id stringlengths 12 40 | periodico stringclasses 60
values | lugar stringclasses 8
values | dominio stringclasses 11
values | texto stringlengths 50 1.96M | licencia stringclasses 10
values |
|---|---|---|---|---|---|
zientziaeus_0012821 | zientziaeus | General | articulos cientificos | 1991ko abenduaren 10 eta 11n Maastricht-eko itunean ezarritako bateratze-irizpideei jarraituz, Ekonomia eta Moneta Batasunaren (EMBren) hirugarren urratsean sartu da Espainia beste hamar estaturekin batera.
Erabaki honen eragina handia da, batik bat ekonomia-alorrean; beraz, eztabaida Euskal Herriko industriara mugatze... | cc-by-sa |
zientziaeus_0012822 | zientziaeus | General | articulos cientificos | USB estandarraren izateko arrazoi nagusia ordenadorea eta bere periferiko guztien arteko komunikazioa erraztu eta azkartzea da. Hala ere, bere onurak goraipatzerakoan, hiru puntu nabarmendu ohi dira beti: datu-transmisiorak abiadura nabarmenki azkartzea, konexiorako erraztasun berriak ematea, eta benetako Plug and Play... | cc-by-sa |
zientziaeus_0012823 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Infinitua definitzea zaila da eta definizio guztiek izango dituzte aldeko eta kontrako argudioak. Hiztegi arrunt batera jotzen badugu, honela definitzen da: amaierarik ez duena eta izan ezin duena, mugagabea.
Logelen erdian hotel osoan adina lagun sartu dugula esan dezakegu. Bestela esan, multzo infinitu batek (1,2,3,.... | cc-by-sa |
zientziaeus_0012824 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Esnekiekin amaitzeko, esneaz gain beste osagai batzuekin prestatzen diren postre goxoez mintzatuko gara.
Produktu batetik bestera esne eta gainontzeko osagaien kopurua oso aldakorra izan daiteke. Etxean esnearekin presta ditzakegun postreetan hau da, arroz-esne, flan eta natilletan esnea aberasten duten osagaiak erabil... | cc-by-sa |
zientziaeus_0012825 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Kirolen bat egitea, edo besterik ez bada ere egunero ariketa pixka bat egitea, beti da mesedegarri, baina sarritan ez da erraza bakoitzarentzat egokiena zein den jakitea. Kirol bat aukeratzeko orduan pertsona bakoitzaren ezaugarri fisikoak eduki beharko dira kontuan.
Leioako Zientzi Fakultateko lehen promozioaren 25. u... | cc-by-sa |
zientziaeus_0012826 | zientziaeus | General | articulos cientificos | John Scott Russell ingeniari eskoziarrak Edinburgo inguruko kanal batean eginiko behaketak (1835) hartzen dira uhin bakartiaren lehen deskribapen idatzitzat. Kasu horretan, sakonera gutxiko kanaletan sorturiko uhina zen.
60 urte pasa behar izan zuten eredu matematiko egokia aurkitzeko. Stokes (1847), Boussinesq (1872) ... | cc-by-sa |
zientziaeus_0012827 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Oraindino eurorik ez da jaulki. Beraz, haren jaiotza iragarrita dagoen arren, euroari buruz errandako guztia behin-behinekoa da. Hala ere, Europako Batasunak (EU-k) jadanik hartutako neurriek, Europako Moneta Batasuna (EMB) nahitaez aurrera joanen dela pentsarazten digute.
Arlo teorikoan, labur-labur, euroak ez dakarki... | cc-by-sa |
zientziaeus_0012828 | zientziaeus | General | articulos cientificos | PC eta Mac-en arteko merkatu-guda honetan galtzaile nagusia nor den garbi dago: erabiltzaile arrunta. PC eta Mac edo Mac eta PCren arteko ulertze-arazoei aurre egiteko irtenbide batzuk proposatzen dizkizugu ondoren.
1998/09/01 Waliño, Josu - Elhuyar Fundazioa Iturria: Elhuyar aldizkaria
PC eta Mac-en arteko merkatu-gud... | cc-by-sa |
zientziaeus_0012829 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Akabo uda (bai motza egin zaigula!). Herrietako festak bukatu, giroa freskatzen hasi eta kandela sudurrera itzultzearekin batera, udazkenean sartu garela ohartuko gara. Ibaiak motel, gogorik ez balute bezala, eta gogo gutxi samarrez, halaber, umeak eskolara.
Uda ez du askorik irauten Euskal Herriko mendi aldean. Lau eg... | cc-by-sa |
zientziaeus_0012830 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Hilekoari buruzko uste eta sinesmen batzuk belaunaldiz belaunaldi joan dira pasatzen, eta gutxitan geratu gara, atseden apur bat hartu eta mito horiek ea egiazkoak diren pentsatzera, ea horren atzean arrazoirik ba dagoen ikustera.
Hilekoari (edo menstruazioari) buruzko uste eta sinesmen batzuk belaunaldiz belaunaldi jo... | cc-by-sa |
zientziaeus_0012831 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Taladrinak agortzen direnean hondakin arriskutsu bihurtzen dira. Ez dira beste substantziekin nahasi behar ez eta ur-ibilgu edo estoldetara isuri behar. Aitzitik, egoki metatu eta tratatzea ezinbestekoa da ingurugiro- eta osasun-arazorik sor ez dezaten.
Taladrinak mekanizazio-prozesuetan erabili ohi diren produktuak di... | cc-by-sa |
zientziaeus_0012832 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Osakako Unibertsitatean ingurune lehor eta eguzkitsuetan landareek duten jokabidea ikertzen ari dira, eta giza gorputzeko bakteria batzuek produzitzen duten entzima bat isolatu dute landareen bizia luzatzeko.
Manipulazio genetikoak landareen iraunkortasuna areagotu dezake lur elkorretan, ikertzaile japoniar batzuen ust... | cc-by-sa |
zientziaeus_0012833 | zientziaeus | General | articulos cientificos | NASAren 1999. urteko aurrekontuaren aurkezpenean Clinton lehendakariak Europa satelitera ontzi bat bidaltzeko proiektua aurkeztu zuen.
Besteen artean, radar-emisore bat eramango du eta radar-seinaleen bidez azaleko izotzaren sakonera neurtuko du azpian ur-putzuak dauden ala ez jakiteko. Beste instrumentuek azalaren err... | cc-by-sa |
zientziaeus_0012834 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Hemendik gutxira CDen soinu-kalitate bereko irrati-emisioak entzun ahal izango ditugu.
Hardwarea hain garestia izanik, zergatik ez egin irrati bat softwarean?
CDen soinu-kalitate bereko irrati-emisioak entzun ahal izango ditugu.
Hemendik gutxira CDen soinu-kalitate bereko irrati-emisioak entzun ahal izango ditugu. EEBB... | cc-by-sa |
zientziaeus_0012835 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Bath-eko Unibertsitateko optikari batzuek zuntz optiko mota berri bat sortu dute, argiaren transmisioa asko hobetuko duena.
Zuntz optiko konbentzionalek ezin dituzte uhin-luzera ezberdineko seinale indartsuak garraitu.
Zuntz optiko berrietan argia muinean dauden zulo finetan mugitzen da eta era honetan ez dago silizioa... | cc-by-sa |
zientziaeus_0012836 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Gure Lurra, Eguzkiarekin batera, milioika eta milioika izarrez osatutako galaxiaren inguruan biraka dabil etengabe.
Beso kiribilak zehartzean grabitazio-eremu handiak sorten dira eguzki-sisteman eraginez.
Beso horiek zeharkatzean asteroide-erako objektuek zeharkatzen dute eguzki-sistema eta izarren dentsitatea handiago... | cc-by-sa |
zientziaeus_0012837 | zientziaeus | General | articulos cientificos | New York State unibertsitateko ikerlari batek karbono-zuntzez osaturiko supereroale bat sortu duela dio, eta zientzialarien artean eztabaida piztu da.
Hotzeko fusioaz gain, zientziaren erronka nagusietako bat tenperatura normaletan supereroankortasuna lortzea da. New York State unibertsitateko ikerlari batek karbono-zu... | cc-by-sa |
zientziaeus_0012838 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Japoniak, "Balearen Arrantza Zientifikoa" sortu duen nazioak, orain "Ikerketa-Arrantza" asmatu du bere ekonomiaren onurarako.
Ikerketaren ondoren arraina saldu egingo dutela azaldu dute jaoniarrek.
Japoniako gobernua, ordea, ez dago ados ezarri zaizkion arrantza-kuotekin eta Indiako Ozeanoan ikerketa sakona egiteko asm... | cc-by-sa |
zientziaeus_0012839 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Azken mende honetan munduko tenperaturak 0,6 oC igo dira, gutxi gorabehera, Lurraren berotze-fenomenoa dela eta.
Lurraren berotze-efektua Eguzkiaren jarduera-zikloekin erabat lotuta dago. Eguzkiak jarduera handiko uneak izaten ditu periodikoki eta, ondorioz, partikula-kopuru handiago igortzen du espaziora, Eguzki-haize... | cc-by-sa |
zientziaeus_0012840 | zientziaeus | General | articulos cientificos | 1997ko martxoan Estatu Batuetako Astronomi Institutuko astronomoek 1997XF11 asteroidea aurkitu zuten.
Meteoritoak oinarri hartuta egin diren filme katastrofikoak modan jartzen ari diren garai honetan, bat baino gehiago ari da Eguzki-sistemako asteroideek dakarten arriskuaz jabetzen. 1997ko martxoan Estatu Batuetako Ast... | cc-by-sa |
zientziaeus_0012841 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Espezieen kontserbaziorako erakunde batek Lurrean ezagutzen diren 1,5 milioi espezieren zerrenda osoa jarri nahi du Internet sarean mendearen hasierarako.
Herrialde askotan ez dago dirurik naturaren biodibertsitatea ikertzeko eta, ondorioz, ezin dira baliabide zientifikoak era egokian banatu hau kontserbatzeko. Mundu M... | cc-by-sa |
zientziaeus_0012842 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Berogailu batzuk sortzen duten karbono monoxidoak gure garuna kaltetu dezake eta pentsatzeko gaitasuna gutxitu.
45 boluntariorekin egindako froga batzuetan ikusi ahal izan dutenez, boluntarioen memoria, ikasteko ahalmena, koordinazioa eta abstrakziorako gaitasuna erabat kaltetu zituen keroseno-berogailu batek igorritak... | cc-by-sa |
zientziaeus_0012843 | zientziaeus | General | articulos cientificos | ADN txertoak ADN molekula biribilak dira. Molekula hauetan mikroorganismo patogeno baten gene batzuk daude eta hauen transkripziorako sekuentzia eragileak ere bai. Ugaztunen zeluletan txertaturik ez dira erreplikatuko eta orain arte egindako ikerketen arabera ez dira kromosometan integratuko. Aldiz, kodifikatzen dituzt... | cc-by-sa |
zientziaeus_0012844 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Gaurko nekazaritzak, antzinakoarekin konparatuz, ondorio positibo batzuk baditu, esate baterako, errendimendu edota salmenta-sareen hobekuntzari begira. Baina ondorio negatiboak ere sortu ditu, txanpon beraren beste aurpegia erakutsiz;
Nematodoez erasotutako patata-landaketa batean ez da sintoma berezirik agertzen, leh... | cc-by-sa |
zientziaeus_0012845 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Gauza ugarirako aitzakia eman dezake mende-laurdeneko ibilbideak. Dagoen tokian egoteagatik, zenbakien munduan mugitzea egokitzen zaio Manuel Tellori, gaur egun Leioako Zientzi Fakultateko dekano denari, eta etorkizunataz luze hitz egin dugu berarekin.
1998/09/01 Kortabarria Olabarria, Beñardo - Elhuyar Zientzia Iturri... | cc-by-sa |
zientziaeus_0012846 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Urrun geratu dira zientzia euskaraz egin ote zitekeen eztabaidatzen zeneko garaiak. Gaur egun, gure lurretan bizi diren eta lan egiten duten unibertsitario antieuskaldunik itsuenak ere ez dira ausartzen antzekorik esatera, beren buruak ezjakintzat hartzea gura ez badute behintzat.
Oso alderantziz, orain jarriko dituzte... | cc-by-sa |
zientziaeus_0012847 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Miren Onaindiak 15 urte daramatza irakasle-lanetan Zientzi Fakultatean. Ikasketak eta doktoradutza-tesia ere bertan egin zituen, nahiz eta Madrildik zuzendu zioten; "orduan zaila zen zuzenduko zuen norbait aurkitzea hemen".
1998/09/01 Kortabarria Olabarria, Beñardo - Elhuyar Zientzia Iturria: Elhuyar aldizkaria
Euskara... | cc-by-sa |
zientziaeus_0012848 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Aurten Zientzi Fakultateko lehen promozioaren irteeraren 25. urteurrena ospatzen ari gara. Ni, hamargarren promozioko ikaslea naiz; beraz, gure Fakultatearen historiaren bigarren aldia baizik ez dut ezagutu, aurreko urteetakoaren berri nire irakasle eta lankideek eman didatelarik.
1998/09/01 Kortabarria Olabarria, Beña... | cc-by-sa |
zientziaeus_0012849 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Etorkizunean astronautek Lurretik batere mugitu gabe ezagutu ahal izango dituzte misio espazialetan aurkituko dituzten inguruneak, ESA/ESTEC Espazioko Agentzia Europarraren eskariz CEIT ikerketa-zentroak sortu duen simuladore berriari esker.
Errealitate birtuala mende bukaera honetako iraultzarik handiena izan da hainb... | cc-by-sa |
zientziaeus_0012850 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Oso ezaguna da Lurraren errotazioa frogatzeko Foucault-ek egindako esperimentua. 1851. urtean, Parisko Panteoian (kupulatik), 67 metroko barra batetik, 30 kg-ko kobrezko bola bat zintzilikatu zuen
1851. urtean, Parisko Panteoian (kupulatik), 67 metroko barra batetik, 30 kg-ko kobrezko bola bat zintzilikatu zuen.
O , be... | cc-by-sa |
zientziaeus_0012851 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Antzinean gazta esnea kontserbatzeko helburu soilaz egiten hasi bazen ere, gaur egun gazta egitea arte bat kontsideratzen da eta artisau-lanbide hau erakusteko, munduan hainbat museo daude han-hemenka sakabanaturik.
Hainbat gazta-mota daudela gauza jakina da, gazta egiteko erabiltzen den esnearen eta prozesuko etapa ba... | cc-by-sa |
zientziaeus_0012852 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Organo-transplantatzaileen ametsa betidanik izan da giza organo eta ehunen banku agortezina eduki ahal izatea.
Massachusets-eko bioteknologia konpainia batek klonazioari esker eta animalien zelulak erabiliz gaixoaren zeluletatik ehunak eta egitura konplexuagoak sortzeko teknika garatu du.Animali zelula hauei muina kend... | cc-by-sa |
zientziaeus_0012853 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Telebista- eta bideo-aparatuetan energia gutxiago gastatzen lagunduko duen txipa aurkeztu du Philips etxeak.
Artikulu honekin amaitutzat emango dugu Mathematica programaren sarrera gisa antolatu dugun adibide-sorta hau. Ariketak kalkulu matematikoaren arlora mugatu baditugu ere, gogoratu matrizeak erabiltzeko, ekuazio ... | cc-by-sa |
zientziaeus_0012854 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Jogurta dugu esnetik eratorria den produkturik liserigarriena; bere baitan aurkitzen diren Lactobacilus bulgaricus eta Streptococus thermophilus bakterio laktiko termophiluengatik, jogurta bere oinarrian hartzitu, azidifikatu eta gatzatutako esnea da. Ondorioz, esnea bezain nutritiboa da, nahiz eta proteina zertxobait ... | cc-by-sa |
zientziaeus_0012855 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Haizea betiko jiran ibili den bitartean, gizakiak aurrera egin eta haizearen indarra elektrizitate bihurtzeaz gain, indar hori gordetzeko sistemak garatu ditu. Oraindik ikusgarri iruditzen zaigu, baina martxa honetan arrunt bihurtuko da tontorrean aerosorgailua duen mendi-muinoaren irudia.
Berez da haizea astintzailea.... | cc-by-sa |
zientziaeus_0012856 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Zeru izartsuaren azpian, gauez, eta natura gure inguruan. Unibertsoaren handitasuna nabaritzen dugu bete-betean. Eta une hauetan sortu ohi diren galderak ateratzen dira gure ahotik: Bakarrik ote gaude? Bizia Lurrean baino ez al dago?
Galdera hauei erantzun zientifikoa ematearren, SETI programa (Search for Extraterrestr... | cc-by-sa |
zientziaeus_0012857 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Haizea betiko jiran ibili den bitartean, gizakiak aurrera egin eta haizearen indarra elektrizitate bihurtzeaz gain, indar hori gordetzeko sistemak garatu ditu. Oraindik ikusgarri iruditzen zaigu, baina martxa honetan arrunt bihurtuko da tontorrean aerosorgailua duen mendi-muinoaren irudia.
Berez da haizea astintzailea.... | cc-by-sa |
zientziaeus_0012858 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Arlo honetatik onura eta kalte asko etor daitezke eta horien arteko orekaren neurketa ez dagokie ez zientzialariei ezta juristei bakarrik, eta are gutxiago politiko profesionalei eta botika- edo nekazaritza-industriei. Herritar guztiei dagokie.
Azken urte honetan asko hitz egin da bioteknologia eta genetikari buruz, or... | cc-by-sa |
zientziaeus_0012859 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Ekologistak, mendizaleak, eta naturzaleak oro har, behin baino gehiagotan agertu dira energia eolikoaren alde, baina parke eolikoen aurka. Azkenaldian, parke eolikoen proiektuen aurkako ekintzak areagotu egin dira, eta itxuraz baita aurkako mugimendua indartu ere.
Duela urte batzuk, Iberdrolak eta EVEk (Ente Vasco de l... | cc-by-sa |
zientziaeus_0012860 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Eusteko dorre bakoitzaren barruan transformadorea jartzen da, aerosorgailuak behe tentsioan (690 voltera) ekoizten duen argi-indarra tentsio ertainera igotzeko (20.000 voltera).
3E2005 estrategiak energia berriztagarriak % 3,7tik % 6,3ra igo nahi ditu.
Europako Batasunak, 2010. urterako energia berriztagarriak % 12a iz... | cc-by-sa |
zientziaeus_0012861 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Behin batean Parisko egunkariek iragarki harrigarri bat argitaratu zuten; honen arabera, hogeita bost zentimo bidaliz, inongo nekerik gabe eta oso-oso merke bidaia bat egiteko modua adieraziko zen.
"Jaun/anderea gera zaitez lasai-lasai etxean eta Lurrak biratzen duela gogoan hartu. Parisko paraleloan zaudenez, hau da, ... | cc-by-sa |
zientziaeus_0012862 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Datorren irailaren 7tik 9ra m-aS'98 deituriko kongresua izango da Donostian. Bertan, 150 adituk omenaldia egingo diote duela bi urte istripuz hil zen Javier Urkolari.
1998/07/01 Rodriguez Ibabe, Jose Maria Iturria: Elhuyar aldizkaria
Kongresu horretan nazioarteko adituak elkartuko dira, 150etik gora, altzairuen mikroal... | cc-by-sa |
zientziaeus_0012863 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Merkatuan oraindik ez da errealitate, baina Euskal Herrian bada energia eolikoa beste modu batera lortzea aztertzen dabilenik. Begietarako arruntak bihurtzen hasi diren aerosorgailuekin alderatuz gero, sistemak bi ezberdintasun nagusi ditu.
1998/07/01 Etxaide, Maider Kortabarria Olabarria, Beñardo - Elhuyar Zientzia It... | cc-by-sa |
zientziaeus_0012864 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Zorabiatzeko moduko gizona da Pedro Miguel Etxenike. Bere bulegoan, Donostiako Kimika Fakultatean, arbela beti egoten da edonor zorabiatzeko moduko ikurrez josita. Kimika Fakultatean irakasle, Curriculuma bezain gizena omen da bere ajenda, baina saria eskuratu berria zuela tarte bat egin zuen Elhuyarrekin hitz egiteko.... | cc-by-sa |
zientziaeus_0012865 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Hego-haizearen laguntzaz, eguzkiak bazter guztiak lehortu ditu. Hautsa nagusitu zaigu kaleetan eta herri inguruko putzu gehienak idortu egin dira, zartatutako lurra agerian utziz. Duela hilabete batzuk mendiak zituen kolore biziak itzali egin dira eta hegoaldea hori eta arrea ageri da.
Eguerdiko ordu bata da eta itzale... | cc-by-sa |
zientziaeus_0012866 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Euskal Herriko Adiskideen Elkarteak eta Eusko Legebiltzarrak banatzen duten aurtengo Xabier Maria Munibe saria Jesus Ugalderi eman zaio zientzia arloan egiten ari den ikerketa-lanarengatik
1998/07/01 Kaltzada, Pili - Elhuyar Zientziaren Komunikazioa Iturria: Elhuyar aldizkaria
Fisika eta kimika kuantikoaren arloan diha... | cc-by-sa |
zientziaeus_0012867 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Hiru urteko bizitza. Horixe da gutxi gorabehera buruan dauzkagun 50.000 ileetatik bakoitzak irauten duen denbora. Egunero 100 bat ile galtzen ditugu, batez beste; baldintza normaletan erortzen den ileak bere ziklo bitala amaitu egin du, hil egin da, eta beste ile osasuntsu batek ordeztuko du.
Faktore bat baino gehiago ... | cc-by-sa |
zientziaeus_0012868 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Pedro Miguel Etxenike Izaban jaio zen, 1950. urtean. Fisikako lizentziatura Nafarroako Unibertsitatean burutu zuen, 1972. urteko ezohizko Lizentziatura Saria eta 1973.eko karrera-bukaerako Sari Nazionala lortu zituelarik.
1998/07/01 Pitarke, Jose M. - CIC nanoGUNEko zuzendaria eta Euskal Herriko Unibertsitateko Materia... | cc-by-sa |
zientziaeus_0012869 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Industria Garbia Egitaraua Euskal Autonomia Erkidegoko industri sektore poluitzaileenei beren ingurugiro-arazoak konpontzeko eta, ondorioz, merkatuan lehiakor izaten laguntzeko tresna izateko sortu da.
Ingurugiroa eta industri lehiakortasuna uztartu nahi dituzten Europako haize berriek Euskal Herriko industria etengabe... | cc-by-sa |
zientziaeus_0012870 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Antzinatik atzeman zen, emoziozko esperientziak, nortasunak, estresari aurre egiteko moduak eta antzeko faktore psikosozialek, gaixotasunaren minberatasunean eta garapenean eragin zezaketela.
Ondorioz, lan asko egin da, bai animaliekin eta baita gizakiekin ere, estres-egoerek inmunitate-erreakzioan dituzten eraginak az... | cc-by-sa |
zientziaeus_0012871 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Gamma izpien eztandak unibertso osoko objekturik indartsuenak kontsideratu dira gaurdaino, izan ere galaxia oso urrunetan gertatzen direla jakin baita.
Eztanda hau (GRB 971214 izenekoa) bai Lurretik eta bai espaziotik ikertu da, CGRO eta Hubble-etik hain zuzen ere, eta astronomoen ustez, orain arte ezagutu den fenomeno... | cc-by-sa |
zientziaeus_0012872 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Zangoz betetako zuhaitz baten irudia da mangladien ezaugarririk aipagarriena. Bere itxuraz gain, mangladiak osatzen dituzten zuhaitzek ur gazitan bizitzeko moldaketa ugari dute. Beste ekosistema tropikaletan bezala mangladien azalera murrizten ari da.
Rhizophora ren sustrai zangoluzeek mangladiei itxura bixia ematen di... | cc-by-sa |
zientziaeus_0012873 | zientziaeus | General | articulos cientificos | ADN datu-base egoki batek legez kanpoko bale-haragia esportatzea geldiaraz dezake, baina nork kontrolatuko du?
Nazioarteko Bale Batzordea (IWC) kezkaturik dago Norvegia eta Japoniak baleen ADN-aren profilekin datu-base bat sortzeko duten asmoa dela eta. Batzordeak joan den maiatzean burutu zuen Oman-en bere urteroko bi... | cc-by-sa |
zientziaeus_0012874 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Gehienetan bestelakoak izaten dira biodibertsitatearekin loturik ematen ditugun albisteak, baina oraingoan zorionekoa da notizia. Brasilgo oihanean, Peruko mugatik gertu, Acre izeneko eskualdean, tribu berri bat aurkitu dute Indiarren Fundazio Nazionaleko ikertzaileek.
Hegazkinez hartutako argazkietan baino ezin daitez... | cc-by-sa |
zientziaeus_0012875 | zientziaeus | General | articulos cientificos | "Nondik gatoz?" galderak erantzun berriak izango omen ditu etorkizunean, Lynn Margulis biologo ospetsuak berriki esan duenez.
Darwinek esan zuenez, eboluzioa zoriz gertatu diren mutazio genetikoei zor zaie; denboran aurrera egin ahala, baldintza eta egoera berrietara egokitzeko gaitasuna izan duten espezieek lortu dute... | cc-by-sa |
zientziaeus_0012876 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Louisianako Unibertsitateko injineru kimikoek Lurraren beroketa gutxituko lukeen irtenbidea proposatu dute.
Ikertzaileek zementua kimikoki neutralizatzea lortu dute algak bertan bizi ahal izateko, eta beraien ustez Estatu Batuetan urte batean sortzen den CO2 guztia zurgatzeko 3 metroko diametrodun bilioi eta erdi bola ... | cc-by-sa |
zientziaeus_0012877 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Bale urdinek erritmo lasaiak dituzte gogoko. Bere kantak 128 segundoero errepikatzen diren notez osaturik daude eta kokalekua jakiteko erabil ditzakete.
Baleak luze aritzen dira kantari, baina giza entzumenak entzuteko frekuentzia handiegia duten notak izaten dira normalean. Clarken ustez, baleek beren kantei esker eza... | cc-by-sa |
zientziaeus_0012878 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Gizakion larruazalaren kanpoko geruza erabat iragazkaitza da; izan ere, bere eginkizun nagusiak gorputzeko likidoak gordetzea eta gorputza kanpo-ingurunetik babestea dira
Ikertzaile hauek diabetikoentzako glukosa-testak egiteko aparatu bat garatzen ari dira, xiringak ordeztuko dituena eta testak egitea erabat erraztuko... | cc-by-sa |
zientziaeus_0012879 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Austriako ikertzaile-talde batek 500 mila gizonezkoren garaiera aztertzen eman ditu azken hilabeteak Nature aldizkarian argitara eman duen lanaren arabera,
Horren arrazoia zehazki zein den ez dakite, baina lehen hipotesien arabera, umearen lehen hilabeteetako Eguzkiarekiko esposizioa zenbat eta luzeagoa izan, orduan et... | cc-by-sa |
zientziaeus_0012880 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Samsung konpainia ahotsez gidatutako auto berri bat ekoizteko lanean ari da.
Samsung konpainia ahotsez gidatutako auto berri bat ekoizteko lanean ari da. Lau gurpileko zaindaria - Zientzia.eus Lau gurpileko zaindaria
Samsung konpainia ahotsez gidatutako auto berri bat ekoizteko lanean ari da. "Motorea piztu" eta antzek... | cc-by-sa |
zientziaeus_0012881 | zientziaeus | General | articulos cientificos | VLT teleskopioa (Very Large Telescope) oraindik eraikuntza-fasean dago Cerro Paranal-en, Atakama basamortuan.
Munduko teleskopiorik handienak jadanik lortu ditu bere lehen irudiak. VLT teleskopioa (Very Large Telescope) oraindik eraikuntza-fasean dago Cerro Paranal-en, Atakama basamortuan.
Guztiz operazionala izatera i... | cc-by-sa |
zientziaeus_0012882 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Jesusen aitak ez du oraindik batere garbi zertan ibili zen bere semea Valladolideko Unibertsitatean; ustez kimika ikastera joan zen bertara, baina geroztik ez omen du sekula ikusi nahasketak eta antzekoak egiten laborategiren batean... Kimikari teorikoa baita Jesus Ugalde, aurtengo Xabier Maria Munibe Saria jaso berri ... | cc-by-sa |
zientziaeus_0012883 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Doñanakoa gertatu artean jende askok ez zuen, seguruenik, ezagutuko Gabiria. Goierrin kokatutako udalerri honetan 400 lagunetik gora bizi dira, inguruko industriguneetan dihardutenak. Nahiz eta gabiriar gehienak industrian aritu, bizi udalerriko baserrietan bizi dira.
Euskal Herriko hainbat herrixken argazki tipikoa iz... | cc-by-sa |
zientziaeus_0012884 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Illinoisko injineruek laktato etilenoa modu erraz eta merkean lortzeko sistema berria garatu dute.
Pinturak, tintak eta kolak egiteko urtean 2,5 milioi tona disolbatzaile ekoizten dela kalkulatzen da eta, aurkikuntza hau dela medio, laktato etilenoak disolbatzaile arruntak ordezka ditzake. Disolbatzaile hauetako bat, t... | cc-by-sa |
zientziaeus_0012885 | zientziaeus | General | articulos cientificos | "Urtean oso diru gutxi gastatuta, pertsona askoren bizitza salba daiteke". Horixe da Nikolaos Nikolaidis irakasleak egin duen hausnarketa bere asmakizuna ezagutzera eman orduko.
Munduko toki askotan edaten den ura, artsenikoz pozoindua egon ohi da eta honek osasun-arazo larriak sortzen ditu. Egoera hau areagotu egiten ... | cc-by-sa |
zientziaeus_0012886 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Uda honetan, Hawaiiko negutegi batean, kafeinarik gabeko aleak ematen dituen lehenengo kafe-landarea landatuko da. Dena ongi badoa, ale hauei ez zaie kimikoki kafeinarik kendu beharko, orain artean egin den moduan.
Manoako Unibertsitateko John Stiles ikertzaileak landare hau laborategian garatu ahal izan du, baina orai... | cc-by-sa |
zientziaeus_0012887 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Estatu Batuetako zientzialari batzuek esan dutenez, aldian behin gustuko tabernan garagardo batzuek edateak minbizia izateko probabilitatea murriz dezake.
Oregongo estatuko unibertsitateko ikertzaileek lupulu landaretik isolaturiko flabonoideoen bederatzi osagai aztertu dituzte.
Hori kontrolatuta, bular eta obarioetako... | cc-by-sa |
zientziaeus_0012888 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Zientzialari alemaniar batzuek adierazi dutenez, etxe-usoek munduko edozein gunetan, bere iparrorratz partikularra doitzen "ikasten" dute eguzkiaren ibilbideari erreparatuta.
Frankfurt-eko Unibertsitateko ikertzaileek aldez aurretik bazekiten usoek eguzkiaren kokapena, eguneko ordua eta norabide geografikoaren artean z... | cc-by-sa |
zientziaeus_0012889 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Berriki, SNOE (Student Nitric Oxide Explorer) izeneko satelitea aireratu da espaziorantz. Berezitasuna, ordea, hainbat ikaslek diseinatu eta eraikitako lehenengo satelitea da honakoa.
Gauza jakina da oxido nitrikoak ozono-geruza kaltetzen duela, baina ez da ezagutzen konposatu kimiko honek atmosferan dituen gorabeherak... | cc-by-sa |
zientziaeus_0012890 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Kri-kri-kri-kri-kri... Ez trikitixa, ez rokanrola, ezta "bakailoa" ere. Hauxe da jaun-andreok Euskal Herrian sanjoanetan gehien entzuten den musika.
Urteko egun luzeenez gozatzen ari garen sasoi honetan, animalia gehienak lanean erruz ari dira: kilkirrak kantari ugalkideak erakarri nahiean, beste asko kumeak hazten, et... | cc-by-sa |
zientziaeus_0012891 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Mundu hotz eta orekatu gisara begiratu ohi zaio medikuntzari, poliki-poliki eta zarata handirik atera gabe aurrera egiten duena, arazoak ikusi, aztertu eta ahal dela irtenbideak emanez. Azkenaldian, ordea, bi berrik aztoratu egin dute.
Erekzioa lortzeko edo erekzioari eusteko zailtasuna dutenei konponbidea eman die Via... | cc-by-sa |
zientziaeus_0012892 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Edozein tontakeriak honda ditzake urte osoan gehien itxaroten ditugun egunak: udako oporraldia, alegia. Hori ebitatzeko, kontuan hartu beharreko hainbat aholku eta gomendio emango dizkizuegu ondorengo lerroetan.
Ez utzi denetik jateari. Beraz, talde guztietako jakiak kontsumitu (haragiak, arraina, esnea, arrautzak, lek... | cc-by-sa |
zientziaeus_0012893 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Asko, eta alde eta ikuspuntu desberdin ugaritik, hitz egin da Doñanako hondamendiaren gainean. Gertatutakoari garrantzia kendu, eman; hartutako neurriak kritikatu, txalotu; bertara joan kalteak ikusteko, hanka egin deklaraziorik egin behar ez izateko... denetarik.
Ezin orrialde hauetan guztiaren berri eman, baina gutxi... | cc-by-sa |
zientziaeus_0012894 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Legeak Euskal Autonomi Erkidegoko industri sektore eta ekonomi jarduera gehienak ukitzen ditu, eta horrek, hemendik aurrera martxan ipini nahi den industri jarduera orok lehenik legearen bahetik igaro beharko duela esan nahi du.
Joan den otsailaren 27an Eusko Legebiltzarrak ingurugiroaren babesarekin zerikusia duten al... | cc-by-sa |
zientziaeus_0012895 | zientziaeus | General | articulos cientificos | "Orain arte egin dena laborategietan egin da eta arratoiekin bakarrik esperimentatu da, eta arratoiak ez dira gizakiak. Oraindik ikusteke dago, beraz, produktua benetan hain sinplea eta eraginkorra den.
Pilulez eta laborategietako ikerketa-alorraz ezer gutxi daki Jesus Mari Karrerak; minbiziaz, ordea, bai badaki. Izan ... | cc-by-sa |
zientziaeus_0012896 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Apirilaren 25ean Bilboko Zazpi kaleetako La Bolsa auzo etxean Topa-Erreka izeneko topaketa eta ideia-trukaketarako jardunaldia antolatu zuen Erreka Plataforma Ekologistak. Topa-Erreka iaz Nafarroan egindako ekotopaketen ondoren sortu zen
Parte-hartzea handia izan da eta gustura egin genuen lan. Baina gure topaketa ez z... | cc-by-sa |
zientziaeus_0012897 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Azken aldian etengabe entzuten ari garen Windows 98 sistema eragilearen inguruko auzia ez da EEBBetako justiziak ustezko monopolioa dela eta aztertzen ari den bakarra. Microsoft-ek sistema eragileetan duen hegemoniaren parekoa da Intel enpresak prozesadoreetan duena eta, itxura denez, hori ere amaitzear dago.
Gaur egun... | cc-by-sa |
zientziaeus_0012898 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Ez dago hilda, baina ez zaio asko falta izan. Aznalcóllarreko presaren hausturak hilzorian utzi du Doñana. Gizakiak naturarekiko duen errespetu ezaren kapitulu berritzat har daiteke, garapenaren izenean naturan eragiten diren kalteen erakusle berritzat. Doñana albiste txar baten gune bihurtu da, hondamenarena.
Gertatua... | cc-by-sa |
zientziaeus_0012899 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Ur asko kontsumitzea gizarte modernoen ezaugarria da. Baina ura gero eta garestiagoa da. Oraindik oso ezagunak ez badira ere, ura (eta, ondorioz, energia) gutxiago kontsumitzeko eta, beraz, dirua aurrezteko, gailuak daude merkatuan, merkeak eta guztiz eraginkorrak.
Lurra "planeta urdina" da, ura nagusi den planeta aleg... | cc-by-sa |
zientziaeus_0012900 | zientziaeus | General | articulos cientificos | XX. mendetik hona, industrializazio-garaia hasi zenetik gaur egunera, aldaketa ugari ikusi ditugu, bai industriaren eguneroko jardueran eta baita gizakiok ingurugiroarekiko dugun sentsibilizazio-mailan ere.
1998/06/01 Barruetabeña Oregi, Leire Gabiola Anakabe, Lorea Iturria: Elhuyar aldizkaria
Hasieran ingurunea ia ald... | cc-by-sa |
zientziaeus_0012901 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Azken urteetan, baina batez ere 90.eko hamarkadan, material berriak gero eta aplikazio gehiagotan erabiltzen ari dira. Material berri hauei esker hainbat garapen berri burutu dira. Gaur egun dugun erosotasuna ere bide honetatik etorri da.
Material berri hauek garatzeko azpimarratzekoak dira polimero termogogorren (epox... | cc-by-sa |
zientziaeus_0012902 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Osasunaren Mundu Erakundea baikor agertu da urtero egin ohi duen txosten nagusia argitara emateko orduan: Munduaren osasun-egoerari buruzko urteroko txostena da lanaren izenburua eta, ohi bezala, aurtengo hitu nagusiak biltzen ditu bertan.
Joera hori ez da berdin nabarmenduko herrialde garatuetan eta garapen-bidean dau... | cc-by-sa |
zientziaeus_0012903 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Txerriaren enbrioiak izoztu eta gordetzeko moduan izango dira aurrerantzean txerri-haztegietako arduradunak. Gero, nahi edo behar denean, urdamari ezarriko zaio garapen osoa gerta dadin.
Txerrietan, ordea, ezin zen teknika hau erabili. John Dobrinsky animalia fisiologoak txerrietan ere gauza dadin lortu du. Behi-enbrio... | cc-by-sa |
zientziaeus_0012904 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Estatu Batuetako Nekazaritza Departamentuak eta labore-hazien konpainia handi batek sinatu duten akordioaren arabera, urte gutxi barru, hazi antzuak saltzeko patentea lortu du konpainiak.
Beste behin, injinerutza genetikoaren aplikazioak liskarrak sortu ditu nekazaritza-munduan. Izan ere, berriki garatu den teknologia ... | cc-by-sa |
zientziaeus_0012905 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Hazi hauek barietate zaharrak izan ohi dira eta banku hauei dagokie berauen ezaugarriak gordetzea. Hohenheimeko Unibertsitatean, 1831. urtean dataturik dauden olo-hazien laginak aztertu zituzten.
Zientzialari alemaniar batzuen ustez, mundu osoko hazi-bankuetan kontserbatzen diren labore-hazi asko kutsatzen eta galtzen ... | cc-by-sa |
zientziaeus_0012906 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Bigarren Mundu Gerraz geroztik ixilik daude, baina edozein momentutan piz daiteke alerta gorria. Baltiko itsasoan, urpean, arma kimikoak lozorro gozoan omen daude une honetan, baina berehalakoan etor daiteke abisua.
Adituek aditzera eman dutenez, 2002 eta 2005 urteen bitartean hasiko dira arma kimikoak babesteko erabil... | cc-by-sa |
zientziaeus_0012907 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Marteko irudiak hartzen ari den espazio-ontziak, bertako ubide zahar baten irudia izan litekeena eskaini digu berriki.
Edonola ere, ibai honen ibaiadarren arrastorik ere ez da oraingoz, eta ibaiko ura, euri urez betetzen bada behintzat, gisa honetako ibaiadarrak aurkitzea ez litzateke harritzekoa izango.
Dena den, espa... | cc-by-sa |
zientziaeus_0012908 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Europa izenaz ezagutzen den Jupiterren ilargiko itsasoak gatza duela iragarri zuten zientzialariek duela egun batzuk.
Galileo espazio-ontzitik jasoriko datuek aditzera eman dutenez,Europako gainazalean dagoen pitzaduratik irteten den urak sulfato eta karbonato metakinak izango lituzke.
Bestalde, ilargiko zenbait guneta... | cc-by-sa |
zientziaeus_0012909 | zientziaeus | General | articulos cientificos | 1999. urtetik aurrera planeta gorriko soinua eta zarata zer-nolakoa den jakiteko aukera izango dugu.
Imaginatu muturreko baldintzak dituen mundu bat esploratzen ari zarela, eremu bat non espazioko hotz handiak ura izotz hauskor bihurtzen duen eta sufrezko iturrien azpian urtutako harria isurtzen den.
Galileo zundak Gal... | cc-by-sa |
zientziaeus_0012910 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Askotan, funtzio baten muturrak kalkulatzerakoan, mutur horiek bete behar dituzten baldintzak ematen dizkigute. Hau da, emaitza batzuk bakarrik onartu beharko ditugu.
Lehendabizi, funtzioaren mutur arruntak kalkulatuko ditugu, gero, mutur baldintzatuekin alderatu ahal izateko. Mutur baldintzatuak Lagrange-ren biderkatz... | cc-by-sa |
zientziaeus_0012911 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Aurreko atalean esne-motei buruz jardun genuen bezala, gaur bere osagaiez mintzatuko gara.
1998/06/01 Lorenzo, Arantza Uranga, Ane Miren Iturria: Elhuyar aldizkaria
Aurreko atalean esne-motei buruz jardun genuen bezala, gaur bere osagaiez mintzatuko gara. Esne osoaren osagai nagusienak hauexek ditugu: % 37 ura; % 3,5 p... | cc-by-sa |
zientziaeus_0012912 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Larrialdi-telefonora deitu eta bospasei minutura etxean berdez jantzitako hiru lagun sartzen direla ikustean, harridura eta sustoaren arteko erreakzioa usua izaten da.
1998/05/01 Ibarguren Olalde, Karlos Unanue, Txema Iturria: Elhuyar aldizkaria
Komunikazio-zentroa, telefonoa lagun Historia klinikoa telefonoz ASISTENTZ... | cc-by-sa |
zientziaeus_0012913 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Praktikaren helburua ekuazio baten soluzio konplexuak irudikatzea izango da.
Praktikaren helburua ekuazio baten soluzio konplexuak irudikatzea izango da. Mathematica (II) - Zientzia.eus Mathematica (II)
1. Ekuazioen soluzio konplexuak 2. Batez besteko balioaren teorema
Praktikaren helburua ekuazio baten soluzio konplex... | cc-by-sa |
zientziaeus_0012914 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Eltxoen bidez kutsatzen den gaitz kaltegarrienetako bat, gero eta gehiago barreiatzen ari da munduan zehar eta Australiako mugen atarian da jabe.
Entzefalitis Japoniarra bezala ezagutzen den gaitzak ondorio latzak sor ditzake pertsonen osasunean. Izan ere, birusaren menpe dauden 30 pertsonetatik batek garatzen ditu sin... | cc-by-sa |
zientziaeus_0012915 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Istripua izan duen hegazkin batean egon litezkeen lehergai-arrastoak itsasoko uretan desagertu egin daitezke oso denbora laburrean, istripuaren arrazoiak azaltzen lagun lezaketen frogak desagertaraziz.
Ondorio honetara iritsi da Frank Fox kimikaria. 1996ko uztailean, Estatu Batuetako kostalde atlantikoan gertatu zen is... | cc-by-sa |
zientziaeus_0012916 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Animalien organoak gizakioi txertatzeak sorrarazten dituen kezkak areagotu egin dira azken hilabeteetan. Orain artean ezagutzen ez zen birus berri bat aurkitu da txerrietan.
Xenotransplante hauen etorkizuna birus hauek baldintzatuko dute, izan ere, oraindik ez da behar den adina ezagutzen birus hauek gizakiongan eragin... | cc-by-sa |
zientziaeus_0012917 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Eskoziako basoetan bizi diren basoilarrak ez daude lasai egoteko moduan. Urtero ehundaka ale hiltzen dira basoetan zehar ipinirik dauden alanbrezko hesien kontra jota.
Emaitzak ikusita, ordea, kontserbazionistak, hesi hauen aurka azaldu dira eta oreinak ehizatu eta kudeatzea eskatzen dute.
Ehundako basoilar hiltzen dir... | cc-by-sa |
zientziaeus_0012918 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Azken urteotan asko ugaritu dira soiarekin eginiko plastiko biodegradagarriak. Ez dute zabortegietan tokirik betetzen, bere kasa degradatzen baitira. Josua Otaigbe izeneko zientzialariak, ordea, arazo honi aurre egingo dion erremedioa aurkitu berri du.
Josua Otaigbe izeneko zientzialariak, ordea, arazo honi aurre eging... | cc-by-sa |
zientziaeus_0012919 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Eskoziako zenbait aintziratako bizidunak arrisku bizian daude, izokin-haztegiek jaurtitzen dituzten metalak direla eta. Eskoziako Ingurugiroa Babesteko Agentziak eginiko neurketek kobre- eta zink-kontzentrazioak oso altuak dira.
Eskozian zehar dauden 350 arrain-haztegik, kobre asko duten pinturak erabili ohi dituzte, a... | cc-by-sa |
zientziaeus_0012920 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Philip Taylor kimikaria almidoiez osaturiko pintura egin eta testatzen ari da laborategian.
Orain arteko emaitzek ohizko pinturen pareko produktua eman dute eta osagai organikoak izan arren, ez da paretan usteltzen. Taylorren esanetan, almidoia polimeroetan txertaturik doa eta, horri esker, bakterioak edo onddoak ezin ... | cc-by-sa |
Subsets and Splits
No community queries yet
The top public SQL queries from the community will appear here once available.