអង់គ្លេស សម្រាប់ការស្នើសុំប្រឡងអាហារូបករណ៏ផ្សេងៗ ទៅសិក្សានៅ ប្រទេសអូស្ត្រាលី អឺរ៉ុប និង សហរដ្ឋអាមេរិក សម្រាប់ការអភិវឌ្ឍន៏អាជីព ដែលនាំមុខគេនៅក្នុងស្ថាប័នអប់រំនៅប្រទេសកម្ពុជា ។ យើងនឹងចាប់ដៃគ្នាសហការ ដើម្បីធ្វើការរួមគ្នាក្នុងគោលបំណងបង្កើនចំនួន សិស្ស និស្សិត ដែលនឹងត្រូវធ្វើតេស្ត IELTS»។ IELTS Test គឺជាតេស្តភាសាអង់គ្លេស ដែលពេញនិយមបំផុតនៅក្នុងពិភពលោក និង មានចំនួនអ្នកធ្វើតេស្តប្រមាណ ២,៩ លាន ជារៀងរាល់ឆ្នាំ នៅជាង ១០,០០០ ស្ថាប័ននៅទូទាំងពិភពលោក រួមទាំងសាកលវិទ្យាល័យ សាលារៀន និយោជក អាជ្ញាធរអន្តោប្រវេសន៍ និង ស្ថាប័នដែលមានជំនាញវិជ្ជាជីវៈ ដែលមានការទទួលស្គាល់ជាអន្តរជាតិ ក្នុងគោលបំណងវាស់ស្ទង់សមត្ថភាពភាសាអង់គ្លេស ។ IELTS ត្រូវបានគ្រប់គ្រងរួមគ្នាដោយ ក្រុមប្រឹក្សានៃចក្រភពអង់គ្លេស (British Council) IDP: IELTS អូស្ត្រាលី និង តេស្តវាយតម្លៃផ្នែកភាសាអង់គ្លេសរបស់ Cambridge ។ ( អត្ថបទពាណិជ្ជកម្ម )	អនុស្សារណៈនៃកិច្ចព្រមព្រៀង (MOU) រវាងមជ្ឈមណ្ឌលតេស្ត IELTS កម្ពុជា និងសាកលវិទ្យាល័យ សៅស៍ អ៊ីសថ៍ អេយសៀ ត្រូវបានប្រព្រឹត្តទៅនៅសាកលវិទ្យាល័យ សៅស៍ អ៊ីសថ៍ អេយសៀ នៃក្រុងសៀមរាប ប្រទេសកម្ពុជា នៅថ្ងៃអង្គារ ទី ១៣ ខែមិថុនា ឆ្នាំ ២០១៧នៅ វេលាម៉ោង ២ រសៀល។ អនុស្សរណៈនេះអនុញ្ញាតឱ្យសាកលវិទ្យាល័យ សៅស៍ អ៊ីសថ៍ អេយសៀ ក្លាយជាកន្លែងចុះឈ្មោះ និងធ្វើតេស្ត IELTS នៅក្រោមការផ្តល់សិទ្ធិពីមជ្ឈមណ្ឌលប្រឡងតេស្តជាផ្លូវការអន្តរជាតិ IELTS TEST នៅកម្ពុជា។
មានមធ្យោបាយធម្មជាតិច្រើនណាស់ដែលអាចព្យាបាលជំងឺលើសសម្ពាធឈាមបានដោយមិនចាំបាច់ប្រើថ្នាំទេ។ យ៉ាងណាមិញបើសិនជាអ្នកមិនទាន់កើតជំងឺលើសសម្ពាធឈាមទេ យកល្អគួរតែប្រើវិធីដើម្បីបង្ការវាសិនទៅដូចជា៖ ញ៉ាំអាហារផ្តល់សុខភាព ការញ៉ាំរបបអាហារសម្បូរផ្លែឈើ គ្រាប់ធញ្ញជាតិ អាហារមានជាតិខ្លាញ់ទាប បន្លែ និងអាហារមានជាតិខ្លាញ់ ឬកូឡេស្តេរ៉ុលទាប ព្រោះវាអាចបញ្ចុះសម្ពាធឈាមបានយ៉ាងហោចណាស់ ១៤មីលីម៉ែត្របារ៉តបាន។ បន្ថយគ្រឿងស្រវឹង តាមការសិក្សាចំនួន ១៥បានរកឃើញថា ការបន្ថយគ្រឿងស្រវឹង នឹងបន្ថយសម្ពាធឈាមបានដែរ។ ការសិក្សាមួយដែលធ្វើលើស្ត្រីក្នុងមន្ទីរពេទ្យ Bostons Brigham and Womens Hospital បានឲ្យដឹងថា ការញ៉ាំគ្រឿងស្រវឹងតិចតួចត្រឹមតែមួយភាគបួនទៅកន្លះកំប៉ុងក្នុងមួយថ្ងៃជារៀងរាល់ថ្ងៃ ប្រហែលជាអាចបន្ថយសម្ពាធឈាមបានច្រើនជាងមិនបានញ៉ាំសោះ។ ហាត់ប្រាណ ឬដើរជាទៀងទាត់ ការហាត់ប្រាណគឺជាមធ្យោបាយដ៏ល្អបំផុតដែលត្រូវធ្វើដើម្បីជួយគ្រប់គ្រង និងបញ្ចុះសម្ពាធឈាម។ ការហាត់ប្រាណទៀងទាត់អាចធ្វើឲ្យបេះដូងធ្វើការកាន់តែខ្លាំង និងច្របាច់ឈាមកាន់តែល្អ ហើយក៏អាចបញ្ចុះសម្ពាធឈាមក្នុងសរសៃឈាមអាក់ទែបានដែរ។ យកល្អគួរតែហាត់ប្រាណកម្រិតមធ្យមយ៉ាងហោចណាស់ ១៥០នាទីដូចជា ការដើរ ឬហាត់ប្រាណខ្លាំងក្លាប្រហែល ៧៥នាទីដូចជា រត់កីឡា ក្នុងរយៈពេលមួយសប្តាហ៍។ រឿងនេះនឹងអាចជួយពង្រឹងដល់សុខភាពបេះដូង និងបញ្ចុះសម្ពាធឈាមបាន។ សម្រកទម្ងន់ យោងទៅតាម Mayo Clinic បានឲ្យដឹងថា សម្ពាធឈាមអ្នកច្រើនតែកើនឡើងទៅតាមការឡើងទម្ងន់។ ជាមួយគ្នានេះដែរ ការដែលឡើងទម្ងន់អាចរំខានដល់ការដកដង្ហើមខណៈពេលអ្នកកំពុងតែគេង ហើយក៏ធ្វើឲ្យលើសសម្ពាធឈាមបានដែរ។ ការសម្រកទម្ងន់គឺជាមធ្យោបាយដ៏មានប្រសិទ្ធភាពបំផុតក្នុងការគ្រប់គ្រងសម្ពាធឈាម ហើយការសម្រកទម្ងន់ត្រឹមតែ ៤,៥គីឡូក្រាមក៏អាចបញ្ចុះសម្ពាធឈាមបានដែរ។ ក្រៅពីការសម្រកទម្ងន់ អ្នកគួរតែពិនិត្យទៅលើទំហំចង្កេះផង។ ការដែលធាត់នៅតំបន់ចង្កេះនេះអាចធ្វើឲ្យអ្នកប្រឈមកាន់តែខ្ពស់នឹងជំងឺលើសសម្ពាធឈាមថែមទៀត។ បន្ថយការញ៉ាំជាតិផ្អែម ការសិក្សាជាច្រើនបានបង្ហាញនូវទំនាក់ទំនងមួយរវាងការបន្ថែមជាតិស្ករ និងលើសសម្ពាធឈាម។ ក្នុងការសិក្សាសុខភាពរបស់ Framingham Women បានឲ្យដឹងថា ស្ត្រីដែលគ្រាន់តែញ៉ាំភេសជ្ជៈមានជាតិហ្គាសមួយកំប៉ុងរាល់ថ្ងៃគឺប្រឈមខ្ពស់ជាងអ្នកដែលញ៉ាំតិចជាងមួយកំប៉ុងក្នុងមួយថ្ងៃ។ ការសិក្សាមួយផ្សេងទៀតបានឲ្យដឹងថា ការញ៉ាំភេសជ្ជៈមានជាតិផ្អែមតិចជាងមួយកំប៉ុងគឺមិនងាយលើសសម្ពាធឈាមទេ។ បន្ថយការញ៉ាំប្រៃ យោងទៅតាម Mayo Clinic បានឲ្យដឹងថា គ្រាន់តែបន្ថយជាតិប្រៃក្នុងរបបអាហារក៏អាចបន្ថយសម្ពាធឈាមពី ២ ទៅ៨មីលីម៉ែត្របារ៉តដែរ។ ខណៈពេលដែលឥទ្ធិពលនៃការញ៉ាំជាតិសូដ្យូមចំពោះសម្ពាធឈាមមានការប្រែប្រួលទៅតាមមនុស្សម្នាក់ៗនោះ អ្នកគួរតែកាត់បន្ថយការញ៉ាំជាតិសូដ្យូមតិចជាង ២៣០០មីលីក្រាមរាល់ថ្ងៃ ឬតិចជាងនេះ។ ឈប់ជក់បារី ហេតុផលមួយដ៏សំខាន់បំផុតក្នុងការជក់បារីនោះគឺថា វាជាទម្លាប់ដ៏អាក្រក់មួយ ហើយក៏ជាកត្តាប្រឈមនឹងជំងឺបេះដូងដ៏ខ្លាំងផងដែរ។ ការដែលជក់បារីជាប្រចាំនឹងធ្វើឲ្យសម្ពាធឈាមឡើងខ្ពស់បន្តិចម្តងៗ។ សារធាតុគីមីក្នុងបារីត្រូវបានគេដឹងថា អាចបំផ្លាញសរសៃឈាមបាន។ ទោះបីជាយ៉ាងណាក៏ដោយ ការសិក្សាមិនបានរកឃើញនូវទំនាក់ទំនងរវាងការលើសសម្ពាធឈាម និងការជក់បារីទេ។ រឿងនេះប្រហែលជាដោយសារតែអ្នកជក់បារីមានភាពស៊ាំហើយ៕ ត្រួតពិនិត្យដោយ www.health.com.kh	ជំងឺលើសសម្ពាធឈាមគឺជាបញ្ហាសុខភាពដ៏ធ្ងន់ធ្ងរមួយបើសិនជាមិនបានគ្រប់គ្រង ឬព្យាបាលវាទេ។ វាអាចនាំឲ្យមានបញ្ហាសុខភាពជាច្រើនផ្សេងៗទៀតដែរដូចជា ខ្សោយបេះដូង ខ្វាក់ភ្នែក ជំងឺតម្រងនោម ដាច់សរសៃឈាមខួរក្បាល ជំងឺទឹកនោមផ្អែម និងជំងឺផ្សេងៗទៀត។
ប្រទេសលីទុយអានី បានប្រឈមការគាបសង្កត់ជាប្រចាំពីប្រទេសចិន តាំងពីពេលដែលប្រទេសនេះ បានអនុញ្ញាតឲ្យមានវត្តមានស្ថានទូតតៃវ៉ាន់នៅក្នុងរដ្ឋធានីរបស់ខ្លួនមក។ រដ្ឋាភិបាលចិន បានបង្កើនសម្ពាធយោធានិងការទូតលើរដ្ឋាភិបាលតៃវ៉ាន់ ដើម្បីឲ្យតៃវ៉ាន់ឯកភាពតាមខ្លួនថាតៃវ៉ាន់ជាដែនដីរបស់ខ្លួន និងដើម្បីដាក់កំហិតលើការចូលរួមរបស់តៃវ៉ាន់នៅលើឆាកអន្តរជាតិ។ ទោះជាយ៉ាងណាក៏ដោយ អ្នកស្រី Tsai Ing-wen បាននិយាយថា តៃវ៉ាន់នឹងមិនខ្លបខ្លាចការគំរាមកំហែងនេះទេ ហើយតៃវ៉ាន់នឹងការពារសេរីភាពនិងលទ្ធិប្រជាធិបតេយ្យរបស់ខ្លួន។ អ្នកស្រី Tsai Ing-wen បានប្រាប់សមាជិកសភាទាំងនោះនៅឯខុទ្ទកាល័យរបស់អ្នកស្រីថា តៃវ៉ាន់និងប្រទេសទាំង ៣ មានបទពិសោធន៍ប្រហាក់ប្រហែលគ្នានៃការរំដោះខ្លួនចេញពីការគ្រប់គ្រងបែបផ្តាច់ការ និងការតស៊ូប្រយុទ្ធដើម្បីសេរីភាព។ អ្នកស្រីបានបញ្ជាក់ដូច្នេះថា៖ «លទ្ធិប្រជាធិបតេយ្យដែលយើងមាននៅពេលសព្វថ្ងៃនេះបានមកដោយលំបាក។ នេះជាអ្វីដែលយើងទាំងអស់គ្នាយល់យ៉ាងជ្រាលជ្រៅ»។ លោក Matas Maldeikis មេដឹកនាំក្រុមមិត្តភាពតៃវ៉ាន់នៃសភាប្រទេសលីទុយអានី បានប្រាប់អ្នកស្រី Tsai Ing-wen ថា ក្រុមរបស់លោកមកតៃវ៉ាន់ពេលនេះដើម្បីបង្ហាញនូវសាមគ្គីភាពរបស់ខ្លួនជាមួយនឹងតៃវ៉ាន់៕	ប្រធានាធិបតីតៃវ៉ាន់អ្នកស្រី Tsai Ing-wen បានប្រាប់សមាជិកសភាមកពីប្រទេសលីទុយអានី ឡេតូនី និងអេស្តូនី ដែលជាបណ្ដាប្រទេសនៅតំបន់សមុទ្របាល់ទិក (Baltic Sea) នៅថ្ងៃចន្ទនេះថា តៃវ៉ាន់និងទ្វីបអឺរ៉ុប ត្រូវតែធ្វើការជាមួយគ្នាដើម្បីទប់ទល់នឹងលទ្ធិផ្តាច់ការនិយម និងព័ត៌មានមិនពិត។ នេះ បើយោងតាមសេចក្តីរាយការណ៍របស់ទីភ្នាក់ងារព័ត៌មាន Reuters។
ផ្អែកលើសេចក្តីប្រកាសព័ត៌មាននោះ លោក ស៊ិក ប៊ុនហុក ប្រធានគ.ជ.ប បានជំរុញឲ្យភាគីពាក់ព័ន្ធទាំងអស់ យកចិត្តទុកដាក់បំពេញការងារ និងជួបពិភាក្សាគ្នា ឲ្យបានម្តងក្នុងមួយសប្តាហ៍ ដើម្បីធានាសន្តិសុខ បរិយាកាសនយោបាយល្អ ស្ងប់ស្ងាត់ អព្យាក្រឹត និងយុត្តិធម៌ ក្នុងការរៀបចំការបោះឆ្នោតជ្រើសតាំងសមាជិកព្រឹទ្ធសភា នាពេលខាងមុខ។ សមាសភាពក្រុមការងារ និងភាគីដែលពាក់ព័ន្ធក្នុងការថែរក្សាសន្តិសុខសម្រាប់ការបោះឆ្នោតជ្រើសតាំងសមាជិកព្រឹទ្ធសភា រួមមាន ប្រធានគណៈកម្មការរាជធានី ខេត្ត រៀបចំការបោះឆ្នោត និងអភិបាលរាជធានី ខេត្ត ធ្វើជាប្រធាន ព្រមទាំងតំណាង មកពីគណបក្សដែលចូលរួមប្រកួតប្រជែង តំណាងមកពីអង្គការក្រៅរដ្ឋាភិបាល និងស្នងការនគរបាលជាតិរាជធានី ភ្នំពេញ ធ្វើជាសមាជិក។ សូមបញ្ជាក់ថា ការបោះឆ្នោតជ្រើសតាំងសមាជិកព្រឹទ្ធសភា នីតិកាលទី៤នេះ មានគណបក្សតែបួនប៉ុណ្ណោះ ដែលចូលរួម គឺគណបក្សប្រជាជនកម្ពុជា គណបក្សហ្វ៊ុនស៊ិនប៉ិច គណបក្សខ្មែររួបរួមជាតិ និងគណបក្សយុវជនកម្ពុជា៕	ភ្នំពេញ៖ គណៈកម្មាធិការជាតិរៀបចំការបោះឆ្នោត (គ.ជ.ប) បានណែនាំគណៈកម្មការរាជធានី ខេត្ត រៀបចំការបោះឆ្នោត ឲ្យសហការជាមួយសមត្ថកិច្ចពាក់ព័ន្ធ ដើម្បីត្រៀមលក្ខណទុកជាមុន ក្នុងការការពារសន្តិសុខ និងសណ្តាប់ នៅក្នុងអំឡុងនៃការបោះឆ្នោតជ្រើសតាំងសមាជិកព្រឹទ្ធសភា នីតិកាលទី៤ ដែលនឹងប្រព្រឹត្តទៅនៅថ្ងៃទី២៥ ខែកុម្ភៈ ឆ្នាំ២០១៨។ នេះបើតាមសេចក្តីប្រកាសព័ត៌មានរបស់គ.ជ.ប ដែលចេញផ្សាយ នៅថ្ងៃទី១០ខែមករា ឆ្នាំ២០១៨។
ចំពោះសម្តេច ស ខេង បញ្ហាគ្រប់យ៉ាងរបស់ប្រជាពលរដ្ឋ ទោះជាបញ្ហាធំក្តី ឬតូចក្តី សុទ្ធតែសំខាន់ ដែលមន្រ្តីពាក់ព័ន្ធ ត្រូវយកចិត្តទុកដាក់ និងត្រូវដោះស្រាយជូនពួកគាត់ បើពួកគាត់ស្នើសុំ។ សម្តេចឧបនាយករដ្ឋមន្រ្តី-រដ្ឋមន្រ្តីក្រសួងមហាផ្ទៃ មិនចង់ឲ្យមន្រ្តី ព្រងើយកន្តើយនឹងបញ្ហាណាមួយរបស់ប្រជាពលរដ្ឋ ក្រោមហេតុផលថា ដោយសារបញ្ហានោះតូចតាចឡើយ។ ក្នុងពិធីឆ្លងសមិទ្ធផលនានា នៅវត្តមុនីរស្មីព្រៃត្បែង ខេត្តព្រៃវែង កាលពីព្រឹកថ្ងៃទី១៩ ខែកុម្ភៈ ឆ្នាំ២០២៣ សម្តេចរដ្ឋមន្រ្តីមហាផ្ទៃ ផ្តល់ការណែនាំទៅមន្រ្តីដូច្នេះថា៖«ប្រជាពលរដ្ឋលោកមានអី គឺយើងខ្ញុំ បើកចំហ ហើយមន្រ្តីទាំងអស់ ត្រូវបើកចំហដែរ អត់មានលាក់លៀមទេ មិនមែនមើលស្រាលថា រឿងកំប៉ិកកំប៉ុក រឿងតូចតាច អ្នកឯងមកលើកជាមួយខ្ញុំ អត់ទេ។ រឿងប៉ុនណាក៏ដោយ ឲ្យតែសំណើសំណូមពរ និងសេចក្តីត្រូវការចាំបាច់របស់ពួកគាត់ ត្រូវដោះស្រាយ»។ សម្តេចឧបនាយករដ្ឋមន្រ្តី ចាត់ទុកការដោះស្រាយរាល់សំណូមពររបស់ប្រជាពលរដ្ឋបែបនេះ ថាជាការបោសសម្អាតបញ្ហាអវិជ្ជមាន និងបញ្ហាអសកម្មឲ្យអស់ពីមូលដ្ឋាន។ ជាមួយគ្នានេះ សម្តេច ណែនាំឲ្យប្រជាពលរដ្ឋ ផ្តល់ព័ត៌មានពីបញ្ហារបស់ខ្លួនទៅអាជ្ញាធរ រាប់តាំងពីមេភូមិ មេឃុំ ចៅហ្វាយស្រុក ចៅហ្វាយខេត្ត ឬរហូតទៅដល់សម្តេចផ្ទាល់តាមរយៈហ្វេសប៊ុករបស់សម្តេច។ សម្តេច រម្លឹកខ្លីថា ពេលសម្តេច បង្កើតហ្វេសប៊ុក និងប្រកាសបើកចំហឲ្យប្រជាពលរដ្ឋ ដាក់សំណូមពរទៅសម្តេចតាមហ្វេសប៊ុក ក្នុងរយៈពេល២ឆ្នាំក្រោយមក មានសំណូមពរជាង២ពាន់ករណី ដែលប្រជាពលរដ្ឋ ដាក់ជូនសម្តេចតាមហ្វេសប៊ុក ត្រូវបានដោះស្រាយ៕	ដោយ៖ ទេពញាណ
សូមបញ្ជាក់ថា ស្មាតហ្វូនជំនាន់ថ្មី Samsung Galaxy A21s នេះ ត្រូវបានផលិត និងរចនាឡើង ជាមួយនឹងសមត្ថភាពអស្ចារ្យ លើសពីការរំពឹង និងដែលមិនធ្វើឲ្យអតិថិជនទាំងអស់ខកបំណងឡើយ។ ចេញមកលើកនេះ ក្រុមហ៊ុន សាមសុង ពិតជាមិនបានគិតពីរឿងចំណេញ និងចំណាយឡើយ ធ្វើយ៉ាងណា អាចផ្តល់ជូននូវស្មាតហ្វូនដែលមានលក្ខណៈពិសេសៗ អស្ចារ្យ និងអាចបំពេញតាមតម្រូវការ ប្រើប្រាស់របស់អតិថិជនបាន។ Samsung Galaxy A21s មានអេក្រង់ធំទំហំ 6.5 ដាំមកជាមួយនឹងកាមេរ៉ាក្រោយ ចំនួន 4 គ្រាប់ទំហំ (48 MP+ 8 MP + 2 MP + 2 MP), កាមេរ៉ាមុខទំហំ 13 MP (Selfie បានស្អាតឥតខ្ចោះ), កម្លាំងថាមពលខ្លាំង 5,000 mAh (សាកថ្មលឿន), មេម៉ូរី 6 GB, អង្គផ្ទុក 64 GB (អាចថែមបាន 512 GB)! អូហូ! អែមណាស់។ តែមកក្នុងសំណុំប៉ុណ្ណេះ បែបថ្លៃហើយមើលទៅ? អត់ថ្លៃទេ ហ៊ានធានា! តម្លៃគឺពិសេស សឹងតែមិនគួរឱ្យជឿទាល់តែសោះ! ស្មាតហ្វូនស៊េរីថ្មីដ៏ស្រស់ស្អាតនេះ បានដាក់លក់ជាផ្លូវការ នៅតាមបណ្តាហាងទំនើបសាមសុង និងដេប៉ូចែកចាយទូរស័ព្ទសាមសុង ទូទាំងប្រទេសកម្ពុជា ជាមួយនឹងតម្លៃត្រឹមតែ $249 ដែលភ្ជាប់ជាមួយជម្រើស៣ពណ៌ រួមមាន៖ពណ៌ខ្មៅ ពណ៌ស និងពណ៌ខៀវ។ ជាងនេះទៅទៀត រាល់ការជាវ Samsung Galaxy A21s ឥឡូវនេះ លោកអ្នកនឹងទទួលបានលេខពិសេស តម្លៃដល់ទៅ$29 និងទទួលបានការបញ្ចុះតម្លៃដល់ទៅ 50% លើការប្តូរអេក្រង់ថ្មីផងដែរ។ ម៉េចដែរ...នៅចាំអីទៀត? ប្រញាប់ទៅរកជាវ និងប្រើមុនគេឥឡូវនេះភ្លាមទៅ។ សម្រាប់ព័ត៌មានបន្ថែម សូមអញ្ជើញទៅសាកសួរដោយផ្ទាល់ នៅតាមដេប៉ូចែកចាយរបស់ សាមសុង ទាំងអស់ ដែលនៅជិតលោកអ្នកបំផុត ឬទំនាក់ទំនងទៅកាន់សេវាបម្រើអតិថិជន តាមរយៈលេខទូរស័ព្ទ៖ 1800-203232 ៕ (អត្ថបទពាណិជ្ជកម្ម)	(ភ្នំពេញ) ថ្ងៃទី៨ ខែមិថុនា ឆ្នាំ២០២០៖ពិតជាមិនសរសើរមិនបានមែន! ក្នុងខែនេះ ក្រុមហ៊ុន សាមសុង បាននាំមកនូវភាពភ្ញាក់ផ្អើល និងមិនគួរមិនឱ្យជឿបន្តទៀតហើយ ដោយខ្លួនបានបញ្ចេញ និងដាក់លក់ផ្លូវការ នូវស្មាតហ្វូនជំនាន់ថ្មី សែស្រឡាយត្រកូលស៊េរី Samsung Galaxy A21s ក្នុងព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជាហើយ។
ខ្សែប្រយុទ្ធ Andriy Yarmolenko និងប្រធានក្រុម Mark Noble រកបានម្នាក់១គ្រាប់ ដើម្បីជួយ West Ham យកឈ្នះក្រុមអូទ្រីស ២-០ ក្នុងការប្រកួតវគ្គសន្សំពិន្ទុលើកទី៥ពូល H នៅយប់ថ្ងៃទី២៥ ខែវិច្ឆិកា។ តាមរយៈជ័យជម្នះនេះ បាននាំក្រុមដែលមានលោក David Moyes ជាអ្នកចាត់ការ ឡើងទៅកាន់វគ្គខ្វែងដោយស្វ័យប្រវត្តិ បើទោះនៅសល់មួយប្រកួតទៀតក្តី។ West Ham ឈរកំពូលតារាងពូល H មាន១៣ពិន្ទុ នាំមុខក្រុមលេខ២ Dinamo Zagreb ចំនួន៦ពិន្ទុ និងក្រុមលេខ៣ KRC Genk ៨ពិន្ទុ។ Rapid Vienna នៅបាតតារាងមាន៣ពិន្ទុ ហាវអាវទៅហើយ។ នេះជាលើកដំបូងក្រោយរយៈពេល៤០ឆ្នាំរបស់ West Ham ដែលបានឡើងទៅកាន់វគ្គ១៦ក្រុមចុងក្រោយ Europa League បន្ទាប់ពីក្រុមអង់គ្លេសនេះ បង្ហាញខ្លួនលើកចុងក្រោយនៅឆ្នាំ១៩៨០។ ក្រុមរហ្សនាមញញួរ ធ្លាប់ជាម្ចាស់ជើងឯកពានរង្វាន់លំដាប់ទី២អឺរ៉ុបនេះកាលនៅមានឈ្មោះ European Cup នៅឆ្នាំ១៩៦៥ និងរងជើងឯកនៅឆ្នាំ១៩៧៦។ West Ham បានបង្ហាញទម្រង់លេងដ៏អស្ចារ្យរបស់ខ្លួននៅក្នុងរដូវកាល ២០២១-២២នេះ ដោយមិនទាន់ស្គាល់ចាញ់ឡើយក្នុងការប្រកួតវគ្គសន្សំពិន្ទុ៥លើកកន្លងមក។ នៅក្របខណ្ឌ Premier League វិញពួកគេស្ថិតនៅចំណាត់ថ្នាក់ទី៤ ដោយរកបាន២៣ពិន្ទុ ពីការប្រកួត១២លើក។ ដោយឡែកក្រុមដទៃទៀតដែលបានកៅអីឡើងទៅវគ្គ១៦ក្រុមចុងក្រោយដោយស្វ័យប្រវត្តិក្រោយការប្រកួត៥លើក រួមមាន Lyon, Monaco, Frankfurt, Olympiakos, Galatasaray, Lazio, Bayern Leverkusen និង Real Betis៕	West Ham United បានកក់កៅអីទៅកាន់វគ្គ១៦ក្រុម UEFA Europa League ជាលើកដំបូងគិតចាប់ពីឆ្នាំ១៩៨១មក បន្ទាប់ពីយកឈ្នះ Rapid Vienna ក្នុងលទ្ធផល ២-០។ ក្រុមញញួរមិនទាន់ស្គាល់ចាញ់ឡើយក្នុងការប្រកួតជម្រុះពូល H ចំនួន៥លើកកន្លងមក។
សេចក្ដីថ្លែងការមួយរបស់សភាប្រកាសថា លោក Zardari ទទួលបានសំឡេងឆ្នោត ៤១១ សំឡេង វ៉ាដាច់មេដឹកនាំជាតិនិយម លោក Mehmood Khan Achakzai ដែលទទួល បានត្រឹមតែ ១៨១ សំឡេងប៉ុណ្ណោះ។ លោក Achakzai ត្រូវបានគាំទ្រដោយគណបក្សរបស់មេដឹកនាំជាប់ពន្ធនាគារ Imran Khan ។ ប្រធានាធិបតីត្រូវបានជ្រើសរើសដោយការបោះឆ្នោតនៅក្នុងសភាជាន់ទាប និងជាន់ខ្ពស់ និងសភានីតិបញ្ញត្តិខេត្តចំនួនបួន។ យោងតាមសេក្ដីប្រកាសរបស់មន្ត្រីរៀបចំការបោះឆ្នោតប៉ាគីស្ថាន លោក Farooq អំពី លទ្ធផលបោះឆ្នោតតាមរយៈការផ្សាយបន្តផ្ទាល់តាមទូរទស្សន៍ លោក Zardari ត្រូវបាន ជ្រើសរើសជាប្រធានាធិបតី និងព្រមទាំងជាមេបញ្ជាការកំពូលនៃកងកម្លាំងយោធា ប្រទេស ផងដែរ ដែលនឹងអនុញ្ញាតឱ្យលោកបង្រួបបង្រួម ឬបំបែកជួររដ្ឋាភិបាលឡើងវិញ។ លោក Zardari ត្រូវបានស្គាល់ជា បុគ្គលឆ្នើមក្នុងការស្ដារទំនាក់ទំនងឱ្យល្អប្រសើរ ដែល នឹងជួយដល់សមាជិកសម្ព័ន្ធគ្រប់គ្រងទទួលបានការឯកភាពគ្នាដោយគ្មានជំទាស់ ដើម្បីកែ តម្រូវសេដ្ឋកិច្ចដែលកំពុងទន់ខ្សោយដោយការត្រួសត្រាយផ្លូវ និងស្វែងរកជំនួយពីមូលនិធិ រូបិយវត្ថុអន្តរជាតិ (IMF)។ Zardari គឺជាស្វាមីរបស់អតីតនាយករដ្ឋមន្ត្រីប៉ាគីស្ថាន លោកស្រី Benazir Bhutto ដែល លោកទទួលបានឋានៈនយោបាយបន្ទាប់ពីការស្លាប់របស់ភរិយារបស់លោកក្នុងការ ធ្វើឃាតដោយការបំផ្ទុះគ្រាប់បែកក្នុងខែធ្នូឆ្នាំ ២០០៧។ លោកបានបន្តកាន់កាប់គណបក្សប្រជាជនប៉ាគីស្ថាន (PPP) ស្របតាមបំណងប្រាថ្នាដែលបានបង្ហាញនៅក្នុងឆន្ទៈរបស់ លោកស្រី Bhutto។ ចាប់ពីដើមទសវត្សរ៍ឆ្នាំ ១៩៩០ ដល់ឆ្នាំ ២០០៤ លោកត្រូវបានជាប់ពន្ធនគារ ១១ ឆ្នាំពីបទចោទប្រកាន់អំពើពុករលួយ ដែលមិនដែលមានភស្តុតាងនៅក្នុងតុលាការណាមួយឡើយ ។ ក្រោយមកលោកបានក្លាយជាប្រធានាធិបតីក្នុងឆ្នាំ ២០០៨ និងបានបម្រើការរហូតដល់ឆ្នាំ ២០១៣ ដែលជារយៈពេលដែលកងកម្លាំងពិសេសរបស់អាម៉េរិកបានវាយឆ្មក់នៅក្នុងប៉ាគីស្ថាន និងបានរកឃើញ ហើយសម្លាប់ លោក Osama bin Laden នៅក្នុងឆ្នាំ ២០១១។ ស្នាដៃដ៏សំខាន់របស់លោក Zardari គឺអំឡុងអាណត្តិដំបូងរបស់លោកដែលលោក សម្រេចបានការព្រមព្រៀងនយោបាយដ៏កម្រមួយក្នុងការដាក់ចេញប្រើប្រាសនៃច្បាប់ និង ក្របខ័ណ្ឌថ្មីមួយដើម្បីធ្វើវិមជ្ឈការអំណាច និងទប់ស្កាត់អំណាចប្រធានាធិបតី ដែលកាន់ដោយអតីតមេដឹកនាំយោធា៕	អតីតប្រធានាធីបតីប៉ាគីស្ថាន លោក Asif Ali Zardari ឈ្នះការបោះឆ្នោតមេដឹកនាំប្រទេស សម្រាប់អាណត្តិទី២ នៅថ្ងៃទី៩ ខែមីនាដែលត្រូវបានគាំទ្រដោយសម្ព័ន្ធកំពុងកាន់អំណាច ក្នុងការបោះឆ្នោតដោយសភា និងសន្និបាតប្រចាំតំបន់។ នេះបើយោងតាមមន្ត្រីរៀបចំការ បោះឆ្នោត លោក Justice Amir Farooq។
ដោយឡែក វ៉ាក់សាំងបង្ការកូវីដ-១៩ចំនួន ២លានដូសទៀត នឹងដឹកមកដល់កម្ពុជា នៅថ្ងៃទី១២ ខែមិថុនា ចំនួន១លានដូស និងថ្ងៃទី១៩ ខែមិថុនា ចំនួន១លានដូស។ សម្តេច ហ៊ុន សែន មិនបានបញ្ជាក់ពីប្រភេទវ៉ាក់សាំងនោះទេ។ សម្ដេច ហ៊ុន សែន បានមានប្រសាសន៍ដូច្នេះ៖ «នៅថ្ងៃទី១២ មិថុនា ១លានដូស និង១៩ មិថុនា ១លានដូសបន្ថែមទៀត។ ប្រទេសយើងក្រ តែមិនក្រខាងការគិតគូរ និងរកវិធីការពារអាយុជីវិតប្រជាជនយើងឡើយ»។ អ្នកចាក់វ៉ាក់សាំងបង្ការកូវីដ-១៩ នៅកម្ពុជា កើនដល់ ២,៧៦៦,១៩៨ នាក់ គិតត្រឹមថ្ងៃទី៧ ខែមិថុនា ឆ្នាំ២០២១។ ចំនួននេះស្មើនឹងអត្រា ២៧,៦៦ភាគរយ នៃមនុស្សសរុប ១០លាននាក់ ក្នុងផែនការចាក់វ៉ាក់សាំងកូវីដ-១៩ របស់រដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា។ ក្នុងចំណោមអ្នកចាក់វ៉ាក់សាំងកូវីដ-១៩ មាន ២.២លាននាក់ បានចាក់លើកទី២។ ពលរដ្ឋ១,៧៩៧,៨២០នាក់ បានចាក់វ៉ាក់សាំងរបស់ក្រុមហ៊ុនស៊ីណូវ៉ាក់ ខណៈពលរដ្ឋ ៨៤៩,២៤៨នាក់ បានចាក់វ៉ាក់សាំងរបស់ស៊ីណូហ្វាម។ ពលរដ្ឋចំនួន ១៦១,៤៤៨នាក់ទៀត បានចាក់វ៉ាក់សាំង Covishield(Astra Zeneca)។ បច្ចុប្បន្ននេះ កម្ពុជាមានអ្នកឆ្លងកូវីដ-១៩សរុប ៣៤៨៣៣ នាក់ ក្នុងនោះករណីនាំចូលសរុបមាន ១០៩៥នាក់។ អ្នកជាសះស្បើយ ២៨០៩២នាក់ ខណៈអ្នកស្លាប់ កើនដល់២៦៦នាក់៕	ភ្នំពេញ៖ វ៉ាក់សាំងបង្ការកូវីដ-១៩ ប្រភេទស៊ីណូវ៉ាក់ចំនួន ៥០ម៉ឺនដូស និងស៊ីណូហ្វាមចំនួន ៥០ម៉ឺនដូស នឹងមកដល់កម្ពុជានៅថ្ងៃទី៨ ខែមិថុនា ឆ្នាំ២០២១។ នេះបើតាមសម្ដេច ហ៊ុន សែន នៅយប់ថ្ងៃទី៧ ខែមិថុនានេះ។
សមាជិកសភាវៀតណាមបានអនុម័តលើច្បាប់នេះកាលពីខែ មិថុនា បើទោះជាមានការប្រឆាំងពីបណ្តាក្រុមហ៊ុននានា ដូចជាក្រុមហ៊ុន ហ្វេសប៊ុក ក្រុមហ៊ុន Google អង្គការឃ្លាំមើលសិទ្ធិ និងរដ្ឋាភិបាលបស្ចិមប្រទេស ដោយរួមទាំងសហរដ្ឋអាមេរិកក៏ដោយ។ ក៏ប៉ុន្តែក្រសួងសន្តិសុខសាធារណៈវៀតណាម ដែលគ្រប់គ្រងកងកម្លាំងប៉ូលិស បានឲ្យដឹងថា ប្រទេសកុម្មុយនីស្តមួយនេះត្រូវបានគំរាមកំហែង ដោយការវាយប្រហារតាមប្រព័ន្ធអ៊ីនធឺណិតលក្ខណៈទ្រង់ទ្រាយធំរាប់ម៉ឺនដង ដែលបង្កឲ្យខាតបង់ដោយផ្ទាល់ទៅលើវិស័យសេដ្ឋកិច្ចយ៉ាងធ្ងន់ធ្ងរ និងគំរាមដល់សន្តិសុខ និងសណ្តាប់ធ្នាប់សង្គមទៀតផង។ ក្រសួងសន្តិសុខសាធារណៈវៀតណាមបានឲ្យដឹងតាមរយៈផ្នែកសំណួរនិងចម្លើយលើគេហទំព័ររបស់ក្រសួងនេះថា «ការអនុវត្តច្បាប់សន្តិសុខលើប្រព័ន្ធអ៊ីនធឺណិតនេះគឺសំខាន់ខ្លាំងណាស់ ដើម្បីបំពេញទៅតាមលក្ខខណ្ឌជាបន្ទាន់នានាក្នុងការការពារសន្តិសុខលើប្រព័ន្ធអ៊ីនធឺណិត»។ ច្បាប់ដែលនឹងចូលជាធរមាននៅឆ្នាំក្រោយនេះ តម្រូវឲ្យក្រុមហ៊ុនបច្ចេកវិទ្យាបរទេសបង្កើតការិយាល័យ និងផ្ទុកទិន្នន័យនៅក្នុងប្រទេសវៀតណាមតែម្តង។ ក្រុមហ៊ុន ហ្វេសប៊ុក និងក្រុមហ៊ុន Google ដែលត្រូវបានប្រើប្រាស់យ៉ាងទូលំទូលាយនៅក្នុងប្រទេសនេះ មិនមានការិយាល័យឬកន្លែងសម្រាប់ផ្ទុកទិន្នន័យនៅក្នុងប្រទេសនេះឡើយ។ ក្រសួងសន្តិសុខសាធារណៈវៀតណាមបានឲ្យដឹងបន្ថែមទៀតថា វៀតណាមមិនដែលមានមធ្យោបាយដ៏មានប្រសិទ្ធភាពក្នុងការគ្រប់គ្រងលើបញ្ហានានា ដូចជាព័ត៌មានប្រឌិតនិងការនិយាយបរិហារកេរ្តិ៍ ដែលបង្កជាផលវិបាកនានានោះឡើយ៕ សូមចុចទៅប្រភពដើម VOA ត្រង់នេះ	ច្បាប់សន្តិសុខលើប្រព័ន្ធអ៊ីនធឺណិតរបស់វៀតណាម ដែលបណ្តាក្រុមហ៊ុនបច្ចេកវិទ្យានិងអង្គការឃ្លាំមើលសិទ្ធិសកលលោកបានព្រមានថា អាចធ្វើឲ្យប៉ះពាល់ដល់ការអភិវឌ្ឍ និងការច្នៃប្រឌិតថ្មី នឹងការពារប្រទេសនេះពីការកើនឡើងការគំរាមកំហែងលើប្រព័ន្ធអ៊ីនធឺណិត។ នេះបើយោងតាមក្រសួងសន្តិសុខវៀតណាម។
លោក អាន់តូនី ប្ល៊ីងខិន រដ្ឋមន្រ្តីការបរទេសអាមេរិក នៅថ្ងៃទី២៧ ខែមេសា បានធ្វើទស្សនកិច្ចមួយតាមប្រព័ន្ធវីដេអូទៅកាន់នីហ្សេរីយ៉ា និងកេនយ៉ា ហើយជួបសន្ទនាជាមួយមេដឹកនាំប្រទេសទាំងពីរ។ ប្រមុខការទូតអាមេរិក មានជួបតាមអនឡាញជាមួយក្រុមយុវជនមកពីទ្វីបអាហ្រ្វិកផងដែរ។ លោក ប្ល៊ីងខិន ត្រូវបានយុវជនម្នាក់ដែលបានរៀននៅអាមេរិកចោទសួរពីទំនាក់ទំនងអាមេរិក និងអាហ្រ្វិក។ ប្រមុខការទូតអាមេរិក តបថា ប្រទេសអាហ្វ្រ៊ិក គួរតែភ្ជាប់ទំនាក់ទំនងជាមួយប្រទេសផ្សេងទៀត ដោយសម្លឹងមើលឱ្យកាន់តែធំទូលាយ។ «យើងនឹងមិនស្នើឱ្យនរណាម្នាក់ជ្រើសយកអាមេរិក ឬចិនឡើយ»។ លោកប្ល៊ីងខិន បានលើកឡើងបែបនេះ ជាមួយនឹងការលើទឹកចិត្តឱ្យក្រុមយុវជនអាហ្វ្រិកចោទសួរសំណួរធ្ងន់ៗ ជីកឬសជីកគល់ ដើម្បីស្វែងរកតម្លាភាព និងរើសយកជម្រើសដ៏ល្អសម្រាប់ខ្លួន និងប្រទេស។ នេះបើតាមការចុះផ្សាយរបស់ទីភ្នាក់ងារព័ត៌មាន AFP ។ ទំនងជាចង់សំដៅទៅចិន លោក ប្ល៊ីងខិន ក៏បន្តណែនាំយុវជនអាហ្វ្រិក ទៀតថា អ្នកគួរតែមើលឱ្យបានច្បាស់ ថា តើនៅពេលប្រទេសផ្សេងមកសាងសង់គម្រោងធំៗ ពួកគេនាំកម្មករខ្លួនមក ឬពួកគេផ្តល់ការងារដល់ប្រជាជនក្នុងប្រទេសដែលពួកគេវិនិយោគ? ទន្ទឹមគ្នានេះ លោក ប្ល៊ិងខិន ក៏បានចង់បង្ហាញពីក្តីបារម្ភនៃចំនួនប្រទេសក្នុងទ្វីបអាហ្វ្រ៊ិក ដែលជាប់បំណុលមិនប្រកបដោយចីរភាព បន្ទាប់ពីខ្ចីលុយចិន ក្នុងនោះមានដូចជាសំប៊ីជាដើម។ ប្រទេសអាហ្វ្រិកមួយនេះ ទើបតែប្រកាសមិនអាចសងបំណុលចិនបាននៅពេលថ្មីៗនេះ។ សូមបញ្ជាក់ថា បំណុលបណ្តាប្រទេសនៅទ្វីបអាហ្វ្រ៊កជំពាក់ចិន បានកើនឡើងយ៉ាងខ្លាំង។ តាមការចុះផ្សាយរបស់សារព័ត៌មាន The Africa Report នៅថ្ងៃទី២១ ខែមេសា អង់ហ្គោឡា ជាប់បំណុលចិនចំនួន ២៥ពាន់លានដុល្លារ, អេត្យូពីចំនួន ១៣,៥ ពាន់លានដុល្លារ, សំប៊ីចំនួន ៧,៤ពាន់លានដុល្លារ និង សាធារណរដ្ឋកុងហ្គោ ៧,៣ពាន់លានដុល្លារ៕	ប្រមុខការទូតអាមេរិក លោក អាន់តូនី ប្ល៊ីងខិន នៅថ្ងៃទី២៧ ខែមេសា បានប្រាប់ប្រជាជនអាហ្រ្វិកឱ្យប្រុងប្រយ័ត្ន ចំពោះការវិនិយោគចិន ដែលមាននៅក្នុងប្រទេសពួកគេ។ បើតាមលោករដ្ឋមន្រ្តីការបរទេសអាមេរិក បណ្តាប្រទេសនៅតំបន់អាហ្រ្វិក អាចនឹងជាប់បំណុលចិនកាន់តែច្រើន ដោយសារការអភិវឌ្ឍមិនប្រកបដោយចីរភាព។
ថ្លែងក្នុងសន្និសីទកាសែតលើកដំបូងពីទីក្រុងហ្សឺណែវក្រោយឡើងកាន់តំណែងលោក Volker Turk និយាយថា របាយការណ៍របស់លោកស្រី Michelle Bachelet ពិតជាមានសារ សំខាន់ក្នុងការបង្ហាញពីកង្វល់សិទ្ធិមនុស្សដ៏ធ្ងន់ធ្ងរ។ «ខ្ញុំនឹងបន្តចូលរួមដោយផ្ទាល់ជាមួយអាជ្ញាធរចិន។ ខ្ញុំប្ដេជ្ញាចិត្តយ៉ាងខ្លាំងក្នុងការធ្វើដូច្នេះ»។ លោក Turk លើកឡើងបែបនេះ រួចបង្ហាញសង្ឃឹមថា នឹងមានការផ្លាស់ប្តូរវិជ្ជមាន។ កន្លងមក ចិនបានបដិសេធរាល់ការចោទទាក់ទងនឹងការបំពានសិទ្ធិមនុស្សនៅតំបន់ស៊ីនជាំង ហើយ បានប្រកាសបិទទ្វារសម្រាប់កិច្ចសហប្រតិបត្តិការជាមួយការិយាល័យសិទ្ធិមនុស្ស UN បន្ទាប់ពីរបាយការណ៍ខាងលើត្រូវបានចេញផ្សាយ។ ទីក្រុងប៉េកាំងចាត់ទុករបាយការណ៍របស់លោកស្រី Bachelet ជាការបំភាន់ប៉ុណ្ណោះ។ សូមបញ្ជាក់ថា លោក Turk គឺជាអតីតអគ្គលេខាធិការរងសម្រាប់គោលនយោបាយក្រោមការដឹកនាំរបស់លោកអគ្គលេខាធិការ UN អាន់តូនីញ៉ូ ហ្គូតេរ៉េស មុនត្រូវបានតែងតាំងជាឧត្តមស្នងការសិទ្ធិមនុស្ស UN បន្តពីលោកស្រី Bachelet ។ លោកបានធ្វើដំណើរទៅកាន់ស៊ូដង់ និងអ៊ុយក្រែនដែលជាកន្លែងដែលលោកបានចេញផ្សាយរបាយការណ៍ស្តីពីការសម្លាប់ជនស៊ីវិលរាប់រយនាក់ដោយកងកម្លាំងរុស្ស៊ីក្នុងថ្ងៃដំបូងនៃការលុកលុយរបស់ទីក្រុងម៉ូស្កូ៕	ឧត្តមស្នងការសិទ្ធិមនុស្សអង្គការសហប្រជាជាតិ (UN) លោក Volker Turk លើកឡើងនៅថ្ងៃទី៩ ខែ ធ្នូ ថា លោកចង់ធ្វើការជាមួយក្រុងប៉េកាំងពាក់ព័ន្ធរបាយការណ៍របស់អតីតប្រធានសិទ្ធិមនុស្ស UN លោកស្រី Michelle Bachelet ជុំវិញស្ថានការណ៍នៅស៊ីនជាំង។ ក្នុរបាយការណ៍នោះ លោកស្រី Bachelet អះអាងថា អ្វីដែលកើតឡើងលើជនភាគតិចមូស្លីមវីហ្គ័រនៅតំបន់ស៊ីនជាំងអាចជាឧក្រិដ្ឋកម្មប្រឆាំងមនុស្សជាតិ។
នេះជាលើកទីបីហើយ ដែលធនាគារទទួលបានការទទួលស្គាល់ដ៏វិសេសវិសាលនេះ ដោយបញ្ជាក់ពីការប្តេជ្ញាចិត្តឥតងាករេរបស់ខ្លួនចំពោះអនុលោមភាពសារពើពន្ធ។ វិញ្ញាបនបត្រអនុលោមភាពសារពើពន្ធ ដែលបានបង្ហាញពីការប្រកាន់ខ្ជាប់យ៉ាងតឹងរ៉ឹងចំពោះបទប្បញ្ញត្តិពន្ធ ត្រូវបានផ្តល់ជូនដល់ធនាគារសម្រាប់រយៈពេលបីលើកជាប់ៗគ្នា៖ ២០២០-២០២១, ២០២២-២០២៣ និងថ្មីៗនេះសម្រាប់ ២០២៤-២០២៥។ ការសម្រេចបាននូវវិញ្ញាបនបត្រអនុលោមភាពសារពើពន្ធ «មាស» ជាប់ៗគ្នានេះ គឺជាសមិទ្ធផលដ៏សំខាន់មួយសម្រាប់ធនាគារពាណិជ្ជ ឈីហ្វ (ខេមបូឌា) ម.ក ក្នុងនាមជាស្ថាប័នហិរញ្ញវត្ថុដែលមានការទទួលខុសត្រូវ និងប្រកបដោយក្រមសីលធម៌។ ធនាគារនៅតែបន្ដរក្សាស្តង់ដាខ្ពស់បំផុតនៃការអនុលោមតាមច្បាប់សារពើពន្ធ និងរួមចំណែកជាវិជ្ជមានដល់វឌ្ឍនភាពសេដ្ឋកិច្ចរបស់កម្ពុជា។ ចាប់តាំងពីបានបើកប្រតិបត្តិការក្នុងទីផ្សារកម្ពុជាក្នុងឆ្នាំ២០១៣ ធនាគារ ឈីហ្វ បានក្លាយពីធនាគារឯកទេសទៅជាធនាគារពាណិជ្ជដ៏ទូលំទូលាយមួយនៅក្នុងឆ្នាំ២០១៨។ ធនាគារផ្តល់សេវាកម្មប្រាក់បញ្ញើផ្សេងៗ កម្ចីផ្ទាល់ខ្លួន និងកម្ចីអាជីវកម្ម ក៏ដូចជាដំណោះស្រាយធនាគារអេឡិចត្រូនិក។ ការផ្តោតចម្បងរបស់ធនាគារលើការផ្លាស់ប្តូរឌីជីថលបានរួមចំណែកដល់ដំណើរការហិរញ្ញវត្ថុដ៏រឹងមាំរបស់ខ្លួនក្នុងឆ្នាំ២០២២។ សម្រាប់ព័ត៌មានលម្អិតអំពីធនាគារពាណិជ្ជ ឈីហ្វ (ខេមបូឌា) ម.ក សូមចូលទៅកាន់ Chief Bank៕ (អត្ថបទពាណិជ្ជកម្ម)	ភ្នំពេញ៖ ជាថ្មីម្តងទៀត ធនាគារពាណិជ្ជ ឈីហ្វ (ខេមបូឌា) ម.ក បានទទួលវិញ្ញាបនបត្រអនុលោមភាពសារពើពន្ធ «មាស» ពីអគ្គនាយកដ្ឋានពន្ធដារនៃក្រសួងសេដ្ឋកិច្ច និងហិរញ្ញវត្ថុ ព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា។
លោក ផៃ ស៊ីផាន អ្នកនាំពាក្យរដ្ឋាភិបាល ប្រាប់ទៅ Fresh News ថា ការនាំម៉ាស៊ីននោះ មានរយៈពេលយូរទើបមកដល់កម្ពុជា ខណៈកម្ពុជា កំពុងត្រូវការការផ្គត់ផ្គង់អគ្គិសនីជាបន្ទាន់។ យ៉ាងណា សារព័ត៌មានថ្មីៗ មិនអាចសុំការបញ្ជាក់បន្ថែមពីលោក ផៃ ស៊ីផាន បានទេ ដោយលោកអះអាងថា កំពុងជាប់ប្រជុំ ហើយក៏ផ្តាច់ការហៅចូល៕ អត្ថបទទាក់ទង លិខិតបួនពីនាយករដ្ឋមន្ត្រីខ្មែរ ផ្ញើទៅតួកគី វៀតណាម ថៃ និង ឡាវ សុំឲ្យជួយផ្គត់ផ្គង់អគ្គិសនី តួកគី សម្រេចបញ្ជូនម៉ាស៊ីនផ្ទុកអគ្គិសនី២០០មេហ្កាវ៉ាត់ មកកម្ពុជា វៀតណាម ថៃ ឡាវ ជួយផ្គត់ផ្គង់អគ្គិសនីកម្ពុជា ដែលត្រូវខ្វះខាតដល់ទៅជាងពីរខែ	ប្រមុខរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា សម្តេច ហ៊ុន សែន បានប្តូរចិត្តមិនទិញម៉ាស៊ីនភ្លើងដែលផ្ទុកអគ្គិសនី២០០មេហ្កាវ៉ាត់ពីតួកគីនោះទេ ដោយសារភាគីទាំងពីរ មិនត្រូវគ្នាលើលក្ខខណ្ឌមួយចំនួន។ ការសម្រេចនេះគឺធ្វើឡើងក្នុងកិច្ចប្រជុំរបស់គណៈរដ្ឋមន្រ្តី នៅព្រឹកថ្ងៃទី៥ ខែមេសា ឆ្នាំ២០១៩។
អត្ថបទទាក់ទង តុលាការកូរ៉េខាងត្បូង កាត់ក្ដីឲ្យជប៉ុនផ្តល់សំណងដល់ជនរងគ្រោះផ្លូវភេទក្នុងសង្គ្រាមលោកលើកទី២ ស្នាមរបួសចាស់នៃទំនាក់ទំនងរដ្ឋាភិបាលក្រុងសេអ៊ូល និងក្រុងតូក្យូក្នុងសម័យសង្គ្រាមចាប់ពីឆ្នាំ១៩១០ ដល់១៩៤៥ បានលេចឡើងជាថ្មី បន្ទាប់ពីតុលាការកូរ៉េខាងត្បូង បានបង្គ្រាប់ឱ្យជប៉ុន ផ្តល់សំណងជាប្រាក់ក្នុងម្នាក់៩១៣០០ដុល្លារឱ្យស្ត្រីរងគ្រោះដោយសារការបំពានផ្លូវភេទចំនួន ១២រូប ។ អ្នកទាំង១២រូបនោះ ស្ថិតនៅក្នុងចំណោមស្ត្រីចំនួន ១ម៉ឺននាក់មកពីតំបន់អាស៊ី-បាស៊ីហ្វិក ដែលត្រូវបានចាប់បញ្ជូនទៅបន្ទាយទាហានរបស់ជប៉ុន។ នេះបើតាមការចុះផ្សាយរបស់ទីភ្នាក់ងារព័ត៌មាន AP ។ ជាការឆ្លើយនឹងសេចក្តីសម្រេចរបស់តុលាករកូរ៉េខាងត្បូង រដ្ឋមន្ត្រីការបរទេសជប៉ុន លោក Toshimitsu Motegi បានលើកឡើងនៅក្នុងសភាថា ការកាត់ក្ដីរបស់តុលាការកូរ៉េខាងត្បូង បានបញ្ជាឱ្យជប៉ុនសងសំណងទៅស្ត្រីជនជាតិកូរ៉េខាងត្បូងចំនួន ១២រូប ជាសកម្មភាពខុសប្រក្រតី និងមិនអាចយល់បាន នៅក្នុងច្បាប់អន្តរជាតិ និងទំនាក់ទំនងទ្វេភាគី។ «យើង ជំរុញឱ្យកូរ៉េខាងត្បូង កែតម្រូវការបំពានច្បាប់អន្តរជាតិឱ្យបានឆាប់បំផុត»។ ប្រមុខការទូតជប៉ុន បានលើកឡើងបែបនេះក្នុងកិច្ចប្រជុំសភា។ ប្រធានាធិបតីកូរ៉េខាងត្បូង លោក មូន ចេអ៊ីន ក្នុងថ្ងៃដដែលនេះ បានព្រមានថា វានឹងមិនមានរឿងល្អឡើយនៅក្នុងទំនាក់ទំនងប្រទេសជិតខាងទាំងពីរ ប្រសិនបើរដ្ឋាភិបាលក្រុងសេអ៊ូល និងតូក្យូ មិនអាចរកដំណោះស្រាយរួមគ្នា មុនពេលតុលាការកូរ៉េខាងត្បូង រឹបអូសយកទ្រព្យសម្បត្តិក្រុមហ៊ុនជប៉ុន ដើម្បីលក់ឡៃឡុង។ ការលក់ឡៃឡុងលើទ្រព្យសម្បត្តិទាំងនោះ នឹងធ្វើឡើងចៀសមិនរួច ប្រសិនបើជប៉ុននៅតែបន្តបដិសេធ។ នេះមិនមែនជាលើកទីមួយទេ ដែលតុលាការកូរ៉េខាងត្បូង បង្គ្រាប់ឱ្យជប៉ុនផ្តល់សំណងលើជនរងគ្រោះក្នុងសម័យសង្គ្រាម។ នៅក្នុងឆ្នាំ២០១៩ កន្លងមក តុលារការកូរ៉េខាងត្បូង បានបញ្ជាឱ្យក្រុមហ៊ុនជប៉ុន ចេញថ្លៃសំណងដល់ប្រជាជន ដែលត្រូវបានបង្ខំឱ្យធ្វើការក្នុងសម័យសង្គ្រាម។ ទាក់ទិននឹងបញ្ហាទាំងពីរខាងលើ រដ្ឋាភិបាលក្រុងតូក្យូ បានអះអាងថា សំណងទាំងនោះ ខ្លួនបានគិតគូររួចហើយ តាំងពីឆ្នាំ១៩៦៥ ក្នុងពេលដែលប្រទេសទាំងពីរចាប់ផ្តើមភ្ជាប់ទំនាក់ទំនងការទូតជាមួយគ្នាមកម្លេះ។ ថ្មីៗនេះ ក្រសួងការបរទេសជប៉ុន ក៏បានបកស្រាយថា ក្រោមមូលនិធិគាំពារស្ត្រីអាស៊ីឆ្នាំ១៩៩៥ ជប៉ុន បានផ្តល់សំណង និងលិខិតសុំទោសទៅស្ត្រីរងគ្រោះក្នុងសម័យសង្គ្រាមទាំងអស់ ដែលមកពីប្រទេសចំនួន៥ និងបានដោះស្រាយរួចរាល់អស់ហើយ លើកលែងតែកូរ៉េខាងត្បូងមួយប៉ុណ្ណោះ។ ពេលនោះ ស្ត្រីរងគ្រោះជនជាតិកូរ៉េខាងត្បូងចំនួន ៦១នាក់ ត្រូវទទួលសំណងក្នុងម្នាក់ជិត ៥ម៉ឺនដុល្លារ ប៉ុន្តែភាគច្រើននៃអ្នកទាំងនោះ បានបដិសេធទទួលយកសំណង។ បន្ថែមពីលើនេះ នៅមានកិច្ចព្រមព្រៀងឆ្នាំ២០១៥ ថែមទៀត ដែលក្រោយមក រដ្ឋបាលរបស់លោក មូន បានលុបចោល ដោយសំអាងថា មិនបានជជែកពិភាក្សាត្រឹមត្រូវជាមួយជនរងគ្រោះ។ នៅក្នុងថ្ងៃទី១៨ ខែមករា លោកមូន បានទទួលស្គាល់កិច្ចព្រមព្រៀងនេះវិញ ដើម្បីធ្វើជាមូលដ្ឋានក្នុងការផ្តល់ដំណោះស្រាយដ៏ល្អមួយសម្រាប់ជនរងគ្រោះ។ សូមបញ្ជាក់ថា បន្ទាប់ពីតុលាការកូរ៉េខាងត្បូង បានបញ្ជាឱ្យក្រុមហ៊ុនជប៉ុន ចេញថ្លៃសំណងដល់ប្រជាជនខ្លួន ដែលធ្វើការធ្ងន់នៅក្នុងសម័យសង្គ្រាម នៅក្នុងឆ្នាំ២០១៩ ជប៉ុន បានប្រកាសរឹតត្បិតការនាំចេញសារធាតុកម្រមួយចំនួនទៅកូរ៉េខាងត្បូង។ លើសពីនេះ ជប៉ុនបានដកកូរ៉េខាងត្បូង ចេញពីបញ្ជីដៃគូពាណិជ្ជកម្មពិសេស ដែលធ្វើឱ្យក្រុងសេអ៊ូល ចេញវិធានការសងសឹកវិញ ដោយដកក្រុងតូក្យូចេញពីបញ្ជីពាណិជ្ជកម្មរបស់ខ្លួនដែរ៕	រដ្ឋមន្ត្រីការបរទេសជប៉ុន លោក Toshimitsu Motegi នៅថ្ងៃទី១៨ ខែមករា បានទាមទារឱ្យកូរ៉េខាងត្បូង ទម្លាក់ចោលការទាមទារសំណងសម្រាប់ប្រជាជនកូរ៉េខាងត្បូង ដែលរងគ្រោះនៅក្នុងសម័យសង្គ្រាម ដើម្បីស្តារទំនាក់ទំនងទ្វេភាគីឡើងវិញ។ បើតាមភាគីជប៉ុន កន្លងមករដ្ឋាភិបាលក្រុងតូក្យូ បានគិតគូរសំណងទាំងនោះរួចមកហើយ។
មុនពេលមានឈ្មោះបោះសំឡេង នៅ ស្រីពៅ ដែលត្រូវគេទទួលស្គាល់ថាជាកីឡាការិនីគុនខ្មែរកំពុងមានប្រជាប្រិយភាពនោះ ត្រូវម្ដាយហាមឃាត់មិនឲ្យចូលហាត់ប្រដាល់ដំបូងកាលដើមឆ្នាំ ២០១៤។ ទម្រាំសុំម្ដាយបាន ដ្បិតម្ដាយបដិសេធមុនចូលហាត់គុនខ្មែរ ប៉ុន្តែ ឳពុករបស់ ស្រីពៅ លោក គង់ នៅ បានបើកភ្លើងខៀវដល់កូនស្រី ព្រោះរូបលោកក៏ស្រលាញ់កីឡាប្រដាល់ដែរ។ ឆ្លើយឆ្លងតាមរយៈទូរសព្ទ អ្នកស្រី កឹម សយ អាយុ៥៨ ឆ្នាំ ដែលម្ដាយបង្កើតរបស់ នៅ ស្រីពៅ បានរៀបរាប់ថា អ្នកស្រីមិនចង់ឲ្យកូនស្រី ចូលហ្វឹកហាត់ប្រដាល់ទេ ព្រោះខ្លាចឈឺ និង ខូចសាច់កូន ហើយម្យ៉ាងខ្លួនជាស្រីមានភាពទន់ភ្លន់មិនដូចបុរសទេ។ យ៉ាងណា កីឡាការិនីវ័យ ២៤ឆ្នាំ បានបង្ហើបថា ខ្លួនខំលួងលោម ពន្យល់ និងសុំម្ដាយដើម្បីចូលហាត់ប្រដាល់រហូតដល់ ៣ខែឯណោះ ទើបអ្នកស្រីយល់ឲ្យចូលហ្វឹកហាត់ដូចបំណង។ កីឡាការិនីគុនខ្មែររូបនេះបានលាឈប់ពីការងាររោងចក្រនៅម្ដុំព្រែកថ្លឹងភ្លាមៗ ក្រោយទទួលបានការយល់ព្រមពីម្ដាយនាដើមឆ្នាំ ២០១៤។ បន្ទាប់មកនាងបានចូលហ្វឹកហាត់នៅក្លិបដំបូង គឺក្លិបប្រដាល់តាឡីដំរីមានរិទ្ធិ ក្រោមការបង្ហាត់បង្ហាញពីលោកគ្រូ ញ៉ូវ ម៉ាក និង លោក ម៉ាក សាខន។ ការដែលចូលហ្វឹកហាត់នៅក្លិបនេះព្រោះគ្រានោះ បងប្រុសបង្កើត នៅ ស៊ីថា ក៏ធ្លាប់ហ្វឹកហាត់ទីនោះដែរ មុនលាឈប់ពីកីឡាប្រដាល់ទៅប្រកបរបរលក់ត្រីរហូតបច្ចុប្បន្ន។ គ្រាន់តែចូលហ្វឹកហាត់បាន ១ខែ ស្រីពៅ ត្រូវចាប់គូឲ្យប្រកួតនៅសង្វៀនប្រដាល់ប៉ុស្តិ៍បាយ័ន ទល់នឹង វី ស្រីល័ក្ខ។ កាលនោះ ស្រីពៅ ឈ្នះការប្រកួតដោយទទួលបានតម្លៃខ្លួន ៣០ ម៉ឺនរៀល ដែលជាការចងចាំលើកដំបូងក្នុងអាជីពកីឡាប្រដាល់។ លទ្ធផលនេះ អ្នកស្រី កឹម សយ មានមោទកភាពចំពោះកូនស្រី ដែលធ្វើបានល្អសម្រាប់ខ្លួនឯង និងក្រុមគ្រួសារជាពិសេសការទទួលជ័យជម្នះផ្ទួនៗលើឆាកអន្តរជាតិនៅសង្វៀន World Lethwei Championship នៅប្រទេសមីយ៉ាន់ម៉ា និង សង្វៀនកម្រិតពិភពលោក One Championship កាលពាក់កណ្ដាលខែកុម្ភៈ កន្លងទៅ។ បន្ទាប់ពីត្រូវបានជ្រើសរើសជាកីឡាការិនីឆ្នើមនៅសង្វៀន World Lethwei Championship ប្រចាំឆ្នាំកន្លងទៅថ្មីៗនេះ ជើងឯកគុនខ្មែរទម្ងន់ ៦៣,៥ គីឡូក្រាម រូបនេះ បានគូសបញ្ជាក់ថា ប្រដាល់បានរួមចំណែកដល់ជីវភាពគ្រួសារមួយចំណែក និងចង់ចេញទៅប្រកួតនៅក្រៅស្រុកឲ្យបានច្រើនព្រោះមិនសូវមានគូវ៉ៃក្នុងស្រុក។ បន្ទាប់ពីធ្វើឲ្យកក្រើកដល់អ្នកគាំទ្រប្រដាល់ នៅ ស្រីពៅ ត្រូវបានកោះហៅឲ្យចូលហ្វឹកហាត់ប្រដាល់សកលជម្រើសជាតិ ដែលមាន លោកគ្រូ វ៉ែន សុផល ជាអ្នកបង្ហាត់នៅពហុកីឡដ្ឋានជាតិ ជារៀងរាល់ថ្ងៃក្នុងគោលដៅត្រៀមចេញទៅប្រកួតកីឡាស៊ីហ្គេមតំណាងជាតិ ដែលរៀបចំនៅ ហ្វីលីពីន នាចុងឆ្នាំនេះ៕	ដោយ៖ ស៊ីធី
តើលោក Marcos Jr មានប្រវត្តិបែបណា? កើតក្នុងឆ្នាំ១៩៥៧ លោក Marcos Jr គឺជាកូនទីពីរនៃអតីតមេដឹកនាំផ្ដាច់ការហ្វីលីពីន លោក Ferdinand Edralin Marcos និងអតីតសមាជិកសភាហ្វីលីពីន។ លោក Marcos Jr បានសិក្សាថ្នាក់បឋមនៅសាលា La Salle Greenhills ហើយបានបញ្ចប់ការសិក្សាថ្នាក់អនុវិទ្យាល័យនៅសាលា Worth ក្នុងទីក្រុង Sussex អង់គ្លេស។ លោកបានបញ្ចប់ការសិក្សាថ្នាក់បរិញ្ញាប័ត្រនៅសកលវិទ្យាល័យOxford ក្រោមជំនាញផ្នែកសិក្សាសង្គម។ លោក Marcos Jr ក៏បានសិក្សាផ្នែកការគ្រប់គ្រងពាណិជ្ជកម្មនៅសាលា សេដ្ឋកិច្ច Wharton នៃសាកលវិទ្យាល័យ Pennsylvania ផងដែរ។ ក្នុងវ័យ២៣ឆ្នាំលោកត្រូវបានជ្រើសរើសជាអភិបាលរងខេត្ត Ilocos Norte ក្នុងឆ្នាំ១៩៨០ ដល់ឆ្នាំ១៩៨៣ ហើយបានឡើងធ្វើជាអភិបាលខេត្តដដែលនោះ ចាប់ពីឆ្នាំ១៩៨៣ ដល់ឆ្នាំ១៩៨៦។ លោកក៏បានធ្វើជាសមាជិកសភាតំណាងឱ្យខេត្ត Ilocos Norte ចំនួនពីរលើក គឺក្នុងអំឡុងឆ្នាំ ១៩៩២-១៩៩៥ និងឆ្នាំ២០០៧-២០១០។ អំឡុងពេលធ្វើជាអភិបាលខេត្ត លោក Marcos Jr បានប្រែក្លាយខេត្ត Ilocos Norte ទៅជា ខេត្តលំដាប់ទីមួយនៃការអបអរសាទរថ្នាក់ជាអន្តរជាតិដោយបង្ហាញពីតំបន់គោលដៅ វប្បធម៌ និងសម្រស់ធម្មជាតិដ៏ស្រស់ស្អាតនៃខេត្តមួយនេះ។ ជុំវិញការបោះឆ្នោតប្រធានាធិបតីហ្វីលីពីននៅថ្ងៃទី៩ ខែឧសភាខាងមុខនេះ លោក Marcos Jr ធ្លាប់បានលើកឡើងថា នៅពេលនេះមិនមែនជាពេលដែលត្រូវប្រកែកគ្នា ពីប្រវត្តិសាស្ត្រហ្វីលីពីននោះទេតែនេះជាពេលដែលត្រូវជជែកពីអ្វីដែលពួកគេត្រូវធ្វើនៅ ប៉ុន្មានឆ្នាំខាងមុខទៀត ដើម្បីផ្ដល់ឱកាសការងារបន្ថែមទៀតឱ្យប្រជាជន។ ក្រៅពីនេះ លោកក៏ធ្លាប់បានសន្យាថា លោកនឹងបង្រួបបង្រួមប្រទេសឱ្យមានការសហការគ្នាផងដែរ។ លោក Marcos Jr ក៏កំពុងធ្វើយុទ្ធនាការលើការកែលម្អការឆ្លើយតបនឹងជំងឺរាតត្បាត និងបន្តយុទ្ធនាការប្រឆាំងការបះបោររបស់រដ្ឋបាលប្រធានាធិបតីហ្វីលីពីនលោករ៉ូឌ្រីហ្គោ ឌីទើតេ ក៏ដូចជាយុទ្ធនាការប្រឆាំងនឹងគ្រឿងញៀនខុសច្បាប់ ប៉ុន្តែដោយផ្តោតលើការការពារ ការអប់រំ និងការស្តារនីតិសម្បទា។ ជាមួយការជំរុញដោយយុទ្ធនាការតាមបណ្ដាញសង្គមដ៏ធំ និងសម្ព័ន្ធភាពដ៏រឹងមាំជាមួយ កូនស្រីលោកឌូទើតេដែលជាបេក្ខជនអនុប្រធានាធិបតីលោកស្រី Sara Duterte លោក Marcos Jr ទទួលបានការគាំទ្រជាច្រើនពីអ្នកគាំទ្ររបបផ្ដាច់ការ៕	បាំងតែពីរថ្ងៃប៉ុណ្ណោះ ហ្វីលីពីន នឹងរៀបចំការបោះឆ្នោតប្រធានាធិបតី។ តាមការស្ទង់មតិនៅថ្ងៃទី២ ខែឧសភា អតីតព្រឹទ្ធសភាលោក Ferdinand Marcos Jr ឬ Bongbong Marcos នៅតែបន្តនាំមុខគេ ក្នុងការប្រណាំងប្រជែងយកតំណែងមេដឹកនាំប្រទេសមួយនេះ ដោយលោកបានទទួលសំឡេងគាំទ្រចំនួន ៥៦ភាគរយ ដែលនាំមុខបេក្ខជនផ្សេងលើសពីពាក់កណ្តាល។
មន្ត្រីអាមេរិកមួយក្រុមបានឆ្លងចូលទឹកដីកូរ៉េខាងជើងដើម្បីចាប់ផ្ដើមការរៀបចំជំនួបរវាងប្រធានាធិបតី ដូណាល់ ត្រាំ និងមេដឹកនាំកំពូលកូរ៉េខាងជើង គីម ជុងអ៊ុន ។ ប្រតិភូអាមេរិកដឹកនាំដោយលោក Sung Kim អតីតអគ្គរដ្ឋទូតអាមេរិកប្រចាំកូរ៉េខាងត្បូង បានជួបជាមួយអនុរដ្ឋមន្ត្រីការបរទេសកូរ៉េខាងជើង Choe Son Hui នៅថ្ងៃទី២៧ ខែឧសភា នៅប៉ែកខាងជើងខ្សែព្រំដែនបែងចែកឧបទ្វីបកូរ៉េ។ ជំនួបនេះរំពឹងថា បន្តធ្វើរយៈពេលពីរថ្ងៃទៀត។ ក្រុងវ៉ាស៊ីនតោន និងក្រុងព្យុងយ៉ាងសុទ្ធតែបង្ហាញជំហរចង់ឲ្យជំនួបរវាងលោក ត្រាំ និងលោក គីម ធ្វើឡើងតាមគម្រោងនៅថ្ងៃទី១២ ខែមិថុនា នៅសិង្ហបុរីដដែល បន្ទាប់ពីលោក ត្រាំ ប្រកាសលុបចោលរួចមក។ តាមរយៈបណ្ដាញសង្គម Twitter លោក ត្រាំ សរសរថា មន្ត្រីអាមេរិកបានទៅដល់កូរ៉េខាងជើងដើម្បីរៀបចំជំនួបនៅខែក្រោយ ដែលលោកជឿថា នឹងអាចធ្វើឲ្យកូរ៉េខាងក្លាយជាប្រទេសមានសេដ្ឋកិច្ច និងហិរញ្ញល្អនៅថ្ងៃណាមួយ។ ក្នុងជំនួបលើកទីពីរជាមួយប្រធានាធិបតីកូរ៉េខាងត្បូង មូន ចេអ៊ីន នៅថ្ងៃទី២៦ ខែឧសភា លោកប្រធាន គីម បានបញ្ជាក់ថាម្ដងទៀតពីជំហរឥតងាករេរបស់កូរ៉េខាងជើងក្នុងការបោះបង់នុយក្លេអ៊ែរ និងជោគជ័យនៃជំនួបជាមួយលោក ត្រាំ ។ យ៉ាងណាមិញ ប្រមុខដឹកនាំកំពូលកូរ៉េខាងជើងមិនទាន់ជឿជាក់ទាំងស្រុងលើការធានាសុវត្ថិភាពនៃរបបដឹកនាំរបស់ខ្លួនឡើយ នៅពេលខ្លួនយល់ព្រមរំសាយក្លេអ៊ែរមែននោះ។ ទាក់ទងបញ្ហានេះ លោកប្រធានាធិបតី ត្រាំ ធ្លាប់និយាយហើយថា លោក គីម អាចបន្តដឹកនាំកូរ៉េខាងជើងទៀតដដែល បើសុខចិត្តរំសាយនុយក្លេអ៊ែររបស់ខ្លួននោះ។ លើសពីនោះ អាមេរិកក៏ត្រៀមធ្វើសម្បទានច្រើនទៀតទាំងការវិនិយោគ ក៏ដូចជាការលើកលែងទណ្ឌកម្មជាដើមឲ្យតែកូរ៉េខាងជើងបញ្ឈប់មហិច្ឆតានុយក្លេអ៊ែររបស់ខ្លួន។ ខណៈការចរចានៅភូមិប៉ាន់មុនជុមរវាងមន្ត្រីអាមេរិក និងកូរ៉េខាងជើងកំពុងធ្វើឡើង មន្ត្រីក្រុងវ៉ាស៊ីនតោនមួយក្រុមទៀតបានធ្វើដំណើរទៅកាន់សិង្ហបុរីត្រូវបានជ្រើសរើសជាម្ចាស់ផ្ទះជំនួបប្រវត្តិសាស្ត្រនេះដែរ។ អ្នកនាំពាក្យសេតវិមាន Sarah Sanders និយាយថា ក្រុមការងារអាមេរិកមួយក្រុមបានទៅចាកចេញទៅកាន់សិង្ហបុរីនៅថ្ងៃទី២៧ ខែឧសភា ដើម្បីជជែកពីកិច្ចការដឹកជញ្ជូន និងភស្តុភារសម្រាប់ជំនួបលោក ត្រាំ និងលោក គីម ៕	នៅថ្ងៃទី២៧ ខែឧសភា មន្ត្រីអាមេរិកនិងកូរ៉េខាងជើងបានជួបគ្នានៅតំបន់គ្មានកងទ័ពខណ្ឌចែកកូរ៉េទាំងពីរដើម្បីជជែកពីការរៀបចំឡើងវិញនូវជំនួបរវាងលោកប្រធានាធិបតី ដូណាល់ ត្រាំ និងលោកប្រធាន គីម ជុងអ៊ុន ។ លោក ត្រាំ អះអាងថា ជំនួបប្រវត្តិសាស្ត្រនេះនឹងជួយឲ្យកូរ៉េខាងជើងស្គាល់ពន្លឺភ្លឺស្វាងផ្នែកសេដ្ឋកិច្ចមិនខាន។ ក្រៅពីកូរ៉េខាងជើង មន្ត្រីអាមេរិកមួយក្រុមទៀតបានធ្វើដំណើរទៅកាន់សិង្ហបុរីដើម្បីជជែកពីការរៀបចំជំនួបនេះដែរ។
ជារឿងគួរឱ្យសោកសង្រេងបំផុត ផ្សោតចំនួនបី បានបាត់បង់ជីវិតក្នុងរយៈពេលមួយសប្ដាហ៍ចុងក្រោយ កាលពីឆ្នាំ២០២២។ ក្នុងឆ្នាំ២០២២ សត្វផ្សោតសរុបចំនួន ១១ក្បាលបានស្លាប់ និងរយៈពេល៣ឆ្នាំចុងក្រោយនេះ សត្វផ្សោតចំនួន២៩ក្បាល បានស្លាប់។ ហេតុអ្វីការពារជីវិតផ្សោតពិបាកម្ល៉េះ? ទេសចរអន្តរជាតិ កំពុងរងចាំទស្សនាសត្វផ្សោតនៅអន្លង់ផ្សោតកាំពីក្នុងខេត្តក្រចេះ។ អន្លង់ផ្សោតកាំពី ជាទីជម្រកសត្វផ្សោតធំមួយ នៅទន្លេមេគង្គកម្ពុជា។ ជីវិតសត្វផ្សោត ភាគច្រើនត្រូវបានមង និងឧបករណ៍នេសាទខុសច្បាប់ សម្លាប់។ ក្រុមអ្នកនេសាទខុសច្បាប់ បានបន្សល់ទុកមង ដែលកំពុងបំផ្លាញជីវិតសត្វផ្សោតនៅទន្លេមេគង្គកម្ពុជា។ ហេតុអ្វីផ្សោតសំខាន់? ផ្សោតនៅទន្លេមេគង្គ ជាចលករយ៉ាងសំខាន់ក្នុងទាក់ទាញទេសចរជាតិ ជាពិសេសទេសចរអន្តរជាតិ។ ប្រសិនបើគ្មានវត្តមានផ្សោតនៅទន្លេមេគង្គដ៏ស្រស់ស្អាតរបស់កម្ពុជា ប្រាកដណាស់ អ្នកបម្រើវិស័យទេសចរណ៍ នឹងជួបបញ្ហាផ្នែកហិរញ្ញវត្ថុ។ បញ្ហាដដែល កំពុងបន្តគំរាមកំហែងជីវិតផ្សោត ការនេសាទ ដោយប្រើប្រាស់មងតូចៗ គឺជាឃាតករធំបំផុតក្នុងការសម្លាប់សត្វផ្សោត។ ការប្រើមងនេសាទច្រើនលើសលុប ក៏ធ្វើឱ្យត្រីនៅដងទន្លេមេគង្គ ធ្លាក់ចុះជាងមុន។ ការនេសាទ ដោយប្រើឧបករណ៍ឆក់ខុសច្បាប់ ក៏អាចសម្លាប់សត្វផ្សោតយ៉ាងលឿនបំផុត។ ផ្សោតមួយក្បាល កំពុងបង្ហាញខ្លួនក្នុងអន្លង់ផ្សោតកាំពី ក្នុងខេត្តក្រចេះ។ ទីនេះ ជាកន្លែងមើលផ្សោតពេញនិយមជាងគេនៅកម្ពុជា។ រូបថត៖ សែម វណ្ណា លើសពីនេះ ទំនប់វារីអគ្គីសនីដងទន្លេមេគង្គ ក៏បានប៉ះពាល់ដល់ជម្រកសត្វផ្សោតផងដែរ។ ឧបករណ៍ឆក់ គ្រាប់បែកកែច្នៃ នុយនេសាទបំពុល និងសកម្មភាពទេសចរណ៍ និងបណ្តាគម្រោងអភិវឌ្ឍន៍ហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធដែលកំពុងសាងសង់នៅដងទន្លេមេគង្គ សុទ្ធតែប៉ះពាល់ដល់ជីវិតសត្វផ្សោត។ លោក សេង ទៀក នាយកអង្គការ WWF-កម្ពុជា បានថ្លែងថា៖ «ការកើនឡើងនៃសកម្មភាពនេសាទខុសច្បាប់នៅក្នុងតំបន់អភិរក្សសត្វផ្សោតនាពេលថ្មីៗនេះ នឹងបណ្តាលឱ្យសត្វផ្សោតទន្លេមេគង្គឈានទៅផុតពូជ ប្រសិនបើគ្មានវិធានការបន្ទាន់ដើម្បីបញ្ឈប់សកម្មភាពខុសច្បាប់ទាំងនេះទេ»។ វិធានការគ្មានប្រសិទ្ធភាពនាពេលកន្លងមក កន្លងមក មន្រ្តីជំនាញ អង្គការក្រៅរដ្ឋាភិបាល និងអ្នកបម្រើវិស័យទេសចរណ៍ បានអំពាវនាវឱ្យមានវិធានការបន្ទាន់ ដើម្បីទប់ស្កាត់បទល្មើសនេសាទក្នុងទន្លេមេគង្គ។ ប៉ុន្តែការអំពាវនាវទាំងនេះ គ្មានប្រសិទ្ធភាពទេ។ សត្វផ្សោត បន្តបាត់បង់ជីវិតក្នុងចំនួនច្រើន ជាងផ្សោតកើតថ្មី។ កាលពីថ្ងៃទី២៤ ខែធ្នូ ឆ្នាំ២០២២ សត្វផ្សោត ដែលមានសុខភាពល្អមួយក្បាល បានស្លាប់អណ្តែតនៅតំបន់ក្បែរកោះទ្រង់ ចម្ងាយប្រមាណ១០គីឡូម៉ែត្រប៉ែកខាងក្រោមអន្លង់កាំពី ខេត្តក្រចេះ។ អ្នកជំនាញ បានអះអាងថា សត្វផ្សោតនេះ បានបាត់បង់ជីវិតដោយសារ រមួលខ្លួនជាប់នឹងសន្ទូចរនង។ លើសពីនេះ សត្វផ្សោតបីក្បាល ត្រូវបានបាត់បង់ពីទន្លេមេគង្គកម្ពុជា ត្រឹមរយៈពេលមួយសប្ដាហ៍ប៉ុណ្ណោះ។ លោក សេង ទៀក នាយកអង្គការ WWF-កម្ពុជា ចាត់ទុកផ្សោតរបស់កម្ពុជា អាចនឹងផុតពូជ បើគ្មានវិធានការតឹងរឹងជាងបច្ចុប្បន្ន។ អង្គការ WWF ប្រចាំកម្ពុជា បានចាត់ទុកការបាត់បង់ជីវិតផ្សោតក្នុងចំនួនដ៏ច្រើនប្រចាំឆ្នាំ២០២២ ស្ថិតក្នុងការប្រកាសអាសន្ន។ WWF ប្រចាំកម្ពុជា ចង់ឲ្យមានវិធានការខ្លាំងក្លាឡើងសម្រាប់ពង្រឹងការអនុវត្តច្បាប់ជាបន្ទាន់នៅក្នុងតំបន់ជម្រកសត្វផ្សោត។ អង្គការ WWF ប្រចាំកម្ពុជា ចាត់ទុកការស្លាប់របស់សត្វផ្សោតវ័យបន្តពូជទាំងបីក្បាល បន្តបន្ទាប់ក្នុងរយៈពេលមិនដល់១០ ថ្ងៃនេះ ជាសារយ៉ាងច្បាស់មួយដល់អាជ្ញាធរទទួលខុសត្រូវគ្រប់លំដាប់ថ្នាក់។ វាជាពេលចាំបាច់បំផុត ដើម្បីបង្កើនវត្តមានមន្ត្រីសម្រាប់ការពង្រឹងការអនុវត្តច្បាប់នៅក្នុងជម្រកសត្វផ្សោតសំខាន់ៗទាំងអស់។ លោក សេង ទៀក ផ្ដល់យោបល់ដូច្នេះ៖ «មិនមានជម្រើសផ្សេងទៀតទេ ក្រៅពីការអនុវត្តច្បាប់ដោយតឹងរ៉ឹង ជាបន្ទាន់ ដើម្បីបញ្ឈប់ទាំងស្រុងនូវសកម្មភាពខុសច្បាប់គ្រប់ទម្រង់នៅក្នុងតំបន់ដែលសត្វផ្សោតរស់នៅ»។ បញ្ជាពីនាយករដ្ឋមន្រ្តី ករណីផ្សោតងាប់បី ត្រឹមរយៈពេលមួយសប្ដាហ៍នេះ ត្រូវបាននាយករដ្ឋមន្រ្តី លូកដៃចូល ក្នុងកិច្ចការអភិរក្ស ដោយសារមន្រ្តីថ្នាក់ក្រោម ការពារ និងចេញវិធានការ មិនបានផល។ សម្ដេច ហ៊ុន សែន រំលឹកអភិបាលខេត្តក្រចេះ និងស្ទឹងត្រែង បង្កើនការយកចិត្តទុកដាក់លើផ្សោតជាងមុន។ «ត្រូវអភិរក្សពេញទីដោយគ្មានការលើកលែង! ត្រូវមានរបៀបរៀបរយឲ្យបានល្អ!»។ ប្រមុខរដ្ឋាភិបាលបានបញ្ជាក់បែបនេះ ទៅអភិបាលខេត្តក្រចេះ និងស្ទឹងត្រែង ដោយមិនត្រូវពឹងផ្អែកតែលើក្រសួងកសិកម្ម រុក្ខា ប្រមាញ់ និងនេសាទនោះឡើយ។ សម្តេច ហ៊ុន សែន បានណែនាំទៅអភិបាលខេត្តទាំងពីរ ឲ្យរៀបចំកំណត់តំបន់ស្នូលអចិន្ត្រៃយ៍ ដោយហាមឃាត់ការនេសាទ ការដាក់មង និងការរំខានផ្សេងៗ ឲ្យបាន១០០ភាគរយ រួមទាំងការកំណត់តំបន់ស្នូលផ្សេងទៀត ទៅតាមស្ថានភាពទឹកឡើង និងទឹកចុះ។ ក្រោយនាយករដ្ឋមន្រ្តី បានបញ្ជាផ្ទាល់ទៅកាន់អភិបាលខេត្តទាំងពីរ លោក សេង ទៀក បានអបអរសាទរ និងគាំទ្រអនុសាសន៍របស់សម្ដេច ស្តីពីការបង្កើតតំបន់អភិរក្សស្នូលអចិន្ត្រៃយ៍ និងតំបន់អភិរក្សស្នូលតាមរដូវកាល ក្នុងតំបន់ដែលមានផ្ទៃក្រឡាប្រវែង ១៨០ គីឡូម៉ែត្រ នៃទន្លេមេគង្គកម្ពុជា។» លោក សេង ទៀក ប្រាប់ ThmeyThmey25 ដូច្នេះ៖ «អង្គការ WWF បានត្រៀមខ្លួនរួចជាស្រេចក្នុងការសហការជាមួយអាជ្ញាធរពាក់ព័ន្ធ ដើម្បីគាំទ្រដល់ការគ្រប់គ្រងប្រកបដោយប្រសិទ្ធភាពនូវថនិកសត្វទឹកសាបជិតផុតពូជបំផុតមួយប្រភេទនេះ និងក្នុងការអនុវត្តនូវប្រសាសន៍ណែនាំរបស់សម្ដេចនាយករដ្ឋមន្ត្រី»។ បើតាមអង្គការ WWF រដូវប្រាំងចាប់ពីខែធ្នូដល់ខែឧសភា គឺជាអំឡុងពេលមួយដ៏ចាំបាច់ត្រូវមានការផ្តោតការយកចិត្តទុកដាក់ការពារ។ នៅពេលទឹកស្រក សត្វផ្សោត និងត្រីមកប្រមូលផ្តុំគ្នារស់នៅ និងចេញរកស៊ីនៅក្នុងតំបន់អន្លង់ទឹកជ្រៅនៃតំបន់អភិរក្សសត្វផ្សោត។ ហេតុដូចនេះហើយ ទើបធ្វើឱ្យផ្សោតងាយរងគ្រោះយ៉ាងខ្លាំងដោយការនេសាទខុសច្បាប់។ លោក សេង ទៀក បានសង្កត់ធ្ងន់ដូច្នេះ៖ «ប្រសិនបើស្ថានភាពវិបត្តិនេះនៅតែបន្តកើតឡើងទៀត ចំនួនសត្វផ្សោតអាចប្រឈមនឹងការបាត់បង់ទាំងស្រុងនាពេលខាងមុខនេះមិនខាន»។ ដើម្បីបញ្ឈប់សកម្មភាពទាំងនេះ មន្ត្រីឆ្មាំទន្លេ និងមន្ត្រីអនុវត្តច្បាប់ពាក់ព័ន្ធទាំងអស់ត្រូវមានវត្តមានរយៈពេល ២៤ ម៉ោងមួយថ្ងៃ ក្នុងសប្តាហ៍នីមួយៗដោយទៀងទាត់។ មន្រ្តីឆ្មាំ ត្រូវចុះល្បាតទាំងថ្ងៃទាំងយប់នៅក្នុងតំបន់សត្វផ្សោត៕	នៅទន្លេមេគង្គកម្ពុជា ផ្សោត ប្រមាណ៧០ភាគរយ មានអាយុជាង២០ឆ្នាំ ដែលជាអាយុប្រឈមនឹងគ្រោះថ្នាក់។ អ្នកជំនាញ បានកំណត់អាយុផ្សោតចន្លោះពី ២៧ឆ្នាំ ទៅ៣០ឆ្នាំ ប៉ុណ្ណោះ។ កន្លងមក ផ្សោត ដែលបានបាត់បង់ជីវិត សុទ្ធតែជាផ្សោតពេញវ័យ។
អត្ថបទទាក់ទង លោកស្រី កែ ឡេង ជឿ សុរ៉ាឃីម អាចស្នងតំណែង តែលោក ស សុខា ហាក់មិនរំពឹងមាន កែ ឡេង ទីពីរ ប្រធានសហព័ន្ធកីឡាប៊ូលនិងប៉េតង់ពិភពលោក លោក Claude Azema កាលពីពេលថ្មីៗ បានបង្កើតវីដេអូឃ្លីបមួយរៀបរាប់ពីស្នាដៃ និងភាពអស្ចារ្យរបស់លោកស្រី កែ ឡេង ក្នុងវិស័យកីឡាប៉េតង់។ ក្នុងវីដេអូជាភាសាអង់គ្លេស ដែលមានរយៈពេលជាង៣នាទី ប្រធានសហព័ន្ធរូបនេះ បានរៀបរាប់ពីប្រវត្តិ ដែលលោកបានស្គាល់លោកស្រី កែ ឡេង លើកដំបូង និងប្រៀបធៀបលោកស្រីជាមួយកីឡាករកីឡាការិនីល្បីៗលំដាប់ពិភពលោកជាច្រើនរូប។ អ្វីដែលគួរឲ្យកត់សម្គាល់ត្រង់ចំណុចមួយលោក Claude Azema បានប្រដូចលោកស្រី កែ ឡេង ទៅនឹងប្រាសាទអង្គរវត្ត របាំព្រះរាជទ្រព្យ និងល្ខោនស្បែកធំ ដែលជាសម្បត្តិបេតិកភណ្ឌរបស់កម្ពុជា។ ត្រង់ចំណុចនេះ លោក Claude សង្កត់ធ្ងន់ថា លោកស្រី កែ ឡេង ក៏ជាបេតិកភណ្ឌមួយក្នុងវិស័យកីឡាប៊ូល និងប៉េតង់ផងដែរ។ លោកបានរៀបរាប់ដូច្នេះថា៖«ខ្ញុំចង់និយាយពាក្យមួយ«បេតិកភណ្ឌ»ដែលវចនានុក្រមទាំងអស់ឲ្យនិយមន័យស្របគ្នាថា វាអាចជាអគារដ៏ស្រស់ស្អាតមួយ ឧទាហរណ៍អង្គរវត្តរបស់កម្ពុជា, វាក៏អាចជាស្នាដៃដ៏អស្ចារ្យមួយ ដូចជារបាំព្រះរាជទ្រព្យរបស់កម្ពុជា ឬល្ខោនស្បែកធំ ហើយវាក៏អាចសំដៅដល់បុគ្គលដ៏គួរឲ្យស្ញប់ស្ញែងផងដែរ។ ដូច្នេះខ្ញុំអាចនិយាយបានថា លោកស្រី កែ ឡេង ជាបេតិកភណ្ឌក្នុងវិស័យកីឡាប៊ូលនិងប៉េតង់»។ ការចាត់ទុកបែបនេះរបស់លោក Claude ធ្វើឡើងក្រោយលោកស្រី កែ ឡេង ប្រកាសចូលនិវត្តន៍ពីអាជីពជាកីឡាការិនីប៉េតង់។ តែយ៉ាងណា ប្រធានសហព័ន្ធរូបនេះ មិនបានបញ្ជាក់លម្អិតពីហេតុផល ដែលជំរុញឲ្យលោកប្រើប្រាស់ពាក្យនេះឡើយ។ ទោះបីយ៉ាងក្តី តាមរយៈស្នាដៃរបស់លោកស្រី កែ ឡេង ដែលបានឈ្នះមេដាយមាសពិភពលោក៤ជំនាន់ជាប់គ្នា វាអាចជាហេតុផលនៃការលើកឡើងបែបនេះរបស់លោក Claude។ លោកស្រី កែ ឡេង អតីតកីឡាការិនីប៉េតង់ជម្រើសជាតិ បានក្លាយជាស្ត្រីដំបូងគេលើពិភពលោក ក្រោយឈ្នះមេដាយមាស៤ជំនាន់ជាប់គ្នា គឺនៅឆ្នាំ២០១៣, ២០១៥, ២០១៧ និង២០១៩។ តាមរយៈស្នាដៃនេះ លោកស្រី ទទួលបានការកោតសរសើរ និងស្ញប់ស្ញែងយ៉ាងខ្លាំងពីប្រជាពលរដ្ឋកម្ពុជា ក៏ដូចជាលើពិភពលោក។ គួររំលឹកថា កាលពីថ្ងៃទី១៧ ខែកក្កដា ឆ្នាំ២០២០ លោកស្រី កែ ឡេង បានប្រកាសជាផ្លូវការពីការបញ្ចប់អាជីពជាកីឡាការិនីប៉េតង់ ដោយសារកត្តាសុខភាព និងភ្នែកមិនអំណោយផល។ លោកស្រី ត្រូវបានតែងតាំងឲ្យធ្វើជាទីប្រឹក្សារបស់សហព័ន្ធកីឡាប៊ូលនិងប៉េតង់កម្ពុជា។ អតីតកីឡាការិនីមកពីខេត្តកំពង់ឆ្នាំងរូបនេះ រំពឹងថា កីឡាការិនី ស៊្រាង សុរ៉ាឃីម នឹងអាចស្នងតំណែងខ្លួនលើវិញ្ញាសាវាយយកពិន្ទុ ទោះបីបច្ចុប្បន្នកីឡាការិនីរូបនេះ ពុំទាន់មានសមត្ថភាពខ្លាំងដូចលោកស្រីក៏ដោយ៕	លោក Claude Azema ប្រធានសហព័ន្ធកីឡាប៊ូលនិងប៉េតង់ពិភពលោក ចាត់ទុកលោកស្រី កែ ឡេង ជាបេតិកភណ្ឌក្នុងវិស័យកីឡាប៉េតង់។ លោកអះអាងថា អតីតកីឡាការិនីប៉េតង់រូបនេះ មិនត្រឹមតែមានសមត្ថភាពខ្លាំងនោះទេ តែជាស្ត្រីដ៏អស្ចារ្យ១រូប ដែលមានការប្រមូលអារម្មណ៍បានល្អ។ មូលហេតុដែលលោកប្រដូចបែបនេះ ដោយសារលោកស្រី កែ ឡេង ជាស្ត្រីដំបូងគេលើពិភពលោក ដែលបានឈ្នះមេដាយមាសពិភពលោក៤ជំនាន់ជាប់គ្នា។
ទម្លាប់ចូលគេងអោយបានទៀតទាត់ពេលវេលាអាចជួយក្មេងៗអោយងាយស្រួលក្នុងការគេងលក់ ដោយសារតែខ្លួនប្រាណ និង ខួរក្បាលរបស់ពួកគេអាចឆ្លើយតប ឬ រ៉េផ្លេចទៅនឹងពេលចូលដំណេក (bedtime) ។ ជាតិអាល់កុល ឬ គ្រឿងស្រវឹងមិនអាចធ្វើអោយអ្នកគេងលក់បានឡើយ, ប៉ុន្តែរឹតតែធ្វើអោយអ្នកមិនងងុយគេងថែមទៀតផង ។ ដូច្នេះ ប្រសិនបើជាលោកអ្នកចង់គេងលក់ពីព្រលប់ សូមកុំទទួលទានគ្រឿងស្រវឹងពីល្ងាចអោយសោះ ។ ជាតិអាល់កុលអាចនឹងធ្វើអោយអ្នកមានអារម្មណ៍ថាងងុយគេង រួចក៏គេងលក់, ប៉ុន្តែអ្នកនឹងភ្ញាក់វិញក្នុងរយៈពេលពីរបីម៉ោងក្រោយមក ហើយក៏មិនអាចគេងលក់វិញទេ ។ ការមាស្សាសម្រួលអារម្មណ៍តាមរយៈក្លិនក្រអូបផ្សេងៗ (aromatherapy) ពិតជាអាចជួយអ្នកអោយគេងលក់បាន (ដាក់ក្លិនទាំងនេះនៅតាមកូនកន្សែងដៃ ឬ ខ្នើយកើយ) ។ ក្នុងបន្ទប់ដែលមានកំដៅក្តៅ ឬ ត្រជាក់ពេកអាចធ្វើអោយអ្នកគេងមិនលក់, ដូច្នេះ គួរតែរៀបចំបន្ទប់អោយមានសីតុណ្ហភាពសមល្មមដែលអ្នកអាចទទួលយកបាន ។ រៀនរៀបចំវិធីដើម្បីគេងលក់ដោយខ្លួនឯង ដូចជា ការនិយាយថា ខ្ញុំហាកដូចជាងងុយគេងហើយ ព្រមទាំងចាប់រាប់ចុះក្រោមពីដប់ត្រឡប់មកសូន្យ ម្តងហើយម្តងទៀត រហូតទាល់តែងងុយគេង ។ កុំស្លៀកសម្លៀកបំពាក់រឹបខ្លួន ឬ ពិបាកក្នុងការគេង, បើចូលចិត្តអ្នកអាចគេងដោយគ្មានស្លៀកពាក់អ្វីរឹតតែប្រសើរ ។ ផ្លាស់ប្តូរពូកក្នុងរយៈពេល ៧ ឆ្នាំម្តង ។ រៀបចំបន្ទប់គេងអោយមានផាសុខភាព ដូចជា ពន្លឺ, សីតុណ្ហភាព, សម្ភារៈ ឬ រៀបចំកន្លែងគេងអោយមានរបៀបរៀបរយ ។ បើអាចអ្នកអាចចាក់ភ្លេងកំដរអារម្មណ៍ ដើម្បីធ្វើអោយអ្នកមានអារម្មណ៍ថា ងងុយគេង និង គេងលក់ជាមួយភ្លេងដ៏លន្លង់លន្លោចនោះ ។ ប្រសិនបើអ្នកឧស្សាហ៍ភ្ញាក់ពីគេងនៅពេលយប់ ហើយមិនអាចគេងលក់វិញនោះ, កុំសម្ងំនៅទីនោះ រួមជាមួយនឹងភាពមួរម៉ៅអោយសោះ ។ ក្រោកឡើង ! ផឹកតែមួយពែង, លេងហ្កេមណាមួយដែលអ្នកចូលចិត្ត, អានសៀវភៅ ឬ ឯកសារនានា, ហើយនៅពេលណាដែលអ្នកមានអារម្មណ៍ថាងងុយគេងវិញ ចាំត្រលប់ទៅគេង ។ អ្នកអាចនឹងមិនគេងលក់ដោយការបារម្ភ ឬ មានលឺសម្លេងអ្វីមករំខាន, ដូច្នេះ ត្រូវរៀបចំអ្វីៗអោយបានរួចស្រេច និង ប្រាកដក្នុងចិត្តថា មិនមានអ្វីនឹងរំខានអ្នកតទៅទៀតទេ ។ សិច ឬ ការរួមភេទ ជាគ្រឿងដែលងាយធ្វើអោយអ្នកបានគេងលក់ ។ ត្រួតពិនិត្យដោយ www.health.com.kh	មនុស្សយើងពេលខ្លះកេងមិនលក់សោះ ដោយសារតែបញ្ហាផ្សេងៗនៃជីវិតមកវិលវល់ នៅក្នុងខួរក្បាលដែលធ្វើអោយយើងគិតមិនចេះអស់។មានវិធីល្អៗមួយចំនួននឹងជួយអ្នកអោយកេងលក់បាន។ចូរអនុវត្តវិធីដូចខាងក្រោមនេះ:ធ្វើការងារណាដែលធ្វើអោយអ្នកងាយស្រួលក្នុងការគេងលក់ ដូចជា ៖ ផឹកតែក្តៅ, មើលទូរទស្សន៍, អានសៀវភៅ ឬ ឯកសារនានា ។
ទស្សនាវដ្តី Forbes កាលពីសប្តាហ៍មុន បានចេញអត្ថបទបែបអត្ថាធិប្បាយមួយពាក់ព័ន្ធការដឹកនាំរបស់បុរសខ្លាំងហ្វីលីពីន លោក រ៉ូឌ្រីហ្គោ ឌូទើតេ ក្រោមចំណងថា «អំពើពុករលួយ នៅតែជាបញ្ហាធំនៅប្រព័ន្ធដឹកនាំហ្វីលីពីន » ។ « ចំណាត់ការស្ម័គ្រស្លាប់ (សង្គ្រាមគ្រឿងញៀន) របស់ប្រធានាធិបតី រ៉ូឌ្រីហ្គោ ឌូទើតេ បានសម្លាប់ដំណើរការនៃលទ្ធិប្រជាធិបតេយ្យនៅហ្វីលីពីន ក៏ប៉ុន្តែកម្ចាត់អំពើពុករលួយក្នុងប្រព័ន្ធដឹកនាំឡើយ» ។ នេះគឺជាការលើកឡើងរបស់ទស្សនាវត្តី Forbes ដែលបានបន្តរិះគន់រដ្ឋាភិបាលរបស់លោក ឌូទើតេ ថា ជាការដឹកនាំមួយធ្វើឲ្យអំពើពុករលួយនៅហ្វីលីពីន កាន់តែរីកដុះដាល ។ អត្ថបទរបស់ Forbes ត្រូវបានចេញផ្សាយបន្ទាប់ពី អង្គការតម្លាភាពអន្តរជាតិ បានចេញផ្សាយរបាយការណ៍សន្ទស្សន៍នៃអំពើពុករលួយរបស់ប្រទេសនានាទូទាំងពិភពលោកប្រចាំឆ្នាំ២០១៧ ។ តាមរបាយណ៍របស់តម្លាភាពអន្តរជាតិសម្រាប់ឆ្នាំ ២០១៧ ហ្វីលីពីន ស្ថិតនៅក្នុងចំណាត់លេខ ១១១ ក្នុងចំណោមរដ្ឋ ១៨០ ។ នៅឆ្នាំ២០១៦ ហ្វីលីពីន ជាប់ចំណាត់លេខ ១០១ ក្នុងចំណោមរដ្ឋ ១៦៨ ។ យ៉ាងណាក៏ដោយ ចំណាត់នេះ បើប្រៀបធៀបជាមួយនឹងបណ្តាប្រទេសអាស៊ានវិញ ហ្វីលីពីន មិនអាក្រក់ពេកឡើយ ពោលគឺតាមរបាយការណ៍តម្លាភាពអន្តរជាតិឆ្នាំ២០១៧ អត្រាអំពើពុករលួយរបស់ហ្វីលីពីន ល្អប្រសើរជាង មីយ៉ាន់ម៉ា ជាប់ចំណាត់ថ្នាក់ ១៣០, ឡាវ ជាប់ចំណាត់ថ្នាក់ ១៣៥ ខណៈកម្ពុជា កម្ពុជា ជាប់ចំណាត់ថ្នាក់ ១៦១ ៕	សង្គ្រាមប្រឆាំងគ្រឿងញៀន គឺជាគោលនយោបាយអាទិភាពមួយ របស់ប្រធានាធិបតីហ្វីលីពីន រ៉ូឌ្រីហ្គោ ឌូទើតេ ក្នុងអាណតិ្តដឹកនាំរយៈពេលប្រាំមួយឆ្នាំ ។ គោលនយោបាយនេះ បានប្រែក្លាយបុរសរដ្ឋរូបនេះទៅជាបុរសខ្លាំងក្នុងចំណោមមេដឹកនាំពិភពលោកផ្សេងទៀតក្នុងប្រតិបត្តិការកម្ចាត់គ្រឿងញៀន ប៉ុន្តែការដឹកនាំនេះមិនបានបោសសម្អាត់អំពើពុករលួយក្នុងជួររដ្ឋាភិបាលឡើយ ។
លទ្ធផលនៃការចាប់ឆ្នោត -បឹងកេតអែហ្វស៊ី ជួប សៀមរាប -ព្រះខ័នរាជស្វាយរៀង ជួប សូលទីឡូអង្គរ -ភ្នំពេញក្រោន ជួប អាស៊ីអឺរ៉ុបយូណាយធីត -អង្គរថាយហ្គឺរ ជួប ព្រៃវែង -ណាហ្គាវើល ជួប អគ្គិសនីកម្ពុជា -គិរីវង់សុខសែនជ័យ ជួប នគរបាលជាតិ -សមាគមកីឡាបាល់ទាត់ ខ.ភ.ម ជួប ខេត្តកែប -វិសាខា ជួប ត្បូងឃ្មុំ។ ការប្រកួតជើងទី១ នឹងប្រព្រឹត្តទៅនៅថ្ងៃទី១២ និងទី១៣ ខែសីហា៕	សហព័ន្ធកីឡាបាល់ទាត់កម្ពុជា នៅថ្ងៃទី៣១ ខែកក្កដា នេះ បានរៀបចំកម្មវិធីចាប់ឆ្នោតសម្រាប់ការប្រកួតពានរង្វាន់សម្តេច ហ៊ុន សែន ថ្នាក់ជាតិ ដែលមាន១២ក្រុមនៅក្នុងលីគ និងក្រុមពីលេខ១ដល់៤នៃពានរង្វាន់ថ្នាក់ខេត្ត។ បឹងកេតជាម្ចាស់ការពារតំណែងជើងឯក រីឯព្រៃវែងជាជើងឯកលេខ១ថ្នាក់ខេត្ត។
«រដ្ឋាភិបាលជប៉ុនសូមសំដែងនូវសមានទុក្ខដ៏សែនក្រៀមក្រំ និងការសោកស្តាយជាទីបំផុត និងសូមចូលរួមរំលែកព្រះមរណទុក្ខយ៉ាងស្មោះអស់ពីដួងចិត្ត ជាមួយព្រះបាទសមេ្តចព្រះបរមនាថ នរោត្តម សីហមុនី ព្រះមហាក្សត្រនៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា រាជវង្សានុវង្ស រាជរដ្ឋាភិបាល និងប្រជាជន កម្ពុជា»។ លោក ហាយ៉ាស៊ី បានសរសេរយ៉ាងដូច្នេះ។ រដ្ឋមន្ត្រីការបរទេសជប៉ុនរូបនេះ បានលើកឡើងថា សម្តេចក្រុមព្រះ នរោត្តម រណឫទ្ធិ បានចូលរួមចំណែកដល់ការស្តារ និងអភិវឌ្ឍប្រទេសកម្ពុជាឡើងវិញ ក្នុងព្រះឋានៈព្រះអង្គជានាយករដ្ឋមន្រ្តីទីមួយ បន្ទាប់ពីការបោះឆ្នោតឆ្នាំ១៩៩៣ ដែលត្រូវបានរៀបចំឡើងជាលើកដំបូងក្រោយពីកិច្ចព្រមព្រៀងសន្តិភាព និងជាព្រះប្រធានរដ្ឋសភាពីឆ្នាំ ១៩៩៨-២០០៦។ លោក ហាយ៉ាស៊ី បន្ថែមថា សម្តេចក្រុមព្រះ នរោត្តម រណឫទ្ធិ បានលើកស្ទួយសន្តិភាព និងការស្តារប្រទេសឡើងវិញ ដោយមានកិច្ចសហការជាមួយប្រទេសជប៉ុន ហើយព្រះអង្គក៏បានចូលរួមចំណែកឲ្យមានការផ្លាស់ប្តូររវាងរដ្ឋាភិបាលនិងរដ្ឋាភិបាល និងរវាងសភានិងសភា នៃប្រទេសជប៉ុន និងកម្ពុជាផងដែរ»៕	លោក Hayashi Yoshimasa រដ្ឋមន្ត្រីការបរទេសជប៉ុន នាថ្ងៃទី៣០ ខែវិច្ឆិកា នេះ បានផ្ញើសាររំលែកទុក្ខចំពោះការយាងចូលព្រះទិវង្គតរបស់សម្តេចក្រុមព្រះ នរោត្តម រណឫទ្ធិ ក្នុងព្រះជន្មាយុ៧៧ព្រះវស្សា ដោយព្រះរោគាពាធ។ លោកបានកត់សម្គាល់ពីការរួមចំណែកយ៉ាងសំខាន់របស់សម្តេចក្រុមព្រះ ក្នុងការស្តារ និងអភិវឌ្ឍកម្ពុជាឡើងវិញ ជាពិសេសការពង្រឹងទំនាក់ទំនងរវាងប្រទេសទាំងពីរ។
សេចក្តីជូនព័ត៌មានរបស់ក្រសួងការបរទេសកម្ពុជា បានសរសេរដូច្នេះថា ៖«មានក្តីរំពឹងថា កិច្ចប្រជុំនេះនឹងបញ្ជាក់ឡើងវិញនូវបំណងរួម និងរឹងមាំរបស់ភាគីទាំងពីរក្នុងការពង្រឹង និងធ្វើឲ្យស៊ីជម្រៅទំនាក់ទំនងដៃគូសន្ទនារវាងអាស៊ាន និងសហរដ្ឋអាមេរិក ដែលត្រូវបានថ្នាក់ដឹកនាំអាស៊ានតំឡើងមកជាដៃគូយុទ្ធសាស្ត្រ កាលពីខែវិច្ឆិកា ឆ្នាំ២០១៥»។ នេះជាកិច្ចលើកទី១ រវាងរដ្ឋមន្ត្រីការបរទេសអាស៊ាន និងរដ្ឋមន្ត្រីការបរទេសអាមេរិក ចាប់តាំងពីរដ្ឋបាលថ្មីរបស់លោក ដូណាល់ ត្រាំ ចូលកាន់អំណាចកាលពីខែមករា ឆ្នាំ២០១៧កន្លងមក។ គួរកត់សម្គាល់ថា អាមេរិក គឺជាដៃគូពាណិជ្ជកម្មធំបំផុតទី៤ របស់អាស៊ាន។ ក្រៅពីចូលរួមកិច្ចប្រជុំនេះ រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងការបរទេស លោក ប្រាក់ សុខុន ក៏មានជំនួបទ្វេរភាគីជាមួយលោក ចន អេហ្វខេលី រដ្ឋមន្ត្រីសន្តិសុខអាមេរិកផងដែរ៕	ភ្នំពេញ៖ រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងការបរទេស និងសហប្រតិបត្តិការអន្តរជាតិ នឹងដឹកនាំប្រតិភូចូលរួម«កិច្ចប្រជុំពិសេសរដ្ឋមន្ត្រីការបរទេសអាស៊ាន-សហរដ្ឋអាមេរិក ដែលនឹងប្រព្រឹត្តទៅនៅថ្ងៃទី០៤ ឧសភា នៅរដ្ឋធានីវ៉ាស៊ីនតោន សហរដ្ឋអាមេរិក។
លោក ទឺយ ធិ អាយុ៥៥ឆ្នាំ ជាជនជាតិដើមភាគតិចព្នង នៅឃុំដាក់ដាំ ស្រុកអូររាំង ខេត្តមណ្ឌលគិរី បានអះអាងថា សហគមន៍របស់ខ្លួន បានបាត់បង់ព្រៃជំនឿ និងដីធ្លី ព្រោះតែមានឈ្នួញ និងក្រុមហ៊ុនរំលោភយក។ បើតាមលោក ទឺយ ធិ ការបាត់ព្រៃឈើដែលក្នុងនោះមានព្រៃកប់ខ្មោច ព្រៃអារក្ស និងដីចម្ការវិលជុំ គឺជាការបាត់បង់ប្រពៃណីទំនៀមទម្លាប់របស់ជនជាតិព្នង។ «លក្ខណៈពិសេសរបស់ជនជាតិដើមភាពតិចព្នង មានការសែនព្រេន ជំនឿ ភាសា អារក្សអ្នកតា និងធ្វើផ្ទះខ្ពស់ៗជាដើម»។ នេះបើតាមការពន្យល់របស់ លោក ទឺយ ធិ ដោយបន្តអះអាងថា បច្ចុប្បន្ន ប្រពៃណីមួយចំនួន ក៏បានបាត់បង់បណ្តើរៗផងដែរ។ លោកបន្ថែមថា នៅមានចាស់ៗមួយចំនួន បានបន្តស្លៀកពាក់សម្លៀកបំពាក់ប្រពៃណី ដោយយុវជនវិញ ពួកគេបានស្លៀកពាក់ដូចបងប្អូនខ្មែរ។ ក្រៅពីការស្លៀកពាក់ ការសង់ផ្ទះតាមទម្លាប់ជនជាតិដើមភាគតិចព្នង ក៏មិនសូវពេញនិយមទៀតដែរ។ លោកទឺយ ធិ បញ្ជាក់យ៉ាងដូច្នេះប្រាប់ព័ត៌មានថ្មីៗថា៖«ជនជាតិព្នងនៅសហគមន៍របស់ខ្ញុំ លែងសូវសង់ផ្ទះខ្ពង់ៗដូចដូនតាទៀតហើយ តែពួកគេ ដោយបែរមកសង់ផ្ទះដូចខ្មែរដែរ។ តែបើភាសា និងម្ហូបអាហាររបស់ជនជាដើមភាគតិចព្នងវិញ គឺនៅរក្សាបានល្អ»។ បញ្ហានេះ ត្រូវបាន លោក ម៉ង វិចិត្រ នាយករងសមាគមខ្មែរលើ បានអះអាងថា ជនជាតិដើមភាគតិចព្នង មានភាពប្រែប្រួលច្រើនទាំងវិជ្ជមាន និងអវិជ្ជមាន។ លោកបញ្ជាក់យ៉ាងដូច្នេះថា ៖«ក្មេងៗបច្ចុប្បន្ន ពួកគាត់និយមភ្លេងបទថ្មី ដោយលែងសូវស្តាប់ភ្លេងប្រពៃណីទៀតហើយ»។ ដោយឡែក ការប្រែប្រួលវិជ្ជមាន គឺមានយុវជនជាច្រើនបានរៀនចប់មហាវិទ្យាល័យ។ បើតាម លោក ម៉ង វិចិត្រ មានយុវជនដែលជាជនជាតិដើមភាគតិចក្នុងខេត្តរតនគិរី រៀនចប់មហាវិទ្យាល័យប្រមាណជាង៥០នាក់ ដោយពួកគេបានធ្វើការនៅក្រុមហ៊ុនឯកជន ប្រឡងចូលធ្វើការដ្ឋ និងខ្លះទៀត បានធ្វើការនៅអង្គការក្រៅរដ្ឋាភិបាល ដោយបានត្រឡប់មកជួយសហគមន៍របស់ពួកគេវិញ។ មិនមែនតែជនជាតិដើមភាគតិចព្នងនោះទេ ដែលផ្លាស់ប្តូរឥរិយាបថនោះ ប៉ុន្តែ សូម្បីតែជនជាដើមភាគតិចគ្រឹង ក៏លែងសូវប្រកាន់ប្រពៃណីទំនៀមទម្លាប់ទៀតដែរ។ អ្នកស្រី ឡាត់ សុខឯម ជាជនជាតិគ្រឹងនៅខេត្តរតនគិរី និងគណៈគ្រប់គ្រងអង្គការជនជាតិដើមភាគតិចកម្ពុជា បានអះអាងថា ទោះបីអ្នកស្រីមានស្វាមីជាជនជាតិខ្មែរ ប៉ុន្តែ ប្រពៃណីទំនៀមទម្លាប់ជនជាតិរបស់ខ្លួន អ្នកស្រីនៅតែប្រកាន់ខ្ជាប់ដដែល។ បើតាមអ្នកស្រី ឡាត់ សុខឯម ជនជាតិគ្រឹងនៅឆ្ងាយពីទីរួមខេត្តរតនគិរីនៅប្រកាន់ប្រពៃណីច្រើន ប៉ុន្តែ ប្រសិនបើជនជាតិគ្រឹងនៅក្បែរទីរួមខេត្ត គឺបានលង់នឹងសម្ភារនិយម ដែលធ្វើឲ្យពួកគេបោះបង់ប្រពៃណីជនជាតិគ្រឹងចោល ដោយចាប់យកឥរិយាបថថ្មី និងផ្លាស់ប្តូរតាមជនជាតិខ្មែរ។ អ្នកស្រី ថ្លែងយ៉ាងដូច្នេះថា៖ «សម្ភារនិយមហូរចូលទៅ បានបើកគំនិតគាត់ឲ្យចង់ស្អាត ពីមុនអត់ចេះប្រើទូរស័ព្ទ ឥឡូវចេះប្រើទូរស័ព្ទ ពួកគាត់ទទួលបច្ចេកវិទ្យាថ្មី ធ្វើឲ្យពួកគាត់ស្រឡាញ់រូបភាពខាងក្រៅ»។ អ្នកស្រី អះអាងថា ការអភិវឌ្ឍន៍នៅតំបន់ជនជាតិដើមភាគតិចគ្រឹង បានបានធ្វើឲ្យសេដ្ឋកិច្ចមានការរីកចម្រើន ប៉ុន្តែ ទន្ទឹមគ្នានេះ ការអភិវឌ្ឍន៍នេះ បានបង្កការលំបាកដល់ការអភិរក្សប្រពៃណី និងទំនៀមទម្លាប់របស់ជនជាតិដើមភាគតិច។ «ការអភិវឌ្ឍន៍ហូរចូលទៅ វាល្អសម្រាប់ធ្វើពួកគាត់រីកចម្រើនសេដ្ឋកិច្ច ប៉ុន្តែ យើងពិបាកបណ្តុះគំនិត ឲ្យពួកគេចេះអភិវឌ្ឍន៍ហើយចេះអភិរក្ស ព្រោះអ្នកខ្លះ ពួកគាត់បែកគំនិតលែងចង់ប្រកាន់យកវប្បធម៌ និងប្រពៃណី»។ នេះជាការពន្យល់របស់អ្នកស្រី ឡាត់ សុខឯម ដោយបន្តបញ្ជាក់ថា បច្ចុប្បន្ន ជនជាតិដើមភាគតិចនៅកម្ពុជា មានរស់នៅក្នុងខេត្តចំនួន១៥ ដូចជា៖ រតនគិរី មណ្ឌលគិរី ស្ទឹងត្រែង ក្រចេះ និងកោះកុងជាដើម ដោយមានជាង៥០០សហគមន៍ និង២៤ជនជាតិ។ ទំនាក់ទនងបញ្ហានេះ លោក ប៉ុល លឹម រដ្ឋលេខាធិការក្រសួងមហាផ្ទៃ បានរម្លឹកថា កាលលោកទៅក្រៅប្រទេសដែលមានជនជាតិដើមភាគតិច គឺប្រជាជនគេបានផ្តល់តម្លៃ និងផ្តល់អាទិភាពដល់ជនជាតិដើមភាគតិចក្នុងការថែរក្សាអត្តសញ្ញាណរបស់ខ្លួន។ លោកថ្លែងយ៉ាងដូច្នេះថា៖«ខ្ញុំឃើញនៅស្រុកគេ គេថែរក្សាប្រពៃណីនិងអត្តសញ្ញាណរបស់ជនជាតិដើមគេណាស់ គ្រាន់តែពួកគេឡើងជិះឡានក្រុង គឺគេស្គាល់ភ្លាមថា គឺជាជនជាដើមភាគតិច ព្រោះ ពួកគេរក្សាបាននូវប្រពៃណីទំនៀមទម្លាប់។ ដូច្នេះ យើងក៏ត្រូវថែរក្សាអត្តសញ្ញាណពួកគាត់ ដោយកុំអភិវឌ្ឍន៍លឿនពេក ហើយក៏កុំអភិរក្សយឺតពេក»។ សូមបញ្ជាក់ថា បច្ចុប្បន្ន សហគមន៍ជនជាតិដើមភាគតិចមានចំនួន១៥សហគមន៍ ដែលបានចុះបញ្ជីទទួលស្គាល់ដោយក្រសួងមហាផ្ទៃ និង៩សហគមន៍ទៀត ក្រសួងកំពុងត្រួតពិនិត្យដើម្បីចុះបញ្ជីស្របច្បាប់។ នេះបើតាមរបាយការណ៍របស់ក្រសួងមហាផ្ទៃដែលបានបង្ហាញក្នុង សិក្ខាសាលាមួយស្តីពី៖ «ការផ្សព្វផ្សាយវិធានប្រពៃណី គោលនយោបាយ និងច្បាប់ជាតិ និងអន្តរជាតិពាក់ព័ន្ធសិទ្ធិជនជាតិដើមភាគតិច»នៅអាគាររដ្ឋសភា នៅថ្ងៃទី១១ ខែតុលា៕	ភ្នំពេញ៖ ជនជាតិដើមភាគតិច តែងមានប្រពៃណី និងអត្តសញ្ញាណមួយប្លែកពីពលរដ្ឋខ្មែរទូទៅ តាមរយៈការគោរពចាស់ទុំ អ្នកតា ព្រៃភ្នំ សម្លៀកបំពាក់ ភាសា និងវប្បធម៌ប្រពៃណីជាច្រើន។ ប៉ុន្តែ ប៉ុន្មានឆ្នាំចុងក្រោយនេះ ជនជាតិដើមភាគតិចជាច្រើន បានផ្លាស់ប្តូរឥរិយាបថ លែងសូវប្រកាន់ប្រពៃណីទំនៀមទម្លាប់ដូនតា បន្ទាប់ពីមានអ្នកចំណូលស្រុកចូលទៅរស់នៅក្នុងសហគមន៍ និងបាននាំសម្ភារនិយម ទៅបង្វក់ស្មារតីពួកគេ ឲ្យគ្រវាត់ចោលទម្លាប់ចាស់ និងចាប់យកទម្លាប់ថ្មី ស្របតាមសម័យសាកលភាវូបនីយកម្ម។
របាយការណ៍ប្រចាំឆ្នាំរបស់ទីភ្នាក់ងារ IAEA ដែលចុះថ្ងៃទី២៧ ខែសីហា បង្ហាញថា រ៉េអាក់ទ័រកម្លាំង៥ មេហ្កាវ៉ាត់នៅឯមជ្ឈមណ្ឌលនុយក្លេអ៊ែរ Yongbyon ភាគខាងជើងទីក្រុងព្យុងយ៉ាង កំពុងដំណើរការ។ រ៉េអាក់ទ័រនេះ ផលិតសារធាតុភ្លុយតូញ៉ូម (Plutonium) ដែលជាសារធាតុផ្សំសំខាន់មួយក្នុងចំណោម សារធាតុផ្សំសំខាន់ពីរដែលត្រូវបានប្រើដើម្បីបង្កើតអាវុធនុយក្លេអ៊ែរ។ សារធាតុសំខាន់មួយទៀតនោះ ជាអ៊ុយរ៉ាញ៉ូម (Uranium) ។ «ចាប់តាំងពីដើមខែកក្កដា ឆ្នាំ២០២១ មានការរកឃើញដូចជាការបញ្ចេញទឹកត្រជាក់ពីរ៉េអាក់ទ័រ នុយក្លេអ៊ែរ ស្របគ្នានឹងប្រតិបត្តិការរបស់រ៉េអាក់ទ័រផងដែរ»។ ទីភ្នាក់ងារ IAEA បាន បញ្ជាក់បែបនេះក្នុង របាយការណ៍ដែលទើបចេញផ្សាយនៅថ្ងៃទី៣០ ខែសីហា។ ការបញ្ចេញទឹកត្រជាក់បង្ហាញ ថា រ៉េអាក់ទ័រកំពុងប្រតិបត្តិការ។ បន្ថែមពីនេះ របាយការណ៍ខាងលើបានចង្អុលបង្ហាញពីប្រតិបត្តិការមជ្ឈមណ្ឌលនុយក្លេអ៊ែរ Yongbyon ដែលបានផ្ដើមពីពាក់កណ្តាលខែកុម្ភៈ ដល់ដើមខែកក្កដា ឆ្នាំ២០២១ ។ ទីភ្នាក់ងារ IAEA អះអាងថា រយៈពេលនៃប្រតិបត្តិការមជ្ឈមណ្ឌលនេះស្របទៅនឹងយុទ្ធនាការដែលបានប្រកាសដោយ កូរ៉េខាងជើងអំពីការបញ្ចេញប្រេងឥន្ធនៈពីរ៉េអាក់ទ័រ។ ប្រេងឥន្ធនៈនេះ មានផ្ទុកសារធាតុភ្លុយតូញ៉ូម ដែលនឹងត្រូវចម្រាញ់យកចេញដោយមជ្ឈមណ្ឌលនុយក្លេអ៊ែរខាងលើផ្ទាល់។ ទន្ទឹមនេះ ទីភ្នាក់ងារអង្គការសហប្រជាជាតិមួយនេះ ចាត់ទុកសកម្មភាពបែបនេះរបស់កូរ៉េខាងជើង ជាការព្រួយបារម្ភធ្ងន់ធ្ងរ។ ទំហំប្រតិបត្តិកររ៉េអាក់ទ័រដល់ទៅ៥មេហ្កាវ៉ាត់ និងដំណើរការមជ្ឈមណ្ឌលនុយក្លេអ៊ែរឡើងវិញនេះ ជារឿងដែលអាចបង្កឱ្យមានបញ្ហាយ៉ាងធំ។ សូមបញ្ជាក់ថា IAEA មិនអាចចូលទៅកាន់មជ្ឈមណ្ឌលនុយក្លេអ៊ែរ Yongbyon ឬ ទីតាំងផ្សេងទៀត នៅកូរ៉េខាងជើងឡើយ ចាប់តាំងពីប្រទេសនេះបណ្តេញអ្នកត្រួតពិនិត្យ IAEA ចេញកាលពីឆ្នាំ ២០០៩។ ទីភ្នាក់ងារនេះ បញ្ជាក់ថា ខ្លួនប្រើរូបភាពផ្កាយរណប និងព័ត៌មានមកពីប្រភពផ្សេងៗដើម្បី តាមដានការវិវត្តនៃកម្មវិធីនុយក្លេអ៊ែររបស់កូរ៉េខាងជើង។ Yongbyon ដែលកូរ៉េខាងជើងចាត់ទុកជាបេះដូងនៃកម្មវិធីនុយក្លេអ៊ែរ និងការស្រាវជ្រាវរបស់ខ្លួន ជាមជ្ឈមណ្ឌលដែលអង្គការអន្តរជាតិព្រួយបារម្ភអស់ជាច្រើនទសវត្សរ៍មកហើយ។ យ៉ាងណាមិញ របាយការណ៍ទាក់ទងពីចំនួនសារធាតុភ្លុយតូញ៉ូម និងអ៊ុយរ៉ាញ៉ូម ដែលមជ្ឈមណ្ឌលនេះបានផលិត មិនមាននោះឡើយ ហើយទីតាំងដែលរក្សាទុកសារធាតុទាំងនោះក៏មិនដឹងនៅឯណាច្បាស់ឡើយ៕	ទីភ្នាក់ងារថាមពលអាតូមិកអន្តរជាតិ (IAEA) បានបញ្ចេញរបាយការណ៍មួយដែលបង្ហាញថា កូរ៉េខាង ជើងទំនងជាបានចាប់ផ្តើមដំណើរការរ៉េអាក់ទ័រដ៏សំខាន់របស់ខ្លួនឡើងវិញតាំងពីខែកក្កដាមក។ រ៉េអាក់ទ័រនេះ ត្រូវបានចម្រាញ់សារធាតុសម្រាប់បង្កើតអាវុធនុយក្លេអ៊ែរ។
Flocking to mosques for special morning worship marking the first day of the festival, youngsters in the war-battered country expressed cautious optimism, following the suspension of fighting between Afghan security forces and the militants. "On almost every Eid we have had attacks -- this is a rare Eid without violence," Samiullah, 17, who is almost the same age as the conflict, told AFP after prayers at the Shah-e Do Shamshira mosque in central Kabul. "We are hopeful peace will come to Afghanistan." Fourteen-year-old Sohrab Ahmad, who earns money polishing shoes outside the mosque, said he could not remember an Eid without fighting. "I believe there will be peace between the Taliban and the Afghan government," he said. But not everyone was so hopeful. "I don't think there will be peace in Afghanistan. We are seeing an increase in attacks on a daily basis," Imran, 13, told AFP. Defence ministry spokesman Mohammad Radmanesh told AFP there had been no reports of Taliban attacks on Afghan forces since the start of the holiday. President Ashraf Ghani announced last week that police and troops would cease operations against the Taliban for eight days, starting Tuesday -- though he warned that operations against other groups, including the Islamic State group, would continue. The Taliban said Saturday their fighters would stop attacking Afghan security forces for the first three days of Eid, the first time the Taliban had declared a nationwide ceasefire in the nearly 17-year conflict. They said they would continue attacking US-led NATO troops. Eid al-Fitr is one of Islam's most significant holidays, marking the end of the fasting month of Ramadan, and is typically celebrated by feasting and gift-giving by Muslims all over the world.	Kabul, Afghanistan \| Afghans greeted the beginning of Eid with prayers on Friday as the Muslim holiday dawned in peace for the first time since the 2001 US-led invasion, after the Taliban agreed to an unprecedented ceasefire.
រដូវកាល ២០២១-២២ Premier league ខ្សែប្រយុទ្ធសញ្ជាតិសេណេហ្គាល់ បានក្លាយជាកីឡាករដ៏សំខាន់មួយរូប សម្រាប់តំបន់ប្រយុទ្ធរបស់ Liverpool។ Mane រកបានគ្រាប់បាល់ ២៣គ្រាប់ និងបញ្ជូនបាល់ឱ្យមិត្តរួមក្រុម២គ្រាប់ ក្នុងចំណោម ៥០ប្រកួតនៅគ្រប់កម្មវិធី។ ទោះជាយ៉ាងនេះក្តីខ្សែប្រយុទ្ធវ័យ៣០ឆ្នាំ ក៏បានបង្ហាញភាពមិនច្បាស់លាស់អំពីអនាគតនៅទឹកដី Anfield ខណៈកិច្ចសន្យាជាមួយក្លិបនៅអង់គ្លេសសល់តែរយពេល១រដូវកាលប៉ុណ្ណោះ។ មិត្តរួមក្រុម Roberto Firmino និង Mohamed Salah ក៏នៅសល់កិច្ចសន្យាត្រឹមរយៈពេល ១ឆ្នាំដូចគ្នា ប៉ុន្តែ Mane សន្យាថានឹងបកស្រាយរឿងអនាគត បន្ទាប់ពីជំនួបទល់ Real Madrid រួច។ «ខ្ញុំគិតថាចម្លើយដែលខ្ញុំអាចផ្តល់ឱ្យអ្នកទាំងអស់គ្នាពេលនេះគឺខ្ញុំកំពុងមានអារម្មណ៍ល្អ ខ្ញុំកំពុងផ្តោតអារម្មណ៍សម្រាប់ជំនួបផ្តាច់ព្រ័ត្រ។ ក្រោយប្រកួតចប់ ពេលនោះហើយខ្ញុំនឹងផ្តល់ចម្លើយមួយដ៏សមរម្យដែលអ្នកគ្រប់គ្នាចង់ឮ។»។Mane និយាយបែបនេះក្នុងសន្និសិទកាសែតមុនការប្រកួត។ ខ្សែប្រយុទ្ធដែលទើបជួយជម្រើសជាតិឈ្នះពាន Africa Cup of Nations ក៏ជាសមាជិកមួយរូបរបស់ Liverpool ដែលប្រកួតចាញ់ក្រោមថ្វីជើង Real Madrid នាវគ្គផ្តាច់ព្រ័ត្រ Champions league នេះដោយលទ្ធផល ៣-១ កាលឆ្នាំ ២០១៨។ សូមជម្រាមថា ក្រុមហង្សក្រហម Liverpool នឹងជួបតទល់ជាមួយក្រុមយក្សអេស្ប៉ាញ Real Madrid វគ្គផ្តាច់ព័្រត្រ Champions league សារជាថ្មីនៅទឹកដីបារាំងក្នុងពេលខាងមុខ ដែលជាជំនួបសងសឹកដ៏កក្រើក៕	ខ្សែប្រយុទ្ធ Sadio Mane ថ្ងៃទី២៧ ខែឧសភា បាននិយាយថា ខ្លួននឹងបកស្រាយចម្លើយដ៏ល្អបំផុតមួយរឿងអនាគតបន្តស្នាក់នៅក្រុម Liverpool ក្រោយជំនួបផ្តាច់ព្រ័ត្រ Champions League ទល់ Real Madrid បញ្ចប់។
«ខេត្តមណ្ឌលគិរី អត់មានកន្លែងកែច្នៃសំរាមទេ យើងមានតែទីលានទុកដាក់សំរាម ចំនួន២កន្លែងគឺនៅក្នុងក្រុងសែនមនោរម្យ និងស្រុកកែវវសីមា»។ នេះជាការលើកឡើងរបស់លោក កែវ សុភ៌គ ដោយបន្តថា ទោះបីជា គ្មានកន្លែងសម្រាប់កែច្នៃសំរាម តែខេត្តមណ្ឌលគិរី បានទុកដាក់សំរាមបានត្រឹមត្រូវ ដែលមិនបង្កឲ្យមានរាយប៉ាយតាមតំបន់ទេសចរណ៍ឡើយ។ កន្លែងទុកដាក់សំរាមទាំង២កន្លែងនេះ គឺក្រុមហ៊ុនឯកជនចំនួន២ បានដេញថ្លៃ ដើម្បីធ្វើការងារប្រមូលសំរាមនេះ។ រូបភាព លោក កែវ សុភគ៌ ក្នុងពិធីក្រុងពាលីបញ្ចុះបឋមសិលាសាងសង់អគារមជ្ឈមណ្ឌលព័ត៌មានបរិស្ថាន ពីមន្ទីរព័ត៌មានខេត្តមណ្ឌលគិរី ក្រុងសែនមនោរម្យ ជាតំបន់គោលដៅរបស់ខេត្តមណ្ឌលគិរី មានការយកចិត្តទុកដាក់ខ្លាំងមែនទែន លើបញ្ហាសំរាមនេះ។ ប្រធានមន្ទីរបរិស្ថានរូបនេះ បានរៀបរាប់យ៉ាងដូច្នេះថា ក្រសួងបរិស្ថាន បានផ្ដល់នូវកញ្ចប់ថវិកា ដើម្បីរៀបចំ ផ្សព្វផ្សាយ និងថែទាំក្រុងសែនមនោរម្យទាំងមូល។ លើសពីនោះ ក៏មានក្រុមហ៊ុនឯកមួយ បានដេញថ្លៃលើការងារប្រមូលសំរាមក្នុងក្រុងនេះផងដែរ។ លោកបានបន្តថា ទោះបីជាយ៉ាងណាក៏ដោយ បញ្ហាសំរាមក្នុងខេត្តនៅតែមាន ព្រោះប្រជាពលរដ្ឋនៅមិនទាន់យល់ច្បាស់លើបញ្ហាសំរាមនេះ នៅតាមស្រុកមួយចំនួននៅមានសំរាមរាយប៉ាយ និងត្រូវប្រមូល និងសម្អាតពីមន្ទីរបរិស្ថាន ក្រោយចប់កម្មវិធី។ លោក មិនអាចបញ្ជាក់ពីចំនួនសំរាមសរុបទូទាំងខេត្តបានទេ ដោយលើកហេតុផលថា ស្រុកមួយចំនួនដែលគ្មានការដេញថ្លៃលើការងារប្រមូលសំរាម គឺមិនមានទិន្នន័យឡើយ។ ប៉ុន្តែសម្រាប់ក្រុងសែនមនោរម្យ មានសំរាមយ៉ាងហោចណាស់ពី៥ទៅ៦តោនក្នុងមួយថ្ងៃ ចំណែកស្រុកកែវសីមាវិញ មានត្រឹម២០០ទៅ៣០០គីឡូក្រាមប៉ុណ្ណោះក្នុងមួយថ្ងៃ៕	ខេត្តមណ្ឌលគិរី ស្ថិតនៅភូមិភាគឦសាន ជាខេត្តមានសក្ដានុពលអេកូទេសចរណ៍ មានតំបន់ទេសចរណ៍ចំនួន៣៦កន្លែង សម្រាប់ទាក់ទាញភ្ញៀវឲ្យកើនឡើងពីមួយឆ្នាំទៅមួយឆ្នាំ។ ទោះបីជា សម្បូរធនធានធម្មជាតិក៏ពិតមែន ប៉ុន្តែខេត្តមួយនេះ នៅមិនទាន់មានកន្លែងសម្រាប់កែច្នៃសំរាមនៅឡើយទេ។ នេះបើតាម លោក កែវ សុភ៌គ ប្រធានមន្ទីរបរិស្ថានខេត្តមណ្ឌលគិរី។
ជំនួបរវាងបារាំង និងអូទ្រីស ដែលធ្វើឡើងនៅក្នុងកីឡដ្ឋាន Dusseldorf បានបញ្ចប់ត្រឹមលទ្ធផល ១-០ ប៉ុណ្នោះ ទោះជាក្រុមទាំងសងខាងមានការប្រកួតសម្រុកគ្នាទៅវិញទៅមក យ៉ាងស្វិតស្វាញបែបណាក្តី។ ក្រុមរហស្សនាមមាន់គកបារាំង មានទម្រង់លេងដ៏រឹងមាំមួយក្នុងការប្រកួតនោះ ដោយបច្ចេកទេសគ្រប់គ្រងគ្រាប់បាល់ និងការស្វែងរកឱកាស បង្កើតឱកាសក្នុងការរកគ្រាប់បាល់។ ប៉ុន្តែអូទ្រីស ដែលស្ថិតក្រោមការដឹកនាំរបស់លោក Ralf Rangnick មានទម្រង់លេងមួយដ៏ល្អដូចគ្នា ក៏ដូចជាការយលើចិត្តគ្នាជាក្រុម ដើម្បីប្រជែងទល់នឹងបារាំង។ បារាំងតែងបើកការវាយសម្រុកជារឿយៗ ខណៈដែលអូទ្រីសទន្ទឹងរង់ចាំឱកាសវាយបក នៅពេលដណ្តើមបាល់បាន ប៉ុន្តែយ៉ាងណា នៅនាទី៣៨ នៃវគ្គទីមួយ ពីការបង្កើតឱកាសរបស់ប្រធានក្រុម Kylian Mbappe ស៊ុតបាល់កាត់ចូលទៅមុខប្រអប់ទីអូទ្រីស ហើយទៅប៉ះក្បាលខ្សែការពារ Maximilian Wober ចូលទីខ្លួនឯង។ បារាំង នាំមុខនៅវគ្គទីមួយលទ្ធផល ១-០។ ក្នុងវគ្គទីពីរ បារាំង ក្រោយពីបាននាំមុខ ហាក់បីជាបន្ថយការសម្រុក ដោយក្រុមហាក់កែប្រែចង់គ្រប់គ្រងបាល់ឱ្យបានល្អជាងកាលពីវគ្គទីមួយ ដើម្បីរកឱកាសល្អក្នុងការរកគ្រាប់បាល់ តែយ៉ាងប្រព័ន្ធការពារអូទ្រីស និងរនាំងចាំទីដ៏រឹងមាំមិនងាយបណ្តោយឱ្យរបូតឱកាសដូចកាលពីវគ្គទីមួយ។ អូទ្រីស ដណ្តើមបានបាល់ម្តងៗ តែងវាយបកលឿនៗ ទៅវិញ បង្កជាការគ្រោះថ្នាក់ជារឿយៗដូចគ្នាសម្រាប់បារាំង។ សភាពវគ្គទីពីរ នៅតែបន្តមានភាពស្ងប់ស្ងាត់ការស៊ុតបញ្ចូលទី ដ្បិតក្រុមទាំងសងខាង មានទម្រង់លេងវាយបកសម្រុកលឿនៗទៅមករៀងខ្លួនដ៏ដោយ។ បញ្ចប់ការប្រកួតការប្រកួតពេញ ៩០នាទី បារាំង នៅតែរក្សាបាន ៣ពិន្ទុ ពីការប្រកួត ឈ្នះលើអូទ្រីស ដ៏តានតឹង។ បារាំងនឹងត្រូវបន្តដំណើរទៅប៉ះក្រុមហូឡង់ នៅការប្រកួតជុំទី២ វគ្គចែកពូល នៅថ្ងៃទី២២ ខែមិថុនា ចំណែកអូទ្រីស នឹងបន្តទៅជួបក្រុមប៉ូឡូញ នៅថ្ងៃទី២១ ខែមិថុនា៕	ក្រុមជម្រើសជាតិបារាំង ដែលជាក្រុមត្រូវបានគេរំពឹងថាជាក្រុមនឹងអាចឈ្នះពានលើកនេះ ស្ថិតក្នុងការប្រកួតព្រឹត្តិការណ៍ Euro 2024 ជំនួបពូល D បានប្រកួតយកឈ្នះលើក្រុមអូទ្រីសទាំងលំបាក និងប្រផិតប្រផើយ នៅក្នុងលទ្ធផលត្រឹមតែ ១-០ នារាត្រីឈានចូលថ្ងៃទី១៨ ខែមិថុនា។
លោក ប៉ោ ប៊ុនស្រ៊ឺ ថ្លែងការពារថា លោក ពុំបានបង្កើតបក្សពួកឡើយ។ លោក បានប្រាប់សារព័ត៌មានថ្មីៗតាមទូរសព្ទនៅព្រឹកថ្ងៃទី២៥ ខែមករានេះ ថា អ្នកផ្តិតមេដៃ ហើយប្តឹងលោក ទៅសម្តេចក្រុមព្រះ គឺដោយសារតែពួកគេ អន់ចិត្ត ដែលទាមទារតំណែងក្នុងរដ្ឋសភា និងសុំឈរឈ្មោះជាបេក្ខជនសមាជិកព្រឹទ្ធសភា មិនបាន។ អនុប្រធានគណបក្សហ្វ៊ុនស៊ិនប៉ិចរូបនេះ និយាយខ្លាំងៗថា៖«ចង់បានតំណែងក្នុងរដ្ឋសភា និងក្នុងព្រឹទ្ធសភា គឺអត់បានទេមុខដូចពួកគាត់ហ្នឹងនោះ។ ខ្ញុំគ្មានបក្សពួកទេ។ បក្សពួកខ្ញុំមានតែមួយគត់ គឺអ្នកធ្វើការបម្រើរាស្ត្រ និងអ្នកស្មោះត្រង់នឹងសម្តេចក្រុមព្រះ»។ ដើមចមធំមួយទៀត ដែលនាំឲ្យមានការប្រទាំងប្រទើសគ្នា គឺដោយសារតែលោក ប៉ោ ប៊ុនស្រ៊ឺ ជំរុញឲ្យតំណាងរាស្ត្រ និងមន្ត្រីគណបក្សហ្វ៊ុនស៊ិនប៉ិច ចុះជួបប្រជាពលរដ្ឋ នៅតាមមូលដ្ឋាន ប៉ុន្តែពួកគេ មិនព្រម។ លោក បញ្ជាក់បែបនេះថា៖«បបួលគ្នាឲ្យចុះមូលដ្ឋាន អត់ចុះទេ គិតតែពីដើរលេង។ សួរថាបានសំឡេងមកពីណា?។ ដល់ពេលយើងថា បែរជាមកខឹងយើង»។ លោក ប៉ោ ប៊ុនស្រ៊ឺ បន្តថា គណបក្សហ្វ៊ុនស៊ិនប៉ិច នឹងបើកកិច្ចប្រជុំនៅថ្ងៃទី២៧ ខែមករា ឆ្នាំ២០១៨ ដើម្បីដោះស្រាយបញ្ហានេះ ឲ្យចប់សព្វគ្រប់តែម្តង។ លោក បង្ហាញពីភាពម៉ឺងម៉ាត់ថា៖«ពេលប្រជុំដឹងហើយ។ អត់មានសម្របសម្រួលទេ។ ដេញចោលទាំងអស់»។ លោក ញ៉េប ប៊ុនជិន អ្នកនាំពាក្យគណបក្សបក្សហ្វ៊ុនស៊ិនប៉ិច មិនអត្ថាធិប្បាយ ដោយលោកអះអាងថា ទើបនឹងមកពីខេត្តបាត់ដំបង ហើយមិនទាន់ដឹងព័ត៌មាននេះជាក់លាក់។ ប៉ុន្តែ បើស្តាប់ទៅ ញ៉េប ប៊ុនជិន ហាក់មិនសប្បាយចិត្តសោះឡើយ ពេលលេចឮថាមានបញ្ហាផ្ទៃក្នុងបែបនេះ។ ថ្លែងប្រាប់សារព័ត៌មានថ្មីៗ អ្នកនាំពាក្យគណបក្សរាជានិយមមួយនេះ ផ្តាំទៅមន្ត្រីទាំងអស់ក្នុងគណបក្សហ្វ៊ុនស៊ិនប៉ិចថា គួរតែខិតខំបំពេញការងារបម្រើប្រជាពលរដ្ឋ ដើម្បីទទួលបានការគាំទ្រ។ លោក សង្កត់ធ្ងន់ៗថា៖«បង្កបញ្ហា ឬប្តឹងផ្តល់គ្នាធ្វើអី។ ឈ្លោះគ្នាឯង អត់បានការទេ។ គួរតែប្រឹងធ្វើការវិញ ដើម្បីបានសំឡេង នៅឆ្នាំ២០១៨»។ គណបក្សហ្វ៊ុនស៊ិនប៉ិច ដែលមានអតីតនាយករដ្ឋមន្ត្រីទីមួយ គឺសម្តេចក្រុមព្រះ នរោត្តម រណឫទ្ធិ ជាប្រធាន បានរងការសើចចំអកពីមជ្ឈដ្ឋាននានា ក្រោយទទួលអាសនៈក្នុងរដ្ឋសភា និងអាសនៈជាសមាជិកក្រុមប្រឹក្សាឃុំ សង្កាត់ របស់គណបក្សសង្គ្រោះជាតិ ដែលត្រូវបានរំលាយចោល។ ប៉ុន្តែគណបក្សហ្វ៊ុនស៊ិនប៉ិច ការពារខ្លួនថា ការទទួលអាសនៈទាំងនោះ គឺធ្វើទៅតាមច្បាប់ ដោយមិនមានអ្វីខុសឆ្គងឡើយ។ ក្នុងចំណោមអាសនៈទាំង៥៥ ក្នុងរដ្ឋសភា របស់គណបក្សសង្គ្រោះជាតិ ៤១អាសនៈ បានទៅលើគណបក្សហ្វ៊ុនស៊ិនប៉ិច ១១អាសនៈបានទៅលើគណបក្សប្រជាជនកម្ពុជា ២អាសនៈ បានទៅលើគណបក្សសញ្ញាតិកម្ពុជា និង១អាសនៈ បានទៅលើគណបក្សខ្មែរអភិវឌ្ឍសេដ្ឋកិច្ច។ ចំណែកអាសនៈជាសមាជិកក្រុមប្រឹក្សាឃុំ សង្កាត់ ជាង៥០០០ របស់គណបក្សសង្គ្រោះជាតិ គណបក្សប្រជាជនកម្ពុជា ទទួលបានច្រើនជាងគេ ហើយបន្ទាប់មក គណបក្សហ្វ៊ុនស៊ិនប៉ិច៕	ភ្នំពេញ៖ លោក ប៉ោ ប៊ុនស្រ៊ឺ អនុប្រធាន និង លោក យឹម សាវី អគ្គលេខាធិការនៃគណបក្សហ្វ៊ុនស៊ិនប៉ិច កំពុងរងការចោទប្រកាន់ថា បង្កឲ្យមានបក្ខពួកដោយឡែក ហើយធ្វើឲ្យបាត់បង់ទំនុកចិត្តក្នុងគណបក្ស។ ថ្នាក់ដឹកនាំ និងសមាជិកមួយចំនួននៃគណបក្សហ្វ៊ុនស៊ិនប៉ិច ចង់ឲ្យសម្តេចក្រុមព្រះ នរោត្តម រណឫទ្ធិ ដែលជាប្រធានគណបក្សរាជានិយមមួយនេះ ដកអ្នកទាំងពីរ។

Subsets and Splits

No community queries yet

The top public SQL queries from the community will appear here once available.