Split (3)

train · 2k rows

abstract stringlengths 40 681	section_names stringlengths 11 94	article stringlengths 4.61k 164k
Các sự kiện đang diễn ra tại Libya cũng như tại nhiều nơi ở Bắc Phi vừa qua cũng được nhiều người tại Việt Nam chú ý, đặc biệt là những người hoạt động dân chủ.	'Bắc Phi là nguồn cảm hứng'	Luật sư Lê Quốc Quân (ngồi giữa) trong một lần gặp gỡ ủy ban tự do tôn giáo Mỹ Luật sư Lê Quốc Quân, một nhân vật bất đồng chính kiến trong nước, cho BBC biết anh và những người đồng chí hướng thấy các diễn biến vừa qua tại Bắc Phi là một 'nguồn cảm hứng'. Bài học quan trọng nhất, theo anh, là tinh thần bất bạo động. Trước hết, anh chia sẻ về suy nghĩ trước những diễn biến mới đây tại Bắc Phi: Lê Quốc Quân: Tôi cho rằng phong trào biểu tình đòi dân chủ hay chống độc tài ở vùng Bắc Phi là một điều tất yếu phải xảy ra. Và nó đã xảy ra. Bạn cần mở JavaScript lên và cài phần mềm Flash Player mới nhất để nghe/xem. Bấm vào đây để tải Flash Player mới nhất Nghe/xem bằng Real Player hoặc Windows Media Player Mặc dù bất ngờ nhưng nó cũng không nằm ngoài dự đoán của nhiều người. Họ có thể bất ngờ về mặt thời điểm, hoặc nguyên nhân, nhưng rõ ràng sự độc tài trong nhiều năm, thậm chí nhiều thập kỷ, lờ đi tất cả các quyền của dân chúng, thì tôi cho rằng đến lúc chuyện này phải xảy ra. Và rất vui là nó đã xảy ra. Dù rằng cũng có những bạo động, và những mất mát, hi sinh, thế nhưng việc người dân đứng lên bày tỏ được tiếng nói của mình, và họ thực sự chứng minh được quyền lực của mình có thể đánh đổ được độc tài để đem lại dân chủ thì đó là một điều tôi rất vui mừng. BBC:Là một người thường xuyên suy nghĩ về tình hình dân chủ trong nước, nếu có thể có liên hệ giữa Bắc Phi với Việt Nam thì anh có nhận định, so sánh gì? Lê Quốc Quân: Thứ nhất, liên hệ giữa Bắc Phi với Việt Nam, tôi nghĩ ở cái vị trí địa lý cũng như các nguyên nhân có thể là nó khác nhau. Ngay cái chuyện nó có xảy ra hay không ở Việt Nam và xảy ra như tác động ở Bắc Phi thì tôi cũng không nghĩ là có nhiều khả năng. Có thể có hai cách: tự nhà nước thấy họ cần phải mở rộng dân chủ thì họ tiến hành, còn nếu họ không tiến hành dân chủ, thì người dân cũng có lúc người ta sẽ đứng lên để đòi lại cái quyền dân chủ đó. Thế nhưng rõ ràng ở Việt Nam mình đây là chế độ một đảng và tất cả quyền lực nằm trong tay một đảng. Bản thân những người dân không được trực tiếp bầu lên lãnh đạo của chính mình. Như vậy rõ ràng người dân cũng không thể hiện cái quyền lực của mình qua lá phiếu một cách dân chủ được, thì tôi nghĩ trước sau, người dân cũng cách này hay cách khác người ta đứng lên để đòi lại cái quyền đấy. Có thể có hai cách: tự nhà nước thấy họ cần phải mở rộng dân chủ thì họ tiến hành, còn nếu họ không tiến hành dân chủ, thì người dân cũng có lúc người ta sẽ đứng lên để đòi lại cái quyền dân chủ đó. BBC:Những người hoạt động dân chủ ở Việt Nam như anh có thấy tình hình vừa qua và hiện nay ở Bắc Phi là một nguồn cảm hứng không, và có ghi nhận được những bài học nào đó không? Lê Quốc Quân: Thực sự là nguồn cảm hứng chứ! Nó là nguồn cảm hứng trong từng câu chuyện, rồi trao đổi với bạn bè, rồi nguồn cảm hứng ngay tại khi mình nhìn thấy những hình ảnh chiếu trên TV hay báo chí… Anh em cũng ngồi nói chuyện với nhau nhiều lắm, và cảm thấy rất vui vì dù sao nhân dân đã đứng lên và giành lại quyền lực của mình một cách hòa bình, mặc dù cũng có những cái xung đột. Còn cái việc đảm bảo sau này nó được như thế nào đó nữa thì tôi nghĩ là nó không thể quay lại. Khi người ta đánh đổ được chế độ độc tài rồi thì có khả năng độc tài nó vẫn quay lại, nhưng mà nó không tệ hơn những cái đã qua. Tôi tự tin là như vậy. Có một bài học quan trọng nhất tức là cái bất bạo động, và cái nguồn cảm hứng, cái tinh thần của con người mới là sức mạnh vô song. Như Gandhi đã nói một lần, là có thể sử dụng vũ lực hoặc này nọ, người Ấn Độ cũng giành được chính quyền, nhưng phẩm chất của các công dân Ấn Độ để sống trong một chế độ dân chủ là phải có tinh thần bất bạo động. Tức là người ta phải sống với trái tim của mình, và lý tưởng của mình, một cách rất là hòa bình nhân ái, thì đó mới thực là những phẩm chất quan trọng trong một xã hội hay chế độ tương lai. Anh em tôi cũng chỉ nghĩ là bài học rõ ràng là phải xây dựng xã hội nhân bản, rồi đấu tranh đòi những quyền thực sự của con người, và mong muốn xã hội ngày càng nhân bản hơn, tốt đẹp hơn. Chia sẻ với bạn qua: Cái này là gì? Thời sự Việt Nam Thế thượng phong Hãng AFP nói ông Nguyễn Tấn Dũng là chính trị gia quyền lực nhất VN hiện nay. Doanh nghiệp nhỏ Lạm phát và thắt chặt tín dụng khiến doanh nghiệp VN vừa và nhỏ ngày càng khốn đốn. Tay súng Na Uy Chứng hoang tưởng, bài ngoại và bài Hồi giáo, là động lực khiến Breivik hành động. Đại biểu Quốc hội Nữ đại biểu giàu nhất Quốc hội bị tố cáo tham gia đường dây chạy thầu. 'Lòng yêu nước' Nhà giáo dục có tiếng trong nước nói đi biểu tình vì HS-TS là cách dạy lòng yêu nước. Kẻ khen người chê Người sợ có thêm trấn áp trong nhiệm kỳ hai của ông Dũng, người khen ông 'giỏi'. Đời Tướng Kỳ Về tiếng tăm của Tướng Nguyễn Cao Kỳ, cựu Phó Tổng thống VNCH. Thách thức chờ đợi Giới quan sát nói nền kinh tế có hàng loạt căn bệnh kinh niên, cần chữa trị dứt điểm. 'Bước tiến bộ' Indonesia lạc quan thận trọng về thỏa thuận mới liên quan Biển Đông. Lên tiếng ở đâu? GS Carl Thayer bình luận các vụ biểu tình vì biển đảo và quan hệ Việt - Trung. Hiệp ước biển ASEAN và Trung Quốc nên tiến tới một hiệp ước về ứng xử trên Biển Đông? 'Tôi đi biểu tình' Một số người tham gia biểu tình chống Trung Quốc hôm 17/07 thuật lại câu chuyện. Câu hỏi cho ASEAN Hội nghị Bali là dịp ASEAN tỏ ra có khả năng tìm trả lời cho tranh chấp Biển Đông. Chuyện Trường Sa Cựu Tổng thống Philipines nhắc lại lời kêu gọi phi quân sự hoá Trường Sa.
Năm 2011, khi còn làm tại Công ty Truyền thông Le Media, tôi đã chứng kiến Tổng giám đốc của mình duyệt thêm một khoản tiền rất lớn để chi trả quyền tác giả các bức ảnh mà chúng tôi dùng trong ấn phẩm The World in của The Economist.	VTV và khủng hoảng truyền thông	Vụ việc tranh chấp bản quyền giữa VTV với một chủ tài khoản trên kênh Youtube thu hút sự chú ý của dư luận VN thời gian gần đây. Trước đó, chúng tôi đã mua bản quyền để xuất bản ấn phẩm này bằng Tiếng Việt và phát hành tại Việt Nam. Chúng tôi phải liên lạc trao đổi với các đơn vị giữ bản quyền từng ảnh đi kèm theo bài bởi The World In trước đó trả tiền để dùng những bức ảnh của bài viết nhưng không kèm quyền sử dụng cho các phiên bản dịch sang các tiếng khác nhau. Năm 2012, sau khi trả lời phỏng vấn một ấn phẩm và gửi ảnh cho họ thì tôi được nhận được yêu cầu ký vào văn bản miễn trừ bản quyền tác giả (Copyright Clearance Form) để cho phép họ dùng hình của mình. Ứng xử với bản quyền Đây chỉ là hai trong nhiều ví dụ tôi từng trải qua có liên quan tới vấn đề bản quyền tác giả. Ở một xã hội văn minh, đề cao và tôn trọng bản quyền tác giả và tác phẩm, bất kì ai tham gia tạo ra sản phẩm nào thì có thể yên tâm là mình được pháp luật bảo vệ. Người có ý định sử dụng cũng ngại vi phạm vì sẽ bị xử theo đúng chế tài pháp luật. Những điều đó góp phần thúc đẩy phát triển xã hội khi khuyến khích mỗi cá nhân lao động và làm việc tạo ra sản phẩm mới cho xã hội mà không trông chờ, ỉ lại với tâm lí cứ ngủ một giấc, mai có người làm cái đó và mình chỉ việc copy thôi. Trở lại với câu chuyện đang gây ồn ào trên báo chí, trên các diễn đàn trong những ngày gần đây liên quan tới việc tài khoản của Đài truyền hình Việt Nam (VTV) bị xóa khỏi trang YouTube theo sau những cáo buộc vi phạm bản quyền hình ảnh trong các video clips của tài khoản có tên Trung Tá Yamaha. Chủ tài khoản YouTube Trung Tá Yamaha ngoài đời là anh Bùi Minh Tuấn cho biết đã phát hiện hơn 11 chương trình, phóng sự của VTV đã sử dụng hình ảnh từ tài khoản của anh mà không xin phép, không trích dẫn. Hiện nay, tài khoản YouTube của VTV (từng có gần 100,000 người theo dõi) vẫn chưa được mở lại do vụ việc chưa được giải quyết giữa hai tài khoản trên. Không dừng ở đó, Bùi Minh Tuấn chính thức gửi đơn tới các cơ quan chức năng Việt Nam để khiếu kiện bảo vệ quyền sở hữu các video clips của mình theo Luật Sở hữu Trí tuệ. Đây là hành động tiếp nối sau nhiều nỗ lực gửi công văn tới VTV để mong đơn vị này xử lý (từ những năm 2015) nhưng đến ngày 5/3/2016 anh Tuấn thông tin cho biết vẫn ghi lại được bằng chứng rằng VTV vẫn tái diễn việc sử dụng hình ảnh của anh mà không thông tin về tác giả và nguồn gốc xuất xứ của hình ảnh, không xin phép, không trích nguồn. Xem xét theo Luật Sở hữu Trí tuệ của Việt Nam (ngày 29/11/2005), việc làm của phóng viên VTV có thể bị coi là vi phạm Mục 2, Điều 25 và Mục 2, Điều 26 khi không tuân thủ“phải thông tin về tác giả và nguồn gốc, xuất xứ tác phẩm.” Một thông tin trên 'Góc khán giả' thuộc trang nhà của vtv.vn phản hồi về vụ việc giữa VTV và ông Bùi Minh Tuấn. Cũng theo cáo buộc của anh Bùi Minh Tuấn, phóng viên VTV đã dùng biện pháp kỹ thuật (dùng phần mềm Cốc Cốc để tải về), dùng kỹ xảo trong dựng hình để cắt và xóa logo dòng chữ bảo hộ bản quyền Trung Tá Yamaha. Hành động này sẽ bị coi là vi phạm Mục 7, Điều 35 “Cố ý huỷ bỏ hoặc làm vô hiệu các biện pháp kỹ thuật do chủ sở hữu quyền liên quan thực hiện để bảo vệ quyền liên quan của mình.” Xử lý khủng hoảng Trước những cáo buộc trên, VTV có tiến hành liên hệ với Bùi Minh Tuấn để trao đổi và giải quyết sự việc. Tuy nhiên, ngoài những cuộc điện thoại qua lại, đã không có cuộc gặp nào diễn ra. Sự việc này ngày càng nhận được sự quan tâm của dư luận và chắc chắn nó là tin bài đáng quan tâm đối với bất kỳ cơ quan đơn vị báo chí nào, với rất nhiều góc cạnh cần được mổ xẻ. Xét trên góc độ tác nghiệp báo chí và đạo đức báo chí thì rõ ràng các phóng viên VTV đã vi phạm đạo đức nghề nghiệp và đạo đức báo chí khi sử dụng hình ảnh của người khác làm hình ảnh của mình mà không trích nguồn, gây hiểu lầm đó là hình ảnh do chính VTV tạo ra. Ngoài ra, còn là câu chuyện về nhận thức khi nhà báo phát ngôn trên các diễn đàn mở, câu chuyện về quản trị thương hiệu và xử lý khủng hoảng truyền thông. Có thể thấy là dù được báo đài liên lạc thì VTV vẫn giữ im lặng, chưa đưa ra thông điệp trả lời công chúng hiện đang rất quan tâm và dõi theo sự việc. Trong khi đó, các cá nhân thành viên của VTV lại tranh luận trên trang Facebook cá nhân với nhiều quan điểm và lời lẽ có thể gọi là ‘đổ thêm dầu vào lửa’. Trả lời các comments trong dòng status của nhà báo Lê Bình (VTV24), tài khoản Facebook Mai Thi Le Thuy (được biết là của chị Lê Thị Thùy Mai, VTV8) viết “VTV không tạo ra khủng hoảng mà chính đám đông tạo ra khủng hoảng. Lý ra không việc gì VTV phải xin lỗi và hẹn gặp bạn Tuấn khi mọi việc chưa đi đến đâu. Với những cái đầu đầy định kiến hẹp hòi thì việc cầu thị lại trở thành thị phi…” Chủ tài khoản này cũng nói "Em có từng nói ở bên Face (Facebook) của LS. Trần Vũ Hải, có cảm giác một số người giống như ma quỷ đang phá Đức phật khi người chuẩn bị nhập cõi Niết Bàn… "Chính ra Tuấn cũng chỉ là nạn nhân của đám đông thôi chị ạ.” Còn tài khoản Facebook Hà Trần, được biết là phóng viên thường trú của VTV tại Hoa Kỳ thì nói "Những cái nào sai, VTV đã nhận. Những cá nhân sai VTV đã kỷ luật. Vậy tại sao nhiều người vẫn cố tình vào miệt thị, dùng những lời rất nặng nề, khó nghe? Trước có khóc thuê. Giờ có chửi thuê?" Có lẽ các cá nhân phóng viên nhà báo này đã không hiểu hoặc cố tình không hiểu rằng, họ chính là đại diện hình ảnh của VTV. Mỗi phát ngôn, câu nói nào của họ sẽ bị nhìn nhận là nhà báo VTV chứ không còn là riêng cá nhân họ. Mọi phát ngôn của họ có thể vô tình tiếp thêm lời ra tiếng vào cho câu chuyện của công chúng và khơi thêm những phản ứng tiêu cực trước cách hành xử, ứng xử của VTV của công chúng. Giờ là lúc thể hiện xự ứng xử cầu thị chứ không phải là lúc để khơi mào thêm những ý kiến như này. “Cách hành xử, nhẹ hơn gọi là "ứng xử" của VTV thực sự là kém về văn hóa, yếu về pháp luật, thiếu về tầm đối với vai trò là một nhà đài của một quốc gia... và đương nhiên sẽ là đáng buồn về môi trường sống trong một thể chế XH... “ (trích comment của bạn nguyenminhthai trên https://www.youtube.com/watch?v=lPLO2138JSs) Lối ra cho VTV Tác giả (đầu tiên từ trái) trong một hội nghị có liên quan truyền thông về khủng hoảng kinh tế. Lối ra nào cho xử lý khủng hoảng hình ảnh, thương hiệu hiện nay? Một trong các cách xử lý khủng hoảng truyền thông, quản trị danh tiếng và uy tín cá nhân/tổ chức là thái độ và hành xử đúng mực, phản ứng hợp lý nhanh nhẹn. Tổ chức hoặc người trong cuộc phải nhận diện được các nguy cơ, rủi ro tới hình ảnh và có kế hoạch giảm tối thiểu rủi ro đó. Ví dụ, khi tổ chức bị đưa lên báo và danh tiếng đang bị xấu đi trong con mắt công chúng do các tương tác trên các phương tiện truyền thông thì cần có phản ứng nhanh mới mong dập tắt đốm lửa mới nhen. Có một lời khuyên rất đúng rằng “trong cứu hoả, dập lửa là ưu tiên số 1”. Việc tìm ra kẻ nào gây ra lửa, rằng-thì-là-mà nguyên nhân vì sao cháy có thể làm sau chưa muộn. Do vậy, tổ chức cần thành lập tổ Phản ứng nhanh gồm các chuyên gia trong lĩnh vực Quản trị và xử lý khủng hoảng để chuẩn bị các thông điệp truyền thông rõ ràng, đưa thông tin để trao đổi với công chúng, qua kênh phương tiện truyền thông mình có. Với trường hợp VTV, những ngày qua dư luận đã lên tiếng yêu cầu VTV phải có lời xin lỗi. Đã đến lúc, VTV không thể giữ im lặng được mãi mà cần có phát ngôn chính thức từ đại diện của mình để bớt tiếng ồn, giảm nhiễu (noise). Ai cũng biết câu ‘To err is human’. Đã là con người, có làm thì cũng có sai. Chỉ không làm mới hy vọng không mắc lỗi. Lãnh đạo và quản lý VTV cần kiểm tra lại hết quy trình sản xuất. Để biết gốc sai ban đầu thì họ cần kiểm tra lại thật kĩ để từ đó có thể tránh những cái sai sau này. Ngoài việc sửa cái sai bên trong thì VTV cần có lời xin lỗi phù hợp và thành thật. Theo Jeff Ansell và Jeffrey Leeson, tác giả cuốn When the Headline is you ‘để thể hiện sự thành tâm và chân thật, lời xin lỗi phải ghi nhận lỗi lầm, nhận trách nhiệm và tỏ ra hối tiếc” từ đó có ‘cam kết cải thiện hành vi’ có biện pháp hành động giải quyết thấu đáo giảm thiệt hại cho các bên. Như vậy, Tổng Giám đốc VTV hoặc cử đại diện phát ngôn VTV cần lên tiếng chính thức. Thông điệp đưa ra từ VTV nên thể hiện là VTV tôn trọng các vấn đề liên quan tới bản quyền tác phẩm, đặc biệt trong các chương trình của VTV sản xuất. VTV có thể cho công chúng biết hiện tại họ đang kiểm tra lại các chương trình/phóng sự được Bùi Minh Tuấn cung cấp là có sử dụng tư liệu hình ảnh của Tuấn. Và cam kết khi có kết quả kiểm tra chính xác, VTV sẽ ngồi lại với anh Tuấn để trao đổi quyền lợi tác giả. Đại diện VTV có thể đưa ra lời xin lỗi và cảm ơn các bạn đã quan tâm. Bảo vệ thương hiệu Tác giả cho rằng lãnh đạo của VTV nên có lời xin lỗi trong vụ việc có liên quan tới bản quyền trên Youtube với ông Bùi Minh Tuấn. Sẽ là không thông minh và thiếu văn minh nếu bất kỳ tổ chức cá nhân đưa ra lời xin lỗi bao biện mà theo Jeff Ansell và Jeffrey Leeson lời xin lỗi sẽ không có tác dụng nếu “Xin lỗi, đó không phải lỗi của chúng tôi” hoặc “Xin lỗi, đó là lỗi của Quý vị”. Cùng lúc đó, hai tác giả này đưa ra Bộ công cụ Thông điệp truyền thông và La bàn Giá trị giúp tổ chức cá nhân xác định cách hành xử, ứng xử để thoát khỏi khó khăn “khi bạn trở thành tâm điểm của truyền thông”. VTV là một cơ quan báo chí lớn. Cũng giống như nó, các cơ quan báo chí cần biên soạn Bộ quy tắc Đạo đức nghề nghiệp (Code of Ethics) để giúp nhân viên của mình hiểu và nắm rõ những cách hành xử đúng mỗi khi tác tác nghiệp cũng như phát ngôn. Phóng viên nhà báo cần bình tĩnh và kiểm soát phát ngôn của mình trên mọi diễn đàn, phương tiên mạng xã hội, trang cá nhân và hướng tới một thông điệp chung của tổ chức. Bởi bạn không muốn là kẻ phá bĩnh trong nỗ lực chung của tổ chức mình. Tại các cơ quan báo chí lớn quốc tế, họ làm điều này rất quy chuẩn. Nhân viên khi vào làm việc sẽ được đọc kỹ và nếu đồng ý sẽ ký cam kết tuân thủ Bộ Quy tắc đạo đức nghề nghiệp. Các phóng viên, nhà báo tôn trọng các quy định đạo đức nghề nghiệp, tác nghiệp. Đây là cơ sở rất quan trọng để bảo vệ cho phóng viên nhà báo trong trường hợp tác nghiệp đúng, và cũng là cơ sở để sa thải nếu nhân viên có phản ứng, tương tác thái quá đối với công chúng, bạn đọc, bạn xem của mình. Không chỉ trong lĩnh vực báo chí, mà tất cả các tổ chức khác có thái độ đúng và nghiêm túc về tôn trọng bản quyền tác giả bạn sẽ tránh được các tranh cãi, rủi ro không đáng có về pháp luật, giữ gìn và bảo vệ được hình ảnh, thương hiệu chuyên nghiệp của cơ quan, tổ chức của mình. Và một điều cần thiết là phải nhìn lại chính mình trước khi đổi lỗi cho người bên ngoài. Và việc xây dựng Bộ Quy tắc Đạo đức nghề nghiệp cũng là cần thiết cho bất kỳ đơn vị, cơ quan, tổ chức nào trong bối cảnh hiện nay. Tôi kết bài này bằng câu trích sau đây của Sakti Makki, nhà Đồng sáng lập và Giám đốc Điều hành công ty MakkiMakki chuyên về thương hiệu tổ chức: “Xây dựng và bảo vệ thương hiệu của bạn từ bên trong trước khi ai đó hủy hoại nó từ bên ngoài.” Bài viết thể hiện văn phong và phản ánh quan điểm riêng của tác giả, cựu nhân viên của Đài truyền hình Việt Nam, có bằng thạc sỹ báo chí tại Hoa Kỳ và hiện làm việc trong lĩnh vực truyền thông và thương hiệu tại Việt Nam.
Ngày 15/01 năm 1840, Tổng đốc Lưỡng Quảng, Lâm Tắc Từ công bố một lá thư gửi Nữ Hoàng Victoria, yêu cầu người Anh ngừng đem nha phiến vào Trung Quốc.	Chuyện TQ mất đất sau Chiến tranh Nha phiến	Quan quân nhà Thanh lên tàu The Arrow giật cờ của Anh Quốc trong Chiến tranh Nha phiến lần hai. Nhưng các giao tranh chỉ đem lại thất bại cho Trung Hoa. Phụng mệnh Hoàng đế Đạo Quang đi tiễu trừ nạn nha phiến, tên tuổi Lâm Tắc Từ (1785-1850) đã gắn liền với nỗ lực tự vệ thất bại của Trung Hoa trong thế kỷ 19. Nhưng tư duy của ông cũng phản ánh hạn chế của quan lại Trung Hoa lúc Phương Tây bành trướng theo các nguyên lý kinh tế mà nhà Thanh không thể hiểu nổi. Con đường Tơ lụa và sự thật về Trịnh Hòa Đấu giá súng nạm vàng của vua Càn Long Ngoại giao Pháp và những cơ hội bị bỏ lỡ của VN Trong lá thư được đăng ở Quảng Châu, Lâm Tắc Từ kêu gọi Nữ Hoàng Anh hãy "chọn lựa những thần dân để ngăn bọn xấu, bọn vô lại không sang Trung Hoa". Lâm Tắc Từ vẫn tin rằng nạn buôn lậu nha phiến vào Trung Quốc để thu bạc trắng của người Anh xảy ra chỉ vì một số cá nhân bất hảo. Một phụ nữ Trung Hoa nghiện bàn đèn thuốc phiện. Anh Quốc đã bán vào Trung Quốc thời nhà Thanh hàng nghìn tấn nha phiến, gây hủy hoại sức khoẻ người dân và rường mối xã hội để thu về hàng vạn lượng bạc Ông nói Thiên Triều sẽ tha tội cho những người Anh nào đã trót buôn thuốc phiện vào Trung Quốc "vì nhầm lẫn" (by mistake), và không hiểu luật lệ sở tại. Ông nêu quan điểm 'đức trị' của Nhà Thanh để hỏi Nữ hoàng Victoria không chấp nhận nha phiến ở Anh thì sao bà có thể để chuyện đó xảy ra với Trung Quốc. Nhưng công ty Đông Ấn được Hoàng gia Anh bảo trợ không chỉ làm chủ một phần Ấn Độ mà còn độc quyền trồng nha phiến ở Bengal để bán vào Trung Hoa. Hỗ trợ cho họ là kế hoạch 'ngoại giao pháo hạm' của chính quyền Anh nhằm ép Trung Quốc mở cảng biển, nhân danh 'tự do thương mại' và 'tự do truyền đạo'. Trong khi đó, Lâm Tắc Từ vẫn coi người Anh chỉ là một thứ 'rợ', giống các bộ lạc du mục đánh vào Trung Quốc các thế kỷ trước. Cứ lấy lễ giáo Thiên Triều để giáo hóa hẳn họ phải nghe. Liên quân Phương Tây dùng 'ngoại giao pháo hạm' buộc Thanh triều mở cửa Dù kiên cường chống ngoại xâm, các nhóm dân quân tự tổ chức ở vùng quê Trung Quốc, gồm cả thiếu niên, chỉ có gậy và lá chắn bằng tre, gỗ, không thể địch nổi các pháo hạm và súng trường của Phương Tây Sau một vụ va chạm vì lính Anh say rượu giết chết dân Trung Quốc mà không trao nộp thủ phạm cho quan chức Thanh, Lâm Tắc Từ ra tối hậu thư, rồi cho đốt 1400 tấn nha phiến của Anh ở Quảng Châu. Tháng 6/1840, Anh Quốc cử 16 thuyền chiến đưa quân lính và cả nhân viên của công ty sản xuất nha phiến Jardine Matheson & Co. đến Quảng Châu. Trong hai năm liền, quân Anh chặn cảng, bắn phá các thành trì của Trung Quốc, lên bộ chiếm đô thị và ép nhà Thanh đàm phán. Thời kỳ nhượng địa Cuộc chiến Nha Phiến lần đầu đã làm bộc lộ toàn bộ những yếu kém chiến lược, chiến thuật, khả năng tác chiến của quân Thanh. Tranh vẽ lễ ký kết Hoà ước Thiên Tân lần đầu năm 1858 giữa nhà Thanh với các sứ thần Anh và Pháp Khi giao tranh kết thúc, nhà Thanh phải ký hòa ước Nam Kinh (1842), bồi thường chiến phí cho Anh, mở 11 cảng và cho truyền đạo tự do. Hương Cảng (Hong Kong) và vùng cửa sông Châu Giang trở thành nhượng địa 99 năm cho Anh. Con số 99 năm được ghi vào đó chỉ để Thanh triều khỏi mất mặt vì hai bên đều nghĩ nhượng địa đó là vĩnh viễn. Điều cay đắng nhất cho Lâm Tắc Từ là dù nhận mật lệnh của vua để làm mạnh tay với quân Anh, ông đã bị tước chức khâm sai đại thần, cho về làm quan ở phía Bắc. Lương Trump và Putin so với lãnh đạo VN và TQ Vương quyền Lào và vị vua chết trong im lặng 'Xa lộ Tự do' đối trọng 'Một Vành đai' của TQ? Các tính toán tiếp theo của nhà Thanh đều không cứu vãn được đất nước. Tới cuộc chiến Nha Phiến lần hai, chiến thuyền Anh-Pháp lên tận Thiên Tân, uy hiếp triều đình. Một hòa ước được ký năm 1858, mở toang cánh cửa Trung Quốc cho các đại cường xâu xé. Sau Anh và Pháp đến Đức, Nga, Mỹ và Nhật đều vào bắt nạt Trung Quốc, biến nước này thành một mạng lưới các đặc khu - thuộc địa (enclaves - colonies). Cho đến đầu thế kỷ 20, danh sách các đặc khu, gồm tô giới và nhượng địa lên tới hàng chục. Tại đó, luật ưu tiên người nước ngoài và dân Trung Quốc chỉ vào làm thuê, bán sức lao động. Dù đến sau Bồ Đào Nha, Anh là nước 'đầu têu' trong vụ bức bách Trung Quốc trao quyền 'tối huệ quốc' cho Phương Tây nên phần bánh của Anh là to nhất. Bên cạnh tô giới ở Bắc Kinh, Thượng Hải, Hạ Môn, Anh Quốc có thuộc địa Hong Kong và quyền vào hàng loạt cảng biển, cảng sông trên toàn Trung Hoa. Ngoài Anh, số nhượng địa của nước khác có thể điểm ra như sau: Đế quốc Trung Hoa rơi vào một thế kỷ ô nhục, và cái nhìn của họ với bên ngoài, nhất là về người Anh được sử gia A. P. Thornton mô tả như sau: "Người Mỹ là bạn bè giả dối. Người Nga thì bất định và tệ hơn là rất kém hiệu năng. Người Nhật như thú dữ săn mồi nhưng không ai ngạc nhiên về họ. Nhưng trong con mắt người Trung Hoa thì bọn xấu đầu bảng vẫn là Anh Cát Lợi. Họ là siêu đế quốc và kẻ áp bức Trung Quốc." Chỉ cần học kỹ thuật là đủ? Trước khi qua đời năm 1850, Lâm Tắc Từ được vời ra làm quan và để lại nhiều bài học quý giá cho người Trung Quốc. Ông thấy có nhu cầu thu thập bản đồ thế giới để hiểu về kẻ thù, và các ghi chép của ông sau được đăng trong bộ Hải quốc Đồ chí. Tuy thế, dù dẫn đầu trường phái cải cách, đến lúc chết Lâm vẫn không hiểu nguyên tắc thương mại tự do, và mục đích của các nước Phương Tây là gì. Thượng Hải có các khu phố Âu là nhượng địa của Trung Quốc cho nước ngoài Ông vẫn tin rằng văn hóa Trung Hoa là ưu việt hơn và để tự cường thì chỉ cần học kỹ thuật, công nghệ của bọn 'man di mọi rợ' từ Tây Phương. Khi đến Quảng Châu, ông thấy nhiều quan lại tham nhũng đã làm ngơ để ăn tiền, hoặc tiếp tay cho nạn buôn lậu đưa chất gây nghiện từ tàu của người Anh vào bờ. Ông tin rằng để chặn nạn tham nhũng thì cần đề cao 'vua sáng, tôi hiền' theo kiểu 'đức trị'. Lá thư của ông chẳng vào giờ đến tay Nữ hoàng Victoria, và giả sử có đến thì cũng không thay đổi gì. Sau đó, chính báo The Times of London lại đăng bản dịch tiếng Anh của lá thư. Dư luận Anh và một phần giới trí thức cũng chia sẻ sự phẫn nộ của Lâm Tắc Từ trước tệ nạn dùng nha phiến đầu độc người Trung Hoa để kiếm lời. Nhưng Anh Quốc và các đại cường vẫn khai thác Trung Quốc cho tới khi Thanh triều sụp đổ. Sang thời Trung Hoa Dân Quốc, các tô giới của nước ngoài vẫn tồn tại. Điều gây phiền toái là mỗi đặc khu có một luật riêng và nhiều băng đảng tội phạm gây án ở khu này chạy sang khu khác để tránh tội. Các đặc khu chỉ bị xóa khi Mao Trạch Đông giành chiến thắng trong cuộc nội chiến năm 1949. Macau và Hong Kong thì mãi đến tận cuối thế kỷ 20 mới được trả về 'cố hương'. Di sản của các đặc khu kinh tế Trung Quốc sau đó chủ động mở các đặc khu như thời ở Quảng Châu sau Chiến tranh Nha Phiến nhưng để chủ động thu hút công nghệ, đầu tư tư bên ngoài. Một chi tiết đáng nhớ là Liên Xô cũng tiếp quản khu tô giới của Đế quốc Nga ở Đại Liên và giữ cho đến tận năm 1955 mới trả cho 'các đồng chí Trung Quốc'. Những tô giới của ngoại kiều như khu phố Anh, phố Pháp ở Thượng Hải nay để nhiều kiến trúc Âu-Á thú vị. Nhưng chúng là vết thương tinh thần sâu sắc, định hình tư duy của người Trung Quốc trong thế kỷ 20, khiến họ coi quan hệ quốc tế là 'mạnh được yếu thua'. Ngày nay, thì thời thế đã thay đổi, thậm chí 180 độ. Cảng Hambantota đã được trao cho Trung Quốc thuê 99 năm vì nước chủ nhà Sri Lanka nợ các công ty Trung Quốc hàng tỷ USD Không chỉ rửa được 'nỗi nhục 100 năm', Trung Quốc còn thành đại cường kinh tế với sức mạnh quân sự dâng lên mạnh mẽ. Có ý kiến nói Trung Quốc lại đang dùng chính sách 'creditor imperialism', đem đồng tiền và tín dụng để mở cảng biển, đặc khu trên thế giới. Các đặc khu ngày nay khác tô giới ngày xưa nhiều, vì phần lớn do các nước có chủ quyền làm ăn kém cỏi mà phải cần tín dụng xây cơ sở hạ tầng. Nhưng người ta cũng nói Trung Quốc đang nhắc lại thông điệp hệt như Anh ngày trước về 'tự do thương mại' để bành trướng kinh tế. Brahma Chellaney viết trên The Project Syndicate (12/2017) rằng Vành đai và Con đường (BRI) đang đẩy cửa để Trung Quốc vào khai thác thị trường, tài nguyên và nhân khẩu của nhiều nước Á Phi. Vì thế không lạ khi đã có phản ứng của giới trí thức bản địa lo ngại những khoản cho vay với lãi suất thị trường từ BRI là một thứ gông cùm kinh tế kiểm mới. Nếu không tự cường được, các nước yếu kém, tham nhũng sẽ phải 'nộp cảng' vì nghiện Reminbi như nha phiến thời Lâm Tắc Từ. Xem thêm về Trung Quốc: TQ rầm rộ đưa hơn 40 tàu vào Biển Đông Tàu sân bay mới của TQ sẽ đồn trú ở Biển Đông? Đoàn tàu chiến TQ vào Ấn Độ Dương làm gì?
Đó là một trong những tour có hướng dẫn viên đi kèm kỳ quặc nhất tôi từng tham gia. Tôi lái xe đi quanh Berlin cùng với Egon Krenz, nhà lãnh đạo cộng sản cuối cùng của Đông Đức.	30 năm Bức tường Berlin sụp đổ: Cựu TBT Đông Đức oán Gorbachev	Bức tường Berlin được mở toang một cách tình cờ vào hôm 9/11, khi một quan chức trong Đảng Cộng sản Đông Đức tuyên bố bất kỳ ai cũng có thể rời đi "Con phố này từng có tên là Stalinallee!" ông nói khi chúng tôi đi vào đường Karl-Marx-Allee. "Họ đặt lại tên sau khi Stalin mất." "Còn ở phía kia là Quảng trường Lenin. Trước kia có một bức tượng Lenin rất to. Nhưng họ đã hạ xuống rồi." Bức tường Berlin Bên kia bức tường Berlin Đòi xử Gorbachev 'vì để Liên Xô tan rã' Ông nhìn ra ngoài cửa sổ và mỉm cười. "Cộng hòa Dân chủ Đức (GDR) xây dựng toàn bộ thứ này." Ông Krenz, 82 tuổi, nay sống trong một đất nước khá hơn đất nước mà ông từng cai quản. Cộng hòa Dân chủ Đức - Đông Đức - không còn tồn tại nữa. Ba mươi năm sau những sự kiện đầy biến động trong năm 1989 và sự sụp đổ của Bức tường Berlin, ông Krenz đồng ý gặp tôi. Vì sao Krenz yêu Liên Xô Tôi thì tiếng Đức khá xoàng, còn ông Krenz lại không biết tiếng Anh, cho nên chúng tôi nói chuyện với nhau bằng tiếng Nga. Đó là thứ ngôn ngữ mà ông ấy rất giỏi. Ông phải giỏi, bởi Đông Đức trước đây là vệ tinh của Moscow. Egon Krenz: "It was the worst night of my life" "Tôi yêu nước Nga, và trước đây tôi yêu Liên Xô," ông nói với tôi. "Tôi vẫn còn có rất nhiều người quen ở đó. Đông Đức là đứa con của Liên Xô. Liên Xô đứng bên nôi khi Đông Đức chào đời. Và, thật đáng buồn, họ cũng đứng bên giường tử khi Đông Đức chết." Mikhail Gorbachev có ân hận vì để mất Liên Xô? Bộ ba những nhà lãnh đạo khai tử Liên Xô 'Biết ơn Gorbachev đã khiến Liên Xô sụp đổ' Với nước Nga cộng sản, Đông Đức giống như một tiền đồn then chốt ở châu Âu. Liên Xô có 800 trại lính ở Đông Đức với nửa triệu quân. "Dù có phải là lực lượng chiếm đóng hay không thì chúng tôi vẫn coi binh lính Liên Xô là những người bạn," ông Krenz nói. Nhưng là một phần của đế chế Xô Viết thì được lợi gì? "Cụm từ 'một phần của đế chế Xô Viết'... đó chính là thuật ngữ điển hình của phương Tây," ông đáp. "Trong Hiệp ước Warsaw, chúng tôi coi mình là đối tác của Moscow. Mặc dù vậy, tất nhiên là với nước chúng tôi thì Liên Xô luôn có tiếng nói quyết định." Krenz đã lên đỉnh cao quyền lực như thế nào Sinh năm 1937, là con trai một thợ may, Egon Krenz nhanh chóng leo lên trong bậc thang quyền lực của cộng sản. Cuộc sống trước đây: cho đến 10/1989, bức tượng Lenin này vẫn đứng sừng sững ở Quảng trường Lenin ở Đông Berlin Inside the abandoned Soviet base the Cold War left behind "Tôi là Thiếu niên Tiền phong. Rồi là đoàn viên Thanh niên Đức Tự do. Rồi tôi vào Đảng Xã hội Thống nhất. Rồi tôi thành tổng bí thư đảng. Tôi đã trải qua tất cả!" Trong nhiều năm, ông được coi là "hoàng tử bé" - người sẽ lên kế nhiệm nhà lãnh đạo kỳ cựu của Đông Đức, Erich Honecker. Nhưng tới lúc ông thay thế Honecker vào tháng 10/1989, đảng cầm quyền đã không còn nắm chắc quyền lực trong tay. "Nhưng ai là người hỏi chúng tôi, Egon?" Ba ngàn người biểu tình phản đối nhà lãnh đạo cộng sản tại Berlin hôm 24/10/1989 Từ Ba Lan cho tới Bulgaria, quyền lực nhân dân dâng tràn khắp khối Đông Âu. Đông Đức không phải là ngoại lệ. Krenz sai lầm ở chỗ nào Một tuần trước khi Bức tường Berlin sụp đổ, ông Krenz bay tới Moscow họp gấp với nhà lãnh đạo Liên Xô, Mikhail Gorbachev. "Gorbachev nói với tôi rằng nhân dân Liên Xô coi người Đông Đức như anh em," ông nói. Nhìn lại chuyến đi đầu tiên tới Moscow trong vai trò lãnh đạo cộng sản, ông Egon Krenz (trái) tin rằng ông đã bị phản bội "Và sau nhân dân Liên Xô thì ông ấy yêu nhân dân Đông Đức nhất. Cho nên khi đó tôi hỏi: ông vẫn coi bản thân mình là một người cha của Đông Đức chứ, thì ông ấy nói, 'Tất nhiên, Egon.' Rồi ông ấy nói, 'Nếu như anh định nói tới khả năng thống nhất Đức, thì đó không phải là chuyện nằm trên nghị trình.'" "Vào lúc đó, tôi đã nghĩ Gorbachev nói rất thành thực. Đó là sai lầm của tôi." Ông có cảm thấy là Liên Xô đã phản bội ông không? Tôi hỏi. "Có." Đông Đức đi đến hồi kết thế nào Vào ngày 9/11/1989, Bức tường Berlin sụp đổ. Những đám đông người Đông Đức ngây ngất tràn qua đường biên giới mở. "Đó là đêm tồi tệ nhất đời tôi," ông Krenz nhớ lại. "Tôi không muốn trải qua cảm giác đó thêm một lần nào. Khi các chính trị gia phương Tây nói rằng đó là sự ăn mừng của người dân thì tôi hiểu. Nhưng tôi chịu toàn bộ trách nhiệm. Tại thời điểm trào dâng cảm xúc đó, nếu như có bất kỳ ai bị giết chết trong đêm thì chúng tôi có lẽ sẽ bị hút vào cuộc xung đột quân sự giữa các cường quốc." Người dân Đông Berlin trèo qua Bức tường Berlin vào hôm 9/11/1989, giật đổ Bức màn Sắt tại Đức Chỉ trong vòng một tháng sau khi Bức tường sụp đổ, Krenz từ chức khỏi vị trí lãnh đạo Đông Đức. Một năm sau, Đông và Tây Đức thống nhất. Cộng hòa Dân chủ Đức trở thành chuyện của lịch sử. Không lâu sau đó, bản thân Liên Xô cũng tan rã. Nhưng khác với Egon Krenz, trên toàn Đông Âu, Mikhail Gorbachev được coi như người hùng, người đã cho phép xé toang Bức màn Sắt. Bức tường Berlin chia cắt thành phố trong suốt gần 30 năm Nói chuyện với tôi hồi 2013, cựu Tổng thống Liên Xô nói: "Tôi thường bị cáo buộc là đã đem cho đi Trung và Đông Âu. Nhưng tôi đem cho ai? Ví dụ như tôi đã đem Ba Lan trao lại cho người Ba Lan. Đất nước đó còn có thể thuộc về ai được nữa?" Ông Krenz mất quyền lực, mất đi đất nước mình. Tiếp đến, ông mất tự do. Năm 1997, ông bị kết tội ngộ sát đối với những người Đông Đức bị bắn khi tìm cách chạy sang bên kia Bức tường Berlin. Ông phải ngồi tù bốn năm. 'Chiến tranh Lạnh không bao giờ kết thúc' Egon Krenz vẫn rất quan tâm đến chính trị. Và ông vẫn ủng hộ Moscow. "Sau các tổng thống yếu mềm như Gorbachev và Yeltsin, Nga thật cực kỳ may mắn là có [Tổng thống Vladimir] Putin." Ông cho rằng Chiến tranh Lạnh không bao giờ chấm dứt, mà thay vào đó là nó "đang được chiến đấu bằng những biện pháp khác". Ngày nay, Krenz sống một cuộc đời lặng lẽ ở vùng duyên hải Baltic của Đức. "Tôi vẫn nhận được rất nhiều thư, điện thoại của cháu chắt các công dân Đông Đức. Họ nói với tôi rằng ông bà họ sẽ rất vui nếu tôi nói lời chúc mừng sinh nhật. Đôi khi có người gặp tôi, đề nghị tôi ký tặng hoặc chụp ảnh selfie cùng." Khi chúng tôi bước ra khỏi xe hơi ở trung tâm Berlin, một giáo viên dạy sử cùng nhóm học sinh lớp 10 tới chỗ chúng tôi. Quả là một ngày may mắn đối với họ. "Thày trò chúng tôi đang có chuyến tham quan từ Hamburg tới để tìm hiểu về lịch sử Cộng hòa Dân chủ Đức," thầy giáo dạy sử nói với ông Krenz. "Thật tuyệt vời là chúng tôi gặp được ông, một nhân chứng sống. Ông thấy thế nào khi Bức tường đổ xuống?" "Đó không phải là một lễ hội tưng bừng," ông Krenz nói. "Đó là một đêm vô cùng kịch tính."
Phải nói trong nhiều năm qua quan hệ giữa Trung Quốc và đài BBC không lấy gì làm mặn mà cho lắm.	Quảng Đông ngày nay	Nhưng gần đây chính quyền Quảng Đông đã để cho một nhóm phóng viên đến tường thuật. Nhóm phóng viên của BBC Thế giới vụ chúng tôi gồm 7 người cũng đã nhắc nhở nhau rằng lâu nay Bắc Kinh vẫn chặn các trang web của đài BBC. Nhưng mọi người đều cảm thấy tò mò thích thú vì đa số trong chúng tôi chưa từng đến Trung Quốc. Ấn tượng ban đầu Ấn tượng đầu tiên của tôi khi đến Quảng Châu là hình ảnh các nhân viên tại cửa khẩu sân bay quốc tế Bạch Vân. Họ mặc áo sơ mi màu xanh da trời, không có mũ, và thái độ hòa nhã, tự tin. Điều này làm tôi liên tưởng tới việc Bộ Di trú Anh đang tính chuyện cho nhân viên mặc đồng phục nhìn nghiêm nghị hơn để hy vọng 'dằn mặt' được những người tính chuyện trốn ở lại! Phóng viên đi đâu cũng mang theo máy móc lỉnh kỉnh nhưng không ai thắc mắc gì và vừa ra đến cửa ngoài điện thoại của tôi đã bắt đầu reo. Đón tôi là một cô gái trẻ có một cái tên rất Tây, Fion Trinh. Những người như Fion trong tiếng Anh là 'minder' mà không biết phải dùng chữ gì để gọi trong tiếng Việt cho chính xác vì công việc này 'đa đoan' lắm. Fion, mới ngoài 20, là một cô gái dễ mến, sinh ra ở Triều Châu và tốt nghiệp Đại học ngoại ngữ Quảng Châu. Fion khoe là phóng viên của Đài phát thanh Quảng Đông và hiện đang dẫn một chương trình chủ yếu hướng đến người nước ngoài đang sống và làm việc trong tỉnh Quảng Đông. Nhờ nói tiếng Anh rất giỏi, cô được đài biệt phái sang giúp cho Bộ Thông tin Văn hóa, là cơ quan chịu trách nhiệm chương trình tổ chức cho phóng viên BBC. Trên xe về khách sạn cách đó khoảng nửa giờ, Fion nheo mắt dặn dò tôi: "Anh hãy quan sát chung quanh, cần hỏi gì cứ hỏi, nhưng đến cuối chuyến đi anh cho phép tôi phỏng vấn anh về ấn tượng của anh đối với nơi đây nhé." Đến khi bắt đầu bắt tay vào làm việc tôi mới biết có một lực lượng đông đảo phóng viên địa phương, báo, phát thanh, phát hình, theo sát chúng tôi mỗi ngày để... săn tin. Cuộc PR khó khăn Cả hai bên đều hiểu rằng đây là một cuộc PR quan trọng cho Trung Quốc lẫn đài BBC. Giới hữu trách ở Quảng Đông huy động rất nhiều người để đưa đón và hướng dẫn các phóng viên mặc dù chương trình đã được duyệt từ trước theo yêu cầu của chúng tôi. Chúng tôi nhấn mạnh rằng một trong các tiêu chí quan trọng khi đưa tin của BBC là phải đưa từ nhiều phía và trong một bối cảnh toàn diện nhất có thể. Các đồng nghiệp người Anh trong nhóm bắt đầu tỏ ra không hài lòng khi thấy lịch của chuyến đi quá chặt, từ mờ sáng cho đến tận tối mịt, y hệt như cảnh đi tour. Nhưng các nhân viên Quảng Đông nhắc đi nhắc lại rằng vì lý do an toàn, tuyệt đối không tác nghiệp khi đi một mình. Tôi biết họ nói nghiêm túc, nhưng một anh phóng viên người Anh xách máy thu âm đi lơn tơn hỏi chuyện những người đang tập thể dục trong một công viên gần khách sạn chúng tôi ngụ liền bị công an tới hỏi giấy phép. "Tôi đã nói với các bạn rồi mà," Fion có vẻ bực mình. Nhưng người đáng lý phải bực mình hơn là chúng tôi bởi vì như vậy làm sao chúng tôi có thể gặp được những người dân bình thường? Chỉ sau một ngày đầu chúng tôi đã thấy được khó khăn ra sao cho công việc tường thuật sau một loạt các cuộc gặp với quan chức. Bà Phó Chủ tịch Quảng Châu, Vương Tiểu Linh, dành cho chúng tôi một giờ nhưng bà đã nói hết 50 phút, toàn những chi tiết có thể tra trên website của ủy ban thành phố. Các nhân viên của bà ngồi bên dưới nghe không chớp mắt vì có lẽ theo tiêu chuẩn ở đây một bài diễn thuyết chưa tới một tiếng là quá ngắn. Các quan chức cao cấp, từ Tỉnh trưởng Quảng Đông, Hoàng Hoa Hoa, đến Thị trưởng Thẩm Quyến, Hứa Tông Thành đều tiếp chúng tôi trong đại sảnh đường. Cách hành xử này cho tôi cảm giác quan chức Trung Quốc trịch thượng nhưng họ có lý do để làm vậy. 'Cái gì cũng hay' Ông Hoàng Hoa Hoa hãnh diện khoe: "Tiền tiết kiệm bình quân đầu người ở tỉnh này là 2.020 tỉ tệ, nên phải nói người ta tương đối khá giả." "Trong năm 2005 tiền lương trung bình của một người sống ở thành phố là 14.000 tệ, cao nhất trên cả nước. Tương tự, một người ở nông thôn kiếm được 4.500 tệ một năm." Thủ phủ của tỉnh là Quảng Châu ngày nay tràn ngập hàng hóa, nhưng có vẻ vắng bóng hàng nước ngoài vì mọi thứ đều được sản xuất tại đây, nếu không nói cho xuất khẩu là chính. Một người tài xế nói mà tôi nghĩ có lẽ cũng không ngoa rằng xa lộ dài 200 cây số nối Quảng Châu với thành phố Thẩm Quyến mà bị tắt nghẽn, computer trên thế giới lập tức sẽ lên giá ngay. Hệ thống giao thông tốt là yếu tố quyết định và có thể thấy chính quyền đã đầu tư rất nhiều cho cơ sở hạ tầng này. Nhưng tôi ngạc nhiên hơn khi thấy xe cộ tấp nập, người đông như kiến, vậy mà không có cảnh giao thông bừa bộn như ở một số nơi khác. Chúng tôi được đưa đến nhiều nơi ở Thẩm Quyến, thành phố được xây gần như hoàn toàn mới chỉ trong vòng 26 năm. Đường sá rộng rãi, hệ thống xe điện ngầm hiện đại, cao ốc rất nhiều nhưng được thiết kế hài hòa và đặc biệt ít nơi nào có là người ta đã bỏ tâm nhiều vô việc chọn màu sơn cho các tòa nhà. Ông Hứa Tông Thành giải thích mái nhà cong trên nóc tòa thị chính là hình cánh chim ó dang rộng. Tôi lại thấy nó mang dáng vẻ của kiến trúc truyền thống, một sự kết hợp vừa hài hòa vừa tương phản trong xã hội Trung Quốc ngày nay. Sau khi thăm Quảng Châu, Thẩm Quyến, Hối Châu, Đông Quan, Giang Môn và làng 10 đại học trên đảo Tiểu Cốc Vi, tôi phải công nhận Quảng Đông có nhiều thứ để tự hào. Nhưng thật khôi hài nếu nói rằng mọi thứ đều tốt đẹp như những nơi chúng tôi được đưa đến. Phát triển bền vững Khi được hỏi ông nghĩ gì về Thẩm Quyến, một người bạn Anh trong nhóm xin lỗi rồi nói ông không thích tí gì cả. Ông nói thà về ở đồng quê thích hơn. Người bạn tôi không thể nào hiểu được rằng một thành phố hiện đại, những kiến trúc to cao là điều mơ ước của nhiều người dân ở các nước đang phát triển. Nhưng tôi cũng đã nói chuyện với các sinh viên, là tương lai của đất nước, họ thực sự suy nghĩ đến sự phát triển bền vững. Hoàng Quan Chính, sinh viên năm ba của Đại học Quảng Đông chuyên về nước ngoài nói: "Đứng về mặt đạo đức mà nói em không nghĩ bất kỳ nước nào có quyền phát triển mà không quan tâm đến vấn đề bảo vệ môi trường." "Các nước phương Tây nay đã phát triển nhưng thường xuyên nhắc nhở các nước đang phát triển phải bảo vệ môi trường. Tôi nghĩ họ có lý do để làm chuyện đó vì họ đã trải qua giai đoạn phát triển." "Trung Quốc cần phải tăng trưởng và sẽ còn tăng trưởng nhanh nữa trong những năm sắp tới. Nhưng tôi nghĩ Trung Quốc có thể học hỏi từ kinh nghiệm của phương Tây trong vấn đề bảo vệ môi trường.” Một báo cáo của chính phủ đưa ra mới đây cảnh báo Trung Quốc đã không đạt được tiến bộ trong lĩnh vực bảo vệ và cải thiện môi trường. Đây sẽ là thách thức lớn khi mà nước này, trên đường tăng trưởng, đang ngày càng ngốn nhiều năng lượng. Bên cạnh đó là nhu cầu sắp xếp lại lực lượng lao động trong xã hội khi nông dân tại các tỉnh ven thành phố ngày càng gặp khó khăn. Ông Hoàng Hoa Hoa nói một trong những nhiệm vụ hàng đầu của tỉnh là làm sao giảm bớt tình trạng phát triển thiếu cân bằng giữa các vùng. Ấn tượng bây giờ Phải nói chuyến đi này giúp các phóng viên chưa bao giờ đến Trung Quốc biết thêm về nước này cho dù chỉ đủ thời gian để 'cưỡi ngựa xem hoa.' Đến Quảng Châu tôi mới thấy dân số của thành phố này già đi thế nào. Sáng sáng tại các quảng trường hay công viên người ta có thể thấy các cụ, đa phần phải ngồi trên xe lăn, để con cháu hoặc người làm đẩy đi dạo. Thực khách trong các quán điểm tâm cũng thấy đa phần người cao niên. Có người nói đây là hậu quả của chính sách một con vì đã tạo nên sự mất quân bình giới tính trong xã hội, khiến việc lập gia đình trở nên khó khăn. Một báo cáo quốc gia cho hay, nhiều đàn ông Trung Quốc sẽ khó kiếm vợ vì số đàn ông ở tuổi lập gia đình ở Trung Quốc sẽ nhiều hơn số phụ nữ là 30 triệu người vào năm 2020. Tôi cũng chưa bao giờ nhìn thấy sức xuất khẩu mạnh mẽ như vậy ở Trung Quốc. Ngày nay hầu như từ quần áo, giày dép, cho đến các linh kiện trong computer ở nhà đều Made In China. Thậm chí, nhiều bức tranh sơn dầu vẽ lại các danh tác được bày trong khách sạn, nhà hàng, công sở khắp nơi trên thế giới, có thể xuất phát từ làng Đại Phấn, nơi có hàng trăm xưởng vẽ tuyển dụng hàng ngàn nông dân. "Thế anh có thấy ai bị đàn áp trong mấy ngày qua không?" Fion hỏi, trên đường đưa tôi ra lại sân bay. "Dĩ nhiên là không rồi," tôi thành thực trả lời. Sau đó Fion còn hỏi nhiều nữa cho chương trình phát thanh của cô. Nhưng có lúc tôi không sao giải thích được cái cảm giác trong người. Tôi mê bộ phim Vĩnh biệt ái thiếp của Trần Khải Ca dựng trong bối cảnh Cách mạng văn hóa và trong những ngày ở Quảng Đông tôi vẫn có thể bắt gặp hình ảnh của các cô gái mang băng tay đỏ trong phim. Tôi cảm thấy khác: không xấu hơn, không tốt hơn, nó chỉ không giống với những nơi tôi đã từng tới trước đây. Vậy thôi, tôi hiểu Trung Quốc tôi đã đi qua sẽ còn thay đổi nữa, và đó là điều vừa đáng nể vừa đáng sợ.
Chính phủ VN đề ra mô hình 'sếu đầu đàn' cho tăng trưởng kinh tế giai đoạn mới, nhưng các ý kiến chỉ trích cho rằng đây không phải là điều gì mới, và nước này cần rút kinh nghiệp các 'quả đấm thép' một thời, trở thành gánh nặng kinh tế.	Kinh tế VN 2021: 'Sếu đầu đàn' cất cánh có nhớ 'quả đấm thép'?	Thủ tướng Việt Nam Nguyễn Xuân Phúc tham dự Diễn đàn Kinh tế Thế giới ở Hà Nội tháng 9/2018 "Bộ Kế hoạch và Đầu tư chọn Mobifone, EVN, Viettel đại diện ba lĩnh vực viễn thông, năng lượng, công nghiệp quốc phòng tham gia thí điểm chính sách riêng... Bộ vừa trình Thủ tướng dự thảo đề án để phát triển doanh nghiệp nhà nước quy mô lớn, đặc biệt là tập đoàn kinh tế nhà nước đa sở hữu," VnExpress loan báo. Kinh tế VN 'tăng trưởng tốt trong 2020' 2021: Kinh tế VN từ 1975 đến đổi mới nhu cầu cải cách sắp tới RCEP và Việt Nam trong lúc Mỹ lùi Trung Quốc tiến tới Thủ tướng Phúc: "Thu nhập đầu người VN tăng gần 145%" VTV cho biết thêm về mục đích của việc lựa chọn và thí điểm: "Đây là lần đầu tiên đề xuất thí điểm thực hiện những chính sách riêng biệt đối với doanh nghiệp được chọn để thúc đẩy sự hình thành của những con "sếu đầu đàn". "Theo Bộ Kế hoạch và Đầu tư, đây là các ngành, lĩnh vực quan trọng đối với sự phát triển và an ninh của một quốc gia bao gồm các yếu tố: cung cấp nguyên liệu đầu vào không thể thiếu cho các hoạt động sản xuất - kinh doanh; cung cấp kết cấu hạ tầng trong thời kỳ chuyển đổi số, cách mạng công nghiệp 4.0 và bảo đảm quốc phòng..." "Bộ Kế hoạch và Đầu tư cho rằng, các doanh nghiệp lựa chọn có vai trò "sếu đầu đàn" sẽ phát huy vai trò mở đường, dẫn dắt của doanh nghiệp nhà nước trong việc hình thành, mở rộng các chuỗi sản xuất, cung ứng và chuỗi giá trị trong nước, khu vực, thế giới." Bị mắc kẹt bởi tư duy và lợi ích? Nhiều ngành kinh tế và doanh nghiệp quan trọng tại Việt Nam vẫn nằm trong sở hữu độc quyền của nhà nước Từ Hội An, kinh tế gia Bùi Kiến Thành bình luận với BBC: "Tôi có theo dõi diễn biến này, theo tôi đây là biểu hiện của một thứ tư duy đi thụt lùi của những người đã quen quan niệm nhà nước là quan trọng ghê gớm lắm, còn tư nhân thì không đủ tầm, không làm được việc gì. "Biểu hiện này rõ ràng cho thấy Việt Nam vẫn còn ở trong một tư duy và chính sách có tính chất giáo điều như thế, cho nên mới có những đề xuất vĩ đại, trời đất như thế. "Ở Mỹ hay ở nhiều nơi, những tổ chức kinh tế đầu đàn thực sự đâu có phải là của nhà nước, nhà nước vào đó làm kinh tế để làm gì? "Nhà nước tham vọng nhảy vào để điều khiển các tập đoàn kinh tế, để trực tiếp làm ăn kinh tế qua đó, thì theo tôi là không nên và không thể nào làm được, cho nên những ai nêu ra ý tưởng này nếu không phải là theo lợi ích nhóm nhà nước, đứng sau tấm chắn kinh tế nhà nước để thủ lợi, thì chỉ chứng tỏ là vẫn còn vướng, chưa thoát ra khỏi tư duy của những anh Marxist thủ cựu từ thế kỷ XVIII. "Nếu còn tư duy như thế thì Việt Nam bao giờ mà phát triển được, hãy nhớ những tập đoàn kinh tế lớn trên thế giới có phải là của nhà nước hay không? Thậm chí người ta thấy để hiệu quả, thì phải tư nhân hóa ngay, lịch sử kinh tế không xa cho thấy từ những tập đoàn kinh tế lớn thời bà Thatcher làm Thủ tướng ở Anh, cho đến những tập đoàn lớn của Pháp, những khi nào thấy cần phải tư nhân hóa, thì họ phải tiến hành ngay, để tập trung cho vai trò của nhà nước là làm quản lý nhà nước, không phải là xông vào thị trường kinh doanh và cạnh tranh với tư nhân và các thành phần khác. "Tôi lưu ý là Việt Nam có nhiều thứ tư duy lạ, họ có vẻ còn e ngại vai trò kinh tế tư nhân, dân doanh, thành ra họ thậm chí tránh hay không dám dùng chữ "tư nhân hóa", mà đặt ra cái gọi là "cổ phần hóa". Cái này hết sức vô lý, anh cổ phần hóa, sau đó anh bán ra 5%, 10%, sau rồi anh nói tôi đã cổ phần hóa xong rồi, trong khi nhà nước vẫn giữ cổ phần chi phối của những tập đoàn đó. "Và kế tiếp theo, anh đặt những công chức vào làm việc điều khiển những doanh nghiệp, như là bên quân đội thì đặt sỹ quan quân đội vào đó, thế thì làm sao nó phát triển thuần túy theo kinh tế thị trường và phát triển bình thường, lành mạnh được, và cần phải nhớ có thể có lúc người ta dùng luật quốc tế qua những hiệp định, hiệp ước mà anh đã ký để xem anh có thực chất không can thiệp trái cam kết không. "Cho nên theo tôi tư duy này và những mô hình con đẻ của nó nảy sinh ra như trên thì sẽ không giúp cho Việt Nam phát triển lành mạnh, đúng nghĩa trong tương lai, nó chỉ giúp ích cho thứ chủ nghĩa nhà nước phình to lại thêm khuếch trương mà thôi, tại sao tuyên bố là đi vào kinh tế thị trường bao lâu nay, mà không học hỏi cách hoạt động của nhân loại tiến bộ, mà lại vẫn đi theo kinh tế tập trung quyền lực nhà nước như thế, tôi nói thẳng là không tán thành tư duy và những mô hình này." Những 'con sếu' hay sẽ thành những 'con sẻ'? Ban lãnh đạo Việt Nam trong các thời kỳ trước từng có những thử nghiệm theo nhiều đường lối, kịch bản Từ Hà Nội, Tiến sỹ Khoa học Nguyễn Quang A, nói với BBC: "Tôi nghĩ rằng kinh tế nhà nước có những lĩnh vực mà chủ yếu là lĩnh vực dịch vụ công thì nhà nước nên tiếp tục. Những lĩnh vực nào mà khu vực tư nhân có thể làm được, thì nên để cho doanh nghiệp tư nhân phát triển. "Còn cái gọi là 'sếu đầu đàn' hay nhiều uyển ngữ khác là một trong những ẩn dụ mà một số nhà lý thuyết kinh tế bên ngoài đã nêu ra từ lâu trước đây, nay tôi nghĩ không cần quá sính những từ ngữ đó mà làm gì, mà thay vào đó phải nhìn vào thực chất. "Mobifone, EVN, Viettel thì phải xem thực sự cái mà họ có thể làm ra là gì, công nghệ nào, sản phẩm nào, còn khi mà còn được ưu ái của nhà nước, họ có thể có những phát triển được cho là 'ngoạn mục', nhưng đằng sau cái phát triển 'ngoạn mục' ấy, lại chính là sự phát triển được nâng đỡ của nhà nước về mặt độc quyền, về mặt thị trường, về mặt này, mặt khác, thì tôi nghĩ rằng đấy là một vấn đề lớn cần phải bàn luận, thâm chí tranh luận nhiều hơn nữa. "Còn tôi rất e ngại việc đưa một số doanh nghiệp nhà nước kiểu 'quả đấm thép' lên thì cũng chẳng khác gì các tập đoàn kinh tế nhà nước mà cựu Thủ tướng Việt Nam, ông Nguyễn Tấn Dũng đã chủ trương một thời từ cuối năm 2005 trở đi, mà bản thân tôi ở trên các báo chính thống của nhà nước thời đó, từ tháng 4/2006, tôi đã cảnh báo rằng làm kiểu ấy đằng nào cũng hỏng. "Và chúng ta đã thấy rằng từ Vinashin, Vinalines, các 'quả đấm thép' ấy đều đã trở thành các 'quả đấm bằng giẻ', chính vì vậy, tôi cũng rất e ngại rằng 'những con sếu' ấy có thể cuối cùng sẽ trở thành 'những con sẻ' và thậm chí có thể trở thành những con 'cú vọ' mà chưa biết chừng, và đấy là những vấn đề mà cần được tranh luận, bàn thảo rất rộng rãi, cần nghe những ý kiến khác nhau. "Còn theo ý chí riêng của một vài người mà đi 'học mót' theo những thuật hùng biện của một số lý thuyết gia kinh tế mà rất có thể là đã lạc hậu mất rồi, thì tôi nghĩ rằng, nếu cứ chăm chăm làm như thế, thì có thể rất nguy hiểm, thậm chí khó lường." Lựa chọn theo tiêu chí nào? Vinashin, một trong các tập đoàn kinh tế nhà nước theo mô hình 'Quả đấm thép' đã từng được thụ hưởng nhiều ưu đãi của nhà nước Báo Xây dựng, thuộc Bộ Xây dựng trong một bài viết vào hạ tuần tháng 12/2020 và dịp cuối năm cho biết thêm về tiêu chí mà ba doanh nghiệp Mobifone, EVN và Viettel đã được Bộ Kế hoạch & Đầu tư lựa chọn cho mô hình 'Sếu đầu đàn', tờ báo viết: "Tại dự thảo đề án, Bộ Kế hoạch và Đầu tư đưa ra các tiêu chí để xác định một doanh nghiệp nhà nước quy mô lớn. Trong đó, doanh nghiệp này phải đạt yêu cầu về quy mô tài sản hoặc vốn điều lệ với đề xuất vốn điều lệ tối thiểu 1.800 tỷ đồng. "Bên cạnh đó, các doanh nghiệp này phải có khả năng mở rộng thị trường và tăng được thị phần. Trong đó, phải đạt được thị phần đủ lớn để có khả năng chi phối thị trường (đề xuất ở mức 30% thị phần trở lên). "Các doanh nghiệp nhà nước quy mô lớn theo lựa chọn của đề án cũng phải có hệ thống quản trị tốt, đạt được yêu cầu tiết kiệm chi phí, nâng cao hiệu quả sử dụng vốn, áp dụng trình độ khoa học công nghệ tiên tiến. "Nhóm các doanh nghiệp này phải hoạt động trong những ngành có tính chất lan tỏa, dẫn dắt (không thuộc ngành, lĩnh vực Nhà nước độc quyền) như kết cấu hạ tầng kinh tế, công nghiệp, năng lượng, viễn thông, tài chính ngân hàng… "Điều kiện cuối cùng Bộ Kế hoạch & Đầu tư đưa ra để xác định một doanh nghiệp nhà nước quy mô lớn là phải hoạt động theo quy định của Luật Doanh nghiệp (là công ty 100% vốn Nhà nước hoặc có vốn góp, cổ phần chi phối của Nhà nước); Luật Quản lý, sử dụng vốn nhà nước đầu tư vào sản xuất, kinh doanh tại doanh nghiệp. "Trong đó, Bộ này đề xuất ưu tiên các doanh nghiệp đã đa dạng hóa sở hữu hoặc có khả năng đa dạng hóa sở hữu trong thời gian tới, Nhà nước sẽ nắm giữ từ 50% vốn trở lên." 'Sếu đầu đàn' bay đừng quên 'quả đấm thép' Bối cảnh kinh tế Việt Nam hiện nay đã có những thay đổi so với thời của những năm trước, ý kiến của chuyên gia chính sách lưu ý Từ Học viện Chính sách & Phát triển, thuộc Bộ Kế hoạch & Đầu tư, Phó Giáo sư Phạm Quý Thọ đưa ra bình luận của mình: "Ở đây có điểm khác với thời kỳ trước, thời kỳ trước có một chủ trương rất lớn, dựa vào những 'quả đấm thép' mà chúng ta đã biết, tức là dựa vào những trụ cột doanh nghiệp nhà nước. "Còn thời kỳ này, theo tôi, nó có tính chất biểu tượng nhiều hơn, nhưng nó có hai vấn đề, một là chưa lường hết được những rủi ro, trong đó không chỉ có rủi ro rằng đó là những doanh nghiệp nhà nước với ba đại diện trong ba lĩnh vực, nhưng nó còn có một rủi ro khác, đó là khi một doanh nghiêp nhà nước đồng thời lại là của quân đội tham gia, trong đó có Viettel mà đang bị mang tiếng ở Myanmar, có có thể vi phạm những nguyên tắc mà trong các hiệp định lớn quốc tế, khu vực, Việt Nam đã ký kết, bên cạnh việc vì là quân đội, có thể có những khía cạnh, lĩnh vực rất khó quản lý liên quan công khai, minh bạch. "Ngoài ra, hiện nay Việt Nam cũng đang trong giai đoạn chống tham nhũng, tiêu cực trong các tập đoàn, người ta có thể định lấy ba doanh nghiệp này thí điểm để có tính chất thúc đẩy, nhưng theo ý kiến cá nhân của tôi, tôi cũng không cho rằng đây là một sáng kiến gì hay lắm để trong năm 2021 có thể thúc đẩy được các doanh nghiệp như là cách người ta gọi là những con 'sếu đầu đàn' bởi vì nó còn rất nhiều khó khăn và rủi ro trong năm 2021, một điều chắc chắn rồi. "Về mặt tư duy, chắc chắn đây càng không phải là cái gì mới mẻ hay như một bước tiến, mà người ta đang gặp những cái khó, hầu như không thể vươn lên trong các lĩnh vực lớn và trong quá trình cổ phần hóa cũng đang hết sức bế tắc, đánh giá thẳng là trong nhiệm kỳ vừa qua, cổ phần hóa đã không đạt được những mục tiêu đề ra, chưa lấy được doanh nghiệp tư nhân làm động lực quan trọng, thành ra bây giờ quay lại cái kia thì rủi ro rất là lớn về mặt sở hữu. "Mà cái này nếu anh tạo thành chủ trương lớn, từ ba, nó sẽ thành đa, thành nhiều, thì trước sau nó cũng lặp lại cái sai lầm của thời kỳ trước, mà rất khó từ doanh nghiệp này của nhà nước, lại kéo được các doanh nghiệp của Việt Nam nói chung làm ăn trong bối cảnh mới được, rất là khó, mà không khéo lại lặp lại vết xe cũ là tập trung quyền lực kinh tế nhà nước quá mức, ưu đãi quá mức, vừa có thể dễ bị quốc tế và khu vực người ta soi và có thể kiện, như Mỹ từng kiện hoặc chế tài Việt Nam vì có bàn tay của nhà nước yểm trợ, ưu đãi bất công bằng cho các doanh nghiệp Việt Nam, gây bất lợi cho sản phẩm, kinh doanh, thị trường của các đối tác. "Mặt khác, nó cũng lại có thể tạo môi trường cho các nhóm lợi ích hoạt động, núp bóng nhà nước và có thể là lặp lại các sai phạm, sai trái về quản lý tài sản, vốn v.v... của nhà nước như thời Vinashin, Vinalines dù có thể dưới các dạng khác, tóm lại tôi cho rằng cần chú ý những rủi ro và 'Sếu đầu đàn' trước khi bay, có lẽ cần nhớ tới những gì đã xảy ra với những 'Quả đấm thép' một thời đã gây rất nhiều quan ngại và tai tiếng," chuyên gia chính sách công nói với BBC hôm 31/12/2020.
Kết quả sát hạch PISA (Program for International Student Assessment) năm 2012 do OECD (Organization for Economic Cooperation and Development) công bố ngày 3/12 đã ‘gây sốt’ với phần lớn người dân và quan chức ngành giáo dục khi Việt Nam xếp hạng 17/65 quốc gia và vùng lãnh thổ tham gia.	Sát hạch PISA và chất lượng giáo dục VN	Kết quả sát hạch PISA cho thấy nhiều nước châu Á đứng đầu bảng Phát biểu với báo giới, ông Nguyễn Vinh Hiển - Thứ trưởng Bộ Giáo dục và đào tạo nói: “Kết quả này bất ngờ với cả chúng tôi”. Từ xa xưa đến nay, Việt Nam là dân tộc hiếu học, luôn lấy việc học làm nền tảng phát triển. Việc Việt Nam dành được thứ bậc cao trong cuộc khảo sát của OECD là điều rất đáng mừng, nhưng thực chất có phải như vậy? Việt Nam tham gia PISA như thế nào Chương trình đánh giá học sinh quốc tế do OECD khởi xướng từ năm 2000. Đặc điểm của PISA là đo lường năng lực của học sinh về các lĩnh vực toán, khoa học và đọc hiểu theo mẫu khảo sát chính thức mà OECD lựa chọn. Để chuẩn bị tham gia sát hạch PISA, từ năm 2010, Bộ Giáo dục và đào tạo (GD&ĐT) đã có văn bản chỉ đạo cho các trường THPT, Trung tâm giáo dục thường xuyên và trường nghề trên cả nước tổ chức khảo sát thử nghiệm. Trong năm 2011, đã có 40 cơ sở giáo dục thuộc 9 tỉnh thành trong cả nước tiến hành khảo sát thử nghiệm theo yêu cầu của OECD. Bộ GD&ĐT đã thành lập Văn phòng PISA Việt Nam để thực hiện nhiệm vụ này. Trong đó có các hoạt động ôn tập và luyện các đề thi và các phiếu câu hỏi. Trong văn bản số 2065 /BGDĐT-KTKĐCLGD ký ngày 11/4/2012 đã nêu rõ ở khoản (b): “Kiểm tra việc cung cấp các tài liệu PISA đến các trường và yêu cầu các Hiệu trưởng, giáo viên, học sinh đọc, tổ chức thảo luận về cách đánh giá của PISA, các dạng đề thi và phiếu hỏi để học sinh làm quen với cách hỏi thi và cách đánh giá của PISA”. Theo báo Người Lao Động ngày 4/12, Hiệu trưởng một trường THPT có tham gia khảo sát PISA cho biết: “Chính vì học sinh chưa từng làm quen với PISA nên ngoài những lần tập huấn chính thức do Bộ quy định, trường còn tổ chức những buổi ôn luyện kiến thức cho học sinh. Thậm chí, trên website của nhiều sở GD&ĐT tham gia khảo sát PISA còn có hẳn ngân hàng câu hỏi, các dạng đề để học sinh ôn tập, luyện giải.” Có thể thấy, Việt Nam đã chuẩn bị rất kỹ cho kỳ sát hạch này, và vẫn áp dụng phương pháp truyền thống trong thi cử là “luyện gà nòi”. Người viết chưa có điều kiện để tìm hiểu công tác chuẩn bị và tổ chức sát hạch PISA của các quốc gia khác, nhưng có thể nói, việc tổ chức “ôn luyện” để sát hạch chắc chắn không xảy ra ở các quốc gia có nền giáo dục tiên tiến. Việc tổ chức cho học sinh làm quen với cách hỏi thi và cách đánh giá của PISA là điều cần thiết. Nhưng yêu cầu học sinh ôn luyện kiến thức với các ngân hàng câu hỏi và các dạng đề có sẵn thì cần nhìn nhận thực chất kết quả sát hạch PISA ở Việt Nam. Giáo dục Việt Nam đang ở đâu Xếp hạng các môn sát hạch của Việt Nam thứ tự từ trên xuống: Toán, Đọc hiểu và Khoa học Sự yếu kém và thụt lùi của nền giáo dục Việt Nam đã được đề cập thường xuyên trong các diễn đàn của Quốc hội và Chính phủ, luôn là vấn đề “nóng” của báo chí và dư luận xã hội. Điều này cũng là dễ hiểu và mang tính tích cực, vì khi người dân còn quan tâm đến giáo dục, thì đất nước còn nhiều cơ hội phát triển. Tuy nhiên, sự yếu kém này đã tồn tại trong một thời gian quá dài. Chính phủ và ngành giáo dục vẫn loay hoay đi tìm giải pháp cải cách. Rất nhiều chiến lược, chính sách lẫn các chương trình của nhiều đời Bộ trưởng được đưa ra, nhưng vẫn chưa thấy tín hiệu khả quan, không muốn nói là đang thụt lùi. Tình trạng học sinh tiểu học và phổ thông “ngồi nhầm lớp” do bệnh thành tích đã kéo dài nhiều năm, khiến cho các thành tích giảng dạy và học tập của ngành giáo dục trở nên bất thường. Từ năm 2007, Bộ GD&ĐT đã đưa ra 8 biện pháp chống “ngồi nhầm lớp”. Hơn 6 năm đã trôi qua, nhưng chưa thấy có một đánh giá khả thi về hiệu quả của các biện pháp này. Hậu quả của việc “ngồi nhầm lớp” dẫn đến các trường học và giáo viên tiếp tay cho học sinh tiêu cực trong các kỳ thi tốt nghiệp. Mục tiêu chính vẫn không ngoài việc đạt được “thành tích”. Những kết quả tốt nghiệp qua từng năm luôn tiệm cận với tỷ lệ 100% đã khiến cả xã hội không khỏi bức xúc về chất lượng dạy và học. Đến mức cả xã hội kêu gọi ngành giáo dục bỏ kỳ thi tốt nghiệp THPT, vì thấy kỳ thi này không còn ý nghĩa nữa. Chất lượng giáo viên ngày càng đáng báo động, khi đã hình thành một lớp “thợ dạy” thay cho “thầy dạy”. Sách giáo khoa còn nhiều bất cập và sai sót, năm nào cũng cải tiến, sửa đổi nhưng vẫn không thay đổi được nội dung và phương pháp học tập. Tình trạng chạy trường, chạy điểm, thậm chí mua bán điểm diễn ra từ cấp tiểu học đến đại học. Hàng chục nghìn cử nhân, kỹ sư ra trường thất nghiệp. Sản phẩm của quá trình đào tạo chưa đáp ứng được yêu cầu của xã hội. Tiến sỹ Gerard, người phụ trách một chương trình của đại học California tại Việt Nam đã nhận xét rằng học sinh và sinh viên Việt Nam luôn gặp 3 vấn đề lớn: “Một là nội dung không có tính thực tế của các môn học; hai là phương pháp dạy và học tập trung vào học gạo và mục đích chỉ là chuẩn bị cho các kỳ thi; ba là tệ tham nhũng trong giáo dục”. Từ nhận xét này, có thể hình dung được sản phẩm của quá trình giáo dục tại Việt Nam, và kèm theo đó là chất lượng thực sự của nền giáo dục. Khi đảm nhiệm vị trí Bộ trưởng Bộ GD&ĐT, ông Nguyễn Thiện Nhân đã phát động phong trào “3 không” trong giáo dục, bao gồm: “Nói không với tiêu cực trong thi cử, chống bệnh thành tích trong ngành giáo dục và không đọc - chép trong dạy học”. Đã qua 6 năm từ khi phát động phong trào, giáo dục Việt Nam chưa giảm được "không nào", thậm chí còn diễn biến theo chiều hướng xấu hơn. Những đóng góp tâm huyết của các nhà giáo dục lớn như GS Hoàng Tụy, GS Hồ Ngọc Đại,… chưa được lãnh đạo ngành giáo dục cầu thị xem xét. Vẫn thoáng đâu đó “nhóm lợi ích” trong việc cải cách sách giáo khoa lẫn việc ồ ạt mở các trường đại học. Có lẽ không thể ngồi nhìn nền giáo dục ngày càng yếu kém. Tại Hội nghị lần thứ 8, Ban Chấp hành Trung ương khóa XI đã ban hành Nghị quyết 29-NQ/TW với nội dung “Đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục và đào tạo”. Ông Phạm Vũ Luận - Bộ trưởng Bộ GD&ĐT đã đã ví von: “Đổi mới lần này xem như là một ‘trận đánh’ lớn, quyết tâm và dứt khoát đưa nền giáo dục ‘lột xác’”. Không biết nghị quyết này sẽ được triển khai và có hiệu quả như thế nào? Không biết "trận đánh lớn" của ông Luận sẽ "lột xác" ra sao? Nhưng hiện tại, với tiêu chí "chất lượng hệ thống giáo dục” theo xếp hạng của Diễn đàn Kinh tế Thế giới, Việt Nam còn thấp hơn 2 nước láng giềng là Lào và Campuchia. Chưa đánh giá thực chất nền giáo dục Người Việt Nam hiếu học nhưng chương trình giáo dục còn nhiều bất cập, chất lượng giáo viên còn hạn chế Phải thừa nhận rằng, học sinh và sinh viên Việt Nam rất cần cù, chịu khó và sáng tạo trong học tập. Kết quả học tập của học sinh và sinh viên Việt Nam ở các nước phát triển về giáo dục đã thể hiện điều đó. Nhưng phần lớn những em này đã được gia đình đầu tư bài bản trong quá trình học tập từ nhỏ, và được học tập tiếp ở môi trường giáo dục hiện đại. Còn đối với học sinh trong nước, còn rất nhiều khó khăn cả về điều kiện vật chất lẫn điều kiện học tập. Khi mà tình trạng giáo dục đang xuống cấp nghiêm trọng, hệ thống sách giáo khoa lẫn chương trình học còn nhiều bất cập, chất lượng giáo viên còn nhiều hạn chế thì kết quả đánh giá của PISA chưa phản ánh đúng thực tế chất lượng giáo dục trong nước. Những phát biểu sau sự kiện này của những nhà giáo dục có uy tín đã phản ánh điều đó. Trả lời phỏng vấn báo Vietnamnet, Giáo sư Hoàng Tụy đã nói: “Đây là kết quả khả quan, nhưng cần lưu ý là nó không nói lên chất lượng của cả nền giáo dục Việt Nam, mà chỉ tới bậc THCS”. Trên BBC Việt ngữ, nhà giáo Phạm Toàn nói: “Đó là một thành tích vô bổ. Đó là một thành tích không dẫn đến một cái gì có ích cả” và “việc học phải được đặt trong bối cảnh chung của sự phát triển xã hội”. Căn bệnh thành tích là một trong những nguyên nhân khiến nền giáo dục Việt Nam suy thoái. Hiện tượng học sinh ngồi nhầm lớp không còn còn là những trường hợp cá biệt. Các kết quả thi tốt nghiệp THCS và THPT luôn tiệm cận ở tỷ lệ 100% đã phản ánh điều đó. Thế nên việc Bộ GD&ĐT đầu tư nhiều thời gian, tiền bạc và công sức cho khảo sát PISA và tự hào với kết quả đạt được không làm cho những người tâm huyết với nền giáo dục nước nhà yên tâm. Mà còn cho thấy căn bệnh thành tích của ngành giáo dục chưa hề giảm. Trong một bài viết của Giáo sư Vũ Cao Đàm, khi đặt ra câu hỏi: “Các bạn đến học ở trường này thấy điều gì khác nổi bật so với các trường đã học ở trong nước?” với các sinh viên người Việt đang học tại Đức, ông đã nhận được câu trả lời đầy ấn tượng: “Thưa thầy, ở đây dạy chúng em làm người, còn ở nhà dạy chúng em làm những con rô bốt”. Mặc dù câu trả lời vẫn còn mang tính phiến diện, nhưng cũng cho chúng ta thấy được tình trạng học vẹt, nặng về lý thuyết giáo điều mà thiếu tính thực tiễn trong giáo dục Việt Nam. Nhìn chất lượng học sinh sau tốt nghiệp THPT, chất lượng sinh viên trong các trường đại học, cao đẳng có thể thấy kết quả đào tạo phổ thông của chúng ta chưa gắn kết được kiến thức đã học với thực tiễn. Vẫn quá nặng về lối mòn học vẹt lý thuyết, và mục tiêu học tập chỉ để phục vụ kỳ thi đại học. Vì thế, kết quả sát hạch PISA chưa thể đánh giá đúng thực tế chất lượng giáo dục Việt Nam. Người viết không chủ quan phê phán hay có suy nghĩ tiêu cực cho giáo dục Việt Nam, mà mong muốn nền giáo dục thực sự phát triển, là nền tảng để xây dựng đất nước giàu mạnh. Tuy nhiên, đánh giá tổng thể cho thấy, nền giáo dục của chúng ta còn quá yếu kém mà luôn nặng căn bệnh thành tích. Chính phủ và ngành giáo dục nên nhìn nhận thực tế và khách quan về chất lượng nền giáo dục. Từ đó có những chiến lược cải cách phù hợp, nhằm nâng cao chất lượng giáo dục tiệm cận với những nền giáo dục tiên tiến trên thế giới, hơn là đóng cửa “tự sướng” với những thành tích ảo. Bài viết phản ánh quan điểm riêng và lối hành văn của tác giả, một độc giả của BBC Tiếng Việt ở Hà Nội.
Câu chuyện của Antonios Chalkiopoulos là điển hình của nhiều người Hy Lạp. Sau khi học tại London, ông trở lại Athens năm 2002 và làm việc trong lĩnh vực công nghệ phần mềm.	Hy Lạp làm gì giải quyết việc mất chất xám	Hy Lạp đã loạng choạng trên bờ vực phá sản vào năm 2010 và chấp nhận một gói cứu trợ, của EC, IMF và ECB, gây tranh cãi. "Sau đó khủng hoảng đã xảy ra," ông nói. "Tôi quyết định trở lại Anh và tìm kiếm cơ hội mới." Do cuộc suýt khủng hoảng ở Hy Lạp vào năm 2010, cuộc sống là đặc biệt khó khăn đối với những người trẻ tuổi của đất nước. Mặc dù cuối cùng có một số dấu hiệu nhỏ của việc hồi phục (nền kinh tế tăng trưởng 1,6% vào năm 2017 và nước này trông đợi sẽ thoát khỏi chương trình cứu trợ vào tháng 8) nhưng tỷ lệ thất nghiệp ở độ tuổi dưới 25 vẫn khoảng 45%. Đối với những người may mắn tìm được việc thì những lựa chọn còn hạn chế. Mức lương trung bình khoảng 856 đô la Mỹ một tháng, và đây là một trong những nơi đắt đỏ và khó khăn nhất để khởi nghiệp kinh doanh ở Châu Âu. Không có gì ngạc nhiên khi có đến 180.000 sinh viên tốt nghiệp đã rời khỏi đất nước để tìm việc làm ở nơi khác trong tám năm qua. Và các cuộc khảo sát cho thấy có đến 76% thanh thiếu niên đang cân nhắc việc học tập hoặc làm việc ở nước ngoài. "Trước đây chúng tôi có cuộc di cư lớn khỏi Hy Lạp (trong những thập niên sau chiến tranh), nhưng việc này lại khác vì đây là một sự tiêu hao chất lượng thực sự," Aliki Mouriki, thuộc Trung tâm Nghiên cứu Xã hội Quốc gia Hy Lạp, cho biết. "Đó là sự ra đi của những người có trình độ học vấn cao nhất, và Anh và Đức đang được hưởng lợi mà không trả một đồng Euro cho việc giáo dục họ." Vốn con người mất đi, hoặc 'mất chất xám' (tức những người lao động tay nghề cao bỏ nhà đi tìm cơ hội ở nước ngoài) có thể đè nặng lên các nền kinh tế của các nước nghèo trên khắp thế giới. Các chính phủ và các nhà khoa học làm việc vất vả để chống lại những xu thế này, bằng cách thành lập các chương trình nghiên cứu hoặc đào tạo từ xa để tạo ra điều có thể lôi cuốn những sinh viên tốt nghiệp giỏi trở lại. Nhưng Chalkiopoulos lại là một phần của một dự án rất khác được thúc đẩy bởi kinh tế thị trường. Mạo hiểm Công ty phần mềm Landoop của ông, được thành lập tại London, năm ngoái nhận được khoản đầu tư 1 triệu đô la từ Marathon Venture Capital, một quỹ đầu tư mạo hiểm chuyên biệt nhắm vào các doanh nhân Hy Lạp. Nhưng có một vướng mắc, ông phải chi khoảng một nửa số tiền đó ở nước ông và xây dựng một phần đội ngũ và công ty ông ở đó. Một công ty đầu tư mạo hiểm (gọi tắt là VC) được tạo ra bởi một nhóm các nhà đầu tư giàu có, các ngân hàng hoặc các cơ quan tài chính, tất cả hợp tác với nhau để cung cấp một khoản đầu tư giai đoạn đầu, hoặc rót tiền mặt, để một hoặc một số doanh nghiệp mới phất lên được. Các VC sau đó thường mong đợi có được vốn chủ sở hữu đáp lại. Panos Papadopoulos quản lý công ty đầu tư mạo hiểm Marathon. Ông muốn sử dụng những kỹ năng mà người di cư có được ở nước ngoài để giúp xây dựng những cơ hội giống như vậy tại Hy Lạp. "Hầu hết các doanh nhân địa phương chỉ phục vụ thị trường Hy Lạp," ông nói. "Chúng tôi đang đi tìm những người sáng lập mà họ muốn giải quyết các vấn đề toàn cầu và có một nếp suy nghĩ toàn cầu. Chúng tôi đang xây dựng các công ty đa quốc gia mini,", mặc dù ông nói thêm rằng quỹ này vẫn sẽ làm việc với các doanh nhân có trụ sở hoàn toàn trên đất Hy Lạp "nếu công ty đó là đúng chủng loại". Quỹ Marathon đang nhận tiền từ chính phủ Hy Lạp, Quỹ Đầu Tư Châu Âu (EIF) và Ngân Hàng Đầu Tư Châu Âu (EIB). Quỹ cung cấp 50-90% vốn, và thường chiếm 15-20% tiền đóng góp trong các công ty. EIF, EIB và Chính phủ Hy Lạp đã có tổng cộng 320 triệu đô la đầu tư vào chín công ty đầu tư mạo hiểm (VC) khác nhau. Papadopoulos nói rằng trong khi Quỹ Marathon sở hữu vốn cổ phần, thì các nhà đầu tư, kể cả chính phủ Hy Lạp, có quyền được hưởng cổ phiếu của số tiền thu được "nếu ai đó muốn mua tiền dấn vốn trong công ty mà chúng tôi đã đầu tư." Không đâu bằng ở nước mình Các biện pháp khắc nghiệt ở Hy Lạp đưa đến việc cắt giảm nguồn tài chính cho giáo dục đại học gây ra một loạt các cuộc biểu tình. Làm thế nào mà thuyết phục được ai đó mở rộng công ty trong một quốc gia mà triển vọng kinh tế và môi trường kinh doanh vẫn còn ảm đạm? Theo Astyanax Kanakakis, Giám đốc Điều hành kiêm đồng sáng lập công ty kỹ thuật Norbloc có trụ sở ở Stockholm, thì một trong những công ty đầu tiên mà Quỹ Marathon đầu tư, đó là một quyết định mang tính tình cảm gắn liền với cảm giác quê nhà. "Tôi đã sống ở nhiều quốc gia khác nhau và Athens vẫn là nơi có cảm giác giống như ở nhà nhất," ông nói. "Hầu hết những người bạn của tôi, mà họ đã quay trở lại, họ làm như vậy là vì nhớ quê nhà hơn là vì có một cơ hội kinh doanh lớn." Papadopoulos đồng ý. "Người ta không theo lý trí …. đó là vấn đề tình cảm, là vấn đề lòng tin. Là dễ dàng hơn để xây dựng lòng tin nếu chúng ta có cùng một ngôn ngữ và trải nghiệm." Ông cũng tin rằng những người sáng lập, mà ông làm việc với, mong muốn giúp tạo ra những cơ hội tốt hơn cho người Hy Lạp khác. Khi Kanakakis được đầu tư, ông đã tìm cách xây dựng một trung tâm ở nước ngoài, là nơi có vị trí phù hợp cho khách hàng ở cả Châu Âu và Trung Đông tới, vì vậy cơ hội này là rất "có ý nghĩa". Công ty của ông hiện có 7 nhân viên ở Hy Lạp, một số người đã từng làm việc ở nước ngoài và muốn trở về quê nhà, và ông hy vọng sẽ có 25 người vào cuối năm. Tuy nhiên, ông mô tả quá trình thành lập chi nhánh tại Hy Lạp là "cực kỳ đau buồn. Nếu tôi là một doanh nhân mới, tôi không biết là tôi có đương đầu với tất cả các rắc rối này không." Có nên bám trụ công việc mình ghét? Nếu bạn không bao giờ gặp đồng nghiệp nữa? Cho nhân viên uống bia để 'thu hút nhân tài' Mô hình VC tương tự và dày dạn kinh nghiệm hơn có thể đã được thiết lập ở Israel. Sau khi chịu đựng thời gian kinh tế khó khăn của những năm 1970 và đầu những năm 1980, Israel đã phát triển thành một trung tâm công nghệ và đổi mới. Một số của sự tăng trưởng này được thúc đẩy bởi Quỹ Yozma của chính phủ, mà nó đầu tư vào các công ty Israel, và có liên quan đến Israel, và đã giúp khởi động hệ sinh thái vốn mạo hiểm của nước này. Ngành công nghiệp, đã phát triển xung quanh hệ vốn mạo hiểm, rất chú tâm vào cách chơi 'chảy chất xám' có lợi cho Israel. Có khoảng 60.000 đến 100.000 người Do Thái sống ở Thung lũng Silicon và hơn 100 công ty mới thành lập của Israel trong khu vực này, và một loạt các tổ chức đã được thành lập để thu hút tài năng kỹ thuật của Israel sang Mỹ và kết hợp các công ty với các nhà đầu tư Mỹ. "Chúng tôi không có thị trường địa phương làm trung gian tiêu thụ," Yaron Samid, người sáng lập TechAviv, một mạng lưới quốc tế các nhà sáng lập người Israel, giải thích. "Vì vậy, khi một công ty công nghệ của Israel tiến tới một giai đoạn nhất định, nó sẽ tím cách xây dựng một văn phòng tiền phương ở thị trường mà nó phục vụ (thường là Mỹ) nhưng sẽ để các đội kỹ thuật của họ ở Israel. Các văn phòng này sau đó trực tiếp học những kỹ thuật mới nhất và tuyệt vời nhất từ Thung Lũng Silicon." Năm dạng sếp khó chiều Đừng 'sống thật' ở chốn công sở? Bạn làm việc vì tiền hay vì niềm vui? "Thường thì những người sáng lập sẽ chuyển sang Mỹ, Châu Á hoặc Châu Âu, nhưng một khi họ đã bán công ty họ, thì họ sẽ trở lại Israel và bắt đầu công ty tiếp theo của họ ở đó. Người ta rất yêu nước và thích lối sống mà chúng ta có ở đây." Một số học giả cho rằng các quốc gia có thể tự nhiên có được lợi nhuận từ việc mất vốn con người khi mà người lao động trở lại với những kỹ năng mới. Ví dụ, giáo sư khoa học chính trị Devesh Kapur của Đại học Pennsylvania đã lập luận rằng người Ấn Độ ở Thung lũng Silicon đã tạo cấu trúc cho ngành công nghiệp đầu tư mạo hiểm của Ấn Độ, cũng như giúp các công ty phần mềm Ấn Độ đột nhập vào thị trường Mỹ. "Nếu người ta quay trở lại, nó sẽ cân bằng với sự tiêu hao, vì họ sẽ mang theo không chỉ những kỹ năng chuyên nghiệp, mà cả các kỹ năng xã hội và cá nhân," Mouriki đồng ý. Mô hình VC (đầu tư mạo hiểm) có thể đẩy nhanh mẫu hình mà nó có thể xảy ra một cách hữu cơ. Tuy nhiên, Kapur hoài nghi về mức độ mà VC có thể giúp nền kinh tế của các nước đang phát triển. "Mức này vẫn còn rất thấp đối với hầu hết các quốc gia, bạn cần phải có một ngành công nghệ phát triển và vốn con người, phải có sẵn nền tảng màu mỡ cho mọi ngành công nghiệp đầu tư mạo hiểm," ông nói. Mô hình này cũng không phù hợp với mọi doanh nhân, Kanakakis nói: "Bằng cách quy định rằng công ty phải chi một khoản tiền nhất định ở Hy Lạp, thì bạn buộc công ty phải đưa ra một quyết định có tính kinh doanh. Và đây không phải là thời điểm thích hợp với họ để đưa ra quyết định đó." Quỹ Marathon đã đầu tư vào 5 công ty, với 2 công ty nữa trong kế hoạch, và đã tạo ra 20 việc làm công nghệ ở Hy Lạp. Quỹ dự kiến tài trợ cho tổng cộng 20 công ty trong bốn năm tới. "Nếu chúng ta thành công, chúng ta sẽ có hai hoặc ba công ty sử dụng khoảng 1000 người mỗi công ty," Papadopoulos nói. Kanakakis nói thêm: "Tôi lạc quan một cách thận trọng. Tôi hy vọng những dự án như thế này sẽ làm thay đổi nếp suy nghĩ, và sau đó sẽ lan rộng." Bài tiếng Anh trên BBC Capital
Một nữ luật sư ở Hà Nội bình luận với BBC rằng vụ cáo buộc Luật sư Trần Vũ Hải cho thấy các luật sư bảo vệ dân oan "thường được chăm sóc kỹ" và khiến họ quan ngại việc dấn thân.	Vụ LS Trần Vũ Hải khiến giới luật sư quan ngại 'bị chăm sóc kỹ'	Luật sư Trần Vũ Hải thường xuyên lên tiếng phản biện trên trang cá nhân Hai ngày sau vụ Luật sư Trần Vũ Hải bị khởi tố tội "trốn thuế", một số đồng nghiệp của ông bày tỏ sự ủng hộ ông trên mạng xã hội, đồng thời dấy lên quan ngại về những cáo buộc mà họ có thể gặp phải. Luật sư Trần Vũ Hải bị khởi tố tội trốn thuế Vụ Đồng Tâm: 'Người thông minh sẽ có cách giải quyết' Hủy thỏa thuận MobiFone – AVG: Bình luận trên Facebook Luật sư Phạm Công Út bị kỷ luật, xóa tên 'Động cơ chính trị' Hôm 4/7, Luật sư Chu Thị Vân, thành viên Đoàn luật sư thành phố Hà Nội, nói với BBC: "Theo như tôi hiểu, những luật sư bảo vệ dân oan, lên tiếng phản biện thường đối mặt với nguy cơ bị chính quyền cho là đối tượng nguy hiểm, phản động." "Các luật sư này thường được "chăm sóc", theo dõi rất kỹ. Đó là một điều đáng buồn bởi theo tôi nghĩ một xã hội muốn phát triển thì cần có phản biện xã hội." "Tôi nghĩ, mọi hoạt động của luật sư cũng không có mục đích gì khác ngoài mục đích mong muốn mọi công dân tuân thủ pháp luật Việt Nam." "Theo tôi được biết, ông Trần Vũ Hải và vợ bị cáo buộc là có hành vi giúp cho người khác trốn thuế. Sự việc cụ thể là do ông Hải và vợ có nhận chuyển nhượng nhà đất của người khác, nhưng hai bên thỏa thuận về giá thấp hơn giá thị trường để nộp thuế ít đi so với thực tế." "Tôi thấy những vi phạm như vậy chưa đến mức phải truy cứu trách nhiệm hình sự. Và nếu chưa đến mức truy cứu trách nhiệm hình sự thì ông Hải không bị tước thẻ hành nghề." "Pháp luật chỉ cấm người đã bị kết án về một tội nào đó được quy định trong Bộ luật Hình sự thì không được hành nghề luật sư." "Hiện nay, do Cơ quan điều tra đang điều tra và chưa có kết luận gì, hơn nữa bằng kinh nghiệm nghề nghiệp và sự giúp đỡ của các luật sư đồng nghiệp cũng như dư luận xã hội, tôi tin chắc khó có thể kết tội ông Hải. Tôi tin chắc ông Hải không thể bị tước thẻ hành nghề luật sư." "Tuy nhiên, trong vụ này, tôi tin là cáo buộc nhắm vào ông Hải có động cơ chính trị." "Bởi ông Hải tham gia nhiều vụ án, bào chữa và bảo vệ cho nhiều người trong đó có những người bị xét xử về những tội mang màu sắc chính trị. Hoặc có những người dân bị thu hồi đất trái pháp luật với số đông. Hoặc cũng có thể đây là một đòn dằn mặt giới luật sư." "Theo tôi, điều mà giới luật sư có thể làm được lúc này là cần đoàn kết và ủng hộ, lên tiếng bảo vệ Luật sư Trần Vũ Hải." Luật sư Trần Vũ Hải (phải) cùng đồng nghiệp trong một lần tham gia phiên tòa 'Tòa không được cấm luật sư sao chụp hồ sơ vụ án' LS Võ An Đôn kiện bộ trưởng tư pháp là 'rất khó' Luật sư Võ An Đôn: Từ luật sư đến nông dân Luật sư VN 'vô vọng trong các vụ an ninh'? 'Luật sư dấn thân' Cũng trong hôm 4/7, Luật sư Phạm Công Út nói với BBC: "Có thể chia hoạt động của luật sư vào ba lĩnh vực chuyên môn chính, là luật sư chuyên tư vấn pháp lý, luật sư làm dịch vụ pháp lý và luật sư tranh tụng pháp lý." "Với luật sư tranh tụng, có thể chia làm ba loại chính, loại cần lợi không cần danh, họ chỉ âm thầm... chạy án để làm giàu cho họ, loại cần danh không cần lợi, họ chỉ tìm các số phận thân chủ gắn liền với những sự kiện truyền thông trong lĩnh vực tư pháp bằng việc lê la, tiếp cận các phóng viên đưa tin sự kiện nóng để xin số điện thoại hoặc địa chỉ của nhân vật chính trong các bài báo ấy." "Và loại luật sư thứ ba của giới chuyên tranh tụng là loại luật sư bỏ quên cái danh, cái lợi của mình và gia đình để lao vào những số phận nghiệt ngã để cứu giúp người yếu thế bị hàm oan trong xã hội." "Loại luật sư sẵn sàng dấn thân là nhóm có nhiều nguy cơ bị trả thù nhất, vì để bảo vệ người lương thiện, họ phải chống chọi lại bộ máy chính trị bao gồm cả công an, Viện Kiểm sát và tòa án ở một địa phương nào đó." "Chính vì vậy mà họ luôn bị soi mói, bới móc, xử lý bằng nhiều thủ đoạn đánh vào uy tín, kinh tế, luôn cả hình sự hóa với những cáo buộc mà với các luật sư này thì có vẻ như có lý, nhưng với thực trạng xã hội thì những cáo buộc ấy là vô lý." "Nhất là những luật sư mạnh dạn lên tiếng phản biện lại các dự án, các quyết sách của Chính phủ như trường hợp của Luật sư Trần Vũ Hải thì càng phải chịu nhiều áp lực đe dọa hơn." "Nếu tới đây, ông Hải bị tuyên là có tội hình sự với lỗi cố ý thì sau khi bản án có hiệu lực pháp luật, ông Hải sẽ không còn tư cách luật sư nữa." Ông Phạm Công Út nêu suy đoán: "Chính vì những dự án phục vụ công lý và lượng khách hàng là các yếu nhân có yếu tố chính trị của Luật sư Hải là rất lớn, có thể có nhiều bí mật hậu trường của giới trung ương tập quyền được Luật sư Hải thủ đắc trong tay nên cuộc chạy đua vào các vị trí nóng sắp tới không muốn những tài liệu, hồ sơ vụ án mà ông có được có thể sẽ tạo thế bất lợi cho một bên đối thủ chính trị nào đó." "Chỉ một cáo buộc mà vừa bịt miệng được một luật sư biết nhiều, hiểu nhiều và nói nhiều, vừa thu hồi hoặc thủ đắc những tài liệu quý giá. Sự kiện này có thể thấy một hành động, hai kết quả." "Thiệt thòi và nguy cơ' Hôm 4/7, trả lời BBC từ Hà Nội, Luật sư Ngô Anh Tuấn nói: "Nếu phải kể các thiệt thòi cho những luật sư bảo vệ dân oan thì nhiều lắm: Bị bạn bè, đồng nghiệp xa lánh hoặc ngại tiếp xúc; người thân của chính họ cũng bị ảnh hưởng lây theo hướng tiêu cực." "Còn nguy cơ cao nhất thì mọi người có thể nhìn thấy rõ là họ có thể bị khởi tố trách nhiệm hình sự liên quan tới các tội danh như "Lợi dụng quyền tự do dân chủ" hay "Tuyên truyền chống phá Nhà nước" "Cùng với việc bị khởi tố thì họ sẽ bị xóa tên khỏi đoàn luật sư, tước thẻ hành nghề, gần như là vĩnh viễn không được quay lại nghề luật sư." "Về trường hợp của Luật sư Trần Vũ Hải, tới đây sẽ tạm đình chỉ tư cách luật sư và nếu bị đưa ra xét xử và có bản án có hiệu lực của pháp luật kết luận có tội thì ông sẽ bị xóa tên khỏi đoàn luật sư." "Sự nghiệp luật sư tranh tụng hình sự của ông ấy có thể xem là chấm dứt khi mà tuổi tác của ông đã cao, tinh thần chiến đấu giảm xuống để giành thời gian cho gia đình nhiều hơn..." "Nhìn chung, trong những vụ như thế này, tôi không đánh giá động cơ cáo buộc của chính quyền mà chỉ đánh giá giá trị pháp lý của các cáo buộc ấy như thế nào mà thôi."
Các nghị sĩ Anh sẽ có thêm một cơ hội để bỏ phiếu về Brexit trong tháng này - ngay cả khi Thủ tướng Theresa May chưa thể đàm phán một thỏa thuận vào thời điểm đó.	Brexit: Quốc hội Anh sẽ 'bỏ phiếu thêm' về các sửa đổi	Thủ tướng Anh Theresa May đang đứng trước những áp lực lớn khi chỉ còn 50 ngày nữa là tới kỳ hạn Brexit chính thức diễn ra theo luật định dù có thỏa thuận hay không. Một bộ trưởng thuộc nội các, ông James Brokenshire, thừa nhận đây có thể không phải là cuộc bỏ phiếu quyết định cuối cùng đối với bản thỏa thuận Brexit của Thủ tướng mà đảng Lao động và một số nghị sỹ thuộc đảng Bảo thủ đang đòi hỏi. Thủ tướng cần phải có một thỏa thuận được Nghị viện phê duyệt trước ngày 29/3/2019 để tránh Brexit không có thỏa thuận. Anh quốc 'bỏ lỡ' sinh viên nước ngoài Thủ tướng Anh dám để Brexit 'rơi tự do' Brexit: EU liệu có giúp đỡ sau thất bại của bà May? 100 ngày đến hạn Brexit: Anh ly hôn EU Trong lúc đó, Đảng Lao động đã cáo buộc Thủ tướng đang 'câu giờ' khi sắp hết thời gian. Thay vì cuộc bỏ phiếu "có ý nghĩa" ‎về thỏa thuận của Thủ tướng với EU, các nghị sĩ có thể được trao một loạt vòng bỏ phiếu không ràng buộc khác về các lựa chọn thay thế Brexit diễn ra vào ngày 27/2, với phiếu bầu cuối cùng về việc có chấp thuận hay từ chối thỏa thuận mà bị trì hoãn cho đến tháng sau. Vào thứ Tư, bà May sẽ yêu cầu các nghị sĩ cho thêm thời gian để có được những thay đổi ràng buộc về mặt pháp lý đối với nội dung đảm bảo cuối cùng trên đường biên giới giữa Bắc Ireland và Cộng hòa Ireland, hay còn gọi là 'backstop' vốn gây tranh cãi, mà bà tin rằng sẽ đủ để đảm bảo đa số trong Nghị viện cho thỏa thuận của mình. Nhưng ngày hôm sau, đảng Lao động sẽ cố gắng buộc chính phủ tổ chức vòng phiếu cuối cùng "có ý nghĩa" đối với thỏa thuận Brexit của bà May vào ngày 26/2. 'Giả vờ có tiến bộ' Đảng đối lập Lao động cáo buộc chính phủ Anh 'đang câu giờ' và muốn đưa ra một thỏa thuận mới do đảng này soạn thảo. Cho đến nay, Bộ trưởng Brokenshire từ chối trả lời một cuộc phỏng vấn với chương trình truyền hình Andrew Marr Show của BBC, nói rằng có thể có nhiều vòng phiếu hơn về sửa đổi đối với thỏa thuận được đề xuất thay thế. "Nếu cuộc bỏ phiếu có ý nghĩa đã không xảy ra, vì vậy nói cách khác, mọi thứ chưa kết thúc, thì Quốc hội sẽ có cơ hội đó sớm hơn vào ngày 27/2", ông Brokenshire nói. "Tôi nghĩ rằng điều đó mang lại cảm giác về thời gian biểu, tính rõ ràng và mục đích cho những gì chúng ta đang làm với EU - đẩy tới công việc đó và quyết tâm của chúng ta để có được một thỏa thuận - nhưng đồng thời cũng biết rằng vai trò đó của Quốc Hội là rất vững chắc." Ông cũng loại trừ việc loại bỏ sự ủng hộ đối với đảm bảo cuối cùng (backstop) trên đường biên giới Ireland ra khỏi thỏa thuận của chính phủ với EU, như một số nghị sĩ bảo thủ đang yêu cầu. Ông nói rằng các bộ trưởng đang thăm dò một giới hạn thời gian đối với nội dung trên, hoặc một cơ chế pháp lý cho phép Vương quốc Anh thoát khỏi 'backstop' mà không có thỏa thuận của EU, nhưng ông khẳng định một số "chính sách bảo hiểm" là cần thiết để giữ cho biên giới Ireland tự do - thông thoáng. Nhưng Bộ trưởng phụ trách Brexit của "chính phủ đối lập" của đảng Lao Động, Keir Starmer, nói rằng ông tin rằng thủ tướng đang "giả vờ tiến bộ" về vấn đề 'backstop' Ireland. Ông nói rằng những gì bà May thực sự dự định làm là trở lại Nghị viện sau Hội nghị thượng đỉnh châu Âu ngày 21 tháng Ba vào tuần ngay trước Brexit và đề nghị các nghị sĩ Quốc hội đứng trước một thế "lựa chọn nhị phân" - tức là chấp nhận có thỏa thuận của bà hoặc không. "Chúng tôi không thể cho phép điều đó xảy ra", ông Keir nói với tờ Sunday Times. "Cần phải có một ngày khi Quốc hội nói đủ rồi, như thế đã quá đủ." 'Hoàn toàn vô trách nhiệm' Lập lại đường biên giới cứng giữa Bắc Ireland và Cộng hòa Ireland được cho là một kịch bản nhạy cảm Lãnh đạo đảng Dân chủ Tự do Vince Cable nói rằng việc trì hoãn bỏ phiếu chung kết cho thỏa thuận Brexit là điều "tệ hơn cả vô trách nhiệm" và ông "sẽ không ngạc nhiên nếu [bà Theresa May] phải đối mặt với một cuộc nổi loạn lớn của các nghị sĩ đảng Bảo thủ". Nghị sĩ đảng Bảo thủ Sarah Wollaston, người cũng giống như ông Vince đã vận động cho một cuộc trưng cầu dân ý khác của EU, kêu gọi các bộ trưởng "nghiêm túc" về việc ngăn chặn việc không có thỏa thuận Brexit từ chức và bỏ phiếu chống lại chính phủ. Nghị sĩ đảng Bảo thủ Heidi Allen cũng kêu gọi các bộ trưởng từ chức, nói rằng "Chính phủ hoàn toàn vô trách nhiệm khi tiếp tục trì hoãn cuộc bỏ phiếu Brexit cuối cùng". Đảng Lao động đang đề xuất kế hoạch Brexit của riêng mình, trong đó liên quan đến việc Anh ở lại trong một liên minh hải quan với EU, mà họ nói có thể nhận được sự ủng hộ của đa số nghị sĩ. Chính phủ đã không loại trừ việc ủng hộ điều này - và đã hứa sẽ trả lời chính thức cho nó và đàm phán thêm với đảng Lao động - nhưng họ nói rằng điều đó sẽ ngăn Anh thực hiện các thỏa thuận thương mại của riêng mình sau Brexit. Nghị sĩ đảng Bảo thủ Heidi Allen cáo buộc chính phủ Anh 'vô trách nhiệm' khi trì hoãn cuộc bỏ phiếu cuối cùng Còn ít hơn 50 ngày cho đến thời hạn Brexit. Luật đã có sẵn và điều này có nghĩa là Vương quốc Anh sẽ rời EU vào ngày 29/3/2019. Thỏa thuận Brexit của bà May - mà bà đã dành nhiều tháng để đàm phán và đã đồng ý với EU - bao gồm các điều khoản về ly hôn của Vương quốc Anh và khuôn khổ của các mối quan hệ trong tương lai. Nhưng nó đã bị Quốc hội Anh từ chối và nếu nó không được phê chuẩn vào thời điểm đáo hạn Brexit, vị trí mặc định sẽ là một nước Anh ra khỏi EU hay Brexit mà không có thỏa thuận. Tháng trước, Nghị viện đã bỏ phiếu ủng hộ một sửa đổi hỗ trợ hầu hết các thỏa thuận của Thủ tướng nhưng kêu gọi thay thế 'bảo đảm cuối cùng' (backstop) - lựa chọn cuối cùng để ngăn chặn lập đường biên giới cứng ở Ireland - bằng "các thỏa thuận thay thế". Thủ tướng hiện đang đàm phán với Brussels để tìm kiếm những thay đổi đối với nội dung này.
Samuel Baron đã giảm diện tích nơi ở của mình khi mới có 26 tuổi.	Vì sao căn hộ nhỏ ở đô thị đang là mốt?	(Ảnh Roger Bamber/Alamy) Sinh viên ngành học về đô thị của trường Đại Học Simon Fraser ở Vancouver- Canada đã hoán đổi căn hộ 55,7 m2 ở Edmonton lấy một căn nhỏ xíu 23 m2 ở trung tâm thành phố. Anh quyết tâm sống gần trung tâm thành phố Vancouver hơn, nơi thị trường nhà đất đắt đỏ nhất Canada, và cắt giảm chi phí đi lại. Anh đạt được cả hai thứ đó nhưng lại mất diện tích. Hiện anh trả tiền thuê là 1.000 đôla Canada (800 USD) một tháng nơi mà tiền thuê một nơi ở rộng trung bình cho người độc thân lên tới 1.500 đôla Canada (1.200 USD) một tháng. Baron không lo về diện tích. “Tôi ít khi ở nhà trong khoảng thời gian giữa công việc và lúc ở trường.” Baron nói trong cuộc phỏng vấn qua email. “Phòng ở của tôi chỉ là nơi chứa đồ tư trang và ngủ bởi vì tôi sống ở nơi mà xung quanh có rất nhiều quán café, nhà hàng và quán rượu. Trong khi việc di chuyển đến ở nhà nhỏ được được người ta thống kê khá kỹ thì ý tưởng về nơi ở diện tích nhỏ hơn đang thịnh hành; tức là người ta ưa ở căn hộ chung cư nhỏ. Do thiếu nhà ở và do khủng hoảng về sức mua ở các thành phố trên khắp thế giới nên những căn hộ chật hẹp này (còn được gọi là “"căn hẹp”, căn mini, căn na-nô, căn dưới mái) đang được các nhà kinh doanh quy hoạch và quảng cáo như là nhà loại sang cũng như mở ra một thị trường nhà đầy cạnh tranh cho người chưa có nhà ở. (Ảnh: Steve Sauer) Họ mời chào các căn diện tích dưới 46,5 m2 và chúng được ưa chuộng với những người có mức lương trung bình, những chuyên gia trẻ muốn sống gần gũi với tiện nghi đô thị, tiện cho cơ hội tìm việc và với đời sống thành thị nơi như New York, London, Paris and Vancouver. Việc giá bất động sản lên cao đã khiến rất nhiều người không sao mua nổi nhà trên thị trường. Giá trung bình một ngôi nhà mới ở Toronto là 733.578 đôla Canada (588.164 USD), ở Londonlà 534.000 bảng (794.549 USD ), ở Quận Manhattan, Thành phố New York là 710.000USD, ở Sydney là 811.837 đôla Úc (617.000 USD) và giá trung bình ở Singaporelà gần 1 triệu USD. Căn hộ mini tạo ra một phương án hợp túi tiền. Cũng như nhiều người khác, Baron sẵn sàng đổi diện tích căn hộ lấy sự vui nhộn của cuộc sống thành phố và anh nói “Môi trường xung quanh tôi kể như là phòng khách của chính căn hộ của mình, nó xóa nhòa ranh giới giữa diện tích công cộng và diện tích riêng tư”. Lớp trẻ ở nhiều nơi muốn sống ở thành phố vì nơi đó sôi nổi nhộn nhịp và để có được nó thì việc lựa chọn nơi ở bé nhỏ cũng là một cách để sống. Một số khác muốn chuyển ra khỏi vùng ngoại ô, giảm tiền nợ hoặc đơn giản hóa cuộc sống với ít đồ đạc hơn. Một báo cáo của Hãng Neilsen chuyên nghiên cứu về người tiêu dùng ở Mỹ cho hay 40% người Mỹ từ 18 đến 36 tuổi thích sống ở vùng đô thị hơn vùng ngoại ô. Ở Anh Quốc, một nghiên cứu của hãng Knight Frank cho thấy rằng 54% người từ 18 đến 24 tuổi sẵn sàng hài lòng nếu sống tại một căn hộ dùng studio để có thể có đủ tiền để làm việc và sống tại trung tâm thành phố. Và ở Úc nghiên cứu của hãng Slater & Gordon’s Conveyancing Works cho thấy những người từ 18 đến 24 tuổi, khi tìm mua bất động sản, đặt ưu tiên hàng đầu là những nơi gần khu kinh doanh ở trung tâm thành phố. (Ảnh: My Micro NY, Monadnock Development) Xu thế sống chật hẹp đang gia tăng. Thành phố New York, nơi người ta không lạ gì với đời sống chen chúc và mật độ cao, sẽ khởi động cho một dự án mới mang tên My Micro NY (New York nhỏ bé của tôi) vào cuối năm 2015. Tòa nhà 11 tầng sẽ có các căn được gọi là nano, diện tích từ 24 m2 tới 33,5 m2 với giá thuê từ 2.000 USD đến 3.000 USD một tháng. Nhưng những căn mini cao cấp này sẽ khác với các “hộp giầy” theo khuôn mẫu cũ của New York, ông Tobias Oriwol nói. Ông là Giám Đốc dự án nhà của công ty Monadnock Development. “Chúng tôi đã xây dựng để tối ưu hóa từng centimet bên trong căn nhà sao để không bị phí phạm diện tích. Những dự án tương tự cũng đang được triển khai ở Anh và Canada. Ông David Wex (thành viên cao cấp của Urban Capital, công ty xây dựng các chung cư mini đầu tiên ở Toronto được gọi là Smart House (nhà thông minh)) nói rằng những sinh viên, những người muốn giảm diện tích ở và những người ngán ngẩm phải đi làm xa rất quan tâm đến các căn hộ này. “Dân ở Toronto hiểu rõ việc ở ngay gần nhà các của hiệu lớn, các quán café giải khát tiện lợi ra sao,” ông nói qua email. “Đối với những người thích sống ở trung tâm thì những căn hộ kiểu này, kiểu thiết kế và giá cả của nó là một lựa chọn rất hay.” Công ty Urban Capital đã bán 220 trong số 250 căn hiên còn đang xây dựng. Các căn này có diện tích từ 26,7 m2 đến 72 m2 và có giá khoảng từ 250.000 đến 555.000 đôla Canada. Tại London, hãng xây dựng nhà Pocket Living đang bán các căn 38 m2 với giá từ 190.000 bảng (282.000 USD) đến 260.000 bảng (386.000 USD) ở các nơi phía từ Zone 1-3 như ở Hackney, North Camden, Lambeth và ra ngoài một chút như ở Lewisham. Lucian Smithers, Giám Đốc Thương mại và Tiếp thị của Pocket Living, khi nói về các căn hộ này, thích dùng từ “gọn gàng” hơn là từ “mini”. “Phí dịch vụ được tính khoảng 100 bảng (150 USD) một tháng và phần lớn chi phí này là phí bảo hiểm nhà,” Smithers nói qua email. “London là một trong những thành phố quốc tế lớn nhất do vậy nó luôn thu hút nhiều người hơn là nó có thể có khả năng cầu đủ đáp ứng cung,” ông nói. (Ảnh: Pocket Living Ltd) Công ty Pocket Living dự kiến hoàn tất 50 căn trong năm 2015, gần 250 căn năm 2016 và khoảng 400 căn vào năm tiếp theo. Công ty Realstar Living cũng đặt nhiều kỳ vọng vào mô hình bất động sản mới này. Realstar Living là công ty con của Tập Đoàn Canadian landlord Realstar. Nhu cầu về nhà ở hợp túi tiền, hợp với mục đích và gần nơi làm việc là vô cùng nhiều ở các thành phố, nơi thiếu diện tích đất, Ryan Prince cho biết qua email, ông là Phó Chủ Tịch của Tập Đoàn Realstar ở London, Anh Quốc. Việc xây dựng của Realstar tại Stockwell Park- London đang chào bán các căn hộ mini gần nhà ga xe lửa với giá dưới 1.000 bảng (1.500 USD) một tháng, ông nói. Những tòa nhà của Realstar thường có từ 100 đến 300 căn, có những diện tích sử dụng chung như sảnh sinh hoạt, phòng tập thể dục và nhà kho. Và xu thế này không phải chỉ đúng với tầng lớp trẻ. Ông Prince nói là nhiều người đã có tuổi sống không gần con cái ở ngoại ô đang bán nhà đi để mua một chỗ để ở trong thành phố. Bài gốc tiếng Anh đã được đăng trên BBC Capital
Ý kiến lý giải tại sao báo chí Việt Nam thiếu những bài về chênh lệch địa tô, chúa đất mới, người dân mất đất vì dự án, những dự án tàn phá môi trường, tai nạn lao động… thậm chí chất lượng hàng hóa của một loại ô tô hiện nay cũng là điều cấm kỵ số một, còn hơn cả chúa trời, không thể nhắc đến, dù một chữ hay hình ảnh trong bài báo.	Báo chí VN và nguồn thu 'hợp đồng truyền thông'	Asanzo kiện báo Tuổi Trẻ vì 'làm những gì pháp luật không cấm' Từ Asanzo đến nền kinh tế 'lệ thuộc hàng TQ' Người VN nhầm thái độ tiêu dùng và yêu nước? Để thực sự có thương hiệu 'Made in Vietnam' 'Nồi cơm của anh em' Trước đó , mạng xã hội đã đưa ra nhiều tài liệu nói rằng nhóm của một phóng viên đang gây tranh luận về vụ Asanzo lợi dụng tên tuổi của tờ báo mà ông đang công tác để lôi kéo cá nhân, doanh nghiệp phải làm truyền thông với công ty “sân sau” của nhóm này. Báo Tuổi Trẻ vẫn chưa có câu trả lời cho vấn đề này. Cái bẫy “hợp đồng truyền thông” Ở đây chúng ta không bàn về loạt bài gây tranh cãi đó. Tòa án đã thụ lý đơn đòi bồi thường thiệt hại dân sự ngoài hợp đồng, cần chờ đợi và thượng tôn quyền tài phán của tòa. Nhưng qua những câu chuyện trên, công chúng bày tỏ sự thất vọng, báo chí né tránh những vấn đề hệ trọng của đất nước, quyền dân sự của người dân bây giờ còn lộ ra chuyện dùng quyền lực thông tin để trục lợi cách tinh vi cho các nhóm lợi ích. Nhiều lần được mời đến các tòa soạn để trao đổi về truyền thông mạng xã hội, tôi trực tiếp chứng kiến việc phóng viên bị cắt bài, buộc phải dừng bài điều tra nếu có đụng chạm với những doanh nghiệp mà tòa soạn có ký hợp đồng truyền thông. Đây là “nồi cơm của anh em”, lãnh đạo báo nói thẳng với phóng viên như vậy. Khi đặt tôi viết bài, các tòa soạn ở Việt Nam cũng căn dặn không nêu tên các doanh nghiệp lớn như Vingroup, Sungroup, Masan, VietJet… cũng đâu trên dưới chục cái tên như vậy. Đây cũng là lý do tại sao báo chí Việt Nam thiếu những bài về chênh lệch địa tô, chúa đất mới, người dân mất đất vì dự án, những dự án tàn phá môi trường, tai nạn lao động… thậm chí chất lượng hàng hóa của một loại ô tô hiện nay cũng là điều cấm kỵ số một, còn hơn cả chúa trời, không thể nhắc đến, dù một chữ hay hình ảnh trong bài báo. Do không thể bán trực tiếp nội dung trên báo điện tử, báo in thì giảm sút số lượng phát hành, kể cả quảng cáo nên nhiều tòa soạn hiện nay sống “cầm hơi” nhờ những hợp đồng truyền thông được phân phát theo kiểu phân bổ “quota” từ những tập đoàn hàng đầu. Vaccine, báo chí và mạng người ‘Ngậm ngùi’ trong Ngày Tự do Báo chí VN: Làm báo kiểu làm... tiền! Báo chí VN ‘mạnh mẽ’ viết về Gạc Ma 1988 Chỉ cần họ rút hợp đồng truyền thông là tờ báo có nguy cơ bể “nồi cơm”. Một nền báo chí như vậy liệu có giữ được tính khách quan vốn là chuẩn chất của truyền thông hay không? Nhiều lãnh đạo tòa soạn lớn nói rằng ‘hợp đồng truyền thông” là tích cực vì nó tạo lợi ích cho cả tờ báo và doanh nghiệp. Tờ báo có tiền còn doanh nghiệp quảng bá hình ảnh hoặc những chiến dịch truyền thông về sản phẩm của mình. Nhưng , bằng kinh nghiệm của mình, tôi e rằng không, không hề. Đơn cử như bờ sông Sài Gòn ở thành phố Hồ Chí Minh và bờ sông Hàn ở Đà Nẵng bị lấn chiếm bất minh bởi các doanh nghiệp bất động sản làm rộ thông tin trên báo chí mấy năm trước nhưng rồi nhanh chóng được làm “hạ nhiệt” bằng các “hợp đồng truyền thông”. Các bài báo về chủ đề này biến mất từ đó. Ở cấp độ tinh vi hơn tiền bạc chi phối nội dung là khi tờ báo cùng công ty đó chạy một loạt bài không gắn logo mà mang nội dung dân sinh, chống tiêu cực xã hội. Đó có thể là loạt bài nói về cà phê bẩn đầy hóa chất giết người tiêu dùng. Là nhóm bài về thịt heo tiêm đầy chất tăng trọng. Là tuyến bài nói về rau trồng bằng nước có nhiễm kim loại nặng. Thông tin gây sợ hải này đẩy người tiêu dùng phải chọn lựa một sản phẩm nào đó vừa xuất hiện, mời gọi và khuyến mãi hấp dẫn. Tập đoàn Asanzo đã nộp đơn kiện báo Tuổi Trẻ theo luật Báo chí vào hôm 25/7/2019 tại Tòa án Nhân dân quận 11, TP.Hồ Chí Minh 'Ký thác niềm tin' Nội dung này có thể nằm ở bất cứ trang nào của tờ báo: điều tra, phóng sự, thời sự, xã hội, kinh doanh, môi trường, nông nghiệp và không dễ phát hiện, công chúng bị báo chí “điều hướng” đến một thoái quen tiêu dùng, một nhãn hàng nào đó… rất tinh vi. Loạt bài dùng ruột pin để làm cà phê gây chấn động dư luận, các tiểu chủ cà phê chết tươi và các nhãn hàng cà phê hòa tan, cà phê của các thương hiệu lớn tăng vọt doanh số… Cuối cùng sự thật là không có chuyện người ta dùng ruột pin để làm cà phê. Có nhiều thí dụ như thế và tất nhiên độc giả phải tìm nơi khác để ký thác niềm tin, đó là mạng xã hội. Nhưng mạng xã hội không được cộng hưởng bởi báo chí thì không đủ sức để cầm cự với những tập đoàn khổng lồ đầy thế lực và sự tinh khôn. Và bất cứ một tòa soạn nào tự xưng là đủ tỉnh táo để tách bạch chuyện “hợp đồng truyền thông” và thông tin khách quan về nội dung thì cũng khác gì chuyện con người tách rời con tim và khối óc, một việc không thể. Một số tòa soạn còn lập công ty “sân sau”, chèo kéo những doanh nghiệp bị chính bản báo “đánh” để làm “hợp đồng truyền thông”, còn lợi ích chia chác thế nào thì chưa biết vì chưa bao giờ công khai và chưa được cơ quan chức năng điều tra. Bị “mắc kẹt” trong cái bẫy “hợp đồng truyền thông” như vậy báo chí đánh mất dần niềm tin của độc giả và chính vì thế tương lai của báo chí Việt như thế nào vẫn là một vấn đề khó đoán định. Bài thể hiện quan điểm và cách hành văn của tác giả, một nhà báo sống tại TP.Hồ Chí Minh.
Ngay khi bắt tay ai đó có thể chúng ta đã cảm giác được là có cái gì đó sai sai, nhưng lại không thể biết đích xác là tại sao. Giữ tay quá lâu, nắm quá chặt, hay kéo tay khiến hai người gần sát nhau quá... những thứ đó đều có thể ảnh hưởng tới phần còn lại của cuộc gặp gỡ.	Nghệ thuật bắt tay để thành công	Tổng thống Mỹ Donald Trump và Tổng thống Pháp Emmanuel Macron đi cạnh nhau, nắm chặt tay nhau. Loại thuốc biến con người thành kẻ sát nhân Nghệ thuật tặng quà làm vừa lòng người nhận Họ giữ tay trong tay giống như kẹp dính vậy, kèm theo động tác kéo mạnh, vỗ vai nhau trong vòng 29 giây đồng hồ trước bao ống kính của truyền thông thế giới. Diễn ra trong cuộc diễu hành nhân ngày Quốc khánh Pháp - kỷ niệm ngày phá ngục Bastille, một bước ngoặt của cuộc cách mạng Pháp - lẽ ra đó nên là khoảnh khắc đoàn kết giữa các nhà lãnh đạo của hai quốc gia vĩ đại. Vậy nhưng nó đã trở thành một trong những cái bắt tay khiên cưỡng, dùng dằng lâu nhất trong thời gian gần đây. Người ta không thể nghe thấy những gì họ nói vì họ gần như ép sát vào nhau, nhưng ngôn ngữ cơ thể họ đã lấn át đi lời nói. Một nghi thức chào hỏi hoàn hảo trong tình huống này có thể bao gồm nhiều giao tiếp bằng mắt và cử chỉ cơ thể tích cực. "Cách tốt nhất nên thể hiện là tạo ra hình ảnh bình đẳng giữa hai bên," bà Sanda Dolcos, nhà tâm lý học tại Đại học Illinois, nói. Hai ông Donald Trump và Emmanuel Macron thể hiện mọi thứ lẽ ra không nên có trong cử chỉ bắt tay khi có cuộc gặp gỡ kỳ quặc tại Paris "Điều quan trọng là phải tỏ thái độ bắt tay một cách cởi mở chứ không phải là thị uy trước bên kia," Florin Dolcos, đồng nghiệp của bà Sanda Dolcos tại Đại học Illinois, nói thêm. "Bình thường ra là phải chìa tay ra, mà lòng bàn tay ngửa lên trên." Bạn có phải là người có tố chất lãnh đạo? Cách xây dựng hình tượng để thiên hạ tôn sùng Cú bắt tay giữa Macron và Trump dường như phá vỡ mọi quy tắc mà chúng ta cho là bình thường. Mặc dù độ dài 29 giây không là gì so với Kỷ lục Thế giới về cú bắt tay lâu nhất - hiện thời đang là kéo dài 43 giờ - nhưng hai vị tổng thống đã tỏ ra có cú tiếp xúc mang tính dày vò, và khán giả theo dõi trên truyền hình có thể cảm nhận từng giây. Nó bắt đầu khá bình thường. Macron bắt tay Trump, tay còn lại vỗ vào lưng Trump và hai người bắt đầu bước đi. Năm giây sau, Trump vỗ vào tay phải của Macron, như thể muốn nói rằng "thế là đủ rồi". Macron bỏ lỡ gợi ý này, không hiểu do cố ý hay vô tình, và sau tám giây, Trump đột ngột dừng bước. Nếu như Macron không thuận theo ý Trump, thì Trump cần thay đổi cuộc chơi. "Thông thường, vào khoảnh khắc bạn nhận ra có vẻ như đối tác thấy không thoải mái thì việc buông tay ra sau vài giây là bình thường," Sanda nói. Nhưng cả hai đều không buông. Hai người đối mặt nhau và chuyển sang tư thế mà Florin gọi là cái bắt tay "huynh đệ"; Macron đặt tay trái mình lên cánh tay phải của Trump. Trump thì đảo tay phải sang bên trái, nhưng vẫn không buông tay ra. Trump đi đến chào và hôn Đệ nhất Phu nhân Brigitte Macron trong khi vẫn bắt tay Macron. Giờ đây thành ra cả ba người nắm tay nhau trong một vòng tay ba bên kỳ quái không giống ai, kéo dài thêm vài giây nữa rồi tiết mục bắt tay chào hỏi mới hạ màn. "Cái bắt tay tạo nên tông điệu của cuộc trò chuyện. Ông ấy hoàn toàn nhận thức rõ rằng mọi người đang phân tích hành vi của mình," Florin nói. "Đây không phải là hành xử tự nhiên." Bắt tay đúng cách trong một cuộc phỏng vấn xin việc có thể tạo ra sự khác biệt - để ngửa lòng bàn tay của mình là một cách để không tỏ thái độ thị uy Nhưng tiết mục bắt tay chào hỏi kỳ lạ này muốn nói lên chính xác điều gì? Và việc phá vỡ các quy ước bắt tay có ảnh hưởng gì đến các cuộc gặp gỡ tiếp theo? Các nhà khoa học như Dolcos quan tâm đến việc trả lời những câu hỏi này bởi vì chúng hữu ích cho việc nghiên cứu các cuộc phỏng vấn, giao dịch, đầu tư, tập quán bán lẻ và nhiều thứ khác. Bắt tay là dấu hiệu của sự đồng ý, tôn trọng lẫn nhau hoặc đơn giản là một lời chào. Nhưng đó cũng có thể ngầm chuyển tải một ý nghĩa nào đó và áp lực gây chiến. Bắt tay nhau thật chặt Khi bắt tay, tốt nhất là nên nắm giữ chặt. Những cái bắt tay chặt được cho là sự thể hiện tích cực cảm xúc hồ hởi, hướng ngoại, và giúp che giấu đi tâm trạng nhút nhát, lo lắng bất an. Ở phụ nữ, cái bắt tay chặt khiến đối phương cảm thấy họ có suy nghĩ thoáng, sẵn sàng tiếp nhận những điều mới mẻ. Nhìn chung, những cái bắt tay hờ hững, lòng bàn tay đẫm mồ hôi đều không được ưa thích. Một cái bắt tay chặt trong một cuộc phỏng vấn việc làm có thể làm tăng khả năng bạn được tuyển dụng, đặc biệt là phụ nữ. Điều này đúng ngay cả sau khi đã tính đến sự khác biệt về sức hấp dẫn thể chất (yếu tố chắc chắn làm tăng cơ hội được tuyển dụng của bạn) cũng như trang phục của các ứng viên. Nữ hoàng Elizabeth II thực hiện bắt tay thường xuyên trong các nghi thức hoàng gia, song bà hầu như luôn đeo găng tay khi xuất hiện trước công chúng Macron và Trump từng có những cú bắt tay nhau mạnh mẽ, căng thẳng, thậm chí có lần còn để lại dấu hằn trên tay nhau. Nhưng mà việc trên đời có tồn tại thứ gọi là bắt tay quá chặt hay không thì vẫn là điều chưa rõ ràng. "Nếu bàn tay của bạn mềm nhũn như cá ươn, không cứng cáp, thì nó thể hiện sự thờ ơ lạnh nhạt. Nếu bạn tóm mạnh đến gẫy cả tay thì điều đó khiến đối phương nghĩ xấu về bạn," Florin nói. Đừng dùng dằng lâu quá Một cái bắt tay không chỉ truyền tải mức độ hồ hởi, phấn khởi và khả năng được tuyển dụng của bạn đến người phỏng vấn, mà còn giúp bạn tìm hiểu về người mà bạn đang gặp mặt. Một cái bắt tay tốt sẽ khiến các ứng viên phỏng vấn cảm thấy thoải mái. Một cái bắt tay tệ có thể làm cho bầu không khí cuộc gặp trở nên khó xử. Việc Macron và Trump bắt tay nhau lâu bất thường như vậy có thể cho thấy họ rất thân mật với nhau, nhưng giữa những người lạ thì việc bắt tay lâu thế rất có thể sẽ khiến cuộc trò chuyện sau đó trở nên không thoải mái. Trong một nghiên cứu, những người trả lời phỏng vấn được quay phim và phân tích ngôn ngữ cơ thể của họ sau khi trải qua những cái bắt tay dài bất thường khiến họ "hóa đá". Trong cuộc phỏng vấn sau đó, họ tỏ ra lo lắng, ít cười, ít có dấu hiệu cho thấy họ thấy thoải mái. Đụng chạm thân thiện Trong một bối cảnh khác và giữa những người khác, thì động tác Macron chạm vào cánh tay của Trump có thể có những hiệu ứng đáng ngạc nhiên. Jennifer Argo, giáo sư ngành tiếp thị tại Trường Kinh doanh Alberta, cho biết việc ai đó chạm tay vào lưng của một người dễ khiến người đó đưa ra những quyết định mạo hiểm, nhưng chỉ khi người chạm tay là phụ nữ. Donald Trump và Emmanuel Macron có lịch sử bắt tay như đọ sức với nhau Những người tham gia vào nghiên cứu của bà là những sinh viên trường kinh doanh được yêu cầu thực hiện đầu tư tài chính. Khi tới nơi, họ được bắt tay chào hỏi bởi một người phụ nữ hoặc một người đàn ông. Người chào hỏi sẽ dùng bàn tay chạm vào phía sau của cánh tay người đầu tư, hoặc chỉ chào hỏi, không chạm gì cả. Các nhà đầu tư được người phụ nữ chào hỏi và chạm vào là những người đưa ra những quyết định đầu tư mạo hiểm nhất trong số những người tham gia. "Cảm giác của một cái vỗ vai nhẹ gợi lên sự an toàn - nó gợi nhớ đến ai đó động viên chăm sóc bạn," Argo nói. "Khi bạn cảm thấy an toàn hơn, bạn sẽ sẵn sàng chấp nhận mạo hiểm hơn, chấp nhận các loại rủi ro khác nhau và đầu tư nhiều hơn." Nhóm nghiên cứu đánh giá rằng, cái chạm tay vào lưng được coi như một cử chỉ động viên của người mẹ đối với con, điều đó giải thích tại sao những người tham gia đầu tư nhận được cái chạm tay từ một người đàn ông lại không đưa ra những quyết định đầu tư mạo hiểm. Ý tưởng cho rằng sự bảo bọc mẫu tử có thể khiến chúng ta ra các quyết định tài chính mạo hiểm hơn là điều thú vị, song thật sự khó tin. Có thể sự đụng chạm của người phụ nữ đang bị các nhà đầu tư hiểu sai là sự mời gọi tình dục, dẫn đến hành vi chấp nhận rủi ro thì sao? Một nghiên cứu nổi tiếng từ thời thập niên 1970 đã nêu bật lên chứng "lẫn lộn kích thích" - nơi một tâm trạng được hiểu không chính xác thành sự mời gọi. Trong nghiên cứu này, nỗi sợ hãi và lo lắng đã bị hiểu nhầm thành sự mời gọi tình dục. Cầu thủ bóng đá Argentina nổi tiếng, Lionel Messi thể hiện phong cách bắt tay thân mật ở quê hương anh Những người đàn ông được yêu cầu băng qua một trong hai cây cầu. Cây thứ nhất khá chắc chắn, cây thứ hai là cầu treo rung lắc khá sợ khi có người đi qua. Ở cuối cây cầu, một người phỏng vấn nam hay nữ khá hấp dẫn yêu cầu những người đàn ông này hoàn thành một bảng câu hỏi và hứa sẽ cung cấp cho họ tên, số điện thoại của người phỏng vấn nếu như họ cam kết về sau này sẽ trả lời bất kỳ câu hỏi nào (nếu có) liên quan đến trải nghiệm này. Những người đi qua cây cầu treo lắc lư và được chào đón bởi một người phỏng vấn nữ hấp dẫn có tỷ lệ cao hơn hẳn các nhóm khác trong việc đồng ý trả lời điện thoại của nữ phỏng vấn viên đó. Các nhà nghiên cứu cho rằng huyết áp và nhịp tim tăng của những người đàn ông đang trong tâm trạng lo lắng đã bị hiểu nhầm thành dấu hiệu của sự lẫn lộn kích thích. Có thể một điều tương tự đang xảy ra với các nhà đầu tư trong nghiên cứu ở trên chăng? Argo nói rằng không phải vậy. Mức độ chấp nhận mạo hiểm được đánh giá là như nhau ở các nhà đầu tư cả nam và nữ khi họ được chào đón bởi người phụ nữ, và đều không có khi người chào đón là đàn ông. "Người phụ nữ chào thực hiện việc chào hỏi cũng không phải là người siêu hấp dẫn - cô ấy là một người có độ hấp dẫn trung bình," Argo nói thêm. "Chúng tôi chủ ý không chọn những người cực kỳ hấp dẫn khi thực hiện nghiên cứu này." Bắt tay có thể là một cách thu nhận các tín hiệu có trong tiềm thức của người khác Argo cho rằng điều này có thể có tác dụng đầy ý nghĩa trong các lĩnh vực khác ngoài hoạt động đầu tư, như bán lẻ, nơi là một cái chạm tay của nhân viên bán hàng có thể đưa bạn tới quyết định mua một sản phẩm đắt tiền. Giữ khoảng cách an toàn Trump và Macron gần như ngực kề ngực trước khi kết thúc màn bắt tay. Ở hầu hết các quốc gia trên thế giới, thường thì bạn bè thân thiết cũng giữ khoảng cách ít nhất là 30cm trong các cuộc giao tế. Nhưng cái ôm kéo dài này thì đặc biệt bất thường đối với một người Mỹ như Trump, nơi mà tiêu chuẩn về khoảng cách tối thiểu nên là 50cm. Đây là nói về tình huống hai ông coi nhau là bạn bè thân thiết. Còn với người quen biết ở Mỹ thì thông thường họ giữ khoảng cách 69cm, còn với người lạ thì lên tới 95cm. Nghiên cứu này không xem xét dữ liệu từ Pháp, nhưng các nước láng giềng của họ ở Tây Ban Nha và Đức cũng có thông lệ khoảng cách tương tự như ở Mỹ. Ả-rập Saudi được xếp hạng là nơi có nghi thức xã giao đứng xa cách nhất, những người bạn thân thường giữ khoảng cách hơn 95cm; còn Argentina là một trong những quốc gia thân mật nhất, nơi những người lạ cũng chỉ giữ khoảng cách 70cm. Mục đích của việc đến gần một đối tác có thể là để khơi gợi thêm thông tin mà chúng ta chỉ nhận ra được trong vô thức, dưới dạng mùi hương. Chúng ta thường hay ngửi bàn tay của chính mình, nhưng sau một cái bắt tay, chúng ta thậm chí ngửi liên tục hơn - nhất là với bàn tay phải, bàn tay mà chúng ta sử dụng để bắt tay khi chào hỏi. Trong một nghiên cứu, bằng cách tình cờ theo dõi cử chỉ đưa tay sờ lên mặt sau khi bắt tay, và thậm chí gắn thiết bị theo dõi luồng khí qua mũi một số người tham gia, các nhà nghiên cứu đã chứng minh rằng những người đã bắt tay đang chủ ý ngửi tay chứ không phải chỉ đưa tay sờ lên mặt. Người dân ở Ả-rập Saudi giữ khoảng cách xa nhất khi thực hiện nghi thức bắt tay Tiếp theo, trong nghiên cứu họ có sử dụng một số đối tượng đeo găng tay khử trùng trong khi bắt tay và sau đó phân tích các hóa chất còn lại trên găng tay để tìm hiểu xem những người bắt tay xong đưa tay lên ngửi để tìm kiếm điều gì. Hai trong số các hóa chất được tìm thấy bao gồm squalene và axit hexadecanoic, được biết là có vai trò trong việc truyền tín hiệu bầy đàn ở loài chó. "Chúng ta biết rằng việc bắt tay sẽ truyền tải một loạt thông tin, tùy thuộc vào thời gian diễn ra cử chỉ này, độ mạnh yếu và tư thế bắt tay," Noam Sobel, nhà sinh học thần kinh tại Viện Khoa học Weizmann, Israel, người đứng đầu nghiên cứu, cho biết. "Chúng tôi cho rằng có lẽ nó đã tiến hoá để trở thành một trong các cách thức thăm dò tâm lý lẫn nhau, và nó vẫn phục vụ mục đích này một cách đầy ý nghĩa, tuy là mang tính vô thức." Kèm thêm nụ cười xã giao Macron và Trump cười toe toét khi họ tiếp tục ôm nhau. Rõ ràng, họ ý thức được là báo giới đang vây quanh, cho nên những nụ cười này của họ chân thành đến đâu còn là điều cần phải bàn. Có thể giải mã một nụ cười là không thực lòng nhờ vào dấu hiệu của các chuyển động cơ mặt thể hiện sự ghê tởm, sợ hãi hoặc buồn bã có thể nhìn thấy được bên dưới cái "mặt nạ" vui vẻ. Những tín hiệu tinh tế này có thể chỉ thoáng qua, song chúng ta vẫn có thể nhận ra. Hai nhà lãnh đạo có lẽ cứ phá lên cười thì hơn, bởi vì tiếng cười xã giao cũng hoàn hảo gần như những nụ cười thực sự. Tiếng cười giúp chúng ta gia tăng niềm tin xã hội và tiếng cười xã giao cũng đủ để khiến chúng ta dễ thương hơn (tuy rằng tiếng cười chân thành thì luôn hiệu quả hơn). Thêm một thông tin ngoài lề, là chúng ta thường sẵn lòng thổ lộ thông tin cá nhân sau khi vui cười cùng với người quen. Vì vậy, một tiếng cười xã giao vào thời điểm thích hợp vẫn có thể giúp hai bên cởi mở hơn. Nghi thức bắt tay tại Lễ diễu hành kỷ niệm Ngày Quốc khánh Pháp của Donald Trump và Emmanuel Macron biến thành một cái nắm tay ba bên khá là kỳ quặc Trong khi đó, Trump là người thực hiện phần lớn những hành động bất thường nhất trong toàn bộ màn bắt tay này. Trong khi vẫn đang bắt tay ông Emmanuel Macron, ông chào hỏi bà Brigitte theo cách thông thường giữa hai doanh nhân phương Tây khác giới. Người phương Tây có xu hướng mặc định vai trò giới tính cụ thể trong nghi lễ chào hỏi. Trong công việc, đàn ông bắt tay nhau, nhưng khi người nam chào người nữ và phụ nữ chào nhau thì theo lệ thường là hôn lên má. Vì vậy, trong khi vẫn giữ cái ôm quá thân mật với Macron thì Trump đồng thời có thể hôn Brigitte như thông lệ. Số lượng nụ hôn khi chào hỏi thường khác nhau giữa các quốc gia và thậm chí khác nhau giữa các vùng trong quốc gia. Đối với các doanh nhân không phải người phương Tây, bắt tay chào hỏi ngày càng phổ biến khi chủ nghĩa phương Tây hòa nhập vào văn hóa kinh doanh, thế nhưng việc hai người đàn ông hôn nhau, hoặc chỉ gập người cúi chào mà không có sự tiếp xúc trực tiếp cũng có thể là một dạng quy chuẩn. Cái bắt tay kỳ quặc không theo quy tắc nào giữa Macron và Trump có lẽ là một bài học về những cử chỉ không nên làm khi chào hỏi người khác. Đối với hai chính trị gia mà nghề chính của họ là gặp gỡ mọi người, rất có thể là bởi nhận thức rõ các phong tục và quy ước, cho nên họ cố tình phô trương bản thân nhằm truyền thông điệp đến với thế giới xung quanh. Nhưng ai biết được là liệu thế giới xung quanh có thực sự hiểu hết ý nghĩa của các hành vi giao tiếp tinh tế đó hay không. Bài tiếng Anh đã đăng trên BBC Future.
Tiếp tục chủ đề mà bài viết của GS. Ralph B. Smith đặt ra, phần ba này sẽ đề cập vấn đề phe nhóm và sự trung thành với chính quyền.	Vấn đề phe nhóm trong lịch sử Anh - Việt	Quyền lực không bao giờ đơn thuần chỉ là kết quả của sự giàu có và kiểm soát đất đai: nó còn phụ thuộc khả năng kiểm soát các định chế và dân chúng. Còn khả năng phát động chiến tranh để diệt đối thủ, hay chống lại chính ngai vàng, lại liên quan khả năng xây dựng một quân đội tách khỏi kinh đô. Trong khi đó, khả năng ảnh hưởng hay chế ngự cung đình phụ thuộc việc một cá nhân có thể lũng đoạn các định chế của chính quyền như thế nào. Thay đổi ở AnhTại Anh, khía cạnh nói trên trong bản chất của quyền lực đã thay đổi một cách căn bản trong thời gian từ 1460 đến 1560. Quyền kiểm soát về mặt lãnh thổ, tuy từng là hình thức quyền uy quan trọng nhất trong thế kỷ 12, 13, đã bắt đầu sút giảm tầm quan trọng. Vào thế kỷ 16, có ba hình thức quyền lực hay đỡ đầu khác: cộng đồng cấp hạt, tập hợp nhóm người phục vụ dưới trướng một quý tộc, và các chức vụ mà chính quyền bổ nhiệm. Ở mức địa phương, tầm quan trọng của hạt tăng lên và trở thành tiêu điểm của hệ thống pháp lý và hành chính địa phương. Quyền lực của một quý tộc trở nên ít phụ thuộc hơn vào số đất đai anh ta sở hữu, mà phụ thuộc nhiều hơn vào số lượng người nuôi trong nhà đồng thời vào ảnh hưởng mà một bá tước có thể có trong triều đình. Sự đỡ đầu – hiểu theo nghĩa là khả năng đưa đồ đệ của mình vào các chức vụ nhà nước – ngày càng trở nên quan trọng trong giữa thế kỷ 16. Tuy nhiên, dừng lại ở năm 1560, sự thay đổi trong bản chất của việc đỡ đầu có một hiệu ứng chung là củng cố vị trí của ngôi vua. Lý do là vì nó chấm dứt thời kì khi một nhà quý tộc có thể dùng quyền lực để xây dựng quân đội riêng. Phe nhóm ở Việt NamTrong các cuộc xung đột chính trị ở Việt Nam, yếu tố quan trọng là chức vụ mà anh giữ trong bộ máy và việc làm thành viên trong một phe cánh (clan). Giả sử nếu chức vụ quan tước là yếu tố quan trọng duy nhất, và sắc lệnh hoàng gia là cách duy nhất để tiếp cận các nguồn tài nguyên, Việt Nam có lẽ đã là một thực thể chính trị ổn định hơn (như trường hợp ở Xiêm La nơi mà quan hệ họ hàng không có tầm quan trọng bằng ở Việt Nam). Nhưng tại Việt Nam, cơ cấu thị tộc ít nhất cũng quan trọng như hình thức chiếm hữu của đại quý tộc phong kiến tại Anh. Quan hệ họ hàng là nền tảng của việc thờ cúng tổ tiên. Những người trong họ gắn kết với nhau bởi một sự trung thành mà thông thường va chạm với sự trung thành dành cho ngôi vua. Sự trung thành giữa những người trong họ tập trung vào một trung tâm khu vực, bởi vì mọi gia đình buộc phải duy trì mộ tổ tiên. Điều này giúp giải thích vì sao họ Trịnh và họ Nguyễn, và cả phe nhà Lê, có nền tảng sức mạnh tại tỉnh Thanh Hóa. Họ có các khoảnh đất riêng rất lớn ở đó; nhưng quan trọng nhất, họ có họ hàng tại đó. Linh động hay cứng nhắcSo với hình thức chiếm hữu của đại quý tộc phong kiến tại Anh, cũng như so với ba hình thức bảo trợ mới xuất hiện ở Anh mà ta đã bàn ở trên, phe đảng ở Việt Nam là một nhóm chính trị tương đối cứng nhắc. Để so sánh, sự chiếm hữu của đại quý tộc có thể được tạo ra hoặc bị phá bỏ tùy ý; ngay cả sự chiếm hữu về lãnh thổ cũng có thể thâu nạp các môn đồ mới thông qua việc một chúa tể hùng mạnh sẽ ban phát đất đai hoặc gia trang mới chọ họ. Một ông trùm mới nổi luôn luôn có thể thu hút thêm thuộc hạ mới, và những người mới gia nhập ngay lập tức sẽ trở thành thành viên ngang hàng trong nhóm được ông trùm bảo trợ. Nhưng còn quan hệ thị tộc lại phụ thuộc vào dòng dõi, và tuy một giọt máu đào hơn ao nước lã, nhưng máu thịt không thể là nền tảng cho một cộng đồng năng động mà bất kì ai cũng có thể gia nhập tùy ý. Để là thành viên đầy đủ của một thị tộc, người ta phải sinh ra trong họ ấy. Bất kỳ ai không sinh ra trong họ ấy thì cũng đều có thể đã có một sự trung thành dành cho một phe khác. Như vậy, đối với một phe đảng, yếu tố trung thành có thể giúp nối kết một nỗ lực chính trị chung, nhưng nó cũng có thể gây ra chia rẽ. Chế độ quân chủ Việt Nam dựa trên việc nắm ngôi vua của một phe nhóm trong một đất nước có nhiều phe cánh. Đó là lý do căn bản nhất cho sự yếu ớt của chế độ quân chủ trong giai đoạn thế kỷ 16 và có lẽ trong cả các thời kì khác. Nhà Trần thế kỷ 13 tìm cách bảo tồn ngôi báu bằng chính sách hai phần: một là sự thoái vị của nhà vua khi đang còn minh mẫn để ông sẽ là thượng hoàng và giúp nâng đỡ người kế vị; hai là kết hôn giữa người trong họ. Nhưng dù phòng xa như thế, nhà Trần cũng không thể tồn tại mãi. Đến giữa thế kỷ 14, nhà Trần không còn thượng hoàng vì một vị vua đã qua đời trước khi thoái vị để làm thượng hoàng. Khi đó, một phe cánh từ Thanh Hóa được phép tiến cung hai hoàng phi, và cháu của họ (Hồ Quý Ly) sau đó lật đổ nhà Trần. Lịch sử tranh chấp chính trị dưới chế độ quân chủ Việt Nam cho thấy không có cách nào ngăn cản các phe bên ngoài làm suy yếu, đe dọa hay cướp thẳng ngôi vua. Ngay cả một hệ thống tập trung hóa cao độ cũng không thể ngăn chặn điều này, bởi vì có một sự liên hệ chặt chẽ giữa sự bảo trợ của phe nhóm với quan tước.
Mái tóc bồng bềnh, cặp mắt đẹp, cái nhìn thẳng thắn, sôi nổi, Amandine Dabat mang đến cảm giác ấm áp, dễ chịu trong đối thoại.	Người có đôi mắt vua Hàm Nghi	Amandine là cháu gái 5 đời của Vua Hàm Nghi Tôi tìm gặp Amandine ở Paris vào một buổi chiều ngày 13 tháng 11/2015 vì luận án tiến sĩ của cô đề cập đến chủ đề dễ gây sóng gió. Đó là hai vấn đề gai góc: thẩm định lại chỗ đứng của vua Hàm Nghi (1871-1943) trong lịch sử mà còn đặt một câu hỏi về vị trí của ông trong hội hoạ Việt Nam tương lai sẽ ra sao. Cách đây 5 năm, vào ngày nhận bằng tiến sĩ về khảo cổ Amandine được mẹ tặng cho một kỷ vật của gia đình. Đó là một bài thơ nhan đề "Tử Xuân". Những vần thơ ấm áp, trữ tình của bài này do nữ văn sĩ đầu tiên bước vào Hàn lâm viện Goncourt Pháp là bà Judid Gautier làm tặng cho cụ năm đời của em. Tử Xuân đồng thời cũng chính là nghệ danh của vua Hàm Nghi. Người mẹ đã không nghĩ rằng bà đã vô tình đặt lên đôi vai gầy gò của con gái mình một gánh nặng lớn. Một câu hỏi nhức nhối bật ra, vì sao một người phụ nữ quý tộc Pháp chót vót trên tháp ngà văn bút cũng như địa vị xã hội lại nặng tình như thế với thân phận một người tù? Thế là hết những chuyến phiêu lưu trên biển Egee xanh biếc, hết những cuộc tìm kiếm những vần thơ Hy Lạp trên đá hoa cương trắng ở Acropol. Những chuyến đi đến đảo Santorini đen như than với hoàng hôn diễm lệ nhỏ máu bị bỏ qua một bên. Amandine ghi tên học tiếng Việt tại Viện Đông Dương bác cổ và cắp sách đến đây trong ba năm. Một trong những chiếc chìa khoá để tìm lại gốc rễ của mình theo cô chính là ngôn ngữ. Kiến thức nhận được giúp Amandine đọc rành rẽ những tài liệu và tự giao tiếp trong những lần thoi đưa với mảnh đất suốt 55 năm lưu đầy vua Hàm Nghi đã không một lần được nhìn lại. Từ sử thành xử Vị Hoàng đế Đại Nam bị đi đày ở Algerie tới khi qua đời Giáo sư Dân tộc học Đinh Trọng Hiếu vui vẻ chở tôi với đến gặp cô cháu đời thứ năm của Hoàng Đế An Nam xong lại cứ nằng nằng đòi về. Ông biết nhiều, chắc chắn, song ít bộc lộ. Điều đó chinh phục tôi nên đề nghị ông ở lại cùng chuyện trò với Amandine. Tôi đùa: "Ít ra cũng được nghe một vài nhận xét khách quan, không chi phối bởi tình cảm". Song tôi lo lắng thừa. Bởi tình cảm viển vông không có chỗ trong luận án dầy hơn 600 trang của Amandine. Tất cả đều rành mạch, chính xác như những nét dao mổ. Amandine nghĩ rằng lịch sử là viết lại từ những sự việc thật và không chệch hướng trong phân tích, sàng lọc dữ kiện. Cô không để cho những áp lực, những đường lối tuyên truyền vớ vẩn, những cái tên lóng lánh và ngay cả sự không đồng ý, chấp thuận ngay trong gia đình làm chệnh hướng công trình nghiên cứu. Chuyện trò với cô, tôi nhìn thấy một vua Hàm Nghi hoàn toàn khác. Một ông vua rất đời, rất thật, như chạm vào được. Song le lói trong ngỡ ngàng thú vị một chút đắng cay về những ngộ nhận của bản thân đã dễ bị những trang lịch sử xuyên tạc tác động. Câu nói nhỏ nhẹ trong phiên bảo vệ luận án của cô trước ban giám khảo đọng lại trong trí nhớ của tôi sự cay đắng: "Sử liệu ở Việt Nam không chắc chắn." Amandine đã chứng minh ngày tháng năm sinh của vua Hàm Nghi theo giả phả dòng họ Nguyễn Phước Tộc không chính xác, những ghi chép của Đại Nội Huế cũng không chuẩn. Việc Tự Đức nhận Hàm Nghi làm con nuôi cũng không phải nốt. Nghĩa là Hàm Nghi lúc đó còn là hoàng tử Ưng Lịch không có trong danh sách ứng cử lên ngôi vua. Trong thời gian lưu đày, vua Hàm Nghi trở thành một nghệ sỹ Những sách báo và cách nghi chép tư liệu phía Việt Nam đặc biệt từ năm 2000 phản ánh đậm xu hướng chính trị. Có cả những quyển truyện tranh cho thiếu nhi từ góc nhìn sử học của Amandine là khiên cưỡng và lên gân lộ liễu. Những người viết sử không dùng đúng chữ sử mà họ đã xử các nhân vật. Hàm Nghi một nghệ sĩ Luận án của Amandine Dabat đã trả lại cho lịch sử hội hoạ Việt Nam chân dung một người nghệ sĩ lớn. Đi kèm gần 600 trang viết là hai phụ lục minh hoạ những tác phẩm tranh sơn dầu và điêu khắc của Hoàng đế Hàm Nghi. Việc bỏ từ 'hoàng đế' cũng được phân tích vì sao. Đó là dụng ý của phía Pháp hạ thấp vai trò của triều đình Huế sau hoà ước Patenotre 1884 và chỉ coi các hoàng đế là 'vua' (roi). Khối lượng đồ sộ cả về chất lượng và số lượng được chị phân tích từng bức một bút pháp của một hoạ sĩ về mầu sắc và ánh sáng. Thời điểm ra đời của những bức hoạ này trước những tác phẩm của các hoạ sĩ trường Mỹ thuật Đông Dương sẽ chỉnh đốn lại trật tự vốn định hình lịch sử mỹ thuật hội hoạ, điêu khắc Việt Nam cuối thế kỷ 19. Một duyên kỳ ngộ đã đưa đẩy Hàm Nghi gặp gỡ và trở thành học trò của nhà điêu khắc thiên tài Pháp Auguste Rodin. Amandine đã chỉ cho tôi xem bức phác hoạ ông gửi cho nghệ sĩ này đang được bảo quản trong bảo tàng Rodin tại Paris có chữ ký 'Hoàng tử An Nam' của vua Hàm Nghi. Với 5034 trang tài liệu cá nhân của gia đình, Amandine dẫn chúng ta đến những bí ẩn hoàn toàn chìm trong bóng tối giai đoạn lưu đầy tại Alger của ông hoàng An Nam như tên chính thức của vua trên chiếc hộ chiếu số 7426. Một tranh sơn dầu của Vua Hàm Nghi trong sưu tập gia đình cô Amandine Dabat Cô cũng phác hoạ rõ nét những nhân vật cả Pháp lẫn Việt trong vòng xoáy đan chéo những bước ngoặt quyết định những năm tháng tại Algerie của ông. Hàm Nghi không phải là ông vua duy nhất bị người Pháp bắt đi lưu đày. Có thể kể đến vua Béhanzin (1845-1906) của nước Bénin, Nữ hoàng Ravanalona III (1861-1917) của Madagascar, hay Duy Tân, Thành Thái của Việt Nam đều bị biệt xa cố quốc. Song có lẽ chúng ta đã may mắn vì tiếng gọi xa thẳm của vua Hàm Nghi đã được người cháu gái nghe thấy và thuật lại. Một trường hợp duy nhất. Tôi như nhìn thấy trên kè đá của cầu cảng Alger, chàng Vialar choàng chiếc áo khoác sĩ quan của mình lên vai chàng thanh niên Việt Nam 18 tuổi Hàm Nghi. Họ cười với nhau và tình bạn nẩy nở sánh vai đến tận những ngày cuối cùng. Vialar đã cùng với toàn quyền Algerie bảo vệ Hàm Nghi, cự lại những hằn học của Toàn quyền Đông Dương và cả tại chính quốc. Điều gì đằng sau vậy? Thắc mắc của tôi được giáo sư Đinh Trọng Hiếu giải đáp. "Vua có một sức hút đặc biệt, gần như ông chinh phục được những người xung quanh rất tự nhiên. Ngay cả người vừa làm phiên dịch, vừa làm mật thám như Trần Bình Thanh cũng thay đổi thái độ sau một thời gian ở với vua. Đáng tiếc chúng ta không có may mắn được những ông vua anh minh như thế." Amandine lấy cho tôi chụp lại một bức chân dung vua Hàm Nghi vẽ bằng sơn dầu. Đây là quà của Hoàng tử Minh Đức, con trai chính thức của vua Hàm Nghi. Tôi chợt rùng mình. Ánh mắt Amandine hệt như cái nhìn đầy ắp tiếng vọng xa thẳm ánh mắt của vua Hàm Nghi. Tôi chụp một vài bức ảnh và nói sẽ dùng cho bài viết này. Amandine vùng vằng: "Xin đừng, vì em không đẹp trong đó." Tôi nói vì sau chọn góc độ này và nụ cười của Amandine. Tôi muốn tiếng cười lanh lảnh của cô xoá đi nỗi buồn day dứt quá của những bức tranh để lại. Tôi muốn ánh mặt và nụ cười rạng rỡ mang đến những sắc màu u uẩn kia cái nắng vàng đang tràn qua của sổ Amandine sưởi ấm lại những nét cọ dữ dội, trầm mặc. Không Amandine ạ, Amandine rất đẹp. Cám ơn Amandine! Bài viết thể hiện cách nhìn của nhà báo tự do Phạm Cao Phong từ Paris, Pháp.
Khi đại dịch virus corona bắt đầu lan rộng khắp châu Á và chính phủ độc đảng của Việt Nam liên tục báo cáo tỷ lệ lây nhiễm thấp, tôi phải thừa nhận rằng tôi rất hoài nghi về con số họ đưa ra.	Will Nguyen nói về bất đồng chính kiến và hiệu suất giải quyết virus corona của VN	Việt Nam không chỉ nằm sát biên giới phía nam của Trung Quốc, mà các nước có quy mô tương đương và thậm chí nhỏ hơn trong khu vực đã báo cáo số ca nhiễm cao hơn. Will Nguyễn: ‘Mẹ là thần tượng trong mọi ý nghĩa của thần tượng’ Will Nguyễn 'cần thời gian hồi phục' Will Nguyễn và những ngày trong khám Chí Hòa Sự ngờ vực ban đầu là không phải là không có lý do. Trước hết, tỷ lệ xét nghiệm ở Việt Nam đã thấp và hiện vẫn khá thấp, chỉ khoảng 122.000 người được xét nghiệm trong một nước có dân số hơn 95 triệu người; so sánh với Hàn Quốc, nơi đã thực hiện khoảng 515.000 xét nghiệm trên dân số dưới 52 triệu người. Chắc hẳn số người bị nhiễm được xác nhận sẽ ở mức thấp nếu bạn không thể tăng số người được xét nghiệm. Nhưng quan trọng hơn, sự ngờ vực tồn tại vì Việt Nam không có báo chí độc lập. Trong cuộc khủng hoảng này, Hà Nội là nguồn thông tin duy nhất và chính quyền Việt Nam, vì muốn duy trì sự ổn định và tính hợp pháp, có ít động lực để nói lên sự thật. Họ sẽ công bố con số thật nếu số người bị nhiễm ít, và có ít lý do hơn để làm như vậy, nếu số người bị nhiễm lên cao. Trong một hệ thống như vậy, thì làm sao người ta có thể biết được đâu là sự thật? Như Bác sĩ Lý Văn Lượng của Trung Quốc đã phơi bày một cách đầy thương tâm trước khi ông chết, một xã hội không nên chỉ có một giọng nói. Theo lẽ tự nhiên, con người thường đi đến sự thật bằng sự đồng thuận, điều đó có nghĩa là, trừ khi có kinh nghiệm trực tiếp, chúng ta thường lấy bằng chứng từ nhiều nguồn trước khi quyết định nên tin vào điều gì. Do đó, việc thiếu báo chí độc lập cản trở sự đi tìm (và xác nhận) sự thật. Để xây dựng uy tín tồn tại lâu dài hơn sau đại dịch, Việt Nam nên cho phép có nhiều tiếng nói. Trong tình trạng hiện giờ, giới bất đồng chính kiến có lựa chọn nào khi thấy rằng những nỗ lực ngăn chặn virus của chính phủ Việt Nam có vẻ đang có hiệu quả? Chúng ta có thể tiếp tục cáo buộc họ dối trá và lừa dối, nhưng điều này không làm được điều gì tốt trong thời kỳ khủng hoảng. Nó chỉ làm tăng thêm sự nhầm lẫn, hỗn loạn, và làm cùn lực lượng huy động hiệu quả duy nhất hiện đang có. Hơn nữa, có rất ít bằng chứng cho thấy Việt Nam có chính sách che dấu các trường hợp bị nhiễm Covid-19, ngay cả qua các kênh tin không chính thức, phóng viên nước ngoài và đồn đãi trên mạng xã hội. Lựa chọn khác là đặt vấn đề tin tưởng sang một bên trong lúc này, và làm việc với thiện chí hỗ trợ các nỗ lực bảo vệ người dân. Tại thời điểm đặc biệt này, niềm tin vào guồng máy nhà nước là điều cần thiết để cứu nhiều mạng người. Tôi có thể không đồng ý với chính phủ Việt Nam về nhiều vấn đề, nhưng tôi thoải mái chia sẻ thông báo chính thức của họ nếu điều đó có thể giúp họ trong việc theo dõi sự lây nhiễm hoặc trong nỗ lực giáo dục công cộng. Chúng ta không thể cản trở nhà nước khi họ đang có những các nỗ lực để giúp đỡ dân, ngay cả khi chúng ta bất đồng quan điểm về chính trị. Chúng ta phải cho họ lợi ích của sự nghi ngờ. Mạng sống của người dân Việt Nam tùy thuộc vào điều này. "Giới bất đồng chính kiến nên gạt những nghi ngờ qua một bên và hỗ trợ nỗ lực kiềm chế virus corona của chính quyền Việt Nam," Will Nguyen Tất nhiên, có những người sẽ bị cuốn hút vào việc so sánh khả năng tồn tại của các hệ thống chính trị trong thời kỳ hỗn loạn này. Bộ máy nhà nước của đảng cộng sản Việt Nam, với sự huy động từ trên xuống, đã chứng tỏ hữu ích trong thời kỳ khủng hoảng. Nhưng tôi muốn nhấn mạnh rằng đây không phải là vấn đề so sánh giữa độc đoán với dân chủ, mà là vấn đề liên quan đến bộ máy nhà nước mạnh mẽ và hữu hiệu. Các nền dân chủ như Đài Loan và Hàn Quốc cũng đã chứng tỏ mình có khả năng huy động nhanh chóng. Tuy nhiên, phạm vi ứng phó với đại dịch cho ta cơ hội hữu ích để giới thiệu một khái niệm mà tôi đã dạy cho một nhóm các nhà hoạt động xã hội dân sự Việt Nam trong khóa học chính trị 101. Trong cuốn ''The Narrow Corridor'', tập hai của cuốn ''Why Nations Fail,'' hai nhà kinh tế học Daron Acemoglu và khoa học chính trị James Robinson nêu hình ảnh ''con quái vật bị trói'' như chìa khóa cho sự tự do và thịnh vượng. Họ lập luận rằng để một quốc gia đạt được đầy đủ tiềm năng, một nhà nước mạnh là chìa khóa, nhưng phải là một nhà nước cần được theo dõi liên tục và được kiểm soát bởi một xã hội dân sự mạnh không kém. Như đã được chứng minh trong những tháng qua, nhà nước mạnh Việt Nam có khả năng mang lại lợi ích to lớn, khi nó không dùng quyền lực của mình vào mục đích áp bức người dân. Đất nước, bằng những biện pháp thực nghiệm, đã gần đạt được hết tiềm năng của mình và chính quyền Hà Nội sẽ trở thành một chính quyền tốt hơn khi nhấc chiếc ủng của họ khỏi cổ các nhà hoạt động cũng như các thành viên khác của xã hội dân sự, những người chống lại chính phủ không phải để phá hủy mà vì muốn thay đổi hành vi của chính quyền. Will Nguyen ra tòa tại Việt Nam ngày 20/6/2018 với cáo buộc gây rối trật tự công cộng Nói cho cùng thì bản chất của sự phản đối là thúc đẩy chính phủ phải làm tốt hơn. Không nhà hoạt động, không nhà bất đồng chính kiến, không người Việt Nam nào muốn Việt Nam thất bại. Phe đối lập là một phần lành mạnh của một xã hội trưởng thành và là khía cạnh cần thiết của bất kỳ hệ thống chính trị nào. Đó là một cú hích cho lợi ích xã hội, cũng giống như một cá nhân cần sự phản hồi và phê bình xây dựng để trưởng thành. Phúc lợi của người dân luôn là ưu tiên hàng đầu của tôi và tôi có thể thừa nhận khi nào một công việc tốt đang được thực hiện. Đó là cách một phe đối lập xây dựng uy tín và tính hợp pháp, bằng cách cố gắng truyền đạt sự thật, bằng cách giải thích quá trình suy nghĩ và ra quyết định một cách minh bạch và trung thực. Điều quan trọng là chúng ta không nên vẽ ra hình ảnh là mình không thể bị xoay chuyển, thích bắt bẻ, có tinh thần đảng phái hoặc vô lối. Chúng ta không phải chỉ nên hai chiều, một nốt hoặc không đồng cảm. Cho đến nay, việc không có tử vong nào vì virus corona tại Việt Nam là điều đáng mừng, bất kể chúng ta đang ở phe nào. Về phần mình, chính phủ Việt Nam, trong chính sách thông tin về đại dịch đã minh bạch một cách bất thường. Chúng ta hãy hy vọng họ tiếp tục xu hướng này trong tương lai. Đặt sự bất đồng chính kiến sang một bên vì lợi ích lớn hơn: đó là ý nghĩa trên hết của sự trưởng thành và hòa giải. Công nhận sự đàng hoàng và nhân văn khi bạn nhìn thấy nó và bạn sẽ đặt được nền tảng cho nhiều thứ sau này. Để thành công, những người bất đồng chính kiến không có con đường nào khác ngoài con đường này. ---- Bài viết phản ánh văn phong và quan điểm của Will Nguyen,, một nhà hoạt động Dân chủ Việt Nam hiện đang sống ở Singapore. Will Nguyen tốt nghiệp Đại học Yale với bằng Cử nhân về Nghiên cứu Đông Á, và có bằng Thạc sĩ Chính sách Công từ Đại học Quốc gia Singapore. Ông bị chính quyền Việt Nam bắt giam vào tháng 6/2018, và kể từ khi được thả ra, đã tiếp tục giúp đỡ phong trào dân chủ qua việc gây quỹ, viết, dịch và đào tạo các nhà hoạt động bản xứ Việt Nam.
Cuốn sách Hanoi's War (Cuộc chiến của Hà Nội) của Tiến sĩ Nguyễn Liên Hằng (tựa đề đầy đủ: Cuộc chiến của Hà Nội: một Biên khảo Sử học Quốc tế về Cuộc chiến tranh vì Hòa bình ở Việt Nam, NXB Đại học North Carolina, 2012) đưa ra bằng chứng và kiến giải tươi mới về các khía cạnh chính trị, ngoại giao và quân sự then chốt về cuộc chiến Việt Nam.	Lê Duẩn và 'chiến tranh vì hòa bình'	Vai trò của Lê Đức Thọ trong chính trị miền Bắc tương tự Henry Kissinger ở Mỹ? Nhờ tham khảo rất nhiều tài liệu tiếng Việt, bao gồm các nguồn sử liệu gốc thu thập từ Việt Nam, cuốn sách đã phân tích tư duy chiến lược của ban lãnh đạo Việt Nam Dân chủ Cộng hòa vào giai đoạn thập niên trước và sau cuộc can thiệp quân sự của Mỹ vào năm 1965. Một trong những khía cạnh đáng chú ý nhất của cuốn sách là số lượng chi tiết mà nó cung cấp về Đảng Lao động Việt Nam, cơ quan quyền lực của cộng sản kiểm soát miền Bắc. Tôi chưa được biết tới một nguồn tư liệu bằng tiếng Anh nào có thể l‎ý giải công việc nội bộ của Việt Nam Dân chủ Cộng hòa cùng cơ chế ra quyết định về chiến tranh của Hà Nội, tốt hơn là cuốn sách này. Cuốn sách cũng đề cập các tranh cãi, cạnh tranh cừu thù trong nội bộ Đảng Lao Động, một giai đoạn từ trước tới nay vẫn còn yếu kém về tư liệu. Cuốn sách đặc biệt tỏ ra khéo léo trong việc trình bày các chia rẽ nội bộ Đảng sau khi ký kết hiệp định Geneva 1954 kết thúc chiến tranh Pháp-Việt Nam (1946-1954). 'Giải phóng' miền Nam Một số đảng viên đảng Cộng sản, trong đó có nhiều người hoạt động ở miền Nam Việt Nam, lặng lẽ lên án quyết định của lãnh đạo cấp cao chấp nhận hiệp định và kêu gọi đình chỉ các chiến dịch quân sự và phân chia đất nước. Những đảng viên này cho rằng việc kết thúc chiến tranh sớm là hèn nhát, và họ nghĩ thật ngây thơ khi giả định rằng hai năm sau, sẽ có thống nhất đất nước trong hòa bình. Khi rõ ràng là tổng tuyển cử sẽ không bao giờ thành hiện thực, ban lãnh đạo Đảng đã phải quyết định liệu (1) có chờ đợi các sự kiện ở miền Nam và tiếp tục công cuộc cải tạo xã hội chủ nghĩa ở miền Bắc mà Đảng đã được thực hiện ngay sau khi ký kết hiệp định Geneva hoặc (2) theo đuổi "giải phóng" miền Nam bằng vũ lực vốn chịu nguy cơ khiêu chiến với Hoa Kỳ. Thế tiến thoái lưỡng nan này phân chia giới lãnh đạo cấp cao của Đảng và các thành viên quan trọng khác thành hai phe đối địch, gồm phe ủng hộ lựa chọn thứ nhất và phe còn lại hậu thuẫn phương án sau. Cuốn “Cuộc chiến của Hà Nội” không chỉ đề cập sự phân cực, chia rẽ mà còn đề cập cuộc đấu tranh tranh giành quyền lực ở thủ đô Bắc Việt. Mặc dù một số học giả từ lâu đã nhận ra điều này và trên thực tế trước đây đã đề cập vấn đề này trong các tác phẩm của mình, nhiều độc giả vẫn ngạc nhiên khi biết rằng ông Hồ Chí Minh đã không còn là nhân vật trung tâm ở Hà Nội vào thời điểm cuộc chiến với Hoa Kỳ nổ ra. Ông Hồ đã luôn là khuôn mặt biểu tượng của cách mạng Việt Nam, một điều chắc chắn, thế nhưng các cá thể khác ít được biết đến hơn thì lại thực sự nắm quyền quyết định ở Bắc Việt vào năm 1965. Nổi bật trong số này, như trình bày của tác giả, là Lê Duẩn, Bí thư Thứ nhất Đảng Lao động, và vị phó trung thành của ông, Lê Đức Thọ, Trưởng Ban Tổ chức Trung ương đầy quyền lực của Đảng. Với sự hậu thuẫn từ ông Thọ, sử dụng các thủ đoạn lèo lái, lừa dối, và các chiến thuật, Lê Duẩn, một thành viên trung thành Nam tiến, đã thành công trong việc loại bỏ các đối thủ theo ‎ý thức hệ trong Đảng, trong đó có ông Hồ. Ông Duẩn tạo lập một cấu trúc điều hành cho phép ông ta có thể độc chiếm quyền lực chính trị, trở thành một nhà độc tài, và đưa Bắc Việt tiến vào con đường đụng độ chiến tranh với Hoa Kỳ. Tác giả sách đưa ra một so sánh thú vị - và hợp lý - giữa cặp Duẩn – Thọ với bộ đôi phía Mỹ. Giống như Tổng thống Mỹ Richard Nixon và cố vấn an ninh quốc gia Henry Kissinger, lèo lái hoạch định các chính sách đối ngoại quan trọng dưới bức màn bí mật, Lê Duẩn và Lê Đức Thọ cũng làm điều tương tự ở Bắc Việt. Theo tác giả, bước đường "chiến tranh vì hòa bình" của Hà Nội đều do Lê Duẩn hoạch định. Sự thiếu niềm tin của ông vào ngoại giao, quyết tâm của ông dùng bạo lực để "giải phóng" miền Nam, và niềm tin vào chiến thắng tất yếu của một chiến lược cách mạng giải thích việc Hà Nội, trong thời gian dài, cứng rắn cự tuyệt đàm phán nghiêm túc với Washington mà lại tìm kiếm thắng lợi bằng các phương tiện quân sự. 'Niềm tin sai lầm' Niềm tin sai lầm của Lê Duẩn, theo tác giả, ít nhất phải chịu phần nào trách nhiệm về "những thương vong lớn" cho người Việt Nam ở cả hai bên vĩ tuyến mười bảy trong cuộc chiến tranh. Đây là một điểm rất quan trọng. Đối với nhiều người Mỹ và cả các học giả Hoa Kỳ, lâu nay họ xem xét cuộc chiến Việt Nam với một con mắt phê phán cho rằng chính các quyết định của chính quyền Hoa Kỳ đã đẩy Hà Nội đi tới những bi kịch do xung đột. Cuộc chiến tranh đã được sách vở Mỹ mô tả với các cách thức khác nhau như "chiến tranh Lyndon Johnson" và "chiến tranh Việt Nam của Nixon ", điều cho thấy rằng người Việt Nam ít chủ động hơn nhiều trong cuộc chiến so với người Mỹ. Cuốn "Cuộc chiến của Hà Nộ"i đã khắc phục sự mất cân bằng trong nhận thức, ít nhất, cho thấy chính Hà Nội, mà không phải là Washington, đã dàn trận các trận đánh đẫm máu nhất của cuộc chiến tranh, bao gồm cả trận Tết Mậu Thân 1968 và cuộc tấn công Mùa Xuân năm 1972. Như tất cả các chuyên khảo đầy tham vọng, tác giả cũng mắc một số lỗi và thiếu sót nhất định. Trong phần đầu của cuốn sách, tác giả viết rằng "bộ máy chiến tranh" của Hà Nội đã được "kích hoạt" vào cuối năm 1961. Bằng chứng hiện hữu cho thấy sự tiêu diệt quân lực của chính quyền Sài Gòn không trở thành mối ưu tiên chiến lược đối với Hà Nội cho đến Hội nghị Trung ương Đảng lần thứ IX vào cuối năm 1963. Đánh giá về giai đoạn cuối cùng trong cuộc chiến của tác giả đôi lúc có vấn đề. Một phần khá cầu kỳ của biên khảo rất tiếc lại bị vô hiệu bởi một tiết lộ về quan hệ đối ngoại gần đây của Hoa Kỳ. Một tài liệu mới chỉ ra rằng trong khi phát động Chiến dịch Linebacker II, hay còn gọi là đợt "đánh bom Giáng sinh" vào Hà Nội và Hải Phòng, hồi tháng 12/1972, Nixon đã tìm cách chuyển thông điệp của ông nhằm đạt được "hòa bình trong danh dự" cho Hà Nội, mà không quan tâm đến phản ứng của Sài Gòn. Đó là, các vụ đánh bom vào tháng 12/1972 chỉ nhằm mục tiêu thuyết phục Hà Nội tiếp tục các cuộc đàm phán hòa bình bị đình chỉ và thừa nhận trên hai vấn đề còn lại để một thỏa thuận có thể được hoàn tất, nó không hề có ‎ý mong ông Thiệu tuân theo một giải pháp thương lượng. Mặc dù có những thiếu sót nhỏ, cuốn ‘Cuộc chiến của Hà Nội’ là một công trình học thuật xuất sắc. Các sinh viên nghiêm túc nghiên cứu về cuộc chiến Việt Nam phải đọc cuốn sách này. Bài viết phản ánh quan điểm riêng của tác giả, Phó Giáo sư sử học tại Hawaii Pacific University ở Honolulu, người có nhiều công trình nghiên cứu về chiến tranh Việt Nam, trong đó có cuốn "Một nền hòa Bình cay đắng: Washington, Hà Nội, và sự hình thành của Hiệp định Paris," "Việt Nam Dân chủ Cộng hòa và Hội nghị Genève 1954: Một phê bình xét lại" trong Lịch sử Chiến tranh Lạnh...
Sinh ra trong một gia đình bốn đời phục vụ sân khấu và tám ngày tuổi đã được lên sân khấu, nghệ sĩ Kim Cương kể bà được "sống và thở không khí của nghệ thuật" và coi đương nhiên cuộc đời là như vậy.	Kim Cương - Phần 1: 'Tôi ở lại vì tôi là người Việt Nam'	Nghệ sĩ Kim Cương (phần 1): Con đường nghệ thuật và quyết định ở lại Việt Nam sau 1975 Nhưng khi lên chín tuổi, khi chứng kiến hoàn cảnh qua đời của cha mình, bà chợt nhận "cái bạc bẽo của nghề hát". Bà kể: "Ba tôi là trong những viên gạch đầu tiên xây dựng cái đàn ca Nam bộ của sân khấu cải lương mình những năm 1930. Thế mà khi ba tôi đau, đoàn đi lưu diễn ở Phan Thiết, tứ cố vô thân, má tôi chở ba tôi vô cái rạp hát trống không mà cách đó nửa tháng đoàn hát của tôi mang bao nhiêu lợi nhuận cho ông chủ và rạp hát đó thì ông chủ rạp đuổi ba tôi đi." Thế rồi trong lúc gia đình bối rối thì một người ân nhân đã đưa gia đình bà tới một ngôi chùa Phật học ở Phan Thiết và cha bà mất ở đó. Chính cái đêm ngồi trong cái rạp hát trống không đó, với một người cha đã chết sống cho sân khấu mà tới cuối đời muốn chết trên sân khấu cũng không được, bà chợt hiểu cuộc đời không đẹp như mình nghĩ. Cũng có lẽ vì những oan nghiệt đó mà mẹ bà đã quyết định không cho bà theo nghề hát mặc dầu người thân quanh bà đều là những diễn viên nổi tiếng như bà Năm Phỉ, bà Mười Truyền, bà Bảy Nam, những viên gạch đầu tiên của nền sân khấu Nam bộ lúc đó. Trở lại với sân khấu Được má gởi vô một trường nội trú của các bà sơ, lại vốn là một đứa trẻ "sống như một con thú hoang, theo đoàn hát rong tới chín, mười tuổi," nay bị ép vô một môi trường kỷ luật khắt khao như thế, bà cho biết mấy năm đầu đã rất khủng hoảng và quậy phá. "Nhưng rồi thời gian qua, với kỷ luật của nhà trường và sự dịu dàng của các sơ, những an ủi của bạn bè đã khiến tôi trở nên đầm hơn lại và cho tới năm 19 tuổi, tôi chấp nhận cuộc sống an phận, với suy nghĩ lớn lên sẽ làm một giáo viên như má mong muốn, chứ không còn mơ tới sân khấu nữa." Thế và con đường trở lại sân khấu của bà cũng thật tình cờ. Trong một dịp hè về thăm má và đoàn đang diễn ở Châu Đốc, đúng vào thời điểm chiến cuộc đang còn sôi động, bà đã phải lên sân khấu biểu diễn ngoài dự định. Giáo dục gia đình khiến nghệ sĩ Kim Cương hiểu rằng nghề hát là thiêng liêng, nó giúp con người ta sống tốt đẹp hơn. Đó là đêm đoàn đương diễn thì có đụng độ ở ngoại ô và chính quyền yêu cầu không cho khán giả ra đường, sợ có rủi ro xảy ra. Đoàn hát đã giấu không cho khán giả biết lệnh đó nên chỉ nói rằng sẽ hát tặng thêm cho khán giả. Thế rồi khi mọi người đã ra hát thêm hết lượt và kéo dài cả một, hai tiếng đồng hồ mà tiếng súng vẫn chưa dứt, cô học trò Kim Cương trong chiếc đầm đồng phục của trường đã phải bước lên sân khấu và thật bất ngờ được khán giả rất hoan nghênh. "Bắt đầu từ đó má tôi nghĩ tôi cũng có duyên với sân khấu. Bà cho tôi trở về với sân khấu. Tôi cũng không có ngờ đêm hát chữa lửa đã trở thành đêm định mạng của tôi. Từ đó tôi gắn chặt với sân khấu. Suốt mấy mươi năm trời tôi chết sống với sân khấu," bà nói. Lao động nghệ thuật - lao động tâm hồn Với truyền thống và giáo dục gia đình, bà hiểu rằng nghệ hát là thiêng liêng, nó giúp con người ta sống tốt đẹp hơn. "Tôi cho rằng lao động nghệ thuật là lao động về tâm hồn", bà nói và như vậy thì người nghệ sĩ phải đem hết tâm hồn mình thì mới mong gặp được tâm hồn của khán giả và lấy được sự đồng cảm của họ. Theo bà nghề sân khấu là rất khó, vì sau một ngày làm việc, khán giả tới rạp với những tâm trạng vui buồn khác nhau nhưng phận sự của người diễn viên là sau 15-20 phút phải làm sao kéo khán giả khóc theo mình, cười theo mình và làm được như vậy không phải dễ. Bà vẫn thường nói với các diễn viên trong đoàn rằng nếu chỉ diễn để lấy tiền, để có tiếng thì chắc chắn sẽ không bao giờ đi được tới mức hòa đồng với khán giả. "Cái hạnh phúc của người nghệ sĩ là khi thấy rằng những cái đẹp của cuộc đời được đưa lên sân khấu đã được người xem hiểu và đồng cảm." Một trong những ví dụ về sự đồng cảm với khán giả là khi diễn vở Lá Sầu Riêng. Bà kể khi người mẹ cảm hóa con trai mình và nói: "Hồi nhỏ má cho con gói bánh, gói kẹo, con theo má tối ngày. Giờ này má cho con cả cuộc đời má, mà con không nhận vậy?" thì khi nhìn xuống, ít nhất 80% khán giả giơ tay lên chùi nước mắt. "Đó là giờ hạnh phúc của tôi, câu nói về tình mẹ con của tôi đã được khán giả chấp nhận. Ai cũng biết ảnh hưởng của sân khấu và văn học nghệ thuật tới đời sống là rất mạnh", bà nói. 'Tôi ở lại vì tôi là người Việt Nam' Bà cho rằng người nghệ sĩ phải đem hết tâm hồn mình khi diễn thì mới mong gặp được tâm hồn của khán giả và lấy được sự đồng cảm của họ. Sau biến cố của đất nước năm 1975, bà quyết định ở lại Việt Nam và cho biết đây là "cột mốc quan trọng nhất" trong cuộc đời bà. "Thật sự lúc đó tôi, cũng như hàng trăm ngàn gia đình khác, rất là lo. Chúng tôi hiểu rất rõ đây không phải là một thay đổi từ chính phủ này qua chính phủ khác, hay ông Thủ tướng này qua ông Thủ tướng khác, mà là thay đổi cả một ý thức hệ. Ngay cái ý thức hệ đó chưa chắc chúng tôi đã hiểu rõ." Mặc dù những năm đầu cuộc sống thực sự khó khăn nhưng bà vẫn quyết định ở lại, và bà nói thêm việc ở lại không phải vì bà là thượng tá cách mạng hay đảng viên như một số người đồn đại. "Tôi ở lại, lý do thứ nhất: tôi là người Việt Nam. Tôi đã sống nhiều năm ở nước ngoài nên tôi hiểu, tâm hồn tôi không thể sống ở nước ngoài được. "Lý do thứ hai: tôi thương gia đình tôi. Má tôi chắc chắn không đi rồi. Mà má tôi không đi thì tôi không đi, em tôi không đi và cả gia đình tôi không đi. "Và một nguyên nhân sâu xa nữa là tôi thương nghề tôi, tôi thương khán giả của tôi, bởi tôi biết rằng khán giả nước ngoài có thể thương Kim Cương vì sắc vì tài.v.v. nhưng không một khán giả nào có thể thương Kim Cương bằng khán giả Việt Nam. Tôi đã bơi lội trong tình thương đó mấy chục năm trời và tôi muốn giữ tình thương đó cho tôi mặc dù nghèo đói. "Lý do thứ ba là quan niệm sống của tôi. Có người cho rằng sống phải có xe hơi nhà lầu, vật chất đầy đủ mới hạnh phúc. Còn tôi và gia đình tôi thì nghĩ rằng nơi nào mình đóng góp được nhiều, nơi nào mình đem được niềm vui và bớt nỗi khổ cho mọi người thì nơi đó tôi có hạnh phúc, mà ở đó thì không đâu khác hơn Việt Nam, nhất là những năm đầu khó khăn. "Tôi muốn ở lại chia sẻ với bà con tôi, đồng bào tôi, mặc dầu những đóng góp đó của tôi chỉ giống như một hạt cát nhưng tôi cũng xin có mặt trong những ngày khó khăn đó," bà nói thêm. Bà cho biết đó là một quyết định đúng vì 40 năm qua bà đã làm được rất nhiều cho sân khấu và cho thiện nguyện, và nếu lựa chọn lại bà vẫn chọn nơi đây là quê hương. Mời quý vị đón xem phần II cuộc phỏng vấn với nghệ sĩ Kim Cương trên trang BBCVietnamese.com
Shangri-La 13 có thể là một 'dịp hữu ích' để tìm giải pháp cho vụ xung đột Giàn khoan Hải Dương 981 giữa Trung Quốc và Việt Nam đang làm nóng bầu không khí ở khu vực Đông Nam Á, theo ý kiến một số nhà quan sát quốc tế và trong nước.	'Ai sẽ hòa giải vụ giàn khoan 981?'	Trong trường hợp hai bên trong xung đột là Trung Quốc và Việt Nam muốn tìm kiếm một giải pháp xuống thang và hạ nhiệt cho cuộc xung đột, ai có thể sẽ là người đảm nhiệm phù hợp nhất vai trò nhà trung gian, hoa giải, là một trong các giả thuyết được đặt ra cuối tuần này, bên thềm cuộc Đối thoại tại Singapore. Trao đổi với BBC hôm 30/5/2014 từ Đại học Hamburg của Cộng hòa Liên bang Đức, Giáo sư Jorg Thomas Engelbert, nhà nghiên cứu châu Á và Việt Nam học, cho rằng Trung Quốc không chỉ 'thử phản ứng' của các cường quốc, các nước láng giềng trong khu vực, mà có thể muốn tỏ cho thấy họ không 'nhượng bộ' trước bất cứ quốc gia nào trong vụ giàn khoan và khẳng định vai trò và vị thế quân sự ở khu vực. Tuy nhiên, nhà nghiên cứu cho rằng có thể có một khả năng hai bên Việt - Trung sẽ 'hạ nhiệt' và khi đó, có thể sẽ cần đến một nhà trung gian, mà người 'hòa giải lý tưởng' có thể là Asean. Ông Engelbert nói: "Chuyện dầu khí là một câu chuyện giả thôi, mượn cớ để khẳng định mình về mặt quân sự, nên việc này thì họ sẽ đi từng bước một, và sự phản ứng của thiên hạ và của Mỹ cũng sẽ khẳng định tốc độ của việc đưa quân sự ra ở vùng đó." "Tôi nghĩ Asean là một mẫu mực, không va chạm vào quyền lợi của nhau, không xâm lược nhau, không đánh chửi nhau, đấy là những điều nguyên tắc cơ bản của khối Asean. "Và từ lâu Asean cũng cố gắng áp dụng những điều lệ này với quan hệ với các cường quốc bên ngoài, nhất là với Trung Quốc." 'Còn e ngại Trung Quốc' Tuy nhiên, nhà nghiên cứu cũng chỉ ra rằng Asean hiện còn có nhược điểm là 'chưa thống nhất' và còn có thành viên 'e ngại' Trung Quốc. Ông nói: "Vấn đề là Asean chưa mạnh vì chưa được thống nhất, có những nước gần Trung Quốc sợ nhiều hơn, có những va chạm với Trung Quốc nhiều hơn. "Còn những nước xa hơn, họ nghĩ là cần gì đến mình, cho nên vấn đề là nếu khối Asean thống nhất, mạnh dạn và cũng (tại) cả Việt Nam nữa, Việt Nam cũng có những lúc muốn đàm phán riêng với Trung Quốc, mà không cần đến Asean." Cuối tuần này diễn ra Đối thoại Shangri-La lần thứ 13 (từ ngày 30/5 đến 01/6) tại Singapore, mà chủ đề được quan tâm nhiều nhất chính là cuộc xung đột đang nóng lên ở khu vực Hoàng Sa, trên Biển Đông giữa Trung Quốc và Việt Nam do vụ giàn khoan Hải Dương. Một nhà nghiên cứu Trung Quốc học và châu Á học từ Đại học Chính trị Paris, Pháp (Sciences-Po, Paris) cho rằng Đối thoại là một cơ hội 'hữu ích' để các bên nhìn nhận và tìm giải pháp cho xung đột. Giáo sư David Camroux hôm thứ Sáu nói với BBC: "Tôi nghĩ đây là thời điểm hữu ích để nhìn nhận và cân nhắc một sự kiện hệ trọng liên quan tới một cuộc xung đột nghiêm trọng xảy ra, do đó Đối thoại Shangri-La đã diễn ra vào một thời điểm rất đúng lúc để tất cả các bên cùng ngồi xuống bình tĩnh. "Và nói rằng hãy xem xét và chúng ta sẽ không để cho tình hình lọt ra khỏi tầm tay của chúng ta, hay là chúng ta sẽ đưa ra các biện pháp có ý nghĩa để giải quyết vấn đề. "Tôi không cho rằng Đối thoại sẽ đưa ra một giải pháp thật lớn lao cho một cuộc xung đột như vậy, thế nhưng như người ta vẫn nói 'hòa bình vẫn tốt hơn là chiến tranh' và do đó điều tốt hơn vẫn là đối thoại, đàm phán, để hiểu lập trường của nhau rõ ràng hơn, hơn là để cho một cuộc xung đột xảy ra rồi lên cao." 'Hữu ích và đúng lúc' Theo nhà nghiên cứu từ Pháp, Trung Quốc sẽ bị chỉ trích 'mạnh mẽ' bởi nhiều quốc gia tham dự Đối thoại như Nhật Bản, Hoa Kỳ, một số quốc gia trong khu vực, tại Asean, đương nhiên là bởi Việt Nam, tuy nhiên đây vẫn là một "bài tập" để hy vọng sẽ đạt được tiến bộ cho một giải pháp. "Đây có thể là một bài tập hữu ích để hy vọng sẽ mang lại tiến bộ, đưa tới tìm ra một giải pháp nào đó dưới dạng quốc tế ở Biển Đông, một giải pháp thường xuyên và lâu dài." Nhà nghiên cứu nhận xét rằng hiện nay quan hệ Trung - Việt, đặc biệt giữa hai Đảng Cộng sản, đã trở nên xấu đi trầm trọng sau vụ Giàn khoan Hải Dương 981. Ông nói: "Tôi nghĩ rằng quan hệ giữa hai Đảng đã xấu đi trầm trọng, tôi nghĩ rằng Trung Quốc vẫn chưa tha thứ cho Việt Nam trong cuộc xung đột giữa Việt Nam với Campuchia khoảng 40 năm về trước, cũng như trận thua ở chiến tranh Biên giới (1979), họ không bao giờ quên điều đó. "Tôi nghĩ rằng sự đoàn kết giữa 'hai đảng cộng sản anh em' trong quá khứ nay đã thực sự hết rồi, Trung Quốc nay là một người chơi trên một cuộc chơi và sân chơi quốc tế, ngày nay Việt Nam không còn là đối tác 'gần gũi' và trong số ít, với Trung Quốc như trước đây trong quá khứ chiến tranh nữa. "Mặt khác Việt Nam cũng đã chuyển sang quan hệ và hòa nhập vào khối Asean, một khối quốc gia, một thế lực trung bình ở khu vực, vốn có mối quan hệ với một số cường quốc lớn, đặc biệt là Hoa Kỳ và cũng như với một số quốc gia khác như Nhật Bản và Úc." 'Cao Biền dậy non' Cũng bên thềm Shangri-La Singapore, hôm 30/5, một nhà nghiên cứu, thành viên Hội đồng Lý luận Trung ương của Đảng Cộng sản Việt Nam, nói với BBC cuộc khủng hoảng Giàn khoan 981 'bất lợi hơn' cho Trung Quốc. Từ Sài Gòn, Giáo sư Trần Ngọc Thêm nói: "Tôi thấy rằng trong chuyện này, Việt Nam bị rơi vào tình thế khó, tình thế khốn đốn, nhưng tôi nghĩ rằng Trung Quốc thiệt hại nhiều hơn Việt Nam." Nhà nghiên cứu trong Hội đồng lý luận trung ương của Đảng cho rằng Trung Quốc đã vừa không củng cố được hình ảnh của mình trước quốc tế về một cường quốc với 'sức mạnh mềm', mà trái lại làm cho thế giới, trong đó có nhiều quốc gia ở khu vực và lân cận 'e sợ', 'nghi ngờ'. Tuy nhiên ý kiến nhà nghiên cứu từ Việt Nam này hy vọng cuộc xung đột cuối cùng sẽ được 'giàn xếp ổn thỏa'. Ông Thêm nói: "Trên mặt trận gọi là mở rộng ảnh hưởng này của mình (Trung Quốc), thì đây lại là một trường hợp 'Cao Biền dậy non' và tôi nghĩ là Trung Quốc là người thiệt hại nhiều hơn. "Và tôi hy vọng và tin tưởng rằng chuyện này sau một thời gian sẽ được giải quyết ổn thỏa, còn ai là trung gian thì cũng khó nói được, nhưng giữa vai trò của Mỹ ở trong khu vực là rất rõ, thế giới đều biết. "Thế rồi sức mạnh của Cộng đồng các nước Đông Nam Á cũng là một lực lượng mà Trung Quốc phải tính đến, chứ không thể bỏ qua được. Và đấy cũng có thể xem như những lực lượng trung gian, rồi Nhật Bản thì cũng có những liên quan nhất định," Giáo sư Thêm nói với BBC.
Trung Quốc cần thận trọng nếu không muốn mắc sai lầm chiến lược khi làm cho Việt Nam và nhiều nước láng giềng nổi giận vì những hành động 'khiêu khích và thách thức' chủ quyền, theo một nhà nghiên cứu Trung Quốc đương đại từ châu Âu.	'Trung Quốc bên bờ một sai lầm lớn?'	Các nhà lãnh đạo Trung Quốc nên thận trọng trong vụ giàn khoan 981, theo nhà quan sát. Trao đổi với BBC hôm 23/5 từ Viện Nghiên cứu Quốc gia về Ngôn ngữ và Văn hóa phương Đông của Pháp tại Paris (INALCO), Giáo sư Francois Huchet cho rằng tính toán của ê kíp lãnh đạo do ông Tập Cận Bình đứng đầu có thể đang dẫn tới 'một sai lầm lớn'. Sai lầm này có thể xảy ra với Trung Quốc, khi hàng loạt các quốc gia láng giềng ở khu vực lần bị đẩy tới thế 'bắt tay nhau' trong một dạng thức 'liên minh mới' được Hoa Kỳ hậu thuẫn để đối lại Trung Quốc. Hôm thứ Sáu, cựu Giám đốc Trung tâm Nghiên cứu Trung Quốc Đương đại thuộc Đại học Rennes II của Pháp, nói: "Sau một loạt các diễn biến, tôi cho rằng Trung Quốc đã đang nhận thấy một tình thế nguy hiểm, bên bờ xảy ra, khi một loạt quốc gia xung quanh Trung Quốc từ Nhật Bản tới Việt Nam, hay Philippines và Hàn Quốc thảo luận với nhau và đều nổi giận với Trung Quốc, "Tôi nghĩ sẽ ngày một khó khăn hơn cho Trung Quốc đẩy tới các áp lực và đưa ra các hành động khiêu khích khác trong tương lai." 'Trung Quốc đã khôn ngoan?' Trước câu hỏi liệu động thái đưa giàn khoan HD-981 của Trung Quốc vào khu vực Hoàng Sa trên Biển Đông có phải là một động thái và tính toán 'khôn ngoan' hay không, nếu Việt Nam, quốc gia lâu nay vẫn bị Trung Quốc gây áp lực về chủ quyền biển đảo, tìm cách tiếp cận gần hơn nữa với Hoa Kỳ và xoay hẳn lưng lại với Trung Quốc, GS Huchet nói: "Rõ ràng là nếu Trung Quốc tiếp tục tỏ ra hung hăng trên các vùng biển ở khu vực như họ đã làm đặc biệt trong hai ba năm trở lại đây, chắc chắn các quốc gia bị thách thức và khiêu khích trong vùng sẽ tìm kiếm sự bảo vệ từ Hoa Kỳ, "Chúng ta đã thấy xuất hiện hàng loạt các tuyên bố giữa các quốc gia đó với Hoa Kỳ, với Hoa Kỳ cũng tích cực hoạt động và hiện diện nhiều hơn trong khu vực trong hai năm trở lại đây, Vụ giàn khoan HD-981 của TQ đã đẩy Việt Nam và Philippines 'xích lại' nhau. "Tổng thống Obama đã nói Hoa Kỳ muốn trở lại ở khu vực và Hoa Kỳ cũng đã đang có lập trường rất mạnh mẽ, như trong chuyến thăm gần đây ở châu Á, tại Nhật Bản, ông Obama đã nói quần đảo Senkaku thuộc quyền tài phán của người Nhật, "Do đó Hoa Kỳ đưa quần đảo này vào vùng ảnh hưởng của mình, do vậy, tôi nghĩ rằng mọi sự sẽ trở nên khó khăn hơn cho Trung Quốc nếu họ tiếp tục hung hăng, lấn tới, "Bởi vì các hành động này của Trung Quốc không chỉ gây ra các xung đột đơn lẻ với từng quốc gia mà Trung Quốc khiêu khích, thách thức, mà còn tạo ra một dạng thức liên minh mới với Hoa Kỳ, "Mà liên minh này sẽ không chỉ giới hạn ở các khu vực như Biển Đông, hay biển Hoa Đông, mà cũng liên quan tới cả nơi khác như Ấn Độ, "Hiện tại Ấn Độ đang tìm kiếm nhiều hơn một liên minh với Hoa Kỳ từ năm 2005 tới nay, do đó, ở chung quanh Trung Quốc, có thể ngoại trừ Pakistan, Kazakhstan hoặc Bắc Hàn - quốc gia có quan hệ đặc biệt với Trung Quốc, "Nhưng chúng ta thấy một dạng liên minh để bảo đảm rằng Trung Quốc sẽ không dám hung hăng hơn và không dám mở rộng ảnh hưởng của nước này quá xa." 'Nếu VN kiện đòi Hoàng Sa?' Trước câu hỏi liệu động thái giàn khoan HD-981 có thể khơi mào một tình huống bất lợi hơn cho Trung Quốc, khi Việt Nam, sau hơn bốn mươi năm 'im lặng', nay có thể vừa kiện Trung Quốc ra quốc tế về vụ giàn khoan, vừa kiện đòi Trung Quốc rút toàn bộ các lực lượng khỏi các đảo đã cưỡng chiếm trên Hoàng Sa từ năm 1974 và trả lại chủ quyền cho Việt Nam, nhà nghiên cứu nói: "Trung Quốc hiện nay đang muốn mở rộng vùng ảnh hưởng của mình và đẩy lui, đẩy hẳn Hoa Kỳ ra khỏi châu Á, để Trung Quốc có thể thống lãnh khu vực, không chỉ về mặt kinh tế như trong 20 năm trở lại đây, mà còn thống trị về mặt quân sự và bảo vệ các nguồn năng lượng, "Cho nên đây không chỉ là vấn đề về dầu lửa, câu chuyện đi xa hơn thế rất nhiều, thế nhưng Trung Quốc có thể đang phạm một sai lầm khi họ đang muốn bước đi quá nhanh trong vấn đề này, Nga và Trung Quốc 'xích lại' gần nhau, trong lúc dàn khoan HD-981 vẫn đang còn ở Hoàng Sa. "Vì các quốc gia láng giềng, trong đó đương nhiên có Việt Nam, nước có lịch sử rất phức tạp với Trung Quốc, đã đang và sắp đối đáp lại với những hành động đó. Do đó, tôi nghĩ Trung Quốc nên thận trọng mà không nên khiêu khích quá mức các quốc gia đó." Trước câu hỏi tính toán gì đang thực sự diễn ra sau các động thái mà ông Tập Cận Bình, lãnh đạo Trung Quốc và bộ tham mưu của ông, đã quyết định tiến hành trong vụ làm nóng lên khu vực biển Đông từ đầu tháng Năm trở lại đây, Giáo sư Huchet nói: "Trước đây, nội bộ của Trung Quốc có thể có tình huống một cánh quân sự nào đó trong Ban lãnh đạo cao cấp Trung Quốc có thể muốn tỏ ra mạnh mẽ và lấn lướt hơn bằng các động thái quân sự, so với cánh khác thiên hơn về ngoại giao, "Nhưng qua những gì quan sát được, có thể đoán rằng các động thái đối ngoại và hướng ngoại cứng rắn vừa rồi của Trung Quốc, cho thấy các cánh quân sự, thiên về sức mạnh, đã không thể nào hành động mà không có sự nhất trí của ông Tập Cận Bình, "Và tôi nghĩ đằng sau tất cả các động thái gần đây, từ thách thức, khiêu khích Nhật Bản ở Biển Hoa Đông, Philippines và gần đây nhất là Việt Nam ở Biển Đông, rõ ràng đây là một toan tính nhằm thăm dò phản ứng của các quốc gia láng giềng và sự chống đối của Hoa Kỳ, "Đương nhiên là nếu không có sự phản ứng nào đối kháng lại, Trung Quốc sẽ tiếp tục lấn tới, lấn lướt xa hơn, và họ sẽ có nhiều các hành động khác, "Thế nhưng nay thì Trung Quốc đã thấy họ đã tạo ra sự khiêu khích quá lớn và đã gây ra phản ứng rất mạnh ở Việt Nam, và tôi chắc rằng, lãnh đạo cao cấp Trung Quốc đang phải cân nhắc lại tình huống và chắc chắn họ sẽ phải thận trọng hơn với các hành động trong tương lai." 'Không thể trông đợi EU' Được hỏi về việc liệu Liên minh Châu Âu (EU) có thể có vai trò nào đáng kể hay không cho Việt Nam trong trường hợp Hà Nội muốn đương đầu với Bắc Kinh trong tranh chấp về chủ quyền quốc gia, biển đảo và kiện Bắc Kinh ra quốc tế về vụ giàn khoan, nhà nghiên cứu từ châu Âu nói: "Tôi có thể thẳng thắn nói rằng chúng ta không nên kỳ vọng bất cứ sự hậu thuẫn đáng kể nào của EU; ở khu vực này của thế giới, EU có một ảnh hưởng rất yếu, họ còn đang quá bận rộn với nhiều vấn đề phải giải quyết liên quan Ukraine, "Tôi không nghĩ Liên minh Châu Âu sẽ có bất cứ một hành động nào ở khu vực này và thực tế EU không có thực lực hay sức mạnh quân sự để làm điều đó, cường quốc duy nhất có thể làm được một điều gì đó thực sự có ý nghĩa ở khu vực là Hoa Kỳ, chứ không phải là EU." TQ thay đổi từ một 'đối tác đầu tư' sang một 'thế lực tham vọng' về quân sự ở khu vực. Theo ông Huchet, Trung Quốc hiện đang thay đổi một 'lối chơi mới', chuyển sang một 'bộ mặt' mới ở khu vực, nhưng chính vì điều này, nhà nghiên cứu cảnh báo cường quốc này cần 'thận trọng' nếu không muốn mắc 'sai lầm lớn'. Ông Huchet nói: "Trung Quốc đang thay đổi cách chơi, trong một hai chục năm trở lại, họ xuất hiện ở khu vực châu Á, Đông Nam Á như một đối tác đầu tư, hợp tác kinh tế, "Thế nhưng sau khi được cho là đã nắm được nhiều lợi thế gây dựng được ở nhiều quốc gia trong khu vực, khẳng định được ảnh hưởng và vị thế kinh tài, họ lại muốn chuyển sang một bộ mặt khác, họ muốn chơi những con bài để đạt được sự thống trị ảnh hưởng và áp lực về an ninh, quân sự, "Đây là điểm mà theo tôi, Trung Quốc phải hết sức thận trọng, nếu như họ không muốn phạm phải một sai lầm lớn tạo ra một liên minh chống đối Trung Quốc trong khu vực, cộng thêm với đối thủ lâu nay của họ là Hoa Kỳ," ông Huchet nói với BBC. 'Tạm rút nhưng sẽ quay lại?' Giới quan sát hiện đang tiếp tục theo dõi và dự đoán các động thái, kịch bản xử lý cuộc xung đột xung quanh vụ giàn khoan HD-981 giữa Trung Quốc và Việt Nam. Hôm thứ Bảy, 24/5, Giáo sư Carl Thayer, một nhà nghiên cứu từ Học viện Quốc phòng Úc được tờ báo mạng VnExpress.net của Việt Nam trích dẫn lời, nêu nhận định: "Có vẻ như Trung Quốc sẽ rút giàn khoan dầu về nước trong hoặc trước ngày 15/8 tới để tránh mùa bão lớn trên biển... Các cơn bão sẽ đem lại cơ hội cho Trung Quốc xuống thang." Tuy nhiên nhà nghiên cứu này cho rằng Trung Quốc có thể sẽ trở lại và sau khi tạm rút, sẽ vẫn có những động thái bảo vệ ảnh hưởng tại khu vực. "Nếu Trung Quốc thực sự muốn khoan dầu, họ sẽ đánh dấu vị trí giếng dầu sau khi giàn khoan khổng lồ này được đưa đi. Đồng thời Trung Quốc sẽ vẫn duy trì các tàu hải cảnh ở khu vực được cho là có dầu," GS. Thayer được dẫn lời nói thêm. "Dự đoán Trung Quốc có thể sẽ cân nhắc lập một vùng nhận dạng phòng không giới hạn phía trên đảo Hải Nam và quần đảo Trường Sa nhằm thiết lập thẩm quyền của thành phố Tam Sa." Theo nhà quan sát này, trước viễn cảnh đó, Việt Nam tiếp tục cần cân nhắc những biện pháp, trong đó các bước đi, động thái cả về pháp lý lẫn ngoại giao. "Việt Nam phải tiếp tục đưa vụ việc này ra cộng đồng quốc tế, nếu không sẽ đứng trước nguy cơ bị cô lập. Việt Nam có thế đứng vững chắc, với điều kiện không bị khiêu khích bởi Trung Quốc... "Việt Nam và Philippines là hai nước ở tiền tuyến trong số các nước có tranh chấp với Trung Quốc ở Biển Đông. Sự hợp tác giữa Việt Nam và Philippines mới đây là một bước đi rất tích cực," ông Thayer nói với tờ báo mạng của Việt Nam.
Bất cứ ai cũng có thể dẫn trường hợp của những người nổi tiếng, từ Vincent Van Gogh và Virginia Woolf hay Tony Hancock cho đến Robin Williams, những người vô cùng sáng tạo nhưng lại trải qua các vấn đề về tâm thần.	Bị bệnh thần kinh làm tăng sức sáng tạo?	Có rất nhiều ví dụ rất rõ ràng về mối liên hệ giữa bệnh tâm thần và sự sáng tạo. Và có lẽ các nghiên cứu sẽ ủng hộ giả thiết phổ biến này? Không hẳn vậy. Trên thực tế có rất ít dữ liệu về chủ đề này. Trong 29 nghiên cứu được thực hiện trước năm 1998, có 15 nghiên cứu không tìm thấy mối liên hệ nào, chín nghiên cứu tìm thấy và năm nghiên cứu cho rằng mối liên hệ này không rõ ràng. Bên cạnh đó, nhiều nghiên cứu trong số này trên thực tế chỉ là các nghiên cứu các trường hợp, thay vì là nỗ lực nhằm chứng minh thực sự là có mối liên hệ nào đó hay không. Một trong những khó khăn là việc xác định hoặc đo lường sự sáng tạo, vì vậy các nhà nghiên cứu thường sử dụng những thứ trung gian. Ví dụ, một nghiên cứu từ năm 2011 đơn giản phân loại mỗi người bằng nghề nghiệp đã cho rằng tất cả những người là hoạ sỹ, nhiếp ảnh gia, nhà thiết kế hay nhà khoa học đều là những người sáng tạo. Sử dụng thống kê của chính phủ Thuỵ Điển, các nhà nghiên cứu chỉ ra rằng những người bị rối loạn lưỡng cực thường có nhiều khả năng làm những nghề sáng tạo hơn người thường gấp 1,35 lần. Tuy nhiên bởi vì những nghiên cứu này chỉ bao gồm một số ít công việc, dữ liệu này không thể nói lên rằng những người làm nghề sáng tạo có dễ bị rối loạn lưỡng cực hơn những người khác, hay những người làm nghề kế toán thì ít khả năng bị rối loạn hơn hay không. Các nghiên cứu này thường dẫn một nghiên cứu do Nancy Andreasen công bố vào năm 1987, vốn so sánh 30 cây viết với 30 người khác không làm nghề viết. Những người làm nghề viết thường có khả năng bị rối loạn lưỡng cực hơn những người không viết. Đó là một nhóm nhỏ, với chỉ 30 cây bút được phỏng vấn trong 15 năm, và mặc dù nghiên cứu này thường xuyên được trích dẫn, nó cũng bị chỉ trích rộng rãi bởi vấn đề về thần kinh được xác định qua các cuộc phỏng vấn và không rõ đã dựa trên tiêu chí gì. Bên cạnh đó, những người phỏng vấn cũng ý thức được ai làm nghề viết, ai không, vốn có thể tác động đến kết quả. Ngay cả khi kết quả không nói lên nhiều, liệu sự sáng tạo mà bệnh rối loạn lưỡng cực mang lại có khiến các cây bút nhiều khả năng chọn nghề của họ hơn, hay nó khiến họ khó kiếm việc bình thường hơn? Điều này vẫn khó để nói. Có hai nghiên cứu khác cũng đề cập đến mỗi liên hệ giữa rối loạn thần kinh và sự sáng tạo. Nghiên cứu thứ nhất được thực hiện bởi Kay Redfield Jamison, được biết đến bởi cuốn sách An Unquiet Mind. Nghiên cứu này cũng dựa trên các cuộc phỏng vấn, nhưng với các nhà thơ, nhà viết tiểu thuyết, nghệ sỹ, viết tiểu sử. Có tổng cộng 47 người tham gia nghiên cứu này. Nhưng bà đã tìm ra một tỷ lệ bị tâm thần khá đáng ngạc nhiên. Ví dụ, hết một nửa những nhà thơ đã từng đi điều trị. Nghe thì có vẻ như là một tỷ lệ lớn, nhưng nó cũng chỉ dựa trên chín người. Một nghiên cứu khác của Arnold Ludwig đã xem xét một số lượng lớn hơn. Ông đã nghiên cứu tiểu sử của hơn một nghìn người nổi tiếng để tìm kiếm những đoạn nói về các hội chứng tâm thần và nhận ra các nghề nghiệp khác nhau có các vấn đề khác nhau. Điều khó khăn ở đây là mặc dù nhiều người nổi tiếng vô cùng xuất chúng, họ cũng không phải nhất thiết là vô cùng sáng tạo. Mặc dù nghiên cứu khá dài của ông thường xuyên được trích dẫn như là tài liệu đã đưa ra được một mối liên hệ, bản thân Ludwig thừa nhận rằng nghiên cứu của ông không chứng minh được mối liên kết giữa bệnh tâm thần và sự sáng tạo, cũng như không chứng minh được nó là điều thường thấy ở những người làm việc sáng tạo. Các nghiên cứu về những người nổi tiếng thường được giới nghiên cứu sử dụng khá phổ biến, nhưng không phải khi nào cũng mang lại cùng kết quả. Vào năm 1904, Havelock Ellies đã nghiên cứu hơn 1.000 người và không tìm ra sự liên kết nào giữa bệnh thần kinh và sự thiên tài. Và một nghiên cứu vào năm 1949 đối với 19.000 nghệ sỹ và các nhà khoa học Đức trong ba thế kỷ đã có cùng kết luận. Vì sao giả thiết này vẫn tồn tại dù không có đầy đủ bằng chứng? Một số người cho rằng mối quan hệ giữa bệnh tâm thần và sự sáng tạo là một mối liên hệ phức tạp hơn, và các vấn đề về thần kinh thường giúp người ta sáng tạo hơn bình thường. Tuy nhiên sự sáng tạo này giảm xuống mức trung bình hoặc thấp hơn trong các giai đoạn nghiêm trọng hơn của căn bệnh. Đôi lúc bệnh thần kinh có thể khiến làm người ta không thể làm bất cứ gì. Có lẽ nhiều người tin vào mối liên hệ này bởi nó rất rõ ràng trong những trường hợp có những hiện tượng đó. Nhà tâm lý học Arne Dietrich cho rằng chúng ta thường tập trung vào những gì ở ngay trước mặt. Những truyền kỳ về việc Van Gogh tự cắt tai mình trong lúc nổi cơn điên đã khiến câu chuyện đó hiện ra rõ ràng hơn trong đầu chúng ta. Chúng ta thường ước tính khả năng xảy ra một điều gì đó dựa trên khả năng nó xuất hiện trong đầu mình dễ dàng thế nào. Vì vậy khi chúng ta được hỏi liệu bệnh thần kinh và sự thiên tài có liên hệ với nhau hay không, chúng ta thường nghĩ đến những ví dụ điển hình mà mình biết đến ngay lập tức. Việc tin vào mối liên hệ này có thể có những tác động có hại. Một số người có thể tin rằng bệnh của họ tăng khả năng sáng tạo, và không muốn chữa trị vì sợ rằng điều này khiến họ không còn sáng tạo nữa. Bên cạnh đó, người ta cũng có thể cho rằng sự thành công của mình là do bệnh, thay vì do tài năng thực sự. Còn những người bị bệnh tâm thần nhưng không thực sự có khả năng sáng tạo thì sao? Liệu họ có cảm thấy áp lực phải trở nên xuất chúng và có cảm thấy mặc cảm nếu họ không thể làm điều đó? Tôi tự hỏi rằng giả thiết này tồn tại lâu có phải bởi vì nó thuận tai? Bởi nó tạo cho chúng ta sự lạc quan rằng nếu chúng ta có vấn đề về tâm thần, có lẽ nó sẽ mở ra một khía cạnh lạc quan nào đó, hoặc khiến chúng ta an tâm nếu như mình không thực sự giỏi, vì cho rằng sự tài giỏi đi cùng một cái giá nào đó. Có lẽ sự liên hệ giữa bệnh tâm thần và sự sáng tạo tồn tại chỉ bởi vì chúng ta muốn thế. Bản tiếng Anh bài này đã đăng trên BBC Future.
Nếu Việt Nam hiện nay đang có một Quốc hội mà người dân 'không hài lòng', thì chính người dân cũng phải 'tự hỏi lại chính mình', theo một cựu Đại biểu và Phó Chủ nhiệm một Ủy ban của Quốc hội Việt Nam.	'Chính người dân phải tự trách mình'	Giáo sư Nguyễn Minh Thuyết cho rằng người dân có trách nhiệm với chất lượng của Quốc hội. Trao đổi tại cuộc tọa đàm trực tuyến http://bit.ly/1onwvra của BBC hôm 06/11/2014, nhân sự kiện Quốc hội khóa 13 của Việt Nam đang tiến hành kỳ họp thứ tám, Giáo sư Nguyễn Minh Thuyết nói: "Tôi hoàn toàn chia sẻ với sự phê bình của các vị đã phát biểu trước tôi với tư cách là cử tri. Phê bình như thế là đúng đấy và tôi nghĩ có thể còn phê bình mạnh hơn nữa. "Thế nhưng còn hỏi là vì sao chúng ta lại có một Quốc hội mà người dân không hài lòng như vậy, thì tôi cho là chính người dân cũng phải tự trách mình. "Người dân như thế nào, thì Quốc hội như thế. Nếu bao giờ người dân của mình (Việt Nam) mà giác ngộ, mình đi bầu, mình chọn lọc thật cẩn thận, thì lúc ấy mình sẽ có một Quốc hội như ý của mình. "Còn bây giờ người ta bảo đưa ra 5 người, lấy 3 người, ông cũng tìm bằng được cho đủ ba người, mặc dù ông chẳng biết mặt ba người ấy, ông chẳng biết tài của ba người ấy, thì sẽ bầu vào những đại biểu kiểu như ấy thôi. "Theo tôi vấn đề là giác ngộ của người dân. Người dân bây giờ mà một người lại đi bỏ phiếu, cầm cả một nắm phiếu bầu thay cho cả nhà, thì lấy đâu ra chính xác. "Tôi cho quan trọng nhất là người dân phải giác ngộ. Khi nào người dân giác ngộ về quyền làm chủ của mình, thì lúc ấy đất nước sẽ có dân chủ hơn. "Và lúc ấy lá phiếu của người dân sẽ có giá trị hơn," ông Nguyễn Minh Thuyết nói với cuộc tọa đàm hôm thứ Năm. 'Tôi không đi bầu nữa' TS. Lê Bạch Dương cho rằng cơ chế bầu cử hiện nay ở VN 'không có ý nghĩa' và làm 'mất thì giờ' của cử tri. Bình luận về ý kiến của Giáo sư Thuyết, Tiến sỹ Lê Bạch Dương, đồng Viện trưởng Viện Nghiên cứu Phát triển Xã hội (ISDS) nói: "Với ý kiến... của Giáo sư Thuyết, tôi cũng minh chứng bản thân tôi như một ví dụ. "Tức là bây giờ tôi không đi bầu nữa. Bởi vì tôi thấy cơ chế bầu cử như thế này chẳng có ý nghĩa gì cả, cho nên tôi thấy không nên mất thì giờ cho việc như vậy. "Chừng nào đưa ra một cơ chế mới thì tôi sẽ đi bầu. "Mọi người có thể nói tôi vô trách nhiệm, nhưng tôi không thích bầu cho những người mà tôi chẳng hiểu gì cả. "Lẽ ra họ phải đưa ra được những cương lĩnh, những chương trình để tôi có thể so sánh xem tôi nên bầu cho ông A, cho ông B. "Đưa một bản lý lịch ngắn ngủn treo ở chỗ bầu cử như vậy, đọc không có một tí thông tin gì cả, thì tôi thấy bầu như vậy vô nghĩa, cho nên là khi thấy làm cái gì vô nghĩ thì tôi không làm. "Cho nên tôi nghĩ, chừng nào thay đổi được cơ chế bầu cử, may ra mới có được ý kiến của người dân xác đáng, để chọn ra được những vị ... (Đại biểu) xứng đáng," nhà nghiên cứu xã hội học nói với tọa đàm. 'Chỉ đồng ‎ý 1/3' TS Quang A nói chỉ đồng ý với 1/3 nội dung một ý kiến của GS. Nguyễn Minh Thuyết. Tiến sỹ Nguyễn Quang A, nhà phân tích kinh tế và phản biện xã hội độc lập, nói ông chỉ đồng ý với một phần ba quan điểm trong ý kiến nói trên của Giáo sư Nguyễn Minh Thuyết tại cuộc tọa đàm của BBC. Trước tiên ông trả lời BBC về việc liệu Quốc hội Việt Nam có đạt được tiến bộ, cải thiện nào hay không trong thời gian gần đây, sau nhiều tuyên bố, chương trình cải cách. Tiến sỹ Quang A nói: "Tôi nghĩ là có sự cải thiện chứ không phải là không có sự cải thiện. Vai trò của Quốc hội ngày càng được nâng cao hơn so với trước. Nhưng mà về cơ bản, Quốc hội này vẫn là 'Quốc hội nghị gật', phải nói thực như thế. "Và tôi đồng ý một phần ba với Giáo sư Thuyết ở cái chỗ là người dân phải tự giác... Nhưng mà người dân tự giác, ở đây là người dân thực sự không có quyền lựa chọn, người dân chỉ có thể bất tuân tự động như là anh Dương (TS. Lê Bạch Dương) thôi, không đi bầu nữa. "Nhưng tôi nghĩ rằng cái quan trọng là người dân phải lên tiếng, phải đấu tranh để xóa bỏ những cơ chế ấy đi, chứ còn ngồi đợi để cơ chế thay đổi, chẳng bao giờ nó thay đổi cả. Tôi nghĩ rằng cái cơ chế của Mặt trận Tổ quốc là phải dẹp bỏ, 'cơ chế hiệp thương' là phải dẹp bỏ. Đấy là cơ chế lọc người theo ý định của những người lãnh đạo, thì tôi nghĩ rằng đấy hoàn toàn là phi dân chủ. "Và tôi nghĩ rằng người dân đúng là phải giác ngộ, phải lên tiếng, và phải bảo rằng "Các ông làm như thế là không được, chúng tôi không chấp nhận và chúng tôi đòi phải làm khác." "Và chỉ có cách tích cực như vậy, thì sự thay đổi mới có thể xảy ra, chứ chưa chắc đã xảy ra. Nhưng mà nếu chúng ta phản ứng một cách thụ động, hoặc chỉ có trách tại sao lại không khéo chọn lựa giữa những người mà người ta đã chọn sẵn cho mình, thì tôi nghĩ rằng tất cả những cách ứng xử như thế sẽ chỉ kéo dài chế độ này mà thôi. "Và tôi nghĩ rằng sẽ không bao giờ có sự thay đổi gì cả. Tôi mong muốn rẳng từng cử tri, từng người dân phải chủ động hơn nữa, mạnh mẽ hơn nữa, cất lên tiếng nói của mình," Tiến sỹ Nguyễn Quang A nói với tọa đàm. Tại sao 'tín nhiệm kín'? Luật sư Trần Quốc Thuận cho rằng lấy phiếu 'tín nhiệm kín' đi ngược với xu thế công khai, minh bạch. Quốc hội Việt Nam trong phiên họp đang diễn ra, theo thông báo, sẽ tiến hành 'lấy phiếu tín nhiệm kín' với một số vị trí quan chức do Quốc hội và hội đồng nhân dân các cấp bầu ra hoặc phê chuẩn, từ Sài Gòn, luật sư Trần Quốc Thuận, nguyên Phó Chủ nhiệm Thường trực Văn phòng Quốc hội của Việt Nam, nêu quan điểm. Ông nói: "Bây giờ bỏ phiếu kín, tôi cho rằng đó là hoạt động không bình thường, vì các vị do Quốc hội bầu và phê chuẩn thì toàn dân đều biết. "Bây giờ sự tín nhiệm của Quốc hội cũng là sự tín nhiệm của cử tri, thì được bao nhiêu báo cho cử tri biết, tại sao lại kín? "Kín là thế nào, như là Trung ương 6 trước đây (Hội nghị lần thứ 6 của Ban chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam) họp đề xuất kỷ luật người này, người kia, thì cuối cùng cũng không biết đề xuất ai, thì gạch tên đồng chí X. "Sau đó người ta bảo X, Y, Z, rồi thế này, thế kia, thì không biết cái gì cả, rối bung, cho nên người ta nói không nên giữ cái gì cũng kín, mà kín thì người ta cũng biết. "Gần 500 đại biểu đó về, họ sẽ nói toạc ra hết, tất cả sẽ biết, mà biết thì người ta bình luận. Thì bây giờ đến năm chục người bỏ phiếu, người ta lần mò người ta hỏi, người ta đặt thơ, đặt ca, thì đâu có hay gì. "Cho nên tôi cho rằng việc đã là làm đại biểu, đã là người công khai chịu trách nhiệm trước cử tri, mà không biết làm mình tín nhiệm thế nào, mà bỏ phiếu kín, thì đó là công việc tôi cho là không bình thường, đi lại xu thế chung là xu thế hoạt động ngày càng công khai minh bạch," luật sư Thuận nói với tọa đàm. Cũng về việc lấy phiếu tín nhiệm kín này, Giáo sư Nguyễn Minh Thuyết nêu quan điểm: "Tôi thấy rằng Việt Nam mình luôn đi ngược với thế giới, làm khác với thế giới, và đó là một trong những nguyên nhân làm cho nước Việt Nam lạc hậu, làm cho dân Việt Nam khổ. "Thế thì chuyện lấy phiếu tín nhiệm, bỏ phiếu tín nhiệm cũng là một chuyện làm ngược đời. Ở trên thế giới, chẳng có nước nào mà chúng tôi biết là người ta làm như thế cả. Chia thành hai bước lấy phiếu, song lại bỏ phiếu, lấy phiếu thì 3 mức, chứ không phải 2 mức mà cả ba mức đều là tín nhiệm cao, tín nhiệm và tín nhiệm thấp." 'Cách làm chẳng giống ai' Quốc hội khóa 13 của Việt Nam đang họp phiên thứ Tám tại Hà Nội. Theo vị cựu Đại biểu này không thấy Quốc hội nước nào bỏ phiếu theo kiểu như đang diễn ra ở Quốc hội Việt Nam. Bình luận về ý kiến của luật sư Thuận, Giáo sư Thuyết nói: "Tôi thấy là Luật sư Trần Quốc Thuận nói rất là đúng, vì chuyện bỏ phiếu mà bỏ phiếu kín nữa thì bỏ phiếu làm gì, mà lại đi ngược với xu thế công khai, minh bạch, tôi cho rằng là, nếu thế thì thôi, tốt nhất là không bỏ phiếu. "Bởi vì bỏ ra nó mất thì giờ, rồi cũng lại phải tổ chức tốn thời gian, tốn tiền nữa, đếm phiếu nữa, đếm phiếu xong rồi dấu kín đi đến Đại biểu Quốc hội không biết, thế thì tôi không hiểu bỏ để làm gì." Mặt khác ông Thuyết cũng cho rằng chỉ nên bỏ phiếu 'tín nhiệm' với những ai được hiểu là 'có vấn đề' để tránh mất thời gian và làm ảnh hưởng tới những người đang làm việc tốt mà có thể không cần đặt vấn đề về 'tín nhiệm'. Nguyên Phó Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa, Giáo dục, thanh, thiếu niên, nhi đồng của Quốc hội VN nói: "Bây giờ lấy phiếu tín nhiệm thì lại lấy phiếu tới 50 người, cả những người người ta làm việc tốt, người ta chẳng có vấn đề gì để mình phải lấy phiếu tín nhiệm người ta cả. Mà tôi cũng không thấy có nước nào mà người ta làm như thế cả. "Ở các nước, người ta chỉ theo kiến nghị của Đại biểu Quốc hội, thì người ta lấy ý kiến Quốc hội về bỏ phiếu tín nhiệm với một người nào đó cụ thể mà người đó theo Đại biểu là làm việc không tốt. "Theo tôi tốt nhất là như vậy, đầu kỳ họp mình phát cho các đại biểu một tờ giấy thăm dò, đại biểu nào đề nghị bỏ phiếu tín nhiệm nào đối với ai thì ghi vào đấy. Và cuối cùng, Ban Tổ chức thống kê xem từ 20% đại biểu trở lên đề nghị bỏ phiếu đối với ông X, ông Y chẳng hạn, thì lúc ấy chúng ta bỏ phiếu. "Còn những người khác thì để cho người ta làm việc. Mình lúc nào cũng đem ra làm phiền người ta làm gì, tôi cho rằng cách làm của mình chẳng giống ai cả," Giáo sư Thuyết nói với BBC.
Mariana Zugani, một phóng viên ở Caracas, đi tìm mua bao cao su và nhanh chóng phát hiện ra rằng thứ này thuộc mặt hàng rất khan hiếm.	Chuyện 'yêu' ở Venezuela thời khủng hoảng kinh tế	Rốt cuộc, khi cô tìm ra được vài chiếc - ở một cửa hàng nơi chỉ còn bảy hộp - thì mỗi chiếc giá tới hơn một triệu đồng bolívar Venezuela. Bao cao su đã trở thành món xa xỉ phẩm mà ít người có khả năng mua được. Kẻ thù thầm lặng của bác sỹ, y tá và bệnh nhân Bí mật bất ngờ trong viên thuốc ngừa thai Chống suy dinh dưỡng bằng vi khuẩn Trước khi Tổng thống Nicolás Maduro trong nỗ lực tuyệt vọng, tăng lương tối thiểu toàn quốc tên 3.500% vào hồi tháng Tám vừa rồi, thì trung bình mọi người chỉ kiếm được 3 triệu bolívar một tháng nếu có mức thu nhập tối thiểu. "Chúng tôi đang sống trong cuộc khủng hoảng kinh tế," Zuniga giải thích, và nói rằng thảm hoạ tài chính đã "gây ra tình trạng thiếu thốn nhiều mặt hàng, trong đó có bao cao su và các hình thức tránh thai khác." Cuộc khủng hoảng mà cô nhắc đến - nền kinh tế đã bị thu hẹp lại một phần ba kể từ 2013 tới nay - đã gây thiệt hai rất to lớn cho nước này. Người Venezuela đã phải chứng kiến tình trạng siêu lạm phát, với giá cả tăng vọt trong một thời gian ngắn, còn đồng nội tệ thì mất giá tới mức có thể coi là không còn giá trị gì nữa. Tại Venezuela, giá một số mặt hàng trung bình cứ 26 ngày lại tăng gấp đôi. Hàng triệu người đã rời bỏ đất nước, chạy sang quốc gia láng giềng Colombia để tìm kiếm thực phẩm và công ăn việc làm. Những người ở lại phải chịu cảnh thiếu thốn triền miên nhu yếu phẩm căn bản và tình trạng mất điện kéo dài. Một hiệu thuốc tại Venezuela có bày bán bao cao su - nước này đang đối diện với tình trạng thiếu biện pháp tránh thai và nhiều người dân không có khả năng chi trả cho các biện pháp này Một trong những nguyên nhân dẫn đến tình trạng lạm phát khủng khiếp là do nhu cầu tăng cao - tại Venezuela nhu cầu mua đồ thì cao hơn nhiều so với số hàng hoá bày bán tại các cửa hàng. Và điều này, Zugina nói, thậm chí còn làm thay đổi cả cách thức mọi người quan hệ tình dục. "Tại Venezuela, một số người đang dùng các cách thức cũ để tránh thai. Khi nói tới cách thức cũ là tôi muốn nói tới những cách như rút ra sớm, hay tính ngày rụng trứng dựa theo chu kỳ kinh nguyệt." 'Thà cất trứng còn hơn cưới nhầm chồng' Vì sao khi trời quá nóng thì nên tắt quạt 'Robot cơ bắp' giúp con người đi lại Và đi kèm với những biện pháp này là các vụ có thai ngoài ý muốn, các vụ lây nhiễm bệnh qua đường tình dục và HIV tăng lên, cô nói. Thuốc tránh thai trở nên quá đắt đỏ khiến lượng phụ nữ áp dụng các biện pháp tránh thai dài hạn đã tăng vọt, bởi họ không muốn có thêm con. Zuniga nói chuyện với một cơ sở y tế ở Caracas. Nơi này triệt sản cho 400 phụ nữ trong 2017. Thế nhưng trong năm nay, chỉ mới tính đến tháng Năm, số các ca triệt sản đã đạt con số đó. Trong những thời điểm được gọi là "ngày triệt sản" do các chương trình y tế địa phương thực hiện, các cuộc hẹn cho 40 ca triệt sản miễn phí mỗi ngày đã nhanh chóng được đăng ký hết, và danh sách chờ lên tới 500 người. "Trước đây, phụ nữ đi triệt sản tại Venezuela là những người trên 30 tuổi và đã có trên ba con," Zuniga nói. "Nay ta thấy các phụ nữ ở độ tuổi 19, 20, 24 tìm cách triệt sản, bởi họ không thể trang trải được nếu có con, mà cũng không thể tìm mua thuốc ngừa thai trên thị trường được nữa. Họ cùng đường rồi." Chính phủ Venezuela bị chỉ trích về tình trạng thiếu thốn. Những người phê phán nói rằng tình trạng quản lý tiền bạc yếu kém và việc dựa quá nhiều vào dầu lửa đã khiến kinh tế rơi tự do. Khi giá dầu lao dốc, Venezuela thiếu tiền mặt và gặp khó khăn trong việc nhập khẩu hàng hoá. Và hậu quả là giá cả cứ tăng, tăng mãi. Nền kinh tế Venezuela đang trong cuộc khủng hoảng và đất nước đầy những đống tiền mặt mất giá. Đây là cảnh tượng ở khu vực biên giới gần với Colombia Hàng hoá càng khan hiếm thì tiền mặt càng sẵn: Tổng thống Maduro đã ra lệnh đưa lượng tiền mặt chất đầy hàng chuyến máy bay vào lưu thông để thúc đẩy kinh tế và để khuyến khích mọi người tiêu dùng. "Nếu một chính phủ in ra rất nhiều tiền và có rất nhiều tiền được tung ra thì mọi người sẽ đẩy giá cả lên," Rajiv Prabhakar, một nhà kinh tế gia từ đại học Open University, nói. Bởi muốn nhận được nhiều hơn cho các mặt hàng của mình, nhiều người bán hàng đã không nhận thanh toán bằng đồng nội tệ nữa. Họ chỉ bán ra bằng đồng đô la Mỹ, hoặc đổi lấy sản phẩm khác. Và bằng cách chỉ nhận thanh toán bằng đồng đô la Mỹ thì các chủ cửa hàng mới có ngoại tệ cần thiết để đặt mua thêm bao cao su và các mặt hàng khác đem về bán. Bản thân các tờ giấy bạc trở nên mất giá trị, và những người bán hàng muốn đổi lấy các mặt hàng khác thay vì nhận tiền, để đảm bảo không bị mất giá. Chẳng hạn như một ổ bánh mỳ thì vẫn là một ổ bánh mỳ bất kể trong ví bạn có bao nhiêu đồng bolívar. Tất nhiên, giá nguyên vật liệu cũng tăng, làm tăng giá thành sản phẩm. Venezuela không phải là quốc gia đầu tiên rơi vào tình trạng siêu lạm phát. Một số trường hợp tồi tệ nhất thế giới là Đức hồi 1923, sau Thế Chiến I, và Zimbabwe hồi cuối thập niên 2000. Tuy nhiên, Quỹ Tiền tệ Quốc tế IMF dự đoán rằng tỷ lệ lạm phát tại Venezuela sẽ tới mức 1.000.000% vào cuối năm 2018. Tổng thống Maduro hồi tháng Tám công bố rằng Venezuela sẽ có đồng tiền tệ mới - đồng bolívar chủ quyền - theo đó có năm số 0 được cắt bỏ so với đồng bolívar gốc. Việc tái định dạng tiền tệ này là một phần trong gói các biện pháp tài chính nhằm kiểm soát kinh tế đất nước. Nhưng với nhiều người Venezuela, việc này là quá trễ, bởi người dân phải vật lộn đối phó với tình trạng thiếu các nhu yếu phẩm căn bản như thuốc men, thực phẩm, và tình trạng siêu lạm phát đã khiến cho nhiều phụ nữ trẻ phải thực hiện những thay đổi vĩnh viễn tình trạng cơ thể mình với việc triệt sản. Với những người Venezuela đó, như một phụ nữ nói với Mariana Zuniga, thì "nhà máy sản xuất em bé" đã đóng cửa. Bài tiếng Anh đã đăng trên BBC Capital.
Người dân nơi tâm dịch Đà Nẵng đang ở trong những ngày tháng đầy căng thẳng khi số ca bệnh tăng lên mỗi ngày. Cuộc sống của họ cũng bị đảo lộn bởi chỉ thị cách ly xã hội.	VN bước vào "thời chiến", người dân tâm dịch Đà Nẵng lo lắng kinh tế	Đà Nẵng trở thành tâm dịch của Việt Nam trong đợt lây lan mới. Trao đổi với BBC News Tiếng Việt ngày cuối cùng của tháng Bảy, một vài người dân Đà Nẵng bộc bạch rằng trong đợt bùng dịch lần này, họ lo lắng nhiều về kinh tế và kế sinh nhai. Buổi sáng thứ Sáu trời mưa nhẹ, anh Nguyễn Hoàng lái xe từ quận Sơn Trà sang chợ hải sản Phú Lộc ở quận Thanh Khê mua một kí ghẹ. Những con ghẹ tươi, có con ôm cả bụng trứng, vừa được đánh bắt về. "Chợ hải sản Phú Lộc sáng nay vẫn bán. Người bán đeo khẩu trang người mua cũng vậy. Chỉ một lối vào. Mình thấy ổn", anh nói ngắn gọn, miêu tả nhanh cuộc sống tại Đà Nẵng trong thời gian cách ly xã hội sau khi các ca nhiễm Covid-19 trong cộng đồng mới được phát hiện. Cũng trong buổi sáng này, Bộ Y tế Việt Nam công bố thêm 45 ca nhiễm mới tại Đà Nẵng. Nguy cơ lây lan trên diện rộng vẫn chưa dừng lại và các biện pháp mạnh mẽ nhằm ngăn chặn sự lây lan đang được triển khai. Bị ảnh hưởng nhưng không hoảng loạn Trong thời gian cách ly xã hội, anh Nguyễn Hoàng thay thói quen ra quán cà phê bằng việc tự pha cho mình một ly đen đá và leo lên sân thượng ngồi thư giãn. "Hiện tại cuộc sống mình vẫn đang bình thường do có chuẩn bị trước. Gia đình hạn chế tối đa đi ra ngoài, con trẻ và người lớn đều ở nhà. Mỗi khi ra khỏi nhà vì công việc thì luôn đeo khẩu trang, thậm chí mắt kiếng, giữ khoảng cách khi tiếp xúc và không quên rửa tay. Nói chung là chấp hành các quy định của thành phố về giãn cách", anh Nguyễn Hoàng chia sẻ với BBC News Tiếng Việt. "Khi nghe tin có thêm 45 ca mới vào sáng nay, thật tình mình cũng có chút lo lắng cho tình hình lây lan, nhưng khi đọc hết tin thấy đa số ca mới đều đã cách ly và tình hình được kiểm soát nên an tâm. Mình không hoang mang gì từ khi phát dịch đến giờ. Quan điểm là thực hiện theo chỉ dẫn và tuân thủ đúng quy định", anh nói. Các công trình công cộng như Bờ sông Hàn bị hạn chế đi lại. Anh Hoàng làm việc ở sân bay Đà Nẵng, nơi đã ngưng mọi chuyến bay theo chỉ đạo chống dịch của chính phủ. "Hiện nay mình chỉ trực theo ca ở văn phòng. Rất may là hãng bay vẫn trả lương, đảm bảo cuộc sống cho nhân viên", anh nói. Anh Trương Văn An ở quận Thanh Khê cũng chia sẻ với BBC News Tiếng Việt những lo lắng khi đợt dịch mới bùng phát. "Lúc đầu chưa dám tin đó là sự thật, chờ kết quả xét nghiệm thêm lần 2, lần 3 mới tin. Sau đó thì mình thật sự lo lắng". VN: Thủ tướng yêu cầu cách ly xã hội TP Đà Nẵng từ chiều 27/7 Covid-19: Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc nói không để Đà Nẵng “vỡ trận” Khi thành phố thực hiện cách ly xã hội thì "tôi và hai con ở suốt trong nhà, vợ chỉ đi mua những gì cần thiết, luôn đeo khẩu trang và dùng nước sát khuẩn. Vì đây không phải là lần đầu dịch Covid-19 bùng phát nên bản thân và gia đình rất cẩn thận", anh An chia sẻ. Bình thản đón nhận các thách thức mới, nhưng anh An cho biết thu nhập của cả hai vợ chồng anh đều giảm. "Thu nhập giảm, cuộc sống khó khăn hơn trước, nhưng với gia đình tôi thì vẫn còn ổn. Vẫn có thể 'trường kì kháng chiến' được", anh nói. Cả anh Hoàng lẫn anh An đều nói rằng gia đình mình chỉ mua đồ đủ dùng, cũng có nhiều người mua tích trữ nhưng không nhiều. "Chưa thấy tình trạng khan hiếm hàng hóa. Các mặt hàng nhu yếu phẩm, giờ mua vẫn có", anh An nói. 'Lo kinh tế hơn lo dịch' Nhà nằm trong khu phong tỏa nghiêm ngặt do nhà ở gần bệnh viện, doanh nhân Lê Vũ có cái nhìn cận cảnh về những tác động của cách ly xã hội lên đời sống. "Vì đợt dịch trước đã bị giãn cách rồi nên tôi đón nhận tin khu vực mình ở bị phong tỏa cũng nhẹ nhàng. Hôm trước ngày bị phong tỏa, tôi đã chuẩn bị những công việc sẽ làm trong 15 ngày tới mà bình thường rất khó làm, đó là tưới cây và đọc cả chồng sách mua lâu rồi", anh chia sẻ với BBC News Tiếng Việt. "Mấy bé mới nghỉ hè, còn nhỏ nên không hiểu lắm mấy chuyện này, vẫn vui chơi. Tôi cho mấy bé đạp xe ở đường gần nhà ướt mồ hôi". Ngay sau khi Chỉ thị 16 có hiệu lệnh, đường phố Đà Nẵng - thành phố nổi tiếng du lịch trở nên vắng ngắt. Là một người làm kinh doanh, anh Lê Vũ đặc biệt quan tâm tới những tác động của dịch bệnh và chính sách lên đời sống kinh tế. "Dịch đợt này có vẻ căng thẳng hơn đợt trước. Tôi nghĩ người dân cần làm quen và sẽ thích nghi với chuyện này sớm thôi. Tôi không đồng ý cách chống dịch bằng các biện pháp phong tỏa cứng của nhà nước vì những ảnh hưởng tác động của nó lên mọi mặt đời sống xã hội và kinh tế là quá lớn", anh Lê Vũ chia sẻ. Anh cũng bày tỏ băn khoăn về nguồn lực y tế khi tập trung ưu tiên "dập dịch" thì liệu có dẫn tới việc thiếu hụt nguồn lực cho các nhiệm vụ khác. "Tôi không rõ bên trong hệ thống y tế như thế nào, nhưng thấy Đà Nẵng đang được Hà Nội và TP HCM chi viện rất nhiều nguồn lực. Tôi chỉ lo lắng là liệu sau phong tỏa, tình hình kinh tế sẽ như thế nào, có sớm trở lại như trước không và liệu khi nhà nước tung hết nguồn lực y tế của mình để chống dịch Covid-19 để có thành tích thì việc phòng ngừa, chữa trị những bệnh khác thì sao? Khi bình thường đã không đáp ứng đủ, với hai, ba người nằm chung một giường bệnh, liệu việc phân bố nguồn lực như vậy có công bằng chưa?", anh Lê Vũ nêu hàng loạt băn khoăn. Virus corona ở Đà Nẵng: Quanh tin đồn bệnh nhân 449 người Mỹ là F0 Việt Nam: Đà Nẵng là “ổ dịch” Covid-19 Là dân kinh doanh nên "bản thân tôi lo lắng về mặt kinh tế hơn dịch bệnh. Về dịch bệnh, mình đã phòng vệ đúng cách, nếu bị cũng chịu thôi. Còn về kinh tế, tôi làm doanh nghiệp nên lo lắng nhiều thứ như lương nhân viên, lãi vay... Mà có chắc 15 ngày sau mọi việc trở lại bình thường đâu", anh chia sẻ. Anh Vũ nói rằng vì dịch bùng phát đột ngột và việc cách ly cũng được thực hiện ngay lập tức nên cuộc sống đảo lộn, kinh tế bị ảnh hưởng là điều đương nhiên. "Nhưng vì việc chung nên cũng đành phải chấp nhận thôi", anh nói. Không khí thời chiến Việt Nam ngày 31/7 ghi nhận bệnh nhân đầu tiên tử vong liên quan Covid-19 kể từ khi dịch Covid-19 xuất hiện tại Việt Nam vào cuối tháng 1/2020. Một đoạn đường ở Đà Nẵng vắng người sau khi thành phố thực hiện giãn cách xã hội. Để đối phó với tình hình dịch bệnh hiện nay, chính phủ Việt Nam đã triển khai hàng loạt biện pháp mạnh trên phạm vi toàn quốc và tại tâm dịch Đà Nẵng. Một trong những động thái mới là việc Bộ Y tế thành lập Bộ chỉ huy tiền phương tại Đà Nẵng do Thứ trưởng Nguyễn Trường Sơn trực tiếp phụ trách, quy tụ 65 cán bộ, chuyên gia y tế hàng đầu Việt Nam. Tên gọi của bộ phận ứng phó dịch bệnh này gợi lên không khí thời chiến, tương tự như tuyên bố Việt Nam bước vào thời chiến mà Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc đã đưa ra trong đợt dịch cao điểm thứ nhất. Bên cạnh đó, Bộ Y tế còn huy động gần 1.000 người phục vụ công tác phòng, chống dịch tại Đà Nẵng. Tại Đà Nẵng, Cung thể thao Tiên Sơn đang được gấp rút chuyển thành bệnh viện dã chiến để phục vụ cho công tác điều trị. Cũng có thông tin không chính thức rằng hiện nay các cơ sở cách ly tập trung đang quá tải nên cách biện pháp cách ly xã hội mạnh mẽ hơn có thể sẽ được triển khai. Bộ Y tế đã thành lập "Bộ phận thường trực đặc biệt chống Covid-19" tại TP Đà Nẵng. Hiện bên ngoài Đà Nẵng, dịch đã lan ra một số tỉnh thành khác, với các ca bệnh mới được phát hiện tại Hà Nội, TP HCM, Quảng Nam, Quảng Ngãi,… Nhiều địa phương cũng thắt chặt dần các biện pháp giãn cách, cách ly xã hội. Chẳng hạn Quảng Nam, sau khi thực hiện cách ly xã hội tại TP Hội An, hiện đã thực hiện chính sách này đối với 5 huyện và thị xã nữa. Xét nghiệm hàng loạt cũng đang được tiến hành tại Hà Nội, TP HCM và nhiều địa phương, đặc biệt là nhằm vào những người từng đến Đà Nẵng từ ngày 1/7.
Nhân kỷ niệm 40 năm trận ‘Điện Biên Phủ trên không’ tháng 12/1972-2012, lãnh đạo Việt Nam đã đón các phái đoàn quân sự Nga và Trung Quốc để cảm ơn sự giúp đỡ của các cựu đồng minh thời chiến nhưng với các thông điệp khác nhau trước nhu cầu an ninh khu vực khác trước.	Việt-Trung-Xô thời chiến và thời nay	Tuần hành ở Moscow năm 1968 ủng hộ Bắc Việt Nam chống Mỹ Trung tướng Viktor Bondarev, Tư lệnh Không quân Liên bang Nga và Thiếu tướng Vương Nghĩa Sinh, Phó Tham mưu trưởng Không quân Trung Quốc đã được cả Chủ tịch nước Trương Tấn Sang, Phó Thủ tướng Nguyễn Thiện Nhân và Đại tướng Phùng Quang Thanh, Bộ trưởng Quốc phòng Việt Nam, đón tiếp hôm 29/12 vừa qua. Nhân dịp này, BBC xin giới thiệu lại một số tư liệu lịch sử nước ngoài về sự tham gia của Liên Xô và Trung Quốc trong chiến tranh Việt Nam, đặc biệt là trong các trận chiến phòng không, không quân trên miền Bắc chống lại Không lực Hoa Kỳ. Hàng vạn quân Trung Quốc Bob Seals trong một bài đăng trên trang Military History hồi 2008 đã trích nhiều từ các tác giả Trung Quốc có sách xuất bản ở Phương Tây, Địch Cường (Qiang Zhai) và Lý Hiểu Binh (Li Xiaobing) viết rằng Bắc Kinh tiếp tục hỗ trợ cho Hà Nội sau chiến tranh Đông Dương lần 1 dù viện trợ quân sự giai đoạn chiến tranh Đông dương lần 2 (1965-1975) có mục tiêu chính trị khác trước. Đặc biệt, sự dính líu quân sự của Trung Quốc vào thời gian chiến tranh Mỹ Việt khác cuộc chiến Pháp Việt ở chỗ có sự hiện diện của hàng vạn quân Trung Quốc ở miền Bắc Việt Nam, chủ yếu trong các binh chủng công binh và phòng không. "Đỉnh điểm của sự can dự từ phía Trung Quốc vào cuộc chiến Việt Nam là năm 1967, khi tổng số lực lượng phòng không lên tới 17 sư đoàn, với 150 nghìn quân" Tài liệu tối mật của CIA ghi nhận bảy đơn vị lớn của Quân Giải phóng Trung Quốc (PLA) tại Bắc Việt, gồm sư đoàn phòng không 67, và con số ước tính 25 đến 45 nghìn quân tác chiến Trung Quốc cả thẩy. "Ngoài phòng không, PLA còn cung cấp tên lửa, đạn pháo, hậu cần, đường xe lửa, xe phá mìn và các đơn vị công binh hàn gắn lại cơ sở hạ tầng bị các đợt oanh kích của Hoa Kỳ phá hủy. Giới nghiên cứu lịch sử chiến tranh Việt Nam cho rằng đây là vai trò rất quan trọng vì từ năm 1965 đến 1972, Hoa Kỳ đã ném hơn một triệu tấn bom xuống miền Bắc Việt Nam. Sau chiến tranh chỉ còn lại chút ít dấu tích các điểm phòng không với vũ khí Trung Quốc ở Việt Nam Đỉnh điểm của sự can dự từ phía Trung Quốc vào cuộc chiến Việt Nam là năm 1967, khi tổng số lực lượng phòng không lên tới 17 sư đoàn, với 150 nghìn quân. Bài trên Military History cũng nói phía Trung Quốc cho rằng họ đã bắn hạ 1707 máy bay Mỹ trên vùng trời Việt Nam. Nhưng dù trước đó, ông Hồ Chí Minh đã đề nghị ông Mao Trạch Đông trợ giúp quân sự, quan hệ Trung – Việt có chiều hướng xấu đi từ 1970 vì lý do bất đồng quanh Hòa đàm Paris. Ngoài ra, quan hệ Trung - Việt cũng chịu ảnh hưởng của bang giao Trung – Xô không còn tốt, với việc tiếp cận Washington của Bắc Kinh, và Trung Quốc bắt đầu rút dần quân của họ về nước. Dù vậy, Bắc Kinh lại tiếp tế mạnh cho Hà Nội từ sau chiến dịch Xuân – Hè 1972 (Hoa Kỳ gọi là Easter Offensive, hay Mùa Hè Đỏ Lửa theo cách gọi của Việt Nam Cộng hòa), khi lực lượng cộng sản miền Bắc thiệt hại nặng, mất tới 450 xe tăng và chừng 100 nghìn quân. Đợt tấn công của quân Bắc Việt ở miền Nam bằng 20 sư đoàn, đông hơn số quân Tướng Patton chỉ huy thời Thế chiến 2 tại châu Âu, đã phải trả một cái giá khủng khiếp, theo đánh giá của Hoa Kỳ. Nhưng từ năm 1973, Trung Quốc lại cung cấp cho Việt Nam về vũ khí và xe tăng đủ phục hồi 18 sư đoàn, góp phần vào trận tấn công cuối cùng, đem lại thắng lợi cho Hà Nội vào tháng 4/1975. Quân Liên Xô bắn máy bay Mỹ Từ sau Chiến tranh Lạnh đã bắt đầu xuất hiện tin tức hoặc sử liệu nói về sự hiện diện của quân đội Liên Xô tại miền Bắc Việt Nam. Hồi 2008, nhân chuyện Thượng nghị sỹ John McCain ra tranh cử tổng thống Mỹ, hãng tin Nga (RIA Novosti) đưa tin một cựu phi công Liên Xô, ông Bấm Yury Trushvekin, nói chính ông là người đã bắn hạ phi cơ của ông John McCain trên bầu trời Hà Nội năm 1967. Ông John McCain thăm lại Hà Nội, nơi có trưng bày ảnh ông bị bắn rơi năm 1967 Nhưng hãng tin Nga cũng nói sự hiện diện của quân đội Liên Xô tại Bắc Việt Nam hồi đó chưa bao giờ được công nhận chính thức dù sau khi Liên Xô tan rã các nhóm cựu chiến binh từ Việt Nam’ của Nga vẫn làm lễ kỷ niệm không chính thức. Có vẻ như khác với người Trung Quốc, các sỹ quan và binh sỹ Liên Xô đã tác chiến cùng đồng đội Việt Nam, như theo lời kể của ông Trushvekin. Trong một bài gần đây trên trang Bấm topwar.ru bằng tiếng Nga được một số trang mạng tiếng Việt dịch lại, một cựu sỹ quan Nga khác đã xác nhận chuyện cùng chiến đấu và sinh hoạt với bộ đội Việt Nam. Ông Nicolai Kolesnhik, một cựu chiến binh Nga ở Việt Nam, trả lời trang web của Nga, nói từ năm 1965, ông cùng các đơn vị Liên Xô tham gia phòng thủ Bắc Việt Nam bằng tên lửa chống lại không quân Hoa Kỳ. Ông Kolesnhik cũng nói về sự giúp đỡ quân sự của Liên Xô rất lớn "khoảng hai triệu USD một ngày trong suốt tất cả những năm chiến tranh" và trong đó vũ khí, khí tài chiếm số lượng lớn. "Hai nghìn xe tăng, bảy nghìn pháo và súng cối, hơn năm nghìn súng cao xạ phòng không, 158 tổ hợp tên lửa phòng không, hơn 700 máy bay, 120 máy bay trực thăng, hơn 100 tàu chiến," ông Koleshnik nói. Ông cũng cho biết: "Từ tháng 7/1965 đến cuối 1974 gần 6500 nghìn sĩ quan và tướng lĩnh và hơn 4500 binh lính hạ sĩ quan của các lực lượng vũ trang Liên Xô tham gia tác chiến tại Việt Nam." Trung tướng Phạm Tuân và các khách Nga thăm Hà Nội nhân kỷ niệm trận đánh nổi tiếng Linebacker II/Điện Biên Phủ trên không Nhưng nếu như sự hiện diện quân sự của Trung Quốc không còn sau cuộc chiến Mỹ - Việt, Liên Xô tiếp tục có mặt về quân sự dù ít hơn về quân số tại Việt Nam và ở cả Campuchia trong thời kỳ chiến tranh Đông Dương lần thứ ba. Liên Xô cũng hỗ trợ nước Việt Nam thống nhất dưới chế độ cộng sản và là thành viên khối Hiệp ước Warsaw do Moscow chỉ đạo chống trả lại cựu đồng minh là Trung Quốc trong giai đoạn xảy ra xung đột biên giới Việt - Trung năm 1979. Và ngày nay, với căng thẳng trên Biển Đông lên cao, Hà Nội tiếp tục mua các vũ khí tối tân trị giá hàng tỷ USD từ Moscow để phòng thủ biển đảo. Thăm lại Hà Nội nhân dịp 40 năm đợt không tập của Hoa Kỳ, Trung tướng Nga, Anatoly Ivanovich Khiupenen, trưởng đoàn cố vấn quân sự Liên Xô tại Việt Nam từ 1972 đến 1975, tin tưởng rằng ngày nay "không nước nào có thể thắng cuộc chiến tại Việt Nam", theo Bấm báo chí nước chủ nhà. Có vẻ như sự trở lại của người Nga giúp Hà Nội tự tin hơn một khi có xảy ra xung đột trong khu vực Đông Nam Á, nơi Trung Quốc đang có những động thái nhằm làm chủ các vùng biển tranh chấp với Việt Nam và một số nước Asean. Thêm về tin này Chủ đề liên quan
Hàng ngàn người di cư từ châu Phi và Trung Đông đã cố đến được bờ biển của châu Âu mỗi năm, nhiều người đã phải trải qua một hành trình nguy hiểm trên biển Địa Trung Hải.	Người di cư vượt Địa Trung Hải là ai?	Hơn 1800 người chết trên chặng đường này cho đến nay trong năm 2015 - tăng gấp 20 lần so với cùng kỳ năm ngoái. Bốn gia đình và cá nhân những người đã thực hiện chuyến đi dài trên biển và đất liền kể lại lý do tại sao họ quyết định rời bỏ nhà cửa ra đi và những gì họ hy vọng ở một tương lai tại châu Âu. Staf Mustapha, 34 tuổi: đi từ Ghana đến Macedonia Staf và một nhóm người Ghana mà ông đã gặp trên đường đã trải qua nhiều tháng tìm cách vào châu Âu. Họ bắt đầu hành trình của mình trong năm 2013 và một số người trong số họ đã chết do điều kiện khắc nghiệt của vùng sa mạc ở Niger và Chad. Nếu nguồn thức ăn hay nước uống cạn kiệt dần, những người khác đều miễn cưỡng không muốn chia sẻ vì lo cho sự sống còn của chính họ. Điều này có nghĩa là sẽ phải chứng kiến bạn bè của mình chết, Staf nói. "Quý vị không thể làm bất cứ điều gì," ông nói, "bởi vì nếu bạn tìm cách cứu họ, bạn đặt mình vào tình thế nguy hiểm và bạn cũng sẽ chết. Nó là như vậy đó. "Hầu hết bạn bè của chúng tôi chết trên sa mạc." Staf đã đi qua nhiều nước trên đường tới châu Âu Staf và Ali, bạn của ông, kể sau khi đến bờ biển Libya, họ đã đi đến Thổ Nhĩ Kỳ trên một "chiếc thuyền" nhỏ làm bằng cao su với 50 người khác. Ali đã trả cho những kẻ đưa lậu người 700 euro cho chuyến vượt biển đó, nhưng ông nói những người khác còn trả nhiều tiền hơn. Không có hoa tiêu và người lái thuyền, những người di cư bị bỏ mặc tự xoay xỏa với con thuyền và phó thác cho biển cả. "Nó thật căng thẳng," Staf nói. "Chuyến đi vô cùng nguy hiểm và có một số người Libya đã đi trước chúng tôi -. Tất cả bọn họ đều đã chết." Staf Mustapha (ngoài cùng bên trái) và các bạn anh trong đó có Ali (ở giữa) Những người khác cũng đã kết thúc cuộc đời mình bằng cách nhảy xuống biển, Ali nói. "Họ nói rằng họ không thể tiếp tục. Họ nói, 'Chúng tôi đã chịu đựng quá nhiều." Sau khi thoát nạn và tới dược bờ biển Hy Lạp, Staf tới Macedonia, nhưng nay nằm trong tay một băng đảng buôn lậu người, những người đòi tiền mặt mới thả ông. Ông nói rằng điều kiện sống thật nghèo nàn, nhiều người di cư ngủ trong những căn phòng không có ánh sáng và không có điện. Ahmed, Latifah và ba con trai của họ: đi từ Syria đến Đức Latifah cùng chồng là Ahmed và ba con trai nhỏ họ, Karim, 12 tuổi, Hamza, bảy tuổi, và Adam, hai tuổi, bỏ chạy khỏi Syria, đất nước đang bị chiến tranh tàn phá, vào tháng Tư năm nay để tìm kiếm một cuộc sống mới ở châu Âu. Gia đình bà xuất phát từ Deraa, thuộc ở miền nam Syria, mới tới được Đức sau khi bôn ba trên đường trong nhiều tháng trời. Chuyến đi của họ đã đưa họ qua các đường hầm và trên hai chặng đi thuyền qua Địa Trung Hải – chặng đầu tiên đã kết thúc trong thảm họa. Latifah nhớ lại gia đình bà đã bị sốc khi phát hiện chiếc thuyền đầu tiên sẽ đưa họ đến đảo Leros của Hy Lạp chỉ dài 6m và được làm bằng cao su. "Chúng tôi có 40 người cùng với hành lý," bà nói. "Ngay sau khi chúng tôi lên thuyền, chúng tôi biết là nó sẽ chìm." Gia đình Ahmed và Latifah đã ghi hành trình của họ qua những bức ảnh Như họ dự đoán, chiếc thuyền đã có bị trục trặc ngoài khơi bờ biển Hy Lạp và những người di cư buộc phải gọi điện cho lực lượng tuần duyên từ điện thoại di động để xin được giúp đỡ. "Chúng tôi ném hành lý ra khỏi thuyền và nhảy trong nước và đợi trong hai tiếng dưới biển," bà nói. Cuối cùng, cả tàu tuần duyên của Thổ Nhĩ Kỳ và Hy Lạp đã đến cứu trợ, nhưng tàu Thổ Nhĩ Kỳ trước và đã đưa họ trở lại bờ biển Thổ Nhĩ Kỳ. "Đó là giai đoạn khó khăn nhất," Latifah nói, cố kìm những giọt nước mắt. "Chúng tôi ướt sũng và lạnh cóng mà không hề có mảnh chăn nào." Bất chấp những trải nghiệm đó, gia đình Latifha vẫn tìm cách vượt biển một lần nữa, cố đến bằng được châu Âu. Lần thứ hai này đã thành công và họ đăng ký với chính quyền ở Hy Lạp. Sau khi tới thủ đô Athens, họ đi tiếp qua Macedonia rồi Serbia và vào Đức. Om Motasem và các con gái: đi từ Syria đến Đức Om Motasem trốn chạy đất nước quê hương Syria của bà vì cuộc nội chiến đang bùng nổ tại đây. Bà sống với chồng, ông Abu Nimr, 42 tuổi, vợ hai của ông, 15 người con và người mẹ già của ông Abu Nimr tại vùng nông thôn gần thủ đô Syria Damascus. Nhưng khi gia đình họ bị mất nhà cửa và cơ sở kinh doanh của họ do tình trạng bạo động, những người con trai lớn của họ bắt đầu bỏ chạy sang Bỉ và Thổ Nhĩ Kỳ. Khi tình hình trở nên tồi tệ đi, tháng 7 năm 2013 Abu Nimr và Om Motasem đã quyết định rời bỏ quê hương để tới Alexandria thành phố ven biển Ai Cập an toàn hơn. Họ đã thực hiện một hành trình cùng với người mẹ già của Abu Nimr, sáu con gái và hai con trai út của họ. Nhưng, một khi tới được Ai Cập, thì để tồn tại là cả một cuộc đấu tranh, và sau khi một người con trai lớn đi châu Âu và định cư ở Berne, Đức, thì Om Motasem quyết định đi theo cùng với hai cô con gái nhỏ 11 và 16 tuổi của bà. Ba người đã phải chịu đựng một chuyến đi ba ngày vượt Địa Trung Hải đến đảo Lampedusa của Ý. "Chúng tôi đi tàu vào ban đêm, và trên tàu có cả trẻ em và phụ nữ," bà Om Motasem nói. "Chúng tôi đồng ý với những kẻ đưa lậu người là số lượng không nên quá 200 người. Nhưng khi đến thuyền, con số lượng người là khủng khiếp: Không dưới 500 người. "Chúng tôi quá khiếp sợ. Thủy triều rất cao. Đó là một hành trình kinh hoàng. Tôi không muốn bất cứ ai phải trải qua như vậy." Trẻ con bị chia lìa và phải qua những ngày tháng sống xa nhau Ông Abu Nimr, vẫn ở lại Alexandria, kể ông "gần như bị mất trí" vì lo lắng cho sự an toàn của gia đình ông khi họ vượt biển. Ông đã ở ngoài bờ biển suốt ba ngày trời cho đến khi biết vợ con ông được an toàn. Nay, ông hy vọng sẽ theo vợ và các con gái, những người đã đến được Đức và đang cố gắng xây dựng một cuộc sống mới. Omar Gassama, 18 tuổi: đi từ Gambia đến Ý Chàng thanh niên Omar, người gốc Senegal nhưng đang theo học ở Gambia, đã tìm đường tới Turin thuộc bắc Ý. Khi mới 16 tuổi anh tới Libya để tìm việc, nhưng vì không có giấy tờ, nên phải vật lộn để tìm được việc làm. Cảm thấy sống ở đất nước này nguy hiểm và chịu những thành kiến vì màu da của mình, anh quyết định trả tiền cho một kẻ buôn người cho chuyến vượt Địa Trung Hải đến đảo Sicily của Ý vào tháng Tư năm nay. "Biển thật đáng sợ và thuyền thì rất đông," anh nhớ lại. Hai ngày sau khi thuyền ra khơi, anh và những người di cư khác được hải quân Ý cứu và được đưa vào một nơi tạm trú, vốn là một khách sạn, cùng với hàng chục thanh niên khác từ Nigeria, Somalia và Eretria. Ở đây, những người di cư này được phát quần áo, thực phẩm và một khoản trợ cấp nhỏ. Omar hiện được chuyển tới Turin của Ý và sống trong một tòa nhà cùng với những người di cư khác - chủ yếu từ Senegal. Omar đang học tiếng Ý với bạn của anh là Abdul trong khi lưu lại Turin, Ý Trong khi anh đang chờ quyết định về tình trạng của mình, Omar đtheo học lớp dạy tiếng Ý. Anh hy vọng sẽ tìm được việc để có thể giúp đỡ cho gia đình ở quê nhà. "Tôi thực sự muốn làm việc và có một ít tiền gửi về nhà, vì cha tôi đã qua đời," anh nói. "Giờ chỉ còn tôi và tôi có các em trai và một em gái." Anh cho biết anh có thể sang Đức hoặc Anh trong tương lai. "Tôi cần một nơi mà ở đó tôi được tự do về tinh thần," anh nói thêm.
Với rất ít dấu hiệu cho thấy Trump sẽ rời Nhà Trắng một cách êm thắm sau khi thất cử, giới chuyên gia và cựu quan chức Mỹ thấy nguy cơ ngày càng cao ông có thể có những động thái vào phút chót nhằm thúc đẩy các ưu tiên của mình, đồng thời trói tay người kế nhiệm.	TT Trump có thể 'chơi' Trung Quốc một vố trước khi rời Nhà Trắng?	Giới phân tích cho rằng, nếu Trump quyết định gây tiếng vang trước khi rời Nhà Trắng, có thể trọng tâm nằm ở chính sách đối ngoại, đặc biệt là sử dụng những công cụ mà ông có thể triển khai nhanh chóng và ít gặp trở ngại. Trong đó bao gồm các lệnh hành pháp, những cơ quan ra quy định hoặc bổ nhiệm những vị trí mà không cần Thượng viện thông qua, hoặc chuyển các vị trí bổ nhiệm chính trị sang làm công chức sự nghiệp khó thay thế. South China Morning Post dẫn lời các chuyên gia bình luận rằng Trung Quốc có thể nằm trong tầm ngắm, và là một mục tiêu cụ thể, khi mà Trump liên tục đổ trách nhiệm cho Bắc Kinh vì đại dịch đã kéo nền kinh tế Mỹ đi xuống và làm tiêu tan triển vọng tái đắc cử của ông. Giám đốc tại China Moon Strategies cũng là Cựu quan chức Hội đồng An ninh Quốc gia - Jeff Moon - người người nhận thấy khả năng cao chính quyền Trump sẽ có các động thái trừng phạt Bắc Kinh vào phút chót đặt câu hỏi: "Ông Trump từng hứa sẽ trừng phạt Trung Quốc vì Covid-19, vì vậy vấn về nằm ở chỗ điều này nghĩa là gì". Chuyện gì xảy ra nếu ông Trump không chịu rời Nhà Trắng? Bên cạnh TT Trump vào ngày ông ấy thua cuộc tranh cử Nhưng một cách có thể làm tệ đi quan hệ Mỹ - Trung vốn đã ảm đảm, và làm suy yếu bất kỳ nỗ lực nào của chính quyền Biden trong việc cải thiện hợp tác song phương về các vấn đề sức khỏe và môi trường toàn cầu, có thể liên quan đến vấn đề Đài Loan. Các lựa chọn của Trump có thể bao gồm cử một thành viên nội các khác đến Đài Bắc, thắt chặt mối quan hệ quân sự Mỹ - Đài Loan và thông báo đàm phán hướng đến một hiệp định thương mại tự do. Thách thức Đài Loan cho vị tổng thống Mỹ tiếp theo BT ký thỏa thuận 5G với Ericsson để loại bỏ Huawei Bonnie Glaser, Giám đốc Dự án Sức mạnh Trung Quốc thuộc Trung tâm nghiên cứu Chiến lược và Quốc tế (CSIS), nhận xét: "Nhìn chung thì điều này đúng. Họ đang cố gắng đóng đinh nhiều chính sách khó đảo ngược nhất có thể, dù đó là Trung Quốc, Iran hay bất kỳ đâu". Vấn đề nhân quyền sẽ là một mục tiêu dễ dàng khác. Ngoài việc thực hiện một bước có khả năng gây bùng nổ khi gán cho Trung Quốc tội "diệt chủng" về việc giam giữ hàng loạt người Duy Ngô Nhĩ ở Tân Cương, Trump có thể chặn thị thực của nhiều quan chức Trung Quốc hoặc gây rắc rối bằng cách hạ lệnh cho các vận động viên Mỹ không tham dự Thế vận hội mùa Đông ở Bắc Kinh năm 2022. Mỹ ngăn hàng xuất khẩu từ Tân Cương vì TQ vi phạm nhân quyền Mỹ công bố những hạn chế mới với giới ngoại giao Trung Quốc Mặc dù các lệnh hành pháp này không có giá trị ràng buộc pháp lý và có thể dễ dàng đảo ngược, nhưng nó có thể gây khó khăn cho chính quyền sắp tới của Biden giữa bối cảnh có nhiều lo ngại việc dỡ bỏ các lệnh này sẽ khiến Biden trông mềm mỏng. Việc đảo chiều nhanh chóng các quyết định cũng làm hạ uy tín vốn đã bị tổn hại của Mỹ với tư cách là đồng minh cũng như đối thủ. Thêm vào bức tranh ảm đạm là mối quan ngại và lo lắng về mặt chính sách ngày càng lớn của người Mỹ giữa lúc Bắc Kinh bành trướng trên Biển Đông, răn đe Ấn Độ, Nhật Bản và các quốc gia Đông Nam Á cũng như siết chặt kiểm soát với Tân Cương, Hong Kong và Đài Loan. Theo Trung tâm Nghiên cứu Pew, 73% người Mỹ có cái nhìn tiêu cực về Trung Quốc, tăng 13% so với năm ngoái và 20% với năm 2017 khi Trump nhậm chức. Đa số người Mỹ coi Trung Quốc là mối đe dọa lớn nhất với Mỹ Nhìn nhận tiêu cực về TQ và Tập Cận Bình 'ở mức kỷ lục' Thomas Duesterberg, thành viên của Viện Hudson và là cựu quan chức Bộ Thương mại nhận định: "Tất cả những điều đó làm cho đề nghị hợp tác với Trung Quốc trở nên khó thuyết phục hơn". Christopher Miller, phó giáo sư lịch sử quốc tế tại Trường Luật và Ngoại giao Fletcher của Đại học Tufts nới với SCMP: "Hiển nhiên là đảng Cộng hòa sẽ chỉ trích Biden là mềm mỏng với Trung Quốc và cộng sản". Thomas Duesterberg cũng chỉ ra: Những lựa chọn khác của Trump bao gồm trừng phạt thêm công ty nhà nước Trung Quốc, hạn chế thêm việc xuất khẩu các mặt hàng "lưỡng dụng" cho mục đích quân sự lẫn dân sự, cấm thêm nhiều ứng dụng Trung Quốc sau chiến dịch TikTok và WeChat, hay chặn mọi hoạt động bán chất bán dẫn cho tập đoàn công nghệ Huawei xa hơn việc dùng cho mạng 5G. Và Washington cũng có thể tuyên bố Trung Quốc là nước thao túng tiền tệ, khiến nước này phải chịu các mức thuế trừng phạt. Mỹ sẽ cấm TikTok và WeChat trong 48 giờ tới Trump ký lệnh cấm TikTok, WeChat Ngay cả khi không có các động thái đáng lo ngại trong giờ chót, nội các sắp nắm quyền của Biden sẽ phải đối đầu với một Bắc Kinh táo bạo hơn. Sarah Kreps, giáo sư dạy môn chính phủ và luật của Đại học Cornell nói: "Quyền lực của Trung Quốc đã tăng lên đáng kể trong bốn năm qua. "Do đó, tôi mong đợi những chính sách của Biden sẽ có một số điểm giống với chính quyền Trump." SCMP trích lời Zack Cooper, một nhà nghiên cứu tại Viện Doanh nghiệp Mỹ theo xu hướng bảo thủ và là cựu quan chức trong chính quyền George W. Bush: "Sẽ rất khó về mặt chính trị nếu chỉ đơn giản bỏ một sắc thuế mà không nhận lại được gì đó. Câu hỏi đặt ra là đòi hỏi gì để Bắc Kinh có thể thực hiện nhanh chóng và tạo ra kết quả thực sự". Việc giải quyết hàng trăm triệu đôla thuế nhập khẩu áp đặt trong chiến tranh thương mại cũng có thể là điều kiện tiên quyết để thiết lập lại mối quan hệ với Bắc Kinh. Các nhà phân tích nói, một trong những biện pháp này có thể là bãi bỏ Điều khoản 232 về thuế quan với thép và nhôm, được áp dụng vì lý do an ninh quốc gia. Điều này có thể được biện minh là cần thiết để hàn gắn mối quan hệ cần có với các đồng minh lâu đời ở châu Âu và châu Á để chống lại sự thúc ép của Bắc Kinh. Ông Trump và ông Tập gặp nhau ở G20 tại Nhật Bản Theo Dịch vụ Nghiên cứu Quốc hội (CRS),một nội các sắp ra đi thường hay có những thay đổi hành chính vào phút cuối, một phương pháp được gọi là "làm luật nửa đêm". Trump đã nhiều lần công kích "chính quyền ngầm", làm dấy lên lo ngại rằng ông có thể sẽ tăng gấp đôi nỗ lực phá hoại các cơ quan chính phủ. Ông Green nói: "Tôi lo lắng về việc tiêu hủy nhiều tài liệu tại Hội đồng An ninh Quốc gia và Bộ Ngoại giao, điều khiến nội các sắp nắm quyền phải cố gắng hiểu những thỏa thuận trước đây là gì và những gì đã được nói với ai. Tuy nhiên, giới kỳ cựu ở Washington cho rằng, việc đấu đá nội bộ có thể cản trở mọi nỗ lực trừng phạt Trung Quốc và Biden của Trump. Một số bộ trưởng có thể tiếp tục ủng hộ đường lối cứng rắn chống lại Bắc Kinh. Bộ Ngoại giao có thể tìm cách từ chối cấp thị thực cho quan chức hàng đầu của Trung Quốc; Bộ Quốc phòng và Thương mại có thể cổ súy việc hạn chế xuất khẩu nhiều hơn; và Bộ Tư pháp có thể buộc tội thêm các sinh viên và nhà khoa học Trung Quốc chẳng hạn. Nhưng những hành động đó có thể vấp phải sự phản đối từ Bộ Tài chính và Văn phòng Đại diện Thương mại Hoa Kỳ - vốn muốn bảo vệ cái mà họ coi là một thành tựu nổi bật: Thỏa thuận thương mại Mỹ - Trung giai đoạn 1. Ngay cả Trump cũng thể có những chương trình nghị mâu thuẫn. Green nói: "Nội bộ chính quyền Trump sẽ bị căng thẳng giữa bên theo phe diều hâu nhắm vào Trung Quốc muốn trói tay đội ngũ sắp nắm quyền của Biden, và của gia đình ông Trump trong việc duy trì mối quan hệ tốt đẹp với Bắc Kinh để đảm bảo các khoản đầu tư tương lai của Trung Quốc và các hoạt động kinh doanh xuôi chèo mát mái ở nước này". Xem thêm về mối quan hệ Mỹ - Trung tại đây.
Chính tự do và nhân quyền về lâu về dài sẽ mang lại sự thịnh vượng và phát triển bền vững của quốc gia, một nhà hoạt động xã hội dân sự từ Mỹ nói với BBC News Tiếng Việt trong dịp đánh dấu hơn ba thập niên sự kiện Thiên An Môn xảy ra ở Trung Quốc và trong bối cảnh các làn sóng biểu tình đang diễn ra ở Mỹ , cũng như bất ổn Hong Kong thời điểm này.	Biểu tình Mỹ, Hong Kong, Thiên An Môn và bài học chung với VN?	Bắc Kinh ngày 1/6 Công hàm Hoa Kỳ và quyết tâm chính trị của lãnh đạo Việt Nam Quan hệ Việt – Trung: Phương châm 16 chữ vàng ‘vẫn ảnh hưởng lớn’ Biển Đông: Các bản đồ cổ giúp gì VN trong cuộc chiến pháp lý với TQ? Carl Thayer: 'Việc trục xuất tàu Mỹ mà TQ tuyên bố hoàn toàn bịa đặt' "Có ý kiến hỏi làm sao cân bằng được vấn đề ổn định xã hội để phát triển kinh tế và các quyền dân sự, tôi cho rằng ổn định kinh tế luôn luôn phải đi sau vấn đề nhân quyền," nhà hoạt động Nancy Hạnh Vy Nguyễn từ California, Hoa Kỳ, người từng có mặt ở Hong Kong trong các cuộc biểu tình dân chủ năm 2019, nêu quan điểm tại một thảo luận trực tuyến của BBC hôm 04/6/2020. "Bởi vì con người khi sinh ra đã có quyền được biểu đạt và những quyền mà không cần phải có chính phủ nào trao cho mình, cái đó gọi là nhân quyền. "Tức là không cần chính phủ đó cho phép mình, thì mình mới có cái quyền đó. Đó là những quyền căn bản, trong đó có quyền tự do biểu đạt… "Chính quyền phải bảo vệ quyền căn bản của con người trước khi đảm bảo ổn định kinh tế, bởi vì ổn định xã hội để phát triển kinh tế nó phải đi sau và nhất là đối với quan điểm của Tây Phương là tự do về tiền bạc, phát triển thịnh vượng phải dựa trên căn bản tự do về con người." Đi tiếp những bước đi? Từ Paris, Pháp, nhà hoạt báo tự do và nhà hoạt động công đoàn độc lập Tường An nói với BBC: "Ở Việt Nam, tôi nghĩ bài học rút ra là cho nhà nước nhiều hơn là cho người dân, bởi vì người dân có rút được bài học thì cũng không áp dụng được. "Cho nên bài học rút ra là quyền của mọi người là nhân quyền phải được tôn trọng, và một trong những quyền quan trọng nhất là quyền tự do biểu đạt. Ở các nước dân chủ, tự do, quyền biểu đạt đó được thể hiện dưới nhiều hình thức như là viết báo, làm báo, xuất bản sách… "Và một trong những quyền đó cũng là quyền biểu tình, quyền được thành lập những nghiệp đoàn độc lập v.v…, nhà nước Việt Nam hiện giờ đã ký kết hai hiệp thương là CPTPP và EVFTA rồi, hiệp định EVFTA đang được Quốc hội Việt Nam thông qua trong kỳ họp thứ 9 khóa XIV này. Vịnh Hạ Long ngày 31/5 "Và họ cũng đã thông qua hai Công ước là công ước 105 và Công ước số 98 của Tổ chức Lao động Quốc tế (ILO), chỉ còn một bước ngắn nữa thôi mà họ cũng đã sửa đổi Luật Lao động rồi, để được quyền thành lập các tổ chức đại diện người lao động, thì với những bước ngắn ấy, Việt Nam nếu muốn hội nhập thực sự với thế giới, ngang bằng với thế giới, thì nên đi thêm một bước nữa. "Đó là công nhận cho người dân được quyền thành lập những nghiệp đoàn độc lập đúng nghĩa của nó, tôi nói đúng nghĩa vì sẽ có những 'nghiệp đoàn độc lập' mà không thực sự độc lập, và hơn nữa Việt Nam cần phải cho người dân có những quyền tự do biểu đạt như là công dân của các nước khác, thì Việt Nam mới có thể hội nhập vào nền kinh tế toàn cầu." Về vấn đề biểu tình ở Việt Nam, bà Tường An nhân dịp này nói: Biểu tình Hong Kong: Chúng tôi sẽ không bỏ cuộc dễ dàng "Có bạn theo dõi chương trình nhắc đến luật biểu tình, thì tôi nghĩ Quốc hôi Việt Nam mà đang họp hiện giờ đây, vẫn còn nợ người dân Việt Nam một đạo luật, đó chính là Luật Biểu tình." Nhân quyền và thịnh vượng Về quan hệ giữa tự do và thịnh vượng, nhà hoạt động Nancy Hạnh Vy Nguyễn từ California nêu quan điểm: "Tôi chỉ muốn nói thêm là tự do mang lại thịnh vượng, chính quyền Việt Nam có vẻ là tương đối không thân thiện lắm với những khái niệm tự do, dân chủ. "Tuy nhiên những quốc gia tôn trọng quyền tự do và dân chủ thì trước mắt hơi khó khăn trong vấn đề bảo vệ ổn định. Tổng thống Mỹ Donald Trump và Ngoại trưởng Mike Pompeo ngày 29/5 "Song về đường dài, chúng ta đều thấy đó là những quốc gia rất là tiến bộ, rất thịnh vượng, có đời sống kinh tế, đời sống cá nhân rất là phong phú. "Người dân phát triển, con người được tiếp cận với những kiến thức lớn của thế giới, của nhân loại. Thành ra, nếu Việt Nam muốn phát triển, thì Việt Nam nên cho con người Việt Nam nhiều hơn nữa các quyền tự do. "Có một bạn Việt Nam ở Nhật Bản nói với tôi là người Việt Nam mình được tự do, muốn đi đâu thì đi, nói như vậy, nhất là ở người trẻ, là khi chúng ta không dám đi ra khỏi khuôn khổ 'tự do' của nhà nước - tự do 'trong khuôn khổ' hay tự do theo định nghĩa 'xã hội chủ nghĩa'. "Nhưng nếu chính quyền cho người dân thêm những quyền tự do để họ biểu đạt nói những điều chính quyền có thể chưa muốn vào thời điểm hiện tại, thì về lâu về dài, nó chỉ đem lại tự do, nhân quyền và thịnh vượng mà đi đôi với nhau mà thôi." Tự do phải tự lo? Từ Hà Nội, kỹ sư Nguyễn Lân Thắng, một nhà hoạt động xã hội dân sự, nêu nhận xét ngay tại thảo luận: "Tôi vừa nghe ý kiến về sự tự do vừa rồi, tôi nghĩ rằng nhà nước sẽ không bao giờ cho chúng ta tự do đâu. "Mà nếu như những ai khát khao tự do, khát khao được nhận những quyền của mình thì phải đấu tranh. "Vấn đề ở đây là bài học chúng ta phải tìm cách đấu tranh như thế nào để tạo ra sức mạnh của tập thể, tạo ra sự đồng lòng thì mới có thể thay đổi, chứ cũng không thể trông chờ vào ai. "Không thể trông chờ bất kỳ một thế lực ngoại bang hay là một lực lượng nào, mà phải là có sự đồng lòng của tất cả nhân dân." Nhân dịp đánh dấu 31 năm sự kiện Thiên An Môn xảy ra ở Trung Quốc, kỹ sư Nguyễn Lân Thắng bình luận thêm: "Sự kiện Thiên An Môn luôn là một chỉ dấu, một sự kiện mà những người hoạt động ở Việt Nam nhắc nhở nhau, chia sẻ với nhau để có thể hiểu rõ và có thể tìm ra những biện pháp để có thể hoạt động được, đấu tranh để thay đổi một xã hội tốt đẹp hơn… "… Những sự kiện đang xảy ra ở Mỹ hay ở Hong Kong, thì giới hoạt động xã hội ở Việt Nam đang quan sát rất kỹ lưỡng. Tôi nghĩ tất cả những sự kiện đó, mặc dù có thể có những điều hay hay dở, thì đó đều là những bài học," nhà hoạt động xã hội dân sự nói với BBC News Tiếng Việt từ Hà Nội. Mời quý vị bấm vào đường dẫn này để theo dõi cuộc trao đổi giữa các khách mời với chủ để "Biểu tình ở Mỹ, Hong Kong và 31 năm sự kiện Thiên An Môn".
Vào dịp cuối năm nay, nhiều đoàn nghệ thuật trong nước sẽ ra nước ngoài biểu diễn cho đối tượng khán giả là người Việt sống ở nước ngoài.	Nghệ sĩ VN lưu diễn ở nước ngoài	Báo Tuổi Trẻ cho biết vào ngày 20-12 đến 5-1-2005, một đoàn nghệ sĩ VN do ông Trần Bình (giám đốc Nhà hát ca múa nhạc nhẹ Trung ương) làm trưởng đoàn sẽ đi châu Âu. Trong đoàn có các nghệ sĩ như Ngọc Sơn, Mỹ Linh, Lâm Hùng, Hoàng Châu, Lưu Hương Hương Giang, Việt Hoàn, Vân Dung, Quang Thắng, nhóm nữ Mây Trắng. Ba ca sĩ Minh Thuận, Việt Quang và Hoàng Thanh sẽ có mặt ở Canada để biểu diễn tại Vancouver và Toronto. Sau đó, các nghệ sĩ Mỹ Tâm, Đan Trường, Đàm Vĩnh Hưng, Hồng Ngọc cũng sẽ biểu diễn ở Canada từ ngày 4-1-2005. Theo một phóng sự đăng trên báo Công an Nhân dân gần đây, một trong những lo ngại của nghệ sĩ Việt Nam khi biểu diễn ở nước ngoài là "đã có nhiều hành vi gây rối, phá hoại các buổi biểu diễn". Quý vị có đến dự xem những buổi biểu diễn của các nghệ sĩ trong nước hay không? Suy nghĩ của quý vị quanh vấn đề này? Xin dùng hộp tiện ích kế bên để gửi thư với tiếng Việt có dấu, hoặc về vietnamese@bbc.co.uk ------------------------------------------------------------------------------------------------------------ Thanh Thanh, Iowa, Hoa KỳGiao lưu văn hóa? Quý vị nhầm rồi, chúng ta tuy đang định cư ở Mỹ, nhưng nên hiểu rằng sự giao lưu, nếu có, là do chính phủ hai nước quyết định, tức Mỹ và Việt Nam. Người Việt chúng ta ở hải ngoại không có chính phủ riêng, nên việc lên tiếng hay góp ý về giao lưu văn hóa không thể xảy ra. Mà hình như đã từ lâu chúng ta nhường công việc ấy cho một số người mà giới chuyên môn gọi là ông bà bầu sô. Dân ViệtTôi nghĩ là thính giả Văn Chung không có cơ hội nghe và tìm hiểu nhiều cả hai loại nhạc gọi là "chính thống" và không "chính thống" nên sự so sánh của ông thiếu công tâm. Vô tình ông đã đã phủ nhận giá trị đích thực của một nền tân nhạc phong phú của văn hóa dân tộc. Văn nghệ phục vụ nhân sinh quan thì luôn luôn có giá trị vượt thời gian, chúng ta có thể lấy sự hiện hữu của các bài ca tiền chiến để làm bằng chứng. Văn Chung, Hà TâyGửi bạn Pan - Bang NewMexico: Bạn ca ngợi những nhạc sĩ hải ngoại như: Phạm Duy, Từ Công Phung, Vũ Thành An...Nhưng thử hỏi họ là ai? Những sáng tác của họ có mấy ai là người Việt biết đến. Đa số người Việt trong nước biết đến những ca khúc do các nhạc sĩ hải ngoại sáng tác với một danh từ chung là "nhạc vàng". Đó là thứ nhạc ướt át, uỷ mị, não nề mang tính chất kêu than, khóc lóc. Nói chung là nghe để mà nghe rồi lại quên ngay sau lúc nghe. Không thể phủ nhận có một số ca khúc mang đậm tình yêu quê hương, đất nước như : "Thương về miền Trung" của Duy Khánh, nhưng những tác phẩm như thế quá ít. Trong quan điểm chính thống của Nhà nước Việt Nam cũng như trong lòng người yêu âm nhạc VN, nhạc hải ngoại (nhạc vàng) không được coi la dòng nhạc chính thống, là đối tượng thưởng thức chân chính. Do đó không thể coi nó là cái nôi của nền âm nhạc Việt Nam. Pan, New Mexico, Hoa KỳTôi thấy những lần trước cũng như lần này một số vị đi phê phán âm nhạc hải ngoại và phân bì với âm nhạc trong nước. Sao không so sánh với nền âm nhạc của những nước khác như Hàn Quốc, Hồng Kông, Thái Lan ... mà đi hơn thua với một cộng đồng số ít của dân tộc mình? Tôi thấy thật hổ thẹn; cho dù có so sánh thì hỏi thử nền âm nhạc trong nước đã làm được cái gì ra trò trống bên hàng loạt những bài hát thị trường bá láp và nhiều nhiều những bài hát chôm của người khác? Xin thưa, hầu hết các tác phẩm giá trị của nền âm nhạc VN là được sáng tác từ trước năm 1975; và hầu hết các nhạc sĩ lớn của nền âm nhạc VN đều ra hải ngoại để sống như: Phạm Duy, Từ Công Phụng, Vũ Thành An, Lam Phương, Phạm Mạnh Cương, Ngô Thụy Miên, Anh Bằng, Trần Thiện Thanh, Hoàng Thi Thơ, Nam Lộc, Nguyễn Hiền, Nhật Ngân, Cung Tiến, Trần Trịnh ... nên cái nôi của nền âm nhạc VN thì nó vẫn còn lưu lạc ở hải ngoại. Vì thế nên đừng bao giờ chúng ta lấy số lượng mà đánh giá vì tôi nghĩ nền âm nhạc VN cần một chỗ đứng và một hướng đi riêng trong nền âm nhạc thế giới; chứ không phải chạy theo thị trường viết những bài hát không có giá trị nghệ thuật hoặc là ăn cắp ăn trộm của các nhạc sĩ nước khác; như thế thật đáng xấu hổ và tình cờ những kẻ như thế làm cho các nhạc sĩ hải ngoại cũng như một số nhạc sĩ khác bị vấy bẩn chung. Vậy nói về ca khúc thì thời nay họ cứ ra để đáp ứng thị trường, âu cũng vì người mình còn quá đói khát và thiếu kiến thức về âm nhạc nên cứ có là ăn bừa các thứ đồ kém chất lượng; ở đây muốn nói là thứ nhạc thị trường bá láp mà tác giả không ai khác là những "nhạc sĩ" trong nước. Còn về nghệ sĩ thì tùy ở mỗi người. Đều là người VN nên chất giọng thì không thể so sánh gì được; có điều ở hải ngoại thì có thể có điều kiện để học hỏi trong các học viện âm nhạc lớn của Mỹ và các nước tân tiến; trong nước thì bắt chước mấy nước láng giềng như Thái Lan, Hàn Quốc, Singapore, Đài Loan. Phong cách trình diễn và nhảy nhót cũng vậy; bên thì theo Á, bên thì nghiêng theo lối Âu Mỹ. Còn việc trình diễn của các nghệ sĩ trong nước thì sẳn sàng hoan nghênh nếu không tuyên truyền cho CS và đem những cái khối óc đã bị nhồi nhét mà chọc giận dân hải ngoại. Tôi tạm dừng với vài suy nghĩ như thế. Chúc tất cả độc giả BBC có một mùa Giáng Sinh an lành và hạnh phúc! Tim Trần, Hoa KỳBạn muốn biết ca sĩ nào hát hay hoặc xoàng, hãy nghe CD với dàn âm thanh tốt. Có thể loại nhạc họ hát còn quá lạ với bạn, nhưng hãy thử vài ba lần. Loại nhạc lạ tai, chưa quen với đa số thính giả hải ngoại, do đó các buổi diễn của ca sĩ trong nước chưa đi vào đại chúng. Cũng vậy, khán giả bình dân hải ngoại khi mua Paris by Night cũng vì vài ba bài nhạc quê hương do các ca sĩ như Tâm Đoan, Quang Lê, Như Quỳnh, Mạnh Quỳnh, Phi Nhung...hát. Hãy xem thử sự thành công của ca sĩ hải ngoại về VN diễn như Duy Quang, Giao Linh, Dalena... và khán giả trong nước đón nhận ra sao, họ thành công tài chính ra sao, coi họ có giành thị phần trong nước không? Paris by Night, Asia về phương diện kỹ thuật nhảy múa, ánh sáng, trang phục đã che chở rất nhiều cho các chất giọng yếu. Điều này trong nước cũng có vài ba ca sĩ bắt chước, họ chỉ nhờ áo quần lòe loẹt, tóc xanh đỏ làm khán giả quên họ có giọng hay không. Hãy cho giao lưu tự do, ai dở ai hay để khán giả lựa chọn. Phạm Hùng, San DiegoViệt Nam với đa phần dân số là dưới 30 tuổi, thì tôi e rằng ca sĩ hải ngoại không có chỗ đứng ở trong nước. Các ca sĩ trước 1975 thì người nào cũng xấp xỉ ngũ, lục tuần. Nhạc phẩm ở hải ngoại loe hoe trên đầu ngón tay được vài bài hay. Ngược lại sân khấu trong nước có nhiều tài năng trẻ, cộng thêm số nhạc phẩm được ưa chuộng không chỉ trong mà cả ở hải ngoại. Nếu ai "nghi ngờ" việc này thì thử đi dạo các tiệm băng đĩa tại Little Saigon để thấy số người vào đó mua nhạc của ai là biết ngay. Hay xem video Thúy Nga để thấy ca sĩ hải ngoại hát nhạc sáng tác trong nước nhiều ra sao. Tôi đã và sẵn sàng đi xem các chương trình tổ chức ở khu vực mình ở khi có sự hiện diện ca sĩ trong nước. Họ trình diễn với tấm lòng và tôn trọng khán giả. Có khi nếu biết có cuộc biểu tình nào đó để chống đối, tôi sẽ càng muốn đi xem. Trước tiên để thưởng thức tài nghệ ca sĩ trong nước và kế đến là chứng minh với người biểu tình là tôi, một người trong "số đông thầm lặng", không bao giờ chấp nhận quan điểm của họ và cũng chẳng có gì để sợ khi nói lên sự chống đối bằng sự hiện diện của mình. Thính giả ẩn danhTôi cũng sợ CS lắm, nhưng trên vấn đề ca sĩ hải ngoại có được về VN hát hay không thì chúng ta nên phối kiểm lại. Tôi biết có một số khá đông ca sĩ hải ngoại cũng đã về lại VN trình diễn, kinh doanh, điều kiện thế nào thì tôi không rõ. Trên báo chí ở VN có phản ánh những việc này nên tôi không cần kể ra họ là những ai, mà tôi cũng không thể lên án họ là những người thân CS, tôi còn thầm cám ơn họ đã làm sống lại cái tinh hoa của một nền văn hóa đa dạng, nhân bản. Thực tế thì CS không chấp nhận rất nhiều ca khúc tình cảm của miền Nam, nhưng dân chúng bây giờ thì lại rất thích nghe những loại nhạc ngày xưa mà chính quyền từng đánh giá là nhạc vàng. Quốc HuyGọi “Đoàn nghệ thuật” mà sao chương trình chẳng có gì đặc sắc, lần nào cũng giống nhau... Khi còn ở nước ngoài tôi được may mắn 2 lần xem các “nghệ sỹ” trong nước ra biểu diễn, đoàn cũng đông lắm nhưng bát nháo, kết thúc chẳng để lại ấn tượng gì. Cái đáng nhớ nhất thì lại chán nhất, các nữ “nghệ sỹ” hình như hơi phóng túng, biểu diễn xong họ chạy biến đi bỏ lại khán giả chưng hửng với nhau, hỏi ra mới biết họ theo các đại gia Việt kiều để “giao lưu”, nghĩ cũng thương hại cho cái sự nghèo hèn. Andy Nguyễn, Arlington, Hoa KỳChúng tôi, những người Việt lưu vong vì trốn nạn cộng sản từ thập niên 70, 80 và 90, rất nhớ nhà và rất mong muốn được tiếp đón các ca sĩ từ trong nước. Có điều các ca sĩ từ trong nước ra hải ngoại được thì tại sao các ca sĩ từ hải ngoại về Việt Nam tự do trình diễn không được? Các văn hoá phẩm của hải ngoại tại sao lại không được lưu hành ở Việt Nam? Bằng Kiều và Thu Phương đâu có tội tình gì mà bị cấm đoán tại VN? Bà Tôn Nữ Thị Ninh được đi lại tự do ở Hoa Kỳ thì tại sao Dân Biểu Bang California Loretta Sanchez lại không được cấp visa đi Việt Nam? Nhớ thì nhớ và thích thì thích, chúng tôi khó có thể để cảm tính lấn áp lý trí lắm. Bài học vượt biên dở chết dở sống năm nào làm sao chúng tôi quên được? Tim Trần, CaliforniaCho ca sĩ trong nước ra hải ngoại trình diễn thì cũng phải cho ca sĩ từ ngoài vào VN, tự cho khán giả trong ngoài nước tự đánh giá về giá trị của hai nền ca nhạc, hơn là nhà nước tự phê bình và cấm đoán. Khi ca sĩ hải ngoại hay trong nước mà làm ăn không khá, tự nhiên họ sẽ bỏ ý định làm ăn trong hay ngoài nước và cũng làm tiêu tan sự chống đối cho rằng giao lưu văn hóa một chiều từ hải ngoại. Ở hải ngoại người ta không hiểu nhà nước VN "sợ" chỗ nào mà không dám giao lưu hai chiều, cũng như là cấm các phong trào ca nhạc hay tôn giáo nhỏ hoạt động. Nếu họ có bài ca phản động, hay có hành vi gây rối thì cứ đưa ra tòa xét xử công minh, cho phóng viên ngoại quốc làm chứng nhân. Muốn tiến bộ, hãy học làm dân chủ trước. Thanh, HuếTôi thì không chống đối ca sĩ nào hết vì họ chỉ muốn đem tiếng hát của mình để phục vụ mọi người thôi. Tuy nhiên tôi thấy rất là bất bình và thấy không công bằng chút nào khi ca sĩ trong nước và những sản phẫm của họ thì được tự do bán ở khắp nơi trên thế giới. Trong khi những sản phẫm của các ca sĩ hải ngoại có chất lượng cao hơn nhiều và nhiều khi cũng hát cùng những bài hát tượng tự thì không được nhập vào trong nước và luôn bị coi là văn hóa đồi trụy và bị cấm không được nghe hoặc xem. Các bạn thấy công bằng cái chỗ nào hả? Họ muốn nói sao cũng được mà. Khoảng 10 năm về trước tôi xem phim Tàu (Hồng Kông) cũng bị công an phường đến chĩa súng vào nhà, rồi tịch thu máy hát vì bi coi là xem văn hóa đồi trụy vì không được sự chấp nhận của Đảng và nhà nước. Không ít lâu sau, chính trụ sở công an phường cũng bán vé chiếu phim Tàu HK cho mọi người xem một cách công khai vì đã được sự phê chuẩn của Đảng và nhà nước. Đồi trụy cũng do mấy ổng đặt cho, không đồi trụy cũng do mấy ổng nói thôi. Bây giờ thì đem ca sĩ ra nước ngoài biểu diễn thì cũng không trách gì nhiều người ở hải ngoại có thái độ không thiện cảm với những cái văn hóa "không đồi trụy" nầy của Đảng và nhà nước. Vậy một lần nữa, quý vị thấy họ có sự công bằng ở đây không? Gia Hồ, Little SaigonCa sĩ ra nước ngoài biểu diễn cho người Việt sống ở khắp nơi trên trái đất thì là một việc rất bình thường. Công việc của ca sĩ là đem tiếng hát đến cho mọi người yêu âm nhạc. Nếu những ca sĩ trong nước ra nước ngoài biểu diễn mà không "truyền bá" hay khiêu khích những nỗi đau mất mát của những người bỏ nước ra đi vì Cộng sản. Nếu họ không có ý chống đối, hay rêu rao truyền bá tư tưởng Cộng sản thì cũng chẳng sao.
Một chuyên gia phân tích chính trị nói dù Việt Nam đang cởi mở hơn về chính trị nhưng sẽ không có chỗ cho một phe đối lập.	Giới chức VN 'sẽ không chấp nhận đối lập'	Xã hội dân sự đang ngày càng mạnh lên ở Việt Nam Tiến sĩ Nguyễn Hồng Hải từ trường Khoa học Chính trị và Nghiên cứu Quốc tế, Đại học Queensland (Úc) nói Việt Nam đang sử dụng chế độ “chuyên chế linh hoạt” để giảm bớt “áp lực” nhưng điều này không đồng nghĩa với việc họ sẽ chấp nhận sự đối lập chính trị. Trao đổi với BBC Tiếng Việt bên lề Hội thảo bàn về Việt Nam sau 30 năm Đổi Mới tại Singapore, ông Hải nói: "Vai trò của xã hội dân sự [vốn đang ngày càng mạnh hơn] sẽ ngày càng được khẳng định. Bản thân với những gì đang xảy ra, tôi cho rằng đó là xã hội Việt Nam đang ngày càng đa nguyên hơn. "Như việc nhiều người tự ứng cử vừa rồi, nếu nhìn ở góc độ xã hội dân sự thì chính là sự phát triển của xã hội dân sự. Người ta đang làm như vậy rồi, và đó là tốt. "Còn ảnh hưởng của xã hội dân sự với việc xây dựng pháp luật, đối với chính trị, tôi nghĩ về mặt chính sách vai trò của xã hội dân sự đóng góp rất nhiều. Nhà nước thừa nhận điều đó. Tôi nghĩ điều đó là tốt. "Tuy nhiên, nếu xã hội dân sự một mức độ nào đó chuyển thành một lực lượng chính trị đối lập thì đây là lời của lãnh đạo Việt Nam nói, họ sẽ không chấp nhận sự đối lập ở Việt Nam. Nếu lực lượng đối lập này thách thức, thay đổi, lật đổ chế độ thì họ không chấp nhận." Việt Nam hơn Trung Quốc Ông Hải khẳng định Đảng Cộng sản Việt Nam sẽ tiếp tục thay đổi trong thời gian tới và sẽ "ngày càng cởi mở". Việt Nam được cho là cởi mở hơn Trung Quốc về chính trị Ông nói Hà Nội đang đi trước Bắc Kinh về thay đổi chính trị: "Tôi từng định viết về một số điểm khác biệt của chính trị Việt Nam với chính trị Trung Quốc, đặc biệt là trong giai đoạn chính quyền Tập Cận Bình của Trung Quốc. "Về mặt xã hội, Việt Nam có vẻ ngày càng đa nguyên hơn. Trong khi đó xã hội Trung Quốc ngày càng đóng. "Về báo chí Việt Nam, nếu khách quan theo dõi báo chí Việt Nam sẽ thấy cách đưa tin cũng ngày càng đa nguyên hơn. Ví dụ báo chí phản ánh được rất nhiều tiếng nói trái ngược nhau. Tôi thấy rất tốt. Trung Quốc thì Tập Cận Bình kêu gọi báo chí trung thành với đảng, là khép kín. "Về bầu cử trong Đảng, Trung Quốc không có sự cạnh tranh, dân chủ như vậy, họ chọn sẵn lãnh đạo. Còn ở Việt Nam ít ra còn có các đề cử, đề xuất dân chủ. "Ngay cả giữa Trung Quốc và Việt Nam, Việt Nam đã cởi mở hơn, đa nguyên hơn, và đảng biết cách làm thế nào đó để chấp nhận được những cái gì có thể cởi mở được." 'Mạnh mẽ và đổi mới' Tiến sỹ Hải cũng nói người ta cần nhìn chính trị Việt Nam rộng hơn là chỉ gói gọn trong bốn vị trí là tổng bí thư, chủ tịch nước, chủ tịch quốc hội, thủ tướng chính phủ. "Ta phải nhìn nhận rộng hơn, ban lãnh đạo Việt Nam với tư cách là Bộ Chính trị, Ban chấp hành trung ương và tất cả gương mặt trong hệ thống lãnh đạo đó. "Nói gì thì nói, Việt Nam bây giờ với những gì đang diễn ra, cho thấy là đang nhấn mạnh đến sự lãnh đạo tập thể hơn là vai trò và tập trung quyền lực vào một người. "Chính vì thế, khi ta nhìn vào vai trò của một người là không đầy đủ, mà phải nhìn vào sự lãnh đạo của tập thể Đảng Cộng sản Việt Nam. "Với những gương mặt mới, lãnh đạo mới trong Đảng Cộng sản Việt Nam tôi nghĩ sẽ có rất nhiều thay đổi về cách thức hành động. "Về mặt chính sách sẽ không thay đổi, điều đó thể hiện rõ trong Nghị quyết của Đảng rồi. "Nhưng trong cách thức hành động họ sẽ thay đổi, sẽ làm tốt hơn. Ví dụ như trường hợp của ông Đinh La Thăng, Bí thư Thành phố Hồ Chí Minh. "Cách thức của ông là mạnh mẽ và đổi mới." Nhà quan sát chính trị hiện ở Đại học Queensland, Australia, cũng nói Đảng Cộng sản ý thức được việc họ phải có tinh thần vì dân: "Ở một số địa phương, tôi nhận thấy bây giờ có vẻ như lãnh đạo, thậm chí là người đứng đầu về Đảng họ làm tập trung vào hành động nhiều hơn, làm có vẻ tốt hơn. "Tôi nghĩ Đảng nhận thức rõ người dân là quan trọng. Vâng, ở góc độ nào đó mình phải nhìn nhận thực tâm của họ. Anh muốn tồn tại hay không thì anh cũng phải phục vụ người dân nhất định cho dù thế nào chứ. "Chúng ta đừng chỉ nghĩ họ nói vậy chỉ là để hoa mỹ, phải nhìn nhận cái thực tâm của họ. Còn tất nhiên, khi triển khai hành động, việc làm thì có thể thất bại, có cái này khác, do người đó thực hiện. "Có những lãnh đạo địa phương có vẻ là im lìm, nhưng cũng có lãnh đạo địa phương họ làm rất tích cực. Vậy chúng ta không nên đồng hoá tất cả vấn đề, mà cần nhìn vào trường hợp cụ thể." Linh hoạt chính trị Trong trả lời phỏng vấn BBC ở Singapore, tiến sỹ Hải cũng nói về bốn yếu tố "chiến lược" mà các nhà lãnh đạo Việt Nam áp dụng trong 30 năm Đổi Mới bao gồm cải cách kinh tế từ 1986, linh hoạt ứng xử chính trị, ứng xử với các lực lượng đối lập, và mở rộng quan hệ đối ngoại. Ông nói: “Sự linh hoạt về cách ứng xử chính trị của Đảng Cộng sản Việt Nam như việc việc đảng chấp nhận cho các thành phần kinh tế trở thành đảng viên, nói cách khác là đảng viên làm kinh tế, giúp tăng cường năng lực của đảng với kinh tế thị trường. Ở Trung Quốc đã làm trước Việt Nam rất nhiều, tôi không dùng từ Đảng Cộng sản Việt Nam học lại từ của Trung Quốc. Đó cách mà các đảng như ở Việt Nam và Trung Quốc thích ứng với môi trường.” Ông Hải đánh giá cao chuyến đi Hoa Kỳ của Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng Về ứng xử với các lực lượng đối lập, ông Hải nhận định: “Tôi dùng từ này trong phạm vi chính trị học, lực lượng đối lập là thách thức sự cầm quyền, sự lãnh đạo của đảng, muốn thay đổi chế độ. “Ở góc độ nào đó, người ta gọi là cực đoan, trấn áp nhưng tôi nghĩ suy cho cùng ai đã cầm quyền đều muốn giữ quyền cả, chỉ là họ muốn giữ quyền bằng cách nào thôi. “Trong một nước chỉ có một đảng cầm quyền, đương nhiên đảng đấy muốn tiếp tục cầm quyền, tiếp tục giữ, họ có thể áp dụng chiến lược này khác, với nhiều người là trấn áp. Nhưng tôi cho cách họ ứng xử rất khéo. “Về mặt chính trị, mở rộng quan hệ đối ngoại sẽ đem lại lợi ích chính trị cho đảng, là tăng cường được sự thừa nhận của đối tác nước ngoài với Đảng Cộng sản Việt Nam. "Việc Tổng bí thư Đảng Cộng sản Việt Nam Nguyễn Phú Trọng sang thăm Mỹ tháng Bảy năm ngoái và được tiếp đón và hội đàm với Tổng thống Obama trong Nhà Trắng, nó không phải chỉ là một sự kiện có ý nghĩa lịch sử trong quan hệ hai nước, mà nó còn có ý nghĩa trong quan hệ giữa Mỹ và một nước cộng sản. "Và việc ông Nguyễn Phú Trọng đứng đầu một đảng, không có cương vị về mặt chính quyền mà có mặt hội đàm với Tổng thống Mỹ trong Nhà Trắng, cũng là một sự kiện lịch sử với Nhà Trắng.” “Tôi cho rằng chưa bao giờ một tổng thống Mỹ tiếp một lãnh đạo Đảng Cộng sản cầm quyền trong Nhà Trắng. Có nhiều người nói với tôi vậy Đặng Tiểu Bình thì sao? Nhưng tôi nghĩ việc Đặng Tiểu Bình hội đàm tại Nhà Trắng với Tổng thống Jimmy Carter, khi ấy ông ấy là Phó thủ tướng Chính phủ. "Tất nhiên ông ấy là người về mặt Đảng không phải là tổng bí thư đảng nhưng có thể hiểu là người đứng đầu về đảng thời điểm đó, vì ông là chủ tịch quân uỷ trung ương, nên vai trò của ông Đặng Tiểu Bình rất lớn. “Trong tuyên bố chung giữa Tổng bí thư Nguyễn Phú Trọng với tổng thống Barrack Obama có một điểm rất quan trọng: Mỹ thừa nhận vai trò lãnh đạo của Đảng Cộng sản Việt Nam ở Việt Nam. Ta có thể nói là “ý tại ngôn ngoại”, đó là thừa nhận vai trò chính danh của Đảng Cộng sản Việt Nam. Tôi nhìn góc độ mở rộng quan hệ đối ngoại của Việt Nam ở góc độ đó. “Mở rộng quan hệ đối ngoại cũng bớt đi áp lực của các nước ngoài với Việt Nam, chẳng hạn với các nước phương Tây luôn gây áp lực về dân chủ, nhân quyền. Khi tăng cường quan hệ với các nước như vậy, họ cũng giảm được áp lực đó lên họ. Đó là một chiến lược và ta có thể nhìn nhận nó giúp Đảng Cộng sản Việt Nam.”
Anh Quốc nêu quan ngại về án tù cho các ông Phạm Chí Dũng, Nguyễn Tường Thụy và Lê Hữu Minh Tuấn, đồng thời kêu gọi Việt Nam để người dân 'tự do tranh luận'.	Anh Quốc lên tiếng về vụ xử ông Phạm Chí Dũng và cộng sự	Ông Phạm Chí Dũng, ông Nguyễn Tường Thụy và ông Lê Hữu Minh Tuấn trong phiên tòa hôm 5/1/2021 Phái đoàn Vương quốc Anh tại Liên Hiệp Quốc đã lên tiếng về bản án gần đây đối với ba thành viên của Hội Nhà báo Độc lập Việt Nam (IJAVN), các ông Phạm Chí Dũng, Nguyễn Tường Thụy và Lê Hữu Minh Tuấn. Cao ủy Nhân quyền LHQ lên tiếng vụ Phạm Chí Dũng và đồng sự VN xử tù các ông Phạm Chí Dũng, Nguyễn Tường Thụy, Lê Hữu Minh Tuấn Một Việt kiều băn khoăn 'án bất công cho Phạm Chí Dũng và đồng sự' Trong bản tiếng Việt mà Đại sứ Anh tại Việt Nam, ông Gareth Ward chia sẻ trên Facebook hôm 12/01/2020, có đoạn: "Vương quốc Anh quan ngại về việc kết án ba nhà báo gần đây tại Việt Nam. Cả ba đã bị tuyên án tổng cộng 37 năm tù, trong đó ông Phạm Chí Dũng - Chủ tịch của IJAVN phải nhận 15 năm, và hai ông Nguyễn Tường Thụy và ông Lê Hữu Minh Tuấn chịu 11 năm. Vương quốc Anh cam kết vận động mạnh mẽ cho tự do báo chí trên thế giới. Chúng tôi tin tưởng sâu sắc rằng hệ thống báo chí tự do và độc lập tạo nền tảng vững chắc cho sự thịnh vượng kinh tế và phát triển xã hội của Việt Nam. Khi tất cả mọi người đều được tự do tranh luận mà không sợ bị truy cứu thì cả xã hội sẽ cùng đi lên." Ông Ward đã giới thiệu bạn đọc Facebook của ông mà rất đông là người Việt Nam, vào đọc toàn bộ văn bản của Sứ bộ Anh Quốc tại Geneva với nội dung tương tự bằng tiếng Anh. Ông Gareth Ward và công dân Anh Quốc ở Việt Nam Hôm 8/1/2021, phát ngôn viên của Cao ủy Nhân quyền LHQ, bà Ravina Shamdasani đã nói cơ quan này sẽ tiếp tục nêu vụ xử ba nhà báo độc lập với chính phủ Việt Nam. Cao ủy Nhân quyền LHQ còn nhắc chính phủ Việt Nam thực hiện các cam kết quốc tế bảo vệ nhân quyền và sửa đổi Luật Hình sự nhằm làm đúng với Điều 19 của Công ước Quốc tế về các Quyền Dân sự và Chính trị (ICCPR) liên quan đến tự do ngôn luận. International Covenant on Civil and Political Rights tức Công ước Quốc tế về các Quyền Dân sự và Chính trị của LHQ được thông qua năm 1966 và có hiệu lực từ 1976. CHXHCN Việt Nam đã chính thức ký kết văn bản này ngày 24/09/1982. Anh Quốc kêu gọi nhưng Việt Nam không hoan nghênh chỉ trích. Nhiều nhà báo tự do và nhà hoạt động nhân quyền ở Việt Nam bị bắt giữ thời gian gần đây, theo một số tổ chức quốc tế, trong đó có Human Rights Watch Nhân chuyến thăm của Bộ trưởng Ngoại giao Anh, ông Dominic Raab sang Việt Nam (30/09/2020), quan chức hai nước đã ký kết các văn bản, trong đó có phần cam kết về bảo vệ nhân quyền. Trang của Bộ Ngoại giao Anh viết về tuyên bố chung ông Raab ký với Phó Thủ tướng, Bộ trưởng Ngoại giao Việt Nam, Phạm Bình Minh, có đoạn như sau: "Việt Nam và Anh Quốc sẽ hợp tác để cổ vũ và bảo vệ nhân quyền, gồm cả việc thực hiện các văn bản quốc tế về quyền con người mà các nước này đã ký kết." (Viet Nam and the UK will co-operate in the promotion and protection of human rights, including with regard to the implementation of international human rights instruments to which they are party). Tuy thế, rất khó tìm thấy các cụm từ "nhân quyền, tự do báo chí" trên truyền thông chính thống ở Việt Nam khi đề cập về chuyến thăm của ông Dominic Raab. Nhân quyền: Chính phủ VN phải giải trình trước LHQ về 'đe dọa công dân' Nhân quyền Việt Nam năm 2020 - nhìn lại và hướng tới Một bài dài trên trang Tạp chí Thông tin Đối ngoại vào ngày 01/10/2020 có tựa đề "Tầm nhìn mới, xung lực mới cho quan hệ Việt Nam - Anh" đã nêu ra nhiều lĩnh vực hợp tác đầy tiềm năng hai bên, nhưng không nhắc đến cam kết hai bên Anh - Việt cùng "thúc đẩy và bảo vệ nhân quyền" như bản tiếng Anh của Bộ Ngoại giao Anh. Văn bản chính thức của Anh, mang tên Báo cáo Nhân quyền và Dân chủ của Bộ Ngoại giao (FCO) hồi tháng 7/2020 xác nhận chính phủ Anh "ủng hộ quyền hoạt động của những người bảo vệ nhân quyền trên thế giới", và "bảo vệ quyền tự do truyền thông và tự do ngôn luận" (defending the right to freedom of the media and freedom of expression). Chính phủ Anh cũng nói họ thúc đẩy sự phát triển của dân chủ qua Quỹ Westminster Foundation for Democracy. Riêng về Việt Nam, Anh Quốc còn gắn vấn đề bảo vệ nhân quyền với công tác chống buôn người và nạn nô lệ thời hiện đại. Vẫn báo cáo nói trên nêu rõ vụ 39 công dân Việt Nam tử nạn trên đường vào Anh bất hợp pháp bằng xe container hồi tháng 10/2019 như một ví dụ để giới chức hai bên hợp tác chống tệ nạn nguy hiểm này. Đây không phải là lần đầu tiên Anh Quốc nói về vấn đề nhân quyền ở Việt Nam trên các văn bản chính thức bằng tiếng Anh. Ví dụ hồi 06/01/2018, thứ trưởng Bộ Ngoại giao, bà Harriett Baldwin đã phát biểu: "Chính phủ Anh quan ngại sâu sắc về vụ xử sáu thành viên Hiệp hội Anh em Dân chủ (Brotherhood for Democracy) vì bị cho là tìm cách lật đổ chế độ, và về các bản án nặng nề, tổng cộng 66 năm tù cho họ. Chúng tôi không tin rằng việc bày tỏ quan điểm hòa bình về hệ thống chính trị tại Việt Nam, hay việc thúc đẩy các quyền con người cơ bản, phổ quát, lại cấu thành tội hình sự. Tự do ngôn luận và tự do hội họp đã được ghi trong Hiến pháp 2013 của Việt Nam và trong các cam kết quốc tế mà Việt Nam là thành viên." Vẫn Bộ Ngoại giao Anh, trong văn bản năm 2015 nêu ra các tiêu chí về nhân quyền của nước này với Việt Nam, gồm: ủng hộ tự do ngôn luận, tăng ý thức về vai trò của truyền thông trong việc hỗ trợ một nhà nước có trách nhiệm giải trình, hỗ trợ phát triển xã hội dân sự để giải quyết các vấn đề dân quyền như quyền đất đai... Cây bút Phạm Chí Dũng bị bắt vì tội ‘chống nhà nước’ Phản ứng dư luận sau khi cây bút Phạm Chí Dũng bị bắt Ông Nguyễn Tường Thụy ‘bị công an bắt giữ’ Với công dân của mình, chính phủ Anh có hướng dẫn riêng với thông tin khá cụ thể về nước Việt Nam. Chẳng hạn trên trang dành cho các doanh nghiệp Anh sang Việt Nam làm ăn (Guidance: Overseas Business Risks, Vietnam 26/08/2019) chính phủ Anh trình bày ra toàn cảnh kinh tế, xã hội, truyền thông, y tế, nhân quyền, nạn tham nhũng...tại Việt Nam. Riêng về bức tranh chính trị, văn bản này viết: "Việt Nam là một trong những quốc gia có nền chính trị ổn định nhất Đông Nam Á. Lãnh đạo của họ không hoan nghênh bất đồng chính kiến (Its leadership does not welcome dissent)... Các kênh truyền thông chính hoàn toàn chịu sự kiểm soát và chỉ đạo của Đảng CSVN nên rất nhiều người đã bám theo các blogger độc lập để nắm tin tức cập nhật. Nhiều blogger này bị trấn áp, bị bắt và bỏ tù vì phê phán ĐCSVN và các chính sách của chính phủ."
Chuyện đó xảy ra gần như sau một đêm. Rešad Trbonja là một thiếu niên bình thường lớn lên ở một thành phố hiện đại, phồn thịnh mà vốn chỉ vài năm trước đã tổ chức Thế vận hội Mùa đông.	Điều gì xảy ra khi nhân loại không còn gì để ăn	Sau đó, vào ngày 5/4/1992, nơi mà cậu xem là nhà đột nhiên bị chia cắt với thế giới bên ngoài. Bốn năm sống cầm hơi Điều mà Trbonja - cùng với gần 400.000 cư dân khác bị Quân đội người Serb của Bosnia làm cho mắc kẹt bên trong Sarajevo - không thể đoán được là đó là khởi đầu của một cơn ác mộng kéo dài gần bốn năm. Muỗi có say không sau khi hút máu người say Ăn gì để không bị trầm cảm Nên dùng men vi sinh sau khi dùng kháng sinh? Trong trận Bao vây Sarajevo, dân thường bị kẹt trong thành phố phải sinh hoạt hàng ngày trước tiếng đạn pháo ầm ầm và tiếng súng bắn tỉa giòn giã. Ngay cả việc chỉ băng qua đường hay xếp hàng mua bánh mì có thể là một việc làm gây mất mạng do binh lính đóng trên những ngọn đồi bao quanh thành phố thường bắn bừa vào người dân địa phương. Tuy nhiên trong khi đạn pháo bắn vào thành phố là mối đe dọa thường trực, Trbonja và những người hàng xóm của em phải đối mặt với một kẻ thù khác âm thầm hơn từ bên trong: nạn đói. "Thực phẩm bắt đầu cạn kiệt gần như ngay lập tức," Trbonja, lúc đó mới 19 tuổi và hiện giờ dạy học sinh về cuộc chiến ở Bosnia, nhớ lại. "Những mẩu thực phẩm ít ỏi trong cửa hàng biến mất rất nhanh và nhiều cửa hàng bị cướp bóc. Tủ bếp đựng đồ ăn và chiếc tủ lạnh trong nhà không trữ được nhiều nếu phải nuôi sống cả gia đình, do đó chẳng bao lâu thì toàn bộ thực phẩm không còn nữa." Người dân phải xếp hàng dài để chờ được phát khẩu phần lương thực tại Sarajevo từ các tổ chức thiện nguyện nhân đạo, và Liên Hiệp Quốc thường phải chấp nhận rủi ro khi tiến hành phân phối thực phẩm giữa những trận ném bom Đến khi đợt bao vây kết thúc vào tháng Giêng 1996, hơn 11.500 người ở Sarajevo đã chết. Nhiều người chết do bị bơm rơi đạn lạc từ bom chùm, chất nổ hoặc bị đạn găm vào người, nhưng một số người gần như chắc chắn đã bỏ mạng vì cái lạnh (điện và khí đốt bị cắt) và chết đói. Vì sao các nền văn minh vĩ đại lại sụp đổ Vì sao các sân ga Nhật Bản lắp đèn màu xanh Bảy lý do vì sao thế giới đang 'tốt đẹp hơn' Nhưng Trbonja nhớ lại rằng bất chấp cái chết và sự tàn phá gần như liên tục, người dân đã đương đầu hết sức kiên cường. "Những người ở ngoại ô có vườn tược sẽ trồng rau để chia sẻ cho nhau," Trbonja. "Họ sẽ cho hàng xóm hạt giống để họ có thể trồng rau trong những chậu hoa ngoài ban công. Hương vị những quả cà chua trồng trên chính ban công của mình thật tuyệt." Tìm mọi cách sinh tồn Trong lúc cộng đồng quốc tế do dự về việc làm sao can thiệp vào cuộc chiến leo thang ở Bosnia, lính Canada nằm trong lực lượng gìn giữ hòa bình Liên Hiệp Quốc đã mở trở lại sân bay Sarajevo. Đó là một bước đi quan trọng. Trong suốt đợt bao vây, trên 12.000 chuyến bay cứu trợ nhân đạo của Liên Hiệp Quốc đã đưa vào 160.000 tấn thực phẩm, thuốc men và các hàng hóa khác. "Nếu không có hàng viện trợ nhân đạo, Sarajevo sẽ không còn tồn tại nữa," Trbonja nói. "Gần 90% dân số sống nhờ vào thực phẩm do Liên Hiệp Quốc phân phát. Những người cực giàu có có thể trao đổi nữ trang, các bức họa hay bất cứ thứ gì có giá để lấy thêm thực phẩm trên chợ đen." Người dân Sarajevo phải tìm kiếm bất kỳ chỗ nào có thể trồng trọt để cố gắng trồng rau trong suốt 47 tháng bị cắt khỏi thế giới bên ngoài Đối với những ai không có gì để trao đổi, họ cần những cách khác để bổ sung cho khẩu phần ăn ít ỏi của họ. Trbonja, giống như nhiều trai tráng khác ở Sarajevo cầm lấy súng trong nỗ lực tuyệt vọng để bảo vệ gia đình và nhà cửa, sẽ hiến máu ở bệnh viện thành phố sau khi anh quay về từ chiến trường. Để đổi lại, anh được nhận một hộp thịt bò. "Chúng tôi cũng phải tìm phương cách khác," anh nói. "Chúng tôi tìm đọc trong sách để tìm xem loại cây cỏ nào có thể ăn được để chúng tôi làm món rau trộn từ cây cỏ. Có những ngày mà chúng tôi chỉ có một lát bánh mì và trà trong cả ngày và những ngày khác không có gì cả. Đó là chế độ sinh tồn thật sự." Nói chuyện với Trbonja, khó mà tin được điều này lại xảy ra ngay giữa lòng châu Âu chưa đầy 30 năm trước, nhưng những câu chuyện như thế này vẫn chưa được ghi vào lịch sử. Đói kém hoành hành Do xung đột, bạo loạn chính trị và hạn hán, thế giới đang trải qua nạn đói tồi tệ nhất kể từ Đệ nhị Thế chiến. Theo Hệ thống Cảnh báo Sớm nạn Đói, tổ chức của Mỹ vốn dự báo tình trạng khẩn cấp nhân đạo, 85 triệu người sẽ cần trợ giúp lương thực khẩn cấp trong năm 2019 ở 46 quốc gia - tương đương dân số của Anh, Hy Lạp và Bồ Đào Nha cộng lại. Ước tính có 124 triệu người đối mặt với khủng hoảng lương thực, theo Chương trình Lương thực Thế giới của Liên Hiệp Quốc. Kể từ năm 2015, số người có nguy cơ gặp nạn đói đã tăng lên 80% với Nam Sudan, Yemen, tây bắc Nigeria và Afghanistan nằm trong số những nước bị ảnh hưởng nặng nề nhất. Nhưng trong khi hình ảnh những đứa trẻ bụng trương phồng lên vì đói trong cuộc khủng hoảng lương thực ở Ethiopia vào những năm 1980 đã hằn dấu lên lương tâm phương Tây, những nạn đói hiện đại này đang xảy ra mà gần như không ai để ý. Một phần nguyên do là thế giới dường như đã tự thuyết phục mình rằng nạn đói không còn xảy ra nữa. Nạn đói trong thời hiện đại ở một số nước châu Phi, trong đó có Somalia, là thứ xảy ra mà gần như không ai để ý Đúng là nguy hại do nạn đói đã giảm. Theo ông Alex de Waal, giám đốc điều hành của Sáng hội Hòa bình Thế giới thuộc Đại học Tufts ở Boston, bang Massachusetts, một triệu người chết vì nạn đói mỗi năm trong vòng 100 năm cho đến những năm 1980. "Kể từ đó, tỷ lệ tử vong giảm xuống chỉ còn 5-10% con số đó," de Waal phân tích. "Chúng ta không còn nhìn thấy cả cộng đồng chết đói. Sự tăng trưởng của các thị trường toàn cầu, cơ sở hạ tầng tốt hơn và các hệ thống nhân đạo đã gần như làm nạn đói cáo chung. Cho đến một vài năm trước thì tình hình đúng là như vậy." Do chính quyền yếu kém? Nạn đói giờ đây đã trở lại là một nguy cơ. Nguyên nhân? Chiến tranh - và chính trị yếu kém. "Rất là khó để cho người dân chết đói bởi vì họ vô cùng kiên cường," de Waal nói. "Anh cần phải có một chính quyền thật sự tồi tệ vốn tích cực theo đuổi những chính sách tước đoạt của người dân những gì họ cần và làm cho môi trường xuống cấp. Đó chính là những gì đã xảy ra với những nạn đói mà chúng ta chứng kiến ở những nơi như Syria, Nam Sudan và Yemen." Đó là một trong những điều mỉa mai trong thế giới hiện đại. Nhờ vào chuỗi cung ứng thực phẩm toàn cầu và thương mại quốc tế, chúng ta có thể vận chuyển nông sản vượt đại dương trong vòng có vài ngày. Chúng ta có thể tìm thấy những kệ hàng trong siêu thị chất đầy những nông sản từ khắp nơi trên thế giới, thậm chí từ những nước ngay sát bên quốc gia có nạn đói. Tuy nhiên, ngay cả ở những nước phát triển, viễn cảnh thiếu hụt lương thực có lẽ sẽ không xa như là chúng ta nghĩ. Chuỗi cung ứng thực phẩm quốc tế vốn cung cấp cho chúng ta những thức ăn ưa chuộng được cân bằng một cách mong manh. Và không cần phải một thảm họa như chiến tranh hay hạn hán mới làm ngưng trệ quá trình này. Ở Venezuela, một quốc gia được trời phú nhiều dầu mỏ, khủng hoảng chính trị do lạm phát đã dẫn đến thiếu hụt thực phẩm và thuốc men, buộc các gia đình phải ăn thịt thối rữa để lần hồi qua ngày, và khiến cho hàng triệu người phải rời bỏ đất nước. Cuộc khủng hoảng ở khu vực đồng euro vốn đẩy nền kinh tế Hy Lạp đến bờ vực sụp đổ cũng khiến đất nước khốn khổ này bị thiếu hụt thực phẩm. Dẫn đến hoảng loạn Trong khi đó, dịch bệnh, thời tiết xấu và giá cả tăng vọt đã một số vụ mùa thất bát trong những năm gần đây. Giá gạo tăng cao khiến người dân Philippines và các nước châu Á khác đổ xô đi mua trong hỗn loạn hồi năm 2008, gây nên cuộc khủng hoảng cung ứng cho loại lương thực chủ chốt này. Thời tiết xấu ở châu Âu hồi năm 2017 đã chứng kiến giá nhiều loại rau củ tăng lên trong khi tình trạng thiếu hụt bơ trên toàn cầu xảy ra sau khi một số nước bị mất mùa. Sự bất ổn chính trị và lạm phát khủng khiếp khiến các kệ hàng trống trơn tại thủ đô Venezuela Cuộc phản đối nhiên liệu bùng nổ ở nước Anh hồi năm 2000, khi mà nông dân và tài xế chở hàng phong tỏa các nhà máy lọc dầu và kho nhiên liệu, đã khiến cho các siêu thị phải hạn chế lượng thực phẩm khách hàng được mua trong lúc họ chật vật chờ đợi giao hàng để lấp đầy các kệ hàng. Thậm chí việc các trường học, các trại hưu dưỡng, bệnh viện và những người bi quan tích trữ thực phẩm ở Anh trước Brexit cho thấy chỉ cần tin đồn về thiếu thực phẩm thôi cũng có tác động như thế nào. Điều quan trọng là phải làm rõ rằng việc khan hiếm thực phẩm không dẫn đến đói kém và hầu hết những nạn đói không phải là do khan hiếm thực phẩm mà là do không tiếp cận được thực phẩm. Tuy nhiên mất an ninh lương thực xảy ra phổ biến hơn là nhiều người trong chúng ta nghĩ. Tổ chức Lương Nông của Liên Hiệp Quốc ước tính rằng có gần 821 triệu người suy dinh dưỡng trên thế giới. Ở Mỹ, một trong những nước xuất khẩu lương thực lớn nhất thế giới, gần 12% các hộ gia đình được xếp vào dạng mất an ninh lương thực và khoảng 6,5 triệu trẻ em sống không có đủ thực phẩm. Tác động của cái đói Bị đói lâu ngày tác động đến chúng ta như thế nào? Do vấn đề đạo đức nên việc làm thí nghiệm về điều này là không chấp nhận được, cho nên các nhà khoa học phải dựa vào trải nghiệm của những người đã sống sót qua nạn đói. "Trong ngắn hạn, bạn sẽ bị sụt cân khi bạn chuyển hóa lượng mỡ thừa và phần mô cơ," Bradley Elliott, một nhà sinh lý học tại Đại học Westminster vốn nghiên cứu về tác động của việc thiếu đói ở một người đàn ông không ăn uống gì trong 50 ngày, nói. Cơ thể con người có thể chống cự được mức độ sụt cân đáng kinh ngạc: khi cơ thể mất 20% cân nặng thì nó cũng tiêu thụ ít hơn 50% năng lượng. Thân nhiệt giảm xuống trong khi cơ thể bước vào tình trạng ngủ lịm hay không còn cảm nhận xung quanh để bảo tồn lượng năng lượng ít ỏi còn lại. Tuy nhiên, cuối cùng, bản thân các cơ quan cũng bắt đầu bị hao mòn, trừ não bộ vốn có vẻ như đã thích nghi để tự bảo vệ trước sự thiếu đói. "Các chứng bệnh gan và thận cũng phát sinh," Elliot nói. "Khả năng điều tiết huyết áp cũng bị suy yếu, và điều đó có nghĩa là người thiếu đói có thể dễ dàng bất tỉnh." Trong lúc những hình ảnh trẻ em Ethiopia suy dinh dưỡng xuất hiện tràn ngập trên các bản tin hồi những năm 1980 thì nạn nhân của nạn đói Yemen hầu như đều bị phớt lờ Khi việc thiếu hụt vitamin và khoáng chất bắt đầu có tác động, các căn bệnh như thiếu vitamin và bệnh pellagra xuất hiện. Trẻ em có xu hướng dễ bị tổn thương hơn người lớn khi nhanh chóng có những triệu chứng như hao mòn và dễ mắc các bệnh truyền nhiễm, theo bà Rita Bhatia của Chương trình Lương thực Thế giới khi bà báo cáo về tình trạng thiếu hụt thực phẩm nghiêm trọng ở Bắc Hàn vào những năm 1990. Tác động lâu dài Khả năng sống sót khi không được ăn tùy thuộc vào cân nặng cơ thể người, lượng calories tích lũy trong mỡ và những vấn đề sức khỏe khác mà họ mắc phải. Phụ nữ có xu hướng chịu đựng giỏi hơn nam giới. Nhưng nhìn chung, đa số các nạn nhân đều chết nếu cân nặng của họ sụt xuống chỉ còn phân nửa chỉ số khối lượng cơ thể bình thường - điều thường xảy ra sau khoảng 45 cho đến 61 ngày không ăn. Đối với những người sống sót, họ sẽ chịu những tác động lâu dài. Một số người tại Sarajevo phụ thuộc vào thực phẩm cứu trợ của UN tới mức trong thời gian bị bao vây, khiến họ buộc phải đào bới rác để tìm thức ăn thừa Bị đói về lâu dài sẽ ảnh hưởng đến chiều cao, dẫn đến chứng còi cọc ở những cộng đồng đã từng trải qua nạn đói hay từng bị khan hiếm thực phẩm trầm trọng. Tất cả những người từ một đến ba tuổi vào lúc bắt đầu Nạn đói Lớn ở Trung Quốc, là thảm hoạ khiến gần 30 triệu người chết từ 1959 cho đến 1961, khi lớn lên có chiều cao thấp hơn trung bình 2,1cm so với những người không lớn lên trong nạn đói đó. Cánh tay của họ cũng ốm hơn - nhẹ hơn 4,4% và tính trung bình có trình độ học vấn thấp hơn. Tình trạng sẩy thai ở phụ nữ có thai cũng gia tăng. Trẻ sơ sinh sống sót qua trận đói Ethiopia vào giữa những năm 1980 nhiều khả năng sẽ mắc bệnh khi trưởng thành, trong khi các nghiên cứu khác chỉ ra một danh sách dài các vấn đề sức khỏe, chẳng hạn như huyết áp cao, tiểu đường và bệnh tim mạch ngày càng phổ biến trong giai đoạn trưởng thành của những đứa kẻ đã trải qua thời kỳ đói kém. Trong trận đói ở Hà Lan trong Đệ nhị Thế chiến suốt mùa đông và đầu xuân 1944-1945, những cộng đồng gặp nạn đó bắt đầu đi tìm kiếm cỏ cây và nấm trong nỗ lực sinh tồn. "Ở Hà Lan, một quốc gia tương đối giàu và mật độ dân cư đông đúc với ít cây cỏ trong thiên nhiên thì việc tìm kiếm cây cỏ không phải là chuyện bình thường khi Chiến tranh Thế giới thứ hai bùng nổ," ông Tinde van Andel, giáo sư về lịch sử thực vật tại Đại học Leiden của Hà Lan, nói. Thành thị thành vườn rau Người dân tìm đến cẩm nang nấu ăn cũ về cách chế biến các loài rau dại và hỏi những người họ hàng lớn tuổi để học cách tìm và nấu những thức ăn có thể ăn vào không sao. Họ ăn củ cải đường, củ hoa tulip, vỏ khoai tây, cây tầm ma và nấm dại. "Có những nhóm dân thành thị bắt đầu đi tìm kiếm ở nông thôn," van Andel nói. "Bất cứ ai có mảnh đất nào đều biến nó thành vườn rau. Người dân còn nuôi thỏ trong sân trong ở thành phố. Họ lấy thức ăn cho vật nuôi từ chất thải nông nghiệp hay trang trại." Các công viên hoàng gia tại London bị biến thành nơi trồng trọt để người dân có thể tự cung cấ rau củ trong thời gian cao điểm khó khăn của các cuộc chiến tranh thế giới Nhiều công viên hoàng gia nổi tiếng ở London bị biến thành vườn và ruộng trồng rau trong Đệ nhất và Đệ nhị Thế chiến khi người dân tìm cách kiếm cái gì bỏ bụng. Và mặc dù cải lông (rau tàu bay) ngày nay là một thứ rau thời thượng để thêm vào món rau trộn, nó đã bắt đầu được sử dụng từ thời Đệ nhị Thế chiến khi người Ý tìm kiếm thực phẩm trong vùng thôn quê ở xung quanh. Gần đây hơn, mối đe dọa khan hiếm thực phẩm đã buộc một số người phải cân nhắc những sự nghiệp truyền thống hơn. Sau khủng hoảng kinh tế ở Hy Lạp cùng với sự khan hiếm thực phẩm, các hồ sơ xin học vào những trường dạy trồng trọt tăng vọt. Đối với Rešad Trbonja, ký ức của cơn ác mộng 47 tháng mà anh đã trải qua hồi năm 1992 sẽ không bao giờ phai mờ. Nhưng giữa những kinh hoàng và đau khổ mà anh đã nếm trải, anh tin rằng thành phố của anh đã đứng vững trong chiến tranh và khan hiếm thức ăn bằng một dạng thực phẩm khác. "Toàn bộ Sarajevo trở thành một đại gia đình lớn," anh nhớ lại. "Chúng tôi đối xử rất tốt với nhau, chia sẻ mọi thứ với nhau. Đó là điều mà trước đây tôi chưa từng thấy. Trong thời gian đau khổ và tuyệt vọng như thế, tôi thật sự có đặc ân được chứng kiến Sarajevo đẹp hơn bao giờ hết." Bài tiếng Anh đã đăng trên BBC Future.
Một kỹ thuật hiệu nghiệm không ngờ có thể làm tăng cường trí nhớ ngắn hạn và dài hạn của bạn, và nó thể hiện là tốt cho mọi người, từ học sinh đến đến bệnh nhân Alzheimer.	Một cách hiệu nghiệm để tăng cường trí nhớ	Trí nhớ của chúng ta đối với những thông tin mới là đặc biệt mong manh ngay sau khi nó được nhập mã Khi cố gắng ghi nhớ những điều mới, ta thường dễ dàng cho rằng bỏ thêm công sức vào đó thì ta sẽ nhớ hơn. Tuy nhiên, dừng tạm thời, nghĩa là không làm một tý gì, lại chính là điều cần làm. Chỉ cần tắt đèn, ngồi và tận hưởng 10-15 phút suy ngẫm yên tĩnh, và bạn sẽ thấy rằng trí nhớ về những sự kiện mà bạn vừa học được sẽ tốt hơn nhiều so với nếu bạn cố gắng sử dụng thời gian đó cho có hiệu quả hơn. Mặc dù ta đã biết rất rõ rằng việc học nên được tiến hành đều đăn nhưng nghiên cứu mới cho thấy ta nên "can thiệp tối thiểu" vào thời gian nghỉ này, phải cố tình tránh bất kỳ hoạt động nào có thể gây xáo trộn cho nhiệm vụ tinh tế của việc hình thành trí nhớ. Vì vậy, không làm việc vặt, không kiểm tra email, hoặc lướt web trên điện thoại. Bạn thực sự cần phải dành cho não mình cơ hội để nó được nạp lại đầy đủ mà không bị quấy rầy. Một cái cớ để không làm gì có vẻ như là một kỹ thuật ghi nhớ hoàn hảo cho học sinh lười biếng, nhưng phát hiện này cũng có thể tạo sự cứu giúp cho những người mắc chứng quên và mất trí, nó đề xuất ra những cách mới để phát huy khả năng tiềm ẩn, chưa được công nhận trước đó, để học và nhớ. Những lợi ích vượt trội về nâng cao trí nhớ của việc nghỉ ngơi mà không bị sao nhãng lần đầu tiên được nhà tâm lý học người Đức Georg Elias Muller và học sinh Alfons Pilzecker của ông chứng minh bằng tài liệu năm 1900. Ở một trong nhiều thí nghiệm của họ về củng cố trí nhớ, Muller và Pilzecker trước tiên đã yêu cầu những người tham gia học một danh sách các âm tiết vô nghĩa. Sau một thời gian học ngắn, một nửa nhóm, ngay sau đó, cho học tiếp một danh sách thứ hai, trong khi phần còn lại được nghỉ ngơi 6 phút trước khi học tiếp. Sau 1 tiếng rưỡi, khi được thử nghiệm thì hai nhóm này cho thấy những mẫu hình nhớ khác nhau một cách đáng ngạc nhiên. Những người tham gia được nghỉ ngơi nhớ lại được gần 50% danh sách của họ, so với mức trung bình là 28% của nhóm người không có thời gian để nạp pin trí óc. Phát hiện này cho thấy bộ nhớ của ta về thông tin mới là đặc biệt mong manh ngay sau khi nó được nhập mã lần đầu, làm cho nó dễ bị can thiệp vì những thông tin mới. Sống có ý nghĩa không phải là điều khó đạt được? Giảm cân nhanh mà không tốn sức Hội chứng thức dậy không biết mình đang ở đâu Mặc dù một số nhỏ các nhà tâm lý học khác thỉnh thoảng có nhắc tới phát hiện này, nhưng chỉ tới đầu những năm 2000 thì ý nghĩa rộng lớn hơn của nó mới được biết đến, với một nghiên cứu tiên phong của Sergio Della Sala của Đại học Edinburgh và Nelson Cowan của Đại học Missouri. Nhóm nghiên cứu này quan tâm đến việc nghiên cứu xem liệu sự can thiệp được đi giảm có cải thiện được trí nhớ của những người đã bị chấn thương thần kinh, thí dụ như đột quỵ, hay không. Sử dụng cách làm tương tự như nghiên cứu ban đầu của Muller và Pilzecker, họ đã cho những người tham gia xem các danh sách có 15 từ và rồi thử nghiệm họ sau đó 10 phút. Trong một số thử nghiệm, những người tham gia vẫn phải tham gia vào các bài kiểm tra thông thường về nhận thức; ở những thử nghiệm khác, họ được yêu cầu nằm, không được ngủ, trong một căn phòng tối. Tác động của sự can thiệp nhỏ này là sâu sắc hơn là bất cứ ai có thể tin. Mặc dù hai bệnh nhân có chứng quên thì không thấy có lợi gì, nhưng những người khác đã tăng gấp ba lần số từ mà họ có thể nhớ được, từ 14% lên 49%, đưa họ xếp hạng vào những người khỏe mạnh không bị tổn thương thần kinh. Các kết quả tiếp theo thậm chí còn ấn tượng hơn nữa. Những người tham gia được yêu cầu nghe một số câu chuyện, và trả lời các câu hỏi sau đó một giờ. Không có cơ hội để nghỉ ngơi, thì họ chỉ có thể nhớ lại 7% sự việc trong câu chuyện; nhưng với những người còn lại, tỷ lệ này đã tăng tới 79%, một sự gia tăng khủng khiếp tới 11 lần về những thông tin mà họ nhớ được. Các nhà nghiên cứu cũng phát hiện thấy một lợi ích tương tự, mặc dù ít nổi trội hơn, ở những người khỏe mạnh trong từng trường hợp, tăng trí nhớ từ 10% đến 30%. Della Sala và cựu sinh viên của Cowan, Michaela Dewar ở Đại học Heriot-Watt, hiện đã tiến hành một số nghiên cứu tiếp theo, lặp lại các phát hiện với nhiều bối cảnh khác nhau. Ở những người tham gia lành mạnh, họ đã phát hiện ra rằng những khoảng thời gian nghỉ ngắn này cũng có thể cải thiện trí nhớ về không gian, ví dụ như giúp người tham gia nhớ lại vị trí của các điểm mốc khác nhau trong môi trường thực tế ảo. Điều quan trọng là lợi ích này còn kéo dài một tuần sau khi thực hiện nhiệm vụ học tập ban đầu, và có vẻ như lợi ích là như nhau với người trẻ và cũng như người già. Và ngoài những người từng bị đột quỵ, các nhà nghiên cứu cũng thấy những lợi ích tương tự với những người bị Alzheimer nhẹ, ở giai đoạn đầu. Lập kế hoạch thời gian nghỉ ngơi đều đặn có thể giúp tất cả chúng ta lưu giữ những điều mới biết Trong từng trường hợp, các nhà nghiên cứu chỉ đơn giản yêu cầu những người tham gia ngồi trong một căn phòng sẩm tối, yên tĩnh, không mang theo điện thoại và các thứ gây xao lãng tương tự. "Chúng tôi không có hướng dẫn cụ thể với họ phải hoặc không phải làm gì trong khi nghỉ ngơi," Dewar nói. "Nhưng việc trả lời cho các câu hỏi vào cuối đợt thử nghiệm cho thấy hầu hết mọi người chỉ đơn giản là nghĩ vẩn vơ." Ngay cả khi đó, chúng ta nên cẩn thận đừng cố gắng quá khi ta mơ mộng. Ví dụ, trong một nghiên cứu, những người tham gia được yêu cầu tưởng tượng một sự kiện trong quá khứ hoặc trong tương lai trong thời gian nghỉ của họ, điều này làm giảm trí nhớ của họ sau đó về những điều mới học được. Vì vậy, có thể an toàn nhất là tránh mọi nỗ lực về tinh thần trong thời gian nghỉ. Cơ chế chính xác thì vẫn chưa được biết, mặc dù người ta thấy một số manh mối về sự hiểu biết ngày càng tăng của việc hình thành trí nhớ. Giờ đây người ta đều thừa nhận rằng một khi trí nhớ được nhập mã ban đầu thì nó trải qua một giai đoạn củng cố để gắn kết nó vào bộ nhớ dài hạn. Điều này đã từng được cho là xảy ra chủ yếu trong thời gian ngủ, với sự trao đổi tăng cường giữa hồi hải mã (nơi ký ức được hình thành lần đầu tiên) và vỏ não, một quá trình kiến tạo và tăng cường cho các các kết nối mới về thần kinh cần thiết để nhớ lại sau này. Những dấu hiệu giúp nhận dạng ảnh giả Cách tránh bị nghe dối trá và xem 'tin vịt' Tiết kiệm tiền bằng cách nhìn 'thế giới vô hình' Hoạt động về đêm được tăng cường này có thể là lý do vì sao chúng ta thường học tốt hơn ngay trước khi đi ngủ. Nhưng theo luồng nghiên cứu của Dewar, một nghiên cứu năm 2010 của Lila Davachi tại Đại học New York cho thấy điều này không chỉ hạn chế ở giấc ngủ, và những hoạt động thần kinh tương tự cũng xảy ra trong những lúc nghỉ ngơi. Ở nghiên cứu này, mới đầu người tham gia được yêu cầu ghi nhớ các cặp hình ảnh sánh đôi (một mặt người đi đôi với một vật thể hoặc một cảnh) và sau đó nằm xuống và để tâm trí vẩn vơ trong một thời gian ngắn. Điều chắc chắn là bà đã phát hiện thấy có sự liên kết gia tăng giữa hồi hải mã với các vùng vỏ não thị giác trong thời gian nghỉ ngơi. Đặc biệt quan trọng là những người có sự liên kết mạnh giữa các khu vực này là những người nhớ được nhiều hơn, bà nói. Có lẽ bộ não đã tận dụng mọi thời gian nghỉ ngơi có thể có để gắn kết những gì nó vừa học được, và việc giảm sự kích thích bổ sung trong thời gian này có thể làm cho quá trình này dễ dàng hơn. Có vẻ như tổn thương thần kinh có thể làm cho não đặc biệt dễ bị ảnh hưởng bởi sự can thiệp đó sau khi phải nhớ một điều mới lạ, đó là lý do tại sao thời gian nghỉ ngơi tỏ ra đặc biệt mạnh mẽ đối với những người từng bị đột quỵ và những người bị bệnh Alzheimer. Các nhà tâm lý học khác rất phấn khích về nghiên cứu này. "Tác động này là hoàn toàn đồng nhất ở tất cả các nghiên cứu mà hiện nay được thực hiện ở một loạt các thí nghiệm và nhiệm vụ nhớ," Aidan Horner ở Đại học York, nói. Horner đồng ý rằng nó có thể cung cấp những cách thức mới để giúp những người bị suy yếu chức năng. Bộ não có thể sử dụng thời gian nghỉ để gắn kết những gì nó vừa mới học được Trên thực tế, ông chỉ ra rằng khó có thể sắp xếp đủ thời gian nghỉ ngơi để tăng cường trí nhớ tổng thể hàng ngày của họ. Nhưng ông nghĩ rằng nó vẫn có thể có giá trị để giúp bệnh nhân học được những thông tin mới quan trọng, thí dụ như học tên và khuôn mặt của người chăm sóc mới. "Có lẽ một thời gian ngắn nghỉ ngơi sẽ làm tăng khả năng nhớ được người chăm sóc, và do vậy quan hệ sẽ thoải mái hơn." Dewar nói với tôi rằng bà ấy biết một bệnh nhân, do có thời gian nghỉ ngơi, đã học được tên cháu mình, mặc dù bà nhấn mạnh rằng đó chỉ là những bằng chứng có tính giai thoại. Thomas Baguley tại Đại học Nottingham Trent ở Anh cũng lạc quan một cách thận trọng. Ông chỉ ra rằng một số bệnh nhân Alzheimer đã được khuyên tham gia vào các kỹ thuật chánh niệm (như thiền) để giảm bớt căng thẳng và cải thiện sức khỏe tổng thể. "Một số những can thiệp này có thể thúc đẩy sự nghỉ ngơi, nhưng vẫn tỉnh táo, và cần phải khám phá xem liệu chúng có tác dụng một phần hay không do việc giảm yếu tố gây nhiễu," ông nói, mặc dù khó có thể thực hiện được ở những người mắc chứng quên trầm trọng, ông nói. Ngoài những lợi ích lâm sàng cho những bệnh nhân này, Baguley và Horner đều đồng ý rằng việc sắp xếp để nghỉ ngơi đều đặn, và không bị xao lãng, có thể giúp tất cả chúng ta lưu nhớ được những điều mới mẻ tốt hơn một chút. Xét cho cùng, đối với nhiều học sinh sinh viên, sự cải thiện 10-30% ghi nhận được ở những nghiên cứu này có thể tạo sự khác biệt từ 1 đến 2 điểm. "Tôi tưởng tượng rằng bạn có thể đưa xen các lần nghỉ 10-15 phút này vào thời kỳ ôn bài," Horner nói, "và điều đó có thể là một cách hữu ích để có những tiến bộ nhỏ cho khả năng nhớ của bạn sau này." Trong thời đại quá tải về thông tin, bạn nên nhớ rằng điện thoại thông minh không phải là thứ duy nhất cần thường xuyên được nạp lại. Đầu óc ta cũng cần nạp lại. Bài tiếng Anh trên BBC Future
Tục ngữ Việt Nam có câu: “Nhà giàu đứt tay, ăn mày đổ ruột”. Áp dụng vào trường hợp Trung ương đảng Cộng sản Trung Quốc vừa cách chức Thị trưởng thành phố Trùng Khánh của ông Bạc Hy Lai làm cho dư luận báo chí thế giới xôn xao thật là đúng.	Bạc Hy Lai và bóng ma Mao Trạch Đông	Có vẻ sự nghiệp chính trị của ông Bạc Hy Lai đã chấm dứt Nhìn chung, nội vụ chỉ là một chỉnh đốn nội bộ không có tính cách của một cuộc tranh chấp quyền hành hay thanh trừng nội bộ trong đảng Cộng sản Trung Quốc trước Đại Hội thứ 18 của đảng Cộng sản Trung Quốc vào cuối năm nay. Gác Mao sang một bên Tại Trung Quốc sau khi Mao chết, Đặng Tiểu Bình trở lại cầm quyền (sau khi bị thanh trừng trong cuộc Cách Mạng Văn Hóa), tình hình ổn định, kinh tế phát triển, tập thể cầm quyền và nhân dân Trung Quốc tạm xếp bóng Mao sang một bên để di theo con đường cải cách kinh tế. Tuy nhiên bàng bạc trong đảng và quần chúng vẫn còn tồn tại khuynh hướng Mao. Một trong những khuynh hướng này là “cách mạng liên tục” có tính dân sinh như nhân dân Trung Quốc đã chứng kiến qua cuộc Cách Mạng Văn Hóa trong 10 năm từ 1966 kéo dài đến 1976 . Đặng Tiểu Bình đã phê phán hiện tượng này như sau: “Cách Mạng Văn Hóa là một sai lầm. Chúng ta phải mạnh dạn chối bỏ sai lầm này của Mao trong những năm tháng cuối đời của ông. Nhưng cũng cần nhìn vào sự thật. Sự thật là không phải mọi sai lầm và quá đáng trong cuộc Cách Mạng Văn Hóa đều do Mao” (theo Global Times ngày 25/5/2011) . Từ nhận định đó chính sách của đảng Cộng sản Trung Quốc đối với khuynh hướng theo Mao là để cho khuynh hướng này chung sống trong bối cảnh cuộc cải cách kinh tế và cởi mở chính trị đang thay da đổi thịt Trung quốc. Đối sách của Đặng Tiểu Bình thật là khéo léo. Trong mấy thập niên gần đây Trung Quốc là một quốc gia có một sức sống tiềm ẩn và hai hình ảnh của Mao Trạch Đông và Đặng Tiểu Bình là hai hình ảnh đối nghịch nhau nhưng quyện lấy nhau. Có Mao mới có một nước Trung Quốc thống nhất và có chủ quyền, và có Đặng mới có cơm ăn áo mặc và thế siêu cường trước mắt. Người ta không thấy tượng của Đặng nhiều như tượng của Mao, nhưng Đặng có một chỗ trong lòng mọi người. Mao có lăng tẩm đồ sộ ở Bắc Kinh, có tượng đài tại mỗi thành phố, nhưng chỗ của Mao trong lòng dân rất ít. Lăng to, huy hoàng, nằm giữa thủ đô ngay trên quảng trường Thiên An Môn, nhưng vẫn có một cái gì thô bạo hơn là lăng tẩm của các vì vua chúa các triều đại Trung Quốc. Trung Quốc tạm xếp bóng Mao sang một bên để di theo con đường cải cách kinh tế Người dân Trung Quốc (theo chính sách của Đặng Tiểu Bình) không hạ bệ Mao nhưng không tôn sùng Mao. Bà Đặng Dung (Deng Rong) con gái Đặng Tiểu Bình khi viết cuốn “Đặng Tiểu Bình và cuộc Cách Mạng Văn Hóa” (Deng Xiaoping and the Cultural Revolution - Foreign Languages Press – Beijing 2002 do Sidney Shapiro dịch ra Anh ngữ) đã nhắc đến Mao là “Mao” một cách trống rỗng. Cách xưng hô trong cuốn sách cho thấy cái nhìn của chính quyền hay của đảng Cộng sản Trung Quốc đối với Mao. Mao không còn là thần tượng. Tuy vậy người ta không thể chối bỏ Mao, vì công khai chối bỏ Mao là chối bỏ tính chính thống của đảng Cộng sản Trung Quốc. Công thức mới Chính sách của Đặng Tiểu Bình đã giúp cho đời sống chính trị của Trung Quốc ổn định để theo đuổi mục tiêu trở thành siêu cường. Nhưng giới lãnh đạo Trung Quốc không để cho nhóm thân Mao trở thành một lực lượng chính trị có khả năng tranh chấp quyền lãnh đạo với tập thể lãnh đạo hậu Mao. Đặng Tiểu Bình đoán biết việc tranh chấp quyền lãnh đạo thường xẩy ra khi Bắc Kinh thay đổi lãnh đạo, nên ông đã căn dặn Giang Trạch Dân, người kế nghiệp ông sắp xếp chuẩn bị cho Hồ Cẩm Đào kế thừa. Và công thức kế thừa có bài bản đó đã được Hồ Cẩm Đào dùng để chuẩn bị cho Tập Cận Bình thay thế ông. Nhóm lãnh đạo Hồ Cẩm Đào cũng đã bố trí Lý Khắc Cường có khuynh hướng dân sinh của Mao bên cạnh Tập Cận Bình để làm yên lòng khuynh hướng thân Mao. Sự đồng thuận nội bộ đảng là vậy. Nhưng không khỏi có đảng viên cao cấp lợi dụng bóng ma của Mao Trạch Đông để tạo quyền hành. Một trong những người đó là Bạc Hy Lai. Bạc là một Ủy viên Bộ chính trị. Năm 1993 Bạc làm Thị trưởng Dalian trong tỉnh Liaoning, và năm 2007 được cử làm Thị trưởng thành phố Trùng Khánh, một thành phố lớn có 32 triệu dân thuộc tỉnh Tứ xuyên. Ông Bạc Hy Lai có kế hoạch biến Trùng Khánh thành một căn cứ địa của nhóm thân Mao. Ông tìm cách thanh lọc thành phần chống Mao qua chính sách diệt trừ băng đảng trong thành phố và làm sống dậy các bài ca “Đỏ” thịnh hành trong thời kỳ Cách Mạng Văn Hóa. Bạc Hy Lai muốn dùng Trùng Khánh làm bàn đạp để vận động chân Ủy viên Thường Trực Bộ chính trị vào dịp đại hội thứ 18 tháng 10 năm nay. Trong năm qua (2011), khuynh hướng thân Mao tích cực xây dựng thế lực và trở nên bạo dạn hơn. Tháng 5/2011 giáo sư Mao Yushi Viện trưởng Viện Kinh tế Unirule tại Bắc Kinh (Beijing's Unirule Institute of Economics) viết một bài điểm cuốn sách “The Fall of the Red Sun” đăng trên mạng của Xin Ziling (một cán bộ đã nghỉ hưu của Đại học Quốc Phòng Trung Quốc – China’s National Defense University) tán đồng quan điểm phê bình Mao Trạch Đông của Xin Ziling. Ông đã bị phong trào Maoist cho ông phỉ báng Mao Trạch Đông và chính thức gởi thư lên Bộ Nội Vụ yêu cầu đưa giáo sư Mao Yushi ra tòa (theo Global Times ngày 25/5/2011). Các chỉ dẫn cho thấy Bạc Hy Lai ở sau lưng của phong trào tố cáo này. Và lãnh đạo tại Bắc Kinh thấy rằng Bạc Hy Lai đã đi quá giới hạn đồng thuận và cần có biện pháp ngăn ngừa. Biến cố Trong khi đó tại Trùng Khánh, giám đốc công an Vương Lập Quân cánh tay phải của Bạc Hy Lai rơi vào một trường hợp khó xử. Trong khi điều tra chống tham nhũng và băng đảng ông ta nắm trong tay hồ sơ tham nhũng và lợi dụng quyền lực của thân nhân ông Bạc Hy Lai. Sau khi báo cáo cho Bạc Hy Lai, Vương Lập Quân mất chức giám đốc công an, xuống làm Phó thị trưởng và bị điều tra ngược lại. Biết rõ cách làm việc thô bạo của Bạc Hy Lai, ông Vương Lập Quân cảm thấy tính mạng bị đe dọa. Ngày 6 tháng Hai ông chạy về Thành Đô cách Trùng Khánh 336 km nơi có một tòa lãnh sự Hoa Kỳ để (theo tin đồn) xin tị nạn. Hoa Kỳ không chấp nhận, thông báo cho giới chức Bắc Kinh đến đón ông đưa về Bắc Kinh. Ông Vương Lập Quân đã ở trong tòa lãnh sự Mỹ 34 giờ đồng hồ. Cơ hội tốt đã đến, Bắc Kinh ra tay hành động. Sau phiên họp 10 ngày của Quốc hội, ngày 14/3 Trung Ương đảng Cộng sản Trung Quốc quyết định cách chức ông Bạc Hy Lai và cử Phó Thủ tướng Trương Đức Giang một ủy viên Bộ chính trị đến thay thế. Bắc Kinh khéo léo cử Giang một người có khuynh hướng dân sinh thay Bạc Hy Lai để giúp cho sự chuyển đổi quyền lực chính trị tại Trùng Khánh không gây xáo trộn. Nếu trong cuộc họp báo ngày 14/3 bế mạc phiên họp Quốc hội, thủ tướng Ôn Gia Bảo nói úp mở rằng đảng cần cải tổ nếu không nạn Cách Mạng Văn Hóa có thể tái diễn cần được hiểu ông Ôn Gia Bảo muốn nói rằng “nếu không ra tay trấn dẹp khuynh hướng thân Mao một cách dứt khoát thì khi thành phần này nắm quyền chúng sẽ phát động một phong trào tương tự như Cách Mạng Văn Hóa để tiêu diệt người khác chính kiến như ý đồ của Mao Trạch Đông trong cuộc Cách Mạng Văn Hóa 1966-1976”. Dư luận báo chí quốc tế cũng đã mất nhiều bút mực vào ý nghĩa của bài nói chuyện của ông Tập Cận Bình tại trường Đảng tháng trước đó được phổ biến ngày 16 tháng Ba. Nhân gián tiếp cảnh báo với cán bộ cao cấp về biện pháp đảng sẽ dùng để chấn chỉnh tác phong và hành động của ông Bạc Hy Lai, ông Tập Cận Bình đã nói về sự băng hoại đạo đức của đảng viên và suy thoái tinh thần của đảng. Sự kêu gọi sự chấn chỉnh tác phong đảng viên chỉ là cách nói công thức. Tuy nhiên thời điểm công bố bài diễn văn làm cho dư luận suy diễn như một dấu hiệu đấu đá nội bộ. Thật ra toàn bộ vụ Bạc Hy Lai chỉ là “vấn đề vị trí” của bóng ma Mao Trạch Đông. Bóng ma của Mao đã được đồng thuận có một vị trí nhất định trong đời sống chính trị Trung quốc. Nay có người muốn xê dịch bóng ma về hướng có lợi cho mình thì nó cần được mang về vị trí cũ. Việc cách chức ông Bạc Hy Lai chỉ là một điều chỉnh nhân sự như một cơn gió nhẹ thổi qua mặt hồ đang phẳng lặng. Nó không phải là một trận bão, hay nói cách khác không phải là dấu hiệu của một cuộc tranh chấp quyền hành có tính sắt máu như cuộc tranh chấp giữa Tứ Nhân Bang và nhóm Đặng Tiểu Bình sau khi Mao Trạch Đông qua đời năm 1976. Cơn gió thoảng đi qua, mặt hồ lại phẳng lặng. Việc chuyển quyền từ tay Hồ Cẩm Đào qua Tập Cận Bình sẽ diễn tiến như kịch bản được dự kiến. Phần ông Bạc Hy Lai nếu không bị đưa ra tòa, tước đảng tịch thì cũng khó giữ được chân Ủy viên Bộ chính trị ông đang giữ. Bài viết thể hiện quan điểm riêng của tác giả, đang sống ở Hoa Kỳ.
Tổng thống Mỹ Donald Trump đã làm lung lay nền tảng thương mại toàn cầu, đánh thuế mạnh lên hàng tỷ đô la hàng hóa từ Châu Âu, Canada, Mexico và Trung Quốc.	Chiến tranh thương mại, thuế và chủ nghĩa bảo hộ	Tổng thống Trump áp thuế quan lên hàng loạt sản phẩm của Trung Quốc Mỹ trợ giúp 12 tỷ đôla cho nông dân Chiến tranh TM Mỹ-Trung: Giai đoạn hai có gì lạ? 'Chiến tranh thương mại từng dẫn đến Thế chiến' 'Chiến tranh thương mại thành hiện thực' Các quốc gia này đang đáp trả tương tự, trả đũa bằng thuế quan lên hàng nghìn sản phẩm của Hoa Kỳ. Điều này đặt các nền kinh tế lớn nhất thế giới vào cuộc chiến không ngừng. Nhưng chiến tranh thương mại là gì? Chủ nghĩa bảo hộ diễn ra như thế nào? Và nó sẽ ảnh hưởng như thế nào đến bạn? Triển lãm ở Thượng Hải Chiến tranh thương mại là gì? Đó là khi các nước tìm cách tấn công nền thương mại của nhau bằng thuế quan và hạn ngạch. Một quốc gia sẽ tăng thuế quan, một loại thuế, khiến cho quốc gia khác đáp trả, leo thang 'ăn miếng trả miếng'. Điều này có thể gây tổn hại nền kinh tế của các quốc gia khác và dẫn tới căng thẳng chính trị gia tăng giữa các quốc gia này. Chiến tranh thương mại Mỹ - Trung: ai được lợi? Tổng thống Mỹ Donald Trump nghĩ rằng chiến tranh thương mại là "tốt" và dễ dàng. Ông không ngần ngại tăng thuế. Nhưng thuế quan là gì? Nó là thuế đánh vào một sản phẩm được sản xuất ở nước ngoài. Về lý thuyết, việc đánh thuế các mặt hàng nhập khẩu có nghĩa là mọi người ít có khả năng mua chúng vì giá cả trở nên đắt hơn. Mục đích là người dân mua sản phẩm nội địa rẻ hơn thay vào đó - thúc đẩy nền kinh tế của đất nước bạn. Tại sao Trump làm điều này? Mỹ-Trung ‘không gây chiến tranh thương mại’ Ảnh hưởng của chiến tranh thương mại Mỹ-Trung là gì? VN cần làm gì để bảo vệ sản xuất nội địa? Tổng thống đã áp thuế quan lên hàng tỷ USD hàng hóa từ khắp nơi trên thế giới, đặc biệt là Trung Quốc. Ông đã hứa sẽ áp thuế thêm 200 tỷ USD lên hàng hóa Trung Quốc vào tháng Chín. Ông Trump cũng muốn cắt giảm thâm hụt thương mại với Trung Quốc - quốc gia mà ông cáo buộc về hành vi thương mại gian lận trước khi trở thành tổng thống. Ông Trump đã tạo điểm nhấn lớn trong chiến dịch tranh cử về việc cắt giảm thâm hụt thương mại của nước này. Ông tin rằng điều này làm tổn hại sản xuất của Mỹ, và đã nhắc lại nhiều lần trong các buổi diễn thuyết và trên Twitter rằng Mỹ phải làm nhiều hơn để giải quyết những vấn đề này. Thâm hụt thương mại là gì? Đó là thuật ngữ chỉ sự khác biệt giữa việc nước của bạn mua bao nhiêu từ một nước khác, so với bán được bao nhiêu sang nước đó. Thương mại hàng hóa của Mỹ với Trung Quốc Và Mỹ có thâm hụt thương mại lớn với Trung Quốc. Năm ngoái, thâm hụt thương mại khoảng 375 tỷ USD. Ông Trump không hài lòng về điều này. Ông muốn cắt giảm thâm hụt thương mại này, và dự định sử dụng thuế quan để thực hiện điều đó. Nhưng trong khi Tổng thống ghét chúng, thâm hụt thương mại không hẳn là một điều xấu. Nhiều quốc gia giàu có trong những thập kỷ gần đây chuyển từ nền kinh tế sản xuất sang kinh tế dịch vụ. Mỹ xuất khẩu 242,7 tỷ USD dịch vụ trong năm 2017, trong các lĩnh vực như ngân hàng, vận chuyển và du lịch. Dịch vụ chiếm tới 90% nền kinh tế Mỹ. Ngược lại, ngành dịch vụ Trung Quốc không xuất khẩu nhiều như sản xuất hàng hóa. Vì vậy, nỗi ám ảnh của Tổng thống với thâm hụt thương mại không phải lúc nào cũng phổ biến, với những chỉ trích phê phán động thái của chính quyền như là chủ nghĩa bảo hộ. Chủ nghĩa bảo hộ là gì? Chủ nghĩa bảo hộ là hình thức tìm cách sử dụng các hạn chế như thuế quan để thúc đẩy ngành công nghiệp của nước bạn, và bảo vệ nó khỏi cạnh tranh của nước ngoài. Lấy ví dụ thuế nhôm và thép của Tổng thống Trump. Hồi đầu tháng Ba, trước động thái mới nhất của ông chống lại Trung Quốc, Tổng thống công bố mức thuế 25% lên tất cả mặt hàng thép nhập khẩu và 10% với nhôm. Chính quyền Trump tuyên bố Mỹ dựa quá nhiều vào các quốc gia khác về kim loại, và rằng nước này không thể sản xuất đủ vũ khí hoặc xe cộ bằng chính ngành công nghiệp của mình nếu một cuộc chiến tranh nổ ra. Các chỉ trích chỉ ra rằng Mỹ nhập phần lớn thép từ Canada và EU - các đồng minh trung thành của Mỹ. Các nước dẫn đầu về xuất khẩu thép vào Mỹ tháng 1/2018 Về lý thuyết, việc đánh thuế thép và nhôm nước ngoài có nghĩa là các công ty Mỹ sẽ mua thép nội địa thay thế. Quan điểm rằng nó sẽ thúc đẩy ngành công nghiệp nhôm và thép của Mỹ, vì sẽ có thêm nhiều công ty muốn mua hàng hóa của họ. Giá thép và nhôm sẽ tăng ở Mỹ vì sẽ có ít hơn sản phẩm này từ nước ngoài - do đó nhu cầu lớn hơn về thép nội địa sẽ đẩy giá lên, tăng lợi nhuận cho các nhà sản xuất thép. Nhưng nó có hiệu quả không? Phần nào. Các nhà sản xuất thép của Mỹ có thể tăng giá - nhu cầu sẽ thúc đẩy thuê mới và lợi nhuận lớn hơn. Nhưng các công ty Mỹ mà cần vật liệu thô, như các nhà sản xuất ô tô và máy bay, sẽ thấy chi phí của họ tăng lên. Điều đó có nghĩa là họ có thể phải tăng giá thành phẩm của họ. Điều đó sẽ làm tổn hại người tiêu dùng. Vì vậy, giá xe có thể tăng lên ở Mỹ. Như giá cho các tiện ích, vé máy bay và thậm chí cả bia có thể tăng - giá làm ra một chiếc lon có thể tăng lên. Số người làm việc trong ngành công nghiệp thép của Mỹ giảm gần 50.000 trong từ 2000 đến 2016 Thuế quan có thể ảnh hưởng như thế nào đến tôi? Chúng có thể ảnh hưởng đến mọi người trên khắp thế giới - đặc biệt là kể từ khi Trung Quốc trả đũa. Nền kinh tế lớn thứ hai thế giới đã đánh thuế các sản phẩm nông nghiệp và công nghiệp của Mỹ, từ đậu nành, thịt lợn và bông đến máy bay, ô tô và ống thép. Về lý thuyết, Trung Quốc cũng có thể đánh thuế các công ty công nghệ của Mỹ như Apple. Điều đó sẽ ảnh hưởng đến gã khổng lồ công nghệ, và nó có thể buộc phải tăng giá để bù đắp. Một cuộc chiến thương mại toàn cầu có thể gây tổn hại người tiêu dùng trên toàn thế giới bằng cách làm cho mọi công ty hoạt động khó khăn hơn, buộc các công ty phải tăng cao hơn lên khách hàng của họ. Tự do thương mại sẽ tốt hơn? Điều đó phụ thuộc vào người mà bạn hỏi. Tự do thương mại trái ngược với chủ nghĩa bảo hộ - nó có nghĩa là giảm ít thuế quan nhất có thể, mang lại tự do cho mọi người mua sản phẩm rẻ hơn và tốt hơn từ bất cứ nơi nào trên thế giới. Điều này rất tốt cho các công ty cố gắng cắt giảm chi phí, và nó giúp đẩy giá xuống và thúc đẩy nền kinh tế thế giới. Ô tô, điện thoại thông minh, thực phẩm, hoa - tự do thương mại đã mang đến những sản phẩm giá cả phải chăng từ khắp nơi trên thế giới đến nhà của bạn. Nhưng đồng thời, điều đó có nghĩa là các công ty ít có khả năng mua sản phẩm địa phương. Tại sao phải mua sản phẩm nội địa trong khi bạn có thể có nhiều lựa chọn hơn, giá rẻ hơn, từ một quốc gia khác? Điều này có nghĩa là mất việc làm ở các nước giàu hơn, và tăng trưởng không đồng đều - trong khi tự do thương mại làm cho một số người giàu hơn, nó làm cho những người khác nghèo hơn. Làm ra lon bia có thể trở nên đắt đỏ hơn - và chi phí đó có thể được đẩy lên người tiêu dùng Tất cả sẽ kết thúc như thế nào? Các sử gia chỉ ra rằng thuế quan thường dẫn tới chi phí cao hơn cho người tiêu dùng, trong khi các nhà kinh tế nói chung chống lại các kế hoạch. Đảng Cộng hòa cũng áp đảo chống lại ông Trump về thuế quan - họ là những người ủng hộ tự do thương mại Quyết định của ông Trump lên Trung Quốc có thể dẫn đến những tác động bất lợi cho người tiêu dùng ở Mỹ và Trung Quốc, cũng như trên thế giới. Một cuộc đối đầu kinh tế giữa các nền kinh tế lớn nhất thế giới đều không tốt cho bất cứ ai. Xem thêm bài về thương mại Mỹ - Trung: Cuộc chiến thương mại Mỹ-Trung và kinh tế VN Mỹ trợ giúp 12 tỷ đôla cho nông dân Chiến tranh thương mại Mỹ-Trung 'bất phân thắng bại' TQ 'sẽ bảo vệ lợi ích quốc gia' TQ đe dọa trả đũa thuế quan mới của Mỹ
Hơn 100 người biểu tình bên ngoài tòa án Hong Kong hôm 19/11 để ủng hộ ba lãnh đạo của phong trào bất tuân dân sự "'Occupy'" năm 2014.	Hong Kong: Biểu tình tại phiên xử lãnh đạo 'Occupy'	Các nhà hoạt động ủng hộ dân chủ biểu tình bên ngoài phiên tòa Giáo sư luật Benny Tai, 54 tuổi, giáo sư xã hội học Chan Kin-man, 59 tuổi, và mục sư đã nghỉ hưu Chu Yiu-ming, 74 tuổi, phải đối mặt với ba tội danh về gây rối trật tự công cộng và kích động. Trung Quốc giận dữ với nhà hoạt động Hong Kong Biểu tình ủng hộ dân chủ ở Hong Kong Thái Anh Văn: 'Không ai có thể 'xóa bỏ' Đài Loan' TQ: 'Giam triệu người Uighur', phá đền thờ Hồi giáo Biểu tình ủng hộ dân chủ ở Hong Kong Mỗi tội danh đều có mức án tối đa 7 năm tù. Sáu trường hợp khác cũng bị buộc tội trong bối cảnh quyền tự do dân sự tại trung tâm tài chính đang bị xiết lại. Reuters tường thuật, những người biểu tình vẫy những chiếc dù vàng, biểu tượng của phong trào ủng hộ dân chủ và họ hô vang: "Chúng tôi muốn quyền phổ thông đầu phiếu." Một người biểu tình khác cầm một chiếc dù với dòng chữ: "Quyền cho người dân". Năm 2013, bộ ba kể trên bắt đầu vận động và lên kế hoạch cho chiến dịch bất tuân dân sự bất bạo động để chiếm đóng đường phố khu trung tâm Hong Kong nếu Trung Quốc không cho phép một cuộc bỏ phiếu dân chủ thực sự. Chiến dịch "Occupy" nổ ra vào tháng 9/2014 và trở thành một phần của chuỗi thách thức đáng kể đối với các lãnh đạo đảng Cộng sản Trung Quốc kể từ sau sự kiện Thiên An Môn năm 1989. Hàng trăm ngàn người chiếm đóng các đường phố chính của Hong Kong trong gần ba tháng. Trong số sáu người khác phải ra tòa có hai thủ lĩnh sinh viên Tommy Cheung và Eason Chung. Vụ này có thể tạo hệ lụy cho hàng trăm người biểu tình khác chưa bị buộc tội. Andy Chan nói áp lực của Trung Quốc chứng tỏ rằng Hong Kong nên độc lập Hồi tháng 8/2018, một cuộc nói chuyện vào giờ ăn trưa của một chính trị gia Hong Kong ít tên tuổi đã thu hút sự chú ý toàn cầu về ảnh hưởng của Trung Quốc đối với tự do ngôn luận ở nước này. Andy Chan là lãnh đạo Đảng Dân tộc - đảng kêu gọi Hong Kong độc lập khỏi Trung Quốc. Đảng Dân tộc Hong Kong đang phải chịu lệnh cấm vì lập trường ly khai của mình. Khi chính trị gia 27 tuổi này được mời đến nói chuyện tại CLB Phóng viên Ngoại giao (FCC) vào thứ Ba (13/8), nó đã gây ra những lời chỉ trích nghiêm khắc từ cả chính quyền Trung Quốc và Hong Kong, họ đã yêu cầu sự kiện này phải chấm dứt hoàn toàn. FCC bảo vệ cuộc nói chuyện và sẽ thúc đẩy nó - với sự chú ý của truyền thông toàn cầu tập trung vào những gì có thể ít gây chú ý hoặc không gì cả. Tại sao chính quyền Hong Kong quan tâm? Là cựu thuộc địa của Anh, Hong Kong được trao trả cho Trung Quốc năm 1997. Nhưng nơi này được hưởng nhiều quyền tự do hơn nhờ chính sách "một quốc gia, hai hệ thống", mà Bắc Kinh đồng ý trao cho quyền tự trị và duy trì nguyên trạng hệ thống kinh tế và xã hội trong 50 năm. Có những mối quan tâm rộng rãi trong thành phố về việc những quyền tự do đó đang dần bị xói mòn và mức độ ảnh hưởng của Trung Quốc lên Hong Kong là một vấn đề nhạy cảm. Hong Kong và Trung Quốc - một quốc gia, hai chế độ Các cuộc biểu tình của sinh viên, kêu gọi dân chủ hơn, nổ ra năm 2014 làm tê liệt thành phố trong vài tuần. Một số nhà lãnh đạo phong trào bị kết án và thậm chí phải đối mặt với án tù. Tuy nhiên, những cuộc biểu tình đó chỉ đơn thuần là về quá trình bầu cử dân chủ hơn - không nơi nào gây tranh cãi như vấn đề độc lập. "Bắc Kinh và những nhà chức trách liên quan rất rõ về 'ranh giới đỏ' mà không được cho phép ở bất cứ nơi nào trong phạm vi công cộng," Mathew Wong từ Đại học Hong Kong giải thích. "Cuộc nói chuyện của Andy Chan tại FCC là một trong số đó và là một ví dụ rõ ràng về những gì họ không muốn thấy." Tại sao Trung Quốc rất nhạy cảm về vấn đề này? Trung Quốc cực kỳ - và ngày càng - nhạy cảm về những câu hỏi về chủ quyền quốc gia. Người bán sách Hong Kong bị bắt trên tàu TQ Hong Kong: Joshua Wong bị phạt tù lần hai Hai tiêu điểm chính của sự nhạy cảm đó là Hong Kong và Đài Loan. Trong trường hợp Đài Loan, vị trí của Bắc Kinh là rất rõ ràng: Trung Quốc xem Đài Loan như một tỉnh ly khai thuộc Trung Quốc một cách hợp pháp. Trong trường hợp Hong Kong, tình hình mờ nhạt hơn. Hong Kong là một phần của Trung Quốc nhưng vị thế đặc biệt của nó và những quyền tự do được trao cho công dân nơi đây có thể được coi là gián tiếp làm suy yếu sự kiểm soát cứng rắn của Trung Quốc với đại lục. Tháng Bảy hàng năm, sinh viên Hong Kong biểu tình đòi dân chủ hơn Tuy nhiên, khi nói đến các cuộc kêu gọi độc lập cho Hong Kong, trên thực tế có rất ít sự ủng hộ công khai cho những người ủng hộ như ông Chan. "Không nhiều người thực sự nghĩ rằng Hong Kong có thể tự tồn tại trên thực tế," ông Wong nói. Ông bổ sung rằng trong khi có nhiều người có thể lên tiếng cho tự do thảo luận những ý tưởng như vậy, họ sẽ ngần ngại làm như vậy trong trường hợp này, vì họ có nguy cơ bị xem là ủng hộ chủ nghĩa ly khai. Vậy chính quyền đã thực sự làm gì? Bộ Ngoại giao Trung Quốc đã kêu gọi FCC hủy bỏ sự kiện này và quan chức cao cấp của Hong Kong, Carrie Lam, đã chỉ trích nó là "đáng tiếc và không phù hợp". Cựu lãnh đạo thành phố và người tiền nhiệm của bà Lam, CY Leung, thậm chí còn thẳng thừng hơn khi lên án sự kiện này. Trong một đăng tải công khai trên Facebook, ông nói rằng buổi nói chuyện "không có gì liên quan đến tự do báo chí". Ông đề cập trực tiếp FCC, nói rằng "chẳng bao lâu nữa các bạn sẽ mời những người ủng hộ Đài Loan độc lập đến nói chuyện công khai tại câu lạc bộ của mình". "Theo logic này, các bạn gần như chắc chắn sẽ không vạch ra lằn ranh nào chống lại tội phạm và bọn khủng bố. Như tôi nói, chúng ta cần phải lo lắng một cách nghiêm túc." Rất ít sự ủng hộ những người theo phong trào ly khai ở Hong Kong
Anh Lê Hoàn gửi bài từ Đức về đăng ở BBC (từ nước Anh) khiến Thảo Xuân (chưa hề xuất ngoại) phải e dè, thận trọng khi đọc nó và phát biểu về nó.	Cứ từ từ sẽ có dân chủ (!)	Hơn nữa, anh còn dẫn cả lịch sử dân tộc với các đặc điểm về dân trí, địa chính trị... khiến hôm nay - sau 62 năm được đảng lãnh đạo - chúng ta chưa thể có dân chủ đúng nghĩa, mà phải biết chờ đợi. Quả vậy, chỉ cần gõ 4 chữ “thật sự dân chủ” vào ô search của google, chúng ta sẽ tìm được vài ba trăm bài đăng trong nước phàn nàn về nền dân chủ của ta là chưa “thật sự”. Định nói là “giả hiệu” mà không ai dám nói toạc ra, chính là do sống trong nền dân chủ “kiểu VN” chờ không phải “kiểu phương Tây” như anh Lê Hoàn lo lắng... Theo anh Lê Hoàn, dân ta phải chờ đợi hai điều để có dân chủ “thật sự”: 1) chờ đợi dân trí lên cao lên; 2) chờ đợi chính quyền trung ương quản lý chặt chẽ địa phương. Nếu chưa có hai thứ đó mà cứ thực hiện dân chủ “kiểu phương Tây” là sẽ “loạn”. Trước khi khuyên chúng ta cần chờ đợi, anh Lê Hoàn đã từ tim óc mình nhấn mạnh điều “trước tiên” của anh: “Trước tiên tôi xin được khẳng định lại, mục tiêu của chúng ta đều là hướng đến một xã hội công bằng, dân chủ, văn minh”. Còn đảng ta cũng nói mục tiêu chung nhất và cao nhất của mình là phấn đấu cho một nước Việt Nam “dân giàu, nước mạnh, xã hội công bằng, văn minh” (chưa có từ “dân chủ”). Đó là câu ban đầu, có thể tìm được dễ dàng khi gõ hàng chữ trên vào ô search nào đó. Nhưng về sau đảng ta nhận ra rằng VN không thể tách khỏi thời đại, nên đảng đã cân nhắc bổ sung thêm từ “dân chủ”. Đảng ta định đưa dân chủ lên hàng đầu (đứng trước “công bằng”), nhưng như vậy lại ngại rằng dân sẽ hiểu lầm là đảng bỏ lý tưởng cộng sản để theo lý tưởng “xã hội dân chủ”, do vậy từ “dân chủ” được đặt sau “công bằng”. Tóm lại, điều phấn đấu “trước tiên” của đảng cũng là dân chủ, giống như anh Lê Hoàn; và chuyện ‘từ từ” thực thi dân chủ thì đảng và anh Lê Hoàn là một. Quả là tâm đầu ý hợp. Nhiều “nếu” quá... “Nếu” anh Lê Hoàn xin phép được đảng cho điều tra lòng dân coi thử cuộc bầu cử quốc hội vừa qua (mà cụ Nông Đức Mạnh và cụ Phạm Thế Duyệt tuyên bố “thành công”) đã đạt mức dân chủ tối thiểu chưa... thì Thảo Xuân xin nghỉ học một năm để giúp đảng, dưới sự giám sát của anh Lê Hoàn về sự trung thực của kết quả. Cố nhiên phải giải thích cho dân về định nghĩa dân chủ để họ biết đường mà ghi vào phiếu (chả là, dân trí thấp mà...). Xin anh Lê Hoàn công khai đưa ra định nghĩa dân chủ “mang tính Việt nam” của anh mà không dùng định nghĩa dân chủ “kiểu phương tây”, hoặc định nghĩa do anh tự đưa ra như đã từng bị anh Tiến Trung phản bác. Ở trên là chuyện nhớn. Chuyện nhỏ là “nếu” đảng và anh Lê Hoàn đã cùng một ý thì xin anh hãy đề nghị đảng cho phép đăng bài của anh trên một tờ báo nào đó trong nước, rồi kêu gọi anh Tiến Trung và thanh niên cả nước thảo luận, hà cớ gì anh Hoàn phải tranh luận với anh Trung trên BBC? Vẫn biết BBC sẵn sàng cho mọi người đáp lại một bài mang tính tranh luận mà chính BBC đã đăng (văn hoá này khác với văn hoá báo chí do đảng lãnh đạo). Nhưng đây là chuyện của riêng thanh niên VN chúng ta với nhau, cùng bàn về vấn đề của riêng VN kia mà, sao lại phải nhờ diễn đàn nước ngoài? Đây là dân chủ tối thiểu, văn hoá tối thiểu, có thể thực hiện ngay trên báo chí trong nước mà không cần chờ đợi. Nhưng “nếu” cứ phải chờ đợi thì theo anh Lê Hoàn phải chờ đợi bao lâu cái chuyện cỏn con này? Chờ, nhưng chờ 62 năm đã đủ chưa? Lại vẫn “nếu”... “Đúng” như anh Lê Hoàn nói (theo sơ đồ Maslốp), đảng ta sẽ phải ban phát dân chủ ngay lập tức “nếu” các tầng lớp nhân dân thật sự đòi hỏi. Nhưng nhân dân chỉ đòi hỏi “nếu” họ thật sự có nhu cầu dân chủ. Và nhu cầu này chỉ xuất hiện “nếu” dân trí cao lên. Khốn nỗi, dân trí chung (sau 62 năm dưới sự lãnh đạo) vẫn cứ thấp và không đồng đều giữa các tầng lớp, giai cấp. Do vậy, nhiều người ở VN chưa cần anh Lê Hoàn khuyên đã hiểu rằng “nếu” cứ đòi hỏi dân chủ sớm quá sẽ thành mồi ngon cho điều 88 Luật hình sự. Nông dân và công nhân VN hiện nay, dù được đảng ta coi là nền tảng của hệ thống chính trị, và dù GDP của ta tăng mạnh hàng năm, nhưng cuộc sống của cái khối đồ sộ này lại cứ “tương đối đi xuống”. Cũng chính vì thế, so với mặt bằng chung, dân trí của họ cũng “tương đối đi xuống” nốt. Anh Lê Hoàn nói cần kiên nhẫn chờ đợi là rất “đúng” (nhưng chính do vậy, ý nghĩ “xấu” trong đầu mọi người cứ nảy ra: dường như đảng ta chưa muốn dân trí cao lên để đảm bảo cho các kỳ bầu cử quốc hội luôn luôn thành công?). Quả nhiên, đúng theo sơ đồ Maslốp mà anh khuyên tham khảo, đòi hỏi chủ yếu của nông dân và công nhân hiện nay là quyền lợi vật chất, cải thiện cuộc sống. Đòi hỏi này lên tới mức khiếu kiện và bãi công sôi động cả nước. Nông dân và công nhân làm theo đúng ý anh Lê Hoàn (đòi dân sinh, chưa cần đòi dân chủ): “Ai cầm quyền cũng được, miễn là có việc làm, có thu nhập, giảm nghèo khổ, đừng cướp đất, đừng cấm bãi công”... Các biểu ngữ họ giương lên tuy chửi thẳng vào giới cầm quyền ở địa phương họ, nhưng họ rất biết tự bảo vệ bằng cách “khấn vái” trung ương và lãnh đạo hãy phù hộ cho họ. Qua đấu tranh, dân trí của đồng bào sẽ tăng lên, nhưng Thảo Xuân không muốn đảng nâng dân trí và giác ngộ công nông bằng cách này nữa; dù đây chính là cách mà ngày xưa đảng đã lãnh đạo công nông đấu tranh với thực dân, đòi dân sinh, rồi “từ từ” lan sang đòi dân chủ. “Nếu” anh Lê Hoàn có dịp học Lịch Sử Đảng ắt phải biết. Chả lẽ chờ đợi dân trí của công nông được nâng cao bằng con đường sẽ gây “loạn” từ bên trong này? Còn giới doanh nhân tuy mới hình thành và chưa thật đông đảo vì nay mới được tái sinh (sau khi bị tiêu diệt từ hồi đảng chủ trương tiến thẳng lên CNXH), còn quá non trẻ, thì chỉ cần không bị cản trở khi làm ăn, và nói chung chưa cần tới dân chủ cao xa. Nhưng thực tế họ cũng đang bị mất đân chủ trước quốc doanh và đảng đang “tháo gỡ”. Dân chủ thể hiện trước tiên trong bầu cử. Thế thì kỳ bầu cử quốc hội vừa qua (đã là lần thứ 12) vẫn cứ là một trò hề dân chủ diễn ra trong cả nước, trước thế giới. Công nông rất biết như vậy thì doanh nhân cảng biết tỏng, nhưng hơi đâu mà lên tiếng? Họ chưa bức xúc lắm, mặc dù ai mà chẳng thấy một dúm người tự cho phép mình chọn ra một danh sách ứng cử viên để toàn dân “sáng suốt” bầu đại biểu quốc hội (anh Lê Hoàn ở tận bên Đức hãy tìm hiểu cho tường tận). Về điều này, quan điểm của anh Lê Hoàn có vẻ phù hợp: "cứ phải đợi cho đến khi dân trí cao hơn". Khốn nỗi, vừa phải kiên nhẫn đợi, lại vừa phải nhịn nhục nghe thế giởi phê phán vì hiến pháp của ta chỉ là bánh vẽ. Ai thích đợi, cứ đợi Ai thích đợi, cứ đợi. Ai đủ dân trí để hưởng quyền dân chủ phải được hưởng. Tuy nhiên, số người gia nhập tầng lớp trí thức ngày càng tăng. Theo con số của đảng đã là nhiều triệu. Đó là trí thức XHCN, sản phẩm của chế độ ta. Số sinh viên tập tểnh thành trí thức cũng hàng triệu và sẽ tăng luỹ tiến. Họ cần dân chủ không kém tầng lớp trí thức thuở 1930 khi bác Hồ lập đảng mà thoạt đầu cũng gồm những trí thức nhận ra bọn thực dân đang trói chặt dân chủ, hoặc thực thi dân chủ quá “từ từ”. Chỉ có điều ngày nay họ đông đảo hơn nhiều, lại tiếp cận trực tiếp các quan niệm dân chủ, bất cần tài liệu bí mật do Bác gửi về từ nước ngoài. Nhiều vị trí thức đã lên tiếng khi đảng chuẩn bị bầu cử quốc hội với thái độ rất xây dựng. Rồi họ vỡ mộng. Vậy xin đảng hãy ban cho họ chút quyền dân chủ “thật sự” trong bầu cử và giao cho họ nhiệm vụ nâng cao dân trí cho đồng bào, trước hết là dân trí về dân chủ. Không khó gì việc soạn thảo luật để thực thi dân chủ trong bầu cử mà không dẫn đến “loạn”. Luật minh bạch sẽ biến những người doạ “loạn” thành vô duyên. Nói khác, có thể thực thi dân chủ được đến đâu phải thực hiện ngay đến đó. Ví dụ, dân chủ trong ứng cử và bầu cử. Khó gì chuyện cho tự do ứng cử với những quy định được đa số chấp nhận. Nếu số người ứng cử quá đông, thì vòng 1 sẽ loại bớt để vòng 2 có con số hợp lý. Bầu 2 vòng cố nhiên là tốn kém, nhưng dân trí và giác ngộ về dân chủ được nâng cao sẽ bù đắp tất cả, chỉ cần “nếu” đảng ta (cùng anh Lê Hoàn) quan tâm “trước tiên” tới dân chủ và “vượt qua chính mình”. Khó gì chuyện đòi hỏi người ứng cử có chương trình hành động (kèm biện pháp thực hiện)? Đây là cách để loại bớt các vị ứng cử kém chất lượng, nhất là những vị khinh rẻ cử tri bằng cách vào quôc hội chỉ bằng vài dòng tiểu sử. Nếu bảo cuộc bầu cử quốc hội vừa qua là thành công, thì đó là thành công của chiến lược “từ từ” thực thi dân chủ, nại cớ do dân trí còn thấp và trung ương chưa quản lý được địa phương, theo nguyên lý thép anh Lê Hoàn đưa ra (!). Vai trò thanh niên Thảo Xuân xin để các bạn thanh niên tự nói ra và lường trước sẽ đa chiều. Có điều, liệu chúng ta có được nói thẳng, nói thật ở diễn đàn do đoàn thanh niên tạo ra hay không. Với cái Tập Hợp của anh Nguyễn Tiến Trung, chỉ xin có vài ý kiến. Hình như anh chưa được hưởng quyền tự do lập hội (như ghi trong hiến pháp) nên cách kết nạp của anh rất khác thường (chỉ cần ghi danh online, bị anh Lê Hoàn chê cười), mặc dù tiêu chuẩn kết nạp rất hợp ý “trước tiên” của đảng (và anh Lê Hoàn): bất cứ ai tán thành dân chủ. Cách hoạt động cũng rất hợp ý đảng (và anh Lê Hoàn): giác ngộ dân trí đặng đẩy nhanh hơn quá trình “từ từ” thực thi dân chủ. Đồng thời cái Tập Hợp này cũng vận động để cái gì có thể thực thi được ngay thì nên làm ngay, chớ nên “từ từ”. Bài viết thể hiện quan điểm riêng của tác giả. QuocTôi rất vui với những lập luận nhẹ nhàng nhưng rất có "sức nặng" của Thảo Xuân. Theo tôi, không thể và không bao giờ có dân chủ thực sự với một chế độ độc đảng (như Việt nam) cho dù chúng ta có chờ đợi bao nhiêu lâu đi nữa. Với Việt nam, nếu cứ từ từ chờ đợi thì dân chủ sẽ mãi là một thứ xa xí phẩm mà dân tộc này không bao giờ có được. Hoặc có chăng, dân chủ ở Việt nam sẽ méo mó giống như những tuyên truyền của ĐCSVN và Nhà nước này. Hãy vào các trường học ở VN mà xem trên bục giảng đều có khẩu hiệu: "ĐCSVN quang vinh muôn năm" (chẳng khác gì câu tung hô vạn tuế thời phong kiến). Chính từ đây, khái niệm dân chủ ở Việt nam bị hiểu sai lệch. Thực trạng nhiều bạn trẻ cuồng tín tin rằng, chính ĐCSVN là dân chủ (như Lê Hoàn! ) không phải là lạ. Thực ra, nếu các bạn trẻ chịu khó tìm hiểu, tiếp cận thông tin từ bên ngoài thì những thông tin tuyên truyền một chiều của ĐCS đã không có tác dụng lợi hại đến thế. Với vị thế độc tôn, ĐCSVN luôn tự tung hô mình là "trí tuệ, đạo đức, văn minh" bất chấp người dân nghĩ gì. Ở Việt nam hiện nay, phần lớn trí thức đều nhận thức được con đường để đưa dân tộc đi đến dân chủ. Nhưng, sự nguy hiểm luôn rình rập và sẵn sàn đổ ập xuống đầu ai dám đứng ra phát động phong trào dân chủ. Theo tôi, chỉ có cơ chế cạnh tranh công bằng trong chính trị mới tạo ra dân chủ, chứ không phải đợi khi nào có dân chủ mới được canh tranh. Đáng thương thay, con đường để đưa VN đi đến dân chủ thực còn lắm chông gai...
Gần 500 năm trước vua Anh quyết định ly hôn khiến nước này tách khỏi châu Âu, mở đường cho Cải cách Tôn giáo và kỷ nguyên Elizabeth.	Nhân Brexit nhắc lại vụ vua Henry bỏ vợ đẩy Anh ly khai Vatican	Từ trái: Vua Henry VIII (1491-1547) và con gái lớn, công chúa Mary (1516-1558) và chú hề William Somers Vào thập niên 1530, vua Henry VIII của Anh muốn ly hôn Hoàng hậu Catherine, người Aragon, để cưới Anne Boleyn, nữ quý tộc Anh. Lý do trực tiếp là vua Henry, một người đầy tham vọng, tàn bạo những rất tài năng, muốn có con trai để nối ngôi. Catherine sinh sáu lần nhưng hai con trai đều chết non. Lý do khác là Henry vốn hiếu sắc và đã có quan hệ với những phụ nữ khác, gồm cả Anne Boleyn. Hong Kong: Món ăn, đền thờ và văn hóa Đông-Tây Cuộc chiến ít biết của quân Anh ở Việt Nam Đường Tơ lụa, gián điệp trứng tằm và Trịnh Hòa Khi đó Anh Quốc vẫn theo Công giáo La Mã và vua Anh yêu cầu Giáo hoàng Clement VII xóa hôn nhân của ông ta. Hoàng hậu Catherine phản đối và đề nghị Giáo hoàng không chấp nhận 'đơn ly dị' từ chồng. Lá thư không phải lời kêu xin từ một người vợ yếu đuối mà là tiếng nói của một dòng họ đầy thế lực. Vua Henry VIII đem vợ, Hoàng hậu Catherine ra xử trước toà. Bà kiên quyết bảo vệ tính hợp pháp của cuộc hôn nhân, còn Henry nói vì bà có một lần cưới chồng (nhưng chưa chung sống) nên hôn nhân với ông ta không có giá trị Là công chúa, con vua Ferdinand và hoàng hậu Isabella ở Tây Ban Nha, Catherine of Aragon còn có cháu họ là Hoàng đế La Mã, Charles V, lên ngôi ở Đức, làm vua Hà Lan, đại công tước Áo và Ý. Lá đơn ly dị của vua Anh đã gây khủng hoảng lớn cho châu Âu. Năm 1527 Charles V đem quân vào thành Rome bắt giam giáo hoàng nửa năm để ông ta không thể cho vua Anh bỏ vợ. Nhưng Henry VIII không chịu thua mà yêu cầu Giáo hội Anh Quốc, về nguyên tắc vẫn thần phục Vatican, xóa hôn nhân với Catherine để ông ta có thể cưới vợ mới. Đây là hành động 'phạm thượng' lớn kinh khủng: Henry không chỉ tự ý làm trái Giáo hội mà còn cố ý xâm phạm vào thần quyền. Năm 1533, vua Anh làm lễ cho Anne Boleyn lên ngôi hoàng hậu thay Catherine và yêu cầu Nghị viện thông qua nhiều luật tách luôn Anh khỏi Rome. Trong các đạo luật đó nổi tiếng nhất có Luật Chủ quyền Tối thượng (Act of Supremacy 1534), tự phong cho Henry làm chủ chiên của Giáo hội Anh. Từ đó, dân Anh phải tuyên thệ trung thành với nhà vua như đại diện duy nhất của Chúa Trời chứ không còn hướng về giáo hoàng La Mã. Triều đình Anh bắt đầu cho truy sát các tu sĩ Công giáo và tịch thu tài sản nhiều dòng tu. Sang năm 1536, sau khi yêu một người khác (Jane Seymour), Henry ra lệnh giết Hoàng hậu Anne Boleyn. Trước các hành động 'trái đạo' liên tiếp như thế của Henry, năm 1538, Giáo hoàng Paul II đã rút phép thông công, loại vua Anh ra khỏi cộng đồng Công giáo. Thế giới Ki Tô Giáo rạn vỡ và Anh vĩnh viễn tách khỏi quỹ đạo của Rome. Nhưng uy tín của Vatican cũng đã suy giảm trước khi xảy ra vụ ly hôn của Henry VIII. Từ những năm 1520-30, phong trào cải cách tôn giáo, chống Vatican ở châu Âu đã bùng lên. Một trong những người khởi xướng là Martin Luther (1483-1546) đã nêu 95 điều phản bác Vatican 'tham nhũng'. Nhưng vụ ly hôn của vua Anh là bước ngoặt và giúp phe cải cách lên tinh thần, tiếp tục bác bỏ vai trò 'trung gian giữa Con người và Chúa Trời' của Vatican. Giống và khác nhau Ngày nay nhiều người cho tằng vụ ly hôn của Henry VIII có điểm giống Brexit là cảm xúc muốn 'giành lại chủ quyền' của Anh. Bà May kêu gọi Anh chấp nhận thỏa thuận Brexit Những người lao động nước ngoài rời Anh vì Brexit Brexit: Anh cần ít nhất 3 năm 'chuyển tiếp' Anh Quốc dùng lại hộ chiếu xanh lính thủy? Sâu rộng hơn là cảm giác "người Anh khác người châu Âu lục địa" về cách sống, sự lựa chọn tự do (gồm cả tự do bỏ vợ, cải đạo), và ly khai với láng giềng... Nước Anh thời Brexit có người đóng các cảnh mặc trang phục thời xưa Điều giống nhau giữa hai thời đại còn ở chỗ vụ ly hôn của Henry VIII và cuộc chia tay EU ngày nay đều như chia cắt trong một gia đình đa dân tộc. Ngày nay, các vấn đề xung quanh Brexit cũng kéo ra đúng các cặp vấn đề: Hệ quả của vụ ly hôn Henry - Catherine Thời gian xảy ra vụ Giáo hội Anh ly khai cũng là lúc nhiều nước châu Âu lần lượt lập ra giáo hội riêng, tác khỏi thần quyền La Mã. Đan Mạch, Iceland, Na Uy, Thụy Điển, Phần Lan theo đều chọn vua theo Công giáo cải cách hoặc Tin Lành để đứng đầu giáo hội. Tính dân tộc được đề cao và Kinh Thánh được dịch sang các tiếng bản địa, khiến uy tín của Vatican càng giảm. Nhưng châu Âu cũng rơi vào cuộc chiến tranh tôn giáo tàn khốc và kéo dài cả trăm năm. Đây là 'nội chiến' ngay trong các gia đình vua chúa. Khi lên ngôi báu ở Anh, con gái vua Henry VIII là Nữ hoàng Mary Tudor (1516-58) đã quay ngược chính sách của vua cha và ủng hộ người Công giáo. Đám cưới của Mary Tudor với vua Philip người Tây Ban Nha, theo Công giáo, đã làm bùng nổ bạo loạn của người Tin Lành tại Anh. Một cuộc chiến với Pháp đã khiến Mary mất Calais, lãnh thổ Anh cuối cùng bên kia eo biển. Năm 1558, Nữ hoàng Mary Tudor chết, và người em cùng cha khác mẹ là Elizabeth lên làm nữ vương, và chọn cách hòa giải Tin Lành - Công giáo. Tuy thế, Elizabeth I (1558-1603) vì bị Công giáo chống đối nên càng nặng tay trấn áp họ. Bà cũng vô hiệu hóa chị họ là Nữ hoàng Mary (1542-87), người Công giáo Scotland, vợ vua Pháp Francis II, bằng án tù hơn 8 năm ở Tower of London. Cuối cùng, để trừ hậu họa, triều đình đem Mary ra chặt đầu. Chuyện gia đình và sát phạt nội bộ tàn khốc là thế, nhưng về các mặt còn lại thì đây là Kỷ nguyên Vàng (Golden Era) của Anh. Năm 1581: Nữ hoàng Elizabeth I lên chiếc tàu Golden Hind ở Deptford đón chào Sir Francis Drake trở về chuyến đi biển vòng quanh địa cầu. Kỷ nguyên Elizabeth là lúc Anh Quốc vươn ra khai thác các đại dương Tranh vẽ Sir Walter Raleigh (1552-1618) đặt chân vào bờ biển Bắc Mỹ năm 1584 Thời Elizabeth I đánh dấu một số chuyển biến mạnh: Bên trong, cái chết của Mary, Queen of Scots là dấu chấm cuối cùng cho tham vọng độc lập 'làm vua một xứ' của Scotland. Con bà, James I làm vua của cả Anh, Scotland, Ireland và đại diện cho xu hướng thống nhất ba xứ làm một. Ông vận động lập nghị viện chung cho Anh và Scotland và suốt thời kỳ trị vị toàn ở London và về Scotland có một lần. Gần 60 năm cầm quyền của James I đã đoàn kết con người của Anh, Scotland và Ireland tập trung vào hướng đi mới: Tân Thế Giới. Tiếp thu hạm đội xây dựng từ thời Elizabeth II, và truyền thống hải quân của ông nội Henry VIII, James I đẩy mạnh hơn công cuộc khai thác thuộc địa. Thành phố đầu tiên của Anh trên bờ biển Bắc Mỹ lập năm 1607 được mang tên ông, Jamestown ở Virginia. Ngày nay nhìn lại, có người tin rằng Brexit là bước đi tách Anh khỏi cơ chế EU để hướng tới các phương trời mới, mở ra một kỷ nguyên vàng thứ nhì. Nhưng có người không tin vào chuyện đó vì thế giới nay không còn là nơi lạc hậu dễ chinh phục như thời thế kỷ 17. Mặt khác, nếu Brexit tiếp tục gây chia rẽ nội bộ thì Anh khó tạo được sức mạnh qua bao dung tôn giáo, đoàn kết quốc gia, để có bước đi toàn cầu. Chiều sâu lịch sử cũng cho ta thấy có Brexit hay không thì chuyện các nước châu Âu yêu nhau, lấy nhau, ghét nhau, thậm chí giết nhau đã xảy ra và sẽ còn xảy ra. Xem thêm: Từ điển Oxford có thêm từ Brexit Cù lao 'lập dị' của London bên dòng sông Thames Lenin từng họp ĐH Đảng Bolshevik ở London
Tại thời điểm khi rác thải và tác động của con người đến môi trường đang được chú ý nhiều như hiện nay, tin hãng thời trang Burberry đã đốt hàng tồn kho trị giá 40 triệu USD làm nhiều người giận dữ.	Thời trang nhanh và sự thật về quần áo thải	Một số nhãn hiệu không chất thải, như Tonlé, chỉ dùng chất liệu làm từ vải bỏ đi và vải thừa. Hãng này thừa nhận đã tiêu hủy một lượng quần áo, phụ kiện và nước hoa không bán được thay vì bán hạ giá, nhằm bảo vệ giá trị và sự độc đáo của nhãn hiệu. Burberry nói thêm hãng đã nỗ lực thu lại năng lượng từ vụ đốt hàng để làm quá trình này thân thiện với môi trường hơn. Nhưng chuyện các hãng hủy hàng tồn kho ở mức độ lớn như vậy có phổ biến không? Christian Dior và Gucci thôi dùng người mẫu siêu gầy EU đề xuất cấm sản phẩm nhựa dùng một lần Đường Tơ lụa, gián điệp trứng tằm và Trịnh Hòa Orsola de Castro là nhà đồng sáng lập và giám đốc sáng tạo của tổ chức Fashion Revolution (Cách mạng Thời trang), một tổ chức vận động các hãng thời trang phải minh bạch trong khâu sản xuất. Bà mô tả việc quần áo thải đầy các bãi rác và đốt hàng tồn kho là "bí mật công khai bẩn thỉu nhất" của ngành thời trang. Bà nói bà đã chờ hàng chục năm nay để thấy một câu chuyện như vụ đốt hàng của Burberry bị phát hiện. BBC đã liên hệ với 35 hãng thời trang cao cấp và các hãng bán lẻ thời trang thông dụng để hỏi về tập quán xử lý hàng tồn kho của họ. Chỉ có sáu hãng trả lời với con số cụ thể hay đưa thêm thông tin. Những hãng còn lại nói họ không giúp được hoặc hoàn toàn không có hồi đáp. Bản chất bí mật của ngành thời trang khiến chúng ta khó có thể đưa ra một con số chính xác về mức độ của tình trạng này - nhưng với sản lượng may mặc toàn cầu giờ đây vượt quá 100 tỷ món đồ một năm, nhiều tổ chức đang cảnh báo về tác hại đến môi trường "mang tính thảm họa tiềm năng" nếu đà hiện nay vẫn tiếp diễn. Sau khi hơn 1.100 người chết trong một vụ sập nhà máy may mặc ở Bangladesh cách đây 5 năm, có sức ép ngày càng tăng lên các hãng bán lẻ phương tây buộc họ phải minh bạch hơn về chuỗi cung ứng. Fashion Revolution được thành lập sau vụ sập nhà máy gây chết người ở Rân Plaza. Tổ chức này xếp hạng các nhãn hiệu dựa trên mức độ minh bạch. Nhiều hãng thời trang giờ đây xuất bản các báo cáo cuối năm mô tả chi tiết các tiến bộ của họ về quyền của người lao động và tính bền vững cho môi trường. Tin Burberry đốt hàng tồn kho được đưa ra trong một báo cáo như vậy - và bà Orsola chỉ ra rằng hãng Burberry thực sự là một trong những hãng minh bạch nhất. Vậy tại sao lại có chuyện hủy hàng tồn kho? Các thương hiệu thời trang cao cấp thường có mức hàng dự trữ thấp hơn nhiều so với các hãng thời trang thông dụng, nên lượng hàng thải ra cũng sẽ thấp hơn. Hãng Retailer Inditex (sở hữu các thương hiệu như Zara và Bershka) cũng hoạt động theo một mô hình tương tự - mua các mẻ hàng nhỏ vào đầu mùa thời trang và dùng sự ưa chuộng của khách hàng với sản phẩm để tính toán nên sản xuất thêm lượng hàng ra sao. Các nhà sản xuất thương mại lớn hơn thường có lượng hàng dự trữ lớn hơn và thường giảm giá để bán hàng trước, sau đó tái sử dụng và bán lại hàng tồn đọng. Trong một số trường hợp, các hãng bán lẻ sử dụng các công ty bên ngoài chuyên tiêu thụ hàng không bán được. Một số hãng khác có các giải pháp như tặng quần áo không bán được cho các tổ chức phi chính phủ hay doanh nghiệp xã hội. H&M có các điểm thu nhận quần áo cũ tại cửa hàng. Sau đó đối tác của H&M là I:CO xếp loại quần áo thành hàng mặc lại, sử dụng lại hay tái chế. Nhưng các nhà vận động vì môi trường cho rằng hàng thải trong ngành thời trang không chỉ dừng ở hàng không bán được, mà lớn hơn rất nhiều. Họ đổ lỗi cho 'thời trang nhanh' - một cụm từ mô tả tốc độ tiêu thụ thời trang của chúng ta, được thúc đẩy bởi lượng quần áo mới được bán ra trên thị trường. Một nghiên cứu do Quỹ Ellen MacArthur [một tổ chức phi chính phủ Anh] cho thấy sản xuất quần áo toàn cầu đã tăng gấp đôi trong 15 năm qua, và các mặt hàng may mặc trung bình được mặc ít hơn và thải ra nhanh hơn bao giờ hết. Thời trang nhanh sắp hết thời? Chính phủ Anh vừa thông báo sẽ xem xét tác động môi trường của thời trang nhanh và Quốc hội Châu Âu cũng đặt những mục tiêu tham vọng về tái sử dụng hàng may mặc cho người tiêu dùng và doanh nghiệp. Nhãn hiệu thể thao Nike có những cản phẩm bề mặt thể thao được làm từ hàng thừa và giầy dép cũ Jack Ostrowski, người điều hành một công ty chuyên tư vấn cho các hãng bán lẻ về cách tái sử dụng quần áo, tin rằng thời trang nhanh không chỉ là một vấn đề của ngành công nghiệp mà còn là vấn đề xã hội. "Mọi người đơn giản là không hiểu tác động tiêu cực của ngành thời trang lên môi trường lớn tới mức nào và điều này phải nhanh chóng thay đổi ra sao," ông nói. "Đơn giản là mọi việc không thể cứ tiếp tục theo cách hiện nay được." Ông đã phát triển một ứng dụng để khuyến khích người tiêu dùng tái sử dụng quần áo bằng những biện pháp khuyến khích như giảm giá ở các cửa hàng bán lẻ. Ông tin rằng các hãng bán lẻ thu lợi từ quần áo có trách nhiệm phải cung cấp thông in, giúp đỡ và khuyến khích khách hàng tái sử dụng quần áo. Tổ chức Hòa bình Xanh vận động các hãng bán lẻ làm sạch các nguyên liệu độc hại trong quy trình sản xuất. Các nhóm vận động như Greenpeace (Hòa Bình xanh) cũng đồng tình, và cho rằng các mục tiêu tái sử dụng trong ngành thời trang chưa đủ tầm. Họ cho rằng ngành này cần ngưng việc marketing thời trang giá rẻ. Tổ chức này cũng ủng hộ việc giảm tốc độ tiêu dùng hiện nay. Bà Orsola, từ Fashion Revolution, đã làm trong ngành thời trang hàng chục năm, vận động các hãng tái sử dụng sản phẩm. Khi được hỏi bà có lời khuyên nào để chống lại cám dỗ mua quần áo, bà khuyên mọi người nên có tình cảm gắn bó với quần áo của họ - yêu mến những món đồ họ có và giành thời gian lâu hơn trước khi quyết định mua sắm trong tương lai. "Hãy tra tấn bản thân một chút! Vì chính việc phải chờ đợi cho điều gì đấy, chờ xem bạn có thật sự, thật sự muốn nó không, chờ xem món đồ đó có chức năng trong cuộc sống của bạn không rồi mới mua nó là rất tuyệt."
Chuyến về Hà Nội mùa thu này để thực hiện loạt bài đặc biệt nhân 20 năm Đổi Mới để lại trong tôi nhiều ấn tượng trái ngược nhau.	Nhìn lại 20 năm Đổi Mới	Cũng như mọi lần, mỗi lần về, tôi lại thấy Hà Nội mỗi khác. Và cũng như mọi lần, mỗi lần về, tôi lại thấy Hà Nội vẫn như xưa, vẫn làm tôi thấy khá sốt ruột. Cái khác là sự thay đổi bề ngoài rất đáng kể, những khu mua sắm mới, những chung cư mới và nhất là cả một trung tâm hội nghị mới chuẩn bị cho hội nghị thượng đỉnh của Diễn đàn Hợp tác Kinh tế Châu Á - Thái Bình Dương. Cái xưa cũ là những câu chuyện muôn thuở về tham nhũng, những khiếu kiện dai dẳng về đủ các vấn đề, sự nhiêu khê và hách dịch của một nhóm công chức và vấn đề trật tự xã hội đang ngày càng phức tạp. Nhưng điều đáng mừng là cái xưa cũ đó, ít nhất là vào thời điểm tôi có mặt ở Hà Nội, đã được cho phép xuất hiện trên công luận và cách giải quyết vấn đề nay ít nhiều cũng đã dựa trên những cơ sở luật pháp. Những người thạo chuyện Và cũng như mọi lần, các cuộc nói chuyện với các anh lái taxi vẫn là 'hàn thử biểu' cho các vấn đề thời sự. Anh lái taxi chở tôi từ sân bay về bô bô kể chuyện một đồng nghiệp mới bị cắt cổ và trấn lột. Anh kể anh bạn lái taxi xấu số đó cùng hãng với anh và rất to khoẻ. Và anh đoán có lẽ vì chống cự lại mấy tên cướp thuê xe của từ Nội Bài về Hải Dương mà đồng nghiệp của anh đã thiệt mạng. Anh nói nhiều tài xế taxi bây giờ chỉ nhận đi đêm nếu đã biết trước khách hàng. Rồi anh khen công an Việt Nam 'giỏi thật'. Họ đã bắt được thủ phạm. Các cuộc nói chuyện sau đó trên các xe taxi là những vấn đề báo chí đã đăng tải nhiều như vụ PMU 18, cái mà người ta gọi là những 'động lắc' nơi thanh niên tụ tập để thử phê với thuốc kích thích. Có anh chỉ xuống các mặt đường đọng đầy nước và nó đó là bằng chứng của tham nhũng. ''Đấy anh xe, đường vừa mới xây xong mà đã thế này rồi.'' Anh nói anh chấp nhận chuyện người ta phải 'ăn' nhưng anh nói 'miễn là ăn xong phải làm cho ra trò.'. Và hiển nhiên anh không nghĩ là người ta đã làm được như vậy. Nhưng chỉ riêng sự xuất hiện nhan nhản của taxi ở Hà Nội cũng cho thấy sự thay đổi của thành phố này. Một doanh nhân Việt kiều nói với tôi rằng lần đầu tiên anh tới Hà Nội, gọi taxi phải đứng chờ mỏi mắt. Nhưng nay anh nói vừa gọi xong đã có xe, và có khi xe còn tranh nhau đến đón khách. Người Hà Nội và các vùng phụ cận nay giàu lên nhiều. Sự giàu có mà được cho là chủ yếu nhờ vào đất. Người nông dân bán đất ruộng để mua xe máy, các công chức bán những mảnh đất mua với giá 'rẻ như bèo' cách đây 10, 15 năm để xây nhà tầng, mua ô tô. Khổ vì đất Nhưng có bao nhiêu người sướng vì đất, thì có lẽ cũng có bấy nhiêu người khổ vì đất. Khi tôi về Hà Nội, tôi được chứng kiến những người nông dân từ Hưng Yên quê tôi lên Hà Nội biểu tình. Họ lên đông tới mức các cửa hàng bán bánh mì quanh đó 'cháy hàng'. Và dựa vào mùi rượu nồng nặc từ miệng mấy anh nông dân cùng quê tôi đoán chắc mấy hàng bán các chất có cồn cũng kiếm được. Những người biểu tình chắn cổng báo 'Người Đại biểu Nhân dân' của Quốc hội Việt Nam, không cho ai ra vào. Họ nói đất đai của họ ở ba xã thuộc tỉnh Hưng Yên đã bị thu mua với giá rẻ để bán lại cho tư nhân. Công an chốt vòng trong vòng ngoài để giữ trật tự. Có lẽ họ cũng ngại không muốn động tới mấy bác nông dân đã ngà ngà hơi men. Nhưng họ chẳng ngại ngần gì mà không cản trở mấy anh phóng viên như tôi và đồng nghiệp Bill Hayton của BBC. Một anh mặc thường phục, trông rất dữ dằn và không hiểu có phải là công an không nói với tôi giọng rất bực mình khi tôi giải thích rằng tôi tới đó để phiên dịch cho phóng viên người Anh: ''Anh như thế là chưa làm tròn trách nhiệm đâu nhé!''. Có lẽ anh muốn tôi phải cản trở không cho người phóng viên tới nơi có biểu tình. Và mặc cho những người như anh và cả các cảnh sát mặc đồng phục khác muốn 'mời' chúng tôi đứng ra một góc nói chuyện, những người biểu tình vòng trong, vòng ngoài vây lấy chúng tôi. Họ chỉ sợ công an sẽ thu mất cuốn băng thu phỏng vấn với họ. Và cuối cùng họ đã thành công. Họ đi bộ bao quanh chúng tôi khoảng một km cho tới khi chúng tôi lên taxi an toàn mới chịu quay về. Tôi vẫn không quên câu của anh nông dân nói trong hơi rượu: ''Các anh ở đâu, dân sẽ đưa các anh về tận nhà.'' Tôi vừa mừng và cũng vừa sợ. Mừng vì sẽ không bị các anh công an ở cấp phường, cấp dễ làm liều nhất ở Việt Nam gây khó dễ, thậm chí cho về đồn đuổi muỗi qua đêm. Sợ vì biết đâu anh nông dân chuếnh choáng kia mà cứ kiên quyết đưa chúng tôi về tận nhà thật thì cũng khó xử. Rừng luật và 'luật rừng' Và chuyện những người nông dân biểu tình cũng cho thấy những bất cập của thời kỳ 'quá độ' ở Việt Nam. Những người biểu tình có lẽ cũng không tuân thủ theo luật lệ về biểu tình. Họ ngồi hết ra đường, đứng chắn cổng cơ quan mà có lẽ là trái phép. Các anh công an có lẽ cũng không hiểu hoặc không chấp nhận chuyện báo chí được tự do hoạt động tại những nơi không cấm truyền thông. Các cấp giải quyết khiếu nại của người dân có lẽ cũng không giải quyết thỏa đáng, đẩy người dân tới chỗ phải lên Hà Nội ăn chực, nằm chờ để có người nghe thấy tiếng kêu của họ. Và có lẽ nhờ có cuộc biểu tình đó, Thủ tướng Việt Nam Nguyễn Tấn Dũng đã yêu cầu dừng chuyện bán đất nông nghiệp cho tư nhân để có điều tra. Trong những năm Đổi Mới và nhất là năm năm trở lại đây, Việt Nam đã ban hành và sửa đổi rất nhiều luật khác nhau. Nhưng vấn đề là việc áp dụng luật. Một số người ở Việt Nam mà tôi nói chuyện thậm chí còn nhắc tới hai chữ 'luật rừng' để giải thích cho nhiều hiện tượng hiện nay trong xã hội. Những người có tiền hoặc có quyền, hay có cả hai đã có thể làm cán cân công lý nghiêng về phía họ. Rồi những người có luật chơi cho riêng mình chỉ vì họ có thể làm như vậy Một doanh gia có ảnh hưởng ở Việt Nam thì nói với tôi vì cầm quyền lâu quá nên Đảng Cộng sản Việt Nam đã quên mất mục tiêu ban đầu của việc thành lập đảng là mang lại tự do và quyền làm chủ cho những người dân. Nay chuyện mà người ta nói là các chủ nhân phải đi xin để được các đầy tớ cho vẫn là 'chuyện thường ngày ở huyện.' Doanh gia này cũng nói khi xưa Đảng Cộng sản Việt Nam đi vào hoạt động với hai bàn tay trắng mà còn 'chẳng sợ gì'. Nhưng nay họ nắm tất cả mọi thứ, từ chính quyền tới quân đội tới công an thì lại vẫn 'sợ' không dám cho người dân được nói lên tiếng nói của họ. Và đây có lẽ là sức cản lớn nhất đối với sự phát triển của Việt Nam. Người dân vẫn chưa được tham gia một cách có ý nghĩa vào đường hướng đi của đất nước và vào việc giải quyết các vấn đề xã hội. Tôi cũng thừa nhận Việt Nam đã có nhiều thay đổi được thế giới đánh giá cao trong quá trình Đổi Mới. Nhưng Việt Nam cũng đang phải đuổi theo các nước trong khu vực. Và đây không phải là cuộc đua tiếp sức mà là cuộc chạy marathon. Không có nước nào dừng lại để đợi Việt Nam đuổi kịp rồi mới tiếp tục chạy. Thời gian để Việt Nam đuổi kịp các nước như Malaysia, Thái Lan, Singapore... vẫn tính bằng hàng chục, thậm chí hàng trăm năm. Chính vì vậy một trong những câu hỏi mà tôi nhắc lại rất nhiều lần trong chuyến về Việt Nam là 'Liệu Việt Nam có làm được điều kỳ diệu mà nước Nhật đã làm được sau Thế Chiến thứ hai hay không?'. Câu trả lời là 'có thể' nhưng 'khả năng không nhiều'. Những người già có vẻ lạc quan hơn giới trẻ, một điều mà tôi cho là lạ. Có thể người già có được sự kiên trì và nhẫn nại mà tuổi trẻ chưa có được. Nhưng nếu qúy vị nghĩ rằng tôi bi quan về tương lai của Việt Nam thì điều đó cũng không hẳn đúng. Về dài hạn, tương lai của Việt Nam rất sáng lạn và tôi tin là Việt Nam sẽ tô đậm hơn tên của mình trên bản đồ thế giới. Còn trước mắt, qủa là còn cả một núi công việc. Tôi chỉ hy vọng các quan chức trong bộ máy công quyền của Việt Nam thực sự tin tưởng vào người dân và trao cho họ nhiều quyền hơn để họ có thể tham gia giải quyết một phần núi công việc ngổn ngang đó. Có một câu nói mà tôi rất thích đó là ''Khi công cụ duy nhất mà người ta có là chiếc búa, mọi vấn đề trông đều giống những chiếc đinh.'' Có vẻ như Việt Nam ngày nay đã linh hoạt để giải quyết các vấn đề phức tạp một cách khéo léo hơn. Sự cứng nhắc hay cứng rắn đã phần nào được thay bằng sự mềm dẻo. Hy vọng sự mềm dẻo này sẽ đủ để tạo ra chất keo kết dính trong xã hội trong một tương lai không quá xa. Qúy vị nhớ đón nghe hai bài cuối cùng trong loạt bài Đổi Mới sẽ được phát đi trong tháng 11 này trên sóng ngắn 25, 41, 49 mét và sóng trung AM1530 cũng như trên trang bbcvietnamese.com.------------------------------------------- Sang, thành phố Hồ Chí MinhTôi là nguời được sinh ra khi đất nứơc hoàn toàn độc lập. Dù vậy tôi cũng đã tìm hiểu và học hỏi rất nhiều về các vấn đề chính trị, xã hội. Chuyên môn của tôi là về lĩnh điện tử-viễn thông, nhưng tôi tin rằng mình đủ kiến thức để nhận thức các vấn đề của xã hội. Tôi không đứng về lập trừơng giai cấp nào cả, chỉ đưa ra nhận định của riêng mình. Tôi tốt nghiệp ĐH Bách Khoa TP.HCM năm 1997. Sau 5 năm vào đời mới có dịp họp mặt bạn bè nhân dự tiệc cưới của một người bạn. Khi gặp nhau tất cả chúng tôi đều nhất trí rằng: "nếu có một Đảng nào khác đứng ra tranh cử, chúng tôi sẽ ủng hộ ngay vì đã thấy quá rõ ĐCS không cho chúng tôi một cơ hội tốt để phát huy nghề nghiệp của mình". Sau lần đó, tôi cứ ray rứt mãi về sự nhận định của thế hệ chúng tôi. Chúng tôi đã thấy được quá nhiều bất cập trong doanh nghiệp nhà nước, nơi chúng tôi đang làm việc. Và những năm sau này, có những người trong chúng tôi thành lập doanh nghiệp riêng mới biết thêm rất nhiều điều nghịch lý. Đáng chê trách nhất là yếu tố con người trong bộ máy cầm quyền. Chắc tôi không cần phải nói ra nếu như các bạn có dịp đến các cơ quan công quyền như Uỷ Ban, Công An, Hải Quan... Các bạn thử tìm xem, từ chức Phó Công An Phường trở lên có người nào nghèo không, tiền đó ở đâu ra. Tôi cũng đã từng phải "nhét" tiền cho Công An Phường để được nhập hộ khẩu, để được nhanh chóng hoàn tất các giấy tờ thay vì không đáng phải chờ dài cổ. Bây giờ đã thành thói quen và không còn ngại ngùng khi phải "làm luật" nữa. Tôi rất ghét suốt ngày cứ giăng những câu biểu ngữ, nào là thi đua, nào là để lập thành tích chào mừng... Nhưng thực chất đó chỉ là những công việc thường ngày của mọi người vẫn làm, và vẫn cùng một tiến độ. Hãy nên thành thật với những gì mình làm. Những năm trước, tôi thường hay đọc báo vào sáng sớm, tìm đọc những sai phạm, những quan liêu, những tệ nạn tham nhũng của đất nước để rồi cảm thấy mừng, mừng vì đã lôi ra ánh sáng những chuyện xấu, những con người xấu, nhưng rồi sau này tôi thấy chán ngắt khi đọc những tin đó, vì biết là đó là những vấn đề có tính bàn luận thì nhiều, xử lí thật sự cho đúng tội thì ít, và đọc chỉ để mỉm cười, để tích luỹ cho mình có những nhận định về xã hội sau này một cách đầy đủ hơn. Và chẳng cần nói ra, các bạn cũng hiểu vì sao lại không xử tội những người đó được. Tôi cũng không còn quan tâm nhiều về những vấn đề nêu ra trong họp Quốc Hội, vì tôi đã chứng kiến rất nhiều về trả lời chất vấn của các Bộ Trưởng, thậm chí nghe xong là không nhịn cười được, lấy gì mà cải tổ. Tôi cũng phải công nhận rằng ĐCS đã rất vĩ đại trong công cuộc giải phóng thống nhất đất nước, và trong công cuộc xây dựng đất nước cũng đã làm được rất nhiều điều, nhưng xét cho cùng, quy luật phát triển của xã hội là luôn phải tốt hơn, phát triển là tất yếu, nhưng để đánh giá đúng năng lực của mình, không nên xem xét mình làm được những gì mà nên xem so với những nước khác, mình đã phát triển như thế nào trong 31 năm. Tôi không có ý chê trách để rồi ghét bỏ, tôi chỉ muốn cho mọi người nên nhìn thẳng vào sự thật để rồi cùng nhau xây dựng, đổi mới. Hiện tại tôi đã lập gia đình và đã có con, lúc nào tôi cũng dạy cho cháu điều hay, điều tốt, dạy cho cháu rằng thầy cô giáo luôn là người tuyệt vời (cho dù đôi khi có người cũng không hoàn toàn được như vậy), ĐCS là rất vĩ đại trong mọi lĩnh vực, kể cả yếu tố con người. Còn sự thật thì khi nào các cháu lớn lên sẽ tự nhận thức. Tôi chỉ mong cuộc sống tốt đẹp hơn. Paul, CaliforniaTớ thấy làm lạ thật. Các bạn trong nước hình như có điểm gì đó hao hao giống nhau là hay giận lây và đôi khi có những phản ứng rất là thái qúa khi có bất kỳ lời nhận xét không tốt về chế độ csvn cho dù tác giả của bài viết đã đưa ra nhưng ví dụ, dẫn chứng hẳn hoi và điểm dặc biệt là những người này đã công nhận và cho đó chỉ là những mặt tiêu cưc thôi cho nên họ không thích và phản lại. Theo tôi nghĩ thì đó thường là những phản ứng của những người chưa trưởng thành thực sự hoặc có trưởng thành đấy nhưng không khôn ngoan và háo thắng. Các bác mời chúng tớ về vn để tận mắt chứng kiến quê hương thay đổi, thế thì tác giả và cả chúng tớ nữa đã về mà không phảI chỉ lần một. Theo tớ nghĩ điểm khác biệt chính yếu giữa chúng ta có lẽ là tầm nhìn của hai thế giớI khác nhau mà thôi. Một bên thể hiện rõ bản chất của một công dân khi họ có đủ quyền để thể hiện tính tự do ngôn luận để có thể phản ánh đúng sự thật của vấn đề và bên kia thì hoàn toàn ngược lại thì làm sao có thể viết lên sự thật, có chăng chỉ toàn là lối văn hóa giả dối, chỉ có ca ngợi ca ngợi mà thôi. Đấy hơn chục tờ báo quốc doanh hiên đang bị phạt đấy thôi chẳng qua cũng chỉ quên ca ngợi đảng CS mà lạI nhiệt tình quan tâm tới tham nhũng hơn. Nguyen Xuan Thang, Buôn Mê ThuộtLâu lâu về Việt Nam mà liệt kê ra toàn cái xấu thì quả là không công bằng. Đừng nhìn đời bằng con mắt tối tăm như vậy, Nguyễn Hùng ạ! Toan Nang, CanadaTôi rất thích phong độ ''dí dỏm'' của bác viết bài này! Tôi mong dân chúng Việt Nam sẽ đọc bài này và họ sẽ ''khoái chí'' như tôi vậy! Chúc bác vui và khoẻ mạnh để còn ''dí dỏm'' nhiều hơn nữa cho các ''em bé'' chúng tôi đọc với!. Tôi mong bác tìm được nhiều chi tiết ở Việt Nam để đăng cho chúng ta cùng ngồi uống beer để đọc cho vui nhá. Nguyen Van, Hoa KỳĐổi Mới ư? Khó quá làm sao được, khi mà tham nhũng tràn lan ,nhất là bao che cho nhau,cấp nhỏ nhận tội thay cho cấp lớn, rồi thuyên chuyền đi nơi khác,lại nhờ dồng nghiệp nâng đỡ cho thuộc hạ của mình an vị ,công ăn việc làm vẫn như xưa. Thế thì đổi mới ở chỗ nào, đổi làm sao dược khi các cánh tay tham nhũng vươn dài khắp nước. Than trời không thấu. Maika, tp Hồ Chí MinhTôi nghĩ bài viết này chỉ nhìn một khía cạnh thôi và với mục đích tuyên truyền phản diện. Cần có cái nhìn trung thực của người làm báo là bao gồm cả cái tốt và cái xấu và cái xấu đó nguời ta có muốn khắc phục không. Đó mới là chân chính và thuyết phục. Một thính giảĐọc bài viết của Nguyễn Hùng tôi thấy tầm nhìn còn hạn chế quá. Nếu như thế thì chưa đủ tư cách nhận xét về chính trị.Là đàn ông không nên chọc gậy bánh xe. Nếu biết mình là con Việt thì cũng nên làm gì để thể hiện chứ đừng nên làm kẻ tiểu nhân theo đóm ăn tàn. Do Khanh, tp Hồ Chí MinhXin thưa các bạn, hầu hết nhân dân việt Nam, người lãnh đạo đất nước và những người quan tâm đến Việt Nam trên thế giới điều biết về tình hình kinh tế và chính trị tại Việt Nam. Đây là vấn đề chúng ta không bình luận. Tất cả chúng ta điều biết Việt Nam chậm phát triển hơn nhiều so với các nước trong khu vực. Điều nầy tất cả mọi người cũng điều biết. Quan điểm tôi như sau: - Do chế độ một đảng nên người dân Việt nam không được hưởng nhiều lợi ích như các nước Tư Bản. Điều nầy ngưới dân việt Nam hiểu rõ nhưng dù sao cũng đã quen với tình hình như thế nầy, và VN cũng rất ổn định về chính trị) - Những người lãnh đạo đất nước hiện nay cũng đã khác xưa rất nhiều, họ muốn phát triển đất nước và đem lại nhiều lợi ích và giàu có cho người dân. Việt Nam cũng vừ gia nhập WTO, điều nầy minh chứng rằng các nhà Lãnh đạo đất nước hiện tại ta rất muốn gia nhập với thế giới với mục đích cuối cùng là đưa Việt Nam phát triễn, đem lại cuộc sống sung túc cho người dân. Vì khi gia nhập WTO thì VN sẽ phá bỏ những rào cản trước đây, thay đổi một số điều luật để phù hợp với qui chế chung của WTO, đây là những tiền lệ chưa bao giờ có trước đây, những thể hiện của VN đã được các nước nhận thấy, nếu không thay đổi thì liệu WTO có gia nhập VN không? Với bộ máy lãnh đạo đất nước như hiện nay tôi chắc rằng VN sẽ phát triển, người dân VN rất hy vọng và tin tưởng và bộ máy lãnh đạo Đảng CS VN hiện nay. Tóm lại Việt Nam là nước XHCN nhưng nền kinh tế thị trường. điều nầy quá tuyệt vời vì chúng ta nhận ra được điểm mạnh của chế độ XHCN và điểm mạnh của các nước tư bản. Chúng ta đã biết cách vận dụng ưu thế của hai chế độ để phát triển đất nước. Jenny LinhTôi thấy rằng sự đánh giá của anh về những đổi mới của VN trong 20 năm qua rất đúng nhưng chưa đủ. Còn rất nhiều điều anh hoặc quên hoặc không biết nên chưa đề câp đến. Tôi xin lấy một ví dụ nhỏ cho anh nghe về nền giáo dục VN sau 20 năm đổi mới: Nó chỉ khác nhau bởi thời điểm chứ không hề khác nhau về chương trình học cũng như nội dung giảng dạy. Các bạn học sinh sinh viên của chúng ta cứ học đi học lại mấy bài giảng của các thầy cô trong giáo trình như những con vẹt, thậm chí không học nhưng vẫn xin được điểm để qua. Chỉ lấy ví dụ về môn văn học cấp ba: VN đã trải qua chiến tranh hơn 30 năm nhưng sgk vẫn chỉ in hầu hết những tác phẩm về chiến tranh. Hình như các tác giả biên soạn sách và bộ giáo dục cho rằng học sinh sinh viên! chỉ việc học văn học cách mạng chứ không nên học văn học hiện đại. Trong khi đó có biết bao tác phẩm của những nhà văn đương đại phản ánh sâu sắc xã hội, mang tính triết lý và tính nhân văn. Những đề thi cũng ra đi ra lại mấy câu quen thuộc. HÌnh như bộ giáo dục của chúng ta cấm không cho học sinh sinh viên được quyền sáng tạo.ĐÓ là còn chưa nói đến sự "khát máu" trong những tác phẩm ấy. MỘt lần tôi đã bị chết đứng khi đang ca ngợi cuộc chiến tranh vệ quốc vĩ đại của quân dân ta với hai bạn THuỵ điển thì một bạn nói trong tác phẩm "đất nước đứng lên" của nhà văn NGUYÊ NGỌC có đoạn người anh hùng Núp bắn chảy máu thằng Pháp thế là sung sướng rú lên và cả dân làng cũng sung sướng theo anh. BẠn ấy hỏi tôi: Người VN các bạn đều sung sướng như vậy khi làm chảy máu người khác ư? Tôi mới nhìn lại bài quốc ca của chúng ta, hình như cũng chẳng có câu nào về hoà bình hay nhân đạo chủ nghĩa, chỉ thấy những máu và xác chết thôi,vân vân và vân vân. Với tình trạng giáo dục như hiện nay thì thử hỏi chúng tôi về nước làm gì? Ai cho chúng tôi cơ hội phát triển? Nền kinh tế VN khi nào mới đuổi kịp những nước trong khu vực. Xin nói chi tiết rằng kinh tế VN sẽ đuổi kịp kinh tế Singapore trong vòng 198 năm nữa.Như vậy 198 năm nữa singapore sẽ phá triển đến đâu? Và VN còn phải đuổi đến tận bao giờ? Tôi rất muốn về nước để cống hiến nhưng với tình trạng xã hội chính trị như hiện giờ thì đành chấp nhận là kẻ bán chất xám vậy. Tôi không có tài lãnh đạo nhưng hy vọng vào một tương lai không xa tuổi trẻ VN sẽ bóc trần được sự mị dân của ĐCS để đưc đất nước tiến kịp các cường quốc năm châu. Quang Minh, tp Hồ Chí MinhXin gửi Ban Việt Ngữ Đài BBC bài viết này của Vietnannet. Người Việt Nam tự hào, người Việt Nam tự tin, nhưng biết mình ở đâu, phải làm gì, những cơ hội và thách thức...chứ đừng tưởng tất cả Người Việt Nam chán chường chế độ này, bất mãn với tệ tham nhũng, đòi "hất nhậu nước dơ, hất luôn cả đứa trẻ". Sau đây là bài viết: "Bay lên Việt Nam" 03:14' 07/11/2006 (GMT+7) (VietNamNet) - Hôm nay, Việt Nam trở thành thành viên thứ 150 của WTO, tổ chức thương mại lớn nhất toàn cầu. Lần đầu tiên trong lịch sử dựng nước và giữ nước của dân tộc, chúng ta hội nhập toàn diện với thế giới, chúng ta có một vị thế mới với bè bạn năm châu. Tại thời điểm này, có lẽ cũng là lúc nên nhìn lại giấc mơ lớn của dân tộc. Giấc mơ của những thế hệ trước Từ trong những ngày khó khăn nhất của buổi đầu lập quốc, Bác Hồ, người cha già dân tộc đã nuôi một giấc mơ: Non sông Việt Nam trở nên vẻ vang, dân tộc Việt Nam sánh vai các cường quốc năm châu. Trước đó, giấc mơ lớn của dân tộc ta đã bao lần mở ra rồi khép lại. Giữa thế kỷ 19, nhà canh tân Nguyễn Trường Tộ đã đề xuất chủ trương mở rộng ngoại giao, khuếch trương thương mại quốc tế, thu hút đầu tư nước ngoài. Triều đình phong kiến Tự Đức đã chọn con đường ngược lại: bế quan tỏa cảng. Và sự trả giá là chúng ta trở thành thuộc địa của thực dân. Cũng trong khoảng thời gian đó, Nhật Bản đang ở hoàn cảnh hỗn loạn và suy kiệt sau hơn 200 năm nội chiến liên miên giữa các lãnh chúa. Triều đình Minh Trị đã chọn một giải pháp: mở cửa giao thương và học hỏi kiến thức của nước ngoài. Khoảng cách tạo ra bởi hai chính sách trái ngược của hai triều phong kiến, đến nay hàng thế kỷ sau vẫn chưa thể lấp được. Từ điển Wilkipedia đã ghi nhận: ở châu Á chỉ có hai quốc gia tránh được sự xâm lược và thôn tính của phương Tây, đó chính là hai quốc gia đã chọn con đường mở cửa: Nhật Bản và Thái Lan. Hành động của thế hệ ngày nay Nghe ca khúc qua VietNamNet: Bay lên Việt Nam Bay lên trong đêm pháo hoa Em ơi mùa xuân đến rồi đó Cung đàn mùa xuân Việt Nam quê hương tôi Chưa có bao giờ giấc mơ đó trở lại gần như ngày hôm nay. Gia nhập vào WTO, thế hệ người Việt chúng ta đang thực hiện những gì mà ông cha hằng mong mỏi. Trước tiên, đó là kết quả diệu kỳ của 20 năm đổi mới, của những vật lộn trăn trở, để đến nay kết tinh vào một quyết định lịch sử: chúng ta đã đủ lực để hội nhập hoàn toàn với thế giới. Và thế giới đã đón nhận vị thế của Việt Nam. Đó cũng là kết quả của những thử thách mang lại tự tin cho người Việt chúng ta: Đã quyết đi là tới! Từ một nước thiếu ăn, đất đai chật hẹp, chúng ta đang đứng nhì thế giới về xuất khẩu gạo, về xuất khẩu cà phê, đứng nhất thế giới về xuất khẩu hạt tiêu... Về khoa học, văn hóa, nghệ thuật, những nhân tài Việt khi có dịp so tranh đã chứng minh: tư chất người Việt không thua kém bất cứ chủng tộc nào trên thế giới. Đó cũng là thành quả của tiến bộ công nghệ. Thế hệ chúng ta không hẳn phải lên tàu đi xa. Công nghệ ngày nay đã cho chúng ta nhìn thấu suốt toàn cầu để thấy ai đang ở đâu, ta đang ở đâu, để có những quyết định đầy đủ thông tin nhất: đâu là con đường lựa chọn của chúng ta . Bay lên Việt Nam: Cành nguyệt quế và chữ V cất cánh (VietNamNet)- Cành nguyệt quế hiển trưng cho chiến thắng; chữ V là những nhát phẩy mạnh mẽ ứng hợp với ý tưởng đang cất cánh bay lên... Đó cũng là kết quả của những đổi thay trong cấu trúc kinh tế toàn cầu. Những quốc gia như Hàn Quốc, Ireland, Phần Lan, rồi lần lượt đến Ấn Độ và Trung Quốc… đang tìm thấy con đường vượt lên chiếm lĩnh vị thế mới: Phải tham gia vào chuỗi giá trị gia tăng của sản xuất, dịch vụ và phân phối toàn cầu. Lộ trình cất cánh Nhưng xin đừng vội vàng ngộ nhận là chúng ta đã bay cao. Con đường trước mắt để dân tộc Việt cất cánh hóa rồng còn không ít chông gai. Xuất phát điểm của chúng ta còn quá thấp. Trên thế giới, thu nhập bình quân đầu người của chúng ta vẫn ở khoảng thứ hạng 160. Trong khu vực, tuy Việt Nam còn gần hai phần ba dân số sống bằng nông nghiệp, nhưng tài nguyên đất trên đầu người của chúng ta lại thấp nhất (ngoại trừ so sánh với hai thành phố Singapore và Hồng Kông). Khả năng cạnh tranh cũng thấp, trình độ công nghệ cũng còn ở phía sau hầu hết các nước. Và trong những gì chúng ta vẫn gọi là “cơ chế” cũng còn bao điều phải đổi. Biểu tượng "Bay lên Việt Nam" Trong cuộc đua mới, cũng sẽ có những điều ta có thể gọi là chọn lọc hay hy sinh: những hạt giống mạnh khỏe sẽ trở thành đại thụ, những hạt giống yếu kém sẽ bị loại ra khỏi cuộc đua. Nhưng phải chăng đó là những kích thích để chúng ta một lần nữa thể hiện quyết tâm: dân tộc này không thể cam chịu, dân tộc này nhất định phải bay lên. Và con đường bay lên đã hiện rõ: hội nhập cùng thế giới, chơi chung luật chơi của thế giới, sánh vai cùng đua tranh với năm châu. Cũng bằng con đường này, bao dân tộc đã cất cánh từ những bước đi ban đầu. Có những quốc gia cách đây chục năm còn dán giày hay may áo, còn chép mã phần mềm, còn gõ nhập số liệu cho nước ngoài… đến nay đã làm chủ công nghệ, làm chủ thương hiệu, làm chủ tài chính, trở thành những con rồng vươn cánh bay cao. Không có bất cứ lý do nào để điều đó không đến với chúng ta. Vào thời khắc trọng đại và linh thiêng của dân tộc hôm nay, niềm tin đó đến với mỗi người Việt càng mãnh liệt hơn bao giờ hết.
Ngày 30/4/1975, miền Bắc và miền Nam có 2 cách tính giờ khác nhau, giờ Sài Gòn đi trước giờ Hà Nội 1 tiếng đồng hồ.	30/04/1975: Giờ Sài Gòn khác giờ Hà Nội và cái nhìn lịch sử cũng khác	Ông Dương Văn Minh bị quân đội Bắc Việt bắt giữ lúc Sài Gòn thất thủ 30/04: Tổng thống Minh và văn thư yêu cầu Mỹ rút khỏi Việt Nam Việt Nam làm gì để không ‘bị trói’ bởi Công hàm Phạm Văn Đồng? Đọc các bài viết về ngày 30/4/1975 có người dùng giờ Sài Gòn có người dùng giờ Hà Nội, có bài viết chỗ dùng giờ Hà Nội chỗ dùng giờ Sài Gòn, bài này tôi cố gắng chuyển sang giờ Sài Gòn cho bạn đọc dễ theo dõi. Hai chiếc xe tăng 9 giờ 30 sáng 30/4/1975, quân Bắc Việt vượt cầu Sài Gòn, binh sĩ miền Nam kháng cự dữ dội, có ít nhất 4 xe tăng và hằng trăm bộ đội chết trong trận này. Khoảng 10 giờ 30 sáng, máy phát thanh liên tục phát lời Đại Tướng Dương Văn Minh kêu gọi binh sĩ ngừng bắn sửa soạn bàn giao cho phía bên kia. Cầu Sài Gòn là mũi tiến chính của quân Bắc Việt, trước hỏa lực quá hùng hậu của đối phương, súng hết đạn binh sĩ miền Nam rút dần. Ba xe tăng Bắc Việt vượt cầu Sài Gòn, tìm đường đến dinh Độc Lập, một chiếc bị bắn cháy ở cầu Thị Nghè, hai chiếc còn lại chạy lạc đường phải nhờ người hướng dẫn. Người dân tìm cách chạy khỏi Sài Gòn ngày 29/4/1975 Chừng 11 giờ 45 chiếc xe tăng mang số 843 chạy tới Dinh Độc Lập húc vào cổng phụ bị đứt bánh xích nên kẹt không vào được. Chiếc tăng số 390 đến sau ít phút húc đổ cổng chính chạy vào trước tiên, nhưng vì là T59 sản xuất tại Trung Quốc, nên trong một thời gian dài phải nhường công chạy vào Dinh trước cho chiếc T54 mang số 843 sản xuất tại Liên Xô. Chuyện hai lá cờ… Lá cờ xanh đỏ sao vàng của Mặt trận Giải Phóng Miền Nam đầu tiên được cắm trên nóc dinh Độc Lập là lá cờ treo trước mũi xe tăng mang số 843 do Trung Úy đại đội trưởng Bùi Quang Thận lấy xuống và mang lên nóc Dinh treo. Số phận lá cờ vàng ba sọc đỏ của Việt Nam Cộng Hòa một thời gian dài được Hà Nội đưa tin là từ nóc Dinh được ném xuống đất, sau này mới biết được Trung Úy Bùi Quang Thận cẩn thận giữ riêng làm kỷ niệm. Trong bộ phim tài liệu về ngày 30/4/1975, đóng vào đầu tháng 5/1975, ông Bùi Quang Thận mang một lá cờ xanh đỏ sao vàng rất to, không phải là lá cờ cắm trên chiếc xe tăng mang số 843. Số phận lá cờ xanh đỏ sao vàng được ông Thận đầu tiên cắm trên nóc Dinh Độc Lập không rõ ra sao, vì nó vừa cũ vừa nhỏ nên ngay trưa hôm đó được thay thế bằng một lá cờ mới và lớn hơn... Giờ phút hỗn loạn ngày 29/4/1975 Xém đụng trận ngay trước Dinh Phóng viên Boric Gallasch chứng kiến một số binh sĩ miền Nam rời khỏi Dinh Độc Lập, có thể ông không biết các binh sĩ này do 1 thiếu tá Tiểu Đoàn trưởng Lôi Hổ phụ trách phòng thủ sân bay Tân Sơn Nhứt đến Dinh để hỏi rõ về lời kêu gọi ngừng bắn và bàn giao của Đại Tướng Dương văn Minh. Chuẩn Tướng Nguyễn Hữu Hạnh cho biết cánh quân này không chấp nhận đầu hàng, họ chỉ rời đi ít phút trước khi hai xe tăng 843 và 390 ủi sập cổng Dinh Độc Lập. Tại Tân Sơn Nhất cánh quân này vừa bắn cháy 3 xe tăng Bắc Việt, nếu hai xe tăng 843 và 390 biết đường chạy thẳng đến Dinh đã đụng độ với cánh quân nói trên và lịch sử có thể đã khác đi. Người dân tìm cách chạy khỏi Sài Gòn ngày 29/4/1975 Ở một số địa điểm như Tân Sơn Nhất, trại Hoàng Hoa Thám, Bộ Tổng Tham Mưu,… một số binh sĩ miền Nam vẫn kháng cự cho đến khi Đại Tướng Dương văn Minh đọc Tuyên Bố Đầu Hàng. Còn ở các nơi khác vì lực lượng cộng sản quá hùng hậu, binh lính miền Nam rút về phía trung tâm Sài Gòn, đến khi nghe tướng Minh kêu gọi ngừng bắn thì tự động buông súng tan hàng hay buông súng khi thấy sự xuất hiện của quân miền Bắc. Không máy ghi âm… Phóng viên cho tờ báo Đức, Der Spiegel kể lại Đại tướng Dương văn Minh định thu băng lời Tuyên Bố Đầu Hàng nhưng vì không tìm thấy chiếc máy ghi âm nên mới phải sang Đài Phát Thanh. Ông TizianoTerzani viết: “nhân viên (Dinh Độc Lập) bỏ trốn mang đi tất cả những gì họ có thể cuỗm”. Sang Đài Phát Thanh cũng không tìm thấy máy ghi âm nào, ông viết: “Toà nhà cũng vừa trải qua những trận hôi của.” nên cuối cùng phải dùng chiếc máy ghi âm nhỏ của ông để thu lời Tuyên Bố đầu hàng. Nhận xét của ông thiếu công bình cho những người miền Nam, vì đa số các nhân viên Dinh Độc Lập hay Đài Phát Thành khi ấy đều muốn bỏ của cải họ gầy dựng bao năm để chạy thoát cộng sản. Những chiếc máy ghi âm vừa gọn, vừa nhỏ, vừa lạ, vừa quý, là kỷ niệm tiếp thu Sài Gòn, người bộ đội có thể mang về miền Bắc khoe với gia đình. Xin đừng nghĩ xấu cho họ, đó là việc làm bình thường của những người chiến thắng cần có chút gì làm kỷ niệm, nhờ thế Trung úy Bùi Quang Thận mới giữ lá cờ vàng ba sọc đỏ trong suốt 20 năm. Sài Gòn ngày 1/5/1975 Đạn lạc… Xe tăng, xe thiết giáp, quân xa chở lính miền Bắc đổ về dinh Độc Lập mỗi lúc một đông, những tràng súng chỉ thiên mừng chiến thắng nổ vang trời, khói súng mịt mù. Người lính Bắc Việt thuộc tiểu đoàn 7 bộ binh tên Tô Văn Thành đang ngồi trên thành xe tăng bị trúng đạn rớt xuống đường, chết ngay trước dinh Độc Lập. Báo chí đưa tin ông Thành bị Biệt kích dù 81 từ phía trụ sở Bộ Ngoại giao bắn chết, nhưng đạn lạc thì đúng là nguyên nhân dẫn đến cái chết kết thúc trận chiến kéo dài trên 20 năm. Sài Gòn ngày 15/5/1975 Vị quốc vong thân… Nhắc đến 30/4/1975, không nhắc đến năm vị tướng Nguyễn Khoa Nam, Lê văn Hưng, Trần Văn Hai, Phạm Văn Phú, và Lê Nguyên Vỹ và các binh sĩ Việt Nam Cộng Hoà tuẫn tiết quả là điều thiếu sót. Tại thành phố Melbourne, nơi gia đình tôi đang sống, những anh hùng vị quốc vong thân được thờ trong Đền Thờ Quốc Tổ và có Tượng Đài để ghi nhận ân đức những người đã chiến đấu bảo vệ miền Nam tự do trong hơn 20 năm. Đoàn quân cuối cùng… Nhà tôi ở Bàn Cờ chỉ cách Dinh Độc lập chừng 4 cây số, khoảng 12 giờ trưa những tiếng súng mừng chiến thắng làm mọi người tưởng lầm là cộng sản đang đánh chiếm Dinh. Đến 1 giờ trưa, Đại Tướng Dương Văn Minh lên Đài Phát thanh tuyên bố đầu hàng, bà con lối xóm đều vui vì chiến tranh chấm dứt, nhưng lại lo âu khi nghĩ đến tương lai. Chừng 1 giờ 30, chính mắt tôi chứng kiến một đội lính Việt Nam Cộng Hòa chừng 20 người đủ mọi binh chủng đi đầu là một sĩ quan Dù rất trẻ mang súng lục, những người đi sau súng ống đầy đủ, hàng ngũ chỉnh tề, tiếp tục bảo vệ người dân khu phố. Những người lính cộng hòa chỉ tan hàng khi thấy bóng dáng của bộ đội cộng sản, chính nhờ họ Sài Gòn mới được chuyển giao một cách bình yên cho Quân đội miền Bắc. Sài Gòn ngày 27/5/1975 Những người cộng sản đầu tiên Chừng 2 giờ trưa, tôi đi bộ ra đường Phan Đình Phùng, súng ống và quần áo quân nhân rải rác hai bên đường, dân chúng đã bắt đầu đổ ra đường, vẫn chưa thấy bóng dáng của những người cộng sản vào tiếp thu khu vực. Tôi chuyển sang đường Hồng Thập Tự, hướng về Dinh Độc Lập, đã thấy một số bộ đội cộng sản trên những xe Jeep với lá cờ xanh đỏ sao vàng. Một số biệt thự chủ nhân đã di tản bị hôi của, bộ đội bắn chỉ thiên giải tán, nhưng không dám đến gần đám đông để tịch thu đồ vật. Tôi đến Dinh Độc Lập sau 3 giờ chiều, bộ đội miền Bắc đã đóng quân trong và ngoài Dinh, dân Sài Gòn đến xem bộ đội miền Bắc khá đông. Những bộ đội với nón cối và dép râu những thứ mà tôi chưa hề gặp, họ đều rất trẻ, vui vẻ trả lời những câu hỏi với cùng một giọng điệu, cùng một bài bản được học tập trước ngày tiếp thu Sài Gòn. Tôi đi thẳng ra Chợ Sài Gòn chứng kiến cảnh sinh hoạt bắt đầu trở lại, quanh Dinh Độc Lập và Chợ Sài Gòn đã bắt đầu có những trao đổi bằng tiền Hồ Chí Minh, Sài Gòn là vậy, vừa thoát chết là có người nghĩ ngay đến bán buôn. Tôi nghe những tiếng nổ lớn, như đạn súng cối, từ phía Dinh Độc Lập, tiếp theo là những tiếng súng đủ loại. Sau này nghe kể thì có người nói là hai cánh quân cộng sản bắn vào nhau mà không rõ lý do gì (?). Tôi vội quay về nhà, trên đường về tôi chứng kiến những xe tăng và quân xa bộ đội, có thể, đang trên đường chuyển quân về miền Tây. Ngay cuối đường Hồng Thập Tự gần ngã sáu Cộng Hòa, một chiếc xe tăng bị bắn cháy, tôi không nhớ xe tăng phía bên nào. Tối xem truyền hình, người xướng ngôn viên nói tiếng Nam khuôn mặt đằng đằng sát khí, hùng hổ đưa tin về Chiến dịch Hồ Chí Minh đại thắng, miền Nam đã hoàn toàn giải phóng. Ngày hôm sau, xướng ngôn viên khác xuất hiện trên truyền hình với khuôn mặt và giọng nói ít cộng sản hơn, nhưng tin tức thì cũng vẫn một giọng tuyên truyền, khác hẳn với tin tức thời Việt Nam Cộng Hòa. Người đi Mỹ theo chương trình định cư năm 1983 45 năm nhìn lại… Chỉ sau hai ngày Sài Gòn thất thủ, chỉ sau hai tháng miền Bắc tiếp thu miền Nam, Việt Nam bước sang một trang sử mới. Cả nước tiến nhanh, tiến mạnh, tiến vững chắc lên Xã Hội Chủ Nghĩa, một xã hội chưa ai hình dung được hình dáng của nó, không tiến được thì lùi, cộng sản đã lùi về cách quản lý kinh tế thời Việt Nam Cộng Hòa. Giá trị vật chất có thể phục hồi, nhưng giá trị tinh thần như niềm tin, giáo dục, văn hóa, thể chế, tự do, dân chủ và nhân quyền của người miền Nam đã mất khó có thể phục hồi. Ngày 30/4/1975, các cán bộ của Quân đội Nhân dân VN không muốn nói chuyện bàn giao với 'ngụy quyền' mà bắt Đại tướng Dương Văn Minh phải đầu hàng vô điều kiện. Người cộng sản ngày nay phải công nhận phần nào thế chính danh của Việt Nam Cộng Hòa, nhưng vì từ chối không để VNCH bàn giao nên mất đi sự nối tiếp, sự thừa kế Hoàng Sa, Trường Sa, Biển Đông theo công pháp quốc tế. Từ góc nhìn đó, ngày 30/4/1975 cũng đã không để lại dư âm tốt về thống nhất quốc gia và lòng người trên cả nước Việt Nam. Bài thể hiện quan điểm riêng của ông Nguyễn Quang Duy ở Melbourne, Australia.
Tháng 3 năm nay, thành phố Hà Nội đón nhận, khánh thành tượng thi hào Nga Pushkin (1799-1837) trong một sự kiện hơi 'surreal' mà nếu biết, ông có lẽ sẽ mỉm cười tha thứ.	Đón tượng Pushkin, Hà Nội nên yêu cả tinh thần tự do và hòa bình của ông	Nhà thơ Nga Alexander Pushkin chết vì vết thương sau cuộc đấu súng năm 1837 Báo Việt Nam nói hôm 17/03/2021, Hà Nội đã làm lễ khánh thành tượng Alexander Pushkin nhân chuyến thăm của khách Nga: quan chức an ninh Nikolai Patrushev và đại tướng Oleg Salyukov... Hiện tại, quan hệ Nga - Việt được duy trì, xây dựng trên nền tảng an ninh, quân sự - Việt Nam đứng đầu Đông Nam Á như nước nhập khẩu vũ khí của Nga - và phần nào nhờ di sản của Liên Xô cũ. Những chuyện này chỉ mang tính thời sự và sẽ qua đi cùng năm tháng, cùng biến đổi địa chính trị. Điều đọng lại vẫn là sự kiện đáng trân trọng: Alexander Pushkin "đến Việt Nam", dù rất muộn, ở tư thế một pho tượng. Đặt ông ở công viên mang tên Hòa Bình là rất hợp với Hà Nội - vì sao tôi sẽ giải thích sau - cho dù sự xuất hiện của các quan chức Nga-Việt từ những bộ ngành nhiều vũ lực có vẻ là 'do hoàn cảnh'. Giá mà Việt Nam biết sớm tìm đến tài năng, tâm hồn thực của các vĩ nhân nước Nga không bị lớp sơn xã hội chủ nghĩa một màu bôi phủ, thì hay biết bao, tôi nghĩ. Ngày nay, trong làn sóng bác bỏ, thậm chí phủ nhận di sản Liên Xô dư luận chung và giới trẻ, nhất là các bạn học và đọc tiếng Anh ở Việt Nam, đã quên mất nhiều viên ngọc của văn hóa châu Âu. Đây là lý do tôi muốn nhắc lại vai trò của Alexander Pushkin, không phải qua bình luận kiểu Liên Xô cũ mà qua góc nhìn từ Nga và châu Âu ngày nay. Như William Shakespeare của Nga Đầu tiên cần phải nhận rõ Alexander Pushkin vĩ đại như thế nào với chính nước Nga. Thời Liên Xô người ta cũng đã ca ngợi ông, đồng thời dùng ông để áp đặt văn hóa Nga cho nhiều nước Đông Âu, cho các dân tộc Trung Á nên ông "hơi bị ghét". Nhưng cho đến nay, không ai phủ nhận Pushkin là "cha đẻ của tiếng Nga hiện đại". Tìm hiểu lịch sử thì các bạn đều đã biết các dòng tộc thống trị ở Nga, từ thời Kievan Rus đến thời Đế chế, tạm coi là bắt đầu từ tsar Ivan Hung bạo, thì ngôn ngữ Nga hình thành muộn, và bị quý tộc coi rẻ. Nước Nga có định mệnh đi con đường Á-Âu? Putin 'là tài sản quý' nước Nga cần bảo vệ Thành phố lịch sử Saint Petersburg 75 năm nước Đức, nước Việt và những hòn đá cản đường Các tiếng Bắc Âu (thời vua Viking), Hy Lạp (trong Chính Thống giáo) và sau cùng là Đức và Pháp đã thay nhau ảnh hưởng, thống trị giáo dục của quý tộc Nga. Người dân thì đến cuối thế kỷ 19 vẫn là nông nô, đa số mù chữ nên chỉ có tiếng nói, thơ ca, nên mọi sự trông cậy vào thái độ của quý tộc. Bản thân Pushkin khi lớn lên chỉ học tiếng Pháp và những vần thơ đầu tiên được ông viết bằng tiếng Pháp. Pushkin có dòng máu nô lệ da đen, trưởng thành ở thủ đô, con nhà quý phái nên đại diện được cho nhiều tầng lớp. Ông yêu nước Nga, đi nhiều, biết rộng (từng bị đi đày ở Crimea) và có tham vọng dùng tiếng Nga 'thuần chất' cho văn học. Ông đọc William Shakespeare và Lord Byron qua tiếng Pháp nhưng muốn "vượt lên chủ nghĩa lãng mạn" của Byron bằng chất trào lộng Nga. Theo Ekaterina Aleeva (Russia Beyond, 2016) Pushkin đã bác bỏ ngôn ngữ Nga kiểu cổ điển, nhiều hình tượng tôn giáo, lai tạp ngoại ngữ để tạo ra thơ ca Nga trong sáng, bình dị mà có chiều sâu tư tưởng. Nhờ nhiều tác phẩm của ông, mà chỉ riêng Yevgeniy Onegin được coi là 'Bách khoa toàn thư về Nga', tiếng Nga đã có chỗ đứng vững chắc cho nhiều thế hệ về sau. Thơ Pushkin trở thành Bản sắc của tâm hồn Nga - tranh về lễ hội vùng quê Nga của Svetlana Cameron Thời Liên Xô người ta cố vẽ ra một Pushkin "nhà cách mạng thiên tả", nhưng đúng ra ông ủng hộ tự do cá nhân, muốn có không gian cho cá nhân phát triển, theo phong cách châu Âu. Pushkin cũng cực lực phản đối kiểm duyệt văn hóa và thái độ đám đông (tập thể). Trong giai đoạn biến động đầu thế kỷ 20, di sản Pushkin chỉ còn được đề cao trong giới trí thức lưu vong Nga ở châu Âu, những người bị Lenin đuổi đi sau Cách mạng tháng 10. Để tạo ra biểu tượng văn hóa cho chế độ Xô - Viết có thể đoàn kết cả trí thức và công nông, Stalin đã nêu sáng kiến tôn thờ Pushkin, theo nghiên cứu của Vladimir Mozhegov về Pushkin trong thời Liên Xô. Năm 1937, kỷ niệm 100 năm ngày mất của ông, Pushkin được đề cao chưa từng có và kịch của ông diễn trong Nhà hát Bolshoi ở Moscow có Stalin đích thân đến dự. Nhưng tất nhiên Liên Xô không nhấn mạnh đến tinh thần vì tự do cá nhân của Pushkin. Thậm chí tính dân tộc Nga (narod) trong thơ ca của ông được "giảm liều lượng" để đề cao tính phổ quát, nhằm liên kết các nước cộng hòa thuộc Liên Xô. Tư tưởng của Pushkin là 'hòa bình và tự do' Ngày nay, các học châu Âu-Mỹ vẫn tiếp tục nghiên cứu về di sản văn hóa, tư tưởng của Pushkin. Người quan tâm có thể tìm đọc tranh cãi về có hay không một Pushkin "bài Mỹ" - ông từng chê nền dân chủ kiểu Mỹ đương thời, hay kỳ thị Ba Lan - ông từng viết về "người Ba Lan kiêu căng" sau khi Nga hoàng đàn áp Khởi nghĩa 1830 ở Ba Lan. Andrea Stewart trong nghiên cứu mới năm 2018 tại Hoa Kỳ có đặt ra câu hỏi Pushkin ủng hộ hay chống lại chế độ nông nô Nga, thể hiện qua tác phẩm nổi tiếng Boris Godunov. Điều chắc chắn là, theo Andrea Stewart, Pushkin không chỉ "thể hiện tâm hồn Nga" mà "đã trở thành phần Linh thiêng của Bản sắc Nga", đa dạng, phức tạp, mạnh mẽ. Và ông đã dám sống, dám lên tiếng cho Tự do, trở thành nhà thơ bất đồng chính kiến với chế độ Nga hoàng thời đó. Tấm biển tưởng niệm Pushkin bên ngoài Bảo tàng Mỹ thuật Quốc gia Nga Ban đầu, hoàng đế Alexander I định tống cổ Pushkin ra nước ngoài - như Lenin sau này đã làm với các trí thức hàng đầu của Nga sau 1917 - nhưng sau chỉ bắt Pushkin đi đày ở miền Nam nước Nga. Khi sống ở nơi lưu đày, Pushkin tiếp tục viết tác phẩm 'Ngợi ca Tự do' (Ode to Liberty - Вольность: Ода). Dù thân quen các nhóm cách mạng của tổ chức Tháng 12 (thành viên cuộc chính biến tháng 12/1825 ở St. Petersburg, Pushkin không kêu gọi lật đổ chế độ Nga hoàng. Hơi khác với dòng tư tưởng Tự do cá nhân quá mức kiểu Mỹ, ông nhấn mạnh cả giá trị Hòa bình có sẵn trong tâm hồn làng quê nước Nga (mir). Có lẽ cần trích lại lời của Nikolai Gogol viết về Pushkin: "Tên tuổi Pushkin đã thành hiện tượng phi thường, và có thể coi là biểu hiện duy nhất của tâm hồn Nga. Ở trong ông, bản chất, linh hồn, ngôn ngữ và tính cách Nga được phản ánh trong suốt, tinh khiết như vẻ đẹp trên mặt kính pha lê." Xin nhắc Gogol viết về Pushkin như vậy năm 1834, khi Pushkin còn đang sống. Ba năm sau, ông chết trong cuộc đấu súng với George-Charles Dantes-Gekkern, sĩ quan Pháp trong đội kỵ binh Hoàng gia, kẻ bị nghi là nhân tình của vợ thi hào. Những tiên tri châu Âu và giá trị cho Việt Nam Người châu Âu có niềm tin rằng những nhà văn lớn có tài tiên tri, đoán trước về sự xuất hiện của các sự kiện lớn, của các nhân vật lịch sử, tốt và xấu. Ví dụ Frank Kafka đã vẽ ra trong Metamorphosis (1920) con quái vật hung hãn mà sau hiện thân thành chủ nghĩa Nazi. Con trùng độc cắn chết 'mọi sự khác biệt', như Hitler thanh lọc người Do Thái ở cả châu Âu. Nhưng trước Kafka, Fyodor Dostoyevsky đã tiên đoán ra sự tàn bạo của thời kỳ Khủng bố sau năm 1917 ở Nga, qua tiểu thuyết 'Những ác quỷ' (Demons). Theo John Gray viết trên BBC Magazine thì tay giáo viên vào nghề khủng bố, Sergei Nechaev trong cuốn sách ra đời năm 1872 của Dostoyevsky đã được Lenin (con nhà giáo) rất ngưỡng mộ. Trước nữa, Alexander Pushkin khi kể về câu chuyện dòng họ Gudunov trong tác phẩm cùng tên có lẽ đã tiên tri thấy sự sụp đổ của triều đại Romanov. Sau này, George Orwell vào những ngày châu Âu ăn mừng kết thúc Thế Chiến 2 (08/1945) đã ra cuốn 'Trại Súc Vật', tác phẩm trào phúng tầm cỡ thế kỷ về cách mạng nông dân. Bốn năm sau, cuốn 1884 của ông hình dung trước kiểm duyệt bằng công nghệ theo dõi, giám sát. Bức tranh u ám trong sách về Chiến tranh Lạnh vẫn đầy tính thời sự thời Big Tech bây giờ. Dịch Hạch (1947) của Albert Camus không chỉ dựng ra trước cảnh thế giới rơi vào đại dịch (Covid?) mà còn nói lên sự phi lý và bài học của nhân tính. Vì lý do lịch sử, rất nhiều nhân vật của Nga và Đông Âu đã được giới thiệu vào Bắc Việt Nam trong thời Chiến tranh Lạnh, và sau 1975 được áp đặt cho cả nước. Chính vì lẽ đó, nhiều câu chuyện rất hay, nhiều dòng tư tưởng rất đáng quý đã bị diễn giải một chiều, thậm chí bị gắn với ý thức hệ XHCN cũ kỹ. Ngày hôm qua, thế giới đã bước sang những giai đoạn tư duy mới nên các giá trị của những thi hào, văn hào Nga tên tuổi như Alexander Pushkin có cơ hội được nhìn lại, nguyên chất hơn. Trí thức Phương Tây đã bỏ từ lâu cái nhìn chiến tuyến, phân biệt Đông - Tây để tìm đến nguyên bản của văn học Nga. Mới đây, vào năm 2016, bản dịch Yevgeniy Onegin của Anthony Briggs sang tiếng Anh được khen ngợi là đã không "Anh hóa" (anglicise) như các cuốn trước. Ngay vào lúc này, bạn có thể nghe chương trình của nhà ngôn ngữ Melvyn Bragg kể về các nhân vật Onegin, Lensky và Tatyana trong truyện thơ Yevgeniy Onegin trên trang web BBC Sounds. Thế kỷ 21 rồi nhưng người ta vẫn tiếp tục tìm đến sự chân thực nhất có thể được của các nhân vật tưởng chỉ sống trong sách vở, ở xứ lạ, thời xưa mà nói rất nhiều về chúng ta ngày nay. Cuối cùng, tôi tin rằng lời của Pushkin lúc sinh thời, "Hòa bình và Tự do đem lại Hạnh phúc" sẽ có ý nghĩa cho cả người Việt Nam, nhiều trăm năm về sau. Càng đi tới tương lai, tôi tin người ta sẽ cần thêm Pushkin, ít đi Lenin, chứ không phải là ngược lại. Xem thêm: Lenin tống cổ trí thức Nga sau Cách mạng ra sao? Stalin: tư tưởng độc tài gia đình bất hạnh 'Stalin trung thành với chủ nghĩa Marx'
Chỉ trong một ngày, Việt Nam ghi nhận hơn 82 ca nhiễm trong cộng đồng. Đây là con số cao nhất từ đầu năm tới nay. Lãnh đạo Y tế cho hay các ca bệnh có liên quan đến biến thể mới của virus. Vậy biến thể mới này nguy hiểm ra sao?	Covid-19: Ổ dịch VN với biến thể mới nguy hiểm ra sao?	Nhân viên y tế lấy mẫu xét nghiệm Covid-19 của một người làm truyền thông tại nhà khách Chính phủ ở Hà Nội vào ngày 18/1/2021, trước thềm Đại hội 13 Về hai ổ dịch mới tại Hải Dương và Quảng Ninh, Bộ trưởng Y tế Nguyễn Thanh Long nhận định: "Do thời gian xuất hiện từ ngày 14-15/1, khả năng nguồn bệnh vẫn ở trong khu vực tại Chí Linh, Hải Dương, và các vùng lân cận". Báo chí Việt Nam dẫn lời Phó thủ tướng Vũ Đức Đam nói về các ca nhiễm trong cộng đồng liên quan đến biến thể mới : "Chúng ta chưa bao giờ phát hiện cùng lúc nhiều ca dương tính như vậy (82 ca). Điều này một mặt phản ánh biến thể mới của virus lây lan rất nhanh, nhưng cũng thể hiện hai tỉnh Hải Dương, Quảng Ninh, Bộ Y tế đã làm rất thần tốc, tập trung". Đại hội 13 đi vào bàn nhân sự trong lúc Covid tái bùng phát Covid-19: VN thông báo 82 ca nhiễm cộng đồng Covid-19: VN phát hiện biến thể virus mới Song song đó, ông Lương Ngọc Khuê, Cục trưởng Cục quản lý khám chữa bệnh cũng thông tin tương tự: "Các ca bệnh liên quan đến biến thể mới của virus nên nguy cơ lây lan rất nhanh. Trước kia chu kỳ ủ bệnh khoảng 4 ngày thì bây giờ nhanh hơn, có khi chỉ 2-3 ngày. Chỗ nhà máy đó trong thời gian ngắn đã lây lan nhanh. Phải sử dụng các biện pháp, tất cả nâng lên 1 bước để phòng chống dịch, từ thực hiện nghiêm chiến lược, sách lược, phân vùng, cách ly, dập dịch, điều trị và xét nghiệm". Trước đó, hồi 2/1, một phụ nữ từ Anh mới về Việt Nam được phát hiện mang theo biến thể virus corona mới. Đây là bệnh nhân số 1435, từ Anh về Việt Nam ngày 22/12/2020. Điều này cho thấy biến thể virus corona mới hoành hành ở Anh Quốc đã xâm nhập vào Việt Nam và lây lan trong cộng đồng. Vậy, chúng ta biết gì về biến thể này? Tốc độ lây lan hơn 70%? Hồi tháng 12/2020, Bộ trưởng Y tế Nguyễn Thanh Long đã nêu quan ngại với biến thể mới này. Ông nói: "Đây là một biến thể của virus corona làm tăng sự bám dính của virus với vật chủ. Theo ước tính và nhận định của các chuyên gia, biến thể này có khả năng tăng tốc độ lây truyền lên 70%. Đây cũng là điều mà chúng ta hết sức quan ngại. Trong đợt dịch bệnh tại Đà Nẵng, chúng ta đã cũng đã phát hiện virus có đột biến làm tăng khả năng lây nhiễm nhưng không như biến thể này". Việt Nam: Bộ trưởng Y tế nói 'Biến chủng của Covid gây lo ngại' Thoát hiểm, một người Little Sài Gòn kể kinh nghiệm chống chọi Covid Người Việt ở Little Saigon: 'Covid làm tôi muốn đứt hơi' Trên Facebook cá nhân, Tiến sĩ Nguyễn Hồng Vũ thuộc Viện Nghiên cứu ung thư, City of Hope, California, USA thông tin: "Chủng này có 17 đột biến trên bộ gene của nó, trong đó đột biến mà các nhà khoa học quan tâm nhất là N501Y, dẫn đến sự thay đổi trình tự amino acid trên protein S của virus ở vị trí 501, từ asparagines (viết tắt là N) thành tyrosine (viết tắt là Y). Sự biến đổi này có thể làm tăng "ái lực" (lực gắn kết) protein S của virus và thụ thể ACE2 của tế bào con người, từ đó dẫn đến virus dễ bám và xâm nhập vào tế bào hơn, dễ lây nhiễm hơn." "Biến thể này được phát hiện lần đầu tiên vào tháng 9; đến tháng 11, nó chiếm khoảng một phần tư số trường hợp nhiễm Covid-19 ở London; con số này đạt gần 2/3 số trường hợp vào giữa tháng 12.", ông Vũ viết. Thủ tướng Anh Boris Johnson nói biến thể này có thể làm tăng khả năng lây truyền lên tới 70%. Con số 70% này cũng đã xuất hiện trong bài thuyết trình của Tiến sĩ Erik Volz, từ Đại học Hoàng gia London. Covid-19: Nhiều nước EU đóng cửa với Anh do biến thể virus mới Hơn 40 nước cấm cửa người đến từ Anh vì biến thể virus mới Giáo sư Ravi Gupta tại Đại học Cambridge nói với BBC: "Nó đang gia tăng nhanh chóng, đó là điều mà chính phủ lo lắng, chúng tôi lo lắng, hầu hết các nhà khoa học đều lo lắng". Nghiên cứu của Đại học Hoàng gia cho thấy khả năng lây truyền của biến thể mới đã tăng gấp ba lần trong thời gian nước Anh phong tỏa tháng 11 trong khi phiên bản trước đó giảm một phần ba khả năng lây truyền. Pallab Ghosh, phóng viên mảng khoa học của BBC phân tích: "Phát hiện rùng mình nhất từ nghiên cứu này là việc phong tỏa vào tháng 11 ở Anh, dù khó khăn đối với nhiều người, sẽ không ngăn được biến thể của virus lây lan. Các lệnh hạn chế hà khắc tương tự đã giúp các ca nhiễm phiên bản trước của virus giảm 1/3, thì biến thể mới lại sẽ làm tăng gấp ba lần. Đây là lý do tại sao đã có sự thắt chặt các lệnh hạn chế đột ngột như vậy trên khắp đất nước." Vaccine có chống lại biến thể mới không? Tiến sĩ Vũ cũng đặt vấn đề mà nhiều người quan tâm đó khi nào là lúc đáng lo sợ nhất về biến thể mới của virus corona? Ông giải đáp: "Đó là khi mà những người đã từng nhiễm virus một cách tự nhiên hoặc những người được chích vaccine bắt đầu bị nhiễm lại dù rằng trong cơ thể của họ vẫn có kháng thể để nhận biết virus." Ông cảnh báo về tin tức làm hoang mang: "Các lo ngại khác như "tăng độ độc" hoặc "làm các vaccine không nhận biết được" là chưa có cơ sở vì cho đến nay vẫn chưa có báo cáo khoa học cho thấy các bệnh nhân mắc loại virus biến thể này làm người nhiễm Covid-19 mắc bệnh nặng hơn và cũng chưa thấy sự tăng lên bất thường của những người tái nhiễm virus." Việt Nam và các nước ASEAN mua vaccine ở đâu? Covid-19: VN ký mua vaccine Oxford-AstraZeneca Về tính hiệu quả của vaccine, Tiến sĩ Vũ giải thích: "Hầu hết các vaccine ở đầu danh sách trong cuộc đua hiện nay đều nhắm đến chiến lược nhận biết virus nCoV qua protein S. Các thiết kế vaccine hầu hết đều nhắm đến việc tạo phản ứng miễn dịch của cơ thể trên tổng chiều dài đầy đủ (full length) của protein này với kích thước trên 1000 amino acids. Do vậy, việc đột biến một vài amino acid trên protein S ở các biến thể hiện nay khó có thể làm thay đổi hoàn toàn đặc điểm nhận dạng miễn dịch mà các vaccine đã thiết kế." Giáo sư Lawrence Young, Đại học Warwick, cho BBC biết, những dấu hiệu ban đầu cho thấy vaccine có thể có hiệu quả chống lại biến thể virus mới. "Virus biến thể đã có từ khi bắt đầu đại dịch và là sản phẩm của quá trình tự nhiên trong đó virus phát triển và thích nghi với vật chủ của chúng khi chúng tái tạo. Hầu hết các đột biến này không ảnh hưởng đến hành vi của virus nhưng đôi khi chúng có thể cải thiện khả năng lây nhiễm của virus và / hoặc trở nên đề kháng hơn với phản ứng miễn dịch của cơ thể." Các nghiên cứu sâu hơn là cần thiết để hiểu tại sao biến thể này lại lan nhanh như vậy. Nhưng các dấu hiệu ban đầu cho thấy vaccine có hiệu quả để chống lại nó. Việt Nam tiêm thử vaccine Covid-19 trên người
Trả lời phỏng vấn của BBC, linh mục Phan Văn Lợi cho biết ông phản đối luật An ninh mạng vì luật này xâm phạm 3 quyền của người dân và gây 5 hậu quả tác hại cho đất nước.	'Luật An ninh mạng 3 xâm phạm và 5 tác hại'	Biểu tình ở TPHCM hôm 10/6 Hôm 10/6, Linh mục Phan Văn Lợi phổ biến trên trang Facebook của ông một áp phích (poster), liệt kê 5 hậu qủa của luật An ninh mạng, nếu được thông qua. Cùng ngày, Linh mục Nguyễn Văn Lý gửi một email kêu gọi mọi người tiếp tục biểu tình phản đối hai dự luật Đặc khu và An ninh mạng. BBC Tiếng Việt phỏng vấn Linh mục Phan Văn Lợi để tìm hiểu quan điểm của Giáo hội Công giáo Việt Nam về dự luật này. AI: Phải thách thức ‘đề xuất lạnh người’ của luật an ninh mạng Bàn tròn: Cuộc gặp Trump-Kim, Luật An ninh mạng và vụ Bình Thuận Luật An ninh mạng 'thừa mà ảnh hưởng HRW: ‘Hãy phủ quyết dự Luật An ninh mạng' BBC: Thưa linh mục,hôm 10/6, Linh mục Nguyễn Văn Lý gửi một email kêu gọi mọi người tiếp tục biểu tình phản đối hai dự luật Đặc khu và An ninh mạng. Riêng linh mục cũng phổ biến những poster tỏ ý phản đối dự luật An ninh mạng. Vậy đó có phải là quan điểm của Giáo hội Công giáo Việt Nam? LM Phan Văn Lợi: Theo như tôi biết thì email gửi đi chỉ là một hoạt động riêng của Linh mục Lý, vì ông không nằm trong cơ cấu điều hành của Giáo hội Công giáo. Nằm trong ban điều hành của Giáo hội Công giáo thì phải là hàng Giám Mục của Hội Đồng Giám Mục hay nằm trong Ủy ban thí dụ như Ủy ban Công Lý Hoà Bình vừa mới ra một cái thư về Luật Đặc khu đấy. Còn tôi thì có làm một cái poster trong đó nói lên 5 hậu qủa tác hại của luật An ninh mạng, nhưng đây là cái suy nghĩ của riêng tôi như là một linh mục, mà cũng là của một người tha thiết với những vấn đề của quê hương đất nước. Tôi đã phổ biến poster này từ hôm qua lên Facebook, gửi qua email các nhà đấu tranh dân chủ trong nước cũng như những linh mục bạn của tôi, nói chung phổ biến khá nhiều rồi. BBC: Theo linh mục thì người dân hay giáo dân có hiểu nhiều về Luật An ninh mạng và tầm ảnh hưởng của nó nếu dự luật này được thông qua không? LM Phan Văn Lợi: Nhiều giáo dân cũng chia sẻ với tôi băn khoăn của họ về Luật An ninh mạng. Thứ nhất họ băn khoăn là vì ở Việt Nam này tất cả những cái mạng điện thoại di động đều bắt người ta phải đăng ký, phải khai tên tuổi, phải có chứng minh nhân dân, phải chụp hình nữa. Cái đó khiến họ thấy một sự theo dõi ngày càng chặt chẽ của chính quyền đối với tất cả mọi người. Còn đi sâu nữa vào Luật An ninh mạng thì có lẽ chỉ có những người lật những trang web đọc những bài viết về luật này thì họ mới thắc mắc. BBC: Linh mục có cách nào để giải thích về luật này một cách rất bình dân để ai cũng có thể hiểu được không? Hỏi cách khác, linh mục thường giải thích về luật này với giáo dân như thế nào? LM Phan Văn Lợi: Theo định nghĩa thông thường của các quốc gia thì luật An ninh mạng là luật làm ra để bảo vệ an ninh ở trên mạng cho người dân, chính quyền, hay cho những tổ chức. Tức là luật này chống sự xâm nhập của các hacker, của những kẻ lên mạng để tìm những cái mã số hay thông tin cá nhân của người khác để mà lợi dụng hay làm bậy. Nhưng Luật An ninh mạng ở Việt Nam này thì hoàn toàn ngược lại. Nó là luật của đảng cộng sản, của một chế độ độc tài đảng trị luôn luôn băn khoăn về cái chuyện phải kiểm soát người dân về mọi phương diện. Thành ra với tôi Luật An ninh mạng của Việt Nam nó xâm phạm 3 quyền. Thứ nhất là nó xâm phạm quyền riêng tư, do cái việc nhà cung cấp mạng phải xác thực thông tin người dùng, và cung cấp nó cho cơ quan chấp pháp khi có yêu cầu, mà không qua toà án. Như vậy thì cơ quan chấp pháp có quyền yêu cầu thông tin cá nhân bất cứ lúc nào, mà không cần phải chứng minh là người đó có vi phạm pháp luật hay là không. Đó là xâm xâm phạm quyền riêng tư của cá nhân. Thứ hai, luật An ninh mạng này xâm phạm quyền tự do ngôn luận, khi nó buộc nhà cung cấp dịch vụ mạng phải xoá thông tin đăng tải trên mạng, những thông tin mà cơ quan chấp xác định là xấu và phải xoá đi trên tài khoản người dùng, theo yêu cầu của họ, nhưng cùng một lúc lại phải đưa các thông tin đó cho công an. Trong khi đó thì các thông tin bị cho là xấu này được liệt kê rất mơ hồ. Ở tại Việt Nam này, những tội gọi là phản động, là chống lại chính quyền đều là rất mơ hồ, để nhà cầm quyền muốn diễn giải sao cũng được cả. Thứ ba, Luật An ninh mạng này xâm phạm, hay nói đúng hơn cướp đi quyền sử dụng internet của người dân. Khi mà nhà cung cấp dịch vụ mạng phải không được cung cấp hay phải ngừng cung cấp dịch vụ internet cho những cá nhân đăng tải lên mạng những thông tin mà nhà chức trách cho là thông tin xấu theo luật. Như vậy thì sao? Chỉ cần nhà chức trách cho là một cá nhân hay một tổ chức đăng những tin xấu tin độc thì họ sẽ bị mất quyền sử dụng internet. HRW: ‘Hãy phủ quyết dự Luật An ninh mạng' VN muốn kiểm soát chặt hơn nữa Facebook và Google? ‘VN sao chép cách kiểm soát thông tin của TQ’ Chủ tịch Quang kêu gọi quản lý chặt internet Việt Nam lập Bộ Tư lệnh Tác chiến không gian mạng BBC: Thế còn những hậu qủa tác hại của luật An ninh mạng theo linh mục là gì? LM Phan Văn Lợi: Luật An ninh mạng đưa đến 5 hậu quả rất nguy hiểm. Thứ nhất, nhà nước sẵn sàng bịt miệng và bỏ tù tất cả những ai dám lên tiếng cho sự thật, đeo đuổi công lý. Hậu quả thứ hai là Luật An ninh mạng này sẽ làm cho sự phát triển đất nước và an ninh quốc gia bị tác hại, bởi vì người ta sẽ không còn cái quyền nói sự thật, và khi nhà cầm quyền không nghe sự thật, thì sẽ không biết cách để mà quản lý đất nước và điều hành xã hội, và người dân không biết sự thật thì mọi sự sẽ đảo lộn vì sự dối trá. Thứ ba là khi nhà cầm quyền gây khó khăn cho những trang mạng xã hội như Facebook, Google, làm cho họ phải bị giới hạn này nọ, thì những cái giá trị cao đẹp của nhân loại, của thế giới văn minh sẽ bị chặn đường đi vào Việt Nam. Chúng ta ai cũng biết bây giờ internet là cái xa lộ thông tin, là cái kênh chuyển tải tất cả mọi điều xấu tốt của nhân loại, nhưng mà đó là một cái kênh cần thiết để mọi người có thể đón nhận những gía trị tốt đẹp từ mọi nơi hay biết về những cái xấu mà tránh. Hậu quả thứ tư là khi mà các những trang mạng của thế giới văn minh bị gây khó khăn khiến họ phải quyết định rút lui, thì những trang mạng của Trung Quốc như Weibo chẳng hạn, sẽ có cơ hội vào Việt Nam. Nhưng đó không phải là trang mạng mà là những trang kiểm soát mạng. Không phải là trang mạng xã hội mà là trang kiểm soát người dân như hàng tỉ người Trung Quốc đang bị nhà cầm quyền Bắc Kinh kiểm soát. Hậu quả thứ năm cũng là hậu quả ghê gớm nhất là nhà cầm quyền có thể ung dung gây ra tội bán nước, dâng đất, mà không hề bị ai chất vấn, bởi gì người ta không biết. Hay có biết thì cũng không có cách nào để bày tỏ sự phản đối, hay để thông báo cho nhau như người ta vẫn đang làm trên các trang mạng xã hội cho đến giờ. BBC: Nói tóm lại theo linh mục thì đó là những lý do khiến ông phải lên tiếng yêu cầu quốc hội phủ quyết dự luật này? LM Phan Văn Lợi: Đúng như vậy. Luật này sẽ được bỏ phiếu ngày 12/6. Theo tôi ngày nào dự luật này được thông qua, ngày đó là ngày thảm hoạ của Việt Nam. BBC: Ngày mai là ngày 12/6 rồi. Theo linh mục thì Quốc hội liệu sẽ có thông qua dự dự luật này không? LM Phan Văn Lợi: Cái đó thì phải chờ đợi thôi. Kể ra thì trong hai tuần nay đã có không biết bao nhiêu là bài viết phân tích ở trên mạng về những tai hại của Luật An ninh mạng. Những người viết những bài viết đó ai cũng mong rằng các đại biểu có đủ sự sáng suốt và sự khôn ngoan để thấy được những tác hại bộ luật này sẽ gây ra, trước nhất là cho tổ quốc, cho người dân và cuối cùng là cho chính nhà cầm quyền. Người ta đã làm những gì có thể làm và bây giờ chỉ còn cách là chờ thôi. Xem thêm: Điều trần 'Năm tồi tệ của nhân quyền VN' trước QH Mỹ Luật An ninh mạng không tốt cho kinh tế VN Đừng để VN trở thành kẻ thù của các giá trị tiến bộ
Hội nghị Yalta họp trên bán đảo Crimê, khi ấy thuộc Liên Xô, đã để lại một di sản dài lâu, đến nay vẫn còn chưa chấm dứt cho toàn châu Âu.	Sau 60 năm hiệp ước Yalta còn phủ bóng	Khi ba nhà lãnh đạo của Hoa Kỳ, Anh và Liên Xô họp ở Yalta từ ngày 4 đến ngày 11 tháng Hai năm 1945 để quyết định các vùng ảnh hưởng của họ sau Thế Chiến Hai, Stalin là người ở vị trí mạnh nhất. Hồng Quân Liên Xô lúc ấy đã phá tan hệ thống phòng thủ của nước Đức phát-xít ở phía Đông và sắp vào đến sào huyệt của Hitler ở Berlin. Số phận châu Âu Mục tiêu của Stalin ngay từ trước hội nghị là mở rộng vùng ảnh hưởng của Liên Xô sang càng gần Tây Âu bao nhiêu càng tốt bấy nhiêu. Điều đó sẽ có nghĩa là nước Balan sau Thế Chiến sẽ không chỉ mất đất đai mà còn bị kẹt cứng trong khu vực Matxcơva kiểm soát. Nhưng lãnh thổ và biên giới Balan không phải mà điều Stalin muốn duy nhất. Khi đồng ý tuyên chiến với Nhật Bản, chiếm các đảo Kurile và đồng ý thành lập Liên Hiệp Quốc, Stalin đã ‘ra giá’ là Liên Xô phải được ghế thành viên thường trực với quyền phủ quyết ở Hội đồng Bảo an LHQ. Roosevelt không lo nhiều về số phận các nước châu Âu. Nhưng đó lại lại mối lo âu chính của Churchill bởi vị thủ tướng quý tộc này hiểu rõ rằng sau Thế Chiến, nước Anh không còn vị trí như trước ở các thuộc địa sẽ dần độc lập, mà phải cố giành lấy càng nhiều càng tốt một vai trò tại châu Âu. Churchill tìm mọi cách để trừng phạt Đức nhưng phục hồi Pháp sao cho thật mạnh ở lục địa để làm chỗ dựa cho Anh. Churchill cho rằng Roosevelt quá ngây thơ về các ý định của Stalin và cố gắng thúc đẩy nghị trình vì châu Âu của mình. Thủ tướng Anh cũng không muốn người Nga làm chủ Balan. Vì chẳng phải cuộc xâm lược Balan của quân Đức đã buộc Anh và Pháp tuyên chiến với Hitler đó sao? Lại chuyện Balan Nhưng bản đồ châu Âu sau Thế Chiến lại được quyết định bởi mâu thuẫn quanh số phận của Balan, nước lớn nhất vùng Trung Âu. Dù Churchill cố lên tiếng vì một Balan độc lập với Liên Xô nhưng nước Anh chẳng có gì để gây sức ép. Trái lại, Stalin có tất cả: một đội quân hùng hậu, trên đà chiến thắng đã làm chủ toàn bộ lãnh thổ Balan, một chính phủ lâm thời do những người cộng sản Balan được Liên Xô giúp đỡ lập nên ở phía Đông Balan. Quân cộng sản Liên Xô và Balan đứng ngay bên bờ sông Wisla nhìn quân Đức đốt phá thành phố và tàn sát hàng vạn người khởi nghĩa. Một số lớn người Balan ưu tú không theo cộng sản bị tiêu diệt trong cuộc khởi nghĩa đẫm máu đó. Stalin cũng quyết định cắt gần một phần ba lãnh thổ Balan ở phía Đông để sát nhập vào Liên Xô. Đổi lại, Balan được một phần lớn đất của Đức và thành phố Gdansk, trước Thế Chiến là Danzig. Đây là thành phố từng có số dân Đức khá đông và do tranh cãi giữa Balan với phát-xít Đức nên được hưởng quy chế ‘thành phố tự do thuộc Hội Quốc Liên’. Nay thì nó hoàn toàn thuộc về Balan. Chính phủ liên hiệp Nhưng còn số phận chính phủ Balan và hàng vạn lính cộng hòa Balan chiến đấu ở mặt trận phía Tây cùng quân đồng minh Anh, Mỹ và Pháp? Sau khi Warszawa thất thủ năm 1939, chính phủ nước này chạy sang Rumani rồi tập hợp lại ở Anh. Họ là một phần của Đồng minh đánh phát-xít với nhiều quân đoàn đóng góp xương máu cho cuộc chiến. Ba lãnh tụ Anh, Mỹ và Liên Xô chỉ đồng ý được với nhau ở Yalta trong một tuyên bố chung là ‘chính phủ lâm thời Balan’-tức chính phủ Balan cộng sản do Liên Xô dựng lên, sẽ ‘mở rộng thành phần, gồm cả người Balan ở hải ngoại’. Nhà lãnh đạo Balan từ Luân Đôn, ông Stanislaw Mikolajczyk về nước tham gia chính phủ liên hiệp và giữ chức phó thủ tướng. Nhưng Stalin đã có các biện pháp cụ thể khiến mô hình ‘chính thể liên hiệp’ phải chấm dứt. Năm 1947, nhà nước Balan cáo buộc phó thủ tướng Stanislaw Mikolajczyk là ‘gián điệp’ và buộc ông phải rời Balan.Sau khi 16 nhà lãnh đạo phe kháng chiến Balan đến gặp Hồng Quân Liên Xô rồi bị tuyên bố là ‘mất tích’, Churchill viết thư hỏi Stalin nhưng chẳng có kết quả gì. Stalin còn cho thủ tiêu dần những lãnh đạo Balan cộng sản nhưng không theo đường lối Matxcơva. Chính phủ liên hiệp ở Tiệp Khắc cũng kết thúc tương tự. Năm 1948, tổng thống dân chủ Edvard Benes, người lãnh đạo lực lượng kháng chiến Tiệp ở Phương Tây về nước tham chính sau 1945, đã từ chức trước sức ép của phe cộng sản. Thảm kịch cho hàng triệu người Cuộc chia cắt lại lãnh thổ châu Âu sau Thế Chiến đã kéo theo những hậu quả khủng khiếp cho hàng triệu dân Đông Âu. Người Balan ở vùng bị cắt cho Liên Xô bị tống lên xe và tàu để về vùng Tây Balan, nơi chính quyền Balan trục xuất hàng vạn người Đức, buộc họ về nước Đức bại trận. Nhiều nghìn người thuộc đủ các dân tộc đã bị chết trên đường di dân cưỡng bức. Hàng nghìn người Ukraina cũng chịu số phận mất nhà cửa tương tự. Nước Rumani cũng bị chia cắt để lấy một phần lãnh thổ nhập vào Liên Xô. Biên giới Hungary cũng bị sửa lại. Sau chiến tranh, hàng nghìn người Cô-dắc chiến đấu trong các binh đoàn phát-xít Đức lập ra để đánh quân Đồng minh được hội nghị Yalta đồng ý là sẽ trở về Liên Xô bình thường vì họ là công dân Xô-Viết. Roosevelt và Churchill đồng ý với điều đó dù ai cũng biết án tử hình đợi những người Cô-dắc ở Liên Xô. Nước Anh cũng đồng ý để các binh sĩ Nam Tư, Balan trở về nước sau Thế Chiến. Họ thường bị các chính quyền cộng sản mới thành lập bắt tù và hãm hại. Sự hình thành nước Nam Tư với chính sách 'đông lạnh' các xung đột sắc tộc, tôn giáo dưới thời Tito là một phần gây ra cuộc bùng nổ bạo lực sau Chiến Tranh Lạnh. Nhưng sử gia A J P Taylor, trong cuốn Oxford English History 1914-1945, có cái nhìn thông cảm hơn với hai vị này. Ông cho rằng khi ấy: ‘Quân Liên Xô làm chủ gần hết vùng Đông Âu và các đồng minh Tây Âu chỉ biết trông cậy vào lòng tốt của Stalin mà thôi, trừ khi họ muốn đảo ngược hiệp ước đồng minh với Stalin để ký kết với Hitler. Và tất nhiên chẳng ai nghĩ như vậy cả’. Di sản của Yalta mãi đến gần đây mới chấm dứt dù chưa toàn vẹn, sau khi Balan và một loạt nước Đông Âu gia nhập EU. Trên thực tế, theo một số ý kiến, họ không gia nhập một tổ chức mới mà chỉ trở lại chỗ đứng trước Thế Chiến Hai của họ. Trước Thế Chiến Hai, Balan, Tiệp và đa số các nước Đông Âu đã có chế độ dân chủ đại nghị và là đồng minh của Anh, Pháp và Mỹ. Nhiều người cho rằng Liên Hiệp Châu Âu có trách nhiệm đạo đức phải mở rộng vòng tay với các dân tộc Trung và Đông Âu. Nay EU đã làm được rất nhiều để sửa lại những bất công do hiệp ước Yalta gây ra, nhưng sự thống nhất lục địa vẫn còn chưa hoàn tất, và di sản Yalta vẫn còn phủ bóng ở nhiều vùng châu Âu.
Virus corona khiến cả thế giới lâm vào trạng thái hoang mang. Trong khi đó, tin tức về đại dịch dường như cứ liên tu bất tận.	Virus corona: Làm gì để ''quẳng nỗi lo'' dịch bệnh đi 'mà vui sống'?	Tất cả những chuyện đó đang ảnh hưởng đến sức khỏe tâm thần của tất cả chúng ta, nhất là những người sống trong tâm trạng lo lắng và bị rối loạn ám ảnh cưỡng chế (Obsessive-Compulsive Disorder - OCD). Vậy chúng ta phải làm gì để bảo vệ sức khỏe tâm thần của chúng ta? Rất dễ hiểu là trong tình cảnh này, hầu như tất cả mọi người đều quan tâm đến những tin tức liên quan dến đại dịch. Nhưng với nhiều người, những thông tin dồn dập như vậy có thể làm các vấn đề sức khỏe tâm thần mà họ đang dối diện trở nên tồi tệ hơn. Những người sử dụng mạng xã hội đặc biệt hoan nghênh Tổ chức Y tế Thế giới khi đưa ra lời khuyên về cách bảo vệ sức khỏe tâm thần của chúng ta trong đợt bùng phát virus corona. Covid-19: Tự cách ly khi nào, thế nào cho đúng? Virus corona: Làm thế nào để tránh lây nhiễm Virus corona: Những triệu chứng và cách phòng tránh cần biết Như Nicky Lidbetter thuộc Anxiety UK - một tổ chức nhân đạo trợ giúp những người gặp nỗi lo lắng - giải thích, sự lo âu quá mức trước một tình huống không thể kiểm soát và không chắc chắn là đặc điểm chung của chứng rối loạn lo âu. Bởi vậy, có thể thấy rằng, tại thời điểm này, những người mắc chứng lo âu đang đối mặt với nhiều thách thức nhất. Rosie Weatherley, phát ngôn viên của tổ chức từ thiện về sức khỏe tâm thần cho biết: "Rất nhiều lo âu bắt nguồn từ những lo lắng về những điều mà ta chưa biết và đang trong tâm trạng đón đợi một điều gì đó xảy ra - virus corona chính là một điều như vậy, nhưng ở quy mô rất lớn". Vậy làm thế nào để có thể bảo vệ sức khỏe tâm thần của chúng ta? Hạn chế đọc tin và cẩn trọng với những gì đọc được Đọc quá nhiều tin về virus corona đã khiến Nick - cha của hai đứa con nhỏ đến từ Kent - hoảng loạn. Nick vốn đang sống trong tình trạng đầy lo âu. "Khi lo lắng, suy nghĩ của tôi có thể vượt khỏi tầm kiểm soát và tôi bắt đầu nghĩ về những hậu quả thảm khốc sẽ xảy đến", anh nói. Nick rất lo lắng về cha mẹ và những người cao niên khác mà anh biết. "Thông thường, khi chịu đựng điều gì đó, tôi có thể tránh xa tình huống đó. Nhưng lần này lại vượt ngoài tầm kiểm soát của tôi", anh nói. Ngưng đọc tin tức trên web và phương tiện truyền thông xã hội một thời gian dài đã giúp Nick trở nên bình tâm hơn. Anh cũng đã tìm được số điện thoại của các đường dây tư vấn hỗ trợ rất hữu ích, do các tổ chức từ thiện về sức khỏe tâm thần như Anxiety UK điều hành. • Hạn chế thời gian đọc hoặc xem những tin tức mà chúng không khiến ta cảm thấy tốt hơn lên. Có lẽ, bạn chỉ nên đặt một thời điểm cụ thể nhất định trong ngày để xem tin tức Virus corona: Đại dịch là gì? • Có rất nhiều thông tin sai lệch. Hãy tiếp nhận thông tin từ các nguồn đáng tin cậy như các trang web của chính phủ và cơ quan y tế quốc gia Ngưng truy cập mạng xã hội, tắt các thông báo cập nhật Alison, 24 tuổi, đến từ Manchester, sống trong tâm trạng lo âu về tình hình sức khỏe của mình và luôn thấy có nhu cầu được cập nhật thông tin về vấn đề này. Cô cũng biết rằng, mạng xã hội có thể là một nguồn kích hoạt cho tâm trạng ấy. "Một tháng trước, tôi đã nhấp vào hashtag và nhìn thấy những thuyết âm mưu rác rưởi, chưa được kiểm chứng. Chúng khiến tôi thực sự lo lắng. Tôi thấy tuyệt vọng và đã khóc", cô nói. Bây giờ, cô đã cẩn trọng hơn khi cài đặt tài khoản mạng xã hội của mình, tránh nhấp vào hashtags 'coronavirus'. Cô cũng cố gắng hết sức để có những khoảng thời gian không truy cập vào mạng xã hội, thay vào đó là xem truyền hình hay đọc sách. • Tắt các từ khóa có thể được kích hoạt trên Twitter; hủy theo dõi hoặc bỏ nhận thông báo về việc cập nhật • Tắt âm báo từ các nhóm WhatsApp, ẩn các bài đăng và nguồn cấp dữ liệu trên Facebook nếu thấy nó quá nhiều Rửa tay - nhưng không quá mức Tổ chức OCD Action nhận thấy rằng, gần đây đã có sự gia tăng số lượng các đề nghị được hỗ trợ từ những người vốn có ám ảnh sợ hãi, tập trung vào đại dịch virus corona. Với những người bị rối loạn ám ảnh cưỡng chế và một số dạng lo âu khác, việc thường xuyên được yêu cầu rửa tay có thể khiến họ đặc biệt khó chịu. Virus corona: Dịch viêm phổi từ Vũ Hán đã đến đâu ở Việt nam? Virus corona: Anh và Việt Nam tương phản nhau cách chống dịch Virus corona: Những triệu chứng và cách phòng tránh cần biết Virus corona: Các quốc gia dân chủ học gì từ nền chuyên chế TQ cách ứng phó bệnh dịch? Đối với bà Lily Bailey, tác giả của 'Because We Are Bad' - cuốn sách nói về việc sống chung với rối loạn ám ảnh cưỡng chế (OCD) - nỗi sợ bị nhiễm bẩn là một khía cạnh trong chứng rối loạn ám ảnh cưỡng chế của bà. Bà nói rằng, những lời khuyên về rửa tay có thể kích hoạt nỗi lo lắng với những ai đã hồi phục từ chứng này. "Điều đó thực sự khó khăn vì bây giờ, tôi phải thực hiện một số hành vi mà tôi đã cố tránh xa", bà Bailey nói. "Tôi muốn nghe theo lời khuyên cứng nhắc như vậy, nhưng điều đó thật khó, bởi đối với tôi, xà phòng và chất khử trùng là những thứ gì đó giống như bị nghiện." Tổ chức từ thiện OCD cho biết, vấn đề cần chú ý là chức năng của hành động, chẳng như việc rửa tay được thực hiện trong một khoảng thời gian nhất định được đề xuất, nhằm giảm nguy cơ lây lan virus; hay được tiến hành chỉ như một thứ nghi thức để cảm thấy an tâm hơn mà thôi. Bailey chỉ ra rằng, với nhiều người mắc OCD, việc có thể ra khỏi nhà đồng nghĩa với việc họ đã cảm thấy tốt hơn lên. Vì vậy, việc phải tự cách ly cũng có thể là một thách thức khác. "Nếu chúng tôi bị buộc phải ở trong nhà, chúng tôi sẽ có nhiều thời gian và sự nhàm chán có thể làm cho OCD trở nên tồi tệ hơn", bà nói. Kết nối và làm điều gì đó mới mẻ Ngày càng có nhiều người phải tự cách ly. Bởi vậy, giờ có thể là thời điểm tốt để bảo đảm rằng bạn có số điện thoại và địa chỉ email của những người mà bạn quan tâm, quen biết. "Hãy kiểm tra chúng thường xuyên để cảm thấy được kết nối với những người xung quanh," Weatherley nói. Nếu bạn phải tự cách ly, hãy cân bằng giữa việc duy trì những thói quen, với việc bảo đảm rằng mỗi ngày qua đi, bạn lại làm được điều gì đó mới mẻ hơn. Điều đó có thể thực sự sẽ khiến bạn cảm thấy như mình vừa có hai tuần làm việc hiệu quả. Bạn có thể tạo ra danh sách những việc cần làm và làm theo đó; hay bỏ thời gian đọc một cuốn sách mà bạn muốn đọc. Hãy đừng để mình bị kiệt sức Dịch sẽ còn tiếp diễn trong hàng tuần hay hàng tháng nữa, nên điều quan trọng là hãy sống chậm lại. Và bất cứ lúc nào có thể, hãy đến với thiên nhiên và tiếp xúc với ánh sáng mặt trời. Hãy tập thể dục, ăn uống điều độ và uống nước. Để đối phó với sự lo âu và sợ hãi, Anxiety UK đề nghị mọi người thực hành kỹ thuật mà họ gọi là "Apple" - từ tạo thành từ chữ cái đầu tiên của các từ sau: • Acknowledge (Công nhận): Để ý và ghi nhận mỗi khi có sự hoang mang xuất hiện trong tâm trí bạn. • Pause (Tạm dừng): Không phản ứng như bình thường. Đừng phản ứng gì cả. Chỉ tạm dừng và thở. • Pull back (Kéo lại): Hãy tự nói với bản thân rằng, đây chỉ là nỗi lo âu mà thôi. Lo lắng như vậy là không ích lợi gì và không cần thiết. Đó chỉ là một ý nghĩ hay cảm giác. Đừng tin vào tất cả những gì bạn nghĩ. Và suy nghĩ không đồng nghĩa với việc điều đó thực sự điều hiện hữu. • Let go (Buông bỏ): Hãy buông bỏ những suy nghĩ hoặc cảm giác. Nó sẽ đi qua. Bạn không cần phải phản ứng lại với chúng. Bạn có thể tưởng tượng như chúng đang bay đi như bong bóng hoặc trôi qua như đám mây. • Explore (Khám phá): Khám phá hiện tại trong từng phút giây, bởi ngay trong thời khắc hiện tại, tất cả đều ổn. Hãy chú ý đến hơi thở và cảm giác của hơi thở của bạn. Hãy nhìn mặt đất dưới chân, hãy nhìn ra xung quanh và chú ý đến những gì bạn thấy, những thanh âm bạn nghe, những gì bạn có thể chạm vào, hay những gì bạn ngửi thấy. Hiện tại. Sau đó, chuyển sự tập trung chú ý của bạn sang thứ khác - như những gì bạn cần làm, những gì bạn đang làm - trước khi để cho sự lo lắng xâm chiếm tâm trí bạn. Tỉnh thức trong phút giây hiện tại.
Các quốc gia nhỏ hơn trong khu vực tiểu vùng sông Mekong đang cảm thấy áp lực từ phía Trung Quốc trong hội nhập ngày càng sâu rộng trong khu vực.	Sức ép từ TQ với hội nhập Mekong	Diễn đàn Sumernet thu hút các học giả từ tất cả các nước của Tiểu vùng sông Mekong Một số học giả đã nêu lên vấn đề này trong diễn đàn Summernet hàng năm diễn ra vào ngày thứ Năm 12/1 tại thủ đô Bangkok của Thái Lan. Diễn đàn Summernet, tên đầy đủ trong tiếng Anh là Sustainable Mekong Research Network, có nghĩa là mạng lưới nghiên cứu vì sự bền vững sông Mekong. Trung Quốc nguy hiểm? Một đại diện từ Campuchia, ông Men Prachvuthy, giám đốc điều hành của Viện Mekong Campuchia và là giảng viên khoa du lịch của Đại học hoàng gia Phnom Penh, đã làm nóng diễn đàn khi cho biết người dân nước ông đang cảm thấy áp lực rất lớn từ phía Trung Quốc. “Tại sao làm ăn với (người) Trung Quốc lại nguy hiểm như thế?,” ông đặt vấn đề. Sự nguy hiểm này, theo GS Prachvuthy giải thích, là người dân nước ông luôn chịu thua thiệt trong khi phía Trung Quốc lại được phần lớn lợi nhuận. “Các doanh nghiệp Trung Quốc thường đặt lợi nhuận lên trước hết và không quan tâm gì đến công bằng xã hội hay môi trường gì cả,” ông than phiền, và cho biết thêm là nước ông đang chịu thâm thụt rất lớn trong cán cân thương mại với Trung Quốc. Ông nói là ông đang chứng kiến dòng dịch chuyển của các doanh nghiệp Trung Quốc đến Campuchia, nơi họ tham gia trong các lĩnh vực xây dựng, nông nghiệp và sản xuất hàng may mặc, cũng như đến các nước khác trong khu vực. Tuy nhiên, TS Hồ Đào đến từ Trung tâm nghiên cứu chính sách của Bộ Bảo vệ môi trường Trung Quốc không đồng ý với cách đặt vấn đề của GS Prachvuthy. “Khoảng 50 năm trước ở châu Âu người ta nói làm ăn với người Do Thái là nguy hiểm, rồi 10 năm trước người ta cũng nói về Hàn Quốc như thế,” ông phản bác. “Đó là chuyện bình thường đối với một nền kinh tế đang phát triển và ngày càng mở rộng của Trung Quốc,” ông nói. “Chính phủ Trung Quốc bắt buộc các doanh nghiệp phải tuân thủ cả luật lệ Trung Quốc và luật lệ của nước sở tại khi làm ăn ở nước ngoài,” ông phân trần. TS Hồ cũng lưu ý rằng những tin tức tiêu cực về các doanh nghiệp Trung Quốc làm ăn ở châu Phi phần lớn là do truyền thông của châu Âu, chứ không phải của chính châu Phi, đăng tải. “Châu Âu đang bực mình vì Trung Quốc đang hoạt động ở sân sau của họ,” ông phân tích. Trao đổi với BBC bên hành lang diễn đàn, ông Prachvuthy nói điều ông mong muốn trong quá trình hội nhập ngày càng sâu rộng trong khu vực là ‘lợi ích được phân chia công bằng hơn’. “Chúng ta cần thúc đẩy tinh thần trách nhiệm xã hội của các doanh nghiệp,” ông nói, ám chỉ các doanh nghiệp đến từ Trung Quốc. Việt Nam ở đâu? Các nước quanh lưu vực sông Mekong đang hội nhập ngày càng mạnh mẽ Một vấn đề các học giả cũng bày tỏ sự quan ngại ở diễn đàn là các quốc gia được hưởng lợi không đều từ hội nhập khu vực. Nước mạnh thường được lợi ích nhiều hơn còn nước nhỏ yếu thì thua thiệt. TS Trần Văn Giải Phóng thuộc khoa Kinh tế Đại học Huế nói với BBC rằng để có thể đương đầu với sức ép từ Trung Quốc, Việt Nam cần nâng cao tính cạnh tranh của hàng hóa chẳng hạn như giảm bớt chi phí hải quan và các ‘chi phí không tên’ khác. Nếu vẫn không giảm được chi phí được như Trung Quốc thì Việt Nam cần phải ‘chọn cái gì mình có lợi thế so sánh so với Trung Quốc’, ông nói. Tuy nhiên, trong tổng thể hội nhập ở khu vực tiểu vùng sông Mekong, TS Phóng cho rằng Việt Nam thuộc ‘tốp trên’, tức là các quốc gia được hưởng lợi nhiều hơn thua thiệt. Ông dẫn chứng với việc Hoàng Anh Gia Lai, doanh nghiệp kinh doanh đồ gỗ và bất động sản, hiện nay đang có sự hiện diện rất đáng kể ở Lào và sự hiện diện rất đông đảo của các học giả Việt Nam tại diễn đàn Sumernet lần này chỉ sau nước chủ nhà Thái Lan. Các nhà khoa học trong khu vực phải cạnh tranh với nhau gay gắt để được chọn tài trợ cho các dự án nghiên cứu của họ. Nhiều phiên họp tại diễn đàn Sumernet lần này do các học giả Việt Nam điều khiển. TS Phóng cho biết so với lao động của các nước khác trong khu vực thì lao động Việt Nam năng động hơn, chịu khó học hỏi hơn nên bây giờ có thêm nhiều kỹ năng hơn. Về viễn cảnh khu vực Tiểu vùng sông Mekong sẽ được kết nối chặt chẽ với Trung Quốc mà TS Hồ Đào dự báo, TS Phóng cho rằng Việt Nam cần ‘chuẩn bị kỹ lưỡng nguồn lực con người’ để có thể làm lợi cho đất nước, nếu không sẽ để Trung Quốc quyết định cuộc chơi theo ý muốn của họ và ‘hưởng phần lớn miếng bánh’. Trước đó, TS Hồ cho biết là nước ông đặt tham vọng sẽ xây đường cao tốc nối từ Quảng Châu hoặc Côn Minh đến Bangkok cũng như đến các thành phố lớn khác trong khu vực. Về bất lợi Việt Nam trong quá trình hội nhập, TS Phóng nói rằng đó là Việt Nam ‘bỡ ngỡ’ không theo được luật chơi quốc tế do cách tư duy kế hoạch hóa tập trung đã lâu ngày khó thay đổi được một sớm một chiều. Tiềm năng hội nhập Các học giả Việt Nam đã tham gia tích cực và có vai trò nổi bật trong diễn đàn Sumernet Các học giả tại diễn đàn nhận xét rằng quá trình hội nhập trong khu vực đang diễn ra mạnh mẽ trong khu vực mặc dù vẫn còn nhiều trở ngại. Dẫn chứng với mô hình nông dân Lào sản xuất theo hợp đồng để cung cấp nông sản cho Thái Lan, TS Knokwan Manorom của Đại học Ubon Ratchathani của Thái Lan nhận xét rằng ‘nông dân trong khu vực đang hội nhập rất tốt’. Trong cuộc trao đổi bên lề với BBC, TS Lê Đăng Doanh, cũng nhận định rằng tiềm năng trao đổi thương mại, đầu tư và giao lưu văn hóa trong khu vực Tiểu vùng sông Mekong là ‘rất lớn’. Hiện trạng này đặt ra nhiều vấn đề cho chính phủ Việt Nam để chủ động tham gia vào quá trình hội nhập, chẳng hạn như vấn đề lưu thông, dịch bệnh, hải quan, an ninh sẽ được kiểm soát như thế nào, ông nói. Ông Christer Holtsberg, chuyên viên tư vấn cao cấp của Chương trình môi trường Liên Hiệp Quốc UNEP, người đã theo dõi các diễn đàn Sumernet ngay từ đầu, cho BBC biết Ngân hàng phát triển châu Á, cơ quan đưa ra ý tưởng xây dựng tiểu vùng sông Mekong, và Ban thư ký Asean đã có những chương trình xây dựng năng lực nhằm giúp các quốc gia bị thiệt thòi có thể tận dụng hội nhập tốt hơn. “Các chương trình này nhằm đưa giúp các quốc gia bị cô lập trong quá khứ đạt đến trình độ hiện tại,” ông nói. Diễn đàn Summernet là nơi quy tụ các học giả từ các nước Việt Nam, Thái Lan, Lào, Campuchia, Miến Điện và Trung Quốc để trao đổi các công trình nghiên cứu về nâng cao cuộc sống người dân và đảm bảo sự phát triển bền vững trong khu vực. Mục đích của diễn đàn này, vốn được khởi động từ năm 2005 với sự tài trợ của chính phủ Thụy Điển, là thúc đẩy sự hợp tác nghiên cứu giữa các nhà khoa học của năm quốc gia trong khu vực.
Mới đây Tòa án thị xã Kỳ Anh thuộc tỉnh Hà Tĩnh đã trả lại 506 đơn kiện của bà con ngư dân trước đó đã khởi kiện Formosa yêu cầu bồi thường thiệt hại.	Tòa án Việt Nam quá yếu quyền trong vụ kiện Formosa?	Hơn 500 ngư dân Kỳ Anh đã kiện Formosa về thảm họa môi trường Lý do tòa án trả lại đơn kiện được cho là vụ việc đã được giải quyết bởi cơ quan nhà nước có thẩm quyền, cụ thể là mới đây Thủ tướng Chính phủ đã ban hành quyết định 1880 ban hành định mức bồi thường thiệt hại cho các đối tượng bị thiệt hại do sự cố môi trường biển. Sự việc này có thể được phân tích thành dẫn chứng cho thấy tòa án Việt Nam quá yếu quyền. Thứ nhất: Chủ thể gây ra thảm họa cá chết là Formosa và người bị thiệt hại là bà con ngư dân, cho nên trong khi người dân chưa nhận được bồi thường thì việc các ngư dân khởi kiện Formosa là hoàn toàn đúng sự việc, đúng đối tượng. Nếu tòa án không quá yếu kém thì đương nhiên phải thụ lý giải quyết. Nếu tòa án mạnh thì tòa án sẽ coi Chính phủ cũng chỉ là một chủ thể tham gia vào các giao kết trong đời sống xã hội mà thôi, và Chính phủ cũng có các quyền và nghĩa vụ dân sự, nếu Chính phủ làm sai sẽ phải bồi thường (hiện đã có Luật trách nhiệm bồi thường của nhà nước chính là nhằm giải quyết cho các trường hợp Chính phủ làm sai). Việc trước đó Chính phủ đứng ra nhận khoản tiền 500 triệu USD của Formosa để dùng vào việc đền bù cho ngư dân, sẽ khiến tòa án triệu tập người đại diện của Chính phủ với tư cách là người có quyền lợi nghĩa vụ liên quan. Tòa án sẽ làm rõ vì sao Chính phủ nhận tiền đền bù của Formosa rồi mà lại chậm trễ trả cho bà con, và nếu bà con có ý kiến khác về mức bồi thường thì tòa án sẽ đánh giá xác định thiệt hại để yêu cầu Formosa phải chịu tăng thêm khoản mức bồi thường. Đó là cách làm hợp lẽ đúng đắn. Tuy vậy tòa án Việt Nam lại không thụ lý vụ kiện. Thứ hai: Nếu tòa án mạnh thì tòa án phải có thẩm quyền phán xét về tính hợp pháp đúng sai trong việc làm của Chính phủ. Tức là các việc làm và quyết định của Chính phủ có thể là đối tượng bị tòa án xem xét đánh giá nhất là trong trường hợp người dân khởi kiện do bị xâm phạm quyền lợi. Nhưng hiện tòa án Việt Nam không có thẩm quyền này. Theo quy định của Luật tố tụng hành chính thì tòa án chỉ được quyền giải quyết đối với các quyết định từ cấp Bộ trưởng trở xuống mà thôi, còn đối với quyết định của Thủ tướng hoặc Chính phủ thì tòa án không có thẩm quyền giải quyết. Ví như khi Thủ tướng Chính phủ ban hành quyết định 1880 chỉ tính bồi thường thiệt hại cho ngư dân trong thời gian tối đa là 6 tháng, từ tháng 4 năm 2016 đến hết tháng 9 năm 2016 thì nếu người dân không đồng ý cũng không khiếu nại hay khởi kiện được và tòa án không có thẩm quyền giải quyết một vụ kiện như vậy. Luật đã quy định như thế rõ ràng đã giới hạn thẩm quyền của Tòa án trước Chính phủ. Thứ ba: Nếu tòa án mạnh thì Chính phủ sẽ không lạm quyền làm thay những việc vốn dĩ thuộc về tòa án, ví như việc xác định lỗi, mức độ thiệt hại và bồi thường. Về nguyên tắc việc xác định mức độ lỗi và buộc bên này bồi thường cho bên kia là công việc của tòa án. Vậy nhưng trong trường hợp Formosa Chính phủ lại làm việc này, điều này liệu đã hợp lý? Có phải lỗi hoàn toàn thuộc về Formosa? Trách nhiệm của cơ quan quản lý môi trường ở đâu? Cơ quan này đã có lỗi trách nhiệm quản lý thế nào để Formosa vi phạm gây thiệt hại? Cơ quan này đã yếu kém trong xử lý sự cố thế nào khiến cho thiệt hại không được ngăn ngừa giúp hậu quả ít hơn? Người dân tiếp tục phải xử lý hậu quả Về mức độ thiệt hại thì dựa vào cơ sở nào Chính phủ áp mức bồi thường cho mỗi người lao động bị mất thu nhập là 2.910.000đ/người/tháng? Chính phủ đã lấy ý kiến người dân khi đưa ra mức giá bồi thường chưa? Theo Luật ban hành văn bản quy phạm pháp luật thì Quyết định của Thủ tướng được coi là một văn bản quy phạm pháp luật, và khi ban hành thì phải tham khảo ý kiến của người dân bị ảnh hưởng. Vậy các ngư dân có được tham khảo lấy ý kiến khi ban hành Quyết định 1880 chưa? Và cứ cho mức bồi thường đó là hợp lý đi thì liệu có còn cách giải quyết nào khác? Phải chăng việc Chính phủ giải quyết là giải pháp khả dĩ nhất áp dụng cho vụ việc lớn phức tạp này? Thực tế vẫn có thể lựa chọn cách giải quyết khác đó là cho người dân cơ chế đại diện ủy quyền để khởi kiện tập thể. Khi đó vụ việc dù phức tạp rộng lớn nhưng cũng chỉ có một hoặc một vài vụ kiện mà thôi (áp dụng cho trường hợp có ngư dân muốn kiện riêng). Việc lựa chọn con đường tòa án như thế là có thể và đó là cách làm đúng với bản chất vụ việc, làm thế sẽ giúp phát huy ích lợi của giải pháp tòa án mà giải pháp chính phủ không thể nào có được. Vì dù kết quả người dân nhận được là như nhau nhưng cơ chế giải quyết của Chính phủ vẫn khác so với cơ chế làm việc của Tòa án, mà qua đó phẩm hạnh đạo đức công dân có được trui rèn và công lý có được hiển lộ hay không. Cơ chế ra quyết định của chính phủ luôn mang tính áp đặt buộc người ta phải chấp nhận. Trong khi cơ chế làm việc của tòa án dân chủ hơn và lắng nghe ý kiến các bên. Việc người dân được lên tiếng đưa ra yêu cầu ở một phiên xử công khai chính là cách để người dân thụ cảm được cái gì là công lý chính nghĩa. Quá yếu quyền Trên đây chỉ là phân tích dẫn chứng từ một vụ kiện thực tế mà thôi. Trong thực tế có nhiều dẫn chứng khác cho thấy tòa án Việt Nam quá yếu quyền. Ví như xét trong hệ thống chính trị hiện tại, người đứng đầu ngành tòa án cả nước chỉ là một vị ủy viên Trung ương Đảng cộng sản, ngang quyền với khoảng 200 vị khác, trong khi bên trên còn có hàng chục ủy viên Bộ chính trị mà người đứng đầu ngành tòa án phải chấp hành. Trong khi các nước theo hệ thống tam quyền phân lập thì tòa án nắm quyền tư pháp là một đối trọng lớn quyền, ngang ngửa với Quốc hội nắm quyền lập pháp và Chính phủ nắm quyền hành pháp. Ở Việt Nam không theo hệ thống tam quyền phân lập mà các cơ quan thực hiện công việc theo cơ chế phân công phối hợp, nhưng phạm vi được phân công và trao quyền của tòa án ở mảng tư pháp lại quá hạn hẹp so với hành pháp. Dẫn đến nhiều vụ việc có tính chất thuộc về tư pháp nhưng lại được hành pháp giải quyết ví như việc ban hành Quyết định 1880 trong vụ việc Formosa nêu trên. Khi đó thiết chế tòa án đã không phát huy được chức năng tác dụng trong việc quản trị đời sống xã hội, giúp thúc đẩy tiến bộ và phát triển. Bài phản ánh quan điểm và văn phong của tác giả, giám đốc Công ty luật Công chính.
Trong vụ án 'chạy thận chết người' ở Bệnh viện Đa khoa tỉnh Hòa Bình, việc khép tội bác sĩ Hoàng Công Lương có nhiều điều không khách quan, Phó Giáo sư Hoàng Ngọc Giao, nói với BBC News Tiếng Việt hôm 24/5.	Vụ xử BS Hoàng Công Lương 'nhiều sơ sót'	Bác sĩ Hoàng Công Lương (bìa trái) cùng hai bị cáo còn lại phiên tòa Hôm 23/5, Viện Kiểm sát thành phố Hoà Bình đề nghị tòa tuyên phạt bác sĩ Lương từ 30-36 tháng tù treo, thời gian thử thách là 5 năm. BS Lương bị đề nghị 30-36 tháng tù treo Nhà văn Vũ Thư Hiên nói về Đèn Cù và Hồ Chí Minh BS Hoàng Công Lương ‘mệt mỏi’ trước phiên tòa Ý kiến về vụ BS Hoàng Công Lương Tòa không khách quan? Trả lời phỏng vấn qua điện thoại, ông Hoàng Ngọc Giao, Viện trưởng Viện Nghiên cứu Chính sách, Pháp luật và Phát triển ở Hà Nội cho rằng "có nhiều biểu hiện không khách quan trong vụ việc của bác sĩ Hoàng Công Lương." "Các chứng cứ dường như không rõ ràng và dễ bị bình luận hay giải thích một cách chủ quan từ phía của tòa," ông nói thêm. Tham gia thảo luận Bàn tròn thứ Năm 24/05 của BBC, nhà báo, blogger Khải Đơn tin rằng "có nhiều dấu hiệu cho thấy là phiên tòa này không khách quan". Cô dẫn chứng việc điều dưỡng Đinh Tiến Công của bệnh viện khai tại tòa là sau khi sự cố xảy ra thì ông ấy mới được yêu cầu viết thêm nội dung phân công nhiệm vụ cho bác sĩ Lương vào biên bản trực. "Nhưng dường như tòa không chú ý lắm đến những lời khai này." Việc các gia đình bệnh nhân, thậm chí một bệnh nhân sống sót đã ký vào giấy đề nghị giảm án cho bác sĩ Lương đặt ra câu hỏi người ta có làm như vậy không nếu nghĩ rằng bác sĩ là người gây ra cái chết cho người thân của họ, theo nhà báo Khải Đơn. Trả lời phỏng vấn hôm 23/5, Tiến sỹ xã hội học Khuất Thu Hồng, Viện trưởng Viện Nghiên cứu Phát triển Xã hội (ISDS) nói: "Vụ án này giống như là đã có một sự sắp sẵn rằng bác sĩ Hoàng Công Lương nhất định phải bị kết tội cho dù rất nhiều chứng cứ đưa ra cho thấy bác sĩ Lương không phải chịu trách nhiệm về vụ việc này." Và bà cho rằng bản án tòa tuyên phạt bác sĩ Lương "rất là không công bằng". Luật sư Trần Quốc Thuận, nguyên Phó chủ nhiệm thường trực Văn phòng Quốc hội, tham gia cuộc thảo luận từ TP. HCM, nêu quan điểm: "Điều này chứng tỏ nếu dẫn ra một bản án thiếu công minh như thế rất là đáng tiếc trong khi đang diễn ra những cải cách tư pháp." Có mặt tại Studio của BBC ở London, luật sư Hoàng Đức Thắng hiện sống tại Anh cho rằng việc quy trách nhiệm cho bác sĩ Lương "về mặt lý có rất nhiều điểm mang tính gượng ép" và nếu "chứng minh theo cách tranh tụng công khai thì rất khó để buộc tội". Thậm chí, "khi các quan chức của Bộ Y tế ra trình bày trước tòa thì thẩm phán chủ tọa phiên tòa hoàn toàn không cho phép các luật sư được chất vấn các nhân chứng đó, thì việc đó là vi phạm quyền tố tụng của các luật sư" và "vi phạm quy trình xét xử", ông Hoàng Đức Thắng nói thêm. Tòa án xét xử bác sĩ Lương không khách quan, theo các ý kiến thảo luận (hình có tính minh họa) Trách nhiệm các bên liên quan? Nhiều tranh luận được đưa ra về trách nhiệm pháp lý trong vụ việc này thuộc các bác sĩ trực tiếp thực hiện chạy thận hay thuộc các bên liên quan như công ty Thiên Sơn và Bệnh viện Hòa bình. Ông Hoàng Ngọc Giao nói ngay trước cuộc thảo luận: "Quy trình làm việc của việc chạy thận, quy trình làm việc giữa các bác sĩ cung cấp máy để chạy thận cũng như là xử lý các thiết bị chạy thận với việc bác sĩ chạy thận trách nhiệm đến đâu và các sổ ghi chép lại quá trình đó như thế nào thì dường như không rõ ràng." Vụ VN Pharma: Bộ Y tế nói 'làm đúng quy trình' Cựu chủ tịch VN Pharma lĩnh 12 năm tù VN bắt 3 người vì vụ án chết khi chạy thận Cùng quan điểm trên, nhà báo Khải Đơn cho rằng "không phải bác sĩ trực phiên ngày hôm đó sẽ là người chịu tất cả các tội lỗi." "Quy trình cũng như cả hoạt động mang tính chuyên môn của bệnh viện đối với việc này đến khi việc này bị lôi ra cũng là một cách quy trách nhiệm chứ còn quy trình, hành động của các bác sĩ đó hoàn toàn không có nghĩa lý gì và không ảnh hưởng gì đến kết cục của trường hợp này," luật sư Thắng nói. Việc công ty Thiên Sơn sau khi hết thời gian bảo hành bảo dưỡng máy theo quy định đã ký hợp đồng với công ty Trâm Anh, một công ty xử lý nước chứ không có giấy phép chuyên ngành về việc xử l‎ý nước trong lĩnh vực y tế là giao dịch giữa hai pháp nhân với nhau và không tuân thủ quy định của pháp luật, theo ông Thắng. Ông cũng nói thêm: "Trong trường hợp này nếu quy trách nhiệm của từng người thì cá nhân tôi cho rằng chứng cứ là yếu nhưng nếu như Viện Kiểm sát có thể mạnh dạn đặt vấn đề này với trách nhiệm pháp nhân của cả hai pháp nhân đó là bệnh viện và công ty Thiên Sơn thì tôi nghĩ rằng sẽ đúng lĩnh vực, đúng người và đúng khả năng hơn. Có thể sẽ không có một cá nhân cụ thể nào trong ban lãnh đạo của hai đơn vị này phải quy trách nhiệm nhưng về mặt hình sự đấy là một cảnh báo lớn cũng như là trách nhiệm bồi thường cho các bên thì sẽ tốt hơn rất nhiều." Ở cấp cao hơn, luật sư Trần Quốc Thuận cho rằng trách nhiệm không chỉ của bệnh viện mà còn thuộc về Bộ Y tế. Ông đặt vấn đề "điều tra nguyên nhân và trong nguyên nhân đó là quy trình tạo nên thuốc chất lượng kém như thế để truyền vào." Theo PGS.TS Hoàng Ngọc Giao, vụ việc này cũng phản ánh "bất cập về thể chế trong hoạt động của ngành y tế". Do đó, vụ án cần phải được "kéo dài thêm", "mở rộng quá trình điều tra xét xử" và "có chỉ đạo tốt hơn", các khách mời nêu ý kiến. Luật sư Hoàng Đức Thắng (trái) tham gia thảo luận Bàn tròn thứ Năm hôm 24/5 tại studio của BBC ở London Ông Trần Quý Dương vắng mặt: sơ suất của Tòa? Liên quan đến quyền được vắng mặt tại tòa của nguyên Giám đốc Bệnh viện tỉnh Hòa Bình Trương Quý Dương, nhà báo Khải Đơn từ TP. HCM nói: "Đây là những biểu hiện cho tôi cảm giác rằng là phiên tòa này sẽ không diễn ra theo hướng là sẽ có được công bằng cho những bị cáo và tìm lại công bằng cho những nạn nhân đã chết." Luật sư Thuận cho rằng việc ông Dương không có mặt ở tòa "là một dấu hiệu không bình thường" và "là một sơ sót của vụ án làm cho người ta không nhìn thấy cái toàn diện". Bởi vì ông Dương làm giám đốc bệnh viện trong thời gian xảy ra vụ án nên ông thuộc diện "có trách nhiệm, nghĩa vụ liên quan trong vụ án". Do đó, ông phải có mặt để trả lời cho câu hỏi mà nhiều luật sư đề nghị, theo luật sư Thuận. Việc vắng mặt của ông Dương và các nhân vật khác cần phải được mời làm chứng ở trước tòa "rõ ràng có vấn đề trong hệ thống tư pháp đặc biệt là trong cơ quan điều tra truy tố xét xử," luật sư Thắng nói trong cùng thảo luận. Ông nêu ví dụ trong 2-3 năm vừa qua có "rất nhiều trường hợp những người thậm chí không liên quan đến các vụ việc cụ thể thì cơ quan điều tra của các tỉnh lại yêu cầu cơ quan xuất nhập cảnh cấm xuất cảnh vì lý do phải ở lại phục vụ việc điều tra xem xét vụ án mặc dù vụ việc còn chưa được khởi tố." Việc ông Dương vắng mặt, "cơ quan điều tra không có thủ tục yêu cầu cấm xuất cảnh cũng như tòa án không ban hành trát ra hầu tòa để làm nhân chứng sớm thì tôi cho rằng cũng là một sơ suất rất là lớn", ông Thắng bổ sung. Do đó, "với rất nhiều chứng cứ trong thời gian vừa qua thì việc nếu mà có kết tội được bác sĩ Lương thì là một việc rất là yếu và rất là khó," theo vị luật sư này. Xem thêm về chủ đề ý tế: Bác sĩ sẽ đặt đơn thuốc gì cho bạn? Uống trà 'bổ phổi' chống ô nhiễm không khí? Nghỉ ngơi tốt hơn là lạm dụng kháng sinh
Pin là trái tim của ngành công nghệ thiết bị di động hiện đại - là gói năng lượng mà ta chỉ cần sạc từ ổ cắm trên tường và dần dần sử dụng trong ngày.	Dùng sầu riêng và mít để sạc điện thoại	Pin lithium-on nay đã làm thay đổi cách ta lưu trữ và mang theo năng lượng bên ta, và vì thế, đã cách mạng hóa thiết bị di động ta sử dụng. Sự thay đổi thần kỳ của vùng cảng Hong Kong Dùng lò vi sóng an toàn hay có hại cho sức khỏe? Đại dịch Covid-19 phiên bản chuối Lần đầu tiên được Sony đưa vào sản xuất thương mại năm 1991 khi công ty này tìm đến giải pháp xử lý tình trạng tuổi thọ pin ngắn trên các máy quay phim cầm tay, pin lithium-ion đã cung cấp năng lượng cho rất nhiều loại thiết bị ta sử dụng ngày nay - từ điện thoại thông minh và máy tính xách tay đến bàn chải đánh răng chạy điện và máy hút bụi cầm tay. Cuối năm ngoái, ba nhà khoa học phát minh ra pin đã nhận giải Nobel hóa học vì có công tạo ra cuộc cách mạng kỹ thuật. Nhu cầu của con người trong việc sử dụng loại pin này có vẻ như chỉ ngày càng tăng lên. Xe hơi điện nay dựa vào pin lithium-ion thay cho nhiên liệu hóa thạch (xăng, dầu) mà ta vẫn đang dùng cho xe hơi thường. Do nguồn năng lượng tái tạo đang chiếm thêm vị trí trong nguồn cung cấp điện khắp thế giới, người ta có vẻ sẽ cần đến những ngân hàng pin khổng lồ để trữ năng lượng dư thừa cho lúc gió không thổi hay trời không nắng to. Mỗi năm có khoảng 7 tỷ viên pin lithium-ion được bán ra trên toàn thế giới Trên khắp thế giới, khoảng bảy tỷ viên pin lithium-ion được bán ra hàng năm, và con số này được ước tính sẽ tăng đến hơn 15 tỷ vào năm 2027. Người phụ nữ xây nên đế chế công nghệ điện toán TQ Siêu chiến đấu cơ Arrow và giấc mơ dang dở của Canada Trung Quốc, nơi mỗi năm có thêm một 'London mới' Tuổi thọ pin Nhưng như ta biết, điện thoại càng cũ thì lại càng giảm khả năng lưu trữ năng lượng, pin lithium-ion cũng có giới hạn. Qua thời gian, khả năng lưu trữ năng lượng giảm dần, nghĩa là chúng trữ được ít điện năng hơn. Trong thời tiết cực nóng hoặc cực lạnh, khả năng lưu trữ năng lượng pin cũng sụt giảm. Và có nhiều quan ngại về sự an toàn và tính bền vững của pin lithium-ion - chúng có thể bắt lửa và nổ trong một số điều kiện, trong khi đó hoạt động khai thác mỏ tìm kim loại cần thiết để chế tạo pin phải trả giá rất lớn về môi trường và xã hội. Điều này đã thúc đẩy nhiều nhà khoa học khắp thế giới cố thử nghiệm và phát triển những loại pin mới có thể vượt qua vấn đề này. Bằng cách khai thác hàng loạt các loại chất liệu, từ kim cương đến loại trái cây cực kỳ nặng mùi, người ta hy vọng có thể tìm ra phương thức mới để cấp năng lượng cho công nghệ trong tương lai. Nhu cầu với các loại pin có tuổi thọ lâu dài và lưu trữ nhiều năng lượng hơn sẽ ngày càng tăng khi xe hơi điện xuất hiện ngày càng nhiều trên đường Pin lithium-ion hoạt động bằng cách sạc những phân tử (ion) lithium để di chuyển dòng điện từ đầu này đến đầu kia, đi qua chất điện giải làm trung gian. Làm sao thoát khỏi sự thống trị của thời gian? Dùng internet không sạch sẽ như bạn nghĩ Những đại dịch tàn khốc và bài học thời Covid-19 Một trong những yếu tố khiến pin lithium-ion hấp dẫn đến vậy là vì "mật độ năng lượng" của nó - tức lượng năng lượng tối đa mà viên pin có thể lưu trữ trong kích cỡ của nó - là cao nhất so với bất cứ loại pin nào khác có mặt trên thị trường. Chúng cũng có thể tạo ra dòng điện có điện áp cao hơn các công nghệ pin khác. Pin thường được chế tạo ra từ ba thành phần chủ yếu - một điện cực âm, một điện cực dương, và chất điện giải ở giữa. Vai trò của chất điện giải chuyển đổi giữa cực âm và cực dương tùy thuộc vào việc pin đang sạc hay đang sử dụng. Với pin lithium-ion, đầu cực âm thường được chế tạo từ một oxide kim loại có kèm một kim loại khác. Khi được sạc, các ion lithium và các electron dịch chuyển từ cực âm sang cực dương, nơi chúng "lưu trữ" làm thế điện hóa. Điều này xảy ra qua một loạt phản ứng hóa học trong chất điện giải do dòng năng lượng điện gây ra từ mạch điện sạc. Khi pin được sử dụng, dòng lithium ion sẽ dịch chuyển theo chiều ngược lại từ cực dương đến cực âm qua chất điện giải, khi các electron dịch chuyển qua mạch điện trên thiết bị có gắn pin, nó sẽ cung cấp năng lượng cho thiết bị. Qua nhiều năm, các tinh chỉnh với chất liệu dùng làm cực dương và cực âm đã giúp cải thiện khả năng lưu trữ và mật độ điện trong pin lithium-ion, nhưng cải tiến quan trọng nhất đó là làm giá thành loại pin này hạ xuống. "Đến một lúc nào đó thì hóa chất được phát triển 35 năm về trước sẽ trở nên bão hòa," Mauro Pasta, nhà khoa học về vật liệu ở Đại học Oxford và là trưởng dự án tại Học viện Faraday, nói. Ông đang nghiên cứu về giai đoạn tiếp theo cho pin lithium-ion. Mục tiêu của ông là tăng cường mật độ năng lượng trong pin lithium-ion và đồng thời tăng khả năng hiệu dụng để chúng không mất dần năng lượng sau nhiều lần sạc và sử dụng. Để làm được điều này, Pasta tập trung vào việc thay thế các chất điện giải cực kỳ dễ bắt lửa được sử dụng trong pin lithium-ion hiện đại bằng chất điện giải dạng rắn làm từ gốm. Sử dụng chất rắn làm giảm nguy cơ chất điện giải phát lửa trong trường hợp xảy ra tình trạng các phân tử không ổn định hay bị thiếu, như trong vụ Samsung phải thu hồi 2,5 triệu điện thoại Galaxy Note 7 vào năm 2017 sau một loạt sự cố pin phát cháy. Điều này quan trọng cho tương lai, vì thậm chí các chất điện giải dạng dịch lỏng polymer trong hầu hết thiết bị cầm tay của ta cũng vẫn dễ phát lửa. Loại pin sử dụng chất rắn cũng có thể giúp người ta sử dụng kim loại lithium có mật độ cao thay vì sử dụng cực dương làm từ than chì, cách này làm tăng hàm lượng năng lượng pin có thể lưu trữ trong quá trình. Nó cũng có thể mang lại tác động to lớn cho tương lai của xe cộ. Hiện thời, mỗi chiếc xe hơi điện chứa khoảng số pin tương đương hàng ngàn chiếc iPhone. Khi xe hơi điện có vẻ như sẵn sàng thay thế xe hơi chạy bằng nhiên liệu hóa thạch ở nhiều quốc gia trong vài năm tới, thì sự chuyển đổi qua việc sử dụng pin rắn có thể đem lại hành trình dài hơn và thời gian sử dụng lâu hơn giữa các lần sạc. Cơn khát năng lượng cho pin của con người có vẻ như chỉ có chiều hướng tăng lên trong các năm tới, khi các mô hình vận tải khác cũng chuẩn bị chuyển sang sử dụng điện, và hàng loạt các vật dụng dùng điện cầm tay sẽ xuất hiện trong cuộc sống của ta. Tác hại tới môi trường Vậy liệu ta có nên tìm kiếm giải pháp nào thay thế cho pin lithium có thể làm giảm tác động với môi trường không? Hầu hết các mỏ lithium khai thác từ các bãi muối khổng lồ ở Nam Mỹ, nhưng quy trình khai thác tiêu thụ lượng nước khổng lồ Vùng "Tam giác Lithium" ở dãy núi Andes - một phần nằm ở Argentina, Bolivia và Chile - chứa hơn một nửa tài nguyên kim loại của toàn thế giới. Nhưng khai thác lithium từ các bãi muối cần sử dụng nước - rất nhiều nước. Ở vùng Salar de Atacama ở Chile, người ta sử dụng khoảng 100 triệu lít nước mỗi ngày trong khi khai mỏ để sản xuất được 900kg lithium. Quy trình gồm có làm sạch loại muối giàu kim loại bằng cách làm chúng phân rã từ từ trong nước, lọc lại và sau đó làm bốc hơi nước muối cho đến khi thu được muối lithium tinh khiết. Tuy nhiên, các cơ quan môi trường do chính phủ Chile vận hành đã cảnh báo việc khai mỏ kim loại - chủ yếu là mỏ đồng và mỏ lithium trong khu vực này đang sử dụng nhiều nước hơn số nước bù đắp được từ tuyết và mưa. Để vượt qua tình trạng này, các nhà nghiên cứu từ Viện nghiên cứu Công nghệ Karlsruhe đang làm việc với các loại pin sử dụng kim loại khác ở cực dương của pin, như calcium hay magnesium. Calcium là nguyên tố phổ biến thứ năm trên vỏ Trái Đất và không có vẻ sẽ gặp phải tình trạng quan ngại với nguồn cung như lithium, nhưng nghiên cứu tìm cách cải thiện khả năng của pin dùng calcium vẫn đang ở giai đoạn sơ khai. Magnesium cũng cho thấy kết quả khả quan ban đầu, đặc biệt về mật độ năng lượng, và có nhiều kế hoạch sẽ thương mại hóa loại pin này trong tương lai. Nhưng một số người còn tìm kiếm những chất liệu có sẵn hơn nữa, trong đó có gỗ. LIangbing Hu, giám đốc Trung tâm Sáng tạo Vật liệu tại Đại học Maryland, gần đây đã chế tạo một loại pin sử dụng phần xốp, những mảnh gỗ có lỗ làm chất điện giải, trong đó các iron kim loại phản ứng sẽ sinh ra dòng điện. Gỗ có rất nhiều, giá rẻ và nhẹ, và nó cho thấy khả năng vận hành tốt trong pin. Các loại pin mới nhất qua nhiều năm nghiên cứu khả năng trữ năng lượng của gỗ trong đó có các loại sợi gỗ cellulose phủ trong thiếc. Vì gỗ sẽ tự nhiên tiến hóa thành chất thấm hút dinh dưỡng khi nó dịch chuyển trong thân cây, chất liệu dùng làm chất điện giải cũng có khả năng tích trữ ion kim loại mà không xảy ra nguy cơ phồng lên hay co lại nguy hiểm, là tình trạng có thể xảy ra với chất điện giải trong pin lithium. Trong khi nhóm nghiên cứu của Hu dự đoán một ngày nào đó các loại pin dùng chất liệu gỗ có thể dùng cho thiết bị điện tử di động cũng như các loại pin lưu trữ quy mô lớn, thì ta vẫn chưa thể nào sạc pin cho máy tính xách tay từ chúng, vì chúng vẫn đang được thử nghiệm trong phòng thí nghiệm. Hiện thời, những loại pin này mất khả năng trữ pin khá nhanh - một mẫu pin chỉ có thể tiếp tục lưu trữ khoảng 61% so với khả năng lưu trữ ban đầu sau 100 lần sạc. Hiện thời, khối lượng gỗ được sử dụng là khoảng vài centimet chiều rộng và chiều dài, và người ta có thể xếp chồng nhiều pin và kết nối với nhau để ứng dụng ở quy mô lớn hơn, và điều này cuối cùng có thể sẽ hữu ích khi lưu trữ năng lượng tại nhà hay các tòa nhà khác. Lithium không phải là kim loại duy nhất được sử dụng trong pin hiện đại - hầu hết cũng sử dụng côban kết hợp với lithium ở cực âm. Việc khai thác cobalt sẽ để lại di sản độc hại gây nguy hiểm đến sức khỏe cộng đồng sống gần mỏ và đe dọa môi trường. Mỏ cobalt cũng cực kỳ nguy hại vì sử dụng lao động trẻ em, cụ thể là ở Cộng hòa Dân chủ Congo, nơi có hơn một nửa số mỏ cobalt trên thế giới. Các công ty công nghệ hàng đầu như Apple, Tesla và Microsoft gần đây đã bị kiện vì tình trạng chết người xảy ra ở mỏ cobalt. "Mọi người đang cầm trên tay một viên pin lithium-ion do trẻ em khai mỏ," Jodie Lutkenhaus, kỹ sư hóa học từ Đại học Texas A&M, cho biết. Điều này đã tạo cảm hứng để bà phát triển các giải pháp thay thế cho những loại "pin máu" này bằng cách sử dụng protein, những phân tử phức hợp do sinh thể sống sinh ra và sử dụng. Giải pháp thay thế Cực dương của pin có xu hướng được làm từ than chì và cực âm làm từ oxide kim loại có chứa những thành tố như cobalt. Nếu những chất liệu này có thể được thay thế bằng vật liệu hữu cơ cho cả hai điện cực hoạt động, thì điều đó có nghĩa là người ta không còn cần khai thác cobalt nữa. Hóa chất và kim loại nặng dùng trong pin có thể rò rỉ ra môi trường khi chúng bị năng mòn nếu không được thải bỏ đúng cách Cách này không chỉ giúp làm giảm nhu cầu với kim loại độc hại cần phải khai thác từ lòng đất, mà nó còn giải quyết một di sản môi trường khác mà pin lithium-ion gây ra. Nếu pin bị thải bỏ ra bãi rác, kim loại và chất điện giải trong pin lithium-ion có thể rò rỉ vào môi trường xung quanh, gây nguy hại hơn nữa. Chỉ có khoảng 5% số lượng pin lithium-ion trong số 1,5 tỷ điện thoại thông minh bán ra mỗi năm được đưa vào quy trình tái chế. Cùng hợp tác phát triển với đồng nghiệp của bà là Karen Wooley, tại Đại học Texas A&M, pin dùng protein của Lutkenhaus là loại pin năng lượng đầu tiên phân rã theo yêu cầu bằng cách để nó phân rã trong một loại axid, nghĩa là pin này có thể dễ dàng được hủy và sau đó dùng lại. Mặc dù ý tưởng được đưa vào hiện thực hóa của họ vẫn chưa thể cạnh tranh với pin lithium-ion - hiện nay nó chỉ có thể chuyển tải dòng điện 1,5V trong khoảng 50 lần sạc trước khi pin chai - nhưng đây vẫn là một phần của làn sóng phát triển thú vị, trong đó người ta tính toán đưa sự bền vững vào thiết kế pin. Siêu trái cây Một nhóm sáng chế khác không chỉ cố gắng tìm cách mới để cung cấp năng lượng cho thiết bị di động, mà còn tìm cách giải quyết vấn đề phung phí thực phẩm. Vincent Gomes, kỹ sư hóa tại Đại học Sydney và nhóm nghiên cứu của ông, trong đó có Labna Shabnam, đang biến chất thải từ loại trái cây nặng mùi nhất thế giới là sầu riêng và loại trái cây to nhất thế giới là mít trở thành siêu tụ điện có thể sạc điện thoại di động, máy tính bảng và máy tính xách tay chỉ trong vài phút. Siêu tụ điện là cách thay thế để lưu trữ năng lượng. Chúng có tác dụng như hồ chứa, có thể giúp sạc nhanh và sau đó sử dụng nhanh năng lượng trong nhiều lần sạc. Chúng thường được chế tạo từ những vật liệu đắt tiền như graphene, nhưng nhóm nghiên cứu của Gomes đã biến những phần không ăn được trên quả sầu riêng và quả mít thành aerogel - những tấm chất rắn xốp và siêu nhẹ - với khả năng lưu trữ năng lượng tự nhiên "phi thường". Họ làm nóng, làm khô cứng và sau đó nướng phần lõi xốp không ăn được của mỗi loại quả này trong lò ở nhiệt độ hơn 1.500 độ C. Cấu trúc siêu nhẹ, cực xốp có màu đen thành phẩm sau đó có thể được sử dụng làm chất điện giải cho một siêu tụ điện giá rẻ. Siêu tụ điện có thể sạc đầy trong 30 giây, và có thể sử dụng làm nguồn cấp điện cho một loạt thiết bị. "Nếu như có thể sạc được điện thoại trong một phút thì đúng là tuyệt vời," Shabnam nói. Giấc mơ của các nhà nghiên cứu là sử dụng những siêu tụ điện bền vững này để tích trữ điện năng từ các nguồn cung cấp năng lượng tái tạo để sử dụng cho xe cộ và nhà cửa. Sầu riêng, loại trái cây nổi tiếng với mùi khó ngửi, có thể cung cấp chất liệu tạo ra thế hệ siêu tụ điện mới Các loại chất thải từ cây trồng khác cũng có thể được sử dụng để cung cấp năng lượng cho các thiết bị trong tương lai. Mikhail Astakhov, nhà hóa học vật lý tại Đại học Quốc gia về Khoa học và Công Nghệ (MISiS) tại Moscow, Nga, đã biến cây ngò tây, một cỏ có loại nhựa độc làm nổi rộp da người, thành chất liệu thô chế tạo siêu tụ điện có thể sạc được điện thoại. Pin vĩnh cửu làm từ kim cương nhân tạo Trong khi xử lý được những vấn đề môi trường do pin lithium-ion gây ra là thách thức mà người ta có thể cuối cùng cũng giải quyết được, thì có những người khác cố gắng giải quyết các giới hạn khác của pin này. Dù Tom Scott, nhà khoa học vật liệu từ Đại học Bristol, không tin rằng pin lithium-ion có thể thay thế cho những công dụng quan trọng nhất trong thế kỷ tới, nhưng vẫn còn nhiều cơ hội khi đề cập đến vấn đề tích trữ năng lượng trong những môi trường cực đoan hơn. Cùng với nhóm nghiên cứu, Scott đã phát triển pin từ kim cương. Bằng cách sử dụng loại kim cương nhân tạo có chứa nguyên tố phóng xạ carbon-14, họ có thể tạo ra "pin công nghệ betavoltaic" tạo ra ra dòng điện không đổi và có thể tồn tại đến hàng ngàn năm. Bị hàn kín bên trong mạng tinh thể kim cương, đồng vị phóng xạ phóng ra những electron có năng lượng cực mạnh khi trải qua quá trình phân rã hạt nhân. Từ quá trình này tạo ra cơn mưa electron qua cấu trúc kim cương có thể được khai thác để tạo ra dòng điện. Từ bên ngoài, hoạt động phóng xạ vẫn ở mức an toàn, các nhà nghiên cứu cho hay. Nhóm đã tạo ra một mẫu thử nghiệm "pin kim cương" sử dụng kim cương nhân tạo đặt bên ngoài vùng hoạt động phóng xạ của chất đồng vị Nickel-63, kích thích dòng electron qua kim cương. Nhưng giờ đây, họ đang thực hiện một phiên bản sử dụng chất đồng vị carbon-14 lấy từ những khối than chì sử dụng ở nhà máy điện hạt nhân. Bằng cách biến những chất thải hạt nhân thành pin có tuổi thọ kéo dài, Sott và đồng nghiệp ông hy vọng tìm ra cách mới để sử dụng chất thải nguy hại từ nhà máy điện hạt nhân khi chúng ngừng hoạt động. Thay pin trên vệ tinh hay Trạm Không gian Quốc tế không phải nhiệm vụ dễ dàng, vì vậy các khối pin chứa năng lượng lâu dài hơn sẽ là lợi thế "Đây thực sự là bước ngoặt," Sophie Osbourne, một trong các thành viên đang làm việc chung nhóm với Scott, nói. "Trong thời gian rất dài, chúng tôi đã thu thập chất thải hạt nhân, và giờ đây ta không cần phải nói về những nhà kho chứa dài hạn nữa mà thực sự sử dụng chúng với mục đích làm ra điện." Dù các loại pin hóa chất như lithium-ion không vận hành tốt ở nhiệt độ cao, nhưng các loại pin kim cương bền vững có khả năng vận hành trong những môi trường thách thức nhất nơi cực kỳ khó thay pin, ví dụ như trong không gian, dưới đáy đại dương, hay có lẽ trên đỉnh núi lửa. Chẳng hạn như sử dụng chúng giúp cho vệ tinh và các cảm biến vi tính vận hành sẽ là phương án hoàn hảo. "Các viên pin này cực kỳ nhỏ," Scott nói. Đến nay, các nhà nghiên cứu đã có thể tạo ra pin kim cương sản sinh ra dòng điện 1,8 volt - tương đương với pin AA - mặc dù nó có dòng điện thấp hơn rất nhiều. Về mặt kỹ thuật, người ta cũng có thể sạc loại pin này, nhưng cũng mất vài giờ để bên trong lõi phản ứng đạt đến mức cung cấp điện như ban đầu, Scott cho biết. Dòng điện nhỏ giọt bền vững sinh ra từ hoạt động phân rã hạt nhân có nghĩa là chúng sẽ tạo ra điện trong thời gian cực kỳ dài - carbon có tuổi thọ nửa đời là 5.730 năm. Dù được làm từ kim cương, nhưng có vẻ như chúng không hề đắt. "Bạn sẽ ngạc nhiên khi thấy những viên kim cương nhân tạo giá rẻ tới mức nào," Scott nói. Trong một hai thập niên tới, Scott tin rằng chúng ta thậm chí có thể bắt đầu thấy những viên kim cương có tuổi thọ cực dài xuất hiện trong nhà, có lẽ trong thiết bị báo cháy, đồ điều khiển TV hay trong ứng dụng y tế như thiết bị trợ thính hay máy tạo nhịp tim. Ta có thể sẽ không bao giờ phải vất vả thay pin bị hỏng trong thiết bị báo cháy giữa đêm khuya nữa. Bài tiếng Anh đã đăng trên BBC Future.
Người biểu tình khắp Hoa Kỳ đã xuống đường sau cái chết của George Floyd để yêu cầu chấm dứt sự tàn bạo của cảnh sát và những gì họ coi là phân biệt chủng tộc có hệ thống.	Cái chết của George Floyd: Bảy giải pháp cho các vấn đề của cảnh sát Mỹ	Người biểu tình đeo mặt nạ đòi "giảm ngân sách cảnh sát" Đáp lại, đảng Dân chủ Mỹ đã đề xuất một dự luật để giải quyết vấn đề bất bình đẳng và giảm các trường hợp thiệt mạng khi bị giam giữ, bao gồm các biện pháp như yêu cầu cảnh sát đeo camera, cấm khóa cổ và các biện pháp giúp việc truy tố cảnh sát dễ dàng hơn. Dưới đây là một số giải pháp được đề xuất, và các cách khác để cải cách lực lượng cảnh sát. 1. Viết lại chính sách "sử dụng vũ lực" Hầu hết các sở cảnh sát đều có chính sách "sử dụng vũ lực", quy định cách thức và thời điểm cảnh sát có thể sử dụng vũ lực. Những chính sách này thay đổi đáng kể từ chính quyền này đến chính quyền khác. Chẳng hạn hành vi 'khóa cổ' mà cảnh sát Derek Chauvin sử dụng đối với George Floyd đã bị cấm ở New York từ năm 1993. Làm thế nào để tranh luận với người phân biệt chủng tộc Vì sao các cuộc biểu tình tại Mỹ lần này mạnh mẽ như vậy? Sau các vụ giết cảnh sát ồn ào dư luận, nhiều bộ phận buộc phải xem xét lại và viết lại các chính sách sử dụng vũ lực bằng các sắc lệnh liên bang. Thành phố Baltimore đã cải tổ chính sách năm 2019 như một phần của sắc lệnh với Bộ Tư pháp Hoa Kỳ sau cái chết của Freddie Gray. Chính sách mới yêu cầu cảnh sát báo cáo các trường hợp phải dùng vũ lực và buộc họ phải can thiệp nếu họ thấy một cảnh sát khác sử dụng vũ lực không phù hợp. Sau cái chết của Floyd, hội đồng thành phố Minneapolis đã buộc sở cảnh sát tại đây phải cấm hành vi khóa cổ, và phải can thiệp nếu đồng nghiệp của họ sử dụng vũ lực không thích hợp. Giới vận động cho rằng chỉ đơn giản viết lại các chính sách này sẽ không ngăn chặn hiệu quả các vụ chết người như Floyd và rằng vũ lực vẫn được dùng một cách không thích hợp với các cộng đồng da màu. Một phân tích của New York Times cho thấy cảnh sát thành phố Minneapolis dùng vũ lực với người da màu thường xuyên hơn bảy lần so với người da trắng. Vụ George Floyd tác động thế nào tới người biểu tình? 2. Cắt ngân sách của cảnh sát Người biểu tình cho rằng các thành phố và tiểu bang chi quá nhiều tiền cho sở cảnh sát trong khi không có đủ kinh phí cho giáo dục, sức khỏe tâm thần, nhà ở và các dịch vụ xã hội khác. Một yêu cầu đang ngày càng cấp thiết đang được đặt ra với các chính trị gia là cắt giảm ngân sách cho cảnh sát. Lời kêu này đã được thị trưởng Los Angeles đáp ứng - người đã cắt giảm 150 triệu đôla từ nguồn tăng ngân sách dự kiến cho cảnh sát thành phố. Thị trưởng New York Bill de Blasio cũng cam kết chuyển tiền từ lực lượng cảnh sát New York sang các dịch vụ xã hội, mặc dù ông không đưa con số là bao nhiêu. Tại Minneapolis, một nhóm có tên là Black Visions Collective đang yêu cầu hội đồng thành phố cam kết không tăng ngân sách của sở cảnh sát và chuyển 45 triệu đôla ngân sách hiện tại của lực lượng này vào kho bạc của thành phố sau đại dịch virus corona. "Đây là lúc để đầu tư vào một tương lai an toàn, tự do cho thành phố của chúng ta," nhóm này viết. "Chúng ta không thể tiếp tục tài trợ cho các cuộc tấn công của cảnh sát Minneapolis vào đời sống của người da đen." 3. Giải tán lực lượng cảnh sát Vào Chủ nhật, một nhóm đa số không bị phủ quyết thuộc Hội đồng thành phố Minneapolis đã ký một bản cam kết trước đám đông người biểu tình hứa sẽ "bắt đầu quá trình chấm dứt Sở cảnh sát thành phố Minneapolis". Họ tuyên bố sẽ tạo ra một "mô hình mới, đổi mới, để tăng sự an toàn". Đầu tuần trước, hai thành viên hội đồng và Đại diện bang Minnesota, bà Ilhan Omar, đã dùng từ "giải tán" để mô tả kế hoạch của họ. Tuyên bố này không làm rõ có phải hội đồng chỉ cam kết tái cấu trúc lực lượng cảnh sát của thành phố, hay là họ đang thực hiện lời kêu gọi của một số người biểu tình để "giải tán cảnh sát" - điều rõ ràng sẽ là hành động cực đoan nhất. Chủ tịch hội đồng cho biết bà có thể tưởng tượng ra một kịch bản trong đó sở cảnh sát trở thành lực lượng bị chi phối bởi người dân, và một nhóm các chuyên gia y tế và chăm sóc sức khỏe trả lời các cuộc gọi 911 thay vì cảnh sát. Một nhóm có tên MPD 150 đang kêu gọi "tương lai không có cảnh sát" ở Minneapolis, trong đó các chuyên gia sức khỏe tâm thần, nhân viên xã hội, lãnh đạo tôn giáo và giới vận động dựa vào cộng đồng khác sẽ làm thay công việc của cảnh sát. Có một số tiền lệ lịch sử cho việc giải tán toàn bộ một sở cảnh sát. Vào năm 2012, sở cảnh sát Camden ở New Jersey đã bị giải tán hoàn toàn và tất cả nhân viên mất việc. Tuy nhiên, đây chắc chắn không phải là chấm dứt hoàn toàn - một lực lượng cảnh sát mới của địa hạt sau đó đã được thành lập, và khoảng 100 cựu cảnh sát của Camden đã nộp đơn và có việc trở lại. Động thái này thực sự đã làm tăng thêm số cảnh sát trên đường phố Camden. Sở cảnh sát mới đã thông qua chính sách vũ lực rất nghiêm ngặt và giúp thành phố dễ dàng sa thải các cảnh sát sai phạm hơn. Lực lượng này đã báo cáo số lượng các vụ giết người và các khiếu nại liên quan đến việc cảnh sát sử dụng vũ lực giảm mạnh. 4. Phi quân sự cảnh sát Kể từ những năm 1990, quân đội đã chuyển hơn 5 tỷ đôla thiết bị, từ túi ngủ đến đạn dược và xe bọc thép, cho các sở cảnh sát địa phương thông qua chương trình chuyển nhượng đặc biệt với Bộ Quốc phòng Hoa Kỳ. Do đó, nhiều người trong giới vận động cải cách lực lượng cảnh sát cho rằng cảnh sát ngày nay hoạt động giống như lính, sử dụng các kỹ thuật và thiết bị được thiết kế để đánh trận, hơn là những người gìn giữ hòa bình trong cộng đồng có nhiệm vụ giữ an toàn cho người dân, và cách tiếp cận này khiến nhiều người dân đã mất mạng. Tổng thống Barack Obama đưa ra các giới hạn về cách cảnh sát có thể sử dụng chương trình này vào năm 2015, nhưng hầu hết chúng bị chính quyền Trump bãi bỏ vài năm sau đó. Cảnh sát không chỉ có được nhiều vũ khí hơn trong hai thập niên qua, mà nhiều người còn được dạy các chiến thuật quân đội. Cái gọi là "huấn luyện chiến binh" này thường tạo ra một câu chuyện trong đó cảnh sát là những anh hùng chống lại nguy hiểm ở mọi nơi, những người phải học cách tự bảo vệ mình bằng mọi giá - ngay cả khi điều đó có nghĩa là giết thường dân. Giới chỉ trích nói rằng khóa đào tạo này dạy cảnh sát phải sợ, và bắn trước, nghĩ sau. Vào năm 2019, Thị trưởng thành phố Minneapolis Jacob Frey đã cấm cảnh sát tham gia khóa đào tạo "kiểu chiến binh", ngay cả khi họ tự trả tiền. Nhưng liên minh cảnh sát địa phương gọi lệnh cấm là "bất hợp pháp" và tiếp tục cung cấp các khóa đào tạo. Có nghiên cứu cho thấy quân sự hóa dẫn đến bạo lực trong lực lượng cảnh sát. Năm 2017, một nghiên cứu được công bố trên tạp chí Nghiên cứu và Chính trị cho thấy cảnh sát càng có nhiều vũ khí quân sự thì càng nhiều khả năng họ sẽ sử dụng chúng. 5. Kiện cảnh sát Người dân đi kiện cảnh sát vì xử dụng bạo lực quá mức tại tòa án dân sự thường thấy các hồ sơ vụ kiện của họ bị ném ra ngoài vì một học thuyết pháp lý được gọi là "miễn trừ đủ điều kiện". ''Miễn trừ đủ điều kiện'' được thiết kế bởi Tòa án Tối cao để bảo vệ các nhân viên chính phủ khỏi các vụ kiện phù phiếm và cho phòng cảnh sát sự dễ thở trong lúc phải có những quyết định trong tích tắc. Để một vụ kiện được cứu xét, tòa chỉ đạo rằng phải đặt ra hai câu hỏi: thứ nhất, có phải là việc sử dụng bạo lực quá mức vi phạm tu chính thứ Tư của hiến pháp? Và nếu vậy, thì có một phán quyết trước tòa "được thiết lập rõ ràng" nào trước đó (luật tiền lệ) cho các hành vi này là cảnh sát viên biết hành vi của mình là bất hợp pháp không? Cái chết của Freddie Gray năm 2015 đã làm dấy lên các cuộc biểu tình và dẫn đến một số cải cách trong Sở Cảnh sát Baltimore Câu hỏi thứ hai này là điểm những người đấu tranh nói rằng tòa án cho cảnh sát được một miễn trừ thoải mái, loại bỏ các vụ kiện nếu không có luật tiền lệ nào với một loạt các sự kiện gần như giống hệt nhau. Một phân tích của Reuters cho thấy hơn một nửa các vụ kiện liên quan đến cảnh sát dùng bạo lực quá mức ở Mỹ bị tòa ném ra ngoài với lý do "miễn trừ đủ điều kiện". Một phần của 'Đạo luật Công lý trong việc Hành pháp 2020' sâu rộng được' các thành viên đảng Dân chủ tại Hạ viện và Thượng viện giới thiệu trong tuần sẽ loại bỏ quyền miễn trừ đủ điều kiện cho cảnh sát. Thẩm phán Tòa án tối cao Sonya Sotomayor và Clarence Thomas đều nói rằng họ tin rằng học thuyết này cần phải được xem xét lại. Hiện tại có tám trường hợp miễn trừ đủ điều kiện trước tòa án cao nhất của đất nước. 6. Giám sát cảnh sát Đôi khi, bạo lực của cảnh sát đối với người da đen được quy cho một "quả táo xấu" - một cảnh sát tức giận và phân biệt chủng tộc phản ứng thái quá trong nhiệm vụ. Trong một nỗ lực để ngăn chặn chúng, một số lực lượng cảnh sát đã sa thải các cảnh sát công khai thừa nhận các ý tưởng phân biệt chủng tộc. Tháng 7 năm ngoái, Sở Cảnh sát Philadelphia đã sa thải 13 cảnh sát đăng các tin nhắn phân biệt chủng tộc, bạo lực trên phương tiện truyền thông xã hội - nhưng chỉ sau khi một nhóm vận đưa những tin nhắn này ra ánh sáng. Mẹ của Eric Garner lên tiếng bên ngoài phòng viếng quan tài George Floyd But the reality is a bit more complicated than just one bad apple ruining the bunch. Nhưng thực tế phức tạp hơn một chút so với chỉ một quả táo xấu làm hỏng cả rổ. Cảnh sát làm việc trong cái mà các nhà nghiên cứu xã hội gọi là "hệ thống khép kín", nơi có rất ít sự giám sát bên ngoài và lòng trung thành được đánh giá cao. Nếu một cảnh sát vượt qua ranh giới, những người khác sẽ bao che cho họ. Không có video về vụ việc, thì vụ kiện sẽ là giữa lời nói của một "tội phạm" và một cảnh sát đáng kính. Đó là lý do tại sao nhiều người đang thúc đẩy cảnh sát bắt buộc phải đeo máy ảnh gắn trên người, để ghi lại các tương tác của cảnh sát. Biện pháp máy ảnh gắn trên người đã được New York áp dụng một vài năm trước sau cái chết của Eric Garner và Quốc hội đang đề xuất biến chúng thành ra điều bắt buộc trên toàn quốc. Nhưng có rất ít bằng chứng cho thấy điều đó giảm được bạo lực, theo một phân tích gần đây của 70 nghiên cứu xem xét hiệu quả của máy ảnh trên người cảnh sát. Chiến dịch Zero, tổ chức phi lợi nhuận đằng sau hashtag # 8cantwait thúc đẩy cải cách cảnh sát, cho biết máy ảnh trên người ít được sử dụng. Trong khi các cảnh quay về sự tàn bạo của cảnh sát đóng một vai trò quan trọng trong việc phơi bày vấn đề, những clip này phần lớn được quay bởi công dân, không phải cảnh sát. Máy ảnh trên người cơ thể có thể tắt đi, và những đoạn phim cảnh sát quay có nhiều khả năng được sử dụng bởi các công tố viên chống lại thường dân trong các phiên tòa hình sự, hơn là một phương tiện để chứng minh sự tàn bạo của cảnh sát. 7. Bắt đầu tính sổ Không có gì nghi ngờ rằng người Mỹ da đen có nhiều khả năng bị cảnh sát giết và phải chịu các hình thức bạo lực khác của cảnh sát. Nhưng điều vẫn chưa rõ là chính xác có bao nhiêu nạn nhân, hoặc bộ phận nào là những kẻ phạm tội tồi tệ nhất. Năm 2014, Tổng thống Obama đã ký thành luật Đạo luật Báo cáo về Cái chết Trong tay Cảnh sát để buộc các sở cảnh sát phải báo cáo mỗi khi một công dân chết trong tù. Luật cũng yêu cầu dữ liệu phải được chuyển cho bộ trưởng tư pháp, người sẽ phải công bố báo cáo về các cách để giảm tử vong cứ sau hai năm. Bốn năm sau, tổng thanh tra của Bộ Tư pháp cho biết bộ này vẫn không có cơ chế thu thập dữ liệu từ các tiểu bang và không nghĩ sẽ có cho đến năm 2020. Trong khi đó, FBI đã khởi động dự án Thu thập Dữ liệu Sử dụng Bạo lực Quốc gia, để theo dõi không chỉ những người bị cảnh sát giết mà mỗi khi cảnh sát sử dụng vũ lực. Họ bắt đầu thu thập dữ liệu này vào năm 2019, nhưng các cơ quan thực thi pháp luật địa phương không bắt buộc phải tham gia và thông tin vẫn chưa được công khai. 'Mạng sống của người da đen là quan trọng' Trong khoảng trống này, các tổ chức phi chính phủ và các nhà báo đã phải lấp đầy những khoảng trống. Năm 2015, The Washington Post bắt đầu ghi lại mọi vụ bắn chết người bởi một sĩ quan cảnh sát đang làm nhiệm vụ ở Mỹ. Kể từ đó, họ đã ghi nhận hơn 5.000 người bị cảnh sát giết, sử dụng hỗn hợp các báo cáo tin tức, phương tiện truyền thông xã hội và báo cáo của cảnh sát. Dữ liệu của họ, thường được sử dụng bởi các nhà nghiên cứu chính sách, cho thấy người da đen có khả năng bị giết gần gấp 2,5 lần so với người da trắng. (Jessica Lussenhop góp phần trong bài viết này)
Truyền thông nhà nước đưa tin một học sinh lớp bốn đã bị cô giáo chủ nhiệm phạt bằng cách cho 32 học sinh lần lượt tát vào mặt.	Ở trường cô phạt em thế	Em học sinh bị chấn thương ở má và phải vào viện. Gần đây dư luận tỏ ra bất bình trước nhiều vụ giáo viên dùng vũ lực để "giáo dục" học sinh. Theo báo Tiền Phong, em Trần Thị Ngọc - học sinh lớp 4B, trường tiểu học Minh Quang (Vũ Thư, Thái Bình), vì làm lớp "mất điểm thi đua" nên đã bị cô giáo chủ nhiệm, Trương Thị Phương, ra hình phạt. Hình phạt 'hội đồng' Sau giờ ra chơi ngày 23-4, cô Phương đã bắt em Ngọc đứng lên trước lớp, rồi để 32 học sinh của lớp lần lượt tát vào má Ngọc. Em học sinh sau đó phải vào viện điều trị hơn một tuần. Người giáo viên chủ nhiệm cũng bị tố cáo là đã từng phạt một học sinh khác cũng bằng hình thức cho cả lớp tát vào mặt vì "không làm bài tập ở nhà và quên đội mũ đồng phục đến trường." Báo Tiền Phong tường thuật cô Phương đã đến nhà em Ngọc để xin lỗi, đồng thời lãnh đạo nhà nước tạm ngưng công tác của cô để làm kiểm điểm. Gần đây trên phương tiện thông tin đại chúng xuất hiện hàng loạt tin tức về các vụ giáo viên dùng vũ lực trừng phạt học sinh ở nhiều nơi trên cả nước. Nhiều chuyên gia giáo dục nói trong trường học, nhiều giáo viên có thói quen "giáo dục" bằng cách đe dọa tinh thần như sỉ nhục, chửi bới, thậm chí dùng vũ lực với trẻ. Có người biện hộ cho hành động của mình khi viện dẫn quan điểm "thương cho roi cho vọt." Phát biểu trên báo, Thứ trưởng Bộ GDĐT, bà Đặng Huỳnh Mai, thừa nhận "không phải trước đây không có tình trạng này, chỉ có điều khi đó phương tiện thông tin, báo chí không mạnh như ngày nay, nên có xảy ra thì cũng không nhiều người biết." Nói chuyện với BBC Việt Ngữ, ông Phạm Văn Kha, bác của cháu Ngọc và cũng là Phó Chủ tịch Xã Minh Quang, Vũ Thư, Thái Bình nói rằng ông không muốn bình luận về sự cố này bởi đây là trách nhiệm của nhà trường. ........................................................................................................... Nam AnTôi không trách người giáo viên, tôi thấy cô ấy đáng thương hại hơn đáng trách. Nếu bạn được giáo dục trong một môi trường tiến bộ. Tôi tin chắc mọi việc sẽ khác đi. Vấn đề ở đây là ý thức hệ, chúng ta luôn được học rằng VN cái gì cũng tốt Đảng tốt, nhà nước tốt, chính quyền tốt vững mạnh. Và kết quả thật lại rất khiêm tốn. VN thuộc hàng nước nghèo trong số các nước cần được viện trợ. Khi người dân hở môi nói gì được cho là không đúng với đường lối của Đ lập tức bạn sẽ được "chăm sóc" rất kỹ. Thúy ViViệc của cô giáo Phương nên thông cảm, vì cô cũng chỉ là nạn nhân của cách trồng người theo một ý thức hệ bắt con người ta phải thi đua bất cứ điều gì cho nên sinh ra tranh chấp, soi mói, và thù hận. Chúng ta nên lo cho tương lai những học sinh của cô giáo Phương sẽ không trở thành nạn nhân như cô. Qua hai câu trả lời của cô trên báo, chúng ta thấy em học sinh Ngọc chỉ vì quên một cuốn sổ gọi là sổ theo dõi thi đua thôi mà "Chào cờ xong, học sinh trong lớp có ý kiến về việc Ngọc làm mất điểm thi đua của lớp. Tôi bảo các em tập trung vào học. Đến giờ ra chơi, học sinh lại có ý kiến tiếp nên tôi mới cho các em làm vậy. Ngọc đứng trước lớp và các bạn lần lượt lên tát". Và trường hợp khác "Cách đây vài tuần, em Nguyễn Sơn không làm bài tập về nhà và quên mũ đồng phục nên giờ sinh hoạt, lớp cũng phản ánh. Khi được hỏi cách xử lý, có ý kiến yêu cầu bạn rửa hố tiểu. Tôi thấy em đã nộp tiền vệ sinh, nếu cho rửa hố tiểu thì sợ phụ huynh phản ánh. Có bạn lại bảo “cô cho mỗi bạn lên tát bạn ấy một cái”. Thì ta thấy giữa học sinh với học sinh vẫn còn bị giáo dục cái kiểu theo dõi, bươi móc, báo cáo, vùi dập lẫn nhau để hơn thua, sinh ra thù oán nhỏ mọn. Tuy trẻ con thì cũng có em chỉ đụng má thông cảm, nhưng cũng có em vuốt lá một cách lạm dụng, hoặc có em tát thật mạnh để "đùa đểu", và có em tát thật đau để trả thù. Chỉ vì mất một cuốn sổ, quên một mũ đồng phục mà "bạn bè" phản ánh, đề nghị cô phạt lẫn nhau, thế thì còn gì là "Nhân chi sơ tính bản thiện", là những tình bạ n thời niên thiếu, là những kỷ niệm đẹp thời học sinh cắp sách đến trường nữa. 123Tôi thì thấy rằng chẳng nên có các từ như: thầy giáo; cô giáo trong hệ thống giáo dục nước ta nữa. Ngày xưa các thầy đồ dạy đức, dạy chữ nghĩa thánh hiền, truyền sở học của họ để mở mang khai hóa văn minh thì đúng là đáng gọi làm thầy lắm ! Nhưng hỡi ơi, giờ thầy cô chỉ là một nghề kiếm sống mà thôi, không có nghề đó thì họ chết đói! Họ cũng là người lao động bình thường. Trong thực tế cuộc sống, chúng ta đã gặp quá nhiều rắc rối về những đại từ xưng hô "thầy";"cô" thế này. Nếu có thể, sao chúng ta không mang ơn những người cứu mạng chúng ta ấy, gọi họ là cha mẹ thứ hai đi, để thể hiện lòng kính trọng, mang ơn! Tại sao những người chỉ vì công việc mưu sinh của mình, dạy dỗ vì trách nhiệm mà chúng ta phải gọi là thầy, là cô nhỉ ? PinochioLà người đang sống tại Việt Nam nên tôi xin thưa với bạn XYZ rằng: đừng nên trách 32 học sinh kia; các em làm sao dám chống lại lệnh của cô giáo chủ nhiệm ? Đó là chưa kể có em có thù riêng tư muốn lợi dụng cơ hội. Vấn đề mấu chốt là luật pháp không nghiêm minh, luật thì có nhưng cách thực thi thì không đúng. Ví dụ những vi phạm như vậy là phạm tội hình sự, phải truy tố ra tòa nhưng ở đây thường sẽ chỉ kiểm điểm nội bộ và nhiều lắm là chuyển công tác vòng vòng qua các trường khác. Chuyện sai phạm có chuyển công tác đi vòng vòng thì cũng tiếp tục sai phạm thôi. Giống như ngày trước giám đốc làm sai thì chuyển qua làm giám đốc công ty khác vậy mà (đôi khi còn lên chức phó tổng giám đốc nữa kìa). Cái sai phạm thứ hai của Nhà Nước là c! hính sách giáo dục: hễ cứ ai học dở; đạo đức kém, thi rớt các đại học khác thì Đại Học Sư Phạm "giang tay rộng mở" để nhận tất cả. Một môi trường sư phạm để đào tạo ra những người đào tạo cho lớp trẻ lại trở thành thùng rác của xã hội thì trách sao những giáo viên lại có những người không có đạo đức, không có khả năng nhiều như vậy trong hệ thống giáo dục. Mà giáo dục là ươm mầm, là nhân rộng mẫu mực, giáo viên không mẫu mực sẽ tạo ra một xã hội không mẫu mực. Đó là cái chua xót và đáng báo động, nhưng chuyện giáo dục là chuyện dài nhiều tập hay "Biết rồi, khổ lắm, nói mãi !!!" Tại sao khi thông tin đã trở nên phổ biến mà tình hình vẫn không giảm, thậm chí gia tăng? Mới một học sinh bị Công An hù dọa làm cho điên dại, vụ việc chưa xong thì lại tiếp tục có vụ việc khác xảy ra tương tự; tại sao vậy? Cũng tại vì không ai bị trừng phạt thích đáng cho hành động của mình. Đơn giản chỉ "xin lỗi", "khiển trách và chuyển công tác" thế là hết trách nhiệm với tội của mình gây ra. Thử nghĩ cả một tương lai của một con người như em Trâm ở Đồng Tháp bị mất đi mà người gây ra có bị trừng phạt đáng kể gì đâu. Còn chuyện "thương cho roi cho vọt" thì phải phân tích cho rõ ràng ở đây: roi vọt ở mức độ nào thì được coi là "thương", là "giáo dục". Quá mức đó thì phải xem là tra tấn, hành hạ. Một lần nữa cho thấy chuyện nói và làm khô! ng đi đôi với nhau ở Việt Nam. TKC, Hà NộiTôi thấy BBC toàn lọc những tin giật gân về VN để cung cấp cho bạn bè thế giới. Vấn đề này thế giới phổ biến rất nhiều và sự việc của nó cũng không đến nỗi nghiêm trọng quá mà để lên mặt báo. Hãy dành thời gian làm các việc có ích khác hơn là làm xấu đi hình ảnh Việt Nam , BBC ơi. Nguyễn Quang, BerlinNhững chuyện học đường như vậy xảy ra tại Việt Nam là chuyện thường ngày mà thôi. Hồi tôi còn đi học thì cách cư xử của giáo viên đối với học sinh đa số là quá nghiêm khắc, nguyên nhân của nó cũng quanh đi quẩn lại tại Khổng giáo và nền văn hóa Á đông. Vai trò của thầy cô giáo thường được đề quá cao, mà nếu so sánh với những nước Tây Âu thì điều đó đã làm cho mối quan hệ thầy trò trở nên quá xa lạ. Học sinh không thể nói lên được ý nghĩ của mình và ngược lại những người làm thày, làm cô cũng thường làm ngơ, cái duy nhất họ làm là dây theo giáo trình. Tôi mong rằng khoảng cách thầy trò sẽ sớm được gần lại. Nếu làm được thì tương lai của Việt Nam sẽ rất hoàng kim. XYZTôi thật sự không thể tin được việc một cô giáo yêu cầu 32 học sinh lớp mình tát vào mặt bạn cùng lớp. Và quái dị là 32 em này cũng nhẫn tâm tát vào mặt bạn mình. Phải chăng sự tàn nhẫn với đồng loại đang phát triển thành hệ thống ở Việt Nam. Hà Tĩnh"Mười năm trồng cây, Một trăm năm trồng người", nhưng lúc gần đây thấy tràn lan hiện tượng những loại "cây không trồng mà mọc". Những tín điều được ra rả giáo dục mà người ta không nghe, lại tiêm nhiễm những việc người đối xử với người hàng ngày trong xã hội. Cho nên thật đau lòng thấy ngay trong ngành giáo dục những hiện tượng giữa thày trò, bất kể trình độ nào, tuổi tác nào, việc doạ nạt cưỡng bức,dụ dỗ lạm dụng, xâm hại lẫn nhau không thể chấm dứt, che đậy được nữa. Toàn là những điều ngoài sách vở, giáo lý của thánh hiền.
Tại Ý, một trong những tâm dịch của đợt bùng phát virus corona mới, tỷ lệ tử vong vào cuối tháng Ba là 11%.	Vì sao tỷ lệ tử vong do virus corona mỗi nước mỗi khác?	Trong khi đó ở nước láng giềng Đức, tỷ lệ tử vong cũng do chủng viurus này gây ra lại chỉ có 1%. Ở Trung Quốc, tỷ lệ này là 4%, trong khi Israel có tỷ lệ thấp nhất trên toàn thế giới, chỉ 0,35%. Đồ uống nóng có tác dụng chống virus corona không? Covid-19: Sai lầm chết người khi uống nước phòng bệnh Nên gọi là 'virus Vũ Hán', 'virus corona' hay tên khác? Covid-19: 'Bệnh nhân số 0' là ai? Thoạt nhìn thấy có vẻ đáng ngạc nhiên sao cùng con virus đó - dường như không có đột biến đáng kể về cung cách lây nhiễm - lại có thể dẫn đến nhiều tỷ lệ tử vong được báo cáo khác nhau đến vậy. Và ngay cả trong một quốc gia, tỷ lệ này cũng thay đổi theo thời gian. Chuyện gì đang xảy ra vậy? Một số yếu tố chính gây nên phần lớn sự khác biệt mà chúng ta thấy - và có lẽ điều quan trọng nhất chỉ đơn giản là cách chúng ta ghi nhận số lượng ca tử vong, cũng như tính toán số lượng ca nhiễm. Những tỷ lệ tử vong hoàn toàn khác biệt Đầu tiên là sự không rõ ràng về khái niệm "tỷ lệ tử vong". Sự nhập nhằng này khiến cho con số các quốc gia đưa ra trông hoàn toàn khác biệt, ngay cả khi tỷ lệ người chết của các nước là như nhau. Trên thực tế, có hai loại tỷ lệ tử vong. Loại thứ nhất là tỷ lệ người chết tính trên số người đã được xét nghiệm và được xác định dương tính với virus corona. Đây được gọi là "tỷ lệ tử vong trên số ca bệnh". Loại thứ hai là tỷ lệ người chết sau khi nhiễm virus tính trên số bị lây nhiễm nói chung; vì có rất nhiều người trong số này sẽ không bao giờ được phát hiện (qua xét nghiệm), cho nên con số này chỉ có thể ước tính. Đây được gọi là "tỷ lệ tử vong trên số ca lây nhiễm". Nói cách khác, tỷ lệ tử vong trên số ca bệnh nhằm nói tới tỷ lệ bệnh nhân mà bác sĩ biết chắc chắn rằng họ chết vì dịch bệnh, chứ không phải là toàn bộ số người được cho là tử vong vì virus, Carl Heneghan, nhà dịch tễ học và giám đốc của Trung tâm xét nghiệm y tế của Đại học Oxford nói; ông cũng là một bác sĩ gia đình đang bình phục sau khi bị nghi nhiễm Covid-19. Để hiểu rõ sự khác biệt của hai khái niệm này, hãy xem xét trường hợp giả định là có 100 người bị nhiễm Covid-19. Mười người trong số họ bị bệnh nặng đến mức nhập viện, nơi họ được xét nghiệm có kết quả dương tính với Covid-19. 90 người khác không được xét nghiệm gì cả. Một trong những bệnh nhân nhập viện sau đó chết vì virus. 99 người còn lại sống sót. Điều đó sẽ cho "tỷ lệ tử vong trên số ca bệnh" là một trên 10, hay 10%. Nhưng "tỷ lệ tử vong trên số ca lây nhiễm" sẽ chỉ là một trên 100, tức 1%. Vì vậy, nếu một số quốc gia chỉ xét nghiệm những bệnh nhân nặng nhập viện - và không xét nghiệm bệnh nhân Covid-19 nhẹ (hoặc thậm chí có những bệnh nhân không hề có triệu chứng) không đến bệnh viện (ví dụ như cách Vương quốc Anh hiện đang áp dụng), thì tỷ lệ tử vong có vẻ như cao hơn so với các quốc gia nơi xét nghiệm phổ biến trên diện rộng (như Đức hoặc Hàn Quốc). Xét nghiệm diện rộng Ngay cả khi cẩn thận so sánh cùng một loại tỷ lệ tử vong giữa các quốc gia, thì ta cũng dễ dàng thấy việc xét nghiệm nhiều hoặc ít sẽ làm thay đổi kết quả. Trên thực tế, việc thiếu xét nghiệm có hệ thống trên diện rộng ở hầu hết các quốc gia chính là nguồn gốc dẫn đến sự khác biệt căn bản về tỷ lệ tử vong tại các khu vực trên thế giới, Dietrich Rothenbacher, giám đốc Viện Dịch tễ học và Sinh trắc học Y khoa tại Đại học Ulm, Đức, cho biết. Kết quả là việc so sánh trực tiếp số liệu hiện tại của các quốc gia với nhau là hoàn toàn khập khiễng, ông nói. Điều này là do để có được một con số chính xác trong toàn dân thì cần phải xét nghiệm không chỉ các trường hợp có triệu chứng mà cả những người không có triệu chứng. Có dữ liệu đó thì mới đưa ra được một bức tranh chính xác về cách thức đại dịch ảnh hưởng đến toàn bộ dân số chứ không chỉ với những ca nhiễm bệnh đã được xét nghiệm. "Hiện tại, chúng ta đang phải đối mặt với các số liệu cực kỳ thiếu khách quan từ các quốc gia - do đó không thể so sánh trực tiếp những số liệu này với nhau được," ông nói. "Những gì chúng ta thực sự cần là có những con số chính xác và có thể so sánh với nhau được, là những con số được thu thập theo cùng cách thức và có hệ thống, qua đó thể hiện chính xác mức độ bệnh dịch ở từng nước. Làng Vò, một vùng quê ở miền bắc nước Ý là một ví dụ về lý do tại sao xét nghiệm không chỉ quan trọng để có được dữ liệu chính xác mà còn giúp khống chế dịch Covid-19. Khi ca nhiễm Covid-19 đầu tiên ở đây được xác nhận, toàn bộ cư dân gồm 3.300 người đã được làm xét nghiệm. Kết quả cho thấy tại thời điểm xảy ra ca nhiễm đầu tiên này, có 3% dân số tại đây đã bị nhiễm virus nhưng lại không hề có triệu chứng bệnh hoặc chỉ có một vài triệu chứng nhẹ. Tỷ lệ tử vong trên các ca bệnh Covid-19 ở Ý cao hơn rõ rệt so với các nơi khác trên thế giới, phần lớn là do biện pháp xét nghiệm để phát hiện ra các ca nhiễm Tỷ lệ tử vong trên các ca bệnh Covid-19 ở Ý cao hơn rõ rệt so với các nơi khác trên thế giới, phần lớn là do biện pháp xét nghiệm để phát hiện ra các ca nhiễm Một chương trình xét nghiệm diện rộng triển khai ở Iceland cho thấy bức tranh tương tự. Iceland đã xét nghiệm hơn 3% trong tổng dân số khoảng 365.000 người của nước này, gồm cả những người có triệu chứng bệnh và những người không có triệu chứng gì. Những đại dịch tàn khốc và bài học thời Covid-19 Covid-19: Kinh nghiệm từ Đại dịch cúm Tây Ban Nha Cúm Tây Ban Nha 1918 giết hàng triệu người bất kể giàu nghèo Bằng cách ngoại suy kết quả, chương trình xét nghiệm ước tính rằng 0,5% dân số Iceland có khả năng đã nhiễm Covid-19. Nhưng ngay cả con số này có thể vẫn hơi thấp hơn thực tế bởi vì những người không có triệu chứng thường ít có khả năng được làm xét nghiệm, Heneghan lưu ý. Người ta cho rằng con số thực tế có thể gần hơn với 1% dân số Iceland, điều đó có nghĩa là khoảng 3.650 ca nhiễm virus. Một khó khăn khác là dữ liệu này không phải là được lấy từ một nghiên cứu đã được các khoa học gia khác xem xét, bình duyệt, mà là dữ liệu y tế lâm sàng tức thời - vốn có thể có nhiều lộn xộn trùng lặp và gồm cả những dữ liệu không phù hợp với nhau. Tuy vậy, những số liệu như vậy nhấn mạnh tầm quan trọng của xét nghiệm diện rộng, qua đó giúp hỗ trợ cảnh báo các biện pháp y tế cộng đồng, theo Sheila Bird từ bộ phân phân tích thống kê sinh học MRC Biostatistic thuộc Đại học Cambridge. Xét nghiệm kháng thể "Nếu bạn đã từng nhiễm virus nhưng lại chưa bao giờ phát sinh các triệu chứng bệnh thì có nghĩa bạn là một ca lây nhiễm nhưng thuộc loại 'không được tính' - ca nhiễm này sẽ không được tính cho đến khi chúng ta có xét nghiệm kháng thể với virus," Bird nói. Các xét nghiệm kháng thể giúp lần ra dấu vết của phản ứng miễn dịch của cơ thể đối với virus và cho biết những ai đã bị lây nhiễm. Các xét nghiệm này có thể làm thay đổi tình thế trong việc tìm ra cá nhân nào đã phát triển được khả năng miễn nhiễm đối với virus này và có thể trở lại với cuộc sống thường ngày một cách an toàn mà không có nguy cơ tái nhiễm hoặc làm lây lan virus cho người khác. "Điều này cho thấy tại sao cần triển khai xét nghiệm và việc thực hiện xét nghiệm là vô cùng quan trọng," Bird cho biết. Ở làng Vò, sự lây lan của Covid-19 đã được ngăn chặn sau hai tuần, vì cả hai yếu tố xét nghiệm diện rộng và các biện pháp theo dõi nghiêm ngặt đều cho phép ngăn chặn lây nhiễm có mục tiêu rõ ràng và đạt hiệu quả. Cho đến ngày 12/4, Iceland chỉ có tám ca tử vong do Covid-19. Khi nào thì tính là tử vong do Covid-19? Ngoài ra còn có những yếu tố khác nữa làm ảnh hưởng đến tỷ lệ tử vong. Một trong yếu tố đó là việc bác sỹ coi các trường hợp nào là tử vong là do Covid-19. Thoạt tiên, điều đó có vẻ cực đơn giản: nếu một bệnh nhân chết khi đã bị nhiễm Covid-19 thì mặc nhiên họ được tính là chết vì Covid-19. Khi ca nhiễm Covid-19 đầu tiên được xác nhận ở làng Vò nước Ý, xét nghiệm đã được triển khai cho toàn bộ cư dân nơi đây Nhưng sẽ thế nào nếu họ đã có sẵn bệnh nền trước khi nhiễm Covid-19, chẳng hạn như hen suyễn, rồi bị nhiễm Covid-19 khiến cho bệnh tình trầm trọng thêm? Hoặc sẽ tính như thế nào nếu bệnh nhân chết vì bệnh gì đó dường như ít liên quan đến Covid-19 (là virus gây ra hội chứng suy hô hấp cấp tính) như chứng phình động mạch não? Những trường hợp cụ thể nào thì được coi là chết do Covid-19? Ngay cả trong cùng một quốc gia, số liệu thống kê chính thức có thể thay đổi tùy thuộc vào việc tính dựa trên cái gì. Ví dụ, ở Anh, Bộ Y tế và Chăm sóc Xã hội phát hành thông tin cập nhật hàng ngày về việc có bao nhiêu người có kết quả xét nghiệm dương tính với Covid-19 đã tử vong vào ngày hôm đó. Như vậy, số liệu của Anh bao gồm tất cả các bệnh nhân có kết quả xét nghiệm dương tính với Covid-19 cho dù họ có thể tử vong vì bệnh khác (ví dụ, ung thư giai đoạn cuối). Văn phòng Thống kê Quốc gia Anh (ONS) thì lại tính toàn bộ các ca tử vong mà trong giấy chứng tử có nhắc đến Covid-19 là các ca chết vì Covid-19, bất kể là các ca đó đã được xét nghiệm chưa hay mới chỉ đơn thuần là nghi nhiễm Covid-19. Vấn đề càng thêm phức tạp ở chỗ hai cách tính tỷ lệ tử vong lại không được thục hiện đồng bộ với nhau, bởi ONS thì tính dựa trên giấy chứng tử, tức là sẽ mất nhiều thời gian hơn mới có kết quả thống kê. "Vấn đề không phải là đúng hay sai, mà là mỗi nguồn dữ liệu đều có những ưu, khuyết riêng," Sarah Caul, người đứng đầu bộ phận phân tích số liệu tử vong tại ONS, viết trên blog cá nhân về các cách khác nhau để tính số người chết vì Covid-19. Tuy nhiên, đây không nhất thiết là lý do dẫn đến sự khác biệt giữa hầu hết các quốc gia, vì nhiều nước cũng đang tính số người chết theo cùng cách này. Ý tính các ca tử vong do Covid-19 là bao gồm mọi bệnh nhân có nhiễm Covid-19 lúc qua đời; Đức và Hong Kong cũng vậy. Ở Mỹ, các bác sĩ có nhiều quyền hơn: họ được yêu cầu ghi lại xem liệu bệnh nhân có chết vì Covid-19 hay không và báo cáo về tình hình dịch bệnh cho Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh. Có thể dễ nhận thấy là một bác sỹ sẽ coi việc một bệnh nhân nhiễm Covid-19 nhưng tử vong do một bệnh nào đó, như do đau tim hoặc do bị phình động mạch não, là người tử vong không phải do Covid-19, và do vậy họ sẽ không đưa ca đó vào số liệu tường trình về diễn biến Covid-19. Tuy nhiên, điều quan trọng là tuy điều này có thể sẽ tạo ra sự khác biệt khi dữ liệu được phân tích trong vài tháng hay vài năm nữa, nhưng nó không giải thích được những khác biệt trong các số liệu thống kê vào thời điểm hiện tại. Vào lúc này, ở Mỹ bất kỳ bệnh nhân nào nhiễm Covid-19 khi tử vong sẽ đều được tính trong báo cáo công khai là chết vì Covid-19, bất kể bác sĩ có tin rằng Covid-19 là nguyên nhân trực tiếp gây tử vong hay không. Cécile Viboud, nhà dịch tễ học tại Trung tâm Quốc tế Fogarty thuộc Viện Y tế Quốc gia, nói: "Tôi hy vọng rằng giấy chứng tử cuối cùng sẽ ghi Covid cùng với các bệnh nền khác, nếu như bệnh nhân có các bệnh đó." "Nhưng vào lúc này, bất kỳ bệnh nhân nào dương tính với Covid-19 mà chết thì đều được tính vào số liệu tử vong do Covid-19 của Hoa Kỳ." Như vậy, cách tính các ca tử vong như thế nào sẽ ảnh hưởng tới cách ta hiểu về mức độ chết người nghiêm trọng tới đâu của căn bệnh này, nhưng điều này không phải là yếu tố khác biệt ghê gớm giữa các nước. Các nguyên nhân phức tạp Tình hình càng thêm mù mờ khi có các trường hợp chưa được xét nghiệm Covid-19 nhưng đã bị nghi nhiễm. Bởi có nhiều trường hợp nhiễm Covid-19 tử vong là những người đã có sẵn bệnh nền, các bác sĩ vẫn phải tìm hiểu về nguyên nhân thực sự gây ra tử vong. Tình hình càng trở nên phức tạp khi có những trường hợp chưa được xét nghiệm Covid-19 nhưng bị nghi là đã lây nhiễm Trong thời gian có dịch bệnh, các bác sĩ nhiều khả năng sẽ coi các trường hợp tử vong do nhiều nguyên nhân phức tạp là các ca tử vong do dịch bệnh đó - điều được biết đến như một thành kiến định sẵn. "Chúng ta biết rằng trong thời gian có dịch bệnh, mọi người sẽ mặc nhiên coi mọi cái chết đều liên quan đến Covid-19. Nhưng mà không phải lúc nào cũng đúng vậy," Heneghan nói. "Khi nhìn lại các ghi chú bệnh án và chẩn đoán nguyên nhân, họ nhận ra rằng họ sẽ đánh giá quá mức số các ca tử vong liên quan đến dịch bệnh." Lý do dẫn đến thành kiến này là vì "có xu hướng muốn tập trung vào kịch bản xấu nhất", Heneghan nói. "Đó là thông điệp duy nhất được đưa ra từ đó." Một ví dụ là đại dịch cúm heo H1N1 năm 2009. Ước tính tỷ lệ tử vong trong thời gian đầu đã bị phóng đại lên đến con số hơn 10 lần. Thậm chí ngay cả sau 10 tuần xảy ra dịch bệnh, các ước tính giữa các nước khác nhau là rất khác nhau, nằm trong khoảng từ 0,1% đến 5,1%. Sau này, khi các chuyên viên y tế có cơ hội xem xét các bệnh án và đánh giá lại các ca bệnh, kết quả tỷ lệ tử vong do mắc bệnh cúm H1N1 thực tế thấp hơn rất nhiều, chỉ ở mức 0,02%. Đây không phải là lý do để chúng ta chủ quan, Heneghan nói. Nhưng điều này có thể là một phép hoá giải lời báo động về tỷ lệ tử vong rất cao được báo cáo ở một số quốc gia. Những cái chết âm thầm Trong khi số lượng tử vong bị tính vống lên khiến tỷ lệ tử vong trong số các ca bệnh Covid-19 được ghi nhận ở mức quá cao, thì đồng thời lại có một yếu tố khác (thêm phần rối rắm) khiến cho tỷ lệ này bị giảm bớt. Đó là chuyện có những ca tử vong không được tính đến là có liên quan tới Covid-19: những người chết vì căn bệnh này nhưng lại chưa từng được xét nghiệm. Điều này xảy ra khi dịch vụ y tế bị quá tải, tới mức ngay cả những bệnh nhân có triệu chứng nghiêm trọng của bệnh dịch cũng không được đưa vào bệnh viện để được xét nghiệm và điều trị, bởi đơn giản là vì ngành y tế không còn khả năng nữa. Tại thị trấn nhỏ Nembro ở Lombardy, Ý chỉ có 31 người được xác nhận chính thức chết vì Covid-19. Nhưng một nghiên cứu sơ bộ đã phát hiện ra rằng nơi đó có khả năng nhiều người hơn đã chết vì Covid-19. Đó là vì mức tử vong chung - không chỉ từ Covid-19 mà tính gộp tất cả các trường hợp tử vong do mọi nguyên nhân thì số người chết đầu năm nay cao gấp bốn lần so với cùng kỳ năm ngoái. Thông thường, khoảng 35 người chết trong những tháng đầu năm ở Nembro. Năm nay, 158 người đã được xác nhận đã qua đời. Mức tăng vọt bất thường này được tính là các trường hợp tử vong do Covid-19 nhưng không được chẩn đoán và xét nghiệm. Số lượng giường bệnh có sẵn cũng có thể đóng một vai trò, vì các quốc gia có năng lực dịch vụ y tế kém hơn có thể phải bắt đầu đưa ra quyết định sớm hơn về ca bệnh Covid-19 nào sẽ được ưu tiên điều trị. Điều này có thể dẫn đến nhiều cái chết do Covid-19 trong cộng đồng nhưng chưa được xác nhận (và sẽ không được thống kê), bởi có những người có triệu chứng nhưng không được đưa vào viện điều trị. Mặc dù điều này có thể dẫn đến nhiều cái chết không được thống kê, nhưng nó không nhất thiết cần được diễn giải thành số lượng tử vong lớn hơn. "Không thể nói rằng được đưa vào khu vực hồi sức cấp cứu (ICU) là sẽ có kết quả hồi phục tốt hơn so với chăm sóc trong cộng đồng," Heneghan nói. Điều quan trọng hơn số lượng giường có sẵn trong bệnh viện, theo ông, là cách thức tổ chức giường bệnh. Nếu các bệnh nhân Covid-19 ở gần các bệnh nhân khác - hoặc nếu các bác sĩ di chuyển giữa khoa điều trị bệnh Covid-19 và các khoa điều trị bệnh khác - thì điều này sẽ làm tăng nguy cơ lây lan bệnh. "Đó là lý do tại sao bạn cần các bệnh viện riêng biệt cho các nhóm lây nhiễm riêng biệt," ông nói. Độ tuổi đóng vai trò gì? Bên cạnh những khác biệt trong cách định nghĩa lâm sàng để tính số lượng tử vong do Covid-19 và số người chưa được xét nghiệm, có những yếu tố khác khiến cho virus có vẻ như tấn công một số quốc gia dữ dội hơn so với các quốc gia khác. Một trong các lý do đó đã được các bác sỹ Ý đưa ra, đó là độ tuổi của dân số mỗi quốc gia. Năm 2019, gần một phần tư dân số Ý có độ tuổi từ 65 trở lên, trong lúc con số này ở Trung Quốc chỉ là 11%. Tỷ lệ tử vong trên ca bệnh ở Ý tính đến giữa tháng Ba là 7,2% - cao hơn nhiều so với tỷ lệ 2,3% ở Trung Quốc trong giai đoạn tương đương của dịch bệnh. Tuy nhiên, tỷ lệ tử vong ở nhóm dân số từ độ tuổi từ 0 đến 69 ở hai nước là tương đương nhau, theo ghi nhận của các nhà nghiên cứu từ trung tâm dịch tễ trung ương Istituto Superiore de Sanità ở Rome. Gần một phần tư dân số Ý có độ tuổi từ 65 trở lên, trong khi Trung Quốc chỉ là 11% Tuy nhiên, trong số những bệnh nhân lớn tuổi nhất, Ý và Trung Quốc lại được chia thành các nhóm. Nhóm tuổi 70-79 ở Ý có tỷ lệ tử vong trên ca bệnh là 12,8%, trong khi Trung Quốc là 8%. Đối với nhóm người trên 80 tuổi, sự khác biệt còn rõ rệt hơn: Ý là 20,2% và Trung Quốc 14,8%. Lý do cho sự khác biệt này vẫn còn chưa có lời giải đáp, các nhà nghiên cứu ghi nhận. Heneghan nghi ngờ rằng có một yếu tố đặc thù đang diễn ra ở Ý, những con số tử vong cao có thể không liên quan đến virus, mà là với vi khuẩn. Đất nước này có số người chết do kháng kháng sinh cao nhất châu u - trên thực tế, một phần ba số trường hợp tử vong do kháng kháng sinh ở châu u là xảy ra ở Ý. Mặc dù kháng sinh không diệt được virus, song nhiễm virus thường mở đường cho nhiễm trùng thứ cấp hoặc biến chứng như viêm phổi do vi khuẩn. Nếu vi khuẩn không bị tiêu diệt khi áp dụng đúng phác đồ điều trị vì bệnh nhân đã kháng thuốc, thì đây có thể mới là nguyên nhân giết chết bệnh nhân chứ không phải virus. "Đây là một phần cực kỳ quan trọng trong toàn bộ câu chuyện này," Heneghan nói. "Và nó đặc biệt phổ biến ở người cao tuổi." Cùng với vấn đề tuổi tác, sức khỏe tổng quát của dân chúng được nhấn mạnh là một yếu tố liên quan - đặc biệt là với những người có sẵn bệnh nền dễ bị tổn thương. Mặc dù điều đó có thể đóng một vai trò quan trọng, nhưng điều này không giải thích được tại sao một số quốc gia báo cáo số ca tử vong do Covid-19 cao hơn các nước khác: chẳng hạn, Ý luôn được xếp hạng là một trong những quốc gia lành mạnh nhất thế giới và có tuổi thọ cao hơn Trung Quốc . Đối với nhóm tuổi trẻ hơn, tỷ lệ tử vong trên ca dương tính ở Ý và Trung Quốc là tương đương, nhưng đối với các nhóm người cao tuổi nhất, tỷ lệ tử vong của Ý cao hơn Việc cố gắng đánh giá chính xác mức độ gây chết người của bệnh dịch Covid-19 là điều khó khăn và cần có đủ thời gian. Có thể chúng ta không bao giờ tính được số người chết do Covid-19 một cách xác thực, đáng tin cậy nữa, vì công tác xét nghiệm ở nhiều nơi trên thế giới đã được triển khai quá chậm trễ. Thời gian trôi qua, ước tính tỷ lệ tử vong Covid-19 có thể sẽ được cải thiện, vì các bác sĩ cuối cùng đã có thể thông qua ghi chú bệnh án và phân tách ra các yếu tố rối rắm góp phần gây ra từng cái chết của các bệnh nhân nhiễm Covid-19. Vào lúc này, trong lúc các bệnh viện đều đang tràn ngập các bệnh nhân ốm nặng còn các bác sỹ, y tá đang phải làm việc suốt đêm ngày để chăm sóc họ, thì công tác phân tích kỹ lưỡng đó sẽ phải tạm thời xếp lại. Bài tiếng Anh đã đăng trên BBC Future.
Cải cách giáo dục Việt Nam lại đang trở thành chủ đề nóng ở nhiều khía cạnh và cấp độ.	Việt Nam: Thể chế nào cho giáo dục?	Giáo dục và đào tạo được nhà nước Việt Nam xếp là quốc sách hàng đầu Khởi đầu từ sách Tiếng Việt 1 Công nghệ giáo dục do GS Hồ Ngọc Đại làm chủ biên. Có hai hướng mà truyền thông đang tập trung: một là tính khoa học và thực tế của 'công nghệ giáo dục' trong sách Tiếng Việt 1. Ý kiến ủng hộ nói cần có thay đổi so với 'truyền thống', 'trẻ con bây giờ cần được dạy khác', 'cha mẹ đừng áp đặt'… nhất là trong cách phát âm dựa vào 'âm tiết hay hình'. Ngược lại, ý kiến phản đối cho rằng con em họ không phải là 'chuột bạch' để mang ra thử nghiệm, cần phải có đánh giá khách quan, công khai về 'công nghệ giáo dục' này. Xa hơn, công luận phản ứng mạnh mẽ với cách mô tả bằng con số 'một số 7 và mười ba số 0' về kinh phí đề án cải cách giáo dục. Họ nói về các nhóm lợi ích, sự lãng phí tiền của xã hội, phải có người chịu trách nhiệm về hậu quả… Tranh cãi 'CNGD': Lý sự nhiều, chứng cứ ít! Giáo dục Việt Nam thời 'Buôn chữ Bán sách' VN: Cải cách chưa hỗ trợ tăng trưởng kinh tế bền vững 'Phun trào như núi lửa' Khủng hoảng giáo dục được nhắc đến từ lâu, trong nhiều cuộc thảo luận, chính thức và không chính thức, 'lề phải' cũng như 'lề trái'. Những 'sự cố' như trên là những cơ hội để mổ xẻ, nhìn nhận đúng sai, phải trái, nguyên nhân, hậu quả… Cuộc khủng hoảng này vẫn đang diễn ra. Các biểu hiện của nó khi thì 'ngủ' khi 'phun trào' như núi lửa vậy. Các ý kiến tranh luận đã đa chiều hơn và phân tích sâu hơn về thể chế trong cải cách giáo dục. Truyền thông nhà nước có vẻ 'bớt định hướng' hơn cho chủ đề này, bởi vậy, các phản ánh sẽ làm rõ hơn câu trả lời: thể chế nào cho giáo dục trong quá trình cải cách? Có hai bài đáng chú ý liên quan trên trang GD.NET ngày 12/9/2018. Bài thứ nhất có tên: 'Giáo sư Nguyễn Xuân Hãn thất kinh với Tổng chủ biên lý giải thay sách giáo khoa'. Giáo dục và đào tạo thành công và hiệu quả đóng vai trò quan trọng trong phát triển bền vững của mỗi quốc gia Từ góc độ người làm khoa học, GS Nguyễn Xuân Hãn sau khi đã liệt kê lại các nghị quyết của Đảng có liên quan cải cách giáo dục từ Nghị quyết số 14-NQ/TW của Bộ chính trị ra ngày 11/1/1979 đến Nghị quyết 29-NQ/TW tại Hội nghị Trung ương 8 khóa XI, ngày 1/11/2013, ông đặt câu hỏi vì sao trong suốt 40 năm đó vẫn chưa có được sách giáo khoa chuẩn. Ông lý giải nguyên nhân và cho rằng 'tư duy đổi mới trong làm sách hiện nay đi theo hướng ngược lại 180 độ với tiền nhân'. Ông muốn có một 'chuẩn kiến thức' theo hệ thống tri thức của nhân loại, bao gồm 'Kiến thức cơ bản - các quy luật của tự nhiên và xã hội, tinh hoa nhất của loài người, ít thay đổi', và 'Kiến thức ứng dụng các kiến thức cơ bản vào cuộc sống, luôn luôn đa dạng và biến động'. Có thể đồng tình với quan điểm này về đại thể. Tuy nhiên, với cách hiểu khác nhau về 'quy luật xã hội', đặc biệt là sự diễn giải nó, thậm chí duy ý chí, cho phù hợp với chế độ xã hội cụ thể tạo nên những rào cản cho việc thay đổi thể chế nói chung và thể chế giáo dục nói riêng Bài thứ hai là 'Chủ tịch Quốc hội: Thực nghiệm gì mà mấy chục năm, học sinh khổ quá'. Bài báo tường thuật khái quát phiên họp thứ 27 ngày 12/9 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội tiếp tục cho ý kiến về dự án Luật Giáo dục sửa đổi. Các ý kiến cho thấy Luật Giáo dục còn nhiều điều cần sửa, nhiều vấn đề tồn đọng từ lâu như nội dung kiến thức 'hàn lâm', áp đặt, thiếu tự nhiên không phù hợp với trẻ, chương trình học quá tải, nội dung sách giáo khoa hay thay đổi và độc quyền phát hành gây lãng phí tiền của xã hội… Các thành viên của Uỷ ban đã tỏ thái độ không đồng tình với vấn đề 'thí điểm' chương trình, sách giáo khoa. Chủ tịch Quốc hội đã nhận xét bức xúc như tựa đề của bài báo. Chính phủ và ý thức hệ Tại sao 'Thí điểm, thực nghiệm' mặc dù 'còn thiếu khuôn khổ pháp lý', nhưng vẫn diễn ra trong thời gian dài và trên diện rộng? Ông Phó thủ tướng giải trình rằng 'Chính phủ không có chủ trương cải cách tiếng Việt'. Chủ tịch QH VN Nguyễn Thị Kim Ngân tiếp Hoàng hậu Hà Lan, Maxima. Bà Ngân vừa có phát biểu về giáo dục gây chú ý Trong điều kiện còn không ít chính sách giáo dục xa rời thực tế và việc thực thi không được công khai minh bạch, thiếu trách nhiệm giải trình và quyền lực không được kiểm soát, bộ máy và cán bộ tha hoá phẩm chất, lối sống… Thường trực Ủy ban đề xuất bổ sung quy định Chính phủ trình Ủy ban Thường vụ trước khi quyết định thí điểm chính sách mới trong giáo dục… Liệu Quốc hội có giám sát được Chính phủ? Báo chí phản ánh thực chất và mạnh mẽ hơn những bức xúc và nêu sự cần thiết phải thay đổi thể chế, cơ chế giáo dục, đặc biệt khai thác chủ đề về nhóm lợi ích, tăng phản biện đối với hoạch định và thực thi chính sách, tạo dư luận ủng hộ đổi mới kể cả một số vấn đề được coi là 'nhạy cảm'. Thể chế giáo dục là một bộ phận cấu thành của thể chế quốc gia. Cải cách giáo dục bao gồm cải cách thể chế giáo dục, trong đó Luật giáo dục phải được xây dựng và hoàn thiện đồng thời với sự thay đổi bộ máy, nhân sự quản lý giáo dục. Hệ thống XHCN ở Đông Âu đã sụp đổ cùng với những chuẩn mực duy ý chí, đặc biệt về tự do và dân chủ, sao cho khác biệt với các giá trị phổ quát được hình thành trong quá trình phát triển thị trường - nền tảng kinh tế của xã hội tư bản. Tuy nhiên ở Việt Nam, ý thức hệ giáo điều trong quá trình chuyển đổi sang kinh tế thị trường vẫn gây nên sự ngộ nhận chủ nghĩa xã hội là mục tiêu cải cách khiến cho mục đích giáo dục hướng đến xây dựng con người mới XHCN, thiếu tính thực tế, sai với lẽ tự nhiên, sẽ cản trở cải cách thể chế giáo dục. Giáo dục là lĩnh vực gắn với sự hình thành và phát triển năng lực và phẩm giá con người thông qua việc cung cấp kiến thức và kỹ năng cần thiết cho cuộc sống. Thực tế đang đòi hỏi cải cách giáo dục loại bỏ 'căn bệnh' duy ý chí, ý thức hệ giáo điều, xây dựng hệ giá trị bền vững cho con người tuân theo các quy luật phát triển tự nhiên. Các yêu cầu này cấp thiết để thay đổi thể chế giáo dục hiện nay ở Việt Nam để đảm bảo tính khả thi cho các chính sách giáo dục đúng đắn, phù hợp với thực tế, vì sự phát triển con người. Bài thể hiện quan điểm riêng của tác giả, chuyên gia về chính sách công, nguyên Chủ nhiệm Khoa Chính sách Công, Học viện Chính sách & Phát triển, thu Bộ Kế hoạch và Đầu tư Việt Nam. BBC Tiếng Việt luôn hoan nghênh các ý kiến tranh luậnvề giáo dục và các vấn đề liên quan. Hãy gửi bài về cho chúng tôi theo địa chỉ vietnamese@bbc.co.uk.
Cứ vào dịp Giáng sinh và năm mới Dương lịch, tòa soạn báo Văn Nghệ và Quỹ mái ấm Tình thương lại tổ chức chuyến viếng thăm từ thiện Việt Nam.	Báo Văn Nghệ làm từ thiện ở Việt Nam	Năm nay là lần thứ ba và đoàn đã tới thăm phát quà cho các trẻ em khuyết tật, mồ côi, các cụ già không thân nhân, các bệnh nhân cùi, bệnh Aids, các thương phế binh và người nghèo... tại Việt Nam. Ðặc biệt năm nay Quỹ Mái Ấm Tình Thương còn tài trợ để xây 2 cây cầu cho các học sinh nghèo tại xã Nam Thái, huyện An Biên, tỉnh Kiên Giang. Cảm tưởng Một em học sinh nhân dịp này đã nói: ''Trước đây chúng em thường mơ có một ông tiên trong chuyện cổ tích đến giúp cho trường chúng em có một cây cầu để mọi người qua lại an toàn, mà không sợ đến những hiểm nguy chực chờ dưới chân cầu khỉ. Thì nay đã có Quỹ Mái Ấm Tình Thương, đến xây cầu, thật là một hạnh phúc lớn lao, và em mong sao các học sinh ở nơi khác cũng có được chiếc cầu tương tự''. Nhiều cụ ông và cụ bà nói, sống ở vùng này đã hơn 70 năm và đây là lần đầu tiên chứng kiến xã ấp có chiếc cầu vững chãi để mọi người qua lại thăm viếng nhau cũng như để con em họ đến trường mà không bị trở ngại nào cản ngăn như xưa nữa. Có bà cụ nói, đưa con qua cầu khỉ mà vẫn phải dõi mắt ngóng trông, vì sợ con cháu mình qua được, còn các đứa khác lỡ có rớt xuống sông lại chẳng có ai cứu. Nhiều người nói, khi chưa có cầu do báo Văn Nghệ xây, trời nhá nhem tối là chẳng ai dám mạo hiểm bám lên cầu khỉ để đi qua bên kia sông, vì nhiều khi cầu gẫy đoạn trước rồi mà vì trời tối nên không nhìn thấy - và gặp cảnh ấy thì chết mất xác chẳng ai hay. Giếng nước sạch Tại xã Ðinh An, tỉnh Kiên Giang, Quỹ Mái Ấm Tình Thương cũng đã tài trợ để khoan năm giếng nước sạch. Các địa điểm được chọn là nơi đông dân nghèo, sống bên cạnh các ao tù, và phải dùng nước rạch, hay ao hồ để tắm rửa, ăn uống. Các trẻ em dùng nước dơ ở đây thường bị bệnh về mắt và các bệnh về đường tiêu hóa, nhiều em còn bị bệnh sán lãi và còi cọt vì thường xuyên dùng nước ao tù kể từ khi mới lọt lòng mẹ. Các gia đình và chòm xóm được quyền dùng chung các vòi bơm nước sạch do Quỹ Mái Ấm Tình Thương đóng tặng - và dân chúng ở đây rất vui mừng vì từ nay đã có nguồn nước sạch để tắm rửa, giặt giũ cũng như nấu để uống, và nhờ đó giảm thiểu được một số bệnh tật, bởi có rất nhiều gia đình đã dùng nước sông rạch, nơi có rất nhiều xác thú vật và mùi xú uế do chính họ đại tiện xuống. Nguồn nước mới từ các giếng nước đóng của độc giả báo Văn Nghệ hiến tặng, rất mát, sạch và trong lành, bởi đã được đóng sâu hơn mức bình thường, dù rằng ở miền này đóng giếng không cần sâu cũng đã có nước - nhưng đóng càng sâu thì nguồn nước càng tinh khiết hơn. Giúp bệnh nhân HIV Đoàn báo Văn Nghệ đã đến thăm Nhóm Tiếng Vọng, một nhóm thanh niên trẻ chuyên lo cho các bệnh nhân Aids trên đường phố. Năm nay là năm thứ hai Quỹ Mái Ấm Tình Thương hỗ trợ cho nhóm này, để họ có thêm phương tiện chăm sóc và an ủi các người không may vướng phải căn bệnh nan y của thế kỷ. Từ sáng sớm, các bệnh nhân Aids đã được thông báo, đã đến địa điểm bằng đủ thứ phương tiện để chờ được lãnh quà. Qua buổi phát quà, chúng tôi mới nhận thấy có rất nhiều thanh niên trẻ, trông khá khoẻ mạnh, đẹp đẽ, nhưng đều là những người mang mầm bệnh HIV trong người. Có nhiều trường hợp rất thê thảm như chồng bị bệnh, đổ sang vợ và con, và tất cả nhà đều phải sống trong nỗi cùng cực và tuyệt vọng. Trong cuốn DVD quý vị sẽ trông thấy một bé gái rất đẹp hát bài ''Em có ba và em có má...'' nhưng sự thật ba em đã chết vì bệnh Aids và trong người em cũng có vi khuẩn HIV! Chúng tôi cũng chứng kiến tận mắt cảnh phục vụ các bệnh nhân Aids đường phố của Nhóm Tiếng Vọng. Họ là những người trẻ, không sợ lây nhiễm, và sẵn sàng lau rửa các vết thương và chích thuốc chống đau cho các bệnh nhân Aids đã tới thời kỳ cuối, và lo liệu phần tang ma cho những người không thân nhân! Cần biết Nhóm Tiếng Vọng được thành lập với các thanh niên nam nữ thiện chí, làm việc không lương, và chữa trị không lấy tiền. Phương tiện chính của họ đến từ các nhà từ thiện và chính gia đình họ, vì thế thường gặp rất nhiều khó khăn và thiếu hụt. Các bệnh nhân Aids tại Việt Nam thường không có chỗ dung thân và nương tựa, và họ chỉ còn một con đường duy nhất là chờ ngày tử thần đến rước. Và chính vì nhìn thấy sự kỳ thị và bị loại bỏ khỏi xã hội như vậy, nên Nhóm Tiếng Vọng đã là chỗ dựa tinh thần rất lớn lao cho những người kém may mắn này. Xây mộ và thăm thương phế binh Quỹ Mái Ấm Tình Thương hàng năm cũng đều dành ra một số quà để tặng các thương phế binh QLVNCH. Năm nay trong số những người nhận tiền và quà có Biệt kích quân Trần Văn Cộng đã qua đời ngày 14.1.2005 tại Tây Ninh. Ông là người không có thân nhân, bị miểng pháo làm mù cả hai mắt và rất nhiều chỗ trên thân thể còn hằn in dấu đạn, nhưng ông nhất định không đi ăn xin mà chỉ dùng sức tàn của mình để tự lực mưu sinh. Nhiều năm qua ông đã sống bằng nghề đào giếng, dùng tay và lưng của mình để đào thành vòng tròn cho giếng, nhiều ngón tay của ông bị cụt vì bom đạn nay đã trở thành láng bóng vì đào giếng, khiến nhiều người không biết tưởng ông bị bệnh cùi. Mấy năm gần đây, ông sống bằng số tiền hàng năm do báo Văn Nghệ gửi tặng, nhưng sức khoẻ ông ngày một suy yếu, nên ông đã trút hơi thở cuối cùng nơi một căn nhà tranh vách đất (ở thuê). Người ở chung nhà, lần tìm trong xác ông thì thấy có số tiền hơn hai triệu đồng (là số tiền mà báo Văn Nghệ cho), nên đã dùng số tiền này để làm lễ an táng cho ông. Khi chúng tôi liên lạc với vị Linh mục tại họ đạo ở Tây Ninh, thì được biết mộ ông Trần Văn Cộng chỉ là mộ đất, nếu không xây thì chỉ một năm sau là mất dấu, và có thể lại bị mộ khác chôn đè lên sau này. Thấy thế, chúng tôi liền ủng hộ tài chính để xây mộ cho Biệt kích quân Trần Văn Cộng Một số thương phế binh khác cũng đã được chúng tôi đến thăm, trong đó có ông Trần Văn Lạng, một phế binh đã hơn 30 năm bại liệt nằm trên giường, phế binh Trần Văn Tình đã sắp mù luôn con mắt còn lại, và phế binh Lê văn Long bị cụt cả hai chân. Thăm trại cùi Di Linh, Lâm Ðồng Năm nay là năm thứ hai báo Văn Nghệ đến thăm hai trại cùi Di Linh 1 và Di Linh 2 tại tỉnh Lâm Ðồng. Trại 1 là nơi các bệnh nhân cùi còn lây lan, và còn phải theo dõi chữa trị, còn trại 2 là những bệnh nhân cùi đã lành lặn các vết thương và đi làm mưu sinh được. Họ cũng còn dùng thuốc men, và sinh con đẻ cái trông rất mũm mĩm dễ thương, nhưng không rõ là những đứa bé này lớn lên có bị di truyền hay không? Và cuộc đời của các em này chắc cũng sẽ giống bố mẹ chúng là chỉ ở và sinh sống ở trong hai trại cùi này? Trại cùi Di Linh 1 Nơi này có khoảng 150 gia đình bệnh nhân phong cùi. Chúng tôi có tặng họ thịt heo và các hàng nhu yếu phẩm khác. Nhiều bệnh nhân cùi xua tay không lấy thịt, thật ra là những người đó không còn tay hay ngón tay để mà cầm dao thái thịt, nên đã nhờ các nữ tu ở đây thái ra và kho nấu dùm. Ðối với dân miền núi, thịt là một trong những món ăn quý giá và họ ăn rất dè xẻn. Một nữ tu ở đây kể: Ða số khi nhận được thịt là họ mang về treo lên gần bếp và hun khói hoặc phơi khô, rồi khi nào ăn thì xé một miếng đem trộn với muối và ăn. Họ không thích kho hay nấu thịt, vì như thế phải ăn hết trong một thời gian ngắn, còn cách phơi khô và hun khói thì để được lâu hơn, nhưng cũng gặp vấn đề là nhiều khi miếng thịt ấy bị lên men, có dòi hoặc bị thối rữa vì không ướp muối. Sau khi phát quà xong, Quỹ Mái Ấm Tình Thương cũng gửi lại văn phòng trại một số tiền để điều hành phòng thuốc và chi dụng những thứ cần thiết cho trại. Trại cùi Di Linh 2 Nơi đây cũng có gần 150 gia đình bệnh nhân phong cùi. Trại này khá hơn trại trước, vì các bệnh nhân lành lặn tự túc sinh sống bằng cách đi hái trái cà phê, trà hay làm rẫy cho trại, và được trại trả tiền công. Tuy vậy, họ sống cũng rất thiếu thốn, vì một năm chỉ làm có mấy tháng, và khi gặp hạn hay cà phê rớt giá thì lại thiếu cơm ăn. Vì vậy, chuyến viếng thăm hàng năm của Quỹ Mái Ấm Tình Thương đến nơi này thực sự đã mang lại cho họ rất nhiều niềm vui và hạnh phúc. Cũng như trại trên, mỗi gia đình đều nhận được gạo, thịt, đường, bánh trái và tiền để có cái Tết ấm cúng và đầy đủ miếng ăn. Dân vùng này là vùng cao, thường xuyên phải mặc áo ấm vì gió rét, vì thế không ai rõ bên trong thân xác của họ như thế nào, vì có người nhìn bề ngoài tưởng còn lành lặn đầy đủ, nhưng khi họ vén tay áo lên thì đã thấy bị cùi ăn hết cả cánh tay... Họ cũng muốn được phát quần áo, nhưng việc chuyển quần áo từ Úc về là cả một vấn đề, rất khó thực hiện. Tuy nhiên chúng tôi cũng đang nghiên cứu, vì nếu tìm ra được cách chuyên chở giá rẻ, thì việc phát quần áo cho họ cũng là điều nên làm. Tại trại này, chúng tôi cũng vào thăm nhà trẻ do các nữ tu coi sóc. Nơi này chăm sóc con của các bệnh nhân cùi, để chúng không bị lây lan bệnh tật của bố mẹ, cũng như để bố mẹ chúng có giờ đi làm rẫy, hoặc làm các việc khác trong gia đình. Các em này cũng nhận được sự giáo dục để thoát khỏi cảnh mù chữ, và được nuôi nấng rất sạch sẽ, nên em nào em nấy trông cũng rất dễ thương. Nhìn cách tổ chức của hai trại cùi này, chúng ta mới thấy óc tổ chức và tình thương của những người sáng lập thật là vô bờ bến.
Theo tin tức từ Nhật Bản, Chủ tịch Việt Nam Nguyễn Minh Triết trong chuyến thăm đầu tiên ở cương vị nguyên thủ quốc gia sang Nhật đã kêu gọi Nhật Bản giúp khắc phục nạn kẹt xe.	Nhờ Nhật Bản giúp giao thông đô thị	Theo hãng thông tấn Kyodo, ông Triết đã đề cập cả đến nạn tắc nghẽn giao thông tại đường phố các thành phố lớn của Việt Nam và nói: “Tôi muốn kêu gọi các nhà đầu tư Nhật Bản giúp đỡ các vấn đề giao thông nghiêm trọng tại Thành phố Hồ Chí Minh và Hà Nội”. Trong các nước Đông Á, Nhật Bản đứng hàng đầu về các giải pháp công nghệ cao và cách tổ chức giao thông, sinh hoạt đô thị hiệu quả một cho lượng dân số 127,7 triệu ở mật độ vào hàng cao nhất thế giới. Trong khi đó, Việt Nam đang gặp vấn nạn về nạn kẹt xe, ô nhiễm không khí ở các khu đô thị và tai nạn giao thông. Theo Thông Tấn Xã Việt Nam (TTXVN) trích nguồn từ Uỷ Ban An toàn Giao thông Quốc gia nói trong 10 tháng năm 2007 đã có gần 11 ngàn người chết và hơn 9 ngàn người bị thương vì tai nạn giao thông. Như vậy, tính trung bình mỗi tháng lại có hơn một ngàn người chết và so với 10 tháng năm 2006, số ca tử vong tăng thêm 456 người. Đa số tai nạn gjao thông xảy ra trên đường bộ, đặc biệt vì số lượng xe máy cao tính theo đầu dân. Tính trên toàn quốc hiện có hơn 21 triệu xe máy. Số liệu cho hay chỉ tính riêng tháng Mười năm nay nhà chức trách đã cấp phép đăng ký cho khoảng 250 ngàn xe máy và hơn 14 ngàn xe ô tô. Theo bạn, Việt Nam học được gì ở cách giải quyết vấn đề giao thông đô thị của Nhật Bản, hoặc bạn có ý kiến nào về kinh nghiệm của các nước phát triển cho vấn nạn này của Việt Nam? Ý kiến xin gửi về Diễn đàn của BBC ở địa chỉ vietnamese@bbc.co.uk OrienteeĐây là một cơ hội để người Nhật "đền bù" lại những gì họ đã gây ra cho dân tộc VN lúc họ chiếm đóng thời Đệ nhị Thế chiến. Tôi cho là một điều chỉ có lợi cho VN, Nhật phải giúp đỡ VN nhiều hơn nữa. Mà lạ cái sao thấy toàn mấy anh chế độ dân chủ giúp nước ta không nhỉ? Không thấy TQ, Cuba, Bắc Hàn giúp ta? Nguyễn Hoàng, Hoa KỳThật là trớ trêu trong khi hàng triệu Việt kiều với đầy đủ kiến thức và cung cấp hàng tỷ đô la cho VN hàng năm lại không được kêu gọi mà ông chủ tịch lại kêu gọi nước ngoài? Lãnh đạo VN ngày nay chỉ vậy sao? Một bạn đọcLịch sử một ngàn năm tính từ lúc Ngô Quyền lên ngôi cho ta thấy Việt Nam vẫn mang nặng tính phong kiến trong chính phủ cũng như trong suy nghĩ của đại đa số người Việt. Chính fủ thì thực hiện "chống đối thì giết, theo thì cho ăn, không giết không cho ăn được thì mua chuộc, dụ dỗ, không được nữa thì "bắt nhốt", cầm tù, quản chế, bôi nhọ..." còn người dân thì "thấy lợi nhỏ mà quên lợi lớn, thấy người khác có mà mình không thì đố kỵ; không có chức quyền thì bợ đỡ, nịnh nọt, nhờ vả; có chức có quyền thì hách dịch, tham nhũng, khinh miệt dân đen trở nên vật ký sinh... Thấy thật là nản! Không biết bao giờ dân tộc này mới lên ngang bằng các dân tộc da vàng khác như Nhật, Hàn, Trung nữa đây? Chứ đừng nói chi đến văn minh Âu Mỹ. TS Minh, Boston, Hoa KỳTôi ngạc nhiên và buồn là VN lại không theo Âu Mỹ nhiều hơn, và nên bỏ lơi các quốc gia quanh vùng vì họ không có điều gì đáng kể để VN học, các vụ Seagames, Tiger Cup (cũng may đã dẹp), khối ASEAN và ngay cả APEC, đều là các trò chơi rẻ tiền không có ý nghĩa thực chất và nhất là ra khỏi khu vực. Thí dụ, không xứ nào trong ASEAN đủ can đảm lên án Thái lan và Miến điện về việc lật đổ chính phủ dân cử, về việc chính phủ Miến điện đối xử thế nào với phe đối lập, và nhất là VN chưa hề có một cuộc bầu cử tự do toàn quốc trong suốt lịch sử 4 ngàn năm. Nhật không nhờ học Mỹ từ Minh trị thì đời nào được 1/10 như hiện nay, và hiện nay nếu bị Mỹ bỏ rơi cũng sẽ bị sụp lầy mau chóng. Như vậy tại sao VN không học theo quan thầy của Nhật? Đây là học trong sách vở công khai, chứ không cần quỵ lụy Mỹ về chính trị, đó là hai việc hoàn toán khác nhau. TNKêu gọi Nhật Bản giúp đỡ ý kiến về vấn đề giao thông cũng giống hệt như kêu gọi các nước khác giúp đỡ ý kiến chống tham nhũng vậy. Chẳng ăn thua gì đâu bởi cốt lõi vấn đề là XHVN đã tha hóa cùng cực mà ai cũng biết nguyên nhân từ đâu. Dân Nhật khác dân VN, chính quyền Nhật khác chính quyền VN, Nhật Hoàng khác với ông Nguyễn Minh Triết, cách giáo dục dân cũng khác... Muốn được như Nhật phải cải tổ từ gốc rễ, lãnh đạo phải làm sao để cho dân kính trọng và tin tưởng thực sự (tài lẫn đức) như Nhật Hoàng thì bảo họ lăn vào lửa họ cũng làm. Ở VN, ai cũng nghĩ đến mình trước tiên, từ cấp cao nhất xuống dưới. Mạnh ai nấy kiếm chác, mạnh ai nấy chạy cho được công việc của mình bất kể người khác, bất kể đạo lý, bất kể luật lệ...Nếu bạn là người tôn trọng luật giao thông có lẽ bạn sẽ thiệt thòi, chẳng giống ai! tran tuan, Việt Nam Bây giờ mà còn học tập ư!! Kêu gọi à, hơn 10 năm đã biết bao nhiêu người tâm huyết nhắc đến rồi quên rồi đó, làm ngay đi chắc gì kịp thời chưa. Cơ sở hạ tầng Sài Gòn và Hà Nội hơn 30 năm nay có gì hơn 30 năm trước? Tiền thuế của dân chạy đi đâu vậy? Nam Vuong, Praha, CH CzechSự trợ giúp công nghệ cao của một nước tiên tiến như Nhật bản cho Việt nam là rất cần thiết. Song cấp bách hơn cả là cơ chế đầu tư và môi trường kinh doanh trong nước đã lành mạnh chưa? Trong nhà chưa gọn chưa sạch thì chưa nên mời khách vào nhà dù họ chỉ đến thăm. Ông, cha và chúng ta vẫn còn đủ khả năng làm việc đó. Sao ta không làm trước đi. MNPhải chăng đất nước ta không có nhân tài? Câu trả lời là chính quyền VN biết rõ nhất. Việc vạch ra đường lối chỉ đạo tiến lên rồi đổ lỗi cho người khác là nghề của chàng chăng? Học hỏi và kêu gọi sáng kiến của những nước như Nhật Bản cũng là việc tốt không có gì là xấu hổ cả. HT, Sai GonCho dù Nhật có đưa ra dự án tốt để giải quyết vấn đề thì chắc gì mấy ông quan ĐCS chịu làm theo nếu mấy ổng thấy không ăn theo được dự án đó. Tôi nghe nói một kiến trúc sư ở Mỹ có đưa ra qui hoạch tổng thể TP HCM rất hay nhưng VN đâu chịu làm theo. Mấy ông chủ tịch quận chỉ thích qui hoạch manh múng để kiếm ăn. Thử hỏi mấy ông chủ tịch quận ở TP HCM ông nào không có vài biệt thự ở chổ ngon nhất TP HCM? Do MuoiCá nhân tôi cho rằng phải có cải cách lớn trong việc thiết lập hệ thống giao thông công cộng hiện đại thay thế hệ thống xe bus như hiện nay. Khi hệ thống giao thông công cộng tốt. Bằng biện pháp hạn chế phương tiện cá nhân, tăng các khoản thu thuế vào phương tiện cá nhân tự khắc người dân điều chỉnh thoái quen và sẽ tham gia phương tiện công cộng. Vì tình trạng hiện nay không đi xe máy thì đi bằng phương tiện nào. Một ý kiếnNhật hơn VN quá xa, muốn dạy cho vài điều cũng không biết bắt đầu từ đâu, giảng dạy thế nào, kết thúc ra sao. Việc này cũng như kêu một giáo sư dạy học giảng bài cho con nít 7 tuổi. Ông Triết nên xách cặp qua Hồng kông học còn có thể hiểu dễ hơn - sau chừng 30 năm. Linh Hoa, TPHCMBao nhiêu nhân tài trong nước đâu? Vả lại những người trong nước mới là những người trực tiếp chịu đựng nổi khổ kẹt xe và hiểu vấn đề hơn hết, giải pháp nên từ bên trong đấy. Có lẽ nên là: - Xây dựng các thành phố phụ cận, vệ tinh bên ngoài các thành phố lớn ở Việt Nam để hút bớt dân từ nông thôn đổ về. - Phát triển các cơ sở dạy nghề tại các thành phố vệ tinh này. - Xây dựng, phát triển các thị trấn, thị xã ở nông thôn, để hút bớt nông nhàn. - Có chính sách hỗ trợ nông nghiệp tốt hơn, ví dụ giảm bớt các lọai thuế, phí nông nghiệp đi.. để thu nhập nông nghiệp khá hơn, sẽ ít người đổ ra thành phố hơn..- Bớt nhập ồ ạt xe gắn máy các loại đi. - Đừng tiếp tục đào bới đường xá (trong các TP lớn) một cách thoải mái, vô trách nhiệm nữa. vv và vv...vấn đề là giải quyết từ gốc đấy. Kick, Bà Rịa-Vũng TàuTôi tin chắc rằng sẽ không có giải pháp cho nạn kẹt xe tại VN nếu như xe gắn máy hai bánh còn là phương tiện giao thông phổ biến của hầu hết mọi người dân.
Kết hợp kinh tế với quốc phòng là nhiệm vụ chính trị, không phải vì kinh tế đơn thuần, báo Quân đội Nhân dân của Việt Nam hôm 04/7/2017 dẫn lời một cựu Ủy viên Bộ chính trị, nguyên Bộ trưởng Quốc phòng cho hay.	VN: Quân đội làm kinh tế là 'nhiệm vụ chính trị'	Đại tướng Phạm Văn Trà, nguyên Bộ trưởng Quốc phòng Việt Nam đồng tình về kết hợp kinh tế với quốc phòng, theo báo Quân đội Nhân dân. "Tôi đồng tình với nội dung các bài viết về vấn đề kết hợp kinh tế với quốc phòng của Báo Quân đội nhân dân nêu lên gần đây. Cách đây ít lâu, khi thực hiện cuốn hồi ký "Đời chiến sĩ", tôi cũng dành nhiều tâm sức tổng kết vấn đề này," Đại tướng Phạm Văn Trà được dẫn lời nói trong bài báo 'Kết hợp kinh tế với quốc phòng - nhiệm vụ chiến lược lâu dài: chủ trương lớn vẫn nguyên giá trị'. VN: Chính phủ chỉ đạo Quân đội thôi làm kinh tế Tọa đàm về quân đội VN 'ngưng làm kinh doanh, thương mại' Quân đội VN làm được gì nếu bị tấn công? "Tôi cho rằng, kết hợp kinh tế-quốc phòng (KTQP) với các cơ sở công nghiệp quốc phòng là ngoài sản xuất hàng quốc phòng, cần phải sản xuất hàng tiêu dùng, phát huy tính năng lưỡng dụng của cơ sở. "Với các đơn vị làm nhiệm vụ huấn luyện, sẵn sàng chiến đấu (SSCĐ) thì tăng gia sản xuất, cải thiện đời sống cho bộ đội và tăng cường thế trận hậu cần nhân dân. Lực lượng khoa học kỹ thuật của quân đội có thể kết hợp phục vụ sản xuất và đời sống nhân dân. Nếu thực hiện tốt, quân đội sẽ trở thành một trường học lớn của thế hệ trẻ." 'Là nhiệm vụ chính trị' Tướng Phạm Văn Trà trong lần tiếp cựu Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Donald Rumsfeld tới thăm Việt Nam hồi tháng 6/2006. Quân đội Cuba làm cách mạng hay làm ăn? Quân đội Thái Lan: Tiền bạc và Đảo chính Tướng Trà nhấn mạnh kết hợp kinh tế với quốc phòng là một nhiệm vụ chính trị được nhận thức qua thời gian, ông nói: "Ngay từ những ngày đầu làm lãnh đạo Bộ Quốc phòng, tôi đã đưa vấn đề ra bàn bạc trong tập thể lãnh đạo bộ nhưng không phải ngay từ đầu đã có sự thống nhất. Có một số anh không đồng tình, cho rằng làm kinh tế là đi buôn. Nhưng dần dà, các anh ấy cũng nhận ra quân đội kết hợp kinh tế với quốc phòng là vì nhiệm vụ chính trị, chứ không phải là kinh tế đơn thuần." Tướng Trà cho rằng kết hợp kinh tế - quốc phòng là cách thức giúp 'nuôi dưỡng tiềm lực quốc phòng', nêu ra ba ví dụ về ba cơ sở công nghiệp và kinh tế quốc phòng mà theo ông là những ví dụ về thành công, thậm chí 'có thương hiệu, uy tín quốc tế', ông nói: "Hiện nay, nhiều cơ sở công nghiệp quốc phòng của ta được trang bị máy móc tương đối hiện đại, nhưng nhu cầu sản xuất hàng quốc phòng chỉ 20-30%, không kết hợp sản xuất hàng dân dụng thì lấy gì để tồn tại, nuôi dưỡng tiềm lực quốc phòng? "Nhà máy Z76 là một ví dụ, nhờ sản xuất hàng dân dụng mà doanh thu hàng nghìn tỷ, trở thành một thương hiệu có uy tín quốc tế đồng thời có tiềm lực đầu tư trang thiết bị hiện đại cho nhiệm vụ quân sự. Tổng công ty trực thăng Việt Nam, bằng vốn tự tích lũy qua sản xuất kinh doanh đã trang bị cho mình hàng chục chiếc máy bay trực thăng thuộc loại hiện đại nhất nhì thế giới. "Tập đoàn Viễn thông Quân đội khi ra đời cũng còn nhiều ý kiến khác nhau nhưng qua thực tiễn hoạt động đã chứng minh là một mô hình tập đoàn kinh tế nhà nước hiệu quả, xây dựng và nhân lên tiềm lực KTQP không chỉ trong lĩnh vực viễn thông," cựu Bộ trưởng Quốc phòng Việt Nam được dẫn lời nói. Hồi tháng 10/2015, báo chí Việt Nam giới thiệu một nghị định mới về tổ chức quản lý và hoạt động của doanh nghiệp quốc phòng, an ninh được Chính phủ Việt Nam ban hành, viết rằng: "Doanh nghiệp quốc phòng, an ninh được miễn, giảm tiền thuê đất, tiền sử dụng đất và thuế sử dụng đất đối với diện tích đất phục vụ nhiệm vụ quốc phòng, an ninh được giao quản lý và sử dụng phù hợp với quy định tại Luật Đất đai và các văn bản hướng dẫn." 'Thực hiện chủ trương Đảng' Thượng tướng Trần Đơn, Thứ trưởng Quốc phòng cho rằng quân đội tham gia sản xuất, xây dựng kinh tế là một chức năng cơ bản của quân đội Việt Nam và là trách nhiệm chính trị của quân đội. Tân Sơn Nhất: 'sẽ đề nghị Bộ Quốc phòng giao đất' Ông Vũ Ngọc Hoàng: Tự diễn biến có cả tốt và xấu Hôm thứ Tư, chuyên trang Tuần Việt Nam của VietnamNet đăng bài viết của một Ủy viên Trung ương Đảng, Thứ trưởng Quốc phòng nêu quan điểm về sản xuất và xây dựng kinh tế của quân đội. "Tham gia sản xuất, xây dựng kinh tế, góp phần cùng toàn Đảng, toàn dân phát triển kinh tế - xã hội là một chức năng cơ bản của Quân đội nhân dân Việt Nam, vừa thể hiện sâu sắc bản chất, truyền thống "Bộ đội Cụ Hồ", vừa cho thấy ý thức, trách nhiệm chính trị của Quân đội trong việc quán triệt, thực hiện chủ trương, đường lối của Đảng về kết hợp kinh tế với quốc phòng, quốc phòng với kinh tế," Thượng tướng Trần Đơn viết. Tướng Đơn, Ủy viên thường vụ Quân ủy Trung ương, nguyên Tư lệnh quân khu 7, nhấn mạnh nhận thức 'chính trị' về quân đội tham gia sản xuất, xây dựng kinh tế, cảnh báo quan điểm 'sai trái' và sự chống phá của 'thế lực thù địch' làm suy yếu quân đội, đồng thời đề nghị đưa các hoạt động sản xuất, kinh tế nói trên 'đi vào chiều sâu', ông viết: "Toàn quân phải thống nhất nhận thức: tham gia sản xuất, xây dựng kinh tế là một chức năng cơ bản, nhiệm vụ chính trị quan trọng, có ý nghĩa chiến lược lâu dài, thể hiện bản chất cách mạng, truyền thống tốt đẹp của Quân đội nhân dân Việt Nam. "Quân đội tham gia sản xuất, xây dựng kinh tế là quán triệt, thực hiện chủ trương, đường lối của Đảng, là sự tiếp nối, phát huy tư tưởng, truyền thống quý báu "Ngụ binh ư nông", "Tịnh vi nông, động vi binh" của dân tộc trong thời kỳ mới. "Cùng với đó, chủ động, kiên quyết đấu tranh với những quan điểm sai trái, sự xuyên tạc, chống phá của các thế lực thù địch về vấn đề này, nhằm hạ thấp uy tín của Quân đội, chia rẽ Quân đội và nhân dân, làm phai mờ bản chất cách mạng của Quân đội, cổ súy cho việc xây dựng quân đội theo kiểu quân đội nhà nghề của các nước phương Tây. "Trên cơ sở thống nhất về nhận thức, các đơn vị, doanh nghiệp Quân đội tiếp tục nêu cao trách nhiệm trong lãnh đạo, chỉ đạo, tổ chức thực hiện, đưa hoạt động sản xuất, xây dựng kinh tế của Quân đội đi vào chiều sâu. Có khác biệt quan điểm? Các doanh nghiệp, tổ chức kinh tế, quốc phòng của quân đội Việt Nam đã đóng góp tốt cho nhiệm vụ an ninh quốc phòng và phát triển kinh tế của đất nước, theo một số quan chức quân đội nước này. Khởi tố 'quan' trong vụ đất đai Đồng Tâm Quy hoạch và xử lý tranh chấp đất đai ở Đức Hiện chưa rõ các quan điểm nói trên trong giới chức cao cấp quân đội Việt Nam có gì mâu thuẫn hay khác biệt thế nào và vì sao, với một phát biểu trước đó của một Thứ trưởng Quốc phòng khác của Việt Nam về cùng chủ đề. Hôm 23/6/2017, Thượng tướng Lê Chiêm, nguyên Phó Tổng Tham mưu trưởng, được báo Dân trí dẫn lời trong bài báo có tựa đề 'Thứ trưởng Bộ Quốc Phòng: Quân đội sẽ thôi làm kinh tế', nói: "Quân đội tập trung xây dựng quân đội. Tất cả doanh nghiệp quân đội sẽ cổ phần hóa, thoái vốn. Cái nào phục vụ cho quốc phòng thì phục vụ cho quốc phòng. Chứ không để "lăn tăn" các doanh nghiệp làm kinh tế… "Đây là quan điểm của Quân ủy Trung ương... Cương quyết làm đúng chủ trương của Thủ tướng Chính phủ." Về dự án sân golf trong sân bay Tân Sơn Nhất, Thứ trưởng Lê Chiêm được tờ báo dẫn lời nêu quan điểm: "Dự án sân golf Tân Sơn Nhất có từ năm 2007, được 8 Bộ và Thủ tướng Chính phủ thời đó phê duyệt. Tuy nhiên, hiện nay, việc giải tỏa áp lực cho sân bay Tân Sơn Nhất là cần thiết. "Quan điểm của Bộ Quốc phòng là ưu tiên phát triển hàng không, lấy đất làm sân bay", Thượng tướng Lê Chiêm khẳng định." "Toàn bộ quỹ đất quốc phòng trên địa bàn TPHCM là rất lớn, có lịch sử để lại từ xa xưa. Theo yêu cầu, sắp tới cầu sẽ thanh tra toàn bộ đất Quốc phòng", phát biểu của Tướng Chiêm được đưa tại buổi làm việc của Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Xuân Phúc với lãnh đạo Thành phố Hồ Chí Minh sáng 23/6, theo báo Dân trí của Việt Nam. Bàn tròn thứ Năm tuần này của BBC Việt ngữ hôm 06/7/2017 được phát vào lúc 19h00 giờ Việt Nam sẽ tiếp tục trao đổi về đề tài này, mời quý vị đón theo dõi.
Những thách thức công khai chống lại chế độ Cộng sản ở Romania là rất hiếm và không thách thức nào đủ đe dọa chế độ.	Di chứng của sự nhu nhược ở Romania	Dennis Deletant Gửi cho BBCVietnamese.com Nicolae Ceausescu (1918-1989) cai trị Romania với bàn tay sắt Trong thập niên 1980, khi sự bạo ngược của Nicolae Ceauşescu ngày càng lớn, người ta tự hỏi vì sao người dân Romania không kháng cự hay nổi loạn? Bốn giải thích thường được đưa ra. Thứ nhất, không có một ngọn cờ cho đối lập. Thứ hai, tính cách người Romania sợ sệt và thụ động, bị điều khiển bởi lịch sử sống dưới ách cai trị ngoại bang, từ người Thổ Ottoman, triều đại Habsburg, Romanov và Cộng sản Liên Xô. Theo cách giải thích thứ ba, tín ngưỡng Chính Thống giáo Đông phương mà 80% dân Romania đi theo đã khiến họ trở nên thụ động. Họ tin cuộc đời này là nước mắt và công lý chỉ đến ở kiếp sau. Lại có xu hướng thứ tư nói rằng mật vụ, Securitate, vô cùng đắc dụng. Cơ quan mật vụ Romania an tâm dân chúng sẽ thụ động, đặc biệt nếu chính quyền cổ vũ được ít nhất một chính nghĩa, ví dụ lập trường chống Nga. Thiếu ngọn cờ Thiếu một ngọn cờ tập hợp đối lập là điểm đặc trưng ở Romania thời hậu Thế chiến. Vào lúc áp đặt chế độ Cộng sản, Romania chủ yếu là nước nông nghiệp và chỉ có một lượng nhỏ giai cấp công nhân. Từ trước Thế chiến Hai, lao động có tổ chức đã không phải là thế lực trong chính trị Romania, và không có liên kết truyền thống giữa trí thức và công nhân. Mặc dù giới trí thức Romania thuộc lớp người tinh tế nhất Trung Âu, và cũng là một trong những nơi chịu ảnh hưởng mạnh nhất của các trường phái văn chương Pháp, nhưng họ không hề chịu ảnh hưởng của các giá trị thiên tả của người Pháp. Thiếu vắng truyền thống hoạt động của giai cấp lao động, và thiếu một nhóm xã hội cổ vũ nguyên tắc bình đẳng, thành ra cũng không có động lực cho sự xét lại. Cáo buộc hèn nhát chủ yếu dựa trên ấn tượng là dường như hoàn toàn thiếu thách thức chống lại chế độ ở Romania. Người ta so sánh, có ý chê bai, với cuộc nổi dậy ở Đông Đức tháng Sáu 1953 và Ba Lan mùa hè 1956, ở Hungary 1956, Mùa xuân Prague 1968 và Công đoàn Đoàn Kết ở Ba Lan thập niên 1980. Thực ra, những cuộc phản đối tập thể đầu tiên ở Romania diễn ra sau cuộc nổi dậy ở Hungary tháng Mười 1956. Nhưng tin tức bị chặn ở Romania và ít thông tin được chuyển đến phương Tây, nơi khủng hoảng Suez và sự kiện Hungary chi phối báo chí. Tháng Tám 1977, truyền thông Romania cũng không tường thuật cuộc đình công của thợ mỏ miền tây nam, thể hiện vai trò là công cụ để chế độ lung lạc. Trong thập niên 1980, có nhiều vụ biểu tình nhỏ lẻ của công nhân ở các tỉnh, nhưng phải gần 10 năm sau, người ta mới biết đến. Ngay cả ngày nay, cũng ít người viết về những sự kiện này. Người dân Romania trên xe điện có hình ảnh cách mạng 1989 Sự kiểm soát truyền thông và làm sạch tin tức kiểu như vậy rất hiệu quả để kiềm chế biểu tình, gây cảm giác bực bội và cô lập trong người biểu tình và đóng vai trò tự báo trước: nếu sự phản đối chế độ không được tường thuật, đa số quần chúng không chỉ tưởng rằng mọi sự bình yên mà còn hồ nghi mọi hình thức bộc lộ phản đối. Vai trò Giáo hội Giáo hội Romania hoàn toàn quy thuận chính thể Cộng sản. Sau khi Giáo hội Hiệp thông bị đàn áp năm 1948, Giáo hội Chính thống có thể tự nhận đại diện cho nhu cầu tinh thần của đa số người Romania. Nhưng hướng đi của họ hoàn toàn lệ thuộc quyền lợi của Đảng Cộng sản. Người nông dân trở nên nhu nhược về chính trị, sau việc bắt giữ các lãnh đạo Đảng Nông dân Quốc gia và tống giam họ vào mùa đông 1947. Sau đó là việc cầm giữ hàng ngàn người – 80,000 theo thừa nhận của Tổng Bí thư Đảng Gheorghiu-Dej năm 1962 – chống đối chương trình tập thể hóa cưỡng bức bắt đầu từ 1949. Không đầy đủ khi quy nguyên nhân thiếu chống đối chủ nghĩa cộng sản ở Romania chỉ vì bộ máy an ninh hiệu quả. Những yếu tố khác như quan hệ giữa các hệ thống chính thức và phi chính thức trong xã hội, và sự ăn ở hai lòng cũng đóng vai trò lớn. Quan hệ gia đình gần gũi cho phép con người ta đối đầu với khủng hoảng dưới thời Ceauşescu. Các mạng lưới người thân hay bạn bè được dùng để đi qua ma trận của bộ máy quan liêu. Ví dụ trong chuyện ẩm thực, được người Romania xem trọng, thịt từ lò mổ nhà nước được bán lén cho người thân, bè bạn của người quản lý lò mổ. Bất đồng chính kiến Hồi giữa thập niên 1980, khi một nhà ngoại giao phương Tây hỏi về bất đồng chính kiến ở Romania, một quan chức Đảng Cộng sản trả lời: Tham nhũng là cách bày tỏ bất đồng của chúng tôi. Trước khi bàn về khái niệm bất đồng tại Romania, cần làm rõ ý nghĩa của từ này. Nhiều nhà quan sát Romania nhầm lẫn giữa việc bất tuân phục và cái mà họ gọi là phản kháng qua văn hóa. Tôi xem một người bất đồng chính kiến là người hoạt động bên ngoài hệ thống, là thách thức cho nó, còn một người bất tuân thì hoạt động từ bên trong hệ thống. Cả hai đều bày tỏ sự phản đối chế độ, nhưng mức độ phản đối ở người bất đồng chính kiến thì lớn hơn. "Nhưng có một cảm giác có tội trong các nhà văn vì sự phục tùng của họ trước chế độ Ceauşescu. Cảm giác này khiến một số người, sau khi Ceauşescu bị lật đổ, trình bày thái độ của họ trong thời cộng sản theo cách họ muốn, chứ không phải theo thực tế." Bất đồng chính kiến thể hiện công khai, như biểu tình, còn sự bất tuân lại kín đáo hơn. Kể từ sau 1989, thái độ bất tuân của các cây bút sống trong thời Ceauşescu được trình bày như là sự phản kháng qua văn hóa. Trong mắt những người này, các tác phẩm của họ là sự phản kháng chế độ, cho dù chúng thường ra mắt công chúng nhờ sự đồng ý hay đồng lõa của giới kiểm duyệt. Nhưng có một cảm giác có tội trong các nhà văn vì sự phục tùng của họ trước chế độ Ceauşescu. Cảm giác này khiến một số người, sau khi Ceauşescu bị lật đổ, trình bày thái độ của họ trong thời cộng sản theo cách họ muốn, chứ không phải theo thực tế. Cô đơn Không có người Romania nào lại bằng Doina Cornea trong cố gắng thu hút chú ý đến các chính sách hà khắc của Ceauşescu. Bà Cornea, một giảng viên đại học ở Cluj, bị đuổi việc tháng Chín 1983 vì dùng các tác phẩm triết học phương Tây trong bài giảng. Trong một loạt thư ngỏ gửi Ceauşescu, phát trên đài Châu Âu Tự do từ 1982 đến 1989, bà lên án sự nhục nhã mà nhà lãnh đạo mang lại cho dân chúng. Thoạt tiên, ta có thể xem sự phản đối của bà đơn thuần là hành động chính trị, vì chúng đòi cải tổ dân chủ, lên án sự tàn phá làng mạc, và bày tỏ đoàn kết với những người đối kháng. Nhưng chúng cũng mang thông điệp đạo đức sâu sắc. Trọng tâm thông điệp của Cornea là niềm tin rằng mỗi cá nhân cần chịu trách nhiệm cho hành động của mình, cần nhận ra rằng việc họ hành động thiếu trách nhiệm cũng có tác động đến cả xã hội. Tội ác lớn nhất của chế độ Ceauşescu, theo bà, là tước bỏ phẩm giá của con người, khiến lo lắng hàng ngày của họ chỉ là cố kiếm sống, nguyên tử hóa và đồng nhất hóa các dân tộc của Romania. Cornea bị quản thúc năm 1988, một sự hạn chế mà chỉ được tháo bỏ vào ngày 22/12/1989, khi Ceauşescu bị lật đổ. "Trọng tâm thông điệp của Cornea là niềm tin rằng mỗi cá nhân cần chịu trách nhiệm cho hành động của mình, cần nhận ra rằng việc họ hành động thiếu trách nhiệm cũng có tác động đến cả xã hội. " Việc rất ít đồng hương phản hồi thông điệp của bà không nên bị xem là thất bại của bà, mà nó chỉ xác nhận sự khó khăn to lớn của nhiệm vụ bà đặt ra, và thành công của Ceauşescu trong việc đe dọa nhân dân. Phát biểu chỉ năm ngày sau khi vợ chồng Ceauşescus bị hành quyết ngày Giáng Sinh 1989, nhà phê bình văn học Dan Hăulică nói sự đau khổ dưới thời độc tài là do sự thụ động và thiếu phản kháng. Diễn giải lại lời của danh họa Goya, ông nói cơn ngủ vùi của một quốc gia sinh ra quái vật. Ông nói sau 25 năm xấu hổ, Romania đã tìm lại được sự tự trọng. Tự do và phẩm giá, những từ ngữ đã bị làm giả dưới thời Ceauşescu, đã được cuộc cách mạng trả lại giá trị thật. Di sản Nhưng cái mà Romania khó rũ bỏ hơn là di sản của sự tuân phục chế độ độc tài. Phần nào đó, có liên hệ giữa sự tuân phục Ceauşescu và tiến trình cải tổ chậm chạp ở Romania kể từ khi chủ nghĩa cộng sản sụp đổ. Sự tập trung hóa cao độ và "sự khôn ngoan" công nghiệp hóa nhanh chóng không bị thách thức của Ceauşescu khiến đất nước không có được sự linh động để cải tổ chính trị và kinh tế. Có thể, như một người đã nói, mức độ nổi loạn cao hơn dưới thời Cộng sản đã tạo ra khác biệt giữa các nước ở Trung-Đông Âu chuyển đổi sang dân chủ nhanh hơn, như Cộng hòa Czech, Hungary và Ba Lan, và những nước mà quá trình này đau đớn và quanh co hơn, như Bulgaria và Romania. Dennis Deletant, Giáo sư Danh dự ở University College, London, đã viết ba tác phẩm về Romania thời Cộng sản, gồm Ceauşescu and the Securitate: Coercion and Dissent in Romania, 1965-89 (1996), Romania under Communist Rule (1998), Communist Terror in Romania: Gheorghiu-Dej and the Police State, 1948-1965, (1999). Bài viết này là một phần trong loạt bài về chủ đề phản kháng trong các xã hội Cộng sản ở châu Âu và Trung Quốc, do Lê Quỳnh thực hiện. Thêm về tin này Chủ đề liên quan
Cuối cùng cũng có người trúng giải đặc biệt xổ số Mega Millions trị giá 1,537 tỷ đô la.	Trúng số cả trăm triệu đô la, sao vẫn nghèo?	Thế nhưng nghiên cứu cho thấy người thắng giải chưa được xác định này có thể không may mắn như thế. Khi người thành đạt vẫn cảm thấy bất an Nghề xa xỉ làm túi xách bằng tiền giấy Giới trẻ TQ chơi chữ hiểm hóc chống kiểm duyệt Giải đặc biệt tăng lên đến con số khổng lồ như thế sau 25 lần quay số được tổ chức kể từ cuối tháng 7 đều không tìm được người trúng. Nó trở thành giải xổ số đặc biệt lớn thứ hai mà thế giới từng chứng kiến từ trước đến nay. Kỷ lục giải đặc biệt là ở năm 2016, khi Powerball, một chương trình xổ số cạnh tranh với Mega Millions, có giải đặc biệt lên đến 1,6 tỷ đô la. Mega Millions ban đầu ước đoán giải đặc biệt cũng là 1,6 tỷ đô la nhưng đã giảm xuống sau khi tổng kết tất cả số vé. Cơ hội trúng giải đặc biệt này là cực kỳ nhỏ, là 1 trong 303 triệu. Người ta dễ bị sét đánh hơn gấp 400 lần so với việc trúng số lần này. Nếu mỗi người lớn ở Mỹ đều mua một vé, mỗi vé một dãy số khác nhau thì vẫn có cơ hội tốt - khoảng 7% - là sẽ không có người trúng giải đặc biệt tại lần quay số làm cho trị giá giải thưởng còn phình ra lớn hơn nữa. Nhưng một khi người trúng giải được công bố và nhận giải, một câu hỏi khác thú vị hơn xuất hiện: chuyện gì sẽ xảy ra với tất cả số tiền đó và người nắm giữ chiếc vé số 'may mắn' đó? Nghiên cứu của tôi và những người khác đã chứng minh rằng: thường thì đó không như những gì bạn nghĩ. Số tiền nhận được ít hơn bạn tưởng Điều đầu tiên cần phải ghi nhớ là mặc dù giải đặc biệt nghe có vẻ khủng đến trào nước mắt như thế, số tiền thực lãnh sẽ ít hơn nhiều. Vì sao bạn không quản lý được thời gian của mình Bí quyết cần học thời điểm dứt bỏ sự thua lỗ Làm sao để trở thành tỷ phú nghìn tỷ Nếu có ai đó nhận giải thì người đó sẽ không thật sự nhận được số tiền 1,537 tỷ đô trên một tấm séc khổng lồ vào ngày hôm sau. Nếu là người duy nhất trúng giải, người đó có thể chọn hoặc là nhận lãnh một lần số tiền là 878 triệu đô hay nhận toàn bộ 1,537 tỷ nhưng là được lãnh trong từng năm trong vòng 30 năm với số tiền lớn dần theo từng năm. Sau đó, Sở Thuế sẽ cũng gặm được một phần lớn trong số tiền đó. Nếu người trúng số đến từ tiểu bang không đánh thuế xổ số như Florida hay Texas và chọn lãnh một lần, chính phủ liên bang sẽ đánh thuế khoảng 211 triệu đô. Như vậy sẽ còn lại 667 triệu đô. Vé trúng giải được cho là bán ra ở tiểu bang South Carolina, do đó người trúng số sẽ đóng thuế thêm 7% nữa và chỉ còn lại 606 triệu đô. Giải đặc biệt bắt đầu trở nên nhỏ hơn nhiều, nhưng nó vẫn là một khoản tiền tương đối lớn. Của trời cho sẽ đi về đâu? Suy nghĩ chung của mọi người là trúng số sẽ giúp bạn đổi đời. Mặc dù điều đó có thể luôn đúng, nghiên cứu cho thấy không phải luôn như cách mà bạn mong. Các kinh tế gia Guido Imbens và Bruce Sacerdote và nhà thống kê Donald Rubin trong một nghiên cứu vào năm 2001 đã chứng tỏ rằng mọi người có xu hướng tiêu xài của trời cho không mong đợi. Khi xem xét những người trúng số khoảng 10 năm sau chúng ta sẽ thấy họ chỉ giữ lại được 16 cent trong mỗi đô la mà họ trúng được. Trong nghiên cứu của tôi, tôi đã nhận thấy rằng một người bình thường trong độ tuổi 20, 30 và 40 được hưởng thừa kế hay được cho một số tiền lớn nhanh chóng mất phân nửa số tiền đó do tiêu xài hay đầu tư sai. Và các nghiên cứu khác đã cho thấy trúng xổ số nhìn chung không giúp được gì cho những người gặp căng thẳng về tài chính giải quyết được vấn đề của họ mà thay vào đó chỉ đẩy lui được kết cục phá sản không tránh khỏi. Một nghiên cứu cho thấy một trong ba người trúng số bị phá sản. Không dễ tiêu tùng hết Vậy thì chính xác làm thế nào một người trúng số có thể làm tiêu tùng hàng trăm triệu đô la nhanh như vậy? Không hề dễ dàng. Các nghiên cứu dân cư về đặc điểm của người chơi xổ số cho thấy độ tuổi đỉnh điểm mua xổ số là 30-39 và thật ra khả năng mua xổ số sẽ giảm đi với độ tuổi ngày càng cao. Tuổi thọ trung bình của người dân Mỹ là 79. Do đó điều này có nghĩa là giả sử người trúng số đang trong độ tuổi 30, người đó sẽ có thời gian khoảng 45 năm để tiêu xài một cục tiền đã bị trừ thuế chẳng hạn như là 900 triệu đô la. Điều đó có nghĩa là người đó phải chi tiêu ít hơn 20 triệu đô la một tí trong một năm tức xấp xỉ 55.000 đô la một ngày thì mới có thể tiêu sạch tiền - thậm chí còn nhiều hơn nữa nếu như chúng ta tính đến lãi suất tích lũy nếu số tiền đó được bỏ trong ngân hàng. Thêm nữa, nếu thật sự làm tiêu tán hết thì có nghĩa là người trúng số không còn tài sản gì nữa. Nhưng nếu người đó dùng tiền để mua nhà sang trọng, các bức tranh Banksy đắt tiền và xe Ferraris và Aston Martins, tài sản ròng của người đó sẽ không thật sự thay đổi và anh ta có thể nghỉ hưu với của cải còn y nguyên - giả dụ như là các khoản đầu tư đó vẫn giữ nguyên giá trị hay tăng giá. Làm tiêu tán hết tiền bạc, vốn dẫn đến phá sản và tỷ lệ dành dụm thấp, có nghĩa là người trúng số không lại tài sản gì để chứng minh anh ta đã tiêu xài ngoài việc có thời gian hưởng thụ. Từ giàu có thành nghèo khổ Đó chính là điều mà một người đàn ông có tên là Huntington Hartford đã làm được. Hartford, người sống từ năm 1911 đến năm 2008, là người thừa kế tài sản của Công ty Trà Đại Tây Dương và Thái Bình Dương. Huntington đã tuyên bố phá sản ở New York vào năm 1992, tức khoảng 70 năm sau khi được trao cho một trong những tài sản lớn nhất trên thế giới vào lúc đó Công ty này, vốn chỉ ra đời trước Nội chiến, được mọi người biết đến nhiều hơn với tên gọi chuỗi siêu thị A&P. A&P là cửa hàng thực phẩm từ Bờ Đông sang Bờ Tây đầu tiên của Mỹ, và trong giai đoạn từ Đệ nhất Thế chiến cho đến năm 1960 A&P cũng giống như Walmart đối với người tiêu dùng Mỹ trong thời đại ngày nay. Hartford thừa hưởng khoảng 90 triệu đô la khi mới 12 tuổi. Nếu điều chỉnh theo lạm phát thì có nghĩa là ông có được 1,3 tỷ đô sau thuế khi chỉ còn là một đứa trẻ. Ấy vậy mà Huntington đã tuyên bố phá sản ở New York vào năm 1992, tức khoảng 70 năm sau khi được trao cho một trong những tài sản lớn nhất trên thế giới vào lúc đó. Bàn tay của Hartford chạm đến đâu thì của cải tan biến đến đó. Ông đã mất hàng triệu đô la mua bất động sản, sáng lập ra một bảo tàng nghệ thuật và tài trợ cho các nhà hát và show diễn. Ông là sự kết hợp giữa khả năng kinh doanh tệ và lối sống hết sức xa hoa. Sau khi tuyên bố phá sản, ông sống cuộc sống ẩn dật với một người con gái ở quần đảo Bahamas cho đến ngày ông lìa đời. Cầu cho cơ hội trúng số luôn ủng hộ bạn Câu chuyện cuộc đời của Hartford cùng với các nghiên cứu khoa học cho thấy việc có được của trời cho không phải lúc nào cũng dẫn đến kết cục tốt đẹp. Vung tay quá trán tiền trúng số dễ hơn là chúng ta tưởng. Nếu bạn đã từng chơi vé số và chưa trúng thì tôi chúc bạn lần sau sẽ được may mắn hơn. Còn nếu bạn đã mua và đã trúng, thì tôi chúc bạn sẽ còn gặp may mắn hơn nữa. Dù sao đi nữa, một bài học chủ yếu, cho dù bạn có chơi vé số hay không, là khi bạn có của trời cho hay trúng số, hãy lên kế hoạch trước cho tương lai và chống lại những cám dỗ rất bình thường của con người là tiêu xài hết số tiền đó. Bài tiếng Anh đã đăng trên BBC Capital.
Trước diễn biến biến đổi khí hậu đang diễn ra phức tạp ở Việt Nam, nhân 5 năm đánh dấu thảm họa sóng thần và nhà máy điện hạt nhân Fukushima, một chuyên gia về chiến lược năng lượng từ Pháp 'thiết tha' đề nghị chính phủ Việt Nam thay đổi chiến lược năng lượng, đặc biệt là năng lượng hạt nhân.	‘Tôi thiết tha đề nghị VN đổi chính sách’	GS. Nguyễn Khắc Nhẫn 'thiết tha' đề nghị chính phủ Việt Nam thay đổi chiến lược về năng lượng, năng lượng hạt nhân, trước tình hình biến đổi khí hậu. “Tôi rất buồn vì thảm họa Fukushima không lay chuyển quyết định của Chính phủ Việt Nam: một hai vẫn muốn làm điện hạt nhân. Thật là sai lầm khi cho rằng hạt nhân có thể cứu được trái đất khỏi sự nóng lên của thời tiết,” đó là quan điểm của Giáo sư Nguyễn Khắc Nhẫn, chuyên gia về chiến lượng năng lượng, cựu cố vấn của hãng Năng lượng Quốc gia Pháp (EDF) và nguyên Giáo sư Đại học Bách khoa Grenoble. Mời qu‎ý vị theo dõi toàn văn cuộc phỏng vấn của BBC với chuyên gia năng lượng sau đây. BBC: Tại Hội thảo về chiến lược năng lượng cho Việt Nam tại Đại học Bách khoa Grenoble mới đây, sau Hội nghị Thượng đỉnh Quốc tế về Biến đổi khí hậu COP21, Giáo sư đã có những kiến nghị cụ thể gì? GS. Nguyễn Khắc Nhẫn: Tôi đề nghị ba kế hoạch căn bản. Đó là khai thác và đầu tư mạnh vào năng lượng tái tạo, triệt để tiết kiệm năng lượng ở mọi lĩnh vực, khuyến khích việc nâng cao hiệu suất năng lượng. Muốn thành công, Việt Nam cần thành lập Bộ Năng lượng tái tạo (như ở Ấn Độ), tăng cường hỗ trợ năng lượng tái tạo, đơn giản hóa thủ tục hành chính để đẩy nhanh thời gian thực hiện các dự án, giảm tỷ số đàn hồi (coefficient d'élasticité), chống lãng phí, triển khai các dự án thí điểm về cộng đồng dân cư năng lượng sạch, không lãng phí, không rác thải, phát triển giao thông sạch và đào tạo đội ngũ cán bộ. Làm gì để giảm nhẹ? BBC: Việt Nam đang trải qua đợt hạn hán ở nhiều tỉnh Miền Trung và Tây Nguyên, ngập mặn và xâm nhập mặn ở Đồng Bằng Sông Cửu Long, vựa lúa của cả nước, theo Giáo sư Việt Nam có thể làm gì để giảm nhẹ ảnh hưởng của biến đổi khí hậu? GS. Nguyễn Khắc Nhẫn: Việt Nam là một quốc gia đối mặt với nguy cơ cao. Việt Nam xếp hạng thứ 26, nằm trong nhóm các nước có nguy cơ đặc biệt lớn. Những rủi ro cho Việt Nam cũng như các nước châu Á gồm bão ngày càng lớn và thường xuyên hơn, ngập lụt tăng cao do nước biển và sóng, lở đất do tan băng ở Himalaya, xói mòn, tài nguyên nước và dự trữ nước mềm giảm, mực nước biển tăng, ngập úng, mặn hóa, hiệu suất nông nghiệp giảm, đói kém, tử vong tăng, các bệnh tiêu chảy, dịch tả lan tràn do nhiệt độ tăng. Ta hiểu tại sao phái đoàn Việt Nam, cũng như nhiều nước có nguy cơ lớn bị ảnh hưởng, tại COP21 đã đề nghị giảm ngưỡng từ 2°C xuống 1,5°C. Ngay trước ngày khai mạc Hội nghị ở Paris, Việt Nam đã quyết định ngày 25/11/2015, giảm lượng khí thải CO2, so với mức bình thường theo kế hoạch sau: 5% vào năm 2020, 25% năm 2030 và khoảng 45% năm 2050. Khả năng thích ứng của Việt Nam thấp, do thiếu quyết tâm chính trị và tài chính. Những công việc đồ sộ cần thực hiện không được chậm trễ như : rà soát lại quy hoạch đô thị và kế hoạch phòng chống, xây dựng lại cầu đường và nhà cửa, bảo vệ các công trình, làm sạch hệ thống dẫn nước, bảo vệ các đê, đập, di chuyển dân cư... Đừng quên rằng nông nghiệp là nguồn sản xuất metan lớn (40 lần nguy hiểm hơn CO2). Các súc vật chăn thả gặm cỏ, đồng lúa, phân, và cây cỏ lên men cũng thải ra khí metan. Cũng như các nước khác trên thế giới, Việt Nam phải xây dựng gấp rút nền kinh tế ít carbon. Nếu chúng ta càng trì hoãn, càng khó cho việc đối đầu với các đe dọa và thiệt hại sẽ lớn hơn, khó xử lý hơn. Tất nhiên, đó là một thách đố trường kỳ. Không lay chuyển quyết định BBC: Năm nay, Nhật Bản đánh dấu tròn 5 năm thảm họa sóng thần và sự cố nhà máy điện hạt nhân Fukushima, Việt Nam học được gì từ thảm họa này và theo Giáo sư, chương trình điện hạt nhân của Việt Nam có gì mới trước tình hình và xu hướng tới đây của biến đổi khí hậu? GS. Nguyễn Khắc Nhẫn: 5 năm sau thảm họa, nhà máy Fukushima, với 8.000 nhân công (kĩ sư, chuyên gia, kĩ thuật viên) liên tục thay phiên nhau, vẫn còn là một công trường ngổn ngang với phóng xạ mạnh. Bên ngoài, trên một diện tích rộng hơn 1.000 km2 bị ô nhiễm, hàng ngàn công nhân, kể cả SDF, bất kể nguy hiểm đã làm công việc khử nhiễm, cùng với 1000 công ty. Chi phí cho quá trình này ước tính chừng 25 tỷ euro. Đây chỉ là bước đầu vì chất phóng xạ (césium 134 và 137, strontium 90) đã ảnh hưởng 24 000 km2 trong những ngày đầu tiên của thảm họa. Sự ô nhiễm lan đến phía nam, vùng Tokyo và đến 250 km về phía bắc. Cựu thủ tướng Naoto Kan, đương chức lúc xảy ra sóng thần, đã cho biết : thảm họa đã suýt khiến phải di tản 30 triệu dân vùng Tokyo, điều này có thể gây suy sụp quốc gia! Tôi rất buồn vì thảm họa Fukushima không lay chuyển quyết định của Chính phủ Việt Nam: một hai vẫn muốn làm điện hạt nhân. Thật là sai lầm khi cho rằng hạt nhân có thể cứu được trái đất khỏi sự nóng lên của thời tiết. Thực ra, hạt nhân, trên đà suy thoái ngay cả trước thảm họa Fukushima, chỉ còn chiếm 11,7% tổng năng lượng điện thế giới (67,9% từ than, dầu mỏ, khí đốt – 16,3% thủy điện – 4,1% năng lượng mặt trời, gió, sinh khối). So với năng lượng sơ cấp toàn cầu, nó chỉ chiếm khoảng 5%. Chuyên gia đề nghị Việt Nam hủy bỏ gấp chương trình hạt nhân 5 năm sau sự cố sóng thần và cháy lò phản ứng hạt nhân ở Fukushima, Nhật Bản. Khác với những lời tuyên truyền không đúng sự thật, lượng khí CO2 thải ra trong toàn bộ các khâu của quá trình hạt nhân không phải thấp! Từ đầu đến cuối: khai thác mỏ, vận chuyển Uranium từ nước ngoài đến tận nhà máy chế biến, tạo ra vật liệu với các thành phần khác nhau, công trường xây dựng của nhà máy (xi măng, thép), chu kì của nhiên liệu, khai thác, tháo gỡ, tái xử lý, quản lý chất thải... Tổng lượng carbon khó mà bỏ qua được! Vì sự sống còn Điện hạt nhân quá nguy hiểm và bắt đầu đắt hơn các nguồn điện khác, kể cả năng lượng tái tạo. Trong thời gian COP21, sử gia về khoa học của Hoa Kì, Naomi Oreskes, khẳng định nhiều nghiên cứu uy tín đã chỉ ra rằng có thể thực hiện được một nền kinh tế không carbon và không hạt nhân, bằng cách tập trung vào gió, mặt trời, thủy điện, kết hợp với việc kết nối tất cả các lưới điện, với hiệu quả năng lượng và với quản lý nhu cầu hiệu quả. Dù sao, năm 2030, phần hạt nhân sẽ chỉ đóng góp tối đa là 10% lượng điện của Việt Nam. Con số này nhỏ hơn nhiều so với số tỷ kWh lãng phí ở Việt Nam. Việc tiết kiệm năng lượng không gây nguy hiểm gì và chi phí nhỏ hơn nhiều so với việc xây dựng nhà máy điện hạt nhân. Hàng chục và sau này sẽ là hàng trăm tỷ đô la đầu tư cho hạt nhân sẽ có hiệu quả kinh tế và xã hội lớn hơn nếu được dùng cho việc thích nghi với biến đổi khí hậu và phát triển mạnh mẽ năng lượng tái tạo của Việt Nam. Không nên quên rằng khoảng thời gian từ khi lò phản ứng dân sự đầu tiên đưa vào hoạt động vào năm 1951 ở Mỹ đến thảm họa Fukushima ngày 11/3/2011 chỉ có 60 năm. Trong khoảng thời gian này, nhân loại chứng kiến 5 lần chảy tâm lò: 1 tại Three Miles Island, 1 tại Tchernobyl, 3 tại Fukushima. Trung bình, cứ 12 năm xảy ra một lần chảy tâm lò. Vì sự sống còn của đất nước mến yêu, một lần nữa, tôi thiết tha trân trọng yêu cầu chính phủ Việt Nam hủy bỏ gấp chương trình điện hạt nhân.
Ý kiến nói " nhiều người Việt theo dõi cuộc bầu cử không vì nước Mỹ, mà vì cho quê hương mình " .	Tân tổng thống và bầu cử Mỹ trong mắt người Việt	Nhạc sĩ Tuấn Khanh nói "Trump lên thì biển Đông là chuyện riêng của Trung Quốc và Asean" Cũng như bao người có khuynh hướng thích bà Hillary Clinton làm tổng thống, tôi đã có thoáng bàng hoàng khi nghe kết quả chung cuộc. Thế giới quả là đầy những bất ngờ, nhưng sự dân chủ và nỗ lực ủng hộ lựa chọn mang tính dân chủ ở một quốc gia cách Việt Nam hàng ngàn dặm, cũng đem lại nhiều điều bất ngờ hơn nữa. Nhà báo Phạm Đoan Trang có phân tích ngắn của mình, nói rằng phân nửa số bạn trên facebook của cô đã buồn, vì chọn phía bà Hilary. Cô phân tích rằng nhiều người Việt trong nước có cảm tình với bà Hilary Clinton vì bà có nhiều hình ảnh gắn với Việt Nam. Chồng bà cũng vậy. Thậm chí những nỗ lực về cải cách nhân quyền và cứng rắn trong các chính sách về tự do tín ngưỡng, ngoại giao… của bà cũng là điều dễ gây thiện cảm. Nhưng quan trọng hơn, có lẽ thái độ luôn không muốn nhún nhường trước Trung Quốc của bà, khiến hàng triệu người Việt đang mang tâm trạng ức chế về tổ quốc, dân tộc khiến họ thân thiện với bà hơn. Cuộc bầu cử tổng thống Hoa Kỳ, xa xôi và lạ lùng, nhưng khiến báo chí Nhà nước cũng đưa tin liên tục, phân tích và dự đoán. Có lẽ ngoài các cuộc hội ngộ túc cầu tầm quốc tế, thì không có khi nào không khí báo chí Việt Nam lại hừng hực và dễ có đề tài như vậy. Thậm chí, trên trang VnExpress sáng ngày 9/11, người ta còn đọc được một tít bài lớn "Vì sao bầu cử tổng thống Mỹ năm nay gay cấn hơn cả siêu xổ số?" Sự lựa chọn một nhà lãnh đạo tương lai cho mình, công khai và minh bạch, đã khiến mọi thứ reality show đều tuột hạng. Thậm chí, dựa vào từng ngày, từng giờ của cuộc tranh cử, người Việt lại có cơ hội so sánh và cười mỉm về những gì gọi là bầu cử trong cuộc sống của mình. Trên trang facebook của mình, nhà văn Nguyễn Đình Bổn viết về việc người Việt theo dõi sát sao cuộc bầu cử tổng thống Mỹ, rằng "cho thấy khát vọng tranh cử, bầu cử tự do tại Việt Nam hiện nay là cháy bỏng. Nhưng từ khát vọng đi đến hiện thực này tại Việt Nam xa hay gần lại lệ thuộc vào quá nhiều tác động từ bên trong lẫn bên ngoài mà khai dân trí là một trong những điều kiện cần thiết". Một facebooker khác vì hóm hỉnh nói rằng khác với những cuộc bầu cử ở Việt Nam, đến giờ cuối cùng người ta mới có được kết quả cuối cùng của người thắng cuộc. Còn ở Việt Nam thì mọi thứ có thể biết trước cả tuần, thậm chí cả tháng. 'Không giống ai' Riêng tôi, lại thấy thêm rằng khi bước vào một kỳ bầu cử nào đó, hầu hết các cử tri đều không biết hoặc xác minh được nhân thân, trình độ… của các ứng cử viên được Đảng giao phó là ai. Người dân chỉ còn tạm lựa ra những nhân vật đã được chọn. Mà cái "chọn" đó, luôn giới thiệu những sai lầm hoảng kinh về việc không có ai chịu trách nhiệm đưa ra các nhân vật đó. Cụ thể như Trần Văn Truyền, Trịnh Xuân Thanh hay Vũ Huy Hoàng… chẳng hạn. Dù ông Donald Trump quả có làm nhiều người hoảng kinh về tính cách hay phát ngôn, nhưng rõ ràng sự lựa chọn rất mạnh mẽ của công chúng Mỹ là bởi họ có thông tin và cho rằng đã hiểu rõ ông. Ngay cả ở Việt Nam cũng vậy. Ông Huỳnh Ngọc Tuấn đã hân hoan bày tỏ sự ủng hộ với Trump. Ông viết: "Vì ông ta là người mà tôi mong đợi, người có thể thay đổi cái trật tự thế giới và khu vực hiện nay, cái trật tự bất công và bất lợi cho đất nước tôi. Đã nhiều lần tôi nói rằng chỉ khi nào cái trật tự này bị phá vỡ thì khi đó đất nước ta mới có cơ hội thoát Trung, thoát cộng. Còn một điều nữa tôi ủng hộ Donald Trump vì ông ta và tôi đều là những thằng "không giống ai" và ít có người ưa". Người Việt nói về chiến thắng của ông Trump Donald Trump: 'Chính quyền sẽ phục vụ người dân' Đây cũng là một điều thú vị. Sát nách, Bắc Kinh qua các kỳ bầu cử, ngoài việc báo chí Nhà nước hô hào và giới thiệu, dân chúng vẫn bàng quan. Thậm chí, ai lên tổng bí thư hay vào chủ tịch, không mấy người Việt quan tâm để học thuộc tên. Bất luận hai Đảng cộng sản vẫn luôn nói tình hữu nghị keo sơn, nhưn dường như đa số người dân Việt vẫn có khuynh hướng gần phương Tây hơn, gần Mỹ hơn. Cũng như niềm tin đã được thử thách của những người ủng hộ bà Hilary hay ông Donald, nhiều người Việt tin rằng nền dân chủ phương Tây sẽ đem lại một tương lai tốt đẹp hơn cho đất nước nước mình, nhân dân của mình. Trong tâm thế đó, nhiều người Việt theo dõi cuộc bầu cử không vì nước Mỹ, mà vì cho quê hương mình. Một người tên là Hien Le, chỉ rời khỏi Việt Nam đi định cư chừng vài năm nay, viết rằng cô lo ngại khi ông Trump đắc cử. Lý do vì "Trump phản đối hầu hết các hiệp định thương mại có liên quan Việt Nam và Mỹ, Trump lên thì xác định mất xuất siêu. Trump phản đối người nhập cư, kể cả người nhập cư Việt Nam, và Trump phản đối ảnh hưởng quân sự của Mỹ ở Biển Đông, Trump lên thì biển Đông là chuyện riêng của Trung Quốc và Asean". Một người bạn của tôi trên facebook, anh Truong Thanh Liem, có viết vài dòng khiến tôi không khỏi tần ngần, rằng anh chọn bầu đảng Dân chủ vì những chính sách an sinh xã hội cho người già, cho những người tỵ nạn còn kẹt ở Philippines hay Thái Lan thỉnh thoảng có cơ hội ra đi đến nước thứ ba. Còn những người bạn của anh thì chọn đảng Cộng hòa bởi những chính sách cho dân làm ăn. Thật rõ, người ta lựa chọn không phải vì một đảng nào là thần thánh hay vinh quang mãi mãi, mà là đảng có thật sự có khả năng làm gì cho con người hiện tại hay không, hay chỉ ăn mày quá khứ. Thật là bất đồng, trong một cuổi chiều ở Việt Nam, khi tôi như đang buồn về sự thất cử của bà Hilary Clinton, một người bạn trẻ ủng hộ Donald Trump reo mừng và nhắn vào máy của tôi "ghé qua làm ly bia chúc mừng Trump đi". Ai nói bầu cử tổng thống Mỹ xa lạ với Việt Nam? Bài viết thể hiện văn phong và phản ánh quan điểm riêng của nhạc sĩ tại Sài Gòn.
Trường hợp tồi tệ nhất là các món ăn không xứng đáng với tiền điện đã sử dụng, nói chi đến lượng calo. Tại sao vậy? Và điều gì làm các món ăn ngon lại không dùng được vi sóng?	Những bí quyết dùng lò vi sóng	Lò nướng thông thường tạo ra được lớp vỏ giòn ngon lành do thức ăn khô đi. Trên nhãn chỉ thấy ghi "Món Lasagne Rau" (Lasagne: mì bỏ lò nhiều lớp kẹp thịt). Nhưng qua hình ở trên hộp tôi thấy rằng nhà sản xuất cũng khiêm tốn. Chắc hẳn sẽ là món đầy hương vị, với nước sốt đậm ngon hết ý, nhiều lớp cùi mịn màng, lớp kem bơ sữa phủ mặt thơm phức và hương vị đậm đà của pho mai giòn đã tan chảy. Tôi cẩn thận tháo vỏ bọc bìa giấy ra, bóc màng nắp và đặt nó vào lò vi sóng. Tuy nhiên hai phút sau, món ăn tràn ra đĩa trông không thể nhận ra được nữa. Pho mát đã tan chảy trông như dầu nhờn, lớp kem bị đông lại và các lớp bột trông có vẻ dai cứng như mực ống nấu quá lửa. Ai làm cũng vậy thôi: một món ăn nhanh qua lò vi sóng, không được ngon lắm. Chỉ cần vài phút là xong, nhưng làm cẩn thận theo công thức và ngon là việc khó khăn và cần rất nhiều kiến thức nấu nướng. Loại đầu bảng là loại được chế biến ở các cửa hàng ăn 3 sao Michelin; loại xoàng nhất, có nhiều chất tổng hợp E kèm theo số. 50 loại thực phẩm tốt nhất cho sức khỏe Để hiểu tại sao, ta cần biết về phản ứng hóa học quan trọng nhất được gọi là phản ứng Maillard. Được phát hiện lần đầu tiên bởi nhà hoá học người Pháp, Louis-Camille Maillard, vào năm 1912, nó là phản ứng hóa học được thực hiện rộng rãi nhất trên hành tinh này. Nó xảy ra ở hàng triệu bếp mỗi ngày, mặc dù rất ít người nghe nói về nó. Về cơ bản, một cái gì đó rất ngon đã xảy ra khi ta kết hợp các axit amin với một số loại đường, sau đó làm nóng lên. Các hợp chất mới bắt đầu hình thành, làm cho thực phẩm có màu nâu và tạo hương vị ngon hơn. Các sản phẩm phụ Maillard này là nguyên nhân tạo ra vị ngọt trần tục của cà phê và vị mạch nha caramen trong bia, cũng như hương thơm hấp dẫn của bánh mì nướng, khoai tây chiên, hành chiên, thịt nướng, bích quy, kẹo dẻo, và hầu hết các loại thức ăn khác mà ta thèm chảy nước miếng. Đó là lý do vì sao các loại gia vị được chiên hoặc nướng trước khi ta ăn, và vì sao không thể so sánh giữa khoai tây nướng và luộc. Sự hấp dẫn của ta đối với chúng có thể là do bẩm sinh, vì chúng là sản phẩm phụ của nấu ăn mà chúng ta là loài duy nhất biết làm điều này (mặc dù loài khỉ tinh tinh đang đến gần, theo báo cáo của các nhà khoa học năm 2015). Sống có ý nghĩa không phải là điều khó đạt được? Giảm cân nhanh mà không tốn sức Hội chứng thức dậy không biết mình đang ở đâu "Đó là một phản ứng rất phức tạp," Steve Elmore, một nhà hóa học về hương vị tại Đại học Reading, nói. Tùy thuộc vào các protein và đường, có hàng ngàn sản phẩm phụ có thể được tạo ra. Các axit amin với hàm lượng nitơ cao hơn sẽ làm tăng mùi thơm kiểu như các loại hạt, trong khi các loại có nhiều calo hơn, theo Elmore, có xu hướng làm cho vàng hơn và có mùi hành. Vấn đề là, phản ứng không thể xảy ra nếu thức ăn quá ướt. "Nếu bạn đưa một củ khoai tây sống vào trong lò nướng, nó có độ ẩm khoảng 80%," Elmore nói. Một khi nó đã đến điểm sôi, nước bắt đầu bay hơi và bề mặt của nó bắt đầu khô. "Nước phải giảm xuống khoảng 5% thì phản ứng Maillard mới diễn ra và bạn sẽ có được tất cả các hương vị khoai chín và màu nâu đẹp." Đó là lý do vì sao khoai tây nướng thường có màu nâu ở bên ngoài và màu trắng bên trong. Với lò vi sóng thì lại khác. Thay vì nung nóng không khí xung quanh, nó bắn phá thực phẩm bằng những sóng vô tuyến điện cực ngắn và làm nóng các phân tử bên trong khi nó đi qua. Việc nấu tương đối đồng đều này làm cho bề mặt không bao giờ đủ nóng hoặc đủ khô để phản ứng Maillard xảy ra, dẫn tới các bề mặt của bánh nướng và của món lasagne trông nhợt nhạt một cách đáng buồn. Bánh pizza trong lò vi sóng bị ướt vì không khí trong đó không đủ khô để làm nước bay hơi. Điều này cũng có nghĩa là các 'món ăn liền' thường có vị hơi nhạt nhẽo. Một nghiên cứu trước đây cho thấy thịt bò nấu trong lò vi sóng chỉ có một phần ba các chất thơm ngon của thịt so với cách nấu nướng thông thường, trong khi một nghiên cứu khác cho thấy bánh mì nướng bằng lò vi sóng, nói thẳng ra, là kinh tởm. Các nhà sản xuất ít thận trọng hơn đã cố gắng che giấu việc thiếu màu nâu ngon bằng cách bổ sung thêm muối, đường và bột ngọt (MSG), làm cho thực phẩm có hương vị ngon và thường được làm rất nhiều ở các nhà hàng Trung Quốc. Năm 2015, một cuộc điều tra phối hợp của tờ The Telegraph và nhóm hành động 'Action on Sugar' cho thấy rằng một số đồ ăn cho một bữa của siêu thị Anh có lượng đường gấp đôi một lon Coca-Cola, hoặc khoảng 13 thìa đường (nghĩa là nhiều hơn 4 thìa so với lượng khuyên nên dùng với người đàn ông trưởng thành). Nhưng không cần phải theo cách làm này. Với nhu cầu về các bữa ăn có hương vị ngon như nhà làm thì nhà sản xuất đang bắt đầu có một cách tiếp cận tinh vi hơn. Và điều này bắt đầu bằng việc chọn đúng nguyên liệu. "Thực tế là, không phải mọi thứ đều thích hợp để nấu trong lò vi sóng," Benn Hodges, bếp trưởng của Eat First, một công ty chuyên về các bữa ăn nhanh, nói. Ông đã từng làm việc tại một số nhà hàng nổi tiếng nhất thế giới, trong đó có chi nhánh Roka tại London. Những dấu hiệu giúp nhận dạng ảnh giả Đàn ông hói thì mạnh mẽ hơn trong chuyện chăn gối? Có nên tránh bơi khi vừa ăn xong? Thí dụ như làm cá hồi. Đường kẻ sọc trên từng miếng philê cá là nơi các cơ bắp riêng biệt dùng để phối hợp khi bơi. Chúng được dính với nhau bằng collagen, mà nó tan ra và chuyển thành gelatine khi được nấu, đó là lý do tại sao nó thành các lớp rời rã. Đồng thời, các protein trong cơ bắt đầu thay đổi tính cách và cô lại, đó là lý do tại sao nó chuyển thành màu đục. Như tất cả những đầu bếp giỏi đều biết, mối nguy hiểm chính với cá hồi là nó sẽ vỡ ra, và các thớ cơ co lại và toát nước ra, biến món ăn tối hấp dẫn thành một mớ hỗn độn và khô khan. Cách tốt nhất để tránh hai điều trên là làm cho nó nóng lên nhanh nhất có thể và nấu nhanh, và đây chính là việc cần tới lò vi sóng. Hầu hết các lò vi sóng sử dụng tần số sóng là 2,45 gigahertz mà nước, mỡ và đường dễ hấp thụ nhất. Thức ăn càng có nhiều các phân tử loại này thì càng chín nhanh, đó là lý do tại sao các miếng cá nhiều mỡ nhiều nước là lý tưởng. Một điều may là, trong lò vi sóng, nước chỉ bắt đầu sôi khi quá 105 C, do đó, bạn nấu kiểu gì thì vẫn giữ được nhiều nước hơn bên trong. Và cuối cùng là sắc tố tốt được giữ lại nhiều hơn làm cho thịt cá hồi có màu vàng cam và thơm. "Xuất phát từ quá khứ đào tạo của mình, tôi không bao giờ có thể mơ ước nấu cá bằng lò vi sóng, nhưng nó hiệu quả thực sự," Hodges nói. Một món ăn mà Hodges đặc biệt thích tạo lại ở dạng 'món ăn liền' là món cá hồi nướng xì dầu, là món được nướng trên than củi theo truyền thống Nhật Bản, gọi là robata. Để đảm bảo philê được ngâm trong hợp chất Maillard, như cách thức làm đúng đắn, đầu tiên nó được nướng khô quắt ở trong lò 300C. "Thịt cá hồi đã được phủ ngoài bằng nước sốt và lò nướng chỉ tạo ra một lớp phủ bóng đẹp, giống như bạn đang nướng nó trên một lò nướng của một cửa hàng ăn," ông nói. Để tránh bị chín quá, (xét cho cùng, cá vẫn phải qua lò vi sóng) thịt cá màu vàng được lấy ra chỉ sau một phút và làm nguội ngay. "Đúng là phải dừng quá trình nấu một cách nhanh chóng," Hodges nói. "Chúng tôi có một trong những máy làm lạnh tốt nhất mà bạn có thể đặt mua, và nó có thể làm giảm nhiệt độ, thí dụ từ 100 độ xuống dưới 0 độ trong vòng chưa đầy 5 phút." Việc này vô cùng thích dụng trong ngành này, (thực tế nó thường là cách duy nhất để tuân thủ quy định về an toàn thực phẩm) vì chúng có thêm cái lợi là ngăn ngừa được vi khuẩn có hại phát triển trong điều kiện ấm áp thuận lợi khi mà thức ăn đang nguội dần. Điều trên đưa ta đến vấn đề khó khăn tiếp theo. Hầu hết các bữa ăn bằng lò vi sóng đều đã được nấu chín một phần, có nghĩa là nó phải chịu cái hiểm họa tương tự như cái làm hỏng thức ăn thừa. Thủ phạm lớn nhất là hương vị đáng sợ của đồ đã được làm ấm lên, một mùi vị ôi mà nó thường xảy ra ở thịt được nấu chín rồi để lạnh. Nó thường được tả là một vị nằm giữa bìa giấy và lông chó ẩm, và nó xảy ra do mỡ trong thịt bị oxy hóa. Nên dùng người hay máy để thu ngân? Giải mã mối liên hệ giữa tự vẫn và mùa xuân Nếu bạn muốn thịt với lớp ngoài giòn, thì lò vi sóng không phải là câu trả lời. Trong trường hợp này, hầu hết các nhà sản xuất đều khắc phục bằng cách bổ sung các chất chống oxy hoá, nó ngăn oxy phản ứng với chất béo mà phản ứng với bản thân chất này. Chúng có thể bao gồm nhiều chất tổng hợp E kèm theo số, như chất E321, nhưng cũng có các loại thảo mộc (cây hương thảo là đặc biệt hiệu quả), gia vị, vitamin, và thậm chí cả nước chanh. Trớ trêu thay, các hợp chất Maillard, thường không có trong 'thức ăn ăn liền', lại có tính chống oxy hóa mạnh. Các nhà sản xuất khác chỉ cần đảm bảo thực phẩm của họ được ăn trước khi điều này xảy ra. "Có các thức ăn trên thị trường có thời hạn sử dụng lên đến hai tháng và thực sự tôi thấy đáng sợ. Trong một trường hợp, chúng tôi thấy một công ty đang làm thực phẩm đông lạnh cho trẻ em được cho là tốt và có thời hạn sử dụng là 3 tháng," Hodges nói. Cũng có vấn đề rắc rối về thức ăn ướt. Không khí trong lò vi sóng là lạnh nên hơi nước bốc ra dễ nhanh chóng ngưng tụ thành nước. Điều này ngăn chặn thực phẩm có được bề mặt giòn và thậm chí còn làm tăng thêm độ ẩm cho thực phẩm đã sẵn ẩm, ngăn tạo thành cùi vỏ bánh mỳ và làm pizza bị ướt. Nhưng ở đây cũng vậy, khoa học có thể hỗ trợ. Hãy vào mạng và gõ "susceptor packaging" (bao bì nhạy cảm), một công nghệ mới thông minh có thể làm giòn bánh mì trong lò vi sóng. Nó thường bao gồm một khay bằng bìa cứng được phủ bằng nhựa, trên đó lại được phủ tiếp một màng kim loại rất mỏng. Sự hiểu biết chung cho rằng kim loại sẽ nóng lên trong lò vi sóng và sẽ chắc chắn làm cháy nhà bạn với một tiếng nổ khủng khiếp. Nhưng điều này không hẳn đúng. Việc này tùy thuộc hình dạng của tờ kim loại; các tấm phẳng thường chỉ nóng lên rất cao, trong khi bất kỳ hình có góc cạnh, như giấy kim loại bọc đĩa ăn, cuối cùng sẽ bốc cháy. Đó là do điện tích tập trung nhiều vào bề mặt có góc cạnh, và nghĩa là việc bao bì nhạy cảm chỉ nóng đủ để tạo thành lớp cùi vỏ, nhưng không nóng nhiều đến mức bạn sẽ phải cạo tro ra khỏi lò vi sóng trong vài tháng tới. Chúng cũng đủ nóng để gây phản ứng Maillard biến bữa ăn tối của bạn có màu sắc ngon miệng hơn. Nhưng có lẽ sự thất bại khó chịu nhất của lò vi sóng là hương vị nhạt nhẽo của 'món ăn liền'. Tất nhiên, một phần đây là do sự thiếu độ nóng tạo vỏ cùi nâu, nhưng thực tế cũng là do lò vi sóng giữ không khí lạnh. Lò nướng thông thường làm khô bề mặt thức ăn, ngăn không cho các hợp chất thơm thoát ra khi chúng bay hơi. Các lớp vỏ cứng, thí dụ như của bánh lasagne nướng theo cách này, tạo thành một rào cản kin mít. Trong khi đó lớp gelatine mềm hỗn độn của kem bechamel và phô mai tươi được tạo từ lò vi sóng thì không thể so sánh được vì nó để thoát mất hương vị. Hodges khắc phục nhược điểm này bằng cách đưa rau muối chua vào món ăn. "Điều này thực sự giúp bổ sung thêm một chút hương vị tươi và chua, làm giảm bớt tính đơn điệu của món ăn," ông nói. Kể từ khi được phát minh một cách tình cờ vào năm 1945 khi một kỹ sư vô tình làm tan chảy bữa ăn nhẹ của mình, lò vi sóng đã cách mạng hóa cách chúng ta ăn. Các bánh Lasagne (mỳ bỏ lò nhiều lớp thịt) có thể không bao giờ có được vỏ cứng ròn tan như ta mong muốn, nhưng khoa học đang làm chúng ngày càng ngon hơn. Nếu không được, thì bạn lúc nào cũng có thể làm nóng bữa ăn nhanh của bạn trong lò nướng thông thường. Bài tiếng Anh trên BBC Future
Vào lúc Đảng cộng sản gồng mình chạy đua cơ cấu chức vụ trong Đại hội XI đang đến, thì Gíao hội Công giáo Việt Nam cũng đang căng mình trước những diễn biến dồn dập về nhân sự.	Nhân sự Công giáo và Chính quyền VN	Giáo dân mang biểu ngữ ủng hộ TGM Ngô Quang Kiệt trong lễ đón Tân TGM Phó Nguyễn Văn Nhơn tại Hà Nội (hình từ trang web VietCatholic) Khác với Trung Quốc là nơi các thế hệ lãnh đạo thường được đào tạo và quy hoạch trước khá lâu giống như truyền thống lập thái tử. Việt Nam đứng trước một cuộc khủng hoảng dai dẳng về lãnh đạo và luôn có những cuộc đua gay cấn đến tận phút chót. Hiện đang có cùng cảnh ngộ giữa Giáo hội Công giáo và Chính quyền Việt Nam trong vấn đề nhân sự. Thông thường giáo hội luôn có sự kế tục cẩn thận nhưng vì bị đóng cửa trường Dòng hơn 20 năm nên Giáo hội đang có độ “hẫng” nhất định. Khác với Giáo Hội Trung Quốc là nơi chính quyền quyết định vấn đề nhân sự không liên quan đến Vatican. Ở Việt Nam, sau một thời gian dài đàm phán, hai bên đã hình thành được một "cơ chế đặc biệt" là Giáo Hội lựa chọn và bổ nhiệm nhưng phải có sự đồng ý của chính quyền. Cơ cấu vùng miền ? Về mặt chính quyền, miền Bắc thường nắm chức Tổng bí thư và Chủ tịch Quốc hội, miền Trung Chủ tịch nước và miền Nam làm Thủ tướng. Tuy nhiên trong nhiệm kỳ hiện tại, có cuộc "mặc cả vĩ đại" giữa phái miền Nam và phái Thanh Nghệ để cho người xứ Nghệ hai vị trí quan trọng trong Bộ Chính trị trong khi miền Nam giữ cả Chủ tịch nước và Thủ tướng. Một trong những người Nghệ nắm giữ vị trí quan trọng nhất nhưng lại ít xuất hiện nhất là Trưởng ban Tổ chức Trung ương - Hồ Đức Việt, người thay ông Phạm Quang Nghị làm Bí thư Trung ương từ tháng 8 năm 2006. Không chỉ thắng lớn ở mặt Nhà nước, ngày 22 tháng 4 vừa qua, Tòa Thánh đã bổ nhiệm Đức Cha Nguyễn Văn Nhơn 72 tuổi là người gốc miền Nam làm Tổng Giám mục Phó Hà Nội với quyền kế vị, được cho rằng sẽ thay thế Đức Tổng Giám mục Ngô Quang Kiệt ở độ tuổi 58 xin từ chức vì "lý do sức khỏe". Bí thư Thành ủy Hà Nội, ông Phạm Quang Nghị từng lên tiếng phê phán TGM Ngô Quang Kiệt Có tin cho rằng chính quyền liên tục vận động với Tòa Thánh để những vị giám mục người Miền Nam, vốn "hiền lành" và có mặc cảm của kẻ chiến bại, tiếp tục có những vị trí cao hơn trong Giáo Hội. Ngày 7/5 vừa qua tại Hà Nội đã có một buổi lễ đón chào Tân Tổng Giám mục Phó với nhiều hoạt cảnh vui buồn lẫn lộn. Có tin nói rằng Dòng Tu Châu Sơn ở Ninh Bình đã dành một tòa nhà để Đức Cha Kiệt dưỡng bệnh ngay cạnh tòa nhà đã đón tiếp Chủ tịch Hồ Chí Minh khi ông mời Đức Cha Lê Hữu Từ lên làm cố vấn Chính phủ vào năm 1945. Quan hệ giữa Việt Nam và Vatican hết sức phức tạp trong hàng trăm năm qua và hai bên đã không có quan hệ ngoại giao hơn nửa thế kỷ. Năm nay, kỷ niệm 15 năm Bình thường Hóa Quan hệ với Washington, Hà Nội cũng muốn in dấu chân mình tại thành Rome, mở đường cho Đức Giáo Hoàng thăm Việt Nm vào năm 2011 sau khi cả Thủ tướng và Chủ tịch nước Việt Nam đã yết kiến Ngài tại Rome vào năm 2007 và 2009. Mỹ là một đất nước chính trị thực dụng sẵn sàng bỏ qua các dị biệt để thăng hoa quan hệ ngay lập tức nếu thấy cần thiết. Thế nhưng Vatican là một quốc gia tinh thần nên điều mà họ hướng tới là bang giao có thực sự đem lại sự thăng tiến chung cho các giáo hữu hay không. Do vậy, hơn 20 năm đàm phán để hướng tới việc bình thường hóa còn ngổn ngang nhiều vấn đề mà các bên đều tính toán kỹ, bao gồm cả “hy sinh” và “cất nhắc” một vài người. Lần ra quyết định này có vẻ vội vàng, khác hẳn với truyền thống “chậm như Rome – lent de Rome” càng để lại trong lòng người nhiều thắc mắc, suy tư. Ai ghi điểm? Trong cơ chế của Nhà nước, thông thường một vị ủy viên Bộ Chính trị có thể bảo lãnh và “đôn” được một bộ trưởng, còn một ủy viên trung ương đảng được quyền giới thiệu một thứ trưởng. Từ đó trong cơ cấu quyền lực của Nhà nước hình thành vô số đường dây và “rễ, chuỗi”. Trong Giáo hội, các Đức Ông làm việc tại Bộ Ngoại Giao thường là người cố vấn cho Đức Giáo Hoàng trong việc sắp xếp nhân sự với sự tham vấn của giáo quyền địa phương. Lần này một quan chức quan trọng của Vatican là Đức Ông Francis Cao Minh Dung, được cho là có vai trò quyết định. Đức ông Cao Minh Dung (bên trái) trong một chuyến đi cùng phái đoàn Tòa Thánh sang Việt Nam (hình từ trang VietCatholic) Nếu Đức Tổng Kiệt ra đi, việc bình thường hóa với Vatican có thể xảy ra và Đức Ông Dung có thể sẽ trở thành vị trí Sứ Thần đầu tiên tại Việt Nam. Việc Giám mục Kiệt ra đi còn ghi điểm cho ông Phạm Quang Nghị vì nó khẳng định rằng việc làm của chính quyền Hà Nội là đúng. Một cuộc chơi mới Bề ngoài có vẻ như Chính quyền đang thắng thế và can thiệp càng sâu hơn vào Giáo hội nhưng giáo dân Công giáo Việt Nam cũng đã tiến thêm một bước. Các buổi cầu nguyện cho công lý, đượm màu thánh thiêng, xuất phát từ dưới lên, không còn đơn thuần là vấn đề tôn giáo mà đang được xem như là một phản kháng dân sự. Truyền thông Công giáo và dân báo đã khẳng định vị trí của mình. Nhiều mục tử đã dấn thân mạnh mẽ hơn vào các vấn đề xã hội ngày càng sâu rộng. Các con chiên có vẻ đã biết kết hợp tạo thành các tổ chức xã hội dân sự như giới doanh nhân, tri thức, công chức, sinh viên Công giáo vào thời điểm có tin rằng đảng Cộng sản sẽ phải thu mình lại, nhường chỗ cho sự lớn lên của xã hội dân sự, biến từ con hổ thành chú mèo vào thời điểm Canh Dần bước sang Tân Mão. Buổi lễ đón Đức Cha Nhơn đầy huyên náo hôm nào là chỉ dấu cho thấy giáo dân mạnh dạn hơn trong việc cất lên tiếng nói đối với các vị chủ chăn của mình. Và khi cả Vatican mà giáo dân còn không sợ thì không một chính quyền nào có thể “bịt miệng” họ lại. Mặc dù chỉ chiếm hơn 10% dân số nhưng người Công giáo là một khối. Đó là vũ khí tốt trong nền chính trị hiện đại và ai đang sở hữu kho vũ khí chiến lược kiểu này sẽ có cơ hội thắng thế trong Chính Quyền và Giáo quyền tương lai tại Việt nam. Bài viết thể hiện quan điểm riêng và cách hành văn của tác giả Lê Quốc Quân, một nhà đấu tranh dân chủ theo Thiên Chúa giáo hiện sống tại Hà Nội.
Kể từ sau quyết định của thủ tướng chính phủ Việt Nam thành lập Tổng công ty dầu khí Việt Nam năm 2006, đây là ngành có thế mạnh cho nguồn thu ngân sách Việt Nam nhờ hoạt động ở vùng có tiềm năng khá ở Biển Đông.	5 điều cần biết về ngành dầu khí Việt Nam	Thủ tướng chính phủ Nguyễn Tấn Dũng tại lễ khai mạc nhà máy lọc dầu Dung Quất hồi 2009 Trong bối cảnh Việt Nam và các nước trong khu vực có tranh chấp ở Biển Đông, việc nắm được tiến độ của các dự án dầu khí Việt Nam trong 15 năm qua là cần thiết như tổng hợp sau của tác giả Toàn Việt: Về tổ chức, Tập đoàn Dầu khí Quốc gia Việt Nam (PetroVietnam - PVN) thành lập năm 2006, có tiền thân là Tổng công ty Dầu mỏ và Khí đốt Việt Nam (năm 1990). Giàn khoan khổng lồ 'Lam Kình' còn to hơn HD-981 Biển Đông: "Hoạt động dầu khí thuộc chủ quyền VN" Biển Đông: Làm rõ tin 'VN phải dừng khoan' Báo TQ dọa 'sẽ có đối đầu lớn' sau lời Tillerson Tháng 6/2010, PVN được chuyển sang hoạt động theo mô hình công ty TNHH MTV do nhà nước làm chủ sở hữu. Vì thế, việc khai thác dầu khí thuộc lĩnh vực nhà nước Việt Nam hoàn toàn quản lý không có công ty tư nhân nào trong nước tham gia và gắn chặt với các hoạt động an ninh biển và ngoại giao của Việt Nam. Bản đồ các lô khai thác dầu khí của Việt Nam 1. Các địa điểm thăm dò và khai thác Theo các số liệu chính thức đã công bố, chính quyền Việt Nam đã phân bổ các bể trầm tích thành bảy nhóm, trong đó hoạt động thăm dò và khai thác của PVN diễn ra dày đặc nhất ở các bể ven thềm lục địa: Ngoài việc một số lô trong bể Cửu Long và Nam Côn Sơn của Việt Nam rơi vào trong 'đường lưỡi bò' của Trung Quốc, còn có hai khu vực thăm dò khai thác nhạy cảm giữa hai nước, chính là: 2. Những hoạt động liên quan đến dầu khí Từ cuối năm 1992 khi Quốc hội khóa IX thông qua Luật Sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Đầu tư nước ngoài tại Việt Nam (ban hành năm 1988), PVN đã tổ chức nhiều hội thảo quốc tế quảng bá về cấu trúc địa chất và tiềm năng dầu khí của Việt Nam. Tính đến thời điểm này, sau nhiều thay đổi về nhà đầu tư và cổ phần sở hữu, Tổng công ty Thăm dò Khai thác Dầu khí Việt Nam (PVEP), đơn vị thành viên của PVN, là nhà điều hành và toàn quyền sở hữu Lô 05-1A (bể Nam Côn Sơn) và Lô 46/13 (bể Malay - Thổ Chu). Cả hai dự án đều đang trong giai đoạn khai thác, phát triển. Như vậy, hầu hết các dự án đang triển khai trong nước của PVN đều có sự tham gia của các công ty dầu khí và năng lượng nước ngoài. Đáng lưu ý, nhiều dự án vẫn trong giai đoạn tìm kiếm, thăm dò. 3. Nga là đối tác từ ban đầu lớn nhất Lãnh đạo Nga và Việt Nam nâng cốc chúc mừng một hợp đồng liên doanh khai thác dầu khí ở Moscow trong chuyến thăm của Chủ tịch Nguyễn Minh Triết tháng 10/2008 Đối tác lớn nhất của PVN trong ngành dầu khí là Nga, với hiệp định Liên Doanh Việt - Xô (Vietsovpetro) ký kết từ tháng 6/1981. Đây là liên doanh đầu tiên của Việt Nam với nước ngoài trong lĩnh vực dầu khí, trong đó Tập đoàn Nga Zarubezhneft chiếm 49% và PVN giữ 51%. Các lô Vietsovpetro hiện đang điều hành là: Lô 09-1 (Mỏ Bạch Hổ, Rồng, và Gấu Trắng) và Lô 09-3/12 (Mỏ Cá Tầm) thuộc bể Cửu Long, Lô 04-3 (Mỏ Thiên Ưng) và Lô 12/11 thuộc bể Nam Côn Sơn. Ngoài ra, Zarubezhneft còn tham gia góp vốn thành lập Công ty Dầu khí Việt - Nga - Nhật (VRJ) cùng các đối tác là: Tổng công ty PVEP của Việt Nam và Tập đoàn Idemitsu của Nhật Bản, theo tỷ lệ: Zarubezneft góp 50%, PVEP góp 35% vốn và Idemitsui góp 15% vốn. Thời hạn hoạt động của VRJ là 30 năm kể từ ngày hợp đồng được ký kết vào tháng 2/2002. Hiện VRJ đang cùng Vietsovpetro khai thác Lô 09-1 và 09-3 (Mỏ Nam Rồng - Đồi Mồi) thuộc bể Cửu Long, với tỷ lệ sở hữu chia đều là 50%. Đối tác dầu khí thứ hai của Nga có mặt tại Việt Nam là Tập đoàn khí đốt lớn nhất nước Nga Gazprom. Liên doanh Vietgazprom bắt đầu hoạt động từ ngày 21/6/2002 với tư cách là nhà điều hành hợp đồng dầu khí Lô 112 trên thềm lục địa Việt Nam. Đây là hợp đồng dầu khí được ký kết giữa Gazprom, PetroVietnam, và các công ty con của hai bên là Gazprom Zarubezhneftegaz và Tổng Công ty PVEP. Bên cạnh Gazprom và Zarubezhneft, Công ty dầu khí quốc gia lớn nhất nước Nga Rosneft bước vào thị trường Việt Nam năm 2013 thông qua TNK Việt Nam. Rosneft Vietnam B.V. là nhà điều hành của hai lô dầu khí (Lô 06-1 có mỏ khí condensate Lan Tây và Lan Đỏ và Lô 05-3/11) thuộc bể Nam Côn Sơn. Công ty thứ hai của Rosneft tại Việt Nam là Rosneft Pipelines Vietnam B.V., là nhà đầu tư nắm giữ 32,67% cổ phần Đường ống Nam Côn Sơn, vận chuyển khí tự nhiên và dầu nhẹ từ 4 lô ngoài khơi vào bờ. 4. Các đối tác nước ngoài khác Ngoài đối tác từ Nga, Việt Nam hiện đang hợp tác với nhiều công ty nước ngoài khác, bao gồm: 5. Vì sao đối tác thoái vốn hoặc rút đi? Sự thoái vốn, tạm dừng phát triển dự án, hoặc rút lui hoàn toàn của các đối tác nước ngoài trong các dự án dầu khí tại Việt Nam thường vì hai lý do chính: (i) kết quả tìm kiếm thăm dò không khả quan, không phát hiện được hydrocarbon thương mại, hoặc (ii) áp lực từ Trung Quốc trong bối cảnh tranh chấp chủ quyền trên Biển Đông giữa Việt Nam và Trung Quốc. -Pertamina (Indonesia) rút lui khỏi Lô 10 & 11-1 tại Việt Nam năm 2016; trước đó công ty này nắm giữ 10% cổ phần. Từ nhiều năm trước, lãnh đạo ngành dầu khí Việt nam đã công bố bản đồ các khu thăm dò khai thác dầu khí -BP (Anh): Tập đoàn BP bắt đầu vào hoạt động tại Việt Nam năm 1989 trong các lĩnh vực chính là thăm dò sản xuất dầu khí cũng như phân phối khí gas lỏng LPG và dầu nhờn. -Chevron (Mỹ): Tháng 8/2007 giám đốc điều hành Chevron được triệu tập tới tòa đại sứ Trung Quốc ở Washington DC và yêu cầu ngừng việc thăm dò tại lô 122 ngoài khơi Việt Nam. Thông điệp được lặp lại tại một cuộc họp khác ở Bắc Kinh vào tuần sau đó. Chevron quyết định đình chỉ hoạt động tại lô 122 trước cuối tháng. -Repsol (Tây Ban Nha): Tháng 5/2015 Công ty năng lượng Tây Ban Nha Repsol mua lại Talisman Energy Inc (trước đó của Canada). Giữa tháng 6/2017, Repsol thực hiện khoan tại Lô 136/03 thuộc bể Tư Chính - Vũng Mây nhưng đã phải ngưng hoạt động khoan vài tuần sau đó dưới áp lực từ Trung Quốc. Cho đến thời điểm hiện nay, sự kiện Repsol phải rút đi vì áp lực của Trung Quốc và quyết tâm của Bắc Kinh xác định chủ quyền trong "Đường Lưỡi Bò" chiếm gần trọn Biển Đông đang là thách thức lớn nhất đối với ngành khai thác dầu khí của Việt Nam sau nhiều năm hoạt động, theo giới quan sát. Tập đoàn dầu Repsol của Tây Ban Nha đã phải rút khỏi điểm khai thác với Việt Nam ở Biển Đông (hình một giàn khoan của Repsol ở gần châu Phi chỉ có tính minh họa) Hiện chưa rõ Việt Nam sẽ tìm câu trả lời thế nào cho vấn đề có thể có tác động trực tiếp đến tương lai ngành khai thác dầu khí nước này trong những năm tới. Bài tổng hợp của Toàn Việt gửi đến cho chuyên đề dầu khí và Biển Đông của BBC Tiếng Việt thể hiện nhãn quan riêng của tác giả. Cùng chủ đề: Bill Hayton: VN đang 'thân cô, thế cô' 'Phản biện' về tin Biển Đông của Bill Hayton Bill Hayton: 'Cá Voi Xanh chặn Đường Lưỡi Bò'
Tôi luôn nghĩ: phong trào dân chủ Việt Nam hiện nay đang thiếu một nhà lãnh đạo.	Lãnh đạo ở đâu?	Blogger Huỳnh Thục Vy Viết từ Buôn Hồ, tỉnh Đắc Lắc Các cuộc tập hợp ở Việt Nam cần người dẫn dắt? Nhưng có ý kiến lại cho rằng: 'Một người lãnh đạo sẽ không sớm thì muộn lại đưa Việt Nam vào chế độ độc tài'. Một số khác thì quả quyết: phong trào dân chủ cần sự ủng hộ của quần chúng, chứ không cần một người lãnh đạo. Sau những diễn biến dân chủ hóa ở Miến Điện, chính một trong số những người đã từng bác bỏ quan điểm của tôi, lại ca ngợi bà Aung San Suu Kyi như một 'lãnh tụ có tâm, có tầm'. Mâu thuẫn Làm sao chúng ta có thể, một mặt, phủ nhận tầm quan trọng của một người lãnh đạo phong trào dân sự đòi dân chủ ở Việt Nam, mặt khác, hồ hởi tung hô vai trò của một 'người hùng' ở nước khác? Sự phủ nhận đầy mâu thuẫn ấy, chỉ là cách để chúng ta biện minh cho những khó khăn, yếu kém khó vượt qua của mình, cũng là cách thể hiện sự thiếu hiểu biết trong so sánh tình hình nước ta với nước khác. Sự lo sợ về một chế độ độc tài hậu cộng sản không phải là lý do chính đáng (chưa nói đến sự khác biệt rất lớn giữa lãnh đạo và lãnh tụ). Khi chúng ta ca ngợi không tiếc lời bà Suu Kyi, chúng ta có nghĩ bà sẽ trở nên độc tài? Thiết nghĩ, độc tài hay không, không phải do sự hiện diện của người lãnh đạo mà thành. Nó là kết quả của nhiều nguyên nhân: sự yếu kém về ý thức tự do và khát vọng dân chủ của người dân, sự yếu kém của xã hội dân sự, tính chất của trào lưu chính trị trong khu vực và việc có hay không sự can thiệp của một quốc gia độc tài lớn hơn… Khi chúng ta đề cao vai trò của lãnh đạo đối lập Miến Điện như là một người sáng suốt, 'giữ được cân bằng để vừa đấu tranh kiên trì, vừa đối thoại để tạo lối thoát cho chính quyền độc tài', chúng ta đã cố tình bỏ qua vai trò trọng tài của người Mỹ. Có thể người Mỹ không giúp được gì trong việc xây dựng dân chủ (công việc cần nhiều nội lực), nhưng không thể bác bỏ vai trò trọng tài của họ trong cuộc chuyển hóa này. Vai trò ấy đặc biệt quan trọng để đảm bảo hai bên độc tài-dân chủ có đủ cơ sở để tin nhau, để đi đến đối thoại. Nếu không có người Mỹ, không ai dám đảm bảo bà Suu Kyi sẽ không bị thua thiệt khi tiến hành đối thoại. Hãy đặt trường hợp Việt Nam, bạn muốn đối thoại với người cộng sản, sớm muộn bạn sẽ nhận ra bạn bị họ dắt mũi. Hay bạn có thể tưởng tượng, kết quả ở Miến Điện sẽ thế nào nếu trọng tài không phải là Hoa Kỳ mà là Trung Quốc? Việt Nam đang thiếu một lãnh đạo đối lập có uy tín tầm cỡ quốc tế như bà Aung San Suu Kyi Phong trào đấu tranh có lãnh đạo không những giúp gắn kết các cá nhân, các nhóm hoạt động tạo thành một tập hợp đủ mạnh, đối trọng với chính quyền độc tài; cổ vũ thành phần tiến bộ trong chế độ độc tài sớm phản tỉnh để gia nhập trào lưu tiến bộ; mà còn giữ cho chính trường hậu độc tài không bị thao túng bởi các thế lực chính trị cơ hội. Việt Nam chưa có được may mắn đó nên khó có thể chuyển hóa không đổ vỡ. Nhưng vì sao chúng ta chưa có được điều tốt đẹp mà người Miến Điện đã có? Đi tìm nguyên nhân Độc tài cộng Sản là một dạng độc tài tinh vi và có hệ thống hơn hẳn dạng gia đình trị và quân phiệt. Họ có một mô hình cai trị sắt máu nhưng mị dân đã được kiểm chứng 'tính hiệu quả' trên một diện rộng quốc tế và trong một thời gian dài. Với hệ thống mật vụ đặc trưng của mọi chế độ cộng sản, chính quyền Việt Nam có thể kiểm soát tất cả hoạt động và quan hệ trong xã hội. Sự len lỏi và khống chế toàn bộ xã hội của hệ thống an ninh làm biến dạng mọi mối quan hệ thông thường. Sợ hãi và thiếu niềm tin lẫn nhau làm cho các cá nhân tồn tại rời rạc, thiếu hẳn những gắn kết cộng đồng, đặc biệt là trong những vấn đề liên quan đến chính trị. Người ta không thể làm việc với nhau, chia sẻ những giá trị và ý nguyện trong các vấn đề chung một cách hiểu quả nếu không phân biệt được người đang làm việc với mình là một người bạn tâm đắc hay là một 'ăng ten'. Và sẽ là thiếu sót nếu không nói đến mô hình cai trị 'đỉnh cao trí tuệ' của chính quyền cộng sản trong cách họ đưa tất cả các hội đoàn dân sự vào hệ thống chính trị để chúng trở nên công cụ đắc lực theo dõi và kiểm soát xã hội. Không một tổ chức nào có thể phát khởi lên trong một môi trường bị đầu độc hoàn toàn như thế. Mà dù có xuất hiện thì cũng khó tồn tại trong một thời gian đủ dài vì các âm mưu gián điệp sẽ phá vỡ mọi kế hoạch và chương trình hoạt động của tổ chức đó. Không có sự kết hợp vững chắc và sự phát triển lâu dài của một tổ chức hay nhiều tổ chức hợp lại với nhau thì nhu cầu hiện diện một nhà lãnh đạo chung cho cả phong trào sẽ không được đặt ra. Tôi tự hỏi Đảng Liên đoàn quốc gia vì dân chủ của bà Suu Kyi làm sao để quy tụ được hàng ngàn người trước khi các nhà hoạt động ấy bị bắt? Bà đã đọc diễn văn trước hàng ngàn người ủng hộ trước khi cuộc đàn áp đẫm máu diễn ra. Điều này làm tôi liên tưởng đến cảnh một nhà đấu tranh uy tín ở Việt Nam không thể bước ra khỏi nhà để tham gia một cuộc xuống đường yêu nước. Chế độ độc tài Miến Điện vẫn còn thua xa cộng sản Việt Nam về sự đàn áp tinh vi. Cộng sản Việt Nam không bao giờ để cho một cuộc tập hợp đông đảo xung quanh một nhân vật có uy tín như vậy xảy ra, vì thế họ không có nhu cầu phải giải tán đám đông bằng súng đạn. Cách làm này vừa hiệu quả, vừa ít gây phẫn nộ trong nước cũng như quốc tế. Sự đàn áp của chính quyền cộng sản khiến người dân sợ hãi và cam chịu? Có thể có thêm một vài nguyên nhân khác. Thứ nhất, lịch sử chia cắt và những tổn thương sâu sắc sau 'cuộc chiến ý thức hệ' đã chia rẽ toàn khối người Việt thành hai nhóm lớn: một bên coi cộng sản là tội ác chống nhân loại (điều này có bằng chứng); một bên cho rằng, dù có sai lầm hiện tại, nhưng cộng sản Việt Nam vẫn có chính nghĩa khi nắm quyền cai trị sau những cuộc 'đấu tranh giành độc lập'. Đơn giản, họ có những tâm tình khác nhau đối với sự thật về người cộng sản. Hai thái độ khác biệt đó khiến chúng ta khó tìm được sự đồng thuận để đứng cùng nhau trong một tập hợp có phạm vi cả nước, để rồi có nhu cầu đưa lên một người lãnh đạo. Thứ hai, ý chí và nguyện vọng tự do của người dân Việt nam còn rất yếu. Người lãnh đạo nào có thể quy tụ được những con người thờ ơ với vận mệnh của chính mình? Người lãnh đạo nào, dù can đảm và xuất sắc đến đâu, có thể có được sự quan tâm và ngưỡng phục chấn động thế giới nếu ông (bà) ta là một cá nhân hoàn toàn đơn độc? Quần chúng sợ hãi Chúng ta than thở rằng Việt Nam không có một lãnh đạo đủ uy tín, tài đức và dũng cảm như Daw Suu. Nhưng có khi nào chúng ta tự hỏi: bà đã xuất hiện như một vận may của Miến Điện để quyết định cơ hội dân chủ hóa, hay chính những người dân Miến Điện dũng cảm, khao khát tự do dân chủ đã quy tụ xung quanh bà, tạo nên điều kiện thuận lợi và uy tín cho bà? Về sự dũng cảm, Việt Nam không thiếu những con người dũng cảm đã dấn thân và hy sinh 10, 20, thậm chí 30 năm trong tù. Tôi không muốn dùng những lời ca ngợi sáo rỗng cho bất cứ cá nhân nào, nhưng sẽ thiếu sót nếu chúng ta quên những người đã đấu tranh từ những ngày đầu sau năm 1975. Bác sĩ Nguyễn Đan Quế là một trong những người như thế, ông vẫn bám trụ ở Việt Nam, vẫn đồng hành với những người đấu tranh trong nước mấy mươi năm nay. Điều kiện ở Việt Nam hiện chưa phù hợp để có một lãnh tụ đối lập? Bà Suu Kyi có bằng cấp khoa bảng, có dũng khí, yêu nước và ôn hòa; bác sĩ Quế không thiếu những tố chất này. Vậy sao bà có sự ủng hộ của quần chúng và uy tín lớn trên thế giới - điều mà bác sĩ Quế chưa có được? Xin hỏi: làm sao một người lãnh đạo có thể tranh thủ được sự ủng hộ của một khối người sợ hãi và cam chịu? Làm sao một nhà đấu tranh có thể quy tụ được quần chúng khi không thể nào tiếp cận được với họ? Làm sao nhà đấu tranh ấy trở nên một lãnh đạo dân sự gây được tiếng vang nếu không có một tổ chức lớn mạnh, đấu tranh kiên trì đứng sau lưng ông (bà) ta? Đặt ra câu hỏi như thế, chúng ta mới thấy rằng chính bản thân bà Suu Kyi không thể tự tạo ra một mãnh lực kỳ diệu để thu hút quần chúng nếu người dân không chủ động bước ra khỏi sợ hãi để đến với bà; và chính bà cũng sẽ không gây được sự chú ý quốc tế nếu đảng NLD không hề tồn tại hoặc tồn tại trên danh nghĩa (vì bị chính quyền Miến Điện dập tắt từ trứng nước). Còn nếu chúng ta nói về xuất thân, bà Suu Kyi tất nhiên có lợi thế có một không hai. Nhưng lợi thế ấy e rằng sẽ chẳng phát huy tác dụng ở một đất nước đầy sợ hãi như Việt Nam. Chưa nói đến chuyện: với sự chia rẽ ý thức hệ từ quá khứ đến nay, một người anh hùng dân tộc thực sự rất nhiều khả năng bị một số lớn người phủ nhận, do cách đánh giá khác nhau về lịch sử. Bằng chứng là những người cộng sản từng coi Phan Chu Trinh là 'nhà cải cách cải lương'. Một người như cha bà Suu Kyi mà ở Việt Nam biết đâu sẽ bị gọi là Việt gian? Vả lại, khi coi trọng xuất thân, chúng ta đang gián tiếp thừa nhận mình cần một nhà lãnh đạo xuất thân trâm anh? Chúng ta muốn con cái một người lãnh đạo, một anh hùng dân tộc lại tiếp tục lãnh đạo? Tâm lý đó không thích hợp với những người thực sự khao khát tự do, thực sự muốn quyền làm chủ quốc gia thuộc về người dân. "Sự thiếu vắng một người lãnh đạo hiện nay không chỉ gây khó khăn cho sự phát triển phong trào mà còn là một lực cản lớn cho nỗ lực chuyển hóa dân chủ không đổ vỡ." Một cuộc thay đổi ôn hòa với sự hiện diện của nhà lãnh đạo đối lập, sớm muộn sẽ đưa những nhà độc tài có tội ra trước vành móng ngựa. Nhưng lãnh đạo đối lập có khả năng và uy tín lớn để hướng sức mạnh quần chúng vào dựng xây nền dân chủ, kiềm giữ sự phẫn nộ của họ để không phí sức lực vào những trả thù cá nhân. Bằng không, những cựu lãnh đạo độc tài sẽ trở thành mục tiêu của sự báo thù, vì những bất công và tội ác đã đưa oán hận lên đến cực điểm. Tất nhiên, họ xứng đáng phải trả giá, nhưng vì sự bền vững của nền dân chủ, vì sự tập trung sức lực để xây dựng nền dân chủ non yếu, vì sự đảm bảo không xảy ra tình trạng vô chính phủ và sự tác oai tác quái của các thế lực chính trị cơ hội, chúng ta cần mọi thứ được giải quyết công khai, công bằng và bằng pháp luật. Nhưng điều đó là mong ước khá mơ hồ ở Việt Nam. Sự thiếu vắng một người lãnh đạo hiện nay không chỉ gây khó khăn cho sự phát triển phong trào mà còn là một lực cản lớn cho nỗ lực chuyển hóa dân chủ không đổ vỡ. Những người cộng sản đã tính rất kỹ để dập tắt phong trào đối lập bằng mọi cách mọi giá, không cho nổi lên bất cứ một lãnh đạo nào có khả năng đe dọa vai trò lãnh đạo của họ. Nhưng khi 'hữu sự', già quá hóa non. Họ sẽ phải trá giá vì những toan tính của họ! Bài viết thể hiện quan điểm và văn phong của tác giả - một cây viết blog bất đồng chính kiến ở tỉnh Quảng Nam. Thêm về tin này Chủ đề liên quan
Tính đa ngôn ngữ đối với người Thụy Sĩ thì như phép lịch sự đối với người Anh hay phong cách đối với người Ý: niềm tự hào dân tộc.	Thụy Sĩ: Đất nước đa ngôn ngữ	Trong số 26 bang của Thụy Sĩ, có 17 bang nói tiếng Đức Đó là một trong những chuyến tàu ngắn nhất mà tôi từng đi: chỉ bảy phút và một trạm đỗ sau thành phố Neuchâtel của Thụy Sĩ. Ấy vậy mà khi tôi vào thị trấn Erlach, mọi thứ dường như khác đi. Mới đầu, tôi ngỡ ngàng. Có thể là do kiến trúc? Hay là người dân khi nói phải ra hiệu? Thậm chí không khí, khô và lạnh lạ lùng kiểu Thụy Sĩ, hình như cũng thay đổi. Tôi đi bộ một lúc, ngơ ngác. Mình đang còn trên đất Thụy Sĩ mà. Đã đã qua biên giới quốc tế. Rồi tôi liếc nhìn biển tên phố, và vỡ nhẽ. Tôi đã vô tình vượt qua Röstigraben, một thuật ngữ vui để nói đường ngăn cách vô hình của vùng đất nói tiếng Đức với tiếng Pháp của Thụy Sĩ. Röstigraben có nghĩa là hào hay bức màn ngăn rösti. Thuật ngữ này có từ thế chiến thứ nhất, khi mà lòng trung thành của Thụy Sĩ được chia theo đường phân cách ngôn ngữ. Rösti là một món ăn truyền thống của người Đức Thụy Sĩ, gồm nhiều khoai tây chiên, đôi khi với thịt xông khói, hành tây và pho mát. Về địa dư, Röstigraben gần như bám theo sông Saane . Tuy nhiên bạn sẽ không thấy nó trên bản đồ. Đó là một đường biên trong tâm trí, mặc dù nó in sâu trong tâm trí người Thụy Sĩ từ thuở nhỏ. Giống như các loại biên giới khác, Röstigraben không bị vượt qua một cách nhẹ nhàng hoặc vô tình, ngoại trừ những người nước ngoài như tôi. Theo một cuộc khảo sát gần đây của Viện nghiên cứu Sotomo thay mặt cho công ty viễn thông Swisscom, gần một nửa số người Thụy Sỹ nói tiếng Đức chỉ vượt đường phân chia này mỗi năm một lần, và 15% chưa bao giờ vượt qua. Vượt qua Röstigraben "có vẻ giống hơn cả việc di cư tạm thời đến một nơi nguy hiểm, nơi mà bạn sẽ không hiểu người ta nói gì," Manuela Bianchi, giám đốc điều hành phi lợi nhuận của Thụy Sĩ, nói nửa đùa với tôi. Thụy Sĩ được tập hợp lại cùng nhau trong “Willensnation”, một từ có nghĩa là ‘một quốc gia sinh ra với mong muốn được sống cùng nhau’. Câu chuyện của bà là điển hình Thụy Sĩ, nghĩa là không điển hình chút nào. Với bố nói tiếng Ý và mẹ nói tiếng Đức, bà nói cả 2 tiếng đó ở nhà, thêm tiếng Pháp và tiếng Anh ở trường. Vâng, cách dùng đa ngôn ngữ ở Thụy Sĩ có thể đôi khi là phiền toái (hầu hết các sản phẩm thực phẩm phải liệt kê thành phần bằng 3 thứ tiếng) nhưng nhìn chung bà coi đó là "một phước lành tuyệt vời". Tính đa ngôn ngữ đối với người Thụy Sĩ thì như phép lịch sự đối với người Anh hay phong cách đối với người Ý: niềm tự hào dân tộc. Mặc dù, theo kiểu thời trang Thụy Sĩ điển hình, nó là một niềm tự hào tinh tế. Phải là một người Thụy Sĩ mới có thể khoe về khả năng ngôn ngữ của mình, hoặc bất cứ điều gì khác về vấn đề này. Khi nghĩ về biên giới, thường người ta nghĩ ngay đến đường phân chia chính trị, một đường biên cứng, thậm chí có thể là một bức tường, ngăn cách 2 quốc gia. Đó là một loại biên giới. Nhưng còn có những biên giới khác nữa: biên giới văn hoá; biên giới ngôn ngữ; biên giới trong tâm trí. Không ai rõ điều này hơn người Thụy Sĩ. Biên giới của họ là sự hỗn độn về ngôn ngữ và văn hoá mà, kỳ diệu thay, chúng ràng buộc nhau, và như mọi thứ khác ở Thụy Sĩ, hoạt động một cách hoàn hảo, hoặc gần như vậy. Ngôi làng cổ của những người thấp bé ở Iran Ikaria, hòn đảo 'trường thọ' ở Hy Lạp Hồ bong bóng băng kỳ ảo ở Canada Thụy Sĩ chịu ảnh hưởng ít bởi những rạn nứt mà nó gây rắc rối cho những nước đa ngôn ngữ khác như Bỉ và Canada. Họ làm thế nào vậy? Tiền chắc chắn giúp được. Thụy Sĩ là một trong những quốc gia giàu có nhất thế giới với truyền thống lâu đời về quy tắc dân chủ: một kiểu dân chủ đặc biệt với nhiều cuộc trưng cầu dân ý và một liên bang của các bang, hoặc tỉnh, tự trị ở mức độ cao. Tất cả đều được tập hợp cùng nhau trong cái mà người Thụy Sĩ gọi là 'Willensnation'. Nó có nghĩa đen là một 'quốc gia đồng lòng', nhưng ở Thụy Sĩ, từ này mang một ý nghĩa đặc biệt, 'một quốc gia sinh ra với mong muốn được sống cùng nhau'. Lịch sử, như thường lệ, cũng giải thích được nhiều. Tính đa ngôn ngữ của Thụy Sĩ xuất hiện từ nhiều thế kỷ trước, rất lâu trước khi quốc gia thống nhất ngày nay tồn tại. Khu vực này nằm ở giao lộ của nhiều nhóm ngôn ngữ, địa hình đồi núi tạo thành các rào cản tự nhiên giữa các nhóm này. Từ 7.000 năm trước, Thụy Sĩ "ở giữa mọi thứ, và cũng ở bên lề của mọi thứ," theo Laurent Flutsch, nhà quản lý tại Bảo Tàng Khảo Cổ Vindonissa ở Brugg, người gần đây đã đưa ra một cuộc triển lãm mang tên "Röstigraben - Thụy Sĩ hợp thành như thế nào?". Khi Thụy Sĩ hiện đại được thành lập vào năm 1848 thì các biên giới ngôn ngữ đã được hình thành rồi. Có bốn ngôn ngữ Thụy Sĩ chính thức: tiếng Đức, tiếng Pháp, tiếng Ý và Romansh, một ngôn ngữ bản xứ với vị thế hạn chế, tương tự như tiếng Latinh và chỉ có một nhóm nhỏ người sử dụng ở Thụy Sĩ. Ngôn ngữ thứ năm, tiếng Anh, ngày càng được sử dụng để làm cầu nối cho sự tách biệt ngôn ngữ. Trong một cuộc điều tra gần đây của Pro Linguis, 3/4 số người được hỏi cho biết họ sử dụng tiếng Anh ít nhất ba lần một tuần. Ở nước Thụy Sĩ lắm ngôn ngữ này thì ngay cả sự phân chia ngôn ngữ cũng bị phân chia. Những người trong các bang nói tiếng Đức thì nói tiếng Đức Thụy Sĩ ở nhà nhưng học tiếng Đức chuẩn tắc ở trường. Tiếng Ý nói ở bang Ticino xen lẫn nhiều từ mượn của tiếng Đức và Pháp. Sự phân chia văn hoá giữa người Thụy Sĩ nói tiếng Ý và phần còn lại của đất nước được đánh dấu bởi ‘Polentagraben'. Ngôn ngữ có thể không phải là số mệnh, nhưng nó xác định nhiều hơn là những từ chúng ta nói. Ngôn ngữ điều khiển văn hoá, và văn hoá điều khiển cuộc sống. Theo nghĩa đó thì Röstigraben là biên giới văn hoá nhiều hơn là biên giới ngôn ngữ. Cuộc sống ở hai bên của sự phân cách bộc lộ theo nhịp độ khác nhau, Bianchi giải thích. "Theo tôi, những người nói tiếng Pháp thì thoải mái hơn. Một ly rượu trắng cho bữa trưa vào ngày làm việc vẫn là khá bình thường. Người nói tiếng Đức ít có đầu óc hài hước, và tuân thủ các quy tắc vượt quá cả sự khắt khe của người Nhật." Hội An và vẻ đẹp quyến rũ của màu vàng Delhi, thành phố cực kỳ dễ sống ở Châu Á Điều gì giúp quản trị tốt đất nước? Sự phân chia văn hoá giữa người Thụy Sĩ nói tiếng Ý và phần còn lại của đất nước (một phân chia được đánh dấu bởi cái gọi là Polentagraben) lại còn sâu sắc hơn thế. Những người nói tiếng Ý là những người rõ ràng là thiểu số, chỉ chiếm 8% dân số và chủ yếu sống ở bang Ticino mãi tận phía nam. "Lần đầu tiên khi tôi đến đây, mọi người bảo tôi 'Ticino giống như ở Ý, ngoại trừ một điều là mọi việc đều trôi chảy', và tôi nghĩ điều đó là đúng," Paulo Goncalves, một học giả Brazil đã sống ở Ticino trong thập kỷ qua, nói. Đến từ một quốc gia có một ngôn ngữ chính thức, Goncalves kinh ngạc trước cách tung hứng bốn ngôn ngữ của người Thụy Sĩ. "Thật là tài tình làm sao mà họ có thể xoay xở được như vậy," ông nói khi nhớ lại lần đi dự một hội nghị với sự tham dự của những người nói tiếng Pháp, tiếng Đức, tiếng Ý và tiếng Anh. "Bạn được nghe thuyết trình bằng 4 thứ tiếng khác nhau trong cùng một hội trường." Sống trong một môi trường đa ngôn ngữ như vậy "thực sự định hình lại cách tôi nhìn thế giới và tưởng tượng những triển vọng," Goncalves nói. "Nay tôi là một người khác biệt đáng kể so với cách đây 10 năm." Các ngôn ngữ của Thụy Sĩ không phân bố đều. Trong số 26 bang của nước này, đa số bang (17) nói tiếng Đức, trong khi 4 bang tiếng Pháp và 1 bang tiếng Ý. (Ba bang là song ngữ và một bang, Grisons, ba ngôn ngữ.) Đa số người Thụy Sỹ, 63%, dùng tiếng Đức là ngôn ngữ số 1. Phần lớn những gì mà thế giới gán cho tính Thụy Sĩ, những đặc tính như đúng giờ và kín đáo, thực tế là những đặc tính của người Đức Thụy Sĩ. Tiếng và văn hoá Đức-Thụy Sĩ có xu thế chiếm ưu thế, đặc biệt là trong thế giới kinh doanh. Đó là nguồn gốc của một số bất đồng, Christophe Büchi nói, tác giả của một cuốn sách về lịch sử biên giới vô hình về ngôn ngữ của Thụy Sĩ. "Nhưng chủ nghĩa thực dụng mà nó chi phối chính trị Thụy Sĩ có thể sẽ giải quyết được vấn đề này." Ngôn ngữ quốc gia thực sự của Thụy Sĩ, ông nói, là sự hòa giải. Bài tiếng Anh trên BBC Travel
Đã có sự 'nhận thức lại tiến bộ' về phía chính quyền mà có thể cho là 'tín hiệu tích cực' khi chính quyền và quan chức có phản ứng với truyền thông mạng xã hội, hay truyền thông lề trái, qua một số sự kiện mà Thủ tướng Việt Nam và một số quan chức lãnh đạo cấp tỉnh được truyền thông mạng đề cập gần đây, theo khách mời của Bàn tròn thứ Năm.	'Truyền thông dân’ và 'phản ứng quan’	Truyền thông mạng xã hội và truyền thông chính thống, ai mạnh hơn ai và ai đang được người dân quan tâm nhiều hơn là một câu hỏi được đặt ra. Phản ứng và hiện tượng này cũng cho thấy đã có sự 'trưởng thành' của truyền thông mạng và không ai có thể 'bỏ qua sức mạnh' của truyền thông mạng xã hội và việc các quan chức nhà nước gần đây có phản ứng 'nhanh nhậy, kịp thời' trước dư luận và thông tin trên mạng này dù sao cũng là những 'chỉ dấu cho phép chúng ta lạc quan', vẫn theo ý kiến của khách mời tại Tọa đàm trực tuyến của BBC Việt ngữ hôm 22/9/2016. Trao đổi với Bàn tròn thứ Năm tuần này của BBC Việt ngữ với chủ đề 'Truyền thông dân' và 'phản ứng quan' về sức mạng, vai trò và ảnh hưởng của chuyển thông mạng Việt Nam đối với chính quyền và quan chức, nhà báo, blogger Trương Duy Nhất từ Đà Nẵng nói: "Nhà nước vẫn hay gọi chúng tôi, tức là báo chí không chính thống, là lề trái, xưa nay chúng tôi đưa cái gì, nói chung nhà nước không quan tâm. Các quan quản báo không bao giờ quan tâm, họ đa phần là bảo 'ôi giời, bọn phản động, tin tào lào, bịa đặt, chống phá, quan tâm làm gì?". "Cho nên không quan tâm, không thèm trả lời, bỏ ngoài tai, thậm chí những thông tin mà loại tin 'rúng động thiên đình' như trang 'Quan Làm báo', rồi 'Chân dung Quyền lực' trước đây thì người ta có đả động gì đâu. "Người ta phản ứng bằng cách im lặng không nói, coi như là 'bỏ chúng mày qua bên', 'đó là cái loại phản động, chống phá, không có đúng gì hết cả', nhưng ở đây bắt đầu bằng hiện tượng tôi cho rằng từ hai phía sự trưởng thành của truyền thông mạng và cái phải công tâm mà nói là có những nhận thức lại tôi cho là tiến bộ từ phía chính quyền. "Khởi đầu là xe của Thủ tướng vào Phố Cổ Hội An, việc này chỉ phản ánh trên Facebook, trên truyền thông mạng thôi, tức các trang lề trái, các báo nhà nước, báo lề phải không đưa mà đưa theo dạng khi các trang Facebook đưa rồi, thì vài nhà báo nhà nước đưa (tin) theo, mà đưa theo kiểu biện minh, ủng hộ Thủ tướng. "Nhưng mà không, báo chí nhà nước biện minh, nhưng Thủ tướng vẫn coi đó là hành vi không đúng, hình ảnh phản cảm mà ông ấy phải công khai xin lỗi người dân, thì cái đó là lần đầu tiên và đó là một chuyển biến tích cực, áp lực của truyền thông mạng là một chuyển biến tích cực trong nhận thức, tôi gọi đó gần như cái 'bẻ ghi' trong quan điểm, nhận thức và tư duy ứng xử của quan chức. "Từ cái đó, sau này..., hai vụ như vụ' Triệu gia' của Bí thư Hà Giang, rồi vụ 'bố nhí' của Bí thư Thanh Hóa, thì tin loại đó trước đây tôi nghĩ chẳng có quan chức nào đứng ra đối thoại, giãi bày cả, bảo nhảm nhí, họ không quan tâm mà đây là cách để bảo vệ họ, nhưng bây giờ khác, bây giờ họ buộc phải bảo vệ họ bằng cách gì? Buộc họ phải đối thoại," nhà báo Trương Duy Nhất nói với BBC. Lạc quan về tương lai Đã cõ chuyển biến trong nhận thức của giới chức lãnh đạo Việt Nam về truyền thông mạng xã hội, theo khách mời của BBC. Từ Hà Nội, Tiến sỹ xã hội học Khuất Thu Hồng, Viện trưởng Viện Nghiên cứu Phát triển Xã hội (ISDS), bình luận với Bàn tròn thứ Năm về tương lai của truyền thông mạng xã hội ở Việt Nam, bà nói: "Tôi khá lạc quan về tương lai của truyền thông mạng, chúng ta hình dung Việt Nam có khoảng 30 triệu tài khoản Facebook, tôi chỉ lấy một con số khiêm tốn là 1% trong những người đó là những người đã có trình độ làm báo không kém các nhà báo chuyên nghiệp... thì con số đã là 300 nghìn. "Đấy là một con số mà tôi nghĩ là khổng lồ và không ai có thể bỏ qua sức mạnh của con số đó. "Việc các quan chức của nhà nước gần đây có những phản ứng mà chúng ta nói là nhanh nhậy hay kịp thời trước những dư luận, thông tin trên mạng xã hội, thì cho đến bây giờ mới chỉ là những vấn đề liên quan đến uy tín cá nhân của họ thôi chứ chưa phải để giải những vấn đề đơn từ, khiếu nại... "Nhưng dù sao đấy cũng là một chỉ dấu cho phép chúng ta lạc quan. Rõ ràng những người sử dụng Facebook thì họ đã có những trình độ nhất định rồi, để có thể sử dụng công nghệ, với 30 triệu tài khoản ấy, thì đã là những người biết sử dụng công nghệ. "Tôi chỉ nói 1% - những người gọi là có trình độ cao - thì những nguồn thông tin, luồng thông tin khi bình luận, khi họ nhận xét, tôi nghĩ sẽ gấp nhiều lần những gì mà 15 ngàn nhà báo có thể làm được. "Và với một lực lượng như vậy, tôi nghĩ rằng tương lai sẽ rất là tốt và chính Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc khi nhậm chức, ông cũng đã đưa ra khẩu hiệu trong Chính phủ mới của ông là chính phủ hành động và chính phủ liêm chính. "Và phản ứng đầu tiên là trả lời dân mạng về việc đi xe (hơi) vào Phố Cổ, thì tôi cho rằng bây giờ không phải là lúc bỏ qua sức mạnh này nữa. "Và sức mạnh này sẽ được khai thác, cũng như là Tổng Bí thư Đảng Cộng sản Việt Nam Nguyễn Phú Trọng cũng muốn nhấn mạnh là muốn thay đổi chính phủ này, và muốn thay đổi hình ảnh của Đảng, của chính phủ này tốt lên, thì không thể nào bỏ qua lực lượng này," TS. Khuất Thu Hồng nói với BBC. 'Rất nhanh và đáng mừng' Mạng xã hội Việt Nam có một sức mạnh mà chính quyền không thể bỏ qua, theo khách mời của BBC. Trước đó, hôm 21/9, trong bài viết có tựa đề 'Mạng xã hội VN rọi đèn hai bí thư Đảng', phóng viên của BBC Việt ngữ từ Bangkok viết: "Phản ứng của các bí thư Hà Giang, Thanh Hóa trước thông tin trên mạng xã hội được nhà hoạt động và các trí thức đánh giá là “rất nhanh” và “đáng mừng”. "Cuối tuần qua mạng xã hội ở Việt Nam lan truyền thông tin bí thư Thanh Hóa Trịnh Văn Chiến có con riêng và cung cấp tài sản “nhiều chục tỉ đồng” cho một viên chức sở xây dựng Thanh Hóa. "Đồng thời, cư dân mạng cũng chia sẻ cáo buộc rằng tám người thân của Bí thư Tỉnh ủy Hà Giang Triệu Tài Vinh giữ vị trí chủ chốt trong các cơ quan của tỉnh. "Rất nhanh sau đó, cả ông bí thư Thanh Hóa và Hà Giang đều có trả lời trên báo chí tại Việt Nam về sự việc liên quan đến họ. "Thông thường, các lãnh đạo tại Việt Nam hiếm khi trả lời các tin đồn hoặc thông tin từ mạng xã hội. "Ông Hoàng Văn Dũng, nhà hoạt động của nhóm Con Đường Việt Nam nhận định các vị trên “đã phản ứng rất nhanh với mạng xã hội” và cho rằng “tức là người ta rất quan tâm”. “Tôi cho rằng cộng đồng mạng có sức mạnh. Chắc chắn là thế, bởi vì những sự kiện nào bên tuyên giáo chỉ định không được đăng thì dù mạng xã hội có lên tiếng đến mấy thì nó cũng chỉ nằm trên mạng xã hội. Chứ còn những sự kiện như ông Triệu Tài Vinh hay ông bí thư Thanh Hóa thì không nằm trong sự kiểm duyệt của Ban tuyên giáo thì người ta sẽ phải phản ứng ngay lập tức,” ông Dũng được phóng viên của chúng tôi trích lời nói. Mời quý vị bấm vào đường link này để theo dõi Bàn tròn thứ Năm tuần này của BBC Việt ngữ. Báo chí Việt Nam sau đó đã nêu ra các chi tiết chính xác hơn bảng trên về thân nhân Bí thư Triệu Tài Vinh
Một cựu Đại biểu Quốc hội Việt Nam vừa nêu thắc mắc về một số "điểm lạ", "chưa giải thích được" trong kết quả lấy phiếu tín nhiệm 2014 mới công bố của Quốc hội Việt Nam khóa XIII, kỳ họp thứ Tám.	Kiểm phiếu tín nhiệm Quốc hội 'có vấn đề'?	GS. Thuyết cho rằng cần xem lại một số chỗ thiếu nhất quán, logic trong kết quả tín nhiệm QH. Phát biểu tại cuộc Tọa đàm ( http://bit.ly/1x458k4) trực tuyến của BBC hôm 20/11/2014 nhân Quốc hội Việt Nam vừa hoàn tất phiên chất vấn với Thủ tướng Chính phủ và một số thành viên nội các, cũng như mới công bố kết quả lấy phiếu tín nhiệm lần hai với 50 quan chức lãnh đạo cao cấp của nhà nước, Quốc hội và Chính phủ, Giáo sư Nguyễn Minh Thuyết nói: "Hôm nay mới có thì giờ tôi so sánh các phiếu, tôi mới thấy có một điều hơi lạ chưa giải thích được là theo ông Huỳnh Văn Tý là Trưởng Ban kiểm phiếu, thì nói là trong kỳ họp này có 485 Đại biểu có mặt. "Và trong 485 phiếu ấy thì có một số phiếu, tôi xin nhấn mạnh: một số phiếu trắng. Và có một số phiếu chỉ đánh dấu vào hai cột thôi, chứ không phải ba cột: tín nhiệm cao, tín nhiệm và tín nhiệm thấp. "Thế thì những phiếu ấy, theo Đại biểu Huỳnh Văn Tý, Trưởng Ban kiểm phiếu là không hợp lệ. "Thế nhưng mà tôi tra ra là có những vị như là ông Nguyễn Sinh Hùng hay là bà Nguyễn Thị Kim Ngân, như là bà Nguyễn Thị Doan, thì vẫn đủ - cộng cả ba loại ấy lại thì vẫn đủ." 'Dấu hỏi kiểm phiếu?' Và Giáo sư Thuyết, nguyên Phó Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa, Giáo dục, Thanh niên, Thiếu niên và Nhi đồng của Quốc hội Việt Nam, đặt dấu hỏi: "Như thế không hiểu là số phiếu không hợp lệ nó nằm ở đâu? "Trong khi đó thì ông Trương Tấn Sang, ông Nguyễn Tấn Dũng có 484 phiếu thôi, là hụt đi đâu mất một phiếu?" Ông Thuyết cũng nói, ông đã tra cứu và so sánh kết quả thống kê được công bố với một số chức sắc là các vị Chủ nhiệm các Ủy ban của Quốc hội. Vị cựu Đại biểu Quốc hội nói tiếp: "Thế rồi tôi tra ở trong danh sách các vị Chủ nhiệm các Ủy ban Quốc hội, thì có ông chỉ có 480 phiếu thôi. Tức là cộng hàng ngang là được 480 phiếu. "Có bà thì được 482, có ông thì lại được 484, thành ra tôi không tại sao các con số nó lại khác nhau như thế? "Và như thế, ta có thể giải thích thế nào về những phiếu không hợp lệ?," ông Thuyết nêu thắc mắc. 'Hạn chế quyền đánh giá' Về giá trị sử dụng của kết quả phiếu tín nhiệm, cựu Đại biểu cho rằng không có 'lý do gì để loại' hay cách chức các quan chức vừa được lấy tín nhiệm. Ông Thuyết giải thích lý do: "Nói cho nó đúng, như ông Trần Tiến Đức (nhà báo, khách mời) đã chỉ ra, cả ba mức 'tín nhiệm cao', 'tín nhiệm' và 'tín nhiệm thấp' thì đều là tín nhiệm cả. Có thể nói vừa rồi 100% các vị mà được ra lấy phiếu tín nhiệm thì đều được Quốc hội tín nhiệm. "Thế còn bây giờ nếu mình coi là chỉ có mức 'tín nhiệm cao với tín nhiệm' là tín nhiệm, còn 'tín nhiệm thấp' là không tín nhiệm, thì vị thấp nhất cũng đạt trên 62%, thì tôi nghĩ chẳng có lý do gì để loại người ta nếu người ta đạt đến 62% tín nhiệm và tín nhiệm cao." Phát biểu trước đó tại Tọa đàm, nhà báo, nhà quan sát Trần Tiến Đức từ Hà Nội nói: "Việc bỏ phiếu vẫn là 3 cấp độ 'tín nhiệm cao, tín nhiệm, tín nhiệm thấp' như vậy là mặc định rằng chúng ta coi rằng tất cả những ông ấy đều được tín nhiệm. "Sự thực có phải như vậy không? Tôi nghĩ cái đó là không đúng. Và như vậy nó cũng hạn chế quyền đánh giá của các Đại biểu Quốc hội. Và điều này, tôi nghĩ là bà Lê Thị Nga, Phó Chủ nhiệm Ủy ban Tư pháp Quốc hội, cũng đã nêu rất rõ. "Và tôi rất tán thành ý kiến của bà. Và rất nhiều người dân muốn rằng, chỉ có hai cái (tiêu chí) đánh giá: một là tín nhiệm và không tín nhiệm. Thì lúc bấy giờ người ta mới thấy được là anh làm được tới đâu. Và đến lúc bấy giờ nó mới có sức ép của dư luận." Về quy định phiếu lấy tín nhiệm không hợp lệ của Quốc hội Việt Nam, được truyền thông Việt Nam đăng tải thì: "Phiếu không hợp lệ là phiếu không có dấu, không theo mẫu phát, phiếu đánh dấu cả 2 hoặc 3, hoặc không đánh dấu cả 3 ô, phiếu ghi những nội dung khác. "Các đại biểu có thể lựa chọn ngồi tại Hội trường lớn để ghi phiếu hoặc dời ra phòng làm việc của Đoàn đại biểu để ghi phiếu. Thời gian ghi phiếu là 30 phút. Một số phiếu bất hợp lệ là không ghi cho ai," trang mạng của Đài truyền Hình kỹ thuật số ( VTC) là vtc.vn cho biết. Còn theo trang Đời Sống & Pháp luật thì: "Phiếu đánh dấu tích cả 3 ô, 2 ô hoặc bỏ trống cả 3 ô thì được coi là không hợp lệ nhưng chỉ không hợp lệ với phần của người bị đánh sai như thế nhưng vẫn có giá trị với những người khác." 'Nhân sự Đảng đã cơ cấu?' Hôm thứ Năm, khi được vấn ý về khả năng các kết quả tín nhiệm, trả lời chất vấn có được sử dụng ra sao khi đánh giá lãnh đạo, đặc biệt là liệu kỳ họp tới đây được dự kiến của Ban Chấp hành Trung ương Đảng Việt Nam vào tháng sau có tiến hành lấy phiếu tín nhiệm hay bỏ phiếu tín nhiệm công khai với các Ủy viên và lãnh đạo cao cấp hay không, nhà báo Trần Tiến Đức nêu quan điểm. "Tôi nghĩ rằng kết quả đánh giá của Quốc hội cũng chỉ là một luồng thông tin để tham khảo cho Ban chấp hành Trung ương, bởi vì đối với Ban chấp hành Trung ương, tôi không phải là người tham gia cơ cấu quyền lực trong Đảng nên tôi không biết chuyện lựa chọn như thế nào. "Nhưng chắc chắn là tiêu chí lựa chọn riêng và theo như tôi hiểu, thì cơ cấu của Ban chấp hành Trung ương khóa tới, cũng như Bộ Chính trị khóa tới, đã được dự kiến bởi Ban Tổ chức Trung ương, tất nhiên nó có sự thay đổi này nọ. "Nhưng mà những thay đổi có đột biến hay không, thì tôi nghĩ rằng trong giai đoạn hiện nay rất là khó," nhà quan sát nói. Còn Giáo sư Nguyễn Minh Thuyết tỏ ra không chắc chắn về việc Trung ương Đảng CSVN có lấy phiếu tín nhiệm công khai hay không. Ông nói: "Về nội bộ của Đảng có lấy phiếu tín nhiệm với các chức danh ở trong Đảng hay không, tôi cũng không biết. Bởi vì trước đây theo Nghị quyết của Trung ương IV là có, thế nhưng có một thời gian đã hoãn lại rồi. Còn bây giờ, không biết nó sẽ như thế nào," GS. Thuyết nói với BBC. (Mời quý vị theo dõi toàn văn cuộc Tọa đàm với sự tham gia của một số vị khách như GS. Nguyễn Minh Thuyết, nhà báo Trần Tiến Đức, cựu Đại biểu Quốc hội Phạm Thị Loan, Tiến sỹ Jonathan London tại đây http://bit.ly/1x458k4)
Elon Musk phải từ chức chủ tịch Tesla và phải trả một khoản tiền phạt sau khi đạt thỏa thuận dàn xếp pháp lý về những bài đăng trên Twitter hé lộ việc tư nhân hóa Tesla.	Elon Musk bị phạt 20 triệu đôla, phải từ chức chủ tịch	Elon Musk ra tuyên bố về việc khách hàng đầu tiên sẽ bay vòng quanh Mặt Trăng với SpaceX Trước đó, Ủy ban Chứng khoán Mỹ (SEC) khởi kiện ông Musk tội lừa đảo chứng khoán. Theo thỏa thuận, ông Musk sẽ vẫn là CEO Tesla nhưng sẽ từ chức chủ tịch trong ba năm. Ông và Tesla cũng sẽ phải nộp phạt 20 triệu đôla. Đời sống sắc màu của 'trùm' công nghệ Elon Musk Tỷ phú Nhật đáp SpaceX lên Mặt Trăng Tham Luang: Tỷ phú Mỹ xin lỗi thợ lặn Anh Bí quyết quản trị của Elon Musk, ông chủ Tesla Musk viết gì trên Twitter? Các cáo buộc gian lận liên quan đến bài đăng trên Twitter hồi tháng 8/2018 của Musk cho biết ông đang cân nhắc việc rút hãng sản xuất xe điện Tesla khỏi thị trường chứng khoán vì đã tìm được nguồn tiền để tư nhân hóa với mức 420 đôla/cổ phiếu. Sau thông báo này, cổ phiếu Tesla tăng trong thời gian ngắn, nhưng sau đó giảm trở lại. SEC cho biết tuyên bố đó là "sai sự thật và gây nhầm lẫn". "Sự thật là Musk thậm chí không thảo luận các điều khoản quan trọng, gồm giá cả, với bất kỳ nguồn tiền nào", SEC cho hay. Ông Musk ban đầu nói rằng việc buộc tội ông là "bất công" và ông làm theo "lợi ích tốt nhất của sự minh bạch và vì lợi ích của các nhà đầu tư". Có gì trong thỏa thuận? Ngoài tiền phạt, ông Musk cũng sẽ phải tuân thủ quy định của công ty khi đưa thông tin trên Twitter. Bây giờ ông còn 45 ngày trước khi rời vai trò chủ tịch Tesla. Ban đầu SEC tìm cách cấm ông Musk tham gia điều hành, nhưng theo thỏa thuận, ông có thể tiếp tục làm giám đốc điều hành Tesla. Một tân "chủ tịch độc lập" sẽ được bổ nhiệm và người này sẽ nắm quyền điều hành hội đồng quản trị. Elon Musk công kích báo chí trên Twitter Chiếc phi cơ bay nửa vòng Trái đất trong 30 phút Hành trình đến Sao Hoả dành cho các 'tay mơ' Chiếc xe hơi điện Tesla Roadster trong quỹ đạo Trái Đất trước khi bay tới sao Hỏa 'Hàng loạt rắc rối' Elon Musk là một trong những doanh nhân quyền lực nhất thế giới, đó là điều không thể chối cãi. Phát ngôn mới nhất của Elon Musk là về vị khách đầu tiên trả tiền để được lên bay quanh Mặt Trăng cùng SpaceX của ông. Trước đó, ông luôn đi trước thời đại với hàng loạt những sản phẩm đột phá như dịch vụ thanh toán trực tuyến PayPal, xe hơi điện Tesla, và SpaceX. Từ nhỏ, ông đã có niềm đam mê đặc biệt với năng lượng mặt trời và trí tuệ nhân tạo. Thiên tài công nghệ từng hứa sẽ tạo ra Hyperloop - con tàu du hành siêu tốc bằng nam châm, chạy trong một đường ống mà ông thiết kế, dẫn thẳng lên Sao Hoả. Tuy nhiên, năm nay, mọi sự với doanh nhân công nghệ không được như ý. Hồi tháng trước, trên Twitter, ông đánh động các nhà đầu tư với tuyên bố định chuyển Tesla thành dạng công ty tư nhân thay vì có phát hành cổ phiếu trên thị trường, và nguồn tài trợ quỹ này đã được đảm bảo. Tin này khiến cổ phiếu công ty tăng vọt. Hai tuần sau, ông tuyên bố buông dự án, khiến các nhà đầu tư không hài lòng muốn kiện ông. Nay, tin cho hay Bộ Tư pháp Hoa Kỳ đã yêu cầu hãng của ông nộp trình "tài liệu", với các tường thuật nói hiện đang có cuộc điều tra hình sự đối với công ty. Đây chỉ là một vụ bê bối bên cạnh hàng loạt rắc rối khác như việc ông hút cần sa trong một buổi phát hình trực tuyến qua webcast, uống rượu whisky công khai, và việc ông cáo buộc một thợ lặn cứu đội bóng Thái Lan thoát khỏi hang động là "kẻ ấu dâm" - thứ đang khiến Elon Musk bị kiện và thu hút sự chú ‎ý của toàn thế giới. Chàng trai Nam Phi Elon Musk sinh ra ở Pretoria, Nam Phi. Thời trẻ, ông chịu ảnh hưởng nặng nề của các tiểu thuyết khoa học viễn tưởng và điện tử - một nền tảng tốt cho những phát kiến sau này của ông. 17 tuổi, Musk đến Canada theo học ngành vật lý và kinh tế. Đến năm 1992, ông đến Mỹ để tiếp tục việc học hành. Tuy nhiên, chỉ sau hai ngày theo học chương trình tiến sỹ, Musk quyết định bỏ dở và thành lập nền tảng đọc báo trực tuyến Zip2. Sau đó, chàng thanh niên rao bán công ty và bắt tay vào xây dựng PayPal. Năm 2002, sau thương vụ eBay mua Paypal với giá 1,5 tỉ đôla, Elon bỏ túi 165 triệu đôla khi mới 31 tuổi. Một tài xế tại trạm xạc điện Tesla ở Fremont, California Tiền bạc và danh tiếng Không phải là người tạo ra Tesla nhưng cái tên của Musk gắn liên với công ty. Elon Musk tham gia #DeleteFacebook Nén giận khi làm việc gây hại cho sức khỏe Nghệ thuật và khoa học của sức cuốn hút Bạn có thể tự rèn luyện thành người dám mạo hiểm Sau khi bỏ túi lợi nhuận khủng từ vụ bán PayPal, Musk đầu tư vào SpaceX và Tesla, nơi ông trở thành Chủ tịch trước khi giữ vị trí giám đốc điều hành vào năm 2008. Năm đó hóa ra là một năm thật tồi tệ, khi lần phóng tên lửa thứ ba của SpaceX thất bại, và chi phí tăng cao đe doạ đến sự tồn vong của Tesla. Bất chấp những thành tựu công nghệ phi thường, các công ty của ông liên tục lỡ hẹn và bị những khoản thua lỗ khổng lồ. Một số người bắt đầu hoài nghi về khả năng lãnh đạo của Elon tại một công ty được niêm yết trên thị trường chứng khoán như Tesla. Elon Musk và vợ là Talulah Riley tại Nhà Trắng hồi 2014, khi hai người chưa ly hôn Đời sống cá nhân Bên cạnh bê bối hút cần sa và những phát ngôn gây tranh cãi trên Twitter, ông đã ba lần kết hôn - trong đó hai lần với cùng một người phụ nữ. Vợ đầu của ông là Justine Wilson, một văn sỹ. Năm 2010, ông cưới Talulah Riley. Sau hai năm chung sống, cả hai chia tay. Tuy nhiên, chỉ một năm sau đó, họ tái hôn. Năm 2014, Elon có ý định ly hôn nhưng đã kịp nghĩ lại. Hai năm sau, tới lượt Riley quyết định đâm đơn. Và lần này họ chính thức đường ai nấy đi. Musk sau đó được cho là có hẹn hò với Amber Heard và Cameron Diaz. Rober Downey Jr đã lấy Musk làm cảm hứng để diễn tròn vai Tony Stark trong siêu phẩm điện ảnh Iron Man. Elon Musk có một sức làm việc phi thường. Khi sáng lập Zip2, ông làm việc quên ngày đêm, ngủ ở văn phòng, hay thậm chí tắm nhờ ở cơ sở YMCA. Tháng trước, trong một cuộc phỏng vấn đầy cảm xúc với tờ New York Times, Elon Musk tiết lộ ông làm việc lên tới 120 tiếng/ tuần và đôi lúc phải uống thuốc Ambien để điều trị chứng mất ngủ. Một câu hỏi lớn hiện nay là liệu những cổ đông có tiếp tục sát cánh bên CEO Tesla lắm tài nhiều tật hay không. Cổ phiếu của Tesla đã bị sụt giảm hơn một phần năm kể từ khi Musk đưa dòng tweet về "nguồn quỹ được đảm bảo". Kết quả kinh doanh mới nhất của công ty cho thấy một sự thua lỗ kỷ lục nữa. Các nhà phân tích đang thúc giục công ty chỉ định thay thế một nhà lãnh đạo khác. Nhưng có một điều chắc chắn là Musk sẽ tiếp tục chiếm vị trí hàng đầu các mặt báo trong tương lai.
Tại bang North Carolina, Hoa Kỳ, Đại đức Thích Chân Hỷ, cố vấn trụ trì chùa Liên Hoa, đã tự thiêu và để lại thư thư tuyệt mạng nói mình ra đi để tranh đấu cho "tự do tôn giáo" ở Việt Nam.	Một nhà sư Việt Nam tự thiêu ở Mỹ	Vụ việc xảy ra vào sáng ngày 24-12. Theo lá thư tuyệt mệnh của Đại đức Thích Chân Hỷ, qua việc này, ông muốn gửi thông điệp mong muốn tại Việt Nam, "có tự do tôn giáo và tín ngưỡng; dân tộc Việt Nam được tự do dân chủ và Việt Nam được vẹn toàn từ lãnh thổ đến lãnh hải." Việc tự thiêu là một hình thức phản đối truyền thống tại Việt Nam, được quốc tế chú ý năm 1963, khi bức hình chụp hòa thượng Thích Quảng Đức tự thiêu xuất hiện trên báo chí quốc tế. Tuần rồi, Bộ ngoại giao Hoa Kỳ công bố báo cáo về Tự do tôn giáo quốc tế, trong đó có chỉ trích Việt Nam. Bộ ngoại giao Việt Nam đã bác bỏ cáo buộc của Hoa Kỳ, nói báo cáo dựa trên các thông tin sai lệch mà Việt Nam đã nhiều lần bác bỏ. Trong một phỏng vấn dành cho đài BBC, hòa thượng Thích Minh Tâm cho biết thêm quan điểm của Giáo hội phật giáo Việt Nam thống nhất Âu châu: ------------------------------------------------------------------------------------------------------ Xin lưu ý nếu muốn đăng tải trên diễn đàn này, thư phải được viết bằng tiếng Việt unicode có dấu. Cảm ơn quí vị đã tham gia. Hữu Đức, Seattle Thật là phí một đời Tu hành khổ luyện. Không biết tiểu sử của Đại Đức Thích Chân Hỷ này ra sao, đã bao giờ ngài về Việt nam sau 1975 hay không? Về phía người dân trong nước, họ sẽ biến sự việc trên thành những câu chuyện tiếu lâm. Làm sao ông Chân Hỷ lại đem so sánh với ông Thích Quảng Đức được cơ chứ. Không biết những vị làm chính trị ở Hải ngoại sẽ làm gì sau sự kiện này đây? Lại vừa uống rượu vừa gõ Vi tính để đưa linh hồn ngài vào đội quân Ma của một chế độ Ma với những chức vụ Ma nhưng kiếm được tiền không Ma, để mà chiến đấu với Nhà nước cộng sản Việt nam hay những gì nữa đây? Nguyễn Xuân, Hà Nội Muốn biết Phật giáo ở Việt nam có được tự do hay không cứ xem cái khẩu hiệu của giáo hội PG do Đảng CS lập ra thì rõ: "Phật giáo, dân tộc và Chủ nghĩa xã hội'. Hai cái đầu thì ổn rồi còn cái cuối thì quả là... quái dị. Có phật giáo ở đâu trên thế giới như vậy không? Hà, Hà Nội Bạn Quang Trung chắc là người cơ quan nhà nước "giả cầy" rồi. Vì người Việt Nam đâu có thói quen uống cà phê ở công sở mà chỉ có thói quen uống trà ở công sở, còn cà phê thì chỉ có ở tại quán thôi...chắc đây là thói quen bên Mỹ của bạn rồi... Còn hòa thượng mà tự thiêu gì gì đó thì là một sỹ quan của VNCH nên có những hành động quá khích cũng là dễ hiểu, trong một đám người chỉ biết "chửi" suông thì hành động của ông ta cũng dũng cảm thật, nhưng tiếc là ông ta lại giao mình cho quỉ dữ chứ không phải cho đức Phật, vì đức Phật đâu có đấu tranh như ông ta. Thật đáng tiếc cho những hành động quá khích vì kém hiểu biết. Còn nữa, ở Việt Nam bạn hãy hỏi thử 10 người xem, tôi tin chắc đến 9,5 người cho rằng họ thấy cuộc sống thật thoải mái và họ được tạo mọi điều kiện để có thể tham gia bất cứ tôn giáo nào mà họ muốn. Tóm lại mời quí vị về VN sống thì sẽ hiểu, xin đừng vì những thông tin sai lệch mà cố dựng dậy cái xác chết đã chết bấy lâu nay. Trần Hồng, TP. HCM Tôi không phải là phật tử mặc dù gia đình là gia đình phật tử. Tôi thật sự có cảm tình với đạo Phật, tôi thường viếng chùa, và cũng đã từng được các vị sư của Tu viện Nguyên Thiều giảng dạy sách Phật. Như vậy tôi biết rất nhiều về đạo phật tại Việt Nam. Tôi thấy nhà nước rất tôn trọng tự do tôn giáo, khuyến khích phát triển, nhiều chùa chiền được tu sửa, đất đai của nhà chùa được trả lại. Vậy không có lý do gì bảo rằng chính quyền đàn áp tôn giáo. Hành động của một số người chỉ là sự tham vọng cá nhân, trái với giáo lý của nhà Phật. Tự do tín ngưỡng không có nghĩa là vi phạm pháp luật, qua mặt chính quyền, ở đất nước nào cũng vậy thôi. Tôi rất lấy làm tiếc rằng phật tử và nhà sư ở nước ngoài bị thông tin sai sự thật. Bị lừa gạt dẫn đến tự thiêu. Thu Trà, Hà Nội Tôi cũng đồng ý với ý kiến của Anh Trần Hồng, TP Hồ Chí Minh. Tôi thấy rằng tự do tín ngưỡng là ý thích của mỗi người ngay ca gia đình, bạn bè cũng không thể ép buộc được. Tôi cũng đã từng đi thăm quan viếng cảnh chùa ở nhiều nơi ở Hà Nội và các tỉnh khác thấy nhân dân và chính quyền địa phương rất quan tâm đến tôn tạo và xây dựng chùa chiền cũng như tổ chức các ngày lễ Phật. Tôi không nghĩ thời đại bùng nổ thông tin như hiện nay lại có người nghe tin đồn thổi sai lạc để dẫn đến hành động tự thiêu oan uổng. Đường Tam Tạng ngày xưa đi lấy kinh trải qua bao nhiêu kiếp nạn, bao nhiêu chước quỷ yêu ma mà tu thành chính quả, vậy nên Đại đức Thích Chân Hỷ không thể là đệ tử của Phật được. Toàn Phong, TP. HCM Vụ tự thiêu của Đại Đức Thích Chân Hỷ ngay trên đất Mỹ và nội dung trong lá thư tuyệt mệnh để lại là một lời cảnh báo với chế độ độc tài ở Việt nam. Năm 1963 sau vụ Hòa thượng Thích Quảng Đức tự thiêu , chế độ gia đinh trị Ngô Đình Diệm đã sụp đổ. Chẳng lẽ đây là một điềm gở cho chế độ độc tài tại Việt nam chăng? Là một người Việt nam tôi vô cùng xúc động trước cái chết của Đại Đức. Ước nguyện của Đại đức cũng là ước nguyện chung của 80 triệu người Dân nước Việt, xin Đại đức yên lòng nhắm mắt, điều ước nguyện của Đại Đức trước sau gì cũng thành hiện thực. Tôi hy vọng rằng sau cái chết của Đại đức, lương tâm của mỗi người Việt nam hãy thức tỉnh , cùng nhau đứng dậy đấu tranh đem lại Tự do, Dân chủ cho nước VN như ước nguyện mà Đại Đức đã để lại cho chúng ta. Tử Yên, Hà Nội Liệu vị sư có về được cõi cực lạc để báo cáo với Phật tổ không. Tôi nghĩ là không thể về được, vì sự tự thiêu của vị sư này không phải là chuyện hay, ông ấy biết gì về tôn giáo VN và đạo Phật ở VN nói riêng. Nếu biết, ông ấy sẽ không phải tự thiêu như thế. Sự tự thiêu của ông không thể so sánh với sự tự thiêu của hoà thượng Thích Quảng Đức được. Các vị ở hải ngoại cám cảnh cho các vị sư trong nước ư? Các vị quả là đáng kinh đấy nhỉ, sao không về nước mà giúp họ. Mà có về, chính quyền cũng sẽ cảnh giác các vị, các vị biết vì sao rồi đấy, đất nước đang thái bình, các vị cứ chọc ngoáy vào làm gì, có ! lợi cho các vị à? Theo tôi, phải trừng trị thẳng tay những người dám núp tôn giáo để tuyền truyền chống phá nhà nước, nhà nước làm gì các vị mà các vị đang tâm chống phá. Thanh Trần, Houston Xem ra Trần Hồng chưa nắm vững về tình hình tôn giáo ở VN. Nếu Trần Hồng nói chính quyền VN rất tôn trọng tự do tôn giáo, vậy thì tại sao: 1/ Viện Hoá Đạo (hay Giáo Hội Phật Giáo Việt Nam Thống Nhất) bị cấm hoạt động. Các tăng sư bị cầm tù nhiều năm, hoặc bị quản thúc tại gia. 2/ Mảnh đất trong khuông viên củA Viện Hoá Đạo bị nhà nước tịch thu và biến thành khu du lịch Kì Hòa. 3/ Một số người bị bắt nhân kỳ SeaGames vì họ truyền bá đạo Tin Lành. 4/ Đất đai thuộc Thánh Thất Cao Đài Tây Ninh bị tịch thu mà không được trả lại đầu đủ. Bao giờ người dân có quyền thành lập chùa, nhà thờ, hay thánh thất mà không chịu sự kềm kẹp của cái gọi là "Mặt Trận Tổ Quốc Việt Nam" thì lúc đó hãy nói đến sự tự do tín ngưỡng. Hành động của Đại đức Thích Chân Hỷ là một sự hy sinh vì đạo pháp, vì sự tự do tín ngưỡng của dân Việt. Jimmy Trần, TP. HCM Thật đáng ngạc nhiên khi 1 vị Hòa thượng lại tự thiêu khi chỉ nghe những thông tin phiến diện đầy áp đặt ở hải ngoại như vậy. Có câu ở trong chăn mới biết chăn có rận, tôi là người Việt, sanh ra lớn lên ở xứ Việt. Việt Hà nội đối xử nghiêm với tôn giáo là có nhưng công tâm mà nói, cũng tương đối có chừng mực, vậy nên 1 vị sư nào đó định tự thiêu quyên sinh, thoảng nghe thì sợ thật, phát hỏang, tưởng nội tình trong nước thế là xong, ngẫm lại nực cười. Giờ đâu còn thời năm 63, chánh phủ đàn áp phật giáo mà tự thiêu. Tâm, TP. HCM Những gì gọi là tự do tôn giáo ở Việt Nam chỉ la những tuyên truyền suông, lừa mị những kẻ ngoại đạo, khiến nhiều người cứ ngỡ là nhà nước tử tế với các tôn giáo lắm. Nhưng có nằm trong chăn mới biết chăn có rận. Cái tự do tôn giáo hiện tại chỉ là một thứ ban ơn nhỏ giọt cho những ai ngoan ngoãn cúi đầu nghe theo chỉ thị mang tính áp đặt thật khắc nghiệt của nhà cầm quyền mà thôi. Chân Ý, TP. HCM Việt Nam nay có thiếu chùa để tu đâu, ai thích tu thì cứ việc tu, thích làm việc thiện thì cứ làm việc thiện, chỉ sợ không có sức mà thôi, việc chi phải tự thiêu gây hoang mang cho chúng sinh, trái lời phật dạy như vậy ? Bây giờ đang là thời kỳ thanh bình của VN, đâu phải thời náo loạn của ông Diệm mà Đại đức làm điều thiếu sáng suốt như vậy, thật uổng công tu tập cả một đời. Quang Trung, TP. HCM Tôi đang làm việc tại một công ty nhà nước tại TP.Hồ Chí Minh. Tôi có được nghe quý vị phát tin Hòa Thượng Thích Chân Hỷ tự thiêu tại Cali. Tôi đem đề tài này đến sở làm trao đổi với đồng nghiệp (cty tôi khá đông bạn trẻ, khoảng trên 40 người đa số tuổi từ 30 đến 40) trong giờ đọc báo, càfê sáng. Có khá nhiều tranh luận xung quanh vấn đề này mà tôi chưa kịp đăng tải ở đây. Nhưng điều mà tôi muốn nói là 1/3 trong số chúng tôi có cùng chung một quan điểm, cùng nhìn nhau và cảm thấy có cái gì đó rất đắng nơi cổ họng. Một sự thật đang buộc chúng tôi phải nhìn nhận và so sánh giữa cái tên Thích Chân Hỷ năm 2003 và cái tên Thích Qủang Đức năm 1963? Tôi tự nhủ nếu việc tự thiêu của HT Thích Chân Hỷ xảy ra ngay tại Hà Nội, Huế hay TP.Hồ Chí Minh thì tôi,các bạn tôi, dân tộc tôi sẽ nên hành động như thế nào nhỉ cho xứng đáng là con dân dòng máu Lạc Hồng? Tôi đang tranh thủ viết những dòng này trong giờ nghỉ trưa của cty cho được yên ổn,yên ổn cho công ăn việc làm, yên ổn cho miếng cơm manh áo,yên ổn cho gia đình và bạn bè. Nhưng tôi biết tại Viêt Nam hiện nay, trong Chùa chiền, nhà thờ, trong các giảng đường đại học, tại các công sở hay mỗi vùng thôn quê... có thể còn nửa úp nửa mở nhưng đâu đâu, mọi người cũng đang bàn về tự do tôn giáo, về dân chủ, về hiệp định biên giới, về tham nhũng... Mọi người bây giờ đã có đủ miếng cơm manh áo nên đã mua được cái tivi, có nhà đã mua được máy tính. Các dịch vụ Internet thì tại các Thành Phố lớn đã có rất nhiều, nên mặc dù Đảng và Nhà nước ra sức bưng bít nhưng mọi tầng lớp xã hội đang dần hiểu ra rằng tại sao dân tộc Việt Nam lại đang phải chịu nghèo khổ? Tại sao các vị lãnh đạo dân không có bằng cấp, không được dân bầu mà vẫn chễm trệ ngồi trên ghế chức quyền để lôi bè kéo cánh anh em họ hàng vơ vét các nguồn lợi nhà nước? Tại sao cứ dùng tiền thì việc gì cũng có thể làm được, chức gì cũng có thể mua được? Tại sao báo chí biết hết những chuyện này mà không được phép đăng tải? Tôi vừa xuống đường cổ vũ cho seagame,cổ vũ cho đội bóng đá nam cách đây ít ngày. Và tôi nghĩ rằng nếu các giảng viên,các bạn sinh viên, các bạn đang làm việc tại các công sở như tôi,các tầng lớp nhân dân...cùng nhìn nhận thực tế,hiện tại và tương lai của dân tộc ta, dám ngẩng đầu mỗi khi nhìn những vị thánh của dân tộc như Trần Hưng Đạo, Lê Lợi...thì chắc chắn dân tộc Việt Nam sẽ giàu mạnh, sẽ tự do và hạnh phúc. Và tôi nghĩ việc trạ lời phỏng vấn đài BBC của HT Thích Minh Tâm là không ngoa khi nói rằng việc đàn áp tôn giáo ở Việt Nam hiện nay diễn ra kín và "thâm"... Còn bạn cho rằng việc tự thiêu chỉ là tham vọng cá nhân thì tôi thiển nghĩ rằng con người ta, cái quý giá nhất là mạng sống mình. Một khi đã chết rồi thì còn gì nữa đâu mà tham với chả vọng. Thanh Thu, TP. HCM Tôi tự hỏi Đại đức Thích Chân Hỷ là 1 nhà tu hành hay là 1 nhà chính trị. Chẳng biết đức Phật có dạy ngài tự thiệu để phản đối 1 cái gì đó hay để đạt 1 điều gì đó không? Nhưng tôi nhớ không lầm thì đức Phật không cho tự tử vì thân xác do cha mẹ ban cho thì dù bất cứ lý do gì đi nữa cũng không được hủy hoại nó, hãy để nó tự sinh và tự diệt theo lẽ tự nhiên. Còn đấu tranh cho tự do tôn giáo ở Việt Nam thì tôi thấy ở Việt Nam anh đâu có bị cấm tu hành hay cấm không được theo tôn giáo này bỏ tôn giáo kia đâu, miễn anh đừng dùng tôn giáo để xách động làm mất an ninh ổn định đất nước thì chẳng ai phiền đến anh cả. Nguyễn Hà, TP. HCM Tôi là người ở trong nước, tôi thấy nhà nước luôn khuyến khích và đối xử với Phật giáo cũng như với các tôn giáo khác rất công bằng. Tôi không hiểu tại sao lại có những kẻ ở hải ngoại lại dựa vào thông tin sai lạc để lên án tình hình tôn giáo ở Việt Nam. Có những người vì tin những thông tin sai lạc đó nên đã tự đến với cái chết một cách không đáng có. Chết một cách lãng nhách. Người dân ở trong nước nếu biết tin này thì họ sẽ cười vào mũi cái ông sư kia, chứ không thương tiếc gì đâu. Quý vị phật giáo ở hải ngoại chắc hẳn còn nhớ thời kỳ ông Diệm chứ?
Vụ phát hiện 39 thi thể trong chiếc container ở Essex (Anh) mà trong đó có nhiều người Việt Nam đang dấy lên những hồi chuông báo động về tình trạng lao động di cư bất hợp pháp từ Việt Nam ra nước ngoài.	Người Việt di cư bất hợp pháp: Những giấc mơ không thành	Một phụ nữ Yên Thành đứng bên cạnh một ngôi nhà đang xây, giấc mơ đổi đời của nhiều người Số liệu trong báo cáo 'Precarious Journey' (tạm dịch: 'Hành trình chông gai') của Ecpat UK, Anti-Slavery International và Pacific Links Foundation cho thấy, các năm từ 2009-2018, riêng tại Anh, đã có 3.187 người lớn và trẻ em Việt Nam được xác định là nạn nhân của nạn buôn người. Trong vài năm qua, người mang quốc tịch Việt Nam được xác định là nằm trong nhóm ba nước đứng đầu về số lượng nạn nhân của nạn buôn người ở Anh. Còn năm nay, Việt Nam tụt xuống bậc thứ hai, trên danh sách các nước cần được theo dõi về tình trạng buôn người, trong hệ thống ba bậc của phúc trình thường niên về tình trạng buôn người của Bộ Ngoại giao Hoa Kỳ. Theo báo cáo 'Precarious Journey' nói trên, có nhiều mạng lưới với những tuyến đường khác nhau để đến Anh. Một số qua ngả Trung Quốc và Nga, một ít người khác có thể đi máy bay trực tiếp đến Paris nếu họ có được thị thực Schengen qua Séc hoặc Hungary. Họ sẽ đến Hunary, Ba Lan và Cộng hòa Séc, nơi có cộng đồng người Việt ở đó và sau đó, tìm đường sang Anh. Nếu bay đến Nga, họ sẽ qua Belarus bằng xe tải rồi đi bộ qua các khu rừng để đến biên giới Ba Lan. Ở đó, một chiếc xe tải đang đợi và họ sẽ tiếp tục đến Warsaw, trước khi đi qua Đức và Bỉ để đến Paris. Vụ 39 người chết: Dư luận tiếc thương nhưng tranh cãi Nén hương cho 39 người ở Grays Đại sứ Anh làm việc với Bộ Công an Vụ 39 người chết: Nỗi đau tột cùng của những gia đình Việt Nam Tại Paris, những lao động di cư phải chờ đợi trước khi chuyển đến một trại gần khu vực xe tải đậu trên đường cao ở Angres. Họ chờ ở đó để rồi náu mình trong những chiếc xe tải đi đến Calais và sau đó là qua Anh theo các gói, với giá khác nhau, tuỳ vào mức độ an toàn và sự hỗ trợ của những kẻ trong đường dây buôn người. Điều kiện của hành trình vô cùng khó khăn, nhất là chặng từ Nga đến Ba Lan, vì họ phải chịu đói và lạnh, báo cáo cho biết thêm. Nhưng không chỉ có một con đường sang Anh bằng cách qua Trung Quốc và Nga. Trên thực tế, nhiều nước khác đã được giới buôn người chọn làm điểm chuyển tuyến, thậm chí ngay cả các nước trong khu vực Đông Nam Á như Thái Lan hay Malaysia. Chị Hoa Nguyen-Adam, chuyên gia với 25 năm kinh nghiệm tư vấn cho các tổ chức phi chính phủ hành động chống tệ nạn buôn người cho BBC News Tiếng Việt biết qua điện thoại hôm 28/10 rằng, Malaysia - nơi chị đang làm việc - cũng là một điểm chuyển tuyến được nhiều đường dây lựa chọn. Từ Malaysia, người lao động sẽ mua vé sang Ấn Độ, Thổ Nhĩ Kỳ, Hy Lạp và từ đấy bắt đầu vào châu Âu, Đức, Hà lan, Bỉ. Nhưng Trung Quốc vẫn là tuyến phổ biến hơn, để từ đó làm giấy tờ vào châu Âu. Cũng theo báo cáo 'Precarious Journey,' bên cạnh các tuyến nói trên, gần đây, còn có một tuyến vận chuyển mới đi qua Peru (Lima), Brazil hoặc Cộng hòa Dominican ở Nam Mỹ sau đó sẽ đến châu Âu, nhất là Pháp. Ông Lê Minh Tuấn, cha Lê Văn Hà, 30 tuổi, người được cho là nằm trong số 39 nạn nhân trong chiếc xe tải ở Essex Chẳng hạn, tháng 12/2018, cảnh sát Tây Ban Nha với sự hỗ trợ EUROPOL, đã bắt giữ 37 thành viên của một tổ chức buôn người quốc tế bị cáo buộc đưa 730 người Việt Nam vào Tây Ban Nha qua điểm chuyển tuyến Nam Mỹ. Mỗi người phải trả 18 ngàn Euro và được đưa đi theo nhóm từ 6 đến 12 người. Chị Hoa Nguyen nhận xét: "Chưa nói đến những nguy hiểm của những người từ châu Âu sang Anh như trường hợp 39 nạn nhân vừa phát hiện mà ngay cả với những người đi du lịch sang Malaysia, để từ đó, kiếm đường sang nước khác cũng đã rất nguy hiểm rồi. Không có ngoại ngữ, đường đi nước bước thì không biết, họ sẽ phải phụ thuộc rất nhiều vào những kẻ buôn người. Tôi đã gặp những trường hợp qua Malaysia, sau đó bị lừa bán vào các điểm mại dâm ở đây. Để rồi khi không còn làm được việc cho chúng thì bị chúng vất ra đường, không có giấy tờ gì cả. Có trường hợp đã học đại học mà vẫn bị lừa sang đây, rồi bị bắt và ra toà." Những lao động di cư phần lớn xuất phát từ các khu vực nghèo ở Việt Nam Giấc mơ đổi đời Nghiên cứu 'En route to the United Kingdom' (Tạm dịch 'Đường đến Anh') của Viện nghiên cứu Đông Nam Á đương đại ở Bangkok và France terre d'asile (Pháp) thực hiện trong năm 2017 cho thấy, rất nhiều trong số những lao động di cư đến Anh xuất phát từ tỉnh Nghệ An, đa số họ sống ở vùng nông thôn. Những người di cư Việt Nam này mơ ước có một cuộc sống tốt hơn ở châu Âu, nhất là Anh được họ coi như 'miền đất hứa.' Ở Anh vốn đã có một cộng đồng người Việt và những kẻ buôn người hứa hẹn, họ sẽ dễ dàng tìm được việc trong các tiệm nail hay các nhà hàng. Hơn nữa, lao động di cư hy vọng, người quen của họ đã sang Anh từ trước sẽ giúp họ tìm việc. Vụ 39 người chết ở Anh: Nhiều gia đình Việt lo lắng Thêm thông tin về vụ 39 người chết trong xe tải Phát hiện 39 thi thể trong xe thùng ở Anh Quốc Mục tiêu của họ là làm việc vài năm, trả hết nợ vay để làm lộ phí, gửi tiền về cho gia đình ở Việt Nam để giúp con cái học hành, xây nhà và tiết kiệm một khoản để nay mai trở về, bắt mở đầu cuộc sống mới. Thừa nhận không phải tất cả những người ra đi đều là những người có hoàn cảnh quá khó khăn, kể cả khi hầu hết họ đều xuất phát từ các khu vực nghèo ở Việt Nam như miền Trung hoặc miền núi phía Bắc, chị Hoa Nguyen nhận xét: "Có những người ở TP Hồ Chí Minh nữa chứ có phải chỉ toàn vùng sâu, vùng xa. Trên thực tế, để kiếm được ngần ấy tiền bỏ ra chi phí cho chuyến đi, nhiều người trong họ không nghèo. Thậm chí có những bạn mà tôi gặp ở Malaysia, bị bắt và đưa về Việt Nam, khi gửi ảnh qua cho tôi, ngôi nhà của họ rất khang trang. Có những bạn xài những chiếc iphone xịn," chị Hoa Nguyen nói. Các nghiên cứu về lao động Việt Nam di cư xác nhận nhận xét này. Những người di cư Việt Nam phải bỏ ra một khoản tiền lớn để có thể đến Anh, có thể lên tới 33 ngàn bảng Anh. Khảo sát của AAT (tổ chức phi chính phủ quốc tế hỗ trợ phụ nữ có nguy cơ và có hoàn cảnh khó khăn) cho thấy, những người di cư bị bắt quay về Việt Nam có mức sống trung bình, thậm chí một số gia đình có thể được coi là giàu có. Họ có nhà cửa khang trang, thậm chí ô tô hay sở hữu một doanh nghiệp, và có thể bỏ tiền ra cho con đi học ở Úc. Chỉ 10% hộ gia đình thực sự nghèo ở khía cạnh, họ không có nhà, sống cùng các thành viên khác trong gia đình hoặc nhà của họ đã bị chủ nợ xiết. Một người cha mất liên lạc với con trai đã đặt bàn thờ cho con mình Có phải 'miền đất hứa'? Dễ dàng tìm công việc lương cao, ít khi bị cảnh sát kiểm tra và dễ dàng tìm kiếm con đường ở lại hơn so với các nước châu Âu khác là những hứa hẹn, hy vọng và cũng là động lực chính khiến họ chọn Anh thay vì các quốc gia châu Âu khác. Chị Hoa Nguyen nói: "Nếu họ sống ở các vùng xa của Việt Nam, thu nhập của họ sẽ rất thấp hoặc khó kiếm được việc làm. Nhưng sang Anh, ngay cả đi làm nail thì họ cũng có thể kiếm hàng trăm ngàn mỗi ngày. Đấy là sự khác biệt rất lớn và là động cơ chính thôi thúc họ tìm đường ra đi. "Hơn nữa, tâm lý của người Việt Nam là họ chỉ thấy nước Anh qua tấm ảnh hào nhoáng, còn những người đã đi thành công khi về, toàn kể về những mặt tốt đẹp của đời sống ở nước ngoài, chứ không ai nói về những ngày trốn chui trốn lủi, về những chuyến đi băng rừng trong đói khát để tìm miền đất hứa, về nỗi cơ cực của nghề làm móng hay cảnh bị ép sống trong những căn nhà trồng cần… Những kẻ buôn người thì chỉ toàn vẽ nên những viễn cảnh tươi đẹp. "Ngay cả như sự việc 39 người này, có ảnh và những lời kể của gia đình trên các phương tiện truyền thông, nhưng nhiều người vẫn không tin đó là sự thật, và đi Anh là giấc mơ với nhiều người. Thường họ đi cả gia đình, trong đó có cả trẻ em sang trồng cần sa. Khi ở Anh, tôi đã từng gặp các em như vậy. Có em bảo, cả nhà sang, từ trẻ đến già còn đi được là kiếm tiền đưa sang," chị Hoa kể. Nhưng thực tế luôn khác với mơ mộng. Theo khảo sát của AAT, 80% trong số họ đã không có được công việc như đã được hứa hẹn. Không biết tiếng Anh, không được giúp đỡ, họ chấp nhận làm bất kỳ công việc nào, ngay cả công việc có rủi ro cao nhất, như trồng cần sa, vì họ còn phải trả nợ. Chiêu thức của những kẻ buôn người "Thực sự là những kẻ buôn người rất khôn, chúng tận dụng các mối quan hệ quen biết, qua người thân hay làm quen trên Facebook, rồi gửi vé qua Zalo… Hầu hết giúp các trường hợp mà chúng tôi giúp đỡ đều môi giới với bọn buôn người qua quan hệ thân quen. "Một cô gái mà tôi từng tham gia hỗ trợ để đưa về nước còn bảo, ôi bạn trai em sẽ cứu em, tức những kẻ môi giới thậm chí còn làm giả dạng làm bạn trai của các nạn nhân nữa. Có những trường hợp ra toà ở Malaysia, nhưng sau cả 6 tháng đến 1 năm chúng tôi tiếp xúc để hỗ trợ, họ vẫn một mực tin vào những người đã đưa mình đi. "Có những bạn thất bại, ra toà rồi được hỗ trợ để về tái hoà nhập ở Việt Nam, nhưng rồi lại quay lại. Họ lại đi với hy vọng là sẽ không gặp thất bại như lần trước. Lại có những bạn ra đi thất bại nhưng lại được chính đường dây đã đưa đi huấn luyện để trở về chiêu dụ những con mồi mới," chị Hoa cho biết tiếp. Chống một tội ác Bất chấp những nỗ lực của các chính phủ và các tổ chức phi chính phủ khác, khoản tiền khổng lồ kiếm được từ việc buôn người khiến nó trở thành một ngành kinh doanh béo bở và tiếp tục phát triển mạnh ở Việt Nam. Rất khó để các hoạt động tầm soát hay truy quét những kẻ buôn người hiệu qủa nếu không có sự phối hợp của cộng đồng. Trong khi, theo như chị Hoa nhận xét, các hoạt động tuyên truyền vẫn chưa tới được với nhiều người ở các khu vực có nguy cơ cao. Mặt khác, trong khi bọn buôn bán người đang săn mồi và tận dụng các phương tiện truyền thông xã hội để hoạt động; còn những nạn nhân bị lôi kéo hay dụ dỗ qua mạng, thì các hoạt động nâng cao nhận thức vẫn theo kiểu cũ mà chưa tận dụng loại hình truyền thông này, theo chị Hoa. Mặt khác, chính phủ ở nhiều nước châu Âu trên đường trung chuyển có xu hướng xem nạn nhân của bọn buôn người như tội phạm hoặc không xem đó là chuyện của nước mình, theo báo cáo 'Precarious Journey,' cũng là điều khiến việc phòng chống trở nên khó khăn. Nhưng quan trọng nhất vẫn là cải thiện đời sống, tạo cơ hội phát triển và giảm bất bình đẳng xã hội ngay tại Việt Nam. Mà điều này đòi hỏi chính quyền nhận lãnh trách nhiệm của mình. Không thể mãi xem những bi kịch như vụ 39 người tử nạn trên xe tải ở Anh là một "chuyện đáng tiếc." Thắp hương và đốt nến cho 39 người chết trong xe tải ở Grays, Essex
Theo báo chí VN, thì qui mô của dự án khai quật quá lớn, với hơn 1 triệu hiện vật cần bảo vệ, 5.000m2 cần đào bới, và VN nói là họ phải cần thêm 4 tháng nữa.	Việt Nam cần hỗ trợ để bảo tồn di tích	Hiện đang có rất nhiều việc phải làm nếu muốn bảo tồn đầy đủ các hiện vật khai quật từ thành cổ Thăng long. Đài BBC đã hỏi ông Chu Shiu Kee, đại diện của tổ chức Unesco tại Hà nội, vậy những thách thức mà VN đang phải đối diện là gì? Chu Shiu Kee: Sau khi tới thăm địa điểm khai quật và nói chuyện với phó đoàn khảo cổ để nghe phía VN tường thuật lại công việc họ làm, chúng tôi hiện giờ đang chuẩn bị một bản tường trình để gửi về Trung tâm Di sản Thế giới của Unesco tại Paris. Tường trình này sẽ điểm qua tình hình khai quật tại hiện trường và các vấn đề mà VN đang gặp phải. Và chúng tôi đang yêu cầu Di sản Thế giới gửi chuyên gia sang VN để đánh giá tình hình, và đưa ra giải pháp. Thế các vấn đề mà phía VN đang gặp phải theo ông là gì? Chu Shiu Kee: Tôi cho rằng ít ra có ba hay bốn vấn đề mà VN đang gặp khó khăn. Thứ nhất là qui mô to lớn của địa điểm khai quật. Cạnh đó còn là chuyện tầng tầng, lớp lớp hiện vậy nằm chồng lên nhau, như vậy tương đối phức tạp. Thứ nhì là chuyện bảo vệ, hay bảo quản cổ vật. Địa điểm khai quật theo tôi chưa thật đảm bảo về mặt an ninh, người dân vẫn có thể bước vào hiện trường tương đối dễ. Thứ ba là địa điểm khai quật có vẻ ở chỗ như tương đối ẩm thấp, và nó nằm gần mạch nước ngầm. Hiện giờ khí hậu có vẻ khô ráo, thế nhưng khi mùa mưa đến, thì nhân tố khí hậu sẽ trở thành tác nhân tàn phá lớn. Địa điểm khai quật sẽ bị ngập lụt. Và như vậy sẽ ảnh hưởng đến cổ vật. Thế thưa ông điều lo lắng thứ tư? Chu Shiu Kee: Thứ tư là chất lượng công tác khai quật. Tức là chúng ta phải cần có thêm các nhà chuyên môn để đảm bảo rằng cách thức mà chúng ta đào bới, phục hồi, hay bảo quản vật cổ được thực hiện một cách có chất lượng, theo tiêu chuẩn quốc tế. Trước những thách thức lớn như vậy tôi cho rằng chúng ta phải cần chuyên gia quốc tế trợ giúp. Thế đề nghị của ông ra sao, có cách nào, hay mô hình nào giúp VN bảo tồn địa điểm này tốt nhất? Chu Shiu Kee: Tôi thấy VN cũng có nhiều nhà chuyên môn giỏi trong lĩnh vực này, thế nhưng vẫn không đủ. Trong trường hợp này họ rất cần huấn nghệ để nâng cao năng lực đội ngũ chuyên gia, để sau đó thực hiện công việc tốt hơn. Và một thực tế khác nữa là địa điểm hiện giờ đang đào bới chỉ là một phần tương đối nhỏ của khu thành cổ, điều tôi đang miêu tả là phần cung điện cổ mà thôi. Tôi thấy chắc chắn còn nhiều phần khác mà có thể chứa đựng những bí mật của đời xưa. Theo tôi có vẻ như những khu này nằm ngoài năng lực của đội ngũ khảo cổ của VN. Tôi biết là ông đã tới thăm địa điểm khai quật. Vậy tình hình các loại hiện vật như thế nào, chúng có được gìn giữ tốt không? Chu Shiu Kee: Toán đào bới nói với chúng tôi là họ đã tìm được khoảng hơn 1 triệu hiện vật. Và chắc ông hiểu rằng rất nhiều hiện vật khi moi lên không hẳn ở trong trạng thái tốt. Tuy vậy chúng vẫn có những giá trị văn hóa và lịch sử vô cùng lớn. Hiện người ta đang ghi lại theo hệ thống các loại hiện vật và cách thức tái tạo lại chúng. Người ta cũng đang bàn về việc trưng bày một số cho công chúng xem. Thế nhưng đối với hơn 1 triệu hiện vật thì chuyện sắp xếp, phân loại, phục hồi, thuyết minh, hay bảo quản chắc chắn sẽ là một công việc khổng lồ. Thế theo ông đến nay mà nói thì Unesco đánh giá như thế nào về giá trị của khu thành cổ Thăng long? Chu Shiu Kee: Chắc chắc đây là một cuộc khai quật lớn và rất lớn tại miền Bắc Việt Nam, và các loại hiện vật đã giúp làm rõ thêm sinh hoạt của thời Lý, một triều đại cách đây cả hơn 1000 năm. Giá trị của thành cổ Thăng long là độc nhất vô nhị, thậm chí cũng không thể so sánh nó với cố đô Huế được. VN đã xin Unesco một ngân khoản nào đó để bảo tồn khu thành cổ này hay chưa? Chu Shiu Kee: Chưa đâu, thế nhưng VN đang đề nghị Unesco giúp đỡ hình thành cách làm việc tốt nhất để khai quật, để bảo vệ, và lưu giữ hiện vật. Có vẻ như VN mong muốn trợ giúp trên phương diện kỹ thuật, tức những hướng dẫn về mặt kỹ thuật, rồi sau đó tiến hành xây dựng kế hoạch tổng thể để bảo tồn địa điểm khai quật. Phải có kế họach này cái đã, rồi sau đó qua Trung tâm Di sản thế giới, rất có thể sẽ có cách nào đó để kêu gọi góp vốn, và kỹ năng cho việc bảo tồn. Thế còn về mặt chính phủ các nước, thì theo ông liệu đã có ai quan tâm đến chuyện giúp VN bảo tồn địa điểm này chưa? Chu Shiu Kee: Tôi có nghe người đứng đầu đoàn khai quật nói lại thì đã có một vài đại sứ quán tại Hà nội đã tới thăm địa điểm. Tôi không thể nào cung cấp cho ông tên của họ ở đây, thế nhưng đã có một vài đại sứ nước ngoài đã tới thăm và bày tỏ ý muốn giúp đỡ. Ông có thích ý tưởng biến khu này thành một viện bảo tàng mở được không? Chu Shiu Kee: Bảo tàng mở hả? (Cười)… Tôi không cho rằng đó là ý tưởng tốt, vì điều kiện khí hậu tại VN. Cạnh đó, như tôi cũng đã nói, khu này tương đối ẩm thấp, và còn có mạch nước ngầm nữa, cho nên bảo tàng mở sẽ không phải là giải pháp tốt, dù rằng bây giờ trong nó giống như vậy. Ông có tin là chuyện bảo quản hiện vật tại khu khai quật đang được thực hiện tốt hay không? Liệu có xảy ra cảnh thất thoát hay... không cánh mà bay? Chu Shiu Kee: Thưa tôi không nghĩ rằng tôi có thể đưa ra câu trả lời về chuyện đó. Người đứng đầu toán khai quật có nói với chúng tôi rằng ông ta có lo ngại về tính an toàn của cổ vật. Còn phía VN xử lý như thế nào ư? Sáng nay tôi đi qua đã thấy họ đựng thêm một hàng rào, cao hơn bức tường cũ khoảng 1 mét. Unesco quan tâm đến cổ vật được bảo vệ một cách toàn vẹn, và tôi cho rằng phía VN cũng rất quan tâm đến chuyện này.
Nếu Trung Quốc chưa khảo sát xong, thì nước này có thể điều tàu và thiết bị quay trở lại để làm cho xong, do đó mà khả năng Trung Quốc quay trở lại khu vực Bãi Tư Chính và lân cận là không nhỏ, theo một nhà nghiên cứu chính trị và bang giao quốc tế từ Viện Nghiên cứu Đông Nam Á (Iseas, Singapore).	Bãi Tư Chính: Rủi ro an ninh thế nào nếu Trung Quốc quay trở lại?	Mười năm qua, Việt Nam chỉ chi tiêu cho quân sự dưới 40 tỷ USD, trong khi Trung Quốc chi khoảng trên dưới 2000 tỷ USD, theo nhà nghiên cứu Cũng không ngoại trừ việc Trung Quốc tiến hành khai thác sau khi thăm dò, và những hành động này hàm chứa những nguy cơ và rủi ro an ninh ở khu vực rất cao và khó lường hết, Tiến sỹ Hà Hoàng Hợp, nhà nghiên cứu cao cấp khách mời của Viện Iseas nói với BBC News Tiếng Việt hôm 10/8/2019 từ Hà Nội. Sau đây là toàn bộ nội dung cuộc trao đổi được thực hiện qua bút đàm với nhà phân tích này. Thương chiến Mỹ - Trung, đối đầu Biển Đông và thách thức với TQ VN 'quá rụt rè trước TQ' trong vấn đề Biển Đông Biển Đông: "Nhiều khả năng TQ sẽ trở lại Bãi Tư Chính với dàn khoan" TQ: Tập Cận Bình đang gặp thách thức lớn nào? BBC: Vụ việc ở khu vực Bãi Tư Chính đã tạm yên ổn chưa hay Trung Quốc sẽ quay trở lại với một hình thức nào đó? Nếu có thì đó là hình thức gì, thưa Tiến sỹ? Tiến sỹ Hà Hoàng Hợp: Phía Trung Quốc không tuyên bố lý do rút tàu, vì thế có thể phán đoán rằng, nếu tàu đó đã khảo sát địa chấn xong rồi, thì Trung Quốc hoàn toàn có thể kéo giàn khoan vào khoan thăm dò và nếu có dầu khí trữ lượng thương mại, họ sẽ khoan khai thác luôn. Trong trường hợp chưa khảo sát xong, thì họ sẽ quay lại khảo sát cho đến khi xong. Khó có thể hình dung, rằng họ chưa xong, mà họ rút hẳn. Do chưa xong việc, Trung Quốc có thể điều tàu khảo sát khác vào. Tóm lại, khả năng Trung Quốc quay lại bãi Tư Chính là cao, nếu phía Việt Nam không có các biện pháp hòa bình mạnh mẽ và kiên quyết hơn, ví dụ biện pháp pháp lý. Quá tự tin, liều lĩnh? Hãng Rosneft của Nga có hoạt động hợp tác với Việt Nam ở khu vực mà Trung Quốc mới đưa tàu thăm dò địa chất vào và gây ra đối đầu căng thẳng từ đầu tháng 7/2019 BBC: Trong cuộc đối đầu vừa qua, ở khu vực có sự hiện diện liên quan lợi ích của các bên thứ ba, trong đó có doanh nghiệp của Nga và Nhật Bản, vì sao Trung Quốc quyết định đưa hàng chục tàu của họ vào? Phải chăng Trung Quốc quá tự tin hay đây là hành động liều lĩnh? TS. Hà Hoàng Hợp: Việc quấy rối giàn khoan Harukyu 5 của Nhật thực hiện hợp đồng khoan với Rosneft ở khu vực lô 06-01 thực chất là thách thức trực tiếp lợi ích của các doanh nghiệp Nga, Nhật và Việt Nam bên trong vùng đặc quyền kinh tế của Việt Nam, là một việc làm trái với luật pháp quốc tế, khiêu khích các bên liên quan, đe dọa dùng vũ lực đối với các bên liên quan là Nga, Nhật và Việt Nam. Hành động này là liều lĩnh, nhưng có tính toán kỹ từ phía Trung Quốc, có tin rằng trong tháng Năm và tháng Sáu 2019, phía Trung Quốc đã yêu cầu Việt Nam một số điều vô lý liên quan đến liên doanh Rosneft. Và trong thời gian từ ngày 3 tháng Bảy, phía Trung Quốc đòi Việt Nam phải buộc giàn khoan Nhật dừng hoạt động, rút khỏi lô 06-01. Chúng ta nhớ lại rằng năm 2017, phía Trung Quốc đã hỏi Nga rằng về hoạt động liên doanh của Rosneft, Zarubezneft... ở biển Đông, phía Nga đã trả lời rằng các doanh nghiệp Nga cho biết họ đang hoạt động một cách hợp pháp ở biển Đông. Như vậy, vụ việc lần này ở bãi Tư Chính và vùng rộng lớn gần đó của nhóm tàu Trung Quốc được tính toán kỹ, liều lĩnh cao độ. Để trả lời, Việt Nam đã gia hạn công việc khoan của giàn khoan Nhật đến 15 tháng Chín. Nga chưa có phát ngôn nào về vụ việc này, tuy nhiên tổng thống Nga đã có thư khen ngợi, động viên Rosneft. Và ngoại trưởng Nga hôm ở Bangkok trong cuộc họp Nga - Asean, đã nói Nga đang theo dõi tình hình và mong muốn các bên xử lý vụ việc bằng các biện pháp hòa bình. Lượng giá ngưỡng căng thẳng Truyền thông Việt Nam hồi tháng 6/2014 đưa tin về tàu tuần duyên Trung Quốc xâm phạm chủ quyền của Việt Nam và tấn công tàu của Việt Nam ở gần địa điểm neo đậu của Dàn khoan HD 981. BBC: Có nguồn tin nói, nếu Trung Quốc đợt vừa qua chỉ đưa tàu của họ vào sâu thêm nữa ở một số điểm nhạy cảm trong khu vực Bãi Tư Chính, hoặc đưa giàn khoan vào khai thác, thì có thể Việt Nam sẽ có phản ứng bằng hành động quân sự, đặc biệt từ hải quân, ông đánh giá thế nào về mức độ căng thẳng này và bài học? Bàn tròn BBC: Trung Quốc từ thương chiến đến Biển Đông VN: ‘Bãi Tư Chính’ và Cơ hội thoát Trung Quan hệ Việt - Trung: Bãi Tư Chính là thời điểm thay đổi với VN? Carl Thayer: 'Tam giác ngoại giao VN, TQ và Mỹ sẽ còn căng' TS. Hà Hoàng Hợp: Đi theo bảo vệ giàn khoan, giống như vụ năm 2014, sẽ là đông đảo các loại tàu hải cảnh, thậm chí tàu hải quân... Việt Nam đương nhiên giành quyền xử lý một cách chủ động. Nếu phía Trung Quốc để xảy ra đụng độ vũ trang, thì Trung Quốc phải chịu trách nhiệm. Nói cách khác, nếu Trung Quốc kéo giàn khoan vào và khoan, thì rủi ro đụng độ sẽ rất cao, và một khi đã xảy ra đụng độ, thì không biết tiếp theo sẽ thế nào. BBC: Nếu tới đây, Trung Quốc đưa một giàn khoan hoặc thiết bị khai thác dầu khí trở lại khu vực căng thẳng vừa qua, hoặc một địa điểm nhạy cảm mà Việt Nam đã phản đối gay gắt, có nguy cơ cao nào về an ninh có thể xảy ra không? Các bên có tiên lượng được hết không? TS. Hà Hoàng Hợp: Một phần chúng tôi đã đề cập ở ngay câu hỏi thứ ba, xin khẳng định lại, rằng khó có thể quản trị nổi rủi ro xung đột nếu Trung Quốc kéo giàn khoan vào và khoan. Khả năng giàn khoan được kéo vào là không nhỏ. Năm 2012, Trung Quốc đã mời thầu thăm dò và khai thác ở các lô 130 đến 137, cộng thêm hai lô Riji03 và Riji27. Vừa qua, tàu khảo sát đã khảo sát kỹ lưỡng 10 lô kể trên và vùng rộng hơn bao trùm ra ngoài khu vực 10 lô đó. BBC: Vì sao Việt Nam phản đối mạnh, nhưng không đưa Trung Quốc ra trước một tòa án quốc tế để thưa kiện? Phải chăng Việt Nam e ngại Trung Quốc sẽ có hành động trả đũa, trừng phạt mạnh mẽ hơn và do đó còn tính toán, lưỡng lự? Về lâu dài, theo suy xét của ông, Việt Nam có kiện và dám kiện Trung Quốc không? Nếu không thì sao? TS. Hà Hoàng Hợp: Năm 2014, phía Việt Nam cho biết đã chuẩn bị áp dụng biện pháp pháp lý. Sau đó, giàn khoan Haiyang Shiyou 981 rút, thì phía Việt Nam chưa áp dụng biện pháp đó. Bây giờ, cũng có tin trên truyền thông Việt Nam, rằng phía Việt Nam có thể áp dụng biện pháp pháp lý đối với Trung Quốc . Lúc này phía Việt Nam chưa áp dụng biện pháp pháp lý, có thể là do đang cân nhắc mọi điều kiện không phải là điều kiện pháp lý, ví dụ, cần dự báo các hành động kinh tế, thương mại, chính trị... của phía Trung Quốc. Vụ đối đầu ở khu vực Bãi Tư Chính gây căng thẳng trong quan hệ Việt - Trung Ngoài ra, cũng cần xem xét lựa chọn biện pháp và kỹ thuật pháp lý nào, để có hiệu quả nhất, để có quyết định phân xử hay phán quyết đúng đắn nhất, trong thời gian sớm nhất. Để bảo vệ lợi ích quốc gia của mình, tôi tin rằng chính phủ Việt Nam đã, đang và sẽ làm mọi cách hòa bình, hợp pháp. Đến nay, các biện pháp ngoại giao đã được sử dụng với ưu tiên cao. Biện pháp pháp lý, chắc sẽ có ưu tiên cao trong thời gian tới đây, có thể sẽ rất sớm! Mục đích địa chính trị BBC: Có ‎ý kiến nói Trung Quốc quá tự tin và có thể chủ quan, liều lĩnh, coi nhẹ khả năng phòng vệ bất cân xứng của Việt Nam, ông đánh giá thế nào về tương quan giữa hai bên trong trường hợp có thể xảy ra một căng thẳng và đối đầu lớn lần nữa và hệ quả có thể thế nào nếu Trung Quốc khinh suất trong bối cảnh địa chính trị ở khu vực và quốc tế đang có nhiều biến chuyển, chuyển động nhạy cảm hiện nay? Bãi Tư Chính: Nhận thức của người dân VN 'đã cao hơn trước' Tuyên bố chung ASEAN nhắc đến 'sự cố nghiêm trọng' ở Biển Đông Nhật Bản quan ngại về căng thẳng Biển Đông TS. Hà Hoàng Hợp: Bản chất của các vụ việc mà Trung Quốc gây ra ở biển Đông từ năm 2005 cho đến nay, là Trung Quốc muốn độc chiếm biển Đông mà không có căn cứ pháp lý hay lịch sử xác đáng nào. Chiếm Lưỡi Bò bên trong đường 9 đoạn, ngoài các mục tiêu kinh tế, thì nổi bật là các mục tiêu địa chính trị và chiến lược. Mọi hoạt động làm thay đổi hiện trạng trên biển của Trung Quốc, mọi hành động nhằm khẳng định các quyền của Trung Quốc, đều không có giá trị chiếu theo luật quốc tế. Vậy mục đích địa chính trị ở đấy là bá quyền. Diễn biến ở khu vực Bãi Tư Chính xảy ra trong lúc có chiến tranh thương mại giữa Hoa Kỳ và Trung Quốc Việt Nam và cộng đồng quốc tế mong muốn tất cả, trong đó có Trung Quốc, hành xử trên cơ sở trật tự quốc tế dựa trên luật lệ do Liên hợp quốc quy định và mọi bên đều công nhận. Là nước lớn, thì càng không thể hành xử vô trách nhiệm, bất chấp luật pháp quốc tế. Năng lực quốc phòng của Việt Nam rất nhỏ bé so với năng lực quân sự của Trung Quốc. Mười năm qua, Trung Quốc chi tiêu cho quân sự khoảng trên dưới 2000 tỷ USD, trong khi đó, Việt Nam chỉ có chi phí dưới 40 tỷ USD. Việt Nam tuân thủ luật pháp quốc tế, nên cộng đồng quốc tế đã, đang và sẽ ủng hộ Việt Nam. Nếu xảy ra xung đột vũ trang, Việt Nam không có cách nào khác là giáng trả tự vệ để bảo vệ lợi ích quốc gia Việt Nam. Phía Việt Nam đã nhiều lần tuyên bố rằng Việt Nam không để xảy ra bị động, bất ngờ. Lựa chọn thế đứng nào? BBC: Cuối cùng, nhìn rộng hơn, có chuyển động gì đáng kể không ở khu vực trên phương diện học thuyết, tiếp cận an ninh, quân sự giữa các đại cường và các khối hiện diện hoặc có lợi ích liên quan ở khu vực và trên Biển Đông mà Việt Nam và các nước được cho là nhỏ và tương đối yếu hơn cần đặc biệt quan tâm để đảm bảo hiệu quả tốt hơn cho an ninh và toàn vẹn lãnh thổ, lãnh hải và các lợi ích của mình? TS. Hà Hoàng Hợp: Chiến lược an ninh quốc gia và chiến lược quốc phòng Mỹ được hơn 80% lưỡng viện Mỹ ủng hộ. Bản chất là Mỹ tiếp tục đóng vai trò đảm bảo trật tự quốc tế dựa trên các quy tắc. Chiến lược an ninh Ấn Độ dương - Thái Bình Dương do Bộ quốc phòng Mỹ công bố ngày 1/6 coi Trung Quốc là đối thủ chiến lược số một. Mùa Hè 2019 nóng lên với các động thái ngoại giao và an ninh ở khu vực do sự kiện Trung Quốc điều nhóm tàu vào khu vực Bãi Tư Chính trên Biển Đông Cộng đồng quốc tế hoan nghênh sự trỗi dậy hòa bình của Trung Quốc. Mỹ và tất cả các nước đang góp sức duy trì an ninh, an toàn ở biển Đông, coi đó là một phần địa chính trị quan trọng của Ấn Độ dương - Thái Bình Dương. Hành động của Trung Quốc ở biển Đông đang làm giảm đáng kể an ninh ở biển Đông, làm cho tình hình phức tạp. Năm 2015, chủ tịch Trung Quốc ông Tập Cận Bình hứa với thế giới rằng không quân sự hóa ở biển Đông, dù vậy, từ đó, Trung Quốc đã đẩy mạnh quân sự hóa, trái lại với cam kết công khai đó. Mỹ và các nước khác như Nhật Bản, Úc, Ấn Độ... có lợi ích ở biển Đông. Chắc chắn họ sẽ bảo vệ lợi ích của họ ở biển Đông, khi lợi ích của các nước đó trùng với lợi ích của Việt Nam ở biển Đông, Việt Nam nhận được sự ủng hộ và giúp đỡ cụ thể từ các nước đó, trong đó có Mỹ. Đường lối quốc phòng để bảo vệ hòa bình của Việt Nam, có 3 "không" như mọi người đều biết, Việt Nam luôn đây mạnh hợp tác quốc phòng với các nước. Với nguy cơ xung đột hoặc chiến tranh, đương nhiên sẽ cần có điều chỉnh cho phù hợp. Bởi vì lợi ích quốc gia là vĩnh viễn, các mối quan hệ khác sẽ thay đổi. Việt Nam không ngả theo Mỹ, cũng không ngả theo Trung Quốc hoặc theo bất kỳ nước nào khác. Tiến sỹ Hà Hoàng Hợp, mà phần trả lời ở trên là quan điểm cá nhân, đồng thời là thành viên nghiên cứu của Viện Nghiên cứu Chiến lược Quốc tế (IISS) có trụ sở tại London, Anh quốc, ông có nhiều nghiên cứu và phân tích về chính trị, chiến lược và địa chính trị liên quan Việt Nam, quốc tế và khu vực.
Thống kê chính thức ước tính tỷ lệ lạm phát của Việt Nam ở tháng Bảy là 27,04%, dù chưa tính tác động của việc tăng giá xăng mới đây.	Lạm phát ở tháng Bảy trên 27%	Tỷ lệ lạm phát của tháng Sáu là 26,8%. Tuy nhiên Tổng cục Thống kê VN cho hay tốc độ tăng giá trong tháng Bảy đã giảm, chỉ số tiêu dùng (CPI) tăng 1,13% so với tháng Sáu. Ðây là mức tăng thấp nhất kể từ đầu năm đến nay. Giá lương thực tháng Bảy giảm 0,37% so với tháng Sáu, vì đang được mùa lúa gạo. Theo Tổng cục Thống kê, các nhóm hàng ăn và dịch vụ ăn uống, đồ uống và thuốc lá, may mặc, mũ nón, giầy dép… đều tiếp tục giảm mạnh so với tháng trước. Các nhóm hàng có mức tăng mạnh là dược phẩm, y tế, nhà ở và vật liậu xây dựng... Tuy nhiên, các con số của cơ quan thống kê đã không tính tới việc nhà nước tăng đột ngột giá xăng dầu hôm 21/7 vừa qua vì mốc tính là ngày 15 hàng tháng. Do vậy, người ta trông đợi chỉ số CPI sẽ tăng mạnh trong tháng Tám, dù giới chức bộ Tài chính tính toán rằng tác động của giá xăng lên lạm phát sẽ chỉ vào khoảng 0,5 - 0,7%. Lạm phát cao Tỷ lệ lạm phát hiện nay đang ở mức cao nhất kể từ năm 1991, khi Việt Nam gặp khó khăn về tài chính. Các chuyên gia cảnh báo lạm phát trong cả năm 2008 có thể lên trên 30% tuy trong tuần này, bộ Kế hoạch - Đầu tư VN dự đoán con số lạm phát cả năm sẽ vào khoảng 25%. Chính phủ VN đặt mục tiêu hạ tỷ lệ lạm phát xuống còn một chữ số vào 2010. Trong nỗ lực kiềm chế lạm phát, VN đã kêu gọi cắt giảm chi tiêu công và siết chặt đầu tư vào các dự án 'chưa cần thiết'. Hôm thứ Năm, bộ Kế hoạch - Đầu tư cho hay gần 3.000 dự án với tổng vốn đầu tư lên tới trên 35.000 tỷ đồng trên toàn quốc đã bị đình hoãn khởi công mới, ngừng triển khai và giãn tiến độ thực hiện. Các tập đoàn và tổng công ty nhà nước cũng đang cắt giảm đầu tư dự kiến trong năm 2008, một số tập đoàn được nói đã giảm tới 50% tổng đầu tư. Ngân hàng Phát triển Á châu (ADB) trong phúc trình mới ra tuần này đã cảnh báo VN trước nguy cơ lâm vào khủng hoảng tài chính tiền tệ như Thái Lan hồi 1997. ADB cũng vừa giảm tỷ lệ tăng trưởng ước tính cho kinh tế VN trong năm 2008 từ 7% xuống 6,5%. Huong, Hải Phòng Trong cơn bão tăng giá như hiện nay, chỉ có người dân nghèo là khổ nhất. Mà ở VN, tỷ lệ người dân nghèo là bao nhiêu ai cũng biết cả. Đất nước VN đừng chỉ nhìn vào những thành phố lớn. Tôi đã gặp những người nông dân mà cuộc sống của họ chỉ có nguồn thu nhập từ nuôi gia súc và cày cấy nhưng họ vẫn đang gắng sức để nuôi con cái ăn học. Tôi chỉ mong sao Chính phủ sẽ có những giải pháp thích hợp để cho những người dân đã nghèo đừng nghèo hơn nữa bởi phía sau họ đã là bức tường rồi! ThanhDam QN-VN Việc hoãn hay dãn tiến độ dự án thực chất cũng là một sự lãng phí. Nó là hậu quả của đầu tư dàn trải không hiệu quả. Và cũng chẳng có ai phải chịu trách nhiệm chi sự lãng phí này. Các gói giải pháp kiềm chế lạm phát của chính phủ đã làm ảnh hưởng xấu, nếu không muốn nói là rất xấu đến hoạt động kinh doanh sản xuất của các doanh nghiệp tư nhân. Cầu mong cho giai đoạn khó khăn này nhanh qua để người dân được dễ thở hơn. Nhân dân nghẹt thở lắm rồi. Hong Le, CaliMột nhà chính trị không thể hy sinh sự an toàn của nền kinh tế quốc gia chỉ cốt bảo vệ chủ thuyết chính trị của đảng mình, dù là bảo thủ hay cấp tiến. Chỉ có đảng Cộng Sản Việt Nam mới cố chấp, miệng cứ nói bảo vệ chủ nghĩa Mác, Lê-nin mặc dù ai cũng biết họ chỉ lo bảo vệ quyền lợi của phe đảng mà thôi. Một quốc gia không thể chọn một chủ thuyết nào mãi mãi. Phải để cho dân chúng chọn, mỗi hoàn cảnh lại theo các chính sách khác nhau. Muốn vậy, phải cho dân tự do chọn bằng lá phiếu. Nếu có chọn sai lầm, thì người dân chịu trách nhiệm, chứ không thể để cho một nhóm người chọn sai rồi bắt toàn dân phải chịu. Bắt cả nước phải theo chủ nghĩa của mình là không có lòng nhân. Biết cái chủ nghĩa của mình là sai lầm mà vẫn bám lấy để hộ thân thì là độc ác. Tommy128, Ho Chi MinhThật nực cười khi đọc chỉ số CPI cục tổng cục thống kê! không biết mấy ông lượng đâu ra cái giá của mấy ổng tính, và công thức tính là gì. Chắc là mấy ổng khổng bao giờ ra chợ và chỉ xài hàng chùa thì phải? Mọi thứ sờ sờ ra đó, giá cả tăng lên hàng ngày, vậy mà cộng đi cộng lại tới giờ mới 27%? Vậy tháng 8 thì sao nhỉ? chắc là 0.5% theo đồ thị tự vẽ? Thực tế giá cước vậy tải đã tăng từ 10% tới hơn 30% vậy những mặt hàng khác thưa các ngài có tăng giá theo không? Nhưng theo tôi được biết hàng hóa không tự di chuyển từ nơi này tới nơi khác, mà phải được di chuyển bằng tàu, xe.. Các ngành công nghiệp, xí nghiệp vừa và nhỏ sẽ không biết đi về đâu trong khi giá xăng dầu tăng, đồng tiền mất giá, lãi suất cao? Một khi doanh nghiệp gặp khó khăn, nạn thất nghiệp sẽ tăng lên, người nghèo sẽ tăng lên kéo theo tệ nạn xã hội cũng tăng lên. Không biết mấy ông sẽ dùng công thức gì để tính hay là lựa chọn những mặt hàng đặt biệt nào đó để tính và đưa ra con số đẹp để che mắt mọi người? An Trung, Hà nội Cách tính chỉ số tiêu dùng của chính phủ trong tháng 7 ở mức thấp, rồi tự hào về điều đó, thật nực cười! Muốn biết thực chất của vấn đề cần phải tính trong một thời gian dài hơn, vì giá cả không phải lên từ từ mà thường có ngưỡng của nó. Ví dụ một mặt hàng đã tăng trong tháng 6, không phải tháng 7 lại tăng tiếp, mà có thể tháng 8, hoặc tháng 9 mới tăng lên một ngưỡng khác. Như vậy, việc tính toán trong thời gian ngắn không phản ánh xu thế của giá tiêu dùng và lạm phát. Việc kiềm chế lạm phát phải có tính đồng bộ. Để quản lý hệ thống tiền tệ, tài chính, chính phủ đã có lần nói sẽ dừng cấp phép thành lập mới các ngân hàng. Nhưng một số ngân hàng vẫn tiếp tục ra đời, trong khi đó một số ngân hàng quá yếu kém vẫn đang được trợ giúp, nâng đỡ. Hầu hết các Ngân hàng ra đời đều có bàn tay của các "thế lực", và họ biết rằng trong khủng hoảng chính phủ không dám và không nỡ để cho một ngân hàng nào phải phá sản, sẽ ảnh hưởng đến toàn bộ hệ thống kinh tế. Cuối cùng, tất cả các gánh nặng đè lên đầu người dân. Minh Ngoc, BraisbaneNgười dân đang tiếp tục trả giá đắt vì cái cơ chế làm việc còn rất kém hiệu quả của chính phủ. Dù tốn rất nhiều thời gian, tiền bạc cải tổ, bộ máy lãnh đạo hiện nay vẫn còn là một hệ thống làm việc quan liêu, chồng chéo, đầy lổ hỗng. Cứ nhìn vào hồ sơ khiếu nại nhà đất, hồ sơ tố tụng bị ách tắc, các CTQD làm ăn theo lối "lời giả, lỗ thật" vì chi phí đầu ra quá cao vẫn tiếp tục nhởn nhơ thì sẽ thấy được "tài ba" lãnh đạo hiện nay. Những người tài giỏi có tâm huyết, tự trọng thì ít ai chịu cúi mình làm việc trong cái khuôn khổ đó. Trách nhiệm cá nhân không truy cứu được vì ai cũng có thể đổ lỗi cho cơ chế đầy khiếm khuyết để chạy tội. Mai LinhNền KT VN có lẽ đã không gặp nhiều sóng gió như vậy nếu mình không bắt chiếc lối phát triển KT của TQ mà đáng lẽ phải tự dựa theo thực lực của chính mình. KT VN phát triển theo chỉ tiêu của Đảng, KT phát triển để khoe với TG dựa trên những con số ấn tượng. Nhưng nói tới nói lui nguyên nhân sâu sa vẫn là nạn dộc tài và tham nhũng làm cho người dân rất bức xúc vì người nghèo thì càng nghèo vì đời sống họ ngày càng khó khăn hơn trong khi người giàu có cơ hội và chức quyền càng làm giàu thêm, đấy.. ai đó đã chơi sang bỏ ra tiền tỷ để xây "tòa nhà thông minh" cho ông tỷ phú Mỹ tưởng sẽ sang VN vài hôm để chấm chung kết thi HHHV 2008 ở NhaTrang trong khi biết bao dân nghèo đi lượm rác hay phế thải bán lại kiếm sống. EljimaeNếu như ở thành thị lạm phát hiện hữu rõ nhất thì ở các vùng nông thôn việc giá cả tăng lên chóng mặt lại ảnh hưởng quá lớn đến đời sống của rất nhiều người dân, những người với mức thu nhập khiêm tốn. Người dân phần nào cảm thông với quyết định tăng giá xăng-một quyết định đừng chẳng đặng và bất đắc dĩ từ phía nhà nước. Nằm trong mắt bão của lạm phát, người dân đang oằn mình chia gánh cho nhà nước, trông đợi những minh sách từ phía Chính phủ. Quang, SGVN ta có 1 nền kinh tế giống như 1 ngôi nhà đang xây trên nền đất rất yếu ớt, đó là hậu quả của việc quản lý kém, tham nhũng và thiếu đầu óc chiến lược. Nguyên nhân lớn nhất dẩn đến lạm phát hiện nay là đồng tiền Việt đã bị phát hành và sử dụng không đúng, điều này cực kỳ nguy hiểm. Điều quan trọng là các nhà lãnh đạo đất nước có đủ đức, đủ tài, đủ can đảm để gỡ rối hay không? Hay là "mặc ai khổ ta không khổ là được!" Cricket, Đà NẵngCó rất nhiều nguyên nhân gây ra tình trạng lạm phát ở Việt Nam, mỗi nguyên nhân gây ra 1 chút ít Theo tôi nguyên nhân đầu tiên là năm ngoái chính phủ có tung ra 1 lượng rất lớn tiền đồng nhằm hút USD để làm tăng tỉ giá USD, việc làm này đã tạo ra 1 phản ứng dây chuyền mà lúc đó chính phủ Việt Nam đã không kịp thời phản ứng. Nguyên nhân thứ 2 là do tâm lý của người dân VN , thói quen tiêu xài phung phí khi đồng tiền kiếm đươc quá dễ dàng ( bán đất, ngoại hối, tiền hưởng di sản thừa kế ) Hi vọng tình hình kinh tế của Việt Nam sẽ dần dần được ổn định. NHĐể nền kinh tế bị lạm phát như thế này thì việc đầu tiên là Chính phủ phải xin lỗi dân. Phong Vu, CaliforniaTăng lãi suất ngân hàng không hẳn đã là phương pháp chống lạm phát hữu hiệu cho VN. Nền kinh tế VN quá nhỏ bé và thị trường nội địa đã tràn ngập tiền ngoại tệ, nhất là USD, và giao dịch trực tiếp bằng vàng cũng phổ biến. Điều này làm cho việc thu hồi VND thông qua lãi suất cao trở nên kém hiệu quả. Cộng thêm vào đó, thị trường VN không tin là chính phủ sẽ không hạ giá VND. Sự hạ giá này không thể tránh khỏi vì hai lý do: (1) VN không có đủ USD tích lũy để bù giá cho VND. (2) VND cai giá sẽ ảnh hưởng tới khả năng cạnh tranh của các doanh nghiệp VN xuất khẩu. VN hiện tại là một bài toán kinh tế rất khó mà có lẽ các cố vấn kinh tế Harvard cũng không có model hữu hiệu và kinh nghiệm thực tế khả thi. VN rất cần một đội ngũ kinh tế gia và chiến lược gia có khả năng không những nghĩ ra giải pháp cho tình trạng lạm phát mà còn giúp quốc dân đồng bào tránh quốc nạn như vậy trong tương lai. Sai GonĐây là số liệu của Cục Thống Kê! Liệu con cố này có đúng không? Ai bây giờ ra đường đều thấy mọi thứ đều tăng, tất cả mọi thứ (giá giá USD tăng). Bởi vậy, không cần có kiến thức về kinh tế vẫn có thể thấy mức lạm phát mà Cục Thống kê đưa ra là không chính xác, mặt khác đây mới chỉ là tính đến 15/07/2008 thôi chưa nói gì đến ngày tăng giá xăng. Tôi nghĩ tháng 7/2008 lạm phát phải ở mức 40% và cả năm 2008 là 50% và có thể hơn nếu không có chính sách tốt trong mấy tháng còn lại. Kien Quoc, HanoiHình như các tổ chức tài chính nước ngoài luôn có xu hướng thích đưa ra các dự đoán là nền kinh tế tài chính của Việt Nam sẽ khủng hoảng... nhưng thực tế không hoàn toàn như vậy. Chính trên BBC này đã có bài dự đoán USD sẽ có thể tăng giá tới 20-21000VND/1USD. Điều đó có dụng ý gì, phải chăng ban Biên tập BBC đang tiếp tay cho các tổ chức đầu cơ quốc tế để tạo ra hỏa mù về tình trạng của Việt Nam? MT, Hà NộiĐây là cái giá phải trả cho tham vọng muốn tăng trưởng nhanh của Chính phủ VN. Rất nhiều chuyên gia cũng như cộng đồng các nhà tài trợ đã khuyến cáo nhưng Chính phủ không nghe. TUTC, SaigonViệt Nam không lạm phát mới lạ, bây giờ cần kiểm soát 3 mục tiêu chính. Thứ nhất: kiểm soát chặt chẽ xây dựng cơ bản (lãng phí luôn chiếm 60%). Thứ hai: kiểm soát việc thu thuế (mỗi cấp cắt một nửa doanh thu của thuế). Thứ ba: tái cấu trúc hệ thống quản lý hành chánh.
Đúng một trăm năm trước - vào ngày 4/6 năm 1919 - Quốc hội Hoa Kỳ phê chuẩn Tu chính thứ 19 cho Hiến pháp, bảo đảm quyền đi bầu của phụ nữ Mỹ.	Tu chính án 19: Thế kỷ của những phụ nữ tiên phong trong chính trị Hoa Kỳ	Việc sửa đổi Hiến pháp là kết quả của nỗ lực vận động và tiến triển rất chậm trong nhiều thập niên, kể từ khi hội nghị đầu tiên về nữ quyền được tổ chức tại Seneca Falls vào năm 1848. Trong những năm sau đó, phụ nữ đã bị tống vào tù vì bỏ phiếu bất hợp pháp, tổ chức các cuộc biểu tình trên khắp đất nước và tự xiềng mình trước Nhà Trắng yêu cầu được có tiếng nói. Phố Wall sắp có sếp nữ đầu tiên? Phụ nữ H'Mông làm biến đổi tôn giáo vùng cao Việt Nam Mỹ: Đảng viên Dân chủ nào tranh cử năm 2020? Nữ quyền, trong thời gian qua, được phát huy trong một số ít tiểu bang, chủ yếu là những tiểu bang miền Tây, nhưng nhiều kháng cự vẫn còn tồn tại. Tu chính Án thứ 19, chính thức được phê chuẩn vào năm 1920, cấm phân biệt đối xử vì lý do giới tính trên toàn quốc. Năm 2019, Hoa Kỳ có nhiều phụ nữ trong chính trường hơn bao giờ hết, nhưng vẫn còn sự thiếu bình đẳng. Chúng ta cùng nhau duyệt qua danh sách những người phụ nữ tiên phong đã làm nên lịch sử trong suốt thế kỷ kể qua kể từ ngày 4/6 nâm 1919. Phụ nữ đầu tiên trong quốc hội Trước tu chính 19, Jeanette Rankin đã được bầu vào Hạ viện năm 1916 và nhận xét: "Tôi có thể là thành viên nữ đầu tiên của Quốc hội, nhưng tôi sẽ không là người cuối cùng". Dân biểu Jeanette Rankin được bầu vào Hạ viện năm 1916 Jeanette Rankin là một người đấu tranh cho quyền đi bầu của phụ nữ và vận động hành lang với Hiệp hội Phụ nữ Mỹ Quốc gia (NAWSA) - một tổ chức được thoát thai từ sự thất vọng về công cuộc tái thiết chiến tranh không ủng hộ nữ quyền. Bà Rankin bỏ phiếu chống lại việc Mỹ tham gia Thế chiến Thứ nhất - một động thái cuối cùngđã khiến bà mất ghế Hạ viện. Sau đó, bà trở lại Hạ viện vào năm 1940 trên một quan điểm phản chiến - trở thành thành viên duy nhất bỏ phiếu chống lại việc Hoa Kỳ tham dự vào cả hai thế chiến. Năm 1922, Rebecca Latimer Felton trở thành người phụ nữ đầu tiên phục vụ tại Thượng viện Hoa Kỳ - nhưng chỉ là một cử chỉ tượng trưng trong 24 giờ. Mười năm sau, Hattie Ophelia Caraway, từ tiểu bang Arkansas, trở thành người phụ nữ đầu tiên được bầu vào Thượng viện. Thượng Nghị Sĩ Hattie Caraway là phụ nữ đầu tiên được bầu vào Thượng viện Chồng bà, Thaddeus, chết trong khi tại chức một năm trước đó và một thống đốc đã chọn bà ngồi ghế của chồng trong khuôn khổ của điều gọi là "nhiệm vụ của góa phụ". Sau đó, bà đã đắc cử trong một cuộc bầu cử đặc biệt để phục vụ thời gian còn lại trong nhiệm kỳ của chồng và tái đắc cử vào năm 1938. Những phụ nữ trong Quốc hội thứ 84th, trong năm 1955 Mặc dù đã có Tu chính 19, việc đàn áp cử tri vì phân biệt chủng tộc và nhắm vào mục tiêu tước quyền bầu cử vẫn là một vấn đề trong suốt Thế kỷ 20. Dân biểu Patsy Mink, tiểu bang Hawaii, trở thành người phụ nữ da màu đầu tiên và là phụ nữ Mỹ gốc Á đầu tiên được bầu vào Hạ viện năm 1964. Bốn năm sau, Shirley Chisholm trở thành nữ dân biểu người Mỹ gốc Phi đầu tiên. Sinh ra ở Brooklyn, Shirley Chisholm đã phục vụ bảy nhiệm kỳ và được gọi là "Fighting Shirley" vì nổi danh là một người chuyên cổ vũ cho bình đẳng chủng tộc và bình đẳng giới tính. Nếu còn, Chisholm và Mink có lẽ cũng muốn ra ứng cử tổng thống Nữ thống đốc đầu tiên Năm 1925, Nellie Tayloe Ross trở thành phụ nữ đầu tiên từng giữ chức thống đốc Hoa Kỳ - được bầu sau cái chết của chồng. Tiểu bang Utah, nơi Nellie Roass phục vụ, là lãnh thổ đầu tiên ở Mỹ cung cấp quyền đi bầu cho phụ nữ - vào năm 1869. Mặc dù không tái đắc cử, bà Ross vẫn tham gia chính trường và chuyển đến vùng Washington DC. Năm 1933 Nellie Tayloe Ross được Tổng Thống Franklin D Roosevelt chỉ định làm nữ giám đốc đầu tiên của US Mint Phụ nữ đầu tiên lãnh đạo các đảng chính trị Jean Westwood, sinh ra ở Utah, trở thành phụ nữ đầu tiên từng làm chủ tịch một đảng chính trị vào năm 1972 - cùng năm Quốc hội phê chuẩn Sửa đổi về Quyền Bình đẳng. Tờ New York Times đưa tin rằng khi Jean Westwood bày tỏ niềm tự hào trở thành chủ tịch Ủy ban Quốc gia đảng Dân chủ, khán giả nói rằng phải gọi bà là nữ chủ tịch [chairwoman] mới phải. "Tôi tự hào là chủ tịch [chairman] của quý vị," bà lập lại và vấn đề đã được giải quyết, theo tờ báo. Đảng Cộng hòa theo sau hai năm sau đó, khi Mary Louise Smith kế nhiệm tổng thống tương lai George HW Bush làm chủ tịch đảng Cộng hòa. Mary Smith là phụ nữ cuối cùng là lãnh đạo đảng Cộng hoà đến năm 2017 Bà Mary Smith là một chính trị gia ôn hòa và tiếp quản trong thời gian đảng phục hồi của từ vụ bê bối Watergate. Thẩm phán nữ đầu tiên của Tối cao Pháp viện Trong số 114 thẩm phán của Tối cao Pháp viện trong lịch sử Hoa Kỳ - một con số lớn đáng kinh ngạc, 110 người, là đàn ông. Phụ nữ đầu tiên được đề cử vào tòa án cao nhất nước Mỹ là Sandra Day O'Connor - theo sau một cam kết chiến dịch bầu cử năm 1980 của Ronald Reagan. Thẩm phán Sandra Day O'Connor phục vụ tại Tối cao Pháp viện cho đến khi bà về hưu năm 2006 Bà O'Connor đến từ tiểu bang Arizona và được đồng loạt xác nhận tại cuộc bỏ phiếu năm 1981 của Thượng viện. Bà được kế thừa vào năm 1993 bởi thẩm phán Ruth Bader Ginsburg, do Tổng Thống Bill Clinton đề cử. Tổng thống Obama đã đề cử thêm hai phụ nữ nữa vào Tối cao Pháp viện - Sonia Sotomayor và Elena Kagan. Nữ bộ trưởng tư pháp đầu tiên Tổng thống Bill Clinton chọn Janet Reno để lãnh đạo Bộ Tư pháp Hoa Kỳ vào năm 1993. Là bộ trưởng bộ tư pháp, bà Janet Reno giám sát một số sự kiện khét tiếng nhất trong lịch sử Hoa Kỳ, bao gồm cuộc bao vây Waco và vụ đánh bom thành phố Oklahoma. Bộ trưởng Tư pháp Janet Reno có nhiều kinh nghiệm truy tố hình sự trước khi được đề cử Trong nhiệm kỳ của mình, Janet Reno đã bị rất nhiều sự soi mói của giới truyền thông về ngoại hình, đặc biệt là khung hình 1,84 mét của mình. Bà bị nam diễn viên Will Ferrell chế diễu trên chương triǹh Saturday Night Live - nhưng đã quay ngược biến trò đùa này vào năm 2006 khi bà xuất hiện cùng ông trong một bản phác thảo. Nữ ngoại trưởng đầu tiên Tổng thống Clinton cũng đề cử nữ ngoại trưởng đầu tiên trong Lịch sử Hoa Kỳ - Madeleine Albright. Tên thật là Marie Jana Korbel, và sinh ra ở Tiệp Khắc, gia đình bà Madeleine Albright trốn sang Anh khi Tiệp Khắc bị phát xít Đức xâm chiếm. Cha bà cũng là một nhà ngoại giao và thương lượng nơi ẩn náu của họ vào Mỹ sau chiến tranh. Từng làm việc dưới quyền cố vấn an ninh quốc gia Zbigniew Brezeninki của Tổng Thống Carter Carter, bà Albright được bổ nhiệm làm đại sứ Hoa Kỳ tại Liên Hiệp Quốc năm 1993. Ngoại trưởng Albright cổ động cho việc phát triển vai trò của Hoa kỳ trên lãnh vực quốc tế Trong vai trò ngoại trưởng, từ năm 1997 đến năm 2001, bà Albright được biết đến với cam kết vững chắc về nhân quyền. Năm 2005, Condoleezza Rice trở thành phụ nữ thứ hai và là phụ nữ Mỹ gốc Phi đầu tiên giữ chức vụ này. Nữ chủ tịch Hạ viện đầu tiên Chủ tịch đương nhiệm của Hạ viện cũng là phụ nữ đầu tiên và duy nhất nắm giữ vai trò này. Bà Nancy Pelosi, 79 tuổi, đã lãnh đạo đảng Dân chủ ở Hạ viện kể từ năm 2003, và lần đầu tiên trở thành chủ tịch Hạ viện vào năm 2007 dưới thời Tổng thống Barack Obama. Vai trò Chủ tịch Hạ viện khiến Nancy Pelosi, đứng thứ hai sau tổng thống, là phụ nữ quyền lực nhất trong lịch sử Hoa kỳ Sau kết quả bầu cử giữa kỳ 2018, bà trở lại vị trí này và đang dẫn đầu sự phản đối của quốc hội đối với Tổng thống Trump. Bà Pelosi xuất thân từ một gia đình liên quan nhiều đến chính trị, với cả cha và anh trai làm thị trưởng của Baltimore. Bản thân bà Pelosi đã vươn lên hàng ngũ đảng ở California, nơi bà sống cùng gia đình - làm đại diện của DNC cho tiểu bang từ những năm 1970 trước khi nhảy vào chính trường quốc gia vào năm 1987. Quốc hội đông phụ nữ nhất Số phụ nữ trong Quốc hội tăng đều đặn kể từ đầu thập niên 1990 - nhưng số lượng kỷ lục 127 nữ dân biểu hiện tại vẫn còn thiếu tương đương. Ngày nay, chỉ có khoảng 25% các nhà lập pháp quốc gia là phụ nữ. Thành viên nữ của đảng Democrats tại diễn văn liên bang mặc quần áo trắng để ăn mừng con số thành viên lớn trong Quốc hội Tuy nhiên, Quốc hội thứ 116 nhận được sự ca ngợi rộng rãi vì có số đại diện giới cấp tiến khá cao. Những thành quả đầu tiên đáng chú ý bao gồm thành viên trẻ nhất được bầu từ trước đến nay của Quốc hội - Alexandria Ocasio Cortez. Quốc hội mới nhất được ca ngợi vì có nhiều thành viên đa dạng - gồm giới trẻ và phụ nữ thiểu số Thành công của năm 2018, giữa phong trào #MeToo, đã thu hút sự so sánh với "Năm của người phụ nữ" trước đó vào năm 1992. Trong năm đó, tổng số phụ nữ đã tăng từ 32 lên 54. Nhiều người liên kết tỷ lệ thành công của phụ nữ với các vụ kiện sai trái tình dục cấp cao diễn ra ở nơi công cộng vào thời điểm đó - bao gồm cả Clarence Thomas được xác nhận làm thẩm phán Tối cao Pháp viện mặc cho các cáo buộc quấy nhiễu tình dục của Anita Hill. Thành viên của "National Women in Politics Caucus", thành lập năm 1971, ăn mừng đắc cử của phụ nữ năm 1992 Năm đó, sáu phụ nữ được bầu vào Thượng viện - vào thời điểm họ thậm chí còn chưa có một nhà vệ sinh dành riêng cho phái nữ gần nơi làm việc. "Bình đẳng nhà vệ sinh", diễn tả qua cụm từ "Potty parity" thời đó, được xem là một dấu hiệu quan trọng của thể chế trọng nam khinh nữ. Phải đến năm 2011, Hạ viện mới có được một phòng vệ sinh nữ gần sàn bầu cử. Mãi đến thập niên 1990, thái độ lỗi thời trong việc bình phẩm về ngoại hình của các nữ dân biểu quốc hội mới thay đổi. Vào một ngày cuối tuần năm 1993, Barbara Mikulski - nhà lập pháp nữ phục vụ lâu nhất từ trước đến nay - lên kế hoạch biểu tình mặc "pantsuit" phản đối kỳ vọng là phụ nữ khi mặc áo vest phải mặc với váy, thay vì quần như nam giới. Năm 1969, dân biểu Charlotte T Reid tạo xì căng đan khi bà xuất hiện ở Hạ viện trong bộ áo vest đi với quần. Barbara Mikulski và Thượng nghị sĩ Nancy Kassebaum bảo các nữ nhân viên xuất hiện trước Quốc hội trong quần dài - một động thái rõ ràng đã thúc đẩy "một sự khuấy động lớn" và cuối cùng đã giúp họ phá vỡ quy tắc trước đó. Nữ ứng cử viên tổng thống đầu tiên Geraldine Ferraro là phụ nữ đầu tiên từng đứng trong liên danh ứng cử tổng thống của một đảng lớn, được chọn làm phó cho ứng cử viên Dân chủ Walter Mondale trong cuộc bầu cử tổng thống năm 1984. Rất không may cho cả hai, Mondale thua nặng trước ứng viên đảng Cộng hòa Ronald Reagan - người đứng đầu trong 49 trên 50 tiểu bang. Ferraro là dân biểu của tiểu bang New York và là một nhà giáo, kiêm luật sư Sarah Palin trở thành ứng cử viên phó tổng thống đầu tiên của đảng Cộng hòa năm 2008. Thượng nghị sĩ quá cố John McCain là ứng cử viên tổng thống cùng liên danh - nhưng họ đã thua liên danh của Tổng Thống và phó tổng thống đương nhiệm Barack Obama - Joe Biden. Palin là nữ thống đốc đầu tiên của tiểu bang Alaska Cho đến nay chưa có người phụ nữ nào là phó tổng thống Hoa Kỳ. Nữ tổng thống đầu tiên? Tất nhiên, giấc mơ có một nữ tổng thống Mỹ vẫn chưa được thực hiện. Ngay cả trước Hillary Clinton, nhiều phụ nữ khác cũng đã tham dự cuộc đua vào vị trí cao nhất. Victoria Woodhull (trái) and Belva Ann Lockwood ứng cử cho đảng Bình quyền năm 1972 và 1884 Trong số đó có Margaret Chase Smith, người tiên phong chống lại chủ nghĩa McCarthyism, tranh cử ứng cử viên Đảng Cộng hòa trong cuộc đua tổng thống năm 1964. Việc ra ứng cử của bà bác bỏ những cách đưa tin liên quan đến giới tính bao gồm sự tập trung quá mức vào ngoại hình và tuổi tác mà các ứng cử viên nam thường tránh. Margaret Smich phần lớn không được nhiều tài trợ cho chiến dịch tranh cử - và bị thua trong tất cả các cuộc tranh cử sơ bộ - nhưng dù sao cũng bà trở thành người đầu tiên có tên trong lá phiếu tại một đại hội của một đảng lớn. "Khi mọi người cứ nói với bạn, không thể làm được đâu, bạn lại có khuynh hướng muốn thử," bà nói. Margaret Chase Smith trong cuộc tranh cử tổng thống sơ bộ Những người khác, bao gồm Thượng nghị sĩ người Mỹ gốc Phi đầu tiên Carol Moseley Braun, cũng thất bại trong nỗ lực vận động để được đảng đề cử sau đó. Phải đến chiến thắng của Hillary Clinton trong bầu cử sơ bộ năm 2016, phụ nữ Mỹ mới có thể giành được sự đề cử của một đảng lớn. Clinton có một hồ sơ phục vụ công cộng ấn tượng - năm 2001 trở thành cựu đệ nhất phu nhân đầu tiên giành được một ghế chính trị của riêng mình. Clinton là Thượng nghị Sĩ của tiểu bang New York từ 2001 đến 2009 Bà đã từng ứng cử mong được đảng Dân chủ đề cử là ứng cử viên tổng thống năm 2008 nhưng thua Barack Obama, trước khi làm ngoại trưởng ngoại giao cho Obama từ năm 2009 đến 2013. Vào ngày 8 tháng 11 năm 2016, lần đầu tiên phụ nữ có thể bỏ phiếu cho một nữ ứng cử viên tổng thống, nhiều người đã đi đến các ngôi mộ của những người đấu tranh cho quyền đi bầu của phụ nữ để bỏ lại các nhãn "Tôi đã bỏ phiếu". Mồ của Susan B Anthony ở Rochester NY, trong ngày bầu cử năm 2016 Tuy nhiên, trong một kết quả bầu cử nhiều ngạc nhiên, bà Clinton thất cử. Bà đạt đa số phiếu phổ thông, nhưng thua phiếu đại cử tri. Các tiểu bang nghiêng ngửa, bao gồm Florida và Pennsylvania, đã chuyển sang ủng hộ Donald Trump và đảng Cộng hòa - làm tiêu tan hy vọng lớn lao có một nữ tổng thống của nhiều người Mỹ. Trước cuộc bầu cử tổng thống năm 2020, đảng Dân chủ đang xếp hàng để thách thức Tổng thống Trump. Điều này bao gồm sáu phụ nữ đã tuyên bố ra ứng cử - một kỷ lục mới cho nữ ứng cử viên tổng thống. Việc cuối cùng rồi Hoa kỳ có thể có được nữ tổng thống đầu tiên một thế kỷ sau khi Tu chính 19 được phê chuẩn hay không, thời gian sẽ trả lời. Từ trái, trên xuống dưới: Amy Klobuchar, Tulsi Gabbard, Kamala Harris, Kirsten Gillibrand, Marianne Williamson, Elizabeth Warren
Bây giờ tôi không nhớ, tại sao đang giữa mùa hè năm 1964, tôi đã vào học lớp vỡ lòng tại ngõ 67 Lý Nam Đế, quận Hoàn Kiếm, Hà Nội. Trước ngày Mỹ ném bom miền Bắc Việt Nam mùng 5 tháng 8, tôi và các bạn cùng lớp còn nắm đuôi áo nhau, xếp thành một hàng đi theo cô giáo đến vườn hoa Chi Lăng đối diện với Cột Cờ Hà Nội chơi. Lời bài hát "Ra vườn hoa em chơi. Dưới ánh nắng vườn hoa tươi đẹp..." cô giáo dạy cả lớp trong chuyến đi dã ngoại hôm đó còn vẳng bên tai tôi tới tận bây giờ.	Ký ức về thời miền Bắc chống bom Mỹ	Một xác máy bay B-52 của Mỹ bị bắn rơi tại Hà Nội năm 1972. Những ngày đầu cắp sách tới trường, tôi đang háo hức thì lớp vỡ lòng đóng cửa đi sơ tán tránh bom Mỹ. Bọn trẻ ngơ ngác chia tay nhau trong tâm trạng tiếc nuối, không vui, không buồn, cũng chẳng sợ gì vì quá bé, chưa cảm nhận được. Chúng tôi chỉ biết qua người lớn là máy bay Mỹ ném bom ở đâu đó trên miền Bắc và có người chết. Đơn giản thế thôi. Nixon đã cản trở hòa đàm ở Việt Nam thế nào? Một tuần sau đó, Ba đưa anh em tôi lên nhà bà cô ở làng Phùng, Đan Phượng cách Hà Nội hơn 20 km. Không khí chiến tranh chưa lan đến vùng quê yên ả này ngoài những đêm trăng được theo chị họ ra sân kho hợp tác xã sinh hoạt với trung đội dân quân xã. Tiếng là sinh hoạt quân sự nhưng vẫn đầy ắp tiếng hát, tiếng cười khúc khích chọc ghẹo nhau của các anh chị dân quân mười tám, đôi mươi. Có thể ban ngày họ luyện đội ngũ hay tay súng ngoài đồng, ngoài bãi mà tôi không được chứng kiến. Lần đầu tiên trong đời, tôi được biết thế nào là sân đình, cái ao, giếng làng, cánh đồng lúa, con trâu và những buổi được chị họ cho ngồi vào một bên thúng, bên kia lúc thì buồng chuối lúc thì vài ba quả mít gánh đi chợ phiên thị trấn Phùng. Đôi khi nghe tiếng máy bay không biết của địch hay ta ì ầm bay qua, tôi giơ súng phốc làm bằng ống trúc bắn giấy nhá nước bọt dứ dứ lên bầu trời dọa bắn. Trong trí tưởng tượng của thằng bé sáu tuổi ngây thơ, súng nào cũng có thể bắn rơi máy bay Mỹ. Bức ảnh ngày 8/2/1966 chụp phi cơ F105 Thunderchief của Quân lực Mỹ ném bom các mục tiêu chiến lược ở miền Bắc Việt Nam. Chiến tranh phá hoại ngày càng ác liệt và lan rộng ra cả miền Bắc. Trường thiếu sinh quân Nguyễn Văn Trỗi của Bộ Quốc Phòng được thành lập, anh trai lớn học lớp 6 được nhập trường. Thời gian đầu, trường đóng ở Thái Nguyên, sau đó chuyển sang Quế Lâm, Trung Quốc. Tôi học hết vỡ lòng và anh trai kế trên học hết lớp 2 trường làng Phùng đúng lúc Cục Tuyên huấn, Tổng cục Chính trị thành lập Trại trẻ quân đội C12 cho con em cán bộ, sĩ quan. Mùa hè năm 1965, Ba đưa hai anh em tôi lên Yên Dũng, Bắc Giang nhập trại. Không khí sinh hoạt tập thể trên vùng bán sơn địa với những quả đồi lúp xúp cuốn hút trí tò mò của tôi, đứa trẻ thành phố lần đầu háo hức hái và thỏa thích ăn những chùm sim tím chín mọng, ngòn ngọt. Mới 6 tuổi, tôi đã phải sống xa ba má; 7 tuổi, tôi phải lên Trại Trẻ, sống tập thể trong lán dựng bằng nứa lá, ngủ trên tấm phản gỗ mộc kê thành dãy. Không những vậy, bọn trẻ chúng tôi phải làm quen với nếp sinh hoạt như người lính; tự biết mắc màn, gập chăn, cuộn chiếu, để giày dép đều tăm tắp; đến bữa, từng tiểu đội xếp hàng theo cô giáo đến bếp ăn tập thể. Lúc này trong mắt tôi, chiến tranh chỉ có thế, ngoài những lời kể của ba, của má và các cô bảo mẫu. Bầu trời trên đầu tôi vẫn xanh trong, yên bình, không một tiếng đạn nổ, không một tiếng máy bay gầm rú. Nhưng chỉ một năm sau, Trại Trẻ của chúng tôi được lệnh rời vùng này chuyển về Nội Viên, Tiên Sơn, Bắc Ninh. Nhân chứng vụ đổi mạng Nguyễn Văn Trỗi 'Hòa giải phải trên cơ sở của sự thật' Ở đây, năm 8 tuổi, tôi đã cảm nhận rõ không khí chiến tranh lan đến vùng quê cận kề Hà Nội. Dân quân trong làng phải giúp Trại Trẻ dựng lán, đào hầm hào, khoét địa đạo trong lòng đất. Có đêm, bọn trẻ chúng tôi chạy ra bãi tha ma ở rìa làng xem màn đạn pháo phòng không và súng 12 li 7 từ núi và bắn lên đỏ lừ một góc trời. Một lần, bọn trẻ chúng tôi đứng trên nóc hầm xem máy bay Mỹ bổ nhào xuống thấp đến nỗi nhìn rõ cả phi công ngồi trong khoang lái. Có lần, bọn trẻ chúng tôi căng mắt dõi theo một vệt khói tên lửa lừ lừ từ mặt đất phóng lên đuổi theo một chấm trắng máy bay, sau tiếng nổ "bục" từ xa vọng lại, một cánh dù bung ra lơ lửng giữa lưng trời. Xác máy bay Mỹ trong sân Bảo tàng Chiến thắng B.52 ở Hà Nội Cảm nhận được sự không an toàn của vùng đất gần trận địa pháo, cách không xa kho xăng và cầu Long Biên, Trại Trẻ C12 lại được lệnh chuyển đến xã Hương Ngải, Thạch Thất, Hà Tây. Bọn trẻ chúng tôi sơ tán tại đây, ở lẫn trong dân, học cùng trường làng. Lạ là trận địa tên lửa SAM2 rất gần trường học của chúng tôi. Lần đầu tôi được thấy tận mắt những quả tên lửa hai tầng dài ngoẵng sơn màu xanh lục chĩa lên bầu trời, xung quanh đắp bức tường đất cao quá tầm đầu các chú bộ đội ngồi. Cuối năm 1968, trước khi mở Hội nghị đàm phán hòa bình Paris, Mỹ chấm dứt ném bom phá hoại miền Bắc đợt 1. Đầu mùa hè năm 1969, Trại Trẻ C12 tạm giải thể, tôi về Hà Nội học cấp 2 tại trường Thanh Quan, quận Hoàn Kiếm. Tôi đang dở dang học lớp 7 thì tháng 4 năm 1972, Mỹ ném bom trở lại miền Bắc với cường độ ác liệt hơn đợt trước. Ngày 18/4, gia đình tôi đang quây quần bên mâm cơm, bỗng có tiếng còi báo động rú lên, sau đó là tiếng loa truyền thanh từ bên phố Phùng Hưng vọng sang một giọng nữ trầm ấm, đĩnh đạc "Đồng bào chú ý! Máy bay địch cách Hà Nội 50 cây số về phía đông, đồng bào cần bình tĩnh vào hầm trú ẩn, các lực lượng vũ trang khẩn trương vào vị trí sẵn sàng chiến đấu…" Cả nhà tôi nháo nhào quăng bát đũa chạy xuống gầm cầu thang. Ngay sau đó, cả Hà Nội chìm trong biển khói mù trắng đục vừa che mắt phi công Mỹ, vừa che mắt bộ đội Việt Nam. Thế là sau lần đó, có lẽ quân đội Việt Nam rút kinh nghiệm, không thả khói mù ngụy trang thành phố nữa. Ngay sau hôm đó, ba tôi lại đưa anh em tôi chạy vội lên Canh Nậu, Thạch Thất, Hà Tây tránh bom. Gia đình tôi sơ tán tại đây, sống quây quần trong một nhà dân. Phân hiệu 2 trường cấp 3 huyện Thạch Thất được dựng tạm lên trên sân chợ xã Hương Ngải dành cho con em các gia đình Hà Nội sơ tán quanh vùng. Hàng ngày anh em tôi đi học trên con đường liên xã dài 3 km từ nhà đến trường băng qua một cánh đồng. Trong chiến dịch 12 ngày đêm, máy bay B52 Mỹ rải thảm Hà Nội, sân trường tôi trắng xóa những búi sợi giấy bạc gây nhiễu rada. Hàng đêm, nhìn về phía Hà Nội, tôi thấy bầu trời phía ấy đỏ rực, sáng lòa, rung lên rền rĩ cùng tiếng nổ của bom, của tên lửa, của đạn pháo. 30 tháng Tư: Ngày hòa bình Henry Kissinger bị phản đối khi đến Oslo Tháng 1/1973 Hiệp định Hòa bình Paris được kí kết, tôi lại cùng gia đình chuyển về Hà Nội tận hưởng không khí hòa bình, tưởng vĩnh cửu nhưng chỉ đến trước cuộc chiến tranh Biên giới phía Bắc chống quân Trung Quốc xâm lược. Cho đến bây giờ, ở tận phương xa, vào ngày này, tiếng hát "Hà nội của ta thủ đô yêu dấu, một thời đạn bom, một thời hòa bình…" đôi khi vẫn còn văng vẳng bên tai tôi như dội lại một thời kí ức đau thương. * Bài của tác giả Trần Quốc Quân gửi cho BBC từ Warsaw, Ba Lan. Bài viết thể hiện quan điểm và cách hành văn riêng của tác giả.
Trong phỏng vấn với BBC, ông Dương Trung Quốc cho biết ông không bao giờ nghĩ mình là “người đối lập” vì cơ chế chưa có đối lập và đã theo luật chơi của cơ chế thì phải theo đúng luật chơi.	Ý kiến: 'Muốn đối lập cần có chiến lược'	Cũng trên BBC, tác giả Nguyễn Tiến Trung nhận xét “thắng cuộc không phải là thắng cử”, trong khi người dân khao khát thay đổi thì đảng Cộng sản vẫn không chấp nhận đối lập, nên không thể xem là chính danh. Đối lập là phương cách đấu tranh nghị trường bởi thế cần có tổ chức và có chiến lược đối lập. Chưa có đối lập nỗ lực thay đổi từ bên ngoài chỉ là đối kháng. Ngoài Đảng Cộng sản, đã có một số đảng chính trị được thành lập, đáng tiếc họ chưa đưa ra chiến lược nên chưa tạo được niềm tin cho dân chúng. Thiếu niềm tin người dân trở nên thụ động, vô cảm, sống qua ngày, bất cần tương lai. Tức nước vỡ bờ người dân sẽ đứng lên, xã hội gánh chịu mọi rủi ro. Khi những người đối kháng vạch ra chiến lược phát triển rõ ràng họ sẽ tạo cho dân niềm tin, sự thay đổi sẽ đến nhanh hơn, với kết quả tốt hơn. Với tầng lớp cầm quyền, một chiến lược ôn hòa thuyết phục cũng tạo cho họ an tâm, bớt chống đối, cùng cộng tác để thay đổi được diễn ra một cách ôn hòa. Thực trạng Việt Nam Thủ tướng Việt Nam đã thừa nhận 7 điểm hạn chế và yếu kém trong nghiệm kỳ 2011 - 2016 của Chính phủ Qua Báo cáo công tác nhiệm kỳ 2011- 2016 của Chính phủ, ông Nguyễn Tấn Dũng nhìn nhận 7 hạn chế và yếu kém: “…Việc chỉ đạo thực hiện nhiệm vụ phát triển văn hoá, thực hiện tiến bộ, công bằng xã hội và chăm lo đời sống nhân dân nhiều mặt còn hạn chế.” Nhiều từ ngữ được dùng trong Báo Cáo như: 'yếu kém', 'còn nhiều hạn chế', 'lúng túng', 'bất cập', 'thiếu bao quát', 'hiệu quả chưa cao'… Nguyên nhân chính là vì Đảng Cộng sản chấp nhận kinh tế thị trường nhưng sợ mất quyền nên không dám cải cách thể chế. Trên diễn đàn BBC, kinh tế gia Phạm Chi Lan cho biết Việt Nam cần cải cách thể chế nếu không muốn bị lạc hậu. Bà Lan cho biết nếu Việt Nam thực hiện cải cách thể chế và nâng cao năng suất lao động thì mức thu nhập bình quân đầu người đến năm 2035 sẽ hơn 7.000 Mỹ Kim. Còn nếu không cải cách sẽ chỉ đạt tối đa là 4.500 Mỹ Kim. Hai con số cho thấy giàu hay nghèo của đất nước tùy thuộc hoàn toàn vào việc cải cách thể chế. Nhưng con số tăng trưởng chưa nói hết được thực trạng dân oan mất đất; công nhân, nông dân, tiểu thương làm không đủ ăn; giáo dục, y tế và các công ích xã hội chỉ dành cho dân giàu. Khoảng chênh lệch giàu nghèo càng ngày càng tăng đã trở thành một vấn nạn xã hội với nguy cơ bùng nổ bạo loạn. Trong khi Đảng Cộng sản không đưa ra được một chiến lược phát triển xã hội thì những người đối kháng lại giả sử có tự do, có dân chủ là mọi việc sẽ tốt hơn, nhưng không đơn giản như thế, muốn được tốt hơn cần có chiến lược để khi cầm quyền họ có thể đưa ra những chính sách khả thi áp dụng vào thực tế. Một chiến lược cho dân nghèo, tạo công bằng xã hội, giảm khoảng cách giàu nghèo do đó vô cùng cần thiết. Chiến lược Xã Hội Cấp Tiến Tân Bí thư Hà Nội Hoàng Trung Hải khuyên người dân 'sống nghèo nhưng công bằng, yên bình còn hơn giàu mà bon chen, không an toàn' Trước đây để san bằng khỏang cách giàu nghèo, Đảng Cộng sản sử dụng sách lược toàn trị, biến người dân thành cái đinh, con ốc trong guồng máy Cộng sản. Sách lược này tiêu diệt tính năng động của con người, xã hội bị tê liệt và cuối cùng guồng máy toàn trị bị đào thải. Những người dân chủ xã hội thì chủ trương xây dựng nhà nước an sinh. Hậu quả của chính phủ làm kinh tế là guồng máy kinh tế thiếu hiệu quả. Còn tái phân phối lợi tức quốc gia dẫn tới việc đi làm thì bị thuế cao, ở nhà vẫn được an sinh, xã hội trở nên trì trệ. Những người theo khuynh hướng xã hội cấp tiến không chủ trương chính phủ làm kinh tế mà cũng không để người dân phụ thuộc vào an sinh xã hội. Chính phủ xã hội cấp tiến đề ra những chính sách vừa khuếch trương công nông thương nghiệp, vừa mở rộng giao thương quốc tế, vừa khuyến khích người dân chăm chỉ làm việc. Chính phủ thực hiện tự do tư hữu bằng những chính sách như người cày có ruộng, cổ phần hóa các doanh nghiệp nhà nước, ra luật bảo đảm quyền tư hữu. Khi thay đổi một chính sách sẽ có người hưởng lợi và có người bị thiệt, chính phủ sẽ đưa ra những chính sách hỗ trợ người bị thiệt. Cụ thể, Việt Nam gia nhập TPP các doanh nghiệp nhà nước sẽ được cổ phần hóa một số công nhân sẽ mất việc. Chính phủ cần đưa ra các chính sách tích cực giúp những người mất việc tìm được công ăn việc làm mới. Chính phủ khuyến khích thành lập các nghiệp đoàn tự do để hỗ trợ chính phủ giải quyết các tranh chấp giữa lao động và chủ nhân, tránh việc đình công không có lợi cho đất nước. Chính phủ tạo môi trường để mọi tổ chức dân sự có thể hoạt động được hiệu quả, như khuyến khích các tổ chức từ thiện giúp người nghèo, người già, người thiếu nơi nương tựa. Cho đến nay, hầu hết các chính sách kinh tế của Việt Nam đều tập trung phát triển lãnh vực công nghệ, trong khi khu vực nông nghiệp, chiếm đến 70 phần trăm dân số Việt Nam - là căn bản của nền kinh tế lại bị bỏ rơi. Năng suất lao động và đời sống nông thôn quá thấp nên lớp thanh nữ đều di cư lên thành thị hay xuất khẩu lao động. Đồng thời, di dân từ nông thôn tạo nhiều vấn nạn cho thành thị. Chính phủ cần thực thi chính sách người cày có ruộng, tư hữu hóa và hiện đại hóa nông thôn, thu hút những nguồn đầu tư về nông thôn làm sống dậy nông thôn. Chính phủ trợ giúp các nông hội tự do thực hiện các kế hoạch phát triển nông thôn, cân bằng khoảng cách giàu nghèo giữa nông thôn và thành thị, đồng thời giảm bớt áp lực di dân từ nông thôn lên thành thị. Khuynh hướng xã hội cấp tiến đặt trọng tâm vào con người. Vì thế luôn tìm cách nâng cao dân trí, nâng cao giáo dục, văn học, văn nghệ, nghệ thuật, y tế. Từ đó sẽ nâng cao năng suất lao động, tăng sản lượng sản xuất, giúp nâng cao đời sống người lao động. Chính sách xã hội cấp tiến cũng khuyến khích con người bảo vệ môi trường không lãng phí hay hủy hoại tài nguyên thiên nhiên. Nói tóm lại chủ thuyết xã hội cấp tiến dựa trên con người, khuyến khích tinh thần nhân bản và tinh thần khai phóng của mỗi thành viên trong xã hội nhằm thực sự phục vụ con người. Xã Hội Cấp Tiến tại miền Nam Tác giả cho rằng miền Nam đã phát triển nhanh hơn hẳn phía Bắc sau chiến tranh Ngay từ thời Đệ Nhất Cộng Hòa trong khi thế giới theo chính sách bảo vệ thị trường quốc nội thì chính phủ cho thực thi chính sách kinh tế tự do, mở cửa giao thương với thế giới. Đồng thời cho áp dụng các chính sách xã hội cấp tiến đã trình bày bên trên. Nhờ thế chỉ sau 20 năm độc lập mặc dù chiến tranh miền Nam đã vượt xa miền Bắc và hơn hẳn các quốc gia trong vùng. Miền Nam đã phát triển một xã hội dân sự không thua kém các quốc gia Tây Phương. Mọi xí nghiệp đều có nghiệp đoàn. Mọi tranh chấp giữa chủ và thợ đều được chính phủ đứng ra hòa giải. Một điều ít người để ý là miền Nam có lực lượng lao động công nghệ đông đảo nhưng đảng Cộng sản đã không thể xâm nhập và sách động được lực lượng này. Thiếu chiến lược phát triển xã hội Sài Gòn, Hà Nội, Đà Nẵng là ba thành phố gánh chịu nặng nền cảnh bất công giàu nghèo. Hà Nội là thủ đô mặc dù được bảo hộ từ Trung ương nhưng vẫn chịu áp lực rất nặng. Thay vì vạch ra những chính sách tạo công bằng xã hội Tân Bí Thư Hà Nội Hoàng Trung Hải lại khuyên dân “thà sống nghèo nhưng công bằng, yên bình còn hơn giàu mà bon chen, không an toàn”. Lời khuyên dân của ông Hải cho thấy đảng Cộng sản đã bế tắc, họ biết nhưng không giải quyết được tình trạng bất công chênh lệch giầu nghèo đang bùng nổ. (Xem thảo luận về kỳ vọng vào lãnh đạo Hà Nội - thành phố Hồ Chí Minh: http://bit.ly/1VEtqyY) Một cuộc gặp giữa nghị sỹ với các tổ chức xã hội dân sự Việt Nam hồi tháng 3.2015 Các tổ chức đối kháng mặc dù chưa thể công khai hoạt động những vẫn có thể truyền đạt những kiến thức về xã hội cấp tiến đến quảng đại quần chúng. Chiến lược xã hội cấp tiến vừa tạo niềm tin, vừa tạo sức mạnh thay đổi thể chế, vừa khả thi và có sức thuyết phục vì đã từng thành công tại miền Nam Việt Nam. Chiến lược xã hội cấp tiến chính là con đường dẫn đến tự do, dân chủ và xã hội công bằng. Những người có cùng chung lý tưởng dễ ngồi lại với nhau để xây dựng tổ chức. Những tổ chức có cùng chung lý tưởng dễ trở thành đồng minh chiến lược để hình thành đối lập. Chiến lược xã hội cấp tiến chính là giải pháp cho Việt Nam. Bài viết thể hiện quan điểm và văn phong riêng của tác giả Nguyễn Quang Duy, gửi cho BBC Tiếng Việt từ Melbourne, Úc.
Khi Jesús Rivas theo dõi một con trăn khổng lồ anaconda vừa đánh chén no nê xong, ông đã rất bất ngờ.	'Đời sống ái ân' kỳ quặc ở loài rắn	Rắn cỏ (Natrix natrix) Cơ thể phồng to của con anaconda khiến ta nghĩ rằng nó vừa ăn no, cho nên Rivas chờ cho nó ói ra: rắn thường ói sau bữa ăn nếu quá no hoặc khi bị stress, bởi như thế sẽ khiến nó nhẹ thân hơn, dễ chạy trốn hơn. 'Chết vì yêu' Nhưng thay vì thấy một con mồi thường gặp như một con chuột lang nước capybara, thì một cái đuôi rắn lại xuất hiện ở miệng con trăn khổng lồ. Loài nhện ăn thịt đồng loại rồi cướp nhà Loài dơi dám 'tay không bắt bò cạp tử thần' Khi chuồn chuồn săn ếch và nhện ăn chuột "Đó là một con anaconda," Rivas, nhà nghiên cứu bò sát từ Đại học Cao nguyên Tân Mexico ở Las Vegas, nói. "Có cả bán dương vật, cho nên đó là một con đực." Con anaconda cái đã ăn thịt một trong những bạn tình mới nhất của nó, hiện tượng được gọi là ăn thịt đồng loại trong khi giao phối. Phát hiện sửng sốt này là một phần trong những bằng chứng cho thấy chúng ta đã hiểu sai về cách thức loài rắn giao phối. Trăn anaconda xanh (Eunectes murinus) Ở anaconda, việc ăn thịt đồng loại khi giao phối chỉ diễn ra một chiều: con cái ăn thịt con đực. Trước đây, các nhà khoa học cho rằng rắn cái có vai trò thụ động trong quá trình tìm bạn tình và giao phối, nhưng nay, có những bằng chứng rõ ràng rằng chúng nắm vai trò chủ động. Ếch cỏ: người cha vĩ đại trong thế giới tự nhiên Khi đàn sói xám làm bá chủ rừng Yellowstone Bọ hung, từ huyền thoại đến đời thực "Trước đây có sự diễn giải rằng các con cái không có vai trò gì trong quá trình tìm bạn tình," Rivas nói. Ông nghĩ rằng giả định đó nảy sinh từ cách nhìn thành kiến của các nhà nghiên cứu trước đây, những người chủ yếu là nam giới. Trên thực tế, rắn cái rất khỏe về mặt thể lực, cho nên không ngạc nhiên gì khi chúng mạnh hơn hẳn - thậm chí có thể nuốt chửng bạn tình. Ở nhiều loài động vật, con đực thường to lớn hơn con cái, nhưng với hầu hết các loài rắn thì ngược lại, con cái thường to hơn con đực. Ở anaconda, các con cái trung bình dài hơn các con đực 4,7 lần. Đây là tỷ lệ khác biệt lớn nhất giữa giống cái và giống đực trong tất cả các loài động vật có xương sống. "Tôi rất ngạc nhiên," Rivas nói. "Sự khác biệt thật là ghê gớm." Lý do khiến con đực thường lớn hơn con cái ở các loài là bởi điều đó giúp chúng chiếm được bạn tình. Ở thằn lằn, chim và động vật có vú, các con đực to lớn hơn sẽ dễ thành công hơn trong việc bảo vệ lãnh địa của mình và đuổi các con đực khác dám đến cạnh tranh. Một con rắn vằn châu Á đực (Vipera berus) bảo vệ con cái Tuy nhiên, hầu hết các con rắn đực lại không có cách hành xử đặc trưng đó. Chúng không chiếm lãnh thổ. Trong quá trình giao phối, chúng chỉ đơn giản là đẩy đối thủ cạnh tranh đi và tìm cách lén di chuyển phần đuôi để chạm được vào bộ phận sinh dục của con cái. Điều này có thể giúp lý giải vì sao rắn đực sẽ không có thêm lợi thế gì nếu có kích thước to hơn. Khỉ và chuột có thấy thích thú khi bị cù lét? Vì sao có những con vật lao đầu tìm cái chết? Châu Âu, ngôi nhà một thời của loài rùa khổng lồ Thay vào đó, quá trình tiến hóa có thể đã khiến cho bọn rắn cái lớn hơn. Rắn mẹ to hơn sẽ sinh ra đàn rắn con to khỏe hơn, do đó khả năng sinh tồn sẽ cao hơn. Một nghiên cứu được thực hiện hồi 2016 cũng cho thấy kích thước của cơ thể mẹ có ảnh hưởng tới hệ miễn dịch của các con con. Bọn rắn đực có vẻ như cũng bị hấp dẫn bởi những lợi ích sinh sản: chúng thích bạn tình là các con rắn cái to lớn. Điều ta chưa rõ là việc lựa chọn bạn tình của rắn đực. Thị lực của rắn kém, cho nên rắn đực khó có thể từ xa phát hiện ra rắn cái bằng cách nhìn. Vậy nó 'thấy' con cái bằng cách nào? Quyền kiểm soát Có một khả năng được nêu ra là trên thực tế, việc giao phối thường do các con cái chứ không phải con đực chủ động. Sau khi qua giai đoạn ngủ đông và lột da, rắn cái tiết ra chất pheromones để hấp dẫn các con đực tìm đến. "Người ta cho rằng chất pheromones được tiết ra khi lớp da rắn nứt rách," Rivas nói. "Bọn đực phát điên lên vì chất này." Hóa ra các chất pheromones này có chứa thông tin về hình thức, diện mạo của con cái. Một con anaconda xanh (Eunectes murinus) Michael LeMaster từ Đại học Western Oregon, Monmouth, phát hiện ra rằng mùi mà các con rắn sọc đỏ cái nhả ra có thể cho biết về kích cỡ thực sự của chúng. Trong mùa sinh sản, các con cái dài hơn thì có tỷ lệ một số hóa chất nhất định cao hơn trên da. Những động vật tự ăn thịt mình Cua dừa: 'Tên cướp cạn' trên biển Vì sao một thời con người ăn thịt nhau? "Chúng tôi đã ngạc nhiên một cách dễ chịu khi phát hiện rằng những khác biệt về kích thước ảnh hưởng tới mức độ tiết ra chất pheromone hấp dẫn về mặt tình dục ở rắn cái," LeMaster nói. Dù các con đực cũng giao phối với những con rắn cái nhỏ, nhưng thời gian chúng bỏ ra cho việc đó ít hơn, và chúng thường 'chạy theo' những con cái to hơn đi ngang qua, nếu có. Tuy nhiên, các chất pheromones không phải là lý do duy nhất để giải thích được mọi thứ. Trong hầu hết các trường hợp, chất này không được phát tán trong không gian, khiến chỉ có bọn rắn đực ở gần mới phát hiện ra con cái. Một khía cạnh khác trong hoạt động giao phối của rắn mà ta hiểu sai, là cách thức giao phối. Tình trạng đa phu - hình thức giao phối giữa một con cái với nhiều con đực - từ lâu đã được ghi nhận ở các loài rắn. Nhưng sự việc không đơn giản như vậy. Thường thì có nhiều con rắn đực cảm thấy bị cùng một con cái 'hớp hồn'. Chẳng hạn như trong nghiên cứu hồi 2016, Mark O'Shea từ Đại học Wolverhampton, Anh, cùng các đồng nghiệp nói về việc có nhiều con đực cùng giao phối với ở loài rắn bay thiên đường (paradise flying snakes). Rắn bay thiên đường (Chrysopelea paradisi) Ở khu vực Borneo của Malaysia, người ta đã chụp được hình một con rắn bay thiên đường cái nằm trong ổ cuộn tròn như bện tóc với bốn con rắn đực. Những con rắn đi theo thành nhóm phía sau con cái, đi thành hàng và chui vào các bụi cây, trong suốt 30 phút. Nhóm nghiên cứu nghi rằng những con rắn đực đã hoàn tất việc giao phối trong hành trình này. Lịch sử nhân loại dưới tán cây bồ đề Giải mã các quái vật trong Thần Thoại Hy Lạp Khi mùi xác thối bay khắp không trung Rắn roi bụng sọc (keel-bellied whipsnakes), một loài gần gũi với rắn bay thiên đường, cũng được quan sát thấy trong mối sinh hoạt chung tương tự. Những con rắn này hoạt động vào ban ngày, cho nên việc hình thành một nhóm đi cùng nhau có thể giúp ích cho chúng cùng lúc hai việc: theo đuổi con cái và tránh bị ăn thịt. Trên mặt đất, 'những cuộc truy hoan' của rắn còn 'quy mô' hơn nhiều. Một con anaconda xanh cái nằm im trong bùn hoặc ở nơi nước nông trong lúc những con đực tìm cách di chuyển xung quanh. Thường thì sẽ có tới hàng chục bạn tình tiềm năng xuất hiện; chúng tự cuộn mình xung quanh con cái trong một nghi lễ kéo dài có khi tới cả tháng. Một ổ trăn anaconda (Eunectes murinus) Rivas hào hứng nhớ lại lúc ông quan sát một con trăn đực anaconda xanh liên tục theo đuổi con cái lớn hơn và sau đó giao phối với nó, bất chấp những cơ hội có được các bạn tình khác gần đó. "Ở rắn, ta có thể tìm thấy cái gần nhất với tình yêu thực sự," ông nói. Sự sống chỉ là sản phẩm của toán học? Chúng ta có bị thế lực nào điều khiển không? Chúng ta sống thật hay sống ảo? Cuộc giao hoan của rắn sọc (garter snake) thậm chí còn ở mức cực đoan hơn. Tại vùng liên hồ Manitoba của Canada, một con rắn cái có thể được tới 100 con đực theo đuổi, và những gã si tình sẽ bò chồng chất lên nhau để tạo thành một 'trái bóng tình'. Nhiều nhóm rắn như thế thường tụ tập về cùng một chỗ trong các khe nứt trên mặt đất, khiến cả vùng có tới hàng ngàn con rắn. Tuy nhiên, rắn sọc chỉ làm vậy ở một số địa điểm nhất định. "Trong phần lục địa của nước Mỹ, không có nơi nào xảy ra hiện tượng kéo về tìm kiếm bạn tình thành từng đám đông khổng lồ như vậy," Rivas nói. Hiện chưa rõ lý do gì tạo ra hiện tượng trên, nhưng các điều kiện về môi trường như khí hậu có thể là tác nhân: cách hành xử của các loài rắn khác cũng thay đổi đáng kể ở các khu vực địa lý khác nhau. Rivas và nhóm của ông hiện đang nghiên cứu về tập tính tìm bạn tình của loài rắn sọc sống ở vùng New Mexico. Trong tất cả những cuộc truy hoan của bọn rắn này, hiện ta vẫn chưa có cách để xác định xem con rắn đực nào thực sự thành công trong việc thụ tinh để để lại hậu duệ. Nhưng có một điều rõ ràng: các cuộc truy hoan gây đau đớn cho bọn rắn đực, cho nên bọn rắn cái phải lựa chọn. "Con cái rốt cuộc sẽ 'quyết định" khi nào thì [mở] bộ phận sinh dục của nó ra để rắn đực có thể giao phối được," LeMaster nói, dựa trên những nghiên cứu của ông về loài rắn sọc đỏ. Các con cái cũng dùng những cơn co thắt bộ phận sinh dục để kiểm soát thời gian giao phối, và nó có thể làm gián đoạn 'cuộc vui' nếu con đực tỏ ra không đáp ứng nhu cầu. Rắn sọc mùa giao phối (Thamnophis sirtalis parietalis) Hiện vẫn chưa rõ con cái chọn một con đực trong số rất nhiều ứng viên dựa trên yếu tố nào. "Con đực khỏe nhất hoặc kiên nhẫn theo đuổi nhất có thể là con cuối cùng được phép giao phối với con cái, qua đó sẽ cho ra những con con khỏe mạnh hơn," O'Shea nói. Sóng sát thủ nuốt chửng tàu thuyền trên đại dương Nasa muốn 'ném thiên thạch' về phía Trái Đất Phát hiện sóng radio lạ ngoài vũ trụ Thế nhưng cũng có nhiều yếu tố nữa tác động đến lựa chọn của con cái. Theo Rivas, các con cái có thể dùng cảm nhận khi tiếp xúc, đụng chạm trực tiếp, để phân biệt và lựa chọn giữa các con đực. Nếu có thể tiến hành quan sát một nhóm rắn trong mùa sinh sản từ bên trong, chẳng hạn như đặt camera, chúng ta có thể sẽ cho câu trả lời rõ hơn cho vấn đề này. Các con cái không nhất thiết chỉ chọn một con đực. Thay vào đó, chúng thường giao phối với nhiều bạn tình khác nhau. Thế nhưng, khác với kết quả nghiên cứu trước đây, các con đực thường gắn bó chỉ với một bạn tình duy nhất. "Các con đực đầu tư rất nhiều năng lượng cho việc tìm con cái, và điều này phù hợp với tập tính quần hôn," Rivas nói. Ông cho rằng việc tập tính giao phối sinh sản đa phu - mỗi con cái giao phối với nhiều con đực - nhiều khả năng là cách thức giao phối đã tồn tại từ xa xưa ở loài rắn. Hiện vẫn chưa rõ tại sao rắn lại tiến hóa theo cách thức giao phối này. Một thuyết được nêu ra là tình trạng tạp hôn cho phép các con cái trữ thêm tinh dịch, giúp nó có thêm dinh dưỡng. Tuy nhiên, Rivas cho rằng việc một con cái giao phối với nhiều con đực có lẽ để nhằm sinh sản được rắn con khỏe mạnh nhất qua việc để các tinh trùng cạnh tranh nhau, và các tinh trùng mang gene yếu kém sẽ bị loại bỏ trong cuộc đua. Rắn cái có thể lưu tinh trùng trong bộ phận sinh sản của nó tới hàng tháng, thậm chí hàng năm, và dường như cuộc cạnh tranh vẫn tiếp tục giữa các tinh trùng đã nằm trong đó với những loạt tinh trùng 'trẻ, khỏe' được 'kết nạp' sau. Vậy bọn rắn đực làm thế nào để giành được thế thượng phong? Nỗ lực cạnh tranh Các con rắn sọc đỏ cái tiết ra chất pheromone đặc biệt khiến bọn rắn đực khỏi mất thời gian theo đuổi chúng. Nhưng một số con đực lại chủ động, năng nổ hơn trong việc lấy lòng bạn tình. Chẳng hạn như các con rắn sọc đỏ đực sẽ tiết ra một chất keo gelatine bít kín bộ phận sinh dục của con cái lại sau khi giao phối. Thứ 'keo trinh tiết' này được cho là chiến thuật nhằm không cho con cái giao phối với những con đực khác sau đó. Rắn sọc đỏ (Thamnophis sirtalis parietalis) Khi những con rắn sọc đỏ đực giao phối với các con cái to lớn, chúng thường duy trì hoạt động lâu hơn. Tuy nhiên, thay vì phóng ra nhiều tinh trùng hơn thì các con đực thường lại phóng ra khối 'keo trinh tiết' lớn hơn, khiến các con đực khác ít cơ hội 'ái ân' hơn. 'Keo trinh tiết' không phải là hiệu quả 100%. Chẳng hạn như chúng thường trôi ra ngoài. Nhưng chúng đóng một vai trò khác nữa. Đó là 'keo trinh tiết' ở rắn sọc đỏ thường có lẫn tinh trùng, có thể là được phóng ra dần dần. Nói cách khác thì những khối 'keo trinh tiết' này có thể thực sự là một cách để các con đực vụng trộm phóng tinh từ từ. Một con rắn đực cũng có thể chiếm lợi thế bằng cách trở thành bạn tình cuối cùng của con rắn cái. Tinh trùng từ lần giao phối gần nhất nhiều khả năng sẽ ở trên và vào thụ tinh được trước. Điều đó giúp lý giải vì sao mỗi lần giao hợp ở anaconda đều kéo dài đến vậy. "Sẽ hợp lý khi các con đực cứ lởn vởn xung quanh để tìm cách trở thành những 'chiến binh' cuối cùng vào 'lâm trận',' Rivas nói. Tuy nhiên, quay lại với vấn đề mà chúng ta đã bàn tới ở ngay phần đầu tiên, các con anaconda đực có lẽ không muốn phải chờ đợi quá lâu sau khi giao phối, bởi làm vậy dễ khiến chúng bị ăn thịt. Các con anaconda cái không phải lúc nào cũng ăn thịt bạn tình, và hiện vẫn chưa rõ vì sao chúng lại làm vậy. "Sẽ rất thú vị nếu tìm hiểu được lý do các con đực bị ăn thịt," Rivas nói. Ăn thịt bạn tình trong cuộc hoan lạc có lẽ sẽ giúp cung cấp cho anaconda cái thêm nhiều dinh dưỡng, thứ mà nó sẽ cần đến bởi bọn rắn cái sẽ nhịn ăn trong suốt bảy tháng khi có thai. Trong vấn đề sinh sản của rắn vẫn còn rất nhiều bí ẩn mà chúng ta cần đi tìm lời đáp. Một phần là bởi rắn là giống rất kín đáo, chỉ có ít loài rắn ta quan sát được trong tự nhiên. Tuy nhiên, từ những gì ta đã biết thì tập tính giao phối ở rắn khá giống với nhện. Ở cả hai nhóm động vật này, các con cái thường lớn hơn con đực, và có sự cạnh tranh rất phức tạp giữa các con đực để giành quyền thụ tinh cho con cái, trong lúc con cái thì tìm cách khống chế tình hình, cho phép con đực nào được giao phối với mình, và đôi khi ăn thịt luôn bạn tình. Vì sao hai nhóm động vật có mối liên hệ rất xa xôi - tổ tiên chung của chúng đã tồn tại cách đây hàng triệu năm, khi mà đời sống động vật vẫn còn giới hạn ở biển - tiến hóa theo cách thức giống nhau như vậy? Đó vẫn là điều chúng ta vẫn còn phải phỏng đoán tìm lời đáp. Bài tiếng Anh đã đăng trên BBC Earth.
Nhà hoạt động vì dân chủ của Việt Nam, ông Lê Thăng Long, người vừa ra tù hôm 04/6/2012, phản hồi về các ý kiến của dư luận xung quanh việc ông công bố bản kêu gọi về phong trào "Con đường Việt Nam" và đưa ra danh sách thư mời tham gia phong trào này.	Ông Lê Thăng Long phản hồi các chỉ trích	Ông Lê Thăng Long (trên, phải) nói ông đại diện cho hai người khác khi ra lời kêu gọi Ông Long khẳng định với BBC Tiếng Việt hôm 18/6/2012 rằng việc xây dựng và công bố các văn bản trên đã có sự ủy nhiệm và trao đổi trước về chủ trương giữa ông và các ông Lê Công Định và Trần Huỳnh Duy Thức trong thời gian ba người thi hành án tù. Ông cũng khẳng định "không có bàn tay" của bất cứ ai đứng sau các lời kêu gọi và bản danh sách mời mà ông mới công bố, cũng như bác bỏ một số ý kiến cho rằng đây có thể là một "cạm bẫy." Mở đầu cuộc trao đổi với BBC từ nhà riêng ở Sài Gòn, ông Long cho biết ý kiến tổng thể của ông về các phản ứng đa chiều của dư luận xung quanh lời kêu gọi và thư mời tham gia phong trào. Ông Lê Thăng Long: Tôi có theo dõi những phản ứng đó. Và ý kiến tổng thể của tôi là có lẽ những cái này là một cái mới so với trước, cho nên cũng có những phản ứng hơi bất ngờ. Tuy nhiên chúng tôi cũng cần hết sức lắng nghe tất cả những ý kiến của các quý vị. Kể cả những ý kiến ủng hộ cũng như những ý kiến phản biện hoặc là những ý kiến chưa đồng tình. BBC: Thưa ông, hai ông Lê Công Định và Trần Huỳnh Duy Thức đã ủy nhiệm cho ông phát động 'Phong trào Con đường Việt Nam' như thế nào? Việc này chúng tôi đã được thống nhất khi cả ba người ở Xuân Lộc và sau đó anh Định được chuyển đi vào ngày 10 tháng Tám (2010) tại trại giam Xuân Lộc về Chí Hòa. Trước khi tôi ra tù, tôi sống chung với anh Thức ở trong tù. Và tôi cũng được ủy nhiệm chính thức từ anh Thức. Và theo tinh thần, quan điểm là đa số quá bán. Tức là trên hai phần ba, thì sự thống nhất này là sự thống nhất chung của chúng tôi. Thống nhất từ quan điểm trước đây của chúng tôi cũng như là sự ủy nhiệm về nguyên tắc trong điều hành. Và tất cả những việc này, chúng tôi công khai. Cho nên chúng tôi tin chắc rằng về phía Nhà nước, về phía các cơ quan chức năng biết việc này. BBC: Có ai đứng sau lời kêu gọi hay bản danh sách mời hay không? Có sự tác động nào từ phía chính quyền hay không? Tôi khẳng định việc này không có ai đứng đằng sau, phía chính quyền hay là sự tác động nào, mà hoàn toàn do ba người khởi xướng chúng tôi chọn lựa và đề ra. BBC: Việc ủy nhiệm diễn ra trong quá khứ, liệu nay có ảnh hưởng gì không tới việc thi hành án của hai ông Lê Công Định và Trần Huỳnh Duy Thức? Việc làm của tôi thay mặt hai người còn lại mục tiêu cũng muốn làm sao để việc thi hành án hay sự thật, hay sự bảo vệ cho những người đã dũng cảm, đã yêu nước và đã thực hiện những quyền đúng đắn của mình, sớm ra khỏi tù. BBC: Ông và các ông có tiêu chí gì khi lập danh sách mời những người tham gia vào "Phong trào Con đường Việt Nam" này? Tuy là ở trong tù, chúng tôi vẫn có thời gian suy nghĩ, cân nhắc và xem xét tất cả những vị mà chúng tôi đề ra. Và tiêu chí là những vị đó cũng có tinh thần giống, tương tự tinh thần của "Con đường Việt Nam" và có thể đóng góp bằng khả năng của mình cho hoạt động của Phong trào "Con đường Việt Nam." Thông qua những hoạt động trong quá khứ của các quý vị, chúng tôi đánh giá, xem xét, cân nhắc để chọn lựa và mời quý vị một cách công khai. Đó là sự chọn lựa và cân nhắc của chúng tôi. 'Nghi ngờ là cần thiết' Ông Lê Thăng Long khẳng định không có cạm bẫy hay bàn tay của bất kỳ ai khác phía sau kêu gọi và bức thư mời BBC: Có người cho rằng đây có thể là một "cạm bẫy" cho chính bản thân ông và những người mà ông mời tham gia, ông bình luận thế nào? Tôi khẳng định đây không phải là một cạm bẫy và mỗi người sẽ nhìn nhận. Và quan điểm của tôi là việc cân nhắc, tìm hiểu và thắc mắc, kể cả việc nghi ngờ đó là việc hết sức cần thiết. Tôi nhớ một người nào đó nổi tiếng đã nói là "trước tiên hãy nghi ngờ tôi, để sau đó tin tôi, nhưng đừng vội tin tôi để sau đó nghi ngờ tôi." Thì đó là quan điểm của tôi. BBC: Ông sẽ làm gì để bảo vệ an toàn, an ninh, tính mạng cho những người đi theo con đường mà các ông khởi xướng hay ký tên vào thư mời tham gia, ủng hộ khi danh tính của họ công khai và họ gặp vấn đề, rắc rối? Chúng tôi, qua việc mời công khai đó, cũng chính là đảm bảo an toàn, an ninh cho mọi người. Nếu tôi mời một cách không công khai, thì sẽ bị các cơ quan chức năng thắc mắc là không biết làm những việc gì đó có lẽ là mờ ám chăng. Nhưng việc mời công khai và việc công bố tất cả những quan điểm, đường lối, tài liệu của phong trào là một hình thức bảo vệ cho tất cả mọi người thực hiện các quyền chính đáng của mình mà không phải sợ hãi. Và việc đó sẽ giúp cho đất nước và tất cả người dân Việt Nam sẽ tự tin, vượt qua sợ hãi và vượt qua những cản trở của những ai đó, hay là những cái gì đó mà chúng ta còn cảm thấy e ngại. BBC: Cho tới nay ông đã nhận được bao nhiêu sự ủng hộ cho bản kêu gọi hay các chữ ký trả lời, nhận tham gia, ủng hộ phong trào của ông, thưa ông? Chính thức hiện nay, chúng tôi có bốn người công bố danh tính rõ ràng tham gia với tư cách sáng lập. Còn những lời ủng hộ rất nhiều. Nhiều nhưng được đăng ký với tư cách ủng hộ hoặc thông qua những diễn đàn, những tiếng nói ủng hộ, kể cả những sự ủng hộ trong lòng của người dân mà chúng tôi nghe được, từ những người thân, từ những bạn bè phản ảnh lại cho chúng tôi. BBC: Việc đưa ra lời kêu gọi và thư mời có mâu thuẫn gì với quy chế quản thúc sau khi ông được thả tự do hay không? Theo luật mới nhất hiện nay, tức là Luật thi hành án hình sự, áp dụng từ 01/7/2011, mà tôi đã nghiên cứu kỹ, các quyền mà bản thân tôi đang thể hiện cho Phong trào hoàn toàn không bị giới hạn ở trong luật này. Tôi chỉ bị giới hạn về phạm vi địa lý thôi. Tức là chỉ đi lại ở trong khu vực phường thôi, nhưng các quyền đó không bị giới hạn. Tôi có một số quyền khác bị giới hạn như quyền ứng cử, quyền bầu cử, nhưng quyền thể hiện quan điểm, tiếng nói hoàn toàn không có giới hạn trong luật đó. Và theo nguyên tắc của Nhà nước Pháp quyền, thì những gì luật không giới hạn thì anh được phép làm. 'Rút lại lời nhận tội?' BBC: Trước đây ông có nhận mình có tội, nay ông có rút lại lời nhận tội đó không? Nếu ông cho rằng mình vô tội, phải chăng việc bắt giam và bỏ tù ông là sai trái? Ông Lê Thăng Long (thứ hai, từ phải) nhận tội trước tòa, nhưng nay đang nhắc tới quyền khiếu nại của công dân Đúng là như vậy. Tôi đã cúi đầu tại phút cuối cùng vì mong và cũng là thống nhất để làm sao ra được sớm nhất để có tiếng nói, để mọi người hiểu được sự thật là tôi không có tội và các bạn của tôi không có tội. Và theo nguyên tắc của xét xử thì kể cả anh nhận tội, nhưng thực chất anh không có tội, thì anh vẫn không có tội. Và một việc nữa là quyền bảo vệ việc đó, kể cả sau khi anh thi hành án tù, đó là anh có thể lên tới Giám đốc thẩm, hoặc là mức khác như là quyền khiếu nại, tố cáo. Kể cả trong quá trình ở tù, ở điều tra, cũng như ở thi hành án tù, khi một số cán bộ, khi tôi chia sẻ việc của tôi thì họ nói: anh vẫn có quyền sau khi anh thực hiện xong việc kết luận của Tòa án, thì anh ra, anh vẫn tiếp tục bảo vệ chuyện của anh. Anh vẫn cứ tiếp tục và không có gì anh phải ngại hết. Đó là một sự thực. BBC:Nhưng việc nhận tội đó có thể ảnh hưởng gì tới tư cách, vị thế, tương lai chính trị hay hình ảnh nhân cách của ông hay không, thưa ông? Đây cũng là một câu hỏi thú vị. Việc nhận tội cũng là một việc gì đó gây cho mọi người suy nghĩ và đặt dấu hỏi về niềm tin, cũng như sự nghi ngờ về tôi nhiều.Nhưng tôi nghĩ mình làm việc là vì một mục đích tốt và sự trong sáng, chân thật, cho con đường mà mình đã chọn. Nếu không phải chỉ vì mình, thì việc đó, mình làm bất cứ vị trí nào mà mọi người đồng ý cho mình làm, thì mình sẽ làm hết sức để đóng góp chung cho một sự nghiệp chung của phong trào cũng như của toàn dân Việt Nam. Cho nên tôi không cảm thấy là phải quá buồn về việc này. Đương nhiên đó là một thực tế mà tôi phải chấp nhận. BBC: Trong thời gian mà ông thi hành án, bản thân ông, hay những người khác trong vụ án mà ông được biết, như ông Lê Công Định, ông Trần Huỳnh Duy Thức, đã được đối xử như thế nào trong tù? Tôi đã có trao đổi trước tòa. Quá trình điều tra là quá trình tác động để làm sao cho chúng tôi phải nhận tội, bằng mọi cách, trong đó có những cái mà tôi đã nói trước tòa. Chắc là các quý vị cũng được nghe và tôi sau này đã đọc trên mạng cũng có một số nơi nói lại. Tức là có những cái nó không còn công bằng và khách quan. Đó là một sự thật. Và nó dẫn tới kết luận cũng như bóp méo kết quả để đạt được mục đích của những người và những cá nhân nào đó thực hiện quá trình điều tra, kết luận cũng như xét xử vụ án của chúng tôi và của riêng cá nhân tôi. Còn về sau trong quá trình chấp hành án hay ở trong tù, chúng tôi cũng được đối xử tương đối tôn trọng. Trong quá trình đó, chúng tôi cũng gặp những người công an có tư cách rất tốt, tôn trọng và đối xử tốt với chúng tôi. BBC: Bây giờ ông tái lập cuộc sống như thế nào, ông có khó khăn gì không về khám bệnh, điều trị, việc làm hay thu nhập...? Hiện giờ tôi vẫn chưa đi làm, tôi đang tập trung vào công việc của Phong trào. Hiện nay tôi đang ở nhà và đang bị quản chế ở nhà của tôi ở tại Sài Gòn. Tôi chắc cũng dành một thời gian vừa tập trung vào công việc của phong trào vừa xem xét lại cả một quá trình, tình hình hiện nay để xem mình có thể đóng góp gì thêm.
Ngày xửa ngày xưa, một xưởng phim hoạt hình có tên gọi là Walt Disney đã có một câu thần chú để kiểm soát hoàn toàn vương quốc thần tiên và vươn lên trở thành một tập đoàn truyền thông đa quốc gia còn to hơn cả cây đậu thần của Jack.	Chuyện cổ tích trong thời hiện đại	Kể từ đó, nhiều thế hệ trẻ em trên thế giới đã lớn lên với phim hoạt hình kể lại những câu chuyện mà trong hàng trăm năm trước thậm chí còn không được viết lại. Maleficent (tức ‘Bà Tiên Ác’), tác phẩm điện ảnh mới nhất của Disney muốn khai thác những góc khuất của chuyện ‘Người đẹp ngủ trong rừng’. Với ngân sách vượt 175 triệu đô la Mỹ, Maleficent do nữ tài tử Angelina Jolie thủ vai chính là một bà tiên cứng đầu, ngoan cố. Sự độc ác của bà ta được thể hiện qua cặp sừng, trang phục như ma cà rồng và cặp xương gò má nhô cao một cách nhân tạo. Câu chuyện cổ tích kinh điển được kể lại từ góc độ của nhân vật nữ phản diện độc ác này. Nó cho khán giả biết làm sao mà một trái tim trong trắng lại hóa đá sau khi bị phản bội phũ phàng. Diễn biến tâm lý Truyện cổ tích bắt đầu từ những câu chuyện truyền miệng trong dân gian. Chuyên gia Jack Zipes từng viết trong một bài luận có tiêu đề ‘Phá vỡ lời nguyền của Disney’ rằng: “Cổ tích là những câu chuyện vỡ lòng, tôn thờ, cảnh báo hay thuyết giáo.” Chính vì vậy mà chúng có đặc điểm nổi bật là nội dung đơn giản. Đó là những câu chuyện đơn thuần – không hề có những đoạn văn mô tả hay những đoạn độc thoại nội tâm làm cắt đứt mạch truyện và các nhân vật đều là một chiều. Người tốt là tốt còn kẻ ác là ác. Hình ảnh trong truyện không phức tạp và những mô tả cảnh gần như rất đơn điệu: rừng sâu thăm thẳm, công chúa thì phải đẹp, đại loại như thế. Giống như lời ông Philip Pullman viết trên tờ The Guardian về nỗ lực của ông viết lại một số câu chuyện nổi tiếng nhất: “Không có diễn biến tâm lý trong truyện cổ tích.” Hãy nói điều này với các nhà phân tâm học Freud hoặc Jung thử xem. Mặc dù không có diễn biến tâm lý rõ ràng nhưng nếu chúng ta nhìn kỹ hơn thì sẽ thấy được những đặc tính tâm lý của các nhân vật. Hãy nghĩ về tấm gương được dùng để phản ánh nội tâm người soi gương trong truyện ‘Bạch Tuyết và Bảy chú Lùn’. Những truyện cổ tích mà giờ đây được mọi người thuộc làu đã được một số người bỏ công ghi lại như Anh em nhà Grimm, ETA Hoffman hay Hans Christian Andersen. Bằng cách làm này, họ đã hệ thống hóa những câu chuyện vốn luôn thay đổi qua những lời kể từ người này sang người khác và được thêm thắt hoặc mất đi chi tiết. Nhưng một khi được ghi chép lại thì chúng trở thành những văn bản mà các học giả có thể phân tích và đối với hai nhà tâm lý học Freud và Jung thì những câu chuyện được chép lại này có giá trị như ngỗng đẻ trứng vàng. Tượng trưng cái gì? Cả hai nhà nghiên cứu này đều có giả thiết của mình về tại sao những câu chuyện kể này lại ghi dấu ấn sâu sắc đến vậy trong tình cảm con người. Đối với Jung, các nhân vật trong truyện cổ tích đều là nguyên mẫu và lý do chúng được khắc họa một chiều như thế là vì mỗi nhân vật đại diện cho một khía cạnh nào đó ở tính cách con người. Còn đối với Freud, các câu chuyện cổ tích có nguồn gốc giống như giấc mơ và những mô-típ như khu rừng hay gai nhọn thể hiện những ham muốn bị đè nén và những tưởng tượng về đạt được ước mơ. Cách tư duy của ông đã có ảnh hưởng lớn đối với những nhà phân tâm học lý thuyết như Bruno Bettelheim. Cuốn sách của Bettelheim có tựa đề ‘The Uses of Enchantment’ (Cách dùng sự mê hoặc) đã được nhiều người đón đọc vào cuối những năm 1970. Trong cuốn sách này, ông mô tả làm thế nào mà khu rừng trong câu chuyện ‘Hai Anh Em’ tượng trưng cho nơi mà con người phải đối diện và đi qua những góc khuất bên trong mình, nơi mà câu hỏi mình là ai sẽ được trả lời và là nơi mà ai đó sẽ bắt đầu hiểu được mình muốn trở thành như thế nào. Kể từ thời xa xưa những khu rừng rậm gần như kín như bưng nơi con người dễ dàng đi lạc tượng trưng cho thế giới sâu kín gần như không chạm tới được trong tiềm thức con người. Truyện cổ tích vẫn tiếp tục thu hút các nhà phân tâm học. Họ thấy rằng sự biến hình – chẳng hạn như hoàng tử biến thành ếch hay công chúa hóa thành chim – được xem là sự liên tưởng đến trạng thái rối loạn đa nhân cách còn những nhiệm vụ bất khả mà các nhân vật chính phải đối mặt như quay tơ thành vàng là dẫn chứng của tình trạng tiến thoái lưỡng nan trong các gia đình gặp trục trặc. Nhiều cách diễn giải Khả năng cải biến phù hợp hoàn cảnh là bí quyết tạo nên sức sống của truyện cổ tích. Đã có những diễn giải theo phương diện nữ quyền (Người đẹp và Quái vật là truyện ngụ ngôn về đức hy sinh của người phụ nữ trong xã hội nam quyền), phương diện Marxist (Bảy chú lùn trong truyện Bạch Tuyết là hình ảnh thu nhỏ của giai cấp công nhân phải lao động vất vả và đoàn kết để tồn tại), thậm chí phương diện Đức Quốc xã (hoàng tử phải đánh thức người đẹp Arya đang ngủ phía sau hàng rào rậm rạp của những mưu đồ Do Thái và cộng sản). Hoàn toàn có thể đi sâu hơn nữa và đó là lý do tại sao mà chúng ta có cảm giác rất mới mẻ khi những câu chuyện hết sức quen thuộc này được dùng làm điểm khởi đầu cho những câu chuyện mới hoàn toàn mà trong số này Maleficent là trường hợp cải biên mới nhất. Nhà văn đoạt giải Pulitzer, Michael Cunningham, đã đề tên Hans Christian Andersen trong tựa đề cuốn tiểu thuyết mới của ông có tựa là ‘The Ice Queen’. Đây là câu chuyện về một nhạc sỹ vật lộn với cuộc sống bên cạnh đứa em trai đồng tính và người bạn gái đang chết dần mòn. Tác phẩm tiếp theo của ông là tuyển tập các truyện ngắn viết lại các câu chuyện cổ tích. “Các câu chuyện sẽ rất phong phú và ý tưởng chủ đạo là ‘chuyện gì thật sự đã xảy ra? Những người chúng ta đã lớn lên từ những câu chuyện của Disney đôi khi sẽ thấy sốc với cảnh giết người và nổi loạn vốn đã được cắt bỏ ra khỏi các phim hoạt hình. Chuyện cổ tích thường tăm tối, dữ dội và lạ lùng,” Cunningham nói. Bản tiếng Anh bài này đã được đăng trên BBC Culture.
Cựu thiếu tá Puthinart Paholpolpayahasena kể lại kinh nghiệm một người lính Thái Lan tình nguyện qua Việt Nam chiến đấu cùng quân đội Mỹ, khi cuộc chiến ở vào giai đoạn hết sức nóng bỏng.	Cựu thiếu tá Thái Lan: 'Tôi chỉ là người lính đánh thuê'	Cựu thiếu tá Puthinart Paholpolpayahasena kể lại kinh nghiệm tham chiến tại Việt Nam Như nhiều đồng đội đến Việt Nam tham chiến vào năm 1968, ông thuộc sư đoàn Báo Đen (Black Panthers) đóng ở Bearcat Base, một căn cứ quân sự ở thị trấn Long Thành, thuộc tỉnh Biên Hòa của VNCH. Trong buổi gặp gỡ phóng viên BBC hôm 25/4 tại tư gia của ông, cựu thiếu tá Paholpolpayahasena, năm nay 78 tuổi, qua lời thông dịch của một đồng nghiệp người Thái Lan, hé lộ tâm tư rối bời của một người đàn ông dưới 30, chân bước vào nơi khói lửa. Lúc sang Việt Nam, ông cũng không rõ mình đến nơi đó để chiến đấu cho ai, và chiến đấu cho điều gì. Mỹ-Việt hứa hẹn tăng hợp tác quốc phòng 'Mỹ - Việt đang gần nhau hơn bao giờ hết' Phi công Việt-Mỹ: 'Kẻ thù xưa, anh em nay' Tìm hài cốt quân nhân Mỹ và Việt sau cuộc chiến Ông tâm sự: "Học xong, tôi gia nhập quân ngũ vì lúc ấy tôi nghĩ trong gia đình không ai thương tôi, kể cả mẹ." "Xong khoá huấn luyện quân sự, tôi phục vụ trong quân ngũ một thời gian, rồi muốn tham dự một cuộc chiến nào đó, nhưng Thái Lan không có chiến tranh. Khi thấy quảng cáo cần tình nguyện viên qua Việt Nam tôi ghi danh xin đi ngay." "Tôi muốn đi xa nhà để làm cho mẹ hối hận, đau lòng, vì tôi nghĩ bà không còn thương tôi nữa." Khi được hỏi ông nghĩ gì về chiến tranh Việt Nam, về mục đích của Hoa Kỳ, và của Thái Lan khi tham dự cuộc chiến, ông Paholpolpayahasena xua tay: "Tôi không hiểu gì nhiều về cuộc chiến. Không biết gì về điều vừa được hỏi là quân đội miền Nam chiến đấu để bảo vệ tự do, để ngăn cản sự lan tràn của cộng sản Bắc Việt vào miền Nam Việt Nam. Không hiểu mà cũng không quan tâm. Lúc đó tôi cũng chẳng thắc mắc về việc mình sẽ phục vụ cho một lý tưởng gì, mà chỉ muốn đi đánh nhau với ai đó, muốn tham gia một trận đánh thực thụ nào đó." Tại Long Thành, Biên Hòa, ước muốn được "đánh nhau hay tham gia một trận đánh nào đó" của ông Paholpolpayahasena đã thành sự thật. Căn cứ Bearcat, nơi ông phục vụ nằm trên quốc lộ 15, cách Biên Hoà khoảng 16 km về hướng tây nam. Trách nhiệm chính của ông là lái chiếc thiết vận xa chở súng cối, M125 để tấn công hoặc yểm trợ các cuộc tấn công của liên quân Mỹ, VNCH và đồng minh. Ông khoe tấm hình chụp mình đang ngồi ghế lái xe, và tỏ ra hãnh diện về vai trò của mình. Thiết vận xa chở súng cối, M125 của quân đội Hoa Kỳ Ông Paholpolpayahasena là một trong số 40.000 binh sĩ và thuỷ thủ Thái Lan đến Việt Nam phục vụ từ năm 1967 đến 1972. Theo Albert Lau, tác giả cuốn ''Southeast Asia and the Cold War'' xuất bản năm 2012, thì Thái Lan là quốc gia lớn đứng hàng thứ ba tính theo số binh sĩ được gửi qua Việt Nam tham chiến, sau Mỹ và Nam Hàn. Trong khi chiến tranh Việt Nam được nhắc đến như một thảm kịch ở cả Hoa Kỳ lẫn Việt Nam, thì Thái Lan, theo Richard A. Ruth, tác giả cuốn "In Buddha's Company: Thai Soldiers in the Vietnam War," cuộc chiến này được mô tả bởi người tham dự, sử gia quân sự và những đài kỷ niệm chính thức ở Thái Lan với cái nhìn phần lớn là lạc quan. Thái độ của Thái Lan có lẽ được Bộ trưởng Ngoại giao của nước này, ông Thanat Khoman mô tả rõ nhất trong cuộc phỏng vấn với chương trình ABC Scope, vào tháng 5 năm 1967. Ông Khoman giải thích rằng Thái Lan là một quốc gia tham gia tự nguyện và tích cực trong Chiến tranh Việt Nam. Lý do của ông đằng sau việc tham chiến vừa là phương tiện để bảo vệ biên giới của Thái Lan, vừa để giúp mang lại sự ổn định cho toàn bộ khu vực. Trực thăng quân đội Mỹ trong chiến tranh Việt Nam, năm 1967 Về mặt tài chánh, ông Hunchangsith, B., tác giả tài liệu nghiên cứu có tên "Economic Impact of the US Military Presence in Thailand," cho biết Thái Lan nhận được sự hỗ trợ tài chính hùng hậu từ Mỹ trị giá hơn 2 tỷ USD, trong đó phần lớn nhất được phân bổ để chống lại các cuộc nổi dậy và chống du kích tại Nam Việt Nam, Lào và Campuchia. Năm 1963, một chương trình chuyên biệt được chỉ định bởi Tư lệnh Quân đội Hoa Kỳ tại Thái Bình Dương (CINCPAC) cho các hoạt động chống nổi dậy của Thái Lan, phân bổ cho Thái Lan 700 triệu đô la trong vòng sáu năm. Chi tiêu tài chính này của Hoa Kỳ chiếm 26% tổng giá trị xuất khẩu sang Thái Lan thời đó, và đã thúc đẩy kinh tế cho nền kinh tế Thái Lan sau này. Yểm trợ tài chánh lớn lao này khiến một số nhà phân tích từng đặt cho lực lượng Thái Lan được gửi qua Việt Nam danh hiệu "lính đánh thuê," dù danh hiệu này không gây ảnh hưởng tiêu cực lên cái nhìn của dân Thái Lan về cuộc chiến. Về tổn thất nhân mạng, tác giả Albert Lau cho biết trong số hơn 40.000 người đến Việt Nam, 351 binh sĩ tử nạn, và hơn 1.300 binh sĩ khác bị thương. Đường dẫn tới Cuộc chiến Đông Dương lần Ba '30 tháng Tư và cuộc chiến của tôi' ‘Chuyên gia chiến tranh VN’ thành cố vấn an ninh Mỹ Vietnam War: 'Cuộc chiến day dứt tất cả chúng tôi' Khi đó, tôi biết thế nào là 'sợ chết'. Hai lần thoát chết Trở lại với kinh nghiệm chiến tranh của ông Paholpolpayahasena. Khi được hỏi về những giây phút kinh hoàng gần với cái chết nhất trong khoảng thời gian một năm ở Việt Nam, ông kể lại một cách thật linh hoạt, chi tiết, hai lần chạm trán với lực lượng cộng sản, hai lần ông đối diện với tử thần. "Lần thứ nhất, tôi đi tuần với đồng đội. Chúng tôi gặp khoảng bốn mươi quân lính cộng sản, hai bên nã súng vào nhau. Chẳng may, súng trường của tôi lúc đó bị trục trặc. Tôi rất khiếp sợ. Có phải mình sẽ chết? Hôm nay chắc tôi sẽ chết, tôi sẽ chết. Tôi nhớ mình hoảng hốt với ý nghĩ đó. Nhưng may thay, cuộc giao tranh đã chấm dứt sau khoảng hai mươi phút. Tôi thoát chết!" Dừng một chút để lau những giọt mồ hôi nhễ nhại trên khuôn mặt còn rắn rỏi, ông kể tiếp: "Lần thứ hai, chúng tôi được cấp trên ra lệnh phục kích một ổ Việt Cộng. Tôi cùng khoảng 30 đồng đội được chỉ thị đi vào đồn cao su, vì cấp lãnh đạo biết đây là con đường mòn mà ban đêm họ thường dùng để di chuyển đi đâu đó. Khi thấy Việt Cộng, chúng tôi xả súng vào họ, và hai bên bắn nhau rất ác liệt. Sau đó căn cứ chúng tôi thắp hỏa châu đầy bầu trời để chúng tôi nhìn thấy rõ bên địch. Địch quân rút chạy. Chúng tôi được lệnh phải rượt theo. Lúc ấy tôi chợt thấy một người lính Việt Cộng bị thương, đang nằm sát một gốc cây." "Tôi nhớ đã được căn dặn từ ngày đầu tiên vào đến Việt Nam rằng trong lúc giao tranh, nếu thấy lính Việt Cộng, dù họ bị thương, cũng phải bắn cho chết, và phải biết chắc chắn rằng họ đã chết, nếu không chính mình sẽ bị giết hại. Nhưng thú thật lúc đó tôi thiếu kinh nghiệm giết người, nên tôi do dự rồi bắn đại hai phát súng trúng vào anh ta ở đâu đó. '...trước khi tôi lên đường, mẹ tôi may những miếng bùa này vào mũ' Nhưng người lính Việt Cộng bị thương này, dù chỉ còn cử động được nửa người trên, đã bắn vào đầu tôi. Rất may viên đạn đi qua đầu làm thủng chiếc mũ beret mà không làm tôi vỡ sọ. Sợ quá, tôi bò đến đàng sau những bụi cây để núp, và trốn ở đó cho đến khi đồng đội đến để giải cứu, bằng cách ném lựu đạn và bắn súng máy để giết người lính Việt Cộng đó." 'tôi chỉ là lính đánh thuê' "Người lính đó với tôi là một anh hùng, anh ta chiến đấu cho đến khi chết, cho đến khi không thể chiến đấu được nữa. Anh ta đã bị thương, bị trúng lựu đạn rồi bị bắn chết bằng súng máy. Khi đến dưới gốc cây, tôi thấy cơ thể rách nát của anh ta đẫm máu, thịt văng tung toé. Tôi nhìn vào khẩu súng và thấy anh vẫn còn vài viên đạn trong tay. Điều đó có nghĩa là anh ta là một tay súng thực sự, có thể điều khiển cây súng của mình, với số đạn ít ỏi mà anh có. Tôi đã dùng bài học đó để dạy những người lính trẻ mà tôi đào tạo sau này." "Anh ta là một người lính anh hùng. Ngược lại, tôi chẳng phải là một binh sĩ gì thực thụ cả. Tôi sợ hãi, đã rất sợ hãi, khiếp nhược khi đối diện với người lính Việt Cộng đó. Tôi chạy đi, không phải chạy, mà là bò đi, và trốn trong bụi cây. Sau sự việc đó tôi nhận ra mình không phải là một người lính thực sự, tôi không có phẩm giá nào so với người lính đó, người đã chiến đấu để bảo vệ đất nước của mình, để tranh đấu cho điều mà anh ta tin tưởng. Còn tôi thì không, tôi chỉ là một người lính đánh thuê của quân đội Mỹ." Vật lưu niệm từ cuộc chiến cách đây hơn 50 năm Nói đến đây, ông Paholpolpayahasena cho chúng tôi xem chiếc mũ beret bị bắn thủng, đã hơn 50 năm nay ông vẫn nâng niu, mà ông hãnh diện đội lên đầu. Rồi lật ngửa mũ ra ông lôi từ một cái túi nhỏ, được may sát vào đỉnh mũ, một sấp bùa cũ kỹ, có tấm có hình đức Phật. "Bùa hộ mệnh của tôi, trước khi tôi lên đường, mẹ tôi may những miếng bùa này vào đấy." Trả lời câu hỏi ông có tin sấp bùa này đã phù hộ cho mình, ông Paholpolpayahasena gật đầu: "Có chứ. Tất cả các binh sĩ Thái Lan ai cũng đều đeo trên mình những bùa tương tự như thế." Về thức ăn Việt Nam, ông nói trước kia ở Long Thành thì mê phở, giờ đây mê thêm món nem nướng. Năm 1969, khi chính quyền Thái Lan quyết định rút quân khỏi Việt Nam, ông Paholpolpayahasena trở về Thái Lan. Ngày hồi hương ông bỏ lại mọi lo âu và suy nghĩ về chiến tranh, tính việc lấy vợ, xây dựng cuộc đời. Được hỏi có theo dõi tình hình thời sự Việt Nam từ ngày rời xa đất nước này, ông bảo là không. Được hỏi sự tham chiến của Thái Lan vào cuộc chiến Việt Nam có giúp 'ngăn chặn sự bành trướng của chủ nghĩa cộng sản' sang Thái Lan, ông đáp: "Không, hai việc không liên quan, vì cộng sản ở khắp mọi nơi, và việc chủ nghĩa cộng sản có vào được hay không tuỳ theo mỗi chính quyền." Với câu hỏi suy nghĩ của ông về cuộc chiến Việt Nam cách đây 50 năm có khác bây giờ, ông nói là không thay đổi. Rồi ông giải thích thêm: "Trước khi gặp người lính Việt Cộng chiến đấu đến chết ấy, tôi không nghĩ gì về cuộc chiến. Sau lúc đó, cũng như bây giờ, mỗi khi tôi nghĩ về chiến tranh Việt Nam, tôi lại thấy hình ảnh người lính Việt Cộng mà chúng tôi đã giết, đến sự anh hùng của người lính đó. Bây giờ cuộc chiến đã kết thúc, Việt Nam đang hòa bình, nhưng tôi nghĩ rằng tinh thần Việt Nam vẫn còn đó. Với tinh thần đó, Việt Nam sẽ thịnh vượng hơn Thái Lan." Bài phỏng vấn và cuộc gặp với cựu thiếu tá Puthinart Paholpolpayahasena do BBC Tiếng Việt và tiếng Thái của World Service cùng thực hiện ở ngoại ô Bangkok. Ông Puthinart Paholpolpayahasena là con trai của thủ tướng Thái Lan, Phraya Paholpolpayahasena. Xem thêm về chiến tranh Việt Nam: Việt Nam Cộng Hòa trước và sau Tết Mậu Thân 1968 Tết Mậu Thân: 'Những bộ hài cốt Khe Đá Mài' Bà Nhã Ca: Huế 1968 - thảm khốc và hy vọng Trận Mậu Thân ở Sài Gòn qua lời đại tá dù VNCH
Việt Nam tăng cường hợp tác quốc phòng. Nhưng liệu điều đó có thực sự mang lại hiệu quả cho Hà Nội giữa bối cảnh căng thẳng gia tăng ở biển Đông?	Biển Đông: Việt Nam tăng hợp tác quốc phòng vì căng thẳng leo thang	Một cảnh sát biển Việt Nam trong lúc quan sát tàu hải cảnh VN di chuyển gần dàn khoan của Trung Quốc tháng Năm, 2014. Bàn tròn BBC: Bãi Tư chính, hội nghị Trung ương 11 và ứng phó? Bennet Murray: Việt Nam có 'đồng minh' mới trên Biển Đông? Quốc phòng Việt Nam: 'Ba Không' còn phù hợp? Bộ trưởng Quốc phòng Hoa Kỳ Mark Esper sẽ đến thăm Việt Nam trong thời gian tới, theo một thông tin được Thông tấn xã Việt Nam loan hôm 9/10. Thông tin trên được ông Randall Schriver, Trợ lý Bộ trưởng Quốc phòng Hoa Kỳ phụ trách các vấn đề an ninh Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương, người đang có chuyến thăm Việt Nam, đưa ra trong cuộc gặp ông Nguyễn Chí Vịnh, Thứ trưởng Bộ Quốc phòng Việt Nam. Một chuyến thăm Việt Nam của Bộ trưởng Quốc phòng Hoa Kỳ, nếu được thực hiện, sẽ mang đến nhiều kết quả tích cực trong hợp tác quốc phòng giữa hai nước, giữa bối cảnh Việt Nam đang ngày càng chịu nhiều sức ép từ Trung Quốc ở biển Đông. Theo tin trên, thông qua chuyến thăm, hai nước sẽ đề ra các hoạt động, hợp tác cụ thể, nhằm thúc đẩy hợp tác quốc phòng song phương. Trước đó, Hoa Kỳ cũng xác nhận rằng, họ đã tổ chức các cuộc tập trận thường niên với hải quân Ấn Độ và Nhật Bản. Theo báo Express của Anh, cuộc tập trận mang tên Malabar 2019 này nhằm gửi thông điệp rõ ràng tới Trung Quốc, quốc gia đang gia tăng sự chèn ép lên các nước nhỏ trong khu vực. Cuộc tập trận có sự tham gia của các tàu từ hạm đội 7 của Hoa Kỳ, gồm các hoạt động tập dược tấn công trên biển, phòng không và các hoạt động tác chiến chống ngầm. Chuẩn đô đốc George Wikoff, chỉ huy Lực lượng đặc nhiệm 70, 0, nhóm tác chiến thuộc Hạm đội 7, nói với các phóng viên rằng, "Sự hiện diện của chúng tôi phản ánh cam kết của chúng tôi với các giá trị mà chúng tôi và các đối tác và đồng minh trong khu vực cùng chia sẻ. Chúng tôi sẵn sàng ngăn chặn những thế lực thách thức các giá trị chung này." Việt Nam thúc đẩy hợp tác quốc phòng Không chỉ Hoa Kỳ, gần đây, ViệtNam tăng cường hợp tác quốc phòng với nhiều quốc gia khác, nhất là Liên minh Châu Âu và Nhật Bản. Carl Thayer: 'Tam giác ngoại giao VN, TQ và Mỹ sẽ còn căng' VN đã sẵn sàng nâng tầm đối tác chiến lược với Mỹ? Việt Nam và Liên minh châu Âu sẽ sớm ký Hiệp định hợp tác trong lĩnh vực quốc phòng, an ninh (FPA) vì hòa bình, hợp tác và phát triển, theo thông cáo chung đưa ra nhân dịp bà Federica Mogherini, Phó chủ tịch Ủy ban châu Âu (EC) và đại diện cấp cao của EU về chính sách đối ngoại và an ninh đến thăm chính thức Việt Nam từ ngày 3 đến 5/8. Trong chuyến thăm của Phó Chủ tịch Ủy ban châu Âu Federica Mogherini đến VN, hai bên muốn sớm ký Hiệp định hợp tác trong lĩnh vực quốc phòng, an ninh (FPA). Còn mới tuần đây trước thôi, Nhật Bản và Việt Nam cũng đã tổ chức cuộc tham vấn quốc phòng. Theo tờ The Diplomat, cuộc tham vấn đã nhấn mạnh một số hoạt động hợp tác giữa hải quân hai nước. Nhà báo Prashanth Parameswaran, trong bài viết nói trên, nhận xét rằng, "từ lâu, Nhật Bản và Việt Nam đã duy trì việc hợp tác quốc phòng như một phần trong mối quan hệ song phương ngày càng mở rộng. Bên cạnh đó, vài năm qua, hai nước cũng tăng cường quan hệ an ninh như một phần trong quan hệ đối tác chiến lược. Điều này là do cả hai bên đều tìm thấy lợi ích qua sự hợp tác. Việt Nam đang tìm cách tăng cường quan hệ với một loạt các cường quốc như một phần trong chính sách đối ngoại đa phương. Còn Nhật Bản thì muốn thúc đẩy quan hệ với các quốc gia Đông Nam Á, kể cả trong lĩnh vực quốc phòng. Đáng chú ý‎‎, những tiến triển trong quan hệ hợp tác quốc phòng giữa Nhật Bản - Việt Nam cũng gồm nâng cao năng lực trong lĩnh vực hàng hải, giữa khi hai quốc gia đang có cùng mối lo chung liên quan đến những leo thang của Trung Quốc trong các đòi hỏi chủ quyền ở biển Hoa Đông và biển Đông. Cũng theo bài báo trên, gần đây, những lợi ích này không chỉ còn bao gồm các mục tiêu như hỗ trợ an ninh hàng hải định kỳ, mà còn gồm những động thái khác như tập trận hải quân, thỏa thuận hợp tác bảo vệ bờ biển và thảo luận về việc chuyển giao nhiều hơn các thiết bị quốc phòng. Theo tác giả Prashanth Parameswaran, trong cuộc họp, phái đoàn Nhật Bản đã cập nhật thông tin cụ thể về các chương trình hợp tác từ năm 2019 đến năm 2022, trong đó có các hoạt động hợp tác đã được hai bên thống nhất từ trước. Điển hình là vào tháng 12 tới, Nhật Bản sẽ cử tàu rà phá bom mìn dưới nước sang thăm Đà Nẵng; hai bên dự kiến cũng sẽ tổ chức hội thảo cũng như có các chương trình đào tạo và hợp tác trong lĩnh vực này. Tuy nhiên nhiều dấu hiệu cho thấy có lẽ Việt Nam chưa dám bước sang "lằn ranh" để đưa quan hệ Mỹ-Việt trở thành "đối tác chiến lược" khiến Việt Nam chưa thể xây dựng lòng tin với các đối tác và cũng không khiến Trung Quốc chùn tay ở biển Đông. Viết trên Asia Times, nhà báo Mỹ David Hutt từng cho rằng. một trong những lý do khiến lần này Việt Nam cứng rắn hơn trước Trung Quốc là do Việt Nam đã có các đồng minh mạnh hơn. Ngoài Mỹ, Nhật, Pháp, Liên minh châu Âu, Việt Nam còn có Nga. Phillipines muốn kéo Nga vào thăm dò dầu khí Cá Voi Xanh: Hai cách Trung Quốc gây sức ép TQ, Nga và VN nói gì về dự án khí của Rosneft? Liên quan đến biển Đông, Phillipines gần đây cũng muốn hợp tác với Nga trong thăm dò dầu khí ở biển Đông, giữa bối cảnh tình hình tại vùng biển này đang căng thẳng. Cụ thể, theo báo Express của Anh, sau chuyến thăm gần đây của Tổng thống Philipines, ông Rodrigo Duterte tới Nga, người phát ngôn của ông Duterte xác nhận rằng, ông đã gặp các giám đốc và giám đốc điều hành của tập đoàn Rosneft, Igor Sechin. Tại cuộc gặp, ông Duterte đã mời ông Sechin thiết lập quan hệ đối tác với Philippines để khai thác dầu ở Biển Đông. Ông Duterte được nói rằng, đã trấn an các tập đoàn dầu khí Nga là các khoản đầu tư của họ sẽ được an toàn bất kể có sự can thiệp của Trung Quốc cũng như trước nạn tham nhũng. Tổng thống Philipines Rodrigo Duterte muốn trong thăm dò dầu khí ở biển Đông Còn Đại sứ Philippines tại Nga, Carlos Sorreta, tuyên bố trong cuộc họp hồi tuần trước rằng, các công ty năng lượng của Nga rất muốn đầu tư vào lĩnh vực dầu khí ở biển Đông. Biển Đông mang đến những cơ hội lớn cho ngành dầu khí Nga, và lời mời này xem ra khá hấp dẫn. Vai trò của các công ty dầu khí của Nga được chú ý sau khi Trung Quốc đưa tàu khảo sát Hải Dương Địa Chất 8 và các tàu hộ vệ xâm nhập vùng đặc quyền kinh tế của Việt Nam, cản trở hoạt động của giàn khoan của Việt Nam và tập đoàn Rosneft ở Bãi Tư Chính. Bộ Ngoại giao Trung Quốc hôm 17/5 từng tuyên bố là không đối tượng nào được tiến hành khai thác dầu khí hoặc các tài nguyên khác "ở vùng biển của Trung Quốc" khi chưa được sự đồng ‎ý của Bắc Kinh. Rosneft, trong một tuyên bố đưa ra cùng ngày 17/5, nói hoạt động khoan thăm dò của hãng diễn ra trong vùng lãnh hải của Việt Nam. Bennet Murray, nhà báo Mỹ hiện đang làm việc cho Thông tấn xã Đức tại Việt Nam, từng viết trên Foreign Policy rằng,"Dẫu rằng Nga chưa bao giờ chính thức đứng về phía Việt Nam trong vấn đề Biển Đông, và thậm chí ông Putin từng tuyên bố ủng hộ quan điểm của Trung Quốc, hiện chỉ có Nga đang vận hành [hoạt động dầu khí] tại khu vực Việt Nam khẳng định chủ quyền và nằm trong Đường Chín Đoạn của Trung Quốc."
Quần đảo Trường Sa cho tới nay không phải là những đảo có dân cư trú, ngoại trừ những đơn vị quân đội của năm quốc gia đang chiếm đóng, gồm Việt Nam, Phi Luật Tân, Mã Lai, Đài Loan và Trung Quốc. Thêm Brunei cũng lên tiếng tham dự vào cuộc tranh chấp.	Phân tích tương quan chính trị Biển Đông	Trong số hàng trăm đơn vị đảo, đá, cồn và bãi với tổng số diện tích không quá mười cây số vuông (10km2) với nhiều đơn vị không có tên, tính đến nay: Việt Nam hiện chiếm giữ cả thảy 13 cao địa, 22 đơn vị có tên và một số không tên. Đảo Trường Sa (Spratly) là nơi có bộ chỉ huy Việt Nam trú đóng. Phi Luật Tân hiện chiếm cả thảy 10 cao địa, 18 đơn vị có tên và một số không tên. Không kể đá Vành Khăn (Mischief Reef) trên thực tế đã bị Trung Quốc chiếm. Trung Quốc hiện chiếm 2 cao địa và 9 đá chìm và bãi ngầm có tên. Đá Chữ Thập (Fierry Cross Reef, chiếm của Việt Nam năm 1988) là nơi đặt bộ chỉ huy quần đảo Trường Sa của Trung Quốc. Mã Lai hiện chiếm giữ 2 cao địa và 4 đơn vị có tên. Đài Loan chiếm 1 cao địa: đảo Ba Bình (Itu Aba) cũng là đảo lớn nhất tại Trường Sa (xem sơ đồ 1 / Heinemann 95, chỉ ghi những địa danh chính). Cách làm của Phi Luật Tân Tháng 11/98 vừa qua, ngoại trưởng Phi Domingo Siazon đã nói trước quốc hội Phi rằng các công trình xây cất quy mô mới đây của Trung Quốc là kế hoạch quốc phòng thế kỷ 21 của Bắc Kinh nhằm bành trướng ra ngoài Đông Á và bao trùm cả Thái Bình Dương. Trước những diễn tiến dồn dập trên đá Vành Khăn, hoàn toàn bất lợi cho Phi, Siazon chỉ còn biết than thở: “Chúng tôi yêu cầu Trung Quốc rút khỏi đá Vành Khăn, họ nói không. Chúng tôi yêu cầu cuộc tranh chấp được giải quyết qua một hội nghị quốc tế, họ cũng nói không. Chúng tôi đề nghị một chương trình hợp tác phát triển thì họ bảo để coi!” Ông Siazon tiếp: “Chúng tôi thì không có khả năng tới vùng biển ấy, hải quân Phi chỉ gồm có mươi chiếc tàu tuần (patrol boats) và đã được lệnh phải tránh xa để không gây sự biến nào”. Trung Quốc đã đưa lời cảnh cáo là tàu bè Phi không được tới gần hơn 5 hải lý và máy bay tuần thám Phi cũng không được bay thấp hơn 1500m. Do có hiệp ước liên minh quân sự với Washington, bộ trưởng quốc phòng Phi Mercado đã kêu gọi Mỹ can thiệp, nhưng chánh phủ Clinton lạnh lùng trả lời là hiệp ước không áp dụng cho các vùng lãnh hải đó. Chẳng còn một chọn lựa nào khác, Phi chỉ còn biết tuân thủ những đòi hỏi vô lối của Bắc Kinh. Cho dù đang giữa cuộc tranh chấp nhưng trên thực tế đá Vành Khăn đã tuột khỏi quyền kiểm soát của Manila. Dầu khí thì chắc chắn là có ngoài Biển Đông và điển hình là đang có ba bãi dầu được khai thác: bãi Tứ Chính (Vanguard) của Việt Nam, bãi Cỏ Rong (Reed Bank) của Phi và bãi Natuna của Nam Dương. Ý thức được sự quá yếu kém về quân sự, Phi bền bỉ trong các cuộc vận động ngoại giao, đòi đưa vấn đề ra trước đại hội đồng Liên Hiệp Quốc và cả vận động giới lập pháp Mỹ quan tâm nhiều hơn tới cuộc tranh chấp Trường Sa. Ít ra cũng đã có một nghị sĩ cộng hòa, Dana Rohrabacher (Huntington Beach, California), thuộc Ủy ban Liên lạc Quốc tế Hạ viện Mỹ lên tiếng. Ngày 10 tháng 12 1998 ông được đưa lên một chiếc phi cơ quân sự C 130 của Phi bay sáu vòng trên không phận đá Vành Khăn, chụp hình được các công trình xây cất và cả các chiến hạm của hải quân Trung Quốc và ông tuyên bố: “Trung Quốc đang xây cất những công sự, tôi còn thấy được ánh chớp của những đèn hàn... Những điều chúng tôi thấy được vừa có tính cách báo động vừa bi thảm. Trung Quốc đã đưa các chiến hạm từ ngàn dặm xa xôi đi cướp đất của một nước láng giềng”. Ông tiếp: “Chúng ta không thể làm ngơ hành động côn đồ của Trung cộng trong quần đảo Trường Sa. Sự hiện diện quân sự của Trung Quốc không chỉ là mối quan tâm của Phi Luật Tân, đó cũng là mối quan tâm của Hoa Kỳ và các nước dân chủ trên thế giới”. Ông cũng lên án chánh quyền Clinton đã coi nhẹ biến cố Vành Khăn. Bằng một ngôn ngữ ngoại giao, ông hứa là sẽ vận động quốc hội Mỹ hỗ trợ gia tăng tiềm lực hải quân Phi... “Tôi đã biếu tổng thống Estrada một chai rượu Tequilla bự. Tôi hy vọng tiếp theo đó sẽ là một tuần dương hạm”. Dana Rohrabacher tuy không phải là một tiếng nói thế lực trong giới lập pháp Mỹ, nhưng có còn hơn không và đó cũng là một dấu hiệu an ủi cho Phi. Dấu hiệu chuyển động Giữa cuộc tranh chấp chủ quyền hai quần đảo Hoàng Sa Trường Sa đang diễn ra trên Biển Đông, Việt Nam và Trung Quốc là hai nước có nguy cơ đối đầu nhất. Sau khi mất toàn quần đảo Hoàng Sa và một số đảo Trường Sa, ngoài những cuộc đấu khẩu ngoại giao, phía Việt Nam đã có những bước ứng xử nào: Theo tin của Thông tấn Kyodo 19-09-98, Việt Nam mới đây đã hoàn tất việc xây dựng và trùng tu nhiều cơ sở “dân sự” trên đá san hô Tây (West Reef) trong quần đảo Trường Sa... có cả sân bay trực thăng với tổn phí lên tới 4 triệu đôla, là những công trình xây dựng có tính cách lâu dài. Tài liệu Combat Fleets of the World 98-99, Naval Institute Press, ghi nhận một số chiến hạm của hải quân Việt Nam đã được đổi tên thành Biển Đông hay Trường Sa (BD 621, 622, 105, TS 01) trong đặc nhiệm bảo vệ Trường Sa. Tờ Orange County Register 13-12-98, trong phần châu Á Thái Bình Dương loan tin: có hai con đường của thành phố Sài Gòn được đặt tên là Hoàng Sa và Trường Sa. Theo báo Tuổi Trẻ trong nước 06-02-99, chánh phủ Việt Nam đang ráo riết buộc toàn thể cán bộ học tập nâng cao kiến thức sử học về chủ quyền của Việt Nam đối với các quần đảo Hoàng Sa và Trường Sa. Đại học Quốc gia Hà Nội cũng đã phối hợp với Bộ Khoa học Công nghệ và Môi trường cùng tổ chức hội nghị khoa học về lịch sử chủ quyền của Việt Nam trên hai quần đảo Hoàng Sa Trường Sa. Nhiều công trình nghiên cứu về lịch sử, địa lý địa danh, đặc điểm khí hậu và các nguồn tài nguyên thiên nhiên của các đảo và vùng biển liên hệ đã được công bố... Thành phần tham dự hội nghị gồm các nhà khoa học thuộc nhiều lãnh vực từ các đại học và các viện nghiên cứu, đại diện các bộ Ngoại giao, Quốc phòng, Ủy ban Biên giới, các ban Trung ương Đảng, Văn phòng Chánh phủ... Trên tấm bản đồ Việt Nam và Biển Đông (chứ không phải Nam Hải - South China Sea) với các địa danh thuần Việt của Tổng cục Địa chính xuất bản năm 1997 có ghi những chi tiết: (1) Quần đảo Hoàng Sa (hiện bị Trung Quốc chiếm đóng) là thuộc thành phố Đà Nẵng Quảng Nam, cách Đà Nẵng 390km, (2) Quần đảo Trường Sa thuộc tỉnh Khánh Hòa Nha Trang (nguyên thuộc tỉnh Phước Tuy thời Việt Nam Cộng hòa), cách Sài Gòn 670km. Mùa hè 98, một cuộc hội thảo chuyên đề về Biển Đông của một số trí thức và chuyên gia Việt Nam hải ngoại được tổ chức ở New York với phần đúc kết sẽ được ấn hành như một tài liệu tham khảo nội bộ. Trên Internet gần đây xuất hiện một website mang tên “Paracels Forum”, thiết trí như một diễn đàn chung cho những ai quan tâm tới vấn đề Hoàng Sa Trường Sa, địa chỉ: http://members.tripod.com/~Paracels/. Tờ Đi Tới ở Montréal Canada thực hiện một số báo chuyên đề (tiếp sau Tập san Sử Địa, đặc khảo về Hoàng Sa Trường Sa 1975) cập nhật hóa các vấn đề liên quan tới Biển Đông với hai quần đảo Hoàng Sa Trường Sa trong bối cảnh mối bang giao lịch sử giữa hai nước Việt Nam và Trung Quốc. Vành Khăn là con bài Domino Vào những thập niên 50-60, giữa cuộc chiến tranh lạnh, người Mỹ rất tin vào thuyết Domino về mối liên hệ của toàn vùng được hình dung bằng một hàng những con bài Domino đứng cạnh nhau, nếu con bài đầu tiên bị đổ thì sẽ đè lên con bài thứ hai và theo phản ứng dây chuyền cứ thế cả chuỗi bị sụp đổ. Cuộc chiến tranh Việt Nam với bao nhiêu xương máu và tốn kém là một điển hình của thuyết Domino ấy. Sau giai đoạn sụp đổ của khối Liên Xô, thập niên 90 được coi là thời kỳ “sau chiến tranh lạnh” đối với thế giới. Nhưng tại châu Á lại đang manh nha một cuộc “chiến tranh nóng” do sự bành trướng rất hung hãn của Trung Quốc. Sau khi đã chiếm trọn Hoàng Sa và một số đảo của Trường Sa, mặc nhiên Trung Quốc đặt Việt Nam và các nước Đông Nam Á “trước một sự đã rồi”. Nhưng với tình hình hiện nay Trung Quốc có nuốt trọn được quần đảo Trường Sa hay không thì đá Vành Khăn là biểu tượng của con bài Domino đầu tiên ấy. Do đó Vành Khăn không chỉ là mục tiêu tranh chấp giữa Phi Luật Tân và Trung Quốc mà phải coi đó là thách đố đối với toàn thể các quốc gia Đông Nam Á. Bước tới, nếu Trung Quốc dứt khoát chiếm được đá Vành Khăn thì tất cả những đơn vị còn lại trong một chuỗi những đảo, đá, cồn và bãi của Trường Sa có tên hoặc không tên sẽ lần lượt rơi vào tay Trung Quốc, dĩ nhiên với tất cả hậu quả và hệ lụy của nó. Lý lẽ của kẻ mạnh Hơn 60 năm trước, vấn đề Hoàng Sa Trường Sa đã được báo chí Việt Nam dự báo và nhắc tới rất sớm: báo Nam Phong của Phạm Quỳnh (Hà Nội, NP 172, 05-1932) đã viết: “Vấn đề cương giới Hoàng Sa Trường Sa sẽ được giải quyết bằng gươm súng”. Sáu năm sau trên báo Ngày Nay (Hà Nội 24-07-1938) của nhóm Tự lực Văn đoàn, Hoàng Đạo lúc đó mới ở cái tuổi ngoài 30 đã viết trong mục “Người và Việc” như sau: “Lấy lý lẽ mới cũ ra mà nói thì Hoàng Sa Trường Sa là của An Nam. Nhưng ở trường quốc tế người ta không ai theo luật mới cũ cả. Nó chỉ là của sức mạnh”. Những dòng chữ ấy cho đến nay hoàn toàn đúng đối với Trung Quốc với lẽ của kẻ mạnh. Sức mạnh thượng phong về hải, lục và không quân của Hoa lục là không thể phủ nhận. Nếu vạn bất đắc dĩ xảy ra một cuộc chiến tranh vùng trên Biển Đông, bất cứ cuộc đụng độ quân sự nào, thì sự toàn thắng đương nhiên ở về phía Bắc Kinh. Cuộc khủng hoảng kinh tế vùng mới đây đã làm suy yếu hẳn thế liên minh của các quốc gia Đông Nam Á mà biểu hiện rõ nhất là trong cuộc họp thượng đỉnh ASEAN vừa qua tại Hà Nội, nguyên thủ các nước kể cả Việt Nam và Phi đều né tránh đề cập tới vấn đề gai góc này, nại lý do “còn nhiều vấn đề lớn hơn cần giải quyết, đặc biệt là lãnh vực kinh tế”. Trước con mãnh hổ Trung Quốc, những con đà điểu Đông Nam Á thấy hiểm nguy chỉ biết có rúc đầu xuống cát. Ai cũng biết các đảo cho dù nhỏ hẹp tới đâu, nhưng khi thuộc về một quốc gia nào, người ta sẽ viện dẫn theo Luật biển về vùng kinh tế đặc quyền 200 hải lý để đòi hưởng trọn các nguồn tài nguyên về hải sản và các mỏ dầu khí trong đó, chưa kể tới giá trị chiến lược của các căn cứ quân sự ấy. Cho dù đang là một nước xuất cảng dầu nhưng Trung Quốc sẽ phải nhập cảng dầu vào đầu thế kỷ tới nếu không tìm ra được các mỏ dầu mới mà Biển Đông với Hoàng Sa Trường Sa có hy vọng là lời giải đáp. Giả thiết nếu quần đảo Trường Sa hoàn toàn rơi vào tay Trung Quốc, điều này có nghĩa là Trung Quốc còn chiếm hữu luôn một phần mỏ dầu rất phong phú của Nam Dương quanh đảo Natuna - nơi đã có ký kết một hợp đồng lên tới 30 tỉ đôla giữa Công ty Dầu khí Mỹ Exxon và Djakarta. Hiển nhiên đây là một đụng chạm trực tiếp tới quyền lợi thiết thân của tư bản Mỹ và chắc chắn không dễ dàng gì Mỹ để rơi vào tay Trung Quốc. Và Biển Đông không thể không dậy sóng nếu không đạt được một hợp tác phát triển và phân chia tài nguyên giữa các quốc gia lớn nhỏ trong vùng trên phương diện khai thác dầu khí, đánh cá và hải hành. Trước âm mưu chia để trị, Trung Quốc sẽ áp đặt những điều kiện thật khắt khe trong các cuộc thương thảo song phương như giữa Bắc Kinh và Hà Nội hay Bắc Kinh và Manila... Trung Quốc sẽ dễ dàng bẻ gẫy từng chiếc đũa nhưng với cả bó đũa thì không. Cọp dữ Hoa lục sẽ không dám xông vào giữa bày trâu hợp quần, nhưng sẽ giương móng vuốt chụp lấy từng con đứng riêng lẻ và cũng sẽ chẳng tha cả con trâu khỏe đầu đàn. Chỉ có một đường sống duy nhất cho các nước Đông Nam Á là đoàn kết trong bình đẳng và tin cậy để có hành động phối hợp tạo thành một thế trận chung về chánh trị ngoại giao, kinh tế và quân sự, đủ sức đương đầu với con mãnh hổ Trung Quốc. Nhà nghiên cứu Ngô Thế Vinh là tác giả của các công trình về sông Me Kong và Biển Đông. Bài viết là phần lược lại từ nguyên bản dài hơn trên trang Talawas, thể hiện quan điểm riêng của tác giả. Quý vị có ý kiến gì về câu chuyện xin gửi về Diễn đàn BBC ở địa chỉ vietnamese@bbc.co.uk Figo, Hàn QuốcRất khách quan trung thực. Tôi khâm phục nhận định và đánh giá của vị chuyên gia nay. Nhưng giải pháp mà ông đưa ra để giải quyết vấn đề biển đông là quá khó.bởi Asean là tổ chức hữu danh vô thực mà thôi. Vậy thì hai từ "Đoàn kết" giữa các nước Asean là không có rồi. Vấn đề ở đây chỉ là Hoa kỳ mà thôi. Giữa Hoa kỳ và Phi luật Tân thì không đề cập đến vì Hoa kỳ sẽ không bỏ rơi đồng minh chiến lược tại Đông Nam Á, nhất là vị đồng minh ấy mang lại lợi ích cho các tập đoàn dầu khí của họ. Còn Việt nam thì sao? Gần đây chính quyền Hà Nội vẫn chơi trò hai mang nhưng trò chơi cua họ không mang lại lợi ích nhiều như họ mong muốn."Tọa sơn xem hổ đấu" chắc chắn là phản ứng của Hoa kỳ về tranh chấp biển đông giữa Trung-Việt.
Trong bài viết này tôi không muốn đưa ra một quan điểm nào về dân chủ ở Việt Nam..Tôi chỉ muốn đóng góp về phương diện trình bày quan điểm liên quan đến vấn đề từ ngữ và ngữ nghĩa, cách lập luận ở các bài viết trên .	Chữ và Nghĩa trong thảo luận về dân chủ	Tôi nghĩ đây chỉ là những bài tiêu biểu, còn rất nhiều bài viết khác trên các mạng điện tử cũng đang gây ra hiện tượng này, nhằm giúp bạn đọc có thể hiểu rõ hơn vấn đề, tránh gây hiểu lầm hoặc hiểu sai ý do các bài viết đem lại. Bài của bạn Lê Hoàn Trước hết là bài viết của bạn Lê Hoàn: Từ Miến Điện đến chuyện Việt Nam. Ở tiêu đề Thế nào là dân chủ sau khi đưa ra phân tích một thí dụ ở thời Minh Trị bạn đưa ra kết luận: “Những vấn đề dân chủ, nhân quyền đều được đưa ra với chiêu bài tận dụng sự ủng hộ của số đông,” “có chăng, hoặc là trên sách, hoặc chỉ là sự thay đổi của hình thức bóc lột này, sang hình thức bóc lột khác, từ phương thức sản xuất này, sang phương thức sản xuất khác mà thôi!” (Xin không trích toàn bộ, các bài viết hiện được đăng đầy đủ tại BBC, mục diễn đàn). Tức là không hề có dân chủ thực sự. Tại sao bạn Lê Hoàn chỉ qua một thí dụ về thời Minh Trị (thời phong kiến ở Nhật ) mà có thể kết luận rằng “hoàn toàn không có cái gọi là “tư tưởng dân chủ của thời đại” tức dân chủ thực sự.(?) Vậy thì thế thể chế hiện nay ở Nhật hẳn là cũng không dân chủ chăng ? Mà nếu không dân chủ thì ở chỗ nào, dân chủ thì ở chỗ nào, bạn Lê Hoàn cũng không nêu ra vì vậy kết luận của bạn gây thắc mắc cho người đọc. Đã vậy nếu bạn đọc đọc kỹ thì thấy đoạn sau, ở tiêu đề Thế cờ của chúng ta ta thấy “Và những chính sách của họ chắc chắn sẽ kéo đất nước đi lên và làm cho cuộc sống của chúng tôi ngày càng dân chủ hơn.” Theo bạn đã không có dân chủ thực sự thì cái dân chủ hơn ở đây phải hiểu thế nào ? Là dân chủ giả hiệu, dân chủ tập trung ? Bởi nói hơn tức là đã có, nếu đó là dân chủ thực sự thì lại mâu thuẫn với ý ở trên, còn nếu là dân chủ tập trung thì liệu có ai muốn hơn không ? Bạn cần giải thích rõ. Với tiêu đề Bàn cờ chính trị bạn coi rằng các diễn biến chính trị chỉ do những “người chơi cờ”(trên bàn cờ chính trị) mà “các nước lớn luôn là những người chơi”. Cứ coi đó là quan điểm riêng của bạn thì đoạn văn sau là rất mù mờ với người đọc: “Tại sao họ (tức chính phủ quân phiệt Miến Điện, người viết) không chấp nhận một sự chuyển giao quyền lực trong thời điểm này, mà lại cố trấn áp các cuộc biểu tình? Đôi khi có một vài quân cờ phải chốt chặt một ô trên bàn cờ, vì người chơi muốn như thế, vì ô đó là ô hiểm yếu của một bàn cờ. Quân cờ có thể muốn, nhưng đôi khi, là bắt buộc và chấp nhận.” Tại sao vì “có một vài quân cờ phải chốt chặt trên một bàn cờ ” hay “vì người chơi muốn thế”, …v.v lại là cái cớ để chính phủ quân phiệt Miến Điện không chuyển giao quyền lực? Theo tôi thì họ không giao quyền lực vì một chính phủ độc tài chẳng bao giờ chịu nhường quyền lực khi không phải chịu những áp lực đủ mạnh, đặc biệt là từ phía quần chúng bị áp bức, ngoài ra họ còn có sự tiếp tay của Trung Quốc và một số nước khác về nhiều mặt nên mới có thể thẳng tay đàn áp dân chúng và các tăng sĩ. Người đọc phải hiểu những cụm từ “quân cờ” hay “người chơi” thế nào đây ? Diễn đạt trên của bạn quá mơ hồ rồi. Ở tiêu đề Thế cờ của chúng ta thật sự là một đoạn văn tiêu biểu cho những sự lầm lẫn hoặc diễn đạt gây mơ hồ của bạn Lê Hoàn. Bạn viết “Khi quan sát những hoạt động của những nhà lãnh đạo, ta không nghe họ nói nhiều, mà xem họ làm.” Và dẫn chứng bạn đưa ra để minh chứng khiến người đọc hơi “giật mình”: “Ngài Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng đã đi thăm và củng cố quan hệ ngoại giao với Pháp, Mỹ, LHQ, và khả năng là Việt Nam sẽ có được một ghế không thường trực. Điều đó nâng cao vị thế và lượng đầu tư cho Việt Nam. Các Bộ trưởng trẻ và có nhiều cải cách mới, sáng tạo, trong đó có hai người được đánh giá là” gương mặt kĩ trị” (theo BBC) là Ngài Bộ trưởng Nguyễn Thiện Nhân và Ngài Bộ trưởng Hoàng Trung Hải.” Chỉ có hai gương mặt trẻ mà dùng chữ các thì hơi quá, hơn nữa những dẫn chứng mà bạn đưa ra khó làm ai tin được những gì “họ làm”. Chỉ đi thăm các nước hay tìm cách nâng cao đầu tư vào Việt Nam rồi là “bộ trưởng trẻ” thì chưa nói lên được điều gì. Bởi hiếm có lãnh đạo các nước nào mà lại không đi thăm các nước khác hay kêu gọi đầu tư vào nước mình. Hơn nữa nếu làm được là làm cho ai cũng là vấn đề đáng nói, nếu làm được cho những quan chức tư bản đỏ hay những tài phiệt ngoại quốc thì liệu cái được đó nhân dân Việt Nam có cần không ? Ngoài ra bạn còn khẳng định rằng “Tôi cho rằng những hoạt động hiện nay của Đảng, Nhà nước và Chính phủ Việt Nam là đứng về phía dân tộc. Quyền lợi của Đảng hiện nay cũng là quyền lợi của dân tộc. Và những chính sách của họ chắc chắn sẽ kéo đất nước đi lên và làm cho cuộc sống của chúng tôi ngày càng dân chủ hơn. Hơn ai hết tôi hiểu ở Việt Nam chỉ có họ mới đứng về phía chúng tôi mà thôi. ” Trước hết về cụm từ “đứng về phía dân tộc”, phải nói là đứng về phía Đảng CS mới đúng. Có quá nhiều thí dụ để phản bác: Nếu thực sự đứng về phía dân tộc thì tại sao không giải quyết trả lại đất đai và tài sản cho những người dân oan khiếu kiện, lại còn đàn áp đánh đập cô lập họ ? Nếu thực sự đứng về phía dân tộc thì tại sao không đứng cùng phía những người công nhân đình công đòi hỏi cho họ những quyền lợi tối thiểu. Hơn nữa hầu hết các cuộc đình công hiện nay đều bị coi là bất hợp pháp. Nếu thực sự đứng về phía dân tộc Đảng CS hãy công bố những hiệp ước về lãnh thổ, lãnh hải với Trung Quốc với toàn dân, không thể để chìm trong bí mật được.…. Những điều trên cũng bác bỏ quan điểm cho rằng “Quyền lợi của Đảng hiện nay cũng là quyền lợi của dân tộc.” Quyền lợi của Đảng chỉ đơn giản là… quyền lợi của Đảng thôi bạn ạ. Ngay cả ở những nước dân chủ thì cũng chưa thấy đảng nào tuyên bố như trên dù một đảng phái nào đó có thể chiếm đa số trong quốc hội hay chính phủ. Về chữ “dân chủ hơn” thì đã nói ở trên, còn từ “chúng tôi” là một từ bạn đã dùng rất tùy tiện. “Chúng tôi” ở đây có thể hiểu ra rất nhiều nghĩa: Chúng tôi = Nhân dân Việt NamChúng tôi= Tôi và một số người cùng quan điểmChúng tôi = Tôi và gia đình…Đoạn sau bạn lại dùng từ “chúng tôi” : “Còn những nhà “dân chủ“ ư, họ chẳng giúp được gì cho lợi ích của chúng tôi cả” Tại sao không thay chữ đó bằng tôi hay những cụm từ trên có phải rõ ràng hơn không. Và lợi ích của chúng tôi là gì ? Bạn cần viết rõ ra chứ không thể để mơ hồ gây nghi hoặc cho người đọc. Bài viết của bạn Lê Hoàn đã cố gắng đưa ra những luận điểm để bênh vực cho chế độ hiện tại ở Việt Nam do đảng CS nắm quyền. Tuy nhiên một ai đó nếu muốn phản biện lại bạn thì sẽ rất khó viết bài không phải ở chỗ bài viết của bạn quá thuyết phục mà nó quá mơ hồ đôi khi lầm lẫn và mâu thuẫn nhau khiến cho việc tranh luận trở lên rắc rối và có thể là không cần thiết. Bài Nguyễn Tuấn Anh Bài viết của bạn Nguyễn Tuấn Anh: Thịnh vượng không cần đa đảng. Xin phân tích chữ không cần, theo tôi có thể hiểu theo hai nghĩa: Một là: Có “thịnh vượng” nhưng không cần đa đảng thì cũng được, nhưng nếu có đa đảng (đúng ra phải là dân chủ) thì càng tốt. Trong ngôn ngữ thường ngày chúng ta có thể lấy ví dụ chẳng hạn “ Vào đại học không cần 30 điểm” (tổng điểm của cả 3 môn thi) Tuy nhiên nếu đạt 30 điểm thì quá tuyệt vời còn gì. Hai là: Có “thịnh vượng” mà không cần đa đảng có nghĩa là điều kiện hiện nay ở Việt Nam (độc đảng) là điều kiện tốt nhất để đạt đến “thịnh vượng”. Với những gì mà bạn Tuấn Anh trình bày trong bài viết thì có thể hiểu theo nghĩa thứ hai. Tuy vậy nó vẫn tạo một cảm giác không rõ ràng, nếu bạn sửa tiêu đề đi một chút thì tôi nghĩ nó phải thế này: “Chế độ một đảng sẽ giúp Việt Nam đạt đến thịnh vượng nhanh nhất”hoặc như “Độc đảng là yếu tố thuận lợi lớn để Việt Nam đạt đến thịnh vượng”, …v.v Rất tiếc bạn đã không làm điều đó, bạn sợ chữ độc đảng hay một đảng chăng ? Nếu ý kiến muốn thuyết phục thì ý kiến đó trước hết phải rõ ràng. Không giống bạn Lê Hoàn, bạn Tuấn Anh đã đưa ra một định nghĩa ngắn gọn về “thịnh vượng” dẫu rằng đối với tôi nó chưa thật đầy đủ và chính xác khi bạn đã không gắn liền vấn đề “thịnh vượng” với nhân quyền của người dân. Dù sao đó cũng là quan điểm của bạn. Tuy thế trong một đoạn dưới bạn lại nói rằng: “Đối với vấn đề dân chủ, trước tiên phải hiểu rõ rằng dân chủ là quyền làm chủ đất nước của người dân. Ngày xưa, đất nước ta bị bọn thực dân xâm lược, chúng cướp đoạt nhân dân ta mọi quyền cơ bản về dân chủ và nhân quyền. ” Vậy thì nhân quyền và dân chủ hẳn không thể tách rời khái niệm “thịnh vượng” chứ bạn ? Bạn viết rằng: “Ngày 2/9/1945, chủ tịch Hồ Chí Minh đã khẳng định rõ ràng trong bản Tuyên Ngôn Độc Lập: “Nước Việt Nam có quyền hưởng tự do và độc lập, và sự thật đã thành một nước tự do độc lập”, và cũng chính từ ấy, nhân dân ta đã thực sự có được sự dân chủ, quyền làm chủ đất nước.” Một bản tuyên ngôn thật dân chủ và tiến bộ (cứ cho Bản tuyên ngôn 2-9-1945 là như vậy) thì chưa đủ, mà phải thấy rằng nếu những người lập ra bản tuyên ngôn đó không thực thi đúng những điều trong tuyên ngôn, hoặc làm được rất ít hay thậm chí còn ngược lại thì có thể coi “nhân dân ta đã thực sự có được sự dân chủ, quyền làm chủ đất nước” được chăng ? Không thấy bạn Tuấn Anh đưa dẫn chứng cụ thể nào khiến người đọc rất hồ nghi. Đoạn văn sau: “Những chính sách sai lầm trong thời bao cấp, sự cấm vận của quốc tế, sự phá hoại của những tổ chức phản động và sự đối đầu với Trung Quốc trong cuộc chiến tranh biên giới 1979.” Bạn lại rất mơ hồ ở cụm từ “những tổ chức phản động”. Và bạn đã không đi tìm hiểu tại sao lại có sai lầm, lại có cấm vận và lại phải đối đầu với Trung Quốc. Hẳn là ai cũng biết Mỹ không cấm vận miền nam Việt Nam (tức Việt Nam Cộng hòa ) và Trung Quốc hiển nhiên là đồng minh của Việt Nam (tức miền Bắc) trong thời chiến với miền Nam. Vậy nguyên nhân là ở đâu, nếu lý giải được điều này thì bạn sẽ biết được nhiều hơn về lịch sử đấy. Cụm từ “đất nước ta “bạn Tuấn Anh dùng khá giống với chữ “chúng tôi” của bạn Lê Hoàn xin không phân tích lại vì nó quá chung chung. Chữ “đoàn kết” cũng thế, phải hiểu như thế nào về “đoàn kết” ? Đoàn kết = Mọi người cũng hướng tới mục tiêu chung, không phân biệt thành phần, giới tính,..không có sự ép buộc, lừa bịp, khủng bố, đàn áp,… tức phải có tự do. Đoàn kết = Tất cả đứng sau lưng đảng CS để thực hiện những mệnh lênh của họ.Nếu không đoàn kết thì sẽ bị bỏ tù, thủ tiêu,tàn sát,..…Phải hỏi rằng nếu Việt Nam đã có đoàn kết vậy thì: Chính phủ thời Hồ Chí Minh có đoàn kết với những địa chủ đã bị tàn sát, cướp đất hay những tư sản bị cướp tài sản không ? Với những văn nghệ sĩ trong nhóm “Nhân văn Giai phẩm” cũng vậy, họ có đoàn kết với những người này không ? Chính phủ hiện nay đoàn kết thế nào vơi dân oan khiếu kiện ? Họ có đoàn kết với những người bất đồng chính kiến không ?…Trong khi mọi người vẫn đang nghi hoặc vì hai chữ này của bạn thì đoạn này mới khiến người ta “shock”: “Vì thế, Đoàn kết được toàn dân là đã có dân chủ. Và đã có dân chủ thì không cần phải đa đảng.” Một định nghĩa có thể nói rất “mới lạ” về dân chủ. Hẳn ai cũng biết rằng ở những nước dân chủ thì những người dân chẳng mấy khi đồng quan điểm vơi nhau, những đảng phái thường tranh luận khi tranh cử khá gay gắt, biểu tình phản đối chính phủ cũng là chuyện rất thường tình, cho thấy trong nhiều trường hợp họ chẳng “đoàn kết” gì cả. Thế thì quan niệm về “đoàn kết được toàn dân là đã có dân chủ” quả rất đáng xem lại.Câu “dân chủ thì không cần đa đảng” cũng không thực tế và ngụy biện. Cũng giống như nói rằng : “ Nếu con người có cánh thì họ có thể bay như chim”. Trong thực tế thì ai cũng thấy chữ “nếu” đầu tiên đã là không tưởng thì cái hệ quả của nó cũng là vô lý. Hơn nữa ngay cả việc có đa đảng cũng không dẫn đến việc có dân chủ. Mà phải bao gồm nhiều điều kiện khác, xin không nêu cụ thể ở đây. Ví dụ: ở miền Bắc trước năm 1975 đã từng có ba đảng là Dân chủ, Xã hội, và Lao động (một tên khác của Đảng Cộng sản) thế nhưng dân chủ ngoài xã hội chỉ là bánh vẽ mà thôi. Vì ai cũng biết 2 đảng Dân chủ, Xã hội chỉ là bù nhìn còn quyền hành thực tế nằm ở tay đảng Lao Động (tức Đảng Cộng sản). Tiếp theo bạn lại khẳng định: “Qua những dẫn chứng vừa rồi, những vấn đề mà Trung và các bạn của Trung vẫn thường hay kêu gọi (tức dân chủ, người viết) thực chất không phải là mục tiêu hướng đến và nguyện vọng của người dân trong thời điểm này” Những dẫn chứng của bạn còn khá nhiều nghi vấn, mà bạn lại một lần nữa dùng từ “người dân” không rõ ràng, giống với các từ “đất nước ta”, “chúng tôi” đã phân tích ở trên. Lấy gì đảm bảo dân chủ “thực chất không phải là mục tiêu hướng đến và nguyện vọng của người dân” ? Đoạn sau bạn lại một lần nữa dùng đến các từ như “với sự phát triển chung của dân tộc”, “ổn định”, “phát triển đất nước” khá chung chung, mơ hồ.Bạn đưa ra các dẫn chứng tình trạng ở Thái Lan, Philippine, Indonesia…mà không đi sâu phân tích rằng đó là nguyên nhân do có dân chủ gây ra hay do các nguyên nhân khác gây ra (chẳng hạn như những người theo Hồi giáo quá khích, những tổ chức khủng bố ,…). Ở tiêu đề Nghĩa vụ và Trách nhiệm của người thanh niên bạn lại dùng chữ “dân chủ hơn ”giống với bạn Lê Hoàn, từ này còn lặp lại ở tiêu đề Bản lĩnh cho chính phủ trước cuộc chơi của sự hội nhập và phát triển . Sau đó bạn nêu ra những trách vụ cao cả mà thanh niên cần hướng tới. Nhưng theo tôi nếu giả như đạt được những điều đó thì việc “phụng sự cho nước nhà” cũng khó mà thành hiện thực có chăng là sự phục vụ cho Đảng Cộng sản hiện nay thôi bạn ạ. Nên tôi nghĩ ngoài việc trau dồi kiến thức chuyên môn việc tiếp thu những tư tưởng dân chủ tiến bộ thậm chí tranh đấu để đạt được tự do dân chủ cho quê hương cũng là việc quan trọng không kém trước khi muốn “phụng sự cho nước nhà” . Bởi tôi biết có khá nhiều người khi đi du học đã không về nước mà tìm cách ở lại, không phải vì họ không muốn “phụng sự cho nước nhà” mà vì còn vì Việt Nam không có tự do dân chủ, sự cống hiến của họ cho nước nhà rất ít mà đa phần chỉ làm lợi cho chế độ hiện tại mà thôi. Với tiêu đề Bản lĩnh cho chính phủ trước cuộc chơi của sự hội nhập và phát triểnBạn nêu ra những sai lầm của chính phủ và kết luận “Từ đó suy ra, cái bản lĩnh quý giá nhất mà chính phủ cần phải thực hiện là hãy mạnh dạn thấy sai và sửa sai.”Chưa thấy bạn dẫn chứng việc chính phủ “thấy sai” và “sửa sai” ra sao. Bạn nêu ra những việc mà chính phủ, theo tôi, đã biết từ lâu mà chẳng bao giờ làm, như “ nên có cái nhìn thông thoáng hơn và cởi mở hơn với những tư tưởng khác biệt” Hơn nữa bạn dùng những từ “hãy”, “ nên” để kêu gọi chính phủ thì theo tôi đây là một việc làm không cần thiết vì đã có quá nhiều người kêu gọi rồi bạn ạ. Nhưng thực tế thế nào ? Nếu chỉ kêu gọi hay đưa ra yêu cầu thì bạn nghĩ chính phủ sẽ thực hiện ư, trong khi bạn chẳng có một chút quyền công dân thực sự nào? Bạn hãy nêu một biện pháp khả thi trong thực tế để chính phủ thực thi những điều “hãy” và “nên” ở trên? Mặt khác bạn khẳng định “chưa có một đảng phái nào, cá nhân nào có đủ bản lĩnh và kinh nghiệm để có thể thay thế Đảng CS” trong khi trong thực tế chính Đảng Cộng sản không công nhận và ngăn cấm sự thành lập hoạt động của các đảng phái hay cá nhân khác chính kiến, quan điểm ? Thật mâu thuẫn. Nếu có một cuộc bầu cử tự do mà Đảng Cộng sản đủ tự tin rằng họ sẽ thắng thì tại sao lại sợ các cá nhân, tổ chức, đảng phái khác ? Lại nữa “Bởi vì đường lối và chính sách của Đảng và Nhà nước hiện giờ là nhằm làm sao bảo đảm cho cuộc sống người dân ngày càng ấm no hạnh phúc, đời sống vật chất ngày càng phong phú hơn và xã hội ngày càng ổn định, văn minh và dân chủ.”Chữ “dân chủ” ở đây nên hiểu thế nào hả bạn, khi mà những tiếng nói đối lập vẫn bị đàn áp bỏ tù, “xã hội sẽ ngày càng ổn định” được không nếu những bất công vẫn lan tràn mà không có biện pháp cụ thể nào hơn để kìm hãm, xã hội sẽ “văn minh” chăng khi mà hàng loạt những bài báo mạ lị những nhân vật đấu tranh nhan nhản trên các tờ báo quốc doanh, những cuộc đấu tố (thực chất là khủng bố tinh thần) với những người này vẫn còn tiếp diễn,…v.v Sẽ có được những điều tốt đẹp nêu trên được không, nếu chỉ dựa vào kêu gọi (thực tế là xin -cho) và hi vọng vào “khả năng lãnh đạo” và “quyết tâm đổi mới” của chính phủ, như bạn nói? “Giả sử nếu như đường lối chính sách của Đảng CS đi ngược với nguyện vọng và lợi ích của người dân thì tôi nghĩ rằng 80 triệu người dân đủ khả năng để mà làm cuộc cách mạng chứ không phải bất kỳ tổ chức, đảng phái chính trị nào, cá nhân nào hay quốc gia nào có thể can thiệp và thay thế cho người dân Việt Nam quyết định thay cho tương lai chính trị nước nhà.” Điều này chỉ là lý thuyết , chẳng ở đâu và ở bất cứ chỗ nào từ trước đến nay mà một khối người lớn (80 triệu) lại có thể tự mình làm một cuộc cách mạng mà không cần có những tổ chức, đảng phái hay cá nhân đứng ra để lãnh đạo cách mạng đi đến thành công. Suy cho cùng thì những cá nhân trong số họ cũng xuất phát từ khối người kia thôi chứ làm gì có tổ chức hay đảng phái ngoại quốc nào làm được điều này. Đoạn cuối với tiêu đề Gạt bỏ thành kiến và tôn trọng sự khác biệt để xây dựng nước nhà chỉ là những kêu gọi chung chung. Với những điều đã phân tích ở trên thì quả thật việc “nhìn rõ lịch sử và hoàn cảnh của đất nước Việt Nam ” của bạn thật thiếu sót. Việc bạn dùng cụm từ “hoàn mỹ nhất” để ám chỉ điều gì ? nếu là để ám chỉ dân chủ nhân quyền cho toàn dân Việt Nam thì phải chăng những nước đã có dân chủ trên thế giới đang ở vào tình trạng “hoàn mỹ nhất” ? Còn nếu như nói đó là một nền dân chủ hoàn mỹ thì hiện nay tôi chưa thấy ai đòi hỏi điều này bạn ạ. Tại sao “phải vất vả” để rồi (có thể thôi nhé) ”trắng tay”, chữ “vất vả” ở đây là gì hả bạn ? Phải chăng là những tranh đấu để đòi quyền sống và quyền làm người của rất nhiều người dân Việt Nam ? Bạn chỉ ủng hộ “sự mở rộng dân chủ trong xã hội” “những phương thức đổi mới trong hoạt động của Đảng” “chống tệ nạn quan liêu, tham nhũng”,” sự cải cách giáo dục” bằng những lời kêu gọi thôi sao ?. Thế thì những điều này sẽ còn lâu lắm đấy. Bài của Nguyễn Thắng Khác với bạn Lê Hoàn bạn Nguyễn Thắng đã đưa ra một khái niệm về dân chủ nhưng lại lồng vào đó nhân vật “Hồ Chủ tịch” với lời nói “dân chủ là dân làm chủ, dân là chủ". Rất tiếc điều này hoàn toàn không được “Hồ Chủ tịch” thi hành khi còn sống. Bạn cũng không có dẫn chứng cụ thể về vấn đề này ở Việt Nam cả trước đây và hiện nay. Không giống với hai bạn Lê Hoàn và Nguyễn Tuấn Anh bạn đã cố gắng đưa ra một ví dụ cụ thể về Liên Xô để chứng minh. Đoạn văn sau: Chủ ngữ ở đây là gì hả bạn, không phải tôi muốn bắt bẻ cú pháp , mà xác định đúng chủ ngữ rất quan trọng nó quyết định sự đúng sai của câu nói này. Là Đảng cộng sản Liên xô, toàn dân Liên xô , hay một vài người trong bộ chính trị của ĐCS Liên xô,…Rất mơ hồ. Ai cũng biết ở những nước gọi là “XHCN” thì việc nói dối, làm láo báo cáo hay là “chuyện thường ngày ở huyện” bởi làm gì có cơ quan độc lập nào để mà kiểm soátNhững số liệu vì thế giảm tính chính xác đi khá nhiều, không thiếu những số liệu thậm chí mâu thuẫn với nhau. Con số bản thân nó không có lỗi mà lỗi ở những người sử dụng nó. Tuy vậy hãy giả sử những số liệu bạn đưa ra hoàn toàn chính xác. Thế nhưng việc bạn nói rằng “Như vậy yếu tố nào khiến quần chúng nhân dân thực hiện được kỳ tích như vậy? ” lại giống hệt với hai bạn Lê Hoàn và Nguyễn Tuấn Anh ở cụm từ “quần chúng nhân dân”. Theo tôi họ đã bị lừa bịp và ép buộc để xây dựng lên “một thiên đường ảo tưởng”. Mà thành quả thực sự dành cho ai cũng là vấn đề cần xem xét cho toàn dân Liên Xô ư, hay cho Đảng CS Liên Xô, cho Stalin,..? Hẳn bạn đã từng biết những nô lệ đã xây lăng mộ cho các vua Ai Cập và những người đã xây nên Vạn lý trường thành ở Trung Quốc rồi. Phải nói là những công trình rất kỳ vĩ. Nhưng số phận những người xây nên nó ra sao ? Vấn đề xây dựng nên chưa đủ mà phải xem ai là người hưởng những thành quả đã xây dựng được, ít hay nhiều hay không gì cả. Những trả giá cho nó không được bạn Nguyễn Thắng nhắc đến, giống như việc xây nhà chỉ quan tâm đến nhà đẹp hay xấu quên mất bao công sức, tiền bạc, thời gian,… đổ ra. (Và xây để làm gì, để ngắm hay để ở ? ) Cũng cần nhắc cho bạn rằng hàng chục triệu người đã phải chết hoặc đi tù, lưu đày trong thời kỳ này ở Liên Xô. Nguyên nhân ở đâu có lẽ bạn Nguyễn thắng nên tự tìm hiểu. Cũng cần thấy rằng có những nước chẳng tham vọng xây dựng “XHCN” mà họ vẫn có thể đạt rất nhiều thành quả, và đại bộ phận dân chúng là những người được hưởng những thành quả ấy. Bạn Nguyễn Thắng cũng cần lưu ý về điều này. Việc bạn dẫn chứng về Nhật Bản thật thiếu chính xác bạn cho rằng "chiến dịch" cho du học sinh sang nước ngoài học tập mang tinh hoa về, các chiến dịch cải cách giáo dục...) mới là nhân tố chính làm nên một Nhật Bản "thần kì". Có thể thực hiện được điều đó không nếu thiếu một nền tảng dân chủ. Bạn hãy dẫn chứng một thí dụ khác xem ở một thể chế độc tài hay mất dân chủ khác việc du học hay “cải cách giáo dục ”mang lại thành quả tương tự hoặc chí ít cũng gần bằng ? Cũng vậy “chính phủ độc tài Park Chong Hy đã đem đến cho Hàn Quốc nhiều lợi ích” thì lợi ích ở đây là gì bạn cũng cần nói rõ và lợi cho ai ? Và nếu như vậy tại sao Hàn Quốc hiện nay không quay lại chế độ độc tài đó. Một câu hỏi tương tự cũng cần phải đặt ra với những nước hậu cộng sản đã bước sang thể chế dân chủ. Tại sao khi có dân chủ rồi thì họ tuyệt đối không quay lại mô hình cũ, dẫu cho trên lý thuyết họ có thể bầu cho một đảng CS rồi sau đó thiết lập lại thể chế như trước đây ?(tức tự “chui đầu vào rọ”). Hỏi nhiều khi là trả lời rồi. Với tiêu đề Đa đảng không phải là lí tưởng bạn đã nói có vẻ đúng, vì bạn dựa vào hai chữ lí tưởng, nhưng chưa nêu bật được ý của mình. Người đọc có thể suy diễn rằng “dù sao cũng còn hơn độc đảng” bạn cần thay đổi thành như “ Độc đảng là mô hình tốt”,..v..v chẳng hạn nếu sợ chưa chính xác thì bạn có thể thêm chữ “đối với Việt Nam” vào cho rõ nghĩa, hoặc giả như : “ Ở Việt Nam: Độc đảng tốt hơn đa đảng”,… tôi nghĩ nó sẽ nêu rõ được ý của đoạn này, chứ nếu như trên thì chẳng nêu được ý gì rõ ràng cả. Đoạn dẫn chứng về Mỹ thật nhiều sai lầm khó chấp nhận, bạn cho rằng ở Mỹ “nhân dân đang phục vụ cho nguyện vọng của chính quyền” và không nêu được dẫn chứng. Hai Đảng Dân Chủ và Cộng Hòa là nhân tố chi phối chính phủ Mỹ thì đúng nhưng Bạn cho rằng họ “làm thiệt hại lợi ích nhân dân” thì dẫn chứng? Và tại sao người dân lại có thể vẫn bỏ phiếu cho hai đảng này khi họ vẫn “làm thiệt hại lợi ích nhân dân” ? Những đoạn tiếp theo cũng thế, hoàn toàn thiếu dẫn chứng, tiêu biểu là : “Có thể nói hệ thống này ngăn cản lực lượng tiến bộ Mỹ, nơi mà luật có thể thông qua dễ dàng bởi sức ép cũng cố quyền lực kinh tế các tập đoàn nhưng chặn lại sự bảo vệ người dân trước các tác động tiêu cực bởi chính các tập đoàn đó.” Đoạn này mới khiến một người Mỹ nào đó nếu đọc và hiểu được không hiểu họ sẽ shock như thế nào (tất nhiên tôi nghĩ sẽ không chỉ là người Mỹ thôi đâu) : “Mâu thuẫn đấu tranh giữa hai Đảng thực chất che đậy các vi phạm về Hiến Pháp qua mặt các lực lượng tiến bộ để ngụy tạo các hành vi tạo cớ xung đột chính trị, vũ trang can thiệp nước ngoài.” Hiến Pháp Mỹ bị vi phạm như thế nào hả bạn ??? Từ những lập luận rất thiếu dẫn chứng và thậm chí sai lầm trên bạn kết luận: “rằng "mẫu hình" dân chủ kiểu đa đảng không thể là lý tưởng” như đã nói “không lý tưởng” nhưng có thể là hơn rất nhiều so với độc đảng và không có dân chủ. Rồi những số liệu sau đó bạn đưa ra khiến người ta “hồ hởi, phấn khởi” tin vào tương lai tươi đẹp của Việt Nam, ít nhất là về mặt kinh tế. Dẫu vậy cần phải nhớ rằng “Tỷ lệ hộ nghèo giảm nhanh” tức là trước đây đã có nhiều hộ nghèo, mà nguyên nhân ở đâu phải chăng là do độc đảng mất dân chủ gây nên. Và bạn cũng cho rằng : “Trong khi chưa có thực tiễn cơ sở vững chắc nào khẳng định điều ấy đối với đất nước thì các bạn phần lớn chỉ dựa vào "quanh ta" và các nước phát triển khác mà quên đi vấn đề ở chỗ xuất phát điểm,nền móng ban đầu của nước ta thế nào? “ Vậy thì xuất phát điểm nền móng của nước ta như thế nào ? Ai cũng biết Việt Nam CH trước đây có một nền móng phát triển ra sao, nay thì tại sao CHXHCN Việt Nam lại kéo tụt nó xuống như thế, nguyên nhân ở đâu hay phải chăng cũng là độc tài độc đảng gây nên? Nếu nói : “Tuy vẫn có nhiều số liệu chi tiết khác về chỉ số cạnh tranh,môi trường đầu tư...nhưng thật ra nó nằm ở vấn đề quản lí nền kinh tế XH, cải cách chính trị... ở tầm vĩ mô” thì rất mơ hồ vì “tầm vĩ mô” là ở đâu ? Và phải chăng cái “tầm vĩ mô” ấy cũng do cơ chế độc đảng độc tài gây nên, nếu không nó từ đâu mà ra ? Đoạn sau bạn cho rằng thể chế dân chủ đa đảng thì :” phải vật lộn biện minh cho quan điểm của mình, tìm tòi chỉ trích, khuếch đại sai lầm nhằm hạ bệ đối phương-Đảng cầm quyền.” Thật lạ là tại sao rất nhiều nước có dân chủ đều có những biểu hiện trên mà hoàn toàn không có chuyện “gây xáo trộn, khủng hoảng chính trị thực sự”. Bạn có giải thích được không ? Đoạn Thay đổi mình bạn đã trích đúng khi nói về quyền tự do ngôn luận nhưng lại sai khi cho rằng “Nhưng tôi thấy một số bạn cho rằng với điều khoản như vậy thì họ có quyền đòi lập hội kêu gọi dân chủ đa đảng(!?)” Mà phải thấy rằng họ đòi đa đảng là do hiến pháp nước CHXHCN Việt Nam có điều khoản cho phép người dân “tự do lập hội” chứ không dựa vào “quyền tự do ngôn luận”. Việc dùng cụm từ “an ninh quốc gia” theo đúng “chủ trương chính sách của Đảng và nhà nước” không thuyết phục được ai. “An ninh quốc gia” ở đây là gì ? Và Pháp luật làm ra là để bảo vệ người dân hay bảo vệ chính quyền, bảo vệ Đảng cộng sản. Nếu là vế thứ hai thì đúng là những người bất đồng chính kiến hiện nay đều vi phạm pháp luật, nếu ngược lại thì không. Bạn cũng cần biết trong các chế độ như Hitler, Polpot hay thực dân Pháp trước đây ở Việt Nam họ cũng có luật pháp cả đấy. Quan trọng là do ai lập nên và phục vụ cho ai mà thôi. Bạn đã giống với bạn Tuấn Anh khi cho rằng : “Nó (tức dân chủ, người viết) cũng đã đi quá xa với nhu cầu quyền lợi chính đáng của người dân” Xin không bình luận thêm. “Ngoài việc "phát chẩn dân oan" nhưng đòi...đa đảng mới làm được thì tôi không biết với xu hướng thế những người "bất đồng chính kiến" sẽ đi đến đâu” Nếu bạn chỉ nhìn thấy việc “phát chẩn dân oan” của những người bất đồng chính kiến chả trách bạn nhận xét như vậy. Sau đó bạn kết luận là: “Tôi nghĩ các bạn nên thay đổi, những người thật sự mưu cầu cho hạnh phúc người dân, cho sự đi lên của đất nước nên thay đổi chính mình. Đừng quá xa vời.” Thay đổi ở đây là thế nào: chấp nhận tình trạng hiện nay hay đấu tranh mạnh mẽ hơn nữa. Và việc bạn coi đấu tranh cho tự do dân chủ là quá xa vời thì liệu bạn có bi quan quá không. Tôi thì không nghĩ như vậy. Tóm lại dù có đưa ra được một số dẫn chứng cụ thể nhưng quan điểm của bạn Nguyễn Thắng lại khá sai lầm ở việc đưa dẫn chứng chứng minh sự “tác hại” của việc có “dân chủ” ở Mỹ, như cho rằng hiến pháp Mỹ bị vi phạm,v..v. Và tựu chung bạn cũng không nêu lên vấn đề thật rõ ràng minh bạch. Việc viết quá chung chung cũng gây ra cảm giác bạn thiếu nhiều dữ kiện và thông tin thực tế.. Bài của Lê Việt Hưng Trong Bài phản bác quan điểm của Phong Vũ, rất may bạn đã không lạm dụng từ một cách chung chung nhiều như ba bạn ở trên. Dẫu vậy, mở đầu bạn cho rằng : “tôi phản đối hoàn toàn ý kiến cứ đa nguyên đa đảng thì đất nước có dân chủ, và đất nước sẽ hưng thịnh hơn đất nước theo Chủ nghĩa Cộng sản như Việt Nam.” Chữ “hưng thịnh” ở đây nên hiểu thế nào hả bạn?: Những dẫn chứng bạn đưa ra sau đó bạn cố gắng chứng minh một số chỉ số về kinh tế, con người,… của một số nước trong đó có Philipin, Indonesia,.. dẫu có hơn Việt Nam (tất nhiên bạn chỉ nói đến kinh tế không nhắc đến dân chủ nhân quyền) nhưng không hơn là mấy, hoặc có chỉ số kém hơn . Và người đọc có thể tin rằng Việt Nam hoàn toàn có thể vượt họ trong tương lai không xa. Tuy nhiên đoạn sau đây : “Về ổn định xã hội, tôi cũng có thể nói rằng những nước này hoàn toàn không ổn định về mặt chính trị và xã hội ngay từ khi bắt đầu xây dựng nhà nước kiểu đa nguyên, đa đảng, tranh giành quyền lực, khủng bố, bạo lực (đảo Bali, Indonesia), mất Đông Timo ( Indonesia)…vv. Và cho dù là dưới thể chế đa nguyên đa đảng nhưng vấn nạn tham nhũng ở các nước này còn cao hơn cả Việt Nam.” Bạn quên đưa ra nguyên nhân của những hiện trạng này. Tranh giành quyền lực phải chăng là do dân chủ ? Trong các chế độ phong kiến có tranh giành quyền lực đấy chứ bạn, và nguyên nhân là gì ? Bạo lực, khủng bố là do dân chủ đưa lại chăng ? Hay là có những kẻ khủng bố lợi dụng dân chủ để hoạt động, gây bạo lực đổ máu ? Và tham nhũng là do dân chủ gây ra khiến cho vấn nạn tham nhũng của những nước này “cao” hơn cả Việt Nam? Đoạn này bạn lại thiếu những số liệu cụ thể , thật đáng tiếc. Tiếp theo là những số liệu về Pakistan, Bangladesh (với giả sử là những số liệu này hoàn toàn đúng). Bạn cũng quên mất việc chỉ ra nguyên nhân là gì, do dân chủ gây ra hay các điều kiện nào khác ( tỉ dụ như: khí hậu, điều kiện địa lý, tôn giáo,…). Hơn nữa cần phải biết việc so sánh này mang tính chất khá tương đối và tham khảo thôi, vì chỉ cần một nước nào đó không đứng chót bảng về mọi chỉ số là vẫn có thể tự hào mình hơn một hay nhiều nước khác về chỉ số đó. Nếu từ đó để kết luận rằng : “bất kỳ một thể chế chính trị nào, bất kỳ một nhà nước nào, nếu không làm cho đất nước hưng thịnh, nếu không làm cho đời sống của nhân dân được ấm no hạnh phúc thì mọi thứ dân chủ đều trở nên vô nghĩa.” như ở đầu bài viết thì ý kiến này theo tôi hơi vội vàng, bởi dẫu sao con người trong xã hội đó cũng còn được một chỉ số khá quan trọng là chỉ số nhân quyền. Điều mà ở các nước mất dân chủ nhân quyền không thể có. Những số liệu về Việt Nam bạn nêu ra làm người đọc thấy rất khả quan thế nhưng nó chẳng thể là lý do để cho rằng có dân chủ tự do thì kinh tế sẽ kém hơn. Bởi như đã nói đằng sau những chỉ số kinh tế là nguyên nhân tạo ra nó, mà bạn thì chưa nêu ra được. Bạn chỉ căn cứ vào những con số thì chưa đủ. Và một điều không kém phần quan trọng là : Cho dù một số nước có chỉ số kém hơn Việt Nam nhưng họ đã không dại gì đánh đổi cái tự do dân chủ đang có để lấy cái “hưng thịnh” về kinh tế như Việt Nam đã (hay sẽ) đạt được, trong khi họ có đủ khả năng để làm điều đó vì họ có dân chủ. Tại sao ? Điều này làm tôi liên tưởng đến chuyện một người có chiếc ô tô dù xoàng xĩnh nhưng nhất quyết không chịu đổi lấy chiếc xe máy dù đắt tiền. Thế thì điều này càng chứng tỏ rằng: cho dù đất nước có không thực sự “hưng thịnh”, còn đầy bất ổn về “mặt chính trị và xã hội”, “tranh giành quyền lực, khủng bố bạo lực”,… nhưng hẳn nhiên là chẳng ai muốn bỏ cái tự do dân chủ đi để đổi lấy cái “hưng thịnh” ấy mà mất đi cái mình đã có, là sự lựa chọn hoàn toàn đúng. Hơn nữa cái “hưng thịnh” đó chỉ là trong tương lai hoặc chỉ được phác thảo qua vài con số thì làm sao mà thuyết phục cho được. Chưa kể nó còn kém xa rất nhiều nước có dân chủ và “hưng thịnh” gấp bội so với Việt Nam. Tôi nghĩ nếu bạn tìm được một nước nào đó trước đây đang ở dân chủ mà tự nguyện đổi sang độc tài với bất kể lý do gì cũng được (có thể là để phát triển kinh tế hơn chẳng hạn) thì lập luận của bạn hẳn sẽ rất vững chắc. Theo tôi biết thì chưa có trường hợp nào như thế cả, mà chỉ có chiều ngược lại thôi. Bạn cho rằng: “những ý kiến chỉ có đa nguyên đa đảng thì đất nước mới xây dựng được nền dân chủ,và đất nước mới hưng thịnh là hoàn toàn không hợp lý và mang tính chủ quan, ép buộc.” Đó mới chỉ là những ý kiến thôi nhé, vậy nên bạn cũng phải thấy rằng thực trạng hiện nay ở Việt Nam do một đảng cai trị độc tôn cũng phải là chủ quan, ép buộc và rất vô lý chứ. Và bạn tin rằng một thể chế độc tài như Đảng CS hiện nay có thể xây dựng dân chủ (chưa nói đến “hưng thịnh”) được chăng? Bằng cách nào và trong bao lâu? Tôi thì hoàn toàn chưa thấy có dấu hiệu nào từ phía Đảng CS hiện nay muốn thực hiện điều đó, mà ngược lại thì có. So độc tài độc đảng với những người đang đấu tranh để có được tự do dân chủ thì ai chủ quan, ai ép buộc ai? Bởi chỉ nghe độc tài ép buộc người khác chứ chưa nghe có ai đem dân chủ ép buộc được người ta cả vì hai khái niệm này hiển nhiên loại trừ nhau rồi. Và chẳng có điều gì cho thấy Việt Nam hiện nay đã hay sẽ là : “Một đất nước xây dựng được một nền kinh tế vững mạnh và tăng trưởng” Bởi kinh tế tăng trưởng thì có thể có nhưng vững mạnh thì không. Tôi hi vọng bạn sẽ có một kết luận khác các bạn khác nhưng tôi đã không được như ý: “Hoàn toàn có thể xây dựng một đất nước giầu mạnh, dân chủ, văn minh mà không cần phải đa nguyên đa đảng.” Chữ không cần thì tôi đã nói ở trên, còn về dân chủ thì thật lạ là có một thể chế nào có thể đảm bảo cho dân chủ được phát huy và bảo vệ mà không cần “đa đảng”, thậm chí còn cấm “đa nguyên, đa đảng”. Thí dụ, dẫn chứng cụ thể ? Bạn Hưng đã cố gắng đưa ra lập luận dựa vào những con số một cách khách quan nhưng chỉ dựa vào đó mà kết luận thì không đúng, hơn nữa bạn cũng không tìm hiểu nguyên nhân cặn kẽ của những hiện tượng đó đã vội vã đưa ra kết luận, và vì thế đã không thuyết phục được người đọc. Một vài nhận xét Có thể có người cho rằng tôi quá kỹ tính, “sợi tóc chẻ làm tư”, nhưng tôi thấy mình cần phải viết ra những nhận xét này để mọi người được hiểu rõ, nhất là các bạn trẻ sinh trưởng và lớn lên ở trong nước. 1. Ngụy ngôn từ Tại sao lại không thể dùng được những từ hoặc cụm từ như “đoàn kết”, “hưng thịnh”, “dân chủ hơn”, “nhân dân”,… như trên một cách tự nhiên ? Chúng ta biết rằng ngôn ngữ bản thân nó sinh ra để phản ánh thực tế và thực tế cũng góp phần làm ngôn ngữ phong phú và hoàn thiện thêm. Một sự vật có thể diễn tả bằng nhiều cách, còn một cụm từ cũng có thể để chỉ nhiều hơn một sự vật hay hiện tượng. Có điều nếu một sự vật bị hiểu sai hoặc diễn tả khác đi hay ngược lại với thực tế thông thường, mà điều này lại diễn ra liên tục lặp đi lặp lại một cách có hệ thống thì sẽ phát sinh ra hệ quả là có sự nhầm lẫn, không hiểu hoặc hiểu sai. Giống như một người thích đùa hay trêu người khác là nhà người đó bị hỏa hoạn, đến khi chính nhà anh ta bị hỏa hoạn thì anh ta kêu người đến cứu, mọi người sẽ phải hiểu thế nào đây ? Xin nêu ra vài lý do của hiện tượng này: Thứ nhất: Đối với các chế độ độc tài, đặc biệt là độc tài cộng sản, như CS Việt Nam thì việc tuyên truyền lừa bịp dối gạt, bưng bít.. mọi người hoặc cả chính những người trong tổ chức của mình đã là một phương châm sách lược căn bản, được nâng lên thành một thứ nghệ thuật, gọi là “nghệ thuật tuyên truyền”. Ngay chữ “tuyên truyền” ở đây không mang hàm nghĩa xấu, mà đơn giản chỉ hiểu là làm điều gì đó cho nhiều người biết. Ở đây nó đã bị biến nghĩa là làm những gì tốt cho CS, miễn là đạt được mục đích bất chấp có phải bịa đặt, thổi phồng,… Về nhân vật Hồ Chí Minh thì đã có nhiều người nói, xin lấy thí dụ về nhân vật “anh hùng Lê Văn Tám”, thực sự không hề có nhân vật nào đủ sức làm như vậy (tự đốt lửa chạy vào kho đạn,…), mà nếu nhân vật này có thật thì thân nhân của anh ta đâu, bà con họ hàng? Chẳng ai khác hơn chính đạo diễn Phan Vũ là người đã “đẻ” ra nhân vật này... Thứ hai: Hệ quả của những sự tuyên truyền giả trá trên là việc dùng sai lệch từ ngữ theo ý của người CS. Thí dụ như việc tiếm danh từ ngữ, rõ ràng nhất là hai chữ nhân dân : báo Nhân dân, quân đội nhân dân, công an nhân dân, … trong khi phải thay hai chữ đó bằng Cộng sản mới đúng. Về hai chữ dân chủ cũng thế, ai nói Việt Nam không có dân chủ là sai, mà phải thấy rằng, có nhưng mà là giả hiệu, kiểu “dân chủ tập trung” đã duy trì suốt bao năm qua. Cũng chưa đủ, sự biến tướng còn thể hiện ở sự màu mè của từ ngữ che đậy những sự thật khủng khiếp, tàn bạo : cải cách ruộng đất, cải tạo tư tưởng, rèn cán chỉnh quân, học tập cải tạo, kinh tế mới, cải tạo công thương nghiệp tư bản tư doanh,.. Có từ nào cho chúng ta thấy rằng có: khủng bố, cướp của, giết người, bỏ tù, thủ tiêu, tàn sát,.. không ? Không. Nhưng thực tế thế nào? hoàn toàn trái ngược. Nếu một người không hiểu lịch sử của những giai đoạn đó, hoặc giả như chỉ có xem tài liệu do CS cung cấp thì sẽ không thể hiểu nổi hoặc hiểu sai là điều đương nhiên. Chưa nói việc dịch ra tiếng ngoại quốc để người ngoại quốc hiểu những từ trên cũng là cả một vấn đề. Gần đây nhất thì mọi người hẳn biết câu cửa miệng của các lãnh tụ CS khi bị hỏi về vấn đề tù nhân chính trị, tù nhân tôn giáo là: “Việt Nam hoàn toàn không có tù nhân chính trị hay tôn giáo chỉ có những người bị bắt vì vi phạm pháp luật thôi.” Vấn đề ở đây không phải là đúng-sai của câu nói này, mà phải hiểu quan điểm của CS về vấn đề: thế nào là tù nhân chính trị, là vi phạm pháp luật, pháp luật thì do ai lập ra, phục vụ cho ai ? Tôi tạm gọi những sự biến tướng từ ngữ trên là ngụy ngôn từ. Ngụy ngôn từ được dùng khá phổ biến hiện nay tại Việt Nam, trên các đài báo quốc doanh, và người dân dù muốn dù không cũng phải chịu ảnh hưởng. Đó thường là những từ nghe kêu như chuông nhưng rất sáo rỗng, đọc hay nghe một đoạn xong thì chẳng hiểu ý nghĩa thực sự là gì. Vì trên thực tế thường không mấy khi xảy ra đúng như thế, đôi khi còn ngược lại. Thí dụ như một đoạn trong bài của bạn Nguyễn Tuấn Anh: “Trong lúc này, yêu cầu về sự thịnh vượng, yêu cầu về sự ổn định mới là điều ưu tiên hàng đầu và phù hợp với sự phát triển chung của dân tộc. Ổn định mới xây dựng được dân chủ và phát triển đất nước.” Hay của bạn Nguyễn Thắng: “Tuy vẫn có nhiều số liệu chi tiết khác về chỉ số cạnh tranh,môi trường đầu tư...nhưng thật ra nó nằm ở vấn đề quản lí nền kinh tế XH, cải cách chính trị... ở tầm vĩ mô” Rất chung chung, mơ hồ và “hòa cả làng”. Chả nói lên được điều gì và nó cũng đã lặp lại quá nhiều ở Việt Nam . Thí dụ khác về một bài ca dao được truyền tụng trong nhân dân, có lẽ được làm để đả phá chủ trương “tiến nhanh, tiến mạnh, tiến vững chắc” lên CNXH ở Việt Nam: Thi đua ta quyết tiến lênTiến lên ta quyết tiến lên hàng đầuHàng đầu rồi sẽ đến đâuĐến đâu không biết hàng đầu tiến lên Tiến lên nhưng ai tiến, tiến về đâu, tiến ra sao, không cần biết chỉ cần tiến lên là được rồi. Thứ ba: Về hoàn cảnh lịch sử cũng là một yếu tố quan trọng khiến khi dùng từ phải cẩn trọng. Chẳng hạn như đoạn của bạn Nguyễn Tuấn Anh “Ngày 2/9/1945, chủ tịch Hồ Chí Minh đã khẳng định rõ ràng trong bản Tuyên Ngôn Độc Lập: “Nước Việt Nam có quyền hưởng tự do và độc lập, và sự thật đã thành một nước tự do độc lập”, và cũng chính từ ấy, nhân dân ta đã thực sự có được sự dân chủ, quyền làm chủ đất nước”. Sự thực thì không phải đến 2-9-1945 Việt Nam mới có được độc lập , theo tôi biết thì trước đó Nhật đã trao lại chính quyền cho vua Bảo Đại và ông đã chỉ định thành lập chính phủ Trần Trọng Kim. Dĩ nhiên trong sách sử trong trường học không nhắc đến chuyện này. Đoạn sau cũng của bạn Tuấn Anh: “Nhưng niềm vui ấy chưa được trọn vẹn khi mà đất nước vẫn còn tiếp sau đó trải qua cuộc chia cắt, người dân lầm than trong cuộc chiến tranh. Cho đến hôm nay, khi đất nước hòa bình, thống nhất, thì niềm vui và niềm tự hào về dân chủ, độc lập của người dân mới được trọn vẹn.” Vào thời điểm “thống nhất” (30-4-1975) thì người dân miền Nam có vui vẻ “tự hào về dân chủ độc lập” không, theo tôi thì không đúng như thế. Còn các từ như “người dân”, “dân chủ” thì đã nói ở trên. Thêm nữa có thể thấy các bạn trẻ đã cất công sưu tầm các nguồn tài liệu về các vấn đề dân chủ hay kinh tế nhưng tôi để ý thấy không có bạn nào trích dẫn các nguồn sử liệu lấy từ đâu. Hay các bạn cho rằng lịch sử học trong nhà trường XHCN là hoàn toàn đúng và không bị bóp méo, xuyên tạc? Thật đáng tiếc cho những bạn đi du học ở những môi trường có tự do mà không sưu tầm khảo nghiệm hầu tìm ra sự thật lịch sử. Các bạn hãy nhớ là tìm hiểu thêm về lịch sử Việt Nam, kẻo có lúc lại lấy dẫn chứng về “Lê Văn Tám” để chứng minh cho tuổi trẻ Việt Nam “anh hùng” đấy. Việc tranh luận về các khái niệm dân chủ, đa đảng, thịnh vượng cũng cần thiết nhưng không thể bỏ qua hay thiếu hiểu biết căn bản về lịch sử, nhất là lịch sử Việt Nam được. Lập luận và dẫn chứng Nếu phân tích kỹ thì thấy trong các bài của các bạn trên vấn đề lập luận và dẫn chứng cũng đáng quan tâm. Đôi khi lập luận chỗ này mâu thuẫn với chỗ kia, có một vài nhận xét sai lầm, dẫn chứng cũng không thật đầy đủ, cho ý mà mình muốn nói. Nếu từ đó để đưa ra kết luận thì kết luận đó không thể đúng được. Nếu ai đó muốn phản biện thì nên làm thế nào, nếu chỉ đưa ra ý của mình thì nhiều khi chỉ là “ông nói gà, bà nói vịt”. (Như chữ dân chủ hơn đã phân tích ở trên). Còn nếu muốn chỉ ra những điều bất hợp lý, chung chung, mơ hồ thì lại rất mất thời gian. Vì những điều này xuất hiện khá nhiều trong một bài viết dài. Những con số (giả sử như hoàn toàn tin cậy) cũng đã phản lại chính những lập luận đã đưa ra (bạn Lê Việt Hưng). Hoặc chỉ đưa ra thành tựu mà quên đi những gì đã phải trả giá (bạn Nguyễn Thắng) cũng khiến lập luận kém vững chắc, nếu không muốn nói là ngụy biện. Tạm coi có hai phe :1. Ủng hộ dân chủ (Nguyễn Tiến Trung,..)2. Ủng hộ chế độ hiện tại (Lê Hoàn, Nguyễn Tuấn Anh,…) Phe thứ hai theo tôi có thể có hai con đường để phủ nhận dân chủ đa nguyên đa đảng ủng hộ nhất nguyên, độc đảng, dân chủ tập trung, bằng cách: Một là chứng minh tính ưu việt của chế độ độc đảng hiện nay ở trong nước Hai là chứng minh “tác hại” của dân chủ, cho rằng có khi chả hơn gì độc tài, hoặc cho đó chỉ là giả tạo,…v.v Hoặc cả hai cách Một và Hai. Cách Một hiện nay chỉ có đài báo trong nước dùng để lòe bịp người dân và nó khá sống sượng. Đa số các bạn chọn cách Hai, nhưng vì chưa hiểu rõ rằng Việt Nam có dân chủ chưa, nếu có thì là gì dân chủ thật hay giả . Do vậy các bài viết trên đều gặp mâu thuẫn. Sai lầm càng nặng khi đi chứng minh sự “chẳng hơn gì” hay “tác hại” của những chính thể dân chủ. Điều đó gây cho người đọc có cảm giác các bài viết này như của các tay nhà báo quốc doanh hay những cán bộ tuyên truyền của Cộng sản . Vấn đề ở đây không phải là phe 1 thì đúng mà phe 2 thì sai hay ngược lại , đúng hay sai muốn thuyết phục được phải có lập luận vững chắc dựa trên những dẫn chứng thực tế đầy đủ. Tiếc rằng phe 2 đã không (hay chưa ?) có ai làm được. Nếu có ai đó chứng minh được rằng độc đảng, dân chủ tập trung là tốt thì tôi nghĩ ai cũng mừng vì chẳng phải Việt Nam hiện đang ở trong tình trạng đó hay sao? Tiếc rằng không phải vậy. Kết luận Cùng với sự bùng nổ cuộc cách mạng thông tin hiện nay, vấn đề con người ta thoát khỏi sự tăm tối của lừa bịp, bị bưng bít, dối trá,..không quá khó. Đơn cử như các bạn Tuấn Anh, Lê Hoàn, Việt Hưng đều đang du học (ở các nước dân chủ), còn Nguyễn Thắng tuy ở trong nước nhưng những thông tin tham khảo của các bạn đều lấy từ những trang mạng toàn cầu. Việc thảo luận về vấn đề dân chủ là đáng hoan nghênh, nhưng trước hết cần phải hiểu là làm thế nào để viết đúng, rõ ràng, tránh tối đa những sai lầm, mâu thuẫn để nêu bật được quan điểm của mình cũng không kém phần quan trọng. Nguyên nhân sơ khởi đã được nêu ở trên, tuy nhiên, cần phải thấy rằng các bài viết trên chỉ là số nhỏ trong các bài viết khác cũng có thể mắc những lỗi tương tự, mà ta thấy đây đó trên các trang mạng điện tử. Tất nhiên báo chí quốc doanh thì không kể. Với óc suy xét, phán đoán và phân tích việc vạch ra những điểm trên không khó, quan trọng hơn là phải tránh dùng những ngụy ngôn từ, lập luận ngụy biện, nói lấy được,… của những người CS. Các bạn trẻ hãy tìm hiểu thêm về lịch sử chân thực của nước nhà để tránh vấp phải những sai lầm thiếu sót trước khi muốn tranh luận về dân chủ.Bởi lẽ, không thể xây nhà từ nóc được. Bài viết thể hiện quan điểm riêng của tác giả. Các bài của Hy Văn, Nguyễn Thắng, Dương Hữu Canh, Lê Minh Hưng, Lê Hoàn, Nguyễn Tuấn Anh, Phong Vũ, Nguyễn Trang Nhung, Lê Việt Hưng có thể đọc ở đường dẫn bên tay phải trang. Quý vị có ý kiến gì xin gửi về Diễn đàn BBC ở địa chỉ vietnamese@bbc.co.uk Ý kiếnCó lẽ sau này tranh luận, ta phải đưa ra các định nghĩa thuật ngữ sử dụng trong bài viết, rồi in nghiêng hoặc in đậm những từ ngữ đó mỗi lần xuất hiện trong bài ? Những bạn biện minh cho chế độ độc đảng thường dùng chữ "Nhân đân", "Dân tộc", "Đất nước" để gộp hết 80 triệu người dân Việt nam làm một nhưng tách riêng các nhà dân chủ ra. Đề nghị từ giờ cần chia xã hội rõ ràng ra thành các thành phần kinh tế, chính trị. Tôi không được học về kinh tế chính trị nên không làm được điều đó. Ngoài ra, ở Việt nam, chức năng, trách nhiệm của Nhà nước, Quốc hội, Tòa án với tôi và số đông bạn trẻ (theo chủ quan của tôi) còn rất mơ hồ. Đề nghị các bạn thảo luận về đề tài này, tôi nghĩ chúng ta sẽ lại thấy một lô những lệch pha trong khái niệm. Thử tưởng tượng chúng ta hòa nhập với thế giới mà định luật vạn vật hấp dẫn ở Việt nam lại khác ở Mĩ và Châu Âu thì chỉ cái đồng hồ quả lắc của Phương Tây thôi mang sang Việt nam sẽ chạy sai giờ, dù có là đồng hồ Thụy sĩ. Quoc, Sài GònMột bài viết nghiêm túc, tỉ mỉ và đầy nhiệt tâm. Những lập luận, dẫn chứng của Nguyễn Đăng Tuấn trong bài viết này rất xác đáng và thuyết phục. Cám ơn Nguyễn Đăng Tuấn về bài viết này và rất cám ơn BBC đã đăng tải bài viết này. Le Lan, USACảm ơn Bạn, bài viết qúa rõ ràng, phân tích có tình có lý và có lý trí. Tặng bạn và những người con Dân Việt oai hùng những đóa hoa hồng tươi thắm nhất. Chủ nghĩa CS sẽ không còn đất sống trên trái đất nầy…Hỡi những bạn trẻ VN hãy ngẩng đầu lên và nhìn thẳng vào sự thật đừng che đậy và đồng lõa mà ân hận cả cuộc đời. Thành thật cảm ơn anh Tuấn. LTL, TPHCMNếu ĐCS không đại diện cho dân tộc thì các nhà dân chủ đại diện cho dân tộc được sao? MÀ họ không đại diện cho dân tộc thì lấy tư cách gì đứng ra kêu gọi ĐCS cho đa đảng. Hãy xem thực lực mình đến đâu trước khi đấu tranh. Theo quý vị thực lực của ĐCS so với chính quyền Mianma, số ngưới ủng hộ AAu Sung Ki so với số người ủng hộ các nhà dân chủ ở VN , vị thế của VN trên Quốc tế so với Mianma ra sao? Nếu phong trào dân chủ không lật đổ đựơc chính quyền Mianma thì kẻ nào nói phong trào dân chủ ở VN lật đổ được ĐCS thì kẻ đó đúng là hoang tưởng . ĐCS không làm gì nhiều cho dân tộc ,nhưng chắc là không có hành vi kêu gọi cấm vận VN, không đầu tư vào VN, cô lập VN của vài nhà dân chủ. Theo qúy vị, người dân VN sẽ làm gì khi đối mặt với các nhà! dân chủ - những người lúc nào cũng kêu là đấu tranh cho tự do ,dân chủ, nhân quyền nhưng mặt khác lại đá đổ " chén cơm " của ngưới VN. Bởi thế mà tại VN này chẳng có ai ủng hộ các nhà dân chủ. Những kẻ nói đa số người dân VN ủng hộ các nhà dân chủ thì hãy chứng minh đi. Tôi chưa thấy một cuộc tuần hành biểu tình dù là nhỏ nhất để ủng hô các nhà dân chủ tại VN. Một cái nữa là tại sao người dân VN là tại sao phải lật đổ chế hiện tại vì ở chế độ này kinh tế vẫn phát triển , đời sống được người dân được nâng lên hàng ngày . Việc gì họ phải đấu tranh để đưa một nhóm khác lên cầm quyền mà không biết kinh tế sẽ có phát triển được nhanh hơn hay không hay lại phát triển chậm chạm như các nước Đông Âu sau này nếu so với TQ , VN Toan, ĐứcBài viết quá hay. Bạn hoàn toàn xứng đáng làm lãnh đạo phong trào dân chủ. Tôi tin rằng với lập luận của bạn phong trào dân chủ sẽ phát huy mạnh mẽ. Mong tất cả các bạn trẻ khác ủng hộ cho Nguyễn Đăng Tuấn. Các bạn nào ủng hộ Đảng trước tiên hãy học thêm đi đã nhé.
Đối với người Úc quốc khánh, quốc kỳ và quốc ca chỉ là biểu tượng nên thường được mang ra tranh luận.	Trẻ em Úc có quyền nêu chính kiến kể cả phản đối quốc kỳ quốc ca	Tuần hành với cờ Úc ngày Australia Day ở Melbourne Bởi thế ngay từ khi còn rất nhỏ trẻ em Úc đã được khuyến khích công khai bày tỏ chính kiến về ba biểu tượng kể trên. Nhân Quốc khánh Úc 26/1/2019 xin được lấy vài dẫn chứng để thấy được việc giáo dục "chính trị" tại học đường Úc. Kêu gọi đổi ngày Quốc khánh Trước đây ít hôm, chương trình ABC Úc cho công bố một bức thư viết tay của một cô bé gởi cho chính giới Úc lời văn như sau: "Chính giới kính mến, "Tôi nghĩ rằng Quốc Khánh nên được tổ chức vào một ngày khác, vì ngày 26/1 là ngày chúng ta đánh cắp nước Úc từ tay những người thổ dân. "Đó là một ngày người thổ dân cảm thấy rất buồn và tôi không nghĩ điều đó là đúng. "Nó giống như chúng ta ăn mừng vì đã giết rất nhiều rất nhiều thổ dân." Bên dưới bức thư là lời ghi chú của phụ huynh cô bé như sau: "Gởi Bộ Trưởng lá thư từ con gái tôi." Ngày 26/1/1788 là ngày mà Hạm đội Anh Quốc đầu tiên cập vịnh Sydney. Thuyền trưởng Arthur Phillip sau đó cho thành lập thuộc địa New South Wales và trở thành Thống đốc đầu tiên. Ngày 26/1 được chính phủ New South Wales chọn làm Ngày Thành lập thuộc địa. Đến năm 1946, Chính phủ Liên bang Úc chọn làm ngày Quốc khánh, nhưng mãi đến năm 1994, tất cả các Tiểu bang và Vùng Lãnh thổ Úc mới đồng ý xem ngày này là ngày Quốc khánh. Lần kỷ niệm nào cũng diễn ra các cuộc biểu tình chống đối và thường xuyên xảy ra các cuộc tranh luận liên quan đến việc hòa giải với người thổ dân. UPR: Các nước đặt những câu hỏi gì cho Việt Nam? Cộng đồng Việt ở Úc lo làn sóng tỵ nạn từ VN Úc xem xét khả năng 'gia nhập ASEAN' Cô bé 9 tuổi không chịu chào cờ Giữa tháng 9/2018, Harper Nielsen, 9 tuổi, học sinh lớp 4 trường Kenmore South State School tại Queensland từ chối không đứng dậy làm lễ chào cờ và hát quốc ca. Em phản đối vì bài quốc ca "Advance Australia Fair" chỉ đề cao người Úc da trắng, mà không nói gì đến người thổ dân. Được báo chí phỏng vấn em cho biết: "Lời bài hát nói rằng 'chúng ta còn trẻ' có nghĩa là nó hoàn toàn làm ngơ văn hoá thổ dân đã tồn tại ở đây hơn 50,000 năm trước khi bị thực dân hoá… Nữ hoàng Elizabeth II thăm Úc hồi 2006. Hiện bà vẫn là nguyên thủ quốc gia của Úc "Tôi không phải là người chỉ biết chấp nhận các quy tắc của người lớn chỉ vì họ lớn tuổi hơn mình". Phụ huynh của em cho biết họ ủng hộ và tự hào về con gái mình. Trả lời phỏng vấn của ABC ngày 12/9/2018 cha em cho biết: "Con tôi rất tuyệt vời và dũng cảm. Cháu luôn kiên định với những gì mình tin tưởng. Chúng tôi rất tự hào khi con bé là chính mình." Chính kiến của em Harper Nielsen và quan điểm của cha mẹ bị một số chính trị gia cực hữu chỉ trích nhưng lại được đa số báo chí Úc và dư luận đồng thuận. Bộ Giáo Dục tiểu bang Queensland chính thức cho biết: "Nhà trường tôn trọng ước muốn của em và đã đưa ra những lựa chọn thay thế bao gồm việc em không phải tham dự chào cờ và không phải hát quốc ca". Đốt cờ "Union Jack" Vào đúng ngày Quốc Khánh năm 2012, trước Quốc Hội Liên Bang Úc tại Thủ đô Canberra trong một cuộc biểu tình nhỏ, một cô gái thổ dân 15 tuổi cầm lá cờ Úc và tỏ ra hãnh diện khi đốt lá cờ. Cô cho biết đã được sự đồng ý của cha mẹ. Cô nói tổ tiên cô đã "bị giết và bị hiếp dâm" nên cô rất ghét lá cờ mang dấu hiệu "Union Jack". Cô bé nói đốt bỏ lá cờ này là điều vô cùng quan trọng đối với cô. Trẻ em Úc Phát ngôn viên cuộc biểu tình ông Wayne Coco-Wharton cho biết ngày 26/1/1788 là ngày người Anh mang chiến hạm "xâm lăng" nước Úc, người Thổ dân nay biểu tình để đòi quyền tự chủ. Nếu tôi nhớ không lầm lần ấy không ai lên tiếng phản đối hay ủng hộ việc làm của em. Úc là nước tự do nên luật Úc không cấm việc đốt cờ để bày tỏ chính kiến. Người đốt cờ chỉ cần báo cho cảnh sát biết việc họ sẽ làm. Còn cảnh sát có bổn phận phải bảo vệ người đốt cờ để nếu bị kẻ cực đoan tấn công hay bảo đảm không xảy ra nguy hiểm khi lá cờ bị đốt. Còn ở Việt Nam, ngày 30/11/2018 Tòa án Nhân dân Buôn Hồ, Đắk Lắk khép án 2 năm 9 tháng tù blogger Huỳnh Thục Vy với tội danh "xúc phạm quốc kỳ". Hong Kong trước đây đã cấm việc "xúc phạm quốc kỳ và quốc huy" Trung Quốc, nếu ai vi phạm bị kết án lên tới ba năm tù. Sang tháng 1/2019, chính quyền Hong Kong đệ trình luật mới ấn định án tù lên tới ba năm đối với bất kỳ ai "thiếu tôn trọng" quốc ca Trung Quốc. Triết lý giáo dục tự do, phi chính trị Ít nhiều các em người Úc kể trên cũng cần có sự đồng ý từ gia đình, nhưng phần chính là nhờ nền giáo dục tự do và môi trường xã hội tự do các em đang sống. Triết lý tự do trong việc giáo dục của Úc lấy các em làm trọng tâm cho việc giảng dạy. Các em được nhìn nhận như người đã trưởng thành, có năng lực, có óc sáng tạo và có quyền tự do phát triển. Nhà trường, giáo viên, phụ huynh và cộng đồng phải tôn trọng và phải tạo cơ hội phát triển tiềm năng của các em. Trẻ em với cờ Úc và Uzbekistan trước một cuộc thi đấu thể thao ở Úc Mục tiêu của giáo dục là khuyến khích và phát triển thế mạnh mỗi em một cách tự nhiên nhất. Giáo dục Úc phi chính trị, nghĩa là cấm các sinh hoạt mang màu sắc đảng phái chính trị được đưa vào học đường. Nhưng ngay từ nhỏ các em đã được tìm hiểu các vấn đề chính trị, văn hóa, cộng đồng, xã hội một cách hoàn toàn tự nhiên, hoàn toàn không bị chi phối hay uốn nắn theo nhân sinh quan hay ý thức hệ nào. Nhà trường dạy các em cách tìm tài liệu, sử dụng thông tin, cách suy nghĩ, cách lập luận và hướng giải quyết vấn đề. Nhà trường tập cho các em thói quen suy nghĩ độc lập, tránh mọi giáo điều mọi khuôn khổ. Học sinh phải tự đặt những câu hỏi, tự tìm câu trả lời, xong thảo luận với bạn bè và thầy cô. Nhà trường tổ chức các buổi tranh luận về lịch sử, về chính trị, về các vấn đề trong phạm vi học trình và thường xuyên tổ chức các cuộc tranh luận cho học sinh giữa các trường với nhau. Nhà trường tổ chức cho học sinh đi thăm Quốc hội, thăm bảo tàng, các cộng đồng sắc tộc, cơ sở tôn giáo… Tại Quốc hội Liên bang Úc, trẻ em còn được đóng vai các thủ tướng, lãnh đạo Đối Lập, các dân biểu và nghị sỹ tranh luận và giải quyết các vấn đề "quốc sự". Nhờ thế trẻ em Úc sớm trưởng thành về chính trị. Cuối tháng 11/2018 vừa qua học sinh trung học thuộc 30 thành phố và thị trấn trên khắp nước Úc đã tổ chức biểu tình kêu gọi các chính trị gia phải có hành động cải thiện biến đổi khí hậu mội trường. Ngay từ nhỏ trẻ em Úc đã có thể tích cực đóng góp xây dựng nền tảng chính trị dân chủ tại Úc, lớn lên các em sẽ là những lãnh đạo xây dựng một nước Úc đứng đầu thế giới. Trở lại với Quốc khánh Quốc khánh mà ai vui thì vui, ai buồn thì tiếp tục buồn và các tranh luận vẫn tiếp tục diễn ra thì làm thế nào có thể xem là ngày vui chung cho cả nước. Để có một ngày vui chung cho toàn nước Úc, nhiều người đề nghị lấy 1/1 hàng năm làm Quốc khánh, vừa kỷ niệm ngày thành lập Liên Bang Úc, 1/1/1901, vừa chào mừng năm mới. Cũng có người đề nghị công nhận ngày Quốc hội Liên bang họp lần đầu tiên ngày 9/5/1901 làm ngày Quốc khánh. Nhưng có lẽ phải đợi đến khi nào Úc thành nước cộng hòa hoàn toàn độc lập với nước Anh thì mới mong ngày quốc khánh, quốc kỳ và quốc ca được thay đổi. Bài viết thể hiện quan điểm riêng của ông Nguyễn Quang Duy từ Melbourne, Úc. Xem thêm về Úc: Úc: trục vớt thủy phi cơ rơi xuống sông CPTPP-VN: 'Thị trường không dễ nhưng thân thiện hơn' Thủ tướng Úc: ‘Cá lớn đừng nuốt cá bé’ VN-Australia: tiến triển mạnh nhất là giáo dục
Đối với người phương Tây, Võ Nguyên Giáp có lẽ là một hiện tượng đặc biệt trong quân sự thế giới. Ông là vị tướng châu Á được các sử gia và nhà bình luận quân sự phương Tây nhắc đến nhiều nhất từ sau Thế chiến II.	Nhân Điện Biên nhắc lại uy tín tướng Giáp	Người ta nhắc đến ông không phải vì ông là đồng minh của các lực lượng quân sự phương Tây mà là người đã đánh bại hai thế lực quân sự hùng cường nhất thế giới vào thời điểm ông là người chỉ huy quân sự. Một vinh hạnh không kém là ông được sự quí trọng của hai vị tướng tài ba của quân đội Pháp và Mỹ, đối thủ của ông. Đó là Raoul Salan, tư lệnh quân đội Pháp tại Đông Dương 1951-1953, và William Westmoreland, người chỉ quân đội Hoa Kỳ tại Việt Nam từ 1968 đến 1972. Nhìn từ sử sách Không biết đã có bao nhiêu sách báo và tài liệu quân sự viết về Võ Nguyên Giáp, hay chính ông viết ra và được dịch sang các thứ tiếng nước ngoài, phổ biến rộng rãi trong các tiệm sách và thư viện. Những sách viết về Võ Nguyên Giáp, được xuất bản tại Pháp, phần lớn do những nhà văn, nhà báo không nhiều thì ít có liên quan đến phong trào cộng sản. Những tác giả này đã hết lời ca ngợi Võ Nguyên Giáp và so sánh ông với những thiên tài quân sự nổi tiếng trên thế giới như với Thomas Edward Lawrence, được biết nhiều dưới tên Lawrence d'Arabie, người đã chinh phục cả lục địa phía đông châu Phi, hay với Ernesto Che Guevara, nhà cách mạng cộng sản Trung Mỹ rất được giới trẻ thiên tả châu Âu ngưỡng mộ. Nhiều người còn ví thiên tài quân sự của Võ Nguyên Giáp với Karl von Clausewitz, nhà chiến lược quân sự người Phổ đầu thế kỷ 19. Các sử gia và dư luận phương Tây nể trọng tướng Võ Nguyên Giáp vì ông là vị tướng "không tốt nghiệp một trường võ bị nào và không bắt đầu sự nghiệp quân sự bằng một chức vụ sĩ quan" đã đánh bại quân đội Pháp tại Điện Biên Phủ (1954) và gây khó khăn cho quân đội Mỹ tại miền Nam Việt Nam trong suốt thời kỳ 1964-1972, tức thời điểm quân đội Hoa Kỳ có mặt đông đảo nhất tại miền Nam Việt Nam. Đường tới Điện Biên Trong cuộc chiến Đông Dương lần thứ nhất, các sử gia Pháp thường xuyên nhắc nhở đến Võ Nguyên Giáp trong giai đoạn 1946, khi quân Pháp vừa trở lại Việt Nam và đã có những cuộc gặp gỡ với ban tham mưu của Hồ Chí Minh. Tất cả đều lấy làm tiếc cuộc thương lượng với phe Việt Minh, do đảng cộng sản Việt Nam chỉ đạo, khiến đã xảy ra cuộc chiến khốc liệt tại Đông Dương từ 1946 đến 1954. Thật ra lúc đó chính quyền thuộc địa Pháp không đánh giá cao khả năng quân sự của phe Việt Minh thời đó. Vào thời điểm 1946, lực lượng quân sự của phe Việt Minh do Võ Nguyên Giáp chỉ huy chỉ có khoảng 40 chi đội với trên dưới 50.000 dân quân du kích, thiếu trang bị và huấn luyện. Phải chờ đến 1949, phe Việt Minh mới có được bốn đại đội bộ binh được trang bị súng máy và súng cối. Lực lượng quân sự của Võ Nguyên Giáp chỉ được trang bị dồi dào từ sau 1950, khi phe cộng sản Trung Quốc do Mao Trạch Đông lãnh đạo đánh bại phe Quốc Dân Đảng, do Tưởng Giới Thạch cầm đầu, và chiếm Hoa lục. Kể từ sau 1949, khi phe Việt Minh bắt đầu gây nhiều thiệt hại cho quân đội viễn chinh Pháp trên Đường số 4 và khu Việt Bắc, tên tuổi Võ Nguyên Giáp mới được nhắc nhở đến nhiều. Những vị tướng tài ba của Pháp như Revers, Navarre với những lực lượng quân sự chuyên nghiệp được trang bị đầy đủ như Lực lượng Viễn chinh, Lê Dương, Nhảy Dù... (Corps Expéditionnaire, Légion Étrangère, Bataillons Étrangers Parachutistes) đã không ngăn chặn được sự bành trướng của những người lính nông dân do Võ Nguyên Giáp cầm đầu. Sau này giới quân sự Pháp thường nhắc nhở tới những mưu chước dụ dỗ quân đội của Võ Nguyên Giáp vào bẫy để tiêu diệt như tại Đông Khê, Đường số 4, nhưng không được. Ngược lại, chính quân đội Pháp chịu nhiều thiệt hại và đã phải rút lui khỏi các địa điểm chiến lược trên vùng Trung Du. Trước sự lớn mạnh của phe Việt Minh, giới quân sự Pháp quyết định mở ra một địa bàn chiến lược khác tại khu lòng chảo Điện Biên Phủ để dụ quân Việt Minh vào tròng để tiêu diệt. Ý đồ này đã được các chiến lược gia và tướng lãnh Pháp nghiên cứu tỉ mỉ. Cũng nên biết vào thời điểm này phe Việt Minh đã chiếm gần như toàn bộ khu vực Trung và Nam Lào, nếu ngăn chặn được đường tiếp tế của phe Việt Minh tại Điện Biên Phủ thì Pháp sẽ triệt hạ dễ dàng lực lượng Việt Minh tại Lào. Với nhận định như thế, bộ chỉ huy quân đội Pháp tại Đông Dương dồn nỗ lực củng cố địa bàn Điện Biên Phủ. Tại đây, với hỏa lực sẵn có quân Pháp có thể làm chủ được trên không và tiếp tế bằng đường bộ. Cũng nên biết khu lòng chảo Điện Biên Phủ nằm sát biên giới Lào với nhiều đồi núi thấp, do đó dễ quan sát một vùng rộng lớn chung quanh. Quân đội Pháp đã xây dựng tại đây một hệ thống địa hào chằng chịt và kiên cố có thể cầm cự với quân Việt Minh trong một thời gian dài khi bị bao vây. Nói chung, giới quân sự Pháp rất tin tưởng vào sự phòng thủ chiến lược của Điện Biên Phủ, họ hy vọng có thể tiêu diệt quân Việt Minh dễ dàng khi bị tấn công. Các chiến lược gia Pháp không ngờ phe Việt Minh đã có sáng kiến tháo gỡ từng bộ phận rời của những khẩu đại bác và súng ống hạng nặng và sử dụng một lực lượng dân công hùng hậu để vận chuyển bằng các phương tiện thô sơ như xe thồ (xe đạp), xe bò, gồng gánh các loại vũ khí và đạn dược, ngày đêm băng rừng, băng suối, băng núi để mang lên các đỉnh đồi chung quanh Điện Biên Phủ, lắp ráp và tấn công quân Pháp. Điều này vượt ngoài tưởng tượng của những chiến lược gia quân sự Pháp, và họ đã tốn rất nhiều giấy mực để diễn tả sự kinh ngạc này, với tất cả sự thán phục. Cuộc bao vây đã chỉ kéo dài trong ba tháng, từ 13-3 đến 7-5-1954. Quân đội Pháp cùng với bộ chỉ huy tiền phương tại Điện Biên Phủ, do đại tá de Castries cầm đầu, đã đầu hàng vô điều kiện. Võ Nguyên Giáp đã được dư luận Pháp nhìn nhận như người đã đánh bại quân đội Pháp tại Đông Dương. Không trách Việt Minh Điều không ngờ là người Pháp chấp nhận sự thất trận này một cách vui vẻ, họ không thù oán gì quân đội Việt Minh mà chỉ trách móc các cấp lãnh đạo chính trị và quân sự của họ đã không sáng suốt. Riêng các tướng Salan, de Castries và rất nhiều tướng tá khác đều hết lời ca ngợi và kính phục Võ Nguyên Giáp. Đây là một trường hợp hi hữu trong lịch sử quân sự của Pháp nói riêng và của cả châu Âu nói chung. Hầu như các cấp lãnh đạo quân sự của châu Âu đều có cùng nhận định như các đồng nghiệp Pháp. Họ kính nể quyết tâm và khả năng huy động sức người trong trận Điện Biên Phủ của Võ Nguyên Giáp trong suốt cuộc chiến Đông Dương lần thứ nhất. Nếu Võ Nguyên Giáp là một người sinh trưởng tại các quốc gia phương Tây thì ông đã đón nhận tất cả những vinh hạng của một vị anh hùng, một vị tướng tài ba. Rất tiếc ông là người Việt Nam, và hơn nữa là một đảng viên cộng sản, nên tất cả những vinh dự này đã không được thể hiện đúng mức. Người Pháp có lý do để đề cao yếu tố này, vì trong suốt thời gian chiến tranh, từ 1946 đến tháng 7-1954, không một phụ nữ hay trẻ em người Pháp nào bị bắt làm con tin hay bị sát hại để trả thù báo oán. Đây chính là điều mà dư luận Pháp nói riêng và phương Tây nói chung quí mến dân tộc Việt Nam. Trong chiến tranh thì chém giết nhau không nương tay, nhưng chỉ với những người trực tiếp cầm súng, khi hết chiến tranh thì có thể trở thành bạn bè một cách dễ dàng. Chính vì thế mà tướng Võ Nguyên Giáp, mặc dù không tốt nghiệp từ một trường sĩ quan quân sự nào và bị trù dập ngay trong nội bộ đảng cộng sản, luôn luôn được dư luận phương Tây nhắc nhở đến với tất cả sự mến phục và kính phục. Bài viết thể hiện quan điểm của tác giả Nguyễn Văn Huy, một nhà nghiên cứu lịch sử và hoạt động chính trị tại Paris, Pháp. -------------------------------------------------------------------- Những tác phẩm do Võ Nguyên Giáp viết và các sách về ông:- T. Derbent, Vo Nguyen Giap, Giáp et Clausewitz : Suivi de Contribution à l'histoire de Dien Bien Phu et de Préface au livre du général Giap : Guerre du Peuple, armée du peuple, (Livre de Poche, paruis, 2006)- Vo Nguyen Giap, Military Art of People'sWar, Broché, Paris, 1971.- Vo Nguyen Giap, Mémoires 1946-1954 : Tome I, La Résistance encerclée, Ed. Broché, Paris, 2003.- Vo Nguyen Giap, Mémoires 1946-1954 : Tome II, La Chemin menant à ien Bien Phu, Ed. Broché, Paris, 2003.- Vo Nguyen Giap, Mémoires 1946-1954 : Tome III, Dien Bien Phu, Le rendez-vous de l'histoire, Ed Broché, Paris, 2004.- Cécil B. Currey, Vo Nguyen Giap, Vietnam 1940-1975 : La Victoire à tout prix, Broché, Paris, 2003.- Vo Nguyen Giap, Guerre du Peuple, Armée du Peuple, Expérience du peuple vietnamien dans la lutte armée, 1961.- W. Westmoreland, Vo Nguyen Giap.Những sách gián tiếp viết về Võ Nguyên Giáp phần lớn là những sách kể lại cuộc chiến Đông Dương 1946-1954, hay trận Điện Biên Phủ, rất nhiều (tìm trên mạng : Indochine, Dien Bien Phu).
Ngày 30 tháng 4 năm 2015 đánh dấu 40 năm ngày chấm dứt chiến tranh Việt Nam, thống nhất đất nước, từ Lũng Cú, Hà Giang đến mũi Cà Mau.	Ngày đầu tiên trên chặng đường 10 năm	Trong hơn một tháng qua, có nhiều bài viết, bài phỏng vấn, từ nhiều phía, về sự kiện này. Có bài so sánh Việt Nam với Đức hay với Triều Tiên, nước đã hay đang bị chia cắt, so sánh Việt Nam Cộng hoà với Hàn Quốc, Singapore, Thailand, nước có nền kinh tế tương đương nhau, trong cuối thập niên 1960-đầu thập niên 1970. Có bài trở lại đề tài ý nghĩa của ngày 30 tháng 4: “giải phóng” hay “quốc hận”? Mục đích của bài này là nhằm nhận định khó khăn, thử thách của Việt Nam, và đóng góp ý kiến vào một quá trình cần thiết để vượt qua. Con người Do con người thuộc vốn quý nhất của một nước, không thể không xét khác biệt trong cái giá cho sự thống nhất giữa Đức và Việt Nam: gần 1.500 mạng người Đức, hơn 2.000.000 mạng người Việt Nam. Sau khi thống nhất, không như ở Đức, hàng trăm ngàn quân nhân, viên chức Việt Nam Cộng hoà, bao gồm hàng chục ngàn chuyên gia, bị tập trung vào trại học tập cải tạo hay bị sa thải; hàng chục ngàn người chết trong trại học tập. Do chính sách đối xử phân biệt, khoảng 2.000.000 người Việt Nam phải rời nước, đi định cư ở nước khác; khoảng 200.000 người chết khi vượt biên. Do không có hệ thống tam quyền phân lập, quyền làm người liên tục bị vi phạm, bất chấp quy định trong cam kết quốc tế và trong Hiến pháp Việt Nam. Trong 3 năm gần đây, có 260 người chết khi bị công an tạm giữ; chưa tới 20 trường hợp làm người chết được đưa ra luật pháp xét xử. Giáo dục Đối diện với nền giáo dục hình thức, lạc hậu, yếu kém, hàng trăm hội nghị, hội thảo về cải cách giáo dục không tìm được lối ra vì cốt lõi của vấn đề bị né tránh: giáo dục là nhằm đào tạo những thế hệ có tư duy độc lập, trên cơ sở tôn trọng sự thật, tôn trọng phản biện; giáo dục là để phục vụ con người, không phục vụ một tầng lớp, một hệ tư tưởng nào. Ở thời điểm năm 2013, Việt Nam có 24.300 tiến sĩ và 101.000 thạc sĩ trong dân số 90 triệu người, tỉ lệ tiến sĩ, thạc sĩ cao nhất khu vực Đông Nam Á, nhưng có con số nghiên cứu khoa học công bố trên tập san quốc tế thấp nhất khu vực. Kinh tế Sau 40 năm hoà bình, sau 20 năm bình thường hoá quan hệ với Mỹ, nước có nền kinh tế và công nghiệp hàng đầu thế giới, kinh tế Việt Nam còn bấp bênh, công nghiệp phát triển kém cỏi. Trong giai đoạn 2001-2014, nợ công tăng từ 12% đến trên 65% GDP, quá ngưỡng an toàn, trong khi năng suất lao động giảm từ 4,1% xuống 3,2%, thấp nhất khu vực; trong giai đoạn 2008-2011, chênh lệch giàu nghèo tăng từ 8,9 lần đến 9,2 lần; trong giai đoạn 2012-2014, theo báo cáo quốc tế, chỉ số tham nhũng tăng từ 116/177 đến 119/175. Đạo đức-văn hoá Nền giáo dục không lành mạnh, hệ thống luật pháp không nghiêm minh, dẫn đến một xã hội băng hoại, suy đồi. Một lãnh đạo Việt Nam, ông Mai Chí Thọ, năm 2000, bày tỏ buồn đau trước mức độ tội ác trong xã hội; ông cho rằng “me Tây”, “me Mỹ” trước 1975 vẫn biết xem nặng giá trị đạo lý hơn một số người sau 1975. Với tỉ lệ nạo phá thai ở tuổi vị thành niên tăng nhanh, riêng năm 2014, Việt Nam có 150.000 trường hợp nạo phá thai ở tuổi vị thành niên, cao nhất khu vực. An ninh quốc phòng - Biển Đông Không phải “thực dân Pháp”, “đế quốc Mỹ”, mà Trung Quốc là nước, trong 60 năm nay, chiếm giữ một phần lãnh thổ Việt Nam ở biên giới cực Bắc, ở Hoàng Sa-Trường Sa. Từ năm 2000, hàng năm Trung Quốc ngang nhiên cấm đánh cá ba tháng trong vùng biển Việt Nam; Trung Quốc đang tích cực xây dựng cấu trúc quân sự, đảo nhân tạo ở Hoàng Sa-Truờng Sa, làm bàn đạp tấn công Việt Nam khi cần thiết. Sự thiếu quyết tâm của Việt Nam trong sử dụng luật pháp quốc tế để giải quyết tranh chấp Biển Đông với Trung Quốc khiến Trung Quốc không ngừng leo thang hoạt động phi pháp và khiến khả năng chiếm giữ tạm thời thành chiếm giữ vĩnh viễn của Trung Quốc ở Hoàng Sa-Trường Sa gia tăng. Trong hơn 20 năm, FDI từ Trung Quốc vào Việt Nam chỉ chiếm 1,5% tổng vốn FDI nhưng Trung Quốc nắm 90% tổng thầu EPC ở những công trình trọng yếu như điện, khai khoáng, dầu khí, luyện kim, hóa chất, v.v. Do cam kết trong Thông cáo chung Việt-Trung năm 2001, Việt Nam cho khai thác bauxite ở Tây Nguyên, bất chấp hiểm nguy cho an ninh quốc phòng, môi sinh môi trường, v.v., bất chấp phản đối của chuyên gia, của Đại tướng Võ Nguyên Giáp, người có liên hệ với nghiên cứu khai thác bauxite trong thập niên 1980. Nan đề của dân tộc và vai trò của tuổi trẻ Việt Nam đang đối diện với khó khăn, thử thách chưa từng thấy trong lịch sử? Thực trạng và trường hợp điển hình đề cập ở trên cho thấy, ở thời điểm 40 năm thống nhất đất nước, Việt Nam đang đối diện với khó khăn, thử thách chưa từng thấy trong lịch sử. Để khắc phục cần công sức và trí tuệ của toàn dân. Trong 40 năm nay, mọi quyết định về chính sách, quốc sách cho Việt Nam, nằm trong tay một thiểu số lãnh đạo, không đến từ chọn lựa của công dân, thông qua bầu cử tự do và công bằng. Thực trạng hiện có là hệ quả tất yếu của lãnh đạo chủ trương đặt quyền lợi phe nhóm lên trên quyền lợi đất nước. Sự sinh tồn của dân tộc không cho phép thực trạng này kéo dài lâu hơn nữa. Tuổi trẻ là người lãnh đạo tương lai của đất nước. Họ có đặc tính mà những lớp tuổi khác khó thể sánh bằng: năng lực, nhiệt tình và sáng tạo. Đồng thời, tuổi trẻ sẽ là người gánh chịu toàn bộ hậu quả, một khi họ thụ động, tiêu cực, theo chủ nghĩa “mặc kệ nó”, trước mọi nan đề hôm nay. Trong khi thử thách, khó khăn là nhiều, thuận lợi dành cho tuổi trẻ không ít. Việt Nam là nước trẻ, với hơn 60% dân số sinh sau 1975. Trong cách mạng thông tin, thống kê năm 2014 cho thấy khoảng 75% thành phần trẻ sử dụng internet mỗi ngày. Đặc tính riêng và thông tin đa chiều tạo thêm sức mạnh cho tuổi trẻ. Trong hơn một tháng qua, có rất nhiều bài viết về cuộc chiến tranh tàn khốc giữa những người chung giòng máu, về những biến chuyển từ 1975. Bên cạnh lắng nghe, tôn trọng suy nghĩ, ý kiến của người khác, tuổi trẻ Việt Nam nên hướng về phía trước, xác định ngày 30 tháng 4 năm 2015 là ngày đầu tiên trên chặng đường 10 năm. Đây là chặng đường mà tuổi trẻ mạnh dạn phát huy vai trò tiên phong của mình, kết hợp sử dụng phương tiện tiên tiến trong thời đại tin học, với quyết tâm thúc đẩy thay đổi tận gốc rễ. Tuổi trẻ cùng các thế hệ khác, trong và ngoài chính quyền, trong và ngoài đảng, giành lại quyền làm chủ, quyền quyết định vận mệnh đất nước, quyền chọn lựa lãnh đạo có tâm, có tầm, đặt quyền lợi dân tộc lên trên hết, thông qua bầu cử tự do và công bằng, kiên quyết thực hiện những quyền tự do như báo chí, đi lại, hội họp, phát biểu, v.v., quy định trong Hiến pháp và trong cam kết quốc tế. Chặng đường 10 năm tới dứt khoát không là sự lập lại giai đoạn tệ hại nào trong 40 năm qua. Chặng đường 10 năm tới là quá trình nhận thức rõ bạn và thù của đất nước, nhận thức rõ không gông cùm vô hình hay nỗi sợ hãi nào ngăn được bước chân của tuổi trẻ Việt Nam. Nó phải là chặng đường mà ở đích đến, thời điểm 50 năm thống nhất đất nước, Việt Nam là của 90 triệu người, của toàn dân tộc, như Thủ tướng Võ Văn Kiệt, năm 2007, nói, "Tổ quốc là của mình, dân tộc là của mình, quốc gia là của mình, Việt Nam là của mình, chứ không phải là của riêng của người cộng sản hay của bất cứ tôn giáo hay phe phái nào cả". Bài viết thể hiện văn phong và quan điểm của tác giả.
Sau những trận đánh trên đường phố ở Sài Gòn thời gian Tết Mậu Thân 1968, nhà thơ Thái Tú Hạp chào năm mới bằng những lời chúc cay đắng và châm biếm:	Vài nhận định về trí thức miền Nam thời chiến	Chúc một năm nhiều súng đạnChúc một năm nhiều thêm thù hận đau thươngNăm mới chạy giặc lầm thanNước mắt bà mẹ già nua nhỏ trên xác conĐạn còn ghim trong buồng phổi (Bài 'Lời chúc đầu năm mậu thân') Ẩn chứa trong những dòng thơ là một thái độ mới trong giới nhà văn, trí thức ở Sài Gòn sau sự kiện Mậu Thân đau thương. Từ cuối tháng Giêng đến đầu tháng Hai 1968, cuộc sống ở Sài Gòn bị đổ vỡ căn bản bởi những trận giao chiến và ở nhiều quận, tình hình nguy hiểm tới mức người ta không thể ra ngoài đường. Nhiều người xem Tết Mậu Thân đã làm giới trí thức đô thị không còn sự tự mãn vì cuộc chiến đã được đưa tới tận nhà họ. Theo Frances Fitzgerald trong cuốn sách Fire in the Lake (giải Pulitzer năm 1973), tầng lớp tinh hoa Sài Gòn không còn có thể “ung dung khi Rome bốc cháy”. Còn nhà nhân học Neil Jamieson thì nói: “Thái độ thay đổi, đặc biệt trong giới trung lưu thành thị, những người lần đầu tiên chứng kiến tận mặt thực tế chiến tranh.” Nhưng Tết Mậu Thân có phải là cột mốc cho trí thức Việt Nam? Câu trả lời chung là không, mặc dù rõ ràng nhà văn và trí thức trở nên cay đắng hơn trong giọng điệu. Nhà văn miền Nam tiếp tục phát triển hai chủ đề chính đã được quan tâm tại Sài Gòn từ cuối thập niên 1950: tinh thần hướng ngoại và chủ nghĩa hiện sinh. Những chủ đề này vẫn tồn tại sau 1968, cho dù nhà văn tập trung hơn cho văn hóa ngoại vi của Mỹ (counterculture) và có thái độ nghi hoặc đối với giới chính trị. Tinh thần hướng ngoại Trí thức miền Nam giai đoạn 1954-1975 tìm kiếm kiến thức từ mọi thành phần trong xã hội, mọi tôn giáo và văn hóa. Đặc biệt, nhiều người quan tâm đến tư tưởng, sự kiện chính trị và giá trị xã hội từ châu Âu và Mỹ. Một ví dụ có thể tìm thấy trong tuyên ngôn của tạp chí Bách Khoa, số ra mắt tháng Giêng 1957. Nó nhấn mạnh bài vở “không cứ phải cao siêu, vì trải nghiệm của người lao động cũng quan trọng như lý thuyết của học giả”, và cũng không cần “chỉ nói về một tôn giáo, vì đạo đức của Phật giáo cũng đáng để ta tôn trọng như lòng nhân ái của Chúa Jesus”. Số đầu tiên của Bách Khoa giới thiệu tác phẩm của Saint-Exupery, vai trò của nhạc Jazz trong nghệ thuật hiện đại, và một tiểu luận về lịch sử văn học Mỹ. Những số về sau có điểm nhấn tương tự, như loạt bài về đạo Hồi ở Việt Nam, tiểu sử nhiều nhân vật văn hóa, khoa học phi cộng sản như Alexander Solzhenitsyn và Albert Einstein, về quan hệ Việt – Mỹ, kể cả thảo luận về những chính sách như chương trình Việt Nam hóa. Chủ nghĩa hiện sinh Đặc điểm thứ hai của trí thức miền Nam là nhiều người hâm mộ các chủ đề hiện sinh. Chúng được họ biết tới lần đầu qua tác phẩm của Emmanuel Mounier, người nhấn mạnh một hình thức hiện sinh Công giáo. Mounier bước vào thế giới quan của nhiều trí thức Việt Nam nhờ thời gian họ học thần học hoặc triết học trong các trường dòng, tu viện. Đến cuối thập niên 1940, Mounier phải cạnh tranh với “chủ nghĩa hiện sinh vô thần” của Jean-Paul Sartre, cho rằng con người phải gắng tận dụng thời đang sống vì chẳng có đấng tối cao nào hiện hữu. Triết lý của Sartre đã ảnh hưởng cả một thế hệ trí thức mới: một nhóm học giả trẻ học ở Tây phương cuối thập niên 1940, đầu 1950 để tránh sự bất trắc của xã hội Việt Nam trong cuộc chiến chống Pháp. Một nhân vật quan trọng là triết gia Nguyễn Văn Trung, học ở châu Âu đầu thập niện 1950 khi ảnh hưởng của Sartre đang ở đỉnh cao. Nhiều người quay lại miền Nam từ giữa thập niên 1950, dạy ở đại học Sài Gòn, Đà Lạt, Huế. Các đại học này lại xây dựng nhiều chương trình, xuất bản tạp chí học thuật đóng góp cho nỗ lực xây dựng quốc gia. Hiện sinh trở thành phần chính của các tạp chí như Bách Khoa và Đại Học. Sau năm 1968, những chủ đề lớn này vẫn tồn tại, mặc dù từ giữa thập niên 1960, trí thức Việt Nam Cộng Hòa quan tâm nhiều hơn văn hóa đại chúng Mỹ, và bớt quan tâm những diễn biến tương tự của văn hóa cao cấp Pháp. Trong cuối thập niên 1960, các ấn phẩm trí thức ở Sài Gòn in nhiều bài báo liên quan văn hóa Mỹ, như Malcolm X, tổ chức Báo Đen, hippy, và dân quyền. Cần thấy rằng dù có sự chuyển hướng từ châu Âu sang Mỹ, nhưng mối quan tâm về những giá trị bên ngoài và tinh thần hiện sinh vẫn không giảm trong giới trí thức. Họ ngày càng chịu ảnh hưởng bởi những chủ đề hiện sinh trong tiểu thuyết của William Faulkner, âm nhạc Bob Dylan, và bớt lấy cảm hứng từ Albert Camus hay Jean-Paul Sartre. Sống giữa thời loạn Vì sao tinh thần hướng ngoại và hiện sinh tồn tại ở miền Nam lâu như vậy, từ cuối thập niên 1950 đến khi Sài Gòn sụp đổ năm 1975? Câu trả lời đơn giản nhất có lẽ là hai chủ đề này phản ánh một bản sắc chung được nhiều trí thức nuôi dưỡng lúc đó. Việc đánh giá và ngả theo những xu hướng văn hóa châu Âu và Mỹ khơi gọi hình ảnh miền Nam như một nơi cởi mở, tự do, đối lập với miền Bắc mà theo nhiều trí thức miền Nam là xã hội khép kín. Tương tự, chủ nghĩa hiện sinh đem lại cho trí thức phương tiện đương đầu với hoàn cảnh thời chiến. Người Việt phải tìm ra ý nghĩa giữa thời đại bạo lực. Chính ý này là chủ đề lớn trong văn của Sartre, Camus và những nhà hiện sinh khác. Đây có thể là lý do vì sao những chủ đề này, tuy cũng rất rõ rệt trước Tết Mậu Thân, lại chỉ trở nên mãnh liệt sau Tết: vì những tư tưởng đó là phương tiện đương đầu với một xã hội bất trắc, hiểm nguy và đôi khi bạo lực, một xã hội đã tồn tại trước Tết và còn tiếp tục sau đó. Ngoài ra, hai chủ đề này đem đến cho trí thức Việt Nam ngôn từ phù hợp dùng để chỉ trích những sự kiện chính trị, văn hóa của thời đại họ. Giới trí thức dùng ngôn từ này không chỉ để phê phán trí thức miền Bắc mà còn cả các chính thể của Việt Nam Cộng Hòa và những diễn biến chính trị ở nước ngoài. Sự tự do phê phán nền chính trị và xã hội của họ và của nước ngoài là một chủ đề trung tâm trong tư tưởng của giới trí thức Sài Gòn trong cuộc chiến. Về tác giả:Wynn Wilcox hiện là phó giáo sư khoa Lịch sử ở Western Connecticut State University. Lấy bằng tiến sĩ ở Đại học Cornell năm 2002, ông đang viết một cuốn sách nói về cách các sử gia đương đại đã dùng những sự kiện lịch sử Việt Nam thế kỷ 18-19 để biện minh cho ý thức hệ thế kỷ 20.
Video tương tác qua webcam là mảng phát triển nhanh nhất trong ngành công nghiệp khiêu dâm thế giới. Tại Romania, hàng ngàn phụ nữ làm việc ở vị trí "người mẫu" (cam-girls) tại các studio và tại chính nhà của họ. Đây là một thị trường 24/7, với khách hàng chủ yếu truy cập từ Bắc Mỹ và Tây Âu.	Phía sau ngành công nghiệp video tình dục tại Romania	Tại trung tâm Bucharest, một nhóm phụ nữ trẻ hút thuốc, nói chuyện và cười đùa trên vỉa hè dưới chân một tòa cao ốc. Đây không phải một cảnh tượng đáng chú ý. Trừ việc đó là một buổi sáng nắng rực rỡ, các cô gái này trang điểm dày, đi những đôi giày "siêu cao gót" và mặc những bộ trang phục thiếu vải, đối lập với những người qua đường trong trang phục thích hợp trong không khí hè. Tìm thấy phim 'nô lệ tình dục' cho lính Nhật 'Yêu' robot có đồng nghĩa với việc ngoại tình? Cảnh nóng trên phim ngày càng mạnh bạo? Bên trong tòa nhà, Studio 20 nằm tại tầng một và tầng hai. 40 căn phòng mở ra thật cũ kĩ, dãy hành lang sơn trắng, và những bức tường được treo ảnh các cô gái khỏa thân quyến rũ. Mỗi cánh cửa đóng là một buổi làm việc đang diễn ra. Bên trong căn phòng là một cô gái đang quay trực tiếp với khách hàng quốc tế bằng webcam - chỉ cần cô ở trong phòng một mình, thì việc đó hoàn toàn hợp pháp. Trong thế giới của những mối quan hệ ảo và tình dục qua mạng, những người ngồi trước máy quay là "người mẫu" còn những người đàn ông ngồi xem là "thành viên". Bên trong Studio 20 - Phía sau mỗi cánh cửa đóng là một người mẫu đang "làm việc" với khách hàng Lana làm việc tại Phòng số 8. Giữa căn phòng là một chiếc giường hình tròn chiếm phần lớn không gian cùng nhiều đệm gối. Bên cạnh là một chiếc tủ chứa một số trang phục của cô. "Tôi thường mặc váy, đồ lót hoặc lông vũ," cô nói. Ở góc phòng là một màn hình máy tính lớn, một camera đắt tiền và đằng sau là một hệ thống ánh sáng nhiếp ảnh chuyên nghiệp. Có hàng tá những cặp mắt có thể nhìn Lana trực tiếp từ phòng của cô thông qua các website người lớn. Nhưng cô không kiếm được đồng nào trừ khi có một thành viên mời cô chat webcam riêng. Lana làm việc tại Studio 20 Làm việc tám tiếng một ngày, cô kiếm được gần 4.000 euro một tháng - gấp gần 10 lần mức lương trung bình tại Romania. Chủ của Lana, Studio 20 cũng kiếm được 4.000 euro một tháng nhờ nguồn thu từ các buổi online của cô. Tại vị trí cao nhất của kim tự tháp này, LiveJasmin - trang web đăng tải các nội dung của Studio 20 và chịu trách nhiệm thu phí từ khách hàng, được trả qua thẻ tín dụng - nhận số tiền gấp đôi, khoảng 8.000 euro. LiveJasmin là website cung cấp dịch vụ qua webcam trực tiếp lớn nhất thế giới. Mỗi ngày trang web này có khoảng 35 đến 40 triệu thành viên truy cập, và ở bất kì thời điểm nào cũng có khoảng 2.000 người mẫu xuất hiện trực tiếp. Không khó để có thể hiểu được vì sao ngành công nghiệp webcam nói chung có thể thu về khoảng 2 đến 3 tỷ USD trong năm 2016. Một người mẫu chuẩn bị ghi hình với bối cảnh bồn tắm, được hoàn thiện bởi một chùm đèn lớn Lana đã tốt nghiệp đại học và làm việc trong ngành bất động sản cho tới năm 2008 khi kinh tế thế giới suy thoái và Romania rơi vào khủng hoảng. Đó là thời điểm cô gia nhập ngành công nghiệp video chat. Ngày đầu tiên làm việc trước máy quay luôn là kí ức đối với cô. "Tôi ở một mình trong phòng, nhưng có cảm giác như có hàng trăm người xung quanh mình. Và tôi không thể theo sát được tất cả những gì họ đang nói và đang đòi hỏi từ mình. Tôi khá sốc. Nhưng sau đó tôi nhận thức được thành viên nào là khách hàng có tiềm năng sẽ trả tiền để không tốn thời gian cho tất cả bọn họ." Vậy chuyện gì xảy ra trong một buổi trực tiếp riêng tư? "Đa phần là trò chuyện. Thỉnh thoảng tôi có chơi trò nhập vai theo yêu cầu của khách (role-play), cũng đôi khi khỏa thân và thủ dâm," cô nói. Cho dù các thành viên đôi lúc ép cô làm những thứ cô không muốn, nhưng cô vẫn giữ bình tĩnh. "Là phụ nữ trong cuộc chơi, bạn được quyền dẫn dắt. Điều này khiến tôi cảm thấy mình được trao quyền." Việc quan trọng là phải giữ chân khách hàng trả tiền càng lâu càng tốt. "Bạn có 10 phút để thể hiện mình là người đáng yêu và sexy, và sau đó bạn cần có chuyện gì đó để nói nếu không thành viên sẽ bỏ đi mất," Andra Chirnogeanu, Quản lý truyền thông Studio 20 cho biết. Để đạt được điều này, Studio 20 có 20 huấn luyện viên, một chuyên gia tâm lý và một giáo viên tiếng Anh. Đa số khách hàng ở Bắc Mỹ và châu Âu, nên các người mẫu cần phải biết cách giao tiếp với họ. Nhưng giáo viên tiếng Anh, Andrea, còn truyền thụ nhiều điều hơn cả khả năng ngôn ngữ đơn thuần. "Tôi dạy họ về sự tôn sùng - tôn sùng nghĩa là gì, tại sao mọi người đều tôn sùng cái gì đó... Chúng tôi học nhiều về Freud và về tâm lý. Và chúng tôi học về cử chỉ thông qua sách vở vì phụ nữ cần phải quyến rũ, thông minh và xinh đẹp." Các người mẫu được động viên gửi tin nhắn trò chuyện với khách hàng thường xuyên Địa lý cũng rất quan trọng, giúp các người mẫu có thể trò chuyện về những nơi mà các thành viên đang sống. "Nơi đó có thể là một nơi rất đặc biệt," Andrea nói. "Đây không đơn thuần là hoạt động kinh doanh tình dục như mọi người thường nghĩ - các người mẫu phải nói chuyện với thành viên như họ đang trong một mối quan hệ online bình thường. Có thể trao đổi về nhiều chủ đề khác nhau giúp đôi bên thoải mái hơn." Studio 20 là hệ thống studio webcam lớn nhất thế giới. Công ty này có 09 chi nhánh tại Romania, bao gồm một hệ thống người mẫu nam (cam-boys) phục vụ thị trường đồng tính. Các chi nhánh khác có mặt tại thành phố Cali của Colombia, Budapest và Los Angeles. Không phải tất cả người mẫu đều làm việc tại studio. Sandy Bell - cô sinh viên tốt nghiệp với hai bằng đại học - là một trong số ít những nhân viên nữ làm việc tại nhà. Cô kiếm khoảng 100 euro cho một ngày online nhằm tăng thêm thu nhập ngoài công việc thiết kế nội thất. Một thế mạnh của làm việc độc lập - và thương lượng trực tiếp với công ty quản lý website - là cô thu được phần trăm cao hơn từ phí hội viên. "Họ phần lớn là những người tử tế, không phải những người đàn ông điên loạn," cô nói. "Rất nhiều thành viên tìm kiếm tình yêu. Họ muốn có sự kết nối. Một số thành viên muốn bạn gọi tên họ. Hoặc nói chuyện với họ khi bạn đang nhảy và cởi đồ. Tôi rất thành thật với họ - họ biết tôi có bạn trai, và họ biết chúng tôi sẽ không quan hệ ngoài đời thật." Sandy Bell sống chung với bạn trai tại một căn hộ trong tòa cao ốc ở ngoại ô Bucharest. Anh biết những gì cô làm, nhưng cha mẹ cô thì không. Che giấu công việc với gia đình và bạn bè không phải một điều hiếm gặp trong ngành công nghiệp này - kể cả với các chủ studio. Điều này thể hiện qua việc những nhân vật trò chuyện cùng BBC tại Bucharest đều dùng tên trên mạng hoặc chỉ dùng tên riêng. Không giống nhiều người làm việc trong ngành công nghiệp tình dục, Sandy Bell không lo lắng về an toàn của bản thân. "Thành viên có thể làm gì tôi cơ chứ? Nếu anh ta đi quá giới hạn hoặc tỏ ra thô lỗ với tôi, tôi chỉ cần click chuột và dừng lại. Và tôi có thể nói ban quản trị website chặn địa chỉ IP để người đó không bao giờ có thể truy cập lại, kể cả khi đã thay đổi nickname. Những người đó cách xa tôi hàng ngàn dặm. Họ không thể chạm vào bạn - không ai có thể chạm vào bạn. Bạn online một mình và bạn làm việc một mình. Việc này chẳng liên quan đến mại dâm." Sandy Bell có phải một nạn nhân? Cô nói không phải, dù những người bênh vực nữ quyền như Irina Ilisei nói đây là một câu hỏi khó trả lời. "Chúng ta đã nói đến những người phụ nữ bị ép phải làm việc này? Họ có phải những người lựa chọn công việc này không? Hay họ làm vậy vì bị lôi kéo về tâm lý, hay họ không có kinh tế ổn định. Rất có thể là sự kết hợp của tất cả các yếu tố trên." Ilisei tin rằng những yếu tố thúc đẩy bao gồm tỉ lệ mang thai ở tuổi vị thành niên tại Romania tăng cao, và có tới 30% sinh viên tốt nghiệp không thể tìm được việc làm. Irina Ilisei tin rằng có nhiều cô gái bị đẩy vào ngành công nghiệp này Ngành công nghiệp webcam này đồng thời làm mọi cách để lôi kéo các cô gái trẻ. "Quảng cáo được đăng tại các trường đại học," Ilisei nói. "Các sinh viên nhận tin nhắn báo trúng tuyển trực tiếp qua Facebook. Và các studio hoạt động rất chuyên nghiệp - y như tuyển nhân viên mới vào nghề trong các lĩnh vực khác. Ngôn ngữ được sử dụng đều theo hướng trao quyền cho phụ nữ trẻ, sự độc lập, trau dồi kĩ năng, và còn được thưởng nếu có thể thuyết phục bạn bè cùng tham gia." Với Lana, 31 tuổi, công việc này giúp cô có đủ tiền để một mình nuôi dưỡng con gái, và nghĩ tới việc đầu tư tiền vào việc gì đó "sẽ đem lại tiền cho đất nước". Cô dự định sẽ dừng công việc này trong hai năm tới. Nhưng một cố cô gái không thể tự giải thoát mình như Lana. Oana, 28 tuổi, coi mình là một người đã trốn thoát khỏi ngành công nghiệp tình dục. Ở tuổi 16, trẻ vị thành niên, cô yêu một người bạn trai dụ dỗ mình chat sex. "Anh ta nói rằng tôi chỉ cần nói chuyện. Chỉ vậy tôi. Nhưng anh ta ở chung phòng với tôi, và chúng tôi đã quay phim khiêu dâm ở đó." Việc quay webcam giữa một nam và một nữ tại Romania là bất hợp pháp, nhưng câu chuyện của Oana nói lên một điều rằng rất khó để nói được pháp luật đã bị coi thường như thế nào. Cô làm gái mại dâm tại Đức, cho tới khi có được dũng khí để trở lại Bucharest và bắt đầu cuộc sống mới. Giờ cô làm việc phòng chống lao động tình dục - nói chuyện với những cô gái trẻ về kinh nghiệm của mình, và cố gắng thuyết phục họ về những nguy hiểm của việc trò chuyện qua video. "Nhiều cô gái nghĩ rằng họ chỉ đang đứng trước máy quay và kiếm tiền. Nhưng tất cả những gì họ làm sẽ ảnh hưởng tới suy nghĩ của họ. Bước tiếp theo sẽ là mại dâm. Tôi có thể nhìn thấy điều đó." Lana không đồng tình với ý kiến này. "Đó là việc bán bộ não của bạn, chứ không phải thân thể," cô nói. "Tôi coi nó như một màn trình diễn, một buổi biểu diễn. Nhưng đây không phải là công việc cho tất cả mọi người - rất nhiều cô gái đã từ bỏ sau vài tuần hoặc thậm chí vài ngày, bởi họ có suy nghĩ là họ đang bán cơ thể của mình. Suy nghĩ chính là điều quan trọng trong làm nghề. Tôi có những giới hạn của mình, và tôi không cảm thấy mình bị bóc lột." Andra Chirnogeanu, Quản lý truyền thông của Studio 20, cũng phủ nhận ý kiến rằng đây là công việc mạo hiểm và gây tổn thương tâm lý. "Sẽ là tổn thương tâm lý nếu bạn ngồi văn phòng 12 tiếng đồng hồ và nhận mức lương tối thiểu," cô nói. Nhưng việc các người mẫu thường cố gắng che đậy công việc của họ có lẽ đã phần nào thể hiện. Nếu Lana và Sandy Bell có thể có một cuộc sống tốt dựa vào bằng cấp của họ và các kinh nghiệm làm việc khác, liệu họ còn chọn việc cởi đồ trước những khách hàng tại New York, Frankfurt hay London?
Vì yêu vợ, người chồng từ Việt Nam tất tả tìm đường sang Ý - là tâm dịch corona khi đó. Ba lần trắc trở chuyện vé, sau cùng ông cũng được bay trên chuyến cuối, một ngày trước khi Ý chính thức đóng cửa biên giới…	Virus corona: Hành trình vào tâm dịch và chuyện tình Ý - Việt	Nhà văn Trương Văn Dân và vợ, bà Itala Elena Pucillo "Bạn bè tôi hỏi, ông không sợ sao. Sợ chứ - tôi trả lời - vì tôi đâu có phải anh hùng. Nhưng lúc ấy, tôi không sợ chết mà chỉ sợ mình không về kịp. Giả như tôi bị lây nhiễm trên đường về, hay vợ tôi bên đó có chuyện gì, thì cuối cùng hoá ra những cố gắng của mình là vô ích", nhà văn Trương Văn Dân nói vậy với BBC News Tiếng Việt, khi hồi tưởng lại chuyến hành trình vào tâm dịch, về Ý, của ông, nửa tháng trước. Chuyến đi của trái tim, trách nhiệm "Đây không phải là lần đầu tiên có những sự việc chia cách chúng tôi, và bằng cách này hay cách khác chúng tôi đều tìm được cách giải quyết. Nhưng lần này thì giống như cuộc chiến chống lại cối xay gió, chống lại một cái gì không có hình thù cố định. Không có gì rõ ràng về virus corona đang gây ra rất nhiều vấn đề: Nó hét lên cho chúng ta biết rằng con người chỉ là những vi sinh vật trong thế giới và hiện có một cái gì đó mạnh hơn, đang quyết liệt phản công". Đó là những dòng trong một tuỳ bút mà người vợ, bà Itala Elena Pucillo viết từ Ý gửi cho chồng, bằng tiếng Ý, khi biết rằng, mình đã không thể bay về Việt Nam như đã hẹn. Họ hẹn sẽ gặp lại ở Việt Nam, sau khi cùng ăn Tết ở Milan và ra mắt cuốn sách "Phút giây tự do" của bà, và ông Dân có việc phải về Việt Nam trước. "Tính là tháng 3, Elena sẽ về Việt Nam. Vé cũng mua rồi, nhưng thấy số người nhiễm Covid-19 ở Ý tăng lên từng ngày, nên đổi vé sang ngày 28/2. Nhưng đến lúc đó, nếu về Việt Nam lại lo chuyện nhập cảnh, vậy nên tôi nói vợ hãy ở lại Ý" - ông Dân kể lại. Nhạc sĩ khiếm thị tri ân những người trên tuyến đầu chống Covid-19 ở Việt Nam bằng một ca khúc. Nhưng khi đã quyết định như vậy, nỗi lo lại hướng về người vợ. Ở Ý, vợ ông có mỗi một thân một mình." Vợ tôi có một người chú nhưng đã cao tuổi, mấy đứa cháu cũng lu bu lắm, nên rất lo. Ở Việt Nam thì tôi có bà con, anh em và bạn bè, rất nhiều. Bởi vậy, tôi quyết định lên đường sang Ý trở lại". Ngày 12/3, ông đặt vé trở lại Ý, trên chuyến bay dự tính sẽ cất cánh ngày 16/3. Nhưng chưa kịp bay thì vé bị hủy. Ông lại đặt vé lần hai, chuyến bay quá cảnh Singapore và Đức, nhưng vé lại bị huỷ phút cuối. Một người bạn nhận lời đặt vé giúp ông lần thứ ba. Chuyến bay dự kiến khởi hành chiều 14/3, quá cảnh ở Belgrade (Serbia). Nhưng khi đến sân bay, đang khấp khởi mừng vì chuyến bay không bị huỷ, ông Dân mới hay, người mang hộ chiếu Ý không thể nhập cảnh vào Serbia, trong khi chuyến bay của ông phải quá cảnh ở Serbia, rồi mới đổi sang hãng khác để bay về Milan. "Lúc đó, tôi đã thụp xuống vì thất vọng. Nhưng tôi xác định phải bay về Ý ngay trong tuần, vì sang tuần sau, có thể Ý đóng cửa biên giới. Xác định vậy nên tôi lại nhờ bạn bè tìm mua giúp vé máy bay khác". "Lúc này ở sân bay đã về khuya, nhưng tôi vẫn ngồi lại đó. Bao tâm trạng rối bời, giữa lo âu, thấp thỏm và hy vọng… Mãi đến nửa đêm, người bạn sốt ruột quá mới khuyên tôi về nhà, hứa sẽ báo ngay cho tôi khi có vé. Đêm đó với tôi, quả như ác mộng và tôi không thể chợp mắt nổi", ông nhớ lại. Sáng hôm sau, người bạn thông báo có chuyến bay về Rome, quá cảnh Doha (Qatar). Ông Dân lại ra sân bay. Và lần này, mãi khi đã làm xong thủ tục gửi hành lý, ông cũng không yên tâm, chưa dám nói với ai mãi đến khi lên được máy bay. Gọi cho vợ, ông chỉ dám nói rằng, ông đã gửi được hành lý, còn bay được hay không, chưa thể nói trước điều gì. 19 giờ, chuyến bay khởi hành sang Doha. Nhưng ông cũng chưa thấy nhẹ lòng, bởi biết vẫn còn một chuyến bay nữa phía trước. Suốt 9 tiếng đồng hồ quá cảnh ở Doha, ông không dám rời khu vực bán kính vài chục mét quanh tấm bảng thông tin về cửa ra máy bay. "Sân bay vắng chỉ còn khoảng ¼ so với ngày thường. Còn tôi cứ nhấp nhỏm, 10-15 phút, tôi lại ra ngó chừng một lần, chờ đến khi tấm bảng thông báo để xem đã hiển thị cửa ra máy bay của chuyến bay kế tiếp tôi sẽ đi hay chưa. Nhưng đã đến gần giờ check-in mà số hiệu chuyến bay đó vẫn chưa thấy hiển thị. Thay vào đó, có hai chuyến khác, tuy có cùng giờ bay và điểm đến, nhưng số hiệu lại khác. Tôi tiến về phía quầy thông tin để hỏi, cô lễ tân hơi khó chịu với ông khách châu Á; tôi lại sang quầy khác và được bảo hãy an tâm đợi ở cổng số 3. Nhưng an tâm sao nổi, tâm trí tôi khi đó cứ nặng như chì. Bạn bè và vợ liên tục nhắn hỏi han tình hình, tôi chỉ dám nhắn lại: "Đang ở Doha, chưa thể nói trước điều gì". Đến sáng, số hiệu chuyển bay mới hiển thị trên tấm bảng ngay trước cửa ra máy. Lúc này, ông mới thở phào và tự thưởng cho mình chiếc bánh ngọt dằn bụng. Chuyến bay hạ cánh xuống Rome, còn cách Milan tầm 600 km. Nhưng đặt chân lên đất Ý, đứng vào hàng người chờ để khai báo y tế, ông mới thở phào vì đã đến đích. Nhà văn Trương Văn Dân tại ga Milan Nhưng khung cảnh sân bay khiến ông tưởng chừng như đang chứng kiến khung cảnh nước Ý trong phim về Thế Chiến 2. "Hàng quán đóng cửa, sân bay vắng tanh, chỉ nhân viên an ninh mang súng đi qua đi lại như thời chiến" - ông Dân kể. Ông vẫn còn một hành trình phía trước, đó là bắt xe buýt từ sân bay ra ga xe lửa, rồi đi tiếp chuyến tàu về Milan. Tranh thủ ăn chiếc bánh pizza nơi nhà ga, ông tưởng như được sống lại với quãng thời gian sinh viên gian khó mà ngọt ngào, những ngày đầu đặt chân lên đất Ý. Và trên hành trình vài tiếng đồng hồ trên chuyến xe lửa vắng tanh, cứ qua mỗi trạm dừng, ông lại nhắn tin cho vợ. Những thắc thỏm và âu lo, theo đó vơi dần. Chiều hôm đó, ông Dân về đến Milan. Qua tấm kính nơi nhà ga, ông đã thấy dáng bà Elena đợi ở đó. Hạnh phúc vỡ oà. Nhà văn Trương Văn Dân và vợ, bà Itala Elena Pucillo trong những ngày thanh bình trước khi dịch virus corona xảy đến Mối nhân duyên hai nền văn hoá Giờ thì, trong một căn hộ nhỏ ở Milan, họ đang yên bình bên nhau, chồng dịch thuật hay viết lách, vợ làm việc ngay giữa mùa dịch. Ông Dân chưa hết 14 ngày tự cách ly, mà ông nói là ông tự quyết định vậy chứ không đến từ yêu cầu của giới hữu trách. "Nhịp sống thành phố như chùng hẳn xuống. Đường sá vắng lặng. Tôi tự cách ly nên chỉ ở trong nhà chứ không đi đâu. Mỗi tuần, chỉ một người trong nhà được đi mua sắm và thường là Elena lái xe đi từ rất sớm, mua vội một vài món đồ cần thiết ở siêu thị rồi về. Đây là quãng thời gian tôi có thể tập trung nhiều cho chuyện viết lách, và tôi cũng tính ghi lại những suy nghĩ của mình dọc chuyến trở vể, để thêm một lần nghĩ thật sâu, về cái chết, sự sống, nỗi sợ hãi và tình yêu". "Tôi cũng hay gọi điện cho bạn bè, rồi thỉnh thoảng nói chuyện với hàng xóm qua khoảng cách của chiếc ban công, thì thấy mọi người vẫn vững tin lắm, họ rất lạc quan nhìn về phía trước chứ không ai hoảng loạn. Tất nhiên, phần do khu tôi sống tình hình vẫn khá ổn, chỉ có 2-3 ca nhiễm, chưa có trường hợp nào tử vong. Nhưng ở thành phố cách đây khoảng 25 cây số thì thê thảm lắm. Nhưng bất luận thế nào thì giờ là lúc ta cần sống trong tình yêu, niềm lạc quan và sự chia sẻ", ông Dân tâm sự. Nữ họa sĩ người Ý: ‘Tôi hoảng loạn vì bị người Việt tấn công trên mạng’ Covid-19: Nhịp sống Sài Gòn trong mùa dịch Virus corona: 'Tôi hồi phục sau khi tự cách ly điều trị ở nhà' Thư từ Mỹ: Việt kiều làm gì khi Cô Vi tấn công? Đôi chồng Việt - vợ Ý, Trương Văn Dân và Pucillo Elena, vốn khá quen thuộc trong các sinh hoạt văn học - nghệ thuật ở Sài Gòn mấy năm nay. Và câu chuyện tình xuyên biên giới của họ cũng được nhiều người biết đến. Ông Dân từng kể với tác giả, trong một cuộc phỏng vấn tại Quy Nhơn, quê hương của ông, rằng đó là nhân duyên, nhân duyên để ông đến Ý, để ông gặp bà Elena, và nhân duyên để họ quyết định chọn Việt Nam như điểm dừng chân, để cùng sống và viết. Sài Gòn hàng quán lao xao trong niềm nhớ của hai vợ chồng ông Trương Văn Dân và bà Itala Elena Pucillo Năm 1971, mới 18 tuổi, ông Dân còn là du học sinh, lơ ngơ đặt chân lên đất Ý. Chẳng hiểu thế nào mà một ngày, cô nữ sinh Elena Pucillo 16 tuổi cùng bạn đi bơi. Bể bơi mà bà thường đến hôm đó lại đang tạm đóng để làm vệ sinh, vậy là bà đành tìm bể bơi khác xa nhà hơn. Ở đó, bà tình cờ gặp ông. Với ông, bà là một thiếu nữ ngây thơ, hồn nhiên và đa cảm. Với bà, nét đẹp châu Á kết hợp với vẻ ngoài lịch lãm của ông đã hút hồn bà ngay từ cái nhìn ban đầu. Tình yêu đẹp như mơ của họ đã ươm mầm nảy nở giữa mùa đông lạnh giá của nước Ý. Sau này, cả hai nhận ra họ không thể sống thiếu nhau khi họ cùng chia sẻ những trăn trở chung của một thế hệ trẻ, tuy trưởng thành từ hai đất nước nhưng cùng có lòng nhân hậu và chung tình yêu với văn chương. Ăn mắm tôm, sầu riêng và học tiếng Nẫu 13 năm yêu nhau trước khi đám cưới, rồi sau gần 40 năm ở Ý, họ bỏ ngang tất cả để về Việt Nam. Là tiến sĩ ngôn ngữ và văn học nước ngoài, bà Elena Pucillo Truong đi dạy tiếng Ý và văn hóa Pháp, viết sách; còn ông Dân, bên cạnh nghề nghiệp chính là một chuyên gia hoá dược, đã dấn thân vào con đường sáng tác mà ông vốn yêu từ ngày nhỏ. "Tôi yêu văn chương từ nhỏ, nhưng khó thể mưu sinh bằng ngòi bút, nên tôi phải chọn ống nghiệm. Nghiên cứu đòi hỏi tính nghiêm túc và sáng tạo, nên theo tôi, nó cũng chỉ khác nghề văn về đối tượng, chứ phương thức làm thì cũng có phần giống nhau. Tôi bước vào làng văn, chỉ muốn thực hiện những say mê mà khi còn trẻ mình chưa làm được. "Hành trang ngày trở lại" là tập truyện ngắn đầu tiên của tôi và được in tại Việt Nam năm 2007"- ông Dân kể. Còn với bà Elena, về Việt Nam, bên cạnh khác biệt lối sống, còn là sự thay đổi để thích nghi với một nền văn hoá mới. Nhưng có hề gì, khi họ có, một tình yêu. Bằng tình yêu ấy, bà Elena học nấu các món ăn Việt, rồi theo mẹ chồng đi thăm rất nhiều chùa và trở thành Phật tử, cũng như xốn xang cài lên ngực mình những bông hồng trong mùa Vu Lan mỗi năm. Bà nghe nhạc Trịnh ngay từ những năm 1970 trên đất Ý, biết Truyện Kiều và Chinh Phụ Ngâm. Đi đâu - giao lưu văn học hay giới thiệu sách - bà rất thích mặc áo dài. Món Việt nào bà cũng ăn ngon lành, từ sầu riêng đến cả… mắm tôm. Và tất nhiên, về nhà chồng, bà phải học nghe tiếng Nẫu. Nhớ một cái Tết hơn chục năm trước, Elena về quê chồng xứ Nẫu ăn Tết. Năm đó, bà đã hơn 20 năm làm dâu Việt, nhưng đây là lần đầu tiên mới được "mục sở thị" mọi khâu làm bánh chưng, bánh tét, từ hầm đậu xanh, đến rửa lá, lau lá gói bánh và nấu trên bếp lửa sôi sùng sục. Bà cùng em chồng đi chợ mua các trái cây "Cầu, Dừa, Đủ, Xoài" về chưng bàn thờ tết và được nghe giải thích vì sao người ta lại thích chưng các loại trái cây này trong những ngày đầu năm. Mùng Một Tết, cả nhà lại đi hội Chợ Gò ở Tuy Phước mua trầu cau, đu đủ; đi một vòng chợ chịu tuổi đặng lấy hên cả năm. "Thật vui và đầm ấm quá đi mất. Vui, vui quá..."- Tết đó, bà Elena cứ lặp đi lặp lại cụm từ này bằng tiếng Việt khá sõi của mình, khi kể cho tôi nghe về những ngày Tết lý thú của mình trên đất Việt.
Facebook đến Việt Nam năm 2009, nhanh chóng trở thành mạng xã hội hàng đầu, với 64 triệu người đăng ký tính tới 30/6/2017.	Việt Nam: Mở đầu của các phong trào xã hội qua mạng	Tác giả xem phong trào ủng hộ cây ở Hà Nội năm 2015 mở đầu cho các phong trào xã hội trên mạng Giới đấu tranh Việt Nam lo ngại Facebook ‘thỏa hiệp’ Truyền thông Việt Nam 'bênh' Nga và Syria? Các học giả quốc tế đã chú ý xu hướng gia tăng của người Việt dùng Facebook như nguồn thông tin thay thế cho truyền thông dòng chính bị nhà nước kiểm soát. Sự phổ biến của Facebook cũng đem lại thêm các cơ hội khác, trở thành không gian công cộng mới để trao đổi ý kiến về các khủng hoảng xã hội, thảo luận và phản ứng về chính trị. Bài báo này muốn mở rộng chủ đề bằng cách nói về hiện tượng mới nhất: những 'Facebooker' người Việt chủ động hơn và kết liên với nhau để tạo sức ép với giới chức giải quyết các vấn đề xã hội. Việc "đến cùng nhau" của các cá nhân được cho là có thể đặt những viên gạch đầu tiên để thành lập các phong trào xã hội dựa trên internet, như lý thuyết gia Manuel Castells từng đề cập. Kết nối thành phong trào Internet và sức mạnh của nó trên toàn cầu đã được công nhận như Cột trụ thứ Năm đi đôi với truyền thông đại chúng. Cột trụ thứ Năm có những cá nhân kết nối với nhau - đây lá ý tưởng trung tâm của một "xã hội mạng" theo lời lý thuyết gia Manuel Castells. Mỗi xã hội có một "hình thức cụ thể" của quyền lực và phản quyền lực. Castells nói rằng việc thực thi phản quyền lực có thể dẫn tới hình thành các phong trào xã hội nối mạng. Các phong trào xã hội được hình thành khi nhiều cá nhân cảm thấy bị sỉ nhục, bóc lột, bỏ qua hay không được đại diện. Nguyên nhân của những tình cảm này có thể là xã hội, kinh tế, chính trị, văn hóa, tâm lý, nhưng chúng rốt cuộc biến thành "quá trình hành động tập thể", được biểu đạt qua các phong trào xã hội của thời đại kỹ thuật số. 'Vì cây xanh Hà Nội' Ngày 17/3/2015, một nhà báo lâu năm, Trần Đăng Tuấn, gửi thư ngỏ cho Chủ tịch UBND TP Hà Nội đề nghị tạm dừng việc hạ chặt cây xanh trên các tuyến phố Hà Nội. Kế hoạch đầu năm 2015 có mục tiêu loại bỏ 6700 cây xanh - tương đương 23,19% - trên 190 tuyến phố Hà Nội. Lúc đó, các bàn tán trên cộng đồng Facebook đã vượt khỏi chỗ bạn bè và giải trí để thảo luận các vấn đề liên quan cây xanh. Người dùng đăng các bài lên án kế hoạch, tường thuật việc chặt cây ở nơi họ ở, chia sẻ hình ảnh những cây còn xanh đã bị gỡ bỏ, hình phụ huynh và các con ôm cây, kêu gọi người khác phản đối kế hoạch. Nhiều diễn đàn được mở để điều tra các điểm bất thường của kế hoạch chặt cây, kêu gọi các thành viên phản đối. Sau sức ép dư luận, giới chức Hà Nội miễn cưỡng quyết định tạm dừng kế hoạch ngày 20/3/2015. Nhưng chuyện chưa kết thúc ở đó. Tại một cuộc họp báo, một phó chủ tịch UBND TP Hà Nội có bài nói 20 phút giải thích mục tiêu kế hoạch chặt cây nhưng không trả lời câu hỏi phóng viên. Hôm 18/3, một lãnh đạo Hà Nội được báo chí chính thống dẫn lời nói việc chặt hay trồng cây là việc của giới chức. Sau những diễn biến này, kế hoạch chặt cây của Hà Nội trở thành chuyện chi phối trong các thảo luận online và trên các diễn đàn. Người dùng Facebook không chỉ bấm like, chia sẻ hay bình phẩm. Họ còn tạo các trang Fan Page đánh giá kế hoạch, với đa số phản đối. Nhóm lớn nhất, 6700 người vì 6700 cây xanh, được một bà nội trợ ở Hà Nội tạo ra. Chỉ vài ngày, hơn 10.000 đã gia nhập nhóm, kéo lên tới 62.000 thành viên tính tới 28/4/2015. Các thành viên có cả nhà báo, nghệ sĩ, khoa học gia, người đủ thành phần. Hoạt động của trang vượt quá khuôn khổ một diễn đàn thảo luận online. Các thành viên ký thỉnh nguyện thư, gửi cho lãnh đạo thành phố, tổ chức "tuần hành vì cây" trong hai ngày Chủ nhật 22 và 29/3/2015. Tuần hành vì cây xanh ở Hà Nội ngày 22/3/2015 Dưới sức ép xã hội gia tăng, giới chức Hà Nội buộc phải ngừng kế hoạch, xin lỗi công chúng và kỷ luật một số viên chức. Các nhà hoạt động xã hội bình luận rằng chiến dịch chống chặt cây là bằng chứng tích cực về tiến bộ của phong trào dân sự. Một số nhà hoạt động gọi đây là bước tiến về dân chủ, còn một số người khác vui mừng trước phản ứng đoàn kết của người dân và sự khoan nhượng bất ngờ của lãnh đạo Hà Nội trước các cuộc phản đối. Trả lời tôi, người soạn lá thư ngỏ Trần Đăng Tuấn nói rằng ông xem hiện tượng này là hình thức "phản biện xã hội" vì người dân "có thể và cần có ý kiến về những gì thiết thân với họ". Khi dân mạng hoạt động Ta có thể xác định nhiều tác động xã hội từ phong trào ủng hộ cây ở Hà Nội. Đó là lần đầu tiên công chúng có thể chứng tỏ sức ép lớn qua mạng và ngoài đời, buộc giới chức phải xin lỗi và không áp đặt kế hoạch họ muốn. Đó cũng là lần đầu tiên Facebook được xem là "hàn thử biểu" mà chính quyền sử dụng để đánh giá thái độ dân chúng, lắng nghe tiếng nói công luận để giúp các quyết định hành chính. Tiếng nói các công dân mạng còn tác động truyền thông nhà nước, khiến họ tập trung vào lo lắng của cộng đồng mạng chứ không nói giùm giới chức như nhiệm vụ tuyên truyền. Thống kê thu thập từ 17/3 tới 30/4/2015 ở bốn tờ báo mạng lớn cho thấy nhiều bài vở về chủ đề: VnExpress có 28 kết quả, VietnamNet 28, Tuổi Trẻ 10 và Thanh Niên 24. Câu chuyện được tường thuật từ nhiều góc độ, bằng cách viết báo chí điều tra công bằng và chất lượng. Chủ đề chặt cây cũng nhanh chóng lên tin trên báo chí nước ngoài như BBC, Reuters, AFP, VOA. Các nhà bình luận nói rằng báo chí đã ủng hộ công dân mạng mạnh mẽ hơn trong chuyện này vì nếu họ tường thuật về bê bối, mạng xã hội và blogger sẽ làm thay họ. Những nhà quan sát khác lại đặt câu hỏi liệu có động cơ chính trị đằng sau cách tường thuật cởi mở hiếm hoi của báo chí, do Đảng Cộng sản đang chuẩn bị thay đổi lãnh đạo vào năm 2016. Phong trào xã hội lớn dậy trên mạng Câu chuyện chặt cây ở Hà Nội năm 2015 cần được xem là hiện tượng vì nó tạo ra các phong trào xã hội trên mạng, khiến người dùng internet thường xuyên đăng bình luận và nêu ý kiến về chính trị đời thường. Đầu năm 2016, một phong trào tẩy chay trên mạng lại diễn ra phản đối công ty Tân Hiệp Phát vì cách đối xử với một khách hàng. Tháng 5/2016, cộng đồng Facebook tham gia phong trào lớn phản đối việc xả thải từ nhà máy thép Formosa Đài Loan, gây ra cá chết tại các tỉnh miền Trung. Sự phát triển của phong trào phản đối Formosa trên mạng có diễn biến tương tự phong trào cây xanh Hà Nội nhưng có tác động lớn hơn ngoài đời. Đã xảy ra các vụ biểu tình lớn ở các thành phố lớn cho đến khi chính phủ yêu cầu tập đoàn Đài Loan trả tiền phạt 500 triệu đôla. Biểu tình phản đối Formosa ở Hà Nội hôm 1/5/2016 Các công dân mạng Việt Nam nhận ra internet đem lại nhiều cơ hội không chỉ về kinh tế, giải trí. Facebook đã trở thành không gian cho người Việt tham gia trao đổi ý kiến về các vấn đề chính sách, quản trị, tham nhũng. Các phong trào đã chứng tỏ một số yếu tố được lý thuyết gia Castells từng chỉ ra, như việc giao tiếp giữa các người dùng qua mạng để tạo nên "trao đổi đại chúng" qua việc tham gia forum, bấm like, chia sẻ. Ở Việt Nam, hình thức các phong trào xã hội này, tuy chỉ hạn chế trên không gian mạng, cũng nên được ghi nhận như phương tiện tiếp cận hứa hẹn cho người dân mà tiếng nói từ lâu bị bỏ qua hay đại diện sai lạc. Cần nói rằng phong trào chống chặt cây Hà Nội và các phong trào gần đây trên mạng xã hội ở Việt Nam chỉ mới ở giai đoạn đầu. Việc chia sẻ, bấm like, bình phẩm có thể xem chỉ mới là "hoạt động nửa vời" chứ chưa dẫn tới "hoạt động thực tiễn". Cộng đồng mạng bày tỏ ý kiến về các vấn đề xã hội hàng ngày như tham ô, vệ sinh thực phẩm, ô nhiễm, y tế, giáo dục chứ không tập trung vào các vấn đề chính trị hơn, vì chúng bị chính phủ nghiêm cấm. Các phong trào xã hội mạng thường lặng sóng sau khi giới chức Việt Nam làm giảm giận dữ với lời hứa và thay đổi nhỏ. An ninh theo dõi những người quản trị các forum mạng, và những người quản trị này phải ngăn thành viên phê phán chính phủ mạnh quá. Facebook đang là mạng xã hội lớn nhất ở Việt Nam Mặc dù đã có những thay đổi tích cực ở Việt Nam, sự thực là internet chưa phải là không gian hoàn toàn tự do để tranh luận chính trị. Một nhà báo dùng từ "văn hóa làng xã" để giải thích sự bắt đầu của các phong trào xã hội mạng hiện thời. Dường như ông ám chỉ rằng công chúng có thói quen đi theo ý tưởng của đa số, chứ không được khuyến khích tự nói ra ý mình. Nhưng ông nói một lợi điểm của các phong trào này là giúp người Việt "dần trưởng thành" thông qua những việc như thế. Một số học giả quốc tế nói rằng các lý do chính là "văn hóa sợ hãi in sâu", tự kiểm duyệt, và vẫn còn được hưởng lợi ích từ cải tổ kinh tế. Ác mộng về chiến tranh tàn phá còn ám ảnh Việt Nam, vì thế người dân ưa chuộng ổn định hiện nay hơn là đổi thay. Khi Việt Nam đã chọn internet để phát triển kinh tế, cũng có nghĩa là chấp nhận cấu trúc xã hội sẽ biến đổi thành "các mạng thông tin" hoạt động theo logic riêng. Bài viết này cho rằng phong trào phản đối chặt cây Hà Nội đánh dấu sự khởi đầu của các phong trào xã hội qua mạng ở Việt Nam. Dù còn hạn chế, các phong trào này có tiềm năng mở rộng quy mô, ảnh hưởng trên mạng và ngoài đời để thúc đẩy thay đổi trong các vấn đề xã hội hàng ngày. Sẽ còn cần thêm nghiên cứu để theo dõi tiến triển của các phong trào xã hội qua mạng ở Việt Nam, khi chúng bắt đầu tiến sâu hơn vào các vấn đề chính trị. Chúng ta sẽ xem liệu chúng có chuyển hóa thành các phong trào xã hội "offline" hay sẽ bị chính quyền hủy diệt. Dù có cả hứa hẹn lẫn rủi ro phía trước, internet là cơ hội vàng cho người Việt để có thêm tự do và dân chủ. Bài viết thể hiện quan điểm riêng của tác giả.
Tại một cửa hàng nằm trên con phố nhộn nhịp ở Istanbul, người đàn ông lớn tuổi bận rộn chuẩn bị các phần dưa chua đầy màu sắc sống động.	Thứ 'nước thần' giải say rượu ở Thổ Nhĩ Kỳ	Xúc lên từ các thùng đựng súp lơ, củ cải đường, mận và ớt, ông đổ chúng vào thành những phần đầy đặn bên trong các túi nhựa cứng, trong suốt, được gói kín và có đổ nước chua ngập lên trên. Cách giải say rượu của New Orleans Món giăm bông Iberia đắt tiền nhất thế giới Thú ăn đêm không thể bỏ qua ở Đài Loan Adem Altun, 64 tuổi, là người thuộc thế hệ thứ ba trong gia đình làm nghề bán dưa chua. Ông đã quen với công việc này kể từ khi còn là một cậu nhóc. Ông điều hành quầy hàng Pelit Turşuları được mở từ thời đầu tiên ở khu vực Kurtuluş của Istanbul, và có các chi nhánh ở nhiều nơi khác trong thành phố. Đây là một trong một số các chuỗi cửa hàng chuyên bán dưa chua truyền thống trong thành phố, với sản phẩm được làm theo đúng các kỹ thuật đã được truyền lại qua hàng thập kỷ, từ thế hệ này sang thế hệ khác. "Với chúng tôi, bữa ăn không có dưa chua là bữa ăn không hoàn hảo. Bàn ăn nào cũng cần phải bày món dưa chua. Đôi khi vào mùa hè thì có thể giảm bớt yêu cầu này, vì dưa chua ưa thời tiết lạnh hơn," ông Altun nói. Nhưng tôi không đến để tìm hiểu về món dưa chua hay để chọn một số món cho bữa ăn tối. Tôi đến cửa hàng của ông ấy - nằm cách căn hộ của tôi chỉ vài tòa nhà - với một mục đích khác: tối qua tôi uống hơi quá chén và một ly nước dưa chua nổi tiếng sẽ là cách nhanh chóng, ngon miệng và tự nhiên giúp tôi giảm bớt những cơn đau đầu dữ dội. "Trong đây chứa rất nhiều khoáng chất," ông Altun nói và đưa cho tôi một cốc nước dưa chua. Rau, quả được đem làm dưa chua là một phần quan trọng trong ẩm thực Thổ Nhĩ Kỳ Dưa chua là một món ăn không thể thiếu trong ẩm thực Thổ Nhĩ Kỳ; ở đây, hình như những thứ gì mọc lên từ mặt đất đều có thể được đem làm dưa chua. Văn hóa dưa chua (turşu) ở Thổ Nhĩ Kỳ đã có ít nhất là từ thời đầu Đế chế Ottoman, và vẫn luôn là một yếu tố cần thiết của nền ẩm thực rất đa dạng, phức tạp và mang tính vùng miền này. Thị trấn Pháp nơi người ta thả chai rượu xuống biển Nơi ra đời của loại táo ta ăn ngày nay 'Cuộc chiến Hummus' ở Trung Đông Sự nổi bật của món dưa chua trong thành phố có lẽ được thể hiện rõ nhất ở khu phố cổ Eminönü của Istanbul. Những chiếc thuyền nghiêng nghiêng trên rìa cửa vịnh Golden Horn, nơi eo biển Bosphorus bắt đầu gặp Biển Marmara, trên đó người ta đang nướng những phần bánh mì kẹp cá cho từng đám đông người dân địa phương háu đói, chờ đợi. Mặc dù cá không còn được đánh bắt từ những vùng biển gần thành phố nữa mà nay phải nhập khẩu, nhưng việc ăn chiếc sandwich mua từ quầy hàng nhỏ gần những chiếc thuyền dập dềnh là một trong những trải nghiệm ăn uống mang tính biểu tượng nhất của thành phố. Nhiều người bán hàng rong lượn qua lượn lại xung quanh, bán nước dưa chua với cà rốt, bắp cải và ớt ngâm chua để ăn với cá. Phương pháp bảo quản sản phẩm có từ lâu đời này khiến rau củ có thêm hương vị hấp dẫn xộc ngay vào vị giác thực khách. Nếu như ở một số quốc gia thì dưa chua chỉ gói gọn trong các món dưa cải bắp, dưa chuột chẻ và ớt jalapeños thái lát, thì ở Thổ Nhĩ Kỳ không thế. Nơi đây có hàng chục loại rau và trái cây được đem làm chua, gồm cả những loại có vẻ như không quen thuộc cho lắm với những ai chưa quen, chẳng hạn như mận xanh chua, được đem ra ăn ngon lành tại các bữa tối trên cả nước, và chúng được coi như một phần không thể thiếu cho một bữa ăn cân bằng, bổ dưỡng. Chúng rất hợp khẩu vị khi được đem ăn cùng với đĩa pilav üstü kuru fasulye (cơm nấu với bơ và rưới đậu trắng hầm) hoặc yoğurtlu makarna (mì ống với nước sốt sữa chua). Mặc dù nước dưa chua thường không được uống trong các bữa ăn, nhưng một loại nước dưa chua rất được ưa chuộng vào buổi tối, dùng kèm với thức ăn, là şalgam. Thức uống có vị cay này được uống cùng rượu rakı có vị hồi, và dùng kèm với thịt nướng. Nó có màu tím sẫm, được pha lẫn màu từ cà rốt và củ cải turnips. "Các cửa hàng bán dưa chua tại Thổ Nhĩ Kỳ không chỉ là sự thể hiện táo bạo và đầy màu sắc về độ đa dạng phong phú của các sản phẩm nước này, mà còn là cách tiếp cận có tính bền vững mà chúng tôi muốn hướng tới," Somer Sivrioğlu, một đầu bếp người Thổ Nhĩ Kỳ hiện đang điều hành hai nhà hàng nổi tiếng ở Sydney, Australia, nói. "Từ các giống ớt và dưa chuột truyền thống đến các món hiếm về cà pháo xanh nhồi nhân, hạnh nhân xanh và quả óc chó, dưa chua là một nét văn hóa cổ xưa của Anatolia, nơi các sản phẩm tươi được tiêu thụ theo mùa và hàng còn dư thì được đem muối hoặc bảo quản bằng các cách khác. Vào một ngày mùa đông, ở chỗ vào sâu hơn một chút trong đất liền, trên những chiếc thuyền đậu ở Eminönü, tôi thấy mình nôn nao khó chịu do cơn say rượu mà mãi đến cuối chiều vẫn chưa hết, thậm chí không có dấu hiệu nào cho thấy sự khó chịu sẽ sớm giảm bớt. Tôi đi qua một quầy bán nước dưa chua, và trong đầu thoáng nghĩ ra một ý. Tôi quyết định xem liệu thứ đó có phải là phương pháp giúp giã rượu như lời đồn hay không. Tôi được đưa cho loại nước dưa chua duy nhất có bán: thứ chất lỏng có màu sắc trêu ngươi, không hẳn tím cũng không hẳn hồng - rõ ràng trong đó có cả củ cải đường - tôi uống hai ngụm rồi tiếp tục đi. Thật ngạc nhiên, cảm giác nôn nao khó chịu giảm hẳn chỉ sau có lẽ là vài giây. Kể từ đó, bất cứ khi nào tôi có thể cảm thấy nôn nao, tôi đều tìm đến một cửa hàng bán dưa chua. Chỉ với 1 đồng lira tiền Thổ Nhĩ Kỳ là mua được một cốc, thức uống này có tác dụng tự nhiên và rẻ hơn nhiều so với bất kỳ loại thuốc giảm đau nào. Trong một chuyến thăm khác đến Pelit Turşuları, tôi đã mua một cốc nước ép có vị cay cay, rồi đắm chìm vào vị ớt trong đó. Altun đã pha các loại nước từ dưa chuột và củ cải đường muối và đổ lên trên một ít nước ớt ngâm chua cho thêm phần nổi bật. Nó mặn mặn, cay cay và làm dịu đi tất cả, và tôi nhanh chóng uống cạn cốc nhựa. Thật tuyệt khi tôi hỏi Altun về công thức làm thức nước dưa chua của ông ấy. "Muối mỏ, giấm và tỏi," ông nói với tôi. Đây là điều gây ra vụ tranh cãi rất nổi tiếng, được thổi bùng từ một cảnh trong bộ phim kinh điển năm 1978 Neşeli Günler (Những ngày hạnh phúc), khi một cặp vợ chồng đấu khẩu quyết liệt về việc dưa chua thì cần phải ngâm với chanh hay với dấm. Cảnh này được quay bên trong Asri Turşucu, một cửa hàng dưa chua nổi tiếng, lần đầu tiên khai trương là vào năm 1913 và đã hoạt động ở vị trí hiện thời của nó tại khu vực Cihangir kể từ năm 1938. Văn hoá dưa chua ở Thổ Nhĩ Kỳ đã có từ thời đầu của Đế chế Ottoman Baran Güreler từ cửa hàng Asri, một bậc thầy khác về dưa chua, được truyền nghề đã qua ba đời, nói ông thích dùng chanh hơn. "Chúng tôi không chỉ nói về bắp cải và dưa chuột, chúng tôi có các sản phẩm khác nữa như anh đào, mận và đậu bắp, và chúng tôi đã giới thiệu những thứ này cho một thế hệ mới," ông Güreler nói về hàng tá những mặt hàng phong phú mà cửa hàng của ông cung cấp. Begüm Atakan, Nữ hoàng Dưa chua tự xưng, mang đến một cách tiếp cận thử nghiệm, hiện đại hơn. Cô tạo ra một loạt các pha chế thủ công và kết hợp với các phương pháp lên men, và đăng trên tài khoản Instagram của cô với hơn 14.000 người theo dõi. "Bạn có thể muối dưa chua, cho lên men, ngon tuyệt mà không cần thêm giấm. Tôi thì cho thêm chanh, đặc biệt là với món dưa chua mùa hè vì tôi nghĩ rằng vị chanh sẽ khiến món dưa có thêm hương vị tươi mới, trong sạch, thơm mát của mùa hè," cô nói, và nói thêm rằng cô thấy thích thú với cách cho lên men sau khi thấy nó được dùng để chế biến một số món ăn của các dân tộc thiểu số khác khi sống ở Mỹ. Hiện nay cô cũng chế biến món kombucha (thứ nước uống lên men được làm từ trà có pha đường và men scoby), nước sốt nóng và mù tạt. Nữ hoàng Dưa chua rất được săn đón tại Istanbul, nơi cô thường xuyên mở các buổi hội thảo về kỹ thuật làm dưa chua theo mùa. "Dưa chua kiểu Thổ Nhĩ Kỳ là món ăn yêu thích của tôi. Ngay từ khi còn nhỏ, tôi đã bị cuốn hút bởi dưa chua, tôi thích cái vị mặn-chua-giòn của nó," cô nói. Dù là cũ hay mới, cổ điển hay hiện đại, thì những người hái rau củ của Istanbul vẫn luôn tuân thủ các kỹ thuật được chọn lọc đến tinh tế để làm ra nền ẩm thực rất ngon của Thổ Nhĩ Kỳ. Một món dưa chua thì không chỉ đơn thuần là một món dưa chua. "Đây không phải là thứ công việc mà ai cũng có thể làm được. Dưa chua không thể được làm từ bất kỳ loại rau nào hoặc với bất kỳ loại nước nào," Altun nói. Bất kể trong nước dưa chua có nhiều khoáng chất hay mang phép thuật giã rượu hay không thì điều dễ chịu là tôi biết rằng lần tới nếu tôi có trót quá chén thì nó sẽ giúp tôi nhẹ đầu trở lại, chỉ là tôi cần phải ở gần một quầy bán dưa muối nào đó vào lúc ấy. Bài tiếng Anh đã đăng trên BBC Travel.
Căng thẳng giữa hai cường quốc châu Á vào cuối tuần, với đỉnh điểm là các cuộc biểu tình ở Trung Quốc, đã thu hút sự chú ý của các báo phương Tây.	Tình cảm chống Nhật ăn sâu ở Trung Quốc	Dưới đây là trích đoạn nhận định của một số tờ báo. Báo The Times của Anh cho rằng sự phẫn nộ trước việc Nhật thờ ơ với quá khứ đã lan rộng, không chỉ tại Trung Quốc: Nam Hàn cũng đã phản đối bộ sách giáo khoa và những nỗ lực nhỏ nhoi của Nhật trong việc đền bù cho các phụ nữ từng bị bắt làm kỹ nữ thời chiến. “Nhưng Trung Quốc đã lợi dụng và làm tăng vị đắng lịch sử vì mục đích chính trị: trước tiên, để kéo sự chú ý ra khỏi các căng thẳng trong nước về khoảng cách kinh tế, thất nghiệp, tham nhũng và hạn chế chính trị. Thứ hai là để hạn chế ảnh hưởng của Nhật ở châu Á vào một thời điểm đang có sự cạnh tranh kinh tế, chính trị ngày càng tăng với Trung Quốc.” “Đảng Cộng sản hiện đang chơi lá bài dân tộc chủ nghĩa để giành ủng hộ trong nước. Nhưng việc tạo nên môi trường thù địch với Nhật, mà một số công ty TQ hy vọng sẽ gíp giảm bớt khả năng cạnh tranh từ Nhật, có thể mang lại hậu quả nguy hiểm.” “Dư luận ở Nhật không còn nhu mì như trước. Viện trợ cho Trung Quốc đã chấm dứt, và ông Koizumi, lo ngại phái hữu tấn công đảng của ông, hiện không vội vã gì cho việc thăm Bắc Kinh. Thương mại đang nở rộ, cũng như mức đầu tư của Nhật ở TQ. Nhưng mối quan hệ kinh tế có thể bị đe dọa. Ông Koizumi phải chứng tỏ mình là nhà cải cách thật sự bằng việc tìm một hình thức tưởng niệm khác dành cho các tử sĩ nước ông và phải bảo đảm rằng mối căng thẳng thường niên quanh chuyện sách giáo khoa sẽ chấm dứt. Trong khi đó, các lãnh đạo TQ cần hiểu là họ sẽ là người thua cuộc lớn nhất nếu họ khuyến khích đám đông mang trạng thái tâm lý du thử du thực.” Báo The Christian Science Monitor thì viết nguyên nhân bao trùm của các vụ biểu tình là nỗi lo ngại ở Bắc Kinh rằng Nhật Bản có thể trở thành thành viên thường trực của Hội đồng Bảo an nếu các đề xuất cải cách LHQ được thông qua tháng Chín năm nay. Washington đã bắt đầu công khai tỏ ý sẽ ủng hộ đơn xin của Nhật Bản. “Điều đó đã khiến Bắc Kinh phản ứng tức thời. Chẳng hạn, một thư thỉnh nguyện trên internet, một phần được tổ chức bởi Tân Hoa Xã, đã thu được 25 triệu chữ ký.” “Những tháng gần đây có thêm các căng thẳng giữa Trung Quốc và Tokyo. Ngoài chuyện HộI đồng Bảo an và sách giáo khoa lịch sử, Nhật đã tuyên bố vào dịp Tết cổ truyền Trung Hoa rằng quần đảo Sensaku là của Nhật. Đến tháng Hai, Nhật và Mỹ tuyên bố có quan hệ quân sự gần gũi hơn. Mùa hè năm ngoái, căng thẳng đã gia tăng khi Nhật thắng Trung Quốc trong cúp bóng đá châu Á ở Bắc Kinh.” “Mặc dù được mô tả là cuộc tuần hành tự phát, một số nhà quan sát nhận thấy tính chất có tổ chức của cuộc biểu tình hôm thứ Bảy…Một ngườI cảnh sát nói với một phóng viên đang mon men tiến lại gần rằng ông cần đổi chỗ vì “hoạt động chính trị” đã được định trước.” “Một ghế dành cho Nhật ở Hội đồng Bảo an sẽ thay đổi vị trí của TQ hiện nay là thành viên châu Á duy nhất trong hội đồng. Mặc dù Bắc Kinh ủng hộ chủ nghĩa đa phương trên thế giới, nước này đã miễn cưỡng làm theo cách này tại châu Á, vùng họ duy trì nhiều ảnh hưởng nhất.” “Tại đây, đa số quan hệ giữa các nước láng giềng và Bắc Kinh mang tính chất song phương.” Báo New York Times hôm qua nhận định sự ác cảm chống Nhật ăn sâu trong xã hội Trung Quốc, với đa số người tại đây cho rằng Nhật chưa hoàn toàn chuộc lỗi cho sự xâm lấn Trung Quốc thời Thế chiến Hai. "Ngay cả những hiềm khích nhỏ cũng có thể tạo nên sự bất mãn trong quần chúng, đặc biệt trong trường hợp chính phủ gửi ra tín hiệu - như mấy ngày qua - rằng họ cho phép một số biểu lộ chính trị nơi công cộng." "Li Jiangchuan, một sinh viên tham gia tuần hành, nói: "Thế hệ chúng tôi tin rằng Trung Quốc phải đứng lên bảo vệ quyền của mình và thôi không mềm mỏng với Nhật. Nhật bản phải ngừng nói dối về lịch sử, phải nói sự thật." .......................................................................... Phong, Houston, MỹNhững gì người dân TQ đang làm không có gì sai trái. Người Nhật tuyên bố không có thể làm gì được với những sách giáo khoa đã được in ra thì TQ cũng tuyên bố là không thể làm gì với tình cảm chính đáng của người dân họ. Vấn đề lợi dụng tình cảm dân tộc vào chính trị của TQ thì có nhưng cũng không thể bỏ qua việc Nhật muốn vực dậy tư tưởng quân phiệt của mình như một số tổ chức Tân phát xít ở Châu Âu đã cố gắng như thế. Trong bối cảnh thế giới đang ngổn ngang trong các cuộc xung đột sắc tộc và tôn giáo như hiện nay thì việc này đáng lo ngại. Suy nghĩ đơn giản như bạn Lê Tuấn thì hy vọng thế giới sẽ có hoà bình, hạnh phúc thật sự nhưng sự thật không đơn giản như vậy. Tôi xin khẳng định một điều là không có nước nào giúp nước nào một cách "vô tư" hết! Tất cả đều "có qua có lại" bằng hình thức này hoặc hình thức khác. Tôi dám bảo đảm 100% như vậy, trừ các trường hợp cứu trợ nhân đạo mà thôi. Nếu một ngày nào đó người TQ cho in lại bản đồ khu vực trong lịch sử mà để VN là một tỉnh của họ thì người dân VN chúng ta cũng phải xuống đường biểu tình cho dù "đàn anh" TQ đã từng giúp "chúng ta" chống Mỹ thành công. Hay người Nhật viết sách là người Nhật đến chiếm đóng VN là do người VN khẩn khoản, tha thiết mời họ vào, tự nguyện bỏ lúa trồng đay và "tự nguyện" chết đói thì sao? Có thể tôi sai nhưng đó là ý kiến riêng của tôi. Hiệp, Hà NộiQua một số ý kiến tôi nhận thấy số đông các bạn đã nói đúng. Thế giới hãy thận trọng với trung quốc hay nói rõ hơn là Mỹ và châu Âu hãy thận trọng hơn. Châu Âu chỉ vì Kinh tế mà họ đầu tư quá vào TQ, và còn định bỏ cấm vận tôi chắc chắn chỉ 10 năm thôi họ hối không kịp. Sự tính toán của người Mỹ thật là khôn ngoan, chung ta hãy làm vậy đi để giảm bớt ảnh hưởng của TQ. Còn về đầu tư thì châu Âu nên đầu tư rộng vào các nước xung quanh như vậy TQ không thể là gì được. Hoài, ĐứcÔng cha ta xưa có câu : "Mạnh vì gạo, bạo vì tiền" quả là đúng. Hơn chục năm gần đây, kinh tế Trung Quốc đã phát triển mạnh như vũ bão và nhờ vậy họ đã đầu tư rất nhiều cho quân sự. Giờ đây họ đã có đủ tự tin để dám tranh chấp và bảo vệ lợi ích của mình dù là nhỏ nhất. Nếu quay trở lại vài chục năm trước đây họ chắc đã chẳng dám hé răng nửa lời để ca thán Nhật hay Mỹ bởi lúc đó họ đang ở thế nhận viện trợ. Vì vậy tôi thấy người Nhật phải xem lại chính sách đầu tư và viện trợ cho Trung Quốc. Chương, Ottawa, CanadaHơn 60 năm trước, Nhật Bản là một nước đáng sợ thật nhưng nhận lãnh hai trái bom nguyên tử vậy cũng là quá rồi. Ngày nay với nền văn minh nhân loại bây giờ thì họ cũng đã thay đổi tốt hơn rất nhiều, họ đã cố gắng làm mọi điều tốt đễ hầu đền bù những chuyện ngày xưa, như thảm họa Tsunami họ cũng đóng góp không nhỏ. Brian, Hoa KỳSự thật mà nói Trung Quốc có thể cản trở và đàn áp bất cứ cái gì họ xem là bất lợi cho họ. Vụ Thiên An Môn lớn biết bao mà họ còn dẹp được huống gì bây giờ. Cái này họ phớt lờ để cho mọi người nhìn thấy người dân họ có tự do, nhưng những người biểu tình chỉ là con cờ mà nhà nước Trung Quốc muốn. Vậy xin hỏi sách nhà trường của Trung Quốc hay Việt Nam có bao giờ nói lên sự thật không? hay chỉ nói những cái thiệt thòi của mình và luôn ghi lại những điều tốt của mình mà thôi. Còn việc Trung Quốc hiếp đáp nước Việt Nam mình và coi thường qua vấn đề biên giới, cướp tàu của ngư phủ, và đối xử với người dân và đất nước Việt Nam mình ra sao? Và nếu Việt Nam mình mà là cường quốc ở Châu Á thì bạn nghĩ Việt Nam mình có yên không? Campuchia là một nước nghèo và nhỏ mà Việt Nam cũng từ có ý xâm chiếm. Hãy suy xét và công bằng vào sự việc. Chim CuÔng Lê Tuấn ơi, Dân mình có nhân vật tên Bờm thật là hay, chỉ cần cho nó nắm xôi nhỏ là nó ừ tất, tha thứ tất. Bản thân tôi không ủng hộ những hành động quá khích như đang xảy ra tai Trung quốc, nhưng tôi nghĩ các nguyên thủ quốc gia của Hàn Quốc hay Trung Quốc không dễ dàng (và có lẽ không thể) để trở thành những anh Bờm nơi xứ sở của họ đâu. Mà ông Tuấn đã cất công đi tìm hiểu lý do tại sao Nhật bản chưa thể (hay không thể) xin lỗi về những hành động của Nhật cách đây hơn 60 năm? Liệu chúng ta có thể lạc quan hơn về chuyến đi của ông ngoại trưởng Machimura tới Bắc Kinh tuần này, hay cuộc hội kiến mà ông Thủ tướng Kozumi hi vọng sẽ có với Chủ tịch họ Hồ vào khoảng 22 tháng Tư hay không? Allen Trần, San FranciscoTrung quốc có đứng sau hoặc ít nhất là đã làm ngơ cho các cuộc biểu tình này. Nếu muốn ngăn chặn thì họ dư sức làm được tương tự như Thiên An môn xe tăng bắn vào sinh viên mười mấy năm nay sinh viên đâu dám biểu tình đòi dân chủ nữa. Khi Trung Quốc đủ lớn mạnh, chắc họ sẽ đè bẹp các nước nhỏ ở xung quanh. Tôi coi trọng Nhật Bản, ủng hộ việc tham gia của Nhật vào Hội Đồng Bảo An Liên Hiệp Quốc. Nhật có thể là Quốc gia đủ mạnh để giữ thế cân bằng và sự ổn định ở Châu Á. Bây giờ nước Nhật là bạn tốt của VN, là nhà tài trợ phát triển kinh tế lớn nhất. Chúng ta nên cùng người Nhật hướng đến tương lai và nên ủng hộ nước Nhật trở thành thành viên thường trực của Hội đồng bảo an. Vũ Hạ Long, Việt NamNgười Trung Quốc từng khai thác dầu khí tại vùng biển thuộc chủ quyền Việt Nam. Tại sao người Nhật lại không được phép? Lê TuấnTôi nghĩ chính phủ Trung quốc có đứng sau, hoặc ít nhất là đã làm ngơ cho các cuộc biểu tình này, cũng như hồi Mỹ bắn vào tòa đại sứ ở Nam Tư. Nếu muốn ngăn chặn thì họ dư sức làm được, tương tự như tại Thiên An môn xe tăng bắn vào sinh viên vậy, thế là mười mấy năm nay sinh viên đâu dám biểu tình đòi dân chủ nữa. Về tinh thần dân tộc của người TQ thì rất đáng lo ngại cho các nước chung quanh. Nếu các bạn nào từng nghe BBC cách đây khoảng 20 năm chắc còn nhớ tin về hàng đoàn thanh niên TQ xuống phía nam, để tình nguyện "dạy cho Việt Nam một bài học". Khi đó nhiều người trẻ như tôi đã rất tức giận. Người Tàu hàng ngàn năm nay đã gọi khinh miệt dân các nước xung quanh là Man, Di, Nhung, Địch. Bây giờ thấy bọn "rợ" hơn mình dĩ nhiên phải tự ái. Sách giáo khoa của Nhật chỉ là cái cớ thôi. Về thái độ của người VN với nước Nhật hồi thế chiến thứ hai thì tôi có ý kiến khác với bạn Chim cu. Mỗi nước, mỗi dân tộc đều có cách nhìn nhận của riêng mình. Ít năm trước tôi có gặp một người bạn Kampuchia. Anh này nói người Khmer và Lào không thật sự căm ghét sự thống trị của thực dân Pháp như người Việt. Trong thâm tâm họ còn thấy mang ơn vì người Pháp đã cứu quốc gia, dân tộc của họ. Vào thời Pháp chiếm Đông dương, Kampuchia và Lào không phải là quốc gia độc lập mà là vùng phân chia ảnh hưởng của Việt Nam và Xiêm La, đất đai cũng bị xâm lấn rất nhiều. Nếu không có sự can thiệp của người Pháp thì sẽ bị sát nhập vĩnh viễn vào hai nước lớn này. Quân đội Nhật ở VN không giống như ở TQ hay Triều Tiên, tôi xin không đi sâu vào lĩnh vực này. Không thể thấy các nước này phản ứng với Nhật ta cũng hùa theo Ở miền Bắc tôi không thấy chứ ở trong Nam có thủy điện Đa Nhim và bệnh viện Chợ Rẫy nghe nói là người Nhật xây để bồi thường. Thế là đủ rồi, quá khứ nên được khép lại. Người Tàu đô hộ nước ta hàng ngàn năm, giết không biết bao nhiêu người, bắt cống nạp vô số vàng bạc châu báu, ngà voi sừng tê, thợ thủ công, gái đẹp... vậy mà có xin lỗi hay bồi thường đồng xu cắc bạc nào đâu. Bây giờ nước Nhật là bạn tốt của VN, là nhà tài trợ phát triển kinh tế lớn nhất. Chúng ta nên cùng người Nhật hướng đến tương lai và nên ủng hộ nước Nhật trở thành thành viên thường trực của Hội đồng bảo an LHQ, ít nhất cũng để kiềm chế Trung quốc, nước vẫn lăm le nuốt trọn cả vùng biển Đông. Còn một chuyện tôi muốn nói thêm chỉ để tham khảo, đó là nạn đói năm 1945. Nếu đổ hết lỗi cho người Nhật thì hơi bất công. Ông ngoại tôi kể lại là ông tự nguyện bỏ lúa trồng đay vì người Nhật mua đay giá cao, lợi hơn trồng lúa nhiều. Nhiều người cũng nghĩ bán đay được nhiều tiền sẽ mua gạo nên cũng làm như vậy. Nơi nào khác bị quân Nhật bắt nhổ lúa trồng đay thì ông tôi không biết, sau này mới nghe cán bộ Việt Minh đi vận động nói như vậy . Rốt cuộc là gạo thiếu nên tăng giá, có tiền cũng khó mua được. Với lại năm Ất Dậu 1945 thiên tai hoành hành nên thu hoạch đã ít lại ít hơn. Trong lịch sử VN miền Bắc hay xảy ra nạn đói vì dân số quá đông, đọc sách sử thời phong kiến là biết. Thế nên người Việt mới phải tìm đường di dân vào Nam. Thuận, TP. HCMTôi thấy các tranh luận ở đây chủ yếu đề cập đến mâu thuẫn Nhật -Trung và Nhật -Hàn liên quan đến vụ sách lịch sử mà Nhận vừa công bố không nói đến những chính sách tàn bạo của Nhật trong thời đệ nhị thế chiến. Qua việc này, tôi chợt thấy rằng, chẳng lẽ Việt nam không phải đã từng là nạn nhân của Nhật sao? thế nạn đói năm 45 mà 2 triệu người chết không liên quan đến Nhật bản sao? Thế tại sao chỉ có Hàn quốc và TQ phản đối? Hay chính phủ Việt nam sợ nhỉ? Pha, VancouverTôi nghĩ rằng người Tàu đã lạm dụng lịch sử và hành động quá khích đối với nước Nhật, nhằm mục tiêu tư lợi cho họ. Không ai chối cãi việc Nhật đã có lần xâm chiếm Tàu; nhưng phải biết rằng trên thế giới xưa nay chuyện đấm đá nhau giửa các quốc gia không phải là hy hữu. Mặt khác, không chỉ có Nhật mà nước Anh cũng đã có lần "xẻ thịt" nước Tàu, thử hỏi người Tàu ngày nay có còn hằn học, quá khích với nước Anh như thế không? Hay là không dám? mà nước Anh đã "bồi thường" cho Tàu những gì, có một lời xin lỗi không? Hay là Tàu chỉ giỏi hoạnh hẹ với láng giềng Châu Á với nhau? Tran Hiromi, Kobe, Nhật BảnĐây là cảm nhận của tôi: Mặc dù Cuộc chiến tranh đã trôi qua từ lâu nhưng chính quyền Trung Quốc luôn mang cuộc chiến tranh này để kích động lòng hận thù dân tộc mình. Một đất nước cộng sản như Trung Quốc làm gì có tự do biểu tình phản đối. Các bạn hãy nhìn xem, Tại Nhật người Trung Quốc đang sống chiếm số lượng đông nhất. Và hàng năm có biết bao sinh viên Trung Quốc đến Nhật học và tìm kiến việc làm. Không những thế hàng hóa TQ tràn ngập thị trường. Tại sao các bạn TQ không nhìn vào tương lai để xây dựng đất nước mình tốt đẹp hơn. Chim CuTôi nghĩ rằng, chừng nào một lời xin lỗi hay sự thừa nhận chính thức từ giới chức Nhật Bản chưa có thì những hành động chống đối (thậm chí đa phần là quá khích) dành cho người Nhật và nước Nhật vẫn còn tiếp diễn. Tại sao chúng ta không đặt câu hỏi tại sao ông ngoại trưởng Nhật đòi Trung Quốc xin lỗi chỉ vì những hành động tẩy chay quá khích (mà chưa có án mạng nào xảy ra)? Tại sao không chỉ riêng TQ mà cả Hàn Quốc cũng lên tiếng chỉ trích mạnh mẽ về những gì đã viết ra trong các cuốn sách lịch sử của Nhật? Rồi tại sao nhiều người trong số người Việt chúng ta lại ít quan tâm đến những gì đã viết ra trong quá khứ về sự hiện diện của người Nhật tại Việt nam trước tháng 8 năm 1945? Có thực sự là người Việt mình dễ tha th! quá khứ với các quốc gia được coi là kẻ thù, hay kẻ xâm lược? Hiện tại, ở Việt nam đang được hâm nóng chuyện đi tìm sự thật và công lý cho các nạn nhân da cam. Nhưng có bao nhiêu người mong muốn tìm hiểu sự thật (và có thể là cả công lý nữa) cho các nạn nhân của vụ chết đói năm Ất Dậu 1945? Lệ Quyên, TP. HCMNưóc Nhật đả từng là một đế quốc xâm lăng và tàn bạo trong thế chiến thứ hai ai cũng điều biết, nhưng ngày nay nhân dân Nhật củng là dân tộc yêu hòa bình và tự do dân chủ nhất nhì thế giới, giới trẻ Nhật bây gìờ thích văn hóa âu mỹ, thời trang, âm nhạc, games và kỷ thuật…hơn là chiến tranh. Họ không hoặc ít biết tới về sự “huy hoàng” của cha ông một thời làm mưa làm cả Á châu, không một nước nào mà không nểhọ. Nhưng bây giờ thì sao? Một nước đói rách như Bắc Hàn còn thử hỏa tiễn bay qua nước họ, bắt cóc người dân và dọa gây chiến tranh, còn Trung Quốc thì dùng tầu ngầm xâm phạm lãnh hải họ. Thử hỏi chính phù Nhật phải làm sao đây? Chính phủ Nhật chỉ còn hy vọng khơi dây tinh thần dân tộc của thanh thiếu niên Nhật, và hệ quả là chỉ vì nội dung của sách giáo khoa Nhật có những đoạn viết không "vừa ý" dân Trung Quốc về sự kiện lịch sử trong quá khứ, mà họ tỏ thái độ dể sợ như vậy. Trần Tamagawa, Đông Kinh, Nhật BảnTôi nghĩ Nhật phải có thái độ thành khẩn xin nhận lỗi và trách nhiệm về những gì quá khứ họ gây ra trong Thế chiến đệ nhị. Việc Trung Quốc đốt cờ và phản đối Nhật Bản trước sự ra đời của quyển cuốn sách giáo khoa là đúng, điều đó như một đòn răn đe Nhật Bản. Thi Thi, TP. HCMThế chiến thứ 2 đã qua di 60 năm, nhưng lòng căm giận của các dân tộc vẫn còn đó, Hàn Quốc,Trung Quốc bây giờ đủ mạnh để phản đối Nhật Bản. Dù họ làm ăn, giao thương với nhau nhưng khi có gì ảnh hưởng đến lợi ích thì nhanh chóng quay ra phản đối. Thế mới thấy quyền lợi vẫn là quan trọng đến thế nào. Về việc Trung Quốc giúp Việt Nam rất nhiều trong cuộc chiến chống Mỹ, ai cũng thừa nhận điều đó và chính phủ VN luôn nhắc đến. Dĩ nhiên đó không chỉ là sư giúp đõ đơn thuần, họ cũng muốn bảo vệ chính bản thân mình nữa! Minh, HungaryTôi nghĩ Nhật Bản nên khách quan với những sự thật đã xảy ra trong quá khứ, với những tội ác mà phát xít Nhật đã gây nên cho bao người dân vô tội của nhiều quốc gia như Trung Quốc, Bắc và Nam Triều Tiên, Việt Nam ... Người TQ phản ứng mạnh vậy cũng bởi lắm nguyên nhân. Thời phong kiến, người TQ bao giờ cũng tự cho mình là trung tâm vũ trụ, vua TQ là thiên tử con trời , các nước xung quanh là chư hầu. Các triều đại của TQ cũng đã gây nên bao tội ác đối với nhân dân các quốc gia láng giềng. Nhưng điều đó không được sách sử của TQ ghi nhận. Trong thế chiến lần 2, TQ yếu thế, bị "tiểu Nhật Bản" ( xưa vẫn hay cống nạp cho TQ ) đô hộ, người TQ bị giết hại. Chính điều này đã làm tổn thương ghê gớm đến lòng tự hào của người TQ. Tôi thấy Nhật Bản như một anh nhà giàu nhưng lại thiếu " đồ chơi " để giữ của. Còn láng giềng của họ, TQ, lại đang giàu về kinh tế lẫn mạnh về quân sự. Hơn thế, hận thù do lịch sử để lại giữa hai nước chưa bao giờ nguôi, nếu không nói là thường xuyên được hai bên khơi gợi lại. Rất có thể các cuộc biểu tình này là một chiêu bài chính trị do ai đó giật dâ . Sức ép được tạo ra này có thể là cái cớ của chính phủ TQ để họ dùng quyền phủ quyết của mình, làm giấc mơ về cái ghế thường trực tại Hội đồng bảo an LHQ của Nhật tan thành mây khói. Quyên, TP. HCMChỉ vì nội dung của sách giáo khoa Nhật không "vừa ý" dân TQ về sự kiện lịch sử trong quá khứ, mà họ tỏ thái độ như vậy. Hoàn toàn ngược lại với thái độ "lịch sự" của ĐCSVN quang vinh của chúng ta trong sự kiện tàu hải quân Trung Quốc xâm phạm lãnh hải VN, bắn chết các ngư dân VN đáng thưong vô tội. Thêm vào đó họ còn bắt người và giam thuyền đánh cá VN, gán cho nhửng ngư dân VN đau khổ này với tội danh vu vơ "Hải tặc". Nam, Hà NộiTrong mấy vụ biểu tình này của TQ tôi thấy họ nói nhiều đến việc "Tẩy chay hàng Nhật", vậy có phải họ lợi dụng vụ việc này để làm lợi vể kinh tế hay không? Ngoài ra tôi cũng đồng tình như các bạn khác đã nói, đây là vụ biểu tình có sự hậu thuẫn của nhà nước TQ và mối nguy hiểm của thế giới khi TQ vươn lên hàng đầu. Tuy nhiên tôi thấy điều mà ông Tuong Nguyễn nói không hợp lý cho lắm vì theo tôi thì Mỹ và Nhật nói riêng và cả thế giới nói chung phải hợp tác để cầm chân TQ. Tùng, Hà NộiLố bịch nhất trên đời là người TQ ! TQ nghĩ mình là ai khi bắt Nhật phải xin lỗi mình trong khi chính Tq gây ra bao cuộc xâm lược và giết hại bao nhiêu người dân VN và chưa bao giờ xin lỗi? Tôi không phản đối là TQ phát triển kinh tế giỏi . Nhưng tôi thực sự thấy lo ngại khi TQ trở thành bá chủ thế giới. Nếu TQ có được vị thế dẫn đầu thế giới về kinh tế và quân sự thì TG sẽ ko thể yên ổn ! VinamTôi không sao bỏ được ý nghĩ rằng tất cả các cuộc biểu tình ở Trung Quốc - nếu có - là do đảng và chính phủ đạo diễn. Đây là các cuộc biểu tình giơ cao nắm đấm lên trời, hô vang các khẩu hiệu "đả đảo" bọn thù địch và "ủng hộ" phe ta. Cha tôi nói, TQ từng có những cuộc biểu tình cả triệu người ở Bắc Kinh để tung hô đảng CS, hoặc để thể hiện quyết tâm giải phóng Đài Loan. Tôi rất tin rằng những người biểu tình sẽ chấp hành đúng kịch bản, họ được phép tỏ ra phẫn nộ, có thể quá khích một chút, nhưng sẽ không ra khỏi giới hạn được chỉ đạo từ trước. Xin quý vị cứ an tâm đi. Bọn xâm lược nào cũng gây tội ác với dân nước sở tại, phát xít Nhật cũng vậy. Theo tôi, nước Nhật phải công khai xin lỗi TQ. Có điều lạ là bao nhiêu năm nay TQ ít lên tiếng về việc này, nay vì sao bỗng thay đổi thái độ nhanh và gay gắt như vậy? Vấn đề là chúng ta nên tìm cho ra nguyên nhân đích thực. Cha tôi bảo, thường là do đảng muốn dân chúng tập trung sự bất bình ra ngoài, chớ đừng hướng vô nội bộ. Tôi ước gì TQ cũng thay mặt bọn vua chúa Tàu ngày xưa xin lỗi "nửa lời", "gọi là có", đối với các nước láng giềng - Mãn, Mông, Tân Cương, Tây Tạng, Ấn Độ... và cả VN... Còn đảng TQ có xin lỗi dân TQ khi làm cách mạng văn hoá - làm chết mấy chục triệu người vô tội - hay không, ta nên coi đó là công việc nội bộ của TQ. Tuong Nguyễn, Ottawa, CanadaSau Thế Chiến thứ II, Nhật may mắn vượt qua được nhiều khó khăn và sự trừng phạt của Mỹ nhờ những tranh chấp mới giữa Mỹ và Nga Sô-Viết và, do đấy, kinh tế phục hồi nhanh chóng. Không giống nước Đức, quốc gia đã ghi nhận những man rợ của chính mình, Nhật là nước ngoan cố về điểm này. Những gì xảy ra ở Trung Quốc, thí dụ như tàn sát hãm hiếp ở Nam Kinh, đủ khiến cho bất cứ một người có lương tri nào buồn nôn. Riêng Việt Nam ta, Nhật bắt Tây phá mùa màng để trồng đay, trồng bông (kỹ nghệ chiến tranh), trực tiếp hay gián tiếp chịu trách nhiệm về nạn đói năm Ất Dậu 1945 khiến hai triệu người chết. Nhật là nước “dân chủ, tiền tiến” độc nhất, theo nghĩa được chấp nhận của thế giới phương Tây, luôn luôn xào nấu, thêm bớt gia vị trong lịch sử cận đại của họ. Không có gì bảo đảm trong tương lai họ sẽ không làm lại những điều họ đã làm trong Đại Chiến thứ II. Các cuộc biểu tình ở Bắc Kinh có sự đồng ý ngầm của chính phủ để tỏ sự khó chịu của Trung Quốc về việc Nhật muốn có ghế thường trực tại Hội Đồng Bảo An Liên Hiệp Quốc thì cũng chỉ là điều dễ hiểu, bình thường thôi. Riêng tôi, tôi nghĩ từ quan điểm của Việt Nam, Nhật là quốc gia đủ mạnh để giữ thế cân bằng và sự ổn định ở Châu Á, cầm chân Trung Quốc là điều tốt. Cũng như ta cần Trung Quốc và Nhật, mạnh đủ để cầm chân Mỹ trong tương lai là điều tốt; chỉ cần nhìn thực tại thế giới ngày nay. Cathay, Bắc KinhViệc biểu tình có thể chấp nhận được, nhưng việc tẩy chay đập phá hàng hoá xem ra rất ấu trĩ, họ có dám về nhà mình đem hàng Nhật ra vứt ngoài đường đâu, máy ảnh KTS, laptop, xe hơi...Chỉ giỏi đập phá đồ đạc của người khác. Trước đây TQ để dân mình tấn công phá phách ĐSQ Mỹ vụ Nam Tư, sau đó phải xin lỗi và bồi thường thiệt hại về cơ sở vật chất, vụ này làm lớn lên cũng sẽ có kết cục như thế thôi. Cả tỉ người TQ ký tên phản đối cũng chẳng xi-nhê gì, cả tỉ người dân các nước khác ủng hộ mới là chuyện đáng bàn. W.LGần 60 năm sau đệ nhị thế chiến mà Nhật vẫn không chịu nhìn nhận và xin lỗi một cách chân thật những tội ác gây ra cho những quốc gia khác. Đây là một điều không thể chấp nhận được không những cho Trung Quốc mà còn cho tất cả các nước nạn nhân của cuộc xâm lăng Nhật trong đó có Việt Nam. Tại sao họ không noi gương nước Đức , nhìn nhận và xám hối một cách chân thật. Tsuyoshi NguyênTừ 1997 tới 2003, Nhật đã cung cấp ODA cho Trung Quốc khoảng 30 tỉ đô Mỹ, nhưng nhà cầm quyền vẫn không tỏ thái độ biết ơn. Vụ giết hại 8 ngư phủ Việt Nam và sau đó toà án công bố các ngư phủ không phải là hải tặc như bộ ngoại giao Trung Quốc công bố, thế nhưng, nhà cầm quyền Bắc Kinh cũng không có một lời xin lỗi nào đối với thái độ hồ đồ của mình đối với gia đình các nạn nhân Việt Nam. Thật là tình hữu nghị Việt-Trung "tuyệt vời"! Đường đường là một quốc gia lớn và có vị trí trong Hội Đồng Bảo An LHQ, TQ có thật sự quan tâm đến sự thịnh vượng và an toàn chung của toàn thế giới cũng như Châu Á hay không? Hay chỉ "cắm đầu cắm cổ" làm giầu bỏ qua những chính sách về môi trường.... ảnh hưởng đến thế giới. Bộ luật "chống li khai" đối với Đài Loan không khác gì là một tham vọng bành trướng lãnh thổ. Họ không biết rằng, xu hướng của xã hội văn minh hiện nay không phải là "độ rộng của lãnh thổ" mà chính là "độ rộng của lòng người" cũng như những giá trị dân chủ văn minh, nền văn hoá đa nguyên. Quang LêMối nhục quốc thể đã khiến người Trung quốc phẫn nộ, và có phản ứng chống đối Nhật như thế này là lẽ đương nhiên, nhưng sự bạo động nhắm cả vào những cơ sở buôn bán của kiều dân Nhật thì cần phải chấm dứt. Tôi không biết là dân Đài Loan và dân Hồng Kông có phản ứng thế nào về sự việc này? Và đến khi nào thì dân Trung quốc cũng có thể hiểu được đảng cầm quyền nước họ cũng phải xin lỗi nhân dân về những hà khắc trong quá khứ, và kiểm điểm lại sách sử của chính dân tộc họ có điều gì chối bỏ đã từng áp chế các dân tộc khác? Theo tôi thì dân Nhật cũng nên tỏ thái độ công tâm nếu sách sử của Nhật đã giấu giếm, đã chối bỏ sự thật, có như thế danh dự của nước Nhật mới đáng đước đề cao. Chẳng lẽ những kẻ tội lỗi cứ bình chân như vại, chống chế ngược ngạo "Các anh là bọn thù hận, các anh phải quên đi quá khứ, các anh phải hợp tác với chúng tôi". Phương Ly, ĐứcTôi nghĩ người Trung Quốc có tính dân tộc cao, họ rầm rộ biểu tình phản đối Nhật vì vụ sách giáo khoa, phản đối Mỹ khi máy bay ném nhầm bom vào Đại sứ quán Trung Quốc. Khi Trung Quốc đủ lớn mạnh, chắc họ sẽ đè bẹp các nước nhỏ ở xung quanh. Tôi coi trọng Nhật Bản, ủng hộ việc tham gia của Nhật vào Hội Đồng Bảo An Liên Hiệp Quốc. Nhật có thể là Quốc gia đủ mạnh để giữ thế cân bằng và sự ổn định ở Châu Á.
Tân đại sứ Hoa Kỳ tại Việt Nam, Michael Michalak, người vừa nhậm chức chính thức, đã có cuộc gặp với đại diện cộng đồng người Việt hải ngoại vào tối thứ Sáu 10/8 tại Washington D.C.	'Ưu tiên hàng đầu của tôi là nhân quyền'	Ông đã dành cho BBC một phỏng vấn ngắn, trong đó ông khẳng định về các ưu tiên trong nhiệm kỳ sắp tới tại Hà Nội. Trước hết, thưa đại sứ, ông có thể xác nhận ông sẽ tới Hà Nội ngày 17/8 tới này? Đúng vậy, theo kế hoạch tôi sẽ tới nơi ngày 17/8. Trong nhiệm kỳ tại Hà Nội, các ưu tiên hàng đầu của đại sứ sẽ là gì thưa ông? Các ưu tiên của tôi cũng đơn giản thôi: tôi sẽ hoạt động rất nỗ lực để thúc đẩy nhân quyền tại Việt Nam, cũng như cải thiện quan hệ kinh tế giữa hai nước Hoa Kỳ và Việt Nam đồng thời đóng góp vào phát triển kinh tế của Việt Nam nói chung. Tôi nghĩ những chủ đề trên nằm trong trọng tâm của quan hệ song phương Mỹ - Việt, cùng với hoàn tất việc tìm kiếm người Mỹ mất tích trong cuộc chiến Việt Nam. Tôi cũng muốn thúc đẩy quan hệ giáo dục giữa hai nước vì tôi đã cam kết khi ra điều trần (trước Quốc hội) rằng tôi sẽ nhân gấp đôi con số sinh viên Việt Nam sang Mỹ học tập. Tôi biết người Việt Nam coi trọng học vấn và việc học tập tại Hoa Kỳ, tôi muốn làm tất cả những gì có thể để bảo đảm rằng chúng ta có thể phát triển hơn nữa nền giáo dục ở Việt Nam và nhất là tăng con số sinh viên đôi bên. Thưa ông người tiền nhiệm của ông, đại sứ Michael Marine đã từng bị một số người chỉ trích là 'quá mềm mỏng' với Việt Nam nhất là trong lĩnh vực nhân quyền và tự do tôn giáo. Ông nghĩ thế nào về chỉ trích này và liệu bản thân ông có chủ trương một cách tiếp cận cứng rắn hơn hay không? Ông Michael Marine đã từng bày tỏ sự thất vọng về thành tích nhân quyền của Việt Nam với tôi và yêu cầu tôi nỗ lực về chủ đề này trong nhiệm kỳ của tôi. Trong phiên điều trần của tôi tại Thượng viện tôi đã được khuyến nghị phải tích cực trong lĩnh vực này và tôi cam kết làm như vậy. Chúng tôi đã đưa vào một số chương trình để thúc đẩy nhân quyền ở Việt Nam và về mặt tự do tôn giáo cũng đã đạt được một số tiến bộ. Tuy nhiên chúng ta cần tiếp tục theo dõi tình hình để bảo đảm có cải thiện. Tôi chủ trương làm sao để cả đôi bên cùng có lợi. Tôi hy vọng hai nước Việt Nam và Hoa Kỳ có thể cùng hợp tác vì lợi ích chung. Nói về đại sứ Marine thì tôi đã biết ông ấy nhiều năm nay và tôi không có gì khác là sự kính trọng to lớn nhất dành cho Mike (Michael Marine) và cho những công việc mà ông ấy đã thực hiện trong nhiệm kỳ của mình tại Việt Nam. Tôi tự tin rằng tôi sẽ có thể tiếp tục và mở rộng nhiều sáng kiến mà ông ấy đã khởi động. Tôi rất hài lòng với cách làm việc của ông ấy trong nhiều lĩnh vực, kể cả lĩnh vực nhân quyền, phát triển quan hệ kinh tế thương mại và giáo dục. Có nhận xét cho rằng vị trí của Việt Nam nay không còn được đặt cao trong quan tâm chiến lược ngoại giao của Hoa Kỳ. Ông nghĩ sao về nhận định này? Hoàn toàn ngược lại. Tôi tin rằng các chuyến thăm của tổng thống Bush tới Việt Nam hồi năm 2006, chuyến thăm mới rồi của chủ tịch nước Việt Nam Nguyễn Minh Triết và chuyến thăm của thủ tướng Việt Nam Nguyễn Tấn Dũng tới Hoa Kỳ vào tháng Chín sắp tới, tất cả các sự kiện này cho thấy sự tăng cường quan hệ giữa hai nước. Sự phát triển kinh tế của Việt Nam thật là đáng khâm phục và tôi tin rằng cộng đồng người Mỹ gốc Việt tại Hoa Kỳ cũng như ở các nước khác có một vai trò to lớn trong quá trình thúc đẩy hơn nữa tốc độ phát triển kinh tế và giáo dục. Vậy cho nên tôi không nghĩ vị thế của Việt Nam đi xuống mà nó đang đi lên trong quan tâm của Hoa Kỳ. Dove, Hà NộiĐề nghị BBC cho mở một diễn đàn về nhân quyền. Mỗi tham luận hạn chế trong 700 từ, với ngôn ngữ lịch thiệp và các bằng chứng là có thể kiểm tra được. Tôi sẽ cố gắng tham gia diễn đàn với tư cách là người phản biện nhân quyền mà phái Tân bảo thủ Mỹ quảng bá. Sinh viên, TP HCMChào thầy Huynh, em là một sinh viên thuộc ngành kinh tế. Thời gian còn đi học, nghe bài giảng của thầy cô và đọc báo trong nước, em cũng tưởng là đất nước mình đang phát triển mạnh mẽ thật. Nay khi đã ra trường, được đi nhiều nơi. Em mới biết là đất nước mình quá nghèo khổ và còn tủi nhục vô cùng. Em được đến khoảng 10 nước và nhận ra chưa có nơi nào thiếu an tòan như Việt Nam. Em rất thất vọng khi nghe thầy nói là đất nước mình an tòan và yên ổn. Đọc báo hàng ngày, thầy không thấy mỗi ngày có bao nhiêu người chết vì tai nạn giao thông? Trộm cướp tràn lan. Với 5 triệu đồng, ai cũng có thể thuê côn đồ chém chết người khác. Cách đây 02 tháng, em ra quận 12 và chứng kiến đời sống cực khổ cùa hàng vạn công nhân. Thật không tưởng tượng đuợc là 5-6 người có thể chen chúc trong 01 căn phòng ẩm thẩm, ngột ngạt. Và khắp đất nước này có hàng triệu người đang sống quá cực khổ. Nếu chúng ta có điều kiện sống tốt thì vẫn nên nhìn lại những đồng bào cực khổ, từ đó mà có nhận thức và tranh đấu cho đất nước ngày càng tốt hơn. Trên đây là những lời chân thành của 01 cựu sinh viên, thầy và các bạn khác đừng bị ru ngủ về tình hình phát triển của đất nước. Số lượng du khách vào Việt Nam vẫn còn quá ít so với bạn bè trong khu vực. Hãy so sánh với bạn bè để biết mình đang ở đâu chứ đừng tự thỏa mãn mà ngày càng tụt lùi. Một người bạn Ý của em sau 01 thời gian sống ở Việt Nam đã có nhận xét: "Việt Nam nghèo mà chẳng có gì rẻ, chỉ có mạng sống là rẻ thôi". Chúc thầy khỏe. Nguyen, HCMCNghe luận điệu của anh "dấu tên" đủ biết ông đang là một người đang được thụ hưởng cái đặc quyền đặc lợi từ cái gọi là "chuyên chính vô sản" đúng không? và ông đang cố cái gọi là "bảo vệ nồi cơm" đúng không? Hèn lắm và nhẫn tâm lắm. Xin đừng đổ cho hòan cảnh lịch sử và cũng xin đừng đổ lên đầu dân tộc Việt Nam vì sự tồn tại "độc tài chính trị" để phục vụ cho mục đích riêng của các vị. Thử hỏi, có quan chức nào nghèo không với đồng lương như các vị lãnh? Ngay cả dòng họ nội ngọai, bên vợ, bên chồng của các quan chức có ai nghèo không? Hay chỉ những người dân chúng tôi là khó thôi? "Đầy tớ" kiểu gì vậy??? Không nêu tên, VNNhân quyền là một một vấn đề rất phức tạp và tế nhị đối với Việt Nam. Đại sứ Michael Michalak hay đại sứ Mỹ nào khác thì cũng không thể bỏ qua vấn đề này, ngay cả quốc hội lưỡng viện Hoa Kỳ cũng vậy. Đây là một vấn đề tồn tại nhiều năm, kể cả lúc Liên Bang Xô Viết còn tồn tại. Trong khi đó, đa số dân chúng Việt Nam trong nước hiện nay lại không quan tâm nhiều về vấn đề này,cái mà họ quan tâm là cuộc sống của chính họ được ổn định, kinh tế mỗi ngày một phát triển, con cái họ được học hành trong một nền giáo dục tốt (Nếu được đi du học sang các nước tân tiến, như Mỹ, Canada, . . .thì càng tốt hơn). Đa số họ không quan tâm đến tập thể nào, đảng nào lãnh đạo đất nước, miễn sao có một nền luật pháp ổn định, luật pháp thì không thể vi hiến, nghĩa là phải căn cứ theo hiến pháp, mà hiến pháp Việt Nam năm 1992, trong điều 4 đã quy định đảng CSVN là duy nhất lãnh đạo mọi mặt, đã là duy nhất thì chỉ có một, mà chỉ có một thì làm gì có đối trọng, muốn làm gì thì làm, dó là quy luật muôn đời. Nhưng dân chúng Việt Nam cũng không quan tâm nhiều, họ chỉ cầu trời cho tập đoàn lãnh đạo nghĩ lại, cho họ dễ thở một chút, cuộc sống họ được ấm no, tạm đủ là được. Một dân tộc đã sống quá lâu trong nền phong kiến và tư tưởng Khổng Mạnh đã ăn sâu vào họ, họ chỉ cần vua ra vua, dân ra dân, quan ra quan, quan đừng cướp của dân là được rồi, Việt Nam có câu "Cướp đêm là giạc, cướp ngày là quan". Khái niệm dân chủ mà Hoa Kỳ nói ra họ nghe rất mơ hồ, khó hiểu. Mr T, VirginiaDù gì thì người VN vẫn chậm hiểu, chậm tiến so với thời đại bên ngoài. Nhớ lại hồi năm trước, báo Cho Sun bên Hàn quốc nói vụ cô Shen lấy chồng sau 1, 2 ngày quen nhau thì báo VN thay vì nhận định và sửa tình trạng này, như cho các cô số điện thoại đặc biệt liên lạc 24/24 tòa đại sứ VN khi gặp nguy cấp chẳng hạn, thì lại hùa nhau "bề hội đồng" báo Cho Sun quá cỡ thợ mộc, thiếu điều muốn gây rắc rối ngoại giao. Rồi nào là Hội Phụ nữ, nào là sinh viên, radio, TV, mạng, 600 báo đảng, v.v... lên án báo Cho Sun. Nay thì có vụ nổi bật là cô gái VN bị chồng Hàn quốc nhảy lên đạp gẫy 18 xương sườn, chết trong oằn oại đau đớn, nhưng bổng nhiên tất cả các người to tiếng trên đây đều câm nín. Báo Cho Sun chẳng qua chỉ nói sự thật. Ông Đại sứ Mỹ chẳng qua chỉ nói sự thật. Sự thật đáng xấu hổ bị nêu ra thì dễ gây mất cảm tình, nhưng nếu người ta biết nghe, sửa, thì sẽ quay lại cảm ơn người nói lên sự thật, hơn là quét bỏ dưới gầm giường rồi ngày nào ân hận. Ông Đại sứ Mỹ chẳng qua muốn nhắc nhở VN rằng DCTD không phải là con đường đại lộ cất sẵn, rộng thênh thang thoải mái cho VN du ngoạn, nhưng là con đường DUY NHẤT, độc đạo và rất khúc khuỷu, để VN tiến bộ như các nước đã tiến bộ khác. Lịch sử toàn thế giới chứng minh KHÔNG còn con đường nào khác cả, chịu thì chịu, không chịu thì nghèo mạt, phụ nữ làm nô lệ tình dục, trai tráng làm nô lệ lao động. Đơn giản vậy thôi, tuy ông Đại sứ không thể mạnh miệng nói ra tất cả. NM, FLCác bạn không muốn nghe hoặc chống quan tâm của chính phủ Mỹ qua ông ĐS về nhân quyền Vn là tự do của mỗi người đó là quyền Dân Chủ. Chúng ta cũng đừng quên ông ĐS cũng quan tâm đến giáo dục nhằm tăng thêm sinh viên sang Mỹ học tập là làm hại cho Vn. Tăng cường hợp tác ngoại giao giũa hai chính phủ Mỹ-Việt cũng tỏ sự rào cản thái độ và mưu đồ của Trung Quốc, với Vn và của Mỹ cả hai cùng có lợi. Xin đừng đứng về một phía môi trường xã hội để xét đoán mà tích cực ủng hộ những gì mà người Vn khắp mọi nơi đang phấn đấu để có được một Việt Nam DÂN CHỦ, CÔNG BẰNG Và HẠNH PHÚC. Minh Đức, OttawaNhững vị tỏ ra khó chịu khi ông ĐS Mỹ nói là sẽ thúc đẩy nhân quyền ở VN đã làm gì cho nhân quyền của chính nhân dân mình không nhỉ? Thế lúc các nông dân kéo về thành phố HCM để biểu tình thì các vị có bênh vực dân oan hay không hay các vị chẳng quan tâm gì đến tình cảnh người dân để khi người ngoài quan tâm đến những người thấp cổ bé miệng thì các vị lại lấy làm khó chịu? Hay là chính các vị là kẻ tước đoạt quyền của người dân nên các vị khó chịu khi nghe ai nói đến việc muốn dân được tôn trọng và có quyền? Ẩn danhNếu nói rằng nước VN đang bình yên, không nên làm phức tạp hoặc làm mất thanh bình như bác Nguyễn Văn Huynh nói, thế thì xin quý vị nhìn lại quá khứ: đang thời Pháp thuộc hoặc Mỹ "đô hộ", sao không để đất nước thanh bình mà lại phát động một cuộc chiến với cái gọi là "giải phóng dân tộc". Giải phóng xong rồi sao không để xã hội này thanh bình mà lại phải "cải tạo công thương", "quốc hữu hóa"? rồi lại "tình nguyện" giúp bạn bên kia biên giới đến 10 năm đóng quân? Các vị đang làm gì vậy? rồi lại đổi mới và...những đại tư sản mới ra đời hợp pháp....Thật nực cười! Đi lòng vòng để rồi quay lại "sự không thanh bình" trước đây! Tại sao: Nông dân vẫn cái cày và công nhân vẫn quần quật tăng ca! Thay đổi tốt hơn đâu? Lang, TP HCMĐại sứ Michalak đến Việt Nam cũng như hàng chục các trưởng đoàn ngoại giao khác hàng tháng đến Hà nội bắt đầu một nhiệm kỳ mới. Cũng như các đồng nghiệp, công việc của ông sẽ là đẩy mạnh mối quan hệ nhiều mặt giữa Hoa Kỳ và Việt Nam, một quốc gia độc lập và có chủ quyền.Có lẽ đại sứ Chiến của ta ở Washington đã rất "ngoại giao" vì không hề đả động đến các vấn đề nội bộ của nước sở tại khi ông đến nhậm chức (quyền con người ở Guatannamo, quyền nghe trộm điện thoại v.v...). Có lẽ còn nhiều người chưa được làm công dân một nước độc lập nên đã kỳ vọng rất nhiều vào ông Michalak. Đã qua rồi cái thời mà đại sứ (hay thái thú) Henry Cabot Lodge, Maxwell Taylor có thể triệu tập các thủ lĩnh của một "nền cộng hoà" đế! n toà đại sứ để huấn thị hay làm đảo chính để thay đổi chế độ. Những mặc cảm của người "nô lệ" này nên chấm dứt. Mai Ninh, Sài GònMột nhà ngoại giao mà phát biểu câu này thì sự việc hẳn là nghiêm trọng. Tôi chỉ hy vọng ngài nói được thì làm được vì một người yếu thế bị một kẻ gian ác hà hiếp, bóc lột thì rất cần một người thứ ba có đủ sức mạnh để phân xử đem lại công bằng cho mình. Những bằng chứng mới nhất của bất công và gian ác là: - Chính phủ VN in thêm tiền để mua 9 tỷ USD cho vào ngân khố làm cho giá cả leo thang, đời sống thêm phần cơ cật. Hành động này chẳng khác gì ăn cướp của nhân dân cho dù, có người coi đó, chỉ là hành động "ma mãnh", khôn vặt. mà báo chí VN chỉ đăng chung chung là do giá cả thế giới... - Sử dụng luật pháp của "riêng mình", có người ví von: ở Mỹ thì có một rừng luật, còn VN thì chỉ có "luật rừng", qua vụ xử án những người bất đồng chính kiến, vụ án Dũng tổng, nước mắm có phân urê (làm một số doanh nghiệp làm nước mắm điêu đứng). - Nông dân oan ức vì mất đất do chính cơ chế XHCN này gây ra vẫn hằng ngày đi khiếu kiện "vượt cấp" ở SG và Hà Nội. - Dân nghèo bị bần cùng hoá vì đủ thứ "độc quyền". - Theo thống kê thì 70% (có lẽ thực tế còn hơn nữa) du khách tới VN một ra đi không trở lại!!! - Intel yêu cầu được ký biên bản ghi nhớ về việc chống tham nhũng (chính xác là chống nhũng nhĩu, "vòi tiền" của các quan chức VN đối với họ) để làm lá bùa "hộ mạng" khi làm ăn tại VN... Một lần nữa chúc ngài Đại sứ mạnh khỏe và nhiều lòng nhiệt tâm cho quyền làm người của một dân tộc chịu nhiều đau thương, mất mát này. Ẩn danhTôi chưa biết thâm ý đoạn phát biểu của bạn Andrew là gì nhưng tôi có thể chắc chắn là bạn viết không thật lòng. Tôi đoán rằng bạn đã vừa viết vừa cười đấy, đúng không? Tôi không nghĩ là bạn hồ đồ hay thiếu kiến thức để tham gia forum này mà chẳng qua đây chỉ là một trò tinh nghịch, trẻ con, quậy phá cho vui của bạn, thế thôi. Nếu bạn thực sự ở Melbourn thì chắc bạn biết tiếng Anh và hiểu khi nào thì người ta nói “Behave yourself, OK?”. Bỏ qua cho bạn Andrew đi, Hoa Mai à! Hoa Mai, PhiladelphiaBạn Andrew có dám yêu cầu ĐCS tổ chức trưng cầu dân ý để kiểm tra lại con số 99.99% không? Sao con số này giống bầu cử thời Saddam Hussein và bầu cử quốc hội ở VN mới đây quá! Bạn nói dân Việt ghét Mỹ sao thấy toàn con cái cán bộ CS cao cấp du học ở Mỹ hoặc lấy vợ lấy chồng ở Mỹ không vậy? Kể cả các "siêu sao ca nhạc" VN? Dân đen VN buộc phải yêu nước VN vì có lấy được visa vào Mỹ đâu. Nếu nhân quyền là nhảm nhí, thì tại sao không những Mỹ mà cả Canada, EU đều nhắc nhở liên tục chính quyền CS VN về việc này? Bạn hiện ở tại Úc cũng là đồng minh thân cận của Mỹ và Úc cũng từng nhắc nhở VN về nhân quyền luôn đấy. Josie NguyễnNhiệm vụ của một Đại Sứ là bảo vệ quyền lợi và (nhấn mạnh chữ "và") giá trị nhân bản của nước mình . Giá trị nhân bản của nước Mỹ là tự do, dân chủ và nhân quyền vậy ông Đại Sứ lấy cái đó là ưu tiên thì hoàn toàn không sai . Nếu VN không thích thì đừng bang giao với Mỹ (VN có dám không ?) VN không phải là đối tác chiến lược của Mỹ tại Á Châu; có thì rất tốt nhưng không có cũng chẳng mất mát gì nhiều . Còn VN thì ngược lại, Mỹ mà không chơi với VN thì VN sẽ xuống cấp về kinh tế và chính trị ngay liền lập tức. Tôi thật chán những luận điệu của VN và của các nước chậm tiến gọi theo mỹ từ ngoại giao là "đang phát triễn" đều lấy cớ là "nước chúng tôi có hoàn cảnh lịch sử đặc thù riêng biệt, v.v. và v.v. " chỉ để bi! n minh cho độc tài và đánh giá người dân mình không xứng đáng được hưởng những hoàn cảnh sống tự do, dân chủ và nhân quyền như người Mỹ . Câu hỏi của tôi là: các vị lấy bằng chứng ở đâu cho rằng người VN không xứng đáng được hưởng mọi quyền tự do dân chủ như người Mỹ ? Không nêu tênThưa ngài đại sứ Hoa Kỳ. Hiện tại, cuộc sống của chúng tôi tại Việt Nam là: ngày hôm nay tốt hơn ngày hôm qua. Và tôi có thể nhận định đúng, trong một tương lai gần: những ngày mai của chúng tôi sẽ tốt hơn ngày hôm nay. Tôi hoàn toàn đồng ý với công việc thứ hai của ngài Đại sứ Michael Michalak. Cái tương lai gần kia của chúng tôi, có thể được chắc chắn xa hơn một chút. Còn cái được gọi là công việc quan trọng đầu tiên của Ngài, khi đặt chân đến Việt Nam. Sẽ mang lại trong tôi một tình cảm hoàn toàn ngược lại. Nhân quyền của mỗi chúng tôi trong một đất nước có chủ quyền. Không thể bị định đoạt hay điều khiển bởi một nước khác. Các bạn đến đây vì nhân quyền. Nhưng hành động đầu tiên của các bạn đã vi phạm điều đó một cách rất thô bạo. Là xứ sở của tự do, Hoa Kỳ cho phép công dân của mình thực hiện mọi hành động. Miễn là không vi phạm pháp luật của các bạn. Ở nước chúng tôi, từ xa xưa đã là như vậy. Tôi nghĩ rằng_thế đã là quá đủ. Cảm ơn Ngài với những định hướng, mà trong Tôi đã có ranh giới rõ ràng để phân định đúng/sai. Chúc Ngài có một nhiệm kỳ mới thành công. Mà có thể_phải vài chục năm sau, nước Mỹ mới ý thức được điều đó..!! Duc_lotusTóm lại, các ý kiến đồng tình với ông Đại sứ mới Michalak chính là đại diện cho các mong muốn cấp tiến cần phải thay đổi nhanh và mạnh mẽ hơn nữa ở VN. Các ý kiến không đồng tình với ông này thì ngược lại, muốn ổn định và duy trì những tư duy cũ kỹ... Xã hội nào cũng có 2 lực lượng trên, nhưng quan trọng là lực lượng nào có thế & lực nhiều hơn thì sẽ lấn áp. Ở VN hiện nay lực lượng thứ hai mạnh hơn (có nhiều quyền lực chính trị, kinh tế và đặc biệt là kiểm soát về truyền thông), nhưng rồi sẽ suy thóai... vì chính cái bảo thủ, trì trệ nhưng muốn kiểm soát mọi thứ của họ... Andrew, MelbourneCái mà VN cần là đầu tư, thương mại xuất khẩu đi Mỹ. Kế đến là giáo dục tinh hoa của khoa học kỹ thuật Mỹ. Cái VN không cần là mấy cái trò nhảm nhí nhân quyền. Nhân dân VN không có nhu cầu tự do, đa đảng kiểu Mỹ đâu. Đừng tốn công, vô ích. Phát biểu vậy chỉ tổt làm người dân Việt thấy ghét Mỹ. Nên tỉnh táo chút Mr. Michalak ạ khi nhìn vào thực tế là 85 triệu người Việt đều ủng hộ chính quyền đến 99.99%. Nguyễn Văn Huynh, Cần ThơThưa Ẩn Danh, tôi chỉ dùng tên thật của mình chớ không có danh xưng gì cả. Không biết là ông hay bà, ở trong hay ngoài nước, nhưng nếu quý vị đi thử một vòng thăm Việt Nam bây giờ thì chắc quý vị rất mừng là đất nước thật bình yên nên du khách đến ngày càng đông, đời sống phát triển hơn nhiều lắm và có chiều hướng đi lên. Chắc quý vị sẽ rất vui và muốn nghe chuyện của nhiều người. Nếu có dịp mời quý vị đến cơ quan của tôi, vào căn tin để mình uống nước, chắc câu chuyện sẽ giúp quý vị vui hơn. Trân trọng. Lê Cương, HNTôi thấy Việt Nam cần cho người dân quyền tối thiểu là quyền được nói lên nguyện vọng của chính mình, tức là cho tự do báo chí thật sự (Chứ không chỉ rêu rao)Thì mọi việc trở nên đơn giản, kể cả chống tham nhũng mà đảng CSVN đang như gà mắc tóc. Không nêu tênCách nói của nhà giáo Nguyen Van Huynh, Cần Thơ đã một thời gian dài dẫn dắt dân ta thành công tiến vào kỷ nguyên bao cấp, nhưng với dân trí bây giờ thày cũng nên đổi mới, để làm sao giữ được tinh thần sinh viên theo chủ trương nhà nước. Tuy nhiên nếu mà ông đại sứ Mỹ chấp nhận tranh luận, thày vẫn phải giữ đúng cung cách mà phái đoàn VN ta đã làm Mỹ oải ở hội đàm Paris. Chúc thày thành công ngăn chặn văn hóa nhân quyền kiểu Mỹ ngụy muốn xâm nhập trở lại VN . Ẩn danhMột số ý kiến diễn đàn sao mà sặc mùi “chống Mỹ cứu nước”! Họ phê phán cái gọi là xâm lược của Mỹ, sợ Mỹ biến VN thành Afghanistan, Iraq nhưng trước tiên chính họ đã có những luận điệu cực đoan giống như những người chống Mỹ của các nước ấy (chí lớn gặp nhau!). Nguyen Van Huynh tu giới thiệu là “một giao dai hoc" mà suy nghĩ ngọai giao giữa các nước đơn giản như giữa hai nhà hàng xóm:“ông lo chuyện nhà ông, tôi lo chuyện nhà tôi!". Chủ quyền sau lũy tre làng này nghe cũng hay nhưng nếu vậy thì cớ sao VN quyết gia nhập ASEAN sau khi thoát khỏi cái bóng vật vờ của Liên Xô? Mới đây là vui, buồn, tủi, nhục để “vào cho được WTO thì “đất nước mới có thể phát triển”? Còn 10 năm làm “cố vấn”ở Kampuchea với vụ án “Xiêm Rệp”và hàng loạt các o ép khác lên đầu chính phủ nước này thì VN là ông hàng xóm kiểu gì, bạn Huynh? Việc ông Michalak đi thăm cộng đồng người Việt ở Mỹ trước khi sang VN là hoàn toàn hợp lý. Chẳng lẽ ông Nguyễn Minh Triết đã không tuyên bố rất tình cảm là “bà con Việt kiều hải ngoại là một bộ phận không tách rời của VN” đó sao. Và BBC ơi! Tôi phát hiện trên forum ngày càng có nhiều “tín đồ" CS được ai đó cài vào để phát biểu lấy được nhằm ngụy biện cho CSVN đấy. Như thế càng vui nhưng xin BBC hãy rất cảnh giác về an ninh mạng (network security) để bảo đảm an toàn cho những người bất đồng chính kiến với CSVN nhé. YBHN, Hà NộiTôi nghĩ quý vị có chính kiến của mình. Ông M. Michalak qua Việt Nam không thể làm thủ tướng, hoặc Cuộc sống Việt Nam do người Việt Nam quyết định... Nhưng Quý vị phải hiểu rằng trước khi vào WTO, nước ta đã ký 1 loạt các quy ước, quy chế với các nước, với LHQ.. có nhiều vấn đề, trong đó vấn đề Nhân quyền, 1 từ rất khó nghe ở nước ta hiện nay phải thực thi. Thì ông đại sứ Mỹ có quyền giám sát vấn đề đó là hiển nhiên, điều đó liên quan và ảnh hưởng đến công việc làm ăn của các Cty Mỹ tại Việt nam hiện nay và sắp tới... Vấn đề ở chỗ Việt nam phải làm sao nhanh chóng để thực thi vấn đề đó, bằng cách này hay cách khác, chứ không mãi trong cái vòng luẩn quẩn chưa thoát ra được... Ngoc Phan, VietnamNhiệt liệt chào đón ngài tân Đại sứ Hoa Kỳ tại Việt Nam. Tôi tin là ngài lại thua trong việc thúc đẩy nhân quyền. Điều mà nói chẳng qua chỉ là cánh để đánh bóng mình với người dân Hoa Kỳ thôi. Nếu ngài làm được những điều này tại Việt Nam thì chúng tôi nguyện đi theo ngài luôn. Le, HanoiĐại sứ là người thay mặt Chính phủ ở nước ngoài, phát ngôn của Đại sứ là phát ngôn của Chính Phủ! Qua phát biểu của ông Đại sứ Mỹ, chúng ta càng thấy rõ hơn là CP Mỹ luôn tìm cách áp đặt ý thích của minh cho các Dân tộc khác! Và CP Mỹ cũng lộ rõ bản chất khi Ông Đại sứ đặt ưu tiên hàng đầu là Dân chủ Nhân quyền cho Cộng đồng VN tại Mỹ, không hề nhắc đến CÁC NẠN NHÂN DA CAM do Mỹ gây nên! Và trong cộng đồng VN tại Mỹ có nhiều người biểu tình chống Người VN trong nước sang Mỹ kiện chất độc da cam, đến nỗi nhiều người Mỹ đã từng cầm súng chống lại VN còn bất bình! Những người đó có còn là đồng bào của chúng ta không? Họ đang mang Quốc tịch Mỹ, tại sao họ cứ phải tức tối với hơn 80 triệu người đang mang quốc tịch VN? Tuan, USATôi thấy một số người VN trong nước bây giờ có điểm lạ: Phần lớn đều có đầu óc vọng ngoại: thích xài đồ nhập, ai được làm cho hãng nước ngoài thì như được lên cõi tiên. Đàn bà con gái thì thích lấy chồng nước ngoài. Con cháu thì muốn cho đi du học nước ngoài. Họ mong muốn đô la từ ngoài đổ vào càng nhiều càng tốt. Đầu óc vọng ngoại bây giờ còn hơn lúc trước 1975 (cả 2 miền Nam Bắc) Đại sứ Mỹ lên tiếng là ông chú trọng nhân quyền, thì nhiều người lại la hoảng là ông ta muốn can thiệp vào nội bộ VN. Một nước muốn gia nhập cộng đồng thế giới thì phải chú ý đến quan tâm của thế giới chứ (bên Âu châu cũng phàn nàn về nhân quyền VN). Ví dụ ở các nước phương tây, nếu nhà bạn không chịu cắt cỏ để sân dơ bẩn thì hàng xóm co quyền phàn nàn hay gọi cảnh sát. Nếu một số người VN nghĩ rằng họ muốn thu đô la vào cho nhiều, nhưng lại bịt tai không nghe lời phàn nàn của thế giới, thì nghĩa là còn suy nghĩ cách biệt theo kiểu cô lập, "ta đây luôn luôn là phải, ai phàn nàn mình là ý đồ xấu". N Hoang TrungĐại sứ nước nào cũng thế, làm theo chính sách, đường lối ngoại giao do Chính phủ nước đó đưa ra, thể hiện nguyện vọng của dân tộc nước đó qua Quốc Hội được bầu lên hợp pháp. Tại sao lại trách ông Đại sứ này đặt vấn đề Nhân Quyền lên hàng đầu nhỉ? Nếu biết rằng Nhân Quyền là vấn đề "nổi cộm" nhất trong bang giao Việt Mỹ, thể hiện rất rõ trong lần Chủ tịch Nguyễn Minh Triết gặp các giới chức Hành Pháp, Lập Pháp và truyền thông của nước Mỹ. Nhân quyền Việt nam cũng là vấn đề nổi cộm đối với EU, với đa số các nước khác: Úc, Tân tây lan... Ông Đại sứ này đã không làm "nhục mệnh" Vua, nói theo các cụ xưa, thời phong kiến. Lâm Thị NgọtÔng đại sứ cần tìm hiểu nhiều hơn về con người và đất nước chúng tôi, không nên có những lời lẽ công khai thiếu tế nhị của một nhà ngoại giao như thế. Tôi không muốn nghe đến những từ "Nhân quyền, tự do, hạnh phúc, giải phóng, thống nhất, độc lập, no ấm ...." đó chỉ là những từ nhân nghĩa mà bọn "má mì" chính trị dùng để lừa gạt sự khao khát quyền sống của người dân chúng tôi từ xưa đến giờ, xin ông đại sứ Mỹ đừng lạm dụng từ này. Máu mủ cội nguồn với nhau còn không tin được, vậy làm sao chúng tôi tin được miệng lưỡi người xa lạ? Dù ông có phát không cho dân nghèo chúng tôi những chiếc áo với 2 chữ "Nhân quyền" chúng tôi cũng không ...muốn mặc, và có biếu không những bao gạo tốt với 2 chữ "Nhân quyền" chúng tôi cũng khô! ng muốn...giữ lại cái bao. TQVNNgười dân Việt Nam nghe mấy ngài hứa giúp nhiều quá rồi mà đã hơn 30 năm rồi dân tộc Việt Nam vẫn sống trong đau khổ. Be MiengTôi cho rằng ngài Tân Đại sứ sẽ phải vượt qua rất nhiều khó khăn để hoàn thành những dự định của mình. Những ai quan tâm đều nhận thấy ngay sau khi VN gia nhập WTO, Chính quyền Hà Nội đã siết chặt Kiểm soát một cách đặc biệt đối với những người khác chính kiến, với các hoạt động thông tin, báo chí. Mục đích thì đã quá rõ. Nhưng dù sao, chúng tôi,những người VN đang khao khát được sống trong một xã hội Dân chủ và Công bằng, cũng chỉ còn biết trông chờ vào tài năng và trí tuệ của ông. Kính chúc Ông nhiều sức khỏe, nhiều niềm vui trong cuộc sống. Không nêu tênTrước hết hãy nói về Nhân quyền ở Mỹ đã, rồi hãy nói đến nơi khác. Bush vu khống Iraq có vũ khí huỷ diệt hàng loạt, Sadam có quan hệ với khủng bố, tấn công Iraq, đến bây giờ thế nào? Bush và Mỹ phải xin lỗi nhân dân Iraq và Sadam. Còn ĐS ông cũng chỉ là con rối của Mỹ mà thôi, Hoàng Oanh, VNĐối thoại với chính quyền CSVN về kinh tế lẽ tất nhiên là đơn giản hơn vì đó là một trong những diều kiện cần để duy trì và nâng cao vị thế lãnh đạo của mình. Điều này, ĐS Marine đã từng làm và có kết quả vì nhà cầm quyền VN cũng mong đạt được, và bằng mọi giá.Tuy nhiên đối thoại về mặt nhân quyền thì quả thật là khó khăn vì nó đụng chạm đến thế độc tôn lãnh đạo của Đảng,điều mà ông ĐS Marine đã phải thú nhận là "thất vọng". Vai trò tới đây của ông Michalak xem ra quả là khó khăn, nhất là còn nhiều người so sánh thiếu chu đáo giữa nhân quyền với cuộc chiến VN, Irak hoặc Afghanistan...Như một nhà giáo nào đó tên Huynh đã nêu (vị này có lẽ là giáo sư môn triết học Mác Lênin và tư tưởng HCM ). Cũng là người VN nhưng tôi mong muốn những gì ông Marine chưa hoàn thiện thì ông Michalak sẽ làm được về mặt nhân quyền.Vâng! Nhân quyền, đó chính là điều người dân VN cần có. Ẩn danhMỹ sợ TQ xâm lăng VN nên mất công dài hơi, chứ VN nằm tại châu Phi thì G7 chẳng thèm đoái hoài, để bộ lạc An Nam mít tự do ở truồng nhảy múa bên đống lửa từ hàng trăm năm nay. Dân tộc VN nếu không trước nhờ TQ về văn hóa, sau nhờ văn minh Tây phương, thì được cái gì, và ra sao? Hệ 12 năm phổ thông do Pháp đem vào, Sài Gòn do Pháp xây, luôn Đà lạt, Quốc lộ 1, Hànội (Thăng long do VN xây đã sụp từ lâu), đường xe lửa, v.v.. Kiến thức khoa học 100% do Tây phương. Chữ viết cũng do Alexandre de Rhodes. Nếu tôi là Bộ trưởng Bộ Giáo dục thì điều đầu tiên tôi làm là ghi vào mọi sách giáo khoa "Dân tộc VN là một dân tộc vô cùng ngu dốt trong bốn ngàn năm qua. Hy vọng người đọc hàng chữ này sẽ giúp giải quyết tình trạng này, xin cám ơn". Đại sứ Mỹ muốn qua VN dạy cách cho VN phát triển, qua con đường dân chủ tự do như 100% quốc gia phát triển, thì thật khó hơn lên trời. Cái dân tộc này 4 ngàn năm nay đã vậy, ông đại sứ chỉ tốn công vô ích. Quang Nguyên, Hà NộiĐúng là QH Mỹ thật quan liêu. Phải chăng họ quên rằng ngày xưa người Mỹ đã từng dạy dỗ người Việt Nam về nhân quyền, dân chủ quyết liệt như thế nào? Chẳng lẽ họ cho rằng người VN đã quên bài học mà nước Mỹ dạy họ? 4 triệu người VN vẫn còn phải chịu những di chứng chất độc màu da cam, bệnh viện Bạch Mai vẫn kỷ niệm ngày Mỹ ném bom phá hủy, khu phố Khâm Thiên vẫn có một nơi để tưởng niệm những nạn nhân chết trong cuộc ném bom đêm Giáng sinh 12 ngày đêm, TV hàng ngày vẫn ra rả tìm người mất tích trong cuộc chiến ... Ông Michael Michalak ơi! Trước QH thì ậm ừ cho xong, còn sang VN thì tùy nghi hành động. Nói theo kiểu QH với người Việt thì khéo người Việt Nam tưởng ông không phải là con người mất. Ông làm thế nào thì làm, đến ngày về nước được Vụ Châu Mỹ BNG gọi đến cảnh cáo vài câu là có thành tích đối ngoại trước QH Mỹ rồi. Dove, Hà NộiChắc chắn là ông Michalak là vị đại sứ ít được tôi mong đợi nhất ở Việt Nam. Không những vậy, sau khi được biết ưu tiên hàng đầu của ông tôi cực lực phản đối sách lược áp đặt tư duy Mỹ tại VN. Tại sao vậy? Bởi vì qua tướng 4 sao Warner V. (By Nancy A. Youssef, Yahoo News, Mon Aug 6, 2007) tôi được biết về lý thuyết dân chủ (democracy theory) của phái Tân bảo thủ Mỹ: "Implanting democracy in Iraq would be easy, and from there it would spread to Syria , Egypt , Saudi Arabia and beyond" và đã thử làm bảng tổng kết "thành tích" nhân quyền của Mỹ ở Nam Á và Trung Đông. Vậy, thưa ngài đại sứ, tôi không chào đón ngài bởi vì không muốn VN thành Iraq, ASEAN thành Trung Đông hoặc Nam Á chỉ vì học thuyết Democracy của phái Tân bảo thủ, được những công dân Mỹ gốc Việt xúc tiến. Phải chăng đã đến lúc Bộ NG Việt Nam ra sách trắng về nhân quyền, tôn giáo và dân chủ? Nguyen Van Huynh, Cần ThơThưa Đại sứ, ông có lầm không khi ông nói thúc đẩy nhân quyền ở Việt Nam? Bởi vì tôi nghĩ ông phải nói là thúc đẩy nhân quyền ở Mỹ, đất nước của ông chớ, khi mà chính phủ của ông đang xâm lấn (invasion) từ nước này đến nước khác và đang đe doạ dùng vũ lực để tiếp tục làm với nhiều nước khác nữa, đưa dến nạn diệt chủng giữa những người anh em máu mủ với nhau, như Việt Nam (cũ rồi), Afghanistan, Iraq... Tôi vốn yêu chuộng con người và nền khoa học Mỹ nên tôi rất khó chịu với ý kiến của ông. Tôi là một nhà giáo ở đại học nên rất muốn được hân hạnh trao đổi với ông Đại sứ. Trân trọng. L. Minh, HCMTôi nghĩ ông qua đây để làm đại sứ chứ ông không phải qua đây để làm thủ tướng nước Việt Nam, rồi áp đặt nhân quyền và tôn giáo theo kiểu Mỹ. Tôi thấy phóng viên BBC đề cao người Mỹ quá, nên hỏi một số câu thật ngớ ngẩn. Xin cám ơn. Vietnam, PhápCuộc sống Việt Nam do người Việt Nam quyết định. Ông chỉ là người thay mặt chính quyền Mỹ bảo vệ quyền lợi của Mỹ ở Việt Nam. Cuộc sống của gia đình ông chưa chắc đã thay đổi được, ông định thay đổi cả một đất nước? Xin lỗi tôi chưa biết ông là ai cả. Bush không thể kiến tạo một Iraq như mong muốn, nói gì đến ông??? Ẩn danhÔng Đại sứ Mỹ đã nói rất rõ ràng: - Ưu tiên số 1 của ông ta (tức của CP Mỹ) là can thiệp vào công việc nội bộ của Việt nam! Vì quyết định thể chế Chính trị là việc của người Việt nam! Mỹ đối với chúng ta có thể là hình mẫu về Tự do, Dân chủ nhưng không thể là người Thầy về Tự do, Dân chủ và Nhân quyền! Trước khi sang VN, ông ta đã gặp Cộng đồng người Việt chống đối VN dưới cái mác Nhân quyền. Nếu Ông ta quan tâm đến Nhân quyền của VN đàng hoàng thì tại sao không để đến lúc sang VN gặp người Việt đang sống trong nước, những người đang thực sự cần Tự do và Nhân quyền! Hãy cảnh giác, đừng để VN thành Afganistan hay Iraq. VietnamĐồng ý Việt Nam còn rất nhiều vấn đề cần làm về nhân quyền. Nhưng ông Michael Michalak đặt lên hàng đầu là NHÂN QUYỀN, thế xếp cuối là gì? Vấn đề CHẤT ĐỘC DA CAM.
Vài hôm nữa là đến ngày bầu cử giữa nhiệm kỳ tổng thống Mỹ. Nhiều người đang mong đợi kết quả, có sẽ là một làn sóng xanh ập tới để đưa các dân cử Đảng Dân chủ vào chiếm đa số quốc hội hầu ngăn cản những chính sách của Tổng thống Trump.	Sóng xanh hay sóng đỏ?	Hay làn sóng đỏ của Đảng Cộng hoà sẽ vẫn tiếp tục trào dâng như trong mấy kỳ bầu quốc hội trước, để đảng này tiếp tục nắm đa số tại quốc hội, để Tổng thống Trump tiếp tục đưa ra những chính sách như mong muốn là phát triển kinh tế, giới hạn nhập cư và đưa nước Mỹ trở lại vị trí hàng đầu. Triều dâng sóng đỏ trong chính trường Mỹ có thể nói là bắt đầu nổi lên từ năm 1994, qua bầu cử giữa kỳ, khi Tổng thống Bill Clinton mới nhận chức được hai năm. Trước đó thì Hạ viện đã do Đảng Dân chủ chiếm đa số trong suốt 40 năm. Từ đó đến nay, qua 11 lần bầu quốc hội Đảng Cộng hoà vẫn nhiều lần giữ được đa hơn so với Đảng Dân chủ. Đảng Cộng hòa hay đảng Trump? Ghét hay cuồng Trump: góc nhìn một người gốc Việt Vì sao bầu cử giữa kỳ ở Mỹ quan trọng? Sau chiến thắng của Cộng hoà tại Hạ viện vào năm 1994, năm 1998 Tổng thống Dân chủ Bill Clinton bị đàn hạch tại Hạ viện, bị cáo buộc bội thệ và cản trở công lý trong vụ việc lăng nhăng ái tình với một nữ tập sự viên trong Bạch Ốc, nhưng khi lên Thượng viện, dù Cộng hoà nắm đa số, Clinton không bị truất nhiệm. Đến năm 2006 Dân chủ chiếm lại đa số tại Hạ viện, còn Thượng viện có số nghị sĩ Dân chủ và Cộng hoà ngang nhau, với 49 và 49. Năm 2008 một làn sóng xanh nổi lên. Barack Obama của Đảng Dân chủ được bầu chọn làm tổng thống và hai viện quốc hội đều do đảng này nắm đa số. Hai năm sau, trong kỳ bầu cử giữa nhiệm kỳ đầu tiên của Barack Obama, Cộng hoà lại chiếm đa số ở Hạ viện còn Thượng viện vẫn do Dân chủ nắm. Điều này đã gây nhiều khó khăn cho những chính sách của Obama đề ra, như luật chăm sóc y tế Obamacare để mọi người dân có thể mua bảo hiểm y tế đã gặp khó khăn tại Quốc hội và phải sửa đổi nhiều trước khi được thông qua. Tài liệu về bầu cử 6/11 ở tiểu bang California Bầu cử năm 2014 với kết quả cả hai viện Quốc hội đều do Cộng hoà nắm đa số và gây nhiều khó khăn hơn cho Obama trong nhiệm kỳ hai, đặc biệt là hiệp định thương mại TPP đã phải sửa đổi để quyền lợi công nhân Mỹ không bị thiệt hại trước khi được quốc hội chấp thuận. Ngay khi vừa nhận chức, Tổng thống Donald Trump đã làm hai việc nói lên chủ trương của ông về những chính sách quốc gia là rút Hoa Kỳ ra khỏi TPP và không cho công dân của bảy quốc gia, với đa số dân theo hồi giáo, được vào Mỹ. Các chính sách này đi ngược lại với chủ trương của Đảng Dân chủ. Mà đảng này đã không còn bất cứ vai trò lãnh đạo nào trong chính quyền liên bang từ hai năm qua nên qua kỳ bầu cử này đang hy vọng có cơ hội nắm đa số trong quốc hội để ngăn cản chính sách của Trump. Mỹ: Tranh cãi việc điều động lính đến biên giới TT Trump cắt viện trợ Mỹ vì khủng hoảng nhập cư Còn lòng dân hiện ra sao? Cho đến khi có kết quả chính thức thì lúc này mọi phân tích, vận động hay suy đoán đều chỉ căn cứ vào các thăm dò dư luận. Nhiều cuộc thăm dò với kết quả cho thấy cử tri có khuynh hướng ủng hộ Đảng Dân chủ. Theo một khảo sát của Quinnipiac University công bố cách đây một tháng thì 49% cử tri ủng hộ Dân chủ và 42% ủng hộ Cộng hoà. Đó là thăm dò toàn quốc với sai số là 3.7%. Theo khoa học, kết quả trên được coi là không có cách biệt nhiều lắm. Thực ra chính trị, như một câu nói thường được nghe, là mang tính địa phương - All politics is local. Vì thế các vận động hiện nay nhắm đến những khu vực, những đơn vị bầu cử mà ứng viên của hai đảng đang ở thế so kè. Câu nói đó đúng vào giai đoạn hơn nửa thế kỷ trước, khi phương tiện truyền thông rất giới hạn. Ngày nay với truyền hình dây cáp, với mạng xã hội thì tính cách cục bộ không còn nữa mà nhiều cuộc vận động tranh cử địa phương đã thu hút sự chú ý và đóng góp tài chánh từ nhiều nguồn bên ngoài. Trong số 435 dân biểu Hạ viện được bầu lại, có chừng hơn 30 đơn vị bầu cử dàn trải tại nhiều tiểu bang với hai ứng viên của hai đảng đang có sự ủng hộ của cử tri ngang nhau. Với Hạ viện hiện có 235 Cộng hoà và 193 Dân chủ, kết quả bầu chọn từ 30 nơi này sẽ cho thấy đảng nào chiếm được đa số tại Hạ viện. Các phân tích và thăm dò dư luận tiên đoán ngày 6/11 tới đây Dân chủ sẽ chiếm được đa số ở Hạ viện và Cộng hoà vẫn nắm đa số tại Thượng viện. Thượng viện sẽ bầu lại 35 ghế, trong đó chỉ có 5 ghế chưa rõ đảng nào sẽ thắng là ở các tiểu bang Arizona, Nevada, Florida, Georgia và Indiana. Các vận động đang diễn ra dồn dập trong những ngày chót trước bầu cử. Tổng thống Trump đã đi vận động ở nhiều tiểu bang cho các ứng viên Cộng hoà. Cựu Tổng thống Barack Obama vận động cho ứng viên Đảng Dân chủ. Hai Thượng Nghị sĩ của đảng này là Cory Booker của bang New Jersey và Kamala Harris từ California cũng đi vận động ở nhiều nơi cho các ứng viên Dân chủ. Đây là hai nhân vật có nhiều triển vọng ứng cử tổng thống vào năm 2020. Từ khi Donald Trump lên làm tổng thống, chính trường nước Mỹ luôn sôi động vì cách lãnh đạo, vì các phát ngôn. Ông thường xuyên tạo chú ý qua những tuyên bố mang tính miệt thị, xỏ xiên. Ông kinh thường giới truyền thông và cho rằng những người chống đối ông hay đưa "tin dổm" - fake news, nói xấu và chỉ trích những việc ông làm. Nhưng ngay chính Trump rất thường xuyên đưa ra những thông tin vô căn cứ, không chút sự thực. Trump thường nói đại, phát ngôn bừa bãi. Mới làm tổng thống chưa đầy hai năm mà thành phần nội các đã có nhiều người từ chức hay bị thay thế. Đảng Dân chủ là đảng đối lập nên luôn chỉ trích những phát biểu và phản đối các chính sách của Trump, phê bình nhân cách của Trump là quá tồi. Truyền thông Mỹ có nhiều cơ quan chống Trump ra mặt, như các nhật báo New York Times, Washington Post hay các kênh MSNBC, CNN. Ủng hộ Trump có kênh FoxNews, báo Wall Street Journal. Điều này không lạ. Khi Barack Obama lên làm tổng thống, kênh FoxNews đã liên tục chống Obama, từ chuyện Obama có phải là công dân Mỹ từ khi sinh ra hay không cho đến các chính sách về di dân, bảo hiểm y tế Obamacare. Nhiều nhà bình luận của đài này cho rằng Obama có khuynh hướng xã hội chủ nghĩa, lấy tiền nhà giàu qua việc đánh thuế cao để chia cho người nghèo qua những chương trình phúc lợi. Từ ngày George W. Bush (con) lên làm tổng thống năm 2001, sau một cuộc đếm phiếu căng thẳng kéo dài cả tháng ở Florida và Bush thắng phiếu đại cử tri đoàn, nhưng thua Al Gore số phiếu phổ thông, các chính trị gia Mỹ chỉ bày tỏ tình đoàn kết với nhau qua biến cố 9/11, sau đó là phân cực đến tột độ. Hai đảng tiếp tục công kích và không hợp tác trong nhiều chính sách quốc gia. Bây giờ Trump lên làm lãnh đạo, cũng thua đối thủ là Hillary Clinton phiếu phổ thông, nên đã gặp những chống đối. Ai ủng hộ thì cho rằng Trump đúng trong việc đưa nước Mỹ trở lại hàng đầu với chủ trương chống Trung Quốc, không để đồng minh lợi dụng kinh tế tài chánh, không để nước Mỹ như chốn không người canh giữ biên giới muốn ra vào lúc nào cũng được. Người ghét thì cho là Trump kỳ thị, chỉ muốn da trắng là thượng đẳng và có chủ trương như Hitler. Cử tri Mỹ luôn có những quan điểm trái chiều vì họ tin vào đảng và những chính sách của đảng đưa ra. Theo một khảo sát từ University of Virginia thì 40% cử tri Mỹ đăng ký theo Đảng Dân chủ, 29% Cộng hoà và 28% không theo đảng nào. Như thế việc có những quan điểm chính trị trái chiều là bình thường. Trump đang đẩy lùi tiến trình dân chủ ở VN? TT Donald Trump: 'Các nước cần chống lại CNXH' Trong cộng đồng người Việt ở Mỹ cũng thế. Theo một khảo sát của Viện Nghiên cứu về người gốc Á và người vùng hải đảo Thái Bình Dương (APIAVote) đưa ra trong tháng trước thì người Việt thích Đảng Cộng hoà hơn Dân chủ và mức ủng hộ của người Việt dành cho Trump cao nhất, với 64%, trong các nhóm cử tri gốc Á. Nếu không thích Trump thì làm sao đưa xuống. Chỉ có lá phiếu và luật pháp nếu xét ra Trump phạm pháp. Từ ngày Trump lên làm lãnh đạo đã có biểu tình phản đối, nhiều nhất là ở những bang xanh như California, Oregon, New York. Xuống đường biểu tình là cách bày tỏ quan điểm. Lên tiếng đả đảo, phản đối cũng là để nói lên sự bất đồng. Cho đến nay qua các cuộc điều tra của Công tố viên đặc biệt Robert Muller cũng chưa có đủ bằng chứng để buộc tội Trump, dù một số cố vấn, nhân viên của Trump đã bị truy tố. Còn thủ tục đàn hạch. Việc này phải được bắt đầu ở Hạ viện mà nếu Cộng hoà nắm đa số là điều sẽ khó xảy ra. Vì thế bầu cử 6/11 tới đây rất quan trọng. Nếu Đảng Dân chủ chiếm đa số ở Hạ viện, Tổng thống Trump sẽ phải đối mặt với nhiều cuộc điều tra do Đảng Dân chủ khởi động. Trong kỳ bầu tổng thống hai năm trước, Trump thắng ở hơn 30 tiểu bang, hầu hết nằm giữa lòng nước Mỹ và thua ở những tiểu bang ven bờ biển tây và bờ biển đông bắc. Trong những chuyến đi vận động tranh cử cho ứng viên Cộng hoà ở những tiểu bang đỏ, Trump có rất đông người ủng hộ đến nghe và vỗ tay tán thưởng. Tổng thống Trump có vẻ rất tự tin là cử tri sẽ tín nhiệm các ứng viên của Đảng Cộng hoà để tiếp tục ủng hộ chính sách ông đang thực hiện là kinh tế phát triển, giảm mức thất nghiệp xuống thấp, giới hạn di dân và sẽ bỏ Obamacare và thay vào đó bằng một chính sách y tế khác, rẻ hơn cho nhiều người. Mấy hôm rồi Trump còn đưa ra ý định không cho những trẻ em sinh ra ở Mỹ, nếu có bố mẹ không phải là cư dân hợp pháp sẽ không được mặc nhiên có quốc tịch Mỹ. Một sự kiện làm bùng lên những tranh luận về hiến pháp, về thẩm quyền của tổng thống trong việc này. Trump không những chỉ trích giới truyền thông là thiên vị Đảng Dân chủ mà còn coi truyền thông là "kẻ thù của nhân dân". Ông thường dùng tuýt-tơ (twitter) để nói thẳng với dân vì tài khoản của ông có hơn 30 triệu người theo dõi. Theo thăm dò của Viện Gallup đưa ra hôm 28/10 thì sự ủng hộ của cử tri dành cho Trump hiện này là 40%. Chưa bao giờ bầu cử giữa kỳ ở Mỹ đầy bất ổn như năm nay, với những bắn giết vì mầu da, với hơn chục bom thư được gửi đến những dân cử hay cơ quan truyền thông ủng hộ Đảng Dân chủ, với đoàn di dân hàng nghìn người từ Nam Mỹ đang muốn vượt biên giới để vào đất Mỹ. Sóng xanh sẽ nổi lên hay sóng đỏ tiếp tục trào dâng? Cử tri muốn nước Mỹ đi về đâu, lá phiếu sẽ nói lên điều đó. Và đêm 6 tháng 11 này sẽ rõ. Bài viết phản ánh quan điểm riêng của tác giả là một nhà báo tự do, và là một giảng viên đại học cộng đồng ở California với trên 30 năm dạy học và huấn luyện sư phạm tại Hoa Kỳ và nhiều nơi trên thế giới.
Ngày 19-4, Đại hội X của Đảng Cộng sản Việt Nam bước sang ngày họp thứ hai, với một trong những chủ đề được bàn đến là 'nâng cao năng lực lãnh đạo của Đảng'.	'Việt Nam không thể có đa đảng'	Trả lời phỏng vấn của đài BBC, ông Phạm Thế Duyệt, chủ tịch Ủy ban Mặt trận tổ quốc Việt Nam, nói các đại hội trước đây chỉ tổng kết giai đoạn năm năm, nhưng lần này, Đại hội X tổng kết cả 20 năm đổi mới. Một điểm khác thứ hai, theo ông Phạm Thế Duyệt, là cách chuẩn bị đại hội. Phạm Thế Duyệt: Lần này ý kiến của Mặt trận Tổ quốc, các đoàn thể, tổ chức xã hội, nhân dân đều có điều kiện đóng góp với Đảng ngay từ khi hình thành Dự thảo báo cáo chính trị. Đến khi dự thảo xong rồi, công bố trên báo chí thì lại tham gia ý kiến tiếp. Như thế, tôi cho rằng việc hình thành dự thảo không chỉ lấy từ ý kiến trong đảng, mà mang tính chất nghiên cứu, tập hợp đóng góp của tất cả các tầng lớp nhân dân. Các lần trước cũng có làm nhưng diện không rộng như thế, cũng không chủ động như lần này. Một điểm mới nữa liên quan Điều lệ Đảng. Đại hội bàn một số vấn đề khác trước, ví dụ tính chất của đảng (Đảng là đội tiền phong của giai cấp công nhân, nhưng nay khẳng định cũng của cả dân tộc). Vai trò giám sát và phản biện xã hội cũng được đề cập, tức là không chỉ cấp ủy đảng ở trên giám sát cấp dưới, mà còn phải dựa vào hệ thống của Mặt trận và các tổ chức của nhân dân để giám sát cán bộ đảng viên. Vấn đề nhân sự cũng được quan tâm. Tài, đức là đương nhiên rồi, nhưng người ta cũng đòi hỏi nhân sự vào Trung ương phải có tính quyết đoán, dám chịu trách nhiệm, dám làm. BBC:Trong quá trình đóng góp ý kiến, có những người đề cập đến vấn đề đa nguyên, đa đảng, mở rộng dân chủ. Thái độ của Đảng Cộng sản Việt Nam với những kêu gọi đó là như thế nào, thưa ông? Ở Việt Nam không thể có chuyện đa nguyên, đa đảng. Đó là vấn đề nguyên tắc. Đây không phải là vì Đảng Cộng sản Việt Nam độc quyền. Chẳng qua có một số ít người họ nói theo cảm tính cá nhân của họ thôi. Nhưng thử hỏi đất nước này, trước đây lãnh đạo hai cuộc kháng chiến bảo vệ độc lập dân tộc thì đảng nào lãnh đạo? Lúc bấy giờ có ai tranh giành không? Phải đặt vấn đề như thế để thấy đặc điểm Việt Nam khác. Từ 76 năm qua, Đảng Cộng sản Việt Nam có vị trí đương nhiên, được nhân dân thừa nhận. Đến năm 1930, Quốc dân đảng đã kết thúc rồi. Không phải vì Đảng Cộng sản không muốn họ làm cách mạng, mà vì họ không có đủ vai trò lãnh đạo nhân dân. Chỉ có Đảng Cộng sản này mới đưa được đến Cách mạng tháng Tám, mới tiến hành được kháng chiến chống Pháp, chống Mỹ. Như thế phải nói rằng Đảng Cộng sản chẳng tranh giành với ai. Giành độc lập dân tộc, chống xâm lược, toàn bộ đều do Đảng Cộng sản Việt Nam lãnh đạo. Nên chúng tôi không bao giờ xem cái việc ấy (đa nguyên, đa đảng) lại cần đặt ra thảo luận làm gì. Chắc chắn không có nhiều người lại nghĩ đến những việc như thế. Nhưng đương nhiên hiện nay, người dân đòi hỏi đảng phải thực hiện dân chủ nhiều hơn. Những gì đảng, nhà nước sai mà dân góp ý thì chắc chắn sẽ tiếp thu và sửa chữa. BBC:Có những thông tin nói là đang có chia rẽ trong nội bộ lãnh đạo đảng, có người muốn đổi mới, có người không. Ông nghĩ thế nào ạ? Cá biệt có ai nghĩ thế thì có thể có. Nhưng nếu ban lãnh đạo đảng không thống nhất thì làm sao có báo cáo chính trị trình với đại hội, mà chắc chắn đại hội sẽ ủng hộ báo cáo. Cho nên đừng nói như vậy, không đúng đâu. Trong quá trình tranh luận, dĩ nhiên ý kiến khác nhau là bình thường. Hàng triệu người, bảo không có người ý kiến khác thì làm sao được. Ngày xưa, ngay từ những năm đầu chống Pháp, chống Mỹ, đã có những ông đã phản bác cụ Hồ, chính phủ cơ mà. ======================================== HuyTôi thực sự thấy thất vọng vì trên diễn đàn này vẫn còn những người mê muội bảo vệ cho ĐCS như bạn Ếch hay bạn Giấu tên. Thực ra các bạn không đáng trách vì chế độ 1 đảng ở Việt nam đã làm cho người dân mất dân chủ "tới mức không hiểu nổi khái niệm thế nào là dân chủ" và thế là bộ phận dân chúng luôn cảm thấy hài lòng với những cái mình đang có và những cái "Đảng đem lại". Thưa bạn Ếch, một đất nước có dân chủ thì người dân phải được quyền nói những suy nghĩ của mình một cách công khai còn chúng ta thì đang phải dốc bầu tâm sự của mình ở trên diễn đàn của BBC và còn rất nhiều thứ khác nữa đều là sản phẩm của sự độc đảng dù đó là những cái nhỏ như sự sách nhiễu của của cán bộ phường hay những việc như sự độc đoán, áp đặt của các cơ quan thuế. Nếu bạn là chủ doanh nghiệp bạn sẽ thấy rõ điều này. Khi tôi mới mở 1 công ty, cơ quan thuế đã công khai ép tôi phải báo cáo có lãi ngay trong năm đầu tiên và ấn định luôn 1 khoản thuế phải nộp mặc dù thực tế lúc đó tôi đang lỗ do doanh nghiệp bắt đầu hoạt động. Tất cả những thứ này đều thể hiện sự mất dân chủ vì người dân không biết kêu ở đâu mà có kêu thì không những chẳng thay đổi được mà còn bị hành thêm. Mất dân chủ cũng là nguyên nhân của việc phạm pháp (trốn thuế, vi phạm luật giao thông ....) và điều này cũng lý giải tại sao bạn đặt câu hỏi với bạn Linh về việc vượt đèn đỏ....vì bạn mặc định rằng bạn LInh sẽ mắc những lỗi như vậy (có thể là do chính bạn cũng thường làm vậy). Thưa bạn Ếch, ở các nước dân chủ, dân họ coi trọng phạm luật hơn vì mọi hình phạt đều rõ ràng và chuyện đút tiền vào cột điện để mấy anh công an giao thông lúc sau ra lấy là hầu như không có. Thực ra cũng may mắn là do sức ép của xu hướng nên dân chủ một phần nào đã được nới lỏng ở Việt nam để chúng ta có điều kiện hiểu hơn thế nào là dân chủ. Tuy nhiên một điều chắc chắn rằng đất nước chỉ có dân chủ thực sự khi người dân được chọn chế độ chính trị của mình và hoạt động của đảng cầm quyền có sự giám sát và kiểm soát của ít nhất 1 đảng khác. Linh, MoscowXin trả lời với bạn Ếch nhé. Từ hơn 10 năm nay khi cho mình là người lớn tôi chắc chắn không lần nào xả rác ra đường bất kỳ ở Việt Nam hay ở đâu, đơn giản là xuốn xả thì phải đem rác theo người . Còn vượt đèn đỏ thì kỳ thực tôi không thể hiểu được cái sự ngu xuẩn này. Mục đích của nó là gì? Tôi không vượt đèn đỏ bạn à!. Quay lại vấn đề chính bạn viết “Hãy soi sét lại bản thân mình trước khi đi soi sét người khác. Sự phát triển của 1 dân tộc không phải chỉ phụ thuộc vào người đứng đầu mà là cả dân tộc” . Tôi thấy bạn đúng quá , người đọc trước hết phải là ông Duyệt và cái đảng lúc nào cũng muốn độc quyền của ông ấy. Hãy cho tôi và bạn tham gia với chứ! Còn phần “nhất là khi ở một đất nước con người được nhiều quyền tự do như ở Việt Nam” thì tôi miễn bàn luận chỉ xin hai quyền : tự do ngôn luận và tự do bầu cử. ẾchThấy các bạn tranh cãi sôi nổi quá. Chẳng biết có phải người Việt Nam không mà bất mãn thật. Tôi không hiểu nhiều về chính trị chỉ đứng trên suy nghĩ của một người đọc bài viết của các bạn mà nói. vkyn thì "cá mè một lứa", "cả vú lấp miệng em". Khi viết nên 2 chữ Tâm, Tài không biết người viết nghĩ gì. Còn Linh ở Moscow, hỏi thật, bạn đi ngoài đường ở Việt Nam có bao giờ bạn không vứt rác ra đường, có bao giờ bạn tự giác không 1 lần vượt đèn đỏ nếu không có các chú công an đứng ở ngã ba? Hãy soi sét lại bản thân mình trước khi đi soi sét người khác. Sự phát triển của 1 dân tộc không phải chỉ phụ thuộc vào người đứng đầu mà là cả dân tộc, nhất là khi ở một đất nước con người được nhiều quyền tự do như ở Việt Nam. Nguyễn Hoàng, Nghệ AnKhông thể phủ nhận những công lao của Đảng Cộng Sản Việt Nam đối với đất nước trong hai cuộc chiến tranh giải phóng dân tộc! Cho dù mãi mãi sau này, Việt Nam có thay đổi chế độ theo chiều hướng nào thì lịch sử cũng phải ghi nhận. Tuy nhiên theo tôi đến thời điểm này thì vai trò của ĐCS Việt Nam như vậy là đã hoàn thành sứ mệnh lịch sử. Nếu ĐCS Việt Nam muốn cho đất nước tiếp tục phát triển, sánh vai các cường quốc năm châu như lúc sinh thời Chủ tịch Hồ Chí Minh mong muốn thì phải tiến hành đa đảng để tạo sự cạnh tranh lành mạnh, giám sát lẫn nhau. Bởi vì cái gì độc quyền cũng luôn nảy sinh tiêu cực và kìm hãm phát triển. Bài học rất rõ ràng ở ngay chính đất nước Việt Nam là ngành bưu chính viễn thông với mạng điện thoại di động. Thời Pháp thuộc, chính nhờ có sự đa đảng nên ĐCS Việt Nam mới có cơ hội phát huy vai trò lịch sử của mình đối với đất nước. Bây giờ nếu ĐCS Việt Nam nếu thực sự vì dân, vì nước và tự tin vào khả năng lãnh đạo của mình cũng như tin vào sự tín nhiệm của nhân dân đối với ĐCS thì nên cho phép đa đảng. Điều đó sẽ giúp cho chính ĐCS Việt Nam tự hoàn thiện mình hơn và càng gây được niềm tin của dân chúng nhiều hơn. vkynĐến hôm nay thì mọi việc xảy ra đúng như mọi người Việt ở nước ngoài - một số lên tiếng trên diễn đàn này - dự đoán rằng mọi việc sẽ vẫn như cũ tại VN trong ít ra 5 năm nữa. Tất cả mọi người tự ứng cử hoặc được đề cử vào BCHTƯ ĐCSVN, cho dù họ rất "thân thiện" với chính phủ VN nhưng vì chưa "thân cận" cho lắm nên bị thất bại nhục nhã, trong khi tất cả mọi người do "cái cơ quan nào đó" đề cử thì tất cả 181 người đều trúng cử. Bầu cử kiểu gì vậy, cho dù giữa các đồng chí với nhau? Trong khi đó, họ hò hét kêu gào Việt kiều phải đóng góp, cùng nhau xây dựng đất nước tươi đẹp hơn, v.v... nhưng các khúc ruột dư thừa này làm gì có tiếng nói (chỉ tiếng nói thôi, chứ không đòi hỏi quyền lực) trong việc quản trị quốc gia? Đóng góp, xây dựng kiểu thế nào cho được, ngoài việc đem tiền kiếm ra cực khổ về dâng hiến cho đảng, để đảng đem đi triều cống Trung quốc và bỏ túi riêng? Trong khi đó, có lẽ 84 triệu người dân đều muốn biết, tài sản mỗi người và gia đình họ trong số 181 người này là bao nhiêu? Ai trong số họ có bằng đại học rõ ràng (không tính mua bằng, học "tại chức" do dàn xếp)? Ở đây chưa nói việc độc đảng, đa đảng, mà chỉ nói chất lượng các người lãnh đạo quốc gia, họ có đủ Tâm, đủ Tài, không? Nếu họ quá giàu một cách không chính đáng, và / hoặc quá kém về năng lực, thì không thể có chỗ đứng trong bất cứ thể chế chính trị nào, và nếu có sự bầu cử công bằng, công khai, toàn quốc, thì họ không thể bao giờ được trúng cử vì cho dù dân VN có bị kém thông tin cách mấy họ vẫn hiểu được người lãnh đạo quốc gia ít nhất cũng phải có Tâm, Tài, chứ không chỉ có cái "thân cận" như các nhân vật này. Linh, MoscowGiấu tên định sử dụng cụm từ 30 năm XHCN để ru nhân dân chăng. Nhầm rồi đấy, người ta không “ếch” như các ông tưởng đâu. Mời Giấu tên sang Thái lan xem 30 năm qua người ta làm được những gì rồi về mà tự hỏi có nên tiếp tục ngủ gật nữa không. Giấu tênTôi đã đọc qua những ý kiến của mọi người và thực sự tôi thấy buồn cho số đông các bạn, về cách nhìn nhận một vấn đề. Ở đây tôi không muốn nói đến vấn đề chính trị, về chế độ đa đảng vì tôi nhận thấy rằng hiểu biết về chính trị của tôi chưa đủ để có thể bàn luận về nó. Các bạn cũng là người Việt Nam, cũng phải có lòng yêu nước, tự hào dân tộc vì vậy chúng ta phải cùng nhau xây dựng đất nước tốt đẹp hơn. Qua ý kiến của mọi người, phần lớn tôi thấy mọi người đều phê phán Đảng, về con người, về đường lối lãnh đạo và tôi cảm thấy các bạn đã quá cực đoan. Tôi đồng ý với các bạn trong công cuộc đổi mới đất nước chúng ta đã mắc phải một số sai lầm nhưng tôi nghĩ “nhân vô thập tòan”, chúng ta không thể đòi hỏi mọi việc phải toàn mỹ được. Nếu các bạn sống ở Việt Nam tại sao các bạn không nhận thấy cuộc sống của chúng ta đã thay đổi thế nào từ 15 năm trở lại đây. Các bạn đã nói “Người dân sống trong cùng cực” đấy làn bạn đã so sánh với mức sống ở phương Tây, nhưng bạn nên nhớ rằng chúng ta chỉ mới xây dựng CNXH được bao lâu, 30 năm kể từ sau chiến tranh, trong khi các nước phương tây họ đã đi trước chúng ta và gần như đã đạt đến giới hạn của CNTB. Các bạn không cần nhìn đâu xa, hãy nhìn Trung Quốc. Họ là quốc gia có tỉ lệ tham những nhiều nhất trên thế giới nhưng bạn có nhận thấy những gì họ đã đạt được khi theo con đường CNXH không. Đành rằng chúng ta phải thẳng thắn nhìn nhận sai lầm của mình để sửa đổi, để tiến bộ nhưng bên cạnh đó chúng ta cũng phải tự hào vì những gì đã đạt được, lấy đó làm động lực để tiếp tục con đường mà chúng ta đã lựa chọn. Ẩn DanhTheo ý kiến của tôi ở VN hiện nay khó mà đa đảng vì các lý do sau đây: 1-Đảng viên trong Ban Chấp hành, Tỉnh ủy, Quận uỷ và cả ở cấp Phường đều có lãnh lương do nhà nước cấp phát hàng tháng .Trong số 3 triệu đảng viên tại VN , số đảng viên làm công tác Đảng nhận lương từ Chính Phủ là khoảng 100000 người (chiếm khoảng 3% tổng số đảng viên) ví dụ như vậy ,thì lương bình quân mỗi tháng là 2triệu đồng 1 người thì tổng qũy lương phải cấp cho họ 1 năm là : 100000đảng viên x 2000000VNđ x 12tháng = 2400 tỉ VNđồng. Nếu đa đảng, ví dụ có 20 đảng thì số tiền này phải nhân lên 20 lần cho 1 năm là 24000tỉ VNđồng. Ngân sách quốc gia chịu nổi không vì bộ máy các đảng sẽ na ná như nhau do không ai chịu thua ai cả. Còn nếu không cấp lương thì các ông chuyên chính vô sản trong ĐCSVN lấy đâu ra tiền để sống để đấu tranh giai cấp . 2-Đảng viên ĐCSVN hành xử như cha mẹ dân, họ đâu có chấp nhân bì phê phán như các đảng đối lap phê phán chính phủ ở các nước dân chủ . 3-Nói chung, ĐCSVN đã hy sinh rất nhiều xương máu để nắm quyền lãnh đạo đất nước . Ai muốn thay họ thì cũng phải hy sinh chứ không nói suông với họ được, tức là phải có đánh nhau. 4-Tôi nghĩ, khi nào Trung Quốc thay đổi chế độ thì lúc đó ở VN mới có biến chuyển. Trung NhânTrong câu chuyện thần thoại “Nàng Bạch Tuyết và Bảy Chú Lùn”. Mụ Hoàng hậu vì lo sợ mất ngôi vị mà mình đang có nên không muốn ai hơn mình về sắc đẹp, vì nếu có ai đó đẹp hơn, người đó sẽ có cơ hội trở thành Hoàng hậu. Một hôm Hoàng hậu “lấy ý kiến” chiếc gương thần để kiểm tra xem sắc đẹp của mụ ta có “vấn đề” gì không? Gương Thần vốn trung trực và không hề biết xu nịnh, thấy sao nói vậy, nên thưa rằng: “Tâu Hoàng hậu! Xưa kia thì Hoàng hậu “number one”, nay thì Hoàng hậu... “number two” thôi ạ!. Nghe thế mụ Hoàng hậu như bị ai đó chọc tiết, cho rằng Gương Thần bị “các thế lực thù địch xách động”, bèn tiện tay ném chiếc gương thần vỡ toang, sau đó “lệnh” cho thuộc cấp gởi “giấy mời” đến đối thủ... Kết cục câu chuyện thế nào, chắc hẳn quí vị đều rõ. Nghe chuyện xưa mà không khỏi ngậm ngùi bởi chuyện nay, chuyện ý kiến của cụ Phạm Thế Duyệt ấy mà! Lê Thu, Anaheim, Hoa KỳÔng Duyệt ơi sao ông nói càng nói dại đến thế? Ông nói trong hai cuộc chiến tranh giành độc lập không ai giành lãnh đạo ư? Các ông đã mưu đồ ác tâm với thế lực Cộng sản Quốc tế tàn sát tất cả các đảng phái và các tổ chức chống Pháp như Đại Việt, Quốc Dân Đảng, giết chết Thủ lãnh Cao Đài là Phạm Công Tắc, Thủ lãnh và cũng là Giáo Chủ Hòa Hảo là Đức thầy Huỳnh Phú Sổ, cộng sản các ông còn tiêu diệt những lực lượng những nhà ái quốc trong toàn hai miềm nam bắc Việt Nam. Tiếp theo chính quyền Miền Nam tự do dưới sự yểm trợ của Mỹ theo hiệp định đình chiến Geneva mà các những người cộng sản các ông đã ký kết. Các ông đã mê muội dấn thân theo chủ nghĩa cộng sản và tin rằng chủ nghĩa CS là thiên đàng trên đất nên dựa vào các thế lực CS thôn tính miền Nam. Việc xâm lăng miền Nam bằng cả lực lượng nhân sự và tài nguyên miền bắc cùng các thế lực CS quốc tế mà ông gọi là không tranh giành ư? Sau 30 mươi năm theo CS và xây dựng miền Bắc theo chủ nghĩa CS khiến miền Bắc nghèo đói xác xơ. Nhưng với bàn tay sắt độc tài, với vũ khí tối tân và nguồn tiếp trợ dồi dào của CS Nga, Tàu, những người cộng sản các ông đã nuốt chửng miền nam để rồi đẩy cả đất nước Việt Nam vào sự nghèo đói, dốt nát, lạc hậu cho đến tận hôm nay vẫn chưa thoát khỏi là một trong những nước đói nghèo, lạc hậu trên thế giới. Các ông không thấy tội ác của mình trước quốc gia, trước dân tộc hay sao? Miền nam trước 30 tháng 4 năm 75 dù chiến tranh triền miên nhưng không hề thua Thái Lan về tất cả mọi hpương diện, từ tự do dân chủ cho đến kinh tế, giáo dục, y tế, dân trí, dân sinh. . . Thế mà khi miền Nam lọt vào tay CS miền Bắc các ông thì cho đến 20 năm sau ngày càng bần hàn và đói rách. Ông hãy tự xem xét từ Liên Sô thời Stalin, Trung quốc thời Mao Trạch Đông, Cam-bốt với Bôn-pốt, Bắc Hàn từ thời CS cầm quyền đến nay mỗi năm trên 2 triệu người chết đói, Cu-ba cho đến giờ dân chúng vẫn nghèo xơ xác, trong khi Phidencastro lại là một trong những lãnh tụ giàu nhất thế giới. Riêng VN bao nhiêu người bị đấu tố trong cải cách ruộng đất, các ông biết hơn ai hết! Cuộc chiến xâm lược Miền Nam các ông đã thiêu trong bom đạn hơn 1 triệu lính và thanh niên xung phong của miền bắc, trong đó có một thanh niên nào là con của các cấp lãnh đạo cao cấp hay chỉ là con của dân thấp cổ bé miệng? Thêm vào đó hơn 4 triệu dân của cả hai miền và hơn 250 ngàn quân nhân miền nam. Các ông nhân danh giải phóng, chống Mỹ xâm lược nhưng thực tế khi Miền Nam chịu sự chi phối của Mỹ thì Miền Bắc có phải chịu sự thống trị của Nga và Tàu nặng nề hơn gấp nhiều lần không! Là một nước nhỏ chúng ta luôn phải chịu ảnh hưởng của các nước lớn. Cái tội lớn nhất là dại dột gây chiến tranh theo sự xúi dục và áp đặt của thế lực ngoại lai. Ngày nay chế độ CS thống trị cả nước các ông cũng đang chịu áp lực của Trung Hoa đến độ phải ký các thỏa hiệp biên giới bất bình đẳng một cách nhục nhã và đau đớn. Ngày nay CS VN biết càng theo CS càng ngu dân, bần hàn dân tộc và phải chịu nô dịch cho Tàu nên phải bắt tay với Mỹ và xin Mỹ giúp cho. Như thế thì miền nam trước đây bắt tay với Mỹ là đã khôn ngoan hơn các ông cả nửa thế kỷ thế mà các ông cứ cho là làm tay sai cho Mỹ. Người có lương tâm trong sáng và thanh sạch khi biết mình sai hãy ngậm miệng và lánh xa chỗ tội ác. Người mê muội thì nói như vẹt về những gì mình đã học. Tôi không biết ông thuộc loại người nào? Không có lương tâm trong sạch hay chỉ như nói vẹt hay cả hai? Tôi ước mong không những chỉ cá nhân ông mà tất cả những con người CS hãy thức tỉnh và sữa chữa lỗi lầm và tội ác của mình bằng việc làm chứ không thể che đậy bằng quyền lực và ngôn từ dao to búa lớn mà có thể cứu nước, cứu dân thoát khỏi họa nô dịch. Sao Mai, HCM, VNCác bạn tranh luận làm gì, có ai trên đời này đang nắm quyền lực trong tay mà lại chia sẻ cho kẻ khác không. Đảng CSVN không thể chia sẻ đất nước này cho bất kỳ ai hết. Hồi nhỏ đi học, tôi nhớ có lần cô giáo tôi dạy rằng người ta trồng cây đậu xanh xen kẽ với một số loại cây trồng khác để chúng bổ trợ nhau phát triển, trong một cánh rừng có nhiều loại cây sẽ phát triển xanh và tốt hơn rừng trồng một loại cây nếu không được chăm bón. Cạnh tranh lành mạnh luôn đưa xã hội phát triển như những rừng cây ấy. Đảng CSVN không thấy hoặc không muốn thấy điều này đâu. Dân Chủ, Paris, PhápÔng Duyệt ạ, không biết ông hay những người "đặc trách" về "diễn biến hoà bình" của Đảng Cộng Sản có theo dõi phản hồi của những người dân đen đối với phát biểu của ông không? Nhà ông có cháu nhỏ thử nhờ nó đếm xem có bao nhiêu ý kiến đồng tình với ông hay nói cách khác là đồng tình với Đảng? Điều đó thể hiện "niềm tin vào Đảng" chăng? Mà một khi dân đã không tin nữa thì sự sụp đổ của đế chế của các ông chỉ còn là vấn đề thời gian thôi. Mong các ông tỉnh táo để đừng dẫn đất nước này đến cảnh huynh đệ tương tàn một lần nữa! Ông có nói "Những gì đảng, nhà nước sai mà dân góp ý thì chắc chắn sẽ tiếp thu và sửa chữa", vậy ông có thấy nực cười khi những điều mang tính chất dân chủ mà chúng tôi nói lại phải thông qua diễn đàn của BBC. Ông có đảm bảo được rằng một người dân bình thường nói những vấn đề rất bình thường như vậy mà không bị tay sai của các ông bắt lên tra hỏi không? Con người sinh ra có cái đầu để nghĩ, có trái tim để yêu thương và có cái lưỡi để mà uốn kỹ trước khi nói, huống hồ lại là một vị lãnh đạo. Nói phải có dẫn chứng đúng đắn, chứ cứ ở trong bụi rậm mà chửi đổng ra thì... chó nó cũng làm được! Lê Ngọc, HN, VNBBC phỏng vấn các Ông đấy làm gì, toàn những câu trả lời chung chung, như học thuộc lòng. Dân ngày càng không tin vào đảng, xa rời đảng, đảng ngày càng chỉ phục vụ lợi ích cá nhân của những nhóm người, đơn giản vậy thôi nên không bao giờ họ muốn đa đảng. Khanh, Nha Trang, VNMọi người nói rất nhiều về việc phải đa đảng, đa nguyên và cho rằng như thế đất nước mới phát triển. Tôi chỉ muốn góp 1 ý kiến với tư cách của 1/84000000 tiếng nói chung của toàn quốc gia VN như thế này: Hãy thử nhìn ra thế giới, rất nhiều đất nước đa đảng, đa nguyên nhưng họ có gặp phải những vấn đề như nước ta không (tham nhũng, lợi dụng chức quyền...). Câu trả lời là có. Thậm chí nhiều nước còn thường xuyên phải đối mặt với tình trạng mâu thuẫn chính trị giữa các đảng phái đối lập, các cuộc biểu tình chống đối giữa các tổ chức chính trị như Thái Lan vừa rồi chẳng hạn. Nói thế không phải phủ nhận các mặt hạn chế của Đảng Cộng Sản VN trong việc phát triển đất nước. Tôi tin vào sự lãnh đạo của Đảng vì tôi đã nhìn thấy sự tiếp thu, sửa chữa các sai lầm và những cố gắng phát triển không ngừng của Đảng Cộng Sản VN. Khó khăn, thách thức đối với đất nước còn rất nhiều nhưng không vì thế mà ta phủ nhận những thành tựu to lớn đất nước đã đạt được cùng với sự lãnh đạo của Đảng . CCNTiếp theo điều tôi viết trước đây, tất cả 85 người trong Ban Chấp hành Trung ương ĐCSVN, rồi Thủ Tướng, Chủ tịch nước, Tổng Bí thư ĐCSVN, chỉ là các người đại diện cho chính họ và cùng lắm là cho đảng của họ, chứ không hề là đại diện cho 84 triệu nhân dân VN. Bất cứ đảng nào không do toàn dân VN bầu ra cũng đều không đại diện cho toàn dân VN, chứ không riêng gì ĐCSVN cả. Vì lý do như trên, ĐCSVN chẳng qua chỉ là tập hợp của một số người xâm lăng VN bằng vũ lực, không khác gì các quân đội nước ngoài xâm lăng VN trong suốt chiều dài lịch sử. Các lãnh đạo ĐCSVN hiện nay không khác gì các tướng soái Trung Quốc, Mông cổ, Pháp, Nhật, trước đây đã từng vào VN, dùng vũ lực ép buộc người dân phải theo ý họ, nếu không thì bị xử tử hình ngay. Đại hội X là đại hội của đảng xâm lăng và bóc lột VN, không khác gì các kỳ lễ hội do các Thái thú Trung quốc, Thống đốc Toàn quyền nước mẹ Đại Pháp, quân đội viễn chinh Hoàng gia Nhật bản, trước đây tổ chức ở Hà nội ăn mừng "chiến thắng" của họ trên dân tộc VN. Lê Quốc Hùng, HCM, VNChúng ta đừng tranh luận nữa các bạn ạ. Hãy để cho Đảng tự biết mình phải làm gì. Có một người bạn của tôi đánh giá chung về các quan nhà ta bây giờ chỉ có 2 loại mà thôi: một loại hay nói láo (ngoa) và một loại ăn cắp hoặc trên cùng một thằng có cả 2 "đức tính" ấy. Các bạn biết vì sao không? vì nó đã được dạy từ khi nở mắt chào đời rồi mà . Thằng nào càng điêu luyện thì leo được càng cao (các bạn thử kiểm chứng xem!). Thôi mất thì giờ tranh luận làm chi với một thằng đã được đào tạo điêu luyện rồi. Hãy để thời gian xem trong khu phố mình có ai bị bọn nó hiếp đáp mà giúp đỡ còn hơn (Cho chút tiền mua thuốc hay chút dầu gió để thoa)! Dân chủ Cộng hoàTôi thật sự không biết nói thế nào nữa. Nhưng sau khi tôi đến thăm và nói chuyện với bác tôi - một lão thành cách mạng lâu năm lại bức xúc về cách lãnh đạo của ĐCS như vậy. Đảng ta vẫn nói rằng "Nhờ ơn Đảng mà dân ta mới có ngày hôm nay" mà không bao giờ DCS tự hỏi người dân xem "ngày hôm nay" như thế nào? Người dân sống trong cùng cực. Một công ty 5000 nhân công - giai cấp lãnh đạo nhân dân, những tương lai đất nước, những trụ cột trong gia đình phải đi đình công đòi quyền sống? Vì sao ư, nuôi mình còn chẳng sống nổi thì sao nuôi nổi gia đình họ: nào là con cái, bố mẹ chia nhau của bố thí của bọn bóc lột mà người ta gọi là lương 300.000 VND/1 tháng. Làm việc hơn culi mà với số tiền đó chỉ đủ một ly rượu cho các đồng chí Đảng viên chúc nhau thôi. Thật là bất công. Không những thế ĐCS còn bao che cho những kẻ đó. Khi người lao động đòi quyền được sống cho họ và gia đình họ thì cho dùi cui xuống đàn áp, bảo việc đó là sai trái. Thật sự là tôi không biết thế nào là đúng nữa. Hỡi ôi những culi Việt Nam không còn biết còn phải chịu áp bức bóc lột đến bao giờ nữa!!! Ngày trước đi học tôi mơ ước một ngày nào đó được đứng trong hàng ngũ của Đảng CS nhưng bây giờ thì sáng mắt ra rồi, không biết ngày đó người ta cho mình vào Đảng thì bây giờ như thế nào nhỉ? Hay lại tay dùi cui tay cầm bát cháo quát dân rằng "ơn Đảng, ơn Chính phủ mà chúng mày mới có được ngày hôm nay!!! " Huy, Hà NộiThực ra những người lãnh đạo ĐCS cũng chẳng đại diện được cho một số đông đến 3 triệu người Việt nam đâu vì phần lớn trong số này cũng chỉ vào đảng như là một công cụ để thăng tiến mà thôi chứ chẳng có lý tưởng gì. Vậy thực chất chỉ có một số ít người lãnh đạo đang cố giữ vai trò lãnh đạo độc quyền của đảng CS để bảo vệ quyền lợi cá nhân và gia đình của họ vì họ là các "đồng chí chưa bị lộ" như các đồng chí đã bị lộ PMU18. Nếu đa đảng thì chắc chắn là lộ hết và lúc đó chắc tính mạng của họ cũng bị đe dọa. NGO DAC DAN DEN - HUE, VIETNAMNhân đọc bài phát biểu của ông Phạm Thế Duyệt về vấn đề đa nguyên đa đảng ở Việt nam mà tôi không khỏi nực cười khi lập luận của cụ Duyệt đã gợi lại trong tôi một câu chuyện về chống đa nguyên đa đảng ở quê tôi, để góp tiếng với diễn đàn của BBC, tôi xin kể ra đây hầu quý vị: Chuyện rằng năm 2000, khi tất cả các nước thuộc khối cộng sản ở Đông Âu hoàn toàn sụp đổ hết rồi, sợ rằng chế độ cộng sản ở quê nhà cũng khó mà đứng vững trước làn sóng dân chủ và tự do đang nổi lên khắp nơi trên thế giới và khu vực, xã tôi, theo mệnh lệnh của cấp trên đã tiến hành cuộc meeting chống đa nguyên đa đảng với sự tham dự của tất cả nam phụ lão ấu trong toàn xã để cùng hoan hô, cùng đả đảo theo mệnh lệnh của thuyết trình viên là một đồng chí thuộc ban tuyên giáo tỉnh uỷ xuống làm việc với dân làng. Anh em giáo viên chúng tôi cũng phải cho học sinh nghỉ học để đến dự meeting và thú thiệt là hồi đó chẵng mấy ai trong số anh em giáo viên trường Cao Đẳng Sư Phạm của chúng tôi biết thực sự đa nguyên là gì chứ đừng nói gì đến những người dân quê xứ đồng bằng sông Cửu Long chân lấm tay bùn của chúng tôi. Vậy mà đến phần phát biểu của quần chúng, trong khi anh em giáo viên chúng tôi ngồi im như thóc, mong kết thúc buổi meeting để ra về thì một bác Hai Lúa rất chi là lão nông tri điền dõng dạc đứng lên tuyên bố rằng ông và cả gia đình ông, cả dòng tộc ông cương quyết chống đa đảng đến hơi thở cuối cùng, rằng nếu có ai đó ở địa phương mà chủ trương đa đảng thì phải bước qua xác chết của cả gia đình, cả giòng tộc của ông ấy. Nghe vậy các phóng viên của đài truyền hình Cần Thơ sướng quá vội tiến hànnh một cuộc phỏng vấn tại chổ hỏi bác Hai Lúa lý do tại sao mà bác va giòng tộc cương quyết chống đa nguyên đa đảng đến vậy? Bác Hai Lúa hằn học thưa rằng tôi cương quyết chống đa đảng vì hiện nay chỉ có một đảng thôi mà mỗi lần đại hội đảng bộ ở xã, họ đã giết thịt mấy con trâu, mấy con bò đẻ nhậu, rồi đến khi đa đảng tới nơi, mổi lần mỗi đảng đại hội lại thịt vài con trâu vài con bò thế kia thì nông dân tôi lấy gì mà cày bừa, anh bảo tôi không chống đa đảng tới cùng sao được !! Nguyễn Kim, Sài GònĐảng CSVN hãy cố tồn tại cùng các quan chức vô lương tâm như các ông và nhớ cố sống đến khi biết lòng phẫn uất của dân Việt Nam là mức nào. Nguyễn Thanh, HCMMột sự dối trá không đáng phải có của con người đầu đã bạc gần đất xa trời. Tại sao không trưng cầu thử dân có đồng ý không mà dám nói dân đồng ý không đa nguyên đa đảng? Nguyễn Hùng, Hải PhòngTôi yêu Việt nam. Tôi tha thiết mong muốn đất nước Việt nam phát triển, giầu mạnh bền vững, xã hội tốt đẹp để những người tốt ( hiền lành, trung thực, chăm chỉ) được sống đàng hoàng, hạnh phúc, bình an trên đất nước mình. Tôi tha thiết mong muốn cái tốt phải được bảo vệ, số đông phải thắng số ít. Xung quanh tôi có nhiều người tốt, là đảng viên hoặc không là đảng viên. Nhưng cũng có những người không tốt, là đảng viên hoặc không là đảng viên. Bây giờ bản chất cũng như nhau cả thôi. Chỉ có điều những người không tốt (gian trá, nhũng nhiễu, tham lam trơ tráo, chạy chọt) thì sống xông xênh hơn về vật chất và vênh váo về tinh thần. Nếu không ăn cắp của tập thể dưới mọi hình thức được thì rất ít người có thể sống giầu sang. Xã hội đảo điên, những người hiền lành, tốt nết phải co mình lại, những kẻ gian trá, ma lanh (lưu manh) thì lên mặt. SỐ ĐÔNG SỢ SỐ ÍT. Tuyên truyền công khai thì vẫn ủng hộ những gì tốt đẹp nhưng thực tế thì xã hội này thậm chí bảo vệ kẻ xấu. Vì sao? Vì lợi ích! Chỉ khi bảo vệ (thông đồng) với kẻ xấu thì công an, thanh tra,viện kiểm sát, toà án… mới có tiền. Đó là nỗi đau của đất nước. Họ (công an, thanh tra, viện kiểm soát, toà án..) có lỗi không? Có, nhưng suy đi tính lại thì phải thông cảm với họ. Nếu không thế thì họ làm sao có thể nuôi gia đình họ sống “đàng hoàng” trong xã hội này được? Đất nước nghèo hèn, tụt hậu, đạo đức tệ hại. Nguyên nhân của mọi nguyên nhân là sao? Là do xã hội không có sự cạnh tranh (chỉ có 1 đảng), nhân dân không có sự lựa chọn (chỉ có 1 đảng!). Chúng ta cần có một xã hội khác tốt hơn. Hãy nhìn sang các nước quanh ta: Nhật, Nam hàn, Đài loan… họ hơn ta cả về vật chất lẫn nền tảng đạo đức xã hội… hay xa hơn là Đức, Pháp, Italia… các nước châu Âu, châu Mỹ (USA, Canada, Mexicô, Brazin…). Các dân tộc Đông Âu (Tiệp khắc, Ba lan, Hunggary, Bungary, Nga…) không phải là những dân tộc ngu dốt. Hãy mở mắt và dũng cảm nhận thấy rằng chúng ta đang đi lầm đường. Hãy dũng cảm đi theo con đường tốt đẹp mà phần lớn nhân loại tiến bộ đang đi! Cầu mong những tốt lành đến với dân tộc Việt Nam thân yêu! Bùi Tiến Thân, Hà NộiKính cụ Phạm Thế Duyệt,Con không biết cụ có lên mạng để đọc những ý kiến mà cụ cho là “số ít”, chứ con thì thấy trên diễn đàn này “số nhiều” là quá chán ngán với cái chế độ độc đảng của cụ lắm rồi cụ ạ! Nếu cụ chỉ đọc báo trong nước thôi thì ít nhiều cụ cũng phải biết dư luận xã hội thời gian qua được chuyển tải trên các tờ báo trong nước là muốn cải tổ chính trị chứ, lẽ nào cụ cũng lại “không nghe, không biết, không thấy”. Nay con xin trích vài ý kiến đăng trên báo Thế Giới ra ngày 18.4.2006 trong mục “Bức xúc tức thời” để cụ chiêm ngiệm xem dân tình của cụ bị dồn nén đến mức nào nhé: - “Những quần chúng ưu tú, xuất sắc được vinh dự đứng vào hàng ngũ của Đảng, khi những đảng viên thoái hoá, biến chất thì bị khai trừ khỏi Đảng, trả về cho quần chúng. Quần chúng đâu phải thùng rác để đựng những thứ rác rưởi đó!”. - “Có cầu tức có cung, giá 8 tỉ đồng cho chức Thứ trưởng và 18 tỉ đồng để lên chức Bộ trưởng. Nguyễn Việt Tiến mua chức đã rõ, đề nghị điều tra ai là người bán chức...”. Và còn nhiều, rất nhiều ý kiến bức xúc đến tột độ. Tất nhiên đây chỉ là những ý kiến mang tính bức xúc xã hội, nhưng xin hỏi cụ, xã hội nảy sinh những bê bối ắt nó phải xuất phát từ nền chính trị mà ra phải không thưa cụ? Cụ đừng nói là cụ... “không nghe, không biết...” nhé, con buồn lắm đấy! Triển Đại Ca"Ở Việt Nam không thể có chuyện đa nguyên, đa đảng. Đó là vấn đề nguyên tắc." "Như thế phải nói rằng Đảng Cộng sản chẳng tranh giành với ai. Giành độc lập dân tộc, chống xâm lược, toàn bộ đều do Đảng Cộng sản Việt Nam lãnh đạo. Nên chúng tôi không bao giờ xem cái việc ấy (đa nguyên, đa đảng) lại cần đặt ra thảo luận làm gì." Thật là tội nghiệp cho trình độ nhận thức của ông ta. Quá tệ hại luôn. Nói tóm lại nội dung ông trả lời Đảng vẫn là nhất, là muôn năm, lãnh đạo đất nước là đương nhiên. Còn hậu quả Đảng gây ra, và viẹc người dân đòi thay đổi không thấy ông ta nhắc đến. Đương nhiên là người của Đảng thì phải bênh vực Đảng. Nhưng mà cách trả lời có thể nói là trơ trẽn, coi thường tất cả, ông ta một mực giải thích rằng duy nhất chỉ có Đảng là đủ tài đức lãnh đạo 2 cuộc kháng chiến, bây giờ đương nhiên không phải tranh giành với ai cả, sai sót thì sẽ "chắc chắn" tiếp thu sửa chữa. Sao phải dùng từ "chắc chắn". Phải chăng ông tự thừa nhận Đảng vốn không chịu sửa chữa, lên bây giờ phải nhấn mạnh bằng từ "chắc chắn". Tôi chỉ là người kém hiểu biết, nhưng trong bài trả lời này, người thường như tôi thừa khả năng hiểu. Và tôi nhận thấy rằng, tôi đang tự ái, đang cảm thấy bị xúc phạm vì người trả lời phỏng vấn trình độ quá thấp. Loại người như ông ta tôi nghĩ chỉ làm tới chức quan huyện đã là quá lắm rồi. Pingtung, Đài LoanChán! Giờ chả biết nói thế nào nữa. Tôi sinh ra trong một gia đình giàu truyền thống cách mạnh nhưng chưa bao giờ bố mẹ và ông bà tôi dạy tôi những điều như các đồng chí đảng cộng sản đang nói và đang làm. Ông Duyệt nói thế là tự cho mình cái quyền tao tạo ra nước này thì cũng có nghĩa tao được quyền quản lý nó suốt đời ? Vô lý, có lẽ ông ấy không được đào tạo cơ bản, được nhận thức đầy đủ về quyền con người và hơn nữa quá ích kỷ, quá tham lam quyền lực. Không có cái gì tồn tại vĩnh viễn cả, nó phải dựa theo số đông và lòng dân. Điều này thì hiện nay ở Việt Nam chưa có- tự do và dân chủ ! thôi đợi đến lúc người dân không chịu nổi biểu tình và nổi loạn thì chắc các ông ấy mới chịu ngã ngựa. Đỗ Minh Nam, Việt namThưa các bạn, từ ngày có đảng CS đến nay, dân ta chưa lần nào có cuộc trưng cầu dân ý nào. Những vấn đề quan trọng liên quan đến quyền lợi dân tộc và sự an nguy của đất nước lẽ ra phải trưng cầu dân ý, nhưng đảng ta chỉ trưng cầu ý đảng. Nói "ý đảng" đây là ý ban chấp hành trung ương và bộ chính trị chớ mấy triệu đảng viên cũng chẳng là cái gì đâu. Xin các bạn cùng tôi ca vang bài "76 năm đời ta có đảng", nhưng lời do chúng ta tự sáng tác. Lê Trình, MalaysiaHội nghị chưa kết thúc, nhưng bài trả lời phỏng vấn của ông Duyệt cho thấy phần nào kết quả của hội nghị. Trước thời điểm của hội nghị, đảng xoa dịu dân bằng chiêu bài tự do ngôn luận. Nhiều người ngây dại tin tưởng, và đã rút lòng nhả tơ....hoài mong, hy vọng ít nhất cũng có đựoc luồng sinh khí tự do. Ông Duyệt trả lời một câu kể như trớt wớt mọi sự. Thế hệ trẻ chúng tôi không thấy nhiều công của đảng trong quá khứ, nhưng thấy quá nhiều tội của đảng trong hiện tại... Sniper, Sài GònNếu lý luận theo kiểu như đồng chí Duyệt này thì giờ đây cháu của mấy ông Ngô Quyền, Đinh Tiên Hoàng, Trần Hưng Đạo,... vẫn còn cầm quyền đất nước này, làm gì tới lượt Đảng CS? Không nêu tênTôi chỉ muốn nói rằng những bài viết của mọi người ở đây rất thật, rất đúng với suy nghĩ của rất nhiều người Việt Nam. Nhưng bây giờ những người dân Việt Nam khốn khổ đó phải làm gì đề thoát ra khỏi những trò bịp bợm mà Đảng đưa ra. Ông Duyệt và rất nhiều những ông lãnh đạo cấp cao khác, các ông có đọc những bài viết này không và các ông có biết suy nghĩ không? Ẩn danhNếu nói về biết ơn những người có công xây và bão vệ đất nước thì không chỉ nhắc đến cha ông ta thời tiền sử mà còn phải gi công ơn của Liên xô và Đảng cộng sản Trung quốc nữa. Vì không có họ thì người cộng sản lấy đâu ra vũ khí ra trận và sau đó đàn áp những người kháng chiến thuộc đảng khác trong quân ngũ VIỆT MINH (việt nam liên minh) trong công cuộc chống thực dân Pháp. Thế nhưng các bạn và dân Việt nam nên đặt một câu hỏi rất quan trọng về vai trò của ĐCS trong việc chống ngoại bang là: " ĐCS chống giặc ngoại bang vì họ yêu dân, yêu nước hay là vì họ muốn sau này thành công sẽ được hưởng công lao. Và dân Việt nam phải trả ơn họ bằng cách là phục tùng họ? Như vậy ĐCS vì tư lợi hay vì dân tộc? vì tổ quốc hay vì chỉ muốn sau này tha hồ hưởng phước. Ta HoangĐa đảng tức là cho phép người dân tự do chọn người lãnh đạo của mình. Việc đảng nào được phép cầm quyền đều do người dân quyết định. Ngược lại, đảng nào đó mất quyền lãnh đạo vì cử tri đã không còn tin tưởng họ nữa. Đảng phái cũng như con người, hôm nay ta tin họ nhưng có thể ngày mai thì không. Nếu ai cứ khẳng định độc đảng tiến bộ hơn đa đảng thì có bạc đầu suy nghĩ tôi cũng không sao hiểu nổi. Còn nếu chấp nhận độc đảng không tiến bộ hơn thì cần phải thuyết phục nhân dân là tại sao VN chỉ cần đảng CS là đủ, và cần đến khi nào... chớ không phải lấy quá khứ ra để đòi hỏi quyền cai trị vô thời hạn. Xã hội dân chủ phải lấy dân làm gốc. Nhân dân có quyền cho và cũng có quyền lấy lại sự ủng hộ đối với các đảng phái chính trị. Nếu ai đó nói đa đảng là âm mưu tước quyền lãnh đạo của ĐCS nghĩa là người đó chẳng hề tôn trọng sự lựa chọn của nhân dân. Quyền lãnh đạo đâu phải của cải vật chất kiểu như cái nhà hay cái xe, đã cho ai thì không được phép đòi lại nữa? Chẳng lẽ ông bà cha mẹ ngày xưa đã trao quyền lãnh đạo cho đảng phái nào thì ngày nay lớp con cháu cũng bắt buộc phải chấp nhận điều đó? Và nếu người nào rút lại sự ủng hộ dành cho Đảng thì họ sẽ thành kẻ cướp hay sao? ĐCS có công lãnh đạo chống ngoại xâm, điều đó không sai. Nhưng người dân có quyền yêu cầu làm rõ trách nhiệm để đất nước tụt hậu, là một trong những quốc gia nghèo nhất thế giới thuộc về ai. Thật xót xa khi biết phải mất 197 năm nữa VN mới theo kịp Singapore, một đảo quốc bé xíu mấy chục năm trước còn nghèo hơn cả Saigon hòn ngọc Viễn Đông. Nếu Đảng thích kể công thì không thể trách người khác hay buộc tội. Cứ dây dưa mãi với quá khứ thì đến bao giờ mới hết tranh cãi được. Cân đong đo đếm thì giữa công và tội chưa biết cái nào lớn hơn. Liệu ĐCS có đủ sức đưa đất nước đi lên không khi hàng loạt hạn chế từ hệ thống, từ lý luận của Đảng không dễ gì khắc phục. Đảng có dám giao quyền lãnh đạo các cơ quan, các công ty, sở, bộ, ngành... cho người tài thay vì đảng viên kể cả khi người đó thiếu khả năng? Đảng có dám thẳng tay trừng phạt đảng viên phạm pháp hay luôn lấy nhân thân, lấy quá khứ, công lao của họ để ra mấy mức án nhẹ hều, như mấy quan lớn trong vụ án Năm Cam ngồi tù không bằng tên cướp vặt. Đảng có thể bảo đảm bình đẳng giữa các thành phần kinh tế hay cứ khư khư bảo vệ quyền lợi của doanh nghiệp nhà nước? Hay đảng có thể ngăn chặn mấy ông bí thư có quyền hành như ông vua con, luôn tìm cách can thiệp vào chuyên môn dù chẳng có kiến thức gì cả. Đảng sẽ làm gì khi hàng loạt thành phần cơ hội, tham nhũng trong đảng kết bè phái, bình bầu tốt cho nhau để che mắt cấp trên khiến cả ổ tham nhũng như PMU 18 nhiều năm liền vẫn là chi bộ vững mạnh? Liệu đảng có thể bỏ qua ý thức hệ để kết thân với quốc gia có thể giúp ta phát triển kinh tế là Mỹ thay vì vẫn thường xuyên nói xấu họ trên các phương tiện thông tin đại chúng trong lúc luôn miệng ca ngợi tình đồng chí với Trung quốc là nước đang chiếm giữ một phần lãnh thổ VN? Độc đảng chưa hẳn là quá xấu. Nếu độc đảng để đưa đất nước phát triển như Nam Triều Tiên, Singapore, Đài Loan đã làm thì có thể nhiều người dân sẵn sàng chịu hạn chế cá nhân cho mục tiêu đó. Nhưng độc đảng để các quan lớn bé chia chác tài sản công, đảng viên ngày một giàu sụ như hiện nay thì đoan chắc sẽ chẳng có người dân nào ủng hộ. Ai nói đa số nhân dân đồng ý chỉ là đoán mò mà thôi. Al, Hoa KỳÝ kiến của ông Duyệt về đa đảng là vô căn cứ và ngạo mạn đối với những người thầm lặng. Ông không thể trích một thống kê khi nói số người ủng hộ đa đảng, đa nguyên là "số ít". Giả sử Việt Nam có hai Đảng A và B. Đảng A có một bộ trưởng từ chức, một thứ trưởng đang ở tù, tham nhũng tràn lan, nợ nần chồng chất, và là một trong những nước ngèo nhất trên thế giới, ít nhất người dân cũng có thêm một sự lựa chọn. Vì chiến tranh nhiều dân phải hy sinh sự lựa chọn đó. Vậy dân cũng phải hy sinh sự lựa chọn đó trong thời bình sao? Nguyễn, Hà NộiTôi là một sinh viên 21 tuổi, đã có một quá trình học tập 12 năm ở trường phổ thông, lại đã học 2 năm ở đại học, nói chung là học một nền giáo dục hoàn toàn XHCN của nước ta. Tôi cảm ơn gia đình và xã hội rất nhiều. Chính vì vậy tôi nghĩ mình phải có trách nhiệm cùng thế hệ trẻ làm một cái gì đó. Những chuyển biến của đất nước mà chính mình thấy được (từ khi còn bé đến bây giờ) đã động viên tôi không ít, yên tâm vào việc học tập của mình và sẽ đạt được những gì xứng đáng với mình. Đó là sự thật. Nhưng nó chỉ đúng với những người có năng lực thật cao, có khả năng bon chen tốt, còn đa số là bị vùi dập.Tôi và các bạn khác liệu có cơ hội thể hiện khả năng nhỏ bé của mình không, Đảng và NN có quan tâm đến tiếng nói của chúng tôi không? Câu trả lời bao giờ mới có! Chúng tôi mãi mãi vẫn là bọn trẻ miệng còn hôi sữa, chưa đạt điểm 5 môn Triết học Mác-Lênin nói gì đến chính trị. Đảng và NN đã xa rời chúng tôi, chính xác là chưa bao giờ gần chúng tôi, chúng tôi có muốn làm gì thì cũng không thể ... Là một sinh viên, tôi biết rất nhiều bạn trẻ thế hệ mình đã không còn lòng tin vững chắc vào Đảng, những câu chuyện "phản động "được nghe nhiều hơn, chẳng hạn "nếu làm vua trong một ngày bọn tôi sẽ bắt giam tất cả các ông lãnh đạo, tra tấn, bức cung để biết các ông đã bòn rút những gì, những tội ác xấu xa của các ông ra sao.v.v.." hay "ông này làm gì , quyền thế ra sao, tham nhũng chừng nào..." mà chưa bao giờ được nghe về những dự định phát triển đất nước (dù là ý tưởng ban đầu) hay những thành tựu cụ thể do ông thứ trưởng, bộ trưởng nào đem lại... Tôi sợ rằng một ngày nào đó khi chúng tôi thật sự trưởng thành, chúng ta sẽ phải đấu tranh với nhau vì lợi ích của riêng chúng tôi và toàn dân tộc. Hãy để chúng tôi kính trọng thế hệ đi trước và mãi mãi lấy họ làm gương, hãy nâng đỡ và tạo điều kiện cho chúng tôi, đừng trở thành những tội nhân của thế hệ trẻ. Điều đó đáng sợ lắm. Mong muốn Đảng và NN lắng nghe ý kiến của chúng tôi hơn nữa.Cảm ơn! PoorVN, HCMCTôi đã đọc qua các ý kiến của mọi người và đa số là ủng hộ đa nguyên đa đảng nhưng tôi nghĩ rằng khó có khả năng điều này thành hiện thực, ít nhất là trong vòng 20 năm nữa. Vì sao ư? Tôi nghĩ lý do chính là đến 80% dân số VN hiện nay là nông dân, dân trí chưa cao, cả đời bán mặt cho đất bán lưng cho trời, suốt ngày lo cái ăn cái mặc còn chưa được tươm tất thì còn thì giờ đâu mà lo tới chuyện chính trị nữa. Nông dân thì họ chỉ muốn yên ổn làm ăn, thậm chí có thể cắn răng chịu thua thiệt để được yên ổn thì làm sao có thể dám chấp nhận sự thay đổi được, phải nói là họ rất sợ sự thay đổi. Vì vậy tôi nghĩ rằng chỉ đến khi nào tỉ trọng ở VN thay đổi ngược lại, 80% trong công nghiệp và dịch vụ, 20% làm nông nghiệp, thì đến lúc đó mới hi vọng có khả năng có thay đổi mạnh mẽ được. Tôi nghĩ nguyên nhân thành công của các cuộc CM màu ở các nước Đông Âu cũ chủ yếu cũng vì lý do này, các nước đó đều đã là những nước công nghiệp trước khi có sự thay đổi về chính trị. Những nước Cộng Sản còn sót lại, nếu quan sát kĩ thì đều là những nước có tỉ lệ người dân sống ở nông thôn còn rất cao mà nông dân bản tính thì rất chất phác và "dễ dụ". Vì vậy nếu có trưng cầu dân ý hiện giờ thì ĐCS vẫn có khả năng thắng đấy thưa các bạn. Vì vậy phương án hay nhất theo ý kiến của cá nhân tôi là chúng ta nên tập trung phát triển kinh tế trước đi đã, khi nào có đủ tài lực, vật lực và nhân lực thì đến lúc đó mới mong thay đổi được hệ thống chính trị hiện nay. Kinh tế quyết định chính trị. Chúc các bạn khỏe và thành công. Trần Long, Manchester, USAĐất nước VN là của người VN. Đất nước VN không phài là cái bánh, sau khi anh giành dược từ tay đế quốc, anh có quyền chia chác trên cái bánh đó. Hai cuộc khánng chiến thành công, là công lao của Mặt trận VM, Măt trận Giải Phóng Miền Nam. Không ai dám chối cãi điều đó. Nếu không có đủ các thành phần trong xã hội, liệu 2 cuôc kháng chiến đó có dành được ủng hộ của nhân dân, của thế giới không? Trong chiến tranh, cần đòan kết một lòng, kiên định tới cùng, chấp nhận gian khổ hy sinh, cho nên Dảng CS là người lảnh đạo xứng đáng. Nhưng trong xây dựng đất nước, thì khác. một mình đảng CS có lẻ sẽ không làm nỗi. Kinh nghiêm từ các nước Đông Âu đả cho thấy điều đó. Cuối cùng, hãy nhìn lại xem, hiện nay bao nhiêu Đảng viên CS đã trải qua kháng chiến gian khổ, bao nhiêu đảng viên vào Đảng để cống hiến cho đất nước, hay chỉ là cơ hội chủ nghĩa. Quan niệm vì Đảng CS là nguời lãnh đạo kháng chiến thành công, nên đương nhiên là người lảnh đạo độc quyền, là một quan niệm hết sức PHONG KIẾN. Có khác gì quan niệm, công đánh đuổi giặc Minh là của nhà Lê, nên đất nước là của nhà Lê, thắng giặc Nguyên là của nhà Trần, nên đất nước là của nhà Trần. Cách đây 10 năm, tôi là người không ủng hộ đa đảng, nhưng nay thì khác, tôi ủng hộ đa đảng. Nguyễn Hùng, Hải PhòngTôi yêu Việt nam. Tôi tha thiết mong muốn đất nước Việt nam phát triển, giầu mạnh bền vững, xã hội tốt đẹp để những người tốt ( hiền lành, trung thực, chăm chỉ) được sống đàng hoàng, hạnh phúc, bình an trên đất nước mình. Tôi tha thiết mong muốn cái tốt phải được bảo vệ, số đông phải thắng số ít. Xung quanh tôi có nhiều người tốt, là đảng viên hoặc không là đảng viên. Nhưng cũng có những người không tốt, là đảng viên hoặc không là đảng viên. Bây giờ bản chất cũng như nhau cả thôi. Chỉ có điều những người không tốt (gian trá, nhũng nhiễu, tham lam trơ tráo, chạy chọt) thì sống xông xênh hơn về vật chất và vênh váo về tinh thần. Nếu không ăn cắp của tập thể dưới mọi hình thức được thì rất ít người có thể sống giầu sang. Xã hội đảo điên, những người hiền lành, tốt nết phải co mình lại, những kẻ gian trá, ma lanh (lưu manh) thì lên mặt. SỐ ĐÔNG SỢ SỐ ÍT. Tuyên truyền công khai thì vẫn ủng hộ những gì tốt đẹp nhưng thực tế thì xã hội này thậm chí bảo vệ kẻ xấu. Vì sao? Vì lợi ích! chỉ khi bảo vệ (thông đồng) với kẻ xấu thì công an, thanh tra,viện kiểm sát, toà án… mới có tiền. Đó là nỗi đau của đất nước. Họ ( công an, thanh tra, viện kiểm soát, toà án…) có lỗi không? Có, nhưng suy đi tính lại thì phải thông cảm với họ. Nếu không thế thì họ làm sao có thể nuôi gia đình họ sống “đàng hoàng” trong xã hội này được? Đất nước nghèo hèn, tụt hậu, đạo đức tệ hại. Nguyên nhân của mọi nguyên nhân là sao? là do xã hội không có sự cạnh tranh (chỉ có 1 đảng)! , nhân dân không có sự lựa chọn (chỉ có 1 đảng! ). Chúng ta cần có một xã hội khác tốt hơn. Hãy nhìn sang các nước quanh ta: Nhật, Nam hàn, Đài loan… họ hơn ta cả về vật chất lẫn nền tảng đạo đức xã hội… hay xa hơn là Đức, Pháp, Italia… các nước châu Âu, châu Mỹ (USA, Canada, Mexicô, Brazin…). Các dân tộc Đông Âu (Tiệp khắc, Ba lan, Hunggary, Bungary, Nga…) không phải là những dân tộc ngu dốt. Hãy mở mắt và dũng cảm nhận thấy rằng chúng ta đang đi lầm đường. Hãy dũng cảm đi theo con đường tốt đẹp mà phần lớn nhân loại tiến bộ đang đi! Cầu mong những tốt lành đến với dân tộc Việt nam thân yêu! Bùi Tiến Thân, Hà NộiKính cụ Phạm Thế Duyệt. Con không biết cụ có lên mạng để đọc những ý kiến mà cụ cho là “số ít”, chứ con thì thấy trên diễn đàn này “số nhiều” là quá chán ngán với cái chế độ độc đảng của cụ lắm rồi cụ ạ! Nếu cụ chỉ đọc báo trong nước thôi thì ít nhiều cụ cũng phải biết dư luận xã hội thời gian qua được chuyển tải trên các tờ báo trong nước là muốn cải tổ chính trị chứ, lẽ nào cụ cũng lại “không nghe, không biết, không thấy”. Nay con xin trích vài ý kiến đăng trên báo Thế Giới ra ngày 18.4.2006 trong mục “Bức xúc tức thời” để cụ chiêm ngiệm xem dân tình của cụ bị dồn nén đến mức nào nhé: “Những quần chúng ưu tú, xuất sắc được vinh dự đứng vào hàng ngũ của Đảng, khi những đảng viên thoái hoá, biến chất thì bị khai trừ khỏi Đảng, trả về cho quần chúng. Quần chúng đâu phải thùng rác để đựng những thứ rác rưởi đó!”.“Có cầu tức có cung, giá 8 tỉ đồng cho chức Thứ trưởng và 18 tỉ đồng để lên chức Bộ trưởng. Nguyễn Việt Tiến mua chức đã rõ, đề nghị điều tra ai là người bán chức...”. Và còn nhiều, rất nhiều ý kiến bức xúc đến tột độ. Tất nhiên đây chỉ là những ý kiến mang tính bức xúc xã hội, nhưng xin hỏi cụ, xã hội nảy sinh những bê bối ắt nó phải xuất phát từ nền chính trị mà ra phải không thưa cụ? Cụ đừng nói là cụ... “không nghe, không biết...” nhé, con buồn lắm đấy! CCNVN có đa đảng hay độc đảng, không tới phiên bất cứ cá nhân nào lên tiếng dùm cho 84 triệu người VN. Ông Duyệt không được dân VN bầu, mà cũng không được bổ nhiệm bởi bất cứ cơ quan tổ chức nào do dân bầu lên, vì vậy ông chỉ đại diện cho chính ông, chỉ là ý kiến của 1/84.000.000 cho tiếng nói chung của toàn quốc gia VN mà thôi. Đáng tiếc là "tiếng nói chung" này đang bị vài triệu người dùng vũ lực ép buộc hơn 80 triệu người khác phải khuất phục - chứ không hề thuần phục - phải nghe, ai không nghe thì bị bắn bỏ ngay. Ông Duyệt làm đại diện cho số vài triệu người này, thật uổng một kiếp người đã chọn lầm minh chúa, thờ phượng lá cờ búa liềm mà ngay cả quê hương sản sinh ra nó đã bỏ vào thùng rác lịch sử gần 20 năm nay, nhưng ông lượm lại, giặt ủi, xịt dầu thơm, rồi treo lên tường thờ phượng, bái lạy. Uổng cho một kiếp người không đến nổi quá tệ như vài triệu đồng chí khác. Thu Phong, Silver Spring, USAVới lý luận của ông Duyệt thì đảng có công đánh đuổi Pháp Mỹ nên đảng có độc quyền cai trị đất nước VN. Xin thử đặt vấn đề là trong thời kỳ chống Nguyên, Thanh đất nước ta đã có đảng CS chưa mà chúng ta vẫn thắng? Từ điểm này, xin các bạn hãy có một nhận thức đúng đắn là dân tộc ta có truyền thống chống ngoại xâm. Nếu đảng CS không độc quyền đánh ngoại xâm thì chắc chắn chúng ta đoàn kết lại và chống ngoại xâm còn nhanh hơn là những gì mà đảng đã làm. Bằng chứng trong công cuộc chống thực dân Pháp, đáng lý ra chúng ta đã được độc lập vào năm 1945 nhưng đảng đã ký Hiệp Định Sơ Bộ để Pháp trở lại VN, trong thời gian này đảng CS có thì giờ tiêu diệt Quốc Dân Đảng và các đảng phái yêu nước khác. Hiện tại cũng thế, tất cả những tiếng nói yêu nước đều bị dập tắt bằng cách chụp mũ, vu khống người yêu nước là phản động. Ông Duyệt và những người còn độc quyền yêu nước hãy nhớ rằng đây là một phương thức cai trị bá đạo, không hợp với lòng dân. Các ông đã không dám nhìn nhận một sự thật là đảng của các ông đã làm mất lòng dân. Đường lối độc quyền yêu nước chắc chắn gây chia rẻ chứ không thể nào đoàn kết tập trung được mọi thành phần để đưa đất nước tiến lên. Nếu mấy ông nghĩ rằng thế hệ được sinh ra trong lòng đảng sẽ rập khuôn theo đảng là một điều sai lầm! Thế hệ chúng tôi, dù bị đảng nhồi sọ, đảng vẫn không thể nào che đậy được quốc nạn tham nhũng do tính chất độc tài tạo ra. Xin các bạn trẻ hãy thức tỉnh, đừng vì ! những quyền lợi vật chất cá nhân mà quyên đi nỗi lầ m than của đại đa số quần chúng. Xin các ông lãnh đạo trong đảng hãy dừng lại cho dân tôi được sống, các ông đã dư thừa quá rồi! Thính giả nặc danh, tp HCMNếu bạn là một người hào hiệp trượng nghĩa, ra tay cứu giúp kẻ nghèo hèn, yếu kém bị đàn áp, bạn có đòi hỏi người ta phải nhớ ơn bạn suốt đời không, tôn thờ bạn suốt đời không? Chỉ có những kẻ nhỏ mọn mới đi bắt người ta phải biết ơn mình mãi mãi như vậy, suốt ngày cứ “vì ta nên bây mới có ngày hôm nay”. Đó không phải là suy nghĩ của một kẻ sĩ biết tự trọng. “Nhờ ơn Đảng và nhà nước nên...”. Cái câu đó sao khó nghe vậy nhỉ? Có khác gì thời xưa, mấy vị quan cũng hay nói “nhờ ơn mưa móc của Hoàng thượng, hạ thần vẫn khoẻ”!? Đảng CS VN hãy dũng cảm làm như những vị vua thời Trần của ta ngày xưa. Họ đang làm vua của một nước, quyền sinh sát nắm! trong tay, lại đi nhường ngôi cho thế hệ sau, còn mình lui về ở ẩn, tiếng thơm để lại muôn đời sau. Hãy nhường lại quyền điều hành tổ quốc cho dân tộc Việt Nam. Một Đảng CS chỉ với hơn 3 triệu thành viên, lại đòi “đại diện cho dân tộc Việt nam” với hơn 82 triệu người, tổ chức Đại Hội lại cho đó là chuyện riêng của Đảng, dân không được phép xen vào?? Đảng CS Việt Nam, có công lớn trong việc đoàn kết toàn dân Việt Nam (những nhà yêu nước, dân tộc chủ nghĩa..) trong công cuộc đánh đuổi thực dân Pháp ra khỏi Việt Nam. Họ đã thắng trong việc đánh bại Mỹ, thống nhất đất nước. Công lao đó, dân tộc Việt Nam sẽ ghi ơn họ. Nhưng phải thẳng thắng nhận ra rằng họ đã thất bại trong c! ông việc đưa đất nước tiến lên đúng vớ! i tầm vóc của nó. Mười năm sau khi thống nhất, họ “đã xuống tận đáy”. Một nước thời Pháp thuộc đã xuất khẩu gạo, mười năm sau khi hoà bình thống nhất phải đi xin viện trợ từ Liên Xô và đã bị người ta “lên lớp”?? Nếu ai đó cho là tôi nói ngoa thì hãy đọc bài báo của TS Hoàng Bình đăng trong báo Vietnamnet sẽ rõ. Có nhục không? Họ đã phải “cởi trói”, trở về với kinh tế thị trường để nước VN ta có được ngày hôm nay, mà theo nhận định của chính họ là vẫn còn rất chi là lạc hậu. Theo tôi, đó là “tội” của họ, chứ không phải “công”, như họ vẫn thường rêu rao. Vài ý kiến của tôi, một công dân VN yêu nước, rất bức xúc với thời cuộc nhưng nói như bạn Nguyễn Phong “Nó giống như bạn trói tay trói chân của tôi lại rồi quăng tôi xuống nước và kêu tôi bơi đi; đừng than phiền hay xin mở trói làm gì. Bạn có thể bơi được không hả bạn Nguyên ? Nếu bạn trả lời có thì tôi xin làm theo lời bạn mà không phí tuổi xuân của mình tranh luận làm gì nữa.” Trần Ngọc Minh, tp HCMXin được hỏi bạn Trần Nguyên-Hà Nội: Bạn nói là mất nhiều thời gian nói đến vấn đề đa nguyên đa đảng mà không thể hiện khả năng của mình cho đất nước? Có, thậm chí nhiều nữa đằng khác, bằng cả nhiệt huyết của tuổi xuân nhưng Đảng có tạo điều kiện cho họ phát huy và cóng hiến không? Tôi nghĩ rằng sẽ có nhiều người cùng quan điểm như tôi và tỉ lệ thuận đối lập với ý kiến của bạn. Hiếu, Hoa KỳMuốn đưa đất nước thăng tiến, bắt kịp với các nước bạn láng giềng, Việt Nam cần phải có thêm một vài đảng để vấn đề tư duy và tự do được cởi mở thêm. Có nhiều đảng mà không biết kiềm chế nhau thì cũng rất mệt. Chỉ cần hai đảng thôi, như ở Mỹ, thì tất cả những điều gì sai, thí dụ như trong vấn đề Iraq của đảng Cộng Hòa đều bị đem ra ánh sáng dư luận. Cái hay trong đa đảng là như thế, một đảng thống trị không có thể tiếp tục bịp và đàn áp vì lúc nào cái đảng thứ hai cũng để mắt tới. Anh Tuấn, LyonTheo dõi tình hình trong nước qua BBC đã lâu nhưng quả thực đến giờ tôi mới nghiệm ra một điều là nguyên nhân của các luồng ý kiến khác nhau mỗi khi BBC có một cuộc phỏng vấn. Theo tôi, đó không chỉ là mâu thuẫn về ý thức hệ mà còn có thể là mâu thuẫn về cách nhìn 2 mặt của một vấn đề. Ông Duyệt phát biểu với tư cách là người lãnh đạo cấp cao trong hàng ngũ của Đảng, và lập luận của ông cũng không phải là không đúng. Tuy nhiên, dưới cái nhìn của chúng tôi - những người sinh ra và lớn lên sau chiến tranh - chúng tôi sẽ hứng thú khi nghe những nhà lãnh đạo vẽ đường chỉ lối đưa đất nước đi lên hơn là ôn lại những cái "ngày xưa". Rõ ràng vai trò của Đảng Cộng Sản trong việc thống nhất đất nước là không thể phủ nhận, nhưng không nên vì thế mà Đảng tự cho mình quyền được lãnh đạo đất nước, đấy không phải là hành động của kẻ trượng phu - nghĩa hiệp. Sứ mệnh thống nhất đất nước và công việc xây dựng đất nước theo ý kiến của tôi không là một. Hơn nữa, nước Việt Nam 80 triệu người, trong mỗi chiến thắng có thể có người vui, người buồn, nhưng có một điều chắc chắn rằng tất cả chúng tôi đều thấy xấu hổ khi Việt Nam hàng năm được đánh giá là có mức tăng trưởng khá trong khi vẫn là một trong những nước nghèo nhất thế giới; chúng tôi xấu hổ khi bạn bè quốc tế hỏi về nhân quyền - quyền cơ bản nhất của mỗi con người. Tôi muốn đóng góp cho đất nước, nhưng tôi chưa thấy Đảng Cộng Sản hay ở điểm nào cả, vậy tôi - trước hết là một công dân của nước Việt Nam độ lập, tự do - có quyền tham gia vào công cuộc chấn hưng đất nước không? Ở vị trí của một thanh niên muốn cống hiến sức mình cho đất nước, tôi tha thiết mong những người lãnh đạo ở tuổi bác, tuổi ông hãy có cái nhìn bao quát hơn, có trái tim quảng đại hơn. Để thế hệ trẻ chúng tôi còn nuôi được ngọn lửa trong lòng, để còn có một Tổ Quốc chung mà đau xót, một sự nghiệp chung mà phấn đấu! ThanhTôi chỉ thấy buồn cười thôi. Giống như chuyện một ông đầy tớ cứ kiên quyết nói với chủ :"Tôi là tôi phải kiên định phục dịch ngài, không ai khác ngoài tôi có đủ tư cách và năng lực hầu hạ ngài!" Đánh Pháp đuổi Mỹ, ơn ấy dân nhớ suốt đời, nhưng dừng lại đúng lúc đi, quá đà lại mang tội với dân tộc. Thời xưa ra ngõ gặp anh hùng, thời nay một mét vuông có khi gặp bốn ông chẳng ra gì. Làm ơn nghĩ về quyền lợi dân tộc chút đi, đừng nghĩ riêng cho mình mà dân tộc này tụt hậu. Quốc Trung, Hà NộiTrên thế giới, cùng thời điểm năm 45, trên thế giới khi đó cũng có cả chục nước khác trong tình trạng là nước thuộc địa giống Việt Nam, và họ cũng đã giành được độc lập cho dân tộc họ, thử hỏi bây giờ các lực lượng đảng phái đã từng lãnh đạo cách mạng thành công ở các nước đó có tham quyền cố vị giống đảng cộng sản Việt Nam không? Và một ví dụ nữa, ở ngay nước Nga, tôi xin hỏi ông rằng ai là người lãnh đạo nước Nga Xô Viết chiến đấu và chiến thắng Phát xít Đức, cứu cả nước Nga và nhân loại khỏi thảm họa diệt chủng. Vậy mà bây giờ họ có còn được lãnh đạo nước Nga nữa hay không? Xét ra thì chiến công của họ (Đảng cộng sản Xô Viết) còn vĩ đại oanh liệt và lẫy lừng gấp trăm nghìn lần của đảng CS VN đó. Ưu khuyết điểm của các triều đại đã được lịch sử phán xét đánh giá. Dân tộc Việt Nam là trường tồn, là của người dân Việt Nam tự do. Không một ngoại bang, không một tập đoàn riêng lẻ nào có quyền thống trị Dân tộc Việt Nam. Đảng cộng sản Việt nam nên nhớ rằng sức chịu đựng của nhân dân là có hạn, một ngày nào đó nhân dân sẽ là một cơn bão quét sạch mọi thứ cản trở bước tiến của lịch sử dân tộc. Lưu Minh, HuếĐảng có là từ nhân dân và phải tuân theo yêu cầu của nhân dân. Xưa nhân dân muốn độc lập. Đảng đã hoàn thành nhiệm vụ, nay nhân dân muốn tự do dân chủ để làm giàu, Đảng nghĩ sao? Đảng có làm được không? Nếu không hãy chấm dứt nhiệm vụ lịch sử của mình đi! Không đa nguyên, đa đảng, sao lại mang cái lý luận cũ đó để áp dụng cho thời đại mới này? Bao nhiêu sai lầm trong quá khứ sao Đảng không nhắc đến? Ông Duyệt có hiểu từ "nguyên tắc" là như thế nào không? Nguyên tắc là nước VN là của nhân dân VN, chỉ có một nguyên tắc thế thôi. Những gì ĐCSVN làm, lịch sử sẽ ghi nhận và phán xét. Nếu một gia đình nhà: người cha ăn hết cơm của các con, mang tiền của gia đình đi bia rượu cờ bạc. Các con đói khổ, mẹ nó có phải đứng lên đấu tranh không? Minh, Đồng NaiTheo tôi không cần phải đa đảng, chỉ cần 02 đảng là đủ. Một đảng là đảng cộng sản, đảng còn lại là đảng lao động chẳng hạn- có thể tách từ đảng cộng sản ra. Hai đảng hoạt động vì lợi ích của dân tộc, đảng nào hoạt động tốt thì chính quyền sẽ do đảng đó nắm ( tương tự như Mỹ). Trong quá trình hoạt động , đảng nắm quyền sẽ bị đảng còn lại giám sát thì việc tốt hơn là đương nhiên. Người dân không rảnh để đi giám sát hoạt động của nhà nước. Tự do báo chí, ngôn luận rất quan trọng trong việc xây dựng đất nước Không tênTheo tôi vấn đề đa nguyên hay đơn nguyên là do góc nhìn mà thôi. Đa là nhiều, nguyên chính là nguyên thể. Khái nhiệm đa nguyên được lấy từ trong triết học mà có. Tôi cho rằng nền chính trị VN đang có căn bệnh mà triệu chứng thì chúng ta thấy nhiều nhưng nguyên nhân gây bệnh thì ít nghe các nhà trí thức phân tích. Khi biết nguyên nhân sinh bệnh thì mới dùng thuốc chữa được. Nhận thức tríết học sai thì sẽ quản lý xã hội chính trị sai. Tôi cho rằng hiện nay đa số cán bộ cấp cao ở Đảng cộng sản VN vẫn còn tư duy xơ cứng, nhận thức về tri thức nhân loại phíến diện thiển cận. Hiểu qui luật sai dẫn đến áp dụng không đúng. Vấn đề bây giờ là chúng ta phải trả giá quá lớn! Đảng quản lý đất nước cần phải biết đâu là mục đích đâu là phương tiện: hãy lấy vấn đề hạnh phúc của dân là mục đích, còn thể chế chính trị, tổ chức đảng là chính trị là phương tiện. Phải phân biệt đâu là bản chất xã hội đâu là hiện tượng xã hội. Tôi cho rằng vấn đề tai nạn xe, chết người trong bệnh viện, bụi ở đường phố của VN hiện nay, là bản chất; còn biểu tình ở nước ngoài là hiện tượng. Phải tạo cho nền chính trị một cơ chế "mở" để xã hội phát triển. Nhà nước chỉ nên quản lý chủ yếu là luật và thuế còn lại hãy giao lại việc phát triển nội lực cho nhân dân. Đừng có ba hoa nữa, đừng có làm đầy tớ nữa, đừng ban ơn nữa, thế hệ trẻ bọn tôi chán lắm rồi ông Phạm thế Duyệt ơi! Nguyen, HCMKhi tôi nghe tin người ta phá tượng đài Lênin, đòi đưa Lênin ra khỏi lăng, tôi không thể hiểu nổi, tôi cảm thấy buồn cho những người Nga. Tôi có cảm giác họ đang đánh mất đi chính mình. Nhưng khi tôi lớn lên nhìn thấy thực trạng khốn cùng của nhân dân Việt Nam, còng lưng nuôi những ông đảng viên (mà miệng lúc nào cũng "vì dân ") thì tôi ngày càng hiểu ra. Tôi phải nói là ngày càng căm ghét cái đảng tham nhũng này. Mỗi lần đọc những câu trả lời, tuyên bố đại loại như "nhờ đảng mà dân mới hạnh phúc" tôi càng thêm bất mãn. Ông Duyệt ơi, trăm năm bia đá cũng mòn tôi cũng ráng chống mắt lên coi mấy ông xoay xở với lòng dân thế nào. Quan nhất thời dân vạn đại, để tôi coi có ngày người ta đào mồ cuốc mả bọn ông lên không. Đảng viênTheo tôi nghĩ, Đảng viên hay không Đảng viên thì cũng có người xấu người tốt. Chỉ có điều phải thay đổi một cơ chế nào đó để trừng trị cái bọn xấu xa đó thì còn chưa rõ thôi. Tuy nhiên thật sự là chuyện vào Đảng bây giờ có khi là vì cơ hội, cũng có những người chả có mưu mô gì nhưng vào đảng theo kiểu như "gặp tai nạn" có người thấy vào Đảng cứ như là môđen thời thượng thì vào, vả lại Đảng cũng đang trong giai đoạn "khuyến mãi đặc biệt" mà, nhiều người bảo cho vào thì ừ vào xem nó thế nào. Nói thật cứ như cái chuồng tiêu ấy "người ở ngoài muốn vào người ở trong thì chỉ muốn ra thôi". Họp Đảng bây giờ mới chán chứ, tôi nói thật kể cả là ở một Chi Bộ ĐẢng cực kỳ trong sạch còn chán nữa là. Chẳng ai phát biểu gì hết, vì chả có gì đáng nói cả, vả lại vì họ trong sạch cho nên thấy tất cả những chuyện "tài liệu tuyên truyền" đều giả dối và vô nghĩa lý, tôi nói thật có khi họ chả thèm đọc xem chính sách của ĐẢng ra sao nũa. Đôi khi những cuộc trưng cầu và những cuộc thi tìm hiểu về Đảng có ai thèm làm bài thi đâu vì bên trên đã cho sẵn bài trả lời rồi, cứ đánh máy lại sau đó điền tên của cá nhân ai người đấy đem nộp cuối cùng chả hiểu sao vẫn có người đoạt giải. Chắc chắn là đã có giải từ trước rồi. Tóm lại Toàn trò hề , toàn hình thức cả, tuy nhiên tôi cũng không đồng ý với ý kiến đổ đồng chửi bới chung các đảng viên, tôi cũng vẫn được biết những đảng viên cực kỳ tốt và hậu quả là suốt đời chịu thua thiệt. Tốt xấu là bản chât của con người rồi, cũng có những kẻ không phải đảng viên mà vẫn xấu xa đó chứ.
Ngày 20 tháng 1 năm 2017 ông Donald Trump chính thức trở thành tổng thống thứ 45 của nước Mỹ.	Quan hệ Mỹ - Trung thời Donald Trump và lựa chọn chính trị của VN	Chiến thắng của ông Donald Trump được Trung Quốc quan tâm Nửa tháng cầm quyền, nhà tỉ phú với cá tính 'khác biệt', 'ném sự giận dữ' vào đám đông, công kích truyền thông, thể hiện quyền lực hành pháp mang tính cá nhân, bổ nhiệm các tỷ phú thiếu kinh nghiệm nhưng phục tùng vào bộ máy điều hành, 'sa thải' quan chức chống đối, đối đầu với luật pháp, thâu tóm quyền lực… Ông đã ban hành một số các sắc lệnh, trong đó 'xây bức tường biên giới' gây hấn với láng giềng Mexico, ngừng toàn bộ chương trình xét đơn tị nạn trong 120 ngày, cấm vô hạn người tị nạn từ Syria, và tạm ngừng nhập cảnh công dân của 7 nước có đa số dân Hồi giáo gây tranh cãi về tính hợp hiến và kỳ thị tôn giáo… Liên quan tới Trung Quốc, các động thái tiến gần hơn đến Đài Loan, phản ứng Trung Quốc vì những lý do về chính sách kinh tế, và rút khỏi TPP, Tổng thống Trump đang kích động Trung Quốc và đồng thời cũng trao quyền và tạo điều kiện cho nước này củng cố chế độ trong lúc xu hướng chủ nghĩa dân tộc và chủ nghĩa chuyên quyền lên ngôi với những tổng thống Putin ở Nga, Erdorgan ở Thổ Nhĩ Kỳ, Duterte ở Philippines. 'Thăng trầm của chế độ' Trong khi đó, tại Trung Quốc, Tập Cận Bình, Tổng Bí thư Đảng cộng sản, Chủ tịch Trung Quốc, đang thâu tóm, tập trung quyền lực đến mức tuyệt đối. Nhìn lại lịch sử cận đại, khi tuyên bố độc lập năm 1949, Trung Quốc thiết lập chế độ toàn trị do Đảng Cộng sản lãnh đạo với ý thức hệ xã hội chủ nghĩa và công cụ kế hoạch hóa tập trung theo mô hình Liên Xô cũ, cộng với sự điều hành duy ý chí của giới cầm quyền, mà kinh tế - xã hội của đất nước tỷ dân này sa lầy vào khủng hoảng triền miên, từ quốc hữu hóa đất đai, xóa bỏ tư sản bằng đấu tranh giai cấp đến cuộc Đại Nhảy Vọt, tiếp đến là Cách Mạng Văn Hóa… Trump chọn trưởng Hội đồng thương mại Trump bổ nhiệm bộ trưởng Quốc phòng Khi nguy cơ sụp đổ cận kề Đặng Tiểu Bình đã xuất hiện và nắm quyền với tư duy thực dụng 'Mèo trắng mèo đen không quan trọng, miễn bắt được chuột', một 'công thức mới': chủ nghĩa toàn trị do đảng cộng sản lãnh đạo kinh tế thị trường. Từ năm 1978, chỉ trong gần 40 năm, Trung Quốc đi từ một trong những nước nông nghiệp nghèo nhất trên thế giới trở thành nền kinh tế lớn thứ hai với GDP năm 2015 là 11.400 tỉ USD, đứng thứ 2 sau Mỹ (GDP của Mỹ 18.000 tỉ USD). 'Một công xưởng khổng lồ của thế giới' giúp trên sáu trăm năm mươi triệu người thoát khỏi nghèo khổ, tầng lớp trung lưu tăng lên nhanh … Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình Những thành công về kinh tế khiến cho các chỉ trích về chế độ độc đảng bị lu mờ, và nhường chỗ cho các lập luận rằng hệ thống chính trị của Trung Quốc là có khả năng tự thích ứng, chế độ lựa chọn nhân tài, và tính hợp pháp. Quan điểm như trên cho rằng trong gần 68 năm lãnh đạo đất nước Đảng Cộng sản Trung Quốc tự điều chỉnh để phù hợp với những thay đổi thất thường, từ việc ban hành các chính sách và luật lệ mới ban hành để sửa lại các quy định cũ. Việc 'phấn đấu' trong đảng để thăng tiến là quá trình chọn lựa và thử thách lãnh đạo. Những thành công về kinh tế vẫn đang tạo được sự ủng hộ của đa số dân chúng, và ở nhiều nước có thể chế được bầu cử kiểu phương Tây đã không minh chứng được ưu việt trong thực tế. Trên thực tế, uy tín của đảng Cộng sản Trung Quốc và các lãnh đạo đương nhiệm gắn liền với thành công về kinh tế, được phản ánh qua chỉ tiêu tổng thu nhập quốc nội (GDP). Trong suốt gần ba thập kỷ tỷ lệ tăng GDP của nước này luôn giữ ở mức hai con số, năm 2007 đạt đỉnh 14,2%. Tuy nhiên, từ năm 2008 giảm xuống còn 9,6%, năm 2015 là 6,9%, năm 2016 là 6,7%, và đang có nguy cơ hạ cánh cứng. Đảng Cộng sản Trung Quốc đang áp dụng các biện pháp kiểm soát mang tính mệnh lệnh sự xuống dốc nhanh chóng của thị trường chứng khoán, can thiệp hạ giá đồng nhân dân tệ, ngăn chặn đà tăng nợ xấu, nợ công và sụp đổ thị trường bất động sản. Các vấn đề ô nhiễm môi trường, phân hóa giàu nghèo, an toàn thực phẩm và quốc nạn tham nhũng đang trở thành các nguy cơ hiện hữu với sự tồn vong chế độ. 'Nguyên nhân thế chế' Ngoài nguyên nhân bên ngoài do cuộc khủng hoảng tài chính toàn cầu, các nhà phân tích chính sách đề cập đến nguyên nhân thể chế, bản chất của thể chế độc đảng với những mâu thuẫn nội tại. Lấy kinh tế thị trường cứu cánh cho chế độ làm động lực phát triển, dường như đã không còn dư địa, khi đó những nghiên cứu về thể chế chính trị của Trung Quốc cho rằng sự vận hành hệ thống này là hà khắc, đóng cửa chính trị, thiếu dân chủ và vi phạm đạo đức lại nổi lên, mà nguyên nhân sâu xa là quyền lực bị tha hóa. Kinh tế thị trường càng mở rộng, thì sự tha hóa càng trở nên nghiêm trọng, ở mọi lĩnh vực và mọi cấp quản lý, nạn 'mua quan, bán chức' trở nên phổ biến, và các quan chức sẽ tiếp tục sử dụng chức vụ của họ trong chính quyền như là một phương tiện để làm giàu cá nhân. Hiển nhiên, hệ thống giá trị và lợi ích kinh tế thị trường là tác nhân 'tự chuyển hóa', 'tự diễn biến' khiến nhiều cán bộ lãnh đạo trong bộ máy đảng và nhà nước, vốn phải tuân thủ vô điều kiện các chuẩn mực giá trị chủ nghĩa xã hội, đã không giữ được 'phẩm chất cộng sản' và bị tha hóa sâu sắc, mà quốc nạn tham nhũng chỉ là một biểu hiện. Được biết, đây cũng là nguyên nhân chủ yếu dẫn đến sự sụp đổ của hệ thống xã hội chủ nghĩa trước đây ở các nước Đông Âu. Không thừa nhận là tham nhũng không thể được nhổ tận gốc nếu duy trì vai trò độc quyền về quyền lực chính trị, chủ tịch Tập tiến hành chiến dịch 'đả hổ diệt ruồi' hòng đối phó với quốc nạn này, nhưng liệu có thành công. Đơn cử, khi tài sản trung bình của 70 đại biểu giàu nhất thuộc Đại hội Đại biểu Nhân dân Toàn quốc, tức quốc hội của nước này, vượt xa mức 1 tỷ USD. (Trong Nghị viện Ấn Độ, và ngay cả Quốc hội Mỹ, 70 nghị sĩ giàu nhất đều kém giàu hơn so với ở Trung Quốc). Đối với những người theo chủ nghĩa toàn trị, quyền lực là mục đích tự thân, họ phải tạo ra quyền lực tuyệt đối, thành công của họ phụ thuộc vào mức độ quyền lực mà họ giành được. Chủ tịch Tập Cận Bình, dường như đã đạt được điều này khi trở thành lãnh đạo hạt nhân - danh hiệu quyền lực tối cao ở Trung Quốc. Trước đó chỉ có Mao Trạch Đông và Đặng Tiểu Bình được tôn vinh. 'Xa rời các giá trị dân chủ phổ quát, Tập lên ngôi' Các nhà phân tích cho rằng đằng sau việc chống tham nhũng, hòng cứu vớt niềm tin, xoa dịu sự bất bình trong dân chúng, là chiến dịch thanh trừng nội bộ để củng cố quyền lực tuyệt đối. Mặc dù dưới thời ông Tập, Đảng Cộng sản Trung Quốc đã nhiều lần nhấn mạnh rằng pháp quyền là một "giá trị xã hội chủ nghĩa cốt lõi" và cam kết sẽ thúc đẩy sự thượng tôn Hiến pháp. Tuy nhiên, với chế độ độc đảng nó chỉ là một đạo luật được đảng quy định, diễn giải và thực thi theo cách riêng. Điều 35 Hiến pháp Trung Quốc về việc đảm bảo quyền tự do ngôn luận, báo chí, hội họp và lập hội… đến nay không được thực hiện trong thực thế. Các khuyến cáo cần phải kiểm soát quyền lực theo mô hình 'tam quyền phân lập', phát triển xã hội dân sự, đề cao các giá trị dân chủ phổ quát… sẽ càng trở nên xa vời, khi chủ nghĩa toàn trị hiện nguyên bản chất chuyên quyền dưới vỏ bọc chủ nghĩa dân tộc. Với sự kích hoạt của Tổng thống Trump - nhà tỷ phú làm chính trị, hướng tới chủ nghĩa dân tộc với khẩu hiệu 'Làm nước Mỹ vĩ đại trở lại', Trung Quốc chắc sẽ được 'hưởng lợi', xu hướng dân tộc mạnh lên, chủ nghĩa chuyên quyền lên ngôi. Các nhà phân tích suy đoán về một hệ thống lãnh đạo như mô hình của Putin. Đó là sự kết hợp chủ nghĩa dân tộc, chủ nghĩa bảo thủ xã hội, chủ nghĩa tư bản nhà nước, và sự chi phối truyền thông bởi nhà nước, nhưng về thực chất, nó là một chế độ chuyên quyền dựa vào chủ nghĩa dân túy, với sự nhân cách hóa quyền lực chính trị vào trong một cá nhân. Trung Quốc đang chuyển giao lãnh đạo (chuẩn bị cho Đại hội 19 Đảng Cộng sản), với sự tập trung quyền lực tuyệt đối, Chủ tịch nước Trung Quốc Tập Cận Bình chắc sẽ tiếp tục điều hành đất nước trong các nhiệm kỳ tới với vị trí 'quân vương'. Ảnh hưởng tới Việt Nam ngày càng rõ ràng khi ông Donald Trump thắng cử và hành động. Trước đó ít ngày, Tổng bí thư Đảng Cộng sản Việt Nam cùng đoàn đại biểu cấp cao tới Trung Quốc, được các lãnh đạo Đảng Cộng sản Trung Quốc đón tiếp trọng thị, đã cùng nhau ký kết 15 văn kiện quan trọng và ra thông cáo chung. Quan hệ toàn diện Trung Quốc sẽ tiếp tục là sự lựa chọn chính trị của lãnh đạo Đảng Cộng sản Việt Nam. Liệu Việt Nam có mô hình phát triển, hệ thống chính trị nào khác trong bối cảnh quốc tế phức tạp, khó lường như hiện nay? Bài viết thể hiện quan điểm riêng của tác giả, một nhà phân tích chính sách công của Việt Nam đang làm việc tại Học viện Chính sách và Phát triển, Bộ Kế hoạch & Đầu tư Việt Nam.
Giờ là lúc nghề lái xe tải đang bùng nổ. Theo số liệu của Cục điều tra dân số Hoa Kỳ, lái xe tải hiện đang là nghề được ưa chuộng nhất trên 29 tiểu bang của nước này.	Khi con người bị máy móc tiếm quyền	Không phải bởi đó là công việc được mọi người mong muốn, mà bởi nó đơn giản là công việc có sẵn, thu nhập chấp cũng ổn. Khác với nhiều công việc khác đang suy thoái trong những năm qua, nghề lái xe tải không bị ảnh hưởng nhiều trước những thay đổi vốn tác động tới nhiều việc làm. Trong vòng một thập niên qua, máy tính, máy rút tiền và máy bơm xăng tự phục vụ đã thay thế hầu hết những người thư ký, nhân viên ngân hàng hay nhân viên trạm xăng. Tuy nhiên, việc đến từng nhà giao nhận hàng, hay lái xe đường dài thì vẫn chưa được tự động hóa. Công việc vào ‘danh sách đỏ’ Ấy vậy mà công việc này sắp sửa trở thành nghề có nguy cơ lụi tàn. Các hãng Google, Uber và Tesla đều đang tìm cách sáng chế ra xe tự lái, bắt đầu với những chiếc xe chạy đường dài. Nếu như các hãng thành công thì đây không chỉ là mối lợi đối với các công ty giao hàng mà nó còn có ích cho an toàn giao thông. Tuy nhiên xe tự lái không phải là tin tốt đối với tất cả mọi người. Những người chỉ trích nói rằng nếu bước đột phá này trở thành sự thật thì nó sẽ có tác động lớn lao đối với thị trường việc làm. Ở Mỹ, sẽ có đến 3,5 triệu tài xế và 5,2 triệu nhân lực khác làm việc trực tiếp trong ngành nghề này bị mất việc. Ngoài ra, sẽ có vô số trạm dừng trên những con đường mà xe tải hay đi qua sẽ trở thành hoang phế. Nói cách khác, xe tự lái có thể hủy hoại hàng triệu cuộc sống và tạo ra thảm họa cho một ngành nghề quan trọng của nền kinh tế. Những lời cảnh báo nghiêm trọng như thế thường được đưa ra không chỉ đối với ngành lái xe tải mà còn đối với thị trường lao động trên thế giới nói chung. Máy móc, phần mềm và robot ngày càng trở nên tinh vi thì càng có nhiều người đối diện nguy cơ mất việc. Theo một nghiên cứu chưa được công bố thì làn sóng đột phá công nghệ tới đây sẽ gây nguy hiểm cho 47% nhân lực trên toàn nước Mỹ. Các hãng đang nghiên cứu và cho ra các mẫu xe cỡ lớn không cần tài xế Nhưng những dự báo như thế có chính xác hay không, nếu có thì chúng ta có nên lo lắng không? Liệu người máy sẽ thay thế chúng ta, hay những phát minh công nghệ sẽ giúp chúng ta tự do hơn, cho phép ta theo đuổi những công việc khác đòi hỏi sự sáng tạo nhiều hơn cũng như đem lại lợi ích nhiều hơn? Ảnh hưởng tích cực hay tiêu cực? Máy móc đã thay thế con người trong hàng thế kỷ qua. “Kinh tế thị trường không bao giờ đứng yên một chỗ,” giáo sư David Autor ở đại học MIT, nói. “Các ngành nghề đều có lúc thăng, trầm,, sản phẩm và dịch vụ thì luôn thay đổi và đây là xu thế đã diễn ra từ bấy lâu nay." Trong quá khứ, khi một số công việc biến mất thì lại xuất hiện những công việc mới. Những công việc thủ công vốn là điều không thể thiếu ở Anh quốc vào năm 1750 đã được thay thế bởi các công xưởng khi cách mạng công nghiệp chiếm lĩnh hồi thế kỷ 19. Nhưng đến thập niên 1980 thì đến lượt các công xưởng bị máy móc thay thế. Những thay đổi này thường đem đến những kết quả tích cực hơn là tiêu cực cho xã hội. “Nói chung, thời đại của chúng ta trở nên quý giá hơn với những máy móc mà chúng ta sử dụng,” Autor nói. “Chúng ta có thể làm được nhiều thứ hơn." Máy giặt bằng điện đã giúp thay đổi công việc giặt quần áo vốn kéo dài hàng giờ thành việc chỉ cần nhấn nút là xong; các công cụ điện giúp cho công việc xây dựng hiệu quả hơn rất nhiều và máy tính giúp loại bỏ những công việc tính toán hay việc lách vốn đòi hỏi nhiều công sức. Chất lượng cuộc sống, sức khỏe và an toàn cũng được tăng cường thêm. “Nhìn chung thì chúng ta nên vui khi thấy rằng nhiều những công việc như thế thật sự đã biến mất,” ông Carl Frey, đồng giám đốc Chương trình Oxford Martin về Công nghệ và việc làm ở Đại học Oxford, nói. Nhiều tuyến tàu đã được tự động hóa, không cần tới người lái tàu điều khiển Tốc độ thay đổi quá nhanh Tuy nhiên, so với trước đây, tốc độ biến chuyển trên thị trường đang diễn ra quá nhanh. Có lẽ ngoại trừ thời Cách mạng Công nghiệp, chưa bao giờ chúng ta lại chứng kiến tốc độ thay đổi nhanh như vậy trong xã hội và lực lượng lao động. Trong khi vẫn còn quá sớm để kết luận chắn chắn thì các số liệu cho thấy thị trường lao động đã không biến chuyển đủ nhanh để theo kịp thay đổi này. “Các bằng chứng mà tôi nghiên cứu cho thấy nền kinh tế kỹ thuật số không tạo ra nhiều công việc trực tiếp,” Frey nói. “Những công việc mà nó tạo ra có xu hướng tập trung ở các thành phố như London, San Francisco, New York và Stockholm vốn đẩy giá cả tăng cao, tạo ra sự bất bình đẳng và khiến người ta khó sống hơn.” Khi một số công việc bắt đầu xu hướng dần biến mất thì nhiều người từng thuộc tầng lớp trung lưu như nhân viên du lịch, trực tổng đài điện thoại, kỹ thuật viên phòng nhiếp ảnh, thợ đóng sách phải chuyển sang làm những công việc có thu nhập thấp hơn, chẳng hạn như bồi bàn hay lau dọn nhà cửa. Lý do là bởi họ không có được sự đào tạo cần thiết để chuyển sang làm những công việc khác ở tầng nấc kinh tế tương đương, và điều đó cũng đồng nghĩa với việc họ không còn duy trì được cuộc sống của giới trung lưu như trước nữa. “Đang có sự thay đổi lớn về những kỹ năng mà chúng ta cần,” Alison Sander, một quan chức tại Tập đoàn tư vấn Boston, nói. “Nhưng đó lại không phải là trọng tâm trong nền giáo dục của chúng ta.” Biến động xã hội Thật vậy, nhu cầu đang tăng cao đối với những lao động có kỹ năng cao và được đào tạo ở trình độ cao nhưng lại giảm mạnh đối với những công việc được đào tạo ở mức độ thấp hay vừa phải, Autor nói. Danh sách những công việc đang gặp nguy hiểm trong tương lai gần bao gồm nhân viên cửa hàng thức ăn nhanh, nhân viên thu ngân, tiếp thị từ xa, kế toán viên, bồi bàn hay thậm chí là cả nhà báo. Các robot có khả năng phẫu thuật đã bước đầu thay thế tác vụ của bác sỹ, tuy chúng không biết cách an ủi vỗ về bệnh nhân như người thật Thêm vào đó, những công việc vốn một thời đòi hỏi cao và cần có chuyên môn cao có thể trở nên bình thường nhờ vào sự tự động hóa. Chẳng hạn khi chụp X-quang và các hồ sơ y khoa khác đang được số hóa và thuật toán máy tính ngày càng diễn giải chúng chính xác hơn thì những kỹ thuật viên X-quang sẽ chỉ còn đóng vai trò là những người kiểm tra số liệu chứ không còn là chuyên gia y khoa nữa. “Nếu các kỹ thuật viên X-quang chỉ phản hồi lại những gì mà máy tính cho ra thì họ không thể nào phát triển được kỹ năng ở mức độ cao được,” ông Nicholas Carr, tác giả cuốn sách The Glass Cage: Automation and Us, nói. “Những công việc vốn từng là rất phức tạp, đặc thù và thú vị bắt đầu trở thành những công việc của máy tính – chỉ cần nhập dữ liệu và màn hình máy tính sẽ cho ra kết quả phân tích.” Còn chỗ cho con người? Tuy nhiên sự tự động hóa không nhất thiết dẫn đến ngày tàn của toàn bộ lực lượng lao động. Chừng nào vẫn còn các công việc đòi hỏi ít nhiều sự tham gia của con người thì vẫn còn chỗ cho những người làm công việc đó. Chẳng hạn như khi công cụ tìm kiếm của Google bắt đầu có ưu thế chừng một thập kỷ trước, người ta đã lo sợ rằng nghề nhân viên thư viện sẽ trở nên lỗi thời. Ấy vậy mà nghề thủ thư lại đang gia tăng, tuy những ai làm nghề này đều cần phải đáp ứng được thêm nhiều kỹ năng mới. “Nếu máy móc có thể thay thế hoàn toàn con người thì tôi sẽ trở thành người thừa,” Autor nói. “Nhưng nếu tôi là người có thể điều khiển máy móc đó thì tôi sẽ trở nên có giá hơn.” Thêm vào đó, nhiều khả năng máy móc và phần mềm sẽ không bao giờ thay thế con người trong một số công việc. Cho đến giờ, con người vẫn chiếm thế thượng phong ở bất cứ công việc gì đòi hỏi sự sáng tạo, tinh thần kinh doanh, kỹ năng giao tiếp và sự tinh tế trong cảm xúc. Những công việc thuộc những loại này, chẳng hạn như giáo sỹ, y tá, nhà diễn thuyết tạo cảm hứng, người chuyên chăm sóc người khác, hay những người làm việc trong ngành giải trí, nhiều khả năng sẽ ngày càng phát huy hơn trong một thế giới tự động hóa. Cho đến nay, máy móc vẫn chưa thể thay thế được các công việc đòi hỏi sự tương tác, thể hiện tình cảm và sự quan tâm lẫn nhau, như nghề giáo viên, hay tu sỹ Tương tự, một công việc nào đó có thể được tự động hóa, theo Fred, thì không có nghĩa là nó rồi sẽ được tự động hóa. Chẳng hạn như mặc dù các nhà hàng đã có thể dùng máy tính bảng đặt tại bàn cho thực khách gọi món và dùng robot để bưng thức ăn hay châm ly nước uống thì xã hội không nhất thiết chấp nhận sự thay đổi này. Hóa ra mọi người lại chỉ muốn món ăn được phục vụ hay hàng hóa được đóng gói tính tiền hay taxi được lái bởi con người chứ không phải máy móc. Hiện tượng này thể hiện ở sự tái xuất của các ngành nghề thủ công ở các trung tâm đô thị trên khắp thế giới, từ Brooklyn cho đến London, Berlin hay Portland. Thị trường đang bùng nổ đối với các đồ gỗ được làm bằng hình thức thủ công, hay những bộ tai nghe được làm bằng tay. Những sản phẩm này được ưu ái là vì chúng không được tạo ra từ máy móc. Tạo ra công việc mới Thật ra, đối với tất cả những công việc bị công nghệ đóng lại thì luôn có một làn sóng những công việc mới mà con người có thể tạo ra và khai phá. Cũng giống như một số công việc ngày nay như quản lý cộng đồng mạng xã hội, thiết kế phần mềm cho điện thoại thông minh vốn là chuyện không thể nào tưởng tượng được vào năm 1995, chúng ta không thể nào dự đoán hoàn toàn những công việc nào sẽ xuất hiện trong tương lai. Nhưng chúng ta có thể đưa ra những dự đoán khoa học dựa trên dữ liệu và xu hướng xã hội. Theo hình dung của Sander thì trong tương lai sẽ có những công việc như tư vấn về gene, nhân viên ngân hàng sinh học, chuyên gia chỉnh sửa phần mềm, chuyên gia chống lão hóa và chuyên gia giảm nhẹ thiên tai ở đô thị – tất cả đều là những ngành nghề thời thượng trong nền kinh tế. Khi ngày càng nhiều người đến sinh sống ở các thành phố, bà dự đoán sẽ xuất hiện những công việc như làm nông ở đô thị, tư vấn về nỗi lo lắng hay thậm chí nhà tâm lý thú cưng. Chủ động điều chỉnh Đồng thời, chúng ta cũng không nên nghĩ rằng nền kinh tế sẽ tự thích nghi và tự điều chỉnh. Ngay cả khi nó từng xảy ra trong quá khứ thì không có gì đảm bảo nó sẽ xảy ra tương tự trong tương lai. Để giúp quá trình chuyển giao này không gây quá nhiều thương tổn cho tất cả mọi người, chúng ta nên chủ động trong việc đảm bảo rằng việc một số công việc bị mất đi sẽ đi cùng với những công việc được tạo ra cho những người mất việc. “Về lâu dài, sự tự động hóa sẽ giúp chúng ta giàu có hơn trên tổng thể nhưng nó cũng tạo ra thách thức về phân phối thu nhập với sẽ có thêm nhiều người rơi xuống đáy,” Autor nói. “Nếu chúng ta có thể tạo ra được những nguồn lực với nhu cầu lao động lớn thì vấn đề sẽ không phải là ‘Ôi, không còn việc làm nữa rồi’ mà sẽ là ‘Ồ không, chúng ta có rất nhiều của cải nhưng chúng ta nên phân phối như thế nào đây?” Cách làm có trách nhiệm về mặt xã hội có thể sẽ bao gồm tăng cường hỗ trợ cho những người bị mất việc tạm thời và có những chương trình đào tạo có thể tiếp cận được để giúp họ chuyển dịch đến ngành nghề mới. “Khi miếng bánh trở nên to hơn, chúng ta có thể tạo ra hệ thống an sinh tốt hơn cho những người không may vốn có công việc của họ bị thay thế,” Erik Brynjolfsson, giám đốc chương trình Sáng kiến về nền Kinh tế Kỹ thuật số của trường MIT, nói. Đảm bảo cho chương trình đào tạo theo kịp với những thay đổi xã hội cũng là điều cần thiết. “Chúng ta cần phải ngồi xuống để nhìn lại chương trình học hiện nay và so sánh chúng với những hạng mục công việc mới và tự hỏi mình rằng “Chúng ta có đang chuẩn bị nguồn nhân lực cho tương lai đúng cách?” Sander nói. Nhiều kỹ năng đang được giảng dạy hiện nay sẽ không còn phù hợp, bà cho biết, và điều này đã dẫn đến sự chênh lệch lớn giữa cung và cầu. Bản tiếng Anh bài này đã đăng trên BBC Future.
Giống như mọi hiện tượng khác của con người, hoạt động tình dục đến từ đâu đó.	Đồng tính luyến ái và cuộc cách mạng tình dục mới	Chúng ta đã đạt đến các cách thực hành tình dục cùng thái độ và chuẩn mực đạo đức tình dục qua một hành trình dài và quanh co từ các loài động vật đã tồn tại trước chúng ta, một hành trình ngược về thời điểm vũ trụ mới bắt đầu hình thành sự sống. 'Tại sao chúng ta quan hệ tình dục?' Tình yêu đồng giới và những định kiến ở VN 'Tình yêu từ cái nhìn đầu tiên' có tồn tại không 'Yêu' robot có đồng nghĩa với việc ngoại tình? Nhưng ngay cả khi chỉ tập trung vào loài của mình thì chúng ta cũng tìm thấy có đủ bằng chứng cho thấy một số ý tưởng truyền thống về tình dục thì lại không được tự nhiên như ta ngỡ. (Xem thêm phần giải thích trong bài:'Tại sao chúng ta quan hệ tình dục?') Thế nào là tự nhiên? Tôi từng nghe một nhà truyền giáo Tin Lành người Mỹ lên án đồng tính luyến ái với những điều mà giáo phận của ông dường như sẽ coi như một lời nói đùa hài hước. "Ta không cần phải nhắc nhở các người rằng hai người đàn ông là không nên chung sống với nhau. Ngay cả lũ động vật sống quanh quẩn trong trang trại cũng biết điều đó!" Vị mục sư này lập luận rằng quan hệ tình dục đồng tính là điều phi tự nhiên, và đó là lý do tại sao động vật không thực hiện hành vi đó. Ngoại trừ việc trong thực tế, chúng có thực hiện. Khỉ đuôi dài macaca Nhật Bản, ruồi giấm, bọ cánh cứng, hải âu, cá heo mũi chai - đó chỉ là vài ví dụ trong hơn 500 loài có quan hệ tình dục đồng tính. Động vật thì không được xác định là đồng tính, nhưng cũng không được xác định là không phải đồng tính. Điều này đưa chúng ta đến một thực tế cực kỳ rõ ràng nhưng hiếm khi được suy ngẫm đến - rằng con người, ít nhất là trong thế kỷ trước, đã tự xác định mình dựa trên giới tính mà họ có. Quan hệ tình dục dị tính có ý nghĩa gì đó. Cụ thể, ý nghĩa của nó đã được xây dựng để đối lập với tình dục đồng tính. Nếu bạn muốn hiểu ý nghĩa đó là gì, thì bạn có thể bắt đầu bằng cách đặt cho mình câu hỏi mà Jonathan Ned Katz đã nêu ra trong bài viết: Sự phát minh ra dị tính: "Việc phân chia thế giới thành dị tính luyến ái và đồng tính luyến ái là vì lợi ích của ai?" "Quan hệ tình dục khác giới" ra đời khi nào? Vì sao tình dục đồng giới và dị giới phải khác nhau? Khuynh hướng tình dục có là thước đo tư cách đạo đức không? Như tôi đã từng bị, bất kỳ đứa trẻ nào bị trêu chọc vì trông có vẻ như người đồng tính đều biết rằng sự phân chia đó được đưa ra hoàn toàn không phải vì lợi ích của chúng. Quả là thú vị khi xem xét xem ranh giới giữa dị tính và đồng tính sẽ tiếp tục duy trì trong bao lâu. Thay đổi trong khuynh hướng tình dục hay trong nhận thức về tình dục? Một cuộc khảo sát do YouGov thực hiện năm 2019 cho thấy gần bốn trong số 10 người thuộc thế hệ thiên niên kỷ không coi mình là một người "hoàn toàn dị tính luyến ái". Điều đó có lẽ phản ánh rằng ít có sự thay đổi về khuynh hướng tình dục nhưng lại có nhiều thay đổi hơn về ý nghĩa của các khuynh hướng tình dục đó. Nói một cách đơn giản thì ngày nay, có lẽ việc xác định bản sắc của một người dựa trên hoạt động tình dục của người đó thì không mang tầm quan trọng to tát như so với ba thập kỷ trước. Trong một thế giới nơi khuynh hướng và hoạt động tình dục đồng giới được chấp nhận rộng rãi là một hình thức sinh hoạt tình dục tự nhiên và lành mạnh của con người, thì việc hình thành một bản sắc công khai dựa trên thói quen tình dục không còn là chuyện quá quan trọng. Có lẽ chúng ta càng tách rời tình dục với lý do tại sao thì mọi người sẽ càng ít nghĩ tới việc những hành vi tình dục có thể có ý nghĩa gì và những điều đó có thể đem lại những gì cho việc định danh một cá nhân. Hiện tượng kết đôi đồng tính xảy ra khá phổ biến ở chim cánh cụt Câu hỏi về mục đích của tình dục không phải là trở ngại đối với văn hóa đồng tính mà chính là văn hóa dị tính. Một số trong đó là tình huống: bởi không có khả năng mang thai sinh học và (cho đến tận gần đây) hôn nhân là để ràng buộc nhau, những người đồng tính có thể tự do quan hệ tình dục với mục đích duy nhất là chỉ để quan hệ tình dục. Mổ đẻ và sinh con thời hiện đại Điều gì khiến người mẹ phải 'mang nặng, đẻ đau'? Ba chuyện không tưởng khi mang thai Tôi không có ý cho rằng tình dục đồng tính diễn ra mà không cần tới lý do: nó có thể có nhiều lý do, mà tất nhiên trong đó bao gồm cả tình yêu. Nhưng về mặt lịch sử, văn hóa đồng tính đã cởi mở hơn với ý tưởng rằng quan hệ tình dục không phải lúc nào cũng có lý do để xảy ra, và nó không phải lúc nào cũng cần phải có lý do. Tất nhiên, điều đó dường như sẽ đả kích những ý tưởng và đạo đức văn hóa lâu đời về tình dục, thứ vốn được dùng để lý giải những định kiến mang tính lịch sử đối với người đồng tính. Đồng tính luyến ái trong các chuẩn mực cũ Giống như nhiều đứa trẻ khác, tôi được dạy để ra phán xử đạo đức đối với một cuộc hoan ái hoàn toàn chỉ dựa trên việc liệu nó có xảy ra trong một mối quan hệ gắn bó, một vợ một chồng hay không. Nhưng cuối cùng, tôi bắt đầu đặt câu hỏi về tiêu chuẩn này - đặc biệt bởi vì chính những người đã dạy nó cho tôi cũng dạy tôi rằng nhân loại là do Chúa tạo ra cách đây vài ngàn năm. Tôi nhận ra rằng lập luận mà họ đưa ra thì không hữu ích về mặt đạo đức cho những người đồng tính, những người vốn không có khả năng mang thai, sinh con khi làm tình. Nói một cách nhẹ nhàng nhất, thì sẽ là không thành thật, mà nói một cách phũ phàng nhất, thì sẽ là thật độc ác khi cổ suý cho tiêu chuẩn tình dục mà một lượng người đáng kể trong toàn bộ dân số thế giới không bao giờ đạt được. Hầu hết các hành vi quan hệ tình dục dị giới không dẫn đến sinh con. Thế nhưng vì một lý do nào đó mà việc quan hệ tình dục dị giới không vì mục đích sinh sản lại không bao giờ bị lên án là phi tự nhiên, trong lúc việc quan hệ tình dục đồng giới không vì mục đích sinh sản lại thường bị lên án. Rất may, sự phản đối đồng tính luyến ái nhìn chung đang tiếp tục giảm xuống. Một nghiên cứu được thực hiện bởi Viện Williams tại Trường Luật thuộc Đại học California UCLA đã xem xét sự thái độ thay đổi của mọi người trên 141 quốc gia. Có 80 nước, chiếm 57%, trong số các quốc gia đó chứng kiến sự gia tăng mức độ chấp nhận người LGBT trong khoảng thời gian từ năm 1981 đến 2014. Nhưng không phải mọi tin tức đều tốt lành: trong khi các nhà nghiên cứu nhận thấy rằng trong lúc các quốc gia có truyền thống chấp nhận vấn đề đồng tính luyến ái (Iceland, Hà Lan, Thụy Điển, Đan Mạch, Andorra và Na Uy) trở nên khoan dung hơn theo thời gian, thì các quốc gia khắt khe hơn trong vấn đề này (Azerbaijan, Bangladesh, Georgia, Ghana) thậm chí còn trở nên càng khắt khe hơn. Tuy thái độ bài xích đồng tính luyến ái là điều không nên bị coi nhẹ, nhưng điều quan trọng cần nhớ là tại phần lớn các quốc gia được nghiên cứu, kết quả tìm hiểu cho thấy người dân đang ngày càng có thái độ khoan dung hơn đối với đồng tính luyến ái. Quan điểm về tình dục đồng giới đang thay đổi ở phương Tây và nó có thể mở ra những cuộc thảo luận thẳng thắn hơn về tình dục nói chung Có nhiều lý do khiến đồng tính luyến ái được chấp nhận rộng rãi, bao gồm cả việc truyền thông đăng tải những thông tin tích cực về người LGBT, sự hỗ trợ công khai của các tổ chức y tế và các tổ chức tâm lý, và thực tế là hầu hết mọi người ai cũng quen biết một người LGBT nào đó. (Thật khó để tin rằng những người đồng tính muốn phá hủy nền văn minh nhân loại khi họ là giáo viên piano, hoặc người bán hoa, hoặc giáo sĩ, hoặc lính cứu hỏa địa phương.) Phải nói rằng người đồng tính - mà trong bài này tôi sẽ tập trung vào đàn ông, vì đó là phần mà tôi hiểu rõ nhất - không phải luôn là những ví dụ nguyên sơ về đạo đức tình dục đã được điều chỉnh hài hoà. Các cộng đồng đồng tính nam tiếp tục tôn sùng các mẫu hình cơ thể nhất định nào đó (chẳng hạn như cuồn cuộn cơ bắp, hoặc gầy thanh mảnh), và điều đó gửi ra thông điệp rằng những ai không đạt các tiêu chuẩn thẩm mỹ đó (mà hầu hết chúng ta đều không đạt) thì không đáng giá bằng những người đạt. Các tiêu chuẩn độc quyền này trở nên phổ biến hơn nhờ những công nghệ như Grindr, nơi hình ảnh người đàn ông được giản lược bớt đi, chỉ còn lại hình ảnh các bộ phận cơ thể, và những phần cơ thể không được đẹp như mong muốn sẽ nhanh chóng bị che đi. Nhưng bất chấp những thiếu sót đó, văn hóa đồng tính đã đưa đến cho thế giới những cách nghĩ mới về đạo đức tình dục - không liên quan đến sinh sản, hôn nhân, tình yêu, hoặc thậm chí cả những mối quan hệ một vợ một chồng. Một cuộc khảo sát năm 2005 cho thấy 40% các cặp đồng tính tán thành mối quan hệ mở, trong khi con số này ở các cặp vợ chồng dị tính chỉ là 5%. Nếu những loại trải nghiệm tình dục này thực sự trở thành chuẩn mực - như một số người gợi ý - thì chính là những người đồng tính đã mở ra cánh cửa đó. Brandon Ambrosino từng viết cho New York Times, Boston Globe, The Atlantic, Politico, Economist, và các ấn phẩm khác. Ông sống ở Delaware. Bài viết của cùng tác giả: Khi niềm hoan lạc bị coi là bệnh hoạn "Quan hệ tình dục khác giới" ra đời khi nào? Khi khát khao nam nữ bị coi là 'suy đồi đạo đức' Vì sao tình dục đồng giới và dị giới phải khác nhau? Khuynh hướng tình dục có là thước đo tư cách đạo đức không? Bài tiếng Anh đã đăng trên BBC Future.
Tổng thống Mỹ Barack Obama sẽ có bài diễn văn đưa ra ‘kế hoạch hành động’ đối với Nhà nước Hồi giáo (IS) vào thứ Tư ngày 10/9.	Ông Obama sắp đưa ra chiến lược với IS	Các chiến binh IS đã không thể làm gì được các cuộc không kích của Mỹ Ông Obama, vốn đang bị chỉ trích vì không đưa ra chiến lược với IS, nói trên kênh truyền hình NBC rằng Mỹ sẽ ‘làm giảm sức mạnh của IS, thu hẹp lãnh thổ và đánh bại chúng’. Máy bay Mỹ đã ném bom các mục tiêu IS ở miền Tây Iraq lần đầu tiên hôm Chủ nhật ngày 7/9. Trong khi đó, Liên đoàn Ả Rập đã cam kết ‘có mọi biện pháp’ chống lại IS vốn đã chiếm được một vùng lãnh thổ rộng lớn ở Iraq và Syria. Tổ chức này tuyên bố hậu thuẫn nghị quyết của Hội đồng Bảo an Liên Hiệp Quốc được thông qua hồi tháng trước kêu gọi các nước ngăn chặn dòng tiền và vũ khí đổ vào các tay súng cực đoan ở Iraq và Syria. Bắt đầu tấn công? Biên tập viên Trung Đông Sebastian Usher của BBC Thế giới vụ nhận xét rằng thông điệp này của Liên đoàn Ả Rập sẽ làm ấm lòng ông Obama nhưng vấn đề là liệu các nước thành viên có hành động đầy đủ hay không và có hành động cùng nhau hay không. Phát biểu trên NBC, Tổng thống Obama nói: Vào thứ Tư tôi sẽ có bài diễn văn nêu rõ kế hoạch hành động chúng ta sẽ triển khai như thế nào. "Đây (chiến dịch chống IS) không phải là kiểu cuộc chiến Iraq mà nó tương tự như chiến dịch chống khủng bố mà chúng ta đã thực hiện liên tục trong suốt năm, sáu, bảy năm qua." Tổng thống Mỹ Barack Obama Ông cho biết ông sẽ ‘bắt đầu tấn công IS’. Tuy nhiên, chiến lược này sẽ không phải là ‘tuyên bố về việc triển khai bộ binh Mỹ’, ông nhấn mạnh. Đây không phải là kiểu cuộc chiến Iraq mà nó tương tự như chiến dịch chống khủng bố mà chúng ta đã thực hiện liên tục trong suốt năm, sáu, bảy năm qua. Tôi chỉ muốn người Mỹ hiểu bản chất của mối đe dọa và chúng ta sẽ đối phó với nó như thế nào và có niềm tin rằng chúng ta có thể xử lý được mối đe dọa này. Ông nói chiến lược này không chỉ có Mỹ tham gia mà là cả một ‘liên minh quốc tế’. Chúng ta không chỉ bào mòn thời cơ của IS. Chúng ta sẽ làm suy giảm toàn bộ năng lực của chúng. Chúng ta sẽ thu hẹp vùng lãnh thổ chúng kiểm soát và cuối cùng chúng ta sẽ đánh bại chúng, ông nói. Quân đội Peshmarga của người Kurd hiện được Mỹ yểm trợ Cuộc phỏng vấn trên đài NBC diễn ra sau khi ông Obama vừa về đến Mỹ sau khi dự Hội nghị Thượng đỉnh Nato tại Wales nơi các nước đồng minh phương Tây đồng ý tấn công IS. Hồi tháng trước ông Obama đã nói là ‘không có chiến lược’ khi được hỏi liệu ông có cần sự cho phép của Quốc hội Mỹ để ‘tham chiến ở Syria’ hay không. Bảo vệ đập Haditha Biên tập viên Bắc Mỹ của BBC Jon Sopel nhận định này của ông Obama một mặt cho thấy tình hình ở khu vực phức tạp như thế nào, mặt khác nó cho thấy sự cẩn trọng hết mức của tổng thống Mỹ trong việc đơn phương có hành động quân sự khi mà chưa biết rõ nó sẽ kết thúc như thế nào. Cho đến nay Mỹ chỉ tấn công IS từ trên không Quân đội Mỹ cho biết năm cuộc không kích hôm 7/9 đã sử dụng các máy bay ném bom và máy bay chiến đấu để hỗ trợ cho lực lượng Iraq và các bộ tộc dòng Sunni bảo vệ đập Haditha – nguồn năng lượng chủ yếu ở Iraq. Quân đội Mỹ cũng cho biết họ đã phá hủy một số xe thiết giáp của phiến quân, trong số đó có xe chở vũ khí đối không. Mỹ cho biết toàn bộ máy bay xuất kích của họ đã trở về an toàn. Quân đội Iraq cũng đã giành lại được Barwana, nằm về phía đông Haditha, phóng viên AFP đưa tin. Mỹ đã thực hiện hơn 130 cuộc không kích từ đầu tháng Tám để hỗ trợ cho quân đội Iraq và quân đội người Kurd chiến đấu với IS ở miền bắc Iraq, nhưng lần đầu tiên họ đã không kích ở tỉnh Anbar. Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Chuck Hagel nói: Nếu đập này Haditha vào tay Nhà nước Hồi giáo hay nó bị phá hủy thì thiệt hại sẽ vô cùng lớn. Mỹ ‘vượt lằn ranh’ Ông Obama đang chịu sứp ép phải có hành động mạnh hơn với IS Các chiến binh Nhà nước Hồi giáo đã tấn công một số con đập trong chiến lược của họ. Họ đã chiếm được con đập lớn nhất ở Iraq ở thành phố Mosul nhưng các cuộc không kích của Mỹ đã khiến họ phải rút lui. Cho đến nay, IS không thể chiếm được đập Haditha vốn nằm trong thung lũng sông Euphrates và là con đập lớn thứ hai Iraq. Trong một diễn biến khác, Tỉnh trưởng Anbar Ahmed al-Dulaimi đã bị thương trong giao tranh, quân đội Iraq cho biết. Từ miền bắc Iraq, phóng viên BBC Jim Muir bình luận: Các cuộc không kích của Mỹ, lần đầu tiên ở tỉnh Anbar, là dấu hiệu cho thấy Washington đã vượt ranh giới mà họ tự đặt ra. Đã từ lâu Mỹ đã được chính phủ sắp ra đi của Iraq yêu cầu sử dụng không lực tấn công IS ở tấn cả các khu vực nhưng chỉ đến gần đây Mỹ mới nói rõ rằng họ chỉ làm như thế khi nào Iraq có một chính phủ mới có sự hiện diện của các phe phái và nhất là có sự tham gia đầy đủ của người Sunni. Điều này vẫn chưa xảy ra mặc dù Iraq đang có những nỗ lực thành lập nội các mới trong những ngày sắp tới. Thêm về tin này Chủ đề liên quan

Subsets and Splits

No community queries yet

The top public SQL queries from the community will appear here once available.