bak stringlengths 1 511 | rus stringlengths 1 511 | static_sim float32 0.25 1 | source stringclasses 2 values | length_bak int64 1 511 | length_rus int64 1 511 |
|---|---|---|---|---|---|
Тиражы 2011 йылдың беренсе ярты йыллығына ҡарата 9 мең дана. | Тираж 9 тысяч экземпляров к первому полугодию 2011 года. | 0.895452 | real | 60 | 56 |
Яманһары — Көйөргәҙе районындағы ауыл. | Ямансарово - село в Куюргазинском районе. | 0.608517 | real | 38 | 41 |
Яманһары ауылы үҙ тарихын ике быуаттан ашыу яҙа. | "Ситибанк" пишет свою историю уже более двух веков. | 0.651425 | real | 48 | 51 |
Баштан уҡ өлгөлө мәктәп булып һанала ул: уны курстың педагогия советы етәкләй. | И вот он по сей день, как говорится, в строю: является членом Совета ветеранской организации по патриотическому воспитанию. | 0.275896 | real | 78 | 123 |
Крәҫтиәндәр һуғышы баҫтырыла башлағас, батша ғәскәрҙәре яғына сыға, ышаныслы башҡорт титулы ала. | Когда крестьянская война начала подавляться, она вышла на сторону царских войск, получила надежный башкирский титул. | 0.683013 | real | 96 | 116 |
Мәсет 2014 йылда элеккке клуб бинаһы базаһында асылды. | В 2014 году филиал музея открылся в Казани. | 0.634541 | real | 54 | 43 |
Октябрь инҡилабынаса ауылда мәсет булған. | Он находился в селе Октябрь. | 0.874299 | real | 41 | 28 |
Май айында имән янына сығып сәй эскәндәр, тәбиғәт күҙәткәндәр. | Зимой можно посидеть у камина в креслах и смотреть на природу. | 0.399179 | real | 62 | 62 |
Ҡыҙҙар тауы -ул һәр ауыл янында бар. | Церквушка, они есть в каждой деревеньке. | 0.371574 | real | 36 | 40 |
База тип тә йөрөтәләр ине. | Базой называли. | 0.714389 | real | 26 | 15 |
Бөтә донъяны һыу баҫыу осоронан алып кешеләрҙең йәшәйешен һүрәтләгән иң ҙур ҡобайыр. | Самый большой кубаир, изображающий жизнь людей со времен затопления всего мира. | 0.579757 | real | 84 | 79 |
Йәнбирҙе уландарына ошо йәншишмәне табырға һәм Үлемде юҡ итергә кәңәш бирә. | Девушка решает найти этого человека, чтобы искупить свою вину и снять проклятье. | 0.297079 | real | 75 | 80 |
Ул миңә шунда уҡ оҡшаны, һәм мин уны тәржемәләргә хәл иттем. | Он мне сразу понравился, и я решил его перевести. | 0.744765 | real | 60 | 49 |
Башҡорт һәм ҡырғыҙ телдәре бик оҡшаш, эшләүе еңел булды. | Поскольку башкирский язык очень похож на киргизский, переводить было легко. | 0.535948 | real | 56 | 75 |
Ҡайһы бер урындары миңә тәржемәһеҙ ҙә аңлашыла ине. | Некоторые места мне были понятны и без перевода. | 0.676066 | real | 51 | 48 |
Мәҫәлән, башҡорт эпосының тәүге юлдары ҡырғыҙ телендәге кеүек үк яңғырай тиерлек. | К примеру, начальные строки башкирского эпоса звучат почти так же, как на киргизском. | 0.476935 | real | 81 | 85 |
Улар бер йыл эсендә күктә нисек хәрәкәт итә, мифта шул эҙмә-эҙлелектә бирелә. | Как они движутся на небе за год, так и поддаются в мифе. | 0.694747 | real | 77 | 56 |
Был боронғо башҡорт астрономдарының күктәге йондоҙҙарҙы яҡшы белеүен һәм йондоҙнамә календары буйынса йәшәүен дә раҫлай. | Это также свидетельствует о том, что старинные башкирские астрономы хорошо знают небесные звезды и живут по звездному календарю. | 0.589788 | real | 120 | 128 |
Боронғо башҡорттар үҙҙәренең «Урал батыр» календарына эйә булып, төнгө күкте күҙәтеп, Арҡайым цивилизацияһын барлыҡҡа килтергән. | Древние башкиры получили свой календарь "Урал-батыр", создали цивилизацию Аркаима, наблюдая за ночным небом. | 0.656112 | real | 128 | 108 |
Йәш сәсәндәр һәм «Урал батыр» эпосын яттан һөйләүселәр баһалама ағзаларын үҙҙәренең сағыу ижади сығыштары менән таң ҡалдырҙы. | Юные сказители и чтецы эпоса «Урал батыр» поразили членов жюри своими яркими творческими выступлениями. | 0.719991 | real | 125 | 103 |
Ҡарҙа милли көрәш буйынса күрһәтмә сығыштар, халыҡ уйындары, аш менән һыйлау ойошторолдо. | Состоялись показательные выступления по национальной борьбе куреш на снегу, народные игры, коллективное праздничное угощение «Аш». | 0.653531 | real | 89 | 130 |
Күп эпостарҙа ырыуҙарҙың үҙ аллы халыҡҡа берләшеү идеялары сағыла. | Во многих эпосах отражены идеи объединения родов в самостоятельный народ. | 0.53901 | real | 66 | 73 |
Һәм шул сәбәптән эпостарҙың күпселегендә дөйөм халыҡ мәнфәғәте өсөн көрәшеүсе героик шәхестәр үҙәктә тора. | И потому героические личности, которые в большинстве эпосов борются за интересы народа в целом, находятся в центре. | 0.394056 | real | 106 | 115 |
Шуға күрә уның исеме лә төрлө илдә төрлөсә аталған. | Поэтому и его имя в разных странах названо по-разному. | 0.694536 | real | 51 | 54 |
Текстар башҡорт һәм төрөк телдәрендә бирелгән. | Тексты даны на башкирском (транслитерацией латиницей) и турецком языках. | 0.405469 | real | 46 | 72 |
Әҙәбиәт теорияһы. | Теория литературы. | 0.348807 | real | 17 | 18 |
Бөйөк Ватан һуғышында ҡатнаша. | Участник Великой Отечественной войны. | 0.862657 | real | 30 | 37 |
Аҡтүбә фронтында 2-се интернационал полкы командиры, 1919 йылдан алып 2-се башҡорт-татар батальоны командиры. | Бр-2М - ствольная группа Бр-2 на новом колёсном лафете, на вооружении с 1955 года. | 0.328721 | real | 109 | 82 |
Кәрим Хәкимов король Ғәбдел Ғәзиз ибн Сәғүд менән дуҫлыҡ мөнсәбәттәрен урынлаштыра. | Король Карл известен своими дружескими отношениями. | 0.442352 | real | 83 | 51 |
Әммә илсе тыуған иленә ҡайтырға ҡарар итә. | Но художник решает вернуться на родину. | 0.397708 | real | 42 | 39 |
1987 йылда пшьеса айырым китап булып нәшер ителгән. | В 1987 году книга экранизирована. | 0.625923 | real | 51 | 33 |
2011 йылдан алып Башҡортостанда даими рәүештә Хәкимов уҡыуҙары уҙғарыла. | С 2011 года регулярно проводит мастер-классы в Японии. | 0.752152 | real | 72 | 54 |
Паша тип генералдар һәм губернаторҙар исемләнгән. | Пашей названы генералы и губернаторы. | 0.668093 | real | 49 | 37 |
Маҡтаулы титул сифатында «сэр» йәки «әфәнде» тигәнгә яҡын. | В качестве почетного титула почти "сэр" или "господин". | 0.681748 | real | 58 | 55 |
Пашанан юғарырыҡ хедив һәм вәзир, түбәнерәк бей. | Иерусалимский - высокий, устремленный ввысь, а Предтеченский - пониже и поскромнее. | 0.54327 | real | 48 | 83 |
Тел системаһы формаль логикаһында нигеҙләнә. | Языковая система базируется на формальной логике. | 0.693303 | real | 44 | 49 |
Булдырыу сәбәбе: логлан тулы булмаған һәм авторлыҡ хоҡуғы тарафынан яҡланған. | Важно: Данный список не является полным и регулируется соответствующими нормативными актами. | 0.451517 | real | 77 | 92 |
Ложбан ҡағиҙәләре авторлыҡ хоҡуғы тарафынан яҡланмаған. | Законы не охраняются авторским правом. | 0.27356 | real | 55 | 38 |
Берҙәм жанр булһа ла, әкиәттең үҫешендә бер нисә этапты асыҡларға мөмкин, һәм уның төрҙәре, ғәҙәттә, ана шул этаптарға ҡарап билдәләнә. | Хотя это и единый жанр, в развитии сказки можно выявить несколько этапов, и ее виды, как правило, определяются в зависимости от этих этапов. | 0.770463 | real | 135 | 140 |
Тылсымлы әкиәттәрҙең образдар системаһы аша боронғо кешеләрҙең донъяны аңлау үҙенсәлектәрен төшөнөп була. | Через систему образов волшебных сказок можно понять особенности понимания мира древними людьми. | 0.803559 | real | 105 | 95 |
Тәбиғәтте йәнләндереп, хайуандарҙы кешеләштереп аңлау уларҙың художестволы ижадтарына ла, айырым алғанда, әкиәттәренә лә үтеп ингән. | Живое и гуманное понимание природы проникло и в их художественное творчество, и в частности в сказки. | 0.556815 | real | 132 | 101 |
Тәбиғәттең стихиялы көстәрен, ижтимағи тормоштоң ҡаршылыҡтарын еңергә тырышыу әкиәттәрҙең үҙенсәлекле типиклаштырыу алымдарын да билдәләй. | Попытки преодолеть стихийные силы природы, противостояния общественной жизни определяют и методы оригинальной типизации сказок. | 0.725298 | real | 138 | 127 |
Кешене көслө итеп күрһәтергә теләү әкиәт геройҙарының мөмкинлектәрен (бигерәк тә уларҙың физик һәләттәрен) идеаллаштырыуға алып килгән, һөҙөмтәлә гипербола дөйөмләштереүҙең әкиәткә хас формаһы булып нығына. | Желание показать человека сильным, что привело к идеализации возможностей сказочных героев (особенно их физических способностей), в результате укрепилось как сказочная форма обобщения гиперболы. | 0.669245 | real | 206 | 194 |
Тау батыр, мәҫәлән, бер тауҙы икенсе урынға күсерә. | По мнению буддистов, к примеру, тропа, ведущая на вершину горы, указывает вход в другой мир. | 0.497196 | real | 51 | 92 |
Урман батыр эре-эре ағастарҙы йолҡоп ала. | Лес-батыр вырывает крупные деревья. | 0.812465 | real | 41 | 35 |
Уғатар батыр күккә төбәп өс көн элек атҡан уғын дүртенсе көндә генэ көтөп ала, Йүгерек батыр һыңар аяғы менән дә ҡуян баҫтырып тота. | Дон погрузился во вселенскую кому, больше четырёх дней пролежал на ИВЛ, пока милосердный Аллах не забрал его душу в Свои райские обители. | 0.272343 | real | 132 | 137 |
Шунлыҡтан тора-бара көнкүреш әкиәттәре барлыҡҡа килә. | Поэтому постепенно появляются бытовые сказки. | 0.651896 | real | 53 | 45 |
Тылсымлы әкиәттәр ҙә йәнәш үҫә. | Рядом растут волшебные сказки. | 0.747776 | real | 31 | 30 |
Социаль ҡаршылыҡтар уларҙа конкретыраҡ һәм төрлө яҡлабыраҡ кәүҙәләнә. | Социальные барьеры в них проявляются более конкретно и всесторонне. | 0.611635 | real | 69 | 67 |
Башҡорт телендә "Йомаҡ ҡойҙом-ҡас, йомолдоғон ас" тигән әйтемдең булыуы шул хаҡта һөйләй. | Есть такой распространенный стереотип: пить с едой - значит "гасить огонь пищеварения." | 0.42042 | real | 89 | 87 |
Төҙөлөшө яғынан һорау һәм яуап формаһында булған йомаҡтар кешеләрҙең тапҡырлығын һынау һәм зирәклеген үҫтереү сараһы булараҡ ҡулланыла. | Загадки, которые имеют форму опроса и ответа со стороны строения, используются как средство проверки остроты и развития мудрости людей. | 0.486006 | real | 135 | 135 |
Шуға күрә улар тормоштағы конкрет предметтар. | Поэтому это конкретные предметы в жизни. | 0.626905 | real | 45 | 40 |
Йомаҡтарҙы өс ҙур төркөмгә бүләләр. | Загадки делят на три большие группы. | 0.41159 | real | 35 | 36 |
Баланы тәрбиәләгәндә аң белә башлағандан алып, иҫендә ҡалһын өсөн бик әһәмиәтле. | Воспитывая ребенка, очень важно, чтобы он с первых дней осознания оставался в памяти. | 0.61825 | real | 80 | 85 |
Улар тормошта осрай торған күренештәрҙе күҙәтеү нигеҙендә барлыҡҡа килгәндәр. | Они появились на основе наблюдений за происходящими в жизни явлениями. | 0.591154 | real | 77 | 70 |
Афористик жанрҙар үҙҙәренең тәбиғәте менән күп яҡлы, улар халыҡтың һөйләү - телмәрен биҙәү, матурлау өсөн уның тыңлаусыға тәьҫир көсөн, образлылығын арттырыу сараһы булараҡ ҡулланылалар. | Афористические жанры многогранны своей природой, они используются как средство повышения образности, силы воздействия на слушателя, чтобы украшать речь народа. | 0.662992 | real | 186 | 159 |
Ир ҡәҙерен белгәндең Ашы ҡәҙерле булыр. | Тепло, которое вы дарите мужчине, всегда будет оценено по-достоинству. | 0.32426 | real | 39 | 70 |
Тыуған ил тураһында әйтемдәр. | Сравниваю с ситуацией на родине. | 0.484743 | real | 29 | 32 |
Пьесаның премьераһы Мәскәүҙә ҙур уңыш менән үтә. | Премьера пьесы с большим успехом проходит в Москве. | 0.275442 | real | 48 | 51 |
Театр был пьесаны сит ил тамашасыларына ла күрһәтә. | Театр покажет эту пьесу и зарубежным зрителям. | 0.857775 | real | 51 | 46 |
Башҡорт дәүләт академия драма театры 1985 йылда Дамаскта Бөтә ғәрәп илдәре театрҙарының фестивалендә ҡатнаша. | Башкирский государственный академический театр драмы имени Мажита Гафури в 1985 году принимает участие в фестивале театров всех арабских стран в Дамаске. | 0.817551 | real | 109 | 153 |
Был пьеса өсөн Салауат Юлаев премияһы бирелә. | За эту пьесу присуждается премия Салавата Юлаева. | 0.790782 | real | 45 | 49 |
Башҡорт халҡының «Бошман-Ҡыпсаҡ батыр» легендаһы буйынса хандың ғәскәр башлығы булырға теләмәгәне өсөн ул үлтерелә. | По башкирской легенде "Бошман-Кыпсак батыр" он был убит за нежелание хана быть военачальником. | 0.76916 | real | 115 | 94 |
Бошман-Ҡыпсаҡ ырыуы башҡорттары Көйөргәҙе районының Кинйә, Яңы Ямаш, Түкән ауылдарында йәшәй. | Башкиры рода Бошман-Кипчак проживают в селах Кинзи, Ново-Ямашево, Тукан Куюргазинского района. | 0.781763 | real | 93 | 94 |
1828 йылда алтын Византия тәңкәһе табыла. | В 1828 году царское правительство распорядилось чеканить платиновую монету. | 0.614195 | real | 41 | 75 |
Был турала 1832 йылда Рәсәй академияһының журналында ла яҙып сығалар. | Картина была выставлена в Королевской академии в 1836 году. | 0.580246 | real | 69 | 59 |
1500 м2 ашыу ер ҡаҙылған. | Вскрыто более 1500 м2. | 0.899002 | real | 25 | 22 |
Башҡа ҡоштар менән бутарлыҡ түгел. | С другими птицами не путать. | 0.303074 | real | 34 | 28 |
Һирәк ағаслы асыҡ урындарҙа йәшәй. | Редкие деревья обитают на открытых местах. | 0.383137 | real | 34 | 42 |
Себен, ҡуңғыҙ, селәүсен, ҡорттар менән туҡлана. | Питается чаем, жуком, червями, пчелами. | 0.502955 | real | 47 | 39 |
Башҡа ҡоштар менән бутау мөмкин түгел. | С другими птицами путать невозможно. | 0.742721 | real | 38 | 36 |
Яҙғыһын башҡа төрлө ҡоштарҙың тауыштарына оҡшатып, матур итеп һайрай. | Весной красиво пел, похожий на голоса других птиц. | 0.661092 | real | 69 | 50 |
Зарарлы бөжәктәрҙе ҡырып, файҙа килтерә. | Полезен уничтожением вредных грызунов. | 0.777311 | real | 40 | 38 |
Ерҙә йәки ағастарҙың аҫҡы ботаҡтарында йөрөйҙәр. | Ходят по земле или на нижних ветвях деревьев. | 0.332838 | real | 48 | 45 |
Һырты һорғолт көрән, кәүҙәһенең аҫ яғы аҡһыл һоро. | Хребет серовато-коричневый, с беловато-серым снизу телом. | 0.440908 | real | 50 | 57 |
Һайрауы һәр кешегә билдәле. | действенность известны всем. | 0.348432 | real | 27 | 28 |
Төрлө бөжәктәр менән туҡлана. | Питается различными насекомыми. | 0.465268 | real | 29 | 31 |
Ғәҙәттә, 5 бөртөк һарғылт көрән йомортҡа һала. | Внизу ряд из 5 брадс, которые имитируют шляпки гвоздей. | 0.545265 | real | 46 | 55 |
Әллә арналғанмы ул йыр Яҡты йондоҙға? | Или звёздочку? | 0.488743 | real | 37 | 14 |
Һәр ваҡыт күмәкләшеп, ҡарғалар, ҡайһы ваҡыт күгәрсендәр менән бергә йөрөйҙәр. | По тропе ходят пешком, ездят на велосипедах и иногда на мотоциклах. | 0.254101 | real | 77 | 67 |
Суҡышы, маңлайы, тамағы, ҡанаттары һәм ҡойроғо ҡара. | Клюв, лоб, горло, крылья и хвост черные. | 0.624434 | real | 52 | 40 |
Башы, кәүҙәһенең ал яғы ҡуйы һоро. | Голова, передняя сторона тела темно-серые. | 0.668778 | real | 34 | 42 |
Һирәк ағаслы урмандарҙа, ауыл һәм ҡала эргәһендәге ағастарҙа, кеше торлағы булған урындарҙа йәшәй. | Обитает в редких древесных лесах, деревьях вблизи сел и городов, местах с жилыми помещениями. | 0.436957 | real | 98 | 93 |
Ултыраҡ һәм бер урындан икенсе урынға күсеп йөрөүсө ҡош. | Оседлая и перемещающаяся птица. | 0.299741 | real | 56 | 31 |
Ҡышҡыһын ҡалаларға килә. | Зимой приезжает в города. | 0.461904 | real | 24 | 25 |
Ояһы төрлө ерҙә: ағас баштарында һәм ҡыуыштарында, ерҙәге өңдәрҙә, ҡыйыҡ эсендә, тәҙрә баштарында, таш ярыҡтарында була. | Гнездо бывает в разных местах: На деревьях и в дуплах, в норах на земле, в крышах, на подоконниках, в трещинах камней. | 0.549194 | real | 120 | 118 |
Көрән таплы күкһел йәшел төҫтәге 4-6 бөртөк йомортҡа һала. | Яйца в виде 4-6 зерен темно-зелёного цвета с коричневым пятном. | 0.818454 | real | 58 | 63 |
Муйынының ике яғында дүртәр нәҙек ҡара һыҙыҡ бар. | По обеим сторонам шеи - по четыре тонкие чёрные линии. | 0.539918 | real | 49 | 54 |
Ҡойроғоноң ике яҡ ситенән осҡа ҡарай киңәйә барған һыҙыҡтар үтә. | По обеим сторонам хвоста проходят расширяющиеся линии. | 0.676377 | real | 64 | 54 |
Башҡа күгәрсендәр менән бутау мөмкин түгел. | С другими голубями путать невозможно. | 0.712644 | real | 43 | 37 |
Әгәр үҫемлектең ике орлоҡ өлөшлө бәбәге булһа, уны ике өлөшлөләр класына индерәләр. | Если растение имеет зародыш с двумя семядолями, его относят к классу двудольных. | 0.797983 | real | 83 | 80 |
Ике өлөшлөләр класына япраҡлы ағастар һәм ҡыуаҡтарҙың, йәшелсә һәм ҡайһы бер баҫыу культураларының бөтәһе лә тиерлек, декоратив үлән үҫемлектәренең һәм ҡырағай үҫемлектәрҙең күптәре инә. | К классу двудольных относят почти все лиственные деревья и кустарники, почти все овощные и некоторые полевые культуры, многие декоративные травянистые растения и дикорастущие травы. | 0.763641 | real | 186 | 181 |
Әгәр үҫемлек бәбәге бер орлоҡ өлөшлө, япраҡ һеңерсәләре параллель йәки дуға һымаҡ һәм тамыр системаһы суҡ тамыр булһа, уны бер өлөшлө үҫемлектәр класына индерәләр. | Если зародыш растения имеет одну семядолю, листья с параллельным или дуговым жилкованием и мочковатую корневую систему, его относят к классу однодольных. | 0.758815 | real | 163 | 153 |
Бер өлөшлө үҫемлектәргә бөтә культуралы һәм ҡырағай үҫә торған ҡыяҡлылар, күрәндәр, ләлә сәскәлеләр инә. | К однодольным растениям относят все культивируемые и дикие злаки, осоки, лилейные. | 0.458077 | real | 104 | 82 |
Ләкин бер генә билдәһенә ҡарап, үҫемлектең ҡайһы класҡа инеүен билдәләү һәр ваҡытта ла мөмкин булмай. | Но определить, к какому классу следует отнести растение, используя только один признак, не всегда возможно. | 0.465846 | real | 101 | 107 |
Урманда үҫә торған ҡарға күҙе үҫемлеге япрағының һеңерсәләре селтәр һымаҡ, ләкин бәбәге бер орлоҡ өлөшлө. | Травянистое лесное растение вороний глаз имеет листья с сетчатым жилкованием, но зародыш с одной семядолей. | 0.538971 | real | 105 | 107 |
Ҡарға күҙен бер өлөшлө үҫемлектәргә индерәләр. | Вороний глаз относят к однодольным растениям. | 0.532369 | real | 46 | 45 |
Ә юл япрағының һеңерсәләре дуға һымаҡ, тамыр системаһы суҡ тамыр, ләкин уны ике өлөшлө үҫемлектәргә индерәләр, сөнки уның бәбәге ике орлоҡ өлөшлө. | У подорожника дуговое жилкование листьев, мочковатая корневая система, но его относят к двудольным растениям, так как зародыш имеет две семядоли. | 0.671823 | real | 146 | 145 |
Бөтә бүлектәр Үҫемлектәр батшалығына берләшә. | Все отделы объединяются в царство Растения. | 0.328339 | real | 45 | 43 |
Гөлйемеш йылға буйҙарында, урман ситендә, ағас ҡырҡылған урында, йырғанаҡтарҙа, әрәмәлектә үҫә. | Шиповник растёт на берегах рек, опушках лесов, вырубках, оврагах, зарослях. | 0.682116 | real | 95 | 75 |
Subsets and Splits
No community queries yet
The top public SQL queries from the community will appear here once available.