id stringlengths 12 40 | periodico stringclasses 60
values | lugar stringclasses 8
values | dominio stringclasses 11
values | texto stringlengths 50 1.96M | licencia stringclasses 10
values |
|---|---|---|---|---|---|
zientziaeus_0014921 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Michelin etxeak atera berri duen MXE pneumatiko berriari deitzen zaio horrela. Beltza eta biribila da, besteak bezalaxe, baina lurrarekiko marruskadura % 35 murrizten du eta ibilgailuaren kontsumoa % 5 txikiagoa da.
Duela bi urte Michelin etxeak bere pneumatiko erradialaz gero iraultza garrantzitsua eragin-go zuen prod... | cc-by-sa |
zientziaeus_0014922 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Euriak, lehorreko bizidunok behar dugun lehengairik preziatuena, hots, ura ekartzen digu. Baina, aldi berean, garden dirudien urak espero ez ditugun substantzia kaltegarriak izan ditzake.
Bigarren Mundu-Gerraren ondoren garapen industrialak abiada beldurgarria hartu zuen eta ondorioz, batez ere erregai fosilak kontsumi... | cc-by-sa |
zientziaeus_0014923 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Zuhaitzetan bizi diren txorien artean ederrenetarikoa dugu gailupa, eta arrak dituen kolore bizi eta deigarriak direla eta, behin ikusi duenak nekez ahaztuko du fringilido txapar honen itxura bitxia.
Zuhaitzetan bizi diren txorien artean ederrenetarikoa dugu gailupa (Pyrrhula pyrrhula), eta arrak dituen kolore bizi eta... | cc-by-sa |
zientziaeus_0014924 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Suediako Uppsala ondoko Wijk herrian ikusi zuen lehen aldiz mundu honetako argia 1859.eko otsilaren 19an. Inork irakatsi gabe hiru urte zituela ikasi zuen irakurtzen eta txiki-txikitatik nabarmendu zen eskolan.
Uppsala-ko Unibertsitatean ikasle zela, elektrizitatea disoluzioetan nola iragaten zen aztertzeari ekin zion.... | cc-by-sa |
zientziaeus_0014925 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Kirol-zapatilek zerikusirik ba al dute, bada, itsas korronteekin, izenburuak adierazi nahi duen bezala? Ezezkotan baldin bazaude, irakurri ezazu ondorengo berria.
1990eko maiatzean untzi batek Alaskako penintsulatik 800 km hegoekialderantz izandako istripu batean 80.000 Nike zapatila galdu ziren itsasoan. Handik sei hi... | cc-by-sa |
zientziaeus_0014926 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Industria farmazeutikoak ez du lana behar bezala egiten merkaturatu nahi dituzten botikek emakumeengan izan dezaketen eragina aztertzeko.
Txostenak 1988-1991 urte bitartean onartutako 53 botika berriren kasua aztertzen du. Txostenak dioenez, emakumeekin egindako testetan hirutik batean ez da FDA erakundeak ezarri duen ... | cc-by-sa |
zientziaeus_0014927 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Galileo Galilei, 1633an jasan zuen Inkisizio-prozesuaren ondorioz, bere teoria heliozentrikoa ezestera behartu zuten. Bazekien kontra egitea alferrik zuela eta Inkisizioak eskatutako aitorpena egin ondoren "
Galileo zuzen zebilen. Horixe adierazi du Vatikanoak. Galileo Galilei, 1633an jasan zuen Inkisizio-prozesuaren o... | cc-by-sa |
zientziaeus_0014928 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Zangoa moztu ondoren, ordezko protesi zurrunaren ordez higitzeko moduko zangoak probatzen hasiak dira.
Elhuyar aldizkariaren ale honetan bertan, gure gorputza osatzeko moduko material plastikoen inguruko ikerketa eta berrikuntzek daramaten bidea ezagutzeko aukera izango duzu. Baina, txoko honetara beste arlo osagarri b... | cc-by-sa |
zientziaeus_0014929 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Suedia dugu linea elektrikoen azpian bizitzearen arriskuak baloratu dituen lehen Herria. Ikerketa baten arabera, frogatutzat jo da erradiazio elektromagnetiko ahulen eta haurtzaroko leuzemiaren artean harremanik badela.
Brasilen Sao Pauloko Unibertsitateko ikerlari batzuk frogatu dutenez, tabako-etxe batzuek zigarro er... | cc-by-sa |
zientziaeus_0014930 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Frantziako Metronic etxeak telebista-antena miniaturizatua aurkeztu du.
Frantziako Metronic etxeak telebista-antena miniaturizatua aurkeztu du. Telebista-antena unibertsala - Zientzia.eus Komunikazioak
Frantziako Metronic etxeak telebista-antena miniaturizatua aurkeztu du. Oso arina da eta banda askotarako zirkuitu inp... | cc-by-sa |
zientziaeus_0014931 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Poluzio-maila jaitsi eta lur haiek lantzen hastea premiazkoa dute, eta horretarako, Frantziako Babes eta Segurtasun Nuklearrerako Institutuko ikerlariek teknika berria estreinatu dute.
Txernobilgo istripuaz gero sei urte igaro ondoren, inguruko lurrak erradioaktibitateak poluituta daude oraindik. Poluzio-maila jaitsi e... | cc-by-sa |
zientziaeus_0014932 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Planeta txiki hau, lehen aldiz iazko abuztuaren 30ean detektatu zuten David Jewet eta Janet Luu-k, Hawaii-ko Unibertsitateko astronomoek.
Eguzkitik sei mila milioi kilometrora orbitatzen du, azken planetaren (Plutonen) mugetan. Planeta txiki hau, lehen aldiz iazko abuztuaren 30ean detektatu zuten David Jewet eta Janet ... | cc-by-sa |
zientziaeus_0014933 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Triton, Neptuno planetaren satelite handiena da eta astronomoentzat badu misterio bat. Ia atmosferarik ez du, baina hala ere azalean meteorito-talkaren arrasto gutxi ikusten diote.
Dena den, azkenaldian Iparramerikako Michael Nolan eta Jonathan Lunine astronomoek Tritonen historian oinarrituz teoria bat plazaratu dute.... | cc-by-sa |
zientziaeus_0014934 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Neutrinoa da Unibertsoko materia-partikula ugarienetakoa, eta bere ezaugarrietako bat hormak edo solidoak erraz zeharkatzea da.
Azken bost urte honetan, materiaren oinarrizko partikulak aztertzen diharduten laborategietan mamu bat dabil bueltaka, neutrinoa dela eta ez dela. Neutrinoa da Unibertsoko materia-partikula ug... | cc-by-sa |
zientziaeus_0014935 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Iparramerikako NIH erakundeak Bethesda-n A ziklosporina paziente seropositiboengan probatzeko protokolo bat prestatu berria da.
1985-86an egindako saio klinikoetan porrot egin ondoren, HIESaren kontrako ikerlarien artean puri-purian dago berriro ere ziklosporina. Iparramerikako NIH erakundeak (Osasunerako Institutu Naz... | cc-by-sa |
zientziaeus_0014936 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Patatak eta fruituak eskuz ala makinaz zuritzea sistema zaharkitua izan daiteke hemendik gutxira.
Sukalde eta industriatan patatak zuritzeko erabiltzen diren makinetan, janariaren % 15eraino alferrik galtzen da azala kendu behar dela eta. Battelle etxeak ordea, beste sistema bat proposatu du, hondatzen den % 15 hori ap... | cc-by-sa |
zientziaeus_0014937 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Automobiletan erabiltzeko irrati berri honek bankuetako kreditu-txartelaren tamaina du.
A hepatitisa, dauden hepatitis-motetan bigunena da, baina hala ere kontuzkoa. Bere kontrako txertoa prestatua dute eta polioaren kontrakoaren antzekoa da.
A hepatitisa, dauden hepatitis-motetan bigunena da, baina hala ere kontuzkoa.... | cc-by-sa |
zientziaeus_0014938 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Estatu Batuetan Ilinois-ko Champaign-go Unibertsitatean, zauriak orbantzen dituen hormigoia asmatu dute.
Zulo beltza zer den egoki interpretatzeko, guretzat oso ezaguna den izar batetik hasiko gara: Eguzkitik.
1993/01/01 Martinez Lizarduikoa, Alfontso Iturria: Elhuyar aldizkaria
Artikulu honen lehen partea Elhuyar. Zie... | cc-by-sa |
zientziaeus_0014939 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Gaixotasun infekziosoa da normalean kurtso kronikoa edukitzen duena.
Gaixotasun infekziosoa da normalean kurtso kronikoa edukitzen duena. Tuberkulosia - Zientzia.eus Tuberkulosia
Tuberkulosia harrapatzeko joera handiena duten pertsonak Paziente tuberkulosoari emateko informazio-orria
Gaixotasun infekziosoa da normalean... | cc-by-sa |
zientziaeus_0014940 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Txingudiri buruzko artikulu-sailari amaiera emateko, beharrezkoa da padura eta estuario osoko eragilerik handiena aztertzea, bera baita padurako idoiak osatzen dituzten materialen eta ur gezaren jatorria.
Bidasoa ibaiak ondo mantendu ditu bere ertzetako basoak, honek lotura estua du eta ibai honetako bizi-dibertsitate ... | cc-by-sa |
zientziaeus_0014941 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Biomaterialak, sistema biologikoekin elkarrekiteko diseinatutako material bizigabeak dira. Biomaterialek historia luzea dute.
1993/01/01 Goñi, Isabel Gurrutxaga, Marilo Iturria: Elhuyar aldizkaria
Biomaterialak, sistema biologikoekin elkarrekiteko diseinatutako material bizigabeak dira (1986ko BIOMAT "Consensus Confere... | cc-by-sa |
zientziaeus_0014942 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Aurreko alean esanak irakurrita, dagoeneko kuasareen energi igorpenaren berezitasun nagusiak ezagutzen ditugu. Beren intentsitate itzela dago batetik, eta bestetik, gune horretan pilatzen den materialak lortzen duen dentsitate eskerga dira berezitasunak.
Adibidez, uhin infragorrien arloan neurtu ziren igorpenaren maxim... | cc-by-sa |
zientziaeus_0014943 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Zenbat kolore behar da mapa bat pintatzeko, elkarren ondoko bi eskualde kolore desberdinekoak izan daitezen?
Lau kolore behar dituzten mapak egitea ez da oso zaila. Mapa guztietarako bost kolorerekin nahikoa dela froga daiteke. Baina, lau kolore erabiltzea nahikoa eta beharrezkoa ote da?, hau da, bost kolore behar ditu... | cc-by-sa |
zientziaeus_0014944 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Horixe, zarata, da ezein zibilizazio garaturen ezaugarririk nabarmenena eta ez pentsa gure hirietako automobilei eta bestelako ifernuko makinei dariena soilik denik. Inguratzen gaituen espazioa telebista, irrati eta antzekoen igorpenez betetzen ari gara.
1945. urteaz gero, bonba atomikoz mila eta bederatziehun baino sa... | cc-by-sa |
zientziaeus_0014945 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Berriro gatoz zuregan, irakurle hori, galdera zenbaitekin. Gogoratu zure galdera, joko eta abarren zain gauzkazula ere. Anima zaitez!
Beheko 9 triangeluekin goikoa osatu behar da, elkartzen diren aldee-tako irudiek xakeko pieza bat osa dezaten.
Pentsa ezazu 500 metroko AB burdin bat lurrean muturretan finkaturik dagoel... | cc-by-sa |
zientziaeus_0014946 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Hauek dira 1908. urtean ekainaren 30ean goizaldean gure planetan aro modernoan gertatu den enigma handienetako baten testigantza batzuk.
"Vanovara merkatal gunean nengoen. Gosaltzeko ordua zen eta etxeko atarian eserita nengoen iparraldeari begira. Ez dut inoiz une hura ahaztuko. Aizkora altxatua nuen kupela bat puskat... | cc-by-sa |
zientziaeus_0014947 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Entrenamendu gogorrean murgildurik dabiltzan kirolariek gaixotzeko joera handiagoa omen dute. Inmunitate-sistema baxu dutela esan ohi da. Nola uler daiteke osasunaren paradigma bihurtu zaigun kirola, gaixotasun-iturri izan daitekeela esatea?
Ariketa fisikoa maiz egitea onuragarria da osasunerako. Hori da behintzat guzt... | cc-by-sa |
zientziaeus_0014948 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Azken urteotan asko hitz egin da eskualde honi buruz. Hau dela eta, nahikoa inguru ezezaguna da, eta badago oraindik ere basamortua baino ez dela uste duenik. Errealitatea ordea, oso bestelakoa da.
Azken urteotan asko hitz egin da eskualde honi buruz, baina gehienetan bere paisaje bitxia edo aisialdia igarotzeko dituen... | cc-by-sa |
zientziaeus_0014949 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Neguko gau polar hotz amaigabea. Ilun da, baina oskarbi. Bapatean aurora ageri da, "iparraldeko argia", zeruko oihal koloreanitza, naturak eskain dezakeen ikuskizunik liluragarrienetakoa. Baina argi horren xarma, ezin dute zientzilariek azaldu.
1992/12/01 Mujika, Alfontso - Elhuyar Fundazioa Iturria: Elhuyar aldizkaria... | cc-by-sa |
zientziaeus_0014950 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Sarrera honen bidez gainpopulazioaren inguruko arazoen egoera bi hitzetara laburtu nahi izan da, baina gairik garrantzitsuenak azter ditzagun banan-banan.
Emakumeei buruz Biztanleriari dagokionez: Ingurugiroari dagokionez: Baliabide naturalei dagokienez:
1988. urtean, Nazio Batuetako Biztanleri Fondoko zuzendari zen Na... | cc-by-sa |
zientziaeus_0014951 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Orain dela 80 milioi urte inguru, Kretazikoan hain zuzen, saurio handiak ziren ornodun lehortarren artean nagusi. Baina haiekin batera, edo hobeki esanda, haien atzapar erraldoien artean ugaztunen arbasoek ziharduten.
Satitsu arruntaren fitxa teknikoa eta Euskal Herrian duen manaketa-mapa.
Ugaztun goiztiar haiek animal... | cc-by-sa |
zientziaeus_0014952 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Datorren urtean beteko dira kuasareak objektu estragalaktikotzat hartu eta izen horrekin ezagutzen hasi zirenetik.
Datorren urtean 30 beteko dira kuasareak objektu estragalaktikotzat hartu eta izen horrekin ezagutzen hasi zirenetik. 3C273 irrati-iturriaren azterketa izan zen ondorio horiek ekarri zituena, nahiz eta leh... | cc-by-sa |
zientziaeus_0014953 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Gaueko enuresia umeengan nahikoa usu gertatzen da, eta arrazoia alterazio graberen bat ez bada, normalean enuresia desagertu egiten da eta oso kasu arraroak dira pertsona helduengan ikus daitezkeenak.
Gaurko honetan umeen gaueko enuresiaz arituko gara. Alegia, pertsona helduengan, arrazoi bategatik nahiz besteagatik, g... | cc-by-sa |
zientziaeus_0014954 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Kimikako Nobel saria Rudolph Marcus-entzat izan da, Fisikako Nobel saria Georges Charpak-entzat izan da eta Medikuntzako Nobel saria Edmon H. Fischer eta Edwin G. Krebs-entzat izan da.
Kimikako Nobel saria Kaliforniara joan da; bertako Teknologi Institutuan lanean ari den Rudolph Marcus kanadarraren eskuetara. Bere hit... | cc-by-sa |
zientziaeus_0014955 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Fausto Fermin Elhuyar Zubize Logroñon jaio zen 1755.eko urriaren 11n. 1778. urtean, anaia Joan Jose baino urtebete geroago,
Fausto Fermin Elhuyar Zubize Logroñon jaio zen 1755.eko urriaren 11n. Joan Elhuyar aita, zirujau famatua zen; Hazparnen jaioa eta besteak beste begiko kataratak operatzen trebea. Leku askotatik et... | cc-by-sa |
zientziaeus_0014956 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Lore urdin edo gorri bat zimeltzen denean, kolorea galtzen du. Landaretako kolore urdinaren misterioa - Zientzia.eus Landaretako kolore urdinaren misterioa
Lore urdin edo gorri bat zimeltzen denean, kolorea galtzen du. Fenomeno hau ulertu nahian dabiltza fitokimikariak orain dela ehun urte baino gehiagoz geroztik.
Lore... | cc-by-sa |
zientziaeus_0014957 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Pariseko Pasteur Institutuko ikerlari-talde batek, birusek eragindako zenbait kantzerren garapena gorputzeko defentsek eragindako kontrolaren araberakoa dela esan du.
Papilomabirusek eragindako tumoreen eboluzio positiboa edo negatiboa, inmunizazio-sistemaren zenbait osagairen araberakoa da.
Papilomabirusetan 66 mota d... | cc-by-sa |
zientziaeus_0014958 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Lo-arazoak tratatzeko New York-en dagoen laborategi bateko zuzendari den Neil Kavey-k, arazoa zutenei honakoa galdetzen zien: "lotan ari zarenena ez ote duzu hozkailura bisita egiten?
Argaltzeko dietaren bat egiten baduzu, baina argaldu ordez gizentzen ari bazara, berri hau interesgarri suertatuko zaizu. Lo-arazoak tra... | cc-by-sa |
zientziaeus_0014959 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Lurrean bada astronautek luze egon ezin duten zona bat. Hego Atlantiarrean dago eta bertan Lurreko eremu magnetikoak normala baino bospasei aldiz izpi kosmiko gehiago hartzen ditu.
Neurketa hauek NAUSICAA izeneko saiakuntza frantziar-errusiarrean egin dira. Erradiazio-kontadorea Frantziako Babes eta Segurtasun Nuklearr... | cc-by-sa |
zientziaeus_0014960 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Napolin ikerketa-talde batek frogatu duenez, zefalopodoek ingurukoak ikusiz ikasten omen dute. Nolabait esateko, eredu bat imitatzea kontzeptualizatzea baino aurreragokoa izango litzateke.
Ikertzaileek lehenbizi, bola gorri edo zuriei erasotzen irakatsi zieten olagarroei aquariumean. Behar zen koloreari erasoz gero, sa... | cc-by-sa |
zientziaeus_0014961 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Urte batzuk igaro dira EEBBetako Floridako artxipelagoan itsas dortokengan azal-epidemia bat zabaldu zenetik. Izena fibropapiloma da eta itsas dortoken populazioa murriztu egin du.
Urte batzuk igaro dira EEBBetako Floridako artxipelagoan itsas dortokengan azal epidemia bat zabaldu zenetik. Azal-epidemia honen izena fib... | cc-by-sa |
zientziaeus_0014962 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Hiru mila pertsonari egindako azterketa baten arabera, erretzaileen artean ez-erretzaileen artean baino deprimitu gehiago omen dago.
nikotinak garuneko bi zonatan dopamina askatzea bultzatzen du eta dopamina noradrenalinaren aitzindarietako bat da, azken hau estimulatzailea delarik.
Erretzaileek beraz, gorputza estimul... | cc-by-sa |
zientziaeus_0014963 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Ordenadoreen barne-memoriaren tamainan dagoen datu-multzoa tratatzeko nahikoa izaten da datuak batera tratatu beharrean zenbait etapatan tratatzea.
Fluidoen mekanikan, molekula-egituren ereduztapenean, aurrikuspen meteorologikoan eta klimatologian zientzilariek erabili behar duten informatika-bideak ez du beti emaitza ... | cc-by-sa |
zientziaeus_0014964 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Gel izeneko substantzia, batez ere itxura fisikoa zaintzeko erabiltzen da. Gela azetona-kontzentrazioaren arabera, ondo bi era hauetara deformatzen da: erraboil-erara edo banbu-erara.
Substantzia hauek egoera solido eta likidoaren arteko erdibidean daude. Gelaren fase likidoak aldaketak jasaten dituenean (tenperaturan ... | cc-by-sa |
zientziaeus_0014965 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Euskal Herriko errepideetan bizikletan ibiltzea arriskutsua izaten da dagoen trafikoaren eraginez. Erresuma Batuan oraintsu gurpil-mota berri bat merkaturatu dute; "gurpil berdea" alegia.
Erresuma Batuan oraintsu gurpil-mota berri bat merkaturatu dute; "gurpil berdea" alegia. Izenari kasu eginez kolore berdeko gurpilar... | cc-by-sa |
zientziaeus_0014966 | zientziaeus | General | articulos cientificos | EEBBetako untzi-ikerketarako laborategiak tenperatura handiko supereroaleen inguruan bi saiakuntza burutu ditu espazioan, bata 1993. urtean eta beste 1996. urtean.
Tenperatura handiko supereroaleak espazioan probatzeko prestatzen ari dira.
Tenperatura handiko supereroaleen azken belaunaldia orain dela sei urte aurkitu ... | cc-by-sa |
zientziaeus_0014967 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Londresko Canary Wharf dorrea telebista-seinaleentzako oztopoa da Londresko ekialden bizi diren 100.000 londrestarrentzat.
BBCk aholkatzen duen gauza bakarra, etorkizunean eraikuntzak egin behar direnean eraikitze-lizentziak emateko garaian Canary Wharf-ekin gertatu dena kontutan hartzea da. Bide honetan, BBCk Industri... | cc-by-sa |
zientziaeus_0014968 | zientziaeus | General | articulos cientificos | 1930. urte inguruan Manba Datsans monastegia txikitu egin zuten eta ondorioz mendebaldeko medikuntzak sartzeko aukera ezin hobea izan zuen.
ongoliarrek, medikamentu-kontuetan, orain arte produktuak mendebaldetik inportatzen bazituzten ere, monjeengana itzultzen ari dira.
Mongoliarrek, medikamentu-kontuetan, orain arte ... | cc-by-sa |
zientziaeus_0014969 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Osasunerako Mundu-Erakundeak neurri estuak hartu ditu edateko urak izan dezakeen berun-kantitateari dagokionean. Neurri hau, Erresuma Batuan haurrengan gertatutako berun-pozoiketarengatik hartu da.
Une honetan, Erresuma Batuan berun-muga litroko 50 mikrogramotan dago; beraz, litroko 10 mikrogramora murriztu beharko da ... | cc-by-sa |
zientziaeus_0014970 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Yale-ko Unibertsitateko Andrew Hill-ek dionez aurkitutako hezurrak 2,4 milioi urte zituen eta "Homo" generoari dagokio.
965. urtean aurkitutako hezur baten berrazterketa egin ondoren, ikerlari-talde estatubatuar batek, hezurrak 2,4 milioi urte zituela esan zuen.
Keniako hegoaldeko Baringo lakuan 1965. urtean aurkitutak... | cc-by-sa |
zientziaeus_0014971 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Kalifornia-ko Palm-eko basamortuan biologo-talde batek kanguro-arratoiaren portaera aztertu du. Ilargiak dituen fase desberdinen araberakoa omen da.
iologo-talde batek kanguro-arratoiaren portaera aztertu du. Portaera, ilargiak dituen fase desberdinen araberakoa omen da.
Zientzilariek beti pentsatu izan dute animaliek ... | cc-by-sa |
zientziaeus_0014972 | zientziaeus | General | articulos cientificos | EEBBetako Zientzi Ministraritzak argitaratutako txosten batean industri ikerketarako esleitzen den diru-kopurua txikia dela esan du.
EEBBetako Zientzi Ministraritzak, txosten batean, industri ikerketarako esleitzen den diru-kopurua txikia dela esan du.
Arrisku horri itzuri egiteko, Gobernuak defentsan gastatzen duen di... | cc-by-sa |
zientziaeus_0014973 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Irakurlea helburu jakin batekin hasten da irakurtzen. Etengabe eztabaidatzen du ea hasierako helburu horretatik hurbil dagoen edo ea urruntzen ari den. Urruntzen ari dela iruditzen bazaio, bere horretan uztea erabaki dezake, besterik gabe.
Psikologoak ondokoaz konturatzen ari dira: jendeak informazio teknikoa zergatik ... | cc-by-sa |
zientziaeus_0014974 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Itzelezko kohetetzarra ke-hodei trinkoen erdian gorantza hasi da. Ilargirako bidean doa Apolo XI, Saturno V jaurtigailu boteretsuak bultzata. Giza teknologiaren harrokeriak puztu duten trastetzar indartsu eta erraldoi horiek iraganeko oroimen izan daitezke aurrerantzean.
Hamar, bederatzi, zortzi... hiru, bi, bat, zero!... | cc-by-sa |
zientziaeus_0014975 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Autismoa haurtzaroko gaixotasun bat da; beste pertsonekiko harreman-eskasia nabarmenak dituena. Bere sintomak 2-5 urte bitartean agertzen dira; adin horretan ume normalak beren gizate-mailako portaera erabat finkatzen hasiak bait dira.
Ume autistak onegiak izan ohi dira, ia inoiz ez dute negarrik egiten edo ez dira urd... | cc-by-sa |
zientziaeus_0014976 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Joan Jose Elhuyar Logroñon jaio zen 1754.eko ekainaren 15ean. Aitak Joan Jose eta Fausto Parisera bidaltzeko asmoa zuen, han berak bezala ikas zezaten. Joan Jose botanikan aritu zen, baina batez ere kimika ikasi zuen.
Joan Jose Elhuyar Lubize, Logroñon jaio zen 1754.eko ekainaren 15ean. Aitaren asmoa, Joan Jose eta Fau... | cc-by-sa |
zientziaeus_0014977 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Gaur egun musika bi oinarri desberdinetan saltzen digute. Kaset magnetikoak eta joan den hamarkadan disko konpaktuak. Hamarkada honetan, soinua beste oinarri batean grabatzea egongo da eta antza denez, zaharkiturik utziko ditu aurreko bitarteko guztiak.
1992/11/01 Aizpurua Sarasola, Joxerra Iturria: Elhuyar aldizkaria
... | cc-by-sa |
zientziaeus_0014978 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Parisko ekialdean dagoen Vincennesko basoko lore-parkeari urtero landare-zorriak. Arazo honi aurre egiteko marigorringoak hasteko zentru bat ireki berri dute, landare-zorrien etsai nagusiak direlako.
Landare-zorriei aurre egiteko parkeko zuzendariek marigorringoa hazteko zentru bat ireki berri dute. Animalia hauen etsa... | cc-by-sa |
zientziaeus_0014979 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Gure eguzki-sistemako planetak partikulen arteko talken bidez sortu zirela pentsatzen da. Antza denez, gaur egun fenomeno bera gertatzen ari da espazioan.
ure eguzki-sistemako planetak partikulen arteko talken bidez sortu zirela pentsatzen da.
Diskoak bi zati ditu; batetik, milaka milioi kilometroko diametroa duen kanp... | cc-by-sa |
zientziaeus_0014980 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Hemendik urte batzuetara telebistetako zirkuitu elektronikoak gai izango dira beren burua eraberritzeko.
emendik urte batzuetara telebistetako zirkuitu elektronikoak gai izango dira beren burua eraberritzeko.
Hemendik urte batzuetara telebistetako zirkuitu elektronikoak gai izango dira beren burua eraberritzeko. Irudie... | cc-by-sa |
zientziaeus_0014981 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Aldizkari ingeles batek argitaratutako artikulu baten arabera, Golkoko gerran parte hartu zuten soldaduetatik askok arazo psikiatrikoak ditu.
Golkoko gerran parte hartu zuten soldaduetatik askok arazo psikiatrikoak omen ditu.
Garai batean soldaduak ausartak eta heroi itxurakoak zirela pentsatu izan da. Borrokarako egoe... | cc-by-sa |
zientziaeus_0014982 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Gure basoen gaur egungo egoera eskasa ez da beti horrelakoa izan eta, zorionez, munduko beste alde batzuetan hobea da. Basoak babestearren suteen aurka urtez urte borrokatu ondoren, asko ikasi da suari buruz. Eta ondorio batzuk benetan harrigarriak dira.
Goiko galdera hori inozoren batek edo piromanoren batek egina del... | cc-by-sa |
zientziaeus_0014983 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Aldakako artroplastia, aldakako giltzadurako gainazala material artifizialez ordezkatzea da. Giltzadura honek, edozein giltzadurak bezala, batzuetan bere gainazaletan gaixotasun desberdinen eragina jasaten du.
Irudi honetan Müller-en protesi oso ikus daiteke. Charnley-ren protesiaren antz handikoa da (diseinuan aldakun... | cc-by-sa |
zientziaeus_0014984 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Pil-pilean dagoena baino erretzen duen gaia da Europako txanponena. Europako moneten krisi hau hainbesterainokoa ote dugu? Zer dela eta heldu gara egungo oilategi monetario honetara? Noraino iritsiko da krisia? Eta lehertzen bada, zeintzuk dira alternatibak?
Zientzia-fikziozko filmetan ere ez da horrelakorik ikusi; ezi... | cc-by-sa |
zientziaeus_0014985 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Orain dela urte asko, Euskal Herri osoan basoak ziren edozein paisajetan jaun eta jabe. Industrializazioa deitzen dena ez zen artean iritsi eta familia edo herri bakoitzak etxegintza edo tresnagintzarako erabili ohi zuen egurra.
rain dela urte asko, Euskal Herri osoan basoak ziren edozein paisajetan jaun eta jabe. Indu... | cc-by-sa |
zientziaeus_0014986 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Gaur egungo bizimoduan telefono aparatu edozein lekutan eskueran edukitzea gero eta premiazkoagoa zaigunez, azken aldian trenetan, hegazkinetan eta automobiletan ipini dituzte. Kalean dabilen oinezkoarentzat ere ari dira prestatzen.
Hitzarekin batera elkarrizketan ari direnen irudiak ere transmititzen dituen "bisiofono... | cc-by-sa |
zientziaeus_0014987 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Ur-ertzak aberastasun ekologiko handiko inguruneak ditugu, eta ez da harritzekoa; bi ingurune arrunt desberdinen arteko muga izanik bietako biztanleak aurki bait genitzake bertan.
Txirritxo txikiaren fitxa teknikoa eta Euskal Herrian duen banaketa-mapa.
Hegazti txiki hau ur-ertzetako hareatza, legartza, ibai eta aintzi... | cc-by-sa |
zientziaeus_0014988 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Nahiz eta kaosa aintzakotzat hartzen zuen lehenengo artikulua 1963koa izan, sistema-mota honen azterketa ez zen hurrengo hamarkada arte zabaldu.
ahiz eta kaosa aintzakotzat hartzen zuen lehenengo artikulua 1963koa izan, sistema-mota honen azterketa ez zen hurrengo hamarkada arte zabaldu.
Nahiz eta kaosa aintzakotzat ha... | cc-by-sa |
zientziaeus_0014989 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Zenbat aerosol- edo spray-ontzi dituzu etxean? Kontatu al dituzu inoiz? Ziur asko, kolore eta neurri desberdinetako spray-ontzien bilduma polita izango duzu.
1992/11/01 Mujika, Alfontso - Elhuyar Fundazioa Iturria: Elhuyar aldizkaria
enbat aerosol- edo spray-ontzi dituzu etxean? Arriskutsua da; atmosfera kaltetzen du; ... | cc-by-sa |
zientziaeus_0014990 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Poligono zirkunskribatuaren eta inskribatuaren perimetroen segidek limiterik ba al dute?
inka dezagun 1 diametroko zirkunferentzia. Bere inguruan poligono inskribatu eta zirkunskribatuak irudikatuko ditugu, baina poligono horiek ez dira arruntak izango.
Finka dezagun 1 diametroko zirkunferentzia. Bere inguruan poligono... | cc-by-sa |
zientziaeus_0014991 | zientziaeus | General | articulos cientificos | XVII. mendearen erdi aldean alkimia lehenengo eraso zorrotzak jasaten hasi zen eta eraso hauetan pentsakera cartesiarrak eragin handia izan zuen. Zientzi gizonek, pentsakera honetan murgilduta, substantzia bat besteak baino perfektuago izan zitekeela ez zuten onartzen.
XVII. mendearen erdi aldean alkimia lehenego eraso... | cc-by-sa |
zientziaeus_0014992 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Silizioaren tratamenduan erabilitako urrats litografikoak duela ehun urte baino gehiago asmatu ziren arte grafikoetako industrian; xaflak inprimatzen, alegia. Industria elektronikoa zirkuitu inprimatuzko txartelak eta mikrosentsoreak sortzeko litografi grabaketaz baliatu izan da.
Eskema honetan fotolitografi prozesua i... | cc-by-sa |
zientziaeus_0014993 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Jatorri psikikoa duen gaixotasuna da, bere ezaugarria pisua galtzeko asmo irrazional eta ilogikoak bultzaturik janariari erabat uko egitea izanik. Beste era batera esanda, jateari ezetz esatzen diote, ez gizentzearren.
Anorexia gizarte aberats eta teknologikoki aurreratuen luxu bezala kontsidera daiteke; jende horren a... | cc-by-sa |
zientziaeus_0014994 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Bidasoa ibaiaren estuarioa Higer eta Santa Ana lurmuturrez babesturiko badia zabal batez amaitzen da, iparmendebaleko ekaitz gogorretan migratzen ari diren hegaztiei geriza-baldintza ezinhobeak eskaintzen dizkielarik.
Higer lurmuturraren aurrean Amuitze irla dugu, eta Santa Anaren aitzinean, Hendaia ezagun bihurtu dute... | cc-by-sa |
zientziaeus_0014995 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Benares hiri sakratua, Ganges ibaiaren uhertzean dago. Kondairak dioenez, Benaresko tenplu handian, munduaren zentrua adierazten duen kupula azpian, diamantezko hiru orratz dituen zilarrezko azpila dago.
Kondaira zahar horrek problema bat plazaratu digu; munduak desagertu behar dueneko eguna kalkulatzea, alegia. Horret... | cc-by-sa |
zientziaeus_0014996 | zientziaeus | General | articulos cientificos | EEBB eta Italiaren arteko proiektu amankomun batean satelite bat eta bere jaurtigailua 20 km-ko kable baten bidez lotu ziren.
Joan den abuztuan 20 km-ko luzera duen elektrizitate-sorgailu bat Lurra orbitatzen hasi zen. EEBB eta Italiaren arteko proiektu amankomun batean satelite bat eta bere jaurtigailua 20 km-ko kable... | cc-by-sa |
zientziaeus_0014997 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Pinatubo sumendiaren eraginez, aurten Antarktikan egon daitekeen ozono-zuloak errekor guztiak apur ditzake, ondorio honetara iritsi dira ikerlari batzuk.
NASAko W. B. Grant-ek, Pinatubo sumendia piztu aurretiko eta ondorengo datuak jaso zituen Kongo-ko Brazzaville-n (4H-15E) eta Ascension irletan (8H-14M) zeruetara neu... | cc-by-sa |
zientziaeus_0014998 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Errusia antisorgailurik gabe geratuko da laster, bertako osasun-erakundeek adierazi berri dutenez. Errubloaren ahulezia dela eta, azken urteotan ez da mendebaldetik antisorgailurik inportatu eta lizentzia italiarra duten bi kondo-enpresak itxi egin behar izan, latexa inportatu ezinda.
Antisorgailu eza arazo larria da f... | cc-by-sa |
zientziaeus_0014999 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Bartzelonako Joko Olinpikoetan parte hartu duen Erresuma Batuko zenbait atletak, nekea kentzeko kreatina-dosi handiak hartu dituztela baieztatu dute.
Ez da kirol-agintaririk substantzia hau hartzeari oztopo jarri dionik, baina Aberdeen-go unibertsitateko medikuntza okupazional eta ingurugiro-sailekoa den Ron Maughan-ek... | cc-by-sa |
zientziaeus_0015000 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Orain dela 500 milioi urte gertatu al zen suntsipen handiena? Kaliforniako unibertsitateko ikerlari den Phil Signor-ek horixe pentsatzen du.
Eboluzioaren gurpilean Kanbriarra oso aldi garrantzitsua da; maskor gogorreko lehen animaliak orduan azaldu bait ziren. Kanbriar aldiaren hasierako Tommotiar garaian maskordun ani... | cc-by-sa |
zientziaeus_0015001 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Zergatik ez dira fokak hondartzetan etzaten? Biologo kanadiar batek dioenez, ez da eguzkitan ez egoteagatik; harrapakariengandik babesa izateagatik eta larruazala konpontzeagatik baizik.
Britainiar Columbiako unibertsitateko Peter Watts-ek foka arruntari (Phoca vitulina-ri) buruz hiru urteko ikerketa burutu berri du. E... | cc-by-sa |
zientziaeus_0015002 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Saharan, eguerdietan, 60 oC-ko tenperaturak izaten dira eta bertan itzalen bat aurkitzea fikzio hutsa da. Garai horretan, animaliarik gehienek beren babeslekuetan dauden bitartean, basamortuko inurria jateko bila irteten da.
Saharan, eguerdietan, 60 °C-ko tenperaturak izaten dira eta bertan itzalen bat aurkitzea fikzio... | cc-by-sa |
zientziaeus_0015003 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Edozein lur-motatan ibiltzeko automobilak gero eta gehiago ikusten dira, baina oraindik naturako zenbait oztopo ezin dute gainditu. Beraz, bi inguruneetan, hots, uretan eta lehorrean, ibiltzen den ibilgailuak aukera berria eskain ditzake.
Beraz, bi inguruneetan, hots, uretan eta lehorrean, ibiltzen den ibilgailuak auke... | cc-by-sa |
zientziaeus_0015004 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Frantzian zenbait automobil-fabrikatzailek birziklapenari ekin dio. Gaur egun, Renault eta Peugeot-Citröen dira zerbait birziklatzen dutenak.
PSA-k (Peugeot-Citröen etxeak) ibilgailu biltzaile-xehetzaile bat dauka paratxokeak xehetzeko. Ibilgailu honek orduoro 500-700 paratxoke xehetu eta bidaia bakoitzean 1.000 baino ... | cc-by-sa |
zientziaeus_0015005 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Hemen bilduta gaudenok ez dut uste inongo dudarik izango dugunik Euskal Herriko garapen industrialaren eragilea Ingenieritza izan dela aitortzeko.
Dakizuenez, Bilboko Injineru-Eskola 1897.ean sortu zen Bizkaiako Diputazioaren eta Bilboko Udalaren ekimenari esker. Bilboko ibai inguruan gertatzen hasi berria zen garapen ... | cc-by-sa |
zientziaeus_0015006 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Azken hiru hamarkadetan zientzialariak ahalegin handiak egiten ari dira sistema dinamiko ez-linealen jokaeraren azalpenera hulbitzeko. Uste ez bezala, sistema horiek ez dute beti oreka-egoeretara edo jokaera periodikoko egoeretara eboluzionatzen.
Azken hiru hamarkadetan zientzilariak ahalegin handiak egiten ari dira si... | cc-by-sa |
zientziaeus_0015007 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Prehistoriako eta historiako aztarnen adina zein den erabakitzeko, karbono 14aren sistema oso erabilia da, baina ez da erabat zehatza. Horregatik beste datazio-sistema interesgarri batzuk ere ari dira garatzen.
Gaur egun arkeologiako aztarnen adina zein den jakiteko, sistema bat baino gehiago erabiltzen dira. Azken ham... | cc-by-sa |
zientziaeus_0015008 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Hipermerkatu batera sartuta, mundu berezi batean murgildurik sentituko zara. Bertako giroak bereganatu egiten zaitu. Zer gertatzen da?
Munduko ofiziorik zaharrenetakoa... Ez al zuen ba merchandising-a egiten azoka arabiarreko dendari hark, antzinatean, bere laranja distiratsuak pilo batean jarri eta bi laranja ederrena... | cc-by-sa |
zientziaeus_0015009 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Goimendietan, eta bertako berezitasun geografiko, topografiko eta klimatikoak direla medio, bizi-baldintzak arras alda daitezke bide laburrean, eta ondorioz, baita bertako biztaleak ere. Horregatik mendi garaiak muga natural nabariak dira hainbat bizidun hedatzeko.
Uhandre piriniarra Pirinioetako erreka laster eta iboi... | cc-by-sa |
zientziaeus_0015010 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Ebaki bat izaten dugunean, likido gorri itsaskor bat agertzen zaigu larruazalera; odola. Kontuan izan behar dugu likido gorri horretan zelula asko dabiltzala zirkulatzen, bakoitza bere funtzioarekin, eta ondorioz odola ehun bizia dela eta ez likido arrunt bat.
1992/10/01 Furundarena Salsamendi, Jose Ramon Iturria: Elhu... | cc-by-sa |
zientziaeus_0015011 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Lurra aztertzen duten sateliteek zenbait sistema erabiltzen dute bere ikerketetan. Batzuetan argi ikuskorraz edo infragorriaz baliatzen dira. Besteetan mikrouhinak, ezerk ere oztopatzen ez dituenak, erabiltzen dira.
strong>Lurra aztertzen duten sateliteek zenbait sistema erabiltzen dute beren ikerketetan. Batzuetan arg... | cc-by-sa |
zientziaeus_0015012 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Fisikari italiar hau Erroman jaio zen 1901.eko irailaren 29an. Pisako unibertsitatean bukatu zuen doktoregoa 1922. urtean, eta, 1926.ean Erromako unibertsitatean fisika-irakasle izendatu zuten.
Fisikari italiar hau Erroman jaio zen 1901.eko irailaren 29an. 1954. urtean minbiziak jota hil zen.
Harez gero bere ikerketak ... | cc-by-sa |
zientziaeus_0015013 | zientziaeus | General | articulos cientificos | SONY enpresa japoniarrak, laser-ikerketan orain arte gaindiezina zen muga bat apurtu duela dio: argi urdina emititzen duen laser erdieroale bat aurkitu omen du.
EEBBetako, Europako eta Japoniako zientzilariak aspaldidanik ari dira argi urdinezko laserra aurkitu nahian. Disko konpaktuetarako irakurgailuen laserraren izp... | cc-by-sa |
zientziaeus_0015014 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Orain dela berrogeitamar urte edo gehiago, traineruen karel arteko neurrria, oraingo treineruetan baino estuagoa zen. Gerora, untzigileak txalupak goi zabalagokoak egiten hasi ziren, arraunen estropu-lekua beheratu eta arraunketa errazagoa izan zedin. Eta baita lortu ere.
Orain dela berrogeitamar urte edo gehiago, nik ... | cc-by-sa |
zientziaeus_0015015 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Urtero 260 milioi pertsona baino gehiagok bidaiatzen du abioietan. Gainera, abioi-garraioa segurua dela esan daiteke. Baina, orain dela 30 urtetik honantz istripua izan eta bizirik ateratzeko probabilitatea ez da handiagoa.
Nahiz eta besterik pentsatu, abioi-istripu guztiak ez dira hiltzekoak izaten. "British Medical J... | cc-by-sa |
zientziaeus_0015016 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Naturan zenbait intsektu, txori, narrasti eta ugaztun eme, ar askok, bata bestearen atzetik, estaltzen du. Gertaera honen arrazoiak ez daude batere argi oraindik.
Badirudi batek bakarrik estaltzea nahikoa izango litzatekeela. Izan ere emearentzat askok estaltzea (energiaren ikuspegitik, behintzat) oso neketsua izango b... | cc-by-sa |
zientziaeus_0015017 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Ekainaren lehen astean serbiarrek botatako bonba batzuk Sarajebo-ko iparraldean dagoen Tuzla hirian lehertu ziren, merkurio eta klorozko biltegi batetik 750 m-ra, hain zuzen ere. Gerran beti arriskuak - Zientzia.eus Gerran beti arriskuak
Serbia eta Kroaziaren arteko gerran hildako asko gertatu da, baina agian oraindik ... | cc-by-sa |
zientziaeus_0015018 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Datorren urrian EXPO'92 amaitzen denean, pabilioiek okupatzen dituzten 200 hektareak zientzi parkea muntatzeko erabiliko omen dira.
Horretarako 670.000 ECU-ko diru-laguntza eskaini da. Diru-laguntza honen zati bat Montpellier, Bari eta Malagako teknologi parkeetako zientzilarientzat erabiliko da. Ea datorren urteko uda... | cc-by-sa |
zientziaeus_0015019 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Mende honetako gizartearen ahaleginik nagusienetariko bat ingurunea babestea da. Bere helburua, baliabide naturalen neurrigabeko hurrupaketan oinarritutako garapen basatiak ingurugiroaren alferrik galtzea geldieraztea da.
Bistakoa da mende honetako gizartearen ahaleginik nagusienetariko bat ingurunea babestea dela. Ber... | cc-by-sa |
zientziaeus_0015020 | zientziaeus | General | articulos cientificos | Argazkiak ordenatu eta aurkezteko merkatuak produktu ugari eskaintzen du: albumak, kaxa eta poltsikodun plastikozko orri sailkatzaileak, altzariak, etab... Baina irudiak ondo kontserbatzeko aproposak gutxi dira.
Fotografia deituriko fenomenoa, argia eta produktu kimikoak erabiliz argiarekiko sentikor diren materialak n... | cc-by-sa |
Subsets and Splits
No community queries yet
The top public SQL queries from the community will appear here once available.