legislatura
stringclasses 4
values | id
stringclasses 180
values | fecha
stringdate 2012-11-20 00:00:00
2023-12-12 00:00:00
| speaker
stringclasses 314
values | party
stringclasses 11
values | topic
stringlengths 0
767
| text
stringlengths 3
64.2k
| language
stringclasses 1
value | url
stringclasses 461
values | unique_id
stringlengths 9
13
|
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
10
|
10
|
14.02.2013
|
MANEIRO LABAYEN
|
Mixto-UPyD
|
Euskal Legebiltzar Talde Popularrak egindako legez besteko proposamena, Herri Kontuen Euskal Epaitegiari 2003 eta 2012 artean administrazio publikoek Epsilon Euskadi SLri emandako laguntza, diru-laguntza, mailegu eta abalei buruzko fiskalizazio-txosten bat egin dezala eskatzeari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
|
Eskerrik asko, presidente andrea. Azken urte hauetan Epsilon enpresaren alor honetan teknikari izan den Barrio jaunari esan nahi diot gure eserleku baliotsua alde eduki dezakeela ekimen hau onartzeko. (Murmullos) Eskerrik asko.
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/41076143-cd99-4d01-b4ff-d829e8e88f36
|
parl_eu_301
|
10
|
10
|
14.02.2013
|
LÓPEZ DE MUNAIN GANUZA
|
EH Bildu
|
Euskal Legebiltzar Talde Popularrak egindako legez besteko proposamena, Herri Kontuen Euskal Epaitegiari 2003 eta 2012 artean administrazio publikoek Epsilon Euskadi SLri emandako laguntza, diru-laguntza, mailegu eta abalei buruzko fiskalizazio-txosten bat egin dezala eskatzeari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
|
Arratsalde on. Jada hiru urte dira eztabaidagai izaten hasi zela Epsilon Euskadiren gaia Ganbera honetan. Guztiok ezagutzen dugu nola bukatu den afera, eta ziurrenik inork ez du ahaztuko bukaera hartara heltzeko arrazoiak zeintzuk izan ziren. Inork ez du ahaztuko ere non bukatu den ekintzailetza-eredu hori, behintzat Administrazio publikoari dagokionez. Gaur eztabaidatu behar dugunari dagokionez, ados egon behar dugu derrigorrean. Jakina ados gaudela aipaturiko enpresari 2003. urtetik 2012. urtera bitarteko aldian eman zitzaizkion laguntzak, dirulaguntzak, maileguak eta abalak behingoz fiskalizatu behar direlako ideiarekin, baina gure ustez enpresa horri eman zitzaizkionez gain, gainerako enpresei emandakoak ere fiskalizatu behar dira. Alde batetik, argi daude proiektu horrek EAEko diru-kutxa publikoetan utzi dituen ondorioak, baina ez hori bakarrik: porrot honekin erakutsi dena da, eta automobil-sektorearen eslogana erabiliz, indarrak kontrolik gabe ez duela ezer balio. Eta halaxe da. Borondateak eta hedabideen politikek porrot egin dute; argi baitago borondate onetik ezin dela bizi. Hau beste adibide garbi bat da erakusteko Administrazio publikoarekin, eta, batez ere, diru publikoarekin urte askotan elkarbizitza harmoniatsua izan duten enpresak desagertu egin direla edo lekurik gabe geratu direla; enpresa horietako batzuk diru publikoaren mende zeuden, hala nola Epsilon, eta beste batzuek, aldiz, harreman hori onurak –ondoren gizartean birbanatu ez direnak– lortzeko besterik ez dute erabili. Eta esparru horretan biltzen da Epsilon, politika ekonomikoa prentsako tituluetan azaltzeko soilik egiten den esparruan. Zer gertatzen da, Epsilon enpresak zentzua izateko mailegu baten abala eman behar zela? Ba, abala ematen zen. Publizitate-hitzarmenei eusten jarraitu behar dela kapitalizatzeko? Ba, hitzarmenak egiten dira. 1 Formula Arabara ekartzea, zehatzago, Arakan zirkuitu bat egitea proposatu behar dela enpresak zentzu handiagoa izan dezan? Bada, zergatik ez! Eta ez dezagun ahaztu enpresa mota horrek lortzen dituela I+G+Brako laguntzak eta diru-laguntzak, ez, ordea, autonomoek eta ETEek. Eta badakizue zergatik? Ba, oso erraza da: ez autonomoek ez ETEek ez dituztelako hain ideia zentzugabeak eta milioika eta milioika euroko inbertsioak egitera behartzen dituzten ideiak, enpresa-bideragarritasuneko eta proiektuko plan errealik gabe. Baina ez da gauza bera 1 Formulan inbertitzea edo ekonomia produktiboan inbertitzea, ezta? Está claro. Tira, hori ez da gaurko eztabaida, baina administrazio publikoek diruz laguntzen dituzten ekintzailetza-ereduak biltzen ditu, oinarri gisa ondasun ekonomiko eta sozial komuna hartu ordez indibiduala dena hartuta. Eredu arbitrarioa da eta ez du proiektu espekulatiboen ondorio ekonomikoa bilatzen, hedabideen ondorioa baizik; proiektu horiek hasieran ilusio handia pizten dute eta, ondoren, burukomin asko. Badirudi gaur egun Hiriko proiektua delakoan berriro historia hori errepikatu egingo dela, eta, tamalez, beti gertatzen den moduan, herritarrek ordainduko dituztela kudeaketa txarraren ondorioak. Badirudi gaur egun Hiriko proiektua delakoan berriro historia hori errepikatu egingo dela, eta, tamalez, beti gertatzen den moduan, herritarrek ordainduko dituztela enpresaburu ameslarien eta fokuek itsututako eta ondorioen beldur ez diren politikarien praxi txarraren ondorioak; izan ere, badirudi politikan erantzukizuna eskatzen den, baina inolako ondoriorik ez duen zerbait dela. Hitzaldian azaltzen den fiskalizazio hitza entzuten dudanean erantzukizun hitza datorkit burura. Bada hemen errudunak bilatzen hasteko garaia, eta, ikusirik Epsilon enpresaren gerenteak gauzatutako gerentzia negargarria zela medio aurreko Eusko Jaurlaritzak eskatu zuela gerente hori gaitasunik gabe uzteko, badirudi egokia dela barne-erantzukizunak bilatzen hastea etxe honen barruan ez ezik iruzurrezko proiektu honi elkarrekin eutsi zioten etxeetan ere. Arestian esan dugunez, Joan Villadelprat jaunaren erruz, hamarnaka milioi euro gehi interesak ordaindu beharko ditugu, baina badirudi eskatu dela gerente gisa gaitasunik gabe uzteko, eta, gainera, haren kudeaketa-ereduaren auditoriak eskatu direla behin baino gehiagotan, eta esan dudanaren eta errepikatzen dudanaren arabera, haren lanbiderako desgaikuntza eskatzen dugu. Baina non daude gai ilun honetan inplikatuta dauden gainerakoak? Zer gertatu da parke teknologikoen zuzendariarekin? Gogoratu behar dugu zuzendari horrek gauzatu zuela lehengo euskal kutxa publikoekiko –gaur egun, tamalez, desagertuta daudenekiko– (Vital eta Kutxa) maileguen abala emateko azpijokoa, modu irregularrean gauzatua, gainera; horrez gain, Julián Sánchez Alegría jauna inputatuta dago De Miguel kasuan, Araban oso ezaguna den kasuan. Bada, badirudi kasu honetan, tamalez, berriro errepikatzen dela ate birakariaren metafora, eta ate horrek berriro funtzionatzen duela. Eta pertsona hori enpresa pribatu baten gerente da, dirudienez diru publikoarekin lan egiten duen eta finantzatzen den enpresa pribatu batena, hain zuzen ere. Eta gauza da oso egun gutxitan kontratatu zutela arazorik eta bateraezintasunik gabe, ez kasu honetan izan zuen jardunarengatik, baizik eta Administrazio publikoarekin harremanak izateko garaian zeukan itxurazko posizio pribilegiodun egoerarengatik; beraz, eremu publikoan lan egitetik eremu pribatuan lan egitera igaro zen. Ba, gauzak horrela, orain nire kezka azalduko dizuet, nola liteke Euskal Autonomia Erkidegoko parke teknologikoen zuzendari gisa lehen zeukan erantzukizun-postuan izandako praxia zalantzan jarri zaion (Epsilon kasua) eta beste kasu batean inputatuta egon den pertsona bat zuzenean sartzea oso egun gutxitan enpresa pribatu baten gerente-lanak egitera, eta, gainera, Enpresa publikoarekin harremanak izatea eta hitzarmenak lortzea? Alde batetik, garrantzitsua da enpresa batek kargu publiko bat bete ondoren dauzkan bateraezintasunak desagerraraztea edo, gutxienez, bateraezintasun horiek zein diren hobeto erregulatzea; eta, bestalde, garrantzitsua da, hitzaldi honetan eskatzen den bezala, Epsilon kasuan gertatu dena ez ezik tartean sartutakoen erantzukizunak ere auditatzea. Ezinbestekoa da jarraipen bat egitea pertsona horiek eta administrazio publikoek gaur egun non dituzten kontratu-harremanak eta zer kontratu-harreman mota duten jakiteko, eta Epsilonen gerentearekin jokatu zen gogortasun berarekin, gutxienez, jokatzea. Eta gai honi dagokionez, Euskal Herria Bilduk jakinarazi nahi du eskatu diogula informazioa Eusko Jaurlaritzari, enpresa horrekin dauden lankidetzahitzarmenei buruzko informazioa helaraz diezagun, atsekabe handia sortzen baitigu 2010. urtetik aurrera ustelkeria-kasu batean inputatutako pertsona batek enpresa pribatu baten bitartez Administrazio publikoarekin lankidetza-hitzarmenak negoziatzeko aukera duela pentsatzeak. Nola liteke hori? Iragarri egiten dizuegu gure taldeak ekimen bat aurkeztuko duela, biraka dabiltzan ate horiek ekiditeko: kudeaketa publikoak gardena izan beharko luke, eta, horretarako, pribilegiodun egoerak ezabatu behar dira Administrazioarekin harremanak izateko orduan. Egunen batean argitu beharko ditugu Epsilon kasutik eratorriko erantzukizun guztiak, baina erantzukizuneko kargu publikoetatik hainbat urtetan proiektu hori bultzatu eta sortu zuten pertsonengan ere bilatu beharko ditugu. Duintasun demokratikoagatik egin beharko genuke. Epsilon kasua garbitu egin beharko litzateke bere osotasunean, gardentasun-ariketa gisa eta herritarrekiko errespetu-ariketa gisa, herritarrak izango baitira, azken buruan, gizarte honentzat porrot soziala eta ekonomikoa izan denaren ondorioak ordainduko dituztenak azkenean. Eskerrik asko.
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/41076143-cd99-4d01-b4ff-d829e8e88f36
|
parl_eu_302
|
10
|
10
|
14.02.2013
|
CORRALES GOTI
|
EA-NV
|
Euskal Legebiltzar Talde Popularrak egindako legez besteko proposamena, Herri Kontuen Euskal Epaitegiari 2003 eta 2012 artean administrazio publikoek Epsilon Euskadi SLri emandako laguntza, diru-laguntza, mailegu eta abalei buruzko fiskalizazio-txosten bat egin dezala eskatzeari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
|
Muchas gracias, señora presidenta. Buenas tardes a todos. Lehenik eta behin, esan nahi dizut, López de Munain jauna, benetan eskertuko nizukeela Legebiltzar honetan egunero sartzen dena irakurriko bazenu. Astearte honetan iritsi zen Euskal Legebiltzarraren Mahaira Kontuen Euskal Epaitegiaren azken txostena, non parke teknologikoaren eragiketa sakon aztertzen den. Beraz, ez da logikoa zuk zalantzan jartzea eragiketa hori, Kontuen Euskal Epaitegiak aztertu eta fiskalizatu baitu dagoeneko. Quisiera comenzar esta mi primera intervención exponiendo lo que supone para este país tener una política propia de desarrollo económico, y quiero hacerlo precisamente ahora, cuando vamos a debatir sobre una apuesta que, por numerosos factores, ha salido mal. Zailtasun-une hauetan neurtzen da industriasektore eta ekonomia-sektore sendoa, dibertsifikatua eta puntakoa edukitzearen aldeko apustuarekin lotutako planteamendu politikoen indarra. Eta gaur kasu jakin bati buruz hitz egingo dugu, kasuaren larritasuna eta guztiok ezagutzen ditugun gertakarien larritasuna dela medio behar den bezala landu behar dugu; horregatik, kasu hori gure erakundeek aurrerapenaren, lehiakortasunaren eta jarduera ekonomiko etengabea sortzearen alde egiten dituzten apustuen balantze globalean kokatu behar dugu. Zalantzarik gabe, gure erakundeen ADNan dagoen xedeak egin gaitu sendo eta berriz ere sendo egingo gaitu: industriaren aldeko apustuak. En nuestra opinión, el proyecto Epsilon entraba dentro del paquete de una apuesta industrial que convencía a la mayoría, y seguramente, pese a haber fracasado, sigue siendo un tipo de industria necesario para dar valor añadido y complementar al sector de la automoción basado en la especialización y la innovación. Epsilon Euskadi izan da azken hamarkada honetan Euskal Autonomia Erkidegoan garatu nahi izan den proiekzio handieneko proiektuetako bat. Adituen arabera, maila handiko jakintza eta beste jarduera-sektore batzuetara eraman zitezkeen garapen teknologikoak sor zitzakeen proiektua zen, hau da, automobil-sektorean maila handiko jakintza eta garapen teknologikoak –beste jarduera-sektore batzuetan ere kontuan hartu ahal izango zirenak– sortuko zituen proiektua. Proiektu hori, hasiera-hasieratik erakargarria iruditu zitzaien EAEko erakundeetako teknologoei, baita Hezkuntza eta Zientzia Ministeriokoei ere, eta proiektu horren babesle nagusiak izan ziren. Zehazki, Euskal Autonomia Erkidegoan beharrezkoa zen teknologia-eskaintzaren nitxo potentzial gisa antzemanda zegoen dagoeneko haize-tunelaren azpiegitura. Hemiziklo honetan dauden batzuek izan dute haize-tunel hori fisikoki ezagutzeko aukera, baita proiektu globalaren berri izatekoa ere, nire (gure) ustez, ekimenaren aldeko apustua egiten jarraitzeko, orain arte egin den bezalaxe. Herrialde gisa bereizten gaituzten beste industria-apustu askoren barruan bilduta dagoen apustua, hain zuzen ere. Beste zenbait gobernuk, ordea, erabaki dute aurrerapen ekonomikoaren inguruko beren helburuak sektore batean edo bitan kokatzea batez ere, eta finantza-krisialdi baten ondorioz bi sektore horietako bat erortzen denean, herrialdea ere gelditu egiten da. Hori ez zaigu guri gertatu. Euskadin beti egin dugu industriaren aldeko eta industria-jarduera desberdinen aldeko apustua. Euskadin beti lagundu diegu sektorehutsuneak betetzen zituzten edo gure industria-jarduera sektore ekonomiko berriekin osatzea ahalbidetzen zuten industria-proiektu berriekin; esate baterako, azken urte hauetan kulturan oinarritutako aberastasuna sortzea izan da proiektu berri horietako bat. Euskadin beti egon gara irekita proiektu berrietara, eta nik uste dut, Ezkerraldeko legebiltzarkide naizen aldetik, ezinbestekoak direla industria-birmoldaketa berria egiteko. He querido hacer una exposición previa de la importancia que tiene la ayuda de nuestra instituciones a nuevos proyectos empresariales en esta mi primera intervención. Tal y como he señalado al inicio, muchas veces los políticos, cuando tenemos proyectos industriales que han tenido éxito, ratificamos nuestras posiciones, pero creo que es importante que ratifiquemos nuestras posiciones también en días como hoy, ante un proyecto que ha fracasado. Epsilonen proiektuak finantza-erakundeen eta finantza-entitateen zorionak jaso zituen hainbat ekitalditan, baina onartu behar dugu gehiegi oinarritzen zuela bere finantziazioa administrazio publikoetan. Argi dago, elementu horiekin, Ministerioak konpromisoan hartutako diru-laguntza % 80 murrizten badu, arazoak azaltzen hasiko direla, logikoa denez. Baina murrizketa horrek soilik Epsiloni eragin al zion 2008an? Badirudi hori ez dela horrela, zeren oinarri teknologikoa duten proiektu asko, zeinen laguntzak 2008an onartu eta ordaindu baitziren, berdin-berdin erori ziren, Epsilon une horretan erortzen hasi zen bezalaxe. Gertakari horrek markatu zuen proiektuaren etorkizuna, eta, ondoren, ez zen garaiz gelditzen jakin izan. Eta esaten dut ez zela jakin izan, proiekturako dirua ematen jarraitu zelako, nahiz eta jakin enpresa hori arazoak izaten hasi zela. 2009., 2010. eta 2011. urteei buruz hitz egiten ari naiz. 2009. urtean 412.424 euroko ekarpena egin zen Epsilonera Gaitek eta Net programen bitartez. 2010. urtean, 348.254 euroko ekarpena egin zen Epsilonera, urte hartan ere Gaitek eta Net programen bitartez, eta 1,5 milioiko ekarpena Ministerioaren dirulaguntza gisa. 2011. urtean, Ministerioak, bere aurrekontuetako partida izendunaren bitartez ere, 2 milioi euroko diru-laguntza eman zuen Epsilon proiektua gauzatzeko. Eta Ministerioak, 2011. urtean, 15 milioi euro eman zituen Hiriko proiekturako ere. Epsilonek proiektu horren % 20 zeukan. Baina gaur eztabaidatzen ari garen eta Alderdi Popularrak osoko bilkura honetara ekarri duen legez besteko proposamenean aipatzen da Kontuen Euskal Epaitegiari eskatu behar zaiola fiskalizazio bat egiteko, laguntzak legezkoak izan ziren edo ez jakitearren. Barrio jauna, Epsilonek jaso dituen laguntza guztiak horretarako eskumena duten organoek fiskalizatu zituzten. Oso ondo dakizu zuk. Kontuen Euskal Epaitegiak dagozkion laguntza ekonomiko guztiak fiskalizatu ditu, eta Eusko Jaurlaritzak, Kontrol Ekonomikoko Bulegoaren eta Eusko Jaurlaritzaren beraren esku-hartzearen eta Ekonomia eta Ogasun Sailaren bitartez, dagokiona egin du, deialdi-programen bitartez abian jartzen diren laguntzak fiskalizatu eta kontrolatu ditu. Beraz, laguntza guztiak fiskalizatzeko eskumena zuten organo guztiek fiskalizatu zituzten. Esan liteke eragiketak hainbat zirkunstantziarengatik huts egin zuela. Alde batetik, finantziazio publikoaren zamarengatik, finantza-krisialdiarengatik, automobilgintzan izandako krisialdiarengatik batez ere, 1 Formulari eusteko merkatuan sartzea ezinezkoa izan zelako, eta abar eta abar. Baina ez, Barrio jauna, laguntzak ematerakoan legez kontra jardun zelako edo ordainketa geroratuko eta Arabako Teknologi Parkeak sinatutako hipoteka-bermea duen salerosketako jardunetan legez kontra jardun zelako. Laguntzak emateari buruzko nahiz parke teknologikoaren eragiketari buruzko fiskalizazio-txostenak daude. Hortaz, ez dago inolako irregulartasunik. Baina, gehiago esango dut, legezkotasun hori txostenak daudelako berresten da. Hau da, ez da txosten gehiago behar. Litekeena da Epsilon kasuaren historikoari buruz eztabaidatu ahal izatea; hori egin da behin baino gehiagotan Ganbera honetan. Zer esango dizut nik zuri, Barrio jauna, zu izan bazinen aurreko legealdian gai hau landu zenuena? Baina, batez ere, interesgarria izan liteke historiko horri buruz eztabaidatzea dagozkion neurri zuzentzaileak hartzeko, esate baterako, beste erakunde batzuen laguntzen mendekotasunari buruzko gogoeta egiten lagun diezaguketen neurri zuzentzaileak hartzeko, edota ezein Eusko Jaurlaritzak ez jarraitzeko, Epsilonen finantza-egoera ahula dela jakinda, 2009. urtean bagenuen horren berri, hurrengo ekitaldian (2010. eta 2011. urteetako ekitaldia) diru-laguntzak eta laguntzak ematen. Nolanahi ere, gure taldeak uste du gure erakundeek babesten dituzten oinarri teknologikoko industria-proiektuak emaitza bikainak ematen ari direla. Eta, Epsilonen eragiketak huts egin duela onartzen badugu ere, espezializazioan eta berrikuntzan oinarritutako industria-birmoldaketak jarraitu behar du datozen urteetarako jardun-gida izaten, seguru aski finantziazio publiko/pribatuaren uztarketa egokiagoa eginez. Beraz, orain arte azaldutako guztia dela medio, eta aste honetan bertan jaso dugulako Kontuen Euskal Epaitegiaren txostena –Epsilon kasua, parke teknologikoaren eragiketa sakon azaltzen duena–, eta aurreko urteetan ere egin zirelako Herri Kontuen Euskal Epaitegiari dagozkion txostenak, ezin dugu ekimen honen alde agertu. Hortaz, hasiera batean, eta eztabaida honi ekin arren, Barrio jaunak ekimen honi eusten badio, gu abstenitu egingo gara. Muchas gracias. La
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/41076143-cd99-4d01-b4ff-d829e8e88f36
|
parl_eu_303
|
10
|
10
|
14.02.2013
|
BARRIO BAROJA
|
PV-ETP
|
Euskal Legebiltzar Talde Popularrak egindako legez besteko proposamena, Herri Kontuen Euskal Epaitegiari 2003 eta 2012 artean administrazio publikoek Epsilon Euskadi SLri emandako laguntza, diru-laguntza, mailegu eta abalei buruzko fiskalizazio-txosten bat egin dezala eskatzeari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
|
Eskerrik asko, presidente andrea. Zure baimenarekin, jarlekutik. Eta labur-labur esango dut guk irakurri genuela duela egun batzuk iritsi zen Kontuen Epaitegiaren azken txostena. Mahaiak aste honetan egin zuen bileran aztertu zen gai hori, eta hortxe dago. Eta egia da laguntza eta jardun publiko/pribatuen multzo hori osatzen duten adierazpenetako baten azterketa zehatza egiten dela txosten horretan, eta, balio izango du, baina txosten horrek Epsilonek jasotako laguntzei buruz egin behar den azterketa –guk azterketatzat hartzen duguna–, baina oraindik zorrotza ez dena osatuko du. Horregatik, nik ez dut aurretik juzgatuko, horregatik informazio hori eskatzen dut. Gainera, hasieran egin duzun hausnarketan adierazi duzu guztiok aitortzen dugula gure industriaren garapenari buruz egindako jardunek arrakasta handia izan dutela; ni ere ados nago horrekin. Nola ez, hor daude, egia da. Eta guztiok gara arrakasta horren partaide. Baina, era berean, porrotak, irregulartasunak, akatsak eta prozeduren urratzeak eta legezkotasunak aztertu behar ditugu. Hori ere aztertu behar dugu. Eta, horregatik, guk benetan zer gertatu den jakin nahi dugunez, azterketa integral eta sakon hori egiteko eskatzen dugu, enpresa hori eratu zenetik 2012. urtera bitarte emandako laguntza horien legezkotasunari buruzko azterketa. Nire ustez hori bat dator jakitearekin eta ezagutzearekin, ondoren, zuk esan duzuna egiteko, hau da, eztabaidatzen jarraitzeko. Zeren jarraituko baitugu eztabaidatzen. Nik uste dut hori dela ikerketa-batzordea izan litekeenaren ohiko adibide bat. Oraingoz ez da hala, oraingoz azterketak eta azterlanak egin behar ditugu, baina elementu bat izan liteke… Ikusiko dugu legealdian zehar nola dagoen gaia. Jardun publikoak eta arduradun publikoen jardunak izan dira, batzuk aipatu dira… Nik ez nuen adierazi nahi, baina Herri Kontuen Euskal Epaitegiaren ikerketaren ezaugarrien berri izan nahi dut lehenago, baina, tira, gauza da gehiago jakin daitekeela: zergatik atera da gaizki?, non dago irregulartasuna?, non dago erantzukizuna?... Hori guztia jakin behar dugu berriro ere ez galtzeko 50 milioi euro baino gehiago (hau da, diru-kopuru handiez hitz egiten ari gara!), eta, gainera, hainbat gairen berri izan nahi dut (eta berriro diot) berriz ere ez urratzeko prozedurak eta arauak laguntzak emateari dagokionez. Hori gertatu da, identifikatu dugu. Ba, Herri Kontuen Euskal Epaitegiak zorrotz aztertzen jarrai dezala, eta horixe egingo du Legebiltzar honek. Eskerrik asko. La
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/41076143-cd99-4d01-b4ff-d829e8e88f36
|
parl_eu_304
|
10
|
10
|
14.02.2013
|
PRIETO SAN VICENTE
|
SV-ES
|
Euskal Legebiltzar Talde Popularrak egindako legez besteko proposamena, Herri Kontuen Euskal Epaitegiari 2003 eta 2012 artean administrazio publikoek Epsilon Euskadi SLri emandako laguntza, diru-laguntza, mailegu eta abalei buruzko fiskalizazio-txosten bat egin dezala eskatzeari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
|
Eskerrik asko, presidente andrea. Botoa azaltzeko asmoa nuen, baina badirudi ez dagoela oso garbi izapide mota honetan boto-azalpenik ote dagoen. Esan nahi nuen Alderdi Popularraren talde parlamentarioak egindako proposamenaren aldeko botoa emateko asmoa genuela, eta ez genuela hitza hartu nahi egintza oso sinplea zela uste genuelako. Hemen eskatzen ari zaretena da Kontuen Euskal Epaitegiak Epsilon fiskaliza dezala, eta horri baiezkoa edo ezezkoa eman behar diogu. Egia da galdetu diren hainbat gauza errepikatu egin direla. Egia da, halaber, duela gutxi fiskalizazio bat egin dela eta era berean, egia da lehentasunen planteamendu bat dagoela, duela gutxi erabaki dena, Kontuen Euskal Epaitegiak urteko lan-plana egin dezan. Azken batean, nik uste dut dena abian jarrita zegoela, eta legez besteko proposamena egiteko premiarik izan gabe egin zitekeela. Gure ustez, helburua ez zen Epsiloni buruz une honetan hemen historikorik egitea, ezta hori guztia kudeatzen aritu direnak epaitzea ere, baizik eta helburu bakarra Kontuen Euskal Epaitegiak fiskaliza zezakeen galderari baietz edo ezetz erantzutea zen. Eta, egintza hori hain sinplea denez, gure ustez nahikoa zen baietz esatearekin.
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/41076143-cd99-4d01-b4ff-d829e8e88f36
|
parl_eu_305
|
10
|
10
|
14.02.2013
|
LÓPEZ DE MUNAIN GANUZA
|
EH Bildu
|
Euskal Legebiltzar Talde Popularrak egindako legez besteko proposamena, Herri Kontuen Euskal Epaitegiari 2003 eta 2012 artean administrazio publikoek Epsilon Euskadi SLri emandako laguntza, diru-laguntza, mailegu eta abalei buruzko fiskalizazio-txosten bat egin dezala eskatzeari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
|
Corrales andrea, agerikoa da proiektua interesgarria zela. 92.000 euroko kapital pribatua duen eta 50 milioi euroko diru-laguntza (3 milioi euro kapital publikokoak dira) jaso duen proiektua interesgarria baino gehiago da. Nik ez dakidana zera da, Autonomia Erkidego honentzat horrenbesteko lehentasuna zuenez nola ez zen zuzenean publiko egin enpresa hori. Izan ere gainera diru gehiago sartzea besterik ez genuen behar! Nik uste dut uneren batean adierazi duzula enpresa horrek irekita jarraitzen duela. Enpresa hori itxita dago, konkurtso-fasean dago, gerentea inputatuta dago, Jaurlaritza honek berak inputatzeko ahalegina egin du, eta orain jakin beharko dugu zertaz hitz egiten ari garen. Horrez gain, honako galdera hauek ere egin nahi nituzke; alde batetik: Zure Jaurlaritzak edo orain Urkullu jauna buru duen Jaurlaritzak ba al du Euskadiko parke teknologikoen aurreko zuzendariarekiko neurri berak hartzeko asmorik? Bai ala ez? Erraza da! Pertsona hori une honetan inputatuta dago. Ba al dago asmorik gai honekin aurrera jarraitzeko eta Eusko Jaurlaritzak eta Bizkaiko Foru Aldundiak orain gerente den enpresarekin gaur egun dituzten lankidetza-hitzarmen guztiekin bukatzeko edo gutxienez ikertzeko asmorik? Bai ala ez?
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/41076143-cd99-4d01-b4ff-d829e8e88f36
|
parl_eu_306
|
10
|
10
|
14.02.2013
|
CORRALES GOTI
|
EA-NV
|
Euskal Legebiltzar Talde Popularrak egindako legez besteko proposamena, Herri Kontuen Euskal Epaitegiari 2003 eta 2012 artean administrazio publikoek Epsilon Euskadi SLri emandako laguntza, diru-laguntza, mailegu eta abalei buruzko fiskalizazio-txosten bat egin dezala eskatzeari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
|
Gracias de nuevo, señora presidenta. EH Bilduren ordezkari jauna, "Zer moduz? Apaizak hobeto!" esaten den bezala. Gatozen harira, eta ez dezagun gaiaz aldatu. Zuk galdera hori egin nahi baduzu, kontroleko osoko bilkurei ekiten diegunean, egin iezaiozu zeuk zuzenean galdera hori Jaurlaritzari, eta Jaurlaritzak erantzungo dizu. Baina, gatozen harira, eta ez ditzagun nahasi gaiak, zeren –zuk zeuk esan duzu– inputatuta dagoenez, ikertzen ariko baitira, eta Justiziak esango du esan beharrekoa. Alderdi Popularrak esan digu lana oraindik egiteko dagoela, azterketa ez dela zorrotza izan (zer da Barrio jaunarentzat zorrotza izatea?), irregulartasunak, legez bestekoak, zer gertatu den jakiteko gogoa, gehiago jakin daiteke… Barrio jauna, zu, dena den, omenka mintzo zara, zeren galdetzen baduzu esango dizute lurren eta Epsilonen eraikinaren balioespena eta tasazioa SPRIk eta Eusko Jaurlaritzak SPRIren bitartez bere gain hartu duen mailegua baino handiagoa dela.... izan dela. Hori egia da, eta litekeena da 6 milioi euroko alde positiboa izatea. Beraz, ez da egia lehen aipatu duzun 50 milioi euroko galera dagoenik, hori gezurra da. Hortaz, informa zaitez tribuna honetara etorri aurretik, datu hori ez delako zuzena. Eta ez du zertan umilgarria izan inorentzat hona etortzea eta ekimen bat baztertzea, eskatzen duen guztia egina dagoela jakinda. Kontuen Euskal Epaitegiak fiskalizatu ez duen gauza bakarra I+Gko alorrean Epsilon proiektuari emandako laguntzak dira. Horiek dira fiskalizatu ez dituenak. Eta gauza ez da ez dituela fiskalizatu nahiz eta fiskalizatu behar zituen, baizik eta ez dagokiola Epaitegiari horiek fiskalizatzea. Kontrol Ekonomikoko Bulegoari eta Jaurlaritzaren Eskuhartzeari dagokie horiek fiskalizatzea, eta halaxe zegokien laguntza horiek fiskalizatu eta kontrolatu behar izan zirenean. Hortaz, Barrio jauna, ez ezazu eskatu dagoeneko eginda dagoen zerbait, eta ez dadila umilgarria izan zuretzat ekimen bat baztertzea, eskatzen dena eginda dagoela jakitean; izan ere, esaten denez, zuzentzea jakintsuen gauza da. Eta, amaitzeko, uste dut garrantzitsua dela azpimarratzea balio erantsia sortzen duten eta gure ingurunean jarduera ekonomiko handiagoa, espezializaziojarduera eta jakintza-jarduera sortzen duten industriajardueren aldeko apustua egiten jarraitu behar dela. Eta, jakina, guztion artean hobetu ditzagula eraginkorrak izatea ahalbidetuko diguten eta industria-sustapen propioaren aldeko apustuan sinestea ahalbidetuko diguten inbertsio publikoen kudeaketa-kontrol horiek; industria-sustapena funtsezkoa baita industria beren lehentasun nagusitzat ez duten edo produkzio-eredu desberdinak dituzten beste gobernu batzuekin talka ez egiteko edo horien mende ez egoteko. Hortaz, jarrai dezagun balio erantsia sortzen duten eta jarduera ekonomiko gehiago sortzen duten industria-jardueren aldeko apustua egiten. Une honetan gaude orain: industria-jarduerari laguntzeko unean. Muchas gracias. La
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/41076143-cd99-4d01-b4ff-d829e8e88f36
|
parl_eu_307
|
10
|
11
|
15.02.2013
|
LÓPEZ ÁLVAREZ
|
SV-ES
|
Eztabaida monografikoa, Euskadin hartu beharreko zerga-neurriei buruz
|
Señora presidenta, buenos días a todos. Llevo tres años hablando de la reforma fiscal. Tres años insistiendo en la necesidad de un sistema fiscal justo y gradual para Euskadi. En ese tiempo, he tenido que escuchar muchas críticas. He tenido que oír que era imposible. Los socialistas hemos defendido esta proposición casi en solitario. Y hoy, al fin, todos estamos de acuerdo en este tema. Todos sabemos que, sin una reforma fiscal, es imposible gobernar en Euskadi. ¡Bienvenidos, por tanto, a nuestra posición! Hemos malgastado tres años en este tema, pero sed bienvenidos. Ahora, tenemos que ponernos manos a la obra. Tenemos que definir para qué queremos esa reforma fiscal, y el grupo Socialistas Vascos lo tiene claro. A nuestro entender, la reforma fiscal debe tener tres objetivos: recaudar suficientes recursos para mantener los servicios y las prestaciones públicas, redistribuir la riqueza entre los ciudadanos, y garantizar la modernización de nuestra economía. Queremos una reforma fiscal para todo eso, y, para conseguirlo, vamos a presentar varias iniciativas. Euskal Sozialistak legebiltzar-taldeak zergei buruzko bilkura monografiko hau eskatu du, zeren uste dugu eztabaidagairik garrantzitsuenetakoa dela berdintasuna, solidaritatea eta justizia soziala defendatzen dugunontzat, eta, oinarri horien gainean, herritar bat ere babesik gabe utziko ez duen gizarte zuzen bat eraiki nahi dugunontzat. Askotan esan dudan bezala, ez dago bidezko gizarterik bidezko fiskalitaterik gabe; eta gurea ez da bidezkoa. Ez da bidezkoa, gure zerga-sistema, batez ere, nominetan eta zeharkako zergetan oinarritzen delako; eta hori ez da bidezkoa. Zerga-sistema horretan, langileek askoz ere gehiago ordaintzen dute: profesional liberalek baino % 40 gehiago, batez beste; eta hori ez da bidezkoa. Zerga-sistema horretan, nominarik ez dutenek mila zirrikitu dituzte dagokiena baino askoz ere gutxiago ordaintzeko; eta hori ez da bidezkoa. Sistema horretan, kapital-errentek askoz ere gutxiago ordaintzen dute lan-errentek baino (hilean 1.500 euro kobratzen dituen pertsona batek % 23 ordaintzen du PFEZa, eta dibidendutan milioi bat euro irabazten duen batek gutxiago ordaintzen du: % 22); eta hori ez da bidezkoa. Gainera, Euskadiko ogasunei 2.500 milioi eurotik gorako iruzurra egiten diete erronda ordaindu gabe alde egiten dutenek (eta ez diot nik hori, baizik eta Euskal Herriko Unibertsitateko txosten batek); eta hori ez da bidezkoa. Horregatik aldatu behar dugu; bidezkoa ez den zerga-sistema bat daukagulako. Eta badakit eskuinak oso gustuko duela fiskalitatea jendearen baliabide pertsonalen lapurreta asegaitz bat bezala aurkeztea. Aitzakia hori erabiltzen dute beti zergak ahalik eta gehien murrizten saiatzeko. Eta, gainera, herritarrek beren dirua administrazioek baino hobeto eta eraginkorrago erabiltzen dakitela esanez apaintzen dute hori. Beno, bada gutxitan errepikatu da hain argudio faltsua hainbeste aldiz. Baina okerrena da, jendearen aurrezkiak gupidarik gabe harrapatzen dituen zergabiltzailearen ikuspegi horrekin, erresistentzia eta iruzur fiskala legitimatzen dela. Izan ere, argudio horren bidez, adierazten da ahalik gutxien ordaintzeko moduak saiatu eta bilatu behar direla eta horretarako ditugun bide guztiak erabili behar direla. Aldiz, sozialisten ustez, fiskalitatea elkartasunerako tresna da, gizarte bateko kide izatea gauzatzeko erabiltzen dugun tresna, guztion artean aurrerabidea eta ziurtasun-ezak kudeatzeko. Gizarte horretan, bakoitzaren aukeren arabera banatzen dira kargak, eta bakoitzaren beharren arabera birbanatzen dira baliabideak. Bada, horretarako balio du fiskalitateak. Eta hau ez da, batzuek behar hori deslegitimatzeko esaten duten bezala, unean uneko estutasunen arabera edo garaian garaiko gobernuaren apeten arabera zergak igotzeko edo jaisteko lasterketa ero bat. Ez. Fiskalitatea herrialde bat eta gizarte bat eraikitzeko oinarrietako bat da. Gizarte baten maila etikoa, elkarri emandako laguntza-maila eta elkartasuna neurtu nahi badituzue, begira iezaiozue fiskalitateari. Eta begiratu iruzur fiskalaren maila zenbatekoa den. Fiskalitatea gizartearen moraltasunaren ispilua da, herritarren etikaren isla, eta hiru helburu betetzen ditu: batetik, baliabideak lortzea zerbitzu eta prestazio publikoak mantentzeko, alegia, berdintasuna eta elkartasuna bermatzeko; bestetik, aberastasuna herritarren artean banatzea, hau da, justizia sozialez jokatzea; eta, azkenik, ekonomiaren modernizazioa eta hazkundea bultzatzea, hau da, aurrerabide kolektiboa bilatzea. Ez da gutxi! Berdintasuna, elkartasuna, justizia soziala eta aurrerabide kolektiboa. Azal dezadan hobeto. Begira, sozialistok ez dugu zerbitzu publikorik nahi administrazio erraldoi bat sortzeko eta herritarren dirua xahutzeko. Zerbitzu pu- blikoak nahi ditugu aukera-berdintasuna bermatzen dutelako, bizitzaren eta gaixotasunen aurrean, eta herritarren duintasuna bermatzen dutelako. Eta horiek edukitzeko eta mantentzeko, baliabide publiko nahikoak behar dira, bidezko moduan bildu behar da. Hori da fiskalitatearen funtzioetako bat: baliabideak lortzea, norbere jatorriak edo jaiotza-inguruabarrek halabeharrez baldintza ez dezaten bere etorkizuna, jatorriko desberdintasunak ez daitezen desberdintasun guztien jatorri izan. Sozialistok defendatzen dugu edonork, jaio den lekuan jaio dela, aukera izan behar duela, ez dakit, unibertsitateko katedradun izateko, bere enpresa martxan jartzeko edo zientzialari bikain bat izateko. Edozein langileren seme edo alabak bere ekimenez eta ahaleginez izan nahi duena izateko aukera izan dezan nahi dugu. Eta hori ez da demagogia, ezta garrantzirik gabeko gai bat ere. Aitzitik, hori da zerbitzu publikoen, hezkuntzaren, osasungintzaren eta politika sozialen benetako helburua. Horregatik, zergak modu bidezkoagoan bildu ordez, murrizketak nahiago dituztenei esan nahi diet, gizarte batek zerbitzu publikoak murrizten dituenean, pobreenen bizitza-zatiak murrizten dituela. Bizitzaren lasterketan, bazter batean uzten ditu pertsona batzuk, eta abantaila ematen die aberatsei. Hori gertatzen da murrizketen, pribatizazioen eta bakoitzak ahal duena egitearen bandera goratzen denean: ordain dezaketenek bakarrik bete ditzaketela beren beharrak. Eta, noski, sozialistok ez dugu hori onartuko. Horregatik guztiagatik, fiskalitate nahiko bat nahi dugu. Izan ere, oinarrizkoa da hori gizartekohesiorako, eta hori da herrialde batek izan dezakeen gauzarik garrantzitsuena: kohesioa, eta ez gizartehaustura. Horregatik, zerbitzu publikoak eta politika publikoak mantentzeko baliabide nahikoak emango dizkigun fiskalitatea nahi dugu. Baina fiskalitatea ez da bakarrik zerbitzu publikoak baliabidez hornitzeko tresna bat. Fiskalitate mailakatua edo progresiboa (progresista, esango nuke nik) aberastasuna birbanatzeko mekanismo automatiko eta iraunkorra ere bada. Sozialistok pertsonen ekimenean sinesten dugu, bai, baina uste dugu, gutxieneko duintasuna eta kohesioa duen gizarte batean, desberdintasunak muga materialak izan behar dituela. Horregatik, errenta birbanatzeko mekanismo automatikoak defendatzen ditugu. Horri esaten zaio fiskalitate mailakatua: gehiago duenak gehiago jartzeari. Lehen, burutazio bat besterik ez zen hori batzuentzat; baina, badirudi, orain, hori baino gehiago dela. Gehiago duenak gehiago jar dezala. Azken hamarkadetan, zeharkako zergak garrantzia hartzen joan diren neurrian, birbanaketa automatikoaren funtzioa murriztuz joan da. Guztiok ordaintzen ditugun zeharkako zergek ez dute errentaren, alegia, bakoitzaren aukeren, arabera desberdintzen, eta hori ez da bidezkoa. Joera hori zuzendu beharra daukagu, fiskali- tateak duen edo izan beharko lukeen justizia sozialerako funtzioa behin betiko ez galtzeko. Eta, azkenik, fiskalitateak gure ekonomiari ematen diogun laguntza bermatu, eta hazkundeari lagundu behar dio. Adibide bat bakarrik jarriko dut, zeren askori entzuten zaie sozietate-zergak ekonomiari haztea galarazten diola, enpresei lehiakortasuna kentzen diela eta, zerga hori murriztuz edo kenduz gero, enpresek eta enpresaburuek lanpostu gehiago sortuko lituzketela. Bada, ez da egia hori; gezur biribila da. Dagokiona ordaindu nahi dutenen argudioa besterik ez da. Zeren sozietate-zerga enpresek ateratako mozkinen gaineko zerga da, irabazien gainekoa, eta, beraz, ez ditu inolaz ere handitzen ekoizpen-kostuak. Mozkinak badaude bakarrik ordaintzen da. Horrek mozkin-marjina txikitzen duela? Noski, PFEZak errenta pertsonalaren marjina txikitzen duen bezala! Baina, zergatik da hain txarra sozietate-zerga? Besterik gabe, batzuek lortzen dituzten mozkinetatik ezer ere ordaindu nahi ez dutelako. Eta lehiakortasunari..., zer neurritan eragiten dio lehiakortasunari? Ezertan ere ez. Batez ere, kenkariei eta ingeniaritza fiskalei esker, badakigulako mozkin horiei zer tasa erreal aplikatzen zaien: tasa nominalaren erdia edo erdia baino gutxiago ordaintzen dira. Hain zuzen ere, hori berrikustea nahi dugu sozialistok. Ondo iruditzen zaigu, beharrezkoa denean, hobariak edo salbuespenak ezartzea, baina, betiere, aplikatuz gero..., eta ez arau orokor gisa, gaur egun gertatzen den moduan. Mozkinak enpresak bertan berrinbertitzen direnean, alegia, berrikuntzan, produktibitatea eta lehiakortasuna handitzeko garapenean eta lanpostu berrietan inbertsioak egitean bakarrik aplikatu behar dira horrelakoak. Gainerakoek arauak ezarritakoa ordaindu behar dute, inolako beherapenik gabe, beste guztiek bezala. Eta, horretaz ari garela, sozialistok eskatzen dugu –eta horrela agertuko da gure ebazpenetan– ETEen sozietate-zerga gutxienez puntu bat jaitsi dadila, herrialde honetan ahalegin handiena egiten ari direnak baitira. Eta ziurtatu dezaket ez dugula sozietate-zerga nahi euskal ekonomiari baliabideak kentzeko. Ez. Baliabideak emateko nahi dugu. Eta, horregatik, atzo enpresaburuek esaten zuten zerbait proposatzen dugu: zerga hori enpresen mozkinei ezarri nahi diegu ekonomian inbertitzeko eta lanpostuak sortzeko; hobarien eta salbuespenen bidez lortutakoa gure enpresentzako baliabide bihurtzea nahi dugu. Ez dugu ezer ere agortu nahi. Eta badakidanez norbaitek esango didala hori hobeto egiten dutela enpresaburuek beren kasa, bada erantzungo diot hori egia erdia dela, gezur biribila ez esatearren, eta, beraz, oso arriskutsua dela. Zeren enpresaburuak enpresaburu onak dira edo izan daitezke langileak ondo trebatuta baldin badaude, herrialde batek azpiegitura modernoak baditu, herrialdeak nahikoa ezagutza-sinergia eta ekimen baditu proiektu berriak sortzeko... Eta enpresaburuek ezin dute hori guztia bakarrik egin, nahi izanda ere; izan ere, herrialde bateko inbertsioez ari gara, guztion baliabide publikoen bidez egiten diren inbertsioez, ondoren guztiok –baita enpresaburu zintzoek ere– onurak jasotzeko. Eta horretarako behar ditugu baliabideak. Horretarako ere nahi dugu fiskalitate nahiko bat, ekonomiari laguntzeko, enpresei laguntzeko, enplegua bultzatzeko eta gure ingurune globalean lehiakorragoak izateko behar diren baldintzak sortzeko. Alegia, hori guztia kontuan izanda, argi dago fiskalitateari buruzko eztabaida ez dela, zenbaitek ikusarazi nahi izan duten moduan, zerga-igoerari buruzko eztabaida. Ez. Nahi dugun herrialde-motari eta herrialde hori gauzatzeko moduari buruzko eztabaida da. Horretan datza fiskalitateari buruzko eztabaida. Horregatik, hiru urte baino gehiago daramatzat Euskadik zerga-erreforma bat behar duela esaten. Hasieran, ez zidaten kasurik ere egin; gero, kritikatu egin ninduten; eta, azkenean, esan zidaten ez zela posible. Baina, egia esan, gaur egun inork ere ezin du gobernatu Euskadin erreforma fiskalari buruz hitz egin gabe, eta mundu guztiak hitz egiten du horri buruz, arrastaka edo gogo txarrez bada ere. Beno, bada ongi etorri zerga-erreformara. Gutxienez hiru urte zor dizkigute, baliabide gutxiagorekin ibili izandako hiru urte, herrialde honetan bidegabe jokatutako hiru urte, krisiari aurre egiteko dugun gaitasuna gutxitutako hiru urte. Beno, baina azkenean gaur, talde guztiek beste borondate bat agertu dutenez, eztabaida hau hona, Eusko Legebiltzarrera, guztiok elkartzen garen leku honetara, ekarri ahal izan dugu, zeren, gure ustez, Ganbera honek gidatu eta erabaki behar du erreforma hau. Izan ere, Euskadi ordezkatzen duen Legebiltzarra da lekurik egokiena euskal herritar guztioi eragiten digun gai bati buruz eztabaidatzeko. Badakit batzuek ahotsa goratuko dutela ezetz esateko, ezin dela, hau ez dela organo eskuduna. Beno, bada, nahikoa da. Bai, Legebiltzar hau da organo eskuduna. Legebiltzar honek nahikoa eskumen ditu hiru lurraldeetako fiskalitateari buruzko oinarrizko araudia eta ildo komunak zehazteko. Eskumen horiek ditu gure autogobernuaren oinarrizko arauetan hala ezartzen delako. Gertatzen dena da zenbaitek foralismo ukiezin horren betaurrekoak jantzi dituztela legea irakurtzeko, eta, urte gehiegitan, interpretazio bakar bat inposatu digutela: haiek egiten dutena eta haiei komeni zaiena. Askotan, gehiegitan, entzun behar izan dut ganbera honetan ez dela hitz egin behar fiskalitateari buruz, zergei edo zerga-iruzurrari buruz lurralde historikoetako organoetan bakarrik hitz egin daitekeela. Behin eta berriz esan dute hori, urteak joan eta urteak etorri, eta jende askok pentsatu du horrela dela, Legebiltzar honek ez duela zeresanik hain garrantzitsua den gai honi buruz. Eta hori ez da egia. Euskal herritarrei iruzur egiten aritu dira; Legebiltzar honi legitimoki zegozkion erabakiak ukatzen, eta beste erabaki batzuk oso gardena ez den moduan hartzen. Fiskalitateari buruz hemen erabaki beharrean, argi eta garbi, bulego gutxi batzuetan eta mundu guztiari bizkar emanez hartu izan dira erabakiak. Baina nik ganbera hau aldarrikatu nahi dut, zeren, Gernikako Estatutuaren, alegia, gure arau nagusiaren, 41.2 artikuluak honela dio: "Herrialde Historikoetako instituzio bidezkoek, bere esparruan, zerga erregimena mantendu, ezarri eta erregulatu ahal izango dute, Estatuaren egitura orokor inpositiboari, kontzertu berean Estatuarekin koordinazio, harmonizazio fiskal eta kolaborazioa izateko agertzen diren arauei eta Komunitate Autonomoaren barruan helburu berdinak lortzeko euskal Biltzarreak diktatuko dituenei kasu eginez". Ekonomia Itunaren Legearen laugarren ataleko 3. artikulua, berriz, printzipio orokorrei buruzkoa da, eta honela dio hitzez hitz: "koordinazioa, harmonizazio fiskala eta lurralde historikoetako erakundeen arteko lankidetza, Eusko Jaurlaritzak helburu horietarako emandako arauen arabera". Eta gauza bera dio zenbaitentzat hain ukiezina den Lurralde Historikoen Legeko 14.3. artikuluak. Artikulu horren arabera, Eusko Legebiltzarrak du erantzukizuna eta eskumena foru-aldundiek eta batzar nagusiek beren zerga-eskumenak betetzeko behar duten koordinazio-, harmonizazio- eta lankidetza-esparrua ezartzeko. Eta, halaber, hori garatzen da ganbera honek 1989ko maiatzaren 30ean onartutako legean, izenburu eta helburu berarekin. Beraz, inkoherentea eta –esan egingo dut– legez kanpokoa dena kontrakoa da, urte hauetan guztietan kontatu digutena, alegia, Eusko Legebiltzarrak, ganbera honek, ez zuela zereginik ez zeresanik euskal herritar guztientzat hain garrantzitsua den gai batean. Eta, hala, onartu zenetik hogeita bost urte igaro ondoren, Harmonizazio, Koordinazio eta Lankidetza Fiskalaren Legea ia erabili gabe dago; zerga-koordinaziorako organo bat dugu, baina gutxi koordinatzen utzi diote; eta, aldi berean, foru-ogasunentzako ikuskaritza bateraturako plangintzarik gabe jarraitzen dugu, legearen 13. artikuluak hala agindu arren, eta ordenagailuek, hau da, zerga-zerbitzuen sistema informatikoek (14. eta 15. artikulua) konektatuta egon gabe jarraitzen dute, iruzurgileen aurka eraginkortasun gehiagorekin borrokatzeko. Eta horrela izan da ez halabeharragatik, ez arau horiek onartu zituzten legebiltzarkideek zer egiten zuten ez zekitelako, baizik eta EAJk hustu egin dituelako arau horiek, ebidentzia oro ezkutatzeko eta bere interes propiorako. Gainera, orain, Alderdi Popularraren laguntza dauka, zeren duela urte batzuk Euzkadi Buru Batzarra arduratzen zen gaizki eta legearen kontra harmonizatzeaz, lan hori Legebiltzar honek egin beharrean. Horregatik, ez da egia, esan den moduan, gobernutik lurralde historikoetako organoei dagozkien eskumenak kentzea denik nire asmoa. Kontrakoa. Gertatu dena da zenbaitek Euskadiko Legebiltzarrari dagozkion erabakiak bereganatu dituztela. Eta, horregatik, pozik nago bilkura monografiko hau egiten ari garelako, zeren gure herriak behar dituen zergei buruz ari gara, eta ziur nago, gai horretan, hemendik aurrera, gauzak ez direla izango orain arte izan diren bezala. Halaber, gauzak aldatu egingo dira beste gai mingarri batean, orain arte martxan jarritakoak baino askoz ere neurri eta jarduera irmoagoak behar dituen gai batean: zerga-iruzurra. Izan ere, zerga-erreforma, oso presazkoa eta beharrezkoa izan arren, ez da berez nahikoa. Legearen aurreko justizia- eta berdintasungalera handiena, herritarren arteko elkartasun-galera handiena, zerga-iruzurrak ekarri du. Eta argi esan behar dugu: Euskadin, zerga-iruzur gehiegi daukagu. Eta ez du balio esatea leku guztietan dagoela, eta Euskadikoa beste leku batzuetakoa baino txikiagoa dela. Ez. Edozein iruzur-maila da gehiegizkoa, eta Euskadin daukaguna gehiegizkoa da. Agian, norbaiti ez zaio gustatuko esango dudana, baina Euskadin –badakit beste leku batzuetan ere gertatzen dela, baina niri hau axola zait–, Euskadin arazo sozial bat daukagu iruzurrarekin. Kontua ez da talde batek iruzur egiten duela. Gizartearen zati handi batean sustraitutako arazoa da. Enpresaburu batzuek iruzur egiten dute? Bada, bai; enpresaburu batzuek iruzur egiten dute, eta, gainera, paradisu fiskaletara eramaten dute dirua. Joan den astean jakin genuenez, Frantzian horietako batzuk atxilotu zituzten, maleta batean bi milioi euro zituztela. Billeteak Suitzatik zetozen, eta atzerrira eramandako dirua berreskuratu nahi zuten euskal herritar batzuk omen ziren. Profesional eta autonomo batzuek iruzur egiten dute? Bai. Batzuek iruzur egiten diote Ogasunari. Lehen esan dudan bezala, ezinezkoa da profesionalek eta hainbat enpresaburuk aitortutako batez besteko errenta beren soldatapekoena baino % 40 txikiagoa izatea. Hori ez du inork ere sinesten! Diru asko falta da aitorpen horietan. Herritar batzuek iruzur egiten dute? Bai, zoritxarrez. Gure gizartea permisiboa da gai horretan, eta edozein trikimailu erabiltzen du Ogasunari ordaindu beharreko guztia ez ordaintzeko. Guztioi eskaini izan digute faktura BEZarekin edo BEZik gabe. Bada, horregatik, herritarrok iraultza moral bat egin behar dugu gaitz horren aurka. Badakit arazo konplexua dela, ez dela egun batean konpontzen den arazoa, eta politika publiko jarraituak eta jarrera sozialen aldaketak behar direla; baina egin egin behar da. Jendeari ezin diogu sakrifiziorik eskatu, urtero 2.500 milioi euro galtzen badira zerga-iruzurraren zulo ilunean. Horregatik, irmoki eta behingoagatik, iruzurraren aurka borrokatzeko plangintza koordinatu, bateratu eta bakar bat proposatzen eta eskatzen dut Euskadi osorako. Borroka horrek hiru ardatz izan behar ditu: batetik, herritarrak heztea ohiturak eta jarrerak aldatzeko; bestetik, araudia aldatzea, zailagoa izan dadin iruzur egitea eta elusioa; eta, azkenik, ikuskaritza-sistema eraginkorragoa,iruzurgileekin zorrotz jokatuko duena. Ahalegina egin behar dugu zerga-ikuskaritzarako sistema hobetzeko, eta, beharrezkoa izanez gero, ikuskatzaile gehiago jarri, tresna informatikoen erabilera hobetu eta EAEko hiru ogasunen artean informazioa partekatu behar dugu, denbora errealean. Enegarren aldiz, iruzurraren aurkako plan bakar eta bateratu bat proposatzen dut Euskadi osorako, Eusko Jaurlaritzak gidatua, hiru foru-aldundiekin lankidetzan. Iruzurraren aurkako borrokan inbertitzea ez da egin beharreko gastu bat bakarrik, baizik eta, batez ere, herri honen inbertsio etiko bat da. Eta, bukatzeko, zerga-erreforma bidezkoago eta nahikoago baterako irizpide orokorrak proposatu nahi ditut. Arratsaldean zehaztuko ditugu, gure ebazpenak aurkeztean. Lehenik eta behin, fiskalitate sinple eta errazagoa behar dugu. Gure zerga-araudian, letra txiki gehiegi dago; aholkularitza ona jaso dezaketenei zergak saihesteko aukera ematen dieten artikulu, atal eta azpiatal gehiegi. Zenbat eta letra txiki gehiago, orduan eta berdintasun gutxiago arauaren aurrean, eta baliabideak eskura dituzten taldeek aukera gehiago dagokiena ordaintzea saihesteko. Gure betebeharra da araudia ahalik gehien sinplifikatzea horrelako kasurik ez izateko, eta, batez ere, edozein herritarrek jakin dezan zergak zeintzuk eta zertarako diren. Bigarrenik, gastu fiskala berrikusi behar da. Euskadin, gastu fiskal gehiegi dago. Biltzen ez diren zergak, legezko zirrikituen bidez bada ere, gastu publikoa egiteko beste modu bat dira, baina kontrolik gabeko gastua da. Legebiltzar honetan eztabaidatzen dugu –batzuetan sutsuki– 20.000, 10.000 edo 2.000 euroko aurrekontu-partida bakoitza, eta, bitartean, ehunka mila euro kontrolik gabe galtzen dira. Zeren, lehenago esan dudan bezala, salbuespenekin eta hobariekin biltzen uzten dugu, nahiz eta salbuespen eta hobari horiek, askotan, ez dituzten betetzen beren helburuak, eta, bestetan, presio ekonomikoa eta finantzarioa egiten duten talde batzuei mesede egiteko bakarrik balio duten arren. Salbuespen eta hobari guztiak aztertu behar ditugu, ezarritako helburuak betetzen dituztenak bakarrik mantentzeko eta haien erabileraren kontrol publiko erreala egiteko. Gainerakoak deuseztatu egin behar ditugu, zeren, berez, ez dira iruzurra egiteko beste modu bat baizik. Hirugarrenik, kapital-errentak eta lan-errentak parekatu behar dira. Lehen, adibide argi bat jarri dut: 1.500 euro irabazten dituen langile batek PFEZa % 23 ordaintzen du; dibidendutan 1 milioi euro irabazten duen pertsona batek, % 22. Hori onartezina da, eta aldatu beharra dago, nahi eta nahi ez. Laugarrenik, jarduera errealik ez duten eta lanerrentak saihesteko bakarrik balio duten enpresen errentak parekatu behar dira. Enpresa estalkien iruzurra desagerrarazi egin behar dugu, inork ere aukerarik izan ez dezan bere ondasunak eta jarduera ekonomikoak enpresa horietara bideratzeko, soilik, zerga gutxiago ordaintzeko helburuarekin. Uste dut Espainiako Bankuko gobernadoreren batek esan zuela "gero eta lagun gutxiago ditut pertsona fisikoak direnak, eta gero eta gehiago pertsona juridikoak direnak". Formula horiek amaitu beharra daukagu. Horretarako, jarduera ekonomikorik eta fakturaziorik ez duten enpresek lan-errenten tratamendu fiskal bera izan behar dute. Lehen, gardentasun fiskala deitzen zitzaion horri. Orain ez dago horrelakorik, eta irudi hori berreskuratu beharra daukagu kasu horietarako. Bosgarrenik, goiko errenta-zatietan, progresibitate handiagoa aplikatu behar da. Justiziagatik ere egin behar da hori, eta are gehiago krisi-garai hauetan; izan ere, funtzionarioen, langileen, pentsiodunen eta langabeen bizkar jarri dira krisiaren ondorioak. Beno, bada uste dut gehiago duenak gehiago jarri behar duela, eta, hala, krisi honetan guztiok dugun erantzukizun-zatia hartu behar duela bere gain. Eta, horrekin lotuta, seigarrenik, krisiaren aurkako behin-behineko neurriak hartu behar dira. Zerga batzuk behin-behinekoz igoz, gehiago dutenek, errenta altuenek, mozkin handiak dituzten enpresek eta ondare handiek beren erantzukizun-zatia bete behar dute. Beraz, horiek dira gaur arratsaldean nire taldeak aurkeztuko dituen ebazpenetako proposamen zehatzen oinarrian dauden printzipioak. Eta, bukatzeko, iragarri nahi dut nire legebiltzar-taldeak, ekitaldi honetan, legezko proposamen bat aurkeztuko duela Euskadiko fiskalitatea modu eraginkorrean harmonizatzeko eta lurralde historikoetan aplikatu beharreko oinarrizko irizpideak definitzeko. Proposamen horren arabera, Legebiltzar honek zehaztu behar ditu zerga komunen oinarrizko elementuak (zergapeko egitatea, zerga-oinarria, zergen tarifak, kenkariak...), hau da, hiru lurralde historikoetarako gutxieneko komun batzuk ezarri behar dira, harmonizatu ahal izateko eta gaur egun ditugun desadostasunak desagertzeko. Askotan esan dudan bezala, hiru lurralde gara, baina herri bat osatzen dugu, eta hala izan behar du gure zerga-sisteman ere. Ez dauka inolako zentzurik, adibidez, Ermuko enpresa batek bostehun metrora dagoen eta sektore berekoa den Eibarko batek baino zerga gehiago ordaintzeak. Zer herri da hau? Herri txikia gara, 2 milioi biztanle pasatxokoa, eta ezin dugu horrelako desberdintasunik izan ordaintzen ditugun zergetan. Ezin dugu horrelako desberdintasunik onartu, foraltasun dontsuak hala agindu arren. Bilkura monografiko honen bidez, lehenengo harria jarri behar dugu euskal fiskalitate komun, koordinatuago eta justuago baterako bidea egiteko, eta ganbera honetara ekarri dugun proposamena izango da hori bermatzeko oinarria. Hiru urte pasatu ditugu guztiek erreforma fiskalaren alde egiteko. Espero dugu denbora gutxiago beharko dutela zerga-sistemaren harmonizazioaren beharraz, berdintasunean oinarritutako herri bat eraikitzearen beharraz konturatzeko. Gracias. La
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/f4d01685-0f1b-4151-8ca6-6557f8de0a1e
|
parl_eu_308
|
10
|
11
|
15.02.2013
|
MANEIRO LABAYEN
|
Mixto-UPyD
|
Eztabaida monografikoa, Euskadin hartu beharreko zerga-neurriei buruz
|
Eskerrik asko, presidente andrea. Egun on denoi. Sailburu jaunandreak, lehendakari jauna, egun on. Guztiok dakizuen bezala, UPyD prest agertu izan da beti Legebiltzar honetan fiskalitateari buruz eztabaidatzeko. Berez, uste dugu eztabaida hori argi eta garbi, opakutasunik gabe eta garden egiteko organo egokia dela. Horrela egin genuen joan den legegintzaldian, eta hala egingo dugu honetan ere, beharrezkoa den bitartean. Izan ere, ezinbesteko eztabaida bat da, ez bakarrik orain Euskadin egin beharrekoa, baizik eta iraganean ere egin behar zena. Joan den legegintzaldian, UPyDk hainbat eztabaida proposatu zituen. Adibidez, López jauna, 2009ko abenduan, Araban eta Bizkaian ondareen gaineko zerga berreskuratzeko eta orduan zeuden SICAVak desagertzeko beharra adierazi genuen, Zapatero jaunak egindako 400 euroko dedukzio lineal ezagun hartan progresibitatea eskatu genuen edo zerga-iruzurraren aurkako konpromiso handiagoa eskatu genuen. Azkenik, kasu hartan, López jauna, legebiltzarkideok, 2009ko abenduan, UPyD bakarrik gelditu zen, Ezker Batuarekin eta Aralarrekin batera, zehazki, ondarearen gaineko zerga berreskuratzeko eta zergaikuskaritzarako bitartekoak ugaritzeko eskaeraren aurrean. 2009ko abendua. EAJk eta PPk kontrako botoa eman zuten, baita PSEk ere. Kasu hartan, 2009ko abenduan, Euskadiko Alderdi Sozialistak eta Euzko Alderdi Jeltzaleak hitzartutako erdibideko zuzenketa bat onartu zen, garai hartan ideia berak baitzituzten zergaarloan. 2009ko abenduan, López jauna, Sozialisten Taldeak erdibideko zuzenketa bat sinatu zuen Jeltzaleen taldearekin fiskalitate bera defendatzeko, eta UPyDk, Aralarrek eta Ezker Batuak sinatutako transakzio-zuzenketa baten aurkako botoa eman zuen, zeinak, besteak beste, zerga-iruzurraren aurka borrokatzea eta ondarearen gaineko zerga berreskuratzea eskatzen baitzuen. Bistan denez, ez ditugu guk hasi eztabaida horiek guztiak, baina egokia iruditzen zait gogoraraztea 2009rako zenbaitek aldaketak eskatzen genituela zerga-sisteman, eta, zehazki, fiskalitate progresiboagoa eskatzen genuela. Batzuek Euskadin ondarearen gaineko zerga berreskuratzea eskatzen genuen, batzuek SICAVak kritikatzen genituen eta batzuek Zapatero jaunaren 400 euroko dedukzio orokorra kritikatzen genuen. Eta batzuk Zapaterok egindako sozietateen gaineko zergaren murrizketa kritikatzen genuen, Estatuaren diru-kutxarako ia 9.000 milioi euro gutxiago ekarri zituena. Edo herritar guztientzako haur-txekea, errenta-maila kontuan hartzen ez zuena. Edo enpresak sustatzeko sozietateak, gaur egun desagertuta edo ia desagertuta daudenak. Sozialisten Taldea eztabaida hau egitearen eta, dirudienez, gaur egun legebiltzarkide gehiagok onartzen dituzten erreformak egitearen aurka zegoen orduan, ganbera honetako gainerako taldeekin batera. 2009ko abenduan, zerga-iruzurraren aurkako plan bateratu bat eskatzen genuen, Alderdi Popularraren eta Euzko Alderdi Jeltzalearen aurrean, baina baita Euskadi Alderdi Sozialistaren aurrean ere, zeinak gaur Euzko Alderdi Jeltzaleari gogorarazten dion azken bi urteetan Euskadin zerga-aldaketak egiteko borondate politikorik eduki ez izana, bere erantzukizuna ahaztuz. López jaunak adierazi nahi izan du Euskadiko Alderdi Sozialistak ez duela erantzukizunik, ez duela iraganik; inoiz ere gobernatu izan ez balute bezala. Berriz diot; 2009ko abenduan, Euzko Alderdi Jeltzaleak defendatzen zuen eta gaur egun kritikatzen duzuen fiskalitate bera mantentzen eta defendatzen zenuten. Arrazoi duzu kritika egitean, baina duela hiru urte –duela hiru urte baino gehixeago– zerga-eredu bera zenuten. Gogorarazteko diot hori; zeren batzuen memoriak selektiboa ematen duelako, eta hori gogoratzea bidezkoa iruditzen zaidalako. Azken finean, askotan, bakarrik edo ia bakarrik geratzen gara proposamen batzuk defendatzen, eta horietako batzuk ia inork ere ez ditu zalantzan jartzen dagoeneko. Argi dago neurri horiek eta beste asko 2009an –edo 2010ean edo 2011n– onartu izan balira hobeto egingo geniola aurre krisiari urte hauetan eta hurrengoetan, eta, halaber, argi dago Euzko Alderdi Jeltzaleak eta Alderdi Popularrak beste jarrera bat izan balute, adibidez lehengo urtean, aurten aurrekontu hobeak izango genituela, murrizketa sozial gutxiagorekin edo murrizketa sozialik gabe. Beraz, biak dira egia, López jauna, ez bat bakarrik. Biak dira egia. Memoria historikoko ariketa horren ondoren, esan behar dut, gure ustez –eta uste dut esan egin behar dela– ezinezkoa dela Euskadin fiskalitateari buruz serio hitz egitea EAEko erakunde- eta zerga-eredu zentzugabea aipatu, eta, gure kasuan, kritikatu gabe. Eredu horrek ez ditu baldintzatzen aplikatu beharreko politika fiskalak bakarrik, baizik eta Euskal Autonomia Erkidegoko erabaki politiko guztiak. Eredu foralista ez da hain aldaezina. Aitzitik, nahiko aldagarria da, eta herritar guztioi kalte handia egiten digu. Ez dauka zentzurik Euskadi bezalako autonomia-erkidego batek, apenas bi milioi biztanle dituenak, lau legebiltzar eta hiru foru-aldundi izatea, Eusko Legebiltzarraren kontroletik kanpo. Ez dauka zentzurik Euskadi bezalako erkidego batek lau legebiltzar, hiru ogasun eta hiru zerga-politika desberdin izatea. Zentzugabekeria hutsa da euskal herritarrok zerga desberdinak ordaintzea, bizi garen lurralde historikoaren arabera. Guztiz zentzugabea da. Eta, halaber, zentzugabea da Espainiako herritar batek zerga desberdinak ordaintzea, bizi den lekuaren arabera. Printzipio berak defendatuz gero, bata bestea bezain zentzugabea da. Euskadi da ELGAn eskumen fiskal zabalak dituen eskualde bakarra, bere arau fiskalak legebiltzarrean onartzen ez dituena. Formalki egiten du, hiru probintzia-batzarretako bakoitzean botazio bat eginez. Agian, aipaturiko 1989ko maiatzaren 30eko 3/89 Legea aplikatuz egin lezake. Lege horren arabera, Eusko Legebiltzarrak eskumen fiskalak ditu, eta, gutxienez, zergen oinarrizko gaiak erabaki ditzake, baina, praktikan, ez da horrelakorik egin. Edonola ere, guk berriz ere defendatzen dugu Legebiltzar honek eskumen fiskalak izan behar dituela, hargatik alde batera utzi gabe, gure ustez, –eta UPyDk ez du ezkutatzen– Espainia osorako ez ezik, Europa osorako politika fiskal bakar baterantz joan behar dugula. Horrek izan beharko luke etorkizuna. Beraz, sistema honek, berdintasuna hausteaz gainera, hiru politika fiskal desberdin izateak ez digu uzten ahalik eta politika fiskal onena lortzen. Zeren ohikoa da, eta hala izan da historikoki, lurralde historiko bakoitzak bere politika fiskala erabiltzea gainerakoekin edo ondoko autonomia-erkidegoekin lehiatzeko. Hori dela eta, ezinezkoa da politika fiskal hobe bat lortzea, eta horrek desarmonizazio fiskala eragiten du, eta, ondorioz, desberdintasun nabaria. Zentzugabekeria hau leuntzeko eta politika fiskalak koordinatzeko daukagu Zerga Koordinaziorako Organoa, baina modu erabat misteriotsuan eta ilunean funtzionatzen du. Organo horrek desagertu egin behar du, lehenbailehen. Modernizatu egi behar dugu, eta guk proposatutako eredu berri horretan, ez litzateke horrelako organorik egongo. Gainera, Euskadin kontzertu ekonomikoaren sistema daukagu. Estatuari kupo bat ordaintzen diogu Estatuak gure erkidegoari ematen dizkion zerbitzuen truke. Kupoa argi eta garbi kalkulatzea izango litzateke normalena, baina guztiz kontrakoa gertatzen da: ez da ulertzen, eta geroz eta gehiagok esaten dute, kupoaren kalkuluaren ondorioz, euskal herritarren finantziazioa gehiegizkoa dela. Espero dut progresistek ahotsa altxatuko dutela pribilegio horien aurrean. Baina ez dute egingo, bistan denez, eta bakarrik geratuko gara inork ere pribilegiorik ezin duela izan salatuz, ezta guk ere. Edonola ere, bistan dago ez dela kalkulatzen, baizik eta politikoki negoziatzen da, historikoki egin izan den bezala. Beraz, sistema opaku, nahasi, garesti, ilun eta eraginkortasunik gabea dugu, disfuntzioak eta bikoiztasunak sortzen dituena, eta ahalik eta politika fiskal onena izatea galarazten duena. Eta, Euskadin, argi dago ez daukagula izan dezakegun politika fiskalik onena, inolaz ere ez. Bestalde, argi dago eta ezaguna da, Euskadin, zergak, oro har, baxuagoak direla Europako gainerako lurraldeetan baino. Hemen, presio fiskala askoz ere txikiagoa da Europako Batasuneko batezbestekoa baino, eta, beraz, tarte bat daukagu zergak igotzeko. Beraz, zerga jakin batzuk igotzearen alde gaude. Zerga batzuk igotzearen alde gaude, gaina ongizate estatua, osasuna, hezkuntza eta gizartezerbitzuak bermatzeko, berdintasun gehiago lortzeko, justizia soziala defendatzeko, aberastasunaren banaketa defendatzeko. Baina ez enbaxadatxoak ordaintzeko edo EITB erraldoia ordaintzeko edo gure administrazioaren alor batzuk pribatizatzeko. Ez inolaz ere eutsi ezin zaion eredu foral bati eusteko, ez gaur egungo eredu foral elefantiasikoa mantentzeko, ez gehiegizko erakunde-gastuari eusteko. Eta, noski, zerga-iruzurraren aurkako borrokari lehentasuna emanez. Edonola ere, gaur egungo eredu foralista goitik behera aldatzea nahi dugu eta proposatzen dugu guk; arrazionalizatzea, modernizatzea eta demokratizatzea edo, argi eta garbi esateko, zuzenean desagerraraztea. Ez dugu kontzertu ekonomikoa bezalako arrisku-sistema bat behar, ez eta kupo ilun bat ere, ez eraginkortasunik ez duen eta bikoiztasunak sortzen dituen erakunde-egitura bat, ez sektore publiko handiegi eta halaber ilun bat, ez desberdintasunak sortzen dituzten hiru politika fiskal, ez lau parlamentu, ez eta Eusko Jaurlaritzari oposizioa egiten dioten hiru foru-aldundi ere. Berriz diot, hori guztia goitik behera aldatzea proposatzen dugu, sistema argiagoa eta gardenagoa lortzeko, eta, azken finean, herritarrei zerbitzu hobea emateko. Beraz, politika fiskala Eusko Jaurlaritzaren eskumenekoa izatea proposatzen dugu. Bistan denez, guk proposatzen dugun aldaketa sakon hori egiteko, Espainiako Konstituzioa, Gernikako Estatutua eta Lurralde Historikoen Legea aldatu beharko lirateke. Baina ez daukagu beldurrik; gure ustez, ez dago lege sakraturik, ez Lurralde Historikoen Legea, ez Gernikako Estatutua, ez Espainiako Konstituzioa. Ahalik eta adostasun handiena lortuz gero, alda daitezke, noski, baina, edonola ere, guk baietz esaten diegu aldaketa horiei guztiei. Eta, bitartean, alegia, UPyDk dituen helburu horiek lortzen ez diren bitartean, gure ustez beharrezkoak diren aldaketa guztiak proposatzea dagokigu, errealistak izanez, eta zer joko-eremu foralistan gauden jakinda, gustatu ez arren. Zeren joko-eremua bera, joko-eremu forala, ikaragarrizko oztopoa da, lehen esan dudan bezala, ahalik eta fiskalitate onena aplikatzeko eta, ahalik eta ondoen eta ahalik eta berdintasun handienarekin, herritarrei erantzuteko. Krisian egotea ez da arrazoi bakarra politika fiskala ia etengabe aztertu behar izateko, ahalik eta politika fiskalik bidezkoena, progresistena eta gizarte osoarentzat emaitzarik onenak emango dituena lortzeko eta ongizate-estatua mantentzeko balio izateko. Etengabe egin behar dugu lan hori, eta, kasu honetan, jarduera ekonomikoa bultzatzeko eta enplegua sortzeko ere balio behar du. Beraz, ez diogu uko egiten –kontrakoa baizik– lehenbailehen errealitate egin beharreko neurri zehatzak proposatzeari. Ondoren, ebazpen-proposamen gisa proposatuko ditugu horietako batzuk. Beraz, alderdi politikoen arteko ezinbesteko akordiora hurbiltzen joateko proposamenak egin beharko lirateke. Hogeita hamar urte ondoren, oraindik ere, zerga-iruzurraren aurka borrokatzeko plan bateratu bat behar dugu, zerga-iruzurra eta elisioa, gutxienez, maila jasangarrietara murrizteko. Zeren, gaur egun, Euskadin, zerga-iruzurra erabat jasanezina da, eta hori aldatu beharra dago. Eta ez daukagu zerga-iruzurraren aurka borrokatzeko plan bateraturik, egitura zaharkitu horren ondorioz, eta, aldi berean, foru-aldundien jarrera boikotatzaile eta arduragabegatik eta hemen ordezkatuta dauden eta legebiltzarkideen % 50era iristen ez diren alderdi foralisten etengabeko ezezkoagatik. Ez dakit gainerako alderdi politikoak foralistak diren ala ez, baina, egia esan, praktikan, hala jokatu dute. Gu ez gara foralistak, erakutsi dugun moduan, eta, beraz, aldaketa horiek egitea proposatzen dugu. Beraz, berriro diot, zerga-iruzurraren aurka egiteko plan bateratu baten beharra aldarrikatzen dugu Euskadi osorako. Plan horren bidez, zerga-administrazio guztien arteko lankidetza-, koordinazio- eta informazio-mekanismoak indartu beharko lirateke. Argi dago ekonomian eta aurrekontuetan ditugun estutasunek horretara behartzen gaituztela, baina, krisi ekonomikoan egon ala ez, etengabeko borroka izan beharko luke, zeren, zerga-iruzurra eta -saihestea herritarren berdintasunaren aurka daude eta etikoki onartezinak dira. Zerga-iruzurrak kalte egiten dio administrazioaren finantziazioari, elkartasun eza eta injustizia bultzatzen ditu eta jarduera ekonomikoa desitxuratzen du. Zerga-iruzurrak ongizate-estatua eta gizarte-gastua murrizten ditu. Zerga-iruzurrak pobreago egiten gaitu. Zenbat eta zerga-iruzur gehiago, murrizketa sozial gehiago. Zenbat eta zerga-iruzur gutxiago, murrizketa sozial gutxiago. Zenbat eta zerga-iruzur gutxiago, ongizate-estatu gehiago. Zenbat eta zerga-iruzur gutxiago, berdintasun eta elkartasun gehiago. Zerga-politikaren eta iruzurraren aurkako borrokaren arloko eskumenak foru-aldundienak izan arren, Eusko Jaurlaritzak zerga-iruzurra borrokatzeko plan bateratu bat bultzatu beharko luke. Egia da azken hilabeteetan iruzurraren aurka borrokatzeko neurri batzuk hartu direla, baina ez dira nahikoak, inondik ere. Zerga-iruzurraren aurka borrokatzeko plan bateratu horrek neurri hauek jaso beharko lituzke, besteak beste: zerga-iruzurraren aurka borrokatzeko plan bat egitea, helburu zehatz eta neurgarriak dituena; zerga-ikuskarien eta -ikuskaritzen kopurua handitzea; zerga-ikuskarien etengabeko trebakuntza bultzatzea; zerga-administrazio guztien arteko lankidetza-, koordinazio-, gardentasun- eta informazio-mekanismoak indartu eta arintzea; iruzur-poltsak prebenitzeko eta detektatzeko plan bat egitea, bitarteko informatiko eta estatistiko bidezko alarma-sistemak ezarriko dituena; gardenak ez diren araubide bereziak (adibidez, enpresak sustatzeko sozietateak) ahalbidetzen dituzten edo iruzurra, engainua edo zerga-sarreren ihesa errazten dituzten zerga-araudiak aldatzea; zigorrak handitzea eta preskripzio-epeak zabaltzea; herritarrek zergaobligazioak betetzeko erantzukizuna hartzeko eta iruzurra herritarren berdintasunaren aurkako portaera onartezin gisa hartzeko kanpainak egitea; administrazio guztiek aldizkako bilerak egitea eta, urtean behin, Legebiltzarrean, hemen, zerga-iruzurraren aurkako azterketak egitea eta aurkeztea. Bistan denez, progresibitate-, justizia- eta elkartasun- printzipioetan oinarritutako zerga-politika defendatzen dugu, beti egin izan dugun bezala, gehiago duenak gehiago ordaintzeko printzipio orokorra eta kalitatezko zerbitzu publikoen sistema bat posible egingo duena. Jakina, guk defendatzen dugun zerga-politikako neurrien bidez, jarduera ekonomikoa bultzatu beharko litzateke, enplegua eta politika sozialak ugaritu beharko lirateke eta ongizate-estatua mantendu beharko litzateke. Kapital-errentak gehiago zergapetzea defendatzen dugu, lan-errentekin parekatu arte, hau da, kapital-errentak eta lan-errentak parekatu beharko lirateke. Gutxienez, PFEZean dauden kenkari lineal batzuei buruzko hausnarketa egin beharko litzateke. Kenkari horiek ez dituzte kontuan hartzen zergadun edo familia-unitate bakoitzaren diru-sarrerak, eta, beraz, kenkari erregresiboak dira eta ez dira batere aurrerakoiak. Euskadirako eta Espainia eta Europa osorako sozietate-zerga bateratu bat defendatzen dugu, eta, gaur egun, zerga horretan indarrean dauden kenkari asko berrikustea. Eta, logikoki, ETEei zerga-tratamendu berezia egin beharko litzaieke. Amnistia fiskal oro irmoki baztertzen dugu, noski, eta, zehazki, gobernu zentralak azkena bultzatutakoa. Izan ere, iruzurgileak saritu eta iruzurra bultzatzeaz gainera, kalte egiten diote zergen bidez ongizateestatuari eta interes komunari laguntzeak dakarren kontzientzia sozialari eta elkartasunari. Halaber, kirolari profesional batzuek duten tratu pribilegiatua gaitzesten dugu, gure ebazpen-proposamenetako batean azaltzen den moduan. Enpresak sustatzeko sozietateen erregimena erabat desagertzea defendatzen jarraitzen dugu. Izan ere, zenbaitzuk iragazki gisa erabiltzen dute erregimen berezi hori zerga gutxiago ordaintzeko, eta urte luzez mantendu izan da, zuek, beno, zuetako gehienek, agindu duzuenean. Zeren, zuek guztiek urte luzez agin- du duzue, eta proposamen hauek eta, zehazki, gaur egiten dituzuen proposamen batzuk edo López jaunak berak egin dituenak askoz ere lehenago bete zitezkeen. Baina ez zen halakorik egin, eta orain gauden bezala gaude, murrizketa sozial gehiago jasaten edo jasatear. Eta, noski, ondarearen gaineko zerga edo fortuna handien zerga Euskadi osorako bateratzea defendatzen dugu. Laburbilduz, EAEko erakunde- eta zerga-eredua aldatzea defendatzen dugu, arrazoizkoagoa eta gardenagoa izan dadin; zerga-eskumenak Eusko Legebiltzarrera pasatzea; zerga-iruzurraren aurkako borrokari lehentasuna ematea; zerga-politika mailakatuagoa eta aurrerakoiagoa, gaur egungoa baino justuagoa, politika sozialak eta ongizate-estatua bermatuko dituena eta murrizketa sozial gehiago egitea galaraziko duena. Beraz, berdintasun gehiago, elkartasun gehiago eta aberastasunaren banaketa gehiago eta hobea defendatzeko zerga-politika. Gutxiago duten herritarrei arreta gehiago eta hobea eskainiko dien zerga-politika. Jakina denez, askoz ere lehenago egin behar zen hori. Orain dela urte asko egin behar zen. Batzuek eta besteek beharrezko eztabaida eta zerga-erreformak proposatu zituzten. Espero dugu orain egin ahal izango dela. Besterik ez. Eskerrik asko.
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/f4d01685-0f1b-4151-8ca6-6557f8de0a1e
|
parl_eu_309
|
10
|
11
|
15.02.2013
|
DAMBORENEA BASTERRECHEA
|
PV-ETP
|
Eztabaida monografikoa, Euskadin hartu beharreko zerga-neurriei buruz
|
Eskerrik asko, presidente andrea. López jauna, eztabaida zaharra, alferrikakoa eta irreala ekarri diguzu hona. Zerga-sistema bidegabeaz aritu zara, eta gogorarazi behar zaizu zurea dela –Espainiako Langile Alderdi Sozialistarena, Espainiakoa, eta Euskadiko Alderdi Sozialistarena, EAEkoa–, zeuek onartutakoa. Eta gogoraziko dizut, gogoraztearren besterik ez, zeu izan zarela Eusko Jaurlaritzaren lehendakari oraintsu arte –hilabete eskas– eta Rodríguez Zapatero jauna izan dela Espainiako presidente iaz arte. Eta zuk gaur hau eta bestea egin behar dela esan duzu, baina zuen Gobernuak, gobernu guztietan, guztiz kontrakoa egin du, eta egiten du oraindik zerga-alorreko erabakiak hartzeko eskumena duten erakundeetan, batzar nagusietan, kasurako. Eta gero, nahi baduzu, hitz egingo dugu Alderdi Sozialistak aurkeztu dituen zuzenketez, hala nola Araban zergak eta zerga-erreformak onartzeko aurkeztu dituen horietaz eta Bizkaian aurkeztu dituenez. Eta hitz egingo du koordinazioaz eta zerga-harmonizazioaz ere. Bada, tribunara atera, hori esan eta justu kontrakoa egin gaur, gaur bertan, zerga-erreforma onartzeko eskumena duten erakundeetan… Nik ez diot horri izenik jarriko. Maneiro jauna lurralde historikoak nahikoa eta gehiegi dituela esatera etorri zaigu, baina zu ez dakit zertaz hitz egitera etorri zaren, kontuan hartuta alderdiko idazkari nagusi ere bazarela. Pentsatzen dut, gaur hemen esan dituzunak kontuan hartuta, Araban aurkeztu berri dituzun zuzenketak atzera botatzeko aginduko diozula Prieto jaunari, zuk hemen esandakoaren kontra doaz eta. Sistema bidegabea dela? Ni ez naiz zergasistema bidezkoa dela defendatzen hasiko; sistema guztiak hobetu daitezke, aizu, baina guk zuena dugu hemen. Murrizketak aipatu dituzu. Diru-sarrerak bermatzeko errenta % 7 murriztu duen bakarra zeu izan ez zara ba! ETEei puntu bat jaistea proposatu duzu; horixe izan da zerga-arloan egin duzun proposamen bakarra. Zuen alderdiak ez du, ordea, hori proposatu inon, hiru erakundeetako bakar batean ere ez! Eta, orain, zerga-erreforma horiek tramitazioan daude. Zuk diozu Ganbera honetan iruzur egin digutela hainbat urtez, eta esan digutela zerga-eskumenik ez zegoela hemen. Gogoratuko dizut guk, aurreko legegintzaldian, Gobernuan zu zeundela, ekintzaileei laguntzeko lege-proposamena aurkeztu genuela, eta guk artikulutxo bat genuen han, hauxe besterik ez zioena: Eusko Jaurlaritzak zerga-arloko proposamenak egingo zituela OCTn. Eta badakizu zer esan zuen zure gobernuak? Hori legez kanpokoa zela, foru-aldundien eskumena zela. Hori esan zigun zure gobernuak guri. Eta, jakina, artikulu hori atzera bota behar izan zen Batzorde Arbitralean. Eta badiotsut, geuk esan genuen hori! Eusko Jaurlaritzak zerga-arloko proposamenak egin behar lituzkeela OCTn. Ez genuen proposamen zehatzik egin edo testu artikulaturik proposatu. Eta zeure gobernuak esan zigun ez genuela horretarako eskumenik. Koordinazioaz eta harmonizazioaz hitz egin diguzu, eta koordinazio eta harmonizaziorako legeproiektu bat ekarriko diguzu zuk. Koordina eta harmoniza ezazu zeure alderdia, aizu! Zer egin duzue, bada, zuek Gipuzkoan, Eusko Jaurlaritzan egonik? Zuek, Euskadiko Alderdi Sozialistak, Gipuzkoaren harmonia, koordinazioa eta egoera hankaz gora jarri duzue! Duela urtebete eskas ere eztabaida hauxe izan genuen. Nik esan nizun lau hilabetez nengoela Alderdi Sozialistaren eta Gobernu Sozialistaren zerga-alorreko proposamenaren zain, azaroan bilera egin genuenetik nengoela akordio batera iristeko proposamen baten zain, gero izan ziren bat ez etortze horiek ekiditeko. Gaur arte! Gaur arte, alajaina! Harmonia bultzatzeko proposamen horren zain gauzkazue oraindik. Zeuek hondatu ez duzue ba harmonia! Eta orain harmonizatzeko lege-proiektu bat ekarriko diguzuela esanez zatozte hona? Harmoniza ezazue zeuen alderdia! Aurkeztu gauza bera hiru lurraldeetan, bozkatu gauza bera hiru lurraldeetan, harmonizatu zeuen burua, besteoi harmonizazioaz hitz egin baino lehen. Eta iruzurra aipatu diguzu, betiko gaia, eta planak baterakoa izan behar duela esan duzu, eta informazio-trukea duena, Maneiro jaunak esan bezala. Nik ez dakit ba ote dakizuen Gipuzkoako Aldundia tekla bat zapalduz zuzenean sartzen dela edozein gipuzkoarren ondasunetan, Espainiako edozein txokotan egonda ere, izan Araban, Bizkaian, Nafarroan edo Guadalajaran. Eta gauza bera egiten du Arabako Foru Aldundiak zergapeko arabarren ondasunei dagokienez eta Bizkaikoak bizkaitarrenei dagokienez. Zuek diozuen horretarako ez dago planik egin beharrik. Baina, noski, López jaunak diosku plan bat nahi duela, eta Arabarako aurkeztu digu bere lehen proposamena, eta, noski, Araban plan bat egitea… Baina ez digute inoiz esan Eusko Jaurlaritzarekin edo beste aldundiekin egiteko plana denik, baizik eta zerga-administrazioak iruzurraren aurkako plan bat egingo duela urtero… eta probintziako aldizkari ofizialean argitaratuko dela. Zer, eta gainera, iruzurgileei, balizko iruzurgileei, ohartarazi egingo diegu nor ikertuko den! Handia da gero! Iruzurraren aurkako ekarpen aparta; hori ari zarete zuek tramitatzen eskumeneko administrazioetan zerga-erreforma egiteko. Pentsatzen dut zeure buruari entzun ondoren Arabako Batzarretako zure taldeari aginduko diozula guztia atzera botatzeko. Eta eztabaida irreala dela diotsut gauza batengatik. Gogora dezagun 2013ko otsailean gaudela eta duela urtebete eskas esan genizula eztabaida faltsua zela. Izan ere, zuk proposatzen zenuen gero eta dirusarrera gutxiago genituenez, erreforma egin behar zela sarrera gehiago izateko, orduko gastuari eusteko eta erantzuteko helburuarekin. Eta guk esan genizun hori irreala zela, zergen bidez sarrera berak lortzerik ez genuela herrialde hau hazten ez zen bitartean, enplegua hazten ez zen bitartean eta enpresa gehiago eratzen ez ziren bitartean. Baina horregatik galdetu behar dizut: Zer ari da gertatzen? Zergatik ditugu diru-sarrera gutxiago? Argi dago, guztiok dakigu: gutxiago ordaintzen dugulako, jende gutxiago eta enpresa gutxiago ditugulako. Izan ere, badiotsut, 2013. urteko otsailean gaude; laugarren hiruhilekoan, zure gobernuaren azkenekoan, Euskal Autonomia Erkidegoko BPGak % 1,7 egin zuen behera, industria-sektoreak % 3,1, eraikuntzasektoreak % 6,3, zerbitzu-sektoreak % 0,9 eta lehen sektoreak, berriz, gora egin zuen, baina, noski, hortik guztiok jaten dugu, Euskal Autonomia Erkidegoan bederen. Eta, horren ondorioz, 2012an, iaz, aurreikusitakoa baino 700 milioi euro gutxiago bildu ziren. Gutxiago, aizu, nahiz eta iaz PFEZa, BEZa eta zerga guztiak igo. Eta zergatik bildu zen gutxiago? Langabe gehiago eta enpresa gutxiago daudelako. Eta langabezia-datuei dagokienez badugu abantaila bat –eta Gobernuak hori onartzeko ordua ere bazen– eta badugu arazo bat, herrialdearen arazo bat. Izan ere, hemen gizarte-gastuari eutsi egin behar zaiola esanez ari da jendea, baina, gizarte-gastuari eutsi ahal izateko, ordaintzen duen jendea izan behar da. Azken batean, ez badago jenderik dirua jartzeko, argi dago: ez gizarte-gastu eta ez ezer. Langabeziak goraka jarraitzen du, Eusko Jaurlaritzaren arabera. Eta langabezia-tasa ez da handiagoa, autonomia-erkidego honetan lana galdu zutenen zati bat lan-merkatutik atera egin baitzen, erretiroa hartuta, etsita edo herritik alde eginda. Horregatik dugu beste leku batzuetan baino langabezia txikiagoa. Eta beste arazo bat dugu, are handiagoa: jarduera-tasa gero eta txikiagoa da, eta biztanleria aktiboak % 2,8 egin du behera 2012an; hau da, 35.000 lagunek ez dute lanik egiten, lanpostuak egonda ere. Gero eta gutxiago gara, alde guztietatik. Eta ez dizut gogoraraziko urtarrilean, hilabete bakar batean, zazpiehun enpresa baino gehiago itxi direla. Bada, sozietateen gaineko zerga igo dezakegu nahi adina, baina, enpresak itxi egiten badira, diru gutxiago bilduko dugu. Eta hori da eztabaida erreala, guk gizarte honetan ditugun arazoen gainekoa. Zerga-sarrerak ez doaz behera zergak jaitsi ditugulako. Igo egin ditugu, bi urte daramatzagu zergak igoz, baita autonomia-erkidego honetan ere, baina, esan dudana, gero eta gutxiagok jartzen dugu dirua, gero eta jende gutxiago dago PFEZa ordaintzeko eta gero eta enpresa gutxiago sozietateen gaineko zerga ordaintzeko. Eta, gainera, sozietateen gaineko zerga ordaintzen dutenek irabazirik lortzen ez badute –nahiz eta enpresa ez itxi–, tasaren % 80ko zerga ezar diezaiekezu zuk, nahi izanez gero, baina zerotik zero da hori. Bildutako dirua zero da. Paperean zergak igotzeak ez dakar nahitaez diru gehiago biltzea. Tira, esan dizut jada, hemen guztiak igota ere, 700 milioi euro bildu genituen iaz. Eta, beraz, gure arazoa baldin bada biztanleria aktiboa murrizten ari zaigula, gizartea zahartzen ari zaigula eta gizarte-alorreko gastuak gero eta handiagoak direla, guk uste dugu –eta epe laburrera eta luzera sistema jasangarria izatea nahi duen pertsona zentzudun orok ere hala uste izango du– horrexek izan behar duela zerga-alorreko neurrien jomuga: jende gehiago jartzea lanean, jende gehiagoren artean ordaintzeko gizarte-gastu hau dena. Eta ez naiz ari oraingo gastuaz, hemendik bost urtera izango dugu- naz baizik, oraingoa baino askoz handiagoa izango baita, askoz handiagoa. Eta norabide hori izan behar du egiten dugun erreforma fiskal orok. Dugun enpleguari eustea eta gehiago sortzea, eta jende gehiago etortzea kanpotik lanera edo seme-alaba gehiago izatea, gero eta gutxiago baikara biztanle gero eta zaharragoa mantentzeko. Eta ikusi nahi ez duenak ez dezala ikusi, baina arazo hori du herri honek. Arazo hori izan zuen zure Gobernuak, diru-sarrera falta, eta arazo hori izango du zure Gobernuak, diru-sarrera falta. Eta arazo hori izango dute herrialde honetako gobernu guztiek, egoera zuzentzeko neurririk hartu ezean, hori baita gure arazoaren funtsa. Eta, López jaunak, jakinda… Demagun guk gaur zergak igotzen ditugula, gaur… Noiz izango lituzke ondorioak? Datorren urteko urtarrilaren 1ean? Diru-kopuru handiagoa bilduko litzateke aurten, izatekotan? Zero euro. Gobernu honek duen arazoa, 2.200 milioi eurokoa aurten, ez du konpontzen eragina datorren urtean izango duen zerga-igoera batek. Beraz, konponbidea ez da sarrera gehiago lortzea, ez baitugu lortuko. Ditugun sarrera errealen araberako gastua egin beharko dugu, eta sarrerak beste nonbait bilatu beharko dira, beharbada. Zure gobernuak ez du hori egin orain artean. Eta esan behar dizut Legebiltzar honek… Bada, zuek esan diguzue: "Legebiltzar honetan, zergen gaineko eztabaida debekatuta dago…". Begira, aurreko legegintzaldian, zurean, osoko bilkurako lau galdera, zazpi interpelazio, hiru mozio, zortzi legez besteko proposamen eta bilkura monografiko bat izan genituen gai honen gainean. Badakizu zure gobernuak zer neurri hartu zituen zerga-arloan? Lehengo Aralarrek proposatutakoa izan zen bat, Eusko Jaurlaritza zergaalorrean zituen eskumenak erabiltzera bultzatzen zuena. Eta nik bi bakarrik ditut gogoan, eta bat aipatuko dizut, 2010erako proposatu zenuten lehen aurrekontukoa: sarrerak iristen ez zirenez, zorra handitu egin behar zen, eta zure Gobernuak tasak izoztea proposatu zuen. Eta ez dut besterik esango. Eta, hurrengo urtean, zerga-alorreko berrikuntza bat ekarri zenuten, bai, jokoaren gaineko zergatasaren jaitsiera, 5etik 3,6ra. Eta esango dizut guk batzordean horri buruz galdetutakoan zuen Ogasun Sailburuak zer erantzun zigun: sektore ekonomiko horri mesede egiteko zela, bolada txarra ari baitzen pasatzen. Hau da, joko-kontuetan, bai, tasa jaitsi egin zenuten enpresa-sektore horri mesede egiteko. Eta hori zu gobernuan zeundela eta zorpetuta, e! Zor handia egin genuen gizarte-gastua ordaindu ezinik genbiltzalako. Hori egin zenuen zuk hemen duela bi urte, orain ditugun arazo berak izanda, nahiz eta orain larriagoak diren. Hori egin duzu zuk Gobernu honetan politika fiskalari dagokionez. Eskumen gehiago zenituzten! Legebiltzar honek esan zizuen zuek zenituzten eskumen horiek erabiltzeko, eta eztabaida horietan guztietan, mozio horietan guztietan, proposamen horietan guztietan, neurririk edo planteamendurik ekarri zenuten Legebiltzar honetara? Ez. Prentsaren bitartez jakin genuen Zenbait Hidrokarburoren Txikizkako Salmenten gaineko Zerga aztertzen ari zinetela, hidrokarburoen txikizkako salmentari gainordaina jartzea aztertzen ari zinetela, beste gainordain batzuk ere aztertzen ari zinetela, baina hona ez zenuten ezer ekarri. Ez zenuten ezer ekarri! Eta sozietateen gaineko zergan elusio fiskala dagoela eginez zatoz… Baina Mariano Rajoyk Espainiako Gobernura iritsi orduko aldatu behar izan ez ditu ba sozietateen gaineko zerga eta Alderdi Sozialistak eta Rodríguez Zapaterok enpresa handiei emandako onura fiskalak multinazional batzuei zero zerga ordainarazten zietelako! Zero! Marianoren Gobernuak sarrera handiagoak izan ez ditu ba neurri hori kentzeagatik! Bada, neurri hori kenduta, Rodríguez Zapatero jaunak enpresa handiei emandako hobari horiek kenduta, iaz baino 4.000 milioi euro gehiago bildu ditu sozietateen gaineko zergaren bidez. Hortaz, "Hau bidegabea da, besteena da errua"… eginez etorri zara hona. Zeuek egindakoa ez da ba! Zeuek egindakoa! Zeuek egindakoa. Esan diguzu: "Kapitalaren errentek zerga ezberdinak ordaintzen dituzte, eta lanekoek baino gutxiago". Zeuek egin ez zenuten ba! Zeuon zerga-politika da hori! Zuek egin zenuten… Bai, bai, oraingo kontuez ari naiz ni. Zuek onartu zenutelako dugu hori hemen orain! Eta bidegabea dela diozu, eta errua besteoi botatzen diguzu! Horregatik diotsut 2013ko otsailean gaudela, zergen gaineko arauak urteak lehenago onartzen direla ondorioak gerora izateko, ez baitituzte hurrengo egunean izaten… Tira, bai, BEZaren igoerak, bai, baina besteek ez. Besteek ez. "Bidegabea da". Noski, eta gero iruzurra aipatu duzu… Ea, zenbait enpresarik iruzur egiten dutela? Bai, noski. Zenbait profesionalek iruzur egiten dutela? Bai, noski. Zenbait autonomok…? Bai, noski. Eta zenbait herritarrek iruzur egiten dutela, zuk zenioen bezala, BEZa ez ordainduta? Bai, noski. Eta zenbait langilek iruzur egiten dutela? Bai, noski. Eta diru-sarrerak bermatzeko errentaren onuradun batzuek iruzur egiten dutela? Bai, hori ere bai. Eta PFEZa ordaintzeko garaian ere bai, e! Orduan ere bai. Noski, denetarik dago. Baina, iruzurraren aurkako borrokari dagokionez, ez esan… Gauza bat esango dizut: behar ditugun zergapeko ahaltsu horien artean, iruzurgileak deuseztatu egin behar dira, bistan da; bada, ordaintzen zenbat eta gehiago izan, diru gehiago bilduko dugu, argi dago. Baina zuek uste baduzue norbaitek Castron edo Cadizen etxe bat erosiz gero Bizkaiko, Arabako edo Gipuzkoako Ogasun Departamentua ez dela jabetzen bere zergapekoak Castron, Cadizen edo Valentzian etxe bat duela, oso oker zabiltzate. Aspaldiko kontua da hori. Horregatik harrapatzen dira batzuk! Ez dakit gauza hauen funtzionamenduaz zer ideia duzuen zuek. Beharbada, horregatik harrapatzen dituzte sozialista batzuk, uste dutelako ez dagoela koordinaziorik, informazio-trukerik eta datu-transferentziarik foru-aldundien ogasun-departamenduen, estatuko Ogasun Ministerioaren eta Nafarroako Ogasun Sailaren artean. Bada, jakin ezazue tekla batzuk zapaltze hutsarekin, NAN-zenbakia sartuta, zergapekoaren Espainia osoko datuak ateratzen dira, Espainia osokoak. Halakoxe erraza da. Zuen proposamenetan inoiz ulertu ez duguna da, ordea, zer arraiotarako izan behar dituen Bizkaiko Aldundiak Gipuzkoako zergapeko baten datuak, edo zertarako izan behar dituen Gipuzkoako Aldundiak Guadalajarako zergapeko baten datuak, edo zertarako izan behar dituen Espainiako Zerga Agentziak Bizkaiko zergapeko baten zerga-datuak, berdin dit… Zertarako izan behar ditu Eusko Jaurlaritzak guztion datuak gero ez baditu zergak biltzen eta ez badu ezer ikuskatzen. Ez dugu inoiz hori ulertu, zergatik tematu zineten zuek hori lortzen, kontuan hartuta, gainera, zeuok egindako datu-babeserako lege batzuen kontra ere badoala hori, nabarmen. Nik gaur proposamen bat entzun dizut. Iaz, garai honetan, lehen hitz-hartzean "zuen proposamen zehatz baten zain" denbora askoan geundela esan genizuenean, hau erantzun zeniguten: "Ez, zehaztasunak ebazpen-proposamenetan datoz". Zain geratu ginen, baina ez genuen halakorik ikusi, proposamen zehatzik ez zegoelako. Tira, aurten bat, behinik behin, egin duzu, atzeratu ez duzun proposamen bat. Espero dut probintzietako idazkari orokorrei jaramon egiteko aginduko diezula, eta ETEei sozietateen gaineko zerga puntu bat jaisteko egin duzun proposamen hori, adibidez, hiru batzar nagusietakoren batean aurkeztuko duzuela. Orain artean, barkatu, baina ez duzue ezer planteatu. Zer planteatu duzuen esango dizut. Pentsiofuntsei egurra ematea planteatu duzue, kapitalerrenten gutxieneko salbuetsia kentzea… Hori Araban, baina toki bakoitzean zer planteatu duzuen esango dizut. Arabako enpresariek diru-sarrerak ez aitortzea iruzur fiskalaren aurka borroka egiteko modu bat izango da, antza, enpresa-onurak arautzen dituen kapitulu osoa deuseztatu baituzue zuek iruzurraren aurka borrokan ari zaretela erakutsi nahi horretan. Gurasoengandik seme-alabenganako oinordetzei zerga ezartzea planteatzen duzue Araban. Zuek planteatzen duzue… eta bitxia da hau: Araban, katastroa igotzea planteatu duzue, nahiz eta Araban katastroa eguneratuta dagoen; Bizkaian, berriz, ez dago eguneratuta, eta Alderdi Sozialistaren udalek uko egiten diete eguneratzeari, bai eta Bildurenek ere. Baina aberatsei zergak igo beharra dago. Hemen, ezkerrekoek –ezkerra eta eskuina bereiztea hainbeste gustatzen zaizunez–, ezkerrekoek egin diote uko katastroa eguneratzeari Bizkaian, nahiz eta berrogei urtean eguneratu gabe egon. Eta eguneratu dezakezue udaletatik, eta Eudelen ados omen zeundeten. Eta zeharkako zergez hitz egin diguzu… Ondare-eskualdaketen gaineko zerga mundu guztiari igotzea planteatu duzue zuek, berdin dizue. Izan ere, zuen aurrerakoitasuna… Alderdi Sozialistaren aurrerakoitasuna Botin jaunari errenta-aitorpenean egin zenioten 400 euroko kenketa horretan neurtzen ote den nago; bada, nik gogoratzen dudanaren arabera, lineala zen guztientzat, hots, berdin zion zenbat irabazten zuen bakoitzak. Dirua erruz zegoenez… Hori da zuen aurrerakoitasuna. Ez etorri hona aurrerakoitasunaz hitz egitera eta ezkerrekoen eta eskuinekoen istorio horrekin eskolak ematera. Guk badakigu zerga aurrerakoi bat zertan datzan: gehiago irabazten duenak gehiago ordaintzean. Eta, gainera, Konstituzioak agintzen du hori. Ez da sozialistek asmatutako zerbait; Konstituzioak agintzen duen zerbait da. Eta, gainera, pentsatzen dut denok ados egongo garela horrekin: gehiago irabazten duenak gehiago ordaindu behar duela. Baina Alderdi Sozialistaren neurriek ez dute inoiz norabide hori izan, guztiz kontrakoa baizik. Ondare-eskualdaketen gaineko zerga errentaren arabera igotzea proposatzen duzue zuek? Ez! Lineala mundu osoarentzat. Egintza juridiko dokumentatuak? Lineala mundu osoarentzat. Sozietateen gaineko zergari dagokionez, zuek planteatutakoa ez duzue esan hiru lurraldeetako bakar batean ere, eta, Arabako ikuskaritza-planari dagokionez, esan dizut jada zer planteatu duzuen. Eta ondarearen gaineko zergari buruz Bizkaian planteatu duzuen horrek ez du apenas edo batere zerikusirik Gipuzkoan planteatu duzuenarekin… Bueno, zuek ez duzue ezer planteatu Gipuzkoan; Bilduri babesa eman diozue eta kito, baina horrek apenas du zerikusirik Araban planteatu duzuenarekin. Eta, berriro diot, hona etorri eta koordinazioaz eta harmonizazioaz hitz egin diguzu. Hasi zeuongandik! Orain badakit zergatik ez dugun inoiz zergaalorreko proposamenik jasotzen Alderdi Sozialistaren partetik: proposamenik ez dutelako, lurralde bakoitzean bakoitzari iruditzen zaiona egiten delako. Baina gero ez etorri hona besteoi esatera Legebiltzar honek harmonizatu eta koordinatu egin behar duela Alderdi Sozialistak hondatu duen harmonia eta koordinazioa! Eta iruzurrari aurka egiteko egin dituzuen proposamen horiek ez dute ezertarako balio. Ezertarako ez. Ezertarako ez. Nahiz eta guztiak… Barkatu, gaizki esan dut ezertarako ez; Araban, ikuskaritza-plana Arabako Foru Aldundiak izan behar lukeela proposatzen duzue, beti bezala noski. Baina beste gauza bat ere esango dizuet: gu hor ados bagaude ere, ez gaude ados ikuskaritza-plana inongo aldizkaritan argitara- tzearekin, iruzurgileak harrapatzea baita kontua, eta ez aurrez ohartaraztea beren "atzetik" gabiltzala, ihes egin dezakete eta. Zuek planteatzen ari zaretenak ez du ez hanka ez bururik. Paperean oso polit geratuko da, beharbada, baina iruzur fiskalak benetan kezkatzen bazaituztete, haren aurka egiteko modurik onena ez da izango iruzurgileei "hortik joko" dugula ohartaraztea. Beraz, López jauna, benetan sinesten badituzu hemen esan dituzun hitzak, hiru probintzietan dituzun alderdi-ordezkariei aurkeztu dutenaren kontrako botoa emateko eskatu behar zenieke. Besterik gabe, eskerrik asko. (Aplausos) La
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/f4d01685-0f1b-4151-8ca6-6557f8de0a1e
|
parl_eu_310
|
10
|
11
|
15.02.2013
|
PINEDO BUSTAMANTE
|
EH Bildu
|
Eztabaida monografikoa, Euskadin hartu beharreko zerga-neurriei buruz
|
Egun on, mahaiburu anderea. Legebiltzarkideok, lehendakari jauna. Gaurkoan mahai gainean daukagun zergapolitikei buruzko eztabaida benetan eztabaida funtsezkoa eta beharrezkoa da. Noski, beharrezkoa eta funtsezkoa, baldin eta ongizate-estatuan oinarritutako gizartea eraiki nahi badugu eta herritarren beharrei erantzuteko gai izango den sare instituzional eraginkor eta bizkor bat erdiestea gure helburua baldin bada. Porque lo primero que debemos preguntarnos es qué país queremos, qué sociedad queremos, qué servicios públicos queremos. En definitiva, qué bienestar queremos para nuestros ciudadanos y ciudadanas. Y a partir de ahí construiremos entre todos un sistema fiscal que lo alimente, un sistema fiscal que lo sustente, un sistema progresivo, equitativo y solidario. La presión fiscal de Hego Euskal Herria en el año 2009 fue del 29,3 % del producto interior bruto. En el mismo año en Dinamarca era del 48 %, en Suecia de casi el 47 %, en Rumania del 27 %, y en Bulgaria de casi el 29 %. ¿Cuál de estos países es su ejemplo? Nosotros lo tenemos bien claro. Guretzat erakundeen zutabe nagusietakoa da zerga-politika. Herritar orori estaldura soziala bermatzeaz gain, berdintasun-aukera eskubidea bermatu behar duelako. Azken finean, nahi dugun herria aurrera eramateko tresna delako. Ogasunari dagokionez, gure helburua argia da: zerga-sistema bidezkoagoa, zerga-sistema solidarioagoa ezartzea sektore publikoaren biziraupena oinarri tinkoen gainean bermatzeko eta gure ekonomiaren garapena aurrera eramateko. Horretarako, ez da baliagarria zerga-politikoa bere forman, baizik eta bere edukian, eta zehatzagoak izateko, definitzen eta apli- katzen ditugun zerga-politikoak nolakoak diren. Hori da gakoa, alegia zerga-politika horiek diseinatzeko orduan, ekitatea, justizia soziala eta elkartasuna kontuan izaten ditugun ala ez. Eta guk, Euskal Herria Bildun, oso argi daukagu. Edonolako zerga-politika ez da baliagarria. Behin eta berriro salatu egin dugu, gaur egungo zergasistemak ez ditu bermatzen ekitatea, ez du bermatzen progresibitatea, ez eta sistema publikoa bermatzeko beharrezko zerga-bilketa, ezta eragin birbanatzailea ere. Zerga arloko subiranotasuna da gure etorkizuna eraikitzeko aukera emango digun funtsezko oinarrietako bat. Eta horrez gain gure herriak dituen helburuen alde egiteko funtsezko elementua da ere. Hortaz, etsigarria izan da ikustea gure erakundeek zenbatetan jarraitu dioten Espainiak zerga alorrean ezarritako politikei. Horrek ekarri dizkigun ondorioak benetan tamalgarriak izan dira euskal jendartearentzat. Zerga-bilketa jaitsiera soilik krisiari egotzi nahi diote batzuek, eta oraintxe bertan entzun egin dugu. Baina azken urteetako politika neoliberalek egundoko eragina izan dute zerga-bilketaren ahalmenean. Eta orain ondorio horiek pairatzen ari gara. Azken urteetan inolako miramendurik gabe behin eta berriro aplikatu diren zerga-politikek zeresan handia izan dute bilketaren jaitsieran. Izan ere, etengabe erreforma fiskalak mahai gainean jartzen suntsitu egin zen progresibotasuna, suntsitu egin zen Administrazio publikoaren diru-bilketa, areagotu egin ziren ihesbideak, baita iruzurrari ateak parez pare ireki zitzaizkion. Hori bai, guzti hau lehiakortasunaren izenean, enpresari laguntza eskaintzearen izenean eta noski, enplegua sortzeko asmoaz, antza, baina beti ere Europan zabaltzen zen olatu neoliberalari jarraikiz. En los últimos años hemos asistido en toda Europa, y en especial en el Estado español y aquí en Euskal Herria, a un ataque a la progresividad fiscal, un ataque primando los impuestos indirectos sobre los directos, y esta eliminación de la progresividad de la fiscalidad está acabando con la posibilidad de la redistribución de la riqueza, que es uno de los objetivos fundamentales de cualquier política fiscal. Aldaketa guzti horien ondorioz presio fiskala langilearen gainean areagotu egin zen eta finantza kapitalaren gaineko presio fiskala asko arindu egin da. Politika guzti hori justiziaren ikuspuntutik guztiz onartezina da. Gainera zerga-bilketan eragin zuzena izan du, sektore publikoak baliabide asko galdu ditu. Gaur egun gutxi gorabehera zerga-bilketa 2005ekoaren parekoa da, 2013an gaude. Ejemplos de estas reformas tributarias que han contribuido a la reducción de la recaudación hay muchos: la dualidad, es decir, que los rendimientos de capital tuvieran su propia tasa y no se sumaran a los rendimientos del trabajo y así a la escala progresiva, la exención de los 1.500 euros en los dividendos, la deducción de los 400 euros, la reducción del tipo marginal máximo, la reducción del impuesto de sociedades y la eliminación del impuesto de patrimonio. Y podemos ver en los datos de recaudación también el efecto directo de todas estas reformas fiscales. Así, las reformas del impuesto de sociedades supusieron una reducción directa de recaudación del 12 % la del 96, del 25 % la de 2007. Y en el caso del IRPF tenemos un 13 % en el 99, un 5 % en 2001, un 8 % en 2003, un 6 % en 2007. Estamos hablando de efectos directos, no efectos por reducción de actividades económicas. Efectos directos en la recaudación por las reducciones aplicadas en los diferentes impuestos. Beraz, ez da nolanahiko gaia gaur eztabaida duguna. Zerga-sistemak aldaketa sakonak behar ditu. EH Bilduk, aukera izan duen erakundeetan, hala nola Gipuzkoako Batzar Nagusietan eta hainbat udaletan, ekitatea eta progresibitatea berreskuratzeko urrats sendoak eman ditu, norabide berri bati ekiteko zergapolitika honetan. Ekintzak, ekimenak behar ditugu, are gehiago momentu honetan, eta hori da faltan igarri duguna, bereziki azken urte hauetan, lidergoa zerga-politika justuagoa eta progresiboagoa ezartzeko. Soilik aitzakiak entzun ditugu, aitzaki merkeak, bereziki EAJren ahotik, esaterako, zenbait batzar nagusietan beraiek daukatenean eskumen osoa, beraien hitzetan behin eta berriro entzun dugu ez zela eztabaidarako edo erabakietarako foroa, eztabaida eta erabakia OCTen bideratu behar zela. Harmonizazioaren aitzakia ere behin eta berriro entzun dugu. Demagogia zela "gehiago duenak ekarpen handiagoa egin behar duela". Esaldi hau, Urkullu jaunak pasa den urtean, abuztuan, esan zuen argiargi. "Demagogia da gehiengoa duenak ekarpen handiagoa egin behar duela". Orain esaten daude esaten daudena. Aitzakiak, aitzakiak izan dira, baina borondate politiko eskasa. Eskasa sistema publikoa, gure sare instituzionala, defendatzeko. Horrekin murrizketak, austeritatea aitzakia izanda gizartearen ongizateari egindako erasoak ekiditeko, zerga-politika indartu eta sendotu baten bidez. Dena den, edozein zerga-erreformak aldagai asko kontuan izan behar ditu: gaur egun dugun sistema, zergen inguruan Administrazioak biltzen duen informazioa, gure zerga-sistemak orain dituen menpekotasunak estatu-sistemarekiko edo Europar Batasunarekiko, zerga-ordainketaren inguruan jendeartean dagoen kultura eta beste asko. Hori guztia dela-eta, aldaketa sinpleenak esfortzu handia eskatzen du, baina ezinbestekoa da zergaerreformari ekitea eta beharrezkoa aldaketa guztiei ekitea. Euskal Herria Bilduren ustez premiazkoa da, lehentasunezkoa da, pertsona ardatz izanda, herritarren ongizatea ardatz izanda, zerga alorreko berregituraketa sakona egitea, progresibitatean, ekitatean eta elkartasunean oinarritutako aldaketa sakona, sistema publiko indartsu bat egituratuz, herritarren ongizatea helburu izanda, gure herriaren burujabetzan sakontzeko. Eta bide horretan, gure taldearen ustez, jarraitu beharreko lan-ildoak hauek izan beharko lirateke: zerga-politika, justu, solidario eta progresiboa erdiesteko hainbat ataletan aldaketak jorratu behar dira, bost atal nagusitan. Bat. Aberastasunaren tributazioari dagokiola. Eman behar dira ezinbesteko pausuak. Errenta edo lanaren zergaz gain, ezinbestekoa da aberastasunaren zergak ekarpena egitea sistema tributarioari. Jabetzak, aberastasunak, botere ahalmen bat ematen die pertsonei eta hori ezin dugu ahantzi. Aberastasun eta fortuna handien zerga edota ondarearen gaineko zerga izan, ezinbestekoa da elusiorako bideak moztea. Horregatik proposatzen dugu pertsonen ondarearen gaineko zergak ezinbesteko baldintza izatea ezkutu fiskalaren ezabaketa, eta enpresen partaidetzaren salbuespena ezabatzea. Herentzien ahaide zuzenen arteko salbuespena kendu behar da, muga batzuetatik aurrera ere bai. Bi. Iruzurraren aurka egin beharrekoa. Zergaordainketan errenten arteko berdintasuna bermatzea bezain garrantzitsua da, zerga-iruzurrari aurre egitea. Alde batetik, legeak ahalbideratzen dituen zergak saihesteko zirrikituak itxi behar dira, hau da, elusio fiskala ezabatzen joan beharko dugu eta, bestetik, berez iruzurra dena ekidin behar dugu. Iruzur fiskala gizarte honetako gaitz handienetako bat da, jokabide erabat insolidarioa da eta, beraz, onartezina. Instituzioen lehentasun nagusietako bat iruzurgileei eta iruzur potentzialei gauzak izugarri zailtzea izan behar da. Iruzurraren kontrako borroka planteamendu integral batean kokatzen dugu, hiru oinarrien gain osatua. Batetik, kontzientziazioa, bestetik, araugintzan zergen elusioa mugatzeko aldaketen bitartez eta, hirugarrenik, Administrazioaren eraginkortasuna areagotzeko neurriak erabiliz. Zerga-iruzurraren aurkako borrokak planak eta pertsonak behar ditu, baina baita datuak lantzeko teknologia berriak ere eta datuen elkar trukaketa, noski. Horregatik, ezinbestekotzat jotzen dugu informazio alorrean beste zerga-administrazioekin harreman handiagoak izatea, batez ere Gipuzkoa, Araba, Bizkai eta Nafarroako ogasunen artean, gaur egun jadanik dauden harremanak areagotuz. Hiru. Sozietateen gaineko zergari dagokiola. Sozietateen gaineko zerga goitik behera aldatzea beharrezkoa da, errebisioa beharrezkoa da. Azken urteetan arazo asko pilatu ditu zerga honek eta gaur egun zerga horrek ez du bilketa-ahalmenik. Barne-produktu gordinaren % 1,1 biltzen da Euskal Herrian zerga horrengatik; Europan, aldiz, batez besteko % 2,7 da bilketa. Horretaz gain, eskuzabaltasuna hain handia izan da zerga honetan, enpresek oinarri ezargarri negatiboak pilatu dituztela, baita kenkariak ere. Zerga honen biltzeko ahalmena hipotekatua dago urteetarako. Egoerak zerga horren erreforma sakona eskatzen du. Gure ustez, eta Gipuzkoako ponentziaren ondorioak jarraituz, sozietateen gaineko zergak beste zergek bezalaxe balio egin behar du bilketa areagotzeko, hain zuzen, epe ertainean iristearren Ipar Europako herrialdeetan zerga honek kontu publikoei egiten dien ekarpen mailetara, hau da, barne produktu gordinaren % 3 ingurura. Sozietate gaineko zergan bost aldaketa nagusi proposatzen ditugu. Zerga berriak muga bat jarri beharko luke zenbait gasturen kengarritasunean, esate baterako, ordezkaritza-gastu, propaganda eta publizitate-gastu, bezeroen arretarako gastu edo ibilgailu ez industrialetarako gastuentzat. Horiek guztiek enpresaren emaitzari egiten dioten ekarpena zalantzakoa baita, are gehiago, esan ahal dugu elusio-iturri bihur daitezkeela. Enpresa-fondo propioak sendotzeko arau berriak muga bat jarri beharko luke gastu finantziarioen kengarritasunari dagokionez, enpresen gehiegizko zorpetzea saihesteko eta horrela enpresen fondo propioen hornikuntza bultzatzeko. Kapital propio handiago batek sendotasun handiagoa emango die enpresei eta krisi-garaiei hobeto aurre egitea ahalbideratuko die. Era berean, araudi berriak jaso egin beharko luke enpresaren irabazietatik abiatuta inbertsiofondoak hornitzeko aukera. Eta honek bi ondorio positibo izango lituzke: fondoak egoera ekonomikoaren gainean, alde batetik, sendotu egingo lituzke enpresaren fondo propioak hornikuntzaren unean, eta bestetik, inbertsioa eta enplegua sustatuko lituzke gauzatzeko unean. Egungo kenkari mordoaren tokian, Administrazioarentzat zaila baita kudeatzen, gizartearentzat kostu handiak eta ekonomiarentzat zalantzazko eraginak dituztelako, zerga berriak ikerkuntza eta garapenerako inbertsioetarako kenkari bakar bat jaso beharko luke; eta kenkari honen justifikazioa zera litzateke: inbertsio horien ondorioek gainditu egiten dituztela inbertsioak egiten dituzten enpresen beren mugak, eta ekonomia osoarentzat onuragarriak direla. Araubide bereziei dagokienez, araudi berriak kendu egin beharko luke enpresak sustatzeko sozietateen araubidea –Gipuzkoan kenduta dago jada, eta Araban urratsa eman da aste honetan bertan–, honek ez baitu balio izan sortu zen unean finkatutako helburuak lortzeko. Laugarrenik, PFEZari dagokiola. PFEZ zergan ezinbestekoak dira azterketa sakonak, baina gutxienez bi eskalen errebisioa aipatu nahi nuke. Azken ekitaldietan, kristoren erresistentziak egon dira aldaketa minimo hauek emateko, oso minimoak. Oinarri orokorrean beharrezkoa da tipo marginalak % 45ean dituzten herrialdeetan, hau da Araba eta Bizkaian, zergatipoak igotzea, tarte berriak irekiaz. Kapital-errentei dagokienez, % 21, % 23, eta % 25eko eskala bat proposatzen dugu. Ekitatearen ikuspuntutik berdintzen joateko lan-errentatik datozen sarrerek duten tributazioarekin. Bestalde, hainbat berrikuspen behar ditu errenta salbuetsien ikuspegitik ere, BGAEren edo EPSVren inguruan egin izan diren trikimailu guztiak ekiditeko –horietako neurri batzuk hartu dira jada Gipuzkoan–, bai kopuruen gehiegikeriaren aldetik, baita erreskateen inguruan egin diren praktika abusiboengatik ere bai. Bestetik, kenkariek ere berrikuspen bat behar dute, murrizte aldera, noski, eta batez ere errentamaila kontuan hartze aldera. Beraz, elusioaz baliatzeko egon diren zirrikitu guztiak ukitu behar ditugu. Azkenik, ezinbestekoa da jarduera ekonomikoetatik eratorritako errentetan berrikuspen handiak egitea, moduluen ezabaketaren bidez, etekinen konpentsazioak mugatuaz, edota, hainbat sektoretan, langileen errentatik behera badaude, inspekzioaren bidez heldu beharko zaizkie. Quinto. En cuanto a nuevas figuras tributarias. Proponemos la tasa sobre las transacciones financieras. Las transacciones financieras internacionales cada vez son más, y sin límite alguno, en esta economía mundial globalizada totalmente. Además de las transacciones por motivos económicos o sociales, muchas de ellas son usadas con fines exclusivamente especulativos, sin que generen valor añadido ninguno en la sociedad. Y las hay también que sirven para mover capitales a los diversos paraísos fiscales. Creemos que la implantación de una tasa de este tipo es recomendable, y además de aumentar la recaudación nos haría aumentar la conciencia social sobre el reparto mundial de la riqueza y que el principal carácter de la economía no es la especulación, sino la mejora de las condiciones de vida. Ayer mismo la Comisión Europea presentaba su propuesta para un impuesto de este tipo; veremos en qué se concreta dicha propuesta y cómo podremos implantarla en nuestro país. Proponemos también una nueva fiscalidad sobre bases ambientales. El objetivo, instaurar una nueva fiscalidad basada en hechos imponibles ambientales, para la internalización de los costes externos ambientales y para la disuasión efectiva de las conductas que producen impacto ambiental, y que anime a la responsabilidad social de las personas tanto físicas como jurídicas. Se trataría en definitiva, de una imposición de carácter finalista, para financiar la recuperación de los pasivos ambientales existentes en Euskal Herria en forma de suelos contaminados, ríos alterados, calidad del aire degradada, biodiversidad amenazada o paisaje deteriorado. Eta eredu guzti hau gauzatzeko tresna guztiak behar ditugu eskuetan. Burujabetzan sakondu, Euskal Herriaren egituraketa soziala helburu izanik. Ecofin-en zuzenean egun behar dugu, ahotsa eta bozarekin parte hartu behar dugu, ez Estatuaren bitartekaritzan, ez han gonbidatu moduan egonda, atzealdean jesarrita, hitzik esan gabe. Hori ez da bidea. Ez da bidea Ecofin-en egotea bakarrik opor fiskalak konpontzeko edo. Gaur egun gure eskuetan ez dauden zergak eskuratu behar ditugu, eta gure ereduaren norabidea zehazteko eta politika ekonomikoa finkatzeko beste osagai guztiak ere eskuratu beharko ditugu: defizit publikoa finkatzeko, zorra finkatzeko eta abar. Euskal Autonomia Erkidegoan zerga alorreko eskumen arauemailea lurralde historikoek dute Estatutuaren eta Lurralde Historikoaren Legearen arabera –nahiz eta gure ustez Legebiltzarrak izan beharko lukeen ere–. Eta Zerga Kideketarako Sailak zaintzen du aldundien artean harmonizazioa egon dadin. Ordea, horrek ez du justifikatzen OCTk gisako gune ilun, partidistak edukitzea, inongo erabaki ahalmenik ez dutenak, baina helburutzat dutenak batzar nagusiei, herritarrek demokratikoki aukeratutako ordezkariak dauden ganbara araugileei, eztabaida eta erabakia kentzea. Egungo krisiak agerian utzi du eredu horrek ez duela jada balio. Beraz zerga-politiken inguruan daukagun gune instituzionalaren inguruan ere ez legoke gaizki hausnarketa sakon eta patxadatsu bat ematea. Garai berriek eskatzen duten berregituraketa emateko. Hau da Euskal Herria Bilduren proposamena. Hau da gure eredua. Dagoeneko Gipuzkoan abian duguna. Badakigu hobetzeko badugula, baita Gipuzkoan ere, baina bidea hasita dago, bidelagunak behar ditugu eta prest gaude bidelagunak izateko, Euskal Herri osora pertsonak ardatz izango dituen eredu hori zabaltzeko eta hobetzeko. Zerga-sistema bidezkoa, aurrerakoia, ekitatiboa eta solidarioa ezartzeko. Ongizate-estatua sektore publikoaren bideragarritasuna ziurtatzeko beharrezkoak diren diru-sarrerak bermatzeko. Benetako progresibitate-printzipioa oinarri izango duena eta iruzurraren aurka borroka egiteko konpromiso sendoa hartuko duena. Aberastasunaren birbanaketan sakonduz noski, eta elkartasunean sakonduz. Mila esker.
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/f4d01685-0f1b-4151-8ca6-6557f8de0a1e
|
parl_eu_311
|
10
|
11
|
15.02.2013
|
LÓPEZ ÁLVAREZ
|
SV-ES
|
Eztabaida monografikoa, Euskadin hartu beharreko zerga-neurriei buruz
|
Eskerrik asko, presidente andrea. Hara, Maneiro jauna, kontu bat azalduko dizut, Alderdi Popularraren ordezkariarentzat ere balio duena, errepikaria eta Alderdi Sozialistaren aurrean egin duen interbentzioaren ia euskarri bakarra izan delako. Begira iezadazue; bai, begira iezadazue: ez naiz Zapatero, ez dut Espainian gobernatu eta ez dut proposatu hemen defendatzen ari naizenaren aurkako zergaerreformarik. Ados? Are gehiago, ez dut hori esan oportunismoagatik, bere garaian ere esan nuen eta, gainera, Legebiltzar honetako aktetan horrela jasota egongo dela iruditzen zait. Printzipio batzuk ez ditut aldatuko, eta Espainiako Gobernu sozialistak egindako hainbat zergaaldaketaren kontra azaldu nintzen eta kontra nago. Are gehiago, bere garaian esan nuen aldaketa horietako batzuk ezkerreko printzipioen aurkakoak zirela. Uste dut hutsegite larria izan zela funtzionario eta pentsiodunen aurka egitea eta, esaterako, herrialde honetan gehien dutenei presio fiskala ez igotzea. Ados? Has al naiteke esku artean dugunaz hitz egiten? Egin dezaket, egiten dut eta hiru urtez egin dut. Hiru urtez aritu naiz zergetan justizia soziala eskatzen. Hiru urte krisiari aurre egiteko adina baliabide eduki nahian, herrialde honetako ekoizpen-ekonomiari laguntzeko eta zerbitzu eta prestazio publikoak mantentzeko. Hiru urte herrialde hobe bat egin nahian. Honen aurka aritu direnek zor dizkiguten hiru urteak dira, baina ez gobernu sozialistari, Euskadiri eta euskal gizarteari baizik. Zuek nahi izan zenutelako, aurreko Jaurlaritza itotzeko, hark baliabiderik ez izatea, Gobernu sozialista itotzeko, murrizketak egitea beste erremediorik izan ez genezan, euskal gizartearen premiei eta urgentziei aurre egiteko aukerarik izan ez genezan, baina egin zenutena herria itotzea izan zen, eta hori erabateko axolagabekeria da. Bai, zuek zarete zerga-erreforma ez egitearen erantzuleak, une hartan zuek gobernatzen zenituztela- ko hiru foru-aldundiak, hirurak. Eta orain ez aldatu historia. Hara, orain lehendakari denak iaz esan zuen gehien dutenek gehiago ordaindu behar dutelakoa demagogia hutsa zela. Gaur egun Ekonomiako sailburu denak uko egin zion fiskalitateari buruzko osoko bilera bat antolatzeari, hausnarketa-egun baten antz handiagoa zuela iruditzen zitzaiolako. Gaur egun zuen alderdiko presidente denak "burutazio" deitu zion zerga-erreformaren proposamenari. Bizkaiko ahaldun nagusiak esan zuen zerga-igoera batek deslokalizazioak eragingo zituela eta kontu ezkertiarrak baino ez zirela. Baina hori bai, pixka bat geroago erreforma bat egin zuen, ondarearen gaineko zerga berri bat aurkeztu zuen eta harro azaldu zen, denoi ezkerretik aurrea hartu zigula esanaz. Hori da herrialde honetan benetan gertatu dena. Hori da zuek Euskadin eraberritzea eta aldatzea galarazi duzuena. Hori da errealitatea, eta ez besterik. Damborenea jauna, egia esan, ez didazu huts egin. Berak ohi duen bezala: Ea nola uzten dudan lotsatan! Bai, bai. Ea nola uzten ditudan gainerakoak lotsatan neu batere busti gabe! Ea noizbait ekarpenen bat egiten duen tribuna honetan! Kontu latza esanaz hasi da: "Eztabaida zaharra, irreala eta alferrikakoa da hau". Ez dago ezer berriagorik, herritarrei murrizketak egiteko eraso neoliberal baten erdian, zuek inposatu nahi duzuena bezalakoan, justizia sozialaren bitartez eraso hori saihesten ahalegintzea baino. Ez dago ezer errealagorik herritarren arazoei behar adinako baliabideekin aurre egitea baino; ez esaldi burutsuekin, baliabideekin baizik. Eta ez dago ezer baliagarriagorik herrialde honetan berdintasunaren, elkartasunaren, justiziaren eta aurrerapenaren zerbitzura jartzen den fiskalitatearen gisako tresna bat baino. Hori ere ari gara egiten eztabaida honekin. Zaharra, irreala eta alferrikakoa zure interbentzioa izan da, hemen eztabaidatzen ari garenari ekarpenik ez diolako egiten. Eta desarmonizazioa aipatzen du. Nork desarmonizatzen du? Horretarako aukera sortzen den tokian gauzak aldatu nahi dituenak, Alderdi Sozialistak egin duen bezala, ala ezer ukitu nahi ez duenak, dena zegoen bezala jarraitzea nahi duenak, horrela zenbaiten pribilejioak mantentzen direlako? Ez, ez! Zuek desarmonizatzen duzue. Zuek, zerga-sistema bidegabea mantendu nahi izan duzuenok. Zuek desarmonizatzen duzue, fiskalitatea herrialde honetan, zuen immobilismoarekin. Gainera, horrekin lortzen duzuena, ageriko desberdintasunetan murgiltzen diren milaka herritar baztertuta uztea da. Harmonizazioa ez du Alderdi Sozialistak galarazi, zuek galarazi duzue, kontu horietaz hemen ez eztabaidatu nahi izateagatik. Honela dio gero: "Ez dira ezertaz jabetzen. Kontua da diru-sarrera gutxiago daudela gutxiagok ordaintzen dutelako, jende gutxiagok ordaintzen duelako". Ezertaz jabetzen ez dena zu zara. Ez da arazo koiunturala. Hau ez dugu hona ekarri krisia dagoelako. Ez, ez! Arazo estrukturala da hau, herrialdearena. Herrialde zuzen batek, lehen ere esan dut, fiskalitate zuzena behar du, eta gurea ez da zuzena, eta aldatu egin nahi dugu, krisiarekin edo krisirik gabe. Hau ez da baliabide batzuk nola dauzkagun ikusteko arazo koiunturala. Eta gertatzen dena da nire eredua zurearen guztiz kontrakoa dela. Murrizketen bitartez, pribatizazioen bitartez edo eskubide gutxiago izatearen bitartez izango genukeen herrialde-eredua nahi duzu zuk. Ez, hori ez da nire eredua. Nirea guztiz kontrakoa da. Hara, iparreko herrialdeei begiratzen diedanean (hemen dugu!), neure buruari esaten diot: "Bai, nik zerbitzu horiek nahi ditut, prestazio horiek nahi ditut, herritarren baterako erantzukizun hori nahi dut". Baina horretarako nik ere presio fiskal bera nahi izan behar dut –sentitzen dut–, hori posible egin ahal izateko. Eta Euskadiko presio fiskala hogei puntu behetik dago beste herrialde batzuekin alderatuta, hemen igo zaizkigun zergak zeharkakoak izan direlako, Mariano Rajoyren Gobernuak BEZarekin inposatu dizkigunak, bidegabeenak. Eta gero ondarearena, batzuek arrastaka onartu behar izan dutena. Eta gero enpresetara itzuli da. Mahai gainean daukagun panorama negatiboa marraztu eta honako hau dio: "Okerrera egingo du sozietateen gaineko zerga igotzen badugu". Eta hor nabarmentzen da berriz ere jendea engainatu nahian. Lehen esan dut eta berriro diot, agian aurrena egin beharrekoa izena aldatzea zen; izan ere, "sozietateen gaineko zerga" izenak nahasi egin dezake: enpresen mozkinen gaineko zerga beharko luke. Beraz, ez dio ezertan eragiten, ezertan ez, lehiakortasunari. Zuri ez zaizkizu axola enpresak; enpresariak irabazi gordin guztia etxera eramatea axola zaizu. Hori da axola zaizuna, eta kito. Jakina azal lodia duzula, oso lodia, gainera. Zuk defendatzen duzunaren arabera, badirudi mozkinek enpresen lehiakortasuna galtzeko moduko zerga dutela. Baina zer diozu? Zertaz ari gara hitz egiten? Gainera, nik esan dut Euskadiren ekonomia produktiboari laguntzeko erabili nahi ditudala baliabide horiek. Ez zenbaiten ondarea handitzeko. Ez, ez. Euskal ekonomia osoari laguntzeko. Eta gero, arazoa gastua dela diozu. Berrikus ezazu. Diru-sarrerena da arazoa. Gastuak murriztuta konpondu nahi dituzue gure arazoak: eskubide gutxiago, prestazio gutxiago, zerbitzu gutxiago, kohesio gutxiago… Eta harro zaudete. Harro zaudete Mario Draghi etorri delako eta esan digulako: "Espainiak asko irabazi du lehiakortasunean!". Bai, baina zeren kontura? Soldatak jaistearen kontura, eta langileek eskubide gutxiago izatearen kontura. Ez da nire eredua. Ez da nire eredua. Teknologian, berrikuntzan eta ikerketan oinarrituta handitu nahi dut nik herrialdearen lehiakortasuna, lehiakorrago eta produktiboago izanda. Eta zuek, horretan laguntzen duten kontu-sailak gutxienekora murriztu dituzue. Ez da nire eredua. Eta gero baterako planekin etortzen zarete, eta oso bitxia da –tira, bitxia ez, logikoa da– baina foruogasunek zergapekoen datuak ematearen aurka zaudete, eta hogeita lau ordu besterik ez dituzue behar izan datu horiek berak Osasun Ministerioari eta euskal farmaziei emateko, koordainketa aplikatu ahal izateko. Hau da, iruzurraren aurka borrokatzeko ez; baina koordainketa eta murrizketak aplikatzeko hogeita lau ordutan. Hogeita lau ordutan. Baina kontua da, hemen horretan tematzen badira ere, ez dagoela baterako planik, ez dagoela helbururik eta ez dagoela emaitzarik. Ez dakigu zer ikuskapen egiten diren, eta ez hiru lurraldeetan azaleratutako zenbatekotan zer emaitza lortzen diren, benetan berreskuratutakoetan… Izan ere, batetik hamarrerakoa baino alde handiagoa dago azaleratzen dela esaten denaren eta benetan biltzen denaren artean. Arin ibiliko naiz, ikusten dut denbora aurrera doala eta. Bestalde, ezer gutxi daukat EH Bilduri esateko. Filosofiaren parte handi bat partekatzen dut, zehaztapenean ziur ez banago ere; hemen, tribunan, aditzera eman dituen zenbait gauzatan baietz dirudi. Baina partekatzen ez dudana, eta hori esan egin behar dizut, zerga-subiranotasunaren premia hori da. Eta ez da ni ez nazionalista eta ez independentista ez naizelako soilik, ni alderantzizkoaren aldekoa naizelako baizik. Europari zerga-subiranotasuna, eta beste batzuk, ematearen aldekoa naiz, oraingo Europaren guztiz bestelakoa egiteko. Politika monetarioak ez ezik, ekonomiari, zergei eta gizarteari buruzko politikak ere erabakitzeko eskumena duen Europa. Denok subiranotasuna ematea behar duen Europa, etengabe subiranotasun esklusiboak eta baztertzaileak bilatu gabe. Horregatik, berrikus ezazue gure gaitz guztien soluzio gisa independentziaren gaineko etengabeko eskaera hori, kasu honetan guztiz alderantzizkoa baita. Bizkor. EAJren ordezkaria honako adierazpen honekin hasi zen: "Euskadiko sistema instituzionala munduko onena da. Oso ona da eta hau egiteko aukera eman digu". Beraz, zergatik esan du lehendakariak berrikusi egin behar dela? Onena bada, zergatik berrikusi behar dugu? Garai berrien errealitatera egokitu behar ditugun akatsak eta gabeziak dituelako. Nik ere egin dut hori, nik ere aldarrikatu dut hiru urtetan. Eta esan digu herrialde modernoena, aurreratuena eta onenetan onena nahi duela. Baita guk ere! Baina nola lortuko dugu? Nola mantenduko dugu? Zer baliabiderekin eraikiko dugu? Hori da garrantzitsuena. Eta zuk esaten zenuen ekonomia suspertzea zela lehentasuna. Ados. Zer baliabiderekin lagunduko diogu? Hori da eztabaida zerga-erreformaz ari garenean. Eta ziurtasunez hitz egiten duzunean, egia da. Nik ez dut nahi txitean-pitean hemen honetaz hitz egiten aritzea! Nik behin nahi dut kontu hau ebatzi, zehaztu eta adostea, behin betiko eta denon artean. Harmonizazioa guztiz beharrezkoa dela esan dut. Bada, harmoniza dezagun hemen. Hemen gaude denok! Ez dut ulertzen hemen gaudenok hemendik kanpo elkartu eta han adostutakoa instituzioetara eramatearen kontu hori. Hemen gaude eta! Lor dezagun akordioa Legebiltzar honetan, horretarako eskumenak baditu eta! Ez dakit zer arau, ez dakit zer erregelamendu irakurri didazun. Nik 13. artikulua irakurri dizut, argi eta garbi dioena –hemen daukat, denborarik ez galtzeko– lurraldeek, foru-aldundiek, ogasunek iruzurraren aurkako plan bateratuak egingo dituztela eta, gainera, sistema guztiak bateratuko dituztela, sistema informatikoak barne. Legeak dio hori! Eta ez dugu egin, legea ez betetzea da hori. Eta zergatik ez da egiten? Ez dakit. Zuk azaldu beharko didazu, nik ez baitut ulertzen. Eta nik uste dut egin behar dela. Oraintxe bukatuko dut. Ekonomia sailburuak, hau da, Gatzagaetxeberria jaunak, esan du erreforma nahi duela instituzioen finantza-nahikotasuna bermatzeko eta ekonomiari laguntzeko. Hori parteka nezake, baina instituzioen finantza-nahikotasuna instrumentala da, instituzioek oinarrizkoa egiteko tresna bat da, lehen esan dudan bezala, funtsezkoa egiteko tresna bat, instituzioek zerbitzu publikoak eta prestazio publikoak mantentzeko tresna bat, berdintasunaren eta elkartasunaren bermea direnak. Instituzioek, krisiarekin edo krisirik gabe, ekonomiari laguntzeko eta aberastasuna birbanatzeko da. Horregatik, berriro diot, hau ez da arazo koiuntural bat, hau herrialdearen arazoa da. Eta fiskalitate zuzenagoa, bidezkoagoa eta nahikoagoa lortuko duen erreforma egitea denon betebeharra da. Hori da gure helburua, gure konpromisoa eta, horretarako, 53 ebazpen aurkeztuko ditugu gaur arratsaldean, akordioak lortzeko borondatearekin. La
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/f4d01685-0f1b-4151-8ca6-6557f8de0a1e
|
parl_eu_312
|
10
|
11
|
15.02.2013
|
MANEIRO LABAYEN
|
Mixto-UPyD
|
Eztabaida monografikoa, Euskadin hartu beharreko zerga-neurriei buruz
|
Eskerrik asko, presidente andrea. Lehenengo gauza, López jauna: ez nazazu elkartu, mesedez, Alderdi Popularrarekin, fiskalitategaian zure erantzuna emateko. Ez nazazu Alderdi Popularrarekin elkartu, bai baitakizu ez gatozela bat Tal- de Popularrak proposatzen duen edo proposatzen ez duen ezertan. López jauna, 2009ko abenduan zuk gobernatzen zenuen. Ez ditut kritikatu bakarrik Zapatero jaunak zerga-arloan hartutako erabaki burugabeak; baita zureak ere, edo zuek aplikatu nahi izan ez zenituztenak. Ez ezazu jarri arreta Zapatero jaunarengan bakarrik, baizik eta pentsa ezazu 2009. urtean zehazki zer egin zenuten ere. Begira zer erantzun zuen Madrigal andreak, legebiltzarkide sozialista bera, 2009ko abenduan, hona fiskalitate-eztabaida bat ekarri genuenean: "Oso ondo geratzen da esatea gehien irabazten duenari zergak igotzeko; hori, presidente andrea, bistakoa denaren gorazarrea da, kontuan hartzen badugu zerga-sistema moderno guztietan progresibitatea eta berdintasuna sistemaren izate bereko zati direla". Talde Sozialistaren erantzun hori bera eman zezakeen eta eman zuen gero Euzko Abertzaleak taldeak. Baina 2009. urtearen amaieran, zuek esaten zeniguten zerga-aldaketak proposatzen genituenoi ez zirela batere beharrezkoak, eta ondarearen gaineko zerga berreskuratzearen eta hemen eztabaidatu ziren beste hainbat proposamenen aurka bozkatu zenuten. Hain zuzen, gero iritzia aldatu zenuen, baina 2009ko abenduan horixe esaten zenuten. Memoria historikoa egiteagatik eta bidezkoak izateagatik esaten dut. Damborenea jauna, eztabaida hau zaharra, alferrikakoa eta irreala dela esan duzu. Zuek ez zarete aldatzen. Euzko Abertzaleak taldeak berak ere esan du eta fiskalitatea aldatu egin behar dela! Zuen ustez, eztabaida hau zaharra, alferrikakoa eta irreala da. Bada, guk uste dugu ezinbestekoa dela, eta lehenago egin behar zela. Esan duzu: "Tira, UPyDko legebiltzarkideak proposatzen du lurralde historikoak sobera geratzea". Ez, gizona, ez! Beste hainbat gauza proposatu ditugu, Damborenea jauna, ez ezazu disimulatu. Hortxe daude planteatuta! Guk ez ditugu 53 ebazpen-proposamen aurkeztuko, baina bai berrogeita zenbait, eta batzuk hemen azaldu ditut. Eta zuk ez duzu haietako baten aurka ere egin. Ez ezazu esan: "UPyDk lurralde historikoak ezeztatzea proposatzen du…". Ez, gizona, ez! Joan zaitezte planteatu ditugun proposamen zehatzen mamira. Hain zuzen, euskal erakunde- eta zerga-eredua berritzea proposatzen dugu, baita zerga-iruzurraren aurka borrokatzeko baterako plan bat lehenbailehen egitea ere, eta ikuskapen gehiago egitea, eta ikuskatzaile gehiago egotea, eta zehapen gehiago egotea, eta enpresak sustatzeko elkarteak desagertzea, eta kapital-errentak lan-errentekin parekatzea, eta linealak eta, hortaz, atzeragarriak diren kenkari jakin batzuk aztertzea. Jakina planteatu ditugula proposamen zehatzak! Adibidez, ondarearen gaineko zerga edo Euskadi osoko ondasun handien zerga harmonizatzea. Halaber, proposatu dugu, eta beti proposatu izan dugu, orain batzar nagusiek dituzten zerga-eskumenak Eusko Legebiltzarrak izan ditzala, subiranotasuna lagatzeagatik, López jauna. Hain zuzen, subiranotasuna lagatzea, baita zerga-subiranotasuna ere. Ados zaudete zergasubiranotasuna Espainiari edo Europari lagatzearen planteamendu honekin, ala ez zaudete ados? Gu bai, eta beti esan izan dugu. Damborenea jauna, zer proposatzen duzu zuk? Proposa ezazu seme-alaba gehiago izatea ez den zerbait, horixe proposatzera etorri baitzara! Zuk proposatu duzu zergak jaistea eta seme-alaba gehiago izatea Euskadin dugun zerga-arazoa konpontzeko. (Murmullos) Ez duzu beste ezer esan! Tira, badakigu zein diren Alderdi Popularraren gainerako proposamenak; badakigu zein diren Alderdi Popularraren proposamenak: murrizketa sozialak bultzatzea eta iruzurgileei amnistia ematea. Horixe egin duzue zuek urte hauetan guztietan. Ez duzue besterik egin. Bai, bueno, orain zergak jaistea proposatzen duzue; hau da, Rajoy jaunak egin duenaren guztiz kontrakoa. Baina eztabaidatu itzazue gai jakinak, mesedez. Uste dut azkenean denok gaudela prest, zu izan ezik, fiskalitateari buruz eztabaidatzeko. Baliteke proposamen onak edo ez hain onak egotea, baina, azken batean, badirudi zure taldea dela zerga-arloan proposamenik ez duen talde bakarra. Asko hitz egiten da desarmonizazioaz eta koordinazioaz. Desarmonizazio eta koordinazio hori gertatzen da ez bakarrik talde jakin batzuek gauza desberdinak aldezten dituztelako lurralde bakoitzean, edo ez bakarrik aldundi bakoitzean alderdi politiko desberdinek gobernatzen dutelako, baizik eta daukagun forusistema beragatik, zeinak deskoordinazioa eta desarmonizazioa ahalbidetzen baititu. Horregatik proposatzen dugu sistema aldatzea, herritarrei ahalik eta berdintasun handiena bermatzeko. Hori da helburua. Sistemak egiten du kale. Arazoa ez da bakarrik aldundi bakoitzean gobernu desberdinak egotea; arazoa eredua bera da, eta hura aldatzea proposatzen dugu. Foralistok zergatik ez duzue eredu hau aldatu nahi? Zergatik ez duzue bultzatu nahi zerga-iruzurraren aurka borrokatzeko plan bateratu bat? Zuek, azken batean, garrantzi handiagoa ematen diezue lurralde historikoen ustezko eskubideei herritarren eskubideei baino. Beti eman izan diezue garrantzi handiagoa! Horixe da foralismoaren oinarria: lurralde historikoen eskubideak herritarren eskubideen aurretik jartzea. Bada ez, eskubideak herritarrok ditugu. Horregatik proposatzen dugu zerga- eta erakunde-eredua goitik behera eta konplexurik gabe aldatzea, eta horregatik proposatzen dugu zerga-arloko eskumenak Legebiltzar honek izatea, Diputatuen Kongresuak izatearen aurretiko urrats gisa eta Europa osoan zerga-politika bakar baterantz aurrera egiteko aurretiko urrats gisa. Horixe da proposamena. Ados gaude hemen goratzen diren baina gero aplikatzen ez diren printzipio batzuekin. Hain zuzen, subiranotasuna laga behar da, subiranotasuna laga behar da. Eta zerga-arloan ere laga behar da subiranotasuna. Horixe da guztiontzat onena, baita euskaldunontzat ere. Euzko Abertzaleak taldeak osoko zerga-erreforma bat proposatzen du orain. Beti berdin gaude! Zergatik orain bai eta lehen ez? Zer egiten egon zarete urte hauetan? Herrialdeko lehenengo alderdi politikoa deitzen diozue zeuen buruari. Zergatik ez zenuten hala jokatu aurreko hiru urte eta erdian, hots, herrialdeko lehenengo alderdi politiko gisa, arduratsua izan behar zuena, eta arduraz jokatu behar zuena? Zergatik ez zenuten hala jokatu? Zergatik esan zenieten ezetz behar-beharrezkoak ziren eta orain berandu iritsiko diren zerga-erreformei? Zergatik esan zenieten ezetz? Zergatik orain bai eta lehen ez? Galdera horri erantzun behar diozue. Jakina, orain, hain zuzen, ez dugu nahikoa diru-sarrera eta murriztu egin behar da, baina murriztu egin behar dugu, edo murriztu egin behar dela esaten duzue, ez delako planteatu, beste hainbat aldaketaz gain, zerga-erreforma bat. Zuek ez zenuten nahi izan; horra hor errealitatea. Beraz, gu prest gaude fiskalitatea berritzeko; ezinbestekoa da. Zerga batzuk igo egin beharko dira, noski baietz, baina lehendabizi zerga-iruzurraren aurka gehiago eta hobeto borrokatu behar da, eta, jakina, Euskadin gaur egun oraindik dugun alferrikako gastu handia murriztu behar da. Hitz egin dezakegu EITBri buruz, hitz egin dezakegu enpresa publikoez, erdipublikoez… Hitz egin dezakegu enbaxadez edo enbaxadatxoez… Hitz egin dezakegu foru-ereduaz beraz, zeinak baliabide ugari kontsumitzen baititu, eta, gainera, ez baitute balio garrantzitsuena bermatzeko, hots, ongizate-estatua, gizarte-politikak, hezkuntza eta osasungintza. Tira, ez dut gehiago hitz egingo Talde Sozialistaren inkoherentziez. Egin duzuenaren guztiz kontrakoa proposatzen duzue, ezta? Gogorarazi dut lehen zer esaten zitzaigun 2009ko abenduan. Baina, tira, begira dezagun etorkizunera itxaropenez. Jakina, helburua da –guk, behintzat, horrela planteatzen dugu– euskal erakunde- eta zerga-eredua berritzea, arrazoizkoagoa eta gardenagoa izan dadin; zerga-eskumenak Eusko Legebiltzarrera lekualdatzea Kongresura lekualdatu aurretik eta Europa osoan zer- ga-politika bakarra egon dadin; zerga-iruzurraren aurkako borrokari lehentasuna ematea eta askoz biziagoa izatea, zerga-iruzurraren aurka borrokatzeko plan bateratu bat barne; eta zerga-politika progresiboagoa, egungoa baino bidezkoagoa, gizarte-politikak eta ongizate-estatua bermatuko dituena eta murrizketa sozial gehiago ekidingo dituena, berdintasun handiagoa, elkartasun handiagoa, aberastasuna gehiago eta hobeto banatzea eta gutxien duten herritarrei arreta handiagoa eta hobea ematea defendatzeko. Uste dut horrek izan behar duela helburua. Euzko Abertzaleak taldeak esaten zuen zergaitunak ziurtasuna eman behar duela, baina esan berri dudan guztia ere bermatu behar du, hori baita, nire ustez, lehentasunezkoa. Hain zuzen, bestelako politikak ere bultzatu beharko dira. Zerga-eredua berritu behar da, eta, gainera, izugarri murriztu behar da alferrikako gastua; horixe da urte hauetan guztietan planteatu duguna eta planteatzen jarraituko duguna. Azken finean, hain zuzen, hasieran esan dudan bezala, guk ere aurkeztuko ditugu ebazpen-proposamen batzuk. Ez dakit 53 izango diren, baina, seguru asko, 50en bueltan ibiliko dira. Besterik ez. Eskerrik asko. La
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/f4d01685-0f1b-4151-8ca6-6557f8de0a1e
|
parl_eu_313
|
10
|
11
|
15.02.2013
|
DAMBORENEA BASTERRECHEA
|
PV-ETP
|
Eztabaida monografikoa, Euskadin hartu beharreko zerga-neurriei buruz
|
Eskerrik asko, presidente andrea. Maneiro jauna, asko sentitzen dut, baina ni ez naiz etorri hona tuitei erantzutera. Beraz, ulertuko duzun bezala, badakit zertara natorren. Ez zaizu gustatu, eta López jaunari ere ez, eztabaida hau zaharra dela esatea. Nire lehenengo hitzaldian esan dut azken hiru urteotan hogei aldiz baino gehiagotan eztabaidatu dugula honi buruz. Tira, ez da zaharra, antzinakoa da, modatik pasatua…, bilatu ezazu beste hitz bat. Zuk eta López jaunak egozten didazue alferrikakoa dela esan izana, baina esan nuen lehengo urtean, eta aurrekoan, eta aurrekoan, zerga-arloan ezer baliagarririk onartzeko eskumenik ez duen erakunde bakarrera ekartzen baituzue eztabaida. Izan ere, eztabaida hau ez zenuten eraman ez Diputatuen Kongresura, ezta batzar nagusietara ere. López jauna, iaz esan nizun, eta berriro esango dizut: eragiten digun fiskalitateak arduratzen bazaitu –eta berdin eragiten digu Diputatuen Kongresuan onartzen denak eta batzar nagusietan onartzen denak–, plantea ezazu erakunde eskudunetan, non onartzen dena araua baita! Ez, hona ekartzen diguzu. Horregatik esan nizun iaz alferrikakoa zela, eta gaur ere alferrikakoa izaten jarraitzen du. Alferrikakoa izaten jarraitzen du. Eta irreala. Irreala dela esan dizut, herrialde honen arazoa ez delako fiskalitatea. Ez da egia. Herrialde honen arazoa langabezia da, krisi ekonomikoa, eta enpresak ixten ari direla. Horixe da herrialde honen arazoa. Arazo hori dugunez, diru gutxiago biltzen dugu. Esan didazu zu ez zarela Zapatero. Baina haren antz handia duzu. Bestalde, esaten diguzu ez zeundela ados Zapatero jaunaren zerga-neurri batzuekin. Bada, ez dakit, nik ez dut ikusi. Zuk eta zure alderdiak mimetikoki lekualdatu dituzue hiru batzar nagusietara, hasi 400 euroetatik eta ondare-zerga kentzeraino. Bai, azken hiru urte hauetan ikusi dut. Bai, zuk eta zure alderdiak. Ez dakit Rodríguez Zapatero jaunaren zer zerga-neurrirekin ez zeundeten ados. Esaten didazu ezen, guk, eskuintzarra eta ez dakit zer garenez, enpresaburu handiek zergarik ez ordaintzea nahi dugula. Paragrafo bat irakurriko dizut, eta espero dut egia ez izatea –Kataluniako komunikabide batean argitaratu da gaur–; sozietateen gaineko zergari buruzkoa da. Zera dio: "Pilatzen joan diren etengabeko zerga-arintzeen ondorio da egoera hau. Ogasun Ministerioan, anekdota hau kontatzen da: Ekonomiako aurreko Estatu idazkariak, José Manuel Campak, Ogasuneko bere lankideari, Carlos Ocañari, galdetu zionean zergatik ez zen aldatzen sozietateen gaineko zerga, askoz diru gutxiago biltzen baitzen, hark erantzun zion bururatu ere ez zitzaiola egiten, eta azaldu zion parlamentuan izapidetu ondoren Diputatuen Kongresuan atera zen zergak ez zuela zerikusirik Ogasunak diseinatutakoarekin; are gehiago, azaltzen da ezen, enpresaburu handiek Moncloan egiten zuten bilera bakoitzaren amaieran, beste zerga-arintze bat sartzen zela enpresaburu handiek Rodríguez Zapateroren Gobernuari babesa ematearen truke". Zu ez zara hona etorriko guri azaltzera ez dakit zer enpresaburu handiri mesede egiten diela fiskalitateak! Urtebete daramagu hura aldatzen, lehen ere esan dizut. Erantzunen txandan ezin zara hona etorri esatera bateko eskuina, besteko PP, ez dakit zer eta badakit zer. Guk, aurten, 4.500 milioi baino gehiago bildu ditugu Estatuan sozietateen gaineko zergarekin, egin ditugun aldaketengatik, hots, Rodríguez Zapatero jaunak Espainiako multinazional handiei eman zizkien hobariak kentzeagatik. Ez, ez iezadazu esan "Hau ez…". Zera esan didazu: "Zerga-sistema bidegabea da". Lehen esan dizut eta, zuek Espainia guztian eta hemen sortu duzuena, mimetikoki lekualdatu duzuena! Bat nator zurekin bidegabea dela, eta gauzatxo horiek dagoeneko ari gara zuzentzen horretarako gaitasuna dugun tokietan. Ez gara hona etortzen zuzendu egin behar direla esatera, ez; zuzendu egiten ditugu horretarako gaitasuna dugun tokietan. Lehen ere esan dizut: zerga-iruzurrari buruzko historia bat saltzen tematu zara, alegia, ogasuneko administrazioak ez daudela konektatuta, dena deskalabru bat dela… Begira, arazo bat duzu: sozialista zarenez, zure taldeko baten batek sinetsi egiten dizu, eta pentsatzen du ez dagoela konexio hori, eta gero badakigu zer gertatzen den. Badago ordea, badago! Baietz! Cadizen pisu bat erosten baduzu, Bizkaiko Foru Ogasunak jakingo du pisu bat duzula Cadizen, honela bakarrik eginez, bai baitago konexioa. Eta Irunen erosten baduzu ere jakingo du, bai baitago konexioa. Hau da, ez ezazu saldu egia ez den zerbait, agian baten batek, zure alderdiko batek, sinetsi egingo baitizu; gure alderditik uste dut inork ez dizula sinetsiko esaten ari zaren guztia. Izan ere, hona etortzea atzo arte egindakoaren kontrakoa esatera, bai, atzo arte… Oso kezkatuta iritsi zara… Zure zerga-neurria, eta pentsa Eusko Jaurlaritzak badituela berezko eskumenak zerga-arloan, bai baititu… Legebiltzar honek esan zizun aplika zenitzala, eta aplikatu zenuen bakarra izan zen jokoa zergapetzen duen zerga-tasa jaistea, makina txanponjaleena, pentsa, sektore ekonomiko zein baino zein garrantzitsuagoa herrialde honetan, enpresen produktibitatea hobetzeko. Hori izan da zure zerga-neurria, zure Gobernuarena, zurea. Gauza bakarra esango dizut. Esan diguzu gurea ez den beste eredu bat duzula; iaz esan nizun, eta gaur berriz esan behar dizut: hara, ez dakit, ez dakit zer eredu duzun zuk. Zein da zure eredua? Gaur tribunara igo eta kontatu diguzuna? Araban aurkeztu duzuna, zeina ez baita hemen azaldu duzuna? Gipuzkoan bozkatu duzuna? Bizkaian aurkeztu ez duzuna? Kongresuan bozkatu zenutena? Zein da zure zergaeredua? Ez dakit gurea ez den bat ote den! Nik badakit zer gertatzen den, eta badakit zergatik jarraitzen dudan bi urte geroago zure zergaproposamenaren zain, Alderdi Sozialistarena, zure Gobernuarekin eta zure alderdiarekin egin genuen bilera haren ondoren, non dokumentua eman behar baitzeniguten aztertu ahal izateko eta akordioren batera iristerik ba ote zegoen ikusteko. Badakit zein den zure eredua. Zuk ez duzu eredurik. Zuk ez duzu inolako eredurik. Hona etortzen zara, demagogia egitera etortzen zara –ezkerraren fruitu izan behar du demagogiak–, jaun hauek ere zerga-iruzurraz hitz egitera etortzen dira, eta, gero, zuzenketak aurkezten dituzue Bizkaian isunak murrizteko, legea gehien hausten dutenak aitorpena nola egin behar den edo aitorpenean zer formatu erabili behar den ez dakien edo aitorpena egitea ahaztu egiten zaion jende gaixoa baita. Hemen, ezkerrak zerga-iruzurraren aurka borrokatzeko planteamendu bat egiten duenean, jaun batzuek esaten digute isunak jaitsi behar direla, eta beste batzuek esaten digute argitaratu egin behar dela nor ikuskatuko den! Hori da zuen proposamena, hori da zuen eredua! Hori da zuen eredua! Aizu, gurea ez da hori. Gure eredua ez da hori. Gure ereduari jarraikiz, Estatuan % 20 igo dira ikuskapenak, askoz diru gehiago bildu da, Rodríguez Zapatero jaunaren azken Gobernutik hona % 40 igo dira zerga-ikuskapenak. Eta lan eginez. Horrek norbait benetan kezkatzen badu, etxeko lanak egiten baditu gobernatzen ari denean, bere etekinak jasoko ditu, jakina. Pentsatzen dut gaur eztabaida hau bukatuko dugula; gero, uste dut seiehun mila proposamen aurkeztuko dizkiguzuela; oso ondo iruditzen zaigu. Bakarrik espero dut ikustea, azken hamabost urteetan ez baitut ikusi, Euskadiko Alderdi Sozialistak hiru forulurraldeetan aurkezten dituela proposamen horiek, gaur aurkeztuko dituzuen ebazpen-proposamen horiek. Besterik ez. Eskerrik asko. La
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/f4d01685-0f1b-4151-8ca6-6557f8de0a1e
|
parl_eu_314
|
10
|
11
|
15.02.2013
|
PINEDO BUSTAMANTE
|
EH Bildu
|
Eztabaida monografikoa, Euskadin hartu beharreko zerga-neurriei buruz
|
López jauna, zuri ere aipamen bakarra, zuk ere aipamen bakarra egin baitidazu, gai berari buruz. Zerga-subiranotasuna; esan didazu zergasubiranotasuna Europari lagatzea nahi duzula, zergasubiranotasun jakin bat Europari lagatzea, edo zergasubiranotasunaz hitz egin nahi duzula, eta abar. Eta adierazi didazu ez duzula sinesten subiranotasun esklusiboetan eta baztertzaileetan. Nik ere ez dut sinesten subiranotasun baztertzaileetan, inolako zalantzarik gabe, baina, Europari subiranotasuna lagatzeko, subiranotasun osoa eduki behar da, subiranotasuna eduki behar da erabaki ahal izateko. Baina, zerbait laga ahal izateko pusketa bat besterik ez badut eduki behar, bada, ez goaz ondo, zeren pusketa baten pusketa bat lagako bainuke. Beraz, ez goaz ondo, López jauna, ez goaz batere ondo. Esaten dizut interesgarriena litzatekeela zergapolitikan dagokigun subiranotasuna edukitzea, herri gisa eduki behar genukeena, eta horixe eskatzen dugu guk. Beraz, eseriko gara eta negoziatuko dugu Europarekin, ez zaitez kezkatu. Laga behar bada, lagako da, baina guk negoziatuko dugu, ez Estatu espainiarrak edo Estatu frantziarrak edo dagokionak gure izenean. No. Sukurtsalik ez. Guk lagako genuke, guk negoziatzen dugu; izan ere, gure fiskalitateari buruz guk erabakiko dugu eta, gero, hala badagokio, guk lagako dugu laga behar duguna. Baina negoziatu ondoren, López jauna. Maneiro jaunari, berriz, hura ere kezkatuta baitzegoen, bada, berdin balio dio erantzunak. Gorospe andreak esan digu lehenik nahi duela herrialde bat zeinen indikadore sozio-ekonomikoek jarraitzen duten Europako onenetan egoten. Bien. Bai, baina guk gura duguna da haratago joatea, zeren Europan estatu asko daude eta maila ezberdinetakoak eta batzuk hobe daude eta beste batzuk txarrago daude. Eta klaro, batez bestekoak tranpatxoa egiten digu, beti ere. Gaizkiago dauden estatuak hor daude. Guk nahi dugu haratago joatea. Eta nik esan ditudan herrialdeak, mahai gainean jarri ditudanak, Europako herrialdeak dira, baina Ipar Europako herrialdeak daude hor. Eta Lópezek esan du lehenago: haien zerbitzu sozialak gura baditugu, haien zergak onartu behar ditugu. Ezin duguna eduki da zergak edukitzea ditugun moduan eta pentsatzea horrekin lortuko dugula zerbitzu sozial horiek izatea. Asko dago egiteko, asko. Bidea luzea da Ipar Europako estatuen ongizatera gerturatzeko. Zerga-politikaz, ekonomia suspertzeaz eta enplegua sortzeaz hitz egin didazu. Eta Gatzagaetxebarria jaunak ere berriz ere horretan egiten zuen: "Generar empleo y reactivación económica". Horiek dira oraintxe bertan zerga-politikaren helburu nagusiak, edo zuen zerga-politikarenak, baina non geratzen da aberastasuna birbanatzea? Ez gara ari hitz egiten egoeraren araberako arazo bat konpontzeaz! Esaten ari gara zerga-politika definitzailea dela, oinarrizkoa dela, eta argi eduki behar dugu zertarako nahi dugun zerga-politika. Horregatik esan dugu hasieratik: zerga-politika bidezkoa nahi dugu, solidarioa, zuzena, progresiboa; aberastasuna birbanatuko duen zerga-politika. Baina ezin dugu sinetsi zerga-politikak bakarrik balio duela orain krisi batetik atera behar dugulako –eta atera egin behar dugu–, edo enplegua sortu behar dugulako –eta sortu egin behar dugu–, baina definitzailea da. Eta sailburuak berriz ere esan du horretan datzala gaurko arazoa eta pasa den egunean komisioan esan nizun, arazoa ez dela hori. Zein da arazoa, orain ez dagoela finantza-baliabiderik, ez dugula dirurik gobernuaren jarduera finantzatzeko? Horregatik uste duzue aldatu behar dela zerga-politika? Finantzaketa-arazo bategatik? Ez, jaun-andreok. Guk uste dugu zerga-politika beste gauza bat dela. Ez dugu aldatu nahi egoeraren araberako finantzaketa-arazo bat dagoelako gaur egun. Ez, jaun-andreok. Aldatu nahi dugu bidegabea delako, daukagun zerga-politika bidegabea delako eta ez datorrelako bat lortu nahi dugun ongizate-estatuarekin, gure herritarrentzat nahi dugunarekin, eta hortxe dago arazoa. Arazo berarentzako bi oinarri desberdin dira, eta hortxe egon behar dugu. Eta egia da guk gaur pentsatzen genuela Gobernuak azalduko zigula zer egingo zuen atal honetan. Nolabait, zertara dagoen prest esango zuela edo, eta egia esanda, datuak eman dizkigu ekonomiaren egoe- rari buruz, non gauden, zertan egon garen. Baina zertara dago prest Gobernua? Zeintzuk dira Gobernuaren egitasmoak arlo honetan? Hori da gura duguna jakin Gobernutik. Hori da hona ekarri gaituena Gobernuaren hitzak entzutera. La armonización no es una excusa; es absolutamente imprescindible. Harmonizazioa ez da aitzakia, guztiz beharrezkoa da. Nik ez dut esan harmonizazioa aitzakia denik. Esan dut harmonizazioa aitzakiatzat erabili duzuela. Aitzakia gisa erabiltzen duzue, eta harmonizazio esan beharrean, homogeneizazio esan beharko zenukete. Baina, homogeneizazioaz hitz egin nahi badugu, hitz egin dezagun homogeneizazioaz, Gorospe andrea, baina hitz egin dezagun homogeneizazioaz. Egin ezin duguna da, lurralde batean ateratzen dena gustatzen ez zaigunean, harmonizazioaren bandera altxatu, bati une horretan egokia iruditzen zaiona egin behar izan dezan lurralde horrek. Hay que andar con cuidado. Armonización no es homogeneización. Kontuz ibili behar da. Harmonizazioa ez da homogenizazioa. Eta zirrikituak guztiz kenduta daudela esaten digu Gorospe andereak edo nolabait –hori esan duzu, ez daudela zirrikituak–. Bai, baina lan egin behar da zirrikitu horien kontra eta zirrikitu asko daude, Gorospe anderea, eta zuk badakizu daudela. Egon badaude! Bai, entzun dizut, entzun dizut, primeran entzun dizut. Esan duzu: "Zirrikituak kenduta dagoz nolabait". Ez, "nolabait" ez; egon behar dira "kenduta", eta horretarako gaude. Ez da bakarrik iruzurraren kontra egitea, elusioaren kontra ere egin behar da. Elusioa arazoa da. Eta legala izango da? Noski. Baina arazo bat da eta dirutza galtzen da hor, dirutza galtzen da. Guk esan dugu, gure zerga-sistema bidezkoa, aurrerakoia, ekitatiboa eta solidarioa izango da eta gero hortik sartu diren helburuak helburu izango dira baina helburu koiunturalak, helburu koiunturalak dira. Hemen erabaki behar duguna da, eta zuk gainera esaten zenuen "estabilidad, certeza y continuidad", horretarako marko fiskala eduki behar dugu, baina marko fiskal hori ezin daiteke egin uneko beharrak asetzeko. Egin behar da modu zintzo batean edukitzeko eredu bat eta hori da gaur hemen egin beharko genukeena.
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/f4d01685-0f1b-4151-8ca6-6557f8de0a1e
|
parl_eu_315
|
10
|
11
|
15.02.2013
|
PRIETO SAN VICENTE
|
SV-ES
|
Eztabaida monografikoa, Euskadin hartu beharreko zerga-neurriei buruz
|
Presidente andrea, jaun-andreok, fiskalitatearen bilkura honi buruzko eztabaida orokorrean gure taldeak goizean planteatu dituen irizpideei jarraikiz, lau printzipiotan oinarritutako ebazpen batzuk aurkeztuko ditugu. Lau premisa horiek gaur goizean ere azaldu dira: zerganahikotasunaren printzipioa defendatzea, zerbitzu publikoei eusteko; bigarrenik, zerga-iruzurraren aurkako borroka bizitzeko; hirugarrenik, zerga-karga zergadunen artean modu bidezkoan banatzea defendatzeko, progresibitate- eta berdintasun-printzipioetan oinarrituta; eta, laugarrenik, zerga-elusioa saihestuko duten zerga-aldaketak planteatzeko. Alde horretatik, 52 ebazpen aurkeztu ditugu Erregistroan, eta Presidentetzak adierazitako denboran azaltzen, aurkezten eta laburtzen saiatuko naiz. Lehenengo ebazpena ongizaterako baliabide publikoei buruzkoa da. Hor lortu nahi duguna da Legebiltzarrak konpromiso argia agertzea ongizateestatuarekiko, oinarrizko zerbitzu publikoei eustearekiko, gizarte-babeserako mekanismoekiko eta enplegua sortzen duen jarduera ekonomikoa bultzatzearekiko. Hori lortzeko, botere publikoek bermatu egin behar dute nahikoa diru-sarrera daudela. 2. proposamenean, Legebiltzarreko zergaharmonizazioari buruzkoan, lortu nahi dugu Eusko Legebiltzarrak pentsatzea Euskadik zerga-sistema harmonizatu bat behar duela, Euskal Autonomia Erkidegoko herritar guztientzat baliokidea den presio fiskal globala duena, eta diru-bilketan nahiz baliabideen banaketan progresibitate-, justizia- eta berdintasunirizpideei jarraitzen diena. Horretarako, Eusko Legebil- tzarrean eztabaidatu eta adostuko da Euskal Autonomia Erkidegorako zerga-politika. 3. ebazpena fiskalitate-balioei buruzkoa da, eta hor proposatzen da Jaurlaritzak eta foru-aldundiek elkarrekin lan egitea, konpromiso hauekin: zerbitzu publikoei eusteko eta haiek bermatzeko beharrei aurre egitea, herritarren zerga-erantzukidetasuna sustatzea, iruzurraren aurka borrokatzea, zerga-karga modu bidezkoan banatzea defendatzea, eta zerga-elusioa saihesteko arau-aldaketak egitea. 4. ebazpena iruzurraren aurkako borrokan erakundeak lankidetzan aritzeari buruzkoa da, eta iruzurraren aurka borrokatzeko erakundeen arteko lankidetza-programa bat proposatzen da, abian jarritako bitartekoak eta neurriak eta haien eraginkortasuna aldian-aldian aurkezteko aukera emango duena. Alde horretatik, behin eta berriz esaten da ezen, hori lortzeko, ezinbestekoa dela zerga-iruzurraren aurka borrokatzeko baterako plan bat egitea hiru lurraldeetan. 5. proposamenean, zerga-ikuskaritzari buruzkoan, eskatzen da baterako ikuskaritza-plan bat egitea, urtero kudeaketaren eta zerga-ikuskaritzaren txosten bat egingo duena. 6. proposamenean, interkonexio informatikoa da hizpide. Asmoa da aldundiek, Nafarroako eta Espainiako gobernuekin, Zerga Agentziarekin eta Gizarte Segurantzarekin lankidetzan, interkonexio informatikoa ezartzea denbora errealean, iruzurrari aurre egiteko. 7. proposamenak iruzur-poltsen aurkako plan bat aipatzen du, eta haren helburua da iruzur-poltsa horiek prebenitzeko eta hautemateko plan bat finkatzea. 8. proposamena iruzurrari aurre egiteko gizartearekiko hitzarmenei buruzkoa da, eta lortu nahi da erakunde guztiek –udal-, foru-, erkidego- eta estatuerakundeek– datu gehiago lagatzea eta profesionalen eta banakako enpresaburuen kolektiboekin hitzarmenak sinatzea sustatzea, iruzurra ahalbidetzen duten bideak desagerrarazteko. 9. ebazpenak zergadunaren historia aipatzen du, eta han proposatzen da zergadunaren kontua eta arrisku bereziko zergadunen errolda sortzea. 10. proposamenean, zerbitzu publikoen kostuaz hitz egiten da, zerbitzuen erabiltzaileei proformako fakturak bidaltzea sustatzeko, haien kostua jakinarazteko helburu bakarrarekin. 11. ebazpenean, iruzurgileei zehapenak igotzea aipatzen da, eta disuasio-araudi bat aplikatzeko helburua planteatzen da, iruzur bidez lortutako zenbateko osoa eta atzerapen-interesak ordaintzea exijituz eta aitorpena behar bezala egin izan balute ordaindu beharko luketenaren bikoitzera igoz zerga-zehapenak. Planteatzen da, halaber, fiskalki zigortuak izan diren pertsona fisiko edo juridikoek zerga-onurak, bekak eta diru-laguntzak galtzea, eta, horrez gain, ezin kontratatu ahal izatea euskal administrazio publikoarekin gutxienez hiru urteko denboraldian. 12. proposamenean, gizarteak iruzurra salatzea proposatzen da, eta nahi duguna da zerga-betebeharrak betetzeko herritarrek duten ardura eta gizarteak iruzurra salatzea sustatuko duten kanpainak egitea, eta dagozkion buletinetan iruzurgileen izenak eta ezarritako zehapenak argitaratzea. 13. ebazpenak zergak errentaren arabera ordaintzeaz hitz egiten du, eta uste dugu zerga-araudia zergen ordainketa murrizteko erabiltzeak ahuldu egiten dituela berdintasun- eta progresibitate-printzipioak, eta horregatik planteatzen dugu berrikus dadila kanpoko errentak aintzat hartzea, berrikus dadila errenta irregularren tratamendua, birplantea dadila lan pertsonalagatik dirutan jasotakoaren tratamendua, berrikus daitezela zerga-onurak bost urteko erreskatearen kasuan, eta ken dadila kalkulu objektiboaren modalitatea. 14. ebazpenean, ondare-zergari buruzkoan, nahi duguna da Eusko Legebiltzarrak aldeztu dezala ondare-zergaren harmonizazioa hiru lurraldeetan, eta harmoniza dezala zerga hori aberastasunaren eta ondasun handien zergarekin, zeina dagoeneko onartu baita Gipuzkoan. 15. proposamenean, testamentuagatiko zergaordainketa planteatzen dugu; horrekin lortu nahi dugu kausatzailearen heriotzatik testamentu-ahalmena erabiltzera bitarte pilatutako irabazien zerga-ordainketa arautzea. 16. ebazpenean, oinordetzei eta dohaintzei buruzkoan, proposatzen dugu alda dadila oinordetza eta dohaintzen gaineko zerga; hala, dohaintzengatik zerga guztiak ordaindu beharko lirateke, eta, oinordetzen kasuan, oinordeko bakoitzak 220.000 euro gutxiago ordaintzea onartuko litzateke. Zuzeneko senideei dagokienez, berriz, zeinak lehen salbuetsita baitzeuden, % 1,5eko zerga ordainduko lukete. 17. ebazpena ondare-eskualdaketen eta egintza juridiko dokumentatuen gaineko zerga igotzeari buruzkoa da, eta helburua da eskualdaketen zergaren tasa orokorra % 7ra igotzea, eta % 1eko zerga ordaintzea erregistro publikoetan egiten diren prebentziozko oharrengatik. 18. proposamenak, etxebizitzagatiko kenkariei buruzkoak, tasa murriztua aplikatu nahi die etxebizitzen salerosketei, zergadunaren errentaren eta etxebizitzaren metro karratuen arabera. 19. proposamenean, PFEZaren tarifa deflatatzeaz hitz egiten da; PFEZaren tarifa urtero deflatatu nahi da, eta kenkariak berrikusi, KPIak izaten duen aldakuntza-ehuneko berean aplika daitezen. 20. proposamena PFEZaren tarte berriei buruzkoa da, eta asmoa da pertsona fisikoen errentaren gaineko zergan tarifa orokorraren tarteak zuzentzea, eta tarte berriak sartzea: 177.650 euro baino gehiagoko likidazio-oinarriek % 49an ordainduko lituzkete zergak; 121.820 euroko oinarriek % 47an ordainduko lituzkete; eta, 91.370 eurokoek, % 46an. 21. proposamenean, laneko kalte-ordainagatiko zerga-ordainketa planteatzen da, eta zerikusia du laneko erreformari uko egitearekin. Espainiako Gobernuak onartutako erreforma horri uko egiteari lotuta, kaleratzeengatiko kalte-ordainei berariazko tratamendua ematea proposatzen da, hots, jasotako kalteordain guztiak salbuetsita geratzea, baita kaleratutako langileen eta enpresen arteko akordioz lan egindako urte bakoitzeko 20 egun baino gehiagokoak izanda ere, baldin eta harremana arrazoi objektiboengatik eten bada. Salbuespenaren gehieneko muga 60.000 eurokoa izango da. Kaleratzea bidegabea bada, salbuetsita geratuko dira lan egindako urte bakoitzeko 45 eguni dagozkien zenbatekoak, ondoriozko zenbatekoa edozein dela ere. Salbuespen horren zenbateko ekonomikoa kendu egingo da foru-aldundiek kupoari ordaintzen dioten dirutik, laneko erreformak erreforma horiek egiten dituztenek ordaindu ditzaten. 22. proposamenean, kapital-errenten zergaordainketa igotzea aipatzen da, eta hor proposatzen da aurrezki-errentetarako zerga-tasan % 21 ordaintzea 15.000 eurora arteko errentek, % 23 ordaintzea 15.001 eta 30.000 euro bitartekoek, eta % 25 ordaintzea 30.001etik gorakoek. Kapital-errentei aplikatutako tasa urtero parekatuko da, zortzi urteko denboraldian laneko errenten tasekin bat etorri arte. 23. ebazpenak adierazten du errentetan etxebizitza berria erosteagatiko kenkaria kentzea, ez jada finkatuta daudenetan, eta proposatzen du etxebizitza erosteagatiko edo alokatzeagatiko kenkaria pixkanaka kentzea. Etxebizitza berriak erostearen kasuan, eutsi egingo zaio 28.000 euro baino gutxiagoko zergaoinarrietarako % 18ko kenkariari. 24. proposamena birgaitzeengatiko kenkariei buruzkoa da, eta guk aldezten dugu birgaitzegastuengatiko % 18ko kenkari orokorrari eustea. 25. proposamenean, gizarte-aurreikuspenerako sistemei ekarpenak egiteagatiko desgrabazioetarako mugei buruzkoan, gizarte-aurreikuspenerako sistemei ekarpenak egiteagatiko desgrabazioak mugatu nahi ditugu, eta gizarte-aurreikuspenari buruzko erkidegoko araudia berrikus dadin eta ehuneko egokiak finka daitezen nahi dugu, gizarte-aurreikuspenerako neurri horien helburua zein diru-sarrera fiskalen nahikotasuna bermatzeko. 26. proposamenean, hobariei eta kenkariei buruzkoan, hobariak eta kenkariak zergadunaren errenta-ahalmenaren arabera aplika daitezen nahi dugu. 27. ebazpenean proposatzen dugu adinagatiko kenkariak aldatzea, zergadunaren errenta-ahalmena kontuan izanik eta, hortaz, 30.000 euro baino gehiagoko errentei kenkariak kenduz. 28. proposamenean planteatzen dugu sozietateen gaineko zerga berrikustea, zerga hori enpresen etekinei aplikatzen baitzaie, diru-sarrera fiskalen gutxieneko ehuneko bat bermatuz, laneko errenten edo kapital-errenten gutxieneko tasari parekatua, eta hiru urtean behin aplikatzen diren kenkariak berrikusiz, haien helburua betetzen dutela egiaztatzeko. 29. ebazpenean, enpresa txiki eta ertainei laguntzeari buruzkoan, proposatzen da zerga-tasa aplikagarria % 24tik % 23ra jaistea. 30. proposamenean, enpleguari laguntzeari buruzkoan, proposatzen dugu sozietateen gaineko zergak barne har dezala % 18ko tasa berezi murriztua 2013, 2014 eta 2015eko ekitaldietan, enpleguari eutsi dioten eta eusten dioten eta sektoreko hitzarmen kolektiboak errespetatzen dituzten 25 langile baino gutxiagoko enpresentzat. 31. proposamenean, interes sozialeko inbertsioentzako hobariei buruzkoan, lortu nahi dugu sozietateen gaineko zergan kenkari-aukera kentzea, lehiakortasuna hobetzeko edo kalitateko enpleguari eusteko edo hura sortzeko ekipo-ondasunen edo instalazioen berrinbertsioan zuzenean erabiltzen ez diren etekinen zatiarentzat. 32. proposamenean, dibidenduei zergak ezartzeari buruzkoan, % 30eko tasa orokorra nahi dugu sozietateen gaineko zergan, dibidenduak banatzeko erabiliko diren etekin garbientzat. 33. ebazpenean, enpresak sendotzeko laguntzei buruzkoan, zerga-ekimen batzuk onartu nahi ditugu, hots, tasa orokorra jaistea dibertsifikazioaren, I+G+Bren, nazioartekotzearen, etorkizunean inbertsioak egiteko kapitalizazioaren eta abarren aldeko apustua egiten duten enpresentzat. 34. proposamenean, ekintzailetzari laguntzeari buruzkoan, proposatzen dugu ekintzailetza-ekimenei laguntzea, eta zergak ordaintzetik salbuetsita uztea entitate berrietako akzioak edo partaidetzak eskualdatzetik lortutako gainbalioak, 60.000 euro baino gutxiagoan erosiak eta hiru urte baino gehiagoko edo hamar urte baino gutxiagoko iraute-denboran. 35. proposamenean, elusioa saihestea planteatzen da, eta proposatzen dugu zerga-elusioa ahalbidetzen duten zerga-figura guztiak kentzea; alde horretatik, egun indarrean dagoen enpresak sustatzeko elkarteak kentzeko eskatzen da. 36. proposamenean, jarduerarik gabeko enpresei gutxieneko kuota bat ezartzea proposatzen dugu. 37. proposamenean, zigortu egin nahi dugu langileak murriztea, eta, horretarako, % 30eko tasa orokor horri ehuneko hiru gehitzea proposatzen dugu etekinak izan arren beren langileak murrizten dituzten enpresentzat. 38. proposamenean planteatzen dugu kooperatiben araubidearen zergak berrikustea, negozio-bolumenaren, enpleguari eustearen eta etekinak berrikustearen ikuspegitik, etekinen gaineko gutxieneko zergasarrera bermatuz. 39.ean, enpleguaren aldeko fiskalitateari buruzkoan, proposatzen dugu urtero ematea aipatutako kenkariak berrikustetik lortutako baliabideen berri, eta ateratako zenbatekoa enplegua sortzeari eta I+G+Bko proiektuak egiteari lotutako gastu-politiketarako erabiltzea. 40. proposamenean, ingurumena eta energia berriztagarriak sustatzeari buruzkoan, zerga-modalitate guztietan sustatu nahi ditugu herritarrek eta enpresek ingurumenarekiko jokabide oldarkorrak murrizteko eta etxebizitza partikularretan edo enpresa-instalazioetan energia berriztagarriak erabiltzeko egiten dituzten apustuak. 41.ean, nazioarteko finantza-sistema eta, batez ere, finantza-transakzioak berritzea proposatu nahi dugu, eta horretan aurrera egin; horren helburuak dira finantza-egonkortasuna handitzea, espekulazio-mugimenduak mugatzea eta ondasun publiko globalak finantzatzeko baliabideak lortzea. Horregatik planteatzen zaie Espainiako Gobernuari eta Europar Batasunari irmoki defendatzeko nazioarteko transferentziei zerga bat ezartzea, eta hartatik lortutako diru-sarrerekin finantzatu ahal izatea, besteak beste, garapenerako laguntza, eta Euskadik har dezala parte zerga horretan Kontzertu Ekonomikoaren arabera. 42. ebazpenak iradokitzen du erlijioek OHZ ordaintzea, eta proposatzen dugu dagozkion aldaketak egitea Tokiko Ogasunen Legean eta Mezenasgo eta Fundazio Legean, eta beharrezko arauak egitea erlijioak OHZtik eta beste zerga batzuetatik justifikaziorik gabe salbuestea saihesteko. Hori gertatzen ez den bitartean, planteatzen dugu Euskadiko erlijioei OHZ ordaintzeko salbuespena kentzea, eta udalen ahalmen ekonomikoaren galera hori aldi baterako konpentsatuko da kupoaren bitartez. 43. proposamenean, katastroa eguneratzeari buruzkoan, proposatzen dugu 2001az geroztik eguneratu ez duten udalek katastroa eguneratzea. 44. ebazpenean, zeina presio fiskalari buruzko txosten bat baita, proposatzen dugu Eudelek eta forualdundiek txosten bat egitea urtero tokiko entitateen presio fiskalari buruz, Ekarpen Legean aurreikusitako parametro berekin. 45. ebazpenak ekonomia-jardueren gaineko zergaz hitz egiten du, eta planteatzen du eragiketabolumenaren salbuespena 2 milioi eurotik milioi bat eurora jaistea ekonomia-jarduera horien gaineko zergan. 46. ebazpenak banku-gordailuen gaineko zerga aipatzen du, eta neurri hauek proposatzen ditu: kreditu-entitateen gordailuen gaineko zerga onartzea; lurralde historikoetan kokatutako sukurtsaletako gordailuak zenbatzea; eta % 0,3ko tasak aplikatzea 150 milioi euroko zerga-oinarriraino, % 0,4ko tasak 600 milioiraino, eta % 0,5eko tasak 600 milioitik aurrera. 47. ebazpenean, banku-entitateek etxebizitzak eskualdatzeagatik duten zergaz hitz egiten da, eta lortu nahi duguna da finantza-entitateek erosten dituzten etxebizitzek eskualdatze-zerga salbuetsita duten denboraldia aldatzea, eta urtebetera jaistea. 48. ebazpenean, zeina osasunerako eskubidearen alde eta osasun-koordainketaren aurka baitago, zera planteatzen dugu: euskal herritarrek ez dezaten osasunerako eskubide txikiagoa izan osasun-koordainketa igo delako, zerga-murrizketa bat egin nahi dugu PFEZean farmazia-fakturengatik, eta hori Eusko Jaurlaritzak ordainduko du ekarpenen bitartez. Diru-sarrera gutxi izateagatik errenta-aitorpenik egin behar ez dutenen edo itzulketarako eskubiderik ez dutenen kasuan, konpentsazio-sistema bat aztertuko da, haiek ez dezaten jasan farmazia-ordainketaren igoera. 49. ebazpenean, legeen zerga-eraginari buruzkoan, proposatzen dugu Eusko Legebiltzarrera bidaltzen diren lege-proiektuekin batera lege horiek izan eta aurreikus litzaketen zerga-ondorioei buruzko txosten bat ere bidaltzea nahitaez. 50. ebazpen-proposamenean, Zerga Kideketarako Organoko desadostasunei buruzkoan, planteatzen da alerta goiztiar bat ezartzea Zerga Kideketarako Organoan desadostasun handiak dauden kasuetan. Horretarako, dagozkion izapideen ondoren, Eusko Legebiltzarreko Bilkurak iritzi desberdinak izan ditzaketen gaiei buruzko aitorpen bat onartuko luke. 51. proposamenak fiskalitatearen foro iraunkorrari buruz hitz egiten du. Asmoa da Ganbera honetan foro iraunkor bat sortzea, hiru lurraldeetako edozeinetan zerga-aldaketa bat eragiten duten egoerak gertatzen direnean euskal herritar guztien ordezkariei jakinarazteko. 52. proposamena itxiera moduko bat da, eta zerikusia du hasierarekin; behar adinako zerga-erreforma batez hitz egiten du, eta, hortaz, horri ekiten jarraitzeaz. Proposatzen du zerga-erreforma bat lortzeko helburuan lanean jarraitzea, herrialde honek krisitik ateratzeko eta gizarte-zerbitzuei eta ongizate-estatuari eusteko behar dituen politikak gauzatzeko behar adina baliabide publiko berma daitezen. Ikusi duzuenez, gaur goizean egin dugun diskurtsoarekiko leialak izanez, fiskalitateaz hitz egiteko dugun helburu politikoarekiko leialak izanez, hitzetatik ekintzetara pasatzearekiko leialak izanez, eta hitzaldi honen hasieran aldeztu ditudan lau printzipio horiei jarraikiz, 52 ebazpen ekartzeko ardura, lana eta ahalegina hartu ditugu, eta zuekin partekatu nahi ditugu, eta espero dugu gogotsu eta aho batez aldeztuko dituzuela. Eskerrik asko. La
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/f4d01685-0f1b-4151-8ca6-6557f8de0a1e
|
parl_eu_316
|
10
|
11
|
15.02.2013
|
GARRIDO KNÖRR
|
PV-ETP
|
Eztabaida monografikoa, Euskadin hartu beharreko zerga-neurriei buruz
|
Eskerrik asko. Gracias, señora presidenta. Consejeros, parlamentarios, buenas tardes de nuevo en esta sesión plenaria. El Partido Popular va a explicar en esta intervención las proposiciones que hemos presentado. Tenemos que decir que no todas pero casi todas las proposiciones que hemos presentado también las presentamos en la anterior sesión plenaria, y que las que hemos presentado ya se aprobaron en aquel pleno; por tanto, creo que no habrá inconvenientes para aprobar la mayoría de las proposiciones presentadas por el Partido Popular, porque, como digo, ya se aprobaron en aquella sesión plenaria. He presentado dos cosas nuevas, y voy a pasar directamente a explicarlas. Gaur goizean gure ekonomia-arloko bozeramaileak egin duen hitzaldiaren ondoren, zeinak oso argi azaldu baitu Alderdi Popularraren jarrera, koherentea izan baita eta proposamen errealistak egin baititu, nik ere errepasatu eta azaldu egingo ditut Alderdi Popularrak Bilkura honi aurkeztu dizkion ebazpenproposamenak. Esaten nuen bezala, aurkeztutako proposamen gehienak –berritasunen bat ere sartu dugu– aurreko legealdia amaitu baino lehen izan genuen bilkura monografikoan Bilkura honek onartu zituen proposamenak dira. Beraz, jaun-andreok, ez da arazo handirik egongo Bilkura honek berriz onartzeko, batzuk ez daitezen kontraesanean erori. Aurkeztu ditugun hogei ebazpen-proposamenak erabat errealistak, koherenteak eta eraginkorrak dira, inolako demagogiarik gabeak, eta haien helburu nagusia da ekonomia suspertzea, gure enpresen eta ekoizpen-sarearen jarduera areagotzea, eta, hala, aukera izatea, gure enpresen jarduera areagotuz, enplegua igotzeko, kotizatzaile-kopurua igotzeko, dirubilketa igotzeko eta, hortaz, diru-sarrerak igotzeko. Hori da Alderdi Popularrak jarri duen helburua, eta horren alde ari gara lanean administrazioetan. Zerga-politika, jakina, funtsezko tresna da ekonomia suspertzea bultzatzeko eta ongizate-estatuaren eta oinarrizko gizarte-zerbitzuen etorkizuna bermatzeko. Eskatzen dugu Eusko Jaurlaritzak eta forualdundiak lor ditzatela zerga-arloko akordioak Zerga Kideketarako Organoan, egin daitezela beharrezko aldaketak zerga-legedian, baina, betiere, Espainiako Konstituzioan, Gernikako Estatutuan, Ekonomia Itunean eta Lurralde Historikoen Legean ezarritako eskumen-banaketaren eredua errespetatuz. Hori guztia, jakina, lurralde historikoetako erakundeen arteko koordinazio-, harmonizazio- eta lankidetza-printzipioak errespetatuz, haiek baitute eskumena zerga-arloan. Gure ebazpen-proposamenetan eskatzen dugu, halaber, elkartasunaren, berdintasunaren, progresibitatearen, egonkortasunaren eta segurtasun juridikoaren printzipioak errespetatzeko eta babesteko, elementu horiek baitaude edozein zerga-sistemaren oinarrian, gure zerga-sistemak modernoa, bidezkoa eta eraginkorra izaten jarraitu dezan. Laburbilduz, jaun-andreok, zerga-neurri horiek errenta txikienei lagunduko diete, enpresen jarduera erraztuko dute, gure enpresetan inbertitzea eta berritzea ahalbidetuko dute, enplegua sortzen lagunduko dute, euskal enpresen lehiakortasuna handituko dute, eta aurrezle txikiei, autonomoei, enpresa txiki eta ertainei eta familiei lagunduko diete. Jarduera ekonomikoa sustatu eta handitu egin behar dugu; izan ere, zalantzarik gabe, gure bozeramaile ekonomikoa den Antón Damboreneak gaur goizean argi eta garbi azaldu duenez, gure arazorik larriena langabezia da, baita Euskadin ere, 175.000 langabe baitaude. Leku guztietan, baita Euskal Autonomia Erkidegoan ere, langabezia eragin duen arrazoi zuzenetako bat jarduera ekonomikoaren jaitsiera da. Beraz, premia nabaria eta larria dugu euskal ekonomia suspertzeko, bai eta zerga-politika euskal ekonomia suspertzearen, gure enpresen lehiakortasunaren, hazkunde ekonomikoaren eta, azken batean, ekonomia suspertzearen zerbitzura jartzeko ere. Gastu publikoa kontrolatzeko, eraginkortasunez erabiltzeko eta gardena izateko politikak ere bultzatu behar ditugu, eta, alde horretatik, berariazko ebazpen-proposamen bat egin dugu gai horri buruz. Gure proposamenen ardatz nagusia gure ekoizpen-sarearen lehiakortasuna sustatzea da, eta horregatik proposatzen dugu enpresa txiki eta ertainak kanpora atera daitezen sustatzen jarraitzea, horretarako pizgarriak emanez. Proposatzen dugu, halaber, etekinak enpresen fondo propioetan berrinbertitzen dituztenei tasak jaistea, eta enpleguari eusten dioten eta hura areagotzen duten enpresei laguntzea. Gure ustez, hiru alderdi horiek ezinbestekoak dira ekonomia suspertzeko, gure ekoizpen-sarearen lehiakortasuna sustatzeko eta gure enpresei, enpresa txiki eta ertainei, autonomoei eta ekintzaileei laguntzeko, haiek baitira, azken finean, gure ekonomiaren motorra. PFEZari dagokionez, proposatzen dugu semealabak dituzten familiei kenkariak areagotzea hirugarren seme-alabatik aurrera, familiei zerga-karga arintzearren. Gure jaiotza-tasa ez bakarrik Espainiako, baizik eta Europako txikienetako bat da, eta ekintzak behar ditugu alde horretatik, esan dudan bezala, familiei zerga-karga arintzeko. Iruzurraren aurkako borrokari ere leku berezia egin diogu, eta horren ingurukoak dira gure ebazpenproposamen asko. Ezinbestekotzat jotzen dugu herritar guztiak iruzurraren aurkako borrokan inplikatzea. Hau gizarte osoaren kontua da. Horretarako, neurri hauek proposatzen ditugu: zerga-betebeharrak betetzeko herritarren erantzukizuna sustatzen duten sentsibilizazio-kanpainak egiten jarraitzea; ongizateari eta aurrerapenari kalte egiten dion jokabide onartezin gisa hartzea iruzurra; profesionalen eta banakako enpresaburuen kolektiboekin hitzarmenak sinatzea sustatzea, iruzurra ahalbidetzen duten bideak edo zirrikituak ixteko; foru-ogasunekin eta Zerga Agentziarekin lankidetzan aritzea, lurralde batean baino gehiagotan dihar- duten zergadunen iruzurraren aurka borrokatzeko; beste erakunde batzuekin hitzarmenak sinatzea, zergaikuskaritzaren eskumena erabiltzeko balio duten datuak lortzeko; erakundeen arteko lankidetza indartzea, laneko iruzurrari edo gizarte-laguntzetako iruzurrari buruzko datuak hautematen direnean egoera horiek foru-administrazioei jakinarazteko, egon litezkeen zerga-iruzurrak ikertu ditzan; eta ihes fiskalak murrizteko eta ezeztatzeko eta paradisu fiskalak isolatzea eta pixkanaka desagertzea defendatzen jarraitzeko ahaleginak areagotzea. Laburbilduz, jaun-andreok, ekimen eta ebazpen-proposamen horien helburua da, batetik, zergairuzurrari aurre egitea –eta hori, nioen bezala, guztion ardura da–, eta, bestetik, gure ekonomia eta ekoizpensarea bultzatzea; horretarako, oso proposamen zehatzak egin ditugu sozietateen gaineko zergari buruz, eta horiexek aipatu ditut. Berriro diot, Ganbera honetan dagoeneko onartu diren ebazpen-proposamenak aldeztu ditugu eta ekarri ditugu hona; beraz, jaun-andreok, pentsatzen dut ez dela arazorik egongo berriz onartzeko. Bestalde, esan behar dut negoziatu egin ditugula beste talde batzuek planteatu dituzten ebazpenproposamenak, talde honekin, Alderdi Popularrarekin, negoziatzeko prest agertu diren taldeekin, zeina akordioetara iristeko prest egon baita. Jakina, Alderdi Popularrarekin negoziatu nahi izan ez duten taldeekin, bada, ezin izan dugu negoziatu, eta, horrenbestez, ezin izan ditugu haien proposamenak negoziatu. Beraz, nola ez bada, horren arabera jokatuko dugu. Besterik ez. Eskerrik asko. La
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/f4d01685-0f1b-4151-8ca6-6557f8de0a1e
|
parl_eu_317
|
10
|
11
|
15.02.2013
|
PINEDO BUSTAMANTE
|
EH Bildu
|
Eztabaida monografikoa, Euskadin hartu beharreko zerga-neurriei buruz
|
Bueno, guk 28 ebazpen-proposamen aurkeztu ditugu. Gure ebazpen-proposamenak gaur goizean azaldutakoaren ildora doaz. Gaur goizean azaldu dugu zein den gure eredua, zeintzuk diren gure proposamen nagusiak zerga-sistemari buruz eta horretan dautza gure ebazpen-proposamen hauek. Gure ebazpen-proposamen hauetan dauzkagu: lehenengoak, iruzurraren aurkako hainbat neurri proposatzen ditugu, nagusienetakoa gure lehenengo proposamena delarik; subiranotasunaren aldeko hainbat proposamen ditugu, nagusiena gure bosgarren proposamena delarik, Gobernuari eskatzen diolako urratsak eman ditzala Euskal Herriko instituzioen esku ez dau- den zerga-eskumenak lortzeko, zeharkako zergak, zerga berezi eta gizarte kotizazioei dagokiela. Gero beste hainbat ebazpen proposatu ditugu zerga jakin batzuei: PFEZari dagozkionak, aberastasunaren gaineko zergari dagozkionak, sozietatearen gaineko zergari dagozkionak eta udal-zergei buruzkoak baita ere. Proposatzen dugu 24.a, gure goizeko azalpenean hitz egin dugu ingurumenari buruzko zergapolitikari buruz. Beraz, gure 24. ebazpena horretan datza. Baditugu hiru kenkariei eta pribilegio-salbuespenei buruzko hainbat ebazpen, nagusienak 19, 20 eta 18 beraietan dautzala. 19.a alderdi politiko, erlijio eta hainbat elkartek dauzkaten pribilegioak bertan behera uzteko, eta 20. proposamena adibidez, kirolari profesionalen errenten tratamendu berezia bertan behera…
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/f4d01685-0f1b-4151-8ca6-6557f8de0a1e
|
parl_eu_318
|
10
|
11
|
15.02.2013
|
PINEDO BUSTAMANTE
|
EH Bildu
|
Eztabaida monografikoa, Euskadin hartu beharreko zerga-neurriei buruz
|
Galduta nago. Ya me hábeis perdido ya… Bueno, aberastasunaren zergari buruz, guk garrantzia handia ematen diogu 10 eta 11. ebazpenei, uste dugu arlo horretan asko daukagula egiteko. Egia esan, guk ebazpen guzti hauen ildo nagusiak gaur goizeko ekitaldian azaldu ditugu eta horretan jarraitzen dugu. Gure eredua badaukazue, gure eredua azaldu dugu eta gure eredu hori aurrera eramateko, zerbitzu publikoak defendatzeko eta zerbitzu sozialak defendatzeko behar dugun zerga-politikan jarraitzeko proposamenak dituzue eskuetan.
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/f4d01685-0f1b-4151-8ca6-6557f8de0a1e
|
parl_eu_319
|
10
|
11
|
15.02.2013
|
MANEIRO LABAYEN
|
Mixto-UPyD
|
Eztabaida monografikoa, Euskadin hartu beharreko zerga-neurriei buruz
|
Eskerrik asko, presidente andrea. Arratsalde on guztioi. Guk 40 ebazpen-proposamen aurkeztu ditugu, gaur goizeko eztabaidan planteatutako argudioak ahalik eta ondoen zehaztu nahi dituztenak. Ebazpenproposamen batzuk beste batzuk baino zehatzagoak dira; beste batzuk orokorragoak dira, eta, beste batzuk, filosofikoak ere badira. Dena den, uste dut Ganbera honetako talde gehienak ados egon daitezkeela haietako askorekin, eta baliteke beste batzuk ez onartzea. Nolanahi ere, azken urteetan aldeztu ditugun argudio guztiak islatu nahi izan ditugu 40 ebazpen- proposamen hauetan, eta, zehazki, gaur goizean planteatuko argudioak ere bai. Ebazpen-proposamen hauek erakunde-eredua berritzea planteatzen dute, foru-eredua berritzea planteatzen dute, eta, horretarako, beharrezko legealdaketak bultzatzen dituzte Lurralde Historikoen Legean, Gernikako Estatutuan edo baita Espainiako Konstituzioan ere. Zuzen-zuzenean proposatzen dugu, halaber, gaur egun lurralde historikoetako batzar nagusien –zeinak asko errespetatzen baititugu– esku dauden zerga-eskumenak Legebiltzar honetara pasatzea. Argi eta garbi proposatzen dugu hori ebazpen-proposamenetako batean. Bestalde, zerga-iruzurraren aurka borrokatzeari lotutako ebazpen-proposamen sorta bat ere proposatzen dugu. Zerga-iruzurrari aurre egiteko proposamen horiek zatitu egin nahi izan ditugu. Badakigu Legebiltzar honetako talde batzuek zerga-iruzurraren aurka borrokatzeko plan bateratuak bultzatzearen alde daudela, eta, beste batzuk, berriz, ez. Dena den, zatitu egin nahi izan ditugu, zerga-iruzurraren aurka borrokatzeko plan bateratu bat egitearen barruan gauza bereiziak proposatzen baititugu. Horregatik, nahiago izan dugu zatitzea. Proposatzen dugu, orobat, Eusko Legebiltzarrak esan dezala zerga-amnistiaren edozein neurriren guztiz kontra dagoela, eta, bereziki, Gobernu zentralak bultzatu duen azkenaren kontra. Proposatzen dugu, era berean, batzar nagusiei edo foru-aldundiei eskatzea aplika dezatela zorrozki PFEZaren inguruan duten foru-araudia, bi urte baino gehiagoan sortutako eta aldian behin edo maiz lortzen ez diren lan-etekinen tratamenduari dagokionez; hala, saihestu egingo lirateke talde profesional jakin batzuentzat abantailazkoak diren interpretazioak. Kapital-errenten egungo zerga-ordainketa berrikustea ere proposatzen dugu, kapital-errenta horiek laneko errenten tratamenduarekin parekatu daitezen, eta, hortaz, sistema dualak deusezta daitezen. Uste dut beste talderen batek ere planteatu duela horren antzeko ebazpen-proposamen bat. Gaur egun linealak diren kenkariak baztertzea edo zuzentzea ere planteatzen dugu, ez baitituzte kontuan hartzen zergadunek diru-sarreretan dituzten desberdintasunak. Sozietateen gaineko zergan gastu pertsonalengatiko kenkaria aztertzea eta mugatzea proposatzen dugu. Orobat, etxebizitza erosteagatiko edo alokatzeagatiko kenkarietan progresibitatea sartzea proposatzen dugu. Proposamen bat oso zehatza da, zeinaren bidez Espainiako Gobernuari eskatzen baitzaio bidal diezaiola Fiskaltzari legez kanpokoak izan daitezkeen eta zerga-amnistiarekin hauteman diren kapitalei buruz duen informazioa, eta berma dezala Zerga Agentziako ikuskatzaileek dokumentazio osoa eskuratu ahal izatea. Hau da, lagundu diezaiola justiziari, kapital horiei buruzko informazioa Zerga Ministerioari bidaliz, Zergen Lege Orokorrean ezarritakoaren arabera. Proposamen berritzailea da, puri-purian dagoena. Proposatzen dugu, era berean, enpresen fiskalitateak oztoporik ez jartzea hazkunde ekonomikoari eta ez murriztea enpresen lehia-ahalmena, eta nahi dugu Legebiltzar honek uko egitea elkarteek eta pertsona juridikoek zerga-arauketa erabili ahal izateari beren zerga-betebeharrei ihes egiteko. Proposatzen dugu, halaber, sozietateen gaineko zergaren kenkarien eta erregimen berezien eraginkortasuna aztertzea, eta beste batzuen kudeaketa eta kontrola hobetzea, hala nola I+G+Brena, ingurumena hobetzearena, energia baliatzearena eta enplegua sortzearena. Zehazki Eliza Katolikoari eta gainerako erlijioei lotutako proposamen bat ere badugu. Gai honetaz ere eztabaidatu dugu inoiz. Gure proposamena oso zehatza da, eta zera proposatzen dugu: Gorte Nagusiei eskatzea berritu ditzatela Egoitza Santuarekin Gai Ekonomikoei buruz 1979ko urtarrilaren 3an egin zuen Akordioa eta Erlijio Askatasunaren Lege Organikoa, beharrezko mekanismoak eta irizpideak ezar ditzan Eliza Katolikoak eta gainerako erlijioek erlijio-fedea sustatzeko bakarrik egiten dituzten jarduerak, gizarteedo laguntza-arloko funtzioak edo jarduerak eta edozein ustiapen ekonomikotarako erabiltzeko ondasunen edo jardueren etekinak bereizteko. Horren helburua da, batetik, gizarte- eta laguntza-arloko jarduerek irabazi-asmorik gabeko beste edozein erakundek dituen zerga-onura berak izatea, eta, bestetik, fedea, dogmak edo erlijio-kultura sustatzeko edo proselitismoa egiteko jarduerek eta ustiapen ekonomikorako erabiltzeko jarduerek ez izatea onura berezirik, eta zerga-xedeei dagokienez baldintza beretan dagoen beste edozein subjektu pasiboren fiskalitate bera izatea. Proposatzen dugu, orobat, Eusko Jaurlaritzari eta foru-aldundiei eskatzea argitu ditzatela opor fiskalen ondorioak, eta ordaindu ditzatela ezarritako isunak. Euskadi osoan ondarearen gaineko zerga edo ondasun handien gaineko zerga harmonizatzea proposatzen dugu, beharrezkoa baita. Hemen, eten bat egin behar dut: harmonizatzeaz ari garenean –egon zaitezte adi, hau garrantzitsua baita (Risas)–, Euskadi osoan ondarearen gaineko zerga edo ondasun handien gaineko zerga harmonizatzeaz ari garenean, ez naiz ari Gipuzkoan onartutako zergari buruz, zeinarekin ez baikaude ados. Ondarearen gaineko zerga edo ondasun handien gaineko zerga (egoki deritzozuen moduan deitu lekioke) sortzeko aukeraz ari gara, baina zerga horrek harmonizatuta egon behar du. Bukatu dut esan nahi nuen garrantzitsuenarekin, eta, orain, jarraitu egingo dut autonomia-erkidegoei lagatako oinordetzen eta dohaintzen zerga harmonizatzeko ere eskatzeko, ez dadin diskriminazio-traturik eta deslokalizazio-fenomenorik izan, horretarako denentzat berdinak diren zerga eta gutxieneko salbuetsi bat ezarriz. Proposatzen dugu (edo, hobeto esanda, aldezten dugu, uste baitut onartu berri dela, edo Espainiako Gobernuak behintzat hala adierazi du) finantzaeragiketen gaineko tasa (Tobin tasa) sartzea. Azkenik, proposatzen dugu Legebiltzar honek esatea moneta bakarra osatuko duen Europako baterako zerga-politika bat bultzatzearen alde dagoela. Bestalde, erdibideko bi zuzenketa adostu ditugu Euzko Alderdi Jeltzalearekin. Esan behar dut, orobat, ez dudala uste beste ezein alderdi politiko kontra agertuko denik, zentzuzkoak baitira. Laburbilduz, ebazpen-proposamen hauek ahalik eta zerga-sistema bidezkoena, progresiboena eta berdintasunezkoena ezarri nahi dute. Ebazpen-proposamen batzuk daukagun eredua aldatzen saiatzeko planteatu ditugu; beste batzuk, berriz, zehatzagoak dira, eta gehiago egokitzen zaizkio daukagun eredu honi, epe laburrean ezin baitugu aldatu. Espero dugu horietako asko onartu ahal izatea bilkura honetan. Taldeek aurkeztutako gainerako ebazpenproposamenei dagokienez, bakarrik esan behar dut batzuekin ados gaudela, eta duela urtebete Arieta jaunak esan zuen moduan, bada, ados gaudenen alde bozkatuko dugu, ados ez gaudenen kontra bozkatuko dugu, eta abstenitu egingo gara zalantzak ditugunean edo oso argi ikusten ez dugunean, hori ere gertatzen baita. Eskerrik asko. La
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/f4d01685-0f1b-4151-8ca6-6557f8de0a1e
|
parl_eu_320
|
10
|
11
|
15.02.2013
|
ETXEBERRIA ARANBURU
|
EA-NV
|
Eztabaida monografikoa, Euskadin hartu beharreko zerga-neurriei buruz
|
Arratsalde on guztioi. Antes de presentar las propuestas de resolución que hemos registrado para el debate de hoy, creemos necesario hacer un par de consideraciones. La primera, que corresponde a las instituciones competentes llevar adelante las iniciativas normativas que se consideren oportunas, y en el caso que hoy nos atañe serían mayoritariamente los órganos forales, que deberían llevarlo a cabo bajo un principio de armonización e intentando siempre tener el mayor consenso posible. EAJ-PNV nunca hemos rehusado el debate en torno a la fiscalidad del ámbito tributario. Siempre hemos debatido y articulado una política proactiva en la materia allí donde nos toca, ya sea en los órganos forales o en este Parlamento, consensuando la práctica totalidad de la normativa que hoy está en vigor, y en la mayoría de ellos también haciéndolo con el Partido Socialista. Hoy tampoco rehusamos el debate. No lo hemos rehusado, y hemos presentado unas propuestas de resolución en las que el PNV trabaja para que en el ámbito que corresponda podamos mejorar el sistema fiscal y tributario, y con ello poder cumplir los objetivos que casi todos compartimos que debe cumplir el sistema tributario. Todos defendemos la progresividad, la equidad, la redistribución de la riqueza, pero también creemos que el sistema tributario que debemos perfilar las distintas instituciones se debe asentar en sólidos pilares que garanticen un óptimo equilibrio entre ingresos y gastos públicos y además facilitar un escenario que propicie la reactivación económica y la generación de riqueza, así como la recuperación del empleo. Creemos que las propuestas de resolución que presentamos hoy han de enmarcarse dentro de esa política general, que es donde engarzan las distintas políticas fiscales y tributarias. Hemos dividido nuestras propuestas de resolución que hemos presentado en el primer bloque (porque hemos presentado dos) en tres bloques. Este primer bloque lo hemos dividido en tres. El primero de ellos… Lehenengo honek batik bat politika fiskalek dituzten helburuez hitz egiten du, hau da, politika publikoak finantzatzeaz, errenta birbanatzeaz, berdintasunaz, progresibitateaz. Horrela lehenengoak esaten duena da adostasuna bilatu nahi dituela eta politika fiskal batek ahalik eta adostasun gehienak izan behar dituela. Bigarrengo proposamenean, ekonomia eta aktibitatea suspertzeaz aritzen gara, batik bat familiak eta lana sortzeko inguruan; hirugarrengoan, progresibitatea eta errenta baxuez hitz egiten dugu, errenta baxuek izan behar duten tratamenduaz; laugarrengoan, berriro ere errekaudazioa igotzeko beharrezkoa den aktibitatea suspertzearen inguruan aritzen gara. Bigarren blokean, iruzurraren inguruan proposamenak egiten ditugu. Bertan iruzur fiskalaren aurkako borroka, gure taldearentzako helburu estrategiko eta iraunkor bat dela eta izango dela aldarrikatzen dugu gauden tokian egon, bai gobernuan edo oposizioan. Hitzek baino gehiago, ekintzek eta emaitzek deskribatzen dute eta deskribatuko dute iruzur fiskalaren aurkako gure jarduna. Emaitzak hor daude. Hainbat alditan tribuna honetatik errepikatu ditugu, eta zentzu horretan, emaitzak emango dituzten ekimenak babestu nahi ditugu: emaitzak eta ez jarduna da gure ustez iruzurraren aurka behar duguna. Gai honen inguruan aurkeztu ditugu hurrengo proposamenak. Bi eratako proposamenak hauek, batzuetan foru-aldundiei eskatzen diegu iruzur fiskalaren aurka tinko lanean jarraitu dezatela, iruzur fiskala solidaritate-printzipioen, berdintasun- eta progresibitateprintzipioen aurka eraso bat delako. Horrela, kontzientziazko kanpainak eta instituzio desberdinen arteko elkarlana bultzatu nahi dugu. Bigarren era bateko proposamenak era baditugu iruzur fiskalaren inguruan. Beraietako kodigo penalaren aldaketa eskatzen dugu eta iruzurraren aurkako neurriak indartzeko eskatzen ditugu. Zentzu horretan, Espainiako Gobernuari paradisu fiskalak desagertzeko lan egin dezan eskatzen diogu eta kapitalaren nazioarteko mugimenduen gardentasunaren inguruan ere aurrerapausoak eman daitezen eskatzen dugu. Eta berdin eskatzen diogu Eusko Jaurlaritzari iruzur fiskalaren aurka bagaude, paradisu fiskaletan helbidea duten elkarte merkantilek ez luketela harremanik izan behar Eusko Jaurlaritzarekin, eta horrela, Eusko Jaurlaritzak paradisu fiskaletan bere helbidea duten elkarteekin kontraturik ez lukeela sinatu edo adjudikatu behar eskatzen dugu. Berriro diot, iruzurraren aurka emaitzak dira garrantzitsuena –emaitzak lortzea– eta aurrera begira gizartearekin bat eginik hezkuntza eta iruzurra jarduera onartezin bezala jartzea ongizate-estatua, gizarte aurrerakoi bat eta pertsonen dignitatearen aurka doalako. Eta azken blokeak Itun Ekonomikoa eta gure Estatutuak aitortzen dizkigun eskumenekin du zerikusia. Horrela, Itun Ekonomikoa berriro ere negoziatu behar den honetan eskatzen diogu hainbat zerga negoziatu daitezela; gaur egun normatiboki garatu ezin daitezkeenak izan dezagula norma foralak gai horietan ere egiteko eskumena, hau da, adibidez BEZa edo beste batzuen inguruan. Esan nahi dut bi bloketan sartu ditugula gure proposamenak. Lehenengo blokean, guk aurreko legealdian sartu genituenak zerbait aldatuta sartu ditugu eta, bigarrengoan, sozialista taldearekin trantsatu nahi ditugun batzuk sartu ditugu. Batzuk erretiratu ditugu eta besteekin negoziatzen jarraitu nahi dugu. Eta orain, Maneirok bezala atentzio pixka bat deituz, mahai nahi baldin badu, eten labur bat eskatuko nuke lan horietan jarraitu ahal izan dezagun. Eskerrik asko.
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/f4d01685-0f1b-4151-8ca6-6557f8de0a1e
|
parl_eu_321
|
10
|
11
|
15.02.2013
|
MANEIRO LABAYEN
|
Mixto-UPyD
|
Eztabaida monografikoa, Euskadin hartu beharreko zerga-neurriei buruz
|
Bai, presidente andrea, iruditzen zait elektronikoki honela baino azkarrago emango dugula botoa. Beraz, eten bat egin beharko da agian pentsatzeko.
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/f4d01685-0f1b-4151-8ca6-6557f8de0a1e
|
parl_eu_322
|
10
|
11
|
15.02.2013
|
GOROSPE ELEZKANO
|
EA-NV
|
Eztabaida monografikoa, Euskadin hartu beharreko zerga-neurriei buruz
|
Alderdi Sozialistaren zein baztertzen den eta Bilduren zein baztertzen den.
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/f4d01685-0f1b-4151-8ca6-6557f8de0a1e
|
parl_eu_323
|
10
|
11
|
15.02.2013
|
GOROSPE ELEZKANO
|
EA-NV
|
Eztabaida monografikoa, Euskadin hartu beharreko zerga-neurriei buruz
|
Lehenengoa eta Alderdi Sozialistaren bigarrena.
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/f4d01685-0f1b-4151-8ca6-6557f8de0a1e
|
parl_eu_324
|
10
|
11
|
15.02.2013
|
GOROSPE ELEZKANO
|
EA-NV
|
Eztabaida monografikoa, Euskadin hartu beharreko zerga-neurriei buruz
|
Sometemos a votación una transaccional entre Bildu y el Partido Socialista.
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/f4d01685-0f1b-4151-8ca6-6557f8de0a1e
|
parl_eu_325
|
10
|
11
|
15.02.2013
|
GOROSPE ELEZKANO
|
EA-NV
|
Eztabaida monografikoa, Euskadin hartu beharreko zerga-neurriei buruz
|
Sozialisten bigarrena baztertuta dago eta Bilduren lehenengoa. Horiek biak aldez aurretik baztertu dira erdibideko zuzenketa aurkeztu ahal izateko? Aldez aurretikako eskakizun bat da.
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/f4d01685-0f1b-4151-8ca6-6557f8de0a1e
|
parl_eu_326
|
10
|
11
|
15.02.2013
|
PRIETO SAN VICENTE
|
SV-ES
|
Eztabaida monografikoa, Euskadin hartu beharreko zerga-neurriei buruz
|
Presidente andrea, bozkatu duguna da gure 2. ebazpena, aurkeztu dugun zuzenketa teknikoarekin, eta Bildurekin egin genuen erdibideko zuzenketa baztertu egin dugu.
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/f4d01685-0f1b-4151-8ca6-6557f8de0a1e
|
parl_eu_327
|
10
|
11
|
15.02.2013
|
PRIETO SAN VICENTE
|
SV-ES
|
Eztabaida monografikoa, Euskadin hartu beharreko zerga-neurriei buruz
|
Efectivamente. (Murmullos) La
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/f4d01685-0f1b-4151-8ca6-6557f8de0a1e
|
parl_eu_328
|
10
|
11
|
15.02.2013
|
PRIETO SAN VICENTE
|
SV-ES
|
Eztabaida monografikoa, Euskadin hartu beharreko zerga-neurriei buruz
|
Bozkatu duguna da Alderdi Sozialistak aurkeztutako 2. ebazpena, aurkeztu dudan zuzenketa teknikoarekin, non hitz bat (hobeto esanda, bi) kendu baitira. Bizirik jarraitzen zuen Bilduren eta Alderdi Sozialistaren arteko erdibide- ko zuzenketak, eta hori baztertu dugu.
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/f4d01685-0f1b-4151-8ca6-6557f8de0a1e
|
parl_eu_329
|
10
|
11
|
15.02.2013
|
GOROSPE ELEZKANO
|
EA-NV
|
Eztabaida monografikoa, Euskadin hartu beharreko zerga-neurriei buruz
|
Legebiltzarburu andrea, zure baimenagaz bertatik legelarien iritzia edukitzea gura genuke.
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/f4d01685-0f1b-4151-8ca6-6557f8de0a1e
|
parl_eu_330
|
10
|
11
|
15.02.2013
|
PRIETO SAN VICENTE
|
SV-ES
|
Eztabaida monografikoa, Euskadin hartu beharreko zerga-neurriei buruz
|
Presidente andrea, jakin nahi nuke zergatik ez zuen balio aurreko bozketak; izan ere, entzun dizut bototara jarri duzula, entzun dizut zuzenketa tekniko bat onartu duzula, eta, gainera, zuzenketa tekniko hori zurekin kontsultatu da aldez aurretik… Galdetu dizut ea ozenki egin behar nuen ala mahaian egin behar nuen; eskatu didazu mahaian egiteko, bozketak errazago egin zitezen. Zuk bozkatu egin duzu, emaitza bat atera da, eta, gero, ez dakit zer magia dela eta, dena aldatu da. Magia hori azal dezazun nahiko nuke.
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/f4d01685-0f1b-4151-8ca6-6557f8de0a1e
|
parl_eu_331
|
10
|
11
|
15.02.2013
|
PRIETO SAN VICENTE
|
SV-ES
|
Eztabaida monografikoa, Euskadin hartu beharreko zerga-neurriei buruz
|
Barkatu honekin jarraitzea, baina, hori bada erregelamendua, zergatik egin duzu erregelamenduzkoa ez den bozketa bat?La La
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/f4d01685-0f1b-4151-8ca6-6557f8de0a1e
|
parl_eu_332
|
10
|
11
|
15.02.2013
|
MANEIRO LABAYEN
|
Mixto-UPyD
|
Eztabaida monografikoa, Euskadin hartu beharreko zerga-neurriei buruz
|
Abstentzioa eman nahi nuen. Ez du garrantzi handirik, baina abstentzioa eman nahi nuen. (Murmullos) La
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/f4d01685-0f1b-4151-8ca6-6557f8de0a1e
|
parl_eu_333
|
10
|
11
|
15.02.2013
|
MANEIRO LABAYEN
|
Mixto-UPyD
|
Eztabaida monografikoa, Euskadin hartu beharreko zerga-neurriei buruz
|
Bai, eskerrik asko, presidente andrea. Esaten nuen orain arte ez direla multzoak egin. Beraz, ez dut ulertzen zergatik egingo diren taldeak hemendik aurrera.
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/f4d01685-0f1b-4151-8ca6-6557f8de0a1e
|
parl_eu_334
|
10
|
12
|
21.02.2013
|
RAMÍREZ ESCUDERO ISUSI
|
Hau ez dabil. Nire taldeko gainerakoek bezala bozkatzen dut. Gorria ez da pizten!
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/27f8210d-34e2-4d59-bae8-217367ab5717
|
parl_eu_335
|
||
10
|
12
|
21.02.2013
|
ITXASO GONZÁLEZ
|
SV-ES
|
Gauza bera, ez dut lortzen baiezko botoa aktibatzea!
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/27f8210d-34e2-4d59-bae8-217367ab5717
|
parl_eu_336
|
|
10
|
12
|
21.02.2013
|
CELAÁ DIÉGUEZ
|
SV-ES
|
Euskal Sozialistak legebiltzar-taldeak egindako lege-proposamena, bizialdi osoko ikaskuntzari buruz. Aintzat hartzeari buruz eztabaida eta behin betiko ebazpena
|
Legebitzarkide jaun-andreok, egun on. Bizialdi osorako ikaskuntzaren lege-proposamen honen aurkezpenean, lehen-lehenik Talde Sozialistaren izenean nire esker ona azaldu nahi diot Jaurlaritzari, proposamen honen aintzat hartzeari buruz agertu duen baiezko jarreragatik. Nire esker ona, jakina, aintzat hartze horren alde bozkatuko duten Legebiltzarreko taldeko guztiei zabaldu nahi diet. Bide luzea egin zuen proposamen honek aurreko legealdian, Jaurlaritzaren proiektu bihurtu eta Legebiltzar honetara igorria izan zen arte. Betidanik uste izan dut hezkuntza-legeak adostasun zabal batean oinarritu behar direla, eraginkorrak eta iraunkorrak izango badira. Adostasuna indar politikoen artean eta baita hezkuntza munduan lan egiten duten erakunde, talde eta eragile guztien artean ere. Aste honetan bertan bere 20. urtemuga ospatzen ari garen Euskal Eskola Publikoaren Legea da, hain zuzen ere, diodanaren adibiderik garbiena. Adostasun- eta partaidetza-bide hori izan zen, alegia, hasiera-hasieratik urratsen hasi ginena legeproposamen honi ekin genionetik. Bide luzeagoa eta beharbada neketsua izan zitekeen, baina zalantzarik gabe… proposamen bat bideratu ahal izateko. Hasi egoeraren diagnostikotik helburuen finkatzetik eta azken idazkuntzaraino, hainbat ahok eta hainbat eskuk utzi zuten bere arrastoa lege-proposamen honetan, eta horrela, oso adostasun zabala bildu ahal izan genuen proposamen honen ingurura. Bidezkoa da, beraz, lan eskerga hori behar den moduan balioestea, adostasun-maila horri eustea eta aurretiaz egindakoaren abiapuntutik aurrera jarraitzea. Horregatik eskatzen dizuet orain, lege proposamen gisa aurkezten dizuedana aintzat hartzearen alde bozka diezazuen. Bizialdi osorako ikaskuntza asmo handiko legeproposamena da. Hitz gutxitan esateko, eskema zaharkituak gainditu eta gizakiei ikaskuntza-prozesu pertsonala eta profesionala beste era batera antolatzeko bide emango zaie. XXI. mendean lanaren eta prestakuntzaren arteko mugak malguak izango baitira eta modu guztiz berritu batean tartekatu, uztartu eta txertatuko baitira. Gizakien garapen pertsonala, profesionala eta enplegua dira lege-proposamenaren goiburuak. Pertsona da bizialdi osorako ikaskuntzaren erdigunea. Helburua gizakiek benetako hiritar gisa bizi diren gizartearen baitan dagokien hazkundea eskuratzea da, horretarako beharrezkoak diren baliabideak eta bitartekoak egokitzen direlarik. Hau da, pertsona guztien gaitasunak bizitza osoan zehar hobetzea, lehentasuna emanez oinarrizko gaitasunen jabetzeari, bide batez pertsonen gizarteratzea eta lan munduan hobeki txertatzea bermatu ahal izateko. Prestakuntza-ibilbideak malgutu nahi ditugu, hezkuntza formala, ez-formala eta informala hobeki uztartuz eta lan-esperientziaren bidez lortutako ezagutzak eta gaitasunak errekonozituak izan daitezen bideak ezarriz. Prestakuntza-bideak erraztu eta ahal den neurrian pertsonalizatu nahi ditugu, teknologia digitalek eskaintzen dizkiguten abantaila guztiak baliatuz. Bizitza osoan zehar egiten den ikaskuntzaren kalitatea hobetzeko tresnak jarri nahi ditugu eta ikaskuntza horiek enpleguarekin izan behar dituzten loturen eraginkortasuna areagotu. Enplegua baita, edo hobeto esanda, enplegu eza baita gure gizarteak pairatzen duen arazorik larriena, hor jarri behar ditugu gure ahalegin guztiak. Beste helburu nagusi bat, lanbide-heziketaren benetako sistema integratu bat abian jartzea da. Sistema hau gai izan behar da, pertsonen hasierako prestakuntzaz gain, jaso dituzten ezagutzak etengabe berritzeko, beren asmo pertsonalei eta produkzio-sistemaren beharrei hobetu erantzun ahal izateko. Bizialdi osorako ikaskuntzaren lege-proposamen hau erabat txertatzen da Lisboa 2000 eta Europa 2020 estrategien eskakizunetan, bizialdi osoko ikaskuntza ezagutzaren ekonomiaren ezinbesteko tresna gisa hartzen duten eskakizunetan hain zuzen ere. Ondorioz, bizialdi osorako ikaskuntza funtsezkoa da ezagutzaren ekonomia eta informazioaren gizartea tankeratzerakoan, bai hazkunde ekonomikoaren ikuspegitik, konpetitibitatearen aldetik eta halaber berrikuntzaren aukeren berdintasunaren eta inklusio sozialaren aldetik ere. Gizakiok prest egon behar dugu ezagutzaren ekonomian gertatzen ari diren aldaketa sakon eta etengabeei erantzuna emateko. Eta horretarako, gaur aurkezten ari naizen lege-proposamen hau tresna ezin hobea dela iruditzen zait. Horregatik eskatzen dizuet aintzat har dezazuela lege-proposamen hau, beharrezko eztabaidaren eta tramitazioaren ondoren gure hezkuntza-legedian dugun hutsune hau modurik azkarren eta hoberenean bete dezagun. El contenido de la proposición de ley de aprendizaje a lo largo de la vida que hoy presentamos se ajusta perfectamente a los propósitos y objetivos que acabo de exponer. Consta de un título preliminar, en el que fundamentalmente se delimita el objetivo de la ley, sus conceptos básicos y sus fines, y se definen las características y las personas destinatarias. El título primero trata de los instrumentos del sistema de aprendizaje a lo largo de la vida, los ámbitos y programas de formación. Se potencia la formación a distancia como medio para acercar la oferta formativa a los sectores de población con mayores dificultades de acceso a esa formación, y por eso y para eso se crea el instituto vasco de formación a distancia, unificando los distintos centros del Departamento de Educación dedicados a impartir enseñanza en esta modalidad. El título segundo desarrolla los principios del sistema integrado de formación profesional, y regula –y esto es importante– el dispositivo de evaluación y acreditación de las competencias adquiridas a través de la experiencia laboral. Regula, asimismo, los centros integrados de formación profesional, y coordina las competencias de los departamentos competentes en educación y en empleo. El título tercero establece la base del servicio integrado de orientación a lo largo de la vida. Y el cuarto crea el consejo vasco de aprendizaje a lo largo de la vida como órgano de planificación y coordinación de las distintas iniciativas en este campo. Existe, por tanto, perfecta coherencia entre los objetivos propuestos y los medios definidos para alcanzarlos. Euskadi, señorías, no tiene una ley de aprendizaje a lo largo de la vida, y esta es la ocasión para dotarnos de un instrumento legal e imprescindible para la educación vasca del siglo XXI. El conjunto de cambios profundos e incesantes propios de una sociedad del conocimiento que avanza a ritmos acelerados y de una economía globalizada nos obliga a una atención educativa permanente, que ha de extenderse, sin duda, a lo largo de la vida. Nos demanda un nuevo enfoque de la educación y la formación, que aborde los nuevos desafíos de la sociedad del conocimiento y facilite a nuestros conciudadanos y conciudadanas su desarrollo personal, social y laboral, aspectos indefectiblemente unidos entre sí. Por todo ello, señorías, les pido su apoyo a la toma en consideración de la proposición de ley de aprendizaje a lo largo de la vida. Muchas gracias, y nada más.
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/27f8210d-34e2-4d59-bae8-217367ab5717
|
parl_eu_337
|
10
|
12
|
21.02.2013
|
SEMPER PASCUAL
|
Euskal Sozialistak legebiltzar-taldeak egindako lege-proposamena, bizialdi osoko ikaskuntzari buruz. Aintzat hartzeari buruz eztabaida eta behin betiko ebazpena
|
Mila esker, presidente andrea. Zure baimenarekin, eserlekutik, legeproposamena izapidetzearen aldeko jarrera azaltzeko. Celaá andrea, izango dugu denbora eta aukera muinari buruz eztabaidatzeko –horretaz ari naizela, eztabaidatu zen jada aurreko legealdian–, eta badakizu Alderdi Popularrak irmoki hartu zuela parte, eta halaxe egingo du orain ere. Alde bozkatuko dugu, presidente andrea, Celaá andreak azaldutako argudioengatik, eta esparru orokor bat dagoelako. Espainiako Gobernuak ere badu beste erakunde batzuekin eta autonomia-erkidegoekin koordinatutako ekintza-plan bat, eta, gaur izapidetzeko onartuko dugun lege-proposamen honen bidez, oso interesgarria den eta milaka eta milaka euskal herritarrentzat oso garrantzitsua den tresna bat garatuko dugu eta emango diogu Euskadiri. Beraz, eskerrik asko, presidente andrea.
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/27f8210d-34e2-4d59-bae8-217367ab5717
|
parl_eu_338
|
|
10
|
12
|
21.02.2013
|
ARIETA ARAUNABEÑA IBARZABAL
|
Euskal Sozialistak legebiltzar-taldeak egindako lege-proposamena, bizialdi osoko ikaskuntzari buruz. Aintzat hartzeari buruz eztabaida eta behin betiko ebazpena
|
Eskerrik asko, presidente andrea. Lehendakari, sailburuak, legebiltzarkideok, egun on denoi. Labur-labur. Gu bat gatoz Jaurlaritzak emandako irizpidearekin, hau da, lege-proposamena aintzat hartzearen aldeko jarrera agertzea, baina beharrezkoa ikusten da legegintzako ekimenaren edukia orekatzea bizialdi osoko ikaskuntzan unibertsitateak, lanbide-heziketak eta gainerako agenteek eta prestakuntzarako eta eskumeneskurapenerako eremuek duten paperari dagokionez. Beharrezkoa da, orobat, unibertsitateak eta irakaskuntzako gainerako agenteek bizialdi osoko ikaskuntzaren eremuan duten egitekoari buruzko arloak sendotzea. Era berean, lanbide-heziketari buruzko lege-proiektu batera ereman behar dira gai horrekin zerikusia duten arloak, lege-proposamen horretan araututa daudenak. Besterik ez.
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/27f8210d-34e2-4d59-bae8-217367ab5717
|
parl_eu_339
|
|
10
|
12
|
21.02.2013
|
AGIRREZABALA MANTXOLA
|
EH Bildu
|
Euskal Sozialistak legebiltzar-taldeak egindako lege-proposamena, bizialdi osoko ikaskuntzari buruz. Aintzat hartzeari buruz eztabaida eta behin betiko ebazpena
|
Eskerrik asko, mahaiburu andrea. Abstentziora jo du EH Bilduk. Izan ere bat gatoz balizko helburu orokorrarekin, baina ez gatoz bat testuan zehar nola garatzen den ezta jasotzen diren atal ugarirekin. Alderdi Sozialistak oso garrantzitsutzat jo zuen lege hau aurreko legealdian. Eskubide bat aitortu behar zela zioen, bizialdi osorako ikaskuntzaren eskubide pertsonala. Horrela esan bada ere, lege-proposamenak ez du aitortzen eskubide hori. Beraz, legetresna egiteko arrazoi nagusia desagertu egin daiteke, ezingo da bizialdi osorako ikaskuntzaren lege bat onartu baldin eta eskubide hau jasota ez badago. EH Bilduk honen alde egingo du bere proposamenetan. Hitzaurrean, lege honen testuinguru orokorra aipatzen da. Bat dator Europatik eta Euskadiko liburu zurian egindako bidearekin diskurtso mailan, baina gero artikulatuan galdu egiten da. Lege-proposamenak irakaskuntza arautuari heltzen dio lanbide-heziketako ikuspegi soiletik, eta horrek bizi aldi osorako ikaskuntzak duen filosofia bertan behera uzten du. Ez hori bakarrik, ez du pertsona jartzen ikasteko prozesuaren erdigunean, eta hau funtsezkoa da: pertsona bere dimentsio pertsonalean, profesionalean eta sozialean. Eta lege-proposamen honek ez du hau egiten. Prestakuntzaz gehiago mintzo da, prestakuntza sistemaren ikuspegitik, eta ia ezer ez ikasketaz edo aprendizaiaz. Duen helburua funtsean hauxe da, prestakuntza-erakundeak, nagusiki formalak, eta garatu beharreko gaiak arautzea, eta ez gaitasunak eskura- tzeko prozesu pertsonal eta komunitarioak. Adibidez, antolakuntza-esparrua ez dago behar beste garatua gaitasunak eskuratzeko esparru gisa. Azken batean, ez du bereganatzen bizialdi osorako ikaskuntzaren filosofia –aprendizaia– eta horrek pertsonen garapen integralarekin duen harremana ulertzeko modu ezberdina. Bestalde, bizitza osoko ikaskuntzaren lege batek beharko lukeen ikuspegi transbertsala edo zeharkakoa ez du. Honek Gobernu osoa inplikatzen du, ez hezkuntza eta enplegua bakarrik, hemen esan den bezala, hau oso mugatua da. BOIk inplikatzen dituen jarduerek eta ekimenek beste sailetan ere egon behar dute txertatuak, hala nola kulturan, kiroletan, musikan, ondarean, EITBn, baina baita ere industrian, turismoan, nekazaritzan, arrantzan eta ingurumenean. Legeproposamen honetan galdu egiten da Gobernu osoko ekintza eta ikuspegia, eta beraz, oso mugatua jaioko da baldin eta orain dagoen bezala jaiotzen bada. Honek zera aditzera ematen du, hezkuntza barruan egindako ikuspegi batekin egina dagoela, baina ez daukala anbiziorik ezta bisiorik ere. EH Bilduk lan egingo du hau gerta ez dadin. Oso bitxia da ere 3. artikulua, oso mugatua eta onartezina gure ikuspuntutik: "Las personas destinatarias son aquellas que emprenden o que mantienen trayectorias…". Honek automatikoki baztertu egiten ditu balizko ikasle guztiak. Desaparece el trabajo que hay que realizar para atraer al sistema todas las potencialidades de los alumnos. Si las personas destinatarias son las que ya han dado el paso de emprender, pierde sentido todo el sistema de orientación y toda la filosofía de atraer a cada vez más personas al aprendizaje. Por eso, nos entra la sospecha de que al final esta ley es para la formación profesional con un disfraz moderno, retórico, de aprendizaje a lo largo de la vida. Aurretik esan dugu hezkuntzatik egindako legeproposamena dela. Hezkuntza Sailean kokatuta ere, mugatua da oso, gure ikuspuntutik. Unibertsitateen zeregina oso mugatua da. Jakina da autonomia dutela, baina beste modu batean inplikatu daitezke unibertsitateak. Eskaintza informal guztia galdu egiten da lege-proposamen honen bidez. Zergatik inplikatzen dira urrutiko ikaskuntzan edo mugikortasunean baina ez beste arlo batzuetan? Los objetivos de la ley se empiezan a comprender al analizar la proliferación de organismos que se crean y se proponen, sobre los cuales hubiera sido necesario contar con un análisis de impacto, cuestión que no se ha realizado. Formación a distancia, consejo vasco de aprendizaje a lo largo de la vida, que, vistas sus funciones, no es más que un intento de modificación de lo que es el Consejo de la Formación Profesional con más participantes. Pero proliferación de organismos. Bestalde, oso deigarria eta kritikagarria da azken xedapenetako lehenengoa, gaia: tasak. Azken finean, 1/2007ko Legegintza Dekretua aldatzeko eta kapitulu berri oso bat ezartzeko baliatzen da, tasak kobratu ahal izateko. Ez da ulertzen nola onartu den hau aurreko Gobernuan. Bukatze aldera, presidente anderea, EH Bilduk kezka asko ditu. Baina hasieran esan dugun bezala, balizko helburu orokorrarekin bat gatoz. Proposamenen garaian, hemen esandakoei erreparatuko diegu, baita ere kezkatzen gaituzten beste batzuei ere. Hizkuntzen trataerari, euskarari erreparatuz, izan ere Herri Administrazioan Hizkuntza Normalizatzeko zuzendariak bere txostenean erreparatzen dio gai honi oso kezkati. Guk honi ere erreparatuko diogu. Baita ere erreparatuko diogu baliabideei eta finantziazioari, baita ere pribatizazio-arriskuei; baita ere diru publikoz mantendutako zerbitzu pribatuetan egin beharreko kontrolei ere, eta baita ere, beraiek horrela eskatu dutelako, nahiz eta gutxi entzun zaien eta Euskadiko Eskola Kontseiluak ere hau ere eskatu zuen, EPA edo Helduen Hezkuntza Iraunkorreko gaiari, zeren eta hemen aipamenik ez da egiten. Baita isladatu nahi dut ere Ganbera honetan agente askok esandakoa, salagarria delako…
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/27f8210d-34e2-4d59-bae8-217367ab5717
|
parl_eu_340
|
10
|
12
|
21.02.2013
|
AGIRREZABALA MANTXOLA
|
EH Bildu
|
Euskal Sozialistak legebiltzar-taldeak egindako lege-proposamena, bizialdi osoko ikaskuntzari buruz. Aintzat hartzeari buruz eztabaida eta behin betiko ebazpena
|
Eskerrik asko, presidente andrea. Salatu nahi dut baita ere, esaten nuen, lege-proposamenean egindako kudeaketa eta prozedura. Beraietako askok esaten ziguten parte-hartzea ez dela bermatu. Besterik ez, eskerrik asko.
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/27f8210d-34e2-4d59-bae8-217367ab5717
|
parl_eu_341
|
10
|
12
|
21.02.2013
|
BEITIALARRANGOITIA LIZARRALDE
|
EH Bildu
|
EH Bildu legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, Donostiako metroaren inguruan. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
|
Mila esker. Egun on denoi. Donostiako Metroaren gaia ekarri nahi izan dugu hona, eta seguruenera, eztabaida hastekotan, izendapenetik hasi beharko genuke. Egia esan, inportanteena ez da izendapena bera, baizik eta zer garraio-zerbitzu daukagun, zer garraio-zerbitzu ematen zaigun eta gure beharrak betetzen dituen ala ez. Baina esan genezake kasu honetan izenarekin ere bilatu nahi izan dela nahasketa, eta gaur aztertzera gatozen zati zehatz horri dagokionez, pasanteari dagokionez, Lugaritz-Kontxa, Kontxa-Easo biltzen duen zonaldeari buruz batzuk genuen jarrera nahaspilatu nahi izan dela Topoaren inguruko jarrerarekin. Ze gainerako Gipuzkoako tren-zerbitzuak hobe- kuntzak behar dituela, hori kontsentsuzko gaia da Gipuzkoan. Aldiz, pasanteari dagokiona ez. Eta horren adibide da nola aurreko Eusko Jaurlaritzak, gauzak nahastu nahian, akaso herritarra inozoa dela pentsatzen dutelako, gastatu zituen ia 2 miloi euro 19 geltokitako izenak aldatzen, garrantzitsua benetan horretan ez zegoenean. Ematen zitzaigun argudioetako bat zen iraupenetan eta aldirokotasunean lortzen zirela metroari hurbiltzen zitzaizkion denborak, 7,5 minutuz behin tren bat zegoelako. Eta horrela da. Baina horrela da goizean bi orduz, eguerdian bi orduz, eta arratsaldean bi orduz, gainerakoetan media 15 minutukoa baita Topoari dagokionez. Gero hitz egingo dugu ordutegiez. Beraz, ez da egia trenarekin bat ez gatozenik eta trenaren hobekuntzarekin bat ez gatozenik. Are eta kontrakoa esango nuke, uste dugu lehentasuna ez duela pasanteak izan behar, baizik eta Gipuzkoak dituen gainerako beharrek. Eta gainerako behar horietan, nagusiki daude bikoizketak eta banalizazioak, horiek direlako benetan tren-zerbitzu hobea, maizago emateko modua emango digutenak. Eta ordutegiei begiratzen baldin badiegu lehentasunak beste batzuk direla ikusteko, adibide xume batzuk ematea nahikoa da. Gaur egun Eibartik Amarara joateko 1 ordu eta 21 minutu behar ditu herritar batek. Egia da beste maiztasun batzuk badaudela, orduro dauka tren hori ere, Zumaiatik Amarara ordu erdiro dago aste barruan. Beste gauza diferente bat da Topoaren kasuan, hor ordu erdiro edo ordu laurdenero, segun eta kasuak, baino badaude 1 ordu eta 21 minutu behar dituztenak trenez bere herrialdearen barruan hiriburura lotzeko. Beraz, Gipuzkoan zertan gastatu bada, zertan inbertitu bada, zertan garraioa hobetu bada, baina irizpideak ez dira pasantearen alde egiten dutenen irizpideak izan behar. Egokitu behar ditugu herritarren garraio-beharretara. Iraunkorra izango den, jasangarria izango den garraio bat behar dugu, eta ez soilik hiriburuari begiratuko diona, ez soilik hiriburura nola gerturatu pentsatuko duena edo hiriburu ingurua hiriburuarekin nola lotuko duen, baizik eta Gipuzkoa bera eskualde ezberdinez osatua dago eta gaur egun esan genezake garraio-zerbitzuari dagokionez desorekak oraindik ere, gaur-gaurkoz, nahiz eta pauso asko eman diren, galantak direla. Horregatik esan nahi diogu gaur Talde Popularrari, eta Semper jauna hemen dagoenez eta gai honetaz askotan hitz egiten duenez, guk ez dugula hau herrialdekerien arteko eztabaida bezala ulertu nahi. Guk borrokatuko dugu garraioan hobekuntzak egin daitezen Gipuzkoan. Baina akaso jeltzaleek Bizkaiaren alde egin dutela argudio bezala erabilita, ez diezaiogun Gipuzkoari behar ez duena jarri. Eta pasantea ez du behar. Jar diezaiogun behar duena, baina ez behar ez duena, kopuruetan esan dezagun Gipuzkoan hain- beste inbertitu dela. Inbertitu dezagun benetan behar dugun horretan, eta horretan batera izango gaituzue. Alderdi Sozialistaz geroago luzeago arituko naiz, baina nola edo hala metroa gaizki, presaka eta agintaldia bukatu aurretik martxan jarri nahi izate hori ez da ez zilegia, ez justua, eta ikusita nola egin diren gauzak, atrebituko nintzateke esatera ezta legala ere ez dela izan. Eta Euzko Alderdi Jeltzaleari dagokionez, badakizue beraiekin erdibideko bat adostu dugula. Erdibidekoek hori izaten dute normalki, baten eta bestearen posizioak mugitu egiten direla. Gu, egia esan, pozten gara Euzko Alderdi Jeltzalearen posizio-aldaketa hori eman dela eta. Pozten gara egin dugun erdibideko horretan aipatzen diren printzipio batzuengatik eta printzipio horiek suposatzen dutenagatik: iraunkortasuna, beharretara egokitutako garraioa. Poztu ginen bezala Ana Oregi sailburuari entzun genionean –bera hemen dagoenez– hain justu ere egin zituen baieztapen batzuk. Egia da dena argi ez zaigula geratzen, ez dakit gaurko eztabaidan argituko zaizkigun hainbat galdera; bai agerraldian, bai idatzi dugun horretan, baita prentsan egin diren elkarrizketetan, oraindik argitu gabeko gauza batzuk ikusten ditugu. Hemen Arantxa Tapia ere badago, berak ere prozesu luze hau ederki asko ezagutzen du. Toño Aizek ere bai, zure sailean dagoen sailburuordeak ere bai. Ze egia esan gauza asko defenditu izan dituzue urte hauetan: metroa, tranbia. Egia da eboluzio bat eman dela. Eta oraingo honetan oraindik zalantza batzuk ditugu, bai edo ez erantzuteko moduko zalantza horietako batzuk, gainera. Egia da, orain elkarrekin proposatzen ari garena, eta guretzat aurrerapauso oso garrantzitsua da, esleipen horietan atzera egitea, dirurik ez dagoelako, finantziazioa ez dagoelako lotuta, ez dagoelako adostasuna bertako erakundeekin eta gainera ez delako iraunkorrena eta ez delako egokiena. Konforme, finantziazioa balego, egingo litzateke? Lehentasunezkoa da, bai ala ez? Faraonikoa da, bai ala ez? Hori da Gipuzkoak behar duena? Horrelako galderak gustatuko litzaidake argitzea. Akaso gaur ez ditugu argituko, izango dugu denbora hemendik aurrera ere, gai honekin eta Gipuzkoak dituen garraiobeharrekin seguruenera maiz arituko garelako. Eta gainera, lehen Altza aipatu dut, Altzan badagoelako proiektu bat martxan, erdizkako proiektu bat eta ez osoa, hor ere dirurik ez zegoelako, eta Altzakoei argibide batzuk eman beharko zaizkie, baina bere garaian Euzko Alderdi Jeltzaleak bazuen beste proiektu bat. Bazuen beste proiektu bat Herreratik Galtzarabordaraino, Altzari berari zerbitzua emateaz gain Trintxerperi ere ematea bilatzen zuena. Gainera, gaur egun Pasai Antxok erdian duen zauri ikaragarri hori, etxe artean trena pasatzen duen zauri oso ezaguna pasaitarrentzat, nolabait soluzionatzea bilatzen zuena. Horrelako proiektuak berrartuko dira? Horiek dira bilatzen diren alternatibak? Horrelako gauzak, adibidez, guri gustatuko litzaiguke argitzen joatea. Baina kendu gabe ezer, gaur hemen ematen dugun urratsa guretzat urrats inportantea dela. Baina iruditzen zaigu alderdi guztien aldetik, esaten direnak esanda, ondo legokeela Eibarkoei edo Altzakoei esatea ea beraiek beste donostiar guztiak bezain gipuzkoar diren edo benetan gure lehentasuna ote den, batzuk defenditzen ari diren bezala, Donostia barruan lur azpitik mugitzea, nahiz eta parean denok ahoa betetzen dugun esanez Donostiak daukan garraio-publiko zerbitzua ezin hobea dela, saritua Europan, saritua munduan. Beraz, baldin badaukagu Donostia barruan mugitzeko hain aukera ona, beste alternatiba batzuk seguru badaudela Donostiara hurbiltzeko Donostia zeharkatuz, Gipuzkoan zehar eta Gipuzkoatik kanporako gainerako herrialdeekin lotzeko. Guk aurreko Gobernu sozialistak zer nahi zuen oso garbi daukagu. Bere lehentasuna pasantea egitea zen, garbi erakutsi digu. 100 milioi gastatzea zulo bat eginez. Biderkatuko zen kopurua, ze horrekin ez genuen trena inondik ere martxan jartzen. Eta gainera, gauzak presaka, korrika eta gaizki egin dira, kapritxo baten modura eraman direla esango nuke. Eta interes orokorra ahaztu egin zaiela, eta horregatik utzi diguten panorama. Eta nik datu batzuk emango ditut ilustratzeko utzi diguten panorama. Bat da prozeduran izandako akatsei dagokiena. Demanda-azterketa, adibidez, proiektua egin ondoren egin da. Normalean demanda-azterketak egiten dira eta ondoren egiten dira proiektuak, eta ez alderantziz. Eta hori gutxi ez balitz, bi hilabeteko kopuruan aldatu egiten dira prebisioak. Abuzturako espero zena, 20 bat milioi pertsonak erabiliko zutela egunero, azarorako 30 milioi ziren. Ez da oso serioa bi hilabeteetan horrela kalkuluak aldatzea. Are gehiago, ez dakit gipuzkoar guztiok egunero lanak utzita metroan gora eta behera ibili behar ote dugun hori betetzeko edo nola demontre demostratzen den hori egin daitekeenik, eta aurrerako lanik badugu, gipuzkoarrok eta gainerakook. Baina gainera nahi dute, kalkuluen horien arabera hori hala balitz, lau bidaiari aritzea metro koadroko; sardinak latan nola dauden badakigu denok, ezta?, ba holaxe. Eta hori ere ez zaigu iruditzen denik ez iraunkorra, ez jasangarria, ez modernoa, ez ezer, proiektu hau defenditzen duzuenek erabiltzen duzuen bezala. Eta adibide bat da, gauzak proiektua justifikatzeko nola egiten diren, Intxaurrondoko geltokia. Martxan jarri da eta lehenengo hilabeteko datuei erreparatzen baldin badiegu, egin zen erabilpen-kalkuluaren oso azpitik dago erabilpena, baina ez gutxi, % 58 gutxiago erabiltzen ari da trena aurrikusi zena baino. Hori errealitate bat da, datuei begiratu besterik ez dago. Arrazoi diferenteak daude Intxaurrondon gertatzen dena gertatzeko, seguruena kokapena, daukan malda, adinekoei eragiten dien beldurra, horiek denak ere hor daude eta horiek errealitate bat dira. Eta seguruenera autobusak ere zerbitzu oso onak ematen diela. Beste bat da Donostiako Udalarekiko izan den jarrera. 2012ko azaroan iritsi zen eraikuntza-proiektua Udaletxera, obren esleipena egin eta gero. Hori bera onartuezina da, urrats denak eman nahi izatea horrelako afekzioak izango dituen proiektu batekin eta bere Udalarekin kontatu gabe. Pentsa noraino, oker ez banaiz, ez bada egun hauetako kontua behintzat, Udalak epea luzatzea lortu eta gero aurkeztutako alegazioaren erantzuna oraindik ez zaiola iritzi gaurgaurkoz. Eta batzuek obra martxan jarri nahi izan zuten, nola edo hala, urtea bukatu aurretik. Eskariak iritzi ziren Donostiko Udalera hasteko, baina, noski, obra bat interes orokorrekoa dela esateak ez du esan nahi hori egiteko lurrak ez direnik okupatu behar, eta okupazioak ez direnik egin behar. Ba ez zeuden eginda. Zuhaizti batzuk tartean zeudelaeta apeo-protokoloak eginez egitea beharrezkoa da, batzuk legea betetzearen hain zaleak zaretenez. Ba ez zeuden eginda. Beraz, dena presaka, korrika eta gaizki egiten ari zen. Eta ez da guk Udalean gaudelako oztopo jarri dugulako, baizik gauzak horrela direlako. Eta hori are onartuezinagoa da, berriro diot, hain afekzio larriak dituen obra batez ari garenean. Akaso zazpi, zortzi urteko obra bat, kale askotan eragin handia izango duena, trafikoan, garraio publikoan, oinezko mugimenduan, garajeen sartu-irtenean, komertzioaren biziraupenean. Esaiozu komertzio bati zortzi urtez bere kalea itxita edukiko duela eta ixteko, ea nondik errekuperatzen duen bere negozioa ondoren. Eta horiek guztiak ez dira aztertu Udalarekin obra martxan jartzeko ahalegina egin aurretik. Bakarrik DBUSek egiten zuen kalkuluak esaten zuen 15 lineari eragiten ziela, erabiltzaileen % 70ri eta beraz 60.000 autobus-bidaiari eragiten ziela obra horren afekzioak. Ez gara gauza txikiez ari, auzo oso handiez ari gara. Adibide bat Donostia ezagutzen dugunentzat. Buen Pastor parean, San Martin kalea, hain garrantzitsua den kale hori, hiru karrilak 12 hilabetez ixtea aurrikusten zituen obra horrek, eta hori, ez bada Udaletxearekin lotzen, ez badira gauzak ondo egiten, obra hori izan edo beste bat izan, obra gustatu edo ez gustatu, hori hiri batean kaosa da. Eta beraz, gauzak ezin dira hain gaizki egin. Horregatik guztiagatik aurkeztu genuen idatzia, eta neurri handi batean uste dut erdibideko horrek ere jasotzen dituela guretzat garrantzitsuak ziren hiru puntuak. Lehendabizi, garaiz gaudela obra gelditzeko. Eta ez dezala inork kalte-ordainen gaia atera, ze kalteordainen kontua beti erabiltzen da aitzaki bezala. Eta gauzak, hauteskunde atarian, presaka eta hain gaizki eta enumeratu dudan guztia egin eta gero, uste dut arrazoi objektiboak, legalak ere badaudela hau gelditu ahal izateko kosturik gabe. Begiratu beharko du begiratubeharko duenak. Eta gelditzeko garaian dago, nahiz eta Gasco jauna enpeinatzen den esaten geldiezina dela. Ba bai, borondatea baldin badago gelditu daiteke, eta hemen Ganbara honetan gaur horren aldeko borondatea ikusi egingo da. Afekzioak eta dena delakoak ez direlako aztertu, hori ere bada berez arrazoi nahikoa, guk gehiago ere bagenituen. Eta nabarmen geratu da gai honen inguruan esan diren gauza asko gezur direla, ze nik esan dudan hau Udalarekiko jarrerari dagokionez, ukatu ere egin da, prentsan esan ere egin da Udala ados zegoela afekzioekin eta adostu zela nola egin. Eta nabarmena da ez dela hori egia. Beste kontu bat ere badago hor, hain justu guk sartzen genuena eta baita ere jasotzen dena erdibidekoa, eta da begirunea. Begirunea instituzioekiko eta begirunea bere baitan pairatu behar dutenekiko, kasu honetan bereziki Donostiko Udala, nahiz eta gero finantziazioaren kontuarekin Foru Aldundia ere tartean ibili zen eta tartean izan zen. Eta beste puntua, eta garrantzitsua guretzat, esango nuke erdigunean dagoena: lehentasunak Gipuzkoako eta Donostia aldeko garraioaren hobekuntzan jarri behar dira. Hobekuntzak egiteko badaude. Berriro diot, ez dut ukatuko ez direnik urratsak eman, azkeneko urtetan ere egin dira linea-bikoizketak, banalizazioak ere bai, baina egia da ere oraindik asko geratzen dela egiteko. Eta Altzakoa da adibide bat. Erdia egingo da eta fondo de saco moduko bat egingo zaio, sartu eta irten, ez dagoelako dirurik osoa egiteko. Baina pasantea egiteko batzuk ikusten zuten. Beraz Altzako herritarrak baino pasantea zen lehentasuna, alegia, erdigunean autobusak ederki asko mugitzen gaituenean. Eta beraz, horretan jarri behar dugu gure ustez indarra, Donostiak baduelako bestela barruko garraio ezin hobea, eta zer mejoratua bereziki inguruneetan dagoelako. Eta bide batez sartu dugu beste elementu bat –gaur ez naiz horretan sartuko, baina etorkizunean izango dugu seguruena hitz egingo aukera–, intermodalidadearena, Donostiak, aspaldian ez, galdu duen aukera ezin hobea, autobus-estazioa erabaki den tokian egingo delako eta intermodalidadea mugatu zaiolako, baina tira. Amaitzeko, nik uste dut jarrerak argitzeko garaia dela, urte gehiegi daramagu gai honekin, obrak gelditzeko garaia dela, zer behar duen Gipuzkoak pentsatzeko garaia dela. Ana Oregiri bere agerraldian esan genion bezala, krisi-garaiak dira momenturik egokienak gure mugikortasun-ohiturak aldatzeko, zuzentzeko eta norabide egokian jartzeko. Inbertsioak egiteko garaia ere bai, ahal den neurrian, baina egiteko garaia ere bai. Baina beti ere lehentasunak ondo markatuz. Eta lehentasunak herritarren eguneroko beharrak dira, ez kapritxo bat, ez proiektu bat defendatzen duten politakariek erabakitzen dituztenak, ze gero ikusten da praktikan ez direla betetzen. Mila esker.
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/27f8210d-34e2-4d59-bae8-217367ab5717
|
parl_eu_342
|
10
|
12
|
21.02.2013
|
MANEIRO LABAYEN
|
Mixto-UPyD
|
EH Bildu legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, Donostiako metroaren inguruan. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
|
Eskerrik asko, presidente andrea. presidenta. Egun on, sailburu jaun-andreok, lehendakari jauna. Gu nahiko ados gaude proposamena egin duen taldeak planteatutako gauza batzuekin edo askorekin, bai hasierako proposamenaren justifikazioan, bai proposamena egin duen taldearen bozeramaileak egin dituen planteamenduetan. Ados gaude, halaber, Eusko Jaurlaritzari esatearekin une hauetan onena dela Antigua auzoa zeharkatuz Antiguaren eta Easoren arteko lotura bukatzeko proiektuak eta obrak geldiaraztea. Ados gaude, orobat, Eusko Jaurlaritzari eskatzearekin bultzatu ditzala herritar gehienen beharrei benetan erantzungo dieten proiektuak –uste dut horixe dela gaiaren alderdirik garrantzitsuena–, susta dezala intermodalitatea eta hobetu dezala garraio publikoa. Nire ustez, horri eman behar lioke lehentasuna egungo Eusko Jaurlaritzak, eta, sailburu andreak egin dituen adierazpenak ikusirik, uste dut nahikoa barneratuta duela Jaurlaritza honek horri eman behar diola lehentasuna. Beraz, ez digu lotsarik ematen esateak nahiko ados gaudela Ingurumen eta Lurralde Politikako sailburuak azken asteetan esan dituen gauza batzuekin. Ez guztiekin, baina bai azken asteetan esan dituen gauza askorekin. Nire ustez, Eusko Jaurlaritzako sailburuak arrazoizko diskurtso bati eutsi dio, eta, gu, jakina, poztu egiten gara horretaz. Azken batean, berriro diot, ados gaude sailburuak azken asteetan esan dituen gauza batzuekin. Adibidez, bat gatoz ez dela proiektu faraonikoetarako garaia, edo egungo egoeran ezin dela jarraitu Lugaritz-Kontxa eta Kontxa-Morlans alderik aldeko trenbideekin. Ondo iruditu zitzaigun, halaber, sailburuak Donostialde osoko aldiriko trenbide-sarea hobetzearen alde egitea, hau da, topo izenez ezagutzen dena. Ados gaude adierazpen horiekin, bat gatoz eta aldeztu egiten ditugu. Esaten zuen, orobat, ez gaudela alderik aldeko trenbide hori eraikitzeko moduan, eta ez bakarrik alderdi ekonomikoagatik, baita lursailik ez dagoelako eta kosta-gaietako beharrezko baimenik ez dagoelako ere. Saileko iturriek ere esaten zuten proiektu hori ez dela zokoratuko, baizik eta stand by-n jarriko dela, aztertzeko. Nire iritziz, nahiko arrazoizkoa da diskurtsosa, egungo egoera kontuan izanik. Beraz, bat gatoz diskurtso horrekin, Euzko Alderdi Jeltzaleko ordezkari batzuk baino gehiago, gainera. Aitortu behar dut, beraz, oro har ados gaudela diskurtso horrekin. Dena den, osoko zuzenketa bat aurkeztu dugu, kasu hauetan gertatzen den bezala, hasierako proposamena hobetzeko asmoz. Horregatik proposatzen genuen Eusko Legebiltzarrak Eusko Jaurlaritzari eskatzea geldi ditzala Donostialdeko metroa delakoak Easoko geltokiaren eta Antigua auzoaren artean izango lukeen pasabide berriaren proiektua eta obrak, proiektu hori ez baitago justifikatuta, ez ikuspegi sozialetik, ez ikuspegi ekonomikotik, eta ez baita ez presazkoa, ez lehentasunezkoa. Horregatik esaten eta proposatzen genuen Legebiltzar honek Eusko Jaurlaritzari eskatu behar diola diru publikoak arrazoiz, arduraz eta zentzuz erabil ditzala, bazter ditzala errentegarritasun ekonomiko edo sozialik ez duten azpiegitura handien proiektuak, kontuan izan ditzala egungo egoera ekonomikoa eta aurrekontu-estutasunak, eta eman diezaiola lehentasuna herritarren benetako beharrak asetzeari. Proposatzen genuen, halaber, Legebiltzar honek esan zezala Eusko Jaurlaritzak herritarren interes orokorra zaindu behar duela nolanahi ere, lurraldeen arteko gatazkak gaindituz, diskurtso etxezuloak gaindituz, lokalismoak gaindituz, erregionalismoak gaindituz eta nazionalismoak gaindituz. Nire ustez, hori esan behar luke Legebiltzar honek, eta hori eskatu behar lioke Legebiltzar honek Eusko Jaurlaritzari. Azkenik, proposatzen genuen Eusko Legebiltzar honek Eusko Jaurlaritzari eta gainerako erakundeei eska ziezaziela inbertsio publikoko proiektu guztientzat ikerketa tekniko egoki bat egiteko, ikerketa zorrotza, azpiegitura hori ontzat ematen duena, azpiegitura horrek etorkizunean errentegarritasun ekonomikoa eta/edo errentagarritasun ekonomiko eta sozial egiaztagarria izango duela bermatzen duena. Azken batean, ez dut ukatzen proiektu jakin batzuk asmo handikoak edo desiragarriak direla, herritarrei zerbitzu jakin bat eman ahal izateko. Ez dut ukatzen, ez dugu ukatzen, halaber, aurreko Jaurlaritzak edo aurreko sailburuak, Arriola jaunak, bere garaian ahalegin guztia egin zuela une hartan egingarritzat, beharrezkotzat edo estrategikotzat jotzen zuen zerbait egia bihurtzeko. Guk planteatzen dugu ezen, sailburu andreak planteatu duen bezala, balitekeela –gu seguru gaude horretaz– obra hori egin ezina izatea. Beraz, benetan ezin bada hori egin, guk uste dugun bezala, koherenteena da hala esatea eta horren arabera jokatzea. Berriro gogorarazi behar da, gezurra badirudi ere, krisi ekonomiko batean gaudela. Berriro gogorarazi behar da, gezurra badirudi ere, aurrekontuestutasunak ditugula. Berriro gogorarazi behar da, gezurra badirudi ere, murrizketak izango ditugula, murrizketa sozialekin mehatxatzen gaituztela. Berriro gogorarazi behar da, gezurra badirudi ere, Jaurlaritza honek ondo jarri behar dituela lehentasunak egin behar diren gastuetan eta inbertsioetan, eta zokoratu egin behar duela une honetan ezinbestekoa ez den guztia. Izan ere, geure buruari galdetu behar diogu ea nondik kenduko dugun hori egiteko. Eta honi erantzun behar liokete oraindik horrelako azpiegiturak aldezten dituzten talde politikoek: nondik kenduko dugun, zer egiteari utzi behar diogun hori egiteko. Nire ustez, horixe da, azken batean, funtsezko kontua. Nolanahi ere, den-denok (Jaurlaritzak, talde politikoek, legebiltzarkideok) lehenbailehen eta behingoz gainditu behar genituzke probintzialismoa eta lurraldeen arteko gatazkak, nahiz horrek ez duen ekarri behar populazio-irizpideak bakarrik hartzea kontuan azpiegiturei ekiteko. Baina uste dut funtsezkoa dela lokalismoak eta diskurtso lokalistak behingoz gainditzea. Gai izan behar genuke onartzeko gaur egun obra jakin batzuek ez dutela zentzurik, lehen esan dudanagatik: baliabideak urriak dira, eta, horrenbestez, diru publikoa zorrotz erabili behar da. Tira, nik ez dakit obra hau faraonikotzat hartu edo ez; obra faraonikoa da, zalantzarik gabe, abiadura handiko trena Gasteizko lur azpitik pasatzea, eta obra faraonikoa da Pasaiako kanpoko portua. Baina, gure uste apalean, Antigua auzoa Easoko geltokiarekin lotzeak, gutxienez, gutxienez, itxaron dezake, eta, une hauetan, behintzat, ez da inola ere lehentasunezkoa. Eta itxaron dezake benetan itxaron egin behar duelako, egungo egoeran ez baitago hori egiteko nahikoa diru. Sailburuak, Oregi andreak, duela gutxi esan du egungo egoeran ezin dela alderik aldeko trenbidearekin aurrera jarraitu, eta gu ados gaude. Uste dut egia dela ezin dela proiektu horrekin aurrera jarraitu. Eta ados nago harekin orain arrazoizkoena dela Donostialde osoko aldiriko trenbide-sarea hobetzea. Nire iritziz, urte gehiegi eman ditugu politikari xahutzaile eta arduragabeen esku, zeinek ez baitzuten diru publikoa arduraz erabiltzen. Garai horiek atzean utzi behar ditugu lehenbailehen. Espainian ohikoa izan da; tokiko kalifa batzuei esker, tokiko politikari batzuei esker, politika lokalista jakin batzuei esker, ikuspegi lokalista batzuei esker, era askotako arduragabekeriei esker, eta politika nazionalik ez edukitzeari esker –gaur egun oraindik hori pairatzen ari gara–, oinezkoentzako aireportuak edo bidaiaririk ez duten abiadura handiko tren-ibilbideak izan ditugu, obra faraonikoak izan ez badira. Bestelako obra faraonikoak izan daitezke, besteak beste, liburutegi hutsak, edo milioiak kosta diren eta autorik ez duten errotondak. Horixe da Espainiak azken urteotan izan duen errealitatea. Hori guztia eginarazi digute politikari arduragabe jakin batzuek, eta uste dut hemendik aurrera beste modu batera jokatu behar dela. Nire ustez, krisi ekonomikoak arduradun politiko jakin batzuei lagundu behar lieke gutxienez pentsatzen diru publikoa arrazoiz erabiltzea beti dela lehentasunezkoa, eta, orain, inoiz baino gehiago. Beraz, hori da gure jarrera. Ezin hobeto islatuta dago aurkeztu dugun osoko zuzenketan. Hori da guk bozkatuko genukeena, nolanahi ere. Euzko Alderdi Jeltzaleari esango nioke sekula ez dela berandu bide txarra uzteko. Uste dut Euzko Abertzaleak taldeak zuzendu duela bere hasierako jarrera; sekula ez da berandu bide txarra uzteko, eta, hortaz, hori ondo dagoela esan behar diet. Sekula ez da berandu bide txarra uzteko, eta horretan ere asmatu egin behar da. Beraz, horixe da UPyDren jarrera. Esan dudanez, gure osoko zuzenketaren alde bozkatuko dugu. Besterik ez. Eskerrik asko, presidente andrea.
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/27f8210d-34e2-4d59-bae8-217367ab5717
|
parl_eu_343
|
10
|
12
|
21.02.2013
|
ARRIOLA LÓPEZ
|
SV-ES
|
EH Bildu legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, Donostiako metroaren inguruan. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
|
Eskerrik asko, presidente andrea. Lehenik eta behin, terminologiaz haraindiko kontu bat argitu nahi dut. Eztabaidagai dugun proiektua ez da Donostiako metroa; Donostialdeko metroaren trenbide-azpiegitura bat da, alegia, Donostiako udalerritik harago doen hiriarteko metropoli-garraio bat, Gipuzkoako zati handi batean oso eragin handia duena. Izan ere, dakizuenez, Donostialdeko metroak barne hartzen ditu, Donostiaz gain, Donostialdeko udalerriak (adibidez, Lasarte), Oarsoaldekoak (Pasaia, Errenteria eta Oiartzun) eta Bidasoakoak (Irun eta Hondarribia). Udalerri horietan, Gipuzkoako biztanleen % 65 bizi da gutxi gorabehera. Gainera, Loiolako Erriberako aldageltokiaren bidez, Renferen aldiriko sarearekin lotu daiteke. Horrek gipuzkoarren % 80ren esku jarriko luke azpiegitura hau. Proiektu honek erakundeen arteko adostasun zabala lortu du, bai udalerri mailan, bai Gipuzkoa mailan eta bai Eusko Legebiltzar honetan. 2011ko irailaren 29an, legealdi hartan, Donostiako Udalaren osoko bilkurak Alderdi Sozialistaren, Alderdi Popularraren eta Euzko Alderdi Jeltzalearen aldeko 19 botorekin onartu zuen Donostialdeko metroaren proiektuari laguntzeko erakunde-adierazpen bat. Gipuzkoako Batzar Nagusiek ere behin eta berriz agertu dute azpiegitura honen alde daudela. Legebiltzar honek gehiengoz onartu zuen –aldeko 70 botorekin– Eusko Jaurlaritzari eskatzea Donostialdeko metroaren proiektua estrategikotzat jotzeko. Esan beharra dago, halaber, ez Euskal Autonomia Erkidegoko Trenbide Sarearen Lurralde Plan Sektoriala aldatzea onartzeko entzunaldi-izapidean (trenbide-antolakuntzari eta Gipuzkoako lurralde historikoari buruzkoa), ez Donostialdeko metroaren informazio-ikerketan, azpiegitura horren aurkako alegaziorik ez zutela egin ez Donostiako Udalak, ez Gipuzkoako Foru Aldundiak. Sozialiston ustez, Donostialdeko metroaren proiektuak, maila bereko beste garraio-azpiegitura batzuek bezala, iraunkorra izan nahi du, eta herritarren hainbat belaunaldiri eman nahi die zerbitzua. Hori dela eta, ez dugu uste une honetako egoera politikoak, ezta ekonomikoak ere, erabakigarriak izan behar dutenik proiektu hauek sortzerakoan eta haiek garatzeko eman beharreko pausoak ematerakoan; hala ere, uler dezakegu abiadura, erritmoa eta epeak egoera ekonomiko eta politikora egokitu behar izatea. Ados gaude trenbide-inbertsioak arrazionaltasunez eta errentegarritasun soziala eta ekonomikoa kontuan hartuz egin behar direlako printzipioarekin, eta, ondorioz, inbertitzerakoan lehentasuna izan behar dute erabiltzaile gehiago erakarriko dituzten eta kostuaren eta etekinaren arteko harreman jasangarriaren bidez trenbide-zerbitzua hobetuko duten irtenbideek, inbertsio horiek ziurtatuko baitute zerbitzuaren etorkizuneko jasangarritasuna eta bideragarritasuna, eta, gainera, aukera emango baitute baliabide publikoen kudeaketa hobetzeko eta haiek eraginkortasunez erabiltzeko. Donostialdeko metroaren proiektuak objektiboki betetzen ditu baldintza horiek. Proiektu honek aukera ematen du, besteak beste, Donostiako lur azpiko alderik aldeko trenbide baten bidez Euskotrenen sarea bateratzeko, bi muturrak lotzen baititu: ekialdetik datorrena, topoa (ez gara ari topoaz bakarrik; Euskotrenen sare osoaz ari gara), eta mendebaldetik datorrena, Bilbo-Donostia linea. Hala, baztertu egingo litzateke zaku-hondo bat den Easoko egungo geltokia, eta horrek aukera emango luke trenbide-zerbitzua hobetzeko eta metroaren berezko maiztasunak ezartzeko. Ondorioz, askoz erabiltzaile gehiago izango lituzke, kontuan izanik Lasarte eta Irunen arteko bideak, gaur egun Euskotrenen sare osoan erabiltzaile gehien dituenak, hazteko oso aukera handia duela gauzak ondo eginez gero. Planteamendu horri esker, eta lineen bikoizketari eta geltokietan egindako beste inbertsio batzuei esker (Erriberako aldageltokia…), Donostialdeko metroa Gipuzkoako lanik garrantzitsuena izango litzateke garraioaren eta mugikortasunaren esparruan. Era berean, esan dizuedanez, proiektu honek aukera ematen du Euskotrenen sarea Renferen aldiriko zerbitzuarekin lotzeko Loiolako Erriberako aldageltokiaren bidez. Horri esker, mendebaldetik datozen erabiltzaileek Renferen aldiriko sarea har dezakete, eta alderantziz; Renferen aldiriko zerbitzua erabiltzen dutenek, zeinak batez ere Goierritik eta Tolosaldetik baitatoz, Euskotrenen sarea har dezakete. Alde horretatik, proiektu honek antzekotasun asko ditu Bilboko metroaren garapenarekin. Metro hura ere, dakizuenez, Euskotrenen lehengo saretik abiatuta eraiki zen. Baina Donostialdeko metroaren proiektu hau garatzeak ahalbidetzen du Gipuzkoako mugikortasuna eta haren lurralde- eta gizarte-egituraketa goitik behera aldatzea, proiektua ez baita trenbide-ekintza soil bat bakarrik, lurraldearentzat garrantzi estrategikoa duen tresna bat baizik. Gipuzkoako Aldundiak hala ulertu zuen aurreko legealdian, eta sinatu genuen lankidetza-protokoloak azpiegitura garrantzitsu hori bultzatzeko borondatea islatzen zuen. Era berean, igarobideak eragingo zien udalerri guztiei segimendu-hitzarmen bat sinatzeko aukera eman zitzaien, eta, azkenean, Donostiak, Lasartek, Errenteriak eta Irunek sinatu zuten. Berriro diot, proiektu honek iraultza ekarriko du Gipuzkoako mugikortasunean, iraultza benetan jasangarria, eta ez ingurumenaren ikuspegitik bakarrik, baita ikuspegi ekonomiko eta sozialetik ere. Donostialdeko metroaren bideragarritasun-ikerketaren arabera, asko aurrezten dira azpiegitura honen kanpo-kostuak, eta mugikortasun orekatuagoa lor daiteke. Kanpo-kostuen barruan, hainbat alderdi izan behar dira kontuan, hala nola segurtasuna, kutsadura, ingurunearen narriadura… Kanpo-kostu horien zenbatekoa kalkulatzen badugu, ikusten da Donostialdeko metroa martxan jartzeak hogeita hamar urtean 109 milioi euro aurreztea ekarriko lukeela. Era berean, azpiegitura horri esker, 38 milioi euro aurreztuko lirateke erregaien kontsumoan, eta asko murriztuko lirateke berotegi-efektuko gasen emisioak. Bestalde, hor dugu Bilboko metroak bere metropoli-arean mugikortasunari eta garraio publikoaren hazkundeari dagokienez izan zuen eraginaren adibi- dea, non norberaren ibilgailuaren erabilera gutxitu egin baitzen eta kutsadura murriztu. Bilbo Handian autoz egindako joan-etorriak % 73tik % 49ra jaitsi dira. Era berean, Donostialdearen kasuan, autoaren erabilera % 66tik % 50era pasatuko litzateke, hau da, % 25 jaitsiko litzateke norberaren ibilgailuaren erabilera, garraio publikoaren mesedetan. Erabiltzaile berriak erakartzeari dagokionez, Donostialdeko metroaren bideragarritasun-ikerketak adierazten du ezen, azpiegitura hori zerbitzuan jarriz gero, askoz erabiltzaile berri gehiago izango lituzkeela. Erabiltzaile-kopurua 7 milioitik –hori da egungo datua– 33 milioira pasatuko litzateke, alegia, 26 milioi erabiltzaile gehiago, edo, bestela esanda, % 470 igoko litzateke. Baina, helburu hori betetzeko, kontuan izan behar da funtsezkoa dela Donostiako lur azpiko alderik aldeko trenbidea eraikitzea. Alderik aldeko trenbide hori ez bada eraikitzen, Donostialderako aurreikusitako gainerako inbertsioak sarearen hobekuntza zehatzak baino ez dira izango, eta oso aukera gutxi emango lukete erabiltzaile berriak erakartzeko. Izan ere, Donostiako lur azpiko alderik aldeko trenbideak ditu, oso alde handiz, errentagarritasun ekonomiko, sozial eta finantzarioaren ratio handienak. Inbertsio horrek 20 milioi erabiltzaile ekarriko lizkioke trenbideko garraio publikoari –kalkuluen arabera, 180 milioi euro gastatuz–, eta baldintza guztiak beteko lituzke Europako Inbertsio Bankuaren finantzaketa lortu ahal izateko. Gainera, garraio-azpiegituretan egindako inbertsiorik jasangarriena izango litzateke ikuspuntu ekonomiko eta sozialetik; izan ere, 9 euroko inbertsio-kostua izango luke erabiltzaileko, hau da, Euskadin trenbide-azpiegituretan egiten ari diren inbertsio guztietatik ratio txikiena izango luke. Lur azpiko Lugaritz-Kontxa eta Kontxa-Morlans alderik aldeko trenbidearen obra zibileko bideak esleituta daude –90 milioi euro balioko dute–, eta, Eusko Jaurlaritzaren aurrekontuan, 2016ra arte daude konpromiso-kredituak –110 milioi euro–; horiei gehitu behar zaizkie 2015era arte Euskal Trenbide Sarean konprometitutako 40 milioi euroko kredituak. Donostialdeko metroa zerbitzuan jarriz gero, gainera, 2019an bukatu egingo litzateke Euskotrenek Zumaia-Donostia eta Lasarte-Hendaia lineetan duen ustiapen-defizita, eta, data horretatik aurrera, ustiapen-superabita izango genuke; 2030ean, berriz, estaldura-koefizientea % 120koa izango litzateke (4,25 milioiko superabita). Bestalde, zerbitzu hori martxan jarriz gero, berriro moldatuko litzateke garraio publikoaren egungo eskaintza. Birmoldaketa hori Gipuzkoako Garraioaren Agintaritzaren barruan antolatu beharko litzateke, eta aukera emango luke baliabideak optimizatzeko. Ondorioz, hiriko edo hiriarteko beste gune batzuetako garraio publikoa hobeto estaltzea erraztuko luke. Laburbilduz, Donostialdeko metroaren zerbitzua martxan jartzeak aipatutako igarobidearen lurraldeeta gizarte-egituraketa hobetzea ekarriko luke, azpiegitura horrek metropoli-area handi bat sortzea ahalbidetuko bailuke, non udalerrien arteko mugikortasuna eskuragarria eta kalitatekoa izango bailitzateke herritar guztientzat. Horri esker, benetako hiri-konurbazio bat sortuko litzateke, kalitateko garraio fidagarriaren sistema baten bidez antolatua. Informazio-ikerketarekin batera egindako bideragarritasun-ikerketaren arabera, Euskotrenen trenbide-zerbitzuetan egindako joan-etorrien % 35,61 lanagatik egiten da, eta % 28,48 ikasketengatik. Horrek erakusten du Donostialdeko metroa zerbitzuan jartzea tresna erabilgarria eta eraginkorra izango litzatekeela langile eta ikasleentzat beren eguneroko joan-etorrietarako. Horregatik guztiagatik, benetan uste dugu, eta halaxe deitu diezaiokegu, Donostialdeko metroa tren sozialaren aldeko apustua dela, jendearen trenaren aldeko apustua, gipuzkoarren egunerokoa hobetzen duen trenaren aldekoa. Donostialdeko metroa proiektu estrategikoa da Gipuzkoarentzat mugikortasun jasangarriari, bideragarritasun ekonomikoari eta gizarte-erabilgarritasunari dagokienez. Pentsa ezazue ondo; ez ezazue proiektu hau hiltzen utzi, hutsegite historikoa bailitzateke. La
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/27f8210d-34e2-4d59-bae8-217367ab5717
|
parl_eu_344
|
10
|
12
|
21.02.2013
|
SEMPER PASCUAL
|
EH Bildu legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, Donostiako metroaren inguruan. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
|
Gracias, señora presidenta. Señor lehendakari, buenos días a todos. Hasteko, utziko didazue hausnarketa bat ozenki egiten; izan ere, politikan, oro har, baina, bereziki, euskal politikan, esaera asko erabiltzen dira, eta itxurakeria asko dago, zilegi badut hala esatea. Maneiro jaunak bukatu du esanez sekula ez dela berandu bide txarra uzteko. Tira, ez da berandu bide txarra uztea onerako bada! Azkenean dena hartzen dutela diruditen esaera horiek zentzua dute hartzen duten edukiak zentzua duenean. Bide txarra uztea ona da, jakina baietz, baina bide ona hartzeko denean. Niri euskal politikak gehiegitan gogorarazten dit –zuek ikasiak zaretenez, jakingo duzue, ikusiko zenuten filma– "Atrapado en el tiempo" edo "El Día de la Marmota" izeneko film hura, ezta? Behin eta berriz errepikatzen ditugu azpiegiturei buruzko eztabaidak munduaren azkenera arte, eta, gainera, Gipuzkoan jartzen badugu arretagunea, zer esanik ez: Marmota Herrenaren Eguna da, ez baititugu inoiz eztabaidak amaitzen eta erabakiak hartzen. Nik ez dakit zergatik, ez dakit Jainkoaren zer madarikazio erori zaigun gipuzkoarroi, baina Gipuzkoari eta, batez ere, azpiegiturei buruzko guztia –azpiegituretan jarriko dut arreta– ez da inoiz ixten, eta arazoak besterik ez dira sortzen. Gipuzkoan, beti daude arazoak. Noski, baten batek esaten du: "Hori gipuzkoanismoa da. Ez da gipuzkoanismorik egin behar; ez da lokalismorik egin behar". Tira, ondo, baina baloratu beharko da gutxienez, eta nabarmendu beharko da eta aitortu beharko da, berriro diot, Gipuzkoari buruzko guztiak arazoak ematen dituela beti! Eta, batez ere, ez dira konpontzen. Ez naiz ari kostu ekonomikoaz. Gipuzkoan denak balio du asko, baina ez naiz ari kostu ekonomikoaz. Kostatzen zaiguna ados jartzea da, eta horixe da benetan garrantzitsua. Kosta egiten zaigu erabakiak hartzea, eta kosta egiten zaigu arazoei irtenbidea ematea. Euskadin, oro har, baina, batez ere, Gipuzkoan. Jakina, ezaugarri horietako azpiegiturek logikoki izan behar duten eztabaidari eta egiaztapenari –bestela, arduragabeak izango ginateke, eztabaidarik ez balego, hausnarketarik ez balego eta ereduak ez balira aurrez aurre jarriko–, azpiegitura honi buruzko eztabaida horri, zeina hamaika aldiz egin baita Ganbera honetan bertan eta Legebiltzar honetan bertan, zehaztugabetasuna, gaitasunik eza, konplexua eta kanpokoek Gipuzkoarekiko duten interes-falta –gipuzkoarrok betierean jasan behar duguna– gehitzen zaizkio. Izan ere, orain, pisu gehien duten argudioak aurrekontuari buruzkoak dira, ekonomikoak dira gaur egun. Krisi ekonomiko ikaragarrian gaudenez, argudio horri heltzen diogu, oso erabilgarrria eta, gainera, oso nabarmena baita, edonork identifika baitezake. Argudio ekonomizista jakin batzuk –argudio ekonomizistak bakarrik– dituen edozein herritar identifikatuta senti liteke. Baina arazoa ez da hori. Hitz egin dezagun argi eta garbi: ez da proiektu faraoniko bat –izan gaitezen zintzoak–, ez neurrigabea ekonomikoki, ezta gehiegizko gastua ere. Izan ere, lehen –eta horretan sartuko naiz–, beste argudio batzuk ematen ziren. Gaur, argudio ekonomikoak ematen dira, baina, lehen, bestelakoak. Ados nago Beitialarrangoitia andrearekin: azkenean, ereduak aurrez aurre jartzen ari gara, egia. Ez da bakarrik kontu ekonomikoa –baina hori ere bai–, eta, logikoa denez, edozein kudeatzaile publikok mahai gainean izan behar du alderdi ekonomikoa erabakiak hartzerakoan. Jakina. Baina ez. Ereduez ari gara, herrialde-ereduez, garapen-ereduez, lurralde-orekaren ereduez; hain zuzen, garraio publikoaren ereduez. Hemen, hainbat eredu kontrajarri daude, eta ona da mahai gainean jartzea. Begira –power point bat nuen, baina ez…–, 1989an, Eusko Jaurlaritzak aipatu zuen Donostiatik Hendaiara doan trenbidea Donostiako hirigunean sartzeari buruzko ikerketa. 1989an. Geroago, 1997an, topoaren eta Euskotrenen luzapen gisako lur azpiko metro bat eraikitzea proposatu zuen Alderdi Popularrak. Horretaz ari naizela, Donostiako alkate zenak, Odón Elorzak, goraipatu egin zuen orduan metroaren proposamena zela eta Alderdi Popularrak zuen umore ona. Hori da, Maneiro jauna, bide ona hartzearen adibide bat. Ondoren, 2000. urtean, Donostiako metroa eraikitzeko ikerketa bat agindu zuen udalak –gogorarazten dizuet 2013an gaudela–. Urte hartan, gainera, ikerketa batek posible ikusten zuen topoa Donostiako auzoetara zabaltzea. Jarraitu genezake, baina, 1989. urtean, berriz ere munduaren hasierara itzuliz, orduan hasi ziren Bilboko metroaz hitz egiten, eta orduan egin ziren ikerketa horiek. Eusko Jaurlaritzak, Gipuzkoarekiko eta Donostiarekiko begirune handia erakutsiz, ikerketa bat egin zuen Donostian ere aukera hori ba ote zegoen ikusteko. 1989. urtean. Begira diezaiogun orain Bilbo Handiko metropoli-areako garraio publikoari, eta begira diezaiogun orain Donostialdeko garraio publikoari. Gipuzkoanismoa, lokalismoak… Hona hemen errealitatea: Bilboko metroak 300.000 milioi pezetako aurrekontua zuen, eta, Donostialdekoak, berriz, 77.000 milioi pezetakoa, eta, ikerketen arabera, errentagarritasun soziala zuen. Bilboko metroak 100 milioi erabiltzaile hartzen zituen, eta, Donostiakoak, berriz, 50 milioi. Lokalismo eta gipuzkoanismo ugari, hain zuzen. Begira diezaiogun Gipuzkoako, Donostialdeko garraio publikoak 1989tik gaur arte izan duen errealitateari, eta Bilbo Handiak gaur egun, 2013an, duenari. Eskerrak, edo tamala, gipuzkoanismo gehiago egon ez izana. Bada, hara. Horrelaxe funtzionatzen du herrialde honek, jaun-andreok. Azkenean, topoaren bidea modernizatzea, hobetzea eta luzatzea lehentasunezko obra da; inbertsio erabilgarria eta justifikatua da Donostiarentzat, baina baita Donostialde osoarentzat ere, Arriola jaunak ondo esan duen bezala, hura baita proiektu honen muina. Proiektu hau, azpiegitura hau, ez da Antiguan bizi den bat Alde Zaharrera joateko –ez da horretarako, baina erabil liteke horretarako ere–; Gipuzkoari egitura sendoa emateko azpiegitura bat da, Gipuzkoako garraio publikoari zentzua emateko azpiegitura bat. Lugaritz-Kontxa eta Easo-Kontxa alderik aldeko trenbideak eraikitzea benetako iraultza mesedegarria izango litzateke Gipuzkoako garraio publikoarentzat, benetako iraultza, baina, hainbesteko egurrezko betaurreko batzuk bakarrik edukiz, ezin daiteke ikusi. Izan ere, Donostia hiri-inguruetako auzoekin lotuko luke –eta ez dira hor bizi, hain justu, hiriko klase aberatsenak–, Donostialdea hiriburuaren erdigunearekin lotuko luke, eta, hala, zerbitzu moderno eta arina emango lieke milaka eta milaka herritarrei. Azkenean, laburbilduz, arazoa ez da metroa. Arriola jauna, horretaz konturatu behar dugu behingoz. Arazoa ez da metroa, ezta alderik aldeko trenbidea ere. Arazoa Donostia da; arazoa Gipuzkoa da. Eta, benetan, oker zabiltzate jarrera horretan, ikuspegimoztasun horretan ekin eta ekin. Garraiobide horrek Gipuzkoako herritarren % 80ri egingo lioke mesede. Galde iezaiezue, benetan, galde iezaiezue ez bakarrik Donostiako edo Donostialdeko dendariei. Galde iezaiezue, adibidez, hain hiriburu garestian etxebizitzarik erosi ezin duten eta bizitza eta unibertsitate-ikasketak Donostian egiten dituzten gazteei. Galde iezaiezue, galdetu zergatik, eta azaldu iezaiezue zergatik ez duzuen nahi Donostiarako sarrera bateragarri egitea. Egia esan, oso kontentu egoteko moduan dago gaur EH Bildu. Oso kontentu egoteko moduan dago, haren aliatu handi bat bihurtu baita Euzko Alderdi Jeltzalea. Aitortu behar dizuet ezen, sailburu andreak zenbait elkarrizketatan esandako hitzak entzutean ezustekoa hartu banuen hasieran, are ezusteko handiagoa hartu dudala Euzko Alderdi Jeltzaleak eta Bilduk sinatu duten erdibidekoarekin. Gipuzkoan, diskurtso bat duzue, eta, Legebiltzarrean, beste bat, eta Bildu eta EAJren artean Gipuzkoa geldiarazteko egin duzuen aliantza berri horrek ez dakit zuei etekinik emango dizuen, baina oso ondo dakit Gipuzkoarentzat zama eta eragozpen bat dela. Horixe da errealitatea. Ez dakit diskurtso hau gipuzkoanista, lokalista edo zer den. Badakit, ordea, diskurtso honek euskal herritarren interesak defendatzen dituela, gipuzkoarrok ere euskal herritarrak baikara. Gipuzkoan guztiari ezetz esaten diotenei, EH Bildu ordezkari dutela, Bilboko Gobernuak Gipuzkoan dituen azpiordezkarien diskurtsoa gehitzen zaie, Euzko Alderdi Jeltzalea ordezkari dutela. Hain zuzen, bejondeizuela: Gipuzkoaren garapenarentzat eta lehiakortasunarentzat funtsezkoa eta ezinbestekoa den azpiegitura bat geldiaraztea lortu duzue. Bejondeizuela. La
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/27f8210d-34e2-4d59-bae8-217367ab5717
|
parl_eu_345
|
|
10
|
12
|
21.02.2013
|
VAQUERO MONTERO
|
EA-NV
|
EH Bildu legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, Donostiako metroaren inguruan. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
|
Gracias, señora presidenta. Hoy se han dicho y se están diciendo aquí muchas cosas. En esta primera parte, voy a defender el discurso que tengo preparado, y en la segunda parte trataré de contestar a algunas de las cuestiones que se han formulado aquí. No voy a entrar en demagogias. Yo soy guipuzcoana, soy de Urnieta, soy de Donostialdea, y no voy a entrar en sus debates superfluos de quién es mejor: Bizkaia, Gipuzkoa o Araba. Ese concepto de proyecto que se ha utilizado y se está utilizando desde la pasada legislatura como Metro de Donostialdea, la pasante soterrada del centro de San Sebastián, el proyecto para conectar con Alza, la solución que se planteaba para conectar IrunHondarribia y demás obras, que son muchas, están incluidas en los planes de inversión de Euskal Trenbide Sarea y contaban con una planificación plurianual para 2007-2012. Sin embargo, dichas obras, esas nuevas pasantes y esas nuevas novedades que se han planteado no han tenido cabida en una planificación general, como explicaré más adelante. Podríamos decir, por tanto, que lo que se cuestiona hoy no es el Metro de Donostialdea, sino la pasante ferroviaria que se plantea en San Sebastián, que son cosas muy diferentes, y aquí se ha mezclado todo según los intereses de cada cual. Es cierto que ahora no gobierna el Partido Socialista, y que, como saben, a nuestro partido no le gusta demasiado estar mirando por el retrovisor, pero al estar en esta Cámara por casualidad el exconsejero y al habernos dado la oportunidad de discutir en este debate, me gustaría hacerle algunas preguntas y varias propuestas. Desde septiembre de 2009, cuando el Gobierno Vasco y la Diputación Foral firmaron el convenio de colaboración para el estudio y la financiación del proyecto del Metro de Donostialdea –y ese es el título que incluía el convenio de colaboración y el estudio para la financiación–, ¿qué colaboración se ha llevado a cabo con la actual Diputación Foral y el Gobierno? ¿Ha cumplido el Gobierno los compromisos que adquirió en el mismo? Eskaera publiko asko egin dira proiektua elkarrekin finantziatzea eskatzeko, baina ez askoz gehiago. Aurreko legealdian behin eta berriz esan genion, eta uste dut horretan behin baino gehiagotan kritikatu gaituela Arriola jaunak, hots, Donostiako alderik aldeko trenbidea zalantzan jartzeagatik, kontuan izanik Donostialdeko metroa eta, kasu honetan, alderik aldeko trenbidea, proiektuetan gastu gehien eragin zituen baina, batez ere, propagandan diru gehien xahutu zuen sailaren inbertsioa zela. Hori ere salatu genuen Ganbera honetan. Izan ere, lehen esan dudanez, Legebiltzarrak salatu egin zuen Gobernu sozialistak proiektu horri eman zion erabilera alderdikoia eta hauteskundeei begirakoa. Asko hitz egin da lur azpiko alderik aldeko trenbideari buruz, nahiz eta iritsi den informazioa pitinkapitinka iritsi, eta iritsi bada. Horrek beti harritu izan gaitu talde gisa, eta asko gainera, proiektuaren onurak kontuan izanik. Ez dugu ezagutu alderik aldeko trenbidearen ordezko aukera eguneratuei buruzko benetako ikerketarik; beti jo izan dute 2002ko ikerketetara. Gaur, Semper jaunak 1989. urteaz ere hitz egin digu. Alegia, alderik aldeko trenbidearen ordezko aukeren ikerketak ez dira gaur egunera egokitu. Hainbat aldiz informazioa eskatu ondoren, galderak egin ondoren, agerraldiak egin ondoren, eta gizarte-bideragarritasunari, finantzaketa-planari eta beste administrazio batzuekiko hitzarmenari buruzko informazioa eskatu ondoren, hauxe da panorama, 2013ko martxoaren 21ean, Lugaritz-Kontxa eta Kontxa-Morlans bideei dagokienez. Bi bide horien eskaintza egin da; ekainean, premiazko eskaintza egiteko erabakia hartu zen, eta behar baino lehenago itxi zen obra zibilaren proiektua, kanpo utzirik bideen, markesinen eta bestelakoen akaberak. Obrak eskaini dira obra guztiak estaltzeko nahikoa kreditu izan gabe, eta, finantzaketarik ez dagoenez, eskura dagoen kreditura egokituz egin da obraren eskaintza. Obraren ia 95 milioiren lizitazioa egin da bi bideetan; kalkuluen arabera, ordea, 80 milioi gehiago behar dira, gehi BEZa, egin beharreko obretarako, hala nola LugaritzMorlanseko bideko eta superregituretako obra, geltokien barruko obra zibila, Lugaritz-Morlanseko sarbideak eta akaberak, ekipo elektromekanikoak, instalazio elektrikoak, trenbideetako seinaleztapena, seinaleak eta altzariak, desjabetzeak… Eta zerrenda luzeagoa da, Arriola jauna. Hau da, 80 milioi euro baino gehiago falta dira, BEZa kontatu gabe, lur azpiko alderik aldeko trenbidea ez dadin tunel soil bat izan. López jaunaren Gobernuak ez zuen nahikoa kreditu hura finantzatzeko, eta akordiorik ere ez. Etorkizunerako konpromiso-kredituetan, 99 milioi konprometitu dizkiozue Jaurlaritza honi 2013ko, 2014ko, 2015eko eta 2016ko ekitaldietarako, tunel bat egiteko. Eusko Jaurlaritza hipotekatu duzue ordaindu ezin duzuen obra batekin, eta, eskaintza egin zenutenean, bazenekiten ezin zenutela ordaindu. Non zeuden sail honen lerro gorriak? Baina, finantzaketa –edo, hobeto esanda, haren falta– funtsezkoa izanda ere, hori ez da obra-proiektu honen garapenari egiten diogun salaketa bakarra. Ezin dira obrak hasi, lehen gogorarazi dizuten bezala –gainera, ez dituzue hasi aurreikusitako datan, hots, iazko azaroaren 16an–, lurrak ez baitaude erabilgarri. Urriaren 10ean, ondasunen eta eskubideen zerrenda egin zen, baina alegazioak ez dira ebatzi, ezta okupazio-aktak formalizatu ere. Kontxa-Morlans bideak, berriz, ez du ingurumen-baimenik. Itsas Ingurunea Babesteko 41/2010 Legearen arabera, baimen hori nahitaezkoa da, hondartzaren azpitik pasatzen baita. Zuenean ohikoa den beste hutsegite bat da obrak hasi aurretik eraikinak ikuskatzearena, eta horren lizitazioa egiteke dago. Gauza bera egin zenuten Altzako bidearekin: baliabiderik ez zenutenez, ez zenuten eskaintza egin. Milioi bat euro baino gehiago gastatu dituzue –oker ez banago, 1.700.000 euro– 19 geltokiren idazkunak aldatzen, lehen gogorarazi dizuten bezala, eta ez duzue dirurik eraikinen segurtasunaren ikuskapenen eskaintza egiteko; badakizu, ordea, hori beharrezkoa dela munta honetako obra bat hasteko. Beste talde politikoek aurkeztutako zuzenketei dagokienez, Alderdi Sozialistak Jaurlaritzari eskatzen dio jarraitu dezala konprometitutako ekintzekin, eta, bereziki, lur azpiko alderik aldeko trenbidea aipatzen du. Esan behar dizut ezen, Jaurlaritza honek nahi balu ere, ezingo lukeela; izan ere, ezinezkoa da, dakizun bezala eta azaldu dudan bezala, hartutako konpromisoak betetzea, eta arduragabekeria handia litzateke obra honekin jarraitzea. Talde Sozialistak eskatzen du, halaber, aktiba daitezela igarobidea pasatzen den udalekiko hitzarmenak; hitzarmen horiek, ordea, Donostiakoa izan ezik, ez ziren sinatu zuek gobernatzen zenutenean. Horretaz ari garela, zer segimendu egin zaio Donostian sinatutako hitzarmenari? Bat dator obrarekin? Proiektua aldatzea ekarri duten zein aldaketa eskatu dituzte eta onartu dituzue? Kontxako lanak kentzeaz ari naiz; izan ere, lan horiekin atzeratu egingo litzateke exekuziodenbora, kostua igo egingo litzateke, eta obrako segurtasunari eragingo lioke. Alderdi Popularraren zuzenketarekin ere ez gatoz bat, bistan denez. Horregatik guztiagatik –eta honekin nire hitzaldia bukatuko dut–, Eusko Jaurlaritzari eskatzen diogu, kontuan izanik Lugaritz-Kontxako eta Kontxa-Morlanseko bideen eta Donostiako lur azpiko alderik aldeko trenbidearen proiektu esleituen eraikuntza-irtenbidea ez dela egokiena benetako mugikortasun-beharrei erantzun jasangarria emateko, bertan behera utz ditzala aurretiko baimenik ez duten, tokiko administrazioekin eta Gipuzkoako Foru Aldundiarekin hitzartuta ez dauden eta haiek osorik egiteko behar den finantzaketarik ez duten obra eta kontratu esleituak. Gracias. La
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/27f8210d-34e2-4d59-bae8-217367ab5717
|
parl_eu_346
|
10
|
12
|
21.02.2013
|
BEITIALARRANGOITIA LIZARRALDE
|
EH Bildu
|
EH Bildu legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, Donostiako metroaren inguruan. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
|
Mila esker. Lehendabiziko gauza, Arriola jauna, harrigarria egin zait nik egin dudan baieztapen bat bera ere ez duzula gezurtatu. Beraz, egia da egin diren txapuzak, gauzak presaka eta gaizki egin direla eta kapritxo bat bezala aritu zaretela, itxuraz egia da. Hona ekarri duzuna izan da, lehenengo aldiz proiektua aurkeztera etorriko bazina bezala, paperak aguantatzen duen diskurtso elegante horietako bat, alde onak, abantailak eta esaten dituenak. Baina nik bi datu eman ditut, paperak edozer aguantatu arren gero errealitateak bat egiten ez duela esateko, eta da 2011ko abuztuan 20 milioi erabiltzaile aurrikusten zenean 2011ko azaroan 30 zirela. Bi hilabetetik behin 10 milioi handitzen baditugu kalkuluak, oso kalkulo taxuzkoak izango dira hasieratik baina azkar aldatzen direnerako. Eta beste datu bat eman dizut, Intxaurrondoko geltokiaren erabilpenarena. Eta hori ere oso datu praktikoa da, martxan dagoen datu bat da. Hain epe motzera egin diren kalkuluek hain azkar erratzen badute % 58an, paperean oso polit geratu daiteke, baina ez da oso sinesgarria. Nik ere badakit kostaldeko trena dagoela eta Topoa dagoela, hain justu hori esan nahi izan dut, eta Maribel Vaquerok ere berriro esan dizu. Kontua da metroaren izendapenarekin nolabait ere nahastu nahi izan dela besteok ere Topoaren eta kostaldeko trena mejoratzearen aldekoak garenetz. Ez, aldekoak gara, baina batzuk metroaren izendapenean jarri duzue diru eta interes gehiago eta horren inguruan gauzak nahasten,benetan Gipuzkoak behar zuen horretan egiten baino, horti da kontua hemen. Eta kuriosoa egiten zait zuk Riberaseko interkanbiadorea aipatzea, eta baita ere Semper jaunak, ze hain justu hain garrantzitsua da Riberaseko lokalizazioa, bertan autobus geltokia egin izan balitz edo proiektua han kokatzeko balego Donostian, primeran litzatekeela; Renfe, Euskotren, autobusa. Baina ez, hori baino intermodalidadea gutxiago bilatzen duen toki batean kokatzen da. Eta Semper-ek esan du gainera, beti aldatzea ez da ona eta onerako denean. Ba aldatu prezisoki gai honetan zuek aldatu duzue jarrera. Beraz, bai argudio hori norberarentzat ere baliagarria da. Hemen kontua bat da. Gu ez gara dirukontuengatik ari jarrera bat defenditzen. Garraiopolitika irizpide batzuen arabera, eredu-kontua da, egia da, Semper jauna, eredu kontua da. Iraunkorra izan behar du, errealitateari erantzun behar dio, herritarren beharrei erantzun behar die, Gipuzkoa osoari erantzun behar dio, ez Donostia metropolitanoari bakarrik, eta desorekak galantak dira. Horri guztiari erantzun behar dio. Eta gu ez gara denari ezetz esaten diotenak, baizik eta nola edo hala baietz eta alternatiba bakar bezala balitz aurkezten zaiguna, hori da ezetz esaten duguna. Ze Gipuzkoan Euskotrenek mejoratzeko moduak baditu, baina alternatiba bakarra ez du zertan pasanteak izan behar. Badirudi modu bakarra dela. Ez da modu bakarra, ia ezertan bizitzan ez dago alternatiba bakarra, eta garraioan esango nuke are gutxiago. Eta horrez aparte, Bilboko konparaketa egiten duzu. Nik hasieran esan dizut, Semper jauna, egon naiteke ados gauza batzuetan, baina horrek ez du edozer gauza… Euskal Herria Bildu taldean gipuzkoar asko gaude. Gipuzkoan bizi gara, Gipuzkoan jaio izan gara, Gipuzkoan nahi dugu jarraitu eta Gipuzkoa ordezkatzen dugu hemen, baina horregatik ez du pasantea nahi. Nahi dugu Gipuzkoa herritarren beharretara moldatutako garraio-sistema iraunkor, moderno eta aurrerakoi batekin. Hori bai nahi dugu, eta ez gara horregatik gutxiago gipuzkoar. Ez dut lehia hori zurekin egingo, ez da herrialdekeria-kontua. Badugu garaia ere gauza askotan herri bezala pentsatzen hasteko eta ez herrialdekerietan aritzeko. Eta eska diezaiegun sailari benetan Gipuzkoak behar dituen inbertsioak egin ditzala, eta horretan elkarrekin joan gaitezen, baina ez konparaketagatik besterik gabe. Horrek ez du pasantea justifikatzen, horrek justifikatzen du Gipuzkoarentzako inbertsioak eskatzea, ez pasantea bere horretan. Badirudi bakarrik proiektuaren inguruan erreibindikatu daitezkeela hainbeste gauza, eta ni ez nago horrekin ados. Eta bukatzeko, esan nahi nioke Arriola jaunari guzti honetan arazo bat egon dela. Arriola jaunari ahaztu egin zitzaiola 2011ko Udalatik Donostian ez zegoela Odon Elorza alkatetzan, Juan Carlos Izagirre zegoela eta gauzak adostu egin behar zirela. Ez afekzioak, ez proiektua bidali, lehen esan dudan bezala, ezer ez zen garaiz eta ondo egin, eta Gipuzkoako Diputazioarekin ere inposatu nahi finantziatzea, baina ez adostasuna. Eta Gasco jaunari ahaztu egin zitzaion ez zela Donostiako zinegotzia, Garraio sailburuordea zela. Eta Garraio sailburuorde bezala, bai Gipuzkoaren eta baita gainerako bi herrialdeen garraiobeharrak begiratu behar zituela. eta nola edo hala, kosta ala kosta, hausteskundeetan erabili nahian obrak martxan jarri nahi izan zenituzten hauteskunde aurretik, interes orokorra albora utzita eta nolabaiteko salmenta-interesak aurretik jarriz. Txapuza asko eginez, hemen lehen enumeratu dudan bezala, eta orain hain erraza utziz –zorionez guretzat hain erraza– proiektu honetan atzera egiteko aukera. Besterik ez, eskerrik asko.
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/27f8210d-34e2-4d59-bae8-217367ab5717
|
parl_eu_347
|
10
|
12
|
21.02.2013
|
ARRIOLA LÓPEZ
|
SV-ES
|
EH Bildu legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, Donostiako metroaren inguruan. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
|
Beitialarrangoitia andrea, kapritxorik eta lardaskeriarik, bat ere ez. Har ezazu aintzat, apur bat besterik ez bada ere, sailak azpiegitura hau garatzeko egin duen lan guztia. Lan nekeza egin dugu aurreko Eusko Jaurlaritzako Garraio Sailaren erantzukizuna izan genuen hiru urte eta erdian. Lan horrek ekarri du informazio-ikerketak, bideragarritasun-ikerketak eta eraikuntza-proiektuak egitea, eta aurreko legealdiaren amaieran lur azpiko alderik aldeko trenbidearen obra esleitu zen. Berriro diot, obra hori funtsezkoa da Gipuzkoako trenbidegarraioaren jasangarritasunerako eta iraultzarako. Lehen ere esan dut: obra egin ezean, Euskotrenek Gipuzkoan duen sarea hobetzeko noiz edo noiz egingo diren gainerako ekintzak onuragarriak izango dira erabiltzaileentzat, dudarik gabe, baina inola ere ez dituzte askoz bidaiari gehiago ekarriko Donostialdean. Ezertarako balioko ez duten adabakiak jartzen jarraituko dugu, batere balioko ez dutenak, benetan, lurraldeko garraio publikoa irmoki bultzatzeko. Ez duzue ikusi nahi, eta ez dago ikusi nahi ez duena baino itsuagorik. Kasu honetan, ez dut ulertzen zergatik, Gipuzkoarentzat funtsezkoa den azpiegitura baten aurka zaudete. Gipuzkoa kondenatzen ari gara XIX. mendekoaren oinordekoa den trenbide-azpiegitura bat izatera, XX. mendeko konponketa batzuekin eta XXI. mendeko beste adabaki batzuekin. Horixe gertatuko da Legebiltzar honek hartuko duen erabakiarekin eta Eusko Jaurlaritzari gomendatuz hemen onartuko denarekin. Pena handia ematen dit hori gertatzeak, baina, diodan bezala, Legebiltzar hau hutsegite historikoa ari da egiten gaur Gipuzkoarekin. Gure lurraldearen etorkizunerako funtsezko azpiegitura estrategiko bat bultzatzeari uko egiten ari gara. Zuek ari zarete uko egiten, EH Bildu, eta zuek, Euzko Alderdi Jeltzalea, pentsatzen dut kontzienteki, Gipuzkoako garraioaren arazoaren konponbidea behin betiko hipotekatuko duen erabaki bat hartuko baituzue. Bat natorren baieztapen batzuk irakurriko ditut, Gipuzkoako Batzar Nagusietan esanak. "Batzuek ikuspegi okerra dute Donostialdeko metroaren proiektuari buruz. Euskotrenen topoak metropoli-area osoan dituen aukerez baliatzeko plan bat da, eta horren barruan sartzen dira lineak zabaltzea, trenbidea lur azpitik pasatzea eta ibilbide guztian bide bikoitza eraikitzea, trenak gurutzatu ahal izateko eta, horrenbestez, zerbitzuaren maiztasunak hobetzeko". "Metroa ez da Donostiarako bakarrik. Metropolitrenbide horrek aukera emango du Errenteriatik Lasartera joateko edo Usurbildik Intxaurrondora joateko". "Donostialderako metroa egitea herritar xehearentzako garraio publikoaren aldeko apustua egitea da, topoa duintzea, garraiobide hori erabiltzen baitute egunero milaka eta milaka langilek". "Erakutsi da gure errepideek gainezka egitea saihesteko modu bakarra dela herritarrei norberaren autoa ez den beste aukera bat ematea; hori garraio publikoa hobetuz bakarrik egin daiteke, eta, gainera, lur azpian egin badezakegu eta hiri-eremuan azalera handiagoa eduki, bada, hainbat hobe". Ander Rodríguez, Gipuzkoako Batzar Nagusietan. "Oso argi dugu trenbideari bultzada eman behar diogula, huraxe baita jasangarritasunaren ikuspuntutik dugun garraiobide garrantzitsuena jasaten ari garen mugikortasun-arazoari erantzuna emateko. Berdin zaizkigu erabiltzen diren terminologia edo hitzak –kasu honetan, Donostialdeko metroa–; argi dago proiektu hau ez dela Donostiarako bakarrik eta lurralde osora zabaldu behar dela, garraio publikoa benetan indartzeko eta bultzatzeko". Rebeka Ubera, Gipuz- koako Batzar Nagusiak. Orduan, zer gertatzen da hemen? Euzko Alderdi Jeltzalea, berriz, ez da ari betetzen Eusko Legebiltzarrerako hauteskundeetarako duela hilabete batzuk zuen hauteskunde-programa; izan ere, Donostiako alderik aldeko trenbidea bultzatzen zuen. Zer gertatzen da hemen? Ez dago arrazoi ez ekonomikorik ez teknikorik hori gertatzeko, eta Jaurlaritzak badu aurrekontuesleipena. Esan dut: Eusko Jaurlaritzak 110 milioiko konpromiso-kreditua du 2016ra arte; Euskal Trenbide Sareak 40 milioiko konpromiso-kreditua du 2015era arte. Hain zuzen, lehenengo zatia esleitu da, hots, obra zibila, obra askotan ohikoa izaten den bezala. Obra askotan ohikoa izaten den bezala. Bestela, errepasa ditzakegu obra asko, eta ikusi lehendabizi obra zibila esleitzen dela eta gero gainegitura. Adibidez, Bilboko metroa. Ohikoa. Urteak ditugu aurretik, urte asko, etengabeko ahalegina eginez Gipuzkoarentzako azpiegitura estrategiko bat aurrera ateratzeko –Legebiltzar honek estrategikotzat jo du–. Zergatik baztertu dugu proiektu hau, eta Gipuzkoa kondenatu? La
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/27f8210d-34e2-4d59-bae8-217367ab5717
|
parl_eu_348
|
10
|
12
|
21.02.2013
|
SEMPER PASCUAL
|
EH Bildu legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, Donostiako metroaren inguruan. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
|
Gracias, señora presidenta. Labur-labur. Beitialarrangoitia andreak abantailez hitz egiten zuen, gainerakook abantailak bakarrik esaten genituela. Egia da azpiegitura honek badituela bere alde txarrak, logikoa denez, martxan jartzen den munta honetako beste ia edozerk bezala. Zuk, ordea, desabantailez hitz egiten zenuen, obrek eragingo zituzten enbarazuez hitz egiten zenuen, bizilagunei edo dendariei enbarazurik eragiten dien azpiegitura bakar bat ere izango ez balitz bezala. Argudio horrekin, ez ginateke gai izango azpiegitura bat ere garatzeko. Ez bakarrik azpiegiturak, ezta ekipamendurik ere, ez hemen, ez inon. Ados gaude eredu-kontu bat dela. Arazoa da zure eredua ezereza dela. Gustatuko litzaidake jakitea zein den zure eredua! Badakit, susmatzen dut, baina beste aukerak baztertuta susmatzen dut. Esan iezadazu zerekin zaudeten ados, Gipuzkoako zer proiekturekin zaudeten ados. Zuek gobernatzen duzue Gipuzkoan! Izan ere, hau ez da inon ikusi, gobernatzen dutenek gauzak geldiaraztea. Normalean, oposizioak jartzen ditu oztopoak, gaizki ulertutako oposizio batek, Gobernuak funtziona ez dezan saiatzen den oposizio ba- tek… Aizu, Gipuzkoan dugun gobernuak bere buruari jartzen dizkio oztopoak, eta, Donostian, zer esanik ez. Jakin nahi nuke zer proiekturekin, bakarra bada ere, dagoen ados Bildu Gipuzkoan, zer proiektu bultzatu duzuen zuek. Atez atekoaz haraindi, noski, kalean zaborrak inposatzeaz haraindi. EH Bilduk Gipuzkoan garatu duen proiektu bakar bat! Ez dizut esaten geldiarazi dituzuenak, denak geldiarazi baitituzue. Bakarra esaten dut. Orain, berriz, ezusteko ikaragarria da geldiarazte-lan horretan Gipuzkoako Euzko Alderdi Jeltzalea gehitu zaizuela. Orduan, gobernatzen dutenek dena geldiaraztea gutxi balitz bezala, oposizioko alderdi nagusia ordezkatzen dutenek bat egin dute zuekin. Lortu duzue; Euzko Alderdi Jeltzalea jarrera horretara eta, kasu honetan, Gipuzkoari buruzko guztia geldiarazteko estrategiara erakarri duzue. Izan ere, oso argi dut gauza bat. Donostian, Bilduko alkatea dago, hain zuzen, botoa eman dizuetelako, eta Gipuzkoako Foru Aldundian Bilduko ahaldun nagusia dago, hain zuzen, botoa eman dizuetelako. Baina badakizue beste modu batera gerta zitekeela, eta, egia esan, jaun-andre hauen mende zegoen. Bilbon eta Bizkaian, jaun-andre hauen mende egon izan balitz, inoiz ez zen egongo EH Bilduko alkaterik Bilbon, eta inoiz ez zen egongo EH Bilduko ahaldun nagusirik, jaun-andre hauen mende egon izan balitz. Ez dakit, ordea, zergatik jasan behar dugun gurutze hau Gipuzkoan, eta zergatik egiten duzuen bat orain zuek, lasai asko, Gipuzkoari buruzko guztia eta aurrerapen-tankera duen guztia geldiarazteko jarrera horrekin. Ez dut ulertzen, Vaquero andrea. Ez dut ulertzen. Izan ere, Euskadi egiteaz hitz egiten duzue, eta ez da egia. Ez dakit zer zentralismo kritikatu eta kritikatu aritzen zarete. Zuek zarete eta zentralistarik handienak! Inork aldeztu dezake gutxieneko irizpide batekin –eta berdin zait probintzialista deitzen badidate ere– Euskadiko lurraldeetan oreka dagoela azpiegiturei dagokienez? Inork aldeztu dezake hori benetan? Benetan dago oreka hiru euskal hiriburuen arteko azpiegiturei dagokienez? Hori diozue benetan? Ez dut sinesten! Zuek ezagutzen duzue Bilbo, ezagutzen duzue Donostia eta ezagutzen duzue Gasteiz. Alderatzerik ere ez dago! Lurraldeei dagokienez, gure erkidegoa, gure herrialdea, ez dago orekatuta, ez dago besterekin alderatzerik ere. Eta hori benetako arazoa da, gainera ez baitago argirik tunelaren bukaeran. Izan ere, tren bat dator aurrez aurre! Jaun-andre hauek gobernatzen dute eta haien proiektua ezereza da, eta euskal erakunde-alderdikoak direnek, Euzko Alderdi Jeltzalekoek, bat egiten dute ezereza defendatzen dutenekin. Horretara ari zarete gu kondenatzen. Baina, noski, gipuzkoarrok kondenatzen gaituzue. Aizu, bada, bai, mindu egiten nau, zer egingo diot bada! Jakina garela euskal legebiltzarkideak eta Euskadi osoaren interesa zaindu behar dugula, jakina baietz, baina, aizu, azkenean batek bere bihoztxoa du, eta hainbestetan zapaltzen dutenean, bada, agian, jenio pixka bat atera behar du, eta, agian, sen ona eta erantzukizuna ere bai. Lurraldeei dagokienez, Euskadiko azpiegiturak ezin dira alderatu ere. Ez dago alderatzerik, eta hiru hiriburuak zeharo desorekatuta daude. Lehen esan dizuet: 1989an hasi ziren ikertzen Bilboko eta Donostiako metroak, eta begira ezazue zer den gaur Bilbo –eta pozten naiz horretaz, poztekoa baita–, zoragarria eta inbidiagarria, eta begira ezazue zer den gaur Donostia, ez zoragarria ez inbidiagarria, garraio publikoen azpiegiturei dagokienez. Zuek esaten baduzue Donostia, Donostialdea, Gipuzkoa, zoragarria dela garraio publikoaren azpiegiturei dagokienez, seinale ez duzuela ezagutzen ez Donostia, ez Donostialdea, ez Gipuzkoa. Eskerrik asko. La
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/27f8210d-34e2-4d59-bae8-217367ab5717
|
parl_eu_349
|
|
10
|
12
|
21.02.2013
|
VAQUERO MONTERO
|
EA-NV
|
EH Bildu legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, Donostiako metroaren inguruan. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
|
Gracias. Semper jauna, zuk ezagutzen ez duzuna Gipuzkoako garraio publikoa da. Horixe ez duzu ezagutzen. Bestela, ez zenuke halako baieztapen funsgaberik egingo. Ez dut asmorik "Gipuzkoa gehiago-Bizkaia gutxiago" edo "Bizkaia gehiago-Gipuzkoa gutxiago" eztabaidetan sartzeko. Nire lurraldea Euskadi da. Gipuzkoarra naiz, baina nire lurraldea Euskadi da. Egia esan, Euzko Alderdi Jeltzaleak hasieratik izan ditu zalantza handiak Gobernu sozialistak lur azpiko alderik aldeko trenbide gisa planteatu zuen trenbide horri buruz, eta kritika asko egin dizkiogu, galdera asko egin dizkiogu, eta eskaera asko egin dizkiogu, baina Gobernu sozialistak ez digu inoiz erantzun. Hor daude datuak, eta, bestela, nahikoa da hemerotekara jotzea. Para contestar a Marian, de EH Bildu, solo una cosa. El debate de la intermodalidad no es nuevo en este Parlamento; la intermodalidad se ha mencionado en muchas ocasiones. Por tanto, usted es nueva aquí, pero el término intermodalidad lo hemos mencionado en más de una ocasión. Lo digo por aclararlo un poco; también Dani Maeztu puede comentar algo más sobre ese tema. "Erregionalismoak gainditzea". Tira, badirudi gure asmoa dela azpiegiturak, edozein direlarik ere, paraleloak izatea lurralde guztietan: Gipuzkoako lurralde historikoan, Bizkaiko lurralde historikoan eta Arabakoan. Bizkaiak metroa baldin badu, alderik aldeko trenbidearen irtenbide onena metroa da Alderdi Sozialistarentzat. Bada, ez, Arriola jauna, kontua ez da azpiegiturak kopiatzea. Kontua da ikustea zer mugikortasun-azpiegitura behar dituzten lurralde bakoitzeko biztanleek, eta biztanle horien mugikortasun-beharrak asetzea. Ez da azpiegitura bat egin behar besterik gabe, baizik eta norbaiten zerbitzura dagoen azpiegitura bat. Horixe da kontua. Bideragarritasuna falta izan zaigu beti. Borja Semper jaunak Eusko Jaurlaritzaren 1989ko ikerketa aipatu du, baina gogorarazi nahi dizut ez zela aintzat hartu. Ikerketa hura ez zen aintzat hartu. Tranbia jartzeko aukera ere ikertu zen, eta hura ere ez zen aintzat hartu. Esan nahi dut ezen zenbait ikerketa aintzat hartu ez izana ez dela Eusko Jaurlaritzaren kontua izan. Askotan, Donostiako alkateak, kasu honetan, Odón Elorzak esandakoen mende egon da. Gauzak diren bezala esan behar dira, eta zuk hori aipatu duzu. Arriola jaunak, berriz, esaten du hutsegite historikoa litzatekeela lur azpiko alderik aldeko trenbidea ez burutzea. Ez Donostialdeko metroa, Arriola jauna, ez nazazu nahasi: lur azpiko alderik aldeko trenbidea. Ez, ez! Alderik aldeko trenbideen aukerak asko dira; beste gauza bat da esaten ari garen lur azpiko alderik aldeko trenbidea. Gure ustez, ordea, lur azpiko alderik aldeko trenbide hori hain gaizki egin izanaren erantzulea zeu zara. Zeu, ez baituzu nahikoa kreditu izan… Bai, Arriola jauna. Zera esan duzu: "Obra zibilaren eskaintza egin dugu". Ez, baina obra zibil osoa ere ez! Noiz ikusi da obra zibila lehiaketara ateratzea eta obra zibil osoa ere ez izatea, baizik eta obraren zati bat, hain justu, daukadan diruari egokitutakoa? Bizitzako kasualitateak. Nola ezetz? Badago eta nahikoa diru! Tira, mesedez! Obra zibil baten eskaintza egin duzu bideak eta gainegiturak kontuan izan gabe, obra zibila geltokien barruan egitea pentsatu gabe (obra zibila geltokien barruan); ez dituzu kontuan izan Lugaritz-Morlanseko sarbideak eta akaberak, instalazio elektrikoak, trenbideko seinaleak, altzariak, desjabetzeak; ez zenituen lurrak eskura, baina Eusko Jaurlaritzaren inbertsioak etorkizunerako hipotekatu dituzu. Horixe egin duzu. Alderik aldeko trenbide hori ere ez zenuen jaso XXI Euskotren Planean, eta hori hasieratik egin behar zenuen. Bukatzeko, hauxe jaso zuen Euzko Alderdi Jeltzaleak bere hauteskunde-programan: "Gipuzkoan Euskotrenen metrizazioarekin jarraitzea, bikoizketa gehiago garatzea, geltokietan inbertsioak egitea eta Donostiako alderik aldeko trenbidea bultzatzea". Alde- rik aldeko trenbidearekin ados gaude, baina ez zuk egin duzun lardaskeriarekin –lardaskeria, bai–. Kontuan izanik prentsan esaten ari zaretela Europako Bankuak zenbateko handi bat eman digula inbertsio horri aurre egiteko, salatu nahi dut ez dela egia, zuek gobernatzen zenutenean Eusko Jaurlaritzak ez baitzuen eskaera formalik egin finantzaketa hori lortzeko. Eta beldur naiz ezen, eskaera formalik ez badago, are gutxiago egongo dela erantzun bat, Álvarez andrearekin egindako elkarrizketa batez gain. Gracias. La
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/27f8210d-34e2-4d59-bae8-217367ab5717
|
parl_eu_350
|
10
|
12
|
21.02.2013
|
PRIETO SAN VICENTE
|
SV-ES
|
Euskal Sozialistak legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, Forondako aireportuari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
|
Presidente andrea, jaun-andreok. Duela urtebete eskas, izua eragin zuten Espainiako Gobernuak Forondako aireportuari egin behar zizkion murrizketek. Izu hura eragin zutenei denetik deitu zitzaien. Alderdi Popularrak lurraldean dituen arduradun politiko batzuek gezurtatu egin zuten albistea, eta harro esaten zuten Sustapen ministroarekin zuzeneko harremana zutela, Forondan denak berdin jarraituko zuela baieztatzeko. Handik egun gutxira, argitara atera zen murrizketak egingo zirela Espainiako 19 aireportutan, eta funtzionamendu-ordutegia murriztu egingo zela –Forondako aireportuaren kasuan, 60 ordu astean–. Bidaiarien garraioari zegokionez jada zaurituta zegoen aireportu bat hilzorian utzi zen, eta lehiakortasuna galdu zuen zama-garraioan. Murrizketa horren ondoren, dena sartu zen krisian: bidaiarien hegaldiak, zama-hegaldiak, aeroklu- ba, aireko garraio pribatua, lanpostuak, aireportuari lotutako zerbitzuak… Hala, agerian geratu ziren Alderdi Popularrak zuzendutako erakunde batzuek botatako gezurrak, esaten baitzuten aireportua sustatzeko ari zirela lanean hain justu. Harrezkero, aireportuko langileek, sindikatuek, alderdi politiko gehienek, erakundeek eta erabiltzaileok beste politika bat eskatu dugu aireporturako eta jardueraren ordutegiari eta langileei eusteko. Hilabeteak igaro ahala, okerrera egin du denak. Alderdi Popularrak Espainian duen gehiengo osoaren ondorioz, eta Alderdi Popularrak Araban eta Euskadin dituen ordezkarien utzikeriaren ondorioz, murriztu egin da ordutegia, murriztu egin dira langileak, oztopatu egin da jarduera, publizitate negargarria egin da, dena zalantzan jarri da charter hegaldien programazioei buruz eta osasun-larrialdietarako hegaldien eraginkortasunari buruz. Erabiltzaileek baztertu egin dituzte ordutegiz kanpoko gainkostuak, gehiegizkoak direlako, eta horrek zalantzan jartzen du ea gehiegizko gainkostu horiek dirua biltzeko jarri ote ziren edo hegaldi-aukerak are gehiago zailtzeko jarri ote ziren. Pentsa zenbaterainokoa den Alderdi Popularraren ordezkarien utzikeria, ezen Alderdi Popularreko legebiltzarkide bat, Gasteizko alkatea, Ganbera honetara etorri baita Gasteiz defendatzera bakarrik, eta ez baitu inolako interesik eztabaida honetan egoteko. 2011n, zama-hegaldietan gehien hazi ziren Espainiako aireportuetan laugarrena izan zen Foronda (% 24), Madrilen, Bartzelonaren eta Zaragozaren atzetik. Zer gertatu zen Sustapen Ministerioan 2011ko abenduaren 31tik –ordukoak dira datu horiek– 2012ko udaberrira arte, Foronda hondamendira eramateko? Haiek dakite, eta haiek erantzun behar dute. Besteok dakiguna da ordutik Helitt-en historia harrigarria izan dugula, hauteskunde-kanpainaren oihartzunak bezainbeste iraun zuena, erkidegoko hauteskundeen oihartzunak bezainbeste, hain justu. Badirudi konpainia bat hartu zela ausaz, zalantzazko garraio bat finantzatzeko baliabide publikoak biltzen saiatu zirela –hori pentsatzen dut, inoiz ez baita gauzatu, horren aurka egin genuelako–, baina aitortu behar da konpainia prest agertu zela, hauteskundeak pasatu zirela, eta hegan hasi zela, baina Forondako aireportura ez itzultzeko. Denbora-tarte horretan, konpainia mamu bat eta hegaldi mamu hori egoteaz gain, ez dira kontratuak bete, hegaldiak bertan behera geratu dira, ez dira gai izan ordutegiz kanpoko hegaldiak kudeatzeko, Sustapen Ministerioa ez da gai izan ordezkari sindikalekin hitz egiteko eta irtenbidea bilatzeko, eta hegaldiaukerak galdu dira eguraldiagatik aireportua itxita zegoelako. Burgosi, ordea, erraztasunak eman zaizkio bere ordutegia zabaltzeko –zorionak emango dizkiegu burgostarrei–, eta Zaragozari ere erraztasunak eman zaizkio bere aireportua sustatzeko –zorionak zaragozarrei ere–. Baina zorion horiek guztiek zailtasunak besterik ez dizkiote ekarri Forondako aireportuari, Gasteizko aireportuari, hari egokitu baitzaio Sustapen Ministerioa aireportuetan egiten ari den birmoldaketa eta murrizketa hauen guztien zatirik okerrena. Hori guztia gutxi balitz, mugako ikuskaritza kentzea ere planteatu da, aireportu honek lehiakortasun txikiagoa izan dezan. Jaun-andreok, Espainiako Gobernuak eta Sustapen Ministerioak, arabarren interesak gutxiesteaz gain, erakutsi dute ahaldun nagusiak, alkateak eta Euskal Talde Popularrak ez dutela zer esanik gai honetan, beste askotan bezala. Ederki asko dakite De Andrés jaunak, Maroto jaunak –oraindik ez da agertu– eta Oyarzabal jaunak, ez baitzuten ezer konpondu ministerioan joan den uztailaren 23an. Zeren eta, nahiz eta hurrengo egunean, uztailaren 24an, publizitate bikaina eginez, Arabako ahaldun nagusiak esan aireportua ez zela egun osoz irekiko baina sortuko ziren behar guztiei emango zitzaiela arreta, ordutik gertatu dena da Forondako aireportua albiste dela ez dielako jarduteko baimenik ematen DHLri eta Decoexsari, AENAk ez duelako baimentzen tona-kopuru handiko zenbait hegazkinek lur hartzea, eta ziurgabetasunez eta zailtasunez betetzen dituelako Saskibaloiko Errege Kopagatik bidaiatu behar duten bidaiarien hegaldiak. Izan ere, geroago arazo hori konpondu arren, min publikoa egina zegoen jada; publizitatearen eraginez, haren berri izan duenarentzat, aireportu hau likidazioan eta ixteko zorian dago, eta, hortaz, aireportu hau ezin da aintzat hartu hegaldiak planifikatzerakoan, Sustapen Ministerioak eta aireportu hori kudeatzen dutenek haren inguruan eragiten dituzten zailtasun eta ezezko guztiengatik. Jaun-andreok, Forondako aireportuak ematen duen aukera logistikoa, gehi euskal portuak, gehi abiadura handiko trena, gehi Jundiz, gehi Arasur, gehi beste plataforma logistiko batzuk, Euskadirentzako punta-puntako eskaintza eta zerbitzua dira, baina horren alde borrokatu behar da. Borrokatu egin behar da, bistan baitago Sustapen Ministerioa desegiteprozesu batean murgilduta dagoela, gaur hemen hitz egiten ari garenaz harago, eta beste azpiegitura batzuei eta beste zerbitzu logistiko batzuei ere eragiten diela. Horren alde borrokatu behar da, H-24 berreskuratu behar da, mugako ikuskaritzari eutsi behar zaio, eta Forondaren ezaugarriak dituen aireportu lehiakor batek behar dituen langileei eutsi behar zaie. Aurreratzearren, hiru terminal dituen aireportu bat behar du Euskadik. Herrialde-helburu hori izan behar luke Legebiltzar honek bere aireportu-azpiegiturei dagokienez. Horretarako, Espainiako Gobernuaren alde bakarreko murrizketa-neurriei egin behar zaie aurre, indarrez hartzen baitituzte erabakiak, sentikortasun ekonomiko eta sozialik gabe, eta beste akordio batzuk ere hutsaltzen baitituzte, hala nola Estatuak Euskadiri bere eskumenen arabera ematen dizkion zerbitzuengatiko finantzaketa hitzartuarena. Onartezina da alde batek bakarrik haustea akordioak, eta euskal erakundeen eta Estatuko erakundeen artean hartutako konpromisoari eragiten dioten murrizketak eta politikak egitea; izan ere, Estatuaren eskumenak Euskadirekiko finantzaketa horren arabera adosten denarekin daude finantzatuta. Arrazoi horiengatik eta beste askorengatik, ekimen hau ekarri dugu sozialistok Ganbera honetara, jarduera 24 orduz berrezartzea erabaki dezan, mugako ikuskaritzari eustea erabaki dezan, eta langileei, instalazioei, zerbitzuei, eraginkortasunari, sustapenari eta Forondako aireportuaren errentagarritasunari eustea erabaki dezan. Egunak joan egunak etorri, gero eta argiagoa da Sustapen Ministerioa hartzen ari den neurri guztiek eta aireportuaren funtzionamenduak dituen kudeaketazailtasun guztiek jarduera guztia desagerraraziko dutela. Horregatik guztiagatik, premiazkoa dugu gaur Sustapen Ministerioaren politika anti-Foronda hori geldiaraztea. Horretarako, abenduaren hasieran, legez besteko proposamen hau aurkeztu genuen. Euzko Abertzaleak taldearekin erdibideko zuzenketa bat adostu genuen, eta, gaur, Ganbera honi eskaintzen diogu adostua izan dadin. Gure legez besteko proposamenean islatutako eta jada aipatutako bi puntuak jasotzen ditu erdibideko zuzenketak, baita Euzko Abertzaleak taldearen beste bi puntu ere; haietan, Autonomia Estatutuan aurreikusitako aireportu-eskumena eskualdatzeari buruz hitz egiten hastea eskatzen da, eta Espainiako Gobernuari eskatzen zaio eratu dezala aireportu-koordinaziorako batzordea. Hori da sozialiston ekimena, eta espero dut Ganbera honek aldeztu egingo duela. Eskerrik asko. La
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/27f8210d-34e2-4d59-bae8-217367ab5717
|
parl_eu_351
|
10
|
12
|
21.02.2013
|
BARRIO BAROJA
|
PV-ETP
|
Euskal Sozialistak legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, Forondako aireportuari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
|
Eskerrik asko, presidente andrea. Legebiltzarkide jaun-andreok, egun on. Prieto jauna, Forondaren defendatzailea… Foronda hondoratu ondoren. Orain, Forondaren defendatzailea zara, Foronda hondoratu ondoren. Prieto jauna, aipatu duzun utzikeria zurea da, eta zure alder- diarena. Egoera honen errua zure alderdiak du. Eusko Jaurlaritzan zeundetenean, ez zenuten ezer egin Forondaren alde, eta, Espainiako Gobernuan zeundetenean, berriz, AENA hondoratu zenuten. Neurri horiek hartu zituen Sustapen Ministerio sozialistak. Eusko Jaurlaritzan, esan dudan bezala, ezertxo ere ez. Asko hitz egin eta konpromisorik ez bete; horixe bakarrik egin zenuten aurreko legealdian Forondarekin. Lehenik eta behin, esan behar dut gure taldeak eta erantzukizun politikoak eta ekintza-ahalmena ditugun euskal erakundeek Forondaren aldeko apustu irmoa egiten dutela, haren garapenaren eta jarraipenaren aldekoa, Espainiako iparraldeko azpiegitura estrategiko gisa bultzatzearen aldekoa, beharrezko pausoak eman daitezen aurrekontuei eta ekintza publikoei esker ahalik eta gehien sustatzeko azpiegitura garrantzitsu horren, aireportu garrantzitsu horren aukerak, zeinak segurtasun-neurri handienak baititu eta kokapen estrategikoa baitu. Laster izango dugu euskal aurrekontuei buruzko eztabaida bat, eta hor izan beharko du protagonismoa Forondak bere garapenari eta etorkizunari dagokienez. Esan behar dut, halaber, gure erakundeak… Arabako ahaldun nagusiak aste honetan bertan esan du AENAri sinestarazi behar diogula Foronda Espainiako iparraldeko erreferentziazko aireportua izan daitekeela, eta Gasteizko Udalak –hori gogorarazi egin behar da– zein Aldundiak funtsak ematen dituztela Forondan hegaldiak eta jarduera izateko; beste erakunde batzuek, ordea, ez dute halakorik egiten. Tira, gure taldeak osoko zuzenketa bat aurkeztu dio hasierako legez besteko proposamenari. Han, Forondarekiko dugun konpromisoari buruzko hiru puntu oso argi agertzen dira. Lehenengo puntuan eskatzen dugu Legebiltzarrak Gasteizko aireportuaren etorkizunarekiko duen konpromisoa adieraztea, eta eska diezaiela erakundeei eta Gobernu zentralari haren bideragarritasuna eta etorkizuna berrikusteko eta, hala badagokio, bermatzeko. Hortxe dago adierazpena. Bigarrenik, Eusko Legebiltzarretik Eusko Jaurlaritzari eskatzen genion jar zezala martxan Euskal Autonomia Erkidegoko aire-bideen batzordea, aldundiekin batera beharrezko erabakiak har daitezen euskal aireportuen artean aire-bideak banatzeko, Gasteizko aireportuaren eta Euskal Autonomia Erkidegoan dauden gainerako aireportuen bideragarritasuna eta eraginkortasuna bermatzeko moduan. Zuek ez duzue halakorik egin. Asko hitz egin zenuten, baina ez zenuten halakorik egin. Hirugarrenik, eskatzen genuen Eusko Legebiltzarrak eska ziezaiola Eusko Jaurlaritzari lehenbailehen finkatzeko hitzarmen bat VIA elkartearekin (Gasteizko nazioarteko aireportua sustatzeko elkartea), Gasteizko aireportuan bidaiarien hegaldiak erakartzeko eta sus- tatzeko funtsak eman zitzan; Eusko Jaurlaritzak, ordea, ez du inoiz halakorik egin, nahiz eta guk hala eskatu. Aurkeztu dugun osoko zuzenketak adierazpen garrantzitsu bat egiten du, eta, gainera, erakundeak eta Eusko Jaurlaritza bera lanean jarri nahi ditu; izan ere, berriro esan behar dugu, Eusko Jaurlaritzak ez dio inoiz arretarik eskaini Forondako aireportuari. Horregatik, gure osoko zuzenketaren 2. eta 3. atalek bilatzen dute Eusko Jaurlaritzak benetan esku hartzea Forondari dagokionez, hori geratzen baitzaio egiteke eta aitortu egin beharko baitu aireportuaren etorkizunean esku hartuz, inoiz ez du eta esku hartu. Inoiz baino beharrezkoagoa den honetan, Eusko Jaurlaritzak ezin du ihes egin, eta lan egin behar du aireportuari lana eta norakoak ziurtatzeko, beste erkidego batzuetako gobernuek egin duten eta egiten duten bezala. Berriro diot, Patxi Lópezen Gobernu sozialistak ez zuen ezer garrantzitsurik egin, Kantabriako edo Aragoiko gobernuek egin zuten bezala, bere aireportuen garapenari dagokionez. Hor, porrot egin zenuten, Prieto jauna, eta aitortu egin behar duzu. Bestela, ez zara egia esaten ariko. Esan denez, AENAk uste du –eta AENAk esan du hau– Forondak luzatu ditzakeela bere ordutegiak, eta mugako ikuskaritzak jarraitu dezakeela. Forondak egungo ordutegiko hegaldiak har ditzan nahi duela berretsi zuen atzo bertan AENAk, eta argi eta garbi esan zuten. Tira, ministerioak eta AENAk aireportu estrategikotzat hartzen dute Foronda, eta neurriak hartzen ari dira, lanean ari dira, hegaldiak egoteko irrikaz daude, Forondari bultzada emateko irrikaz daude. Hori horrela da. Mugako ikuskaritzari dagokionez, ez da desagertu; behar izanez gero, egongo da. Aipamen bat egin behar dut gai horri buruz, eta eutsi egin behar diogu mugako ikuskapenaren gaiari. Estatuko Administrazio Periferikoa Koordinatzeko Zuzendaritza Nagusiak ikerketa bat egin zuen 2012ko lehenengo seihilekoan, Gobernuaren ordezkaritzek osasunean, politika sozialean eta nekazaritzen dituzten arlo funtzionaletan integratutako osasun-ikuskaritzaren zerbitzuek diharduten mugako instalazioetako jarduerari buruzkoa. Azterketa horren helburua zen Espainian dauden mugako ikuskaritzen jarduera ebaluatzea: 21, aireportuetan, eta beste 21 portuetan. Azterketa horren datuen arabera, mugako ikuskaritzaren hamahiru instalaziok –Forondako aireportukoa barne– azken bost urteetan izan zuten jarduera-mailak ez zituen justifikatzen haiek mantentzeko behar diren langileen eta ekipamendu teknikoaren beharrak. Datu erakusgarri gisa adierazten zuen Espainia dela, alde handiz, baita aipatutako hamahiruak kenduta ere, mugako ikuskaritza gehien dituen Europar Batasuneko herrialdea. Alemaniak hamabost ditu! Eta berrogeita bat horietatik, hamahiru horiek kenduta ere, hara zenbat zeuden. Tira, egindako ikerketa Europako Batzordearen Elikadura eta Albaitaritza Bulegoaren misioak babestu du, joan den ekainean egin zenak. Haren gomendioen ondorioz, Espainiako Gobernuak Europako Batzordeari jakinarazi dio kendu egingo zirela behin-behinekoz mugako hamahiru ikuskaritza horiek: aireportuetan hamaika, eta portuetan bi. Dena den, etete hori atzera bota daiteke Espainiako agintariek hala jakinaraziz gero behin-behineko etetea behartu zuten egoerak aldatu orduko. Berriro diot, etetea. Ez bertan behera uzterik, ez neutralizaziorik, ez desagerpenik. Etetea. Hori gertatu behar du, hegaldi gehiago egotea, ezaugarri horietako zamahegaldi gehiago egotea. Nolanahi ere, Forondari dagokionez, nahiz eta aldi baterako zerbitzurik gabe geratu animalia bizidunak eta animalietatik datozen produktuak kontrolatzeko instalazioak, animalietatik ez datozen eta gizakien kontsumorako bideratuta dauden produktuak kontrolatzeko gaitutako aduana-esparruak funtzionatzen jarraitzen du, baita landare-produktuen kontrol fitosanitariorako instalazioek ere. Era berean, osasun-kontrola pasatzen duten salgaiak esportatzeko aukerari eusten zaio. Mugako ikuskaritza aldi baterako etetea esparru orokorrean kokatu ondoren –hau da, ez zuk aipatu dituzun kontuak, baizik eta gai zehatza–, esan beharra dago ezen, joan den hilean, Gobernuko ordezkaria, Merkataritza Ganberako presidentea eta Forondako aireportua sustatzeko elkarteko kudeatzailea Madrilera joan zirela hainbat ministeriotako eta organismo publikotako arduradunekin hitz egitera, sortutako egoerari buelta ematen saiatzeko. Zehazki, Estatuko Administrazio Periferikoa Koordinatzeko Zuzendaritza Nagusiarekin, Nekazaritza Ekoizpeneko Osasuneko Zuzendaritza Nagusiarekin, AENAko Zuzendaritza Nagusiarekin eta Osasun Ministerioko Osasun Publikoko Zuzendaritza Nagusiarekin bildu ziren. Erakunde-arduradun horiek guztiek erantzun bera eman zieten: prest zeudela Forondako mugako ikuskaritzaren inguruan hartutako erabakia aldatzeko, gaur egun instalazio horri atxikitako langileen eta ekipamenduaren gastua justifikatzeko moduko zama-jarduera bermatzen den unean. Ondorioz, baliabide urriak arrazionaltasunez eta eraginkortasunez banatzeko irizpideen arabera bakarrik hartu da erabakia, krisialdian gaudela kontuan izanik. Hala ere, erabaki mingarri hori –inork ez luke ulertuko egungo egoeran baliabide publikoak xahutzea– aldatu egin daiteke, baldin eta VIAk egiten dituen eta gainerako erakunde guztiek –berriro aipatuko dut Eusko Jaurlaritza– egin ditzaketen kudeaketen bidez Forondak azken urteetan zama-eragiketetan izan duen beheranzko joerari buelta ematea lortzen bada. Erakunde guztiek Forondari bultzada ematen laguntzeko planteamendu hori, berriro diot, Eusko Jaurlaritzari zuzenduta dago bereziki, eta halaxe planteatzen dugu gure zuzenketan, baita euskal aireportuen aire-bideen batzorde bat eratzea ere, Gasteizko aireportuari norakoak ezar diezazkion, eta Eusko Jaurlaritzak VIAri funtsak eman diezazkion bidaiarien eta zamaren norako berriak erakartzeko. Funtsak benetan eman diezazkion. Beste erakunde batzuk, besteak beste, Aldundia eta Gasteizko Udala, jada ari dira horretan lanean. Eusko Jaurlaritzak ez du inoiz behatz bat ere mugitu Forondaren alde, eta euskal aireportuen baterako kudeaketa proposatzen dugu aztertu beharreko elementu gisa. Ondo dago, eta irizpide hori, nire ustez, lotuta dago proposatzen dugun aire-bideen batzordearekin. Zeren eta, legebiltzarkide jaun-andreok, hauxe da egia: aldaketak eta erreformak egin behar dira. AENAk 15 milioi euroko defizita du, eta AENAko zirkulazioaren eta langileen bilakaerari buruzko txostenek diotenez, Espainiako Gobernu sozialistarekin % 70 areagotu ziren langileak. Gainera, aire-zirkulazioaren bilakaerak beheranzko bidea hartu zuenean, 2008 eta 2009 bitartean, langile-kopuruak gora egiten zuen. Hau da, Espainiako Gobernuak 2005etik 2011ra bitartean izan zuen jarrera arduragabearen ondorioz, AENA gaur egun dagoen egoera negargarrira iritsi da, eta gaur Forondak denok dakizkigun arazoak ditu, sozialista ez den beste gobernu batek konpondu beharrekoak. Eskerrik asko. La
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/27f8210d-34e2-4d59-bae8-217367ab5717
|
parl_eu_352
|
10
|
12
|
21.02.2013
|
MANEIRO LABAYEN
|
Mixto-UPyD
|
Euskal Sozialistak legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, Forondako aireportuari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
|
Muchas gracias, señora presidenta. Gu nahiko ados geunden jatorrizko ekimenarekin, eta, era berean, ados gaude Prieto jaunak eta Barrio jaunak adierazitako hainbat gauzarekin, elkarri egindako salaketak alde batera utziz. Salaketa horietako batzuekin ados gaude eta guk ere kanpotik egin diezazkiokegu horietako bakoitzari, Forondako aireportuaren orain eta etorkizunean erantzukizuna izan duten alderdi politikoetako ordezkariak baitira. Dena dela, hori alde batera utziz, gure asmoa izan da jatorrizko testua hobetzeko osoko zuzenketa bat aurkeztea, eta, kasu honetan, Legebiltzar honetan beste behin, batzorde batean, aztertu zen gai bat sartzea, eta uste dut garrantzitsua dela berriro mahai gainean jartzea, gutxienez ere zuek gaiari buruz duzuen iritziaren berri izateko. Beraz, bi zati nagusi dituen osoko zuzenketa bat aurkeztu dugu. Lehen zatiak planteatzen zuen Legebiltzar honek Espainiako Gobernuari eskatzea AENA Aeropuertos erakundearen bitartez Forondako aireportuari ere eragiten dion enplegu-erregulazioko espedientea geldiarazteko eta beste espediente bat planteatzeko, eguneko hogeita lau orduetan, asteko zazpi egunetan eta urteko 365 egunetan lanean jarduteko gai den langile-taldearekin. Eta, bestetik, aireportu horretan hogeita lau orduko ordutegi operatiboa berriro ezartzeko aukerak azter ditzala. Osoko zuzenketa honek bigarren zati bat ere planteatzen du. Guk proposatzen dugu Eusko Legebiltzarrak eska diezaiela Espainiako Gobernuari, Eusko Jaurlaritzari, Arabako Foru Aldundiari eta Gasteizko Udalari, alde batetik, abiadura handiko trena Gasteiztik igarotzen den zatian lurperatzeko proiektua alde batera uzteko –hori duela bi urte defendatu genuen, ez banago oker, eta gainerako taldeen aurkako botoa jaso zuen–, eta, bestetik, lurperatze horren alternatiba gisa –gaur egun bideraezina iruditzen baitzaigu, baita etorkizunean ere–, AHT Forondako aireportu inguruan gainazaletik igarotzeko aukera aztertzeko, Forondan tren- eta autobus-geltoki intermodal bat kokatzeko, eta Gasteizko tranbiaren trazadura Ibaiondoko geltokitik Forondaraino luzatzeko, geltoki intermodala eta hiriko erdigunea komunikatzeko. Lehen zatiari dagokionez, eta nire aurretik hitz egin duten bozeramaileek planteatu dutenaz haraindi, gogorarazi nahi dugu AENAk Forondako plantillari dagokionez planteatu zuen 96 lanposturentzako iraungitzeko EEEak ekar dezakeela ondoren, hegaldiak gehitzen badira, hala kargakoak nola bidaiari-konpainiaren bat ezarri delako, hogeita lau orduko ordutegia berriro ezarri nahi izango balitz, hori ezinezkoa izango litzatekeela, horren funtzionamendua ziurtatzeko nahikoa langilerik ez litzatekeelako izango. Enpresa-batzordeak berak ere onartzen du plantilla murriztu ahal izango dela, baina ez hain modu zorrotz eta itzulezinean. Eta nik, une honetan, hainbat galdera egiten ditut: Zergatik ez da aukeratu aldi baterako EEE bat, adibidez plantilla osoaren lanaldia behar den moduan murriztuz, denbora bat igaro ondoren eta lanaldi osoan 24 orduko ordutegia berriro ezartzea erabakitzen bada? Zer kudeaketa egin dira orain arte, zer kudeaketa ari dira egiten egoera hau lehengo egoerara itzularazteko? Espero dugu gai horiek guztiak argitzea dagokion batzordearen aurrean eskatu ditugun agerraldietan. Zehazki, eskatu dugu Gasteizko aireportuko zuzendariaren agerraldia, bere kudeaketa azal dezan, eta VIA Promoción del Aeropuerto de Vitoria sozietatearen presidentearen agerraldia, aireportuari dagokionez egin duen kudeaketa azal dezan, eta Forondako aireportuko enpresa-batzordearen agerraldia ere bai, bere jarrera azal dezan eta bidezkotzat jotzen dituen aldarrikapenak egin ditzan. Hartara, talde guztiek entzun ahal izango dugu zer dioten. Hori guztia osoko zuzenketa honen lehen zatiari dagokionez. Eta zuzenketaren bigarren zatiari dagokionez, baditugu hainbat ideia gure ustez berez onak diren hainbat proiekturi buruz, eta gainera uste dugu Forondako aireportua bultzatzeko eta babesteko onak izango liratekeela. Bestalde, Forondako langileen ordezkarien ustez ideia horiek onak dira. Oraintxe azalduko dut. Ezagutzen diren datuen arabera, Gasteizen AHTa lurpetik igaroarazteko, obra hori egiten bada behintzat, dirutza ikaragarria beharko da. 500 milioi eurotik gorako kopuruak aipatu dira zazpi kilometroko tunela egiteko, Sustapen Ministerioaren, Eusko Jaurlaritzaren, Arabako Foru Aldundiaren eta Gasteizko Udalaren artean ordaindu beharrekoak. Horrelako obra batek behar dituen kopuruak zein erakundek ordaintzen dituen eta egungo egoera ekonomikoa alde batera utzita, komeni da obra hori, lurperatze-lana, beharrezkoa den ala ez eta herritarren beharrizanei erantzuten dien ala ez aztertzea. Eta, egin nahi dena eta dauden alternatibak aztertuz, gure ustez argi dago ez dela ezinbesteko obra bat, ezta gutxiagorik ere. Lurperatzea ez da ezinbesteko obra bat, egon badaudelako alternatiba askoz merkeagoak eta askoz zentzuzkoagoak eta iraunkorragoak. Gainera, aurreko puntuan esan dudan bezala, gaur egungo egoerak atzean utzi nahi dugun egoeraren desberdina izan behar luke, non ordezkari publiko guztiek diru publikoaren erabilera neurriduna, zentzuduna eta zorrotza egin behar dugun. Aurreko puntuan ere esan dut: Espainian, gure ahalbideen gainetik zeuden azpiegiturak eraiki dira, baita Euskadin ere. Gure ahalbideen gainetik dagoen obra da hori, eta badaude horrelako beste batzuk; adibidez, Pasaiako kanpoko portua. Uste dut obra horiek guztiak berriro planteatzeko garaia iritsi dela, hain zuzen ere diru publikoa ez xahutzeko eta benetan beharrezkoak diren azpiegiturak egin ahal izateko edo herritarren ongizatea oinarri duten proiektu jakin batzuk defendatzeko, eta, inolako zalantzarik gabe, ongizate-estatua gehiago bermatu ahal izateko. 1997. urtean, guk Forondako aireportuaren inguruko AHTaren trazadurari dagokionez Ingurumen sailburuari egin genion informazio-eskaerari emandako erantzunaren arabera, Sustapen Ministerioaren informazio-azterlan batean Foronda aipatzen zen alternatiba gisara, baina badirudi bertan behera utzi zela, ez baitzen behar bezain garestia. Alderdi Popularreko hainbat lagun garrantzitsuk ere (De Andrés jauna, Arabako diputatu nagusia, edo Alfonso Alonso jauna, Gasteizko alkate ohia, Arabako PPko presidentea eta bozeramailea Diputatuen Kongresuan) AHTa Forondaraino iristeko adar bat eskatzen dute eta azken asteetan eskatu dute. Eta egungo Eusko Jaurlaritzan ere hori adierazi dute, hain zuzen ere Ingurumen eta Lurralde Politikako sailburuak, Forondako aireportuaren trenbide-konexioa eskatzen baitute Jundizko industriagune logistikoan. Azken batean, Forondako aireportuaren aldeko babesik onena da AHTaren geltokia aireportuan bertan egotea. Beraz, lautada baten erdian dagoen hiri batean herritarren diruarekin AHTaren beharrezkoa ez den lurperatzea bultzatzeko bitxitasunaren aurrean; proiektuan ardura duten administrazioek kopuru bat argitaratzen duten bakoitzean azpiegitura hori egiteko ordaindu beharreko zenbatekoen etengabeko gehikuntzaren aurrean; proiektuaren % 20tik gorako hirigintzaespekulazioarekiko mendetasunaren aurrean; administrazio publikoek egun dituzten zailtasun ekonomikoen aurrean, baita Forondako aireportua indartzeko ere, guk proposatzen duguna da osoko zuzenketa horrek bigarren zatian esaten duena. Guk proposatzen dugu Espainiako Gobernuari, Eusko Jaurlaritzari, Arabako Foru Aldundiari eta Gasteizko Udalari eskatzea, alde batetik, lehen esan dudan bezala, lurperatzeko proiektua bertan behera uzteko, eta bestetik, lurperatze horren alternatiba gisa, AHTa Forondako aireportu inguruan gainazaletik igarotzeko aukera aztertzeko, Forondan tren- eta autobusgeltoki intermodal bat kokatzeko, eta Gasteizko tranbiaren trazadura Ibaiondoko geltokitik Forondaraino luzatzeko, geltoki intermodala eta hiriko erdigunea elkarrekin komunikatzeko. Ondorio gisa, gure osoko zuzenketak biltzen duena da, alde batetik, Forondako aireportuarekiko babesa, eta bestetik, gure ustez Arabako herritarrentzat ona den proposamen bat, euskal herritarrentzat ona dena, zentzuzkoa, lurperatzea baino merkeagoa, eta gainera, berriro diot, Forondako aireportuak etorkizuna izan dezan lagungarria. Beraz, hori da gure zuzenketa. Eskerrik asko. La
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/27f8210d-34e2-4d59-bae8-217367ab5717
|
parl_eu_353
|
10
|
12
|
21.02.2013
|
ALDAITURRIAGA ZORROZUA
|
EA-NV
|
Euskal Sozialistak legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, Forondako aireportuari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
|
Eskerrik asko, presidente andrea. Sailburu andrea, legebiltzarkideok, egun on denoi. Lehenik eta behin, gure babes solidarioa azaldu nahi diegu langileei, eta gure nahirik biziena AENAko zuzendaritzak eta langileek azkenik akordio bat lor dezaten, langile guztiak birkokatu eta kaleratzerik izan ez dadin. Ekimena proposatu duenak, Prieto jaunak, dagoeneko azaldu ditu aireportu-efizientziari buruzko plana deritzonak arabarrei Forondako aireportuan sortzen dizkigun afektazio nagusiak. Eta lehenik eta behin esan nahi dut, horri buruz, gure taldearen helburu politikoa izan dela eta dela Forondako aireportua operatiboa izatea eguneko hogeita lau orduetan, baita bertan behera utzi nahi den muga-ikuskapenerako postua ere. Dena dela, Forondako aireportua estatuaren jabetzapeko azpiegitura bat da, AENAk kudeatzen duena, Sustapen Ministerioari atxikita dagoena, estatuko aireportu-eskumena egikaritzeko. Eta eskumena –askotan errepikatu dut hemen, tribuna honetan– administrazio jakin bati edo organo jakin bati dagozkion botereen, esleipenen, ahalmenen eta erantzukizunen multzoa da. Esan dugu administrazio bakoitzari esleitzen zaion botere-kuota dela, baina, era berean –eta hori da gaur hemen azpimarratu nahi dudana– entearen administrazio-jardunetik eratortzen diren erantzukizunak dira. Eta, ondo baderitzozue, aireportu-politikaren inguruko txango bat egingo dugu. Aireportuek zeregin garrantzitsua betetzen dute gizarte moderno eta urbanizatu baten garraio-sisteman, hau da, Euskadin dagoen gizartean, jendetsua eta ekonomikoki oso aktiboa baita. Funtsezko tresna dira beste eskualde eta herri batzuekin ekonomikoki lehiatzeko. Horregatik, bere garaian osoko zuzenketa bat aurkeztu genion Talde Sozialistaren ekimenari, eta proposatzen genuen, batetik, aireportua hogeita lau orduz irekitzea eta aireportuko muga-ikuskapen postuari eustea, noski, eta, bestetik, ia duela hogeita hamalau urte onartu zen Gernikako Estatutuaren 10.30 artikuluan aurreikusita dagoen aireportu-alorreko eskumenaren transferentzia, gaur egun gauzatu gabe baitago. Espainiako gobernuak –batzuetan Alderdi Popularraren agintepean eta beste batzuetan Alderdi Sozialistarenean– Konstituzioa eta Autonomia Estatutua onartu zirenez geroztik aireportu-kudeaketako eredu zentralizatua gauzatu du, inbertsioak erabakiz, airepor- tu bakoitzari aplikatutako tasak ezarriz eta aireportuen politika komertziala baldintzatuz. Bereziki garrantzitsua da, gaur aztertzen ari garen gaiari lotuta, aireontzien eragiketetarako eta aireportuan operatzen duten airekonpainien arteko harremanetarako ordu-tarteen esleipena. Ez da egin, eta gaur egun ez da egin nahi, Estatuaren egitura politiko berriari erantzuten dioten irizpideak dituen aireportu-kudeaketa, ezta garraioaren beraren beharrizanei erantzuten diena ere. Espainiako egungo aireportu-sistema, Estatuak (Sustapen Ministerioa eta AENA) modu zentralizatuan egiten duen kontrol politikorako eta lurralde-politikarako tresna indartsua da, izan ere, sarean funtzionatuz, eta hainbat administraziok (Estatuak, esan dudan bezala) egin duten ordu-tarteen eta tasen politika gaineratuz, baliagarria izan da eta baliagarria da, gaur egun Forondan egiaztatzen ari garen bezala, aireportu bakoitzak garraio-sisteman duen eginkizuna zehazteko eta elkarren artean hierarkizatzeko (hau da, horietatik zein jotzen den lehentasunezkotzat beste batzuekiko, noiz bideratzen diren trafikoak batera edo bestera, edota zein den kargakoa eta zein bidaiarietarakoa), eta horrek ezinbestean aireportuak kokatuta dauden hiri-eremuen arteko hierarkizazioa dakar eta hiri-eremu horien arteko harremana baldintzatzen du, zalantza izpirik gabe. Laburbilduz, Sustapen Ministerioak eta AENAk egiten duten sare-kudeaketak eta kutxa bakarreko mekanismoak ahalbidetzen dute aireportuen artean subsidio gurutzatuak izatea, aireportu bakoitzaren zeregin espezifikoa definitzen dute (esan dudan bezala, zein den kargakoa eta zein bidaiarientzakoa, eta abar), Estatu osoko hiri-eremuak hierarkizatzen dituzte, eta kontrol politikorako tresna paregabea dira. Muga-ikuskapen postuari gagozkiola, lehen adierazi den bezala, animalia bizidunen edo horietatik datozen produktu ontziratuen sanitate-kontrolerako instalazioak dira. Estatuko arrantza-porturik handiena izan da Foronda. Eta, aireportuko langileek gaur egun dioten bezala, orain, ordutegi operatiboa hogeita lau ordutik hamabi ordura murriztuta eta muga-ikuskapen puntua ezabatzeko erabakia hartuta, isatsari hozka egiten dion arrainaren adibidearen aurrean gaude: hamabi ordu bakarrik egiten badugu lan eta ez badago muga-ikuskapen posturik, ez da arrain edo animalia bizidunik izango, eta arrainik edo animalia bizidunik ez badago ez da muga-ikuskapen posturik izango. Beraz, irtenbiderik gabeko egoera baten aurrean gaude. Eta, Barrio jauna, muga-ikuskapen postua, zuk aurkakoa badiozu ere, ez da egun batetik bestera lortzen Bruselan. Denbora behar da. Beraz, ez gara hain baikor, zuk besterik badiozu ere. Uste dugu nahiko erraza dela muga-ikuskapen postua ezabatzea, baina zailagoa dela berriro irekitzea. Eta uste dut ez dela bidezkoa, Barrio jauna, Eusko Jaurlaritza Forondako aireportuaren sustape- nean ez dela inplikatu esatea. Aspaldira joan gabe, azken aurrekontuan soilik –guk egin ez genuen aurrekontua, baizik eta Alderdi Sozialistak egin zuena, zure laguntza paregabearekin– hainbat diru bideratzen da horretara. Eta, noski, VIAren kapital sozialean parte hartzen du, % 25ekin, oker ez banago, Barrio jauna. Beraz, uste dut zuk diozuna bidegabea dela. Zuzenketan, interes orokorreko aireportuei buruzko alderdi bat sartu genuen, Foronda ezabatzea Estatuko interes orokorreko aireportu gisa, ez baitakigu Euskadiko hiru aireportuek zergatik duten izendapen hori. Ulertezina iruditzen zaigu. Hala eta guztiz ere, Talde Sozialistarekin adostu dugu alderdi hori egin gabe dauden eskumenen negoziazio-prozesuan aztertu beharko dela, horrekin batera joan behar duela. Beraz, hori ezabatzea onartu dugu. Halaber, eskumenaren transferentziari buruz esandakoari eusten diogu, uste baitugu aireportuen gaia, esan dudan bezala, Gernikako Estatutua onartu eta hogeita hamalau urte geroago gauzatu gabe dagoen eskumenetako bat dela. Eta, gaur egun Forondako aireportuan ikusten ari garen bezala, ez da –atzo Erkoreka jaunak bere agerraldian esan zuen bezala– nolanahiko eskumen bat. Herritarren ongizaterako eta gure lurraldean aberastasun ekonomikoa sortzeko funtsezko eskumena da. Gure talde politikoarentzat estatutuaren garapen osoa lehentasunezko helburua da. Horrexegatik eutsi diogu. Azkenik, guk ere eskatzen dugu –Prieto jaunak esan duen bezala, zuzenketako gure azken proposamenari eusten diogu–, eskumena gauzatzeko baliabideen eta ondasunen transferentzia egiten ez den bitartean, aireportu-koordinaziorako batzordea eratzea, bi administrazioek Euskal Autonomia Erkidegoko aireportu guztiei dagokienez garatu beharreko estrategia elkarrekin definitu ahal izateko. Talde Sozialistarekin adostu dugun zuzenketa hau babes dezatela eskatzen diet beste taldeei, uste baitugu ez dela inoren aurkakoa, baizik eta arabar guztien mesederakoa. Horregatik, zuen babesa eskatuz, hurrengo txandaren zain geratuko naiz, egin daitezkeen azalpenetako batzuk osatzeko. Eskerrik asko. Besterik ez.
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/27f8210d-34e2-4d59-bae8-217367ab5717
|
parl_eu_354
|
10
|
12
|
21.02.2013
|
LÓPEZ DE MUNAIN GANUZA
|
EH Bildu
|
Euskal Sozialistak legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, Forondako aireportuari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
|
Egun on, eta eskerrik asko. Urtebete igaro da Forondaren desmantelamendua hasi zenetik. Urtebete igaro ondoren, legez besteko proposamena eztabaidatzen dugu hemen gai honen inguruan. Dirudienez, helburu bikoitza duen proposamena da: alde batetik, aireportua ez ixteko helburua dauka, esaten baita Foronda estrategikoa dela herri honentzat; bestetik, bigarren helburu bat ere badu: langileek euren enplegua ez galtzea. EH Bilduk bat egin du eskaera bi horiekin, baina iritzi diogu hutsune nabarmenak dituela proposamenak. Bestalde, gainerako taldeek hainbat osoko zuzenketa aurkeztu dituzte, eta gu horien alde geundeke. Izan ere, horixe egin dugu gainerako erakundeetan, hainbat punturi dagokionez behintzat. Plantilla osoari eragiten dion egungo enpleguerregulazioko espedientea geldiaraztearen, urteko 365 egunetan hogeita lau orduko ordutegiari eustearen, leihatilak irekiz, eta exijentzia gisa muga-ikuskapen postuari eustearen alde gaude, aireportuari ahalmenik ez kentzeko. Espainiako Gobernuari aireportu-eskumena behingoz transferitzeko eskaera egiten zaion puntuaren alde gaude, noski, uste baitugu kudeaketa propioarekin emango zaiola irtenbidea Forondako gatazkari, eta koherentzia emango zaiola azpiegitura-eredu horri herri-ikuspegiarekin. Ezertan, edo ezer gutxitan, gatoz bat Alderdi Popularrak eta UPyD alderdiak proposatzen dutenarekin, beren proposamenak abiadura handiko trenari eta denbora-tarteei lotuta daudelako, eta denbora-tarte horiek betetzen badira Forondako aireportua itxita egongo litzakeelako beren eskariak gauzatu baino lehen. Beraz, badirudi ez daudela prest gatazka konpontzeko. UPyD alderdiak, zeina aretotik atera egin den, bere proposamenean totum revolutum bat egiten du, Gasteizko tranbiari, AHTaren lan-arazoari, beharbada modurik argienean, eta Gasteizko intermodalitateari buruz hitz eginez, eta erakunde-sarea sartzea bakarrik falta zaio bere ekimena osatuagoa izateko, azken batean, hori baita Ganbera honetan egin ohi duena. Eta pentsatzen dut Forondaraino adar bat egiteari buruz ari zenean esan nahi duela beharrezkoa dela Forondan inbertsio bat egitea –diru publikoarekin, noski– bidaia-konpainiak sartzeko eta Forondara eramaten badira abiadura handiko trenaren adar horiei nolabaiteko zentzua emateko, zeren, bestela, ulertzen ez duguna zera da, aireportu logistikoa izanik, abiadura handiko trenarekin konexioa eskatzea; izan ere, denok areto honetan dakigun bezala, trenak ezin du, horrek ekarriko lituzkeen amortizazioengatik, inolako merkantzia-garraiorik egin. Alderdi Popularrari dagokionez, badakigu zein den bere jarrera Arabako Batzar Nagusietan eta zein izan den Espainiako Gobernuarekin negoziatzeko izan duen borondatea. Ez hori bakarrik; jakin badakigu Forondaren kasuan erakunde-babesa nahiko eskasa izaten ari dela, beren zuzendarietako batzuek adierazpen hutsalak egin badituzte ere. Zuzendari horiei merke ateratzen zaie gizartesareen bitartez iritzi handinahiak ematea, baina, gero, ez datoz bat beren alderdiaren egituren gaineko benetako presioarekin, ezta Ganbera honetan duten presentziarekin ere, non arazo hau konpontzeko gaitasuna benetan baduten. Izan ere, gogoratu behar dugu Estatuan badaudela beste aireportu batzuk, lehendik adierazi den bezala, Forondaren egoera berean geratzeko zorian egon direnak, baina erakundeen erabakitasun politikoa izan da nolabaiteko etorkizuna ziurtatu diena. Era berean, gogoratu behar dugu Foronda karga-aireporturik garrantzitsuenetakoa zela, bere kokapena eta Arabaren ingurumen- eta geografiaezaugarriak zirela medio. Forondaren ezaugarriak lagungarriak dira aireportu bikaina izateko, iraganean egin ziren inbertsioengatik eta gune logistiko gisa duen kokapenagatik, Nazional 1 errepidearen leku egoki batean dagoelako, Arabako industriagune eta plataforma logistiko guztietatik hurbil eta eskura. Tira, bada, Estatu espainiarrak hori guztia urte batean ezabatu du, bere interes ekonomikoak direla medio, baina, era berean, Forondako aireportuarekiko nolabaiteko utzikeria izan delako. Ez da kasualitatea Alderdi Popularraren eta gobernatzen dituen erakundeen beste biktima bat izatea Foronda. Alderdi Popularrak lehentasuna eman die eta ematen die Zaragozako eta Burgosko aireportuei, Forondaren kaltetan. Eta interes ekonomiko nabarmenen atzean interes politiko are nabarmenagoak daude. Korridore atlantikoa alde batera utzi eta beste merkantzia-korridoreen alde Alderdi Popularrak egiten dituen apustu estrategikoez eta lehentasunez haraindi, hori funtsean gai politikoa da, alde batetik ondorio ekonomiko eta politikoak eta bestetik gizarte-ondorioak eta lan-ondorioak kontuan izan behar direlako. Lehenik eta behin, Arabako herrialdearentzako ondorio ekonomikoak aipatuko ditut, Araba baita, Euskal Autonomia Erkidegoan, enplegu gehien eta gaitasun ekonomiko handiena suntsitzen den lurraldea. Forondaren eraispenak ez die batere mesederik egingo ez Forondako langileei, ez Jundizkoei, ez herrialde horretako enpresa bakar bati. Enplegu-suntsipenari, Forondaren ekonomiajarduera ixteak Arabako diru-kutxa publikoentzat di- tuen ondorio fiskalak gaineratu behar zaizkio, dirukutxa horiek larrialdi-egoeran baitaude. Eta hemen, bestalde, ez dugu ahaztu behar Arabaren etorkizun ekonomikoarentzat ondorioak izan zituen beste erabaki handi bat. Arasurreko lehorreko portua –bide batez, besteak beste Eusko Jaurlaritza partaide duen sozietatea– Pancorbora eramateko erabakiaz ari naiz. Erabaki hori Forondaren eta Arabako gaitasun logistikoaren amaieraren hasiera izan zen. Erabaki hori ez zuen Alderdi Popularrak hartu; Euzko Alderdi Jeltzalea eta Alderdi Sozialista izan ziren erabakia hartu zutenak, herri-ikuspegi global batekin ez zetozen interesen arabera, baizik eta oso interes zehatz eta ezagunen arabera. Politikoki agerikoa da behar-beharrezkoa dugula Eusko Jaurlaritzak eskuratzea aireportuen eskuduntza guztiak. Egia da ere Euskal Herrian eztabaida sakona izan behar dugula aireportuen sarearen inguruan: zenbat aireportu ditugun, bakoitzaren bidegarraitasuna, eta zer kostu izango lukeen Arabako aireportua logistikarako bakarrik bideratzeak, horiek guztiak aztertu beharko dira. Baina argi dagoena da ezin dugula, inola ere, daukagun aireportu logistiko bakarra hiltzen utzi, are gutxiago une honetan. Lan- eta gizarte-mailan, Euskal Herria Bilduk eskatzen du Forondako plantillak orain jasan behar duen enplegu-erregulazioko espedientea bertan behera uztea. Lan-gaitasunik gabe ezinezkoa da aireportu horrek bideragarritasuna izatea; urteko 365 egunetan hogeita lau orduz lan egingo duen plantillarik gabe ez du inolako zentzurik, eta muga-ikuskapen posturik gabe Foronda hil egingo da, epe ertainean. Aireportu-eskumena eta azpiegitura guztiak egikarituz bakarrik eman diezaiekegu koherentzia herri gisa ditugun baliabideei. Eta Foronda Euskal Herriko aireportu logistikoa izan dadila defendatu behar dugu. Horretarako, ez dugu utzi behar eraits dezaten, eta sendo egin aurre asmo horri, baina egoera kafkiar honetara ekarri gaituzten diskurtso probintzialistetara itzultzea saihestuz. Izan ere, Legebiltzar hau da eredu hori eztabaidatzeko gune egokia, baina aireportuazpiegiturei buruzko politiken gaitasun bakarra, ez partekatua, izateko baldintzarekin. Izan ere, azken batean, penagarria da beste alderdi batzuetatik AHTaren proiektu iruzurtia aurrera eramateko ahalegin handiak egiten direla ikustea, eta, bitartean, uko egiten zaiola jadanik eraikita eta sendotuta dagoen eta Araban dozenaka laguni zuzeneko eta zeharkako enplegua ematen dien azpiegitura bati. Besterik gabe, eskerrik asko.
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/27f8210d-34e2-4d59-bae8-217367ab5717
|
parl_eu_355
|
10
|
12
|
21.02.2013
|
PRIETO SAN VICENTE
|
SV-ES
|
Euskal Sozialistak legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, Forondako aireportuari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
|
Bai, presidente andrea. Barrio jauna, gaur hainbat gauza argi geratu dira Legebiltzar honetan: lehena, hitz-jokoak erabiltzen dituzun arren, zuek Sustapen Ministerioa hartzen ari den eta hain zuzen ere Forondako aireportuaren eraispen-egoera honetara eramaten ari diren erabaki guztiekin bat zatoztela eta onartu egiten dituzuela. Horixe da gaur hemen eta Arabako erakunde guztietan eztabaidatzen ari garen arazo handia, eta erakunde horietan burua nondik edo handik atera nahian gabiltza aireportu honek bizirik jarrai dezan aldarrikatzeko, Euskal Herrirako lehen mailako ekarpen logistikoa izaten jarrai dezan, eta, beraz, aireportuak Euskal Herriaren alor sozioekonomiko osoari dakarkion jarduera ekonomiko eta sozial hori ematen jarrai dezan. Beraz, Ganbera honetan geratzen den lehen erabateko baiespena da zuek Sustapen Ministerioarekin bat zatoztela murrizketa-erabaki guztietan, antzezpen txiki bat egiten duzuen arren eta gero inolako ondoriorik ez duten hitzak esaten saiatzen zareten arren. Gaur, Ganbera onek aukera du Sustapen Ministerioari eskatzeko ez dezala bere kabuz zerbitzuaren murrizketarik egin, bide batez, Espainiako Gobernuak autonomia-erkidegoei, eta, kasu honetan, Euskal Autonomia Erkidegoari ematen dien eskumenen artean dagoen zerbitzua izanik, eta horren truke dirua jasotzen du, baina ez da inola ere negoziatu edo adostu Forondako aireportuari egindako murrizketa bakar bat ere. Argi geratzen den bigarren gauza da gaur zuek hemen Ganberako gainerako taldeek egingo dugunarekin bat egiteko aukera duzuela, diferentzia edo ñabardura batzuk alde batera utzita. Izan ere, berreskuratu nahi dugu Forondako aireportuak urteko 365 egunetan eta eguneko hogeita lau orduetan funtzionamendua izatea, eta edozein unetan planteatzen diren beharrizanei aurre egin ahal izatea, Forondako aireportuak dituen ezaugarri berezi eta lehiakorrak direla medio. Horretarako, proposamen politiko oso argia dago, zeinarekin Ganbera honetako alderdi politiko guztiek, funtsean, bat egiten dugun, eta zuek bakarbakarrik geratuko zarete. Baliteke Alderdi Sozialistak gauza asko gaizki egin izana, zuek zuen existentzia bizitza honetan, zuen existentzia politikan eta zuen existentzia erakundeetan Alderdi Sozialistaren iraganarengatik bakarrik justifika- tzen baituzue, zuek ez duzuelako ez iraganik, ez orainik, ezta etorkizunik ere, eta, beraz, Alderdi Sozialista gabe hutsaren hurrengoa izango baitzinatekete. Baina argudio politiko horien gainetik –tira, politikoak ere ez dira, soilik dialektikoak baizik–, gaur hemen aireportu horren defentsa egin daiteke, zerbitzu logistiko horren defentsa, eta zuek zarete horren aurka egongo zareten bakarrak. Pluralismo politiko handia dago hemen, Legebiltzar honetan, era guztietako sentsibilitate politikoak daude. Denok berdina ikusten dugu, baina zuek, Alderdi Sozialista santua argudiatuz, bakar-bakarrik geratzen zarete Forondako aireportuaren eraispena defendatzen. Ez dakit zenbateraino jokatu dugun oker, baina argi dagoena da gaur, hemen, pluralismo politiko honetan, Forondako aireportuaren defentsan, zuek ez zaudetela, zuek murrizketen alde zaudetelako. Zuen legegintzaldian hasi dituzue murrizketak, eta edonori bota diezaiokezue errua, baina zuek egin dituzue, zuen erantzukizunpean. Eta zuek erantzun behar duzue, ezin zaretelako arduragabe izan erabakiak hartzeko eta arduragabe, gero, horiek azaltzen edo justifikatzen ez jakiteko. Ganbera honetan argi geratzen den hirugarren gauza da Gasteizko alkateari, bere presentzia Legebiltzar honetan eta hain garrantzitsuak diren bi erakunde horietako jarduera politiko bikoitz eta frenetiko hori Gasteizko hiriaren interesak buru-belarri defendatuko zituena bera izango zela esanez justifikatu zuenari, Forondako aireportua bost axola zaiola. Bost axola zaio, eta horregatik ez dago hemen. Ez zaio eztabaida interesatzen, ez du hori defendatzeko ausardiarik, eta hori argi izan behar dute gasteiztar guztiek, hori iruzur politikoa baita. Eskerrik asko. La
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/27f8210d-34e2-4d59-bae8-217367ab5717
|
parl_eu_356
|
10
|
12
|
21.02.2013
|
BARRIO BAROJA
|
PV-ETP
|
Euskal Sozialistak legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, Forondako aireportuari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
|
Eskerrik asko, presidente andrea. Prieto jauna, ez dakit zure boligrafoa ote den… (Murmullos) Ez da zurea, baina, oparituko al didazu? Bada, orduan, gaizki egina! Ez da zurea, baina oparitu egiten didazu. Bada, primeran. (Risas) Aizu, Prieto jauna, bigarren txanda honetan Alderdi Popularrari buruz hitz egitera etorri zara, ez Forondari buruz. Argi geratu da zein diren zure interesak gai honetan. Zure interesa ez da zuen porrot handiari buruz, AENAri buruz hitz egitea; zuen interesa Alderdi Popularrari buruz hitz egitea eta eztenkadak sartzen jarraitzea edota hemendik Alderdi Popularrari oposizio-politika egitea da. Hara, guk Forondarekin eta haren etorkizunarekin dugun konpromisoa gure gain hartzen dugu, eta bideragarria izan dadila eskatzen dugu. Guk gure osoko zuzenketan jarri dugu, guk landu egin dugu; gure alkateak, gure diputatu nagusiak, horixe egiten dute, eta Gobernuaren ordezkariak… Hau da, gai horretan hitza izan dezaketen agintari guztiek horixe egiten dute eta horixe ari dira lantzen, eta horretan dihardute buru-belarri. Zuk bai ez duzula deus ere egin Forondaren alde. Deus ere ez. Lópezen Gobernuak ez zuen deus ere egin Forondako aireportuaren alde. Eta Aldaiturriaga jaunak aipatzen dituen zuzenketa eta partida Alderdi Popularrak VIArako egindako zuzenketa bat da. Beraz, horixe da Lópezen Gobernuak Forondaren alde egin duen gauza bakarra, hau da, 500.000 euro Alderdi Popularraren eskariz aurrekontuei egindako zuzenketa batean. Zuek ez duzue ezer egin. Eta une honetan gai horri buruz lezioak emateko ausardia duzue. Noski –nik uste badela garaia–, hain zuzen ere, Alderdi Popularrak politikan bere existentzia justifikatzen du Alderdi Sozialistak Espainia osoan egindako bidegabekeriak konpontzeko. Onartu behar dizugu gure existentzia politikoa Alderdi Sozialistarengatik justifikatzen dugula, baina Alderdi Sozialistak gobernatzen duen toki guztietan etengabe gaizki egiten dituen gauzak konpontzeko. Begira, Prieto jauna, Gasteizko alkateak zuk eta zure alderdiak baino ehun mila aldiz gehiago egin du Forondako aireportuaren alde, eta zuk hori jakin badakizu. Begira, Aldaiturriaga jauna, Euzko Alderdi Jeltzaleak, Eusko Jaurlaritzan edo foru-erakundeetan egon denean, ez du inoiz Forondaren aldeko apusturik egin, ez du inoiz Forondaren aldeko benetako apustua egin. Beste azpiegitura batzuetan kontzentratu da. Eta funts publikoak kudeatzeko aukera onak izan, izan dituzue. Begira, Estatuko Aurrekontu Orokorretan ere, zuek Rodríguez Zapatero jaunarekin azken urteetan hain adiskidetsu adosten zenituztenetan, zuek ez duzue inoiz gogoan izan Foronda. Nunca. Zuek gogoan izan duzue... Epsilon. Epsilon gogoan izan duzue, bai! Epsilon gogoan izan duzue Estatuko Aurrekontu Orokorretan, eta Epsilonentzako partidak sartu dituzue! Begira nola dagoen Epsilon orain, begira ezazu. Bada, zuek Epsilon izan duzue gogoan, eta futbol-kluben bat ere gogoan izan duzue Estatuko Aurrekontu Orokorretan. Baina, tira, ez duzue gogoan izan Forondaren etorkizuna, euskal azpiegitura gisa garatzeko aukera… Hori ez duzue gogoan izan. Tira, orain bai, transferentzia eta abar eta abar aipatzen dituzu, baina zuek ez duzue inoiz sinetsi Forondan. Zuek eta Euzko Alderdi Jeltzaleak ez zenuten uste Forondak ezer merezi zuenik. Eta, noski, beharbada orain ere ez duzue uste Arasurrek merezi duenik, eta horregatik, beharbada, Pancorboren aldeko apustua egiten duzue. Tira, ikusiko dugu, Eusko Jaurlaritzak erantzungo digu epe laburrean, galderaren bat egin baitugu, baina esan behar dudana da Arabari dagokionez Euzko Alderdi Jeltzaleak ez duela inoiz egin Forondaren aldeko apusturik. Begira, gaur bozkatzeko jartzen den erdibideko zuzenketa hau, bi alderdi politikoren zuzenketa hau, Forondarekin inoiz sinetsi ez duten, Forondaren alde inoiz ezer egin ez duten bi alderdi politikok sinatutako zuzenketa da. Forondaren alde Arabako Aldundiak eta Gasteizko Udalak egin dute lan, baina alderdi politiko horiek ardura izan dutenean ez dute inoiz ezer egin Forondaren alde. Eta, gainera, horietako batek AENA hondoratu du, hau da, Espainiako Alderdi Sozialista Langileak. Bi alderdi horietako bakar batek ere ez du martxan jarri ibilbide-batzordea aireportuen zuzendaritzari, helmugei eta gaiaren antolaketari dagokienez. Bai, ez egin barre, López jauna, zuk horretan guztian erantzukizun handia baituzu… (Han interrumpido la alocución desde la tribuna de invitados con gritos de descalificación).
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/27f8210d-34e2-4d59-bae8-217367ab5717
|
parl_eu_357
|
10
|
12
|
21.02.2013
|
BARRIO BAROJA
|
PV-ETP
|
Euskal Sozialistak legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, Forondako aireportuari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
|
Hara, ni egia esaten ari naiz. Ni egia esaten ari naiz. Señor López de Munain… (Jarraitu dute tribunako oihuek)
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/27f8210d-34e2-4d59-bae8-217367ab5717
|
parl_eu_358
|
10
|
12
|
21.02.2013
|
BARRIO BAROJA
|
PV-ETP
|
Euskal Sozialistak legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, Forondako aireportuari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
|
Eskerrik asko, presidente andrea.
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/27f8210d-34e2-4d59-bae8-217367ab5717
|
parl_eu_359
|
10
|
12
|
21.02.2013
|
ALDAITURRIAGA ZORROZUA
|
EA-NV
|
Euskal Sozialistak legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, Forondako aireportuari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
|
Eskerrik asko, presidente andrea. Tira, egia esan, ez nuen bigarren txanda honetan hitz egiteko asmorik, baina Barrio jaunaren probokazioa ikusita, hori egitera behartuta nago. Barrio jauna, inauteriak joan zen astean amaitu ziren. Ez etorri hona ez zarenaz mozorrotuta. Ez zaitezte aurkeztu Forondako aireportuaren defendatzaile bezala, eta onartu zuen erantzukizunak, Forondako aireportuaren egungo egoeran duzuen erantzukizun-maila. Zuk ordezkatzen duzun alderdia, beste batzuekin batera, Forondaren egungo egoeraren erantzule da, azken hogeita hamar urteetan gertatu denaren oinordekoa da, esan dizudan bezala. Eta ez bota guri errua zuek hartu dituzuen erabakiengatik, Gobernuan, Ministerioan eta AENAn egon zareten hogeita hamar urteengatik. Gainera, Barrio jauna, kontua ez da egoera txarra izatea halakoxea bada ere; gauza da okerrera egin dezakeela. H-24 ordutegia hamabi orduko operatibotasunera mugatzea eta muga-ikuskapen postua ezabatzea ez da Forondako aireportuari lotutako ekonomia-jarduerak bultzatzeko modurik egokiena. Esango al didazu zer karga-enpresak erabakiko duen Forondara etortzea inbertsioak egitera, soilik hamabi orduz funtzionatzen duen eta muga-ikuskapen posturik ez duen aireportu batera? Azken batean, legebiltzarkide jauna, nik uste dut, esan dudan bezala, gai honetan bakoitzak bere erantzukizuna bere gain hartu behar duela, eta bereziki, zuek, Alderdi Popularrekoek, Barrio jauna. Eskerrik asko.
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/27f8210d-34e2-4d59-bae8-217367ab5717
|
parl_eu_360
|
10
|
12
|
21.02.2013
|
LÓPEZ DE MUNAIN GANUZA
|
EH Bildu
|
Euskal Sozialistak legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, Forondako aireportuari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
|
Lehendabizi, hor goian dagoen jendea eta Forondako langileak agurtu nahi ditut. Eta, bigarrenik, adierazi nahi diet erdibideko zuzenketarekin bat egingo dugula, baina adi egonik eta bi exijentziarekin. Exijentziak izango dira Forondako langileen aldeko borroka, eta, batez ere, baldintza batekin: gaur egun buru gainean duten EEEa bertan behera uztea. Eta erdibideko zuzenketa hori onartzeko ezarriko dugun hurrengo baldintza da eskumenaren izapidetzea berehala hastea eta Estatu espainiarrari izapidetze hori hasteko exijitzea. Eta guztioi gogorarazi nahi dizuet martxoaren 9an Forondakoak ez ezik Euskal Herri osoko beste enpresa-batzorde batzuek manifestazio-deialdia egin dutela, Bilbon eta Iruñean, eta elkartasuna adierazteko beste modu bat da eta hor ere irtenbideak ematen dira. Eskerrik asko.
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/27f8210d-34e2-4d59-bae8-217367ab5717
|
parl_eu_361
|
10
|
12
|
21.02.2013
|
BASAGOITI PASTOR
|
PV-ETP
|
Euskal Sozialistak legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, Forondako aireportuari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
|
… legegintzaldi honetan zu buru zaituen Jaurlaritza, Ganbera honetan esan direnak eta zuk ez duzu deus ere egin.
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/27f8210d-34e2-4d59-bae8-217367ab5717
|
parl_eu_362
|
10
|
12
|
21.02.2013
|
MANEIRO LABAYEN
|
Mixto-UPyD
|
Euskal Sozialistak legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, Forondako aireportuari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
|
eskerrik asko, presidente andrea. Erdibideko zuzenketa hau puntuka bozkatzeko eskatuko nuke, bi lehenengoen aldeko botoa emateko eta, horrela, Forondako aireportuari gure babesa emateko, eta zuzenketa horren ondorengo bi puntuen aurkako botoa emateko, aireportuen transferentzia eskatzen baitute.
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/27f8210d-34e2-4d59-bae8-217367ab5717
|
parl_eu_363
|
10
|
12
|
21.02.2013
|
PRIETO SAN VICENTE
|
SV-ES
|
Euskal Sozialistak legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, Forondako aireportuari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
|
Euzko Abertzaleak taldeak ez badu eragozpenik jartzen, guk ere ez dugu jarriko.
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/27f8210d-34e2-4d59-bae8-217367ab5717
|
parl_eu_364
|
10
|
12
|
21.02.2013
|
GARRIDO KNÖRR
|
PV-ETP
|
Euskal Legebiltzar Talde Popularrak egindako legez besteko proposamena, gizarte-laguntzak jasotzen dituzten pertsonek komunitatearen onerako lanak egiteari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
|
Muchas gracias, señora presidenta. Lehendakari, consejeros, señorías. Aurreko legegintzaldian, Gizarteratzeko eta Diru Sarrerak Bermatzeko abenduaren 23ko 18/2008 Legea aldatu egin zen. Aldaketa horren bitartez Eusko Jaurlaritzak, Lanbide Euskal Enplegu Zerbitzuaren bitartez, eskumenak eskuratuko ditu zuzenbidezko prestazio ekonomikoak (hau da, diru-sarrerak bermatzeko errenta eta etxebizitzako gastuetarako prestazio osagarria) izapidetzeko eta ebazteko; eskumenak, halaber, gizarteratze hitzarmenak egiteko, proposatzeko, negoziatzeko, sinatzeko eta horien jarraipena egiteko ere. Horren helburua zen indarreko legerian aurreikusita dauden eta babes-sistema eratzen duten prestazio ekonomiko horien kudeaketa erraztea eta hobetzea, eraginkorragoak izan daitezen. Enplegu-politika aktiboen transferentziarekin batera, prestazio ekonomikoak enpleguari konektatzeko eta lotzeko aukera bat dago. Azken helburua enplegagarritasuna delako. Ez prestazio hori kobratzea, baizik eta pertsona horiek laguntza horiek kobratzea baina babes-sistematik lehenbailehen ateratzea. Hau da, pertsonak sisteman egotea eta gizarte-laguntzak jasotzea, baina, soilik, premia hori duten bitartean. Hau da, babes-sistemaren mendeko betiko ez izatea. Aldaketarekin gai jakin batzuk sartu eta aldatu ziren, zeinak Alderdi Popularraren ustez, bere garaian adierazi genuen bezala, eta, batez ere, horietako batzuk hain zuzen ere Alderdi Popularraren eskariz egin zirelako… Esaten ari nintzen aldaketa jakin horien bitartez indarrean dagoen araudia aldatu egin zela, eta azken helburua zen, hain zuzen ere, guk beti izan dugun helburua, laguntzak benetan behar dituztenei ematea. Horrela, prestazioa lortzeko betekizunak aldatu egin ziren: erroldatze-betekizuna aldatu egin zen, eta urtebetez erroldatuta egotetik hiru urtez erroldatuta egotera igo zen, edo, bestela, urtebetez erroldatuta egotea eta bost urteko lan-bizitza. Baldintzak betetzen diren jakiteko berrikuspenei buruzko alderdi guztiak ere aldatu egin ziren, ez soilik prestazioa jasotzen hasten denean, baizik eta prestazio horiek jasotzen diren bitartean ere. Aldaketa horiek sartu baino lehen, berrikuspenak urtean behin egiten ziren, eta aldaketekin, berrikuspenak maizago egiten dira, hain zuzen ere hiru hilean behin. Eskubide-amaierari lotutako aldaketak ere sartu ziren. Lehen, eskubidea amaitu aurretik, legeak enplegu bati hiru aldiz uko egiteko aukera ematen zuen, baina aldaketa horiekin, enplegu bati uko eginda hasten da eskubide hori amaitzeko prozedura. Eta, azkenik, indarrean dagoen legerian gai bat sartu zen –hori ere Alderdi Popularraren zuzenketa jakin baten ondorioz–, gaur talde honek Ganbera honetan eztabaidatzeko aurkeztu duen ekimenari lotua. Beti defendatu dugun gai bat da, Europar Batasuneko herri aurreratuenetan dagoen araudiarekin eta Europar Batasuneko babes-sistema aurreratuenekin koherentea delako eta bat datorrelako gizarte-laguntzak jasotzen dituztenak nahitaez prest egotea gizartearentzako lanak egiteko, lan horiek egiteko ohiz kanpoko eskaera egiten zaienean. Noski, salbuespenak ezartzen dira prestazio horiek jasotzen dituzten eta baliaezintasuna duten eta baliaezintasun absolutua lortzeko prozesuan dauden pertsonentzat edota 23 urtetik beherakoak izanik ikasketa akademiko arautuak egiten ari diren pertsonen- tzat, baita Lanbideren ustez zeregin horiek egiteko egoeran ez daudenentzat, betiere kontuan izanik –berriro diot– ohiz kanpoko moduan eskatuko litzaiekeela lan horiek egitea. Gure iritziz, beharrezkoa zen, eta berriro diot, aurreratuenak diren eta babes-sistemei dagokienez araudi aurreratuenak dituzten herrietako legeriarekin koherentea delako eta bat datorrelako, lehen esan dudan bezala, erantzukidetasuna eta erantzukizuna sartzea. Gizarteak prestazio horien finantzaketan egiten duen ahalegina nolabait ere gizarteari berari itzuli behar zaio. Izan ere, Euskadin –eta hemen dago sailburua, hori oso ondo dakiena, batez ere bere saileko aurrekontuak egin beharko dituelako– Etxebizitza, Enplegu eta Gizarte Gaietako Sailaren aurrekontuaren ia erdia prestazio ekonomiko horiek ordaintzera eta finantzatzera bideratzen da. Azken batean, legebiltzarkide jaun-andreok, sistema justuagoa, gardenagoa eta solidarioagoa eratzea da helburua. Ekimen hori, bestalde, ez da berria. Aurreko legegintzaldian aurkeztu zen, hain zuzen ere, 2012ko ekainaren 15ean erregistratu zen, lehendik aipatu ditudan aldaketak (osoko bilkuran onartu zirenak) dagoeneko indarrean zeudela; batzordearen irizpena 2011ko azaroaren 24ko osoko bilkuran berretsi zen. Alderdi Sozialistak, zeinak aurreko legegintzaldian gobernu-erantzukizunak zituen, legeak gai horri buruz zioen aurreikuspena ez zuenez garatu, Alderdi Popularrak ekimen hori aurkeztu zuen ekainean, eta, dakizuenez, ez zen izapidetu, Ganbera desegin egin zelako eta autonomia-erkidegoko hauteskundeen deialdia egin zelako. Gure ustez, aurreikuspen hori garatzeko denbora izan zen, baina ez zen garatu, eta Jaurlaritza berria eratuta eta legegintzaldi berria martxan egonik, ekimena berriro aurkeztu dugu. Azkenik, aurkeztutako zuzenketak ikusirik, posible izan da akordio bat lortzea une honetan Jaurlaritzan dagoen alderdiaren (Euzko Alderdi Jeltzalea), aurreko legegintzaldian gobernu-erantzukizunak zituen alderdiaren, zeinarekin aldaketa hori onartu zen, lehen esan dudan bezala Alderdi Popularraren zuzenketa baten ondorioz (Alderdi Sozialista), eta gure artean. Akordio horren bitartez, Eusko Jaurlaritzak sei hilabeteko epean azterlan bat egin behar du, akordio honetan adierazitakoari lotuta gizartearentzako lanen jardueraesparruak zehazteko. Nik uste dut akordio garrantzitsua dela, eta hala azpimarratu nahi dut. Azkenik, gai horri buruzko adostasuna lortzeko aukera izan dugu. Garrantzitsua iruditzen zait, batez ere aukera emango duelako, legean egin ziren aldaketek, ez legeak berak, urtebetetik gorako indarraldia zutela –lehen esan dudan bezala, 2011ko azaroaren 24an onartu baitziren–, aukera emango duelako aurreikuspen hori garatzeko, zeinaren berri ez dugun izan orain arte. Eskertu behar dut une honetan Jaurlaritzan dagoen alderdiak nolabait ere aurreikuspen horri bultzada bat emateko aukera onartzea, baita Alderdi Sozialistari eskerrak eman ere, gobernu-erantzukizunak zituelako eta, gainera, aldaketa horiek haiek agintean zirela onartu zirelako. Noski, ezinezkoa izango da UPyDrekin akordioa lortzea, guztiz aurkakoa planteatzen duelako, hau da, artikulu hori ezabatzea. Zuk, orain, hitz egiteko aukera izango duzunez, planteatzen duzuna planteatzeko, hau da, artikulu hori ezabatzeko eskariaren arrazoiak azalduko dituzu, baina Europako herri aurreratuenetan eta gure inguruko babes-sistema aurreratuenetan egiten denarekin bat dator. Eta hemen sistema aurreratuenetako bat dugunez, Alderdi Popularrekook uste dugu herri aurreratuenek eta gai horietan puntako diren herriek egiten dutenarekin bat etorri behar dugula. Beraz, uste dut UPyD alderdiak ezezko botoa emango duela. Zuzenketarik ez duen arren, ezezko botoa emango duen beste alderdi bat EH Bildu taldea izango da; izan ere, zuzenketarik ez duen arren, Ganbera honetan dagoeneko eztabaidatu dugun ekimen jakin batean planteatu zutenarekin koherentea delako. Como iba diciendo, se ha redactado un texto y finalmente el acuerdo ha sido posible entre tres partidos, entre el Partido Popular, el Partido Socialista y el Partido Nacionalista, el partido que está en el gobierno. Y aquellos que perciben ayudas sociales estarán dispuestos a trabajar cuando la comunidad lo exija en situaciones extraordinarias. El objetivo de la medida es recuperar lo que se invierte en beneficio de la sociedad. Y, como ya he reseñado anteriormente, esta propuesta no es nueva, ya que la presentamos en la legislatura anterior, donde fue presentada por el Partido Popular, y, dado que la legislatura se interrumpió, finalmente no resultó aprobada. Los tres partidos hemos logrado un consenso en torno a este tema, consenso que refleja el citado acuerdo, según el cual el Gobierno Vasco debe presentar un detallado estudio en el plazo de seis meses. Beraz, azterlan horren aurkezpenaren zain eta adi egongo gara, eta espero dugu behingoz baliagarria izatea Gizarteratzeko eta Diru Sarrerak Bermatzeko Legean bildutako legezko aurreikuspena garatzeko, lehen esan dudan bezala urtebete baitarama indarrean eta oraindik ez dakigu ezer horri buruz. Besterik ez. Mila esker. La
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/27f8210d-34e2-4d59-bae8-217367ab5717
|
parl_eu_365
|
10
|
12
|
21.02.2013
|
MANEIRO LABAYEN
|
Mixto-UPyD
|
Euskal Legebiltzar Talde Popularrak egindako legez besteko proposamena, gizarte-laguntzak jasotzen dituzten pertsonek komunitatearen onerako lanak egiteari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
|
Eskerrik asko, presidente andrea. Garrido andreak esan du nahiko lukeela Euskadi herrialde aurreratuen mailan jartzea gizarte-alorreko gaietan. Begien bistakoa da Alderdi Popularra ez dagoela politikoki aurreratua gizarte-alorreko gaietan, eta gaur, berriz ere, agerian geratu da hori. Egia da Alderdi Popularrak gizarte-gaiekin loturiko ekimenak ekarri ohi dituela, gizarte-laguntzekin loturikoak, hain zuzen ere, baina, normalean, ekimen horien helburua ez da izaten gizarte-laguntza horiek areagotzea, hartara haiek bermatzeko, areagotzeko..., justu kontrakoa proposatzeko baizik. Garrido andreak gizarte-laguntzei buruzko ekimenen bat aurkezteko prentsaurreko bat egiteko asmoa duen bakoitzean, badakigu gizarte-laguntzak murrizteko edota gizarte-laguntzak kobratzen dituztenak laidoztatzeko ekimenen bat proposatuko duela, edo, kasu honetan bezala, lege horren artikulu jakin bat bilatzeko eta zera esateko..., ezer ere ez esateko; hain zuzen ere, horixe planteatu du gaur oraintxe izan dugun eztabaidan. Artikulu hori betetzera soilik presatzen duzu zuk Jaurlaritza, baina ezin izan duzu esan gaur egun zer dela-eta ez den betetzen artikulu hori; horretaz gain, gainerako legebiltzarkide guztiei osoko bilkura honetan eztabaidatzen diren gaiek izan behar luketen garrantzia inolaz ere ez duen beste gai bati buruz eztabaidatzeko ordubete galdu behar izateko konbentzitzeko behar den argudiorik emateko gai ere ez zara izan. Berriz ere nabarmenduko dut zuek gizartelaguntzekin loturiko ekimenen bat planteatzen duzuen bakoitzean, gizarte-laguntzak kritikatzeko, murrizteko edota gizarte-laguntzak kobratzen dituztenak laidoztatzeko helburua izan ohi dutela ekimen horiek. Hori horrela da, ez dago besterik. Horrenbestez, guk ez dugu jolas horretan parte hartuko, eta erdibideko zuzenketa horren kontra bozkatuko dugu. Pentsatzen dut legean jasota dagoelako sinatu behar izan duten beste bi alderdi politikorekin adostu duzuela erdibideko zuzenketa hori, nahiz eta beste bi alderdi politiko horiek segur aski ez diren eroso sentitzen zuen ohiko diskurtsoarekin. Errealitatea zera da, Garrido andrea, Euskadin lan bila dabiltzan 150.000 langabe baino gehiago ditugula, eta gizarte-laguntzak jasotzen dituztenek gizartearentzako lanak egitea nahi duzue zuek. Zehazki, nolako lanak? Adineko pertsonak zaintzea?, arazoak dituzten haurrei laguntzea?, lorategiak garbitzea?, atzerritarrak alfabetatzea?, gaixoei lagun egitea? Legea ongi irakurtzen badugu, ez dirudi helburua hori denik. Jasota dago titularra nahiz lan egiteko adinean dauden bere bizikidetza-unitateko kideak gizartearentzako lanak egiteko prest egon behar dutela Adminis- trazioak ezohiko eskaera egiten dienean. Hortaz, nola ulertu behar dugu "ezohiko eskaera egite" hori? Nola egingo litzaieke ezohiko eskaera hori? Ezohiko uneren batean? Ezohiko zer unetan? 1983an gertaturikoa bezalako uholde katastrofiko baten kasuan, lurrikararen bat jazoz gero, basoan sute ugari gertatzen direnean? Zer uneri buruz ari gara? Zertaz ari gara? Ezohikoa zer da? Ohikoa ez den zerbait? Esate baterako, kirol-ekitaldi handietan boluntario izatea, hala nola munduko futbol-txapelketan? Ezohikoa zer da? Noizbehinka gertatzen den zerbait; esaterako, Administrazioari ongi datorkionean, aurretiaz jakin gabe lan-esku hori (nolabait esateko) zertarako behar den? Edonola ere, berriz ere diotsuet, Eusko Jaurlaritza lege horren artikulu hori betetzera presatzeak osoko bilkura batera ekartzeko behar adinako garrantzia al du? Gure ustez, ez. Eta talde gehienek ezetz deritzotela uste dut nik. Bide batez, Garrido andrea, zera esan nahi nizuke, Euskadin dagoen gizarte-babeseko sistema aurreratuak bi helburu dituela, ez soilik bat. Ez du enplegagarritasunean laguntzeko helburu soila. Beste helburu bat ere badu, milaka onuraduni bizitza duina eskaintzea, hain zuzen ere. Beste helburu hori gizartebabeseko sistemak ere badu. Lana aurkitu dutelako sistema horretan ahalik eta denbora gutxiena egoteaz gain, lan hori aurkitzen duten arte (izan ere, Garrido andrea, ez dago lanik, ez dago lanik), lan hori aurkitzen duten arte (lana aurkitu nahi baitute), bada, noski, bizitza duina izatea eta gizarte-laguntza horiek kobratzea ahalbidetzea ere badu xede. Egia esan, gizartearentzako lanak aurreikusita zituzten edo dituzten eta beti oso ondorio txarrak izan dituzten hainbat kasu gogoraraziko dizkizut. Kontzientzia-eragozleek, artean derrigorrezko soldaduska indarrean zegoela, ordezko gizarteprestazio zeritzona egin behar zuten. Milaka lagunek, kontzientzia-eragozle izaki, ez zuten soldaduska egin, baina prestazioa ere ez zuten egin, ez baitzegoen hura egiteko lekurik. Bestalde, 1995eko Zigor Kodean sarturiko aldaketei dagokienez, lehen aldiz, gizartearentzako lanak esanbidez jaso ziren han, askatasun-gabetzeko zigorren (delitu arinen kasuan) edo isunen ordez. Onura publikoko, gizarte-intereseko eta hezkuntza-balioko lanetan ordaindu gabeko lankidetza pertsonal gisa definitzen ziren gizartearentzako lanak. Zigorra ezarri zaion pertsonaren adostasuna behar izateaz gain, doakoak behar dute eta ez dute lan-merkatuarekiko lehiarik ekarri behar. Begien bistakoa da horrek ere porrot egin zuela, ez baita halakorik egiten. Horren salbuespen bakarra bide-delituak egiteagatik kondenaturiko pertsonena da, Zigor Kodeak bide-berreziketako ikastaroak txertatu baititu, gizartearentzako lanak izango balira bezala. Baina, tira, uste dut eztabaidatzen ari garen gairako horrek ez digula balio. Laburbilduz: zuzen zeunden, Garrido andrea. Gainera, gure osoko zuzenketa ikusi duzu. Guk gure osoko zuzenketaren alde egingo dugu. Gizartelaguntzen onuradunak laidoztatzera Ganbera honetara etengabe ezin dela jo deritzogu guk, eta, horretaz gain, gure aburuz, hain justu lege jakin batzuetako artikulu okerrenei balioa ematea ere ez da komenigarria. Horixe da, hain zuzen, zuk normalean egiten duzuna. Proposa ezazue, arren, gizarte-laguntzen kobrantzaren berme handiagoa; proposa itzazue, mesedez, egin itzazue horrelako laguntzak areagotzeko zuzenketak. Plantea itzazue zuzenketa positiboak, baina ez itzazue ekarri Ganbera honetara, etengabe, gizarte-laguntzak kobratzen dituztenak laidoztatzeko eztabaidak. Bestalde, Garrido andrea zerk kezkatzen duen ere ez daukagu argi; agian, hondamendiren bat gertatzeak eta salbu jartzeko ezintasunak kezkatzen du, edo, beharbada, laguntzak behar dituelako laguntza horiek kobratzen ari den norbait egoteak. Bigarren horrek gehiago kezkatzen duela iruditzen zait niri. Beraz, esan bezala, zuek sinatu duzuen erdibideko zuzenketa horren aurka bozkatuko dugu. Eskerrik asko. La
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/27f8210d-34e2-4d59-bae8-217367ab5717
|
parl_eu_366
|
10
|
12
|
21.02.2013
|
SARASUA DÍAZ
|
SV-ES
|
Euskal Legebiltzar Talde Popularrak egindako legez besteko proposamena, gizarte-laguntzak jasotzen dituzten pertsonek komunitatearen onerako lanak egiteari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
|
Muchas gracias, señora presidenta. Señorías, buenos días a todos. Talde Sozialistaren izenean hitz egiten dut Legebiltzar honetan, Talde Popularrak aurkezturiko legeproposamenaz –gizarte-laguntzak jasotzen dituzten pertsonek egindako gizartearentzako lanei buruzkoa– eztabaidatzeko. Talde Popularrak, zioen azalpenean, Gizarteratzeko eta Diru Sarrerak Bermatzeko Legea aldatzeko 4/2011 Legean jasotako 19. artikuluaren (i letra, bis) edukia apelatzen du, eta horretan oinarrituta, legearen artikulu horretan bilduriko aurreikuspena benetakoa izan dadin lortzeko egin beharreko akordioak eta jardunak sustatzera presatzen du Eusko Jaurlaritza. Lehenik eta behin, 18/2008 Legearen eta horren aldaketaren (4/2011 Legean jasoa) funtsezko helburua enplegua aktibatzea dela nabarmendu nahi nuke. Horri jarraiki, Legebiltzar honek honako honen egokitasuna berretsi behar du: diru-sarrerak bermatze- ko eta gizarteratzeko euskal sistema gizarteratzeestrategia integral baten barruan kokatzea, dirusarrerak bermatzeari eta gizarteratzeari buruzko neurriei benetako laneratzera bideraturiko neurriak erantsiz. Erreforma horrekin, erantzukizun-ekintza bat gauzatu genuen; horrekin, laguntza-eredu bat enpleguko aktibazio-eredu batekin aldatzeko apustua egiteaz gain, herritar guztien ahaleginarekin eutsi behar zaien zenbait eskubideren gainean hainbat baldintza ere ezarri behar direla gizarteari esateko apustua ere egin genuen. Horregatik, Talde Sozialistaren aburuz, azaroaren 24ko 4/2011 Legearen 19. artikuluari eutsi egin behar zaio. Artikulu horren arabera, Diru Sarrerak Bermatzeko Errentaren titularrak eta lan egiteko adinean dauden bere bizikidetza-unitateko kideek prest egon behar dute gizartearentzako lanak egiteko, Administrazioak ezohiko eskaera egiten dienean (berriz ere diot, ezohiko eskaera), lurraldeko ekintza boluntarioko erakundeen bitartez, betiere artikulu horretan aurreikusitako salbuespenak kontuan hartuz. Ondorioz, UPyD alderdiak aurkezturiko erdibideko zuzenketarekin ez gatoz bat. Zuzenketa horren bitartez, 4/2011 Legea aldatzeko prozesuari hasiera ematera, eta horrenbestez, 19.i bis artikulua ezabatzera presatzen da Eusko Jaurlaritza. Bigarrenik, Garrido andreak Legebiltzar honetan hainbat aldiz esandako hitzak ezin ditut aintzakotzat hartu gabe utzi. Zehazki, Garrido andrearen hitzetan, Europan, gizarte-prestazioen onuradunek gizartearentzako hainbat lan egiten dituzte, ez soilik larrialdi-kasuetan. Bai, egia da, Garrido andrea. Alemanian, prestazioa jasotzen ari diren langabe guztiek nahitaez onartu behar dituzte Administrazioarentzako aldizkako lanak, eta euro bat ordaintzen zaie ordu bakoitzeko, garraio-gastuez gain. Horrelako lanak dira, esate baterako, elurra edota hostoak kentzea udazkenean, haurtzaindegi edo adinekoentzako egoitza publikoetan ordezkapenak edo laguntza-lanak egitea edota haurrentzako bide-zirkulazioko eskoletan monitore-lanak egitea, besteak beste. Horretaz gain, nabarmentzekoa da horrelako kasuetan beren prestazioa jasotzen jarraitzen dutela langabeek, eta arestian aipaturiko lanak onartzen ez badituzte, prestazio-eskubidea galtzen dutela. Baina garrantzitsua da honako ñabardura hau egitea: hori ez da 4/2011 Legearen 19.i bis artikuluak jasotzen duen espiritua. Espainiako Gobernuak 2011ko otsailean onarturiko lan-erreforma berriak (sozialistok ez gaude erreforma horrekin ados) puntu hori dakar, baina autonomia-erkidegoek erabakitzen dute neurri hori aplikatu edo ez. Argi nahi nuke geratzea orain ez dagokiola eztabaidatzea 19.i bis artikuluan jasotako kasuak gizartearentzako bestelako lanetara areagotzea egokia ote litzatekeen, Euskadiko legebiltzar-talde Popularrak hainbat aldiz hala planteatu arren. Sozialiston aburuz, erabat egokia da dirusarrerak bermatzeko errentaren jasotzaileak larrialdikasuetan horrelako gizarte-gertakizunetan solidarioki laguntzeko (gizartearentzako kontraprestazio gisa eta Gobernuz Kanpoko Erakunde baten bitartez) xedez mobiliza daitezen planteatzea, baina horrek ez du inolaz ere ekarri behar haien baldintzek atzera egitea, ezta lan horiek lanpostuak ordezkatzea ere, edota gizartearentzako lan horiek ordezkapen-efekturen bat eragitea, eta, hori dela eta, administrazioek langileak kaleratzea, prestazioa jasotzen dutenek haien lana egin dezaten. Horrek emakumeengan izango luke eragina, bereziki, eta hori ezin dut aintzakotzat hartu gabe utzi, batez ere kontuan hartuz Emakumearen Nazioarteko Eguna gertu dagoela eta aurten, berriz ere, krisialdiaren eta bereziki emakumeei eragiten dien gero eta langabezia handiagoaren eraginpean egongo dela egun hori. Euskal sozialistok erantzukidetasunaren alde gaude, baina baita lan-eskubideen alde ere, eta bi printzipio horiek zehazki bat etor daitezen lortu behar dugu. Gizarte-babesa sustatzera eta gizarte-bazterkeria saihestera bideratu behar ditugu gure ahaleginak, baita prestakuntzaren alde eta lan-merkatuan sartzearen alde lan egitera ere. Sozialistok argi dugu ez direla laidoztatu behar gizarte-laguntzen jasotzaileak, bereziki gaur egun, gizarte-bazterkeria pairatzeko arriskuan dagoen kolektiboa areagotu dela kontuan hartuz. Azkenik, eta amaitzeko, Euzko Abertzaleak taldearekin eta Talde Popularrarekin erdibideko zuzenketa bat sinatu dugula aipatu nahi nuke. Garrido andreak jada azaldu duen bezala, erdibideko zuzenketa horren lehen puntuan jasotzen da Eusko Legebiltzarrak Eusko Jaurlaritza presatzen duela gizartearentzako lanetarako jarduera-esparruak zehazteko azterlan bat egitera sei hilabeteko denbora-tartean, azaroaren 24ko 4/2001 Legearen 19.i bis artikulua abiarazteko xedez. Bigarrenik, Eusko Legebiltzarrak Eusko Jaurlaritza presatzen du arestian aipaturiko azterlanak kontuan har dezala zehazten diren gizartearentzako jarduerek ez dutela kaltegarriak izan behar ordainduriko enplegurako. Hirugarren puntuan zera jasotzen da, azterlan hori egin ondoren, Lan, Gizarte Politika eta Etxebizitza Batzordean aurkeztu behar litzatekeela. Nada más, gracias. La
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/27f8210d-34e2-4d59-bae8-217367ab5717
|
parl_eu_367
|
10
|
12
|
21.02.2013
|
ARREGI ROMARATE
|
EA-NV
|
Euskal Legebiltzar Talde Popularrak egindako legez besteko proposamena, gizarte-laguntzak jasotzen dituzten pertsonek komunitatearen onerako lanak egiteari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
|
Eskerrik asko, legebiltzarburu andrea. Ni bai saiatuko naizela harira joaten eta bakarrik gaur hona 19. artikuluari buruz hitz egiten eta ez lege guztiaren inguruen eta helburuei buruz, eztabaida horiek eginda daude Legebiltzar honetan. Alderdi Popularrak dakarren legez besteko proposamenaren aurrean alderdi ezberdinen postura jakitea ez da batere zaila. Orain dela aste bi osoko bilkuran argi gelditu zenez, 19.1.i bis artikulua berria, 2011ko azaroaren 24ean Gizarteratzeko eta Diru Sarrerak Bermatzeko Legeari egindako aldaketaren ondorioz sartu zen indarrean. PPk proposatu zuen, eta aurrera irten zen euren botoekin eta orduan bere bidelagun zen Alderdi Sozialistaren botoei esker. Lehen aipatu dudan plenoan esan genuen, eta gaur errepikatzen dut, Euzko Abertzaleak taldearen ustez orokorrean legeak ezin direla aldatu Gobernuan dagoen alderdiaren arabera, are gehiago urte bat baino ez denean igaro indarrean sartu zenetik. Legeek segurtasun juridikoa behar dute, eta, horretarako, Ganbera honetan ordezkariak dituzten talde guztiek zorroztasun apur bat izan behar dute. Legeak ezin dira aldatu eta berriz ere aldatu Jaurlaritzan dagoen alderdi politikoaren kolorearen arabera, are gutxiago legea hain denbora gutxi egon bada indarrean. 19.1.i artikuluak, jada aipatu den bezala, betebehar berri bat ezartzen du. Hitzez hitz irakurriko dut: "Titularra nahiz lan egiteko adinean dauden bere bizikidetza-unitateko kideak gizartearentzako lanak egiteko prest egon behar dute Administrazioak ezohiko eskaera egiten dienean, lurralde bakoitzeko borondatezko ekintzaren bitartez". Ondoren, artikuluak betebehar horretarako hainbat salbuespen ezartzen ditu (Garrido andreak azaldu ditu salbuespen horiek). Artikuluaren hitzez hitzeko esanahia nabarmentzea garrantzitsua da. Pertsona horiek ezohiko eskaera egiten zaienean gizartearentzako lanak egiteko prest egon behar dutela jasotzen du. Beraz, hau azalduta, PPren legez besteko proposamenak eskatzen duen gauza bakarra legea betetzea da, 4/2011 Legearen 19. artikuluak diona bete ahal izateko neurriak hartzea. Berriz azpimarratu nahi dugu ez ohiko egoeran bakarrik deituak izan ahal direla komunitatearentzat lan egitera. Eta ildo horretatik aurkeztu genuen gure osoko zuzenketa, premiazkoa iruditzen zaigulako komunitatearen onerako lanak egiteko jarduera-eremuak ondo identifikatuta edukitzea. Eta zergatik? Benetan ez ohizko egoeratan bakarrik aplikatua izan dadin. Eta horretarako beharrezkotzat hartzen dugu ikerketa baten bitartez zein jarduera-eremutan lan egitera deituak izan ahal diren jakitea. Honetarako, Eusko Jaurlaritzari ikerketa egin dezala eskatzen diogu. Eta bigarrenez, argi daukagulako komunitatearen onerako lanak ezin direla enplegu ordainduarentzat kaltegarri izan, eta hau Maneiro jaunari zuzenduta. Euzko Abertzaleak taldea, jakina, indarreko legearen alde dago, eta legea benetan betetzeko garatu behar dela deritzogu guk ere, baina mugak argi eta garbi ezarriz. Lehenik eta behin, gizartearentzako lanetarako jarduera-esparruak argi eta garbi zehaztea, artikuluaren hitzez hitzeko esanahiak jasotzen duelako ezohiko eskaera egiten denean egin behar direla, soilik. Hortaz, ezinbestekotzat jotzen dugu esparru horiek identifikatzeko azterlan bat egitea, ezohikoa normal edo ohiko bilakatzeko tentaziorik ez izateko. Bigarrenik, gure ustez, gizartearentzat egindako lan horiek ezin dute inolaz ere, sekula, lan ordainduaren kalterako izan; horregatik, berriz ere esan behar dugu jardun-esparruak zenbat eta hobeki zehaztuta egon orduan eta hobe dela. Uste dut Maneiro jaunak, gutxienez hemen eman dituen azalpenen arabera, ez dakit adostu dugun erdibideko zuzenketaren bigarren idatz-zati hori irakurri duen, zeren, nolanahi ere, horrelako lanek lan ordainduaren kalterako ezin dutela izan jaso baitugu. Alderdi Sozialistaren zuzenketa ere gurearen antzekoa izanik, erraza izan zaigu erdibideko zuzenketa bat adostea, non, azaldutakoaz gain, Jaurlaritzari eskatzen diogu Enplegu, Gizarte Politika eta Etxebizitza Batzordean txostenaren berri eman dezala. PPek ere sinatu egin du, eta pozten gara, adostasun handiarekin onartuko baita ekimena. Eta azkenik, UPyDri zuzenduta, bere zuzenketa onartuezina iruditzen zaigu, behin eta berriro esan dugunez ezin direlako legeak aldatu hain denbora gutxi indarrean egonda, segurtasun juridikoaren printzipioaren aurka doalako. Besterik ez, eskerrik asko.
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/27f8210d-34e2-4d59-bae8-217367ab5717
|
parl_eu_368
|
10
|
12
|
21.02.2013
|
ARRONDO ALDASORO
|
EH Bildu
|
Euskal Legebiltzar Talde Popularrak egindako legez besteko proposamena, gizarte-laguntzak jasotzen dituzten pertsonek komunitatearen onerako lanak egiteari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
|
Eskerrik asko, presidente anderea. Urtarrilaren 21eko osoko bilkuran, EH Bilduk egindako legez besteko proposamena, gizarte-laguntzatan egindako murrizketak bertan behera uzteari buruzkoa, eztabaidatu zen hemen. Azaroaren 24ko 4/2011ko Legean eman ziren atzera pausoak eta murrizketak berreskuratzeko asmoarekin egindako proposamena zen hain zuzen ere. Eta gaur Talde Popularrak aurkeztuta eztabaidatzen ari garen gaia bertan zegoen, proposamen hartan zegoen, beste batzuen artean, nosk. Eta juxtu, proposatzen genuena, lehen uste dut Garrido andereak komentatu duela, proposatzen genuena juxtu kontrakoa zen. Gizarte-laguntzak jasotzen dituzten pertsonek komunitatearen onerako lana egitearen aukera ahalbideratzen duen puntua bertan behera gelditu behar zela aldarrikatzen genuen eta eskatzen genuen. 2011ko Legeak ateak ireki zituen horretarako, eta gaur, orduan bezala, lotsa gutxi erakutsiz, atal horren garapena eskatzen da. Aipatutako osoko bilkuran esan genuen ildotik, ez da aldaketa bakarra, atzerapauso garrantzitsuak eman ziren, hemen lehen aipatu dira batzuk, aurretik zegoen gizarteratzeko eta dirusarrerak bermatzeko legearekiko,18/2008ko Legearekiko. Errenta hau jasotzeko baldintzak gogortu egin ziren. Komunitatearen onerako lanak egiteari buruzkoa da horietako bat, gaur hemen eztabaidatzen ari garena. Erroldatuta egon beharreko urte kopurua urte batetik hiru urtera pasa zen, eta aldi berean, Aurrekontuen Legean, eta aurrekontuak erabilita, % 7 murriztu ziren diru-sarrera hauek. Ondorioz, guzti horren ondorioz, pertsona asko izan ziren diru-sarrerarik gabe utzi zituenak. Esan genuen orduan, urtarrilean, eta gaur ere errepikatu nahi dugu, galdutako eskubideak berreskuratzeko bidea egin behar du Gobernu honek, ez alderantzizkoa. Arregi anderea, lege bat diozu ez dela aldatzen alderdi politikoen arabera. Lege hori, arau hori, astakeria bat baldin bada, pertsonen kontra baldin badoa, legezkoa izango litzateke aldatzea. Eta hori da guk Jaurlaritza honi eskatzen dioguna. Diru-sarrerak bermatzeko eta gizarteratzeko eredu baten alde gaude, eta ez kontraprestazio-eredu baten alde, eta argi utzi nahi genuke hori: ez kontraprestazio-eredu baten alde. Erabateko gizarteratzea lortzeak izan behar du xede, eta, horretarako, bitarteko eta pizgarri gisa, diru-sarrerak bermatzeko errenta eta etxebizitza-gastuetarako prestazio osagarria ez dira nahikoak gaur egunean. Bada garaia gizarte-eskubideei buruz gehiago eta gizarte-laguntzei buruz gutxiago hitz egiteko. Eskubide bat lortzeko ordezko gizarte-prestazio bat sortzeko ("gizartearentzako zerbitzuak" deritze), ezinbestean bereizi behar da benetan gizarte-eskubide jakin baten jasotzaileen eta delitu-jokabideengatik zehaturiko pertsonen artean. Onargarria ez dela deritzogu guk. Horretaz gain, jasotzaile ugari emakumezkoak direla ere badakizu, eta hori kezkagarria iruditzen zaigu. Zeren baitan egin behar dute lan hori, lan komunitario hori? Jasotzen duten diruaren kopuruaren arabera? Diru osoa edo diru-sarrera osoa jasotzen badute, lan komunitario gehiago? Bere soldata osatzeko diru-kopuru txikiago bat jasotzen baldin badute, lan komunitario gutxiago? Eta diru-laguntzak jasotzen dituzten enpresek ere egin behar dute lan hori? Politikariek, hemen gaudenok, alderdi politikoak baita? Zeren diru publikoa jasotzen dugu. Larrialdiko egoeretan, herri honetan komunitatearen alde jendarte osoak parte hartzen du eta hartu behar du. Herri honetan auzo lana aspalditik ezagutzen dugu. Ez du zentzurik eta ez da bidezkoa gaizkien pasatzen ari diren pertsonei bereziki eskatzea lan egoera berezietan lan egitea. Instituzioek, kasu honetan Jaurlaritzak, izan behar dituzten lehentasunek gure ustez beste batzuk izan behar dute, eta pertsonak dituzten benetako arazoei erantzun behar diete: pertsonei arreta ona eskaintzeko zerbitzua ziurtatzea, epe labur batean dagozkien laguntzak eta eskubideak bermatzea, enplegua ahalbideratzea, inor babesik gabe ez egotea, hori izan behar da helburua eta hor ipini behar dira energia guztiak. Pertsonen duintasuna bermatzea ezinbestekoa delako. Talde Popularrak egin duen proposamena benetan guztiz tokiz kanpokoa da. Egoera horretan dauden pertsonentzat iraingarria, gainera. Eta badirudi zorretan daudela une oro, edo bestela susmopean, edo bestela zigortu egin behar direla kontraprestazio bat emanez. Talde Popularrak planteaturiko proposamena erabat desegokia da. Egoera larri horretan dauden pertsonek, lanik gabe geratu direnek (gero eta gehiago dira horrelakoak, lanik ez dagoelako) ez dute tratu hori merezi. Dirudienez, zorretan daude beti, duintasunez bizitzeko baliabiderik ez dutelako. Kontrolatu egiten dira egoera horretan dauden pertsonak, nahiz eta kontrol hori bidezkoa ez izan kasu askotan (aurreko bilkuraren batean jada esan nuen bezala), prestazioa jasotzeko gero eta baldintza murriztaileagoak dituzte, eta orain, gainera, kontraprestazio bat eskatuko zaie. Hori guztia, lanik ez dutelako, besteak beste. Eta ez dago lanik. Alderdi Sozialistari ez dut ezer berezirik esateko, ulertzen dut proposamena. Beraiena izan zen lege hura eta, beraz, hor dago. Euzko Alderdi Jeltzaleak ontzat ematen du kontraprestazioa, nahiz eta jakin eragileak, sektore honetan lan egiten duten eragileak, hirugarren sektoreko eragileak, ez datozela bat proposamen honekin ezta gai honekin eta ez dutela onartuko. Ez da momentua aztertu eta antzeko gauzak, zuek adostutako testuan agertzen den bezala, bai gainean ipintzeko. Ordua da benetan lan egiteko eta eskubide sozialak bermatzeko. Non dagoen muga, enplegua ea ordezkatzen den edo ez den ordezkatzen ere, aukera izango dugu batzordean hitz egiteko honetaz. Muga hori ipintzea ez da erraza, derrigortasunaz hitz egiten ari denean gai honetan. Pobrezian bizi diren pertsonen kopurua edo pobrezia-arriskuan daudenena egunetik egunera gehitzen ari den honetan, horrelako proposamenen inguruan eztabaidatzen ibiltzeak lotsa sentiarazi beharko liguke Legebiltzar honetan gaudenei. Ni behintzat horrela sentitzen naiz: denbora-galtze bat, gaizkien pasatzen ari diren pertsonez horrelako neurriak hartzen. Ez dut komentatu, baina gaur UPyDk aurkeztutako proposamena eta guk urtarrilean proposatutakoa berdinak dira. Beraz, argi esaten dut ez dugula bat egingo adostu duzuenarekin. Eskerrik asko.
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/27f8210d-34e2-4d59-bae8-217367ab5717
|
parl_eu_369
|
10
|
12
|
21.02.2013
|
GARRIDO KNÖRR
|
PV-ETP
|
Euskal Legebiltzar Talde Popularrak egindako legez besteko proposamena, gizarte-laguntzak jasotzen dituzten pertsonek komunitatearen onerako lanak egiteari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
|
Eskerrik asko, presidente andrea. Tira, orain oso argi utzi du EH Bilduko bozeramaileak, baina, Maneiro jauna eta EH Bilduko andrea, Ganbera honetan gaur akordio horren aldeko 53 boto eman dira, eta aurkako 22 baino ez (EH Bildu eta UPyD). Bada, Ganbera honetako gehienak aurreikuspen horren garapenaren alde daude. Eta nik esandakoa bidezkoa da. Jada azaldu dudan bezala, Europako herrialdeetako araudirik aurreratuenekin bat dator (Alemanian egiten dutenarekin, adibidez), eta, Sarasua andreak oso ondo agertu duen bezala (baita Zabaleta andreak Ganbera honetan hainbat aldiz agertu ere), Eskandinaviako herrialdeetan egiten denarekin ere bai. Hau da, gizartearekiko erabat bidezkoa eta solidarioa da, nahikoa baliabide ez dituzten eta premia-egoeran dauden pertsonekiko ahalegin erabat bidezkoa, solidarioa egiten ari bada gizartea, herritar horiek beren premiak asetzeko baliabideak izan ditzaten, erabat logikoa eta bidezkoa da pertsona horiek ere nolabaiteko ahalegina egitea, are gehiago kontuan hartuz Euskadin ahalegin hori Espainiako gainerako lekuetakoa baino zortzi aldiz handiagoa dela eta aurrekontuaren erdia jaten duela. Maneiro jauna, zera gogorarazi nahi dizut, talde hau beti egon da laguntzak benetan behar dituztenei ematearen alde, eta sisteman egon behar dutenak han egotearen alde (kontua da zuk denbora gutxi daramazula Legebiltzar honetan, baina suposatzen dut gaiak prestatzean dagokien hemerotekan begiratzen duzula), baina gogorarazten dizut talde honek, jaunandre horiek, Alderdi Jeltzalekoek, aurkezturiko aurrekontuen zuzenketa ugariren bitartez (gainera, garai hartan EArekin eta Izquierda Unida/Ezker Batua alderdiarekin gobernatzen zuten), aurrekontu guztien zuzenketak aurkezten zituen, partida horiek hedagarriak izan zitezen. Helburu horrekin, hain zuzen ere, laguntzak benetan behar dituztenei eman diezazkieten. Sistemaz gehiegi baliatzen direlako sisteman egon behar ez dutenek, bada, ez dute egon behar, baina laguntzek, jakina, benetan behar dituztenentzat izan behar dute. Hortxe ditugu kontrolak egiten dituzten erakundeak, eta gaur, Gasteizko alkate Maroto jauna ere hemen dugu. Maroto jauna ahaleginak egiten ari da gai horretan, eta oso argi dauka. Laguntzak, bai, baina benetan behar dituztenei, eta behar dituzten denbora-tartean. Izan ere, helburua da herritarrek lana eta aukerak izatea, eta ez horrelako egoerak kroniko bilakatzea. Hori da, behintzat, Alderdi Popularraren politika, gobernatzen duen erakunde guztietan. Jada aipatu dizut kasu bat, Gasteizko Udalarena, hain zuzen ere: abian jarri diren kontrolekin, erakundeak dituen eskumenekin, irregularki erroldatuta zeuden 3.400 lagun detektatu dira. Deitu egin zitzaien lagun horiei guztiei, eta, kasu askotan, ez dakit zer hizkuntzatan hitz egiten zuen erantzungailu bat ateratzen zen. Hortaz, Maneiro jauna, errealitatearekiko koherentziari ea eusten diogun, zeren iruditzen zait ez diozula ezta errealitatearekiko koherentziari ere eusten. Eta, horretaz gain, gaizki iruditzen zait Ganbera honetan langabe-kopurua aipatzea eta, zehazki, zenbat langabe ditugun ez jakitea. Ez dira 150.000, 175.282 baizik. Beraz, errealitateaz hainbeste hitz egin nahi baduzu, gertatzen ari denak kezkatzen bazaitu, behinik behin, erkidego honetan ditugun langabeen kopurua behar bezala aipa ezazu, edo zure datua egunera ezazu, hori, hain zuzen ere, dramatikoa baita. Alderdi Popularra jende horrek aukerak izan ditzan neurriak abiarazten saiatzen ari da. Berriz ere esan behar dut, azkenik, Ganbera honetako kide gehienen ustez indarreko legedia bete egin behar dela eta legezko aurreikuspen bat garatu behar dela; izan ere, bidezkoa da, Europako araudietan, gizarte-babeserako sistemarik aurreratuenetan egiten ari denarekin bat datorrena. Horrek ez du, baina, kontraprestazio bat eskatzearekin zerikusirik. Honako hau esan nahi du soilik: elurte bat izanez gero, eta guztiok, udalek eta koordinaturiko erakunde guztiek –udalak, aldundiak, eta kasu honetan, Eusko Jaurlaritzak– ditugun baliabideen bitartez ahalegin garrantzitsuak egiten ari bagara, hemen saltokiren bat duten guztiek egindako ahaleginekin batera, bada, laguntzak jasotzen dituzten horiek ere gizartearentzako zerbait egin dezatela erabat ezohikoa den egoera batean, gutxienez, esate baterako, larrialdi-egoera batean –esate baterako, elurte batean– laguntzea, batez ere, azkenekoa bezalakoa bada (aurreikuspenetan ez zen ageri). Hortaz, asko dago egiteko, eta Maneiro jauna eta EH Bilduko jaun-andreok, babes-sistemarik aurreratuenetan egiten denarekin bat dator. Zuek, nahi duzuenerako, herrialde aurreratuenetan jartzen duzue arreta. Horixe da herrialde aurreratuenek egiten dutena. La
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/27f8210d-34e2-4d59-bae8-217367ab5717
|
parl_eu_370
|
10
|
12
|
21.02.2013
|
MANEIRO LABAYEN
|
Mixto-UPyD
|
Euskal Legebiltzar Talde Popularrak egindako legez besteko proposamena, gizarte-laguntzak jasotzen dituzten pertsonek komunitatearen onerako lanak egiteari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
|
Eskerrik asko, presidente andrea. Garrido andrea, zure diskurtsoaren % 90 onuradunak laidoztatzeko, iruzurraz hitz egiteko, susmoak planteatzeko, gehiegikeriez hitz egiteko eta kontrolez hitz egiteko erabili duzu berriz ere. Ganbera honetan egin duzun diskurtsoaren % 90 horretara, susmopean jartzera bideratu duzu berriz… Ez, zu zara astuna. Berriz ere, Alderdi Popularrak gizarte-laguntzei buruz egiten duen diskurtso zaharkitu eta atzerakoia. Kontu berak, berriz ere: onuradunak laidoztatzea, iruzurraz hitz egitea eta laguntzak onuradunengana iristen ez direla esatea. Hori gezur biribila da. Begira, gaurko eztabaidaren alderdi berri bakarra da Maroto jauna hemen dagoela. Horixe da eztabaidaren alderdi berri bakarra, normalean ez baita egoten. Gai hau garrantzitsua zaiola dirudi. Bada, hau baino askoz garrantzitsuagoak diren beste gai batzuk ere badaude. Minutu bat ere ez duzu hartu artikulu honen aplikagarritasuna argudiatzeko. Beste guztiaz hitz egin duzu! Beraz, ez gatoz bat artikulu honekin, ez gatoz bat Garrido andreak artikulu honi eman nahi dion garrantziarekin, eta ez gatoz bat haren diskurtso zaharkitu eta atzerakoiarekin. Beraz, gure osoko zuzenketari eta gure argudioei eutsi egingo diegu. Izan ere, egiaztatu ahal izan duzunez, Euzko Abertzaleak taldeko eta Talde Sozialistako ordezkariek kritikatu egin zaituzte, berriz ere, diskurtso hori egiteagatik, eta ahal izan duten moduan defendatu dute erdibideko zuzenketa hau. Talde Sozialistak, artikulu hau jasotzen zuen legea berea delako; Euzko Abertzaleak taldeak, berriz, legearen aldaketarik proposatzen ez duelako. Baina egia esan, Garrido andrea, gehiengoak eta gutxiengoak mintzagai ditugula, Ganbera honetako legebiltzarkide gehien-gehienak ez gatoz bat gizarte-laguntzen onuradunak laidoztatu nahi dituen zure ohiko diskurtsoarekin. Horixe da egia, gehiengoak eta gutxiengoak aipatu nahi badituzu. Legebiltzar honetara eztabaida hau ekartzen duzun bakoitzean, legebiltzarkide eta talde gehienek argi eta garbi esaten dizute ez duzula arrazoirik eta hobe zenukeela beste gai batzuetan arituko bazina. Proposa itzazu gizarte-laguntzen hobekuntzak, proposa itzazu beste ekimen-mota batzuk, baina ez itzazu berriz susmopean jarri gizartelaguntzen onuradunak. Hortaz, erdibideko zuzenketa honen aurka bozkatuko dugu. Eskerrik asko. La
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/27f8210d-34e2-4d59-bae8-217367ab5717
|
parl_eu_371
|
10
|
12
|
21.02.2013
|
SARASUA DÍAZ
|
SV-ES
|
Euskal Legebiltzar Talde Popularrak egindako legez besteko proposamena, gizarte-laguntzak jasotzen dituzten pertsonek komunitatearen onerako lanak egiteari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
|
Mucha gracias, de nuevo. Eskerrak eman nahi dizkiot Maneiro jaunari proposamen hau ahal izan dugun bezala defendatu dugula esateagatik. Ez, gure usteen arabera defendatu dugu. Azaroaren 24ko 4/2011 Legearen artikuluan jasotakoari lotzen natzaio. Artikuluak argi eta garbi dio Diru-sarrerak Bermatzeko Errentaren titularrak zein lan egiteko adinean dauden bizikidetza-unitateko kideek prest egon behar dutela komunitatearen mesederako lanak egiteko, betiere aparteko egoeretan (berriz diot, aparteko egoeretan) Administrazioak lurraldeko boluntariotzako erakundeen bitartez eskatzen dienean, artikuluak berak jasotzen dituen salbuespenekin. Zer esan nahi dudan horrekin, edota zer ondoriozta daitekeen? Bada Diru-sarrerak Bermatzeko Errentaren titularrak ez duela gizarte-onurako lanetan parte hartzeko betebeharrik. Diru-sarrerak Bermatzeko Errenta jasotzen dutenei ez zaie deituko, adibidez, baso-sute baten ondoren mendia garbitzeko eta leheneratzeko taldeak osa ditzaten, are gutxiago suari aurre egiteko suhiltzaile-talde batean parte har dezaten. Oso garbi utzi nahi dut komunitatearen mesederako lanak apartekotzat hartzen direla eta baldintza jakin batzuk dituztela artikulu honetan. Gainera, kontuan hartu behar da errekerimendua jasotzen duenak gaitasun fisiko eta profesionalak izan behar dituela eskatzen zaion lana egiteko, eta lan hori herritik hurbil samar egin beharko litzatekeela. EH Bilduko ordezkariak emakumeak aipatu ditu. Gure ustez, talde hori dela eta kontuan hartu beharreko alderdi guztiak (familia-bizitza eta lan-bizitza uztartzea, adibidez) aparteko zerbitzu horietan ere kontuan hartu beharko lirateke. Eta, batez ere, aurreko mintzaldian esan dudan bezala, inola ere ez luke izan behar enpleguaren eta ordaindutako lanen kaltetan. Beraz, horretan sinesten dugulako defendatzen dugu Alderdi Sozialistaren posizioa. Gogorarazi nahi dut 1983ko uholdeetan jende guztiak atsegin handiz lagundu zuela, eta uste dut, zeuk ongi esan duzunez, diru-sarrerak bermatzeko errenta jasotzen dutenak ez direla laidoztatu behar, eta haiek ere pozik lagunduko luketela euskal gizartearentzat mesedegarria den lan orotan. La
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/27f8210d-34e2-4d59-bae8-217367ab5717
|
parl_eu_372
|
10
|
12
|
21.02.2013
|
ARREGI ROMARATE
|
EA-NV
|
Euskal Legebiltzar Talde Popularrak egindako legez besteko proposamena, gizarte-laguntzak jasotzen dituzten pertsonek komunitatearen onerako lanak egiteari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
|
Eskerrik asko. Lehenengo zatian esan dudan bezala, bagenekien alderdi bakoitzaren postura zein izango zen. Eta argi gelditu denez, bakoitzak beste batzuetan ere eztabaidatu dugunera bueltatu da eta diskurtsoa bera egin du. Gaurko ekimena 19.1.i bis artikuluaren inguruan zen, eta erdibidekoan argi eta garbi esaten da eskatzen zaio Gobernuari txosten bat egin dezala bertan ikusteko zein jarduera-eremutan posible izango litzatekeen komunitatearen aldeko lan horrek egitea. Baina lehenengo eta behin argi eduki beharko dugu zeintzuk jarduera-eremutan egin ahal izango den. Eta artikuluak berak dioenez, ez ohiko kasuetan bakarrik izan daiteke. Beraz, horretan ere gu adi egongo gara ez ohiko egoera bat ez dadin ohiko bihurtu. Komunitatearen mesederako lan horiek ezin izango dira egin ordaindutako lanaren aurka. Por lo tanto, horrela onartuko da ikusita zein taldek babestuko dugun. Jakina, Euzko Abertzaleak taldea ere ez dago ados gizarte-laguntzak jasotzen dituztenak beti susmopean jartzearekin. Ados gaude EH Bilduko ordezkariarekin, Arrondo andrearekin, laguntza sozialak esan ordez eskubide sozialak esan behar genukeela. Gogorarazi nahi dizut, aurreko osoko bilkura batean gogorarazi nizun bezala, lege hori, zeinean Diru-sarrerak Bermatzeko Errenta eskubide subjektibotzat hartzen zen, gehiengo handi batekin onartu zela Legebiltzar honetan, baina ezker abertzalearen aurkako botoarekin. Eta enpleguari buruz ere bai hitz egin duzu. Jakina enplegua dela arazorik larriena, eta horren inguruan eztabaidatu egingo dugu bai batzordean eta bai pleno monografikoan. Besterik ez.
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/27f8210d-34e2-4d59-bae8-217367ab5717
|
parl_eu_373
|
10
|
12
|
21.02.2013
|
ARRONDO ALDASORO
|
EH Bildu
|
Euskal Legebiltzar Talde Popularrak egindako legez besteko proposamena, gizarte-laguntzak jasotzen dituzten pertsonek komunitatearen onerako lanak egiteari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
|
Garrido anderea, esfuerzo de la sociedad. Berriro ere susmopean, iruzurraren mamua, pertsona horien gutxiespena behin eta berriro Legebiltzar honetan. Ez da onargarria gure ustez. Dice que se invierte ocho veces más que en el Estado. Baina hori ona izango da, ezta?, pentsatzen dugu. Europaz hitz egin da interbentzio batzuetan, Europan egiten dena edo egiten ez dena, batzuek kontutan izaten dugula Europa gauza batzuetarako eta ez beste batzuetarako. Europan presio fiskala hemen baino batez bestekoa sei edo zazpi aldiz gehiago izango da. Noiz edukiko dugu hemen presio fiskal hori? Europaz hitz egin dezakegu ere horretaz, presio fiskalaz. Gaur bertan agertzen da ikerketa bat non esaten den batez bestekoa igota bakarrik herri honetan 4.400 milioi gehiago jasoko genituela. Hori ere Europa da, Garrido andrea. Ya colaboran con la sociedad los parados y las paradas, las personas que están en riesgo de pobreza o en la pobreza. Colaboran con la sociedad denunciando su situación, la situación en la que viven, movilizándose en defensa de un estatus de vida digno y haciendo propuestas para poder trabajar a favor de una sociedad más justa. Eso también es colaborar con la sociedad. Lehen esan duda bezala, berriro esango dut, eta kasu honetan Aburto sailburuari esango diot zuzenean: pilak ipini behar dira gai honetan, baina ez kontraprestazioak eskatzeko, baizik eta pertsonak guzti horien baldintzak eta berme sozialak ziurtatzeko. Eta hor izugarrizko lana dago egiteko. Espero dut egingo dugula. Espero dut denen aportazioak baliogarriak izango direla, baina bai kontu bat gogoratu nahi dut, lehen ere aipatu dena. Herri honetan komunitatearen aldeko prestazioa entzuten dugunean, "la prestación social sustitutiva", gogoratzen gara soldaduzkaren kontra egon zen mugimenduarekin eta gogoratzen gara ere herri honen gehiengoak eman zuen erantzunarekin: intsumisioa. Ez ditzagun horrelako bideak ireki. Ez dezagun arazoa konpondu beharrean arazo gehiago sortu, bide okerrak erabiliz. Eskerrik asko.
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/27f8210d-34e2-4d59-bae8-217367ab5717
|
parl_eu_374
|
10
|
12
|
21.02.2013
|
MENDIA CUEVA
|
SV-ES
|
Euskal Legebiltzar Talde Popularrak egindako legez besteko proposamena, gizarte-laguntzak jasotzen dituzten pertsonek komunitatearen onerako lanak egiteari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
|
Buenas tardes a todos. Aurkeztuko dugun ekimen hau zuzenketa proposatu duen beste taldearekin adostu da Ganbera honetan. Izan ere, zortzigarren legegintzaldian batzorde txostengile bat eratu genuen euskal foru-zuzenbide zibila eguneratzeko aukera azter zedin. Eta zortzigarren legegintzaldi horretan batzordean egindako lan haietan garbi geratu zen, merkataritza-zirkulazioa eta zirkulazio juridikoa zela-eta, eguneratu beharra zegoela. Izan ere, orain indarrean duguna 1992koa da, eta mugak izan zituen eguneratzeko. Lehen eguneratzea izan zen, eta errezeloak zeuden eremu akademikoetan. Eta, tira, merkataritza-zirkulazioan diharduen jendeak eta hainbat eremutako adituek zuzenbide zibila aldatzeko lege-proiektuaren zirriborro batzuk dituzte. Izan ere, aurreko legegintzaldian, Jaurlaritzaren ordezkaria izan nintzen zuzenbide zibila eguneratzeko eskumenari dagokionez, eta harremanetan jarri nintzen Euskadin arlo horretan diharduten eragileekin, batez ere Zuzenbidearen Euskal Akademiarekin, abokatu-elkargoekin eta Euskal Herriko Unibertsitatearen Zuzenbide Zibileko Sailarekin, foru-zuzenbide zibilaren komunitatearen barruan Ganberan onartzeko moduko proposamen bat adosteko. Aurreko legegintzaldian ezinezkoa izan zen, eta horregatik aurkezten dut batzorde bat eratzeko ekimen hau legegintzaldi honetan, arlo honetako adituek parte har dezaten (ez da beharrezkoa gehiegik parte hartzea, baina bai aditu nagusiek), Euskadiko Zuzenbide Zibila erreformatzeko testu bat adostu dezagun, eta legegintzaldi honetan erreforma hori, denon ustez beharrezkoa den eta nire ustez garaia baduen eguneratze hori gauza dadin. Beraz, ez naiz luzatuko. Uste dut Ganbera honetako legebiltzarkide batzuk izan direla aurreko eztabaida batzuetan eta gaia oso ongi ezagutzen dutela. Orain, batzorde txostengilea abian jartzea komeni da, guztion artean adostutako testu artikulatu bat lortzea eta Ganbera honen osoko bilkurara ekartzea, onartzeko eta, horrela, euskal herritarrok auzotasun zibil bakarra izateko eta testamentua egiteko garaian –adibidez– aukera gehiago izateko. Besterik ez, eskerrik asko. La
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/27f8210d-34e2-4d59-bae8-217367ab5717
|
parl_eu_375
|
10
|
12
|
21.02.2013
|
OTADUI BITERI
|
EA-NV
|
Euskal Legebiltzar Talde Popularrak egindako legez besteko proposamena, gizarte-laguntzak jasotzen dituzten pertsonek komunitatearen onerako lanak egiteari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
|
Eskerrik asko, presidente andrea. Lehendakaria, Erkoreka sailburu jauna, eguerdi on denoi. Esan Talde Sozialistak, Mendia andreak hain zuzen ere, aurkeztu duen ekimena interes- garria dela iruditzen zaigula, izan ere gure Foru Zuzenbide Zibila gaurko errealitateari egokitzea beharrezkoa ikusten dugu, eta horrela jaso genuen baita ere gure programan, Euzko Alderdi Jeltzalearen hauteskundeprograman. Mendia andreak esan duen moduan, ikusten dugu egokitzapena beharrezkoa dela, legea onartu zenetik 20 urte baino gehiago pasatu direlako eta gure gizarteak urte hauetan aldaketa sakonak izan dituelako. Atzo izandako agerraldian, Erkoreka sailburuak adierazi zuen Jaurlaritzak bere esku dagoen guztia egingo duela Erkidego osorako zuzenbide zibil baten definizioan aurrera egingo duen arau bat idazteko. Eta konpromiso horren adierazle gisa jakinarazi nahi dizuet edo zuekin konpartitu nahi dut Erkoreka sailburua orain dela bi aste batzartu zela bai akademiarekin eta baita Abokatuen Bazkunarekin. Uste dut jadanik guztiok ezagutzen dugula akademiak eta Abokatuen Bazkunak egindako proposamena, Euskal Lege Zibilari buruzko proposamena alegia, jadanik oso-oso landuta daukatena. Gure taldeak sailburuarekin bat egiten du esaten duenean arau berriak gure erakunde propioak errespetatu beharko dituela, baina era berean gure gizarte moderno eta dinamikoaren premiak bete beharko dituela. Gogoratu gai honetan ditugun eskumenak egikarituz aintzindariak izan ginela gure Erkidegoan, izatezko bikoteak, baita sexu berekoak, 2003. urtean arautu genituenean. Beraz, ez gaude aintzinako kontuei buruz edo erakunde zaharkituei buruz berba egiten, alderantziz, egungo gizartearen premiei erantzuteko baliabideak eskaintzen dizkigun Zuzenbide Zibila daukagu gure eskura eta horretaz baliatu behar dugu. Ados egonik jatorrizko ekimenarekin, osoko zuzenketa aurkeztu zuen gure taldeak, testua hobetu eta zehaztu barik zeudenak zehazteko. Azkenik, iragarri da erdibidekoa sinatu dugula, eta uste dut gainera erdibidekoak jatorrizkoa eta baita zuzenketa hobetzen dituela. Zergatik aurkeztu genuen guk osoko zuzenketa? Batetik, zehaztu nahi genuelako batzorde txostengilea eratzea Erakunde, Segurtasun eta Justizia Batzordearen barruan, eta bestetik, legegintza-ekimenaren inguruko zehaztapena ere egin nahi izan dugu. Ponentziaren lanak eta ondorioak edo adituek proposatu edo egin dezaketen testu artikulatua berez ez da ez lege-proiektu bat ez lege-proposamena. Talde parlamentarioek edo Gobernuak bultzatu edo lagundu beharko dute ekimena eurena eginez, eta kasuan kasuko izapideak bete, proposamen hori lege bihurtu dadin. Gure ustez, oso ekimen garrantzitsua da hau eta ahalik eta adostasunik zabalena bilatu beharra daukagu. Horregatik, begi onez ikusiko genuke, ponentzia eratu eta lanak egin ondoren, ahalik eta talde- rik gehienok –posible bada guztiak– baterako lege proposamena egitea. Erkoreka sailburuak aitortu zuen berak ez duela dominarik ipini nahi ez kontu honekin ez beste kontu batzuekin ere, azken finean domina herritarrei dagokielako. Baina bide batez esan behar dut, Mendia andrea, jarrera hau zuk azaldutako jarreraren guztiz kontrakoa dela, ze niri iruditzen zait oraingoan ere berriro presa sartu zaizuela eta aurre hartu nahi izan diozuela Gobernuari honetan ere. Oso deigarria, Mendia andrea, zuretako hain priotarioa bilakatu izana orain. Sailburua izan zinenean ez zeneukan horrelako pentsamendurik edo ez zeneukan horrelako presarik, edo, beste modu batera esateko, ez zegoen zure departamenduko ildo nagusien artean, ze egin zenuen agerraldian ez zenuen aipamenik ere egin proiektu honen inguruan. Are gehiago, Gobernu sozialistaren legegintzaldi-egutegian ez zegoen proiektu hau aurrikusita. Orduan, aitortu ulergaitza egiten zaidala edo oraingo honetan ere prisak sartzea. Beno, kontu hauek albo batera utzita, lortutako adostasuna balioan jarri nahi dut eta gainontzeko taldeak gonbidatu nahi zaituztet akordio honetara batzeko. Eskerrik asko.
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/27f8210d-34e2-4d59-bae8-217367ab5717
|
parl_eu_376
|
10
|
12
|
21.02.2013
|
DAMBORENEA BASTERRECHEA
|
PV-ETP
|
Euskal Legebiltzar Talde Popularrak egindako legez besteko proposamena, gizarte-laguntzak jasotzen dituzten pertsonek komunitatearen onerako lanak egiteari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
|
Eskerrik asko, presidente andrea. Aulkitik hitz egin nahi nuen jatorrizko ekimenaren, zuzenketaren alde gaudela esateko, baina, badaezpada, eta zenbait gauza esan direnez gero, guk ere argi utzi nahi dugu gauzaren bat. Hau da, Mendia andreak esan duen bezala, mundu guztiak parte hartu zuen batzorde txostengile horretan, eta, beraz, ez da beharrezkoa berriz ere etortzea edota askoz jende gehiagok parte hartzea sortuko den batzorde berrian. Ganberari gogorarazi nahi diot zuzenbide zibilaz ari garela, eta gizabanakoen askatasunean oinarrituta dagoela. Beraz, kontua ez da denbora asko ala gutxi igaro den azken legea edo aurrekoa onartu zenetik. Azken batean, zuzenbide zibilean dauden arau batzuek ehun urte baino gehiago dituzte, gaur egun duela ehun urte edo berrehun urte bezalaxe eraentzen dute, eta inork ez du planteatu aldatu behar direnik. Beraz, ez da denbora kontua. Aitzitik, denborarekin herritarrei sor dakizkiekeen arazo jakin batzuk konpontzea da kontua. Nik gauza bakar bat esan nahi dizuet. Ni ados nago erdibideko zuzenketak dioen guztiarekin, xehetasun txiki batekin izan ezik. Izan ere, ia berdinak diren bi testu lotu behar direnez gero, hitzen bat jarri behar da, eta zuek amaitu duzue "bidezko erregelamenduprozedura aktibatzea" esanez. Jakina, prozedura ezin da erregelamendu-prozedura izan, lege-prozedura baizik, lege batez eta lege baten aldaketaz ari baikara. Eta, Otadui andreari gogoraraztearren, legegintza-ekimena Legebiltzarrarena da, bai, Jaurlaritzarena da, bai, eta, kasu honetan, lurralde bakoitzeko batzar nagusiena izan da beti. Gogoratu, bestalde, egungo legea osatzen zuten liburuetako bakoitza Batzar Nagusi bakoitzetik zetorrela, Batzar horretan adostua, esan genezake. Halaber, gogoratu batzuek zerbait hobetzeko zuzenketaren bat egitea planteatu genuenean, "hobe ez egitea, horrela baitator" esan zigutela. Beraz, ikusiko dugu azkenean zein den legegintza-ekimenik onena. La
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/27f8210d-34e2-4d59-bae8-217367ab5717
|
parl_eu_377
|
10
|
12
|
21.02.2013
|
ARZUAGA GUMUZIO
|
EH Bildu
|
Euskal Legebiltzar Talde Popularrak egindako legez besteko proposamena, gizarte-laguntzak jasotzen dituzten pertsonek komunitatearen onerako lanak egiteari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
|
Eskerrik asko. Eguerdi on. Eskumen legegile oso urria daukagu etxe honetan, are urriago Zuzenbide Zibilean. Beraz, daukagun apur horri ekin behar diogu. Foru Zuzenbide Zibilean herritarren berdintasun eskubidea eta ohitura, lehian agertzen dena, orekatu egin behar da. Nik uste dut hau izan behar dela gure egitekoa, ez presarekin ez dominak jartzeko interesarekin. Ados gaude alor honetan egingo diren hausnarketa eta gogoeta guztiak ongietorriak izango direla, eta gure taldeak ponentziaren proposamena babestu babestuko du. Bakarrik aipamen batekin eta da, saiakera asko egin izan dira, gogoeta batzuk egin izan dira, bai etxe honetan, bai etxe honetatik kanpo, unibertsitatean, abokatuen bazkunetan, Zuzenbidearen Euskal Akademiaren eskutik, eta guztiak kontutan hartu beharko dira. Badakigu, egia da, ezagutzen dugu 2012ko proposamen bat badagoela mahai gainean, eta hori izango da azken finean guk hona, eztabaida honetara inkorporatu beharko duguna. Espero dugu ponentzia honetan operadore juridiko guzti-guztiak egotea eta konfluentzia bat bilatu behar dugu eurena guztiena, eraginkortasuna bermatuz. Zainduko dugu, hori da nik uste dut zaindu beharko duguna, zainduko dugu eraginkortasuna eta lan hauek burura, amaierara, ez lehen bezala, amaierara helduko direla. Besterik gabe, eskerrik asko.
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/27f8210d-34e2-4d59-bae8-217367ab5717
|
parl_eu_378
|
10
|
12
|
21.02.2013
|
MENDIA CUEVA
|
SV-ES
|
Euskal Legebiltzar Talde Popularrak egindako legez besteko proposamena, gizarte-laguntzak jasotzen dituzten pertsonek komunitatearen onerako lanak egiteari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
|
Egia esan, ez nuen uste hitz egiteko bigarren txanda erabili behar izango nuenik, baina badirudi trebeena zarela adostasuna dagoen edo egon behar lukeen tokian desadostasunak bilatzen. Egia esan, akaso zaila izango da Ganbera honetan euskal zuzenbide zibil bat onartzea, azkenean zure posizioa dirudiena bada. Hemen kontua ez da, jakina, dominak jartzea, hemen inor ez da saiatu dominak jartzen. Horregatik, hain zuzen ere, ez nuen legegintza-egutegian sartu, nahiz eta nire saileko eskumena izan. Zuzenbide zibilaren alorrean diharduen jendearekiko, hots, eskumenak dituzten aldundiekiko errespetuagatik eta adostasun zabala lortzeagatik, haiekin hitz egin behar nuela pentsatu nuen. Horregatik, isilean lan egin nuen, eta noizean behin hitzaldiren batera joaten nintzen. Zuk zeuk, elkarrizketa pribatu batean, Zuzenbidearen Euskal Akademiako presidenteordearekin ere ez zenuela hitz egin aitortu zenidan. Hau da, arlo honetan erabat out egon zara azken hiru urte eta erdian, baita orain ere, gaia osoko bilkuran lantzeko esleitu dizutenean. Hortaz, tira, auzotasun zibil bakarra izan nahi badugu eta foru-zuzenbide zibilari erabilera eman nahi badiogu (izan ere, urri samarra da eta gutxi samar erabiltzen da ohiko trafikoan), uste dut ziri gutxiago jarri eta guztion mesederako lan gehiago egin behar dela. Baina Euzko Abertzaleak taldearen jarrera hori baldin bada, EH Bilduko ordezkariak adierazi duen bezala, badira beste proiektu batzuk mahai gainean, hala nola Euskal Herriko Unibertsitatearena, eta baliteke horrek joko handia ematea. Besterik ez, eskerrik asko. La
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/27f8210d-34e2-4d59-bae8-217367ab5717
|
parl_eu_379
|
10
|
12
|
21.02.2013
|
OTADUI BITERI
|
EA-NV
|
Euskal Legebiltzar Talde Popularrak egindako legez besteko proposamena, gizarte-laguntzak jasotzen dituzten pertsonek komunitatearen onerako lanak egiteari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
|
Eskerrik asko, presidente andrea. Zurekin ados nator, Mendia andrea, esaten duzunean lege honek adostasuna behar duela, eta hori da hain zuzen ere atzo sailburuak bere agerraldian esan ziguna. Eta aipatu ditut aipatu beharrekoak, zeren eta atzo zure berbalditik iruditu zitzaigun Gobernuaren ekimena zentzu honetan mugatu nahi zenuela, eta administratibistei buruz hasi zinen berbetan. Sailburuak oso ondo azaldu zuen, eta nik berretsi egiten dut atzo ere esandakoa, lege honetan ahalik eta adostasunik zabalena behar dugula. Eta nire ustez ez dituzu pisuzko argudioak esan Gobernuan izan zenuenean zure jarrera azaltzeko, ez dituzu argudioak eman, eta hona ekarri behar izan duzu gure arteko elkarrizketa pribatu bat. Nahiz eta nik zuzenean eurekin berba egin ez, lagun eta adiskide asko ditut gai honetan adituak direnak eta euren bitar- tez, lehenengo eskuko informazioa daukat kontu honetan. Beraz, adostasunetara heltzeko borondatea berretsi egiten dugu. Eskerrik asko.
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/27f8210d-34e2-4d59-bae8-217367ab5717
|
parl_eu_380
|
10
|
12
|
21.02.2013
|
MANEIRO LABAYEN
|
Mixto-UPyD
|
MistoaUPyD legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, sektore publikoko erakundeei eta EAEko Administrazio Orokorrak zuzenean edo zeharka parte hartzen duen erakundeei buruzko datuen gardentasunari eta publikotasunari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
|
Eskerrik asko, presidente andrea. Oso labur hitz egingo dut. Zuzenketa proposatu duten talde guztiekin sinatu dugun erdibideko akordio bat dago. Beraz, lehenik eta behin, eskerrak eman nahi dizkiet gainerako taldeei, akordioagatik ez ezik, erdibideko zuzenketagatik ez ezik, aurkeztutako zuzenketengatik ere. Izan ere, gehienak, guztiak azken batean, ongi zeuden, eta guztiak onargarriak ziren. Beraz, eskerrik asko gainerako taldeei. Ez zait iruditzen gai honek garrantzi txikia duenik, nahiz eta eztabaida ez den luzatuko, akordio bat dagoelako. Uste dut ez dela bigarren mailako gai bat, eta, nolanahi ere, erne egongo gara hemen itundu dena eta Eusko Jaurlaritzari eskatzen zaiona bete dadin. Beraz, erdibideko zuzenketak honako hau dio: "Eusko Legebiltzarrak honako hau eskatu dio Eusko Jaurlaritzari: indarrean dagoen legeria betez, eta ahalik eta gardentasunik handiena lortzearren, sektore publikoa osatzen duten erakundeen eta Euskal Autonomia Erkidegoko Ogasun Nagusiaren Antolarauei buruzko Legearen testu bategina aldatzen duen mar- txoaren 1eko 6/2012 Legean, Euskal Autonomia Erkidegoko Ekonomia Kontrolari eta Kontabilitateari buruzko Legean eta zatirik handienean Euskal Autonomia Erkidegoko sektore publikoak partaidetu edo finantzatzen dituen erakundeak arautzeko Herri Kontuen Euskal Epaitegiaren Legean aipatzen diren erakunde partaidetuen informazio ekonomiko eta sozietate-informazio garrantzitsua zabaldu eta hobetu dezan, informazio hori erakunde guztientzat homogeneoki antola dezan, metatze historikoa ahalbide dezan, eta Eusko Jaurlaritzaren web-orrian leku nabarmen batean jarrita zabalduz jende guztiari ezagutzera eman diezaion". Beraz, herritar guztiek diru publikoaren helburuari eta erabilerari buruzko ahalik eta informazio gehien eskuragarri izateko duten –dugun– eskubidea babesteko helburua babestu behar da, hau da, diru horren kontrola bermatu eta ahalik eta gardentasunik handiena ziurtatu behar da, hartara gai publikoen kudeaketaren eta herritarren artean gaur egun dauden oztopoak apurtu ahal izan daitezen. Beraz, gardentasunaren aldeko eta opakutasunaren kontrako ekimen bat da. Herritar orok Eusko Jaurlaritzaren web-orriaren bitartez enpresa publiko edo erdipubliko horien, entitateen, fundazioen eta abarren datu garrantzitsuak eskuragarri izatea da helburua. Horixe da helburua. Aurreko legegintzaldian, antzeko ekimen bat aurkeztu genuen. Ez genuen arrakastarik izan. Egia esan, askoz akordio hobea lortu dugu orain. Eta adierazi behar dut erne egongo garela, jakina, gaur Eusko Jaurlaritzari eskatzen diogun hau ahal bezain laster gauza dadin. Besterik ez, eskerrik asko. La
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/27f8210d-34e2-4d59-bae8-217367ab5717
|
parl_eu_381
|
10
|
12
|
21.02.2013
|
QUIROGA CIA
|
PV-ETP
|
MistoaUPyD legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, sektore publikoko erakundeei eta EAEko Administrazio Orokorrak zuzenean edo zeharka parte hartzen duen erakundeei buruzko datuen gardentasunari eta publikotasunari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
|
Eskerrik asko, presidente andrea. Talde Popularraren izenean hitz egingo dut, UPyD taldeak aurkeztu duen ekimenaz dugun iritzia adierazteko. Maneiro jaunak adierazi duenez, aurreko legegintzaldian eztabaidatu zen ekimen baten errepikapena da hau, eta orduan onartu zen erdibideko zuzenketa eta Talde Popularrak aurkeztu duen osoko zuzenketa oso antzekoak dira. Izan ere, ekimena, azaldu zen moduan eta eskatzen zituen datuekin, ez genuen bidezkotzat hartzen, ordurako datu batzuk argitaratzen ari zirelako eta beste kasu batzuetan legeria urra zitekeelako. Hala ere, gure ustez gaia garrantzitsua da, erakundeen gardentasunaren gaia funtsezkoa da, eta Alderdi Popularrak urte askoan defendatu du hori Ganbera honetan. Maneiro jaunak hainbat alditan planteatu duen ekimen hau Alderdi Popularrak gobernu-kontroletan gobernu nazionalistei behin eta berriz egindako aldarrikapen bat da. Aurreko legegintzaldiak, bere gorabehera guztiekin, muga bat ezarri zuen gai honetan. Azalduko dut zergatik. Alderdi Popularrak urte askoan aldarrikatu eta eskatu die gobernu nazionalistei erakunde-sareari buruzko informazioa eman ziezaguten. Jakin bagenekien sozietate publikoei eta sozietate partaidetuei lotutako gastu handi bat ezin genuela kontrolatu Legebiltzarretik, erabat itxita baitzegoen. Zenbait bider eskatu genien sailburuei informazio hori eman ziezaguten, baina Euzko Alderdi Jeltzaleak ez zuen bidezkotzat hartzen. Alderdi Popularrarentzat oso garrantzitsua da datu horiek ezagutzea eta edukitzea, eta, gainera, datu horiek publikoak izatea eta herritarrek ezagutzeko aukera izatea; hain garrantzitsua, ezen gardentasunaren eta publikotasunaren eskakizun hori Euskadiko Alderdi Sozialistarekin lortu genuen oinarri-akordioaren puntuetako bat izan zen. Aurreko legegintzaldiak muga bat ezarri zuela diot, orduantxe hasi zelako benetan alor honetan aurrera egiten, zenbait gorabeherarekin bada ere. Seguruenik, neurri handian eta bizkor aurrera egin ote zen aztertzen hasita, bada, guk ezetz esango genuke, baina egia da orduan hasi zirela Eusko Jaurlaritzaren web-orrian datu horiek guztiak iraultzen. Ordura arte, benetako nahaste-borrastea eta opakutasuna zegoen sozietate publiko horien kopuruari, bolumenari, osaerari eta jardunari dagokienez, are gehiago sozietate partaidetuen kasuan. Beraz, legegintzaldi honetan Euzko Alderdi Jeltzalearen gobernuak, Euzko Abertzaleak taldeak ere ekimen hau sinatzeak gardentasunaren bidetik jarraitzeko aukera bultzatuko duelakoan gaude. Beharbada, une egokia da horrelako ekimenak legebiltzar-talde batzuek bultzatuta sortu ordez, legegintza-aldaketek gobernuak –eta Eusko Jaurlaritza, bereziki– gardenak izatera era naturalean behartzeko aukera planteatzeko. Beraz, besterik gabe, gure poza azaldu nahi dugu legebiltzar-talde guztion artean lortu dugun akordioagatik. Uste dut akordio ona dela, baina, batez ere, zorrotzak izango gara akordio horren betetzeari dagokionez. Berriz diot poztu egiten naizela Euzko Alderdi Jeltzaleak gardentasun hori lehentasuntzat hartu duelako, duela gutxi arte, berriz diot, ez baitzuen halakotzat hartzen. Eskerrik asko. La
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/27f8210d-34e2-4d59-bae8-217367ab5717
|
parl_eu_382
|
10
|
12
|
21.02.2013
|
CARRO IGLESIAS
|
EA-NV
|
MistoaUPyD legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, sektore publikoko erakundeei eta EAEko Administrazio Orokorrak zuzenean edo zeharka parte hartzen duen erakundeei buruzko datuen gardentasunari eta publikotasunari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
|
Muchas gracias, señora presidenta. Lehendakari, consejero, buenos días a todos. Votaremos a favor de la enmienda transaccional. El 27 de octubre de 2011 se produjo el mismo debate. Recordando lo que dijimos en aquel debate, queda también dicho en el de hoy. 2011ko eztabaidan azaldu genuenez, Ekonomia eta Ogasun Sailaren web-orrian eskuragarri dago erakunde eta sozietate bakoitzari buruzko informazio publikoa. Halaber, sobera jakina denez, Herri Kontuen Euskal Epaitegiak egindako kontrola ere aipatu genuen, eta epaitegi horrek bere txostenaren ondorioak argitaratzen ditu web-orrian. Adierazi genuen, halaber, Ekonomia eta Ogasun Sailak auditoria-plana landu behar duela urtean behin, eta sail horrek, ohiko finantza-ikuskapena egiteaz gain, ikuskapen-enpresa horiek beste bi txosten egiteko agindu zuela, legeriaren betetzeari buruzkoa bata, eta sozietatearen barne-kontrolari buruzkoa bestea. Eztabaida hartan adierazi genuen, halaber, 6/2012 Legea izapidetzen ari zela. Lege hori aho batez onartu genuen, eta zatirik handienean Euskal Autonomia Erkidegoko sektore publikoak partaidetutako edo finantzatutako erakundeen kontrola osatzen du. 2012ko martxoaren 12ko EHAAn argitaratu zen Legea. Adierazi genuenez, zatirik handienean sektore publikoak finantzatutako eta partaidetutako erakunde horien informazioa argitaratuta zegoen web-orrian, eta 6/2012 Lege berrian jasotako erakundeak baino ez ziren falta. Gaur egun, legebiltzarkideok, XXI. mende honetan, sozietate horien datuen gardentasunak eta publikotasunak esan nahi du sare publikoan egon behar dutela, hau da, Jaurlaritzaren web-orrian argitaratuta egon behar dutela. Horri dagokionez, iritzi desberdina izan dezakegu informazioa eskuragarri dagoen ala ez, eta ez gara konturatzen informazioaren eskuragarritasun hori zehazteko bi kategorietatik zeinetan sailkatuta gauden hartu behar dela kontuan, baina gizabanako gisa. Saiatuko naiz azaltzen. Bi kategoria daude: etorkin digitalak, hau da, 2013. urtean hogeita hamar urte baino gehiago ditu- gunak (informazioa aurkitzeko zailtasun handiagoak ditugunak), eta natibo digitalak, hau da, 2013an hogeita hamar urte baino gutxiago dituztenak (informazioa erraz eta guk baino intuizio handiagoarekin bilatzen dutenak). Orduan, eten digital hori gainditzeko, informazio hori Eusko Jaurlaritzaren web-orrian nabarmen ipintzeko eskatu dugu erdibideko zuzenketa honetan. Egia da Arantza Quiroga andreak adierazi diguna, duela bi legegintzaldi tirabira txiki bat izan zuela Jaurlaritzarekin, eta ni ere hantxe nengoen, baina Legebiltzar honi esker, jakinarazpen horrekin joan ahal izan zen, eta informazioa eskuratu ahal izan zuen. Niri bezala gertatzen zaizu, berriz zehaztuko ez dudan kategoria horretan zaudela, eta gehiago kostatzen zaigu informazio informatiko hori aurkitzea. Baina duela bi legegintzaldi informazio harekin gertatu zitzaizun bezala, aurreko legegintzaldian ere legebiltzar-talde honek zuk legegintzaldi hartan bizi izan zenuena bizi izan zuen. Eta zu presidentea izan zinen, eta ez dugu aterako guk informazio hori eskuragarri izateko kontrolatu behar izan zenuen dokumentazio guztia. Beraz, Jaurlaritzaren eta Legebiltzarraren artean garatutako prozesu bat da hau, baina horretarako egon da hemen beti Legebiltzarra, Jaurlaritzari ekarri behar duena eta ekarri behar ez duena ezarri diona. Muchas gracias. La
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/27f8210d-34e2-4d59-bae8-217367ab5717
|
parl_eu_383
|
10
|
12
|
21.02.2013
|
MENDIA CUEVA
|
SV-ES
|
MistoaUPyD legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, sektore publikoko erakundeei eta EAEko Administrazio Orokorrak zuzenean edo zeharka parte hartzen duen erakundeei buruzko datuen gardentasunari eta publikotasunari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
|
Tira, adostu dugu, nire aurretik hitza hartu dutenek adierazi dutenez, erdibideko zuzenketa bat. Zuzenketa horren bidez, informazioa ordenatzeko, historiko bat egiteko eskatzen zaio Jaurlaritzari, hartara sozietate publiko guztien, euskal sektore publiko osoaren eta Eusko Jaurlaritzak partaidetutako sozietate edo erakunde guztien arteko konparazioak egin eta ondorioak ezarri ahal izan daitezen. Era berean, informazioa Jaurlaritzaren web-orrian, erraz iristeko moduko leku nabarmen batean jartzeko eskatzen zaio. Eginkizun hori motel hasi zen, eta aurreko legegintzaldian hartu zuen abiadura handia. Izan ere, aurreko legegintzaldian, euskadi.net web-orrian zegoen informazioa informazio erreala zen, egunero eguneratzen zen, eta Jaurlaritzak bere jarduera guztia eta bere dokumentazio guztia jartzen zuen han. Eta, batez ere, adierazi beharra dago horren garrantzia… Izan ere, erakunde partaidetuak eta sektore publiko osoa ezagutzea interesgarria da, baina oso garrantzitsua da, halaber, Jaurlaritzak euskal herritarren dirua zertan gastatzen duen jakitea, eta nik uste dut kontratua egiten duenaren profila, enpresa esleipendunen profila oso lagungarria dela aurrekontuko dirua zertan gastatzen den jakiteko. Hori guztia antolatzeko –Legebiltzarraren Osoko Bilkura honetan euskal sektore publikoaren lege bat, euskal lofage bat lantzeko onartutako mozio batek eskatuta, egia da–, Jaurlaritzan legeak izapidetzeko denbora behar denez gero, Jaurlaritzaren Kontseiluak akordio bat onartu zuen. Horren bidez, errolda bat sortu genuen, eta Kontrol Ekonomikoko Bulegoan kokatu genuen fisikoki. Errolda horretan, kapital publikoaren partaidetza-motaren bat zuten elkarte, sozietate, fundazio eta abarren eraketa guztiak islatu behar ziren, hartara Jaurlaritzari sail guztien eta sailek sortzen zuten ororen kontrola errazteko. Ganbera honetan, behin baino gehiagotan aipatu izan dira Eusko Jaurlaritzaren aurreko lehendakariordeak izan zituen zailtasunak, Ganbera honi erantzun egokia eta berdina emateko ezintasuna zelaeta. Eta guk ere, legegintzaldiaren hasieran, proposamena egiten zuen taldeak informazio dokumentatuari buruz galderak edo eskaerak egiten zituenean, antzeko zailtasunak izan genituen. Beraz, egoera argitu beharra dago, eta nik uste dut Jaurlaritzaren web-orrian agertzea ongi dagoela. Hemen denek aipatzen dute gardentasuna, baina, egia esan, gardentasuna txiki samarra izan da euskal erakundeetan. Batzuk itxi samarrak dira oraindik. Benetako gardentasuna, eta hori Euzko Alderdi Jeltzalearen ordezkariak etorkin eta natibo digitalei buruz egin duen diskurtsoarekin lotu nahi dut… Nik uste dut inor ez litzatekeela etorkin eta natibo digitaltzat kalifikatu behar; bakoitzak kalifikatuko du bere burua nahi duen bezala. Gardentasun gordina eta datuak gordin emateko aukera da garrantzitsua, herritarrek beren ondorio propioak bilatu eta atera ahal izan ditzaten, duela gutxi El País egunkariaren web-orrian egin ahal izan den bezala. Web-orri horretan, dokumentazioa irauli ondoren, bilatzen ari zinen datua sartzen zenuenean, haiek datuak gurutzatzen zituzten, eta bilatzen ari zinena ematen zizuten, zehatz-mehatz. Beraz, gardentasunaren etorkizuna, bide bakarra eta benetan garrantzitsua, administrazioei, enpresei eta herritarrei dirua aurreztuko diena, Open Data da. Beraz, ongi egongo litzateke informazio horiek, Jaurlaritzak proiektuarekin jarraitzeko asmoa badu –eta ez dakit asmo hori duen–, Open Datan gordin iraultzea. Eskerrik asko. La
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/27f8210d-34e2-4d59-bae8-217367ab5717
|
parl_eu_384
|
10
|
12
|
21.02.2013
|
ZULAIKA PORTILLO
|
EH Bildu
|
MistoaUPyD legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, sektore publikoko erakundeei eta EAEko Administrazio Orokorrak zuzenean edo zeharka parte hartzen duen erakundeei buruzko datuen gardentasunari eta publikotasunari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
|
Señora presidenta, gracias. Sailburuak, legebiltzarkideok, egun on denoi. Berriro ere hemen Maneiro jaunaren legez besteko proposamen bat eztabaidatzen. Oraingo honetan gaia euskal Administrazio publikoa eta bere egitura beste behin ere. Legez besteko proposamen bat baino gehiago aurkeztu du Legebiltzar honetan gai berari buruz. Hala ere, aurkeztu dituenen artean ez dut bakar bat ere gogoratzen Administrazio espainolaren erakundeak edo unitateak aipatzen dituenik. Segur aski Maneiro jaunak bere Madrilgo Gorteetako lagunen esku utziko du gai hori. Horrela al da? Guk, EH Bildukook, beti bultzatuko ditugu Administrazioaren gardentasuna bermatzeko eta areagotzeko ekimenak, bai Administrazioarena eta bere eremuko erakunde guztiena ere. Eskaintzen den informazio ekonomikoak eta sozietate-informazioak ahalik eta eskuragarrien egon behar du herritar guztientzat, eta, hasierako proposamenari dagokionez, jatorrizko testuan agertzen diren puntu guztiak bidezkoak iruditzen zaizkigu. Hala ere, Eusko Jaurlaritzaren web-orrian eman beharreko informazioaren puntu bakoitza hainbeste zehazteak, ahalik eta gardentasunik handiena eskaini ordez, informazioa mugatu egin dezakeela iruditzen zaigu. Zer gertatzen da bakarren batek beste informazio-motaren bat eskatzen badu eta puntu horien barruan ez badago? Erdibideko proposamena adostu duzue gainerako taldeekin. Zuzenketa horretan oso zehatza ez bada ere, ekimenaren muina biltzen da. Muina hori da funts publikoak erabiltzen dituzten entitateei buruzko informazioa zabaltzea, ahalik eta informazio gehiena ematea sozietateei buruz eta ekonomiari buruz, hori guztia Administrazio publikoaren gestioa gardena eta eraginkorra lortzeko. Ez da horrela? Hori da gure asmoa, ez besterik. Hori da gure taldearen nahia proposamen hau babesterakoan. Gure ustez, hori beharko litzateke talde guztien asmoa. Eta inolako konplexurik gabe diogu. Izan ere, zuk ez bezala, Maneiro jauna, guk beti bozkatuko dugu herritarrentzat mesedegarriak diren edukien alde. Eta, berriz diot, zuk ez bezala, edukiak hartuko ditugu kontuan, zein taldek aurkeztu dituen ahaztuta. Eskerrik asko.
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/27f8210d-34e2-4d59-bae8-217367ab5717
|
parl_eu_385
|
10
|
12
|
21.02.2013
|
MANEIRO LABAYEN
|
Mixto-UPyD
|
MistoaUPyD legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, sektore publikoko erakundeei eta EAEko Administrazio Orokorrak zuzenean edo zeharka parte hartzen duen erakundeei buruzko datuen gardentasunari eta publikotasunari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
|
Eskerrik asko, presidente andrea. Labur-labur, ez nator bat, neurri batean, Garrido andrearekin, Garrido andreak eta Mendia andreak planteatu dutenarekin. Ez nator bat gobernu sozialistaren garaian lortu diren ustezko aurrerapenen ikuspegi baikorregiarekin. Nik uste dut ez dela aurrerapen handirik izan. Agian, lehen ez zen ezer egin arlo horretan eta Gobernu sozialistak zerbait egin zuen, baina, gure ustez, ezer gutxi egin zen. Eta, jakina, ez dugu uste, Mendia andrea, aurreko Gobernuak abiadura handian jardun zuenik. Hori gehiegi esatea dela iruditzen zait. Ez da halakorik izan, ez enpresa-sare publikoaren murrizketari dagokionez (horretan ez zen ia aurrera egin), ez gardentasunari dagokionez. Zuk ondotxo dakizu aurreko legegintzaldian informazio dokumentatua lortzeko zenbat eskaera egin genituen eta zer erantzun zeniguten. Zehazki, Jaurlaritzaren mendeko erakunde, fundazio, enpresa publiko, erdipubliko eta abarren kopuruari buruz galdetzen genuenean, zifra desberdinak ematen zenizkiguten, egiten genituen galderen arabera, baita beste legebiltzar-taldeei ematen zenizkietenen desberdinak ere. Beraz, orduan zegoen prestasuna eta gardentasuna ez dirudi orain helarazi nahi den bezain handia zenik. Berriz diot, askotan zailtasun handiak izan genituen guretzat garrantzitsua zen eta den informazioa eskuratzeko. Adibidez, kontroleko osoko bilkura batean gobernu-ekintza geldiarazi nahi nuela leporatu zenidan, gogoratzen bazara, enpresa publiko, erakunde eta fundazio horiei buruzko informazioa eskatu genuelako. Beraz, ez dirudi hain antolatuta zegoenik. Dirudienez, norbait kontratatu behar izan zenuten bereziki lan hori egiteko. Azken batean, uste dut bide luzea geratzen dela egiteko, oso bide luzea. Herritarrei zor diegu. Eta, nolanahi ere, uste dut gaur sinatu dugun erdibideko zuzenketa hau zuek duela urtebete edo urte eta erdi sinatu zenutena baino asmo handiagokoa dela. Edonola ere, haren helburu bakarra jatorrizko proposamena –UPyD taldearena, kasu hartan– atzera botatzea zelakoan nago. Gainerakoan, UPyD taldeak koherente izaten jarraituko du, eta sinesten dituen ideia guztiak defendatzen eta, beraz, horren arabera bozkatzen jarraituko du. Amaitzeko, berriz diot, eskerrik asko erdibideko zuzenketa sinatu duten talde guztiei eta Ganbera honetan ekimen honen aldeko botoa emango duten legebiltzarkide guztiei. Eskerrik asko. La
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/27f8210d-34e2-4d59-bae8-217367ab5717
|
parl_eu_386
|
10
|
12
|
21.02.2013
|
QUIROGA CIA
|
PV-ETP
|
MistoaUPyD legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, sektore publikoko erakundeei eta EAEko Administrazio Orokorrak zuzenean edo zeharka parte hartzen duen erakundeei buruzko datuen gardentasunari eta publikotasunari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
|
Eskerrik asko, presidente andrea, eta baimena ematen badidazu, aulkitik hitz egingo dut. Izan ere, ez nuen bigarren txanda honetan hitz egiteko asmorik, baina Carro jaunaren hitzek duela gutxi irakurri nuen gauza bat ekarri didate gogora: pertsona librea izateko zentzuz ahaztu eta zentzuz gogoratu behar dela. Eta nik ahaztuta nuen aipatu duzun pasadizo hori, ez baitu inolako zerikusirik gero esan duzunarekin. Arazoa ez zen legebiltzarkide honek informazioa web-orrian bilatzen zekien ala ez, Eusko Jaurlaritzak –Euzko Alderdi Jeltzalearenak, orduan– nik eskatutako informazioa oso handia zela eta ikusteko Lakuara joan behar nuela esan zigula baizik. Eta aurreko legegintzaldian ez bezala (arrazoi horrengatik babesa eskatzen zenean eman egiten zen), legebiltzarkide honek inoiz ez zuen Mahaiaren babesa jaso presidentzia Euzko Alderdi Jeltzalearena zenean. Nik oroimenetik baztertuta nuen, gauza batzuk ahaztu egin behar baitira aurrera jarraitzeko, baina zuk gogora ekarri didazu eta, gainera, orduan gertatu zena aldatzeko moduan ekarri didazu gogora. Eta horixe gertatzen zen, sozietate publikoei buruzko informazioa eskatzen genuenean ukatu egiten zitzaigula eta ezin genuela informazio hori eskuratu. Eta aitzakiak jartzen zizkiguten, hala nola informazioa oso handia zela eta Eusko Jaurlaritzarentzako gastu bat sortzen ari ginela. Orain, hain zuzen ere, baliabide berriak –egungoak– erabiltzen ari gara informazio hori web-orri baten bitartez lortzeko. Baina ez naiz duela hogei urteko kontuez ari. Duela askoz urte gutxiagoko kontuez ari naiz, eta orduan baziren posta elektronikoa eta gainerako baliabideak informazio hori eskuratzeko. Ez nuen hitz egin nahi, baina hau argi eta garbi utzi nahi nuen, eta zure iruzkinarekin ez dut beste erremediorik izan. Baina, berriz diot, nik uste dut gardentasunean, informazio hori lortzeko aukeran aurrera egiten jarraitu beharra dagoela, legebiltzarkideen eskubidea ez ezik, herritarren eskubidea ere bai baita. Eta Eusko Jaurlaritzaren web-orria tresna aproposa izan daiteke. Eskerrik asko. La
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/27f8210d-34e2-4d59-bae8-217367ab5717
|
parl_eu_387
|
10
|
12
|
21.02.2013
|
CARRO IGLESIAS
|
EA-NV
|
MistoaUPyD legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, sektore publikoko erakundeei eta EAEko Administrazio Orokorrak zuzenean edo zeharka parte hartzen duen erakundeei buruzko datuen gardentasunari eta publikotasunari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
|
Muchas gracias, señora presidenta. Gaizki mintzatu naiz, antza, ez bainituen bi kontzeptuak nahastu nahi. Onartu dut zuri informazio hori ukatu zizutela, egoera hori ekarri dut gogora. Guk aurreko legegintzaldian bizi izan genuenez gero, ongi gogoratu naiz zuk Jaurlaritzara joan behar izan zenuela bolumen handi horiek guztiak kontrolatzera. Pozten naiz teknologiaren bilakaera ikusita, baina aurreko legegintzaldian ez zen, artean, bilakaerarik nabari. Kasu batzuetan bai eta beste kasu batzuetan ez. Baina, tira, informazioa egon badago. Egia da ez dagoela Interneten, baina nik uste dut horrekin gera gintezkeela, eta ikus dezagun zer gertatzen den, adibidez, Espainiako Gobernuarekin. Zuk uste duzu Espainiako Gobernuaren Interneteko orrian sartzen banaiz, haren legegintza-programa, haren gobernu-programa aurkituko dudala, gauza horiek orri horretan aurkituko ditudala? Fundaziorik gardenenak aztertzen baditut, zer aurkituko dut? Bilboko Udala. Eta zer da Bilboko Udala? Nagusiki Euzko Alderdi Jeltzaleak gobernatzen duen udal bat. Baina ez 2012an bakarrik. Sari hori 2008an, 2009an, 2010ean eta abar lortu du. Hortaz, gardentasuna Euzko Alderdi Jeltzalearen DNAn dagoela uste dut. Muchas gracias. La
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/27f8210d-34e2-4d59-bae8-217367ab5717
|
parl_eu_388
|
10
|
12
|
21.02.2013
|
MENDIA CUEVA
|
SV-ES
|
MistoaUPyD legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, sektore publikoko erakundeei eta EAEko Administrazio Orokorrak zuzenean edo zeharka parte hartzen duen erakundeei buruzko datuen gardentasunari eta publikotasunari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
|
Sí, con su permiso, lo haré desde aquí, desde mi escaño. Beno, badirudi akordioak sinatu arren denok hitz egin behar dugula gaur. Izan ere, gertatzen da hatza elkarri begian sartzen aritzen garela. Amaieratik hastearren, Carro jauna, pozten naiz Bilboko Udalaz gogoratu izanaz, baina gogorarazi behar dizut, eta Talde Popularreko bozeramaileak adierazi duenarekin lotuko dut, gardentasun-indizearen azken tokian zegoela Eusko Jaurlaritza gu iritsi ginenean, eta lehen tokian utzi dugula. Espero dut gaurkoari eta beste ekimen batzuei eta Jaurlaritzaren beste proiektu batzuei esker, Eusko Jaurlaritzak, Espainiako autonomia-erkidego guztien artean, puntakoa izaten jarraitzea, oraintxe bertan bezalaxe. Zuri, berriz, zer esango dizut, Maneiro jauna? Euskadiko autogobernuak hogeita hamar urtean sortutako basoa oso handia da, oso zabala, zenbaitetan, oso iluna, eta zaila da ordena jartzea. Zuk zeuk bizi izan duzu, aitortu dizut tribunatik bi eta hiru erantzun desberdin eman ditzakegula, Ibarretxe jaunaren gobernuak bezalaxe, lan handiak izaten baitzituen zer zeukan jakiteko eta kontrolatzeko. Nik uste dut aurrera egin behar dela, hau da, legebiltzarkideok, Autonomia Erkidegoko aurrekontu orokorren bitartez, sektore publikoaren berri ez ezik, euskal Administraziotik partaidetutako beste enpresa edo fundazio batzuetara doan diru publiko guztiaren berri ere izatea lortu behar da. Nik uste dut bide horretatik egin behar dugula aurrera, eta datu horiek Eusko Jaurlaritzaren web-orrian argitaratuz gero, gainerako herritarrek eta guk, hots, haien ordezkariok, aldi berean eskura ditzakegu. Informazio-emateari dagokionez, Maneiro jauna, barkatuko didazu, baina erantzun egin behar dizut. Kasu hura izan zen… Izan ere, gauza bat da legebiltzarkideak Jaurlaritzak duen dokumentazioa eskatzea, Jaurlaritzak erantzuteko moduko galderak egitea, eta beste gauza bat Jaurlaritzari ez dagoen dokumentazioa sor dezan eskatzea. Eta aldi hartan, Ekonomiako sailburuaren borondatez, Kontrol Ekonomikoko Bulegoko funtzionario batek buru-belarri jardun behar izan zuen zure hamaika orri korapilatsu haietan bildutako galderei erantzuten, eta mindu egin ninduen zu luzaroan Jaurlaritzara jo ez izanak informazio hura ikustera. Ados? Eskerrik asko. La
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/27f8210d-34e2-4d59-bae8-217367ab5717
|
parl_eu_389
|
10
|
13
|
22.02.2013
|
ARREGI ROMARATE
|
EA-NV
|
Galdera, Amaia Arregi Romarate Euzko Abertzaleak taldeko legebiltzarkideak Enplegu eta Gizarte Politiketako sailburuari egina, gizarte-zerbitzuak bermatzeko eta gizarte-bazterkeriaren eta pobreziaren aurkako politiketan aurrekontu-baliabide gutxiago edukitzeak izango dituen ondorioei buruz
|
Eskerrik asko, legebiltzarburu andrea. Egun on, lehendakari, sailburuok, legebiltzarkideok. Egun on guztioi. Euzko Abertzaleak taldeak Enplegu eta Gizarte Gaietako sailburu den Aburto jaunari galdera hau egiten dio: zer ondorio eragingo ditu aurrekontuetan baliabide gutxiago edukitzeak gizarte-zerbitzuak bermatzeko politiketan eta, batez ere, gizarte-bazterketaren eta pobreziaren aurkako politiketan? Azken boladan, baten baino gehiagotan, Eusko Jaurlaritzako arduradunei entzun diegu 2013ko aurrekontuei begira, aurreko urtearekin konparatuz, 1.200 milioi euro gutxiago egongo direla. Beraz, jakin nahi dugu Eusko Jaurlaritzak 1.200 milioi euro gutxiago izateak eraginik izango duen gizarte-babesaren oinarrizko sisteman, eta ondoriorik izango duen pobreziaren eta gizarte-bazterketaren aurkako politiketan. Euskadin aitzindariak izan gara gure ingurunean gizarte-babeserako lege aurrerakoienak onartzen, Legebiltzar honen adostasun handia babes izanik. Jende ahulena, egoera txarrenean dagoena, babestu egin behar da, eta horretarako onartu ziren, Legebiltzarraren adostasun handia izanik, Gizarte Zerbitzuei buruzko Legea eta Gizarteratzeari eta diru-sarrerak bermatzeari buruzko Legea, biak 2008an. Euzko Alderdi Jeltzalearentzat oso garrantzitsua da ildo horretatik jarraitzea, txarren pasatzen ari direnen ongizatea bermatzea. Diru gutxiago dagoenez eta, era berean, eskakizun gehiago daudenez krisiaren ondorioz, kezkatuta gaude, eta jakin nahi dugu zer ondorio edukiko dituen gizarte-zerbitzuak bermatzeko politiketan eta gizarte-bazterketaren eta pobreziaren aurkako politiketan murrizpen honek. Gizartea arduratuta dago, gizarteak erantzun argia itxaroten du. Beraz, azalpenen zain gelditzen gara. Eskerrik asko.
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/07d20077-af72-424f-8ea6-8f67ecc28a00
|
parl_eu_390
|
10
|
13
|
22.02.2013
|
ENPLEGU ETA GIZARTE POLITIKETAKO SAILBURUAK (Aburto Rique)
|
Galdera, Amaia Arregi Romarate Euzko Abertzaleak taldeko legebiltzarkideak Enplegu eta Gizarte Politiketako sailburuari egina, gizarte-zerbitzuak bermatzeko eta gizarte-bazterkeriaren eta pobreziaren aurkako politiketan aurrekontu-baliabide gutxiago edukitzeak izango dituen ondorioei buruz
|
Legebiltzarburu andrea, lehendakari, sailburuok, legebiltzarkideok, egun on guztioi. Egia da, ezin da zalantzan jarri: datozen aurrekontuetan 1.200 milioi gutxiago edukiko ditu Eusko Jaurlaritzak. Horrek esan nahi du diru gutxiago daukagula. Nahiz eta horrela izan, argi daukagu non dauden Gobernuaren lehentasunak: gizarte-politiketan. Horrexegatik, ezin ditugu baztertu krisiaren ondorioz txartoen daudenak. Gure gizarte-babes sisteman dauzkagun prestazioak mantenduko ditugu. Otsailaren 6an Ganbera honetako dagokion batzordean egin genuen agerraldian adierazi genuen moduan, logikoa da Enplegu eta Gizarte Gaien Sailari ere eragitea Eusko Jaurlaritzak ekitaldi honetarako aurrekontu txikiagoa izateak. Hori esanda, eta aurrekontuen behin betiko proiektua aurkeztu gabe badago ere, esan nahiko genuke gauza bat dela sail honetara bideratuko den kreditua eta beste bat zer kopuru bideratuko diren gizarte-politiketara, bereziki funtsezkoenetara. Publikoki adierazi dugun moduan, gure asmoa da murrizketak etxebizitzaren atalean egitea funtsean, oinarrizko prestazioak bermatzen jarraitzeko: Euskadin bizi-baldintza batzuei eusteko eta gizarte-kohesioa ere mantentzeko funtsezkoak direla frogatu direnak. Bistakoa denez, diru-sarrerak bermatzeko errentaz, etxebizitzako gastuetarako prestazio osagarriaz eta gizartelarrialdietarako laguntzez ari naiz. Eta ez da ahaztu behar jendearen duintasunarekin, oinarrizko baldintza batzuetan guztiok berdin egiten gaituztenekin zerikusia duten prestazio batzuez hitz egiten ari garela. Gainera, zuzentzeko ohorea dudan sailak berriki egindako Pobreziaren eta Gizarte Aldeen Inkestak gaur egungo datuei buruz zehazten duenaren berri eman nahi dizuet: 2012. urtean, 2012ko datuak kontuan izanik, pobrezia-arrisku errealean dagoen jendearen % 72,6 diru-sarrerak bermatzeko errenta jasotzen ari da; 2008an errenta hori jasotzen zuena baino % 66 gehiago. 2013an, eutsi egingo zaio prestazio horien estaldurari; ez da aurreikusten araua edo aurrekontua aldatzea, baizik eta gizarte-larrialdiko laguntzak legean zehaztutakora eta dekretuetara egokitzea, Arartekoaren gomendioei jarraikiz –bereziki kasu honetan–. Besterik ez. Eskerrik asko.
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/07d20077-af72-424f-8ea6-8f67ecc28a00
|
parl_eu_391
|
|
10
|
13
|
22.02.2013
|
ARREGI ROMARATE
|
EA-NV
|
Galdera, Amaia Arregi Romarate Euzko Abertzaleak taldeko legebiltzarkideak Enplegu eta Gizarte Politiketako sailburuari egina, gizarte-zerbitzuak bermatzeko eta gizarte-bazterkeriaren eta pobreziaren aurkako politiketan aurrekontu-baliabide gutxiago edukitzeak izango dituen ondorioei buruz
|
Eskerrik asko, sailburu jauna. Lasaitu egiten gaitu oinarrizko prestazioak diren diru-sarrerak bermatzeko errenta, etxebizitzako gastuen prestazio osagarria eta gizarte-larrialdietarako laguntzak bermatzen jarraitzeko konpromisoa duzula entzuteak; izan ere, oso ongi adierazi duzunez, funtsezkoak dira bizi-baldintza batzuei eusteko, eta ezinbestekoak, halaber, aurrera egiten jarraitu nahi duen gizartean beharrezkoa den gizarte-kohesioa lortzeko. Beraz, mila esker, sailburu jauna, berriz. Eta Euzko Abertzaleak taldetik animatu egiten zaitugu, bai zu eta bai Gobernu osoa, ildo eta bide horretatik jarraitzera. Eskerrik asko.
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/07d20077-af72-424f-8ea6-8f67ecc28a00
|
parl_eu_392
|
10
|
13
|
22.02.2013
|
ENPLEGU ETA GIZARTE POLITIKETAKO SAILBURUAK (Aburto Rique)
|
Galdera, Amaia Arregi Romarate Euzko Abertzaleak taldeko legebiltzarkideak Enplegu eta Gizarte Politiketako sailburuari egina, gizarte-zerbitzuak bermatzeko eta gizarte-bazterkeriaren eta pobreziaren aurkako politiketan aurrekontu-baliabide gutxiago edukitzeak izango dituen ondorioei buruz
|
Adierazi nahi dizuet oinarrizko gizarte-prestazioak hartzaileei ematea bezain garrantzitsua dela behar dituztenei garaiz iristen zaizkiela bermatzea. Horregatik eman nahi dizuet gure sailaren ildo orokorrak aurkeztu genituen batzordean neure gain hartu nuen konpromiso baten berri. Une honetan, legeak ezarritako bi hilabeteko epean ebazten dira diru-sarrerak bermatzeko errentaren prestazioen % 54; gainerakoak, berriz, epez kanpo. Konpromiso hau nire egiten dut: zehaztutako bi hilabeteko epean izapidetuko dira eskaeren % 100 2013aren amaieran, eta legegintzaldi-amaieran, hilabete baino gutxiagoko epean ebatziko dira eskaeren % 66. Une honetan, aurkezten ari diren eskaeren % 150 ebazten ari gara. Besterik ez. Eskerrik asko.
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/07d20077-af72-424f-8ea6-8f67ecc28a00
|
parl_eu_393
|
|
10
|
13
|
22.02.2013
|
MINTEGI LAKARRA
|
EH Bildu
|
Galdera, Laura Mintegi Lakarra EH Bildu taldeko legebiltzarkideak lehendakariari egina, lehendakari jaunak Espainiako presidente Mariano Rajoy-rekin egiten dituen bileren aurretik Legebiltzarra informatzearen inguruan
|
Mahaiburu andrea, zure baimenarekin, hemendik egingo dut. Mahaiburu andrea, lehendakari jauna, gobernukideak, legebiltzarkideak. Lehendakaria ordezkaria da. Eta, ordezkaria den heinean, hau da, lana galdu duen pertsonaren ordezkaria edo lan-baldintzak gaiztotuta ikusi dituen langilearen ordezkaria, edo astero ehunka kilometro egiten dituen amaren ordezkaria den aldetik, ez al luke lehenago ordezkatuekin adostu behar zertaz eta zein ikuspunturekin mintzatu behar duen Espainiako presidentearekin Madrilen bilerara joan aurretik? Hau da galdera.
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/07d20077-af72-424f-8ea6-8f67ecc28a00
|
parl_eu_394
|
10
|
13
|
22.02.2013
|
JAURLARITZAKO LEHENDAKARIAK (URKULLU RENTERIA)
|
EA-NV
|
Galdera, Laura Mintegi Lakarra EH Bildu taldeko legebiltzarkideak lehendakariari egina, lehendakari jaunak Espainiako presidente Mariano Rajoy-rekin egiten dituen bileren aurretik Legebiltzarra informatzearen inguruan
|
Legebiltzarburu anderea, legebiltzarkideok, egun on guztioi. Erakunde-ordezkarien arteko hartu-emana, Mintegi anderea. Agerikoa, gainera. Aitortu egin beharko zait ordezkaritza dudan honi ahalmen propioa lehendakari gisa, lehendakari naizen aldetik, nornahirekin elkarrizketatzeko, elkarrizketatzeagatik inori konturik eman behar diodanik ez dudalarik uste, ez baldin bada Legebiltzarrean hartutako erabakien gainetik egin nahi dudala edo bertan hartutako erabakiez egiten dudala. Legebiltzar honek lehendakari aukeratu eta berehala, erakunde eta alderdi politiko guztiekin lehen topaketa-bilerak antolatzen hasi nintzen. Bizi ditugun garai zailak eta ditugun ezaugarriak ezagututa, ezinbestekoa iruditzen zait denon arteko elkarrizketa eta, posible izango balitz, elkarlana bultzatzea eta akordioetara iristea. Horrela egin dut eta egiten ari naiz, eta horregatik eskatu nuen Espainiako presidentearekin lehen bilera bat. Bilera horren edukia ez da sekretu bat; edukia ezaguna da, prentsaurrekoa ere eman bainuen ondoren, eta gero legebiltzar-taldeen buruei azaldu egin nizuen, baita zuri ere, Mintegi anderea. Argi eta garbi azaldu nituen Legebiltzar honetan Gobernuaren helburu nagusiak, eta helburu horien berri eman nahi izan nion Mariano Rajoyri, zuzenean eta itxaropen giro-batean, jarrera hau ezinbestekoa baita, nire ustez, dauzkagun erronkak gainditzeko eta dauzkagun beharrizanei erantzun egoki bat emateko. Horrenbestez, ezagutzen du Legebiltzar honek Espainiako Gobernuko presidente Mariano Rajoyrekin izan nuen bileraren agenda. Ez da sekreturik. Lehen topaketa hartan, legegintzaldiko diskurtsoan Ganbera honetan bertan gure herrirako aurkeztu nituen helburuen berri eman nion: berreskuratze ekonomikoa aurreratzeko eta lanpostuak sortzeko helburua; bakea finkatu eta bizikidetza lantzeko helburua, eta Euskadirentzat estatus politiko berria lortzeko helburua. Ni más, ni menos. Ezagunak dituzu helburuok, Mintegi andrea, argi azaldu bainituen Ganbera honetan abenduaren 12an, eta zurekin ere partekatu baititut pertsonalki. Eskerrik asko.
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/07d20077-af72-424f-8ea6-8f67ecc28a00
|
parl_eu_395
|
10
|
13
|
22.02.2013
|
MINTEGI LAKARRA
|
EH Bildu
|
Galdera, Laura Mintegi Lakarra EH Bildu taldeko legebiltzarkideak lehendakariari egina, lehendakari jaunak Espainiako presidente Mariano Rajoy-rekin egiten dituen bileren aurretik Legebiltzarra informatzearen inguruan
|
Mahaiburu andrea, lehendakari jauna, kideok. Ez da horrenbeste zer esaten den Madrilen, baizik eta nolako jarrera izaten den, eta zer egiten den joan aurretik eta etorri ostean. Joan aurretik: joan daiteke bakarka ala kolektiboki. Eta etorri ostean: etorri daiteke moldatzera agindutakoa aldez edo moldez betetzeko, edo horren aurrean norberaren proiektuari eusteko, hau da, gaur bertan komunikabideetan entzun dioguna beste politikari bati, pase forala ("se acata, pero no se obedece"). Hau da, galdera da, bi hitzetan esateko: esaneko edo entzun txarreko? Hori da: jarrera da edukia baino gehiago. Inbestidura-egunean zin egin zuen lehendakariak bera dela Estatuaren ohiko ordezkaria. Eta galdera da: zer gertatzen da kontrajartzen badira euskal hiritarren ordezkaria izatea eta Estatuaren ordezkaria izatea? Zein izango da jarrera, horren aurrean? Zein izango da inposaketen aurrean egiten den erantzuna? Zer-nolako jarrera hartuko da Auzitegi Konstituzionaletik sistematikoki ezezkoa eta ezezkoa jasotzen denean, behin eta berriz, modu sistematikoan? Noren ordezka- ria izango da, Estatuarena edo euskal hiritarrena? Galdera, hori da. Eta amaitzeko, nire galdera. Herenegun bete genuen 10 urte Egunkaria itxi zutenetik: baliteke berriz ere gertatzea hori? Zer-nolako babesa daukagu horren aurrean? Badaukagu mekanismorik horrelako inposaketari aurre egiteko? Zer-nolakoa da Lehendakaritzak duen plana, hain zuzen ere, horrelakorik berriro gerta ez dadin? Horiek dira nire galderak. Eta amaitzeko, eskaintza. Euskal Herria Bildurekin kontatu ahal du, lankidetzan aritu ahal da, baldin eta egiten bada plan bat, hain zuzen ere, eraso horien aurrean erantzun bat emateko. Hau da, lankidetzan jarduteko prest gaude, sortzeko babes-mekanismo horiek, herri-instrumentu horiek, kanpotik datozen erasoei aurre egiteko. Horretarako kontatu ahal izango du Euskal Herria Bildurekin. Eskerrik asko.
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/07d20077-af72-424f-8ea6-8f67ecc28a00
|
parl_eu_396
|
10
|
13
|
22.02.2013
|
JAURLARITZAKO LEHENDAKARIAK (URKULLU RENTERIA)
|
EA-NV
|
Galdera, Laura Mintegi Lakarra EH Bildu taldeko legebiltzarkideak lehendakariari egina, lehendakari jaunak Espainiako presidente Mariano Rajoy-rekin egiten dituen bileren aurretik Legebiltzarra informatzearen inguruan
|
Bai, Estatuaren ordezkari gisa zin egin nuen eta euskal hiritarren ordezkaria naiz, Legebiltzar honetan hautatutakoa. Eta Legebiltzar honetan, Euzko Alderdi Jeltzaleak osatzen duen Euzko Abertzaleak taldearen legebiltzarkideen botoei esker hautatutakoa, baina argi daukat Legebiltzar osoa ordezkatzen dudala; beraz, ez bakarrik abertzaleak garenok, baita ere abertzaleak ez direnak. Eta badakit zer den, beraz, lehendakaria izatea eta hiritarren ordezkaritza izatea eta legebiltzarkideen ordezkaritza izatea. Berriro esango dizut, Mintegi anderea, errepikatuko dizut, nahiz eta zuk ondo baino hobeto jakin: erakundeen arteko elkarrizketa beharrezkoa da, beharrezkoa. Eta ez bakarrik Espainiako presidentearekin. Izan ditudan elkarrizketek ere hori islatzen dute. Espainiako presidentearen eta Euskadiko lehendakariaren arteko elkarrizketa ere beharrezkoa da. Eta elkarrizketaren ostean etorri daiteke elkarlana, eta esku artean dauzkagun erronkek, zuk ondo baino hobeto dakizu, Mintegi anderea, guztion elkarlana eskatzen digute. Bukatzeko, konpromiso bat adierazi nahi dut. Gauza bat da hitz egitea eta beste bat erabakiak hartzea. Legebiltzar honen zeregina ezagutzen dut eta erabat errespetatzen dut, betidanik. Hemen ez dago sekreturik. Legebiltzar hau errespetatzen dut, eta beti errespetatu izan dut; entzun egin dut, eta entzun egingo dut, eta badakit hemen ordezkatuta dauden sentsibilitate guztien ordezkaria naizena. Legebiltzar hau, gure proposamenak aurkeztu, eztabaidatu eta adostuko ditugun lekua.
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/07d20077-af72-424f-8ea6-8f67ecc28a00
|
parl_eu_397
|
10
|
13
|
22.02.2013
|
PASTOR GARRIDO
|
SV-ES
|
Galdera, José Antonio Pastor Garrido Euskal Sozialistak taldeko legebiltzarkideak lehendakariari egina, Euskadiko udal-lege bat egiteari buruz
|
Eskerrik asko, presidente andrea. Lehendakari, zure alderdia oposizioan egon zen aurreko legegintzaldian, eta ezinezko egin zuen aurreko Jaurlaritzak Legebiltzar honetara igorritako Euskadiko udalen legearen proiektua izapidetzea. Orain, eta zoritxarrez, berriro eragotzi duzue, Jaurlaritzatik, nire taldeak Ganbera honetan aurkeztu zuen lege-proposamena eztabaidatzea, guk nahi genuen moduan. Badirudi zure alderdiaren Jaurlaritzari, naziolarrialdiko Jaurlaritza horri, ez diotela gehiegi eragiten Euskadiko udalek dituzten larrialdiek, udaletako ordezkariek adierazten dituztenek, diren kolore ideologikokoak direla. Zure Gobernuak aurreratu zigun, Urkullu jauna, udalei buruzko gure legea Rajoyren Gobernua prestatzen ari den Toki-araubidearen oinarriak arautzen dituen Legearen erreformatik aterako zenaren mende egongo zela, zure alderdia haren edukien kontra agertu bada ere erabat. Izan ere, ezagutzen ari garenaren arabera, tokiko autonomiaren kontra egiten du nabarmen erreforma horrek: udalen gaitasun politikoa murrizten du, eta gure autogobernuaren eskumenak nabarmen zalantzan jarri. Horrenbestez, ez dugu ulertzen, lehendakari jauna, zure Jaurlaritza, Gobernu zentralari transferentziak eskatzen hainbesteko ahalegina egiten duena, hain lotsati eta esaneko izatea, kasu honetan, Rajoyren gobernuarekin, eskumen propioak gauzatzeari dagokionez. Eta horregatik galdetzen dizugu, Urkullu jauna, noiz pentsatzen duzun igortzea Legebiltzar honetara Euskadiko udalen legearen proiektua. Edo, nahi baduzu, beste modu batera galdetuko dizut: oraindik ere, Urkullu jauna, Rajoyren Gobernuak erabakitzen duenaren zain egon behar du zure Jaurlaritzak udalei buruzko legearen proiektua Legebiltzarrera ekartzeko, Euskadiko udalek behin eta berriz eskatu dizuten arren, baita Eudelen lehendakariak berak ere? Izan ere, Urkullu jauna, nori egingo diezu kasu: Euskadiko udalei ala Mariano Rajoyri? Eskerrik asko.
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/07d20077-af72-424f-8ea6-8f67ecc28a00
|
parl_eu_398
|
10
|
13
|
22.02.2013
|
HERRI ADMINISTRAZIO ETA JUSTIZIAKO SAILBURUAK (Erkoreka Gervasio)
|
Galdera, José Antonio Pastor Garrido Euskal Sozialistak taldeko legebiltzarkideak lehendakariari egina, Euskadiko udal-lege bat egiteari buruz
|
Gracias, señora presidenta. Legebiltzarkide jauna, nik uste oposizioak udalen legea onartzeko eragozpena baino areago, Gobernu sozialistak legea aurrera ateratzeko ezintasuna izan zela. Eta ezintasun hori nabarmendu zen Ganbera honetan ekimena aurkezteak izan zuen atzerapenagatik nahiz, ekimena aurkeztean nabarmendu zen moduan, ezinbestekoak ziren adostasunik lortu ez izateagatik, funtsean. Zuk galdetzen diguzu noiz aurkeztuko dugun lege-proiektua. Begira, lege-proiektu oro izapidetzeko, eta bereziki honen moduan helburua edo asmoa euskal erakunde-sistemaren funtsezko pieza bat arautzea duena izapidetzeko, ezinbestean izapide batzuk bete behar dituen prozedura bati jarraitu behar zaio, eta izapide horiek ez dira hautazkoak, ezta apetazkoak ere. Legegileak aurreikusitakoak dira, azken testua egokia dela bermatzeko. Artikuluak idazteaz gainera, hainbat izapide bete behar dira: negoziazioa, kontsulta, entzutea; horrez gainera, beharrezkoak dira mota guztietako txosten eta irizpen juridikoak. Eta hori guztia, zuk ondo dakizun moduan, ez da une batetik bestera egiten. Horrek guztiak denbora behar du. Izan ere, epeak dituzte izapide batzuek, eta, beste izapide batzuen kasuan, komeni da izapideak kontu handiz egitea, presarik gabe. Eta galdetzen didazu: Zenbat denbora behar da horretarako? Begira, Ganbera honen zortzigarren legegintzaldian aho batez onartu zen Gobernuak Ganberara igorri behar zuela lege-proiektu bat, eta hamabost hilabeteko epea zuela horretarako. Aurreko legegintzaldian, hamabi hilabete behar izan zituen Jaurlaritza sozialistak lege-proiektu bat Ganberari igortzeko, hamabi hilabete Eudelen oinarriak jaso zirenetik; izan ere, erreferentziatzat sailburuak lege-proiektu hori agindu zuen lehen agerraldia hartuz gero, ez dira hamabi, baizik eta hogeita zazpi hilabete. Lehen agerraldia herenegun egin nuen. Nik ez ditut hogeita zazpi hilabete eskatuko, ez ditut hainbeste eskatuko, baina uste dut Ganbera honetako inork ez didala ukatuko gutxienez Ganbera honek aurreko bi legegintzaldietan proiektu hau aurkezteko arrazoizkotzat jo zuen epea izatea: hamabi eta hamabost hilabete artekoa. Esparru horretan mugituko naiz, eta hori eskatzen diot Ganberari. Eta kontuan izan beharko da, bistakoa denez, zer gertatzen den erakunde-ereduaz hitz egiteko prestatu dugun edo osatuko den txostenarekin ere, haren arabera moldatzeko. Udal-erakundeen mailarekin, erakunde-esparruarekin zerikusia duen zerbait ere esan beharko du, eta ez da ona izango talka edo kontraesanak sor ditzaketen bi ekimenek hemen talka egitea. Beharrezkoa eta egokia izango da bi ekimenen dinamika moldatzea. Besterik ez; eskerrik asko. La
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/07d20077-af72-424f-8ea6-8f67ecc28a00
|
parl_eu_399
|
|
10
|
13
|
22.02.2013
|
PASTOR GARRIDO
|
SV-ES
|
Galdera, José Antonio Pastor Garrido Euskal Sozialistak taldeko legebiltzarkideak lehendakariari egina, Euskadiko udal-lege bat egiteari buruz
|
Erabat aldatuta aurkitu zaitut, Urkullu jauna, tribunan. Pena dut lehendakariak erantzun ez izana, baina, dena den, amnesia historikoaren ariketa moduko bat egin duzu hemen; izan ere, zerbait ahaztu duzu: hogeita hamar urtez baino gehiagoz agindu duzue zuek herri honetan, eta badira urteak, hogei edo hogeita zazpi hilabete baino askoz gehiago, Ganbera honetara udalen legea askotan ekarri ahal izateko. Baina ez duzue egin nahi izan, Euzko Alderdi Jeltzaleak ez baitzuen borondate politikorik Euzko Alderdi Jeltzalearen barruan haustura eragingo zuen kutxa irekitzeko. Eta ezin zara Ganbera honetara proiektu baten izapideei buruz hitz egitera etorri, badakizulako legeproiektu bat duzula Eusko Jaurlaritzan; prest geratu zen, hilabete askoren ondoren, egia da, besteak beste Eudelek etengabe eskatu zituelako bilerak udalen legeari begira akordioak egiteko eta konpromisoak jasotzeko. Eta konpromiso horiek guztiak jasota daude aurreko Jaurlaritzak Ganbera honetara bidali zuen udalen legearen proiektuan. Beraz, ez zara hutsetik abiatutako. Lege-izapide guztiak bete dituen proposamen jakin batetik baizik. Eta ez esan zure alderdiak ez zuela hura eragotzi; izan ere, Bilbao jauna buru zela, orduan Bizkaiko ahaldun nagusia, helegite bat eta beste bat aurkeztu zenituzten arbitraje-batzordean, legea garaiz irits zedin eragozteko. Eta helegite horiek, gainera, zuk ongi dakizun moduan, ezetsi egin zituen arbitraje-batzordeak, eta ikus-onetsia eman zion legeari. Eta ez ditut ulertzen, halaber, etengabe agertzen dituzuen kontraesan jakin batzuk. Zuek, uko egiteko idatzian, legearen aurkako irizpena ematen duzue. Adierazten duzue itxaron egin behar dela, zuhurtziaz, Gobernua prestatzen ari den Toki-araubidearen oinarriak arautzen dituen Legearen aldaketa onartu arte. Hala ere, irakurtzen ari naizenez, eta adierazpena duela berrogeita zortzi ordukoa baino ez da, Arabako Batzar Nagusietako EAJ Taldeak De Andrés jaunak gobernatzen duen Arabako Foru Aldundiari formalki eskatu dio euskal erakundeen eta Arabako erakundeen eskumenak defendatzeko Gobernu zentralaren Toki-administrazioaren legearen erreformaren aurrean, Rajoyren argibideei men egin beharrean. Espezialistak zarete zuek besteei zuek inola ere egiteko prest ez zaudeten hori egin dezatela eskatzen. La
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/07d20077-af72-424f-8ea6-8f67ecc28a00
|
parl_eu_400
|
Subsets and Splits
No community queries yet
The top public SQL queries from the community will appear here once available.