text
stringlengths
0
1.28k
пы­до’ ӈо” хар­то’ пун­рёб­цо­хо­дан­до’ ёль­це пы­хы­дадо’ ӈар­к”­мы­до’. Ири­на­то’ ва­том’ тя­ха­со­вна ни­ня
нё­да­ни” не­нэ­цяӈ­га­ва­ха” вэн­зер’ сы­р”­мы”. (Мф 3:7;
Мк 2:16; Ӈэд 23:6-9)
148
Ва­ди” ха­мэ­ди” Ва­ди” ха­мэ­ди”
Хаб­то (чис­тый) – Мо­и­сей’ Ва­то­хо­на Из­ра­иль’ тер”
ӈам­гэ­нда ня­ро ӈэ­вам’, ӈам­гэ­нда ся”­мэй ӈэ­вам’ са­ва­вна
тас­лам­ба­ба­то’ та­ра­вы. Ся­мян иле­на ӈа­вэ” ха­ня­ӈы­до’:
ха­ня­ӈы” тир­тя сар­мик”, ха­ня­ӈы” ха­ля”, не­нэ­цие”
мэ­та” ха­ня­ӈы” ӈам­гэ”, ха­ня­ӈы” ӈа­вор” ся”­мэй­ӈэ
то­лё­вы”. Не­нэць’ ӈа­ни’ ся”­мэй ӈэсь пи­р”­мэ­да: ни­ня
то­раӈ­га­на ме­рю мэ­та, ха­ль­мер­ха­на ман­за­ра та­ра­вы,
иры­та­на не, тан­дая’ ӈа­це­кым’ хо­вы не. Не­нэць’ ся”­
мэй ӈэ­ва­нда ма­ль­ӈга­на, нев­хы иудей” мэ­сы­до мэць
ня­на­нда ни­вы се­рос”, ня­ро ня­ха­та те­бер­кар­та ни­вы
се­рос”. Сяб”­ма­ха­дан­да, яӈор’ ня­ро­ӈэ хэ­бя’ е”эмня Из­ра­иль’ тер” ня­ром­даӈ­го­да мэ­сы­до мэ­цят­вы”.
(Мф 23:26; Лк 11:41; Ин 13:10; Ӈэд 18:6)
Ха­на­ан’ тер” – Нум’ Па­дар­ка­на, Из­ра­иль’ тер”
Ха­на­а­нан’ то­ва’ нер­ня Ха­на­ан­ха­на (Па­лес­ти­на­ха­на)
иле­вы не­нэ­цие” тэнз”. Ти­кы не­нэ­ця” ӈа­ни хэ­хэ­хэ”
пун­рё­вы”. Пун­рёб­цон­до’ мэ­сыд” Нумд’ пун­рё­ди”
мэ­сы­кат яӈ­га­вы: мэ­сы­до­до’ вэн­зу” ӈэ­вы”. Ӈа­дь­бята, Из­ра­иль’ тер” ня­на­ндо’ Нум’ та­на­раӈ­го мир­в­ӈэ
та­рал­мыд”, Ха­на­ан’ тер” ӈо­ка­юм’ пе­лям’ ха­да­вы­до’.
Та­рем’ ӈод”, ӈам­гэ­хэв пир” Ха­на­ан’ тер” Па­лес­тина­ха­на иле ха­ё­вы”. Пы­до’ ев­рей ӈоб’ хо­каб­там­ба
пэр­мы­до’. Ха­ня­ӈэ­хэ­на, ян­до’ хэв­ха­на иле­на тэн­зха­дан­до’ ха­ха­я­да не­нэ­цие – Фи­ни­кия’ тер Ха­на­ан’
тер­ӈэ нюм­де­ба­вы”. (Мф 15:22; Ӈэд 13:19)
Ха­нон­да­ла­ва (жер­т­вен­ник) – хан­ӈэ тэв­ра­вы иленя ӈа­вэ ха­да­хая, на­ӈэ­дя­ӈэ ӈэб­то’ ӈод”, пе­ля­ри­до’
ӈэб­то’ ӈод” па­ра­дам­ба­ва’ е”эм­ня пэ­хэд сер­та­вы пирця ӈам­гэ. Хэ­би­дя Мяд’ мю­ня ӈэ­да ха­нон­да­ла­ва­хав
Ва­ди” ха­мэ­ди”
149
пя­хад сер­та­вы, еся­ха­на син­да­вы. Та­ра­ба­та, не­сэй
ян’ ӈаб­та­мба­да. Ти­кы’ хав­на ё”й­да ӈа­вэ па­ра­дам­баванзь еся­хад сер­та­вы яӈ­га­на ню­дяр­ка ха­нон­да­ла­ва”
та­ня­сет­вы”. (Мф 5:23)
Ха­нон­да­на (свя­щен­ник) – пы­до’ Хэ­би­дя Мя­ка­на,
Хэ­би­дя Хар­да­ха­на ха­но тэв­рам­ба­вы”, ти­кы’ хав­на
ӈа­ни хэ­би­дя се­ро сер­та­ба­вы”. Аарон­хад пе­ре­ня­ри”
ха­нон­да­на­ӈэ та­ра­вы”. Ха­нон­да­на” юкад ва­та си­дя
ман­далт’ ляд­ӈ­га­вы”. Ти­кан­до’ ни­то’ пуд ман­за­ра
пэр­мы”. Ӈэ­ва­ха­на мэ­на­до’ ӈар­ка ха­нон­да­на ӈэ­вы.
(Мф 8:4; Мк 1:44)
Ха­ра явна ӈэ­да ла­ха­рё (прит­ча) – ха­ра явна ӈэ­да
ла­ха­рё ла­ха­на­на’ и’ ӈудм’ не­на­дум­д”­мам’ ня­д”­мяць
ӈа­дим­дем­би­да. Иисус Хрис­тос не­нэ­цие то­хо­лам­баба­та ӈоб’ мэ­та мэ­сы­та. (Мф 13:3; Мк 3:23; Ин 16:29;
Лк 4:23)
Ху (ов­ца) – ню­дя­ко ням­до­та­на я’ сар­мик, Па­лес­тин
я’ тер” хо­ро­ва­са­вэй’, ко­за­са­вэй’ ӈоб­н­зер’ ва­да­ба­вэдо’. Ко­за­хад ма­нэць, ху” ер­ван­до’ мунд’ нам­дор­та”,
ха­ран’ ни­ня” хар­ва­на” я’ сар­мик”. Ӈа­дь­бя­то’ Нумд’
пун­рё­ди, Нум’ Ва­ди мин­ре­ня­ха” ин­зе­ле­ни ху­во”
то”­ла­ха­ӈэ пэ­ръя­до’. (Мф 9:36; Мф 12:11-12)
Хэ­бя­ха (грех) – Нум’ та­бэ­да­вы ва­том’ ма­да­ба­ва,
Нум’ мун’ сер’ ни­ва ӈэ­ва, Нумд’ ни­ва нам­дор­ма.
(Мф 3:6; Рим 3:20)
Хэ­би­дя Инд” (Свя­той Дух) – Нум’ ня­ха­ро­мдэй
мир­бя. Нум’ Инд”, Ни­ся­ха’ Ню­ху’ тот­рев’ ӈоб­та­рем’
Нум’. Нум’ ня­хар” мир­бя­да тар­ця”: «Нум’ Ни­ся,
Нум’ Ню, Нум’ Хэ­би­дя Инд”». Едэй Ва­то­хо­на Иисус
150
Ва­ди” ха­мэ­ди” Ва­ди” ха­мэ­ди”
Хрис­то­сан’ пун­ра­вы не­нэ­ця” Хэ­би­дя Ин­дадм’
ня”­мар­пи”. Ӈа­дь­бя­та Пы­да сид­до’ ны­хы­лем­би.
(Мф 28:19; Мк 1:8)
Хэ­би­дя Па­дар” (Пи­са­ние) – Едэй Ва­то­хо­на Нев­хы
Ва­то тар­ця нювм’ мэ”­ӈа. Едэй Ва­то ӈа­ди­во”­ма­ха­дан­да
ӈа­ни’ «Хэ­би­дя Па­дарм’» ню­бе”­ла. (Мф 26:3; Мк 7:6)
Хэ­би­дя Ха­рад (Храм) – Из­ра­иль’ ӈар­ка мар­кана – Иеру­са­лим­ха­на Хэ­би­дя Мяд’ е”эй­ӈэ Со­ло­мон
па­ра­ӈо­да’ сер­та­вы хэ­би­дя ха­рад’ ман­дал”. Мо­и­сей’
иле­ва’ ма­ль­ӈ­гад ев­рей” Хэ­би­дя Мяд’ хэв­ха­на Нумд’
ту­ё”­мы”. Со­ло­мон’ сер­та­вы Хэ­би­дя Ха­радм’ тю­ку
по” то­лыр’ пэ­ва’ нер­ня 586-ей по­хо­на Ва­ви­лон’ тер”
та­хаб­та­вэ­до’, ся­ни’ юди’ по хэ”­мя­хад, ӈа­ни’ ӈа­ди­мы.
Ӈар­ка Ирод па­ра­ӈо­да­ӈэ та­ра­ба­та, Хэ­би­дя Ха­радм’
ӈа­ни не­сэй­ва­на сер­та­вэ­да, ӈа­ром­да­вэ­да. Хэ­би­дя
Ха­рад – Из­ра­иль’ тер” не­нэ­ця­ӈга”­на ся­мян ӈар­ка
се­ро­то’ хад­кэӈ­га­ва я: ти­кы­ри ян’ ха­но тэв­рам­ба­вы”,
ян­до’ тиӈ­гы­хыд, ян­до’ вар­хад ев­рей” ӈар­ка хэ­би­дя
яля­до’ (Пас­хам’, Сам­ляӈг Юди­мдей Ялям’, Ӈум’
Мя” хэ­би­дя ялям’) мэць тю­кон’ тур­мы”. Хэ­би­дя
Ха­рад’ ман­дал’ ся­мян та­ра­на ла­бэ­та ню­мда «Хэ­бидя­хат Хэ­би­дя» ӈэ­вы. По­хо­на ӈо­пой­ри’ та­ня’ ӈар­ка
ха­нон­да­на­ри яӈ­га Нумд’ тас­ла­вы се­ро­да сер­та­ванзь
мя­тю пи­р”­мэ­да. Ти­кы ла­бэсм’ Хэ­би­дя Яхад тяр­па­вы
ӈар­ка то­хо­ця ӈэ­вы. Хэ­би­дя Ян’ ха­нон­да­на­ри” мятюӈ­гу­вы”. Хэ­би­дя Ха­рад’ ти­кы пе­ля­да Нум’ Мя”­ӈэ
то­лё­вы”, та­ня’ тэ­ри хум­бан­зя­да не­нэць’ тюсь ни­вэ­да
пи­рас”. Тар­ця не­нэць’ Нумд’ ту­ё”­па­та Хэ­би­дя Ха­рад’
ма­ряд’ хэв­ри­хи­на ту­ёць пи­р”­мэ­да. Хэ­би­дя Ха­рад’
Ва­ди” ха­мэ­ди”
151
хэв­ха­на хур­ка­ри” не­нэ­ця” се­ро­то’ се­ро сер­та­ванзь
ма”­люр­це­ты”. Иисус Хрис­тос’ хэ­т”­ма’ сер’ тю­ку ила’
по” то­лыр’ тя­ха­на 70-ей по­хо­на Хэ­би­дя Ха­радм’
Рим’ тер” та­хаб­та­до’, ти­кы’ пуд сян ни­до’ сер­та­бю”.
(Мф 23:16; Мк 14:58)
Хэ­бя­хам’ ха­е­ва (по­ка­я­ние) – не­нэць’ ӈа­хат илаӈга­нан­да хэ­бя­ха’ та­ня­вам’, Нум’ ся­ка­на ила­нда вэ­ва
ӈэ­вам’ ха­мэ­да­ва. Пы­да хэ­бя­хы­да ха”ав­ра­ва’ е”эм­ня
Нумд’ хы­нум­даӈ­гу. Ти­кы’ пуд Нум’ ва­то’ сер’ хэ­бяха­си” иле­ванзь ва­то­раӈ­гу. (Мф 3:8; Мк 2:17)
Хэ­хэ­даӈ­го­ва (кре­ще­ние) – ся­мян­хат та­ра­на хэ­би­дя
сер­кат ӈоб” та­ра­на сер”. Ит’ пак­ле”­мя­хад не­нэць’
ня­ру­мэ­ӈэ, Нумд’ тэ­ра­вэ­ӈэ то­лы. Едэй Ва­то­хо­на
си­дя хэ­хэ­даӈ­го­ва’ ня­мна па­ды. Нюр­те”э’ Хэ­хэ­даӈго­да Иоанн хэ­бя­хы­до’ ха­е­вы, Нум’ ва­то­вна иле­ван’
хар­ва­ни не­нэ­цие хэ­хэ­дам­ба­вы. Иисус’ яӈ­гу­во”­маха­дан­да, тад­ти­ка­хад яӈор’ иле­ло”­ма­ха­дан­да хэ­хэдаӈ­го­ва ӈа­ни не­сэй, та­мна са­ва се­р”­ӈэ хая: не­нэць’
ӈа­хат мэ­”мы хэ­бя­ха­са­вэй илаӈ­га­дан­да пы­хы­да­мда