legislatura
stringclasses
4 values
id
stringclasses
180 values
fecha
stringdate
2012-11-20 00:00:00
2023-12-12 00:00:00
speaker
stringclasses
314 values
party
stringclasses
11 values
topic
stringlengths
0
767
text
stringlengths
3
64.2k
language
stringclasses
1 value
url
stringclasses
461 values
unique_id
stringlengths
9
13
10
80
29.05.2014
LLANOS GÓMEZ
PV-ETP
Euskal Legebiltzar Talde Popularrak egindako legez besteko proposamena, EITBrentzako gardentasuneko legeproiektu bat onesteari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
Eskerrik asko berriro, presidente andrea. Nire ustez, eztabaida honetan –eta, nire ustez, bozeramaile guztien aldetik, UPyDko bozeramailearen aldetik izan ezik–, badirudi guztia zuria edo beltza dela, ezta? Alegia, guztia aldatzearen aurka jarri behar dela edo guztia administrazioaren legetik etorriko dela... Ni ados egon naiteke EITBren legea aldatzeko proposamenarekin, baina, hain zuzen ere, hemen esan denagatik, guztion telebista delako. Eta jakina gauzak proposa daitezkeela. Izan ere, kontua ez da EITBri mesede bat egitea. Ni EITBko administrazio-kontseiluko kide naiz, EITB ondo joan dadin nahi dut, baina, halaber, telebista askotarikoa nahi dut, guztion telebista izatea nahi dut, guztion diruarekin ordaintzen delako. Legearen bidez bermatuko litzateke hori, baina, ziurrenik, lege horretara iristeko, eztabaida zabal eta luzea behar da. Hala eta guztiz ere, talde guztiok –hemen esan duguna ikusirik– ados egon gaitezkeen puntu bat sartzeko proposamenari dagokionez, alegia, gardentasun-arau horiek sartzeari dagokionez, bada, azkarrago eta errazago irits gintezke akordio horretara, aurreragoko eztabaidei atea itxi gabe. Maneiro jaunari esan behar diot..., zera, ez zaidala axola, azkenean, UPyDren zuzenketa batetik hurbilago dagoela esatea. Ez zait hainbeste ardura ekimenak norenak diren. Nik helburua lortu nahi dut, nahiz eta ez dugun lortuko –izan ere, ikusi dut ez digutela aldeko botoa emango–, baina edonola ere, hori lortzeko bidea UPyDrena gehiago bada PPrena baino, bada, ez da hain garrantzitsua, ez behintzat talde honentzat eta gaur hemen dagoen bozeramailearentzat. Alderdi Sozialistari, berriz, esan behar diot egia dela lege bat dagoela, eta egia dela berandutzen ari dela. Eta lege horretan –hemen daukat, hemen daukat aurreproiektua– sarbide-eskubideari ezartzen zaizkion salbuespenetako batzuk dira, hain zuzen ere, merkataritza- eta industria izaerako datuen isilpekotasuna, sekretu profesionala eta industriako jabetza intelektuala, isilpekotasunaren edo sekretuaren bermea. Agian, alor horiek ez lirateke berdin aplikatuko administrazio osoan edo EITBren balizko araudi berezi ba- tean, zehazki, hemen eztabaidatu zen alorrari dagokionez, alegia, produktuen kontratazioari dagokionez. Nire ustez, EITBrako araudi berezi bat egingo balitz –sailburuak berak esan zuen, eta hemen ere esan da–, agian, araudi berezi bat eginez, hori..., baina horrek eragina izango luke eraginkortasunean. Argi dago –ni ere ados egon naiteke zurekin, Etxebarria jauna–, saiatu behar da arau jakin batzuek eragin ez diezaioten eraginkortasun horri eta EITBren kudeaketa on horri, baina nirekin ados egongo zara gardentasun eta eraginkortasun horren arteko oreka behar dela esatean. Eta guztiok gardentasuna eskatzen badugu, ezin dugu gero aitzakiarik jarri; beharrezkoa da gardentasun handiagoa izateko moduak sortzea, bide luzea baitago egiteko, esan dizudan bezala. Kataluniako lege-proiektuan, gauza askorekin ados ez gauden arren –talde honek osoko zuzenketa aurkeztu zuen Kataluniako Ganberan–, hemen baino askoz ere gehiago zehazten zen alor hori, hemen baino askoz ere gehiago. Hortaz, uste dut, guztion artean, askoz ere azkarrago irits gintezkeela horretara. Eta zuk esan duzuna aipatu baino lehen, Unzalu jauna, esan behar dizut –eta ez nuen esan behar, baina zuk atera duzu...–, esan behar dizut ezen zuk, Euskal Sozialistak taldeak, azkartasunari eta eraginkortasunari buruz duen kontzeptuarekin ez datorrela oso bat talde hau. Eta lan-eskaintza publikoa aipatu duzu. Laneskaintza publikoa ez zen hilabete honetako administrazio-kontseiluan aurkeztu, baizik eta aurrekoan, eta zuek abstenitu egin zineten. Eta lan-eskaintza publikoa aurrera ez ateratzeko modurik azkarrena eta eraginkorrena hor kontrako botoa ematea zen. Baina ez; abstenitu egin zineten. Eta, orain, administrazio-kontseiluan egin ez zenuten gauza bat egiteko ekimen bat dakarkizu hona. Bada, esan bezala, desberdin ulertzen ditugu azkartasuna eta eraginkortasuna. Nire ustez, azkarragoa eta eraginkorragoa izango zen han egitea, eta azkarragoa eta eraginkorragoa da gardentasunarauak erakundearen legea aldatuz sartzea, Administrazio Publikoaren Legearen zain egotea baino. Eta ez larritu, lan-eskaintza publikotik gehiago izango dugu eta. Orain erantzungo didazu, baina nik datorren astean erantzungo dizut berriz ere, gaiari buruz eztabaidatuko dugu eta. Eta, Etxebarria jauna, jakina badakidala –nik ere jo dut EITBren webgunera–, eta hemen duzu arau guztiak ezartzen dituen pantallazoaren fotokopia. Esan dut gauza batzuetan aurrera egiten ari garela, eta gauza batzuetan benetan garden jokatzen dela. Baina beste gauza batzuk hobetu egin behar dira gardenta- sunaren ikuspegitik. Ziurrenik, askoz ere azkarrago eta eraginkorrago egin daiteke, noski, EAEko Administrazioaren lege-aurreproiektu horren ildotik, baina erakundea gaur egun arautzen duen lege horretan atal bat sartzen badugu. Dena den, horrek ez du esan nahi etorkizunean, eta modu adostuan –zuk ondo esan duzun moduan, guztion diruarekin ordaindutako telebista baita–, gure telebistaren eta irratiaren kudeaketa eta ibilbidea hobetzeko aldaketak egin ezin daitezkeenik. Besterik ez. Eskerrik asko. La
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/5ac3f3e1-9d43-454c-b98c-bc4ad2a82a5d
parl_eu_4501
10
80
29.05.2014
URRUZUNO URRESTI
Euskal Legebiltzar Talde Popularrak egindako legez besteko proposamena, EITBrentzako gardentasuneko legeproiektu bat onesteari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
Bai. Berriro tematuko gara kontu honekin. Uste dugu ETB murgildua dagoen arazoari partxeek, behin eta berriz ezartzen zaizkion partxeek ez diotela irtenbiderik emango. Ikus-entzunezkoen Euskal Kontseilua eratu behar dela uste dugu, izaera aholkularia eta erabakitzailea izango duena. Eta uste dugu hori izan behar dela bitarteko nagusia objektibotasuna eta gardentasuna eremu, esparru desberdinetan bermatzeko, euskal gizartearen beharretara egokitutako tresna bat litzateke: telebistak eta irratiak, tokikoak barne. Eta ETB, nahi baldin bada, bertako eragile nagusiena izango litzateke, benetan informazio, formazio eta entretenimendu hedabideak izatea lortze aldera. Zeregin horretan, EITBk Euskal Herriko ikusentzunezko panoraman eragile nagusiena den heinean, erantzukizun handiena duen heinean, beharrezkoa ikusten dugu ikus-entzunezkoen sistema osoa arautuko duen erakunde publikoa sortzea. Lehen esan bezala, Katalunian, adibidez, Katalunian dagoenaren tankeran. Komunikazioaren Euskal Kontseiluaz ari gara, pluraltasuna eta ikus-entzunezko sistemaren betebeharrak ziurtatzeko, beren artekari funtsezkoa litzateke euskal komunikazio sistema osoaren, ez soilik EITBren, lehen esan bezala, osasuna eta aniztasuna bermatzeko. Hori da guk gure zuzenketan jaso nahi izan duguna. Eta aurretiaz izan diren interbentzioei erantzuteko, Unzalu jaunari soilik gauza bat, ez da zilegia, ez da zilegia Gobernuak egiten ez duena Euskal Herria Bilduren bizkar gainean jartzea. Euskal Herria Bilduk EAJrekin batzuetan adostu ditu ekimen batzuk, Alderdi Sozialistak ere bai. Alderdi Sozialistak, oker ez banaiz, orain dela gutxi sinatu zuen ekainaren 1erako –igandea da, gaur osteguna da, ekainaren 1a igandea da–, ekainaren 1erako web- orrian zintzilikatuak egon behar direla gestoreen kontratazio baldintzak, ez dakit zer, badakit zer, badakit zer. Ikusiko dugu noizko egoten den. Zu ere horretan orduan erantzule izango zara, zu ere bederen transparentziaren kontrakoa izango zara, baldin eta Gobernuak epe hori betetzen ez baldin badu, hala ulertzen dut. Hori egotzi diguzu guri. Euskal Herria Bilduk lan-poltsen inguruan eskatzen zuena zen araudi bat egitea. Kontua ez zen hain sinplea, hemendik esan duzun bezain sinplea, ea tribunaletan langileen ordezkariak egon daitezkeen ala ez. Guk uste dugu daukagun informazioaren arabera tribunalak sozietate batzuetan badaude, beste batzuetan ez daude. Daudenetan, batzuetan langileak daude, besteetan ez daude. Orduan, eskatzen genuena zen guzti hori homogeneizatzeko eta arautzeko araudi bat. Gobernuak ez duela bete? Ba hori Gobernuari eskatu beharko zaio. Eta lan-eskaintza publikoaren inguruan, ia hor uste dut pixka bat irristatu egin zarela. Irristatu egin zara, zeren lan-eskaintza publikoak hainbat ondorio izan ditzake, hainbat ondorio izan ditzake, baina horietako bat espresuki, bat espresuki, justu gardentasuna eta berdintasuna bermatzera etorriko den bat da. Hau da, EITBren sarbidea izan behar duen orok aurretiaz pasatu beharko duen lehiaketa publikoa, momentuan hori bete ez delarik. Eta hori bete ez delako, planteatzen dugu EPE bat, lan-eskaintza publiko bat egitea, batez ere guztiek postu horietara sarbidea izatea, nahi duten guztiak aukera berdintasunean era objektiboz tratatuak izatea eta horren baitan postua lortu behar duenak lortzea. Uribe-Etxebarria jaunari, giroa eta posizioak eta, ados, baina guztiok. Ez duena balio da nolabaiteko aitatasuna norbere buruari aitortzea, hau da, EITBn nik agintzen dut, orduan beste guztiok nik esaten dudan bezala konportatu behar zarete, eta horren baitan hitz egingo dugu legea aldatu daitekeen edo ezin daitekeen. Ez, ez, ez. Euskara bezala, Osakidetza bezala, EITB guztiona da, guztiona, guztiona. Eta bukatzeko, honekin bukatzen dut Uribe-Etxebarria jaunari esan ere, nik neronek informazioa eskatu nuen Euskadi Movie saioaren inguruan, alde batetik kopia juridikoa eta beste alde batetik kopia artxibatua, eta kopia artxibatuan juridikoan agertzen den sketch bat ez da agertzen. Beraz, ez da nik esaten dudana, Gobernuak pasa didan informazioa da. Norbaitek artaziak sartu ditu.
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/5ac3f3e1-9d43-454c-b98c-bc4ad2a82a5d
parl_eu_4502
10
80
29.05.2014
UNZALU HERMOSA
SV-ES
Euskal Legebiltzar Talde Popularrak egindako legez besteko proposamena, EITBrentzako gardentasuneko legeproiektu bat onesteari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
Eskerrik asko. Ikus dezagun, Llanos andrea... Gardentasunaren gaia da guztia. Alegia, hemen auzia ez da dena ala ezer ez. Guztia dago jokoan. Gure ustez, gardentasunaren gaian, ezin gara erdibidean ibili. Guk EAEko Administrazio Publikoaren Legearen alde egiten dugu, EAEko Administrazio Publikoaren Legean gardentasunari buruzko elementu garrantzitsuenak jasotzearen alde. Zuk proiektu bat atera duzu; lehenengo hitzaldian esan dudan moduan, guk aztertu eta zuzenketak aurkeztuko ditugu, EAEko Administrazio Publikoaren lege horretan jaso daitezen Administrazioa eta haren mendeko erakunde eta enpresa guztiak gardenak izateko jaso beharreko alderdi guztiak. Kontratuei dagokienez, noski, baina zuk ere badakizu onartu genuen erdibideko zuzenketa batean parekatu egiten direla EITBko kontratuak, alegia, parekatu egiten dela EITBn kontratatzeko prozedura Administraziokoarekin. Irakurri aldizkari ofiziala. Hor goian daukat. Ez dut jaitsi, baina irakurri ezazu hortxe. Baina hori horrela da: kontratuetan esan genuen Administrazioarekin parekatzen zela. Edonola ere, EAEko Administrazio Publikoaren lege bat egingo da. Epeak aipatu dituzu. Jakina errazagoa dela hori EAEko Administrazio Publikoaren Legean egitea, elementu horiek EAEko Administrazio Publikoaren Legean jasotzea, Jaurlaritzari legeproiektu berri bat egin dezan edo indarrean dagoen legea alda dezan eskatzea baino. Horixe askoz ere errazagoa dela! Zenbat beharko du, Jaurlaritzari aurre-proiektu hori egin eta Ganberara ekar dezan eskatzen badiogu? Urte eta erdi? Bada, hor nonbait. Guk oraintxe nahi dugu. Eta, Llanos andrea, horrek ez dauka inolako zerikusirik lehengoan administrazio-kontseiluak enplegu publikoaren deialdiari buruz egindako bozketarekin. Zuk eta nik eta han geunden guztiok dakigu zure oposizioa irmoa izan zitekeela, ezetz esan baitzenuen. Ez dakit, guk argi esan genuen ez genuela onartzen. Eta zuk eta nik badakigu ezen, boto bera eman izan bagenu ere, berdin aterako zela; berdin. Eta berdin gertatzen da denborarekin ere; berdin du. Administrazio-kontseiluaren bilera egin zenean onartu egingo zen, gehiengo nahikoa lortuko baitzen. O sea, no me enrede. Ez nazazu nahastu, ez baitago denborarik honetan galtzeko. Berdin izango zen. Eta, berez, Llanos andrea, datorren astean eztabaidatuko dugu gai horri buruz, geuk proposatuta. Ez zenuen zuk ekarri; guk ekarri dugu. Euskal sozialistok ekarri dugu proposamena eztabaidatzeko. Bai, Llanos andrea; eta eztabaidatu egingo dugu. Eta hemen ikusiko da...; talde guztiek erakutsiko dugu geure burua. Gainera, agian, ados egongo gara gauza batzuetan –batzuetan bai, bestetan ez–, baina ez itzazu aipatu epeak eta ez ezazu aipatu jarrera bat gure kasuan koherentea izan zena; izan ere, jarrera bera hartu ge- nuen, une hartan, bozeramaileak, Mendia andreak –oraintxe sartzen ari da– kontseiluan egin zuen moduan: lehenago Euskal Autonomia Erkidegoko Aurrekontu Nagusietan hartua genuen jarrera bera. Edonola ere –Urruzuno jaunari ere esaten diot– enplegu publikoko deialdiari buruzko eztabaida da hori, eta datorren astean eztabaidatuko dugu. Eta, Urruzuno jauna, esan dizudanean kontrolatzearena... Noski kontrolatuko dugula lehengoan EITBko Kontrol Batzordean onartu genuena, alegia, web gunean ager daitezela kudeatzaileen eta EITBk izendatutako pertsona guztien kontratazio-sistema eta baldintza guztiak. Egin egingo dugu, eta segimendua egingo dugu; noski baietz. Esan dizudana da zuek, bi edo hiru alditan behintzat, zuzen jo beharrean –adibidez, guk proposatzen genuenean lan-poltsen hautaketan eta kudeaketan EPErako aplikatzen den araudi berdina aplika zedila– zera esan zenuten: "Ez, araudi bat egingo dugu". Badaukagu-eta araudia: EPEena! Guk esaten genuen lan-poltsetarako EPEetan egiten den bezala egin dadila EITBn. Eta zuek ezetz esan zenuten. Ados jarri zineten –guztiz zilegia den moduan– Alderdi Jeltzaleko kideekin, eta esan zenuten: "araudi bat egingo dugu". Guk uste genuen araudi hori bazegoela dagoeneko: Administrazio-kontseiluaren presentzia hautaketa-prozesuetan eta lan-poltsetako lanpostuen esleipen-prozesuetan...; administrazio-kontseiluarena eta langileen ordezkariena. Guk oso argi daukagu hori, eta zuek, aldeko botoa eman beharrean, zera esan zenuten: "Araudi bat. Araudia iristen denean, hitz egingo dugu horri buruz". Ez dakit galdegin duzuen nola dagoen araudi hori. Eta irrati-lizentziei buruz gauza bera esan behar dizut. Guk orain irekitzeko eskatu genuen, Jaurlaritzari eskatzeko has dezala irrati-lizentziak esleitzeko prozesua. Eta zuek ados jarri zineten Alderdi Jeltzaleko jaunandreekin, eta esan zenuten: "Bi hilabeteko epean erantzungo dugu". Hamaika hilabete igaro dira. Ez dakit galdetu duzun nola doan hori; nik galdetu izan dut, gure taldeak galdetu izan du. Ez dakit zuk galderarik egin duzun; ez dut nik jaso. Beraz, hauxe diotsut: jakina Jaurlaritza kontrolatu behar dugula! Zertarako gaude hemen bestela? Zertarako gaude hemen bestela? Eta kontrolatzen dugu; gu behintzat saiatzen gara kontrolatzen, eta nahiko modu eraginkorrean egiten dugu behintzat. Besterik ez, eta eskerrik asko. La
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/5ac3f3e1-9d43-454c-b98c-bc4ad2a82a5d
parl_eu_4503
10
80
29.05.2014
URIBE ETXEBARRIA APALATEGI
Euskal Legebiltzar Talde Popularrak egindako legez besteko proposamena, EITBrentzako gardentasuneko legeproiektu bat onesteari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
Eskerrik asko. Oso labur. Urruzuno jauna, Euskal Movie-rekin pasatu zena zuk kontatu duzu eta arrazoia duzu, baina horrek ez du esan nahi guraizeak sartu zirenik. Bigarren, zergatik diot EITBko Legea aldatzeko behar bezalako giro bat behar dugula? Diot zeren eta ez da erraza. Zeren eta hau ez litzateke izango EITBko Legea aldatzeko lehen saioa, lehen saiakera. Orain dela urte batzuk, gu Alderdi Sozialistarekin akordio batetara iritsi ginen lege hori aldatzeko. Tramitazio edo epe arazo batzuk izan zirela medio, ezin izan genuen hori gauzatu. Begira zein erraza zuten aurreko legealdian Alderdi Popularrak eta Alderdi Sozialistak. Denak dakigun bezala akordio bat sinatu zuten eta akordio horretan aurreikusten zen baita ere EITBko Legea aldatzea, baina nahiz eta gehiengo absolutua izan ez ziren gai izan hori aldatzeko. Horregatik diot behar dugula, ez dakit lasaitasuna hitza egokia ote den, baina behar bezalako giro bat. Eta guk ez dugu esaten hau edo hori egin behar da. Guk, legeetan, honetan zein besteetan, Urruzuno jauna, zein besteetan, geure eragina izan daiteke herriak, hiritarrek eman diguten pisuaren arabera. Besterik ez. Llanos andrea, ulertzen ditut zure zalantzak; guk ere zalantza handiak ditugu. Izan ere, ez al da kontraesana Administrazioak berak, beste eskubide batzuetan oinarriturik –enpresen eskubideak, pertsonen eskubideak, datuen isilpekotasuna...– zenbait prebentzioneurri hartzea informazio jakin batzuk publiko egin ahal izateko? Bada, pentsa, hori Administrazioari –zentzu gordinean– aplikatzen bazaio, nola ez zaio bada aplikatuko EITBri, kontuan izanik merkatu ireki batean funtzionatzen duela! Nik ez dakit enpresa pribatu batek –nahiz eta badakidan EITB ez dela enpresa pribatu bat, baina merkatu pribatuaren barruan dago, elkar uler dezagun–, adibidez, bere prezio-politika jakitera eman behar duen, erabaki..., zera, bai, erabaki estrategikoak baitira; eta ez da komeni horiek publiko egitea, lehiakideek zure merkatu-kuota, errentagarritasuna eta abar murriztu baitezakete. Beraz, zalantza asko ditugu, eta, hain zuzen, oreka horrixe buruz ari nintzen; uste dut oreka hori lortu beharko genukeela. Dena den, hori alde batera utzirik, hainbat bide daude mota guztietako informazioen berri izateko. Eta ni ere ez naiz aurreratuko hurrengo asteko eztabaidara. Gauza bakoitza bere garaian egin behar dela uste dut, eta garai bakoitzak duela bere anbizioa. Eskerrik asko.
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/5ac3f3e1-9d43-454c-b98c-bc4ad2a82a5d
parl_eu_4504
10
81
30.05.2014
ORBEGOZO URIBE
EA-NV
Galdera, Kerman Orbegozo Uribe Euzko Abertzaleak taldeko legebiltzarkideak Osasuneko sailburuari egina, Euskadin adin txikikoen alkohol kontsumo altua ekiditeko planari buruz
Eskerrik asko, presidente anderea. Egun on, lehendakari, sailburuok, legebiltzarkideok, Darpón sailburua.
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/a1a78cbb-dd86-4347-bb97-ea875235d941
parl_eu_4505
10
81
30.05.2014
ORBEGOZO URIBE
EA-NV
Galdera, Kerman Orbegozo Uribe Euzko Abertzaleak taldeko legebiltzarkideak Osasuneko sailburuari egina, Euskadin adin txikikoen alkohol kontsumo altua ekiditeko planari buruz
Jakin izan dugun moduan, joan den asteartean Gobernu Kontseiluan Adingabeak eta Alkohola programa aurkeztu zenuen. Horren harira, adierazi zenuen ekimen horren helburu nagusiak zirela adingabeen gehiegizko kontsumoa eragoztea eta horren inguruan euskal gizartean dagoen permisibitate-giroa amaitzea. Gure taldeak bat egiten du zuk egindako adierazpenekin. Uste dugu gizartea tabakoaren ketik eta menpekotasunetik libratzeko aurrerapausoak ematen ari den bezala, gai izan behar dugula adingabeen alkohol-kontsumoaren kultura eraldatzea bultzatzeko, hain zuzen ere, zuk esandako moduan, adin txikikoek ez dezaten lotu alkohola edatea edozein motatako jaiekin edota ospakizunekin edo aisialdirako ohiturekin. Alkohola edateak adingabekoengan oso eragin kaltegarriak izan ditzake; eta, are gehiago, gure gizartean ohikoa bilakatu den bezala, neurri gabe egiten bada. Gure taldea, beraz, bat dator Osasun sailburuak esandakoarekin. Hau da, benetan arduratuta gaude adingabeek alkohola edatearen ohitura osasun publikoko arazoa bilakatu delako. Arazo horri aurre egiteko, behar-beharrezko deritzegu Osasun Saila sustatzen ari den moduko ekimenei. Horregatik guztiagatik, Adingabeak eta Alkohola programaren xehetasunak hobeto ezagutzeko helburuarekin, eskatu nahi dizugu azaltzeko programa horren helburuak, jorratuko diren lan-ildo eta giltza nagusiak, beste erakundeekiko elkarlanerako zer neurri hartuko diren, emaitzen jarraipena nola egingo den, eta abar. Besterik gabe, bukatzeko, aldez aurretik eskerrak zure azalpenengatik.
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/a1a78cbb-dd86-4347-bb97-ea875235d941
parl_eu_4506
10
81
30.05.2014
OSASUNEKO SAILBURUAK (Darpón Sierra)
Galdera, Kerman Orbegozo Uribe Euzko Abertzaleak taldeko legebiltzarkideak Osasuneko sailburuari egina, Euskadin adin txikikoen alkohol kontsumo altua ekiditeko planari buruz
Gracias, señora presidenta. Señorías, señora presidenta, señor Orbegozo, buenos días a todos. Tal y como usted comentaba, el consumo de alcohol sin límite entre los menores puede acarrear problemas de salud muy graves. OMErentzat, alkohola da osasunerako arriskutsuen gerta daitekeen drogetako bat; horrela adierazi du azken txostenean. Gaur egun, alkohola da hirugarren arrisku-faktore garrantzitsuena osasunerako, tabakoaren eta hipertentsio arterialaren atzetik. Adingabeek alkohola kontsumitzeak berehalako ondorio larriak ekar ditzake, baita ondorio kaltegarriak ere epe luzera. Dicho esto, hay que subrayar que en nuestra sociedad, en Euskadi, el consumo de bebidas alcohólicas está muy extendido, además de aceptado. Dakizuenez, alkohol-kontsumoaren patroiak aldatu egin dira, batez ere gazteen artean. Gaur egungo patroiari dibertimenduzko kontsumo deitu zaio: aisialdiarekin lotua dago, gero eta goiztiarragoa eta handiagoa da, eta asteburuetan kontzentratzen da. Halaber, azpimarratu nahi nuke gazteen artean arrisku horren pertzepzio oso txikia dela. Gure errealitatearen datu batzuk eskaintzearren, gaur egun 10 eskola-umetik 8k alkohola probatu dute adin-nagusitasunera iritsi aurretik. Adingabeen heren batek onartzen du asteburuetan alkohola edaten duela. 2012. urtean egin zen Euskadi eta Drogak inkestan, ikusi zen 14,8 urterekin hasten direla gazteak alkohola kontsumitzen. El Gobierno Vasco considera que es imprescindible atajar esta situación. El propio Presidente nos solicitó que elaborásemos un programa promovido por el Gobierno para colaborar con diversas asociaciones y agentes vascos. Beraz, arazo horien kontra borrokatzeko, Adingabeak eta Alkohola programa egin da, zeina Gobernu Kontseiluari aurkeztu baitzitzaion maiatzaren 27an, 2013-2020 aldirako Osasun Planaren barnean, VI. Mendekotasun Plana (2011-2015) aintzat harturik. Gainera, jarraipena ematen die arazo horri aurre egiteko azken urteetan hainbat esparrutatik garatu diren ekimenei. Programaren helburu nagusia da alkoholkontsumoa eragoztea gure adingabeen artean, eta, orobat, gure gizartean dugun tolerantzia-giroari buruzko gogoeta egitea. Programak ezinbestekotzat jotzen du hainbat erakunde eta sektoreren elkarlana. 35 ekintza nagusi jasotzen ditu, legegintza honetan garatzeko. Proposamenak sei esparrutan antolatzen dira: komunitatea, hezkuntza, osasuna, mendekotasunak, arauak eta sentsibilizazio eta zabalkunde soziala. Hauek dira azpimarratu daitezkeen helburuetako batzuk: erakundeen ekintza areagotzea alkoholkontsumoaren alorrean, kontsumitzen duten adingabeen kopurua murriztea eta kontsumitzen hasteko adina atzeratzea, kontsumoarekin lotutako arazoei ekitea, gazteen parte-hartzearen planifikazioa handitzea osasun-politiketan, adingabeek alkohola kontsumitzearen arriskuak hobeto ezagut ditzaten egitea, biziohitura osasungarriak sustatzea eta, orobat, adingabeek alkohola kontsumitzea onartzen ez duen osasunkultura bat sortzea. Programa onartu zenetik, neurri zehatzak ezartzen hasi dira. Programaren jarraipena, koordinazioa eta ebaluazioa egiteko, parte-hartzaile hauez osatutako batzorde gidari bat sortuko dugu: Jaurlaritzako hainbat sail, diputazioak, udalak eta gazteak berak, Gazteriaren Kontseiluaren bidez. Para finalizar, me gustaría subrayar algo, con más vigor que nunca: debemos aunar nuestras fuerzas y esfuerzos para darle la vuelta a la cultura que protege el consumo sin medida de alcohol. Gracias. La
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/a1a78cbb-dd86-4347-bb97-ea875235d941
parl_eu_4507
10
81
30.05.2014
URREA HERRERA
EH Bildu
Galdera, Diana Carolina Urrea Herrera EH Bildu taldeko legebiltzarkideak lehendakariari egina, Sestaoko alkateak eginiko adierazpenei buruz
Egun on guztioi. Sestaoko alkateak zenbait familiaren erroldatzea galarazi egin du legez kontra. Alkateak berak legedia urratzea ontzat jo du argi eta garbi eta ez du bere jokabidea zuzentzeko asmorik. Lehendakariak uste du pertsona jakin batzuk euren etnia edo jatorriagatik diskriminatu daitezkeela eta, beraz, legedia urratzen duen alkate bat karguan jarraitzeko moduan dagoela? Arduradun publikoek eredu izan behar dute elkarbizitza arloan, eta mina eta aurkaritza sortzen dituzten adierazpen eta jarrera guztiak saihestu behar dituzte. Izan ere, argi daukagu helburuak ez dituela, inola ere, bitartekoak justifikatzen.
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/a1a78cbb-dd86-4347-bb97-ea875235d941
parl_eu_4508
10
81
30.05.2014
JAURLARITZAKO LEHENDAKARIAK (URKULLU RENTERIA)
EA-NV
Galdera, Diana Carolina Urrea Herrera EH Bildu taldeko legebiltzarkideak lehendakariari egina, Sestaoko alkateak eginiko adierazpenei buruz
Legebiltzarburu anderea, legebiltzarkideok, jaun andreok, egun on guztioi. Diana legebiltzarkide anderea, legearen ikuspuntutik gaia epaitegian dago eta epaiaren aurretik zintzotasuna eta zuhurtzia erakustea dagokigula iruditzen zait. Denoi, Udaletik hasita. Eta ez dut, beraz, nik besterik esatekorik. Baina argi eta garbi esan nahi dut Sestaoko alkatearen hitzak erabat desegokiak iruditu zaizkidala; eduki aldetik eta tonu aldetik, erabat desegokiak. Euzko Alderdi Jeltzaleak adierazitako irizpide kritikoarekin ere bat nator. Honekin batera, esan behar dut, baita ere, Josu Bergara alkateak onartu duela hitz desegokiak direla, eta barkamena eskatu du; egin duena zintzotasun osoz egin du, jendaurrean eta berehala. Hori bai, hitz horiek ez ziren etorkinei buruzkoak, delitugileei buruzkoak baizik; etorkinen kolektiboek horrela onartu dute berarekin bilera egin ondoren. Oso argi hitz egiten dut gai horri buruz. Uste dut guztiz desegokiak izan zirela Sestaoko alkatearen hitzak; ez hitzak ez moduak ez ziren egokiak izan. Euzko Alderdi Jeltzaleak berak adierazpen horiek ezeztatu zituen, eta ni bat nator horrekin. Hala ere, alkateak berak onartu du desegokiak izan zirela, eta barkamena eskatu du, berehala eta zintzotasunez. Garrantzitsua iruditzen zait azpimarratzea etorkinen kolektiboek barkamena onartu dutela, eta aitortu dute Josu Bergara hurbila eta etorkinen beharrekin konprometitua dagoen pertsona bat dela.
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/a1a78cbb-dd86-4347-bb97-ea875235d941
parl_eu_4509
10
81
30.05.2014
URREA HERRERA
EH Bildu
Galdera, Diana Carolina Urrea Herrera EH Bildu taldeko legebiltzarkideak lehendakariari egina, Sestaoko alkateak eginiko adierazpenei buruz
"Arduradun publikoek eredu izan behar dute elkarbizitzaren arloan, eta mina eta aurkaritza sor ditzaketen adierazpenak eta jarrerak saihestu behar dituzte. Ziur gaude helburuak ez dituela, inola ere, bitartekoak justifikatzen". Horiek ez dira Euskal Herria Bilduren hitzak. Cáritas Bizkaiaren hitzak dira. Maiatzaren 26ko jakinarazpen batean, erakunde publikoei eskatu die oinarrizko eskubideak berma ditzatela, hala nola erroldatze-eskubidea, zei- nak beste eskubide batzuk eragiten baititu: adingabeen eskolatzea, lehen mailako osasun- eta gizartezerbitzuak –esaterako gizarte-larrialdiko laguntzak–. Izan ere, zenbait familiak behin baino gehiagotan eskatu dute Sestaon erroldatzea, eta Josu Bergarak eskubide hori ukatu die, nahiz eta Bergara izan Bizkaiko Foru Aldundiko Berdintasunerako eta Herritarren Eskubideetarako aurreko zuzendaria. SOS Racismo elkarteko ordezkariek batzar bat eskatu dute behin baino gehiagotan, ez-betetze horri buruz hitz egiteko; baina ez dute izan inolako arrakastarik –familien beren idazkiak ere badaude Udalean–, eta aukera bakarra salaketa zuten. Arartekoa ofizioz aritu da Sestaon zenbait alditan, azkena atzo (2011tik seigarren aldia), eskaera bat egiteko pertsona horien erroldatzeari, udalerriaren birsorkuntzaren egoerari eta herritarren segurtasunarekin lotutako zenbait gairi buruz. Bergarak nahita eta behin baino gehiagotan legea ez betetzeak ondorio politikoak ekarri behar lituzke. Ez al duzu uste, Urkullu jauna? Egoera sozial eta ekonomiko oso larrian murgildurik dagoen herri-borroka baten eredua da Sestao. % 27ko langabezia-tasa du, hamarkada luzez egindako politika txarren ondorioz, eta basamortu industrial eta bazterketaren eta egonkortasunik ezaren erreferente bihurtu du horrek Sestao. Inola ere egin ezin dena da immigrazioa delinkuentziarekin sistematikoki lotzea, eta, are gutxiago, ikuspegi xenofobo eta baztertzaileetan erortzea. Uste duzue inguruan polizia gehiago egonda Sestaok duen arazoa konponduko dela? Sestaok eta Txabarrik irtenbide integralak behar dituzte, neurri eta proiektu berriak, integratzaileak, elkarbizitzarako hezkuntza eta arazoak kudeatzeko gai diren pertsonak, eta, batez ere, auzokoen partehartzea. Adibide argi bat Hernani eta Astigarragako udalek martxan jarritako programa da, 150 pertsona gizarteratzerako. Zuek ere parte hartzen duzue proiektu horretan, eta Arartekoak eredugarritzat jo du. Hori da fruituak ematen dituen lan egiteko modua, eta Sestaoko alkate bakar batek ere martxan jarri ez duena. Urkullu jauna, zuk, arduradun nagusi gisa, euskal gizartearen eskubide guztiak bermatzeaz arduratu behar duzu. Eta, horregatik, gaur, hemen eskatzen dizugu konpromisoa har dezazula, gizarte-mugimenduen, Arartekoaren eta talde politikoen aurrean, bermatzeko, abiapuntu gisa, pertsona horiek eskubidea izango dutela eskubidez dagokiena jasotzeko, erroldatzea, hain zuzen ere. Nada más. Gracias. La
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/a1a78cbb-dd86-4347-bb97-ea875235d941
parl_eu_4510
10
81
30.05.2014
JAURLARITZAKO LEHENDAKARIAK (URKULLU RENTERIA)
EA-NV
Galdera, Diana Carolina Urrea Herrera EH Bildu taldeko legebiltzarkideak lehendakariari egina, Sestaoko alkateak eginiko adierazpenei buruz
Gracias, señora presidenta. Diana Urrea andrea, Sestaoko osoko bilkuraren posizionamendua ere argia izan da. Eta zuek alkatearen aurkako gaitzespen-mozio bat aurkeztu duzue, eta 21 udalkidetik hiruren babesa baino ez duzue jaso. Errespetua zor diot erabaki instituzional horri, eta zuk ere errespetatu beharko zenuke Sestaon bizi den testuinguruan. Sestao es un pueblo especialmente castigado por la crisis económica. Además tiene graves problemas a causa de la delincuencia y la falta de civismo. Nos encontramos ante un problema muy grave de delincuencia y falta de civismo, y es necesario buscar una solución a ese problema. Desde el punto de vista legal, le he explicado que el tema se encuentra en los juzgados, y que considero que antes del juicio nos corresponde mostrar honestidad y prudencia. A todos, empezando por los Ayuntamientos. Begira, Sestaoz ari zara zu. Sestao betidanik izan da harrerako udalerri bat, ez udalerri baztertzailea; integrazioko udalerri bat da. Esku artean darabilgun gaia, Diana Urrea andrea, delinkuentzia eta zibismo falta da, Sestaoko eremu oso zehatz batean elkarbizitza-arauak errespetatzen ez dituzten pertsonez ari gara, hain justu. Eta Eusko Jaurlaritzak arazo horri konponbidea emateko konpromisoa hartu du. Integrazio eta kohesio sozialaren alde egiten dugu lan, Diana Urrea andrea; diru-sarrerak bermatzeko errenta jasotzen dute 1.500 familiak. Suspertzearen eta enpleguaren alde dihardugu. Ertzaintzak eta Udaltzaingoak elkarrekin dihardute lanean, pertsonen segurtasun- eta babes-neurri berriak ezartzeko. Berdintasun eta justizia sozialaren balioekin engaiatu gara, Eusko Jaurlaritza eta erakunde guztiak (Aldundia eta Sestaoko Udala). Berriro ere diot desegokitzat jotzen ditudala alkatearen adierazpenak. Ez dut onartzen, orobat, Diana Urrea andrea, duela urtebete egindako grabaketa batzuen erabilera alderdikoia; grabaketak manipulatu egin dira, eta hauteskunde batzuk baino lau egun lehenago ikusi dute argia. Norbaitek ezin justifikatuzko kalkulu bat egin du, eta orain bere garaian salatu ez zuen gai baten larritasuna azpimarratu nahi izan du. La
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/a1a78cbb-dd86-4347-bb97-ea875235d941
parl_eu_4511
10
81
30.05.2014
PASTOR GARRIDO
SV-ES
Galdera, José Antonio Pastor Garrido Euskal Sozialistak taldeko legebiltzarkideak lehendakariari egina, 2017an zero defizitaren helburua lortzeari buruz
Eskerrik asko, presidente andrea. Egun on. Lehendakari jauna, iragan maiatzaren 14an iragarri zenuen Eusko Jaurlaritzak zero defizita lortuko zuela hiru urtean, 2016rako (hau da, legegintza honen bukaerarekin batera), Espainiako Gobernuak zehaztutakoaren arabera, eta egonkortasun-planak betez. Eta sozialistok jakin nahi dugu zer esan nahi duen, berez, iragarpen horrek, eta zer ondorio ekarriko dizkion euskal gizarteari defizit hori betetzeak. Are sakrifizio gehiago eragingo dituen gastu publikoan eta, gure ustez, herritarrek jaso behar dituzten zerbitzuprestazioetan. Edo, aldiz, gizarte-sakrifizioak saihestea proposatzen ote den, diru-sarrerak handituz zergasistema progresibo baten bidez, iruzurraren kontrako borroka baten bidez, eta aukera emanez ongizatearen estatua behar adina baliabiderekin mantentzeko, Gobernuak gurekin duen konpromisoan oinarritua. Horregatik, lehendakari jauna, jakin nahi genuke ea sakrifizio berriak proposatzeko asmoa duzun oinarrizko zerbitzu publikoei eragiten dioten gastu publikoan, iragarritako zero defizita erdiesteko.
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/a1a78cbb-dd86-4347-bb97-ea875235d941
parl_eu_4512
10
81
30.05.2014
JAURLARITZAKO LEHENDAKARIAK (URKULLU RENTERIA)
EA-NV
Galdera, José Antonio Pastor Garrido Euskal Sozialistak taldeko legebiltzarkideak lehendakariari egina, 2017an zero defizitaren helburua lortzeari buruz
Eskerrik asko, legelbitzaburu anderea. Pastor jauna, nik ez nuen esan hiru urte barru zero defizita lortuko genuenik; esan nuena zera da: hiru urte barru zero defizita lortzea zentzukoa iruditzen zitzaidala. Uste dut ñabardurak garrantzitsuak direla. Edonola ere, betebehar konstituzional bat ez balitz, inor ez litzateke arituko sakrifizioz edo defizitaren helburuak lortzeko formulaz, Pastor jauna. Zure alderdiak, Espainiako Langile Alderdi Sozialistak, proposatutako betebehar bat –atzo egin zenion erreferentzia horri–, eta Alderdi Popularrarekin adostu zuen, elkar hartuta berritu zuten Konstituzioa, urgentziaz eta kontsultatu gabe, 2011ko abuztuan. Nahi denean, ahal da, Pastor jauna. Hala ere, konpromiso konstituzional horretatik abiatuta, akordio batera iritsi gara Kontzertu Ekonomikoaren Batzorde Mistoarekin, eta niretzat hori ere, aurreko urterako ezarritako defizitaren helburua betetzeari dagokionez –eta horrela ebatzi dut–, legea da. Hirugarren puntua; zintzoak izan gaitezen, eta onar dezagun 2013. urtean, iragan urtean, Jaurlari- tzak oinarrizko zerbitzuak bermatu zituela 1.100 milioi gutxiagoko aurrekontua izanda diru-sarreretan, 2012. urtearekin alderatuta, Pastor jauna. Eta Jaurlaritzak egonkortasunaren helburua beteko du. Gastua kontrolatu dugu, eta orain dirusarrerak hobetuko ditugu. Bide hori hitzartua dago, onartua eta martxan. Hiru neurri ditugu: zerga-erreforma, iruzurraren aurkako borroka, eta enpleguaren eta suspertze ekonomikoaren aldeko programa. Zuk eta guk bide hau onartu dugu, eta badakizu fruituak ematen ari dela. Dirusarreretan, zeinu-aldaketa bat hauteman dugu, positiboa; eta horrek uste dut aukera ematen duela osasuneko, hezkuntzako eta babes sozialeko oinarrizko zerbitzuak bermatzeko, egonkortasunaren bideari jarraituz. Kontu publikoen zehaztasuna eta egonkortasuna Jaurlaritzaren helburua da, eta hori da inbertsioan, hazkundean eta enplegua sortzean konfiantza bermatzeko oinarria.
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/a1a78cbb-dd86-4347-bb97-ea875235d941
parl_eu_4513
10
81
30.05.2014
PASTOR GARRIDO
SV-ES
Galdera, José Antonio Pastor Garrido Euskal Sozialistak taldeko legebiltzarkideak lehendakariari egina, 2017an zero defizitaren helburua lortzeari buruz
Lehendakari jauna, adi-adi entzuten egon naiz, eta oharrak hartu ditut. Teorian, bat gatoz zure Jaurlaritzaren lehentasunekin, eta teorian diot: zerbitzu publikoak eta babes soziala indartzea, prestakuntzari eta berrikuntzari laguntzea, ekonomia produktiboa sustatzeko politikak egitea eta enpleguarekin konpromisoa hartzea. Esan beharra dago gurekin hitzartutako lehentasunak direla, eta gainera, gaur egungo aurrekontuan sartuak daudela. Arazo bat dago, ordea, guk uste baitugu zuek, praktikan, beste bide batzuk hartzen dituzuela batzuetan: ahozko aginduak daudenean –badaude, lehendakari jauna, eta badakizu– gastu korronteei, dirulaguntzei eta inbertsioei eragiten dieten aurrekontukapituluetan kredituari atxikitzeko; gure salaketa delaeta Jaurlaritzak erabakitzen duenean, azkenean, 2011n aktibatzea udaletan langabetuak kontratatzeko eta trebatzeko agindu ekonomikoak, baina ez 2014ko aginduak, baizik eta aurreko urtean onartutakoak, zeinak 2013an eta 2014an aktibatu beharrekoak baitziren. Eta aurrekontu-proiektu bat aurkezteko ardura, Jaurlaritzaren borondate ekonomikoa adierazteko aukera izan zenutenen lehen aldian, murrizketa izugarriak planteatu zenituzten trebakuntzan, ikerketan eta sustapen ekonomikoan; nahiz eta egia den murrizketa horiek 2014ko aurrekontuan zuzendu zirela, aldaketak egin zirelako sozialistak zerbait aldatzeko eskatu zuten lekuan: diru-sarreretan, zerga-erreforma baten bitartez eta arrakastatsua izatea espero dugun iruzurraren kontrako borroka baten bitartez. Eta horregatik kezkatzen gaitu murrizketapolitikarekin batera entzun genuen betiko leloa berpiztea orain zuk, hau da, ezin dugula gastatu ez daukaguna, eta kezkatzen gaitu enfasia gastuan jartzea eta ez bereziki benetako neurri fiskal zehatzetan. Kezkatuta gaude, zero defizita aitzakiatzat hartuta murrizketa politiko gutxi-asko ezkutatuak berriro ere agertzen hasiko direlakoan. Izan ere, lehendakari jauna, aspertuta gauzkazue zuen plan, proiektu eta proiektu eta ekimen askoren power pointen aurkezpenekin, inoiz ez baitira egia bihurtzen, prentsan eta telebistan ez bada. Eta, beraz, sumatzen ari gara zure benetako asmoez ez fidatzen hasi beharko dugula, akordioak betetzeari dagokionez. Eta horregatik eskatu dugu –eta hemen eskatzen dut berriro formalki– jarraipenbatzordearen bilera bat datorren asterako. Izan ere, egia esan, mesfidantza handia nabaritzen ari gara zuekin egindako akordioak direla eta. La
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/a1a78cbb-dd86-4347-bb97-ea875235d941
parl_eu_4514
10
81
30.05.2014
JAURLARITZAKO LEHENDAKARIAK (URKULLU RENTERIA)
EA-NV
Galdera, José Antonio Pastor Garrido Euskal Sozialistak taldeko legebiltzarkideak lehendakariari egina, 2017an zero defizitaren helburua lortzeari buruz
Pastor jauna, aspertuak zaudete Jaurlaritzak aurkezten dituen planez. Bada egon zaitezte lasai, Jaurlaritzan zeundetenean bezain lasai, ez baitzenuten gobernu-programarik aurkeztu. Euskadik legedia betetzeko konpromisoa hartua du, bai eta aurrekontu-egonkortasunaren bideari eusteko konpromisoa ere, zeina zuek inposatu baitzeniguten Konstituzioa berritu zenutenean, Alderdi Popularrarekin batera. Ez da kapritxo bat, beharrezko bermea baizik hazkunderako eta enplegurako. Eta erakunde publiko askok duten arazoa zorraren ondoriozkoa da, Pastor jauna. Ba al dakigu nondik datorren zor hori? 2009tik 2011ra, PSE-PP Jaurlaritzak 2.890 milioi euroko defizita hitzartu zuten, eta, benetan, 5.730 milioi euro gastatu zituen: bi aldiz gehiago. Ondorioak gaur ari gara ordaintzen: 2009. urtean Jaurlaritzak 80 milioi euro baino ez zituen behar zorra ordaintzeko; aurten, 800 milioi, Pastor jauna. Zama horretaz gain, gaur kontuak saneatuak eta kontrolatuak daude. Egonkortasunaren bidea izan dezakegu helburu. Konfiantza, hazkundea eta dirusarrera handiagoak eragiten duen helburu bat da; hori da bidea, diru-sarrerak handitzea. Eta, orain, Pastor jauna, agian ulertuko duzu zergatik ari den berriro hazten Euskadiko kaudimen-ratinga. Kontu saneatuak berme bat dira, Jaurlaritza honen funtsezko konpromisorako berme bat: osasuna, hezkuntza eta babes soziala. Hori da lehentasuna, ez egoeraren araberakoa, baizik eta egiturazkoa. Gaurko eta biharko funtsezko zerbitzuak bermatuko ditugu. Gaur egun kontuak onbideratuta eta kontrolatuta daude. Defizitaren helburua betetzen dugu eta zorra murriztu ahal dugu. Onbideratutako kontuak berme bat dira, eta Jaurlaritzaren oinarrizko konpromisorako bermea: osasunerako, hezkuntzarako eta gizarte-babeserako. Hauek dira lehenesten ditugun helburuak. Eskerrik asko.
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/a1a78cbb-dd86-4347-bb97-ea875235d941
parl_eu_4515
10
81
30.05.2014
GARRIDO KNÖRR
PV-ETP
Galdera, Laura Garrido Knörr Euskal Talde Popularreko legebiltzarkideak Hezkuntza, Hizkuntza Politika eta Kulturako sailburuari egina, ETBk San Prudentzioren jaietako informazioari emandako estaldurari buruz
Eskerrik asko, presidente anderea. Lehendakaria, sailburuok, legebiltzarkideok. ETBk bi teleberrietan, goizekoan eta arratsaldekoan, bai euskaraz eta bai gaztelaniaz, oso jarraipen gutxi egin zion San Prudentzio jaiari. Alderdi Popularraren izenean, jakin nahi dugu zer irizpide jarraitu den ETBn San Prudentzio jaiaren informazioa egiteko eta emateko orduan. Talde Popularraren izenean, jakin nahi dugu zer irizpide baliatu diren San Prudentzio jaiaren informazioari emandako estalduran bi teleberrietan, eguerdikoan eta gauekoan, estaldura eskasa izan baita San Prudentzio jaietan.
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/a1a78cbb-dd86-4347-bb97-ea875235d941
parl_eu_4516
10
81
30.05.2014
GARRIDO KNÖRR
PV-ETP
Galdera, Laura Garrido Knörr Euskal Talde Popularreko legebiltzarkideak Hezkuntza, Hizkuntza Politika eta Kulturako sailburuari egina, ETBk San Prudentzioren jaietako informazioari emandako estaldurari buruz
Zuk, sailburu andrea, badakizu zer estaldura izan zuen San Prudentzioko jaiak, eta 28ko eguerdiko eta gaueko, euskaraz zein gaztelaniazko Teleberriaren saioez ari naiz. Errealitatea guztiz kontrakoa izan zen. Bi teleberrien aurrerapenean zein albiste-atalean, San Prudentzio jaiari buruzko informazioa gai nazional eta internazionalen atzetik eman zen, bai eta gaurkotasun askoz ere gutxiago zuten Arabako eta Euskal Herriko beste gai batzuen atzetik ere. San Prudentzioren festibitatearen ekitaldi nagusiak ez ziren agertu; ezkutatu ziren, hain zuzen ere. Ez ziren aipatu San Prudentzio jaiaren ekitaldi nagusiak; eta 28ko albistegiez ari naiz, bai eta erretretaz, danborradaz eta urrezko dominaren entregaz ere. Zenbait emanalditan ez ziren eman Arabako ahaldun nagusiaren adierazpenak. Badakigu lehendakaria ez zela ekitaldi haietan egon, baina ez zituzten eman Arabako ahaldun nagusiaren adierazpenak; are gehiago, emisio zehatz batean –a ze kasualitatea– Barne sailburuaren adierazpenak eman ziren. Emisio batzuetan diputatu nagusiaren adierazpenak ez ziren eman, eta bazenituzten adierazpen horiek. Arazoa, sailburu andrea, ulertuko duzunez, ez da ea Arabako ahaldun nagusia gehiago edo gutxiago agertzen den. Arazoa da Arabari eta arabarrei berriro ere itsuskeria bat egin zaiela berriro ere EITBn. Arazoa da Araba eta arabarrak berriro ere alde batera utzi direla euskal telebista publikoan. Berriro Araba eta arabarrak alde batera utzi dira euskal telebista publikoan, eta hau ez da berria. Baina hori ez da berria, sailburu andrea. Betiko kontua da: Andre Mari Zuriaren ospakizuna, txupinazoa, Zeledonen igoera, Gasteizko guduaren berrehungarren urteurrenaren ospakizuna –zuzendu egin behar izan zenuten–, Baskoniaren eta Alavesaren partiden emanaldiak... Kontua da arabarrak, berriro ere, EITBk erabakitzen duen interes informatiboaren amaieran geratzen garela, eta ez dakigu zer irizpidetan oinarritzen den erabaki hori. Espero dut gaur, behingoz, zalantzak argituko dizkiguzula. Argi daukaguna da arabarrek beti kaltea jasan behar izaten dugula. Eta ez iezadazu esan gainerako lurraldeetako ekitaldiei ematen zaien tratamendu bera ematen zaiola, gogoratzen baitut –eta denok izango dugu oroimenean, bere garaian ikusi bagenuen behintzat– zer estaldura bikaina eman zitzaion, adibidez, Donostiako danborradari,urrezko danborra nola egiten zen azaltzen zuen erreportaje esklusibo bat ere eskaini baitzen. Eta argi gera dadila Talde Popularrari oso ondo iruditzen zaigula jai zehatz baten berri horrela ematea, danborrada, esaterako, eta Donostiako egun nagusia.
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/a1a78cbb-dd86-4347-bb97-ea875235d941
parl_eu_4517
10
81
30.05.2014
HIZKUNTZA POLITIKA ETA KULTURAKO SAILBURUAK (Uriarte Toledo)
Galdera, Laura Garrido Knörr Euskal Talde Popularreko legebiltzarkideak Hezkuntza, Hizkuntza Politika eta Kulturako sailburuari egina, ETBk San Prudentzioren jaietako informazioari emandako estaldurari buruz
Señora Garrido. Zuk zeuk egindako galderari lotzen saiatu naiz. Hau da, ETBk San Prudentzio eguneko informazio prestatu eta eskaintzeko jarraitu dituen irizpideak zein ETBk egindako jarraipena azaltzen saiatu naiz. Baina ekin eta ekin jarraitzen duzula ikusita, are gehiago esango dizut. Aurreko mintzaldian aipatutako ETB-1 eta ETB-2 albistegietako jarraipenez gain, ETB-1 kateak jaiari buruzko gau tematikoa eskaini zuen, audientzia goreneko ordutegian zuzeneko saioak eskainiz –igual ez duzu ondo sakatu telebistak botoia, baina horrela izan zen–. Honakoak zehatz-mehatz: San Prudentzio eguneko erretretari buruzko 64 minutuko saioa, Gasteizko txistularien kontzertua eta, azkenik, San Prudentzio eguneko danborrada. Guztira, 188 minutuko saio berezia. Eta ez hori bakarrik: Euskal Herria Zuzenean saioan ere izan zuen lekua albisteak, lau minutuko bideo berezi bat eskainiz. Gainera, EITB taldearen euskarri guztietan, irratian eta Interneten, jaiegunaren berri eman zen. Eta Radio Vitoriaren estaldura ere aipatu beharra dago, programazio berezia eskaini baitzuen. Bereziki, hau: Apirilaren 27an, erretreta eta danborrada eskaini ziren zuzenean. Apirilaren 28an, zortziko tradizionala eskaini zen zuzenean; goizeko hamarretatik ordu biak arte, Armentiako ekitaldiei buruzko saio berezia eman zen, eta zuzenean eman zen agintariek Foru Aldundiaren jauregian egindako harrera; eta arratsaldean umeen danborrada eman zen, eta txokolate-janaren jaiaren estaldura ere egin zen. Uste dut arazoa ez dela ordu gehiago edo gutxiago eskaini ziren. Arazoa beste sentsibilitate-mota batekin lotua dago, zuk aipatu dituzun batekin, eta ez, hain zuzen ere, arabarrengatik.
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/a1a78cbb-dd86-4347-bb97-ea875235d941
parl_eu_4518
10
81
30.05.2014
MANEIRO LABAYEN
Mixto-UPyD
Galdera, Gorka Maneiro Labayen Mistoa-UPyD taldeko legebiltzarkideak lehendakariari egina, Sestaoko alkateak etorkinekin erakutsitako jarrerari buruz
Eskerrik asko, presidente andrea. Egun on denoi. Lehendakari jauna, primeran ezagutzen ditugu Sestaoko alkatearen adierazpen arrazistak. Denok ezagutzen ditugu. Ez ditut errepikatuko, lotsa ematen didatelako. Baina denok ezagutzen ditugu, zuek ere bai. Adierazpen edonondik begiratuta arrazista eta xenofobo horietaz gain, alkateak esan zuen maiz hausten duela legea. Esan zuen: "Nik egunero, orduro hausten dut". Zer deritzozu horri? Euzko Alderdi Jeltzaleko alkate batek esatea egunero legea hausten duela? Beraz, nik adierazpenez galdetzen dizut, adierazpen arrazista eta xenofobo, guztiz gaitzesgarri eta onartezin horiez. Eta legea hausten duela esaten duen Euzko Alderdi Jeltzaleko alkate bat egoteari buruz ere galdetzen dizut. Onargarriak iruditzen al zaizkizu alkatearen adierazpen arrazistak, lehendakari jauna? Ezin daitezkeela onartu esan duzu dagoeneko, baina ez du ondoriorik izango? Ez lukete izan behar nolabaiteko ondoriorik? Ez duzu uste dimisioa aurkeztu beharko lukeenik? Ez duzu uste dimisioa aurkezten ez badu Euzko Alderdi Jeltzaleak kanporatu beharko lukeenik? Ez duzu uste dimisioa aurkezten ez badu eta Euzko Alderdi Jeltzaleak kanporatzen ez badu Euzko Alderdi Jeltzaleak adierazpen guztiz gaitzesgarriak eta onartezinak onartzen eta ontzat ematen arituko litzatekeenik? Eskerrik asko.
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/a1a78cbb-dd86-4347-bb97-ea875235d941
parl_eu_4519
10
81
30.05.2014
MANEIRO LABAYEN
Mixto-UPyD
Galdera, Gorka Maneiro Labayen Mistoa-UPyD taldeko legebiltzarkideak lehendakariari egina, Sestaoko alkateak etorkinekin erakutsitako jarrerari buruz
Bai, eskerrik asko. Lehendakari jauna, gurea salaketa politiko bat da; hemen egiten dugu, Legebiltzar honetan. Alkate horren adierazpenak, badira arrazistak, eta eskatzen dugu adierazpen horiek ondorioak izan ditzatela. Eta, halaber, eskatzen dizugu alkateari eska diezaiozula dimisioa aurkez dezala, eta, egiten ez badu, Euzko Alderdi Jeltzaleak alderdi politikotik kanporatu dezala. Hori da egin behar duzuna. Alkatearen adierazpenak ez dira nahikoak, gero eskatutako barkamena ez da aski izan; ez da nahikoa barkamena eskatzea. Zuk hemen esatea haren adierazpenak desegokiak direla ez da nahikoa, inondik ere. Euzko Alderdi Jeltzaleak zabaldutako oharra ez da nahikoa. Ez da aski esatea adierazpen desegokiak izan zirela; ez da nahikoa. Dimisioa aurkez dezala eskatu behar zaio. Eta dimititzen ez badu, Euzko Alderdi Jeltzaleak alderditik bota behar du. Eta botatzen ez badu, adierazpen guztiz desegoki horiek ontzat ematen ari da. Eta berriro ere errepikatzen dut, arrazakeriaz gain, bai baitago arrazakeria: alkate horrek esan zuen egunero hausten duela legea. Zer deritzozu horri lehendakari jauna? Euzko Alderdi Jeltzaleko alkate batek legea hausten duela esatea? Ordezkari politiko batek legea bete behar du, herritarren zerbitzura egon, pobreziaren aurka borrokatu, berdintasunik ezaren aurka borrokatu, eta ez jendea iraindu; hori baita, hain zuzen ere, alkate horrek egin duena. Ados ez egotetik harago joan behar duzu; haren dimisioa eta Euzko Alderdi Jeltzaletik botatzea bultzatu behar duzu. Zuek Jaurlaritzako kideei eskola partikularrak ematearen aldekoak zarete. Nire ustez, gizon horrek eskola partikularrak behar ditu, demokraziari, gizalegeari eta zuzenbide-estatuarekiko errespetuari buruzkoak. Argi dago eskola partikular horiek ez dizkiola Euzko Alderdi Jeltzaleak eman behar, baina bai ordaindu. La
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/a1a78cbb-dd86-4347-bb97-ea875235d941
parl_eu_4520
10
81
30.05.2014
JAURLARITZAKO LEHENDAKARIAK (URKULLU RENTERIA)
EA-NV
Galdera, Gorka Maneiro Labayen Mistoa-UPyD taldeko legebiltzarkideak lehendakariari egina, Sestaoko alkateak etorkinekin erakutsitako jarrerari buruz
Eskerrik asko, legebiltzarburu anderea. Maneiro jauna, nik ez dakit zuk eskola partikularrik jasotzen duzun Legebiltzarretik jasotzen duzun soldatarekin; ez dakit. Dena dela, zu Eusko Legebiltzarreko kidea zara, eta ni lehendakaria naiz, legebiltzarkidea naizelako; zu bezala, baina, horrez gain, ni lehendakaria naiz. Zuk, Eusko Legebiltzarreko kide zaren aldetik, eskatu al diozu Diputatuen Kongresuko Toni Cantó diputatuari atzera egiteko Diputatuen Kongresuan izan duen ibilbidean egindako baieztapenengatik? Maneiro jauna, berriro diot, salaketa bat aurkeztu da epaitegian, eta ez dagokit niri epaia aurrera- tzea. Eta lehen esan dudana diot berriro ere: ez du zerikusirik nolanahi ere desegokiak diren hitz batzuekin. Ez al duzu uste nahikoa dela lehendakari batek onartzea alderdiko kide batek esandakoa ez zaiola egokia iruditzen edo desegokia dela esatea, salaketa egon ala ez? Eta, berriro diot: etorkinen kolektiboek azalpenak onartu dituzte, eta alkatearekin bildu ziren higiezinen agentziek esan dute alkatearen hitzak manipulatuak izan zirela. Are gehiago, Sestaoko udaleko ELA sindikatuak esandakoa irakurriko dizut: "SOS Racismok salaketa bat jarri dio polizia lokalari, etorkinak herritik joan daitezen presionatzeko haiez abusatu, jipoitu eta jotzeagatik. SOS Racismori zuzenketa publikoa eskatzen diogu, salaketa iraingarriak eta kalumniak egiteko erabili zituen bitarteko berak erabiliz. Ez dago arrazakeriarik, Maneiro jauna. Aurrez aurre dugun arazoa mugatua eta kokatua dago: Sestaoko eskualde zehatz bateko zibismo falta da; ez immigrazioarekin baizik eta delinkuentziarekin lotua dagoen zibismo falta, Maneiro jauna. Arazo horrek kezkatzen gaitu; horrek arduratzen gaitu. Ez dugu saihestu nahi gure erantzukizuna: Gobernua konprometitua dago, eta elkarlanean jarraituko du Udalarekin. Gure ekintzen helburua da arreta soziala eta pertsonak integratzeko laguntzak ematea, Udalarekin eta alkatearekin batera; hazkunde ekonomikoa eta enplegua hobetzeko laguntzak ematea, eta baita lankidetza ematea ere, delinkuentziari eta zibismo faltari aurre egiteko. Eskerrik asko.
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/a1a78cbb-dd86-4347-bb97-ea875235d941
parl_eu_4521
10
81
30.05.2014
MANEIRO LABAYEN
Mixto-UPyD
Interpelazioa, Gorka Maneiro Labayen Mistoa-UPyD taldeko legebiltzarkideak lehendakariari egina, haurren pobreziari aurre hartzeari eta aurka egiteari buruz
Eskerrik asko, presidente andrea. Sailburu jauna, uste baitut zuk erantzungo diozula nire interpelazioari, egoera latza da, eta Espainiaz ari naiz: krisi ekonomiko larria, herritar gehienei eragiten dieten murrizketa sozialak, desparekotasunaren gorakada, langabezia, baliabiderik gabeko milaka familia, prestaziorik jasotzen ez duten milaka familia, pobreziaren gorakada, pobrezia energetikoa den horren gorakada, eta baita haurren pobreziaren gorakada ere. Zenbait ekimen aurkeztu ditugu Diputatuen Kongresuan egungo egoerari aurre egiten laguntzeko eta egoera latz eta bidegabe onbideratzen laguntzeko. Azken hiletan, pobreziaren gorakadarekin lotutako hainbat txosten argitaratu dira Espainian, oro har. Euskadi ez da uharte bat, Euskadin ere egoera latza da. Esan daiteke Euskadiren egoera ekonomikoa, zenbait arlotan, Espainiako autonomia-erkidego gehienetan baino hobea dela; baina hemen ere badago langabezia, eta gora doa etengabe; hemen ere badago desparekotasuna; hemen ere badaukagu pobrezia; hemen ere badugu haurren pobrezia. EAEn, babes sozialeko sistema daukagu, guztiz funtsezkoa desparekotasunari eta pobreziari aurre egiteko; baina ikusten ari gara sistema hori ez dela nahikoa. Eta, beraz, Eusko Jaurlaritzak zerbait gehiago egin beharko luke desparekotasun- eta pobrezia-egoera horien kontra borrokatzeko, batez ere pobrezia-egoerei eta, bereziki, haurren pobrezia-egoerei. Kontua da 2013ko uztailaren 19an, duela ia hamar hil, Legebiltzar honetan ekimen bat aurkeztu genuela, eta, haren bidez, neurri zehatzak eskatzen genizkion Jaurlaritzari haurren pobreziaren kontra borrokatzeko. Eztabaida hartan, haurren pobreziari buruz Euskal Herrian egindako lehen ikerketa monografikoan jasotako datuak azaldu genituen. Ikerketak azpimarratzen zuen 14 urtetik beherako 33.000 adingaberi eragiten ziela haurren pobreziak (adin-tarte horretako populazioaren % 11,8). Horiek "mantenu-pobreziaren arriskuan" bizi dira, hau da, denbora-tarte luze batean ez dute oinarrizkoena. Ikerketa horrek ohartarazten zuen aldaketa kezkagarri bat ari dela gertatzen. Duela hamarkada bat pasatxo –esan ohi zen–, 2000. urtean, 65 urtetik gorakoak pobrezia-egoeran zeuden Autonomia Erkidegoko pertsonen % 27 ziren; gaur egun, aldiz, % 12. Horien tokia umeek hartu dute: denbora-tarte berean pobreen % 14 izatetik % 21 izatera pasatu dira. Eta 35 urtetik beherakoak jada % 50 baino gehiago dira. Egoerarik latzena familia etorkinetako haurrek jasaten dute. Argi dago, lehen esan dudan bezala, Euskadiko babes sozialeko sistema tresna ona dela pobreziaren gorakadari aurre egiteko; baina, hala ere, ez da nahikoa. Egoera oso larria da, eta urtez urte are gehiago okertzen da; azken hiletan ere okerrera egin du. Hastapenetan bertan, txostenaren ondorioek diote Europan haurren pobrezia haurren eskubideen aurkako eraso ez ezik ekitatearen eta kohesio sozialaren aurkako benetako mehatxua ere badela. Estatistikek diote 2004. urtetik azkar ari dela hazten haurren pobrezia-egoera. 2008tik 2012ra pobrezia erreala % 30 hazi dela; populazio-talde horretan, gainerakoetan baino gehiago areagotu dela. Kalte gehien jasaten duten haurrak direla etorkinen familietakoak, guraso bakarreko familietakoak eta familia ugarikoak. Haur horiek, ongizateak huts egiten badie, gainerakoek baino bi aldiz arazo gehiago dituztela eskolan. Horietatik ‰ 9k tratu txarrak, jazarpena edo indarkeria jasateko arriskua dutela; gainerakoek, berriz, ‰ 0,2. Txostenak dio adierazle horiek justifikatzen dutela, zalantzarik gabe, arreta gai horretan jartzen duten politika zehatzak aurrera eramateko beharra, gure inguruko herrialde gehienek egin duten bezala. Esan dut Euskadiko babes sozialeko sistema tresna garrantzitsua dela egoera horiei aurre egiteko; hala ere, argi dago ez dela nahikoa. Kontua da ekimen hau Legebiltzarrean aurkeztu eta handik hilabete batzuetara, oporren ondoren Legebiltzarra martxan jarri zenean, eztabaidatu zen ekimena, eta 2013ko urriaren 16an, duela sei hilabete baino gehiago, erdibideko zuzenketa bat onartu zen dagokion batzordean. Eusko Jaurlaritzari eskatu eta premiatu zitzaion plan bat egin eta bultzatu zezala, lau hilabeteko epean gehienez, foru-aldundiekin eta Euskadiko udalekin batera. Planak jaso behar zituen pobreziaren eta gizarte-bazterketaren kontra borrokatzeko proposatutako neurriak eta, bereziki, haurren pobrezia prebenitzeko eta haren kontra borrokatzeko neurri zehatzak. Era berean, Eusko Jaurlaritzari eskatu zitzaion "behin plana eginda eta Gobernu Kontseiluak onartuta, eztabaidarako aurkeztu zezala Enplegu eta Gizarte Politiken Batzordearen aurrean". Nik plan horren berri izan nahi nuke, sailburu jauna: Noiz iritsiko da hona plana, eztabaidatzeko eta talde guztien artean denon ekarpenik onenak egiteko, drama horri aurre egiteko egon daitekeen planik onena izan dezagun? Eskerrik asko. La
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/a1a78cbb-dd86-4347-bb97-ea875235d941
parl_eu_4522
10
81
30.05.2014
ENPLEGU ETA GIZARTE POLITIKETAKO SAILBURUAK (Aburto Rique)
Interpelazioa, Gorka Maneiro Labayen Mistoa-UPyD taldeko legebiltzarkideak lehendakariari egina, haurren pobreziari aurre hartzeari eta aurka egiteari buruz
Gracias, señora presidenta. Lehendakari, señoras y señores consejeros, señorías, buenos días a todos. Legebiltzarrak pobreziaren eta gizarte-bazterketaren kontra borrokatzeko neurriak, bereziki haurren pobreziari aurre egiteko neurriak, jasotzen dituen plan bat erakundeen artean egin eta bultzatzeko eskaerari dagokionez, Enplegu eta Gizarte Politiketako Sailak gaur egungo egoera aztertu du lehenik eta behin, eta onartu du gai horretako edozein jarduerak Ganbara honetako akordioan aurreikusitakoak baino epe askoz ere luzeagoak behar dituela. Haurren pobrezia pobrezia orokorraren ondorioa da, eta, aldi berean, lotua dago egoera ekonomiko orokorrarekin, enplegu bat izateko aukerarekin eta behar besteko baliabide ekonomiko izatearekin. Alegia, arazoa ezin da bereizi krisi ekonomikoaren testuinguru orokorretik. Legebiltzarraren akordioa bat dator Enplegu eta Gizarte Politiketako Sailak gaur egun garatzen ari den beste bi ekimenekin. Lehenengoa, garrantzi handikoa da: gizarteratze aktiboko plan berri bat idaztea, eta uda ondoren aurkeztea. Bigarrena Pobreziaren eta Gizarte Desparekotasunen Inkesta berrikustea da. 2016. urtean berrargitaratzekotan ginen, baina aurreratzea erabaki dugu, gaur egungo egoera hurbilagotik eta modu errealagoan ezagutzeko. Inkestaren emaitzei zein gizarteratze aktiboko planari esker, gaur egungo egoeraren irudi osoago eta benetakoago bat izango dugu, eta jakin ahal izango dugu nola aurre egin pobrezia-egoeran dauden pertsonen beharrei. Argi daukagu pobreziaren kontra borrokatzeko ekimenek egoera larrienetatik eta premiazkoenetatik hasi behar dutela, eta ondoren ekin bide luzekoei, egiturazko pobrezia metatuko egoerak, hain zuzen ere. Euskadiko haur-pobreziaren txostenak onartzen du pobrezia oso ondo kudeatu dela Autonomia Erkidegoan, lehentasunezko gai gisa. Haurren pobrezia pobrezia orokorraren ondorio bat da. Finka dezagun pobreziaren atalasea biztanleria osoaren egoera kontuan hartuta; familia batzuk marra horren gainetik geratuko dira, konbentzio horren gainetik, eta beste familia batzuk haren azpitik. Edozein tokitan finkatzen dela ere, gauza bat begi-bistakoa da: adingabeak dituzten familia batzuek oinarrizko bizi-mailari eusteko zailtasunak dituzte. Eta hori kontuan hartu beharko da etorkizunean. Krisi honen sakontasunak eta iraupenak agenda politikoan eta sozialean sartu du gaia, atal espezifiko gisa. Errealitate hori ikusi da, egoera-mota horiekin lotutako kausak eta arrisku-faktoreak aztertzen ari dira; eta, batez ere, aztertzen ari gara nola hobetu adingabeak dituzten familiei zuzendutako politika publikoak, bereziki pobrezia-egoeran dauden familiei lotutakoak. Hain zuzen ere, Enplegu eta Gizarte Politiketako Sailak lan-plan bat egin du, zeinak barnean hartzen baititu Gizarteratze Aktiboko Plana berrikustean hasitako neurriak eta Legebiltzarrean gai horri buruz adostutakoaren ondoriozko beste neurri batzuk. Edonola ere, dagoeneko badakizuen zerbait esango dizuet: munduan ez dago gobernurik pobrezia lau hilabetean desagerrarazteko gai denik, edozein direlarik ere haren borondatea eta baliabideak. Orain arte jarduera hauek egin dira. Katalogatu da Euskadiko Gizarteratze Aktiboko Planeko zer neurrik, zeinak dagoeneko garatzen ari baitira, ekiten dioten zuzenean haurren pobreziaegoerei. Lan hori eginda dago, eta, gainera, forualdundiekin eta Eudelekin egiaztatu da. Era berean, koadro orokor bat diseinatu da hartu beharko liratekeen neurriekin eta horien ondoriozko urratsekin. Izan ere, neurri horietako askok legeak eta dekretuak aldatzea eragingo lukete, eta, agian, baita beste sail batzuei eragin ere, esaterako Hezkuntzari eta Osasunari, eta beste erakunde batzuei. Koadro horrek berrogeita hamar neurri inguru izango lituzke, ez guztiak premia-maila berekoak, ez eta zailtasun-maila berekoak ere. Gainera, hor legoke araudi-aldaketaren bat egiteko aukera ere, eta hori ezingo litzateke egin lau hiletan. Haurraren interes gorenaren arau-oinarriak onarturik, hala nola haurra ez diskriminatzekoak, bizitzeko funtsezko eskubide bermatua, eta potentzialtasun guztien eta hezkuntza jasotzeko eta parte hartzeko duen eskubideen erabateko garapena, ikusten dugu zaila dela haurren pobrezia eta beste fenomeno batzuk bereiztea, esaterako, gabetze materiala, gizartebazterketa edo ongizatea. Haur pobreez hitz egin beharrean, Maneiro jauna, familia pobreez arituko ginateke, eta, batez ere, guraso pobreez, beren eta beren seme-alaben oinarrizko bizi-maila bermatzeko adina diru-sarrerarik ez duten gurasoez. Beraz, konturik garrantzitsuena ez da haurren pobrezia, baizik eta seme-alabak dituzten familien pobrezia; eta, hortaz, gurasoen diru-sarrera urriak. Haurren pobrezian gehiegizko enfasia jartzeak pobreziaren arazo zabalago baten ikuspegi erredukzionista bat dakar. Hori esanda, hala ere, ez da ez dugula onartzen haurren pobrezia prebenitzeko eta tratatzeko bereziki egindako politikak garatzeko beharra. Baina hau lortu nahi da: batetik, seme-alabak dituzten familien pobreziaren intzidentzia murriztea, eta, bestetik, pobreziak egoera horretan dauden haurren bizi-baldintzetan eta haien etorkizunean duen eragina txikitzea. Horretarako, neurri konpentsatzaileak eta gizarte-laguntza zein gizarte- eta hezkuntza-laguntza egokiak eman beharko dira. Horregatik, uste dugu garrantzitsua dela haurren pobrezia zehaztea, neurtzea eta jarraipen bat egitea, agerian uzteko eta gaiari nolabaiteko bermearekin ekiteko. Haurtzaroa ez da hartu behar familiaren ardura gisa soilik, proaktibitate eta prebentzio handiagoak eskatzen ditu. Zerbitzu eta erantzukizun publikoek haurren bizi-baldintzak lehenetsi behar dituzte gainerako gauzen gainetik. Haurren pobreziaren kontra borrokatzeko estrategiak integrala eta unibertsala izan behar du. Adingabeek beren bizi-jarduera gauzatzen duten eremuetan (hezkuntza- eta osasun-sistemak, komunitatean parte hartzea, aisialdia...) errekurtsorik ez izateak eragin ditzakeen ondorio zehatzak izan behar dira kontuan. Horrelakoak hautemateko, esku hartzeko eta prebenitzeko sistemak ezarri behar dira. Zenbait neurri hartu behar dira, hasi gurasoentzako enplegutik familiaunitateentzako diru-laguntzetaraino, eta epe luzeko neurriekin osatu, besteak beste, haurrentzako arreta eta esku-hartze goiztiarra edo gizarte-zerbitzuak. Dirua garrantzitsua da horretarako hori beti; horregatik neurri ekonomikoak aurreikusi behar dira etorkizunerako, egoerak prestazio-ekonomikoak hobetzen uzten duenean. Hori bezain garrantzitsuak edo gehiago dira: esku-hartze goiztiarra, haurrentzako arreta-zerbitzuak garatzea eta gurasoei laguntzea seme-alabei hezkuntza- eta afektibitate-giro egokia eskain diezaieten. Epe ertainean, eta beti erakunde eskudunen laguntzarekin, aztertu beharko litzateke familiei laguntzeko zer prestazio-mota ezar litezkeen beste era bateko politiken bidez. Prestazio-mota horiek sistema errazten dute, estigmatizazioa murrizten dute eta enpleguari bere ahalmen gizarteratzailea itzultzen diote. Enplegua garrantzitsua da, eta, nahiz eta gurasoek lana izatea den haurren pobreziari aurre egiteko bermerik onena, lana izateko arazoak izanez gero, badaude enpleguan oinarritzen ez diren gizarteratzeko beste eredu batzuk ere. Eskolak zeresan handia dauka haurren pobreziaren aurkako borrokan: familia-testuinguruen desparekotasunaren eragina arindu dezake, egoera ahulenean dauden ikasleengana bideratutako ahalegina handitu dezake, eta berariaz ikasle horiei zuzendutako laguntza akademikoak indartu ditzake. Ikuspuntu horretatik, berdintasun-agenteez gain, ikastetxeak gune pribilegiatuak dira horrelako kasuak hautemateko eta arreta goiztiarra emateko. Esku-hartze horiek –selektiboak eta diskriminazio positibokoak– baliabide komunitario publikoekin osatu beharko lirateke, eta herritar guztiei zuzendu, nagusiki egoera ahulenean dauden auzoetakoei, eta guztiz eskuragarri jarri baliabide gutxien dutenentzat. Baliabide horiek haur guztiei zuzenduak egon behar duten arren, haien kokapena, programazioa, helburuak eta funtzionamendu-arauak, ahal izanez gero, zailtasun handienak jasaten dituzten umeekin lan egitera bideratuak egon beharko lukete. Aipatu dudan bezala, egin dugun diagnostikoa Enplegu eta Gizarte Politiketako Sail honen eskuduntzatik harago doa. Euskadiko eremu instituzional osoa harten du barnean, eta denbora-tarte handiagoa behar du. Enplegu eta Gizarte Politiketako Sailari dagokionez, azaldu dugun bezala, aurreikusitako ekintzak zehazten ari garenak izango dira; horiek lantzen ari gara eragile sozialekin, hirugarren sektoreko eragileekin, datozen hiletan aurkeztuko den gizarteratze aktiboko planean, eta gai hauek hartu beharko dituzte barnean: Lehenengo eta behin, diru-sarrerak bermatzeko errentaren araudiaren berrikusketa; adingabeak dituzten familia-unitateen aldeko berrikusketa bat. Bigarren, gizarte-laguntza sistemen berrikusketa eta guztiak batean elkartzeko aukera. Hirugarren, ardurapeko semealaba bakoitzeko jasotzen diren familia-laguntzen berrikusketa, familia-unitatearen egoera ekonomikoari lotzeko. Eta, bukatzeko, prestakuntza- eta sentsibilizazio-kanpainak egitea, adingabeekin lan egiten duten profesionalei errazteko baliabide faltaren ondorioz sortutako premia-egoerak detektatzen familia-mota horretan. Besterik ez. Eskerrik asko. La
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/a1a78cbb-dd86-4347-bb97-ea875235d941
parl_eu_4523
10
81
30.05.2014
MANEIRO LABAYEN
Mixto-UPyD
Interpelazioa, Gorka Maneiro Labayen Mistoa-UPyD taldeko legebiltzarkideak lehendakariari egina, haurren pobreziari aurre hartzeari eta aurka egiteari buruz
Eskerrik asko, sailburu jauna. Garrantzitsuena da zuek arazoaz jabetzea, eta ahalik eta arinen jardutea, edo jarduten jarraitzea, edo denon artean jarduten jarraitzea, edo denon artean gai izatea mahai gainean neurri zehatzak jartzeko gaitz horren aurka borrokatzeko. Izan ere, Jaurlaritzarentzat kontu garrantzitsu bat izan behar du, ez garrantzirik gabeko gai bat, eta arreta handia jarri behar du gai horretan. Hori da garrantzitsuena guretzat, hori da funtsezkoa guretzat. Jakina, guk ere uste dugu pobrezia-egoera eta haurren pobrezia-egoera eta horrelako egoeren azken hiletako, azken urteetako gorakada krisi ekonomikoaren eta hori dela-eta ezarritako murrizketa sozialen ondorio direla; eta baita azkenean abian jarri ez diren zenbait neurriren ondorio ere. Guzti horren ondorioa da. Eta egin beharko litzatekeen lehenengo gauzetako bat da politika ekonomiko horiek aldatu, aberastasuna sortzen saiatzeko, desparekotasunekin bukatzeko, enplegua sortzeko, eta, hortik abiatuta, egoera honetatik irteteko. Lau familia pobretik batek bakarrik lortzen ditu gizarte-laguntzak. Arartekoaren arabera, haurrak dituzten euskal familien % 6,2 erabateko pobrezian bizi da. Gora egin du hil-bukaerara iristen ez diren euskal familien kopuruak (% 12,3), eta gora egin du beste eredu berri honek ere: pertsona, herritar landunak, baina, lan egin arren eta lan-ezegonkortasunaren eta soldata txikien ondorioz, ezin direnak iritsi hil- bukaerara. Beraz, jarduera orokorrak behar dira, Eusko Jaurlaritzari ez ezik euskal erakunde guztiei dagozkienak. Eta Eusko Jaurlaritzak egin dezakeenetik harago, Espainiako Gobernuak ere askoz gehiago egin zezakeen. Martxan jarri behar diren hainbat jarduera, eta dagoeneko martxan egon beharko luketenak. Eta, zehazki, guk erdibideko horren bidez eskatzen genuena da pobreziaren eta gizarte-bazterketaren kontra borrokatzeko neurri-multzo bat martxan jartzea, eta, aldi berean, haurren pobrezia prebenitzeko eta haren kontra borrokatzeko neurri bereziak izan zitezela. Hori onartu zen duela sei hilabete baino gehiago Legebiltzar honetan. Lau hilabetean plan hori egitea eskatzen zen; epea bukatu da, eta Jaurlaritzak ez du planik aurkeztu. Uste dut plan hori Jaurlaritzak aurkeztu beharko lukeela, beste jarduera-mota batzuk ere eginez joan arren. Haurren pobreziari buruzko txosten horretan, martxan jar litezkeen neurrien zerrenda bat jasotzen da: Haurren pobrezia prebenitzeko eta haren aurka borrokatzeko estrategia edo esku hartzeko plan integral eta erakundearteko bat egitea EAEn. Haurren pobreziari lehentasuna ematea. Epe laburrean, dirusarrerak bermatzeko errentaren zenbatekoak zehazten dituzten irizpideak aldatzeko aukera aztertu, familiaren tamainak pisu handiagoa izan dezan. Epe ertainean, seme-alabak dituzten familiei laguntzeko prestazioekonomikoen sistema hobetzeko neurriak hartzea. Haurrentzako arreta-zentro gehiago jartzea, eta zentro horietara sartzeko diru-laguntzak handitzea. Alokairu sozialeko etxebizitza-programak hobetzea. Laguntzazerbitzuak hobetzea, batez ere osasun- eta hezkuntzaesparruan, benetako unibertsaltasuna lortzeko. Eskuhartze komunitariorako programak sustatzea. Ekipamendu komunitarioetarako zuzkidura mantentzea edo handitzea, ahal izanez gero. Azken finean, guk egokitzat jotzen ditugun ideia pila bat. Hala ere, Jaurlaritzak jardutea nahi dugu guk, gaia aintzat har dezala. Erne egongo gara, neurri horiek ahalik eta arinen martxan jar daitezen, eta Jaurlaritzak ez dezala arazo hori bigarren mailakotzat hartu, lehen mailakoa baita. Besterik ez, eta eskerrik asko.
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/a1a78cbb-dd86-4347-bb97-ea875235d941
parl_eu_4524
10
81
30.05.2014
ENPLEGU ETA GIZARTE POLITIKETAKO SAILBURUAK (Aburto Rique)
Interpelazioa, Gorka Maneiro Labayen Mistoa-UPyD taldeko legebiltzarkideak lehendakariari egina, haurren pobreziari aurre hartzeari eta aurka egiteari buruz
Gracias, señora presidenta. Maneiro jauna, batzuetan, zalantza sorraraz dezaketen adierazpenak erabiltzen direnean, uste dut pixka bat gehiago pentsatu beharko genituzkeela. Esaten denean Jaurlaritza honek aintzat hartu beharko lukeela, ematen du esaten ari zarela ez duela aintzat hartzen. Eta zuk badakizu hori ez dela egia. Eta zuk badakizu arduragabekeria bat dela halako mezuak herritarrei zabaltzea. Begira, babes sozialeko sistema eredugarri bat daukagu, denon artean balioetsi beharko genukeen babes sozialeko sistema bat. Eskuzabala da gure babes sozialeko sistema, baldin eta, oro har, inguruko herrialdeetan dagoenarekin alderatzen badugu: Erresuma Batuan, 303 eurokoak dira pertsona bakarrarentzako prestazioak; Regelsatz alemanean, 391 euro; eta RSA frantsesean, 499. Hori da egoera: Euskadin, 616 euro. Informazio hori zabaldu behar da, eta hortik abiatu behar du azterketak. Badakizu, Maneiro jauna, zenbat gastatzen duen Euskadik diru-sarrerak bermatzeko errentetan eta larrialdi sozialeko laguntzetan? Eta Euskadik gastatzen duela diot; izan ere, denon artean eraiki dugun babes sozialeko sistema bat daukagu, eta hori balioetsi beharko genuke. Estatuan horrelako arloetan egiten den gastuaren % 41,6 Autonomia Erkidego honetan egiten da –ez dut uste biztanleria-ehuneko bera dugunik–; Katalunian, % 15,5 gastatzen da; eta Madrilen, % 7,7. Konpara itzazu populazioari dagozkion datuak. Uste dut garrantzitsua dela daukaguna balioestea, eta hori egiten saiatuko naiz azken mintzaldi honetan; nahiz eta ez dudan ukatuko haurren pobrezia kontuan hartu beharreko elementu bat dela, eta neurrietako baten abiapuntua izan dela hiru seme-alabako familiei DBEaren gehienezko kopuruak mugatu izana (une horretatik aurrera, seme-alaba gehiago izateak ez du eraginik). Eta hor gaude, hausnartzen eta pentsatzen, eta horra ekarriko ditugu neurriak gizarteratze aktiboko planean; eta, aldi berean, Maneiro jauna, arduratsuak izango gara ditugun baliabideekin. Hiru grafiko aurkeztuko dizkizuet, denok jabetu gaitezen gaur egungo egoeraz; hiru grafiko erraz dira. Lehenengoaren bidez, gastuaren eta laguntzamota horiek jasotzen dituen populazio onuradunaren arteko erlazioa adierazten da. Euskadin, 9.258 euro gastatzen ditugu pertsona bakoitzeko; Espainian, 475. Bider 20 egin behar da, Maneiro jauna, Espainiako batezbestekoa gure zenbatekora hurbildu dadin. Hori horrela da. Maneiro jauna, badakizu zer estaldura-tasa duen? Esan duzu lau familiatik bat pobrezia-egoeran dagoela, eta ez duela gizarte-laguntzarik jasotzen. Badakizu zein den onuradun diren eta pobrezia arriskuan dauden pertsonen Euskadiko estaldura-tasa, gaur egun? % 78. Badakizu non dagoen Espainiako batezbestekoa? % 7,1ean. Uste dut ez dagoela gogoratu beharrik Espainiako batezbesteko horren barnean Euskadi dagoela % 78 horrekin. Azken grafikoa, Maneiro jauna, jakin dezagun zer egoeratan gauden. Badakizu BPGaren zer ehuneko gastatzen dugun gizarteratze-errentetan, larrialdi sozialeko laguntzak barne? 0,62 Hemen dago Euskadi, eta hemen, Espainia 0,09arekin. Bider 7 egin beharko litzateke, 0,63ko tasara iristeko. Ez duzu uste, Maneiro jauna, Euskadi uharte bat denik? Nik uste dut uharte bat dela, eta nahiago nuke hala izango ez balitz. Badaukagu hobetzeko marjina, % 78tik % 100era iritsi behar dugu. Hori da gure helburua. Baina zuk badakizu, nik bezala, babes sozialean, laguntza sozialean, premiak beti gure jarduteko aukerak gaindituko dituztela. Ahalik eta eraginkorrenak izan behar dugu, norabide berean joan gaitezen; baina betiere dugun sistematik abiatuta. Denon artean sortutakoa da, berriro diot, eta balioetsi egin behar dela uste dut. Besterik ez. La
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/a1a78cbb-dd86-4347-bb97-ea875235d941
parl_eu_4525
10
81
30.05.2014
MINTEGI LAKARRA
EH Bildu
Interpelazioa, Laura Mintegi Lakarra EH Bildu taldeko legebiltzarkideak lehendakariari egina, Jaurlaritzak legegintza-egutegia ez betetzeari buruz
Egun on. Eskerrik asko, legebiltzarburu andrea. Lehendakaria, sailburuak, legebiltzarkideak. Guk lehendakariari egin diogun interpelazioa hauxe da: zer asmo du Jaurlaritzak lege-egutegia betetzeari begira, kontuan hartuta orain arte ez duela bete agindutakoa? Eta hori da errealitatea: 13tik 3. Urte honetako lehenengo seihilabetean 13 lege ekarri behar zituen eta 3 baino ez dira heldu Parlamentura. Beraz, hilabete eskasean, suposatzen da beste 10 lege helduko direla, eta beste 7 gehiago urtea amaitu baino lehenago, hori zelako agindutakoa, hain zuzen ere bigarren seihilabetean beste 7 lege gehiago bidaliko zirela. Heldu direnak heldu dira urtebete egon eta gero egutegirik aurkeztu gabe. Hau da, hauteskundeak urrian izan ziren, 2012an, eta 2013an heldu zen azkenean egutegia, Parlamentu honek sarritan eskatu eta gero. Eta egutegia aurkeztu zenetik orain arte zazpi hilabete igaro dira eta hiru lege heldu dira: estatistikalegea, lur kutsatuena eta hauteskunde-legea moldatzeko proiektua. Oraindik ez dira heldu oso funtsezkoak diren legeak eta alderdi guztiek behin eta berriz azpimarratu dituztenak; horien artean, udal-legea, Administrazioaren legea, aurrezki-kutxen legea eta kooperatiben legea, besteak ez aipatzearren. Beraz, iruditzen zaigu legeak ez ekartzearena ez dela bakarrik arazo puntual bat. Iruditzen zaigu dela egoera orokor baten sintoma bat. Eta kontuan hartuta ia-ia bagaudela ekuadorrean eta badela balantzea egiteko ordua, gure buruari planteatzen dioguna da zertan egin dion huts Jaurlaritza honek emandako hitzari, hartutako konpromisoei, herritarrekin izandako konpromiso horri. Zertan egin dio huts? Eta banan-banan baldin bagoaz, ikusten dugu huts egin diola berak bere buruari ezarri zizkion hiru ardatzetan. Balantze bat eginda, ikusi dezakegu lehenengo zortzi hilabeteetan Jaurlaritzak apenas ez zuela ezer egin, batez ere oposizio osoa aurka zeukalako. Eta momentu batean asmatu zuen presio hori askatzeko modua, eta izan zen Alderdi Sozialistarekin itun bat egitea. Sozialistek saldu egin zioten Jaurlaritzari erosotasuna, presioa kentzea, eta Alderdi Jeltzaleak erosi egin zuen hori. Trukaketa horretan, salerosketa horretan, zer irabazi zuen Euskal Herriak?, herritarrek zer irabazi genuen? Hutsaren hurrengoa. Ez genuen ezer irabazi, ze bertan ipinitako helburuak ez ziren izan arazo zehatzei eta larriei erantzuna emateko neurri eraginkorrak. Orduan hartutako neurriak izan ziren, batez ere, norberak presioa askatzeko eta norberaren miseriak, karentziak, gabeziak estaltzeko itun bat. Hori izan zen ituna. Orduan salatu genuen eta orain ikusten ari da. Alde batetik, Jaurlaritzak behar zuen aurrekontu-proiektua ateratzea. Ez bazuen ateratzen 2013rako, orduan benetan kinka larrian ikusiko zuen bere burua, eta paktuarekin lortu zuen aurrera ateratzea aurrekontu-proiektua. Eta, beste alde batetik, sozialistek lortu zuten adieraztea, nola edo hala, bazirela eraginkorrak, nahiz eta ez eduki inolako presentziarik erakundeetan; zortzi udaletxe baino ez, Jaurlaritza galduta, aldundietan inolako presentziarik ez, baina nola edo hala bazeukatela gaitasuna eraginkorrak izateko. Eta horregatik saldu behar izan zuten irudi hori. Zein da horren guztiaren irakurketa? Ba momentu honetan bazegoela posibilitatea benetan zeuden arazoei erantzun bat emateko, eta, horren ordez, erabaki zen atertu arte zain egotea. Ez dira egin politika eraginkorrak, eta aukera egon da. Datuak tematiak dira. Hemen zer egin da? Planak aipatzen dira eta ekartzen dira, baina gero, errealitatea ikusten badugu, ikusten dugu Jaurlaritza dagoe- netik 10.000 langabetu gehiago dagoela. Ikusten dugu industria-ahalmena galdu izan dela lurralde guztietan; Bizkaian gehiago (4,6) eta gutxiago Gipuzkoan (2,4); Araban 2,6. Industria-kapazitatea galdu izan da bi urte hauetan. Horiek dira datuak: atzera joaten ari gara. Zein da lehentasuna? Zero defizita. Lehentasuna da 70 milioi gordetzea tiraderan. Eta bitartean Aburto sailburuak esaten digu badagoela ahalegina eta asmoa pobreziari aurre egiteko, baina dirua falta dela; 7,8 nota ateratzen dugula, baina helburua dela 10eko bat ateratzea. Hemen entzun dugu 9 batekin ez garela konformatzen, 10aren bila goazela, eta dirua behar dela horretarako. Dirua nondik aterako da? Tapia andreak proposatzen digun zerga-politikarekin? Hortik aterako da dirua? Justua al da identifikatzea zerga-politika justu bat, justizia soziala bilatzen duen zerga-politika, delituarekin? Hori da politika? Identifikatzea estortsioarekin? Identifikatzea xantaiarekin? Hori da politika? Benetan, oso larria iruditzen zaigu planteatzea "nahi dugu, baina ezin dugu" eta aldi berean egitea elusio fiskalaren apologia. Oso larria da hori, eta hori egin da. Ez behin bakarrik, behin baino gehiagotan. Elkartasuna ez da bakarrik garapen-bidean dauden herrialdeetara bidaltzea dirua. Elkartasuna etxean hasten da. Elkartasuna hasten da zerga-politika justu batetik abiatuta, eta hemen planteatzen ari dena da, hain zuzen ere, enpresa handiek eta fortuna handiek arintzea beraien obligazio fiskala. Hori da planteatzen ari dena, eta hori oso larria da. Azkeneko datuek esaten digute jasotzen diren 10 eurotik 9 familiek ematen dituztela. Familiek 9 euro ematen dituzte eta enpresek askoz ere gutxiago. Eta datuek esaten digute 46 aldiz gehiago ari direla aportatzen familiak enpresak baino. Hori da errealitatea, hori da azkeneko Oxfam txostenek adierazten dutena. Eta horren aurrean zuek egiten duzuen planteamendua da presio gehiegi egiten zaiela enpresariei. Enpresak langileak dira eta langilerik gabe ez dago enpresarik. Eta kapitala sortzen da… Eta gezurra ematen du ekonomista ez den batek honelako gauzak esan behar izateak, plusbaliari buruz hitz egin behar izateak, baina zuek nik baino hobeto dakizue zein den ekonomiaren eta kapitalaren jatorria eta nola jasotzen den plusbaliatik, hau da, langileen esfortzutik, langileen lanetik. Lanpostuak sortzen dira kapitala eta langileak daudelako, eta kapitala badakigu nondik datorren. Eta ni ez naiz ekonomista. Zuek askoz ere hobeto dakizue nik baino. Funtsean, laburbilduz, esan nahi duguna da bakarrik 13 legetik 3 ekartzea ez dela arazoaren muina, hori dela politika orokor baten sintoma bat. Eta politika horrek esaten diguna da Gobernu honek erabaki duela zaparrada dagoen bitartean eta atertu arte eustea, eta ez duela egin politika eraginkor seriorik, beste leku batzuetan ikusi izan dugun bezalaxe, eta hemen lehentasun batzuk hartu izan direla beste lehentasun batzuen ordez. Eta iruditzen zaigu balantzea egiteko une honetan aitortu beharko zenuketela legearen kontua dela politika orokor baten beste elementu bat, beste faktore bat. Eta faktorea da Gobernu honek oraindik ez diola heldu gaiari behar zaion lekutik, eta da politika eraginkorrak egitea neurri paliatiboak, aringarriak edo leungarriak ipini gabe; sailburuek, zuek zeuek, aitortzen duzuen bezalaxe, neurriak aringarriak direla bakarrik.
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/a1a78cbb-dd86-4347-bb97-ea875235d941
parl_eu_4526
10
81
30.05.2014
HERRI ADMINISTRAZIO ETA JUSTIZIAKO SAILBURUAK (Erkoreka Gervasio)
Interpelazioa, Laura Mintegi Lakarra EH Bildu taldeko legebiltzarkideak lehendakariari egina, Jaurlaritzak legegintza-egutegia ez betetzeari buruz
Eskerrik asko, legebiltzarburu anderea. Mintegi anderea, legegintza-egutegiari buruzko interpelazioa zelakoan, aprobetxatu duzu hemen hausnarketa mota guztiak egiteko egoera ekonomikoari buruz. Eta teorika oso bat eman diguzu, gainera, plusbaliaren inguruan ere. Plusbaliari buruz, nik Marxen El capital irakurri nuenetik, benetan, zurea bezain azalpen eta laburpen zehatz eta argirik ez dut ikusi. Orduan izugarri aspergarria iruditu zitzaidan deskripzio hura. XXI. mende honetan ez da jende askorik horri buruzko hausnarketa egiten duenik, baina ez dakit benetan horrek legegintza-egutegiarekin harreman zuzenik daukan. Gero ikusi dut, baita ere, atzo eta aste honetan zehar egindako adierazpen asko eta askoren inguruan balorazioak egin dituzula, baina gauzak diren moduan errespetatu gabe, batzuen eta besteen hitzak zeure erara moldatuz, eta horretara konklusio erabat desegokiak azalduz. Baina goazen gure zereginera. Legegintza-egutegiari buruz, zuk esan duzu, lehenik eta behin, oso modu laburrean, nahiz eta hori zure testu idatzian modu luzeagoan eta zabalagoan garatzen duzun, Gobernu honek legegintza-egutegia egin duela Legebiltzarrak presioa egin diolako eta bereziki EH Bilduk eskatu diolako eta horretarako exijentzia nabarmena egin diolako. Hori ez da horrela. Gobernu honek argi zeukan, hasiera-hasieratik, gobernu-programa bat egin behar zuela –hori ez dute gobernu guztiek egiten–. Eta bazekien, eta horrela azaldu zuen lehendakariak berak, gobernu-programa horretan legegintza-egutegia zati bat, atal bat besterik ez zela. Egia da EH Bilduk joan den urteko martxoan ekimen bat aurkeztu zuela, lehendakariaren agerraldia eskatuz, hemen plenoan agertzeko eskatuz, legegintzaegutegiari buruzko azalpenak eman zitzan. Baina egia da, baita ere, EH Bilduk hori erretiratu egin zuela. Eta zergatik erretiratu zuen ekimen hori? Lehendakariak bere kabuz, berak, azaldu zuelako gobernu-programa azaltzeko borondatea, eta aldez aurretik nabarmen utzi zuelako lege-egutegia ez zela besterik gobernu-programaren atal txiki bat baino, gobernu-programa askoz handiagoa, zabalagoa delako eta beste helburu batzuk aurreikusten dituelako legeez aparte. Eta, hori berak esan zuenez, zuek erretiratu zenuten zuen ekimena. Lehendakariak azaldu zuen hemen, maiatzean (urtebete baino gehiago da), bere Gobernuaren gobernu-programa, eta argi eta garbi utzi zuen handik denbora gutxira horren atal bat, horren zati bat, legegintza-egutegia hain zuzen ere, aprobatuko zuela Gobernuak. Eta horrela izan zen. Gobernuak bere legegintza-egutegia aprobatu zuen, ekainaren 25ean, eta handik bi egunetara hemen, Legebiltzarrean, zegoen legebiltzarkide guztien eskuetan. Egia da gero horri buruzko agerraldia, lehendakariarena, urrian gertatu zela, baina dokumentua hemen zegoen ekainetik. Eta konparezentzia hori urrian gertatu izan bazen, ez zen Gobernuaren kulpaz, baizik eta Legebiltzarrak agerraldiak planifikatzen dituelako eta egun hori jarri ziolako. Legegintza-egutegiari buruzko debatea bi modutara planteatu daiteke, nire ustez. Bata da, legegintza-egutegia dogma bat izango balitz bezala hartuz, jakinik, gainera, aukera horrek abantailak ematen dizkiola egiten duenari, dogma bat bada legegintza-egutegia, edozein aldaketa ezbetetzea delako eta orduan nahitaez, dogma betetzen ez denean, dogma aldatzen denean, dogmaren urraketa dagoelako. Eta hori erraza da eta horrek ondorio emankorrak ematen ditu. Besteak beste, titular errazak ematen dituelako ("Ez duzu zure legegintza-egutegia bete"); titular errazak, baina, aldi berean, merkeak, oso merkeak. Hori da modu bat. Beste modu bat ere bada legegintza-egutegiari buruzko planteamendua eta debatea egiteko. Hau da legegintza-egutegia tresna bat bezala hartuz, Gobernuaren gardentasunaren aldeko apustuaren isla izango dena eta, neurri berean, Gobernuaren jarduna jarraitzeko, aztertzeko aukera ematen diona bai Legebiltzarrari, bai gizarteari oro har. Politikan tentazio handia dago beti lehenbiziko bidetik abiatzeko, hau da, egutegia dogma bezala hartzeko. Zergatik? Ba ondorio oso mesedegarriak dituelako horrela jokatzen duenarentzat. Esan bezala, alde batetik titular errazak lortzeko posibilitatea ematen duelako ("Ez duzue bete", "Gobernuak huts egin du, ez du bere hitza bete"), baina, aldi berean, merkeak. Errazak bai, baina oso merkeak. Kontua da Gobernuak ez duela planteamendu hori egin. Gobernu guztiek, esan bezala, ez dute hau egiten. Aurreko Gobernuak, esate baterako, gobernuprogramarik ez zuen aprobatu; legegintza-egutegia bai, baina gobernu-programarik ez; adarra bai, enborra ez. Gipuzkoako Diputazioak, esate baterako, ez bata, ez bestea; ez gobernu-programarik, ezta legegintza- edo araugintza-egutegirik ere: batere ez. Hemen dogma bezala hartu dezakegu ala tresna bezala hartu dezakegu, jarraipena egiteko, gardentasunaren isla modura Gobernuaren jardunaren jarraipena egiteko. Eta Gobernu honek hasierahasieratik argi utzi zuen berak bigarren bidea hartzen zuela; beraz, legegintza-egutegia tresna bat dela gardentasunaren izenean jarritakoa, eta bai oposizioari, bai gizarteari, bai Parlamentu honi Gobernuaren jardunaren jarraipena egiteko posibilitatea ematen ziona. Datu asko daude hori erakusten dutenak. Lehendakariak berak, hemen azaldu zuenean, argi eta garbi utzi zuen legegintza-egutegia zela "flexible y abierta", hau da, malgua eta irekia. El calendario legislativo es siempre una herramienta flexible, variable, aquí y en Australia, en todos los sitios, siempre que se considere con sensatez y con fundamento. Legegintza-egutegia tresna malgua, aldakorra da beti, hemen eta Australian, leku guztietan, beti, zentzuz eta ganoraz hartzen baldin bada. Horregatik, fitxak sartzen direnean dokumentuan, eta fitxa bakoitzean zehazten denean gutxi gorabehera Gobernuak noiz aprobatuko duen, noiz aztertuko duen legeproiektu bakoitza… Hitzez hitz esaten da fitxa bakoitzean –eta irakurri, orain arte irakurri ez baduzu–, "fecha aproximada de su presentación en el Consejo de Gobierno". Hori fitxa guztietan agertzen da. Horrek erakusten ematen du benetan hasierahasieratik Gobernu honek tresna gisa, eta ez dogma gisa, hartu duela legegintza-egutegia. Horrek esan nahi du hasieran jarritako prebisioak aldatu daitezkeela. Zergatik? Legegintza-proiektu batzuk atzera egiten doazelako, beste batzuk aurreratu egiten direlako, beste kasu batzuetan hasieran aurreikusi gabe dauden lege-proiektuak sartzen direlako ala hasieratik zeuden proiektuak kanpora doazelako. Baina, nolanahi ere, tresna aldakorra da eta malgua. Horrela aitortuta dago. Eta horregatik jarri zen dokumentuan bertan sei hilabeterik behin ebaluaketa bat egin behar zela, eta urtarrilean egin genuen lehenbiziko ebaluaketa bat. Logikoa denez, urtarrilerako oraindik ez zen denbora nahikorik pasa eta ebaluaketa oso ahula izan zen, zer ebaluatu askorik ez zegoelako. Baina hurrengo ebaluaketa uztailean egin behar da, bi hilabete barru. Horregatik, harritzekoa da, neurri batean, zuk planteatu duzun interpelazio hau, hain zuzen ere Gobernuak egin behar duen ebaluaketa hori aurkeztu baino bi hilabete lehenago. Librea zara, e!, nahi duzun moduan eta nahi duzunean aurkezteko, baina hori gehiago da dokumentu hau dogma gisa hartzea tresna gisa hartzea baino. Eta tresna gisa hartzen baduzu, ebaluaketa hori egin ostean, aztertuko dugu, lege-proiektuak banan-banan aztertuz, zer arrazoi dagoen eta zer motibazio dagoen, sartutako aldaketak ganorazkoak diren, funtsezkoak diren, arrazoituak diren, fundamentatuak diren ala ez. Baina bananbanan, ez titular merkeak eskatuz. Eskerrik asko.
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/a1a78cbb-dd86-4347-bb97-ea875235d941
parl_eu_4527
10
81
30.05.2014
MINTEGI LAKARRA
EH Bildu
Interpelazioa, Laura Mintegi Lakarra EH Bildu taldeko legebiltzarkideak lehendakariari egina, Jaurlaritzak legegintza-egutegia ez betetzeari buruz
Legebiltzarburu andrea, egun on berriz ere. Ohartxo bat, hasi aurretik. Ez nau harritzen plusbaliari buruzko teoriak eta marxismoak aspertzea; ez nau harritzen. Eta datu bat esan duzunaz. Fetxa bat hartu duzu. 2013ko maiatzaren 9an EH Bildu taldeak egin zuen ekimen bat, lehendakariari zuzendua, hain zuzen ere lege-egutegiari buruz; beraz, ibili gara ardura horrekin eta egin ditugu ekimen horiek. Gero aipatu duzu martxokoa; hori beste bat da, baina beste ekimen batzuk egon dira. Harira sartuta, benetan oso larria iruditzen zait erridikulizatzea eta orain kolokan jartzea zuek zeuen buruari ipinitako konpromisoak. Oso larria da hori! Orain ez da dogmatzat hartu behar, orain ez da seriotzat hartu behar norberak emandako hitza. Benetan iruditzen zaizue dena likidatu daitekeela, esanez titular merkea dela? Zer da merkea? Zuek hitza ematea merkea da? Zuek konpromisoak hartzearena merkea da? Hau da, eman ematen da, baina gero erretiratu egiten da komeni zaigunean? Orain interesantea da eta konpromisoa hartzen dugu gizartearekin, herritarrekin, eta gero, konpromiso hori betetzen ez denean, orduan malgutasunez eta irekitasunez tratatu behar da? Hori egiten ari da zuek zeuen buruari ipinitako hiru ardatzetan? Hiru helburu nagusirekin etorri zineten Gobernu honetara: bakegintza, krisiari aurre egitea eta autogobernua. Has gaitezen balantzea egiten guztietan, eta ikusiko dugu malgutasun hori hain malgua dela, ez dakigu non gelditzen den aurretik hartutako konpromisoa. Banan-banan ikusita, ikusten dugu bakegintzan praktikan bueltatu garela hasierako kasilara; abiapuntura bueltatu gara praktikan, ez da aurreratu. Krisiari buruz, zer esanik ez. Lehen eman ditut datuak. Eta datuak tematiak dira; mahai gainean daude eta ikus- ten ditugu egunero. Eta autogobernuari buruz, argi dago ad calendas graecas atzeratu nahi dela prozesua, ze ponentzian ikusten ari gara zein den jarrera, eta jarrera da ahalik eta gehien atzeratzea, batek daki zer-nolako helburu elektoralarekin, edo zer datarekin kointzidiarazi nahi den ponentziaren emaitza. Hori da ikusten ari garena. Beraz, hitza ematea, konpromisoak hartzea merkea da? Erraza da? Nik ez dut exijitzen gurekin edo ez dakit zer alderdirekin hartutako konpromisoa; zeuek zeuen buruari ipinitako zeregina, zeuek zeuen buruarekin hartutako konpromisoa, zuek herritarrei emandako hitza. Ikusten dugu momentu honetan, eta ekuadorrera heltzen ari garenean, ez dagoela atal bakar bat ere non esan daitekeen "ari gara betetzen". Ez dago atal bakar bat ere; ez bakegintzan, ez autogobernuan, ezta krisi ekonomikoan ere. Ezin duzue egin balantze positibo bat ia bi urte pasatu eta gero, eta hori da guk hemen salatzen duguna. Eta lege-egutegia da horren sintoma bat da; hori da horren adierazgarri bat, faktore bat, item bat bakarrik. Baina benetan hasten bagara balantzea egiten, ikusten dugu ezin duzuela balantze positiboa egin arlo bakar batean ere, eta hori da arduratzen gaituena. Beraz, ni kontu handiagorekin ibiliko nintzateke hitz egin baino lehenago titular merkeaz eta salaketa errazaz, ze horri kontrajarri behar zaio emaitza positibo bat. Esan beharko zenukete: "Bai, halaxe da, zuek ez duzue arrazoirik, guk emandako hitz honetan, hartutako konpromiso honetan hau eta hau bete dugulako". Baina zein da erantzuna horren ordez? Planteatzen diguzuela "hemen ezin da", "hor ezin dugu", "hemen inponderableak handiegiak dira", "hemen ez daukagu dirurik", "hemen ez daukagu posibilitaterik", "Madriletik datorkigu hau", "hemendik ez daukagu dirurik". Zein da balantze positiboa? Benetan kapaz izan zaitezkete esateko: "Bale, ados. Ez dugu bete lege-egutegia, baina hau da gure balantze positiboa". Non dago? Eskerrik asko.
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/a1a78cbb-dd86-4347-bb97-ea875235d941
parl_eu_4528
10
81
30.05.2014
HERRI ADMINISTRAZIO ETA JUSTIZIAKO SAILBURUAK (Erkoreka Gervasio)
Interpelazioa, Laura Mintegi Lakarra EH Bildu taldeko legebiltzarkideak lehendakariari egina, Jaurlaritzak legegintza-egutegia ez betetzeari buruz
Eskerrik asko, legebiltzarburu andrea. Guk geure buruari jarritako konpromisoa. Nik azalpen luzea eman dizut Gobernu honek hasierahasieratik asmatu zuela legegintza-egutegia tresna malgu bat bezala. Bere buruari jarritako konpromisoa horixe zen, eta hainbat esaldi irakurri dizkizut horretarako, bertatik ateratakoak. Titular merkea zer da? Norberaren konpromisoak ez betetzea? Ez. Berez, izatez, hemen eta mundu guztian malgua den tresna bat dogma bihurtu nahi izatea. Horixe da titular merkea bilatu nahi izatea eta hori da, hain zuzen, nik hemen esan dudana. Beraz, leku guztietan berez malgua den tresna bat ezin daiteke dogma bihurtu eta horren ondorioz zuk ateratzen dituzun ondorioak atera. Horixe da gure konpromisoa eta hori betetzen ari gara. Zuk esan duzu hiru lege-proiektu etorrita daudela. Bat, portzierto, ia sei hilabetetan hemen dago eta inork ez dio arreta gehiegirik eskaini. Ez zen, dirudienez, hain presazkoa Legebiltzarrarentzat eta zure taldearentzat. Baina hemen badaude batzuk. Beste lau azken urratsak egiten ari dira, azken txostenak jasotzen ari dira Gobernuan. Bi, hiru, lau hilabete barru hemen egon daitezke, organoek ere –organo independenteak– Administrazioaren barruan euren denbora behar dutelako euren txosten juridikoak eta ekonomikoak egiteko (Bulego Ekonomikoarena eta COJUArena, horiek beharrezkoak dira). Eta uztailean, honi buruzko ebaluaketa Gobernuak egiten duenean, orduan izango dugu arrazoia aztertzeko banan-banan –hemen ez baitu balio arrazoi bakar batek denentzat– lege bakoitza. Lege-proiektu bakoitzak bere testuingurua dauka, eta testuinguru horretan ebaluatu behar dira ematen diren arrazoiak aldaketa bat justifikatzeko: zergatik aurreratzen den, zergatik atzeratzen den, bi, hiru hilabeteko kontua benetan atzerapena baldin bada. Eta atzerapena izango litzateke benetan, dokumentua dogma bezala hartzen baldin badugu; ez gauzak zentzuz aztertzen baldin badira eta arrazoiak ematen badira, esplikatzeko, azaltzeko, legeek euren tramitazioan zer-nolako bilakaera izan duten eta zer-nolako urratsak egiten ari diren. Baina hori, esan bezala, lege bakoitzarekin banan-banan egin behar den gauza bat da. Erraza da hona etortzea esaten: "Zuk 14, 13 prometitu zenituen, eta orain arte, 3 bakarrik". Bueno, oraindik ez bada epea agortu ere! Zu etorri zara hona, esaten Gobernuak bere hitza ez duela bete. Baina, bere kasuan, bere hitza izango litzateke seihilabetekoa bukatzen denean. Oraindik ez bada bukatu! Aurreratu egin zara, gehiegi aurreratu zara! Zergatik? Dogma bezala hartu duzuelako. Eta zergatik hartu duzu dogma gisa? Titular errazak ematen dituelako. Horregatik, aitortu ezazu. Beste arrazoirik ez dago. Nik ere titular erraza erabili dezaket. Zuk zeuk, lehendakariak egindako agerraldian, hemen adierazpen bat egin zenuen, esanez: "Zuek ez daukazue ekimenerako gaitasunik, guk bai. EH Bilduk izugarrizko motorra martxan jarriko du hemen legegintza aurrera ateratzeko". Y usted contestó: "Guk Ganbera honetara legegintzaren lege-proposamena ekarriko dugu" –sic–, "lankidetzarena, aniztasunarena eta sexu-askatasunarena, gardentasun-legearena, legegintzako herri-ekimenen legearena, kirolarena, kontsulta-legearena, natura babestearena, portuena, eta etar eta abar". Zure hitzak dira, hitzez hitz hartuak bilkura-egunkaritik. Zuk zeuk erakutsi nahi zenuen zuen talde parlamentarioak izugarrizko gaitasuna izango zuela, eta harrezkero zer gertatu da? Ba bi lege-proposamen ekarri dituzuela hona. Batek bi artikulu ditu, bi, siesta egiten den bitartean prestatzeko modukoa. Eta bestea luzetxoagoa da, oraindik oraintsu aurkeztutakoa. Lehendakariak orduan esan zizuen, baita ere, Gobernua zabalik dagoela; hemen talde parlamentarioek benetan gaitasunik badaukate legegintza martxan jartzeko, gu, adostasunaren aldeko jarrera daukagulako, prest geundela. Baina hemen hitzak eman eta ez betetzearena, benetan, dogmatzat hartzen badugu horrelako kontu bat, hemen baterako eta besterako dago. Benetan, zentzuz jokatu dezagun. Lege-egutegiaren ebaluazioa datorrenean hona (datorren hilabetean, hurrengo hilabetean), aztertuko ditugu banan-banan legeak, eta orduan zentzuz, ganoraz, funtsez, arrazoiz aztertuko dugu benetan arrazoirik dagoen ala ez dagoen egutegian aldaketaren bat sartzeko edo sartu diren aldaketak justifikatzeko, baina ez gaitezen hona etorri, jakinik honek erraztasunak ematen dituela titularrak sortzeko, horrelako adierazpen potoloak egiten, ze horrekin ez goaz benetan aurrera. Legeak lantzen ari gara, aurrera doaz, eta urrats garrantzitsuak egiten ari gara arlo honetan ere.
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/a1a78cbb-dd86-4347-bb97-ea875235d941
parl_eu_4529
10
81
30.05.2014
BARRIO BAROJA
PV-ETP
Galdera, Carmelo Barrio Baroja Euskal Talde Popularreko legebiltzarkideak lehendakariari egina, Itzarri BGAEren gobernu-organoetako presidentziako bateragarritasun politikoari buruz
Eskerrik asko, presidente andrea. Egun on, legebiltzarkide jaun-andreok, Jaurlaritzako kideok eta lehendakari jauna. Interesen kontraesan posible bati buruzko galdera da, eta Eusko Jaurlaritzak, eta kasu honetan lehendakariak, horri buruz egindako hausnarketa. Argi dago interes kontraesankorrak planteatu daitezkeela Eusko Jaurlaritzako kide bati ezarritako arduren artean dituen funtzio publiko eta pribatuetan jardutean. Itzarri EPSV erakunde pribatuak Tubacexen inbertitzen du eta argi dago haren interesak defendatzea, bai gobernu-organoen presidentetzan bai Itzarriren presidentetzan, Erkoreka jaunaren moduan, ez dela Jaurlaritzako industria-politikaren interesak defendatzea bezala eta euskal enpresen inbertsioak Euskadin geldi daitezen lan egitea bezala. Hori agerian utzi dute Ganbera honetako zenbait gobernukidek bi agerralditan. Tubacexen auzia eta Euskaditik kanpo dituen inbertsioak, eta bestalde, Itzarri EPSVren interes ekonomikoak direla eta, uste dugu azkeneko horren arduradun nagusia kontraesanezko egoera batean dagoela, haren jarduna mugitzen den bi eremuetako erabakiei eta jarrerei dagokionez (arlo publikoan sailburu eta arlo pribatuan Itzarriko presidente izanda). Eta, kontu horri buruz, jada hausnartu genuen batzordean, baina nik uste dut ona dela, gogoetarako deia egin ondoren, lehendakariak nola baloratzen duen ikustea, Urkullu jaunak industriari buruzko Jaurlaritzaren politikaren defentsari dagozkion interesen kontraesanak nola baloratzen dituen ikustea, eta bestalde, Itzarri EPSVko interesen kontraesanak EPSVko presidentetzatik nola baloratzen dituen ikustea. Eskerrik asko.
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/a1a78cbb-dd86-4347-bb97-ea875235d941
parl_eu_4530
10
81
30.05.2014
JAURLARITZAKO LEHENDAKARIAK (URKULLU RENTERIA)
EA-NV
Galdera, Carmelo Barrio Baroja Euskal Talde Popularreko legebiltzarkideak lehendakariari egina, Itzarri BGAEren gobernu-organoetako presidentziako bateragarritasun politikoari buruz
Eskerrik asko, legebiltzarburu anderea. Barrio jauna, ez ezazu kontraesanik bilatu ez dagoen tokian, mesedez eskatzen dizut. Zuk aipatutako bi interes horien defentsa –Jaurlaritzak babesten dituen interesak izanik– bateragarria da, eta batak bestea indartzen du. Tubacexek gure konfiantza du. Jaurlaritzak harreman iraunkor eta konstruktiboa du enpresarekin, eta nik pertsonalki ziurta dezaket hori, Ekonomiaren Garapen eta Lehiakortasun saileko sailburuarekin batera. Azkeneko hamarkadan, Tubacexek 100 milioi baino gehiagoko inbertsioak egin ditu, eta aste honetan –komunikabideetan irakurri eta ikusi dugu– 30 milioiko inbertsio berriak iragarri ditu, eta horrela Euskadin bere jarduna eta erabaki-zentroa bermatu... La
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/a1a78cbb-dd86-4347-bb97-ea875235d941
parl_eu_4531
10
81
30.05.2014
JAURLARITZAKO LEHENDAKARIAK (URKULLU RENTERIA)
EA-NV
Galdera, Carmelo Barrio Baroja Euskal Talde Popularreko legebiltzarkideak lehendakariari egina, Itzarri BGAEren gobernu-organoetako presidentziako bateragarritasun politikoari buruz
… non 1.000 langile dituen. Premisa horren barruan, zentzuzkoa da nazioarteko enpresa horrek Euskaditik kanpo inbertsio-proiektuak egitea. Bestalde, Itzarriko pentsio-funtsak Tubacex enpresan parte hartzearen alde egin du, eta parte-hartze hori Jaurlaritzako funtzionarioena da, baina ez Eusko Jaurlaritzakoena, nahiz eta EPSVko presidentea Herri Administrazio eta Justizia saileko sailburua izan. Nik pentsatzen dut koherentea eta positiboa dela Euskadiko gizarte-aurreikuspeneko erakundeek euskal enpresengan konfiantza izatea, hala nola Tubacexengan. Horren erakuslerik onena da munduko beste edozein inbertsiorekin parekatu daitezkeen errentagarritasun- eta segurtasun-ratioak eskaintzen dituztela. Barrio jauna, Eusko Jaurlaritzak laguntza ematen die enpresei eta haien lehiakortasunari. Euskadiren interesak defendatzen ditugu, eta horrek esan nahi du euskal enpresen, hala nola Tubacexen, proiektuetan inbertitzen duten aurreikuspen-erakundeen erabakien alde egiten dugula. Esan nahi du enpresek hemen burutzen diren inbertsio-erabakiak hartzen dituztela, eta nazioartekoak badira, jakina kanpoan ere inbertituko dutela, baina erabaki-zentroak eta inbertsio handienekiko konpromisoak hemen mantenduz, erakutsi den moduan. Eskerrik asko.
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/a1a78cbb-dd86-4347-bb97-ea875235d941
parl_eu_4532
10
81
30.05.2014
BARRIO BAROJA
PV-ETP
Galdera, Carmelo Barrio Baroja Euskal Talde Popularreko legebiltzarkideak lehendakariari egina, Itzarri BGAEren gobernu-organoetako presidentziako bateragarritasun politikoari buruz
Eskerrik asko, presidente andrea. Egiaztatu da, lehendakari jauna, kontraesana dagoela, Eusko Jaurlaritza Tubacexek Euskaditik kanpo inbertsioak zituela jakitean haserretu egin baitzen eta etsita sentitu baitzen. Badakigu hori, publikoa izan baitzen. Tubacexek instalazio hori eraikitzeko eta Kantabrian inbertitzeko hartu zuen erabakia, Eusko Jaurlaritzarentzat... Sailburu andrearen hitzetan, "agerikoa da ez zitzaigula gustatu, ez funtsari dagokionez, ez eta nola egin zen ere". Hori esan duzu eta hori entzun dizugu. Eta Erkoreka jaunari, Itzarriko presidentetzatik, egokia iruditu zaio inbertsioa. Hau da, egiaztatu dugu, lehendakari jauna, interesen kontraesana dela, beste kasuren batean okerragoa izan litekeela, baina kasu honetan ez zaigu batere estetikoa iruditzen, gutxienez. Gainera, Erkoreka jaunak berak, funtzio publikoen eta pribatuen artean bateragarritasuna zegoen ala ez galdetu zien agerraldian, esan zuen egiteko dagoen hausnarketa bat dela: "Nik ziurtatu diezazuket inoiz ez niola eskatu Itzarriko gobernu-batzarreko presidente izendatzea. Ziurtatzen dut ez nuela egin". Tira, hor dago: hausnartu dezagun. Nik uste dut garrantzitsua dela eta ez zaiola garrantzi hori kendu behar, lehendakari jauna. Erkoreka jaunak, alde batetik, auzi horri buruz galdetu zitzaion batzarrean Jaurlaritzaren industriapolitika partekatu izan behar baitzuen eta Tapiaren hitzak bere egin. Hau da, "bat al zatoz Tubacexek Kantabrian inbertitzeko hartu duen erabakiarekin?" Ba ezetz izango zen, Tubacex ez izango zen erantzuna. Eta bestalde, presidente moduan, "bat zatoz Itzarrik Tubacexi buruzko erabaki horiek hartzearekin? Baietz esan behar izan zuen. Hau da, interesen kontraesana dago, lehendakari jauna.
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/a1a78cbb-dd86-4347-bb97-ea875235d941
parl_eu_4533
10
81
30.05.2014
JAURLARITZAKO LEHENDAKARIAK (URKULLU RENTERIA)
EA-NV
Galdera, Carmelo Barrio Baroja Euskal Talde Popularreko legebiltzarkideak lehendakariari egina, Itzarri BGAEren gobernu-organoetako presidentziako bateragarritasun politikoari buruz
Eskerrik asko, legebiltzarburu anderea. Barrio jauna, zuek Ganbera honetan Tubacex bezalako enpresa pribatu baten erabakiak erabili zenituzten Eusko Jaurlaritza kritikatzeko. Horrela egin duzue. Eta nik enpresarekin dugun harremana azpimarratzen dut. Nik neuk adierazi nuen nire harridura eta haserrea Tubacexek Euskaditik kanpo inbertituko zuela nola adierazi zuen ikustean, gu geu (sailburua eta ni) Tubacexeko administrazioarekin bilduta egon baikinen eta ez baitziguten ezer ere esan. Hori horrela da. Baina hortik aurrera, orain Itzarri bezalako gizarte-aurreikuspeneko erakunde baten erabakia ere erabiltzen duzue Jaurlaritza kritikatzeko. Eta erakundearen presidenteak, Barrio jauna, esan duen gauza bakarra da emaitzak ikusi beharko direla. Hori esan du Herri Administrazio eta Justizia saileko sailburu eta aurreikuspen-erakundearen presidenteak. Zuek ez duzue alternatibarik proposatzen, ez. Kritikatu bakarrik egiten dituzue, bai Eusko Jaurlaritza, arrazoirik ez dagoenean Tubacex enpresa moduan eta Eusko Jaurlaritza bereizteko, bai gizarte-aurreikuspeneko erakundean beren aurrezkiak dituzten Eusko Jaurlaritzako funtzionarioen erabakia ere. Datu objektiboek, Barrio jauna, ez dute zure jarrera babesten. Tubacexek inbertitzen jarraitzen du... La
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/a1a78cbb-dd86-4347-bb97-ea875235d941
parl_eu_4534
10
81
30.05.2014
JAURLARITZAKO LEHENDAKARIAK (URKULLU RENTERIA)
EA-NV
Galdera, Carmelo Barrio Baroja Euskal Talde Popularreko legebiltzarkideak lehendakariari egina, Itzarri BGAEren gobernu-organoetako presidentziako bateragarritasun politikoari buruz
... eta Euskadirekin fidatzen jarraitzen du; eta uste dut hori albiste ona dela. Itzarrik euskal enpresetan inbertitzen jarraitzen du eta inbertsio horiengatik errentagarritasuna lortzen, eta uste dut hori albiste ona dela. Garrantzitsuena da, Barrio jauna, Euskadik kanpoko inbertsioentzako herrialde erakargarria izaten jarraitzen duela. Gogoratu nahi dizut, tribuna honetan kezka eta larritasuna nabaritu daitekeen arren, datuek Euskadirenganako konfiantza egiaztatzen dutela. Eta aurretik egon diren galderei erantzuteko balioko luketen datuetara jo gabe, esan nahi dudana da, Barrio jauna, herrialde honen erakargarritasunari eta kaudimenari esker dela, haren enpresak eta gizarte -aurreikuspenen erakundeak barne. Eta nik laudatu egiten dut herritarrek beren aurrezkiekin konpromisoa edukitzea.
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/a1a78cbb-dd86-4347-bb97-ea875235d941
parl_eu_4535
10
81
30.05.2014
MANEIRO LABAYEN
Mixto-UPyD
Galdera, Gorka Maneiro Labayen Mistoa-UPyD taldeko legebiltzarkideak lehendakariari egina, lehendakariak defenditzen duen estatu-ereduari buruz
Eskerrik asko, presidente andrea. Lehendakari jauna, atzo zuk Euskal Herriaren autodeterminazio-eskubidearen alde bozkatu zenuen. Orain dela hilabete, zuk zeuk aholkatu zenigun zuek abian jarritako ponentziako kideei alde batera uztea erabakitzeko eskubidearen eztabaida –autodeterminazio-eskubidearen eufemismoa da hori–. Adierazpen horiek egin eta lau egunera, Egibar jaunak honako hau erantzun zion: "Ponentzia horretan gai guztiez hitz egingo da, baita erabakitzeko eskubideari buruz ere". Azken urteotan, Euskadirentzako estatus politiko berri bati buruz hitz egin duzue, Europan euskal nazioa egoteari buruz, ezarritako lege-esparruen barruan autogobernua eguneratzeari buruz... Lehendakari jauna, zer etorkizun nahi duzu Euskadirentzat? Argitu egin behar duzu. Zer estatu-eredu nahi duzu, baldin eta baten bat nahi baduzu? Zer estatu-eredutan sentituko zinateke eroso, baldin eta estatu-ereduren batean eroso sentituko bazina? Estatu federal asimetriko batean? Munduan ez dagoen estatu konfederal batean? Edo ez duzu estatu horren parte izan nahi? Edo independentzia nahi duzu? Zeuk bultzatuko duzu, lehendakari jauna, Euskadiren independentzia? Nola lortzea pentsatzen duzu? Zeinekin? Nola? Noiz? Euskadi herrialdearen gainerako guztiaren aurka jartzeko asmoa duzu? Esaguzu, mesedez, zein diren zure asmoak.
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/a1a78cbb-dd86-4347-bb97-ea875235d941
parl_eu_4536
10
81
30.05.2014
JAURLARITZAKO LEHENDAKARIAK (URKULLU RENTERIA)
EA-NV
Galdera, Gorka Maneiro Labayen Mistoa-UPyD taldeko legebiltzarkideak lehendakariari egina, lehendakariak defenditzen duen estatu-ereduari buruz
Eskerrik asko, legelbiltzarburu anderea. Maneiro jauna, nire estatu-ereduari buruz galdetu didazu. Imajinatzen dut Estatu espainiarrari buruz ari zarela eta Euskadirekiko. Apustua Euskadiren eta Estatuaren arteko harreman-eredu berri bat da; asmoa da, Konstituzioko lehenengo xedapen gehigarrian eta Estatutuan azaltzen diren ahalmen propioak kontuan hartuta, autogobernu eguneratu eta aurreratuago baten eredua lortzea, nik lehendakari gisa defendatzen ditudan honako printzipio hauetan oinarrituta: aldebikotasun eraginkorra; burujabetasun handiagoa, edo are partekatua ere, atzo eta 1990. urtean ere onartu zen legez besteko proposamenean ezarri zen aukeretako baten gisa; Europan ahots propioa; autogobernuaren guztizko garapena, zeinean aldebakarreko aldaketak izateko aldaketak ezinezkoak diren; Legebiltzarrak hartutako erabaki demokratikoei errespetua, eta itundutako legekontsultaren bitartez berrestea. Printzipio horiek Elkarbizitzarako bideak dokumentuaren oinarria dira, zeinari buruz hainbeste aldiz erantzun dizudan, beste auzi batzuei dagokienez –ikusten dut oraindik ez duzula irakurri–. Irakurtzera gonbidatzen dizut. 2005eko urriko dokumentu horretan, eta berdin Euzko Alderdi Jeltzalearen ondorengo txosten eta dokumentuetan, estatu-eredu berria proposatzen dut, elkarrizketarako irekia dagoena, elkarrizketaren emaitza aldez aurretik ezarri gabe; elkarrekiko leialtasunetik eta fede oneko negoziaziotik, modu demokratikoan planteatzen diren asmo politikoei bide eman ahal izan diezaion. Aipatu duzu, halaber: Legebiltzar honetan lantalde bat sortu da Euzko Alderdi Jeltzalearen eta Euskadiko Alderdi Sozialistaren ekimenez, eta uste dut adostasun-arragoa bihurtu behar duela. Bestalde, 1990ean onetsitako eta atzo berretsitako adierazpenari buruz ere mintzatu zara, eta nik esaten dizut ez duela ezer ixten, ireki baizik. Atzo onartutako testu bera Gernikako Estatutuaren onarpenari eta berrespenari aplikatzeko modukoa da. Arazoa da ez dela bete eta bete gabe jarraitzen duela, eta orain esparru berri bat onartzeko aukera dugu elkarrizketaren bidez, negoziazioaren bidez eta onarpenaren eta berrespenaren bidez. Espero dut erantzun izana.
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/a1a78cbb-dd86-4347-bb97-ea875235d941
parl_eu_4537
10
81
30.05.2014
MANEIRO LABAYEN
Mixto-UPyD
Galdera, Gorka Maneiro Labayen Mistoa-UPyD taldeko legebiltzarkideak lehendakariari egina, lehendakariak defenditzen duen estatu-ereduari buruz
Bai. Eskerrik asko, lehendakari jauna. Nola pentsatzen duzu helburu horiek betetzea? Zeinen laguntzarekin? Zeinekin negoziatzeko asmoa duzu? Bidaia horretan zeinek lagunduko dizula uste duzu? Zein uste duzu egongo dela zurekin ados? Alderdi Popularra? Alderdi Sozialista? Badakigu Espainiako Konstituzioa eta Gernikako Estatutua alda daitezkeela. Lehendakari jauna, ezarritako lege-prozesuen bidez alda daitezke. Argi daukazu hori? Argi dauzkazu zer prozesu dauden ezarrita edozein lege aldatzeko, eta, zehazki, Espainiako Konstituzioa aldatzeko? Argi daukazu hori? Beraz, kontuan izan ezazu Espainiako Konstituzioa alda daitekeela, baina prozesu horien bitartez. Kontuan izan Estatuko lurralde-eredua espainiar guztion artean erabakitzen dugula. Ez ahaztu erabakitzeeskubidea espainiar guztion eskuetan dagoela. Argi daukazu hori, lehendakari jauna? Argi izan ezazu UPyD erreformaren aurka egongo dela ezberdintasun gehiago ekartzen badu, edo herrialdea banantzea edo barruko muga berriak altxatzea, bai hemen, baita Diputatuen Kongresuan ere, eta justu kontrakoaren alde egingo dugu, gure indar gero eta handiagoaren arabera. Bateratasun handiagoa defendatuko dugu, berdintasun handiagoa eta interes orokorra gehiago defendatuko dugu nazionalismo-nahien aurrean, eta batez ere, euskal nazionalismoaren aurrean, beti jotzen baitu gehiago haustera eta gehiago zatitzera. Kontuan izan itzazu, lehendakari jauna, auzi horiek guztiak, garrantzitsuak baitira.
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/a1a78cbb-dd86-4347-bb97-ea875235d941
parl_eu_4538
10
81
30.05.2014
JAURLARITZAKO LEHENDAKARIAK (URKULLU RENTERIA)
EA-NV
Galdera, Gorka Maneiro Labayen Mistoa-UPyD taldeko legebiltzarkideak lehendakariari egina, lehendakariak defenditzen duen estatu-ereduari buruz
Eskerrik asko, legebiltzarburu anderea. Maneiro jauna, hemen gaude eta inoiz eduki ez dugun aukera dugu. Eta berriz ere diotsut Legebiltzar honetan proiektuak proposatu, eztabaidatu eta erabaki behar direla. Zuk zure proiektu politikoa defendatzen duzu eta besteok beste planteamendu batzuk defendatzen ditugu; ezberdinak dira. Inporta duena da gehiengoaren arabera defendatzea eta asebetetzea proiektu guztiak. Zuk jada zehaztu duzu zertarako ez zauden prest: utz iezaguzu gainerakoei, gure proiektua dugula, adostasuna, elkarrizketa, negoziazioa, akordioa eta berrespena bilatzen. Hori da jarraitu nahi dudan prozedura. Orain arte, gure planteamenduei ez zaie kasurik egin; jarrera guztiz itxia topatu dugu. Baina zerbait aldatu da. Zer aldatu da? Ba ageri-agerian gelditu dela egungo ereduak ez diela ongi erantzuten Euskadiko hauteskundeetan eta galdetegietan planteatzen ari diren eskakizunei eta asmoei. Aurreko igandeko hauteskundeen emaitzekin egindako analisi alderatuak hamaikagarren aldiz erakutsi du nazio-errealitate bereizi bat dagoela. Eta errealitate hori ukatu daiteke edo onartu daiteke. Proposatzen dudan estatu-eredu berriak onartu egiten du errealitate hori, eta ez du ukatzen, Maneiro jauna. Eskerrik asko.
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/a1a78cbb-dd86-4347-bb97-ea875235d941
parl_eu_4539
10
81
30.05.2014
ITXASO GONZÁLEZ
SV-ES
Galdera, Bixen Itxaso González Euskal Sozialistak taldeko legebiltzarkideak lehendakariari egina, Lanbideko lanpostu-zerrendari buruz
Eskerrik asko, presidente andrea. Lehendakaria, sailburuak, legebiltzarkideok. Alderdi Sozialistak eskatuta, Enplegu eta Gizarte Politiketako sailburua, Aburto jauna, hilaren 7an agertu zen batzarrean, ez 9an, Lanbideko lanpostuzerrendaren egoerari buruz hitz egitera eta erantzutera. Esan zuen ekainean burutzeko asmoa zuela. Eta 12ko agerraldian, Herri Administrazioko sailburu Erkoreka jaunak, aldiz, esan zuen ez zela data horretan izango, beste une batean baizik. Kontraesan nabari horren aurrean, Erkoreka jaunak azkar esan zuen Aburto jaunak ez zuela zehaztu ekainean izango zenik, baizik eta itxaropena zuela, baina ez zuela guztiz erabaki eta zehaztu data. Baina oso argi adierazi zuen Lanbideko lanpostu-zerrenda egiten ez zen bitartetan eraikin guztia erori egingo zela. Hau da, lanpostu-zerrenda egiten ez zen bitartean kolokan geldituko zela Lanbideren Plan Estrategiko osoa, zeina baita lan-politiken bizkarrezurra. Horregatik galdetzen dizugu, lehendakari jauna, Lanbideren zerbitzuari nola eragingo dion ekainean ez bada lanpostu-zerrenda onartzen.
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/a1a78cbb-dd86-4347-bb97-ea875235d941
parl_eu_4540
10
81
30.05.2014
ENPLEGU ETA GIZARTE POLITIKETAKO SAILBURUAK (Aburto Rique)
Galdera, Bixen Itxaso González Euskal Sozialistak taldeko legebiltzarkideak lehendakariari egina, Lanbideko lanpostu-zerrendari buruz
Eskerrik asko, mahaiburu andrea. Itxaso jauna, berriz ere Lanbideren lanpostuzerrendari buruz gabiltza hitz egiten. Uste dut auzi horri buruzko informazioa gutxienez osoa eta zehatza izan dela. Ez nintzen ni bakarrik agertu; Erkoreka jauna ere agertu zen. Baina kontua de lehen ere agertu zela Lanbideko zuzendari nagusia. Ez dizut onartuko, Itxaso jauna, idatziz zegoen justifikazioan (egia da haren oraingo adierazpenean ñabardurak egin dituzula gai batzuei buruz) esan ez nituen gauzak nire ahotan jartzea. Inoiz ez dut esan Lanbideko lanpostu-zerrenda ekainean onartu behar denik –transkripzioa irakurtzera gonbidatzen zaitut– eta bestela Lanbideko eraikin osoa eroriko zenik. Bi esaldi horiek zuk batu dituzu asmatutako bat osatzeko, eta orain existitzen ez den eta horrela ez den errealitate bati buruz berri emateko eskatzen diguzu. Beraz, ahalik eta azkarren Lanbideko lanpostuzerrenda egin behar da. Eta, edonola ere, Erkoreka jaunaren eta nire agerraldiak aztertzen badituzu, ikusiko duzu ez dagoela kontraesanik. Besterik ez.
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/a1a78cbb-dd86-4347-bb97-ea875235d941
parl_eu_4541
10
81
30.05.2014
ITXASO GONZÁLEZ
SV-ES
Galdera, Bixen Itxaso González Euskal Sozialistak taldeko legebiltzarkideak lehendakariari egina, Lanbideko lanpostu-zerrendari buruz
Aburto jauna, jakina agerraldi asko egon direla, eta zehazki, guk eskatutakoak, zer etorkizuni aurre egin behar diogun jakiteko, eta Lanbideko Estrategia-plana aurrera ateratzeko zuri ere funtsezkoa iruditzen zaizun lan hori noiz burutuko den jakiteko. Beraz, ez da hain larria kontraesanak egotea, ez da hain larria; larria zehaztasunik ez egotea da, eta hori da oraintxe gertatzen ari dena, Jaurlaritzak oraindik ez baitigu behin-behineko epemugarik eman lanpostu-zerrenda burutzeko, nahiz eta jakin erabakigarria dela eta horrekin ados egon; garrantzitsua dela, garrantzitsua dela txosten hori burutzea euskal lan-zerbitzu arin hori martxan jartzeko, hauteskunde-programan esaten zenuten moduan. Baina ikusten ari gara lan-politikekin zerikusia duten gauza guztiak, baita zuen programan aipatzen zenituzten auziak ere, ez direla betetzen ari; atzeratzen ari dira, nire ustetan, modu amorragarrian. Eta adibide asko eman diezazuket, baina tramite honetan ez daukat denborarik horretarako. Erkoreka jauna jada konprometitu zen lanpostuzerrenda hori 2013ko abenduan burutzera; atzerapen handiarekin goaz. Zuek ere elkarrizketa soziala planteatzen zenuten; hori alde batera utzi da. Enplegurako elkartasun-funtsa ere bai. Hau da, gauza horiek ez dira gauzatzen ari. Eta ez dira aurrekontuen mende dauden gaiak, baizik eta Jaurlaritzaren ekintza tinko baten mende, eta ez gara inondik ere ikusten ari hori. Eta gaur ekarri dugun auzia ez da kontraesanetan jarduteko; baizik eta jakiteko norantz goazen, esaten dugun moduan, hain garrantzitsua den prozesu hori noiz burutuko den jakiteko. Jakin nahi duguna da horri buruz zerbait zehaztu den edo Jaurlaritza bide hori noiz burutuko duen jakin gabe dabilen, egunen batean egiteko asmoarekin. Baina uste dugu Jaurlaritzaren ekintzak ez duela zirkunstantzien zoriaren mende egon behar. Helburuak behar dira, xede zehatzak ezarri behar dira. Gutxienez, horrelako ekintza garrantzitsuak gauzatzeko asmoa izatea, edozein unetan burutzeko asmoa izatea; eta ez utzi hori denboraren joanean gerta dadin, berez. Hori da gai honetan aztertzen ari garena, Aburto jauna. Besterik ez. Eskerrik asko. La
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/a1a78cbb-dd86-4347-bb97-ea875235d941
parl_eu_4542
10
81
30.05.2014
ENPLEGU ETA GIZARTE POLITIKETAKO SAILBURUAK (Aburto Rique)
Galdera, Bixen Itxaso González Euskal Sozialistak taldeko legebiltzarkideak lehendakariari egina, Lanbideko lanpostu-zerrendari buruz
Eskerrik asko, mahaiburu andrea. Azkeneko esku-hartzea entzun ondoren, Itxaso jauna, iruditzen zait lanpostu-zerrendaren auzia baztergai bat zela, zerikusirik ez daukaten beste hainbat gauzaz hitz egin baitiguzu. Edonola ere, nahi nukeen, gobernu hau iritsi zenean, lanpostu-zerrenda jada egina egotea, hori baitzen gertatu izan behar zuena. Hori da errealitatea: egina egon behar zuen eta ez zegoen. Nik ziurtatzen dizut Jaurlaritza honek aurrera aterako duela lanpostu-zerrenda. Besteak beste, ez baitago beste erremediorik, egin behar delako, arauak behartzen digun tresna delako. Nik, nire esku-hartzearen hasieran, esan nuen: "Ahal dudan zuzenena izango naiz nire esku-hartzea garatu aurretik. Lanbideren lanpostu-zerrenda onartzea funtsezkoa da. Ez bada onartzen, gure planteamenduak, lehen kontatutakoak, zentzu guztia galduko luke". Beraz, hobe gaur bihar baino, hobe bihar etzi baino. Guretzako presazkoa da. Ondoren gehiago esango nuela adierazi nien: "Lanpostu-zerrenda aurrera ateratzeko interesa guk dugu, Lanbideren etorkizuna jokoan baitago, Lanbiden edukitzen ari garen gatazkak ez baititugu eduki nahi". Eta epearen auziari buruz ere esan nuen: "Ez dut nolanahi aurresango niri ez dagokidan zerbait", hori da esan nuena, Itxaso jauna, "esaten genuen moduan, Herri Administrazio eta Justizia Sailak eta Erkoreka jaunak baitute negoziatzeko eskumena", esan nuen, "zalantzarik gabe, nire laguntza osoa izango du, hau baita orain dugun erronkarik handienetako bat: lanpostu-zerrenda onartzea". Eta ondoren esan nuen: "Ausartuko nintzateke esatera niri behintzat gustatuko litzaidakeela zerrenda onartuta egotea bilkura hauek bukatzean, ekainean. Hala nahi nuke". Hori esan nuen. Eta azkenean, galdetu zidanean zergatik hitz egin nuen ekaineko datari buruz, esan nuen: "Esan nahi nuena zen, eta ideia hori adieraztea gustatuko litzaidake, lehenengoak garela hori burutzeko interesa dugunak. Lanpostu-zerrenda gabe ez ditugu gauzak ongi egingo. Lanpostu-zerrenda gabe ez gara gauzak guztiz ongi egiten ari". "Eta lanpostu-zerrendak hobeto jarduteko aukera emango digu". Baina, edonola ere, adierazten dizut, zuk ongi dakizun moduan, Lanbideren datuak, adierazleak, egun, hobeak direla. Eta hori ona da guretzat. Batez ere, DBEa edo lana lortzeko orientazioa behar duten pertsonentzat. Besterik ez. Eskerrik asko.
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/a1a78cbb-dd86-4347-bb97-ea875235d941
parl_eu_4543
10
81
30.05.2014
MATUTE GARCÍA DE JALÓN
EH Bildu
Galdera, Oskar Matute García de Jalón EH Bildu taldeko legebiltzarkideak lehendakariari egina, zero defiziteko politikari buruz
Eskerrik asko, mahaiburu andrea. Lehendakari jauna, maiatzaren 14an hauteskunde-kanpainan bete-betean geunden; beraz, zuk zeuk ere bete-betean parte hartu zenuen kanpaina horretan. Eta testuinguru horretan, Bizkaiko enpresarien lobbyarekin, Cebekekin, egindako ekimen batean, 2007rako zero defizita jarri zenuen helburu moduan. Gainera, arrazoizkotzat jo zenuen helburu hori. Kontuan izanda inposatutako politiken aplikazioa, zuk zeuk aitortzen duzun moduan Egonkortasun Legearen bitartez gure baliabideak desbideratzen dituena beste batzuek eragin duten zorrari aurre egiteko, gure baliabideak eta gaitasunak gutxitzen dituena langabeziari, murrizketei eta prekarietateari aurre egiteko, uste al du lehendakariak porrotera eramaten duten austeritate-politiken adierazgarri esanguratsuenetarikoa den zero defiziteko politika zintzo aplikatuz gero gure langabezia- eta prekarietate-tasa murriztuko dugula?
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/a1a78cbb-dd86-4347-bb97-ea875235d941
parl_eu_4544
10
81
30.05.2014
JAURLARITZAKO LEHENDAKARIAK (URKULLU RENTERIA)
EA-NV
Galdera, Oskar Matute García de Jalón EH Bildu taldeko legebiltzarkideak lehendakariari egina, zero defiziteko politikari buruz
Legebiltzarburu anderea, eskerrik asko. Matute jauna, nahikoa azaldu dut orain arte gai honetaz gaurko saio honetan, baina berriz esango dut. Kontu publikoen zehaztasuna eta egonkortasuna Eusko Jaurlaritzaren helburu bat da. Erakunde publiko guztien helburua eta betebeharra, guztiena. Ezinbestekoa da. Baina, hori baino gehiago, neurri onuragarria da. Beharrezkoa da inbertsioan, hazkundean eta enplegua sortzean konfiantza bermatzeko oinarria, egonkortasuna eta zehaztasuna izatea. Maneiro jauna, erakusten ari gara posible dela... Barkatu: Matute jauna. Erakusten ari gara osasuneko, hezkuntzako eta babes sozialeko beharrezko zerbitzuak bermatzea posible dela, nahiz eta defizitaren betebeharra ere eduki. Eta hori hala da, lehentasuna baitira eta gure baliabideen % 70 ematen baitiegu. Hori da pertsonekiko dagoen konpromisoa, inbertsioekin eta hazkundea eta enplegua suspertzen duten politikekin bateragarria dena. Erakunde publiko askok gaur jasaten duten arazoa zorraren morrontzak eragiten du, lehen esan dudan bezala. Gaur egun kontuak onbideratuta eta kontrolatuta daude. Defizitaren helburua betetzen dugu eta zorra murriztu ahal dugu. Konfiantza eta segurtasuna sortzen duen asmo bat da honako hau. Beraz, Matute jauna, konpromiso honi esker gaurko eta biharko oinarrizko zerbitzuak bermatu egingo ditugu, nahiz eta inposatutako defizit-muga bat bete egin behar dugun. Eskerrik asko.
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/a1a78cbb-dd86-4347-bb97-ea875235d941
parl_eu_4545
10
81
30.05.2014
MATUTE GARCÍA DE JALÓN
EH Bildu
Galdera, Oskar Matute García de Jalón EH Bildu taldeko legebiltzarkideak lehendakariari egina, zero defiziteko politikari buruz
Mutazioahalmen handia dut. Gustatuko litzaidake zuri sinestea, lehendakari jauna, gustatuko litzaidake gizarte-zerbitzuak bermatzen direla sinestea. Baina datuek ez diote hori. Zure sailburuek batzuetan onartu behar izan dituzte zorren mugak edo inposatutako legea direla eta politika publikoetan ezartzen ari diren mugak. Zerorrek onartu zenuen inposatu zigutela, baina segituan, eta hor dago desadostasuna, eta badirudi zuretzat egokia dela. Guretzat ez, ordea. Eta hori diot Enpleguko sailburuak batzuetan onartu baitzuen motz geratu zirela diru-sarrerak bermatzeko errentak edo diru-sarrerak bermatzeko errentei ezarritako kopuruaren aurreikuspenak. Ganbera honetan esan zen, uneren batean. Hori ez da kritikatzeko zerbait; baina kritikatu daiteke gizarte-babesa mantentzen dela esatea, ikusten baititugu ezarritako kopuruak motzak direla. Baina kontua ez da zuk pentsatzen duzunaren eta nik pentsatzen dutenaren arteko liskarra, zeren eta, zoritxarrez, errealitateak nabarmen uzten baitu guztion jokabidea. Eta egungo errealitatea da lehendakaritzara sartu zinenean baino 11.000 langabe gehiago daudela. Eta baliteke ardura guztia zurea ez izatea, ez dizut hori esan nahi, baina egia da 230.000 pertsona daudela pobrezia-arriskuan. Eta ez du EH Bilduk esaten hori. Erakunde gehiegi dira hori esaten dutenak; gehiegi, kontuan ez hartzeko. Eta errealitate horren aurrean, gizarte-laguntzak eta gizarte-babesa mundu guztiari bermatzen zaion egoera bat marrazten diguzu, eta hori gezurra da. Zoritxarrez, gezurra da. Zoritxarrez, herrialde honetako edozeinek badaki zerbitzu publikoetara jotzen duenean arreta gero eta okerragoa dela, osasun-zerbitzuak gero eta kolapsatuagoak daudela, larrialdiak ere bai, irakasle/ikasle ratioak gero eta gehiago txartzen dutela hezkuntza-kalitatea. Hori guztia egia da, eta, hala ere, errealitate bateragarri bat marrazten jarraitzen duzu, Estatuaren ongizatea bermatzen jarraitzen duena austeritatepolitiken jarraipen akritikoekin, hondamendira eraman gaituzten austeritate-politika horiekin. Hauteskunde-kanpainan eta hortik kanpo zenioen –egia esan, gehiago hortik kanpo kanpainan baino, hau da, hurrengo egunetan– beste Europa bat behar genuela. Baliteke beste Europa bat izateko beste Euskadi bat izan behar izatea, edo beste Euskal Herri bat. Eta segur aski garrantzitsua izango zen zero defizitaren politiken ildo bereko jarraipen akritikoak ez egitea; gainera, gehieneko dogma neoliberalak dira. Baina tristeena eta guzti horretatik harrigarriena da, eta hori da herritarrek hautematen dutena, urte batzuetan zehar guk egin ez genituen zorrak kitatzeko zorpetu garela –inposatuta ala ez, baina zorpetu egin gara–, bankuenak ziren kitatzeko, eta haiengatik zorpetu gara eta ari gara ordaintzen herritar guztiak. Eta zorra kitatzen denean, eta ez dut uste 2017an izango denik, orduan, ez da zorpetzeko ahalmenik egongo oinarrizko gizarte-zerbitzuak bermatzeko. Bankuengatik zorpetu gara, baina ez dugu hori egingo pertsonengatik. Hori da errealitatea. Eta bitartean enpresak goraipatzen jarraituko dugu, Adegi bezalako lobbyak goraipatzen, eta jarraituko dugu EH Bilduri leporatzen beste ez dakit zenbat gauzaren errua –sailburuaren arabera–, kontuan izan gabe herrialde honetan gizarte-eskubideei eta laneskubideei kalte gehien egiten diena izan daitekeela langileen arteko lan-harremanak zehazten dituen hura. Hori da ulertu behar zen irakurketa, eta ez beste ezer. Gainerakoa arreta desbideratzea da.
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/a1a78cbb-dd86-4347-bb97-ea875235d941
parl_eu_4546
10
81
30.05.2014
JAURLARITZAKO LEHENDAKARIAK (URKULLU RENTERIA)
EA-NV
Galdera, Oskar Matute García de Jalón EH Bildu taldeko legebiltzarkideak lehendakariari egina, zero defiziteko politikari buruz
Legebiltzarburu anderea, eskerrik asko. Matute jauna, berriro esango dizut, onbideratutako kontuak berme bat dira, Jaurlaritzaren oinarrizko konpromisorako ezinbesteko bermea. Osasunak, hezkuntzak eta gizarte-babesak gure aurrekontuen % 70 jasotzen dute, eta hori da lehentasuna. Baina ez da koiunturala, egiturazkoa baizik, lehen esan dudan bezala. Esan dut, kontu publikoen zehaztasuna eta egonkortasuna berme bat dira. Eta esan diezazuket DBEak, adibidez, ez duela baliabideak esleitzeko mugarik, eta hori da inbertsioan konfiantza, eta hazkundea eta lan-sortzea bermatzeko oinarria. Egun kontu publikoak onbideratuak eta kontrolatuak daude. Defizitaren helburua bete dugu, eta hori albiste ona da, kaudimen eta konfiantzaren sinonimo. Eta berriz diot, onbideratutako kontuak berme bat dira, etorkizunerako inbertsio gauzarik garrantzitsuenean, hau da, pertsonekiko konpromisoan. Ez naiz ohartu ea bilkura-aretoan zinen ala ez Aburto sailburuak lehengo galdera batean esku hartu duenean, baina uste dut Aburto sailburuak emandako azalpenak nahiko esanguratsuak direla, baita argigarriak ere; euskal errealitatearen adierazle. Eusko Jaurlaritzatik datorren arretari dagokionez, esan diezazuket Euskadin dagoen pobreziaarriskuaren batez bestekoa % 10 dela, eta, aldiz, Euskal Autonomia Erkidegoa ere parte den Espainiako estatukoa % 20,4. Goizeko funtsezko zerbitzuek berme hori behar dute egun, eta gu ezartzen ari garen zehaztasunarekin. Gainera, jada euskal ekonomiaren hazkundean aldaketa positiboa ari da gertatzen. Pixkanaka, aurtengo bigarren seihilekotik aurrera, enpleguaren hazkundea ere sendotuko dugu. Eskertzen dizut langabeziaren errua guri ez botatzea, nik neuk esan bainuen, lehenengo egunetik, 2013 eta 2014 urteak gogorrak izango zirela. Nik neuk esan nuen 2014. urtean ez genuela enplegu garbia sortuko. Horiek dira nire hitzak. Baina egonkortasun- eta hazkunde-bide hori Euskadiko etorkizunaren konfiantza finkatuko dugun oinarri sendoa da. Eta hori enpleguaren sinonimo da. Hori da bidea, eta azkeneko etapetan ezagutu duguna; defizit ikaragarri bat, inola ere ez diguna aukerarik eman lan-aukera berriak sortzeko, baizik eta guztiz kontrakoa, Matute jauna. Eskerrik asko.
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/a1a78cbb-dd86-4347-bb97-ea875235d941
parl_eu_4547
10
81
30.05.2014
MATUTE GARCÍA DE JALÓN
EH Bildu
Galdera, Daniel Maeztu Perez EH Bildu taldeko legebiltzarkideak lehendakariari egina, Zaratamon euskal Yaren obretan egindako zubiaren inguruan
Eskerrik asko, presidente andrea. Hara non azkenik benetan izango dudan mutazio-gaitasun hori. Azkeneko asteetan, informazio ezberdinak ezagutu ditugu, AHTaren bideragarritasuna soilik ez, diru publikoaren erabileran gardentasuna zalantzan jartzen dutenak. Dudarik gabe, Zaratamoko zubia da honen adibiderik garbiena. Ezagutu dugu 438 metroko biaduktua eraiki dela, erabiliko ez dena. 11 milioi euro gastatu dira erabiliko ez den zubian, hasierako kopurua baino 3 milioi euro gehiagoko gainkostuarekin. Larria, oso larria, dudarik gabe. Eta egoera sinesgaitz honen aurrean, datu bat edo argibide bat ezagutzea gustatuko litzaiguke: Zaratamoko zubia eraikitzen zen bitartean, Jaurlaritzak bazekien zeintzuk ziren Adifen asmoak?
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/a1a78cbb-dd86-4347-bb97-ea875235d941
parl_eu_4548
10
81
30.05.2014
INGURUMEN ETA LURRALDE POLITIKAKO SAILBURUAK (OREGI BASTARRIKA)
EA-NV
Galdera, Daniel Maeztu Perez EH Bildu taldeko legebiltzarkideak lehendakariari egina, Zaratamon euskal Yaren obretan egindako zubiaren inguruan
Egun on, mahaiburu anderea. Lehendakaria, sailburuok, legebiltzarkideok. Zaratamoko zubia Galdakao-Basauri tartearen proiektuaren barruan dago. Tarte hori Euskal Autonomia Erkidegoko trenbide-sare berriaren lanei dagokie eta, dakizunez, Adif erakundeak garatzen du, zuzenean. Buletin ofizialetan agertzen denari jarraiki, lan hori 2007ko urrian lizitatu zen, urte horretako abenduan esleitu zen eta 2008ko maiatzean hasi ziren lanak egiten. Biaduktu hori, 2000n onartutako informazioazterlanean ez ezik, 2001ean onartutako Trenbideen Lurralde Plan Sektorialean ere onartuta dago. Gainera, azken horrek Yaren ibilbide osoa jasotzen du, 1:5.000 eskalan. Guk dakigula, orain arte ez da aldaketarik izan.
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/a1a78cbb-dd86-4347-bb97-ea875235d941
parl_eu_4549
10
81
30.05.2014
MATUTE GARCÍA DE JALÓN
EH Bildu
Galdera, Daniel Maeztu Perez EH Bildu taldeko legebiltzarkideak lehendakariari egina, Zaratamon euskal Yaren obretan egindako zubiaren inguruan
Bada, ez nuke nahi zuk azkenik egunkarien bitartez jakitea zer jazoko den kontu honekin –izan ere, aski errotuta dago ohitura hori Espainiako estatuan, eta egunkarien bitartez jakiten da zer egiten zen urliaren edo sandiaren gobernu-aldian–. Bada, itxura guztien arabera, Zaratamoko bidezubiak –11 milioi euro balio izan duen 438 metroko tarte horrek, alegia– ez du ezertarako balio izango. Proiektu horren barruan, Malmasin zulatu behar zen, Bilboraino iristeko bide naturala izango ei zen ibilbide horretatik, eta milioika euroko zenbateko jori-joria behar zen horretarako; proiektuak, hala ere, berme sendoa zuen, libre geratuko zen burdinbide-multzoak diru-jan oparoa ekarriko baitzion higiezinen sektoreari, aurreikuspenen arabera. Azkenik, baina, higiezinen arloko diru-janak edo burbuilak eztanda egin ostean, bertan behera geratu da hori guztia. Izan ere, Adifek, egoera horren aurrean, proiektuak berrikusteari eta berraztertzeari ekin dio, eta, berrikuspen horren barruan, 2011ko bukaeran (ez 2001ean, baizik eta 2011n) desbideratze bat egitea erabaki zuen –behin-behinekoa omen zen, hasieran esan zenez, baina, zenbait iturrik jada diotenez, behin betikoa izango da azkenik–, eta desbidera- tze horrek beste ibilbide bat du; hala, ez du Malmasin zulatu beharrik, hasierako proiektuak ez bezala, Renferen sareaz baliatuko baita. Zer esan nahi duen horrek? Bada, obra bat egin dela, hauxe hain zuzen, hauxe (Enseña una foto), porlanari egindako oda hau, inozokeriaren, kudeaketa txarraren eta diru publikoaren erabilera txarraren omenezko monumentu hau, eta bertan izango dugula betiko ikusgai. Eta tristea da gero; izan ere, gainkostuaren eta ustelkeriaren adibiderik nabarmenena eta lazgarriena izateaz gain, politikoki eragiteko gaitasunik ezaren adibide garbi-garbia ere bada, Espainiako estatuko obra publikoetan askotan eta askotan gertatu ohi den legez –kasu honetan, gainera, ez dakigu noraino ari den zipriztintzen Euskal Herria abiadura handiko trenaren bidez–, eta hortxe paratu digute ezertarako balio ez duen porlan-puska hori, alfer-alferrik hondatuta gure ingurumena. Baina, hala ere, aurrera egiten utzi diozue proiektuari, enpresek aberasten jarraitu zezaten. Zortzi milioiko aurrekontua, azkenik hamaika milioikoa izan dena –eta ez da gainkostu makala gero!–, zentzurik ez zuen zerbait egiteko; eta, bi urte lehenagotik, eraikitzealdian zenetik, egoeraren berri izan arren, hala ere, inork ez du txintik ere esan. Horregatik niotsun nahiago dudala zuk ez jaso behar izatea egunkarien bidez halako kontuen berri. Jakin nahi nuke, nolanahi ere, ba ote zenuen edo ez aldaketa horren berri, eta aurreikusten ote duzuen, akaso, etorkizunari begira, hemendik eta zenbait hamarkadatara, zubiari beste erabileraren bat eman ahal izatea; hartara, gutxienez, hor izango genuke denboraren aldagaia, eta bi hamarkada barru jakingo genuke azkenik bietako nork zuen arrazoia, zuk ala guk. Baina ez; zure esanean, behar den moduan doa dena. Nolanahi ere, iradokizun bat egin nahi nizuke nik, betiere iradokizunak onartzeko prest bazaude –bestela ez–: egizue zuen esku dagoen guztia, argitara emateko abiadura handiko trenean hautematen ari diren irregulartasun guztiak; egizue, litekeena da-eta horietako batzuk ez izatea zuen erantzukizunpekoak. Bestela, ez badituzue argitara ematen, laguntza ematen ariko zarete herritarrei diru publikoaren xahuketa itzel hori ezkutatzeko, eta kontu egizue egundoko diru-xahuketaz ari garela, diru publikoaren –guztion diruaren– xahuketa behinenaz, abiadura handiko trenera bideratua, kasu honetan. Eta, hori gertatzen ari den bitartean, aurreko eztabaidan azaldutako hori jazotzen ari da, eta gerrikoa estutu beharrean gaude, gure herritarren premiak asetzeko. Baina, aldi berean, horrelako monumentuak eraikitzen jarraitzen dugu.
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/a1a78cbb-dd86-4347-bb97-ea875235d941
parl_eu_4550
10
81
30.05.2014
INGURUMEN ETA LURRALDE POLITIKAKO SAILBURUAK (OREGI BASTARRIKA)
EA-NV
Galdera, Daniel Maeztu Perez EH Bildu taldeko legebiltzarkideak lehendakariari egina, Zaratamon euskal Yaren obretan egindako zubiaren inguruan
Bai. Nahiz eta hainbat aldiz gaur izenez aldatu, Matute jauna, zu zeu zara. Gobernu honek beti adierazi izan die ministerioari eta Adif erakundeari hirugarren hariko hirisarbideak behin-behineko konponbideak direla, ezin direla luzaroan mantendu, eta Bilboko Abandoko geltokirako sarbideak egin behar direla, 2000n onartutako informazio-azterlanean eta 2001ean onartutako Trenbideen Lurralde Plan Sektorialean aurreikusitakoarekin bat. Bilboko sarbideei buruzko erakunde arteko batzordearen azken bilera 2013ko abenduaren 12an izan zen, ordezkatzen dudan Gobernuak horrela eskatuta. Bertan, ordezkatuta zeuden Bilboko eta Basauriko udalek ez ezik, Gobernu honek ere azpimarratu zuen Ytik Abandoko geltokian sartzeko onartu den sarbidea ahalik eta lasterren gauzatu behar dela. Sarbide hori Zaratamoko zubian hasi eta zubi horretako bi hodiko tunelaren bidez sartzen da geltokian. Besterik ez.
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/a1a78cbb-dd86-4347-bb97-ea875235d941
parl_eu_4551
10
81
30.05.2014
GALLASTEGUI OYARZÁBAL
Galdera, Miren Gallastegui Oyarzábal Euskal Sozialistak taldeko legebiltzarkideak Herri Administrazio eta Justiziako sailburuari egina, ofizioko txandagatik abokatuei zor zaizkien zenbatekoen ordainketari buruz
Mila esker, presidente andrea. Legebiltzarkideok, egun on. Lehendakari jauna, egun on. Sailburua. Egiari zor, zalantzan izan naiz azken uneraino galdera bertan behera utzi ala ez, atzo bertan –Legebiltzarrari auzi honi buruzko azalpenak eman behar zenizkion egunaren bezperan– jakin baitugu ordaindu egin berri zaizkiela ofizioko txandako abokatuei jasotzeke zituzten zenbateko horietako batzuk. El País egunkariko kazetari baten bitartez –eta, bide batez, eskerrak eman nahi dizkiot erakutsitako interesagatik– jakin dugu dagoeneko ordainduta dutela zor zitzaizkien zenbateko horien zati bat. Askoz pozago nengokeen –askoz pozago geundekeen–, baldin eta Talde Sozialistak egin zizun galderaren harira jaso izan bagenu horren guztiaren berri eta erantzun horretan azaldu izan bazenigu zer gertatu zen ofizioko txanden afera horretan. Baina, tira, kontua da dagoeneko baditugula erantzun batzuk; ea, bada, zure erantzunean gainerakoen berri jasotzen dugun. Egia da abokatu gutxi batzuek bazutela zure sailaren asmoen berri; beste batzuek, berriz, prentsaren bidez jakin dute, nahiz eta abokatuen elkargoek hamaikatxo erreklamazio eginak izan –eta agindutako zenbait promes bidean galdu–. Hauxe da, nolanahi ere, galdera: Zergatik egon dira atzerapen horiek, sailburu jauna? Zergatik egon da atzerapen sistematiko hori, txandak ordaintzeko orduan? Zergatik ez dira ordaindu zenbateko horiek, kontuan hartuta funtsak egon bazeudela, elkargoen egiaztagiriak zituztela eta arauz epe jakin batzuen barruan ordaintzeko betebeharra zegoela? Denbora luzez abokatuei ez zaizkie ordaindu zenbateko horiek, nahiz eta haiek hertsiki eskatu sailari, duintasunez, ordaindu beharrekoa ordaindu ziezaiela arren, berariaz ohartarazita, gainera, bestela kolokan jartzen ari zela babes judizial eraginkorra, horixe gertatzen baita ezin denean bermatu baliabiderik gabeko herritarrek justiziara jotzeko duten eskubidea. Mila esker aurretiaz, zure erantzunarengatik. Eskerrik asko. La
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/a1a78cbb-dd86-4347-bb97-ea875235d941
parl_eu_4552
10
81
30.05.2014
HERRI ADMINISTRAZIO ETA JUSTIZIAKO SAILBURUAK (Erkoreka Gervasio)
Galdera, Miren Gallastegui Oyarzábal Euskal Sozialistak taldeko legebiltzarkideak Herri Administrazio eta Justiziako sailburuari egina, ofizioko txandagatik abokatuei zor zaizkien zenbatekoen ordainketari buruz
Eskerrik asko, legebiltzarburu anderea. Gallastegui andrea, zuk zeuk eman duzu galderan bertan erantzuna eta haren gaineko azalpena; horrenbestez, ez daukat jada azalpen handirik eman beharrik. Halaxe da: ordaindu da dagoeneko, eta abokatuen eta prokuradoreen elkargoek diru-kontuetarako darabiltzaten finantza-erakundeen esku daude jada zor ziren zenbateko horiek. Kontu hau –eta zuk ere jakingo duzu, noski– ez da kontu berria, ez Autonomia Erkidego honetan, ezta justiziaren arloko eskumenak dituzten gainerako autonomia guztietan ere –alegia, eskumen hori eskuratua duten hamabi autonomietan–. Aitzitik, egiturazko arazoa ere bada nolabait, arazo kronikoa ia, doako justiziari lotutako zerbitzu publiko hori kudeatzen duten autonomia-erkidego guztietan. Eta hauxe da, hein handi batean, egoera horren zergatia: likidazioak hiru hilean behin edo sei hilean behin egiten dira –autonomia-erkidegoaren arabera eta txanden arabera–, eta, beraz, aldi bakoitzaren lehen egunean emandako zerbitzuak –hiruhilekoaren edo seihilekoaren lehen egunean emandakoak, alegia– ezin dira ordaindu aldia amaitu arte; gainera, ordaindu aurretik, izapide guztiak egin behar dira, abokatuen elkargoan, lehenik –datu guztiak egiaztatu behar baititu, elkargoaren ziurtagiria eman aurretik–, eta Administrazioan bertan, gero –hark ere egiaztatu egin behar baitu dena–. Kasu honetan, gainera, egoera berezi bat gertatu da. Zuk ondo dakizunez, 110/2012 Dekretuak doako justiziaren araubidea aldatu zuen Euskadin 2012an, eta, haren arabera, likidazioak, ordura arte hiruhilekoak edo seihilekoak izan ohi zirenak, guztiak hiruhilekoak izatera igaro ziren, salbu eta generoindarkeriaren txandari zegozkienak. Horren ondorioz, Jaurlaritzak, 2013an, bost hiruhileko ordaindu behar izan ditu, aurrekontua luzatua zuela gainera –eta bi seihileko barnean hartzen zituen aurrekontu luzatu horrek–. Bost hiruhileko: aurrekontu-aldiari zegokiona baino hiruhileko bat gehiago, beraz, eta, gainera, bi seihilekorako luzatua zuela aurrekontua, orduan aurreikusitakoaren arabera. Horrek, noski, atzeratu egin ditu ordainketak, eta horrexegatik gertatu da egoera hori. Nolanahi ere, zuk zeuk hasieratik azaldu duzunez, berri ona dugu: ordainketa egin da jada, eta konponduta dago afera. Eta seguru izan: bigarren seihilekoan, berehala egingo dira ordainketak, betiere egoki diren izapide guztiak eta egiaztapen guztiak egindakoan –ezinbestekoak baitira beti gobernu guztietan–. Eskerrik asko.
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/a1a78cbb-dd86-4347-bb97-ea875235d941
parl_eu_4553
10
81
30.05.2014
GALLASTEGUI OYARZÁBAL
Galdera, Miren Gallastegui Oyarzábal Euskal Sozialistak taldeko legebiltzarkideak Herri Administrazio eta Justiziako sailburuari egina, ofizioko txandagatik abokatuei zor zaizkien zenbatekoen ordainketari buruz
Eskerrik asko berriro ere, presidente andrea. Zeinen polita aurrekontuari buruz azaldu didazun hori guztia; gogora ekarri behar dizut, baina, Erkoreka jauna, 900.000 euro daudela aurrekontuaren betearazpenean 2013ko aurrekontutik erabili gabe. Nolanahi ere, auzi honen funtsa edo gai honen koska beste bat da; izan ere, gauza asko onartu dira Legebiltzar honetan, horien artean, babes judizial eraginkorra jasotzeko eskubidea bermatu beharra. Eta babes judizial eraginkorra lortzea ezinezkoa da funtsean, ofiziozko txandako abokaturik ez badago, haiek bermatzen baitiete justiziara jotzeko eskubidea baliabiderik ez duten pertsonei. Gogoan izan ezazu, bestalde, Legebiltzar honek kontrako iritzia eman zuela eta Jaurlaritza honek ez zuela, hala ere, ezer egin. Esaterako, ez zuen errekurtsorik jarri Tasen Legearen kontra, eta babes judizial eraginkorra suntsitzen ari da Tasen Lege hori. Gainera, hauxe baino ez zenuen esan: "Ez. Hemen tarta bat daukagu, eta guk ere zati bat nahi izango dugu". Baina, azkenean, ez zatirik, ez tartarik, ez ezer; ezertxo ere ez. Tasen Legetik ez da baliabiderik atera doako justizia finantzatzeko, eta, azkenean, abokatuak ari dira bermatzen herritar guztiek babes judizial eraginkorra jasotzeko duten eskubidea. Eta abokatu horiek, ofiziozko txandako abokatu horiek, gauza asko ordaindu behar dituzte. Beren borondatez ematen dute zerbitzu hori; borondatez eta kalitatez ematen dute zerbitzua, eta, horretarako, hainbat gauza ordaindu behar izaten dituzte: alokairuak, autonomoetako kuotak, telefoniako eta Interneteko zerbitzuak, izenemateak, argia, ura, hondakinen tasa, ABE estaldura eta istripu-estaldura; bai, halaber, beste gauza asko ere, hala nola erantzukizun zibileko aseguruak eta beste hainbat gauza, eta, horrez guztiaz gain, bizi ere, bizi behar dute. Horrenbestez, azkenean, egoera horretan, herritarrei babes judizial eraginkorra jasotzeko eta beren eskubideak auzitegien aurrean erreklamatzeko eskubidea bermatzen dieten bakar horiek ezin diete halakorik bermatu… La
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/a1a78cbb-dd86-4347-bb97-ea875235d941
parl_eu_4554
10
81
30.05.2014
HERRI ADMINISTRAZIO ETA JUSTIZIAKO SAILBURUAK (Erkoreka Gervasio)
Galdera, Miren Gallastegui Oyarzábal Euskal Sozialistak taldeko legebiltzarkideak Herri Administrazio eta Justiziako sailburuari egina, ofizioko txandagatik abokatuei zor zaizkien zenbatekoen ordainketari buruz
Eskerrik asko, legebiltzarburu anderea. Gallastegui andrea, badakit ez dela beti erraza izaten azalpenetarako denbora betetzea ezer esatekorik ez dagoenean, baina tasen gaia atera duzu, eta horrek ez du zerikusirik auzi honekin. Eta zehatzmehatz azaldu didazu nolako gastuak dituzten abokatuek eta prokuradoreek lan egiteko eta beren lanbidean aritzeko; baina ondotxo dakit nik hori. Erabat jabetzen naiz horretaz. Nolanahi ere, gauza bat jakizu Jaurlaritza honi dagokionez: Hara, aurtengo bigarren hiruhilekoan –hiruhileko honetan, alegia– zuzen eta egoki ordainduko da ordaindu beharrekoa. Atzerapen sistematikoak aipatu dituzu zuk, hala ikurri duzulako prentsan. Bada, ez; ez dira sistematikoak, ez Jaurlaritza honetan, ez aurreko Jaurlaritzan. Lantzean behin gertatu izan dira, baina ez sistematikoki. Eta aurrerantzean ere ez dira sistematikoak izango; hiruhileko honetan ez da halakorik izango. Etorkizunean, zer? Gauza bat esango dizut. Lehenik, Jaurlaritza honek ez du eskumena itzuliko (beste autonomia-erkidego batzuek baietz esan dute). Bigarrenik, doako justiziaren eskubide horietako bakar bat ere ez du ordaindu gabe utziko, legeak aintzatetsia baitu eskubide subjektibo hori, eta, beraz, eskakizunak bete orduko, Jaurlaritzak ordaindu egin behar ditu. Bakar bat ere ez du utziko ordaindu gabe. Eta moduluak jaisteko asmorik ere ez du, Andaluziako Gobernu sozialistak egin duen moduan, jaitsi egin baititu moduluak, Gobernuari finantza-presioa kentzeko edo presio hori arintzeko eta, hartara, lehentxeago ordaindu ahal izateko. Bada, hori ere ez du egingo, seguru baikaude abokatuek ez luketela inondik ere gustuko izango Andaluziako eredu sozialista hori gurean ezartzea eta moduluak beheratzea –eta kontu egin, bide batez, Euskadiko moduluak Espainiako altuenak direla–. Muchas gracias. Eskerrik asko.
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/a1a78cbb-dd86-4347-bb97-ea875235d941
parl_eu_4555
10
81
30.05.2014
LÓPEZ DE OCARIZ LÓPEZ DE MUNAIN
PV-ETP
Interpelazioa, María del Carmen López de Ocariz López de Munain Euskal Talde Popularreko legebiltzarkideak Ekonomiaren Garapen eta Lehiakortasuneko sailburuari egina, Kantauriko antxoaren elikadura kalitate eta segurtasunaren inguruan Eusko Jaurlaritzako Osasun eta Arrantza sailen artean izandako deskoordinazioari buruz
Eskerrik asko, presidente andrea. Sailburuok, sailburu andrea, legebiltzarkideok. Joan den maiatzaren 2an, sailburu andrea, Getariako Arrain Azoka zela eta, Kantauriko antxoaren kanpaina abiatu zela iragarri zenuen Getariako Arrantzaleen Kofradian egindako prentsaurrekoan. Zure hitzetan, aski ona izaten ari zen kanpainaren hasiera eta, aurrera begira, arrantzua are oparoagoa izatea espero omen zen eta, hartara, batez besteko prezioa bi euroren inguruan orekatzea. Gainera, kalitateko produktuak erostera –antxoa, kasu honetan– dei egin zenien kontsumitzaileei, gogora ekarriz zeinen onuragarria den antxoa kontsumitzea, ez bakarrik antxoaren kalitateagatik baita gizartean eragiten dituen onurengatik ere, enplegua sortzen laguntzen baitu eta arrantzaren sektorearen etorkizuna bermatzen. Zure esanean, sailburu andrea, produktu freskoak sustatzea da Jaurlaritzaren helburua, eta, kasu honetan, antxoaren kontsumoa sustatzea eta arrain horrek kontserben industrian lekua hartzea berriro ere, aurreko urteetako debekualdiaren aurretik merkatuetan, jatetxeetan eta industrian izan zuen tokia berreskura dezan. Horraino, sailburu andrea, bikain dena, egoki guztiz, dagokizun moduan, Jaurlaritzaren arrantzaarloko arduraduna zaren heinean. Handik bost egunera, ordea, Osasun sailburuak, Darpón jaunak, aditzera eman zuenez, anisakis parasitoaren ehuneko handia hauteman zuten harra- patutako Kantauriko antxoetan, eta, anisakis parasitoaren ehuneko handi hori zela-eta, bai Osasun Sailak, bai arlo horretan eskumenak dituzten udalek, merkaturatze-ibilbidea zorrotzago zaintzeari ekin omen zioten, berariaz egiaztatzeko neurri egokiak hartzen ari zirela, bai elikagaien merkatuetan, bai saltokietan eta sukaldaritza-guneetan. Eta hauxe izan zen ohartarazpen nagusia, beste maneiu-neurri batzuekin batera: "Ez jan kozinatu gabeko antxoarik; 60 gradutik gorako tenperaturan kozinatu 10 minutuz baino gehiagoz, edo, aldez aurretik, minus 20 graduan izoztu 24 orduz". Eta inolaz ere "ez jan, ez gordinik, ezta marinatuta ere". Bost eguneko aldean, beraz, bi mezu kontrajarri bidali zituen Eusko Jaurlaritzak, eta herritarrak larritu zituen. Neurriz kanpokoa izan da alarma-deia, tupustean egin baita, deskoordinatuta eta ondorioak kontuan hartu gabe. Esan gabe doa Osasuneko sailburu batek jakitera ematen duenean parasito baten ehuneko handi bat hauteman dela elikagai batean egundoko alarma eragiten duela horrek. Horrenbestez, oso zehatza izan behar da; zuhurtasun handiz jokatu behar da, osasunarriskuez hitz egiteko orduan –kasu honetan, zehazki, elikagaietako parasito bati buruz hitz egiteko orduan–. Sailburu andrea, Elika Fundazioa (Nekazaritzako Elikagaien Segurtasunerako Euskal Fundazioa) zure sailaren mendekoa da, eta, nire ustez, hauxe esan nahi du elikadura-segurtasunak: elikagaiak kaltegabeak eta osasungarriak direla ziurtatzeko jarduera guztiak egitea eta prestazio eta zerbitzu guztiak ematea, elikagai osasungarriak bermatzeko eta, hartara, herritarrak egokiro elikatzeko. Horrenbestez, zer egin du Elikak prozesu horretan? Horixe da gure galdera. Gai honetan esku hartu al du Elikak? Horixe jakin nahi dugu; izan ere, badakigu txosten bat argitaratu duela berriki, prentsak alerten eta arriskuen berri nola ematen duen azaltzeko, 2013ko urtean oinarrituta –aurreko urtean ere 2012an oinarritu zen–; bistan da, baina, badagokiola beste zer edo zer egitea. Sailburu andrea, argi daukagu kontsumitzaileei heltzen zaizkien elikagaiak zaintzea dagokizuela, bai zuri, bai Jaurlaritzari, baita gainerako administrazio eskudunenei ere. Era berean, badakigu kontsumitzaileen osasuna bermatzea dela Osasun sailburuaren ardura. Baina, betiere, modu argi, garden eta zuhurrean informatu behar da elikagaiak kontsumitzeko arriskuen gainean. Eta argi dago elikagai berari buruzko informazio kontraesankorra eman diguzuela bi-biek, oso denbora laburrean gainera. Alderdi Popularrekoon ustez, Eusko Jaurlaritzaren oharrak sortutako alarma neurrigabeak eragin kaltegarria izan du kontsumitzaileengan, Kantauriko antxoa kontsumitzeari utzi baitiote, noski, eta ordurako antxoa erosia zuten askok ez jatea erabaki zuten, baita zakarretara botatzea ere. Izan ere, herritar askok ordura arte ez zuten anisakisaren berri. Gezurra badirudi ere, herritar askok, kontsumitzaileen ehuneko handi batek, ez zuen anisakisaren berri. Hortaz, zuhurtasunez informatu behar da, eta ez informazioa zehaztasunik gabe azaldu. Esan bezala, berriak eragina izan du kontsumitzaileengan, eta eragin kaltegarria izan du, halaber, sukaldaritza-guneei zuzenean saltzen dieten saltokietan; hala, Kantauriko antxoa produktu behinena izatetik, ez egotera edo erdi-ezkutuan egotera igaro da. Kanpaina ona izateko itxura zuen hori zalantza-jario bilakatu da kontsumitzaileentzat eta buruhauste-iturri saltoki eta sukaldaritza-guneetan. Elikadura-katean gertatzen diren arriskuak kudeatzeko eskumena du Eusko Jaurlaritzak, eta, arrisku hori kudeatzeko, ezinbestekoa da kontuan hartzea zer eragin izan dezakeen osasun publikoan; baina garrantzitsua da, orobat, beste irizpide eta alderdi batzuk ere kontuan hartzea, hala nola gizartea, ekonomia eta onura-arriskua, hau da, arestian esandako moduan, ondorioak neurtzea. Garrantzitsua da arriskua ondo kudeatzea, baina, horrekin batera, garrantzitsua da, halaber, arrisku horren berri egokiro ematea. Komunikazioak neurrikoa, zuhurra, gardena eta osoa izan behar du, ondo zehaztuta, gainera, nori dagoen zuzenduta. Ezin da modu berean ohartarazi parasito baten ehuneko handi bat topatu dela elikagai batean edo polen ehuneko handi bat dagoela atmosferan. Ez da gauza bera. Eta ohartarazpen hau erabateko doitasun faltaz egin zen, zehaztu gabe zer zen ehuneko handia, ertaina edo txikia. Alderdi Popularrak zenbait ekimen aurkeztu ditu legegintzaldi honetan, elikagaien segurtasunaren gainean. Hala, Jaurlaritzari eskatu genion elikagaien segurtasunari buruzko lege-proiektu bat ekar zezan Legebiltzarrera. Jaurlaritzak, baina, ezetz erantzun zuen. Legebiltzar honetan Jaurlaritza babesten duen taldeak eta Legebiltzarreko beste talde batzuek erdibideko zuzenketa bat hitzartu zuten, eta, zuzenketa hartan jaso zenez, elikagaien segurtasunari buruzko plan baten zirriborroa egingo omen zen sei hilabeteko epean, hartan berariaz jaso zitezen arriskuen analisia, elikadura-katearen kontrol-plana, elikadura-segurtasuneko prestakuntza- eta ikerketa-planak, erakundeen arteko koordinazio-plana –koordinazio-plana, bai, ko-or-dina-zi-o-a–, elikagaien industriarako eta kalitaterako plan estrategiko baten zirriborroa eta Nekazaritza eta Elikagaigintza Politikako Legearen 56. artikuluaren garapena. Ondo beteta daude sei hilabete horiek, eta konpromiso horren arrastorik ez. Argi geratu da, gainera, nolako deskoordinazioa dagoen oraindik ere, eta argi geratu da, halaber, iparra galduta dugula kontsumitzaileen osasunerako arriskuak kudeatzeko orduan. Aurtengo otsailean, berriz, legez besteko proposamen bat aurkeztu genuen Legebiltzar honetan, elka- rrekin batu zitezen Elika eta Kontsumobide, gure iritziz bi erakundeen jarduerek helburu bera baitute funtsean: alegia, osasuna babestea, elikagaien segurtasuna bermatzea eta kontsumitzaileak defendatzea; eta, afera honetan ikusi denez, buruhauste ugari saihestuko genuke biak batuz gero, bai koordinatzeko orduan, bai analisia egiteko, arriskuak kudeatzeko eta horien berri emateko orduan ere. Jaurlaritzak, ordea, ezetz esan zion horri ere. Sailburu andrea, jakin nahi genuke zergatik kaleratu dituen Jaurlaritzak halako mezu kontraesankorrak Kantauriko antxoa kontsumitzeari buruz, herritarrak nahastea eta sektorearen etorkizunari kalte egitea baino ez baitu lortu. Era berean, jakin nahi genuke, sailburu andrea, zergatik ez den oraindik bete Legebiltzarrak 2013ko urrian onartutako erdibideko zuzenketa. Besterik ez. Eskerrik asko. La
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/a1a78cbb-dd86-4347-bb97-ea875235d941
parl_eu_4556
10
81
30.05.2014
EKONOMIAREN GARAPEN ETA LEHIAKORTASUNEKO SAILBURUAK (Tapia Otaegui)
Interpelazioa, María del Carmen López de Ocariz López de Munain Euskal Talde Popularreko legebiltzarkideak Ekonomiaren Garapen eta Lehiakortasuneko sailburuari egina, Kantauriko antxoaren elikadura kalitate eta segurtasunaren inguruan Eusko Jaurlaritzako Osasun eta Arrantza sailen artean izandako deskoordinazioari buruz
Gracias, señora presidenta. Consejeros, señorías, buenos días. Este Gobierno actuó de forma correcta y coherente en su llamamiento a la ciudadanía al consumo de anchoa, recomendándose su consumo por sus beneficios para la salud y recordándose, a su vez, las buenas prácticas para su consumo y las medidas a tener en cuenta para su preparación. Ambos aspectos de forma conjunta. Los datos estadísticos y los análisis efectuados demuestran que esa noticia no ha afectado negativamente ni al precio medio de la anchoa ni a su venta. Por tanto, se ha actuado respetando ambos aspectos: los intereses, por un lado, de todos los agentes implicados en la cadena de valor económico de la pesca y comercialización de la anchoa, y el interés de la ciudadanía vasca, por otro. Horrenbestez, López de Ocariz andrea, ez da, ez mezu kontraesankorrik igorri, ez alarmarik piztu, eta ez dira herritarrak nahasi, zuek hemen aditzera eman duzuna baino azkarragoak baitira, inondik ere; era berean, sektorearen etorkizunari ere ez zaio kalterik egin. Koordinatuta lan egin da, taldean, zorroztasunez eta, batik bat, Euskadiko herritarren osasun-interesei lehentasuna emanda beti, beste guztiaren gainetik. Eusko Jaurlaritzak arduraz jokatu du, herritarren osasun publikoa zainduz beti. Jaurlaritza honek bi bide zehatzetatik dihardu lanean, baina estrategia beraren barruan beti, alegia pertsonak helburu hartuta, gure politiken ardatz baitira pertsonak; hala, batetik, giza garapenaren alde lan egiten du, eta, aldi berean, hazkunde jasangarriaren alde; hau da, pertsonen osasuna zaintzen du uneoro eta, era berean, arrantzaren sektore ekonomikoa –kasu honetan, zehazki, arrantzaren merkaturatzeprozesua– babestu. Eta hona nola izan ziren gertaerak. Zuk zeuk azaldu duzunez, 2014ko maiatzaren 2an, Getariako Antxoa Eguna zela eta, gure sailak, ni neu buru, berdelaren arrantzaldiari buruzko datuen berri eman zuen, eta, horrekin batera, antxoaren arrantzaldiaren lehengo datuak azaldu, eta adierazi genuen kanpaina aski ongi zihoala harrapatutako antxoa-kopuruari zegokionez; era berean, une hartako prezioari buruz ere aritu ginen, eta aditzera eman kiloko 2 euroko preziora iristea espero genuela, zuk ere gogora ekarri duzunez. Eusko Jaurlaritzak, Getariako Antxoa Egunaren eta Euskadi osoan egiten diren beste arrain-azoken bidez, arrantzuaren balioa indartu nahi du, ez bakarrik antxoarena, baizik eta arrantzu guztiarena. Eta, hartara, legegintzaldi honen hasieratik zehaztutako helburuari erantzuna ematen saiatzen da, Euskadiko arrantzaleen interesak defendatuz, arrantza arduratsua babesten baitute –usadiozko eran egindako arrantza, alegia–. Horren harira, kontsumitzaileen konpromisoari ere hel egiten genion, erosteko orduan lehentasuna eman ziezaioten bertako antxoari, beste produktu batzuen aurretik, kalitateko produktua baita antxoa, sasoiko produktua, gure arrantzaleek harrapatua, esan bezala, usadiozko eran eta erabateko arduraz. Alabaina, maiatzaren 6an, elikagai freskoei egiten zaizkien azterketetan, anisakis-ehuneko handi bat hauteman zen harrapatutako antxoetan –eta zer esan nahi duen ehuneko handiak? Bada, ohi baino handiagoa–. Jan ohi ditugun arrain freskoetan nahiko parasito maizkoa denez, Osasun Sailarekin koordinatuta, guztiz koordinatuta, prentsa-ohar bat kaleratu genuen, antxoetan anisakisa hauteman zela ohartarazteko, baina oharra ez zen inondik ere kezkagarria. Goitik behera irakur diezazuket, baina azken bi paragrafoei baino ez diet kontu egingo. Hauxe zioen: "Gogora ekartzen da anisakisa kontaminatzaile natural eta arrunta dela arrainetan, itsaskietan eta zefalopodoetan. Normalean, tripetan egon ohi da, eta, jakia sukaldean egokiro prestatuz gero, saihestu egiten da anisakidosia izateko arriskua". Alegia, arraina egokiro presta daiteke, eta egokiro prestatu behar da, hartara ez baitago arriskurik. Eta hauxe ere bagenioen: "Egoera hau gorabehera, arrainak dieta orekatu eta zabal baten osagai izaten jarraitu behar du, betiere azaldutako neurriak hartuta". Horrenbestez, arraina segurtasunez kontsumitzeko neurri egokiak zein diren gogoratu baino ez dugu egin. Ez da inondik ere alarma piztu; kontrakoa baizik: kontzeptuak argitu dira. Gainera, Ekonomiaren Garapen eta Lehiakortasuneko Saila etengabe dago arrantza-sektorearekin harremanetan, antxoetan anisakisa hautemateko prozesuaren nondik norakoen berri emateko eta Jaurlaritza egiten ari den informazio-ekintzak jakinarazteko. Gai honetan esku hartzen duten sailek –bai Osasun Sailak, bai Ekonomiaren Garapen eta Lehiakortasuneko Sailak– kontsumitzailea babesteko xedez dihardute beren ekintza eta mezu guztietan, eta ez diote inolaz ere kalterik eragin gure sektorearen etorkizunari. Emandako informazioaren bidez, herritarrei elikagai hori kontsumitzeko jardunbide onak gomendatu, eta elikagai horrek (antxoa, kasu honetan, baina beste produktu fresko batzuek ere bai) anisakisa izan dezakeela-eta arriskua saihesteko babes-neurriak azaldu dizkiegu, eta informazio horrek ez du inolako eraginik izan gomendioa kaleratu eta hurrengo egunetako batez besteko prezioan, ezta salmentetan ere. Deskargatutako antxoaren eboluzioaren eta antxoa-salmentaren jarraipena egin dugu, zuk ere ondo dakizunez, eta, informazio guztia aztertuta –batez besteko informazioa, noski– egiaztatu dugu antxoaren salmenta-prezioa berdin antzekoa izan dela prentsaoharra kaleratu aurretik eta ondoren. Egindako analisiaren arabera, beraz, ezin da baietsi prentsa-oharrak antxoaren salmenta-prezioa aldarazi duenik. Salmenta-prezioa aldatzeko faktore nagusiak, zuk ere ondo dakizunez, beste batzuk dira: arrainak zer tamaina duen (antxoak, kasu honetan), nola merkaturatuko den (fresko kontsumitzeko ala kontserban prestatzeko) eta zenbat arrain harrapatu den, eta kasu honetan ere beste edozein faktoreren gainetik izan dira faktore horiek. Lehen salmentan, gure arrantzaleek ez dute eraginik sumatu antxoaren salerosketan. Zalantzarik ez da, nolanahi ere, berria komunikabideetan agertu ondoren egoera horrek kontsumitzeko modua aldatu duela eta antxoa asko, fresko kontsumitu beharrean, kontserbara bideratu dela. Horrek, ordea, ez du esan nahi kalte egin zaionik harrapaketari. Oraindik ez dugu behin betiko daturik, baina badakigu kontserben sektoreak orekatu duela hein batean kontsumo freskoan gertatutako beheraldia eta, kontserbagintzari esker, ez dela beherakadarik izan sektore horren prezioan. Horrenbestez, Jaurlaritzaren ustez, egoki, zuhur eta arduratsu jokatu zuen, ohar horretan herritarrei antxoa kontsumitu zezaten gomendatuta antxoak dakartzan osasun-onurarengatik eta, aldi berean, behar bezala kontsumitzeko jardunbide egokiak gogorarazita, herritarrek neurri egokiak har zitzaten, Euskadiko herritar guztien osasuna babesteko eta inolako kalterik ez izateko. Arestian esandako moduan, datu eta analisi estatistikoek argi erakusten dute berriak ez duela kalterik eragin, ez antxoaren prezioan, ez antxoaren salmentan; horrenbestez, bi aldeen interesak bermatu dira, berariaz zainduta arrantza- eta merkaturatzesektorean dihardutenen interesak eta, batik bat, herri honetako herritarren osasuna. Muchas gracias. La
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/a1a78cbb-dd86-4347-bb97-ea875235d941
parl_eu_4557
10
81
30.05.2014
LÓPEZ DE OCARIZ LÓPEZ DE MUNAIN
PV-ETP
Interpelazioa, María del Carmen López de Ocariz López de Munain Euskal Talde Popularreko legebiltzarkideak Ekonomiaren Garapen eta Lehiakortasuneko sailburuari egina, Kantauriko antxoaren elikadura kalitate eta segurtasunaren inguruan Eusko Jaurlaritzako Osasun eta Arrantza sailen artean izandako deskoordinazioari buruz
Sailburu andrea, harrigarria iruditzen zait horrela tematzea egia ez den zerbaitetan. "Antxoaren prezioa ez da aldatu", diozu zuk. Bada, jakizu hurrengo egunean 1,95ean zegoela antxoa Bilboko merkatuan (publikoarentzako salmentaprezioa). Eta 2 euroan erosi zela lonjan? Ez, ez zen, noski, 2 euroan erosi. Nola, bada, publikoarentzako salmenta-prezioa 1,95ekoa zen eta! ; 5 euro merkatu zen kiloa egun batetik bestera. Zer gertatu zen? Bada, ohar hori. Hori benetan izan da horrela. Datu horiek benetakoak dira. Kalte handia eragin du oharrak jendearentzako salmenta-guneetan eta sukaldaritzazentroetan. Zuk ere badakizu. Eta hori ez dut nik esaten; egunkariek esan zuten, egunkari guztiek: "Arrantzaleen iritziz, txarto kudeatu da informazioa, zergatirik gabe". Ez dugu guk esaten! Zuek ere badakizue eta! Baina, hala ere, tematuta jarraitzen duzue zuen oker horretan, hankasartzea zuzendu beharrean edo hanka sartu dela aitortu beharrean. Ez dizue inork sinetsiko eta! No. Ez. Aitor dezagun erratu egin dugula. Guztiok egin ditzakegu okerrak, eta zenbat eta arinago onartu, hainbat eta sinesgarritasun handiagoa izango duzu, sailburu andrea, askoz sinesgarritasun handiagoa. Izan ere, janariarekin ez da jolasten; txikitxikitatik esan izan digute. Zuek, ordea, ez zarete zuhur eta serio jokatzen ari gai honetan. Elikagai bateko kontaminazioari buruz ari gara, eta herritar asko lehenengoz ari dira entzuten parasito baten ehuneko onargarri bat dagoela elikagaietan. Eta kontzeptu hori ere, ehuneko onargarriaren kontzeptu hori bera ere, batzuek ondo ulertzen badugu ere, beste batzuek ez. Hori horrela da. Betidanik egon da anisakisa; ez dugu ulertzen, beraz, alarma hori piztea, kalte egiten digu eta. Bizi guztian egon bada anisakisa, eta, azken bi urteotako kontua bada anisakisak gaixotutako pertsona-kopurua igo izana, zergatik egin da oraintxe justu, antxoaren kanpainaren hastapenetan, ohar hori? Zergatik? Hori al da elikagai baten gaineko komunikazio-programa? Hori al da arriskua ebaluatzea? Arriskua aipatu da, nola eman herritarrei egoeraren berri, gertatu den hori gertatu gabe. Alarma: horixe da saihestu beharrekoa, sailburu andrea. Hortaz, nire ustez hobe zenukete erratu duzuela aitortu, denok uler dezakegu eta. Haatik, okerra zuzendu beharrean, oker horretan tematuta jarraitzen duzue, eta, hartara, konfiantza eragin beharrean, mesfidantza indartzea baino ez duzue lortzen. Hortaz, sailburu andrea, ez iezaguzu esan ez denik prezioa jaitsi, herritar askok ikusi baitute nola jaitsi den prezioa egun batetik bestera. Ez da egia. Bestalde, galdetu dizut zer egin duen Elikak, eta ez didazu erantzun. Gogora ekarri dizut, halaber, Legebiltzarrak ekimen bat onartu zuela, eta uste dut erantzuna merezi dugula, bai zure talde politikoak –alegia, Legebiltzarrean Jaurlaritza ordezkatzen duen taldeak–, bai ekimena babestu genuen gainerako taldeek ere, ekimen hori sei hilabeteko epean gauzatzeko konpromisoa hartu baitzenuten. No me ha contestado. Sailburu andrea, elikagaien segurtasunaz ari gara, eta oso arlo garrantzitsua da. Nire ustez, esan bezala, argi jakin behar dugu zeri buruz ari garen berri ematen eta nori ari gatzaizkion zuzentzen –garrantzitsua oso, ez baita gauza bera populazio kaltebera eta kaltebera ez dena, zuk ondo dakizunez–. Ezin da zehaztasunik gabe informatu: "Ehuneko handi bat". Zer da, baina, ehuneko handi bat? Galdera hori zerabilen buruan mundu guztiak. Zer da ehuneko handi bat? Zer parametrotan ari gara? Zer da ehuneko onargarria? Legebiltzarkideok, oker jokatu da, eta okerra zuzentzea duzue onena. Horixe egin behar luke, nire ustez, Jaurlaritzak, arduraz jokatzeko, areago elikagai bateko kontaminazioaz ari garenean. La
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/a1a78cbb-dd86-4347-bb97-ea875235d941
parl_eu_4558
10
81
30.05.2014
EKONOMIAREN GARAPEN ETA LEHIAKORTASUNEKO SAILBURUAK (Tapia Otaegui)
Interpelazioa, María del Carmen López de Ocariz López de Munain Euskal Talde Popularreko legebiltzarkideak Ekonomiaren Garapen eta Lehiakortasuneko sailburuari egina, Kantauriko antxoaren elikadura kalitate eta segurtasunaren inguruan Eusko Jaurlaritzako Osasun eta Arrantza sailen artean izandako deskoordinazioari buruz
Eskerrik asko, presidente anderea. López de Ocariz andrea, ez da, ez, jolastu behar janari-kontuekin, eta horrexegatik, hain zuzen, jende askok agian ez dakielako zer ondorio eragin dezakeen anisakisa jateak alergikoa izanez gero, horrexegatik komeni da egokiro azaltzea nola jokatu behar den produktu batzuk segurtasunez kontsumitzeko, kasu honetan egin den bezala, pertsonen segurtasuna baita gure helburu nagusia eta behinena. Zure esanean, anisakisak erasandako pertsona ugari izan da beste urte batzuetan; bada, kasu honetan, hain zuzen, zenbateko handi hori ez areagotzen saiatzen ari gara, kontuan izanda arrisku hori aise saihestu daitekeela neurri jakin batzuk hartuta elikagaimota hau prestatzeko orduan, prentsa-oharrean azaltzen genuenez. Hortaz, alarma, egiaz, zuk zeuk eragiten duzu horrelako jokabideekin. Datu batzuk emango dizkizut, ez baitit ezertarako balio "hurrengo egunean" horrek. Entzun. Lehen analisia maiatzaren 12tik 18ra egin zen, oharra kaleratu ondoren, hain zuzen. Antxoaren batez besteko prezioa 2,20 eurokoa izan zen; aurreko astean, berriz –maiatzaren 5etik 11ra, alegia– 1,41ekoa. Ebaluatutako guztiaren batez besteko prezioa da hori. Bestalde, 25etik 75era bitarteko pertzentilen erreferentziaren barruan, antxoaren prezioa kiloko 1,53 eurotik kiloko 2,3 eurora bitartekoa izan da kanpaina osoan. Eta hona datu gehiago: Prentsa-oharraren ondotik, 1. kalibreko antxoa, handiena (halako 30 antxoa ere ez ditu kilo batek), ohi baino garestiago saldu zen (kiloko 4,7 euro), beste urte batzuetako batezbestekoarekin alderatuta (kiloko 3 euro, 2011tik 2013ra). Hortaz, esan bezala, antxoaren prezioan ez du eraginik izan prentsa-oharra kaleratu izanak antxoa nola prestatu azaltzeko; beste aldagai batzuen arabera aldatu da prezioa: zer tamainatako antxoa harrapatu den, zenbat antxoa harrapatu den eta antxoa hori fresko kontsumitzeko edo kontserbarako baliatu behar ote zen, zuk ondo dakizunez. Hortaz, alde batera utz dezagun demagogia kasu honetan. Koordinazioa ezin hobea izan da, elkarrekin lanean aritu baikara lehenengo minututik bertatik Osasun Saila, Elika eta Garapen Ekonomikoko Saila. Eta bi alderdiak hartu dira kontuan: pertsonen osasuna, batetik, eta arrantzaren alderdi ekonomikoak, bestetik. Eta, ikusi denez, arrantzak bere horretan jarraitu du, eta antxoaren prezioak ere ohiko mailan jarraitu du gutxi gorabehera, antxoa zer tamainatakoa zen, noski, eta ez oharrik egon den edo ez. Eta berriro diot, jateko kontuekin ez denez jolasten, Jaurlaritza honek ardura handiz jokatzen du pertsonen osasunari dagokion guztian, eta, beraz, bai kasu honetan, bai beste edozeinetan, zorrotz egingo dugu lan, egokiro betetzeko jardunbide-, mer- katuratze- eta kontsumo-jarraibide guztiak. Horrelaxe egin da, inolako aztoramenik eragin gabe eta argi eta garbi azalduta oharra norentzat zen eta zertarako zen. Eta ez izan zalantzarik; aurrerantzean ere bide horretatik jarraituko dugu, bi jardunbideak uztartuz: pertsonen osasuna, batetik, eta garapen ekonomikoa –kasu honetan, arrantzaren sektorea–, bestetik. Eskerrik asko.
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/a1a78cbb-dd86-4347-bb97-ea875235d941
parl_eu_4559
10
81
30.05.2014
CORCUERA LEUNDA
SV-ES
Galdera, Susana Corcuera Leunda Euskal Sozialistak taldeko legebiltzarkideak Ekonomiaren Garapen eta Lehiakortasuneko sailburuari egina, anisakisari buruzko alertak antxoaren komertzializazioan izandako ondorioen inguruan
Eskerrik asko, presidente andrea. Sailburu andrea, sailburu jauna, legebiltzarkideok. Osasun Sailaren arduretako bat da, zalantzarik gabe, elikagaien segurtasuna bermatzea eta behar bestetan gogoraraztea zer neurri bete behar diren osasun-arriskurik gabe elikatzeko. Euskadin, gainera, aurrekariak ditugu elikagaien segurtasunaren arloko krisiak kudeatzeko orduan, berezi-bereziki behi eroen afera dela eta, eta eskarmentuak erakutsi digu ezinbestekoa dela behar den informazio guztia ematea, betiere sektorean alferreko kalterik eragin gabe. Hizpide dugun honetan, Osasun Sailak igorritako oharrak ageri-ageriko eragina izan zuen Espainia guztian. Parasitoa ohi baino hedatuago hauteman zela iragarritakoan, berri horrek berehala izan zuen oihartzuna komunikabide digitaletan, eta ikus-entzunezko eta idatzizko komunikabideetara ere iritsi zen –Estatuko komunikabide orokorretatik hasi eta tokian-tokikoenetaraino–; areago, prentsa ekonomikoan ere argitaratu zen berria; ondorioz, baxurako arrantza duten beste erkidego batzuetako gobernuek ere auziari heldu behar izan zioten, aditzera emateko, baina, haiek ez zutela halako gertaerarik hauteman. Hurrengo egunetan, arrandegira joan ginenok zuzenean ikusi genuen nolako eragina izaten ari zen oharra antxoa-salmentan: ez zen antxoarik saltzen –ni neu lekuko–; ez zen antxoarik saltzen. Eta sektore horretako eragileen kexuen berri ere izan genuen komunikabideen bitartez, oihartzun berezia hartuta Euskadin, Nafarroan eta Kantauri itsasoko gainerako erkidegoetan. Oharra kaleratu eta astebetera, Osasun sailburuak irrati batean aditzera eman zuen eraginkorra izan zela alarma. Hemen, baina, ez gara balioesten ari nolako eraginkortasuna izan zuen oharrak elikagaien segurtasunari dagokionez, baizik eta nolako eragina izan zuen informatzeko modu horrek antxoaren kanpainan –egun batzuk lehenago zure sailak berariaz bultzatu eta sustatu zuen kanpaina horretan, alegia–. Horrexegatik galdetzen genizun, sailburu andrea, ea zure ustez informazio egokia eman ote zen eta informazio horrek eragina izan ote zuen antxoa merkaturatzeko orduan. Baietz esan diguzu, zuzen eta zuhur jokatu zela. Horrenbestez, berdin jokatuko al zenuke berriz ere gauza bera gertatuko balitz?
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/a1a78cbb-dd86-4347-bb97-ea875235d941
parl_eu_4560
10
81
30.05.2014
EKONOMIAREN GARAPEN ETA LEHIAKORTASUNEKO SAILBURUAK (Tapia Otaegui)
Galdera, Susana Corcuera Leunda Euskal Sozialistak taldeko legebiltzarkideak Ekonomiaren Garapen eta Lehiakortasuneko sailburuari egina, anisakisari buruzko alertak antxoaren komertzializazioan izandako ondorioen inguruan
Corcuera andrea, uste dut aurreko mintzaldian dagoeneko azaldu ditudala zenbait zehaztasun; nolanahi ere, berariaz azpimarratuko dut berriro ere erabat koordinatuta eta informazioa ondo neurtuta eta egokiro landuta jardun dela bi sailen artean. Eta, pertsonen osasuna lehenetsi genuen guztiaren gainetik, aurreko mintzaldian jada esan dudan moduan. Halako alertak une egokian eman behar dira; izan ere, ondo baino hobeto dakigu ez ziola eragiten gure erkidegoari bakarrik; aitzitik, ondo jabetzen ginen eragina zuela Kantauriko itsaso guztian (ez Euskadin bakarrik) harrapatutako antxoa saltzen eta merkaturatzen zen eremu guztietan eta Euskadiko portuetan lehorreratutako antxoa guztian –bertako uretan harrapatutakoa izan zein ez–. Arazo bera zuten gure portuetan lehorreratzen ziren beste ontziteria batzuetako ontziek ere –demagun Kantabriakoek–. Gobernuen betebeharra da horrelako neurriak hartzea. Eta, ezbairik gabe, hurrengo batean ere berdin-berdin jokatuko genuke –Osasun sailburuak ere bai, seguru, erabat koordinatuta baikaude–. Izan ere, gure betebeharra da herritarren osasuna guztiaren gainetik jartzea. Hauxe baino ez da esan: batetik, ona dela, egokia dela arrain freskoa kontsumitzea –antxoa, kasu honetan–; baina era egokian kontsumitu behar dela beti, eta era egokian prestatu, noski, bestela arazoak eragin ditzakeelako –ez pertsona guztiei baina bai alergikoei–. Horixe izan da helburu nagusia, eta halaxe jarraitzen du izaten, noski. Datu batzuk azaldu dizkidazu, arrandegira joan zinela eta arazoak zeudela. Nik ez dut esaten une jakinen batean arazoren bat egon ez denik. Baina ez da horrela izan batez beste edo oro har. Gure sailak besoz beso lan egin du arrantza-sektorearekin, horixe baita gure erantzukizuna, eta arestian ere eman ditut datuak: egoera horrek ez du eraginik izan antxoaren kanpainan. Hortaz, sektore ekonomikoaren ikuspegitik, ez dugu inondik ere behargabeko alarmarik eragin, eta, osasunaren ikuspegitik, berriz, nago sor zitezkeen arazoak baino arazo gehiago saihestu dugula.
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/a1a78cbb-dd86-4347-bb97-ea875235d941
parl_eu_4561
10
81
30.05.2014
CORCUERA LEUNDA
SV-ES
Galdera, Susana Corcuera Leunda Euskal Sozialistak taldeko legebiltzarkideak Ekonomiaren Garapen eta Lehiakortasuneko sailburuari egina, anisakisari buruzko alertak antxoaren komertzializazioan izandako ondorioen inguruan
Eskerrik asko, presidente andrea. Sailburu andrea, Eusko Jaurlaritzak sektore bati buruz kaleratutako informazio batek gutxitan izan du halako eragin informatibo handia, informazioa ez baitzen iturri bakar batean soilik jaso. Aitzitik, komunikabide-mota guztietan eman da informazio horren berri, argitalpen-ildo guztietan eta eremu geografiko guztietan, eta guztiek ere berdin interpretatu zuten zuen sailak egindako oharra: alarma modura, alegia. Le explico. El Diario Montañés: "Eusko Jaurlaritzak ez bezala, Kantabriak ez du hauteman aurreko urteetan baino anisakis-maila handiagorik antxoetan". Deia, maiatzaren 10a: "Kezkaz hartu dute berria baxurako arrantzaleek". "Beldur dira berriak ez ote duen kontsumoan eragina izango". "Solo nos faltaba eso". "Anisakisaren gainean sortutako zalapartak kalte egingo digu". Nafarroa, maiatzaren 11: "Kezka Nafarroan, Kantauriko antxoetan hautemandako anisakis-kasuen ondorioz". "Zalantzaz beterik Nafarroako arrainsaltzaileak eta hotelariak". "Erditik behera jaitsi da arrain horren prezioa". "Foru Gobernuaren Osasun Departamentuak ez du inolako jakinarazpenik jaso, ez Eusko Jaurlaritzaren eskutik, ezta Kontsumoaren, Segurtasunaren eta Nutrizioaren Espainiako Agentziaren eskutik ere". Cadena Ser, maiatzaren 13a: "% 50 jaitsi da antxoa-salmenta Gipuzkoako arrandegietan". La Voz de Galicia, maiatzaren 13a: "Jaitsi egin da antxoa-kontsumoa, Euskadik anisakisaren gainean ohartarazi ostean". Diario Montañés maiatzaren 15a: "Osasunarloko agintariek lasaitu egin dituzte kontsumitzaileak". "Anisakisa beti egon da". Deia, maiatzaren 16a: "Antxoa-erdikontserben ekoizleak beldur dira anisakisari buruzko informazioak eragin handia izan dezakeelakoan kontsumitzaileengan". Horiek horrela, argi dago komunikazio-prozedura desegokia izan zela eta saihestu egin zitekeela oharrak eragindako kaltea. Eta adierazpide hau erabiliko dut, zure baimenarekin eta erabateko begirunez, noski: darponkadaka saiatu zarete anisakisa desagerrarazten, eta, horren ondorioz, hondoratu egin duzue ia-ia antxoaren kanpaina eta, harekin batera, arrantzaren sektorea, behar -beharrezkoa baitu kanpaina hori. Kaltea eginda dago, eta tamala da, benetan; itxura denez, gainera, oker horretan tematuta jarraitzeko asmoa duzue, hala ere. Eskerrik asko.
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/a1a78cbb-dd86-4347-bb97-ea875235d941
parl_eu_4562
10
81
30.05.2014
EKONOMIAREN GARAPEN ETA LEHIAKORTASUNEKO SAILBURUAK (Tapia Otaegui)
Galdera, Susana Corcuera Leunda Euskal Sozialistak taldeko legebiltzarkideak Ekonomiaren Garapen eta Lehiakortasuneko sailburuari egina, anisakisari buruzko alertak antxoaren komertzializazioan izandako ondorioen inguruan
Eskerrik asko, presidente anderea. Setatiak omen gara gu, baina zuek ere bazarete gero! Informazio-oharraren xedea horixe da, informatzea. Eta informazio-ohar bat izan da. Evidente. Jakina. Ez diot ekingo oharra goitik behera irakurtzeari, baina hauxe dio: "Neurri jakin batzuk hartzea gomendatzen da, arazorik ez egoteko". Eta arraina nola prestatu eta jan behar den azaltzen du, begirunez hartuta arraina prestatzeko aukerak. Eta berariaz adierazten du elikagai garrantzitsua dela gure dietan eta ez duela arazorik eragiten egokiro prestatuz gero. Hortaz, nik ez dut inon ikusten alarma-zantzurik; osasunari buruzko informazio-ohar bat baino ez. Beste erkidego batzuetan hauteman ez izanak ez du esan nahi hemen hauteman ez dugunik eta neurri egokiak hartu ez ditugunik. Gure ekintzen ardura dugu guk, eta, gure ekintzetan, oroz gainetik, osasunari eman diogu, noski, lehentasuna beti. Eta berriro diot: gure sailak sektorearekin lankidetzan lortu dituen datuen arabera, kanpainak, oro har, ez du kalterik izan. Areago, kanpaina oparoa izan da, azken urteotan baino antxoa gehiago harrapatu eta saldu baita. Kanpaina arrakastatsua izan da, beraz. Egia da une jakin batean, agian, kezka-izpiren bat ernatu zela; baina, kanpaina aurrera doa, eta nahiko arrakastatsua izaten ari da. Eskerrik asko.
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/a1a78cbb-dd86-4347-bb97-ea875235d941
parl_eu_4563
10
81
30.05.2014
ARRONDO ALDASORO
EH Bildu
Galdera, Belén Arrondo Aldasoro EH Bildu taldeko legebiltzarkideak Hezkuntza, Hizkuntza Politika eta Kulturako sailburuari egina, Sopuertako Baluga eskola publikoan Lehen Hezkuntza eskaintzearen inguruan
Eskerrik asko. Egun on. Denok dakigun bezala, Sopuerta herrian oraindik ez dago aukerarik eskola publikoan Lehen Hezkuntza egiteko. Horretarako beste herri batera joan behar dira, Zallara (25 kilometro). 2010. urtetik La Balugako Eskola Kontseiluak eta Udalak Lehen Hezkuntzako eskaintza irekitzeko eskaria egin dute behin eta berriro. Orain arte Administrazioak beste aldera begiratu du, begiratu duzue. Asko hitz egin da egon daitezkeen oztopo juridikoez. Guk ez dugu uste hori dela koska. Erabakia politikoa da, eta ez juridikoa. Sopuertak Lehen Hezkuntzako eskaintza publikoa izateko eskubidea dauka ala ez dauka? Behin baino gehiagotan planteatu izan dugu gaia, esparru desberdinetan. Aukera desberdinak ere aipatu izan ditugu, baina ez dago inolako erantzunik. Ikasturtea amaitzen ari da. Zazpi umeen familiek izena eman zuten Lehen Hezkuntza egiteko bertan. Espazioa badago, gelak badaude; aspaldiko eskari honi irtenbidea emateko unea iritsi dela uste dugu. Maiatzaren 8an berriro etorri ziren Legebiltzarrera laguntza eta babesa eskatzera, irtenbide bat eskatzera, eta horregatik gure galdera: aukera emango die Hezkuntza sailburuak La Baluga eskola publikoan izena eman duten haurrei bertan, Sopuertan, Lehen Hezkuntzako lehen maila egiteko 2014-2015ean?
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/a1a78cbb-dd86-4347-bb97-ea875235d941
parl_eu_4564
10
81
30.05.2014
HIZKUNTZA POLITIKA ETA KULTURAKO SAILBURUAK (Uriarte Toledo)
Galdera, Belén Arrondo Aldasoro EH Bildu taldeko legebiltzarkideak Hezkuntza, Hizkuntza Politika eta Kulturako sailburuari egina, Sopuertako Baluga eskola publikoan Lehen Hezkuntza eskaintzearen inguruan
Eskerrik asko, presidente anderea. Arrondo anderea, egia esan, ez dut ondo ulertzen zure galderaren helburua. Duela bi hilabete galdera berdin-berdina egin zenidan Legebiltzar honetan. Une hartan Jaurlaritzaren ikuspuntua argi utzi nuen eta, ondo dakizunez, ez da ordutik hona inolako berririk egon. Ez dut gaur berriz errepikatuko zenbat bilera, zenbat txosten eta zenbat buelta eman ditugun gai honen inguruan. Behin baino gehiagotan esan diogu alkateari eta baita zuei ere: konponbidea ez dago Legebiltzarrean, ezta Eusko Jaurlaritzan ere; konponbidea Udalaren eta apezpikuaren artean dago. Maiatzaren 8an, Legebiltzarraren aurrean kontzentrazioa burutu zen. Hori da Sopuertako alkateak eta Handitzen guraso-elkarteak aukeratu duten bidea, eta, zuek nola ez, bide horretan laguntzeko prest aurkeztu zarete. Gauza bat argi utzi nahi nizueke, zuri, zure taldeari eta, batez ere, Sopuertako alkateari eta Handitzen guraso-elkarteari, hain zuzen: gauzak ez dira konfrontazioaren bidetik konpontzen. Matrikulazio-eskabideen eta jaiotze-indizeen jarraipena egiteko konpromisoa hartu zuen Jaurlaritza honek, eta horretan ari da. Baina, gaur gaurkoz, ezin didazu esan udalerriko ikasleek ez dutenik hezkuntzaeskaintza egokirik, ez baita egia. Beste kontu bat da Udalak Apezpikutzarekin duen afera konpondu nahi izatea –eta konpontzeko modua izatea– lagapen-eskritura baten ondorioz instalazioek egun duten egoera aldatuta; eta, hori egingo balitz, aurreko batean ere esan nizun moduan, gure saila prest legoke ekimen horri babesa emateko eta Sopuertako udalerriko hezkuntza-eskaintza publikoa Lehen Hezkuntzara ere zabaltzeko. Por tanto, dejemos claro cuál es el verdadero problema, y es que el Ayuntamiento no quiere aceptar lo acordado con la Diócesis unos años atrás. Beraz, arazoa zein den argi esan dezagun, orain Udalak ez duela onartu nahi duela urte batzuk Elizbarrutiarekin adostutakoa. Hori da arazoa. Eta zuk ederto dakizu Udalaren Oso Bilkurak duela egintza berrikusi behar den edo ez eta ondoriozko prozesuari hasiera eman edo ez erabakitzearen ardura. Beraz, Arrondo anderea, sentitzen dut, baina uste dut oraingo honetan okerreko atea jotzen zabiltzala.
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/a1a78cbb-dd86-4347-bb97-ea875235d941
parl_eu_4565
10
81
30.05.2014
ARRONDO ALDASORO
EH Bildu
Galdera, Belén Arrondo Aldasoro EH Bildu taldeko legebiltzarkideak Hezkuntza, Hizkuntza Politika eta Kulturako sailburuari egina, Sopuertako Baluga eskola publikoan Lehen Hezkuntza eskaintzearen inguruan
Ez nabil okerreko atea jotzen. Berriro ere beste alde batera begiratzen duzu. Erantzukizuna beste batzuen gain omen dago, zurea ez da. Sentitzen dugu: Hezkuntza sailburua zu zara, eta ez beste inor. Udalaren ardura dela diozu berriro. Zein ardura? Udalak esan du, erabaki du; gelak hor daude. 2010etik La Baluga eraikuntza Udaleko inbentarioan sartuta dago, eskola publikoaren izendapenarekin. Nori dagokio hurrengo pausoa ematea? Hezkuntza Sailari dagokio, zalantzarik gabe, azken pausoa ematea. Apezpikutzaren jarrera ez da zilegi eta aitzakia hutsa da beste interes batzuk defendatzeko. Hori bai, elkarbizitza aldarrikatu eta lehia eta gatazka sortu herrian. Baina sinesgarria ez dena da Gobernuak gai hau Apezpikutzarekin konpontzeko aukerarik ez izatea. Ez da sinesgarria, sailburu andrea. Diru publiko asko inbertitu da Sopuertan, diru publiko asko La Balugan, eta baita dohaintzaren akordioa betetzen ere San Viatorrekin; 3 milioi euro gastatu dira diru publikotik. Lotsagarria da egoera. Nora bidaliko dituzue haur hauek? Berriro ere Zallara? Asmo hori duzue? Berriro ere 25 kilometro? Gainera, ez dute eskari hori egin. Eskatzen dutena justua, bidezkoa delako, pertsona eta eragile ugarik eman die babesa familia hauei; horien artean, irakaskuntzako sindikatu guztiek. Ez dago eskubiderik. Aipatzen duzu konfrontazioa. Zer bide utzi diezue zuek familia hauei egoera hori konpontzeko? Bide guztiak, ate guztiak ixten zabiltzate. Guk argi dugu, eta jarraituko dugu esaten eta defendatzen: 2014ko irailean ikasle horiek, Haur Hezkuntzan egon diren bezala, Sopuertan Lehen Hezkuntza publikoan eskolatuta egon behar dira. Eta hau da eskatzen dizuguna zuri ere: erantzukizunez jokatzeko, konpontzeko Sopuertako arazoa. Ez dago eskubiderik familia hauek bizitzen ari diren egoera bertan horrela mantentzeko.
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/a1a78cbb-dd86-4347-bb97-ea875235d941
parl_eu_4566
10
81
30.05.2014
HIZKUNTZA POLITIKA ETA KULTURAKO SAILBURUAK (Uriarte Toledo)
Galdera, Belén Arrondo Aldasoro EH Bildu taldeko legebiltzarkideak Hezkuntza, Hizkuntza Politika eta Kulturako sailburuari egina, Sopuertako Baluga eskola publikoan Lehen Hezkuntza eskaintzearen inguruan
Hemen arazoa ez da zer egingo duen Hezkuntza Sailak edo nola jokatzen duen. Hemen arazoa da zer egiten duen Sopuertako alkateak. Gaur egun, Sopuertan Lehen Hezkuntza publikoa eskaintzeko dauden aukerak hiru dira: Udalaren eta apezpikuaren arteko akordioa, Udalak egintza administratiboa berrikusteko prozedura hastea eta, hirugarrena, Udalak beste orube bat Administrazioaren esku jartzea. Ikus dezakezunez, Udalak dauka hurrengo pausoa emateko aukera eta erantzukizuna. Hola da, Udalak dauka. Guk esan diogu: Udalak hori konpontzen duenean, guk jarraian beste guztia egingo dugu. Hori esan genuen eta mantentzen dugu. Baina Udalak ez badu mugitzen, guk ez dugu mugituko. Gero, zazpi umeez esaten duzuena. Dakizunez, guztira zazpi ume matrikulatu dira La Balugan. Martxoaren 31n, eskatzaileoi eskutitz bana bidali genien beren egoera azalduz. Bertan, gogorarazi genien Lehen Hezkuntzako lehenengo maila eskolatzeko derrigorrezko maila dela; beraz, matrikula gauzatu behar zutela. Hilabete beranduago, gora jotzeko helegite bana aurkeztu zuten. Helegite horiei ezezkoa eman zaie. Ondorioz, zazpi ume horiek beste ikastetxe batean matrikulatu beharko dira; printzipioz, Zallako Mimetiz ikastetxera joango dira, bertan 20 plaza libre ditugularik. Beraz, gure erantzukizuna bete dugu: derrigorrezko hezkuntza jaso behar duten ikasleei beren ikasteko eskubidea bermatzea. Hori da guretzat garrantzitsuena.
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/a1a78cbb-dd86-4347-bb97-ea875235d941
parl_eu_4567
10
81
30.05.2014
UBERA ARANZETA
EH Bildu
Interpelazioa, Rebeka Ubera Aranzeta EH Bildu taldeko legebiltzarkideak Osasuneko sailburuari egina, 2011ko ekitaldirako lanbide garapen-maila aitortzeko deialdien ebazpenari buruz
Mahaiburu andrea, sailburuak, legebiltzarkideak, egun on guztioi. Osasun Sailak ez du denborarik galdu. Dagoeneko, interpelazio honetan asmoen inguruan egiten genion galderari erantzun dio. Gaurko interpelazioa apirilaren 30ean erregistratu genuen, komunikabideen bidez jakin genuenean Osasun Sailak oraindik ebatzi gabe zituen lanbide garapen-maila aitortzeko 2011ko deialdiak bertan behera uzteko asmoa zuela. Baina ikusi dugu maiatzaren 8an atera zuela 558/2014 Ebazpena, zeinak bertan behera uzten dituen abenduaren 29ko 1930/2011 eta 1931/2011 lanbide-garapenerako deialdien ebazpenak. Egia esan, askotan zalantzak izaten ditut ekimenak erregistratzeko orduan, sartu edo ez sartu, zeren askotan sentsazioa baitut ekimenak erregistratzen ditugunean ipurdia mugitzen duela Osasun Sailak eta bere abiadura azkartzen duela. Hori bai, normalean Osakidetzako langileen eskubideen, lan-baldintzen kaltetan. Oraindik Osasun Sail hau ez dugu ikusi bere lan-erritmoa azkartzen Osakidetzaren zutabe nagusi eta funtsezkoa den osasun-langileen, profesionalen mesedetan, beraien lan-baldintzak hobetzeko, langileen eta herritarren arteko hartu-emanean sakontzeko eta, azken finean, askotan hemen esaten dugun bezala, pertsona era integral batetan artatzeko. Ebazpen honekin beste murrizketa baten aurrean gaude, zalantzarik gabe. Horrelako pausoekin, Darpón jauna, Osakidetzan Eduardo Manostijeras gaitzizena jarriko dizute. Aitzakia, diot ez delako argudioa, ekonomikoa da, eta hori oso argi ikusten da aipatu dudan ebazpenean. Erabiltzen duzuen argudio nagusia ekonomikoa da, eta behin eta berriro errepikatzen da ebazpen horretan 2012tik bizitzen ari garen krisi ekonomikoa. Eta ondoren hainbat lege zerrendatzen ditu lanbidegarapenaren suspentsioa aplikatzeko, argudio ekonomikoa oinarri hartuta, hori bai: Langile Publikoaren Oinarrizko Estatutuaren Legea, 2012, 2013 eta 2014ko aurrekontu-legeak, Aurrekontu Egonkortasunari buruzko Legea eta beste hainbat lege. Eta hori, pentsatzen genuela, Jaurlaritzaren Gobernuak eta enpresarien elkarteek esaten zutenagatik, dagoeneko krisitik ateratzen ari ginela! Ikusten dugu hemen, interesatzen zaigunean, krisian gaudela, eta ez zaigunean interesatzen, ez gaude krisian. Interesatzen zaigunerako dirua daukagu eta interesatzen ez zaigunerako ez daukagu dirurik. Eta egin duena ez da bidezkoa langileentzat. Ez dugu ulertzen zergatik beti langileak galtzen irten behar diren, zergatik inoiz ez dagoen dirurik langileen lan-baldintzak hobetzeko, enplegua mantentzeko, sortzeko eta hobetzeko. Ez dugu ulertzen. Horretarako beti gaude krisian. Eta beste hainbat kontutarako inoiz ez dago krisirik. Adibidez, abiadura handiko trena edo hainbat eraikin egiteko; baita ospitaleak ere, nahiz eta gero ez jakin ospitale horiek zertarako diren edo ospitale horietarako ez izan langilerik edo zerbitzurik. Eta ustez, "ustez" diot, lanbide-garapenerako 2011ko deialdi hori suposatzen zen profesionalen motibazioa sustatzeko zela, langileak motibatzeko bere eguneroko lanean aritzeko, horretarako instrumentu bat zela. Eta ez naiz ni izango eta ez gara gu izango lanbide-garapenaren ereduaren defendatzaile sutsuenak, zeren pentsatzen dugu lanbide-garapenaren eredua aldatu beharra dagoela, hobetu beharra dagoela, eta iruditzen zaigu ez dela egokia, baina onartezina da, behin deialdia egin ostean eta langileek bete beharreko prozesu guztia beste ostean, bertan behera uztea eta ebatzi gabe geratzea. Beraz, jakin nahiko genuke: Osakidetzak benetan langileak motibatu nahi ditu? Osakidetzako langileak gustura eta baldintza egokietan beraien lana egin dezaten nahi du? Erantzuna baiezkoa baldin bada, pentsatzen dugu 2011ko deialdi horiek ebatzi egin beharko lituzkeela. Bestela, ez da ulergarria. Zeren, gure ustez behintzat, ez da krisi-egoeratik irteten langilea behin eta berriro estutuz. Ikusten dugu Gobernu honek daukan errezeta bakarra hori dela, departamentu diferenteetan langile publikoa estutu, estutu eta estutu. Badira ebazpenean bi paragrafo benetan deigarriak, oso deigarriak egin zaizkigunak –eta erdaraz irakurriko ditut–: "La negociación colectiva de condiciones de trabajo de los funcionarios públicos, que estará sujeta a los principios de legalidad, cobertura presupuestaria, obligatoriedad, buena fe negocial, publicidad y transparencia". Gero gehitzen du: "… para salvaguardar el interés público, en caso de alteración sustancial de las circunstancias económicas, y permite que los órganos de Gobierno de las Administraciones Públicas suspendan o modifiquen el cumplimiento de Pactos y Acuerdos ya firmados, en la medida estrictamente necesaria para salvaguardar el interés público". Badirudi langileak ez direla "interés público", zerbitzu publikoak ez direla "interés público". Benetan deigarria da ebazpen horrek, 2011ko deialdiak bertan behera uzten dituenak, jasotzen duen argudiotegia. Beraz, ikusita Osasun Sailak 2011. urtean lanbide garapen-maila aitortzeko egin dituen deialdien suspentsioa bete egin dela, ez dela asmo hutsean geratu, Osasun sailburuak suspentsioaren ebazpenarekin aurrera jarraitzeko asmoa du? Zer asmo ditu lanbidegarapenaren inguruan Osasun sailburuak?
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/a1a78cbb-dd86-4347-bb97-ea875235d941
parl_eu_4568
10
81
30.05.2014
OSASUNEKO SAILBURUAK (Darpón Sierra)
Interpelazioa, Rebeka Ubera Aranzeta EH Bildu taldeko legebiltzarkideak Osasuneko sailburuari egina, 2011ko ekitaldirako lanbide garapen-maila aitortzeko deialdien ebazpenari buruz
Gracias, señora presidenta. Buenos días de nuevo, señorías. Señora Ubera, hasteko: gaurko honetan ikusi zaitut lehenengoz zu edo zure taldea interesen bat erakusten Osakidetzako lanbide-garapeneko egungo sistemaren gainean –motibaziorako izan zein ez–, merituak eta helburuak saritzeko eredua ere barnean dela. Bestalde, 2011n egindako deialdiei dagokienez eta entzundakoen gainean galdetzen didazunez, kronologiari buruzko zenbait datu garrantzitsu azalduko dizkizut, ezagutza zabalagoa izanik egokiro zehaztu dezazun zure jarrera. Bestalde, ederto dago enpleguari buruzko zure betiko lelo hori, baina, hona itzultzen zarenean ostera ere, azaldu iezadazu, arren, zertan eragiten dion enpleguari 2011ko garapen profesionalak, ez baitut oraindik ulertu. Agian, hobeto jabetuko naiz, azalpenen bat entzunda. Ea, bada, 2011ko abenduaren 21ean, Osakidetzaren ordezkariek eta sindikatuek –zehatzago esanda, SATSEk, CCOOk eta UGTk (eta, bide batez esateko, badirudi horiek defendatzera etorri zarela)– hitzarmena sinatu zuten berariaz arautzeko lanbideen garapen-maila aitortzeko 2011ko ekitaldiko deialdi arrunteko mailaren eskakizunak, formak, eskaeraepeak eta ebaluazio- eta esleipen-prozedura. Eta itun haren azken atalean, aparteko deialdi bat ere jaso zen. Eta berriro azpimarratuko dizut noiz egin zen hitzarmena: 2011ko abenduaren 21ean izan zen; eta bere-beregi nabarmenduko dut, halaber –hurrenik argudiobide hori baliatu nahi baduzu ere–, sindikatuen gehiengoa falta zela akordio hartan. Ondoren, 2011ko abenduaren 23an –48 ordura beraz–, 6/2011 Legea onartu zuen Legebiltzar honek: alegia, Euskal Autonomia Erkidegoko 2012ko ekitaldiko Aurrekontu Orokorren Legea, eta hauxe zioen 19.11 artikuluan –hitzez hitz irakurriko dizut–: "Autonomia Erkidegoko Administrazioko, erakunde autonomoetako, sektore publikoko partzuergoetako eta zuzenbide pribatuko erakunde publikoetako enplegatu publikoei –horien artean Osakidetzakoei– eta orobat haien menpeko sozietate publiko eta fundazio publikoetakoei dagozkien akordio, hitzarmen edo itunak etenda geratuko dira haien aplikazioan"; berriro esango dizut: "etenda geratuko dira haien aplikazioan, artikulu honetako aurreikuspenak betetze aldera, eta artikulu honen aurka doazen klausulak aplikaezin bihurtuko dira". Eta orduan ez nengoen ni hemen. Hau da, Euskadiko Autonomia Erkidegoko aurrekontu orokorren legearen aurreproiektuak dagoeneko klausula hori jasota zuela, hitzarmen bat sinatu zen mahai sektorialean, haren edukia lege horren edukiarekin bat ez zetorren arren; nekez bete zitekeen, beraz, hitzarmen hori. Ondoren, abenduaren 29an (kontu egizu: abenduaren 29an, handik sei egunera, beraz), 2011ko 19/31 Ebazpenaren bidez, zegokien aplikazio-eremuko lanbideen garapen-mailarako eskakizunak, eskaerak, ebaluazio-prozedurak eta esleipena arautu ziren. Eta hauxe ere nabarmenduko dizut, bere-beregi jaso dezazun: bada, ebazpen hori, abenduaren 29koa bazen ere, 2012ko apirilaren 17ra arte ez zen argitaratu Euskal Herriko Agintaritzaren Aldizkarian. Laburbilduz, 2011ko abenduaren 21ean, hitzarmen bat sinatu zen mahai sektorialean 2012rako sari jakin batzuk zehazteko; abenduaren 23an, berriz, Aurrekontu Orokorrak onartu zituen Legebiltzarrak, eta, aurrekontu horietan jasotako testu batean xedatu zenez, ez zen ordainsari-igoerarik izango; aurrekontuak abenduaren 30ean argitaratu ziren Euskal Herriko Agintaritzaren Aldizkarian, eta, apirilaren 17an, berriz, hitzarmenean jasotako deialdiaren ebazpena argitaratu zen. Alegia, abenduaren 21ean hitzarmen bat sinatu zen; abenduaren 23rako, baina, jada ezin zen bete; hala ere, abenduaren 29an, hitzarmen hartan zehaztutako deialdia onartu zen, baina ez zen hurrengo urteko apirilera arte argitaratu. Bestela esanda, abenduaren 21ean baietsitako hori ezetsi egin zen abenduaren 23an, baina, hala ere, ezetsitako hori berretsi egin zen abenduaren 29an, eskumenik gabeko organo baten eskutik, eta, gainera, hurrengo urteko apirilaren 17an argitaratu. Ez da aise ulertzekoa, eta horregatik zaude zu, apika, nahasi samar. Baina horrela gertatu zen. Un tremendo desbarajuste, como pueden apreciar. Lo que hoy es A, mañana es B y pasado C, sin tomarse ninguna decisión en firme y generando una gran confusión entre la gente. Baina kontakizunarekin jarraituko dut, zure baimenarekin. 2012ko apirilaren 30ean, 2/2012 Lege Organikoa argitaratu zen –aurrekontu-egonkortasunari eta finantza-iraunkortasunari buruzko legea, alegia–, eta lege horrek beste eskakizun batzuk ezarri zituen aurre- kontu-egonkortasunaren arloan, bai zuk bai gainerako legebiltzarkideek jakingo duzuenez. Eta bien bitartean, ondotxo jakin arren zer eragiten duten horrelako deialdiek (eskaerak egin beharra, agiriak aurkeztu beharra eta abar), inork ere ez –sindikatuen ordezkariek ere ez–, berriro diot, inortxok ere ez zuen ezer esan, eta, beraz, aurrera jarraitu zuen haren ondoriozko prozedura-deialdiak. Badakigu zer-nolakoak diren gisa horretako deialdi publikoak, eta badakigu, halaber, zuzenbide-estatu batean arauak eta legeak bete beste aukerarik ez dagoela. Horiek izan dira egoera honen zertzelada nagusiak –nago, gainera, Ubera andrea, izatez, bazenuela horren guztiaren berri–; bada, egoera horren ondorioz erabaki du Osakidetzako zuzendari nagusiak –ez nik– 2011ko ohiko eta ezohiko deialdiak eteteko neurriak hartzea. Gogora ekarri behar dizut, dena den, Jaurlaritzan gaudenetik 17 hilabetera baino ez zarela interesatu egoera horretaz, alegia, mahai sektorialari berria jakinarazi zaionean. Bistan da, bestalde, 2011ko abenduaren 21etik –mahai sektorialaren ituna egin zenetik– 2012ko abenduaren 17ra –egungo Jaurlaritza honek agintea hartu zuen egunera– bitarte horretan ez zela deialdia erabat eta behin betiko ebatzi; agian, ez zelako astirik egon, edo, agian, ezinezkoa zelako legez ebaztea. Por tanto, nos hemos encontrado con todo esto sin solucionar. Desconozco el porqué. Lo que sí sabemos es que el problema, de una forma u otra, debía ser afrontado de raíz, en el marco de la ley, evidentemente, pero respetándose, asimismo, los derechos de los trabajadores. Egungo Eusko Jaurlaritza sartu ostean, egoera hori aztergai hartu zuen Osakidetzako zuzendaritza berriak, eta, azterketa juridikoa egin ostean, ondorioztatu, nolabaiteko harriduraz ere, legez ezin zela bete ituna eta, beraz, deialdia ere ez. Bestalde, galdera bat egin nahi nizuke: maiatzaren 1ean jaso duzu honen berri –hots, egoeraren gainean galdetu duzunean–? Bada, jakizu kudeaketatalde berria sartu zenetik zegoela Osakidetzan deialdi hau etenda, ebatzi gabe. Eta gauza jakina zen (17 hilabete eta erdi); ez da ezkutuan izan. Zer espero zenuen, bada? Bestelako konponbide bat ematea? Edo orain arte ez duzu arazoaren berri izan? Osakidetzako zuzendaritzak denbora zeraman beste aukera batzuk aztertzen. Deialdia ezin zen ebatzi aurreikusitako moduan, eta hori kontu jakina zen. Horregatik, arduraz jokatzeko, berariaz jakinarazi genien mahai sektorialeko ordezkari sindikalei egindako azterketaren berri eta hartu behar zen erabakiaren berri –eta seguruenik lasterka jo zuten zuregana–. Apirilaren 29an izan zen hori. Hala, bada, lehenik egoeraren berri eman zitzaien –jakina bazuten ere–, eta ondoren eman zuen Osakidetzako zuzendari nagu- siak deialdiak etenda uzteko ebazpena; maiatzaren 8an izan zen, esan duzun moduan. Nolanahi ere, zuzendari nagusiak ez dio auziari presaka heldu, zu jakinaren gainean jarri zaituztelako; mahai sektorialari berria eman ondoren argitaratu du ebazpena. Erabakia erraza izan den? Bada, zuk ere badakizu erantzuna. Zaila da erabakia; izan ere, azken urteotan, egoera ekonomikoa hobetzeko itxaropena piztu zen profesionalen artean, eta, guk, gainera, betebetean sinesten dugu negoziazio kolektiboan. Nolanahi ere, negoziazio kolektiboa legezkotasunaren barruan betetzekoa da beti. Hemos adoptado la decisión que debíamos adoptar. No ha resultado fácil, pero debemos asumir nuestra responsabilidad. Bestalde, eskertuko dizut, gaurkoan badagokionez, ez hitz egitea enplegu-sorkuntzari buruz. Galdetu iezadazu nahi duzunean enplegu-sorkuntzari buruz. Muchas gracias. La
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/a1a78cbb-dd86-4347-bb97-ea875235d941
parl_eu_4569
10
81
30.05.2014
UBERA ARANZETA
EH Bildu
Interpelazioa, Rebeka Ubera Aranzeta EH Bildu taldeko legebiltzarkideak Osasuneko sailburuari egina, 2011ko ekitaldirako lanbide garapen-maila aitortzeko deialdien ebazpenari buruz
Gaiez interesatzen baldin bagara, interesatzen garelako; ez bagara interesatzen, ez garelako interesatzen. Ez dakit noiz asmatuko dugun, Darpón jauna, zurekin. Poztuko naiz egunen baten proposamen bat ekartzen baldin badut eta adosten baldin badugu. Mahai gainean dituzu makina bat. Ni ez naiz hemen inoren izenean hitz egitera etorri; ez sindikatuen izenean, ez inoren izenean. Ni hona EH Bilduren izenean etorri naiz hitz egitera, eta iritzi propioarekin. Guk argi eta garbi esan dugu, eta lehenengo txandan ere argi esan dizut: nik lanbide-garapenaren eredua ez dut defendatuko eta ez naiz hori defendatzera etorri. Baina ez dudana defendatuko da beste murrizketa bat, ze horretaz ari gara hitz egiten, argi eta garbi hitz eginda. Nahi duzun argudioekin. Eta irakurri ditut ebazpen guztiak, egin didazun errelato guztia zehatz-mehatz ezagutzen dut. Zehatzmehatz ezagutzen ditut 558. Ebazpenean, maiatzekoan, jaso dituzuen legeak, argudio ekonomiko guztiak, aitzakiak direnak, aitzakiak berriro ere langileen gain beste murrizketa bat egiteko, zeren horretaz ari gara finean hitz egiten. Eta jakina 2011ko ebazpen hori orain arte suspentsoan zegoela. Badakigu. Baina zain geunden, konfiantza geneukalako Gobernu honek langileekiko kontsiderazioa izango zuela eta ebatziko zuela. Baina jakin genuenean horrela ez zela izango, kezkatu ginen, zeren, zer kasualitatea, aurrekontu guztietan dirua dago azpiegituretarako, dirua dago inora ez doan tren baterako, baina ez dago dirurik interes publikoaren izenean langileen erosahalmena hobetzen duten neurrietarako. Horretaz ari gara hitz egiten, langile publikoen erosahalmenaz. Horretaz ari gara hitz egiten, ustez langileak beraien lanean, egunerokotasunean, gustura egoteko, beraien lan-baldintzak onak izateko, motibatuak izateko sortu zen tresna baten inguruan. Baina, zer kasualitatea, orain tresna horrek ez du balio, eta erabiltzen dugun argudioa da krisia. Mesedez, ez adarrik jo. Nahikoa da! Etengabe adarra jotzen ari zarete Osakidetzako langile profesional guztiei, egunerokoan herritarrak artatzen inplikatuta dauden horiei. Iruditzen zait arduraz jokatu beharko genukeela. Eta legeek hemen, ikusten den bezala, valen para un roto y para un descosido; balio dute komeni zaigunerako, ebazpen horretan ikusten den bezala. Orduan, iruditzen zaigu Osasun Sailak ez duela era serioan jokatu. Eta berriro ere, gustatu edo ez, Darpón jauna, beste murrizketa bat da. Eta enpleguarekin harreman zuzena dauka, zuzen-zuzena. Orduan, guk Osasun Sailari eskatuko geniokeena da 2011ko deialdiaren suspentsioa bertan behera uzteko, 2011ko deialdia ebazteko, hartu zen konpromisoa betetzeko. Zeren paktuak egiten baldin badira, eta akordioak ere, betetzeko izango dira; ematen den hitza, betetzeko izango da. Bestela, akordioak zertarako? Gobernu honek zer sinesgarritasun edukiko du akordioak ez baldin baditu betetzen? Zertarako? Eta 2015eko aurrekontuetan ebazpen horiek betetzeko diru-lerro bat sar dezake. Kendu abiadura handiko trenaren diru-lerrotik poltsa bat eta beste toki batean jarri. Hori bezain sinplea. Iruditzen zait hor partida batzuk egon daitezkeela. Eta eskatuko geniokeena da osasun arloko eta Osasun Mahai Sektorialeko eragileekin, guztiekin, lanbide-garapenaren inguruan, ereduaren inguruan hausnarketa bat egiteko, sakona, iraunkorra, eta ez momentuko irizpide subjektiboen arabera batzuetan suspendituko duguna, beste batzuetan aplikatuko duguna eta langileak ezinegoneko egoera batean utziko dituguna. Besterik ez. Eskerrik asko.
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/a1a78cbb-dd86-4347-bb97-ea875235d941
parl_eu_4570
10
81
30.05.2014
OSASUNEKO SAILBURUAK (Darpón Sierra)
Interpelazioa, Rebeka Ubera Aranzeta EH Bildu taldeko legebiltzarkideak Osasuneko sailburuari egina, 2011ko ekitaldirako lanbide garapen-maila aitortzeko deialdien ebazpenari buruz
Señora Ubera, arazo handi bat duzu, osasunprogramarik ezean hutsune hori murrizketa hitzaren atzean ezkutatzen saiatzen baitzara. Ez dakizu zer egingo zenukeen Osakidetzarekin, eta, beraz, egun guztia ematen dugu murrizketak direla edo trena dela. Nik ez diet heltzen zure galderen arabera nire betekizunei. Kontua da, osasun-programarik ez duzunez, guk urratsen bat egiten dugun bakoitzean, galdetu egiten didazula, noiz egunkarietan argitaratutakoaren gainean, noiz guk egindako urratsen gainean. Ekarpenak. Adibide garbia da hau: mahai sektorialari jakitera emandakoan bertan behera geratuko direla deialdiak, segidan etorri zaigu zure galdera. Ez diguzu sekula galdetu, ez zer egin beharko litzatekeen lanbide-garapenarekin, ez ondo edo txarto dagoen ere; mahai sektorialari ordainsarien kontua ezingo dela bete jakinarazi zaionean galdetu diguzu. Programa, Ubera andrea, programa. Dena ez da murrizketa eta trena, zuek bi gai horiek denetarako argudiotzat erabiltzen dituzuen arren. Esan bezala, zaila izan da erabakia hartzea; izan ere, Euzko Alderdi Jeltzaleak sustatu zuen lanbidegarapena Osakidetzan, jakingo duzunez. Langileek beren lanbidea garatzeko sistema txertatu zuen Euzko Alderdi Jeltzaleak Euskadiko osasun-sisteman. Murrizketa horixe ezarri zien. Eta berriro esango dut: erantzukizunez eta arduraz hartu da erabakia. Izan ere, ez dizut entzun azaltzen nola ordaindu genezakeen. Ez nuke besterik nahi! Hona, bada, nire proposamena: joan gaitezen Osasun eta Kontsumo Batzordera, eta elkarrekin eztabaidatu dezagun nola ordaindu dezakegun zuk horren ondo aztertua duzun lege horren barruan. Arduraz jokatu dugu, egoera behar bezala aztertuta legearen ikuspegitik eta segurtasun juridikoa bermatzeko eskura izan ditugun osagai guztiak baliatuta, eta begirunez jokatu dugu, bai langileekin, bai sindikatuetako ordezkariekin; eta, horrekin guztiarekin, har genezakeen erabaki bakarra hartu dugu, eta horren berri eman. Horrenbestez, egoera sakon hausnartuta eta aztertuta eta ondorioei arduraz erreparatuta hartu du erabakia –har zitekeen erabaki bakarra– Osakidetzako Zuzendaritza Nagusiak, hark baitu ebazpenak emateko eskumena. La decisión ha sido tomada con la mayor responsabilidad, respeto y sensibilidad. Ardura osoz hartu da erabakia, arduraz, errespetuz eta sentsibilitatez. Gure profesionalek hori eta gehiago merezi dute. Eta dugun errealitateak eskatuta esan beharrekoa esan dugu eta hori da errespetuz jokatzea. Beste lan egiteko erarik ez dugu ulertzen. Argi dugu ahalegin hori errespetatzeaz gain, baliozkotu ere egin behar dela. Horregatik, erabili dugun prozeduraren bidez, baliozkoak izaten jarraituko dute deialdian egindako eta administrazioespedientearen barruan jasotako jarduketek, ez baita ezeztatuta geratu; aitzitik, etenda geratu da, harik eta etenaldia amaitzeko akordioa lortzen den arte, Euskal Autonomia Erkidegoko Aurrekontuen Legean ezarritakoaren arabera, horixe baita gakoa auzi honetan, ordainsariak igotzeko aukera ematea Aurrekontuen Legeak. Datorren urteko aurrekontuetan ikusiko dugu elkar, Ubera andrea. Agian, ordurako, jada, honako hau ez da arazo izango, eta, agian, zuk ahaztua duzu jada. Muchas gracias. Eskerrik asko.
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/a1a78cbb-dd86-4347-bb97-ea875235d941
parl_eu_4571
10
81
30.05.2014
GARRIDO KNÖRR
PV-ETP
Galdera, Laura Garrido Knörr Euskal Talde Popularreko legebiltzarkideak Osasuneko sailburuari egina, Arabako Osasun Publikoaren eta Adikzioen Zuzendariordetzan tulipanak kentzeari buruz
Eskerrik asko, presidente anderea. Ea, bada, sailburu jauna, hel diezaiegun tulipan famatu horiei. Itxura denez, Arabako Osasun Publikoaren eta Adikzioen Zuzendariordetzan zeuden tulipan horiak kentzeko eta, haien ordez, tulipan zuriak jartzeko agindua eman zen; hala, bada, Alderdi Popularrekook jakin nahi dugu zer osasun-irizpideren arabera hartu zuen zure sailak erabaki hori, erabaki garrantzitsu hori.
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/a1a78cbb-dd86-4347-bb97-ea875235d941
parl_eu_4572
10
81
30.05.2014
OSASUNEKO SAILBURUAK (Darpón Sierra)
Galdera, Laura Garrido Knörr Euskal Talde Popularreko legebiltzarkideak Osasuneko sailburuari egina, Arabako Osasun Publikoaren eta Adikzioen Zuzendariordetzan tulipanak kentzeari buruz
Eskerrik asko, presidente anderea. Legebiltzarkideok. Garrido anderea, labur erantzungo dut. Beste arrazoi batzuen artean, iruditzen zait badaudela garrantzi handiagoko gaiak Legebiltzar honetan jorratzeko. Egiari zor, ez litzaidake txarto irudituko, baina, ez da horrela izan –barkatu nahigabea eragitea, Garrido andrea–. Baina, ikusita gai honek nolako hizpide oparoa ekarri dizuen eta zer-nolako interesa eragiten dizun gaiak zuri zeuri, bada, jakizu, bete ditudan ardura publiko eta pribatu guzti-guztietan nire ardurapeko eraikinak egokiro mantentzen saiatu naizela beti, lorezaintza ere kontuan hartuta, noski. Ez al zaizu, bada, ondo iruditzen, legebiltzarkide andrea, berariaz agintzea eraikin publiko guztiak txukun, garbi, ondo seinaleztatuta eta egoera onean izan daitezela? Bada, horixe izan zen, hain zuzen, agindua: eraikina egoera onean izatea, lorategiak ere barne. Gainerakoak sailburu honen aginduen gainean sortutako txutxu-mutxuak eta asmakeriak baino ez dira. Estese tranquila, señora Garrido. Zaude lasai, Garrido anderea. Lasai asko egon zaitezke. Izan ere, ziurtatzen dizut tulipanen koloreek ez diotela osasun publikoari eragiten. Eskerrik asko.
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/a1a78cbb-dd86-4347-bb97-ea875235d941
parl_eu_4573
10
81
30.05.2014
GARRIDO KNÖRR
PV-ETP
Galdera, Laura Garrido Knörr Euskal Talde Popularreko legebiltzarkideak Osasuneko sailburuari egina, Arabako Osasun Publikoaren eta Adikzioen Zuzendariordetzan tulipanak kentzeari buruz
Bada, hori, sailburu jauna, horrela izan da; guztiz frogatuta dago, zuk ere ondotxo dakizunez. Argi dago aspaldi honetan pil-pilean duzula sentikortasuna. Berria irakurri nuenean, egutegiari begiratu behar izan nion, ez ote ginen ustekabean abenduaren 28an, Inuzenteen Egunean, hilabete batzuk atzera eginda. Bestalde, sailburu jauna, ez da harritzekoa gertakari hau aitortu nahi ez izatea; Martes y Treceko edo Vaya Semanitako parodia bat dirudi eta! Talde Popularrekook, behintzat, sekula ez genukeen pentsatuko tulipan gorriak eta horiak elkarren ondoan landatzea kaltegarria izan zitekeenik Euskadiko biztanleen osasunerako. Ez genukeen sekula pentsatuko bi kolore horietako tulipanak –tulipan gorriak eta horiak– elkarren ondoan egotea horren sumingarria izan zitekeenik gizabanako batzuen ikusmenerako; bestela esanda, ez genukeen sekula esango kolore gorria eta horia elkarren ondoan gertatzea horren kaltegarria izan zitekeenik eta, ondorioz, tulipan horiak kentzeko erabakia hartu behar zatekeenik, haien ordez zuriak landatzeko, nahiz eta tulipan hori koitaduek inolako errurik izan ez. Ez dakit, sailburu jauna; agian, alerta-egoera ezarri beharrean izango zara halako batean, alergiaagerraldi bat sortu dela-eta bi kolore horiek elkarren ondoan gertatu direlako han eta hemen gure inguruko paisaietan eta benetako arriskua eragin dezaketelako gizabanako batzuen osasunean eta ikusmenean. Nire iritziz, baina, honek guztiak lotura estuagoa du zenbaiten obsesioarekin. Izugarri harrigarria da, sailburu jauna, halako erantzukizun handiak dituzun arren –Euskadiko herritar guztion osasunaz arduratu behar baituzu, besteak beste–, eraikin publikoetako lorezaintzaz ere arduratzea. Harrigarria da guztiz, zu horrelako kontuez arduratzea, halako fardela badaramazu ere, halako erantzukizuna baduzu ere, gu guztion osasuna zaintzea ez baita ahuntzaren gauerdiko eztula. Eta tristeena da, sailburu jauna, beharbada primerako osasun-kudeaketa egitera iritsiko zarela –hori, noski, ikusteke dago, oraindik urtebete egin baitu legegintzaldiak– eta, agian, politika bikainak jarriko dituzula martxan osasun-arloan, eta, horiei esker, beharbada nabarmen hobetuko dela osasunsistema eta Euskadiko biztanle guztien osasun-kalitatea; hala ere, gerta liteke azkenik tulipanen aferarengatik soilik izatea ezagun. Arrisku hori duzu, sailburu jauna. Hortaz, sailburu jauna, hobe zenuke aurrera begira, legegintzaldi honetako datozen hiru urteetan, lorategietako bazterrak nahasteari uztea –tulipanak gorriak, horiak edo zeinahi koloretakoak direla ere–, osasunak erronka eta desafio ugari baititu aurrez aurre; ez erreparatu, bada, horrenbeste lorezaintzari, zenbaiten ikusmenerako horren mina izan arren. Nada más. Besterik gabe, eskerrik asko.
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/a1a78cbb-dd86-4347-bb97-ea875235d941
parl_eu_4574
10
81
30.05.2014
OSASUNEKO SAILBURUAK (Darpón Sierra)
Galdera, Laura Garrido Knörr Euskal Talde Popularreko legebiltzarkideak Osasuneko sailburuari egina, Arabako Osasun Publikoaren eta Adikzioen Zuzendariordetzan tulipanak kentzeari buruz
Lehenik eta behin, Garrido andrea, nik ez daramat inolako fardelik. Ohore handia da halako erantzukizuna izatea, eta zinez diotsut ez dudala uste inolako fardelik egokitu zaidanik. Aurretik izan dudan lanbidea dela eta, oso ondo bereizten ditut alergia eta sentikortasuna. Eta sentikortasuna zuk duzu; pazienteek, berriz, alergiak. Nago, dena den, arazo garrantzitsuagoak ditugula lantzeke, bai zuk, bai gainerako legebiltzarkideek baita nik neuk ere, zalantzarik gabe. Dena dela, jakin nahi baduzu kolore gorriarekin eta horiarekin bat egiten ote dudan, ez daukat inolako arazorik erantzuteko: ez dira nire koloreak. Ez dut uste, baina, ez zu ez beste inor horrekin harrituko denik. Gainera, ez dut uste oso berezia naizenik horretan, nahiko kontu ohikoa baita Euskadin. Iruditzen zait inorentzat ez dela bitxia izango hori horrela izatea. Horrenbestez, esan dizudan moduan, aurrerantzean ere lanean jarraituko dugu eta gizarte honen benetako kezkez arduratuko gara. Eskerrik asko.
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/a1a78cbb-dd86-4347-bb97-ea875235d941
parl_eu_4575
10
81
30.05.2014
LÓPEZ DE OCARIZ LÓPEZ DE MUNAIN
PV-ETP
Galdera, María del Carmen López de Ocariz López de Munain Euskal Talde Popularreko legebiltzarkideak Osasuneko sailburuari egina, Kantauriko antxoaren anisakis parasitoaren portzentaje altuaz informatzeko orduan kontuan izandako osasuneko eta elikagaien segurtasuneko irizpideei buruz
Eskerrik asko, presidente andrea. Sailburu jauna, joan den maiatzaren 7an ohartarazi zenuen zure sailak anisakis parasitoaren ehuneko handi bat hauteman zuela harrapatutako Kantauriko antxoetan, eta neurri batzuk ere azaldu zenituen; antxoa kontsumitzeko eta prestatzeko jarraibide batzuk, alegia, antxoa maneiatzen aritzen direnei zuzenduta. Horrenbestez, jakin nahi genuke, sailburu jauna, elikadura-kalitateari eta -segurtasunari buruzko zer irizpidetan oinarritu zinen ohartarazpen hori egin zenuenean, kontuan izanda zer-nolako aztoramendua eragin dien kontsumitzaileei eta nolako kalteak saltzaileei, txikizkako saltokiei eta sukaldaritza-guneei. La
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/a1a78cbb-dd86-4347-bb97-ea875235d941
parl_eu_4576
10
81
30.05.2014
OSASUNEKO SAILBURUAK (Darpón Sierra)
Galdera, María del Carmen López de Ocariz López de Munain Euskal Talde Popularreko legebiltzarkideak Osasuneko sailburuari egina, Kantauriko antxoaren anisakis parasitoaren portzentaje altuaz informatzeko orduan kontuan izandako osasuneko eta elikagaien segurtasuneko irizpideei buruz
Eskerrik asko, presidente anderea. Legebiltzarkideok. Aurreko mintzaldian esan duzu betidanik egon direla horrelako gauzak. Bada, hara, anisakisak eragindako alergiaren deskribapena Gasteizen egin zen, Santiago Apostolua ospitalean, 1995ean. Hogei urte eskas ditu, beraz. Horrenbestez, betidanik egon dela diogunean, egiari zor, zalantza egiten dut nik. Jaurlaritza garen aldetik, gizartearen ongizatea zaindu behar dugu, eta Osasun Sailak, zehazki, herritarron osasunaz arduratu behar du. Azaldu ditugun neurri horiek lege batean jasota daude –eta ez da guk egindakoa–, eta nahitaez betetzekoak dira sukaldaritzan, bai talde handientzako sukaldaritza-guneetan, bai jatetxeetan. Anisakis-maila altua dagoela ohartarazi baino ez dugu egin –eta hala egin behar da legez talde handientzako sukaldaritzan–; alegia, ohartarazi dugu aurreko urteetan baino maila altuagoa hauteman dela, eta herritarrei erne ibiltzeko gomendatu. Anisakisak bi arrisku ditu gizakion osasunerako. Anisakisa irentsi eta ordu gutxira tripako mina, goraga- lea eta okadak eragiten ditu, eta, bestetik, erreakzio alergikoak ere eragin ditzake: urtikariatik hasi eta shock anafilaktiko larrira. Zure galderan azaldutako alerta horri dagokionez, maiatzaren 7an –oharra jaso dezazun–, Bilboko Udaleko Osasun eta Kontsumo Sailak Eusko Jaurlaritzaren Osasun Sailari jakitera eman zion oso parasitazio-maila handia hauteman zutela Mercabilbaon sartutako antxoa-sorta guztietan eta, haien iritziz, arriskutsua izan zitekeela osasun publikorako. Eta antxoasortak aztertzeaz arduratzen den pertsona horrek aspaldi-aspalditik darama arlo horretan lanean: Elikagaien Segurtasuneko eta Zoonosi Arreta Orokorreko Azpisaileko zuzendaria da; ez politikaria, beraz. Egoera horren aurrean, gure merkatuetan fresko kontsumitzeko deskargatzen ziren gainerako antxoa-sortak ikuskatzeko eta monitorizatzeko erabakia hartu zuen Osasun Publikoko Zuzendaritzak, eta gauza bera berretsi zen, hartara: anisakis-infestazioa handia zela, alegia. Horregatik eta kontuan hartuta gure kultura gastronomikoan antxoa dela marinatuta –hots, inolako egosaldirik gabe– jaten den arrain bakarra, jendaurrean gomendio batzuk egitea erabaki zen; aurreko mintzaldian zuk zeuk esan duzu jende askok ez dakiela antxoak anisakisa izan dezakeenik, bada, horretarakoxe egin zen oharra: jendeak horren berri izan eta egoki irizten duen erabakia har dezan. Ez dut hizpide hartuko informazio-ohar hori orain, aski ezaguna baita; nolanahi ere, begirune handiz idatzita dago, ezbairik gabe. Eskerrik asko.
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/a1a78cbb-dd86-4347-bb97-ea875235d941
parl_eu_4577
10
81
30.05.2014
LÓPEZ DE OCARIZ LÓPEZ DE MUNAIN
PV-ETP
Galdera, María del Carmen López de Ocariz López de Munain Euskal Talde Popularreko legebiltzarkideak Osasuneko sailburuari egina, Kantauriko antxoaren anisakis parasitoaren portzentaje altuaz informatzeko orduan kontuan izandako osasuneko eta elikagaien segurtasuneko irizpideei buruz
Sailburu jauna, Alderdi Popularrekook ez dugu zalantzan jartzen zure lehentasuna herritarren osasuna zaintzea izan behar duenik eta hala denik; era berean, ez dugu zalantzan jartzen herritarren osasuna denik ondasun baliotsuena. Horregatik beragatik, osasunarriskuei buruzko informazioa ematen denean zuhurtasunez aritu behar da, argi, zehatz eta neurriz eta beste irizpide batzuk ere –irizpide sozialak, ekonomikoak eta irabazi-arriskukoak– kontuan hartuta, arestian esan dizudanez. Eta azterketa gehiago ere egin behar dira arrazoizko epe baten barruan; izan ere, maiatzaren 7an kaleratu zenuen oharra. Alabaina, zer ehuneko izaten ari dira hurrengo harrapaketetan? Ez dituzu aipatu hurrengo harrapaketetako ehunekoak. Nik eska ditzadala? Zu zara-eta arduraduna! Legea betetzen ari zara, zure esanean; zer iragarri zenuen, baina, prentsan hurrengo astean? "Ez dago inolako arazorik antxoa jateko". Sailburu jauna, hauxe iragarri zenuen zuk hurrengo astean prentsan, Radio Vitorian egindako elkarrizketa batean, zehazki: "Ez dago inolako arazorik antxoa jateko". Arazorik bada edo ez da? Lehenengoz entzuten badu inork parasito bat egoten dela arrainetan, ziur egon ez diozula nahasmen hutsa eragingo; baliteke luzaro-luzaroan ez jatea arrainik berriro. Sailburu jauna, ezin da ulertu zergatik ohartarazi zenuen antxoa-kanpaina abiatu berritan halako ehuneko handia zegoela. Urte osoan harrapatzen diren arrain-mota askok dute anisakisa, ondo dakizunez; haatik, ez duzue egin informazio-kanpaina lasai, garden eta argirik, informazio horren berri emateko –eta ez aztoramena eragiteko–. Zer gertatu da berdelaren kanpainan? Anisakisa egon da edo ez da egon? Nolakoa izan da anisakisehunekoa? Onargarria, altua, ertaina, baxua? Ez dakigu. Eta, jakina, hauxe da galdera: Zer gertatuko da hegaluzearen kanpainan? Zeren araberakoa izango da ehunekoa eta zure oharra? Sailburu jauna, denean tronpatu zara: edukian, forman eta denboran. Aditu batzuen iritziz azken bi urteotan handitu egin bada anisakisak gaixotutako pertsonak, zergatik ez duzu oharra beste noizbait egin? Zergatik itxaron duzu antxoaren kanpaina hasi arte? Zergatik? Zergatik zabaldu duzu berria herritar guztien artean, bereizkuntzarik egin gabe herritar kalteberen eta gainerako herritarren artean? Nik antxoak jan ditzaket –zuk ez dakit–; izan ere, batzuei ez die eragiten anisakisak. Ez, jakina ezetz; baliteke ezetz. Ez, sailburu jauna, ez itxurarik egin. Oker jardun duzu; huts egin duzu eta… La
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/a1a78cbb-dd86-4347-bb97-ea875235d941
parl_eu_4578
10
81
30.05.2014
OSASUNEKO SAILBURUAK (Darpón Sierra)
Galdera, María del Carmen López de Ocariz López de Munain Euskal Talde Popularreko legebiltzarkideak Osasuneko sailburuari egina, Kantauriko antxoaren anisakis parasitoaren portzentaje altuaz informatzeko orduan kontuan izandako osasuneko eta elikagaien segurtasuneko irizpideei buruz
López de Ocariz andrea, ederra betekizuna gaur daukazuna! Irizpide ekonomikoa osasunaren gainetik defendatzea egokitu zaizu eta. Ni ez naiz horretarako jaioa. Gardentasunez jokatu du Jaurlaritzak, herritarren osasuna zainduz. Harrigarria iruditu zait zuk esatea ez dela zuhurra 2006ko 1420 Errege Dekretuan jasotako neurriak gogoraztea, hori da-eta legea. Eta kontu berari heltzen diozu beste behin ere. Baina arazoa ez da portzentajea; arazoa ez da jende kaltebera dagoen edo ez dagoen. Ez da hori kontua –ez dakizu honi buruz–; arrisku-arazoa da, hutshutsean. Gure kulturan, gainera, ez dago arrisku handirik beste arrainekin –berdela dela, legatza dela edo hegaluzea dela–, ez baititugu gordinik jaten. Horratx aldea. Horrenbestez, ehuneko handia hauteman delako kaleratu dugu oharra, jendeak ez duelako lotzen antxoa anisakisarekin eta ohitura handia dagoelako antxoak marinatuta jateko. Zure ustez Jaurlaritzak informazioa ezkutatu behar badio kontsumitzaileari saihestu daitezkeen osasun-arriskuen gainean, zure ustez egokiagoa bazen ez ohartaraztea anisakis-maila hori hauteman zela, zure ustez hobe izango bazen ez ematea legedian dauden neurri erraz batzuen berri antxoa segurtasunez jaten jarraitzeko, sailburu hau ezin da inolaz ere zurekin bat etorri. La
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/a1a78cbb-dd86-4347-bb97-ea875235d941
parl_eu_4579
10
82
05.06.2014
ARZUAGA GUMUZIO
EH Bildu
EH Bildu legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, euskal presoen sakabanaketa politikarekin amaitzeko. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
Eskerrik asko, legebiltzarburu andrea. Egun on denoi. Euskal presoak espainiar eta frantziar kartzeletan dispertsatzea oinarria hartzen zuen politika orain dela 25 urte martxan jarri zen era orokor eta sistematiko batean, gaur egun ezagutzen dugun moduan. 1989ko udaberri-uda hartan jarri zen, Argeleko negoziazioen osteko gatazka politikoaren gogortze fase batean. Espainiar eta handik oso gutxira frantziar geografia osoko kartzeletan barreiatu ziren euskal presoak. Horrekin batera, euren bizi baldintzak okertu ziren nabarmen, isolamendua orokortu zen, komunikazioak zaildu ziren, dagozkien eskubide penitentziarioak ukatzen hasi zitzaizkien. Eta, baita ere, euren osotasun fisikoa kolokan jarri zen.
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/378e8fa4-49b7-46a8-b887-be5944fc20aa
parl_eu_4580
10
82
05.06.2014
ARZUAGA GUMUZIO
EH Bildu
EH Bildu legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, euskal presoen sakabanaketa politikarekin amaitzeko. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
Eskerrik asko. Tratu txarrak eta jipoiak ugaldu ziren eta osasun asistentzia eza ezarri zen. Politika honek ez zuen begiratzen presoen onura edo gartzelaratze helburua den birgizarteratzea, baizik eta terrorismoaren kontrako borrokaren zutabe bat bezala planteatu da. Zentzu horretan, salbuespeneko politika izan da, berezia, berdintasun printzipioa urratu duena, helburu orokorren eta legalitate irizpideen arabera diseinatua baino gehiago, kartzela politika honek beste interes batzuei erantzun die. Orain hogeita bost urte bete berri dituen sakabanaketa-politika horren ondorioak oso tragikoak dira. Denbora horretan, hogeita lau preso hil dira kartzelan edo utzi dira aske azkenetan, hiltzear zeudela. Gogorarazi nahi dut, halaber, Etxerat euskal preso politikoen senideen elkarteko kide ugari hemen ditugun honetan, zer egoera jasan behar dituzten bidegabeki senideok. Nahitaezko urruntze horren kausaefektu erlazioa eta zuzeneko ondorio lazgarria da hamasei senidek galdu dutela bizia bidaia amaiezin horietan. 1982an, Tolosako Rosa eta Arantxa Amezaga; 1990ean, Laudioko Pili Arzuaga eta Fontxo Isasi; 1997an, Getxoko Antxoni Fernández; 1998an, Zierbenako Jose Mari Maruri; urtebete geroago, Ugaoko Mari Karmen Salbide; 2000n, Otxandioko Ruben Garate –istripuz hil zen–; 2001ean, Soraluzeko Iñaki Saez eta Asier Heriz; 2003an, Lasarteko Argi Iturralde eta Iñaki Balerdi, eta Irungo Sara Fernandez; Tolosako Leo Estebanen senideek astearte honetan bertan gogorarazi dute haren heriotzaren hamargarren urteurrena; 2004an, Barañaingo Karmele Solaguren; eta 2007an, Oñatiko Natividad Junco. Senideek eta lagunek ia hirurehun auto-istripu izan dituzte guztira, alajaina, eta, haien ondorioz, ehun baino gehiagok zauri larriak izan dituzte. Pertsona horien helburu bakarra zen, da, inposatutako deserriratzea haustea beren ahaleginaren eta sakrifizioaren bidez; isolamendua haustea preso dituzten senideekiko maitasunaren indarrarekin. Izan ere, zertan lagundu diezaioke presoari distantzia fisikoak, bere bizilekutik gorputz eta gogoz urrun egoteak? Zer onura dakarkio gizartetik isolatzeak? Zertan laguntzen du beren adineko senideak eta haurrak bisita bakoitza baino lehen eta ondoren errepidean bizia jokatzen dutela ikustean ezer egin ezin izateak? Zertarako balio dio presoari politika honek astez aste, egunez egun dakarkion bortxak? EH Bilduren bankadan ezagutzen dugu ondo zer den bidaia horiek egitea. Badakit beste talde parlamentarioetako kide batzuek ere ezagutzen dutela zer den bidaia hauek egitea, ehundaka kilometroak egitea minutu gutxiko bisita bat egiteko. Nik neuk, abokatu moduan edo lagun moduan, ehundaka bisita egin izan ditut espainiar eta frantziar geografia osoan, kartzela turismo madarikatu horretan. Behin bakarrik izan dut aukera hemengo kartzela batean bisita bat egiteko, Euskal Herrian. Behin bakarrik utzi dut etxean kotxea, motxila, mapak, GPSa, hemen bertan Basauriko kartzelan bisita bat egin ahal izateko. Eta zin egiten dizuet dena aldatzen dela. Etxe parean aldiriko trena hartu eta minutu batzuetako bidaia egin, zentimo batzuetako ticketa ordaindua, presoa hor, eskura, gertu, edozein gauzatarako. Dena aldatzen du. Esandakoagatik, politika honek oinarrizko eskubideen zapalketa iraunkorra suposatzen duelako urte hauetan zehar, presoen eskubideen urraketetarako markoa izan da sakabanaketa politika. Eta ez hori bakarrik, eskubideen zapalketa horren apologia egin da, urraketen bandera altxatu da, beste interes politiko batzuk lortze aldera. Espainiako eta Frantziako estatuek kolektibo jakin bati aplikatu dioten salbuespenezko espetxe-politika ez da egin legezkotasun-irizpideen arabera, jakina, ez du kontuan izan presoaren interesa, ez da justizia ezartzeaz arduratu, baizik eta terrorismoaren kontrako politika ahalguztidun horren beste behar batzuk lortu nahi izan ditu, eta, politika horretan, espetxe-neurriak funtsezko zutabea dira, aspertzeraino errepikatu denez. Beraz, presoak eta senideak interes faltsuetarako, legezko ez diren interesetarako erabiltzen dira. Kolektibo horretako presoei eman zaien tratuak interes horiek lehenetsi ditu legediak aurreikusten dituen bermeen aldean. Interes politikoek ezin dituzte presoen eskubideak baldintzatu, eta are gutxiago, aitortu denez, beste pertsona, talde eta erakunde batzuetan eragina izateko. Are gutxiago presoei xantaia eginez lortzeko beste bide egokiago batzuekin, hala nola elkarrizketarekin edo negoziazioarekin, lortu ezin dena edo lortu nahi ez dena. Oinarrizko eskubideak dira, eta beti errespetatu behar dira, une oro, leku guztietan. Ezin da haiekin jolastu, haiek manipulatu edo trukada edo ordain gisa erabili, eta are gutxiago ezar daitezke eskubide horiek ezeztatzen dituzten neurriak edo legeak; ez behintzat oraindik zuzenbide-estatu deitu nahi zaion horretan. Esta política no encuentra ningún amparo o soporte en la legalidad o en las recomendaciones y principios internacionales. Politika honek ez du legedian edo nazioarteko gomendio eta printzipioetan inolako babesik edo euskarririk. Behin baino gehiagotan aipatu dut atxilotu eta espetxeratuen babeserako Nazio Batuetako printzipio multzoa eta hainbat adituk, hainbat errelatorek eta nazioarteko hainbat batzordek esan dutena: presoak bere gune sozial eta familiarretik gertu egon behar duela, alegia. Euskal presoek orain dela gutxi ere azaldu dute euren borondatea, Euskal Herriko kartzeletara lekualdatuak izateko. EPPKak eskatu du, hain zuzen ere, Zaballara ekartzea. Eskaera indibidualak egin dituzte, hala izan dadin galdegiten. Ez bakarrik presoek berauek, asko izan dira ekimen herritarrak, euskal presoen oinarrizko eskubideen defentsan agertu direnak. Inkesten arabera, euskal presoak Euskal Herriratzearen eskaera gizartean gehiengo handi batek babesten du, adskripzio ideologikoen gainetik. Aldekotasun horiek termino positibo eta eraikitzaileetan ulertu behar dira aurrera egiteko moduan. Horregatik guztiagatik, 25 urteren ostean, EH Bildun pentsatzen dugu sakabanaketa politikarekin amaitu behar dela. Oportunitate politikoagatik. Lehenago ez bazen ere, orain baita momentu egokiena. No esperemos a que suceda otro accidente, otro fallecimiento en las cárceles, para movernos. Ez dezagun itxoin beste istripu, beste heriotza kartzeletan gertatzea gu mugitzeko. Aitzakia legalik ez dagoelako; kontrara, legeak onesten du presoa bere jatorrian egotea, eragozpen teknikorik ez dagoelako euskal kartzeletan, Zaballan kasu, espazio nahikoa dagoelako preso hauek jasotzeko. Eta giza ikuspegi batengatik: giza kondizioari lotutako sentimendu batengatik. Horregatik, guztiok ezagutzen duzuen legez besteko proposamena dakargu gaur. Legebiltzar honetan ekimen asko egin dira sakabanaketaren kontra, berrehun baino gehiago. Gutxienez, zazpi aldiz aprobatu dira politika hori aldatzeko ekimenak, ñabardura askorekin eta alderdien babes ezberdinarekin. Hala ere, gogora ekarri nahi dut etxe honetan hartu izan den azken erabakia, 2009ko azaroan eztabaidatutakoa. Erabaki hark ez zuen bat egiten aurretik etxe honetan erabakitakoekin. Erabaki hark ez du bat egiten gizartearen gehiengoak pentsatzen duenarekin, orduko Parlamentuaren osaketa ez zetorrelako bat gizartearen gehiengoarekin, guztiok dakizkigun arrazoiengatik. Hoy proponemos cambiar aquella posición. Gaur proposatzen dugu aldatzea posizio hura. Legebiltzarrean egondako aurreko posizioetara atxikiko gara, berriro ere. Gaur irauliko dugu erabaki hura eta gizartearen gehiengoaren erabakiarekin bat egingo dugu. Gaur hemen dagoen ordezkaritzarekin, gaur hemen dagoen indar korrelazioarekin, sakabanaketarekin amaitzeko aurrerapauso sendo bat emango dugu. Besterik ez, eskerrik asko.
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/378e8fa4-49b7-46a8-b887-be5944fc20aa
parl_eu_4581
10
82
05.06.2014
MANEIRO LABAYEN
Mixto-UPyD
EH Bildu legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, euskal presoen sakabanaketa politikarekin amaitzeko. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
Eskerrik asko, presidente andrea. Egun on guztioi. Lehendakari jauna. EH Bilduk ETAko presoei buruzko beste legebiltzar-ekimen bat ekarri digu, oraingo honetan ETAko presoei aplikatzen zaien sakabanaketa-politika baztertzeko. Komeni litzateke aldez aurretiko azalpen batzuk ematea ezker abertzale deritzon hori inguratzen duten ohiko gezurren aurrean. Esan beharra dago ETAko presoen sakabanaketa guztiz legezkoa dela. Esan beharra dago ETAko presoen sakabanaketak ez duela urratzen oinarrizko ezein eskubide, ez ETAko presoena, ez haien senide edo lagunena. Esan beharra dago ETAko presoen sakabanaketak erabat errespetatzen dituela giza eskubideak. Esan beharra dago ez dagoela legerik esaten duenik presoek erabateko eskubidea dutela zigorra beren etxe ondoan betetzeko. Hurbiltzea aukera bat da, baina Administrazioa ez dago horretara behartuta. Izan ere, sakabanaketa Administrazioaren beraren eskubide bat da, hain justu, presoak hari komeni zaion lekuan kokatzeko, denoi komeni zaigun lekuan kokatzeko, herritar gehienei komeni zaigun lekuan kokatzeko. Estatuak mehatxu terroristatik babesteko zuen eta duen modua da sakabanaketa, presoak berrelikatu eta indartu egiten baitziren espetxeetan elkarrekin zeudenean, berrelikatu eta indartu egiten baitira. Eta ETAko presoen sakabanaketak zentzu osoa du une honetan, talde terroristak uko egiten baitio desegiteari, eta, modu batera edo bestera, adi jarraitzen baitu, eta, hortaz, mehatxua izaten jarraitzen baitu. Hori esanda, ETAri, ETAko presoei eta ETAren estrategiari modu batera edo bestera mesede egingo dioten mota guztietako neurriak eskatzen dizkiezue zuek gainerako alderdi politikoei, Eusko Jaurlaritzari eta Espainiako Gobernuari. Hori da ohikoena EH Bilduren munduan: dena eskatzea gainerako alderdi politiko demokratikoei, dena eskatzea Eusko Jaurlaritzari, dena eskatzea Espainiako Gobernuari. Zuen arabera, espetxetik atera behar dira ustez gaixo dauden presoak, zuek esaten duzuelako. Zuen arabera, espetxetik atera behar dira zigorraren zati bat bete duten presoak. Zuen arabera, espetxetik atera behar dira hirurogeita hamar urtetik gorako presoak. Zuen arabera, lehendabizi hurbildu eta gero espetxetik atera behar dira ETAko presoak. Zuen arabera, desagerrarazi egin behar da inkomunikazioa. Zuen arabera, delinkuenteak ez dira atxilotu behar. Delinkuenteak atxilotzen badira, berehala utzi behar dira aske. Talde terroristaren eskakizun guzti-guztiei egin behar zaie jaramon. Ohoreekin hartu behar dira haien mezulari bereziak, eta txalotu egin behar dira armarik gabeko arma-emateak. Baimendu egin behar dira espetxetik ateratako ETAko presoen omenaldiak. Hori guztia egin behar da zuek esaten duzuelako. Zuen arabera, eten egin behar da terrorismoaren aurkako politika, eta kendu egin behar da Auzitegi Nazionala. Tira, aldarrikapen-katalogo luze bat, eta hauxe haietan nagusia: ahal den guztia egin behar da ETAren zigorgabetasuna bermatzeko. Hori da zuek aldezten duzuen oinarrizko printzipioa; azken batean, ahalik eta zigorgabetasun handiena aldeztea ETAko presoentzat. Zuen arabera, zuen aldarrikapenen aurka gaudenok bakearen etsaiak gara. Aldarrikapenak planteatzen dituzue, betiere mota guztietako gezurretan bilduta; existitzen ez diren eskubideak aldarrikatzen dituzue –bide batez esanda, existitzen diren eskubideak urratu edo urratzen lagundu ondoren, hala nola bizitzeko eskubidea–; existitzen ez diren eskubideak asmatzen dituzue. Zuek dena eskatzen diozue zuzenbide-estatuari, baina autokritika txikienik ere ez duzue egiten. Talde terrorista gaitzetsi gabe jarraitzen duzue. Talde terroristari behin betiko eta baldintzarik gabeko desegitea eskatu gabe jarraitzen duzue. Ez zarete gai zuen erantzukizuna aitortzeko, ez zarete gai esateko ETAk ez zuela inoiz zentzurik izan, ez zarete gai publikoki barkamena eskatzeko, ez zarete gai esateko "huts egin genuen", ez zarete gai egindako mina aitortzeko. Ez zuek, ez ETAko presoak. Hain zuzen, ETAko presoek jar lezakete pixka bat beren aldetik; aldiz, ez diote talde terroristari eskatzen desegin dadila behin betiko eta baldintzarik gabe, ez dute publikoki barkamenik eskatzen beren ekintza kriminalengatik, ez diote Justiziari laguntzen ETAk egindako eta ebazteke dauden krimenak argitzen saiatzeko, ez dute aitortzen egindako mina, eta ez dute esaten inoiz ez zuela zentzurik izan egin zuten ezerk. Horrelakorik ez du egiten ETAren inguruko munduak. Alderantziz, beren horretan jarraitzen dute, eta pultsu bat planteatu nahi diete Espainiako Gobernuari eta zuzenbide-estatuari. Guk, bistan denez, zuzenbide-estatua defendatuko dugu, eta, horrenbestez, zuen ekimenaren aurka bozkatuko dugu. Guk osoko zuzenketa bat egin diogu ekimen honi, eta hor jasotzen eta laburtzen dira gure ustez espetxe-politikak oinarrian izan behar lituzkeen oinarrizko printzipioak –ekimen hori duela hilabete batzuk aldeztu genuen–. Guk proposatzen dugu Legebiltzar honek Espainiako Gobernuari eska diezaiola ezen, terrorismoagatik zigortutako presoei aplikatuko dien espetxe-politika garatzean eta aplikatzean, zigorgabetasunik edo bidegabekeriarik gerta ez dadin, aplika ditzala irmoki eta zorrozki Zigor Kodea, Espetxeen Lege Orokorra eta Espetxe Erregelamendua, edozein espetxe-onura lortzeko baldintza izan dadin presoak legez ezarritako baldintza guztiak betetzea, inolako salbuespenik gabe. Hau da, talde terroristatik behin betiko aldentzea, bere biktimei barkamena eskatzea, zigortzeko arrazoi izan ziren ekintzetatik eratorritako erantzukizun zibila onartzea, eta agintariei eta justiziari modu frogagarri eta egiaztatuan laguntzea ETAk egindako eta ebazteke dauden krimenak argitzen. Hori da guk aldezten dugun ekimena; hori da guk aldezten dugun espetxe-politika. ETAko presoak ez dira biktimak inola ere, zuek aurkezten dituzuen bezala. Funtsean, euskal gizartea gara biktimak, eta, bereziki, bistan denez, terrorismoaren biktimak. Besterik ez. Eskerrik asko. La
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/378e8fa4-49b7-46a8-b887-be5944fc20aa
parl_eu_4582
10
82
05.06.2014
ARES TABOADA
SV-ES
EH Bildu legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, euskal presoen sakabanaketa politikarekin amaitzeko. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
Eskerrik asko, presidente andrea. Jaun-andreok. Sozialistok aldezten dugun espetxe-politika aski ezaguna da, Patxi López lehendakariak azaldu baitzuen 2011ko irailean Ganbera honetan egindako bilkura batean; beraz, gaur politika hura bera aldezten jarraituko dugu, eta EH Bilduren ekimenari egin diogun zuzenketan dago jasoa. Eta gauza bera aldezten jarraitzen dugu, uste baitugu hori dela bidea eztabaida honi zorroztasunez ekiteko –bide batez esanda, eztabaida hau errepikakorra da, EH Bilduk beste behin ekarri baitigu–. Baina guk, berriro diot, aldezten jarraituko dugu Legebiltzar honek delitu terroristengatik zigortutako edo epaiketaren zain dauden presoei eskatu behar diela atera daitezela banan-banan erabakitasunez eta publikoki ETAtik, eta onar dezatela espetxe-legedia, birgizarteratu ahal izan daitezen eta bizitza demokratikorako berreskura daitezen. Eta aldezten dugu, orobat, beste batzuetan esan dugunez, eska dezagula, horren aldekoak baikara, espetxe-politika adostua, dinamikoa eta malgua, birgizarteratzean oinarritua, legezkotasunare- kiko eta gure legedia osatzen duten giza printzipioekiko errespetuan oinarritua. Aldezten jarraitzen dugu egina dagoela emaitzak eman dituen bide bat, hots, Langraiz bidea –nahi baduzue, orain Zaballa bidea deitu diezaiokegu, berdin zaigu; ez da izen-arazoa izango–, zeinak aukera ematen baitie presoei birgizarteratzeko bidea egiteko. Eta hori da gure jarrera. Hala ere, Arzuaga jauna, nik gaur aitortu nahi dut aurrerapauso bat egin duzula zure hitzaldian: ez duzu esan preso politikoak direnik. Eta ona da zuk hori egitea, aitortzea eta eboluzionatzea, baita erabiltzen duzun terminologian ere. Berriro esango dut presoen etorkizuna, lehenik eta behin, presoen esku dagoela, haiek jarraitu behar baitute erabakiak hartzen adierazi dudan bidean. Eta beste behin eskatuko dizuet, zuri eta zure taldeari, bultzatu ditzazuela hori egitera; izan ere, ziurrenik, hori egiten bada, askoz azkarragoa eta errazagoa izango da gaur hona ekarri diguzun gaiari ekitea. Besterik ez. Eskerrik asko.
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/378e8fa4-49b7-46a8-b887-be5944fc20aa
parl_eu_4583
10
82
05.06.2014
SÉMPER PASCUAL
PV-ETP
EH Bildu legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, euskal presoen sakabanaketa politikarekin amaitzeko. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
Buenos días a todos. Señor lehendakari, buenos días. Jaun-andreok. Gure Konstituzioaren, Espainiako Konstituzioaren 25. artikuluak Espainiako antolamendu juridiko osoaren oinarri den agindua jasotzen du. Agindu horrek oinarria ematen dio Espainiako antolamendu juridikoari, eta esaten du askatasuna ukatzen duten zigorrek balio behar dutela, nolanahi ere, espetxeratuak birgizarteratzea eta berreztea errazteko. Hori da gure antolamendu juridikoaren oinarrian dagoen printzipioa. Eta, horretarako, oinarrizko printzipio hori, printzipio konstituzionala den hori, betetzeko, aurreikusten da zigortuak, askatasuna ukatu zaion pertsonak, ibilbide bat egin behar duela, banakako ibilbide horren bitartez, legean aurreikusitako baldintza jakin batzuk betez, espetxeratu horrek aurrera egin dezan bere zigorraren betetze-mailan. Eta baldintza horiek edo lege-baldintza horiek –beste behin ere entzun didazue, eta uste dut garrantzitsua dela gogoraraztea– zuzenbide alderatuan aurreratuenetarikoak dira Europar Batasunean. Europan ez dago Espainiakoa baino espetxe-legedi aurreratuagorik askatasuna ukatu zaien pertsonen birgizarteratzeari eta berrezteari dagokienez. Errealitate hau ezkutatu nahi izan bada ere, historia osoan ETA talde terroristak beti ukatu izan die bere presoei, hain justu, banakako ibilbide hori egiteko askatasuna. ETA talde terroristaren erabaki estrategiko bat izan zen berariaz saihestea atxilotutako, legediaren arabera epaitutako eta espetxeratutako taldekideek banakako erabakiak hartu ahal izatea, dela presoen beren zuzeneko presioaren bidez, dela beren inguruneari presio soziala eginez, edo, ondo dakizuenez, taldearen diziplina ez betetzea eta, lehen esan dizuedanez, birgizarteratzeari dagokionez Europako aurreratuenetakoa den legedi horren pean jartzea erabakitzen zutenen aurkako barne-purgaren bidez. Hori dela eta, une jakin batean, ETAk kalkulatutako, definitutako eta irmotasun osoz aplikatutako estrategia horren aurrean –horren ondorioz, birgizarteratze-neurriak hartu zituzten erakundeko kideak ere erail zituen–, orduko Gobernuak, estatuak, orduko legebiltzarkide gehienen eta Euskadiko gehiengo sozial eta politikoaren oniritzia zuen erabaki bat hartuz, gaur eztabaidagai dugun sakabanaketa-politika deiturikoa aplikatu zuen, eta horren helburua zen, hain justu, ETA talde terroristak bere presoen gainean egiten zuen kontrola ezeztatzea, kontrol horrek ez baitzien uzten banakako erabakiak modu askean hartzen, eta, epaitu eta espetxeratzen zituztenean, ETA talde terroristaren diziplinaren kontrol hertsipean jartzen baitzituen. Sakabanaketa-politikaren helburua zen, jakina, eta da, erakunde terroristak bere presoen gainean egiten duen kontrola ezeztatzea, baina espetxeratuei askatasuna eta ahalmena ere eman nahi die beren erabaki propioak hartzeko, askatasuna izan dezaten, nolanahi ere, beren erabaki propioak hartzeko, eta, hala, ETA talde terroristak berak izendatu duen kartzela-frontea (taldeak, bere kideak espetxeratu direnean, haiei buruz izan duen ikuspegi utilitarista hori) desegiteko. Eta zuk gaur, Arzuaga jauna, zuek eta ETAk onartu nahi ez duzuena funtsezko gauza bat da, eta uste dut garrantzitsua dela zuek hori ulertzea, asko lagunduko baitio, ziurrenik, eztabaidari, eta asko lagunduko baitu ulertzen, halaber, zer norabide hartuko den etorkizunean –gure ustez, funtsezkoa da–: Espainiako Gobernuak ez du onartuko ezein kolektiboren eta ezein talderen bitartekaritzarik espetxe-politikaz hitz egiteko. Zuzenbide-estatua talde terrorista baten aurka borrokatu da, borrokatzen da eta irabazi egin dio, baina gure espetxe-legediak, gure espetxe-politikak, zuzenbide-estatuko espetxe-politikak pertsonak birgizarteratzen eta artatzen ditu, ez kolektiboak edo talde terroristak. Hori dela eta, garrantzitsua da zuek ulertzea funtsezkoa den gauza bat, hots, sakabanaketa- politika existitu egingo dela beren presoak kolektibo gisa eta beren estrategiaren zati gisa erabili nahi dituzten taldeak eta erakundeak existitzen diren bitartean. Sakabanaketa-politika existitu egingo da espetxeratuak presio-estrategia orokor baten zati gisa, kartzela-fronte gisa erabiltzeko pentsatutako, diseinatutako eta gauzatutako estrategia bat existitzen den bitartean. Kasu honetan, inora ez daraman estrategia bat da, Arzuaga jauna. ETA talde terroristak berak behin betiko desegiteari uko eginez elikatzen eta hauspotzen duen estrategia bat da. Espetxe-politika, Arzuaga jauna –eta ez dakit nork adierazitako borondateak aipatu dituzu– ez du EPPK-k markatzen, ez du ezein kolektibok markatzen. Zuzenbide-estatuak markatzen du, herritarrek demokratikoki hautatutako gobernuek markatzen dute, eta estatuaren interes orokorrak markatzen du. Eta, kasu honetan, Arzuaga jauna, ETAko presoak ez dira hain bereziak: politika hori, dakizunez, delinkuentzia antolatuaren forma larrienei aplikatzen zaie, edozein modutan adierazten direla ere; ez bakarrik ETAko presoei, esaten dizudanez, baita kriminalitate antolatuaren beste talde batzuei ere (mafiei, narkotrafikatzaileei, pertsonen trafikatzaileei…). Eta argi eta garbi esango dizut, Arzuaga jauna: sakabanaketa-politika ETArekin jaio zen eta ETArekin hilko da. Sakabanaketa-politika ETArengatik jaio zen eta ETAren desegitearekin amaituko da. ETAk iraunarazten du sakabanaketa-politika, tematuta baitago ez desegiten, tematuta baitago presoak beste estrategia bat bezala erabiltzen, baita talde terrorista gisa garaituak izan direnean ere. Egin ezazue bat euskal herritar gehienek ETAri eskatzen diotenarekin, ETAri desegin dadila esaten dion eskakizunarekin. Delituak egiteagatik askatasuna ukatu zaien pertsonak kontrolatu nahi dituen talde terroristarik existitzen ez denean, sakabanaketa-politika amaitu egingo da. ETA talde terroristaren esku dago desegitea eta erakunde horretako kide ziren presoei aukera ematea beren erabakiak askatasunez hartzeko, eta, beste edozein preso bezala, gure espetxe-legediak ahalbidetzen duen ibilbide horri ekiteko beren zigorrak betetzean aurrera egin dezaten. Eskerrik asko. La
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/378e8fa4-49b7-46a8-b887-be5944fc20aa
parl_eu_4584
10
82
05.06.2014
EGIBAR ARTOLA
EA-NV
EH Bildu legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, euskal presoen sakabanaketa politikarekin amaitzeko. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
Txanda honetan badirudi Espainiako Gobernuaren hitzak eta iritziak entzun ditugula. Egun on guztioi. Egia da, Arzuaga jaunak azaldu duen bezala, hainbat alditan eztabaidatu izan dela gai hau Legebiltzar honetan. Zuk momentu jakin bat aipatu duzu, non gehiengo batek erabaki zuen zuk aipatutakoa, baina egia da, baita ere, Legebiltzar honek bere osotasunean antzeko gaiez erabakitzeko aukera izan duen bakoitzean iritzi eta erabaki garbia izan duela giza eskubide guztien aldeko defentsan. Hemen auzitan jartzen dena da –eta inork baino hobeto, Alderdi Popularreko ordezkariak azaldu du– espetxe politikaren diseinua, zertarako erabili den eta aurrerantzean erabiliko den espetxe politika hori. Eta nik uste dut horren jatorria politikoa dela, hainbat alditan aipatutakoa, baina berriro ere esatera behartuta ikusten dut neure burua, zergatik, politikoki, diseinu hori 2000. urtean Alderdi Popularrak eta Alderdi Sozialistak antiterrorista bezala bataiatzen duten paktu bat edo itun bat sinatzen dute, 2000. urtean, eta hor, espreski, hitzez hitz dio bosgarrengo atalean espetxe politika erabiliko dela ETA organizazioaren aurkako estrategian. Orduan, badauka sentidu bat, sentidu politiko bat ematen zaio espetxe politikari: esaten du espreski ETAren jazarpenean erabili beharreko tresna izango dela. Eta lehendik, eta ordutik honuntz ere, garbi dago espetxe politika horrek izan duela halako estaldura berezi bat, salbuespenezko estaldura bat. Badaude, bai, beste krimen batzuk eta beste trataera batzuk, baina ETArenak, espetxe politika horrek eduki du propio diseinu berezia. Bada, hori da gertatu dena eta gertatzen ari dena. Eta aipatu duzu zeharka, edo agian bigarren txandarako utziko zenuen, zer gertatu zen 87-89 urte haietan. Berak aipatu bezala, urrutiratzea (dispertsioa)/ gerturatzea debate horretan alderdi politiko ezberdinek izan zuten…, izan genuen parte-hartzea. Euzko Alderdi Jeltzaleak, ez diseinuan, ez babesten, ez inongo momentutan ez du espetxe politikan giza eskubideen murrizketarik onartu. Behin ere ez. Eta hori, mundu guztiak daki. Garai hartan, aipatzen diren urte haietan (89an eta aurretik 87an gertatzen direnak,) eta Hipercor eta Zaragoza eta Vic eta gainontzekoak, atentatu horiek guztiak, aurretik Dolores Catarain, Yoyesena gertatu ondoren, ETAn bertan sortzen da debatea. Espetxeetan sortzen da debatea. Eta bakarren batzuek salatu egiten dute, behintzat, kuestionatu egiten dute ETAk zeraman bidea. Gutxi batzuek, baina eztabaida hori gertatzen da, hain zuzen ere, preso guztiak bi espetxetan –% 75 batean– zeudela; ez banatuta, ez bereiztuta, ez urrutiratuta, espetxe berdinean zeuden. Eta han sortzen da ETAren estrategiaren kuestionamendu bat. Eta ordutik honuntz egon dira, eman dira bergizarteratze prozesu bakarkakoak, taldean batzuk eta zientoka beste batzuk, bide horiek erabili izan dituzte urteetan zehar. Beno, espetxe politikaz ari baldin bagara eta orain arte Alderdi Sozialistak eta Alderdi Popularrak helburu bezala hartu baldin badute ETAren aurkako tresna bezala erabiltzea, ETAren erabakiak, 2011. urteko urrian hartutako erabakiak, baliorik badu, bai ala ez? Garbi baitago ETAk erabaki bat hartu duela: behin betirako utzi ditu armak, eta preso batzuk daude, asko. Horiek dituzten giza eskubideak errespetatze bidean posible da, ETAren existentziak salbuespeneko legedi hori sortu duen bezala, legedi hori guztia desagertzea eta bergizarteratze prozesu txukun bat, zuzen bat, egin ahal izatea? Hori da galdera. Zergatik zuk aipatzen zenuen "Espainiako Gobernuarentzat presoen kolektibo bat ez da sekula santan mintzakide izango". Nire galdera da: eta Legebiltzar hau? Legebiltzar hau izan daiteke mintzakide departamentuarentzat edo ministerioarentzat, izan daiteke? Hemen ebazten denak zerbaitetarako balio du ala alferrikako lana da dena? ETA desagertzeak ez du aldaketa kualitatibo bat ekarri? Eta badakigu desagertze prozesu horretan pauso berriak eman behar dituela, azkeneraino, azken muturreraino. Zertan, zer kriteriotan oinarritzen da, zer kriterio erabiltzen du ministerioak eta Espainiako Gobernuak esaten duenean, zuk aipatu duzun bezala, "Urrutiratzea edo sakabanaketa amaituko da ETA desagertzen denean". Hori zein legetan dago? Zein legetan dago? Hori da kriterio politiko bat, kriterio politikoa. Eta ez al da nahikoa, garai berri honetan edo lehenengo pauso hauetan, espetxe politika berri bat diseinatu ahal izateko, errealitate berri horren eskutik espetxe politika bat egokitzeko horretara? Nik uste dut hor dagoela gakoa. Eta denbora pasatzen doa. Guk, horregatik, hitzak hitz –eta, beno, hortxe dago legez besteko proposamena–, onartu egingo dugu, azkenean, urte hauetan guztietan, instituzio guztietan ahal izan dugun toki guztietan, pertsona baten giza eskubideak arriskuan zeuden garaian, geure posizioa azaldu izan dugulako. Eta gaur da horietako momentu bat, baita ere. Eta bukatu nahi nuke gogoeta batekin, gogoeta batekin guztientzat, baina, bereziki, pentsatzen dut ezker abertzalearentzat dela. Zergatik? Bada, nik uste dut presoen joan den urte amaierako manifestua entzun ondoren, non onartzen duten eragindako sufrimendu eta mina, iraganean erabili zuten estrategiari uko egiten dioten eta norbanako bergizarteratze bideak hartzeari baietz esaten dioten…, nik uste dut badagoela –eta aspaldi irakurri nuen, baina bakarren batek esaten zuen presoak ezin direla bakarrik utzi–, badagoela hemen gogoeta bat, partekatu daitekeena, baina zuzen-zuzenean ardurak ezberdinak dira. Eta nik uste dut hor baduela ezker abertzaleak… Lehen ezker abertzaleak, lehenengo eta behin pentsatzen dut, ETAk erakunde bezala, baina ez du pausorik ematen. Nik uste dut, iragana iragan, ardura hori guztia ezin daitekeela presoengan jarri. Zeren eta egia da, nahiz eta epaileak askotan saiatu diren ezker abertzale guztia ETA dela esaten, eta hori gezur borobila da, hori gezurra den bezala, garbi dagoena da ETAko kide guztiak, edo ia guztiak, ezker abertzalekoak direla. Eta hemen, bideak bide eta estrategiak estrategia, garbi dagoena da garai berri honetan karga gehiena presoengan erortzen ari dela. Eta ari naiz zentzu politikoan. Eta bakarren batek eman beharko die, baita ere –eta inor baino hobeto, etxekoak edo oso gertukoak–, presoei eman beharko die estaldura bat, estaldura politiko bat, beraiek ere banan-banan bergizarteratze prozesu horretan ematen dituzten urratsak benetan eraginkorrak izan daitezen. Hori da, behintzat, gure pentsamendua.
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/378e8fa4-49b7-46a8-b887-be5944fc20aa
parl_eu_4585
10
82
05.06.2014
ARZUAGA GUMUZIO
EH Bildu
EH Bildu legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, euskal presoen sakabanaketa politikarekin amaitzeko. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
Muchas gracias. Señor Egibar, los presos han asumido lo que han asumido, han manifestado lo que han manifestado, y nosotros les ayudaremos a que eso se traduzca en resultados y consecuencias en el plano técnico, en el ámbito de sus derechos así como en el plano político. No tenga ninguna duda. Maneiro jauna, zera esan nahi dizut, itxaropen handirik gabe, arduragabea baitzara, guztiz arduragabea: presoei presioa egitea edo haiek hertsatzea beste helburu batzuk, beste helburu bastart batzuk, beste helburu faltsu batzuk lortzeko, horri xantaia deitzen zaio. Eta, gainera, lortu nahi diren helburu horiek politikoak badira, xantaia politikoa da. Badakit zein den zure baldintza-katalogoa; gainera, badirudi katalogo bera duela Sémper jaunak, eta, agian, baita Ares jaunak ere, zeinak gaur arreta jarri baitu erabiltzen ditudan edo erabiltzen ez ditudan terminoetan –nolanahi ere, bilkura-egunkarian agertzen da zer termino erabiltzen ditudan–, eta errepikakorra egin baitzaio eztabaida hau. Tira, ez da errepikakorra izango emaitzan, horri buruz hartu zen azken erabakia aldatzera baikatoz; izan ere, erabaki hura beste egoera batzuetan hartu zen, Legebiltzar honek beste osaera bat zuela, denok ezagutzen ditugun baldintzetan eta egoeretan, non hartutako erabakia guztiz kontrakoa izan baitzen. Baina Sémper jaunak egin duen hitzaldi kaotikoan jarri nahi dut arreta, gauza bat eta haren guztiz kontrakoa esan baititu; izan ere, aldarrikatzen duzun eta bertute-eredu gisa txalotzen duzun espetxe-politika bat justifikatzera etorri zara. Galdetu nahi dizut zer emaitza eman dituen; izan ere, politika horrek eman duen benetako emaitza da preso horiek hil egin direla zuek administratzen dituzuen erakundeetan, eta hil egin direla, halaber, zu mantentzeaz harrotzen zaren eta goraipatzen duzun politika baten pean jarritako senideak, ustez ondorioren bat izan zezakeelako, onuraren bat izan zezakeelako beste arlo batzuetan. Politika bortitza da –eta onartu egin beharko duzu– bai bere diseinuan, bai bere ondorioetan, zeinak politika bera bezain bortitzak baitira. Esan duzu gure estrategia ez doala inora. Tira, iruditzen zait oinarrizko eskubideak berrezartzea eta pertsonen eskubideak –baita presoenak ere, jakina– babestea ez dela inora ez doan estrategia bat. Orduan, zer? Espetxe-politika Konstituzioaren, zuk aipatu duzun antolamenduaren aplikazio arrunta eta normala da, ala terrorismoaren aurkako politikaren zutabe bat da? Terrorismoaren aurkako politikaren zutabe bat da, eta, hortaz, salbuespenezkoa, salbuespenezko arrazoiengatik eta salbuespenezko egoeretarako. Eta Egibar jaunak eskatu dizuenaren ildotik: salbuespenezko zer egoerak behartzen zaitu orain politika horri eustera? Esango dizut, hara, ez dagoela salbuespenezko espetxe-politika bat. Bi daude: bata, estatuari modu batera edo bestera aurre egin dioten presoei aplikatzen zaien salbuespenezko espetxe-politika, eta, bestea, estatuko delitugileei, alegia, estatuak babestuta eta hari lotuta jardun dutenei aplikatzen zaien salbuespenezko politika. Batetik, ahalik eta zigor gogorrena ezartzeko asmoz ez-legezko metodoen bidez probak atera dituen zigor-politika, eta, bestetik, zigorra saihesteko edozein zirrikitu bilatu dituen beste zigor-politika hori. Batetik, mendekuaren zigor-politika, eta, bestetik, zigorgabetasunaren zigor-politika. Batetik, zigorra osorik betetzearen espetxe-politika, eta, bestetik, indultuaren espetxe-politika. Batetik, sakabanaketaren espetxe-politika, eta, bestetik, atzeko atea beti irekia duen espetxe-politika. Bi politika horiek urrun daude –bata mutur batean eta bestea bestean– politika arruntetik, zeinaren oinarriak baitira zigorraren proportzionaltasuna eta presoa birgizarteratzea hark dituen oinarrizko eskubide guztietan oinarrituta. Ez dugu etsiko salbuespenezko bi politika horiek, bata zein bestea, zuzenbide arruntaren, egiaren eta justiziaren arabera aplikatzen diren arte. Nada más. Muchas gracias. La
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/378e8fa4-49b7-46a8-b887-be5944fc20aa
parl_eu_4586
10
82
05.06.2014
MANEIRO LABAYEN
Mixto-UPyD
EH Bildu legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, euskal presoen sakabanaketa politikarekin amaitzeko. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
Bai, eskerrik asko, presidente andrea. Arduragabea naiz, ETA, presoak eta mundu hori inguratzen duen guztiaren defendatzaile den Arzuaga jaunaren arabera. Tira, egia esan, duela gutxi arte, ezker abertzalea deritzon horretako ordezkari politiko batek esaten bazuen beste ordezkari politiko demokratiko bat arduragabea zela, bakearen etsaia zela eta Euskal Herriaren etsaia zela, bigarren ordezkari politiko hori erailtzea ekar zezakeen horrek. Tira, orain badirudi, hain zuzen, ezetz. Nolanahi ere, ETAk ekintza kriminalak egiten zituen bitartean, ordezkari politiko batzuek duintasunez eta arduraz jokatu zuten demokraziaren defentsan, eta, bistan denez, ETAk desagertu gabe jarraitzen duenez, baina dirudienez jada jarduten ez duenez, bada, bistan da, ahotsa goratzen genuen ordezkari politikook ahotsa goratzen jarraituko dugu, nahiz eta zuek egotzi arduragabeak, bakearen etsaiak eta iruditzen zaizuen guztia izatea. Guztiz libre izaten jarraituko dugu erabat demokratikoak diren eta Euskadiko eta Espainia osoko herritar duin gehienentzat ulergarriak diren postulatuak eta helburuak aldezteko. Arzuaga jaunak dio UPyDk helburu bastartak aldezten dituela. Zer helburu bastart aldezten ditu UPyDk? ETAren amaiera helburu bastarta da? ETAren behin betiko eta baldintzarik gabeko porrota helburu bastarta da? Inolako zigorgabetasunik ez egotea helburu bastarta da? Gizarte duinarentzat, gizarte demokratikoarentzat eta terrorismoaren biktimentzat justizia egon dadin bermatzea helburu bastarta da? Helburu guztiz demokratikoak dira, eta haiek aldezten jarraituko dugu, iraganean aldeztu ditugun bezala, batere beldurrik gabe, zuek iraintzen edo mehatxatzen bagaituzue ere. Beraz, helburu bastartik bat ere ez. Helburu duinak eta helburu demokratikoak. Egibar jauna, Legebiltzar honek iruditzen zaiona esan dezake, jakina; baina, nolanahi ere, Espainiako Gobernua guztiz behartuta dago interes orokorra defendatzera, eta horixe eskatzen diogu guk Espainiako Gobernuari: defenda dezala interes orokorra, eta jar ditzala martxan edo euts diezaiela bere esku dauden eta giza eskubideak errespetatzen dituzten politika guztiei, ETAren behin betiko eta baldintzarik gabeko porrotaren azken helburu hori lortzeko. Beraz, Espainiako Gobernuaren helburua da interes orokor hori defendatzea eta herritar gehienen, demokraten nahia behin betiko lortzea, hots, ETAren behin betiko eta baldintzarik gabeko porrota lortzea. Beraz, hori da Espainiako Gobernuaren helburua, edozer esaten duela ere Legebiltzar honek eztabaidan, eta zuek edozer bozkatzen duzuela ere. Horrek izan behar du Gobernuaren helburua. Eta sakabanaketak zentzu osoa du une honetan. Desegin gabe jarraitzen duen eta bere presoak kontrolatu nahi dituen talde terrorista bat dago; beraz, gaur egun ere, iraganean bezala, sakabanaketa-politikak zentzu osoa du, guztiz legezkoa da, eta erabat errespetatzen ditu giza eskubideak. Egibar jaunak gurari bat planteatu du; guk ere gai honetan funtsezkoa den gurari bat planteatuko dugu: Euzko Alderdi Jeltzaleak eska diezaiola gehiago EH Bilduri eta ETA inguratzen duen guztiari. Horixe egin behar luke Euzko Alderdi Jeltzaleak Euskadiko alderdi politiko nagusia den aldetik eta oraintxe gobernatzen ari den alderdi politikoa den aldetik. Horixe egin behar luke, baina ez du egiten. Zuk gogorarazi behar zenieke jaun-andre horiei ETA gaitzetsi gabe jarraitzen dutela. Gogorarazi behar zenieke ETAk desegin gabe jarraitzen duela, hor jarraitzen duela, mehatxu bat dela eta adi dagoela. Horixe aldeztu behar zenuke alderdi politiko demokratiko bateko ordezkaria zaren aldetik; jaun-andre horiei adierazi behar zenieke zer egin behar luketen legitimitate demokratikoa izateko; haietan jarri behar zenuke arreta, baina ez haiengan babesa bilatzeko, baizik eta, hain justu, gogorarazteko printzipio demokratiko oinarrizkoenak bete gabe jarraitzen dutela. Hori guztia aldeztu behar zenukete Euzko Alderdi Jeltzaleak eta zuk, Egibar jauna: gizarte demokratikoaren duintasuna, justizia, eta inolako zigorgabetasunik ez egotea. Horretan jarri behar zenuke zuk arreta, haiei arnasa hartzen utzi beharrean eta beste edozein alderdi politiko bezalakoak izango balira bezala jokatu beharrean; izan ere, berriro diot, ETA gaitzetsi gabe jarraitzen dute, eta hura behin betiko eta baldintzarik gabe desegitea eskatu gabe jarraitzen dute. Hau da gure guraria: Euzko Alderdi Jeltzaleak eta Eusko Jaurlaritzak egoerak eskatzen duen maila ematea, eta guztiaren gainetik printzipio demokratiko oinarrizkoenak aldeztea. Eskerrik asko.
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/378e8fa4-49b7-46a8-b887-be5944fc20aa
parl_eu_4587
10
82
05.06.2014
ARES TABOADA
SV-ES
EH Bildu legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, euskal presoen sakabanaketa politikarekin amaitzeko. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
Eskerrik asko, presidente andrea. Arzuaga jauna, badirudi ez zaizula gustatu nik aitortu izana eboluzionatu egin duzuela gauzei deitzen diezuen moduan, hizkuntzaren erabileran. Gauza positibo gisa aitortu dut, hori eskatzen baikenizuen, hori eta beste gauza asko, eta, horrenbestez, egiten duzunean, ez dugu batere arazorik tribuna honetan aitortzeko. Tira, zuri sinesgarritasuna kentzen badizu, edo arazoren bat sortzen badizu, sentitzen dut, baina hori zen gai horri buruz esan dudanaren helburua. Eta, Egibar jauna, hara, mundu guztiak du aldatzeko eskubidea, baita zuk ere, gutxitan aldatzen zaren arren. Mundu guztiak du eskubidea akordioetara iristeko sakabanaketa-politika bat egin dadin –izan ere, gogorarazten dizut sakabanaketa-politika Espainiako Gobernuak hitzartu zuela zuekin–, eta orain beste gauza bat egin behar dela esateko. Horretarako eskubide osoa duzue; baina, gutxienez, zorroztasun apur batekin egin behar da. Izan ere, zuek bozkatuko duzue, iragarri duzunez, aplikatzen den sakabanaketa-politika ez datorrela bat atxilotuak eta espetxeratuak tratatzeko nazioarteko gomendio eta printzipioekin, jatorrian urratu egiten dituelako presoen eta haien senideen giza eskubideak. Noiztik? Zuek Espainiako gobernuekin sakabanaketapolitika hitzartu zenutenean ere ez zetorren bat nazioarteko gomendioekin? Orduan ere urratzen zituen giza eskubideak? Tira, zorroztasun apur bat, Egibar jauna. Eskubidea duzue aldatzeko; eskubidea duzue sakabanaketa-politika adosteko eta orain esateko beste gauza bat egin behar dela; baina zorroztasun apur bat, zeren zuek irakurri berri dudan hau bozkatuko duzue, eta pentsatzen dut zuek birgizarteratze-politika hura adostu zenutenean bat zetorrela nazioarteko printzipioekin, eta ez zituela urratzen presoen eta haien senideen giza eskubideak. Arazoa da politikagintzan batek nahi duenean aldatu behar dela, zorroztasunari eutsi behar zaiola, eta, are garrantzitsuago, utzi egin behar zaiola etengabe oportunismoan jolasteari. La
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/378e8fa4-49b7-46a8-b887-be5944fc20aa
parl_eu_4588
10
82
05.06.2014
SÉMPER PASCUAL
PV-ETP
EH Bildu legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, euskal presoen sakabanaketa politikarekin amaitzeko. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
Mila esker, presidente andrea. Ez, Egibar jauna, argitzearren: bakarrik nire legebiltzar-taldeko bozeramailea naiz. Egin dudana izan da beste leku batzuetan, hala nola Diputatuen Kongresuan, esandakoak eta beste pertsona batzuek adierazitakoak errepikatu eta gogorarazi. Gertatzen dena da ezen, batzuetan, politikagintzan, konpartimentu estankotan bezala bizi garela, asko hitz egiten dugula baina ez diogula elkarri entzuten; eta jarrerak Espainiako Gobernuak ere finkatu ditu, eta sarritan finkatu izan dira gai honetan ere. Eta garrantzitsua da, behintzat, bakar-jokoan tranparik ez egitea, eta jakitea zein diren joko-arauak eta zer eskatzen dugun batzuek eta besteek. Izan ere, zuk, Egibar jauna, hain zuzen, eskubidea duzu eboluzionatzeko, eskubidea duzu aldatzeko, eskubidea duzu huts egiteko, egindako bidean atzera egiteko; baina, jakina, baieztatu duzu EAJ ez zela egon ez diseinuan, ez garapenean, eta ez dituela onartu giza eskubideen murrizketak espetxe-gaietan, baina hori hemen gauden edonork baiezta dezakegu; zuek, ordea, ez dakit diseinuan egon zineten, baina politi- koki txalotu egin zenuten sakabanaketa-politika. Politikoki txalotu egin zenuten sakabanaketapolitika, eta, bistan denez, horixe baietz, Ares jaunak dioenez, eskubidea duzue aldatzeko, baina ez egia manipulatzeko eta desitxuratzeko, ez historia aldatzeko orain beste jarrera politiko bat izatea interesatzen zaizuelako. Izan ere, uste dut zuk baieztatu zenuela hau 1993an: "ETA talde terroristako presoen kartzelasakabanaketa ona da, aukera eman baitie haietako askori askatasuna irabazteko, eta, horrez gain, hautsi egiten duelako ETAren estrategia, hots, bere aldarrikapenen aurre-aurrean espetxeratuta dituen militanteak jartzea". Uste dut Arzalluz jaunak esan zuela hau 1990ean: "funtsean kartzela batean edo bitan elkartuta egoteak aukera ematen zien antolatuta egoteko eta erakundearen irizpideak ezartzeko. Gobernua horretaz ohartu zen, eta sakabanaketara jo zuen, arma politiko gisa. Horrek autonomia handiagoa ekarri dio preso bakoitzari, hala hobeto kontrolatu baititzake aldian aldiko komisario politikoak". Eta Ardanza lehendakariak, Iñaki Anasagastik, Juan María Atutxak, Emilio Olabarriak eta Euzko Alderdi Jeltzaleko beste buruzagi garrantzitsu batzuek ere hainbat adierazpen egin dituzte sakabanaketa-politika txalotzeko. Eta zer gertatu zen? Emaitzak ematen hasi zenean, sakabanaketa-politikak aukera eman zienean ETAko preso askori banaka birgizarteratzeko neurriak hartzeko, ETAk estutu egin zituela haiek eta haien senideak, eta banakako birgizarteratze-estrategia ez onartzera behartu zituela, ezin baitzuen onartu presoen kolektiboa kartzela-fronte gisa gehiago erabili ezin izatea. Horixe da errealitatea. Eta, Arzuaga jauna, apalagoa izan behar duzu giza eskubideez hitz egiten duzunean. Uste dut giza eskubideez, giza eskubideak errespetatzeaz hitz egiten duzunean apaltasuna eskatzearekin konformatuko nintzatekeela, zu apalagoa izaten ikusirik. Izan ere –eta lehen agian modu egokian azaldu ez dizudana azalduko dizut–, legedi aurreratu bat baldin badugu, birgizarteratze-arloan aurreratua den espetxe-legedi bat baldin badugu, espetxe-politikak bideratuta egon behar du presoek legedi aurreratu horren onurak izan ditzaten erraztera. Eta horregatik esan dizut zuzenbideestatua talde terroristen aurka borrokatzen dela, baina, espetxeratzen direnean, ez dutela pribilegiorik talde terrorista bateko kide izateagatik. Eta horixe ulertu behar duzue: ez dagoela nahierako legedirik preso bati mesede egiten dionik talde terrorista bateko kide izateagatik, Arzuaga jauna. Eta, begira, nik ulertzen dut zure egoera, ulertzen dut, zurea eta ETArena, espetxean dauden presoei dagokienez. Ulertzen dut. Gaur egun, kartzeletan ikusten dute zuek erakunde-mailan zaudetela, Donostiako Udalean gobernatzen duzuela, Gipuzkoako Foru Aldundian gobernatzen duzuela, hainbat eta hainbat udaletan gobernatzen duzuela; erakundeetan sartuta ikusten zaituztete iraultzaren kontua sinetsi zuten eta horregatik bonbak jarri eta pistolak erabiltzen zituztenek. Eta ikusten dute talde terrorista izan zenaren itzala ere ez dela, deskonposatzen ari dela nabarmen, bukatu dela! Terrorismoa erabiltzeak ez duela ezertarako balio izan, mina eragiteko eta haiek kartzelan sartzeko besterik. Eta zuei bete ezinekoak diren aldarrikapen jakin batzuen banderari eustea beste erremediorik ez zaizue geratzen. ETA talde terroristaren setak, eta hark euskal gizartearen gehiengoarekin bat ez egiteko duen setak, zeinak eskatzen baitio izan dadila lehenbailehen amesgaizto bat, oroimen txar bat, bere horretan mantentzen du zuzenbide-estatuak ematen dizkigun tresna guztiekin ETAren aurka borrokatzen jarraitu beharra. Izan ezazu argi: ETA talde terrorista existitzen den bitartean, desegiteari uko egiten dion bitartean, presoak kolektibo gisa, beste propaganda-elementu baten gisa erabili nahi dituen bitartean… La
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/378e8fa4-49b7-46a8-b887-be5944fc20aa
parl_eu_4589
10
82
05.06.2014
SÉMPER PASCUAL
PV-ETP
EH Bildu legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, euskal presoen sakabanaketa politikarekin amaitzeko. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
… horretarako erabiltzen baitituzue zuek presoak eta erabiltzen baititu ETAk bere presoak, propaganda- eta politika-elementu gisa, haien espetxe-egoera, kasu honetan zigorra betetzearena, zigorra betetzeko lekuarena, ez da aldatuko. Alda zaitezte behingoz, eska iezaiozue ETAri desegin dadila, desegin dadila ETA, eta gauza asko aldatuko dira. Erantzukizuna zuena eta ETA talde terroristarena da, ez Espainia estatu demokratikoak eta zuzenbide-estatuak ematen dizkigun tresnak beti erabili izan ditugunona. Eskerrik asko.
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/378e8fa4-49b7-46a8-b887-be5944fc20aa
parl_eu_4590
10
82
05.06.2014
EGIBAR ARTOLA
EA-NV
EH Bildu legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, euskal presoen sakabanaketa politikarekin amaitzeko. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
Lehenengo eta behin, bai Alderdi Sozialistak bai Alderdi Popularrak koherentzia eskatzen dutenez eta gure alderdiak bere garaian pentsatu, esan eta erabakitakoaz hitz egiten duzuenez, nik uste dut nik bezain ondo dakizuela, behintzat, memoria pixka bat daukazuenok, euskaraz esan dudana. Eta egia da; itzulpena zuzena da: Euzko Alderdi Jeltzaleak ez du diseinatu, ez babestu, ez denboran zehar izan presoen eskubideak urratu zitzakeen espetxe-estrategiarik. Hala da. Ez, aipatu duzun hemeroteka ABC-ko ebakin bat da, ziur naiz; apustu egiten dizut ABC-koa dela. Nahi duzuna esan dezakezu, baita hizkuntza manipulatuz ere, manipulatzen ari baitzara. Jakina, argudio hori, beste eserlekuetara eramanda, ezin hobeto dator. EAJri ere esan behar zitzaion sakabanaketa delako horren diseinuan parte hartu zuela. Jatorrian, Euzko Alderdi Jeltzaleak egin zuena izan zen, Herrera de la Manchan eta Alcalá Mecon dauden ETAko presoek eskatuta, zegokion ministerioari helarazi, Enrique Múgica orduko ministroari helarazi preso horien eskaera, hots, elkarrengandik bereiztea, baita kartzela berean ere. Esaten zuten bazegoela aukerarik, eta 370 preso zeuden bi kartzela horietan. Eta, gero, manipulatu egin da, interes maltzur batekin, jakina, sakabanaketaren eta, horri lotuta, urruntzearen kontu hau; aldiz, arazorik gabe bereiz zitezkeen modulutan edo Euskaditik gertuko kartzeletan, eta garai hartan, 1987-1989an, batzuek hasi zutena eta 2013ko abenduan presoen kolektiboak erabaki zuena ahalbidetu. Horixe zegoen jokoan. Eta Múgica jaunak eta haren hurrengoek, baita orduko Espetxeen zuzendariak ere, sakabanaketa urruntzearekin lotu zuten, zigor gisa. Eta, orduan, zuek, bi talde politikook –eta urtea eta hilabete zehatza (abendua) aipatu ditut–, proiektu politikoa hobetzeko asmoz, espetxe-politika diseinatu zenuten –hitzez hitz; har ezazue terrorismoaren aurkako ituna, 5. puntua–, ETA erakunde terrorista jazartzeko tresna gisa sortua. Eta zuek salbuespenezkotasun politiko hori eman diozue ETAri, eta horrek berekin du lege-salbuespenezkotasuna ere. Eta nik ez dizuet eskatzen zuen iragan guztia ezabatzeko. Tira, koka gaitezen orainean. Zuei ez zaizue garrantzitsua iruditzen ETAk armak behin betiko utzi dituela iragarri izana? Ez dago nahikoa arrazoi indarrean dagoen legeditik kentzeko espetxe-politikak ETAren aurka borrokatzeko tresna gisa izan duen salbuespenezkotasun hori? Ez da nahikoa arrazoi? Ezin dakioke hori Ministerioari helarazi? Ez da logikoa? Ez da logikoa espetxe-politika goitik behera aldatu behar izatea ETAren aurka borrokatzeko helburu hori desagertu egin delako? Ezin da kendu espetxe-legedi osoa estali duen salbuespenezkotasun hori? Horixe ari gara eskatzen! Eta 1987-1989an birgizarteratzearen bideari ekin ziotenek, garai hartan zeuden baldintzekin, ildo bat markatu zuten, eta, une honetan, edozein direla ere egoerak –eta jaso itzazue nahi dituzuen puxtarri guztiak–, ETAko preso guzti-guztiak prest daude ibilbide berari ekiteko. Merezi du legedi hura errealitate berrira egokitzeak, ala ez? Guk baietz uste dugu, eta horregatik bozkatuko dugu alde.
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/378e8fa4-49b7-46a8-b887-be5944fc20aa
parl_eu_4591
10
82
05.06.2014
ZULAIKA PORTILLO
EH Bildu
EH Bildu legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, Lehiaren Euskal Agintaritzak Gipuzkoako Batzar Nagusiek 2013ko uztailaren 17an onartu zuten klausula sozialen inguruko 4/2013 Foru Arauaren aurka jarritako auzibidea bertan behera uzteari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
Eskerrik asko, mahaiburu andrea. Egun on guztioi. Hemen zaudeten legebiltzarkide guztiok dakizuenez, iaz, uztailaren 17an, Gipuzkoako Batzar Nagusiek klausula sozialen inguruko 4/2013ko Foru Araua onartu zuten. Arlo horretan ere, berriro ere, Gipuzkoa aitzindaria izan zen langileen aldeko lanbaldintzak bermatuz. Foru arau horren arabera, Gipuzkoako Aldundiak bultzatutako obra publiko guztietan enpresek hainbat gizarte klausula bete behar dituzte; gainera, segurtasun eta berdintasun arloan ere sakontzen dutenak, besteak beste. Arlo horietariko bat Gipuzkoako eraikuntzako lan hitzarmena betearaztea da. Neurri horren xedea da aldundiak sustatzen dituen obra publikoetan lan egiten dituzten langileen lan-baldintza duinak bermatzea, langile guztienak, bai hemengo enpresen langileenak eta baita kanpoko enpresen langileenak ere. Aldiz, Lehiaren Euskal Agintaritza deritzon organo batek Gipuzkoako foru arauaren aurka jarri zuen auzi-bidea, araua lehia askearen aurka zihoalakoan. Berriro ere, obsesio bakarra airean: lehiakortasuna –lehiakorkeria, hobeto esanda– zaintzekoa, gauza guztien gainetik. Berdin da merkataritzako langileen atsedenaren aurka egin edo, kasu honetan gertatzen den bezala, langileen lan-baldintzak duintzeko saiakera serio eta orokor baten aurka egitea. Hala ere, hori ez zitzaion nahikoa iruditu, eta auzibide hutsetik haratago joan zen, epaitegiari arauaren eten kautelarra eskatuz. Askotan obra publikoetan zein diru publikoarekin finantzatutako obretan hurrengoa gertatu da: bai enpresa adjudikatzaileak era zuzenean eta bai azpikontratazio katean, lehiakortasunaren izenean, langileen lan-baldintzak urratzeari ekiten diotela. Alegia, lehiakortasuna bilatu beharra aitzakia izan da lanbaldintzei eraso egiteko. Aldiz, jarrera hori ez da lehiaketetan kontuan izaten enpresen alde negatibo moduan. Enpresa askok, bai hemengoak zein kanpokoak, uko egin behar izan diote lehiaketa askotara aurkezteari, euren enpresan langileei ordaintzen dietenarekin ezin dutelako konpetitu, eta hainbat autonomok eta enpresari txikik salatu dute egoera hori. Ezinezkoa zaie beste enpresa batzuek egiten duten kontratazio politikarekin lehiatzea. Enpresa batzuek bere langileei 5 euro orduko ordaintzean, obraren lizitazioan prezio lehiakorragoa aurkeztu dezake, baina noren kaltean? Beste behin ere, langileen kalterako. Eta hau, onartezina da edonon, baina are gehiago administrazioak bultzatzen dituen obretan. Horregatik ez dugu ulertzen nola Lehiaren Euskal Agintaritzari zilegi iruditzen zitzaion egoera hori, alegia, langileen lan baldintzen malgutasunaren edo kaskartzearen ondorioz, enpresek prezioa jaistearen ondorioz, lehiaketak irabaztea. Zorionez, ez gara bakarrak errealitate hori horrela ulertzen dugunok: otsailaren 11n, EAEko Auzitegi Nagusiko Administrazioarekiko Auzien Aretoak erabaki zuen foru arauaren aurka jarritako auzibidea bertan behera uztea, zuhurtasunezko, kautelazko neurri moduan, auzitegiaren ustez ez dagoelako justifikatuta: "Horrelako kasu batean ezin da gailendu helegitea aurkeztu duen administrazioak aipatzen duen konpetentzia arauen eta printzipioen urratzea, berez oso eztabaidagarria. Ezin da oinarri izan foru araua mantentzeak berehalako kalteak eta konpontzeko zailak direnak eragingo dituela argudiatzeko". Gipuzkoako Aldundia ez da izan arlo honetan pausoak eman dituen erakunde bakarra: otsailaren 24an Arabako Biltzar Nagusiek ere onartu zuten aldundiaren obra publikoetarako kontratuetan gizarte klausulak txertatzeko araua, eta horretan ere Arabako eraikuntzako lan hitzarmena betetzea eskatzen zaie enpresei. Arau horrek Gipuzkoan onartutakoarekin konparatuz duen antzekotasuna % 95ekoa da, ia berdina. Eta arau hori onartzeko, EAJren aldeko botoekin onartu zen. Baina arau hori gure proposamena erregistratu ondoren ere errekurritu egin zen, baita ere. Europatik ere direktiba bat helarazi digute: Administrazio publikoak eraman behar duen jarrera eredugarria izan behar da. Sentikortasunarekin jokatu behar du, eta horretarako, kontratu guztietan gizarte klausulak txertatzea gomendatzen du: ez bakarrik obra publikoetarako lizitazioetan, baizik eta zerbitzu kontratuetan ere. Y somos conscientes de que todavía queda mucho trabajo por hacer en ese ámbito (por ejemplo, también en los contratos de servicios), y EH Bildu seguirá trabajando en ese sentido. EH Bildutik ulertzen dugulako edozein obra publikotan langileen lan baldintza duinak bermatuta egon behar direla eta enpresek ez dutela lizitazio publikoetan beraien lehiakortasuna langileen lan eskubideen bizkarrera bilatu behar, Gipuzkoako zein Arabako arauek hala egiten zuten eta administrazioaren beste erakundeetan ere horrelakoak jorratzea eskatuko genuke. Eta kontzienteak gara oraindik ere asko dagoela arlo horretan egiteko, adibidez, zerbitzu kontratuetan ere, eta horregatik lan egiten jarraituko du EH Bilduk. Aurreko guztiagatik, EH Bildutik ondorengo legez besteko proposamen hau aurkezten dugu: Jaurlaritzari eskatzen diogu bere ardurapeko Lehiaren Euskal Agintaritzak klausula sozialen inguruko foru arauaren aurka jarritako auzibidea bertan behera utz dezala. Izan ere, nabarmena da langileen eskubideen defentsak lehiakortasun printzipioaren gainetik egon behar duela eta, zentzu horretan, helegitea aurkeztea eta kautelazko neurriak eskatzea langileen aurkako neurria dela. Beraz, amaitzeko, legebiltzarkide guztiei eskatuko nizueke legez besteko proposamen horren alde bozkatzea, lehiakortasunaren gainetik langileen lan baldintza duinak ziurtatu behar direlako. Besterik gabe, eskerrik asko.
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/378e8fa4-49b7-46a8-b887-be5944fc20aa
parl_eu_4592
10
82
05.06.2014
MANEIRO LABAYEN
Mixto-UPyD
EH Bildu legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, Lehiaren Euskal Agintaritzak Gipuzkoako Batzar Nagusiek 2013ko uztailaren 17an onartu zuten klausula sozialen inguruko 4/2013 Foru Arauaren aurka jarritako auzibidea bertan behera uzteari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
Bai, eskerrik asko, presidente andrea. Guk ez dugu aldeztuko EH Bilduren ekimena. Guk, azkenean, geure osoko zuzenketa bozkatuko dugu. Ez dugu akordiorik lortu beste ezein alderdi politikorekin. Tira, irakurri dugu EH Bilduren ekimena, eta, egia esan, justifikazioan esaten denez, bada, Gipuzkoako Batzar Nagusiek, hain zuzen, gizarte-klausulei buruzko foru-araua onartu zuten iazko uztailaren 17an. Horren ondorioz, Aldundiak sustatzen dituen obra publiko guztietan enpresek lurraldeari dagokion lan-hitzarmena bete behar dute, eta, horrez gain, esaten da lan-baldintzei lotutako beste alderdi batzuk bermatu behar direla. Hain zuzen, foru-araua indarrean dago, baina Lehiaren Euskal Agintaritzak errekurtso bat aurkeztu zuen haren aurka, eta, gainera, hura behin-behinekoz etetea eskatu zuen, kautelazko neurri gisa. Guk ez diogu eskatuko Lehiaren Euskal Agintaritzari ez dezala jarraitu foru-arauaren aurka hasitako auzibidearekin; ez dugu halakorik aldeztuko. Pentsatzen dugu izango dituela bere argudioak auzibide hori egiteko. Zerbait eskatu behar bagenio, tira, ziurrenik eskatuko genioke desegin dadila, desegin dadila Lehiaren Euskal Agintaritza, baina ez errekurtso bat aurkeztu duelako foru-arau horren aurka, baizik eta, funtsean, uste dugulako ken daitekeen alferrikako organismo autonomiko horietako bat dela. Dena den, hain zuzen, hori ez da eztabaida. Bestalde, Euskal Autonomia Erkidegoko Justizia Auzitegi Nagusiko Administrazioarekiko Auzien Aretoak joan den otsailaren 11n egindako ebazpena gogorarazten da justifikazioan, eta hark esaten duenetik dator proposamen-atala: Lehiaren Euskal Agintaritzari eskatzea ez dezala jarraitu foru-arauaren aurkako auzibidearekin, eta argudiotzat ematen da langileen eskubideen defentsa gailendu egin behar zaiola lehia-printzipioari. Uste dut ez dela hori eztabaidatu behar den gaia; izan ere, ez da hori EH Bilduk bototara jarriko duena, alegia, ea existitzen den langileen eskubideen defentsa lehia-printzipioari gailendu behar zaiolako argudio hori, baizik eta, zehazki, Lehiaren Euskal Agintaritzari foru-arauaren aurkako auzibidearekin ez jarraitzeko eskatzeko aukera. Eta guk jada esan dugu ez dugula aldeztuko. Nire ustez, eztabaidatu behar den gai garrantzitsua da, edo guk eztabaidatu nahi dugu, edo guk planteatu nahi dugu, erakunde publikoek onartzen dituzten baldintza-agirietan gizarte-klausula jakin batzuk sartzeko aukera, betiere indarrean dagoen legedia errespetatuz (bai gustatzen zaiguna, bai gustatzen ez zaiguna), eta ahalik eta segurtasun juridiko handiena ziurtatuz. Nire iritziz, hori da funtsezko gaia, eta uste dut ahalik eta modu zorrotzenean hitz egin behar dela gai horri buruz. Hau da, gizarte-klausulak sartzeko aukera, baina kontuan izanik zein diren mugak, zein den indarrean dagoen legedia, eta ahalik eta segurtasun juridiko handiena bermatuz. Gizarte-klausulek esan nahi dute alderdi sozialak sartu behar direla kontratazio publikoko prozesuetan, dela aldez aurretiko baldintza gisa, dela balorazio-elementu gisa, dela kontratuaren berezko betebehar gisa. Koherentziaz –eta hala ebazten dute gure araudi nazionalak eta erkidegokoak–, kontratazioa gizarte-kohesioari lotu behar zaio, eta zenbait gai jorra daitezke kontratazio publiko arduratsuan: desgaitasuna, emakumeen eta gizonen arteko berdintasuna, bidezko merkataritza, ingurumena, enpleguaren kalitatea eta gizartean eta lan-munduan sartzea, besteak beste. Ezin dugu ahaztu agintaritza publiko batek kontratu bat esleitzen duen bakoitzean inpaktu bat eragiten duela merkatuan eta enpleguan; beraz, ez litzateke koherentea gizartean dituen ondorioak ahaztea. Gure iritziz, kontratazio publikoak bere oinarrizko printzipioak zaindu behar ditu (lehia askea eta diskriminaziorik eza), baina ezin ditu ahaztu beste printzipio sozial objektibo batzuk. Haiek uztartzea ez da bakarrik zilegi, baizik eta koherentea ere bada antolamendu eraginkor eta sinergikoaren printzipio gidariekin, eta, gainera, errentagarria da ekonomikoki eta sozialki. Eta, esan denez, badira lege batzuk kontratu publikoetan gizarte-klausulak sartzea aldezten, bermatzen eta ahalbidetzen dutenak. Espainiako erakunde batzuk ari dira jada beren kontratazioetan gizarte-klausulak sartzen. Autonomia-erkidego eta udal batzuk urrats horiek egiten ari dira azkenaldian. Kontratazio publikoa politika publikoaren beste tresna bat da, eta, horrenbestez, politika publiko horien alderdi guztiak izan behar ditu kontuan. Kontratu publikoa edota diru-laguntza publikoak esleitzean, kontuan izan behar dira, bistan denez, zerbitzuaren prezioa eta kalitatea, baina baita beste alderdi batzuk ere, hala nola irizpide sozialak, sozialki egokiak diren eta egokiak ez direnak zigortzen laguntzen duten jarrerak sustatzen dituztenak. Helburua da, beraz, sozialki egokiak diren jarrerak sustatzen dituzten eta sozialki desegokiak direnak zigortzen dituzten irizpide sozialak hartzea, behar den zuhurtziarekin, jakina: jardunbide protekzionistak, abusuzko jardunbideak, edo, zuzenean, legez kanpoko jokabideak. Eta hor sartzen da eta hor du zentzua gure osoko zuzenketak, non proposatzen baitugu Legebiltzar honek eska diezaiela Eusko Jaurlaritzari eta gainerako erakundeei sar ditzatela gizarte-klausulak obra publikoa esleitzeko onartzen diren baldintza-agirietan, sozialki arduratsuak diren jarduerak positiboki balora daitezen eta sozialki desegokiak diren jarrerak eta ekintzak zigortu daitezen. Sozialki arduratsuak diren jardueren artean daude lan-hitzarmena betetzea, kontratu mugagabeak, desgaitasuna duten pertsonak laneratzea eta ingurumen-helburuak, besteak beste. Eta sozialki desegokiak diren jokabideen eta ekintzen artean daude influentzia- trafikoagatiko zigorrak, zerga-iruzurragatiko zigorrak eta Lan Ikuskaritzaren zehapenak, besteak beste. Guk, beraz, proposatzen dugu hori guztia kontuan hartzea, eta positiboki balora daitezela sozialki arduratsuak diren ekintzak, eta zigortu daitezela sozialki desegokiak diren jokabideak eta ekintzak. Horrek nolabaiteko lotura du, edo horren jatorrian dago, Legebiltzar honetan, zehazki Diputazio Iraunkorrean, duela urtebete eskas, 2013ko uztailean, onartu zen zuzenketa bat, zeina Alderdi Sozialistak, Euzko Alderdi Jeltzaleak eta UPyDk aldeztu baitzuten, eta esaten baitzuen "Legebiltzarrak Eusko Jaurlaritzari eskatzen dio esleituko dituen lehiaketa publikoetako baldintza-agirietan balora dadila positiboki lehian sartzen diren enpresetako langileen lan-baldintzak lanhitzarmen bati jarraikiz araututa egotea". Beraz, horregatik, eta horregatik guztiagatik, aurkeztu dugu gure osoko zuzenketa. Ekimena ezin dugu aldezgarritzat jo, ezta gainerako zuzenketak ere, hots, Euzko Abertzaleak taldearena eta Talde Sozialistarena, lehenengo puntuan esaten baita Lehiaren Euskal Agintaritzari eskaera bat egitea –uste dut Agintaritza horrek dagokion lana egiten duela, bere zereginen arabera–, eta, bestetik, Legebiltzar honek 2013ko urriaren 17an hartu zuen erabaki bat gogorarazten baitu. Une hartan, aurrera atera zen, egia, Alderdi Sozialistaren eta EH Bilduren botoekin, UPyD eta Alderdi Popularra abstenitu egin baikinen. Puntu horretan, bistan denez, berriro abstenituko ginateke. Besterik ez. Eskerrik asko. La
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/378e8fa4-49b7-46a8-b887-be5944fc20aa
parl_eu_4593
10
82
05.06.2014
ITXASO GONZÁLEZ
SV-ES
EH Bildu legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, Lehiaren Euskal Agintaritzak Gipuzkoako Batzar Nagusiek 2013ko uztailaren 17an onartu zuten klausula sozialen inguruko 4/2013 Foru Arauaren aurka jarritako auzibidea bertan behera uzteari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
Eskerrik asko, presidente andrea. Egun on, jaun-andreok. Gaur EH Bilduk ekarri digun puntua jada hainbat alditan eztabaidatu da hemen, eta ziur naiz gaur ez dela bukatuko, gaur ez dela bukatuko, gehiagotan ere eztabaidatuko baita, ziurrenik. Zuen ekimenean planteatzen duzue Lehiaren Euskal Agintaritzari eskatzea bota dezala atzera foruarauaren aurkako errekurtsoa. Guk hitzaldi orokorra egingo dugu, zerikusia duena ea lan-hitzarmenek… Izan ere, hasteko, Maneiro jaunari esan nahi nioke –ez dago adi, beste zerbaitetan ari da– gizarte-klausulak sartzea ez dela eztabaidagaia: gizarte-klausulak baldintza-agiri guztietan eta kontratazio publikoan sar daitezke, baina hori ez da oraingoa; guztiz onartuta dago, eta Lehiaren Euskal Agintaritzaren txostenean ere horrela dago jasoa. Beraz, eztabaidatzea ea gi- zarte-klausulak sartzea egokia den ala ez nahiko alferrikakoa da, aitortuta baitago hala dela. Aldiz, zailagoa da baldintza-agirietan sartzea aplikatu behar diren lan-hitzarmenak bete beharra. Dakizunez, Zulaika andrea, gure ustea da, hain zuzen, kontratazio publikoan zuzenbide positiboa errespetatzen jarraitu behar dela. Alegia, gure jarrera ez da politikoa edo ideologikoa bakarrik; baita juridikoa eta legezkotasuna defendatzearena ere. Eta esango dizut zergatik. Langileen Estatutuaren 82. artikuluak zera dio: "Lege honen bidez araututako lan-hitzarmenek beren aplikazio-eremuan dauden enpresaburu eta langile guztiak behartzen dituzte, indarrean dauden denbora guztian". Pentsa liteke, orduan, eremu batzuetan ez direla aplikatu behar hitzarmenak? Araua argia da: bere denbora- eta espazio-eremu osoan aplikatu behar da. Beraz, ez dago dispentsarako lekurik. Badakigu, ordea, Eusko Jaurlaritza eta hura babesten duen alderdia ez direla ari horretan. Legebiltzar-aginduak betetzeari buruzko txostena idatzi zuenean (urriaren 17an planteatu genuenari, orduan lortu genuen akordioari dagokionez), betetze-txostenean esaten da ezin dela bete, errekurtsoa jarri baitzioten Lehiaren Euskal Agintaritzak, hain zuzen, eta Estatuko Abokatutzak. Zuk jada gogorarazi duzu Estatuko Abokatutzari kautelazko neurriak eskatu zitzaizkionean epaitegiek ezetz esan zutela, eta hori, auzi batean, ez da gutxi. Guk errespetatzen dugu Lehiaren Euskal Agintaritzaren independentzia; baina, jakina, ez gaude inola ere ados haren planteamenduekin. Ez gaude haiekin ados, besteak beste, oinarrietako bat 18/2004 Direktiba delako, zeinak berariaz indargabetzen baitu zuk aipatu duzuna, urtarrilekoa. Beraz, Lehiaren Euskal Agintaritzaren errekurtsoa babesten duten oinarri juridikoak, edo oinarri juridiko batzuk, urtarrilean indargabetu zen direktiba batean daude oinarrituta. Horrenbestez, ikuspuntu oro errespetatuz, jakina, uste dugu Lehiaren Euskal Agintaritzari gailendu egin zaiola, oinarri juridiko horietan behintzat, 2008/14 direktibak indargabetzen duen direktiba. Zer dio egungo direktibak? Zer dio ebazpen horrek? Irakurri nuen Jaurlaritzari egin nion galdera batean –dakizuenez, galderak oso denbora gutxian egin behar direnez, azkar batean irakurri behar izan nuen–. Ogasuneko sailburuak, Gatzagaetxebarria jaunak, erantzun zidan, eta esan zidan ez zela egia ni irakurtzen ari nintzena. Orain irakurriko dut lasaiago, denbora baitago, gogorarazteko nola dagoen une honetan Europako planteamendua, zeina transposizioz jaso behar baita, baina arazorik gabe aplika baitaiteke gaur egun. Bere 37. oinean zera dio: "Eskaintza publikoko prozeduretan ingurumen-, gizarte- eta lan-baldintzak modu egokian sar daitezen, bereziki garrantzitsua da kide diren estatuek eta botere esleitzaileek behar diren neurriak hartzea ingurumen-, gizarte- eta lan-legediaren esparruetan dituzten betebeharrak betetzen direla zaintzeko. Betebeharrok obrak egiten diren edo zerbitzuak ematen diren lekuan bete behar dira, eta estatuko zein Europar Batasuneko lege, erregelamendu, dekretu eta erabakietatik datoz, baita lan-hitzarmenetatik ere, betiere xedapen horiek eta haien aplikazioak Europar Batasuneko Zuzenbidea betetzen badute". 39.ean: "Dagozkion betebeharrak kontratuklausuletan isla litezke" –horixe planteatzen genuen urrian: egin ezazue klausula orokorren agiri bat, eta sar ezazue hau guztia–. "Aukera eduki behar da, halaber, lan-hitzarmenak betetzen direla bermatzen duten klausulak sartzeko, Europar Batasuneko zuzenbideari jarraikiz…" Orduan, sar daitezke, eta Europako direktiba batek ematen du horretarako aukera. Eta gehiago esaten du: "Dagozkion betebeharrak ez betetzea operadore ekonomikoaren hutsegite larritzat jo liteke, eta horrek kontratu publiko baten esleipen-prozesutik kanpo geratzea ekar lekioke", data hartan lortutako akordioan planteatzen genuen bezala. Oin gehiago: "Esleipen-prozesuko dagozkion faseetan kontrolatuko da ingurumen-, gizarte- eta lanarloetako xedapen horiek betetzen direla" –hau da, kontratazio publikoko prozedura baten hasierako fase osoan–, "hots, parte-hartzaileak hautatzean eta kontratuak esleitzean aplikatu behar diren printzipio orokorrak aplikatzen direnean, kanporatze-irizpideak aplikatzen direnean, eta ohikoa baino baxuagoak diren eskaintzei buruzko xedapenak aplikatzen direnean. Egin behar den egiaztapen hori direktiba honetako dagozkion xedapenei jarraikiz egingo da, batez ere frogabideei eta interesatuaren adierazpenei aplikatu behar zaizkienei jarraikiz". Gehiago, 103.a: "Obrei, hornikuntzei edo zerbitzuei dagozkien eta ohikoa baino baxuagoak diren eskaintzak baliteke hipotesietan edo teknikoki, ekonomikoki edo juridikoki desegokiak diren jardunbideetan oinarrituta egotea. Eskaintza egin duenak ezin badu nahikoa azalpen eman, botere esleitzaileak ahalmena izan behar du eskaintza baztertzeko", horixe planteatzen du, hain zuzen, foru-arauak. "Eskaintza nahitaez baztertu behar da botere esleitzaileak egiaztatu badu ohikoa baino prezio eta kostu baxuagoak proposatu direla ez delako betetzen Europar Batasuneko aginduzko zuzenbidea edo harekin bateragarria den zuzenbide nazionala gizarte-, lan- edo ingurumen-arloetan…". Lan-arloan: hitzarmenak. "Garrantzitsua da bermatzea azpikontratistek betetzen dituztela Europar Batasuneko zuzenbideak, zuzenbide nazionalak, lan-hitzarmenek eta abarrek ingurumen-, gizarte- eta lan-zuzenbidearen esparruetan aplikatu behar direla esaten duten betebeharrak". Berriro aipatzen du. Baina, gero, kontratazioaren printzipioak hizpide dituen testu artikulatura iristen garenean, zera dio 18. artikuluko 2. paragrafoak: "Kide diren estatuek behar diren neurriak hartuko dituzte bermatzeko kontratu publikoak egitean operadore ekonomikoek betetzen dituztela Europar Batasuneko zuzenbidean, zuzenbide nazionalean, lan-hitzarmenetan edo xedapenetan ezarritako ingurumen-, gizarte- edo lan-arloetan aplikatu behar diren betebeharrak…". Hau da, badago oraindik zalantzarik tokian aplikatu behar diren lan-hitzarmenak sar daitezkeela baldintza-agirietan? Zer gertatzen da? Lehiaren Euskal Agintaritzak egin zuen txostena direktiba hori baino lehenagokoa dela. Gu orduan ere ez geunden ados; baina, lehen zalantzak bazeuden, orain ezin daitezke egon. Gertatzen dena da ezen, Jaurlaritza ez badago prest, hain zuzen, tesi hori onartzeko, zeinak benetako oinarri juridikoa baitu, lan-hitzarmenak aplikatu nahi ez dituelako dela, eta, hedaduraz, ez dio kasurik egiten negoziazio kolektiboari –hartatik sortzen dira lan-hitzarmenak–, hura aldezten dutela esaten badute ere. Alegia, azkenean, obrak dira amore. Negoziazio kolektiboa aldezten badugu, horren fruitu egiazkoena hitzarmenak dira. Eta hitzarmenak lurralde osoan aplikatzen dira, Langileen Estatutuaren 82. artikuluak esaten duenez. Hemen gertatuko dena da, Euzko Alderdi Jeltzalea, denbora joan ahala, foru-gobernu batek arrazoi izango duela azkenean, eta Eusko Jaurlaritza, nolabait esatearren, erabat umiliatuta geratuko dela, lan-hitzarmenak kontratazio publiko guztietan sartzearen tesi hori Europako direktiban baitago. Hori transposizioz jaso behar da, eta, azkenean, planteatzen ari da zer esparru juridikotan ebazten diren gai horiek. Eta, azkenean, Eusko Jaurlaritza kolokan geratuko da ez delako gai izan, ezta legebiltzar-agindu bat betez ere –hain zuzen, aukera ezin hobea du hori egiteko–… Errekurtso horietan hartzen dute babes, baina indargabetuta daude, direktiba batzuk horien gainetik baitaude. Eta, tira, ez dut hitz egingo Estatuko Abokatutzari buruz, bai baitakigu gauza askori jartzen dizkiela errekurtsoak. Pentsatzen dut izango duela bere oinarria, aldezten duela indarrean dagoen legedia, baina uste dugu ezen, epaitegiek ez badituzte onartu kautelazko neurriak, horrek asko aurreratzen duela nola bukatuko duen errekurtso horrek. Guk eskatzen dugu egin dezazuela bat gure zuzenketarekin, legedia betetzea planteatzen baitu, direktiba honekin, legebiltzar-agindua betetzea, hemen erabakitzen denarekiko koherentziaz, eta… Besterik ez. La
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/378e8fa4-49b7-46a8-b887-be5944fc20aa
parl_eu_4594
10
82
05.06.2014
OTADUI BITERI
EA-NV
EH Bildu legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, Lehiaren Euskal Agintaritzak Gipuzkoako Batzar Nagusiek 2013ko uztailaren 17an onartu zuten klausula sozialen inguruko 4/2013 Foru Arauaren aurka jarritako auzibidea bertan behera uzteari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
Gracias, señora presidenta, y buenos días a todos. Cláusulas sociales, derechos de los trabajadores, responsabilidad de la Administración en la contratación pública… Como se ha dicho, este tema no es nuevo, y hemos podido abordarlo en esta Cámara en muchas ocasiones. Baina, oraingoan, ikuspegi bikoitz batetik gustatuko litzaidake aztertzea EH Bilduk aurkeztu duen ekimena. Batetik, Lehiaren Euskal Agintaritzaren izaera juridikoari eta funtzionamenduari buruzko erabateko ezjakintasuna. Eta, bestetik, dikotomia honen planteamenduan egindako akats izugarria: langileen eskubideekiko errespetua versus sistema ekonomiko lehiakorra. Badirudi, Zulaika andrea, ez dakizuela Lehiaren Euskal Agintaritza organismo autonomo bat dela, autonomia organiko eta funtzionala duena. Organismo autonomo horrek objektibotasunez egiten ditu bere zereginak, antolamendu juridikoaren pean dago, eta ez dago inola ere herri-administrazioen mende. Gauza bat da Administrazioaren organismo autonomo bat izatea, eta beste gauza bat da Jaurlaritzak agintzen diona egin behar izatea. Eta ez da hala, zeren, berriro diot, organismo hori ez dago inoren mende. Haren 1. artikuluak esaten du –badirudi ez duzula ezagutzen–. Sumatzen dut ez dituzula ezagutzen zure alderdikide Agirrezabala jaunak Lehiaren Euskal Agintaritzaren Legea egitean aurkeztu eta aldeztu zituen zuzenketak ere. Bat ez, hiru zuzenketa aurkeztu zituen Eusko Alkartasunak, eta hitzez hitz irakurriko ditut zuzenketen justifikazioak: "Lehiaren Euskal Agintaritzak autonomoa eta mendekotasunik gabekoa izaten jarraitu dezan". Orduan, ez dut ulertzen zergatik aldezten zenuten irmoki zuek, Eusko Alkartasunak, duela bi urte organismoaren independentzia, eta zergatik ukatzen diozuen gaur adin-nagusitasuna. Guztiz inkoherentea iruditzen zait. Pentsatzen dut jakingo duzuela Lehiaren Euskal Agintaritzak, bere zereginak betetzean, espedienteak hasi dituela eta aurkako txostenak egin dituela; bai, Jaurlaritzaren iritziaren aurkakoak, eta bi adibide jar diezazkizueket: Eusko Jaurlaritzaren, hiru foru-aldundien eta farmazia-elkargoen aurka hasitako espedientea, eta euskal portuen lankidetza-protokoloari buruz egindako aurkako txostena. Zuen logikari jarraikiz, EH Bilduren logikari jarraikiz, Jaurlaritzak Agintaritzari eskatu behar lioke gera dadila alde batera edo buka dezala espedienteen instrukzioa; zeren, jakina, ez zaizkio gustatzen. Jaurlaritzak hori egin izan balu, zer ekimen aurkeztuko zenituzten zuek hemen? Gogorarazi behar da, halaber, hemen esan denez, Gipuzkoako foru-arauari ez diola Lehiaren Euskal Agintaritzak bakarrik jarri errekurtsoa, baita Estatuko abokatuak ere, eta uste dut bi horiek ez direla ados jarri beren errekurtsoak aurkezteko, kontuan izanik betaurreko desberdinekin aztertzen dutela errealitatea. Batak legezkotasuna aztertzen du, eta Agintaritzak lehiaren defentsa. Hori bai, estatuko abokatua estatutu hierarkiko baten pean dago, eta Justiziako ministroaren mende eta haren agindupean dihardu. Eta benetan bitxia da Madrilen duzuen parlamentu-taldeak, Amaiurrek, ez diola Rajoy jaunaren Gobernuari eskatu estatuko abokatuak baztertu dezala planteatutako errekurtsoa. Zulaika andrea, zergatik ez duzue gauza bera egin Madrilen? Zergatik ez duzue gauza bera egin? Espero dut bigarren txandan erantzungo didazula. Pentsatzen dut helburu bakarrarekin aurkeztu duzuela ekimen hau: Urkullu lehendakariaren Jaurlaritza ahultzea. Zuen helburua ez da foru-araua defendatzea, ezta langileen eskubideak defendatzea ere. Zuen helburua oso bestelakoa da. Nire hitzaldiaren hasieran esan dut EH Bilduk huts egiten duela langileen eskubideak sistema ekonomiko lehiakorrarekin kontrajarriz. Zergatik hautatu behar dugu bata ala bestea? Europako iparraldeko herrialdeen adibidea jartzearren (Norvegia, Suedia, Danimarka…), ez dira lehiakorrak haien ekonomiak eta ez daude bermatuta langileen eskubideak? Zergatik planteatzen duzue termino antitetikoak balira bezala? Ez ote dago, bada, ekonomiarik lehiakorra izateaz gain langileen eskubideak errespetatzen dituenik? Ala langileen eskubideak babesten dituen ekonomia bat lehiakorra ez izatera kondenatuta dago? Eta langileen eskubideak defendatzearekin jarraituz, uste dut Gipuzkoako foru-araua ez dela agian haiek defendatzeko modurik onena. Segurutzat jotzen ari zarete Gipuzkoako lurralde-hitzarmena, adibidez, Bizkaikoa baino hobea dela, edo, zergatik ez, Gipuzkoako enpresek izan dezaketen enpresa-hitzarmena baino hobea. Itxaso jauna, ondo egin duzu zuzenean Lehiaren Euskal Agintaritzari zuzentzen eta eskatzen. Baina azaldu beharko diguzu zer dela eta egiten diozun eraso Jaurlaritza sozialista batek sortutako organismo baten independentziari. Honetarako egin zenuten legea? Honetarako eman zenioten autonomia? Ez dugu ulertzen zuek orain ere aitortu nahi ez izatea Agintaritzaren adin-nagusitasuna. Eta, bestalde, Itxaso jauna, direktibaz hitz egin duzunean direktibak esaten ez duen zerbait esan duzu. Ez, azaltzen saiatuko naiz, nik ere bai baitaukat eta nik ere errepasatu baitut. Europako direktibak ezartzen du, zuk ondo esan duzunez, kasu honetan, sar daitezkeela gizarteklausulak kontratazio administratiboan, eta estatuek eta botere esleitzaileek bermatu behar dutela gizarteeta ingurumen-klausulak sartzen direla gizarte-babes hori ez duten beste herrialdeetatik bereizteko; baina, betiere, eta nolanahi ere, indarrean dagoen lanzuzenbidea errespetatuz eta Europar Batasuneko zuzenbidea ere errespetatuz. Zeuk irakurri diguzu, Itxaso jauna: direktibak lan-hitzarmenak aipatzen dituen bakoitzean, "betiere Europar Batasuneko zuzenbidea errespetatuz" esaera darama berekin. Baina ez du balio kontratazio administratiboa erabiltzea lan-legedia ez betetzeko, gehiago gustatu edo gutxiago gustatu; guri ez zaigu gustatzen lanlegedia, baina hori ezin da egin, ezin da erabili kontratazio administratiboa xede horietarako. Eta zuk Jaurlaritzari urriaren 17ko legebiltzaragindua betetzeko berriro eskatzen diozun atalari dagokionez, Jaurlaritzak bi aldiz esan dizu agindua baldintza horietan betetzeak legezkotasun-zalantza handiak dakartzala, halaxe ondorioztatzen baita Administrazioaren zenbait organoren txostenetatik. Zu Jaurlaritzan izan berria zara, eta nik ez dut ikusi kontratazio administratiboa estutasun batean jarri duzunik edo jarri nahi izan duzunik. Nik ere ez dut jarriko. Berriro aipatu duzu hemen klausula administratibo orokorren agirien eta baldintza-agiri partikularren arteko eztabaida –zenbait alditan izan dugu eztabaida hori–. Itxaso jauna, arazoa ez da edukitzailea; kasu honetan, edukia da arazoa. Klausula administratibo orokorren agiria edo baldintza-agiri partikularra deitzea gauza bera da; arazoa, berriro diot, edukian dago. Aspalditik dakigu kontratazio publikoak bestelako politika publikoak bultzatzeko balio duela. Ez diguzue gai horretan ikasbiderik emango. Errepasa itzazue Eusko Jaurlaritzaren klausula administratibo partikularren agiriak, eta errepasa ezazue, bereziki, 32.9 atala –ez dut orain irakurriko, baina lan-hitzar- menak aplikatzeaz hitz egiten du–. Izan ere, botere publikoek behar diren neurriak hartu behar dituzte obrak egiten diren edo zerbitzuak ematen diren lekuan aplikatu behar den gizarte- eta lan-legedia betetzen dela zaintzeko; bereziki, lan-hitzarmenak aplikatzen direla zaintzeko. Eta horretan dihardugu EAJn. Baina, berriro diot: kontratazio administratiboa ezin da erabili lan-baldintzak arautzeko, indarrean dagoen lan-araudiari kasurik egin gabe. Ados gaude ez zaigula gustatzen lan-erreforma; baina, mesedez, ez dezagun estutasun batean jarri gure Administrazio osoaren kontratazioa. Nada más. Muchas gracias. La
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/378e8fa4-49b7-46a8-b887-be5944fc20aa
parl_eu_4595
10
82
05.06.2014
DAMBORENEA BASTERRECHEA
PV-ETP
EH Bildu legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, Lehiaren Euskal Agintaritzak Gipuzkoako Batzar Nagusiek 2013ko uztailaren 17an onartu zuten klausula sozialen inguruko 4/2013 Foru Arauaren aurka jarritako auzibidea bertan behera uzteari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
Eskerrik asko, presidente andrea. Proposamen hau ikusi nuenean, pentsatu nuen denok egiten ditugula hutsegiteak, nik lehen huts egin dudan bezala botoa ematean, eta, hortaz, ez nion garrantzi handirik eman. Baina, eztabaida ikusirik, uste dut ñabardura eta zehaztasun batzuk eman behar direla. Lehena. Proposamena egin duenak azaldu digunez epaitegiak ez badu onartu Lehiaren Euskal Agintaritzak eskatutakoa, hots, foru-araua bertan behera uztea, ez dago araudia ez aplikatzeko arrazoirik. Beraz, ez dago batere presarik, ez dago errekurtsoa baztertu beharrik ere, batez ere batzuek uste badute nolanahi ere irabazten aterako direla, oso legezkoa baita Gipuzkoako Batzarrek egin duten planteamendua. Guk ulertzen dugu… Eta funtsari buruz mintzatuko naiz; izan ere, deitoragarriena ez da proposatzen denaren funtsa; deitoragarriena da, ziurrenik, gaur hemen eztabaidatzen ari garen proposamenaren forma. Bistakoa da Europar Batasunak eta Espainiako legediak aspalditik onartzen dituztela gizarte-klausulak herri-administrazioen kontratuetan. Gauza bat dira gizarte-klausulak, eta beste bat lana egiteko baldintzak –badirudi hemen batzuek nahasi egiten dituztela–. Eta Alderdi Sozialistari gauza bat esan behar diot: ez dakit zergatik planteatzen duzuen munduko lan-hitzarmenik onena eta enpresa guztiei aplikatu behar zaiena Gipuzkoako eraikuntzarena dela, eta, norbaitek lan-hitzarmenak zein haien indarraldia errespetatzen baditu, zergatik ezin diren aplikatu edo zergatik ezin diren indarrean egon enpresei eragiten dieten eta indarrean dauden beste lan-hitzarmen batzuk. Zergatik ez dira bete behar legeak? Alegia, ezin dut ulertu Alderdi Sozialistak tribunan egin digun planteamendua. Eta nik gauza bat esan behar dut. Planteatu den errekurtsoa –bat baino gehiago daude, arrazoi desberdinengatik–… Batzuk, lehia urratzeagatik, baina lehia urratu, zergatik? Izan ere, zer gertatzen da? Bizkaiko enpresek, Bizkaiko hitzarmenaren pean daudenez, ezin dutela eskaintza Gipuzkoan egin, edo Arabakoek ezin dutela eskaintza Gipuzkoan egin beste hitzarmen baten pean daudelako? Edo Espainiako gainerako enpresek, edo Europako gainerakoek. Baina Gipuzkoako eraikuntzaren hitzarmena ez beste hitzarmen baten pean dauden Gipuzkoako enpresek ere ezin dute eskaintza Gipuzkoan egin hori delako aldez aurreko baldintza? Gizarte-eskubideak zaintzeko baino gehiago, badirudi beren-beregi prestatutako artikulu bat dela hau, Gipuzkoako enpresa jakin batzuei, batzuei bakarrik, eslei dakizkien Gipuzkoako obra publikoak. Eta hori, bistan denez, Europako araudi osoaren aurka doa, eta, jakina, Espainiako araudi osoaren aurka. Beraz, gu ez gaude ados funtsarekin. Eta ez gaude ados guk aurreko legealdian ekarri genuelako gai hau, jada planteatu geniolako Jaurlaritza sozialistari, eta Jaurlaritza sozialistak, bada, ez zuen modurik egokiena aurkitu Eusko Jaurlaritzaren kontratuetako edo kontratazioko baldintzetan islatzeko, eta badirudi Itxaso jaunari ez zaiola gustatzen bere Jaurlaritzak egindakoa. Baina gai hau lehendik dator, eta jada ekarri genuen guk. Eta azpikontratazioaren arazoa ere ez du konpontzen, hori baita arazoa. Izan ere, benetan ari bagara hizketan planteatzen ari garenaz eta nahi dugunaz, bada, enpresa bat etor daiteke edonondik eta esan: "Nik hitzarmen hau beteko dut; Gipuzkoako hitzarmena beteko dugu. Gero, Europako beren herrialdean dituzten hitzarmenak aplikatzen dituzten gainerako enpresekin azpikontratatuko dut, eta akabo kontua eta akabo txantxa". Beraz, hori bazen sakoneko arazoa, horrekin ere ez da konpontzen. Ez baita konpontzen. Zer egiten da? Gipuzkoako, Arabako, Bizkaiko, Europa osoko eta Espainiako enpresei Gipuzkoako eskaintza batera joaten utzi. Eta hori legez kanpokoa da. Baina, esan dudanez, okerrena ez da hori, okerrena ez da hori planteatzea, asmo oneko hutsegite bat ere izan baitaiteke. Okerrena da ezen, sistema demokratiko batean, kontrolerako organismoak sortzen direnean, teorian inoren mende ez dauden organismoak sortzen direnean, zeinak kargudun publikoek berek ezarritako legeak betetzen dituztela zaintzeko baitaude, hona etorri eta ikustea Legebiltzar honek inoren mende ez dagoen eta horretarako sortutako organismo bati esan nahi diola haren zeregina eta lege-betebeharra dela epaitegietara jotzea uste duenean administrazioren bat ez dela ari araudia betetzen, hona etorri eta esatea organo politikoek esaten diotena egin behar duela, edo, bestela, desagerrarazi egin behar litzatekeela. Izan ere, planteamendu hori egiten da –eta, bide batez esanda, aspaldian entzun dugun gauzarik antidemokratikoena da, bilkura honetako aurreko puntua ere kontuan hartuta–. Izan ere, bistakoa da organismo autonomo gisa sortu zela organikoki eta funtzionalki, hala adostu baitzuen Legebiltzar honek –oker ez banago, ia aho batez–, eta haren zereginetako bat da pribatuak zigortzea eta herri-administrazioak epaitegietan aurkaratzea, Legebiltzar honen legearen 3.4 artikuluan zehazten denez. Eta, horrenbestez, ulertezina iruditzen zaigu… Tira, ulertezina ez –nork egin duen ikusita, ezer ez zait ulertezina iruditzen–; baina, demokratikoki, behintzat, ez da oso onargarria esatea kontrolerako organoak kendu egin behar direla, edota Ganbera honek esaten diena egin behar dutela. Besterik ez. Eskerrik asko. La
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/378e8fa4-49b7-46a8-b887-be5944fc20aa
parl_eu_4596
10
82
05.06.2014
ZULAIKA PORTILLO
EH Bildu
EH Bildu legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, Lehiaren Euskal Agintaritzak Gipuzkoako Batzar Nagusiek 2013ko uztailaren 17an onartu zuten klausula sozialen inguruko 4/2013 Foru Arauaren aurka jarritako auzibidea bertan behera uzteari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
Gracias de nuevo, señora presidenta. Bai, Otadui andreari. Jakina zaintzen dugula edo ulertzen dugula…, badakigu inoren mende ez dagoen organismo bat dela, edo hala izan behar lukeela, eta horren alde egiten genuen, eta horren alde jarraitzen dugu. Baina hori mundu ideal batean litzateke, bai baitakigu gaur egun hori ez dela horrela. Badakigu nola hautatzen den presidentea, eta badakigu nola funtzionatzen duen organismo horrek. Gainera, ez dugu oso ondo ulertzen nolatan jarraitzen duen… Pentsatzen dugu Eusko Jaurlaritzak beti zaindu behar lukeela lan-baldintzak betetzen direla, ikusten ari garenez obra askotan gertatzen ari denaren, esklabotza-egoeren gainetik, baina ez du zaintzen. Eta organismo batek ez baditu zaintzen laneskubide horiek, bada, ez legoke gaizki Eusko Jaurlaritzak lan-eskubideak zaintzearen alde egingo balu. Horren alde egingo duen itxaropen handirik ere ez dugu; izan ere, kontratazio publikoekin ez du egiten, eta Legebiltzar honetan onartu diren ebazpenak betetzen ote diren ere ez du zaintzen. Badirudi gai batzuetan indar handia dutela eta edozeri gailentzen zaizkiola, baina gero ikusten dugu beste ebazpen batzuk, hala nola merkatu-erreserbena –ez naiz gaur eztabaida horretan sartuko–, ez direla betetzen, ez dela ezer egiten. Beraz, agerian geratzen da ikuspuntu bikoitza. Eta, bien bitartean, Jaurlaritza babesten duen alderdiak, esan bezala, antolamendu juridikoa eta indarrean dagoen antolamendua betetzea lehenesten jarraitzen du, urratsik egin gabe, besteei urrats horiek egiten utzi gabe, urrats horiek egiten ari direnak zigortuz edo zigortzen saiatuz, eta, esan bezala, gizarteklausulak edo merkatu-erreserbak aplikatzearen arloan ezer bete gabe, urrats gehiago egitea onartu gabe langile publikoak babesteko edo obretan edo zerbitzu publikoetan lan egiten dutenak babesteko. Eta, orobat, oztopoak jarriz norabide horretan urratsak egin nahi dituzten ekimenei, zeinek desagerrarazi egin nahi baitituzte gure sudur-puntan ikusten ari garen esklabotzaegoerak. Gaur ikusi dugu EAJk babesa ematen diola organo horren ekintza zalantzagarri horri, organoaren ardura bakarra delarik lehiakortasunari eustea langileen eskubideak eta haiekiko betebeharrak betetzearen gainetik. Hor sartzen dira, halaber, igandeak, saltokietako langileen atseden-egun gisa. Edo atzo ikusi genuen obretan eta zerbitzu publikoetan lan-baldintza duinak defendatzeari buruzko herri-ekimen legegile baten aurka dagoela Eusko Jaurlaritza. Jarrera eredugarria, benetan. Por eso, y para terminar mi intervención, queremos preguntar al Gobierno si es esta la vía para fomentar el diálogo social, porque parece que el Gobierno está dispuesto a hablar de todo, ofreciendo para ello carta blanca. Pero visto lo que nos ha contestado hoy, vista la respuesta que dio ayer a la ILP, visto que lo más importante hoy es el ordenamiento vigente, es decir, aquel que defiende a capa y espada la reforma laboral, ¿de qué estamos hablando? Nada más. Muchas gracias. La
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/378e8fa4-49b7-46a8-b887-be5944fc20aa
parl_eu_4597
10
82
05.06.2014
ITXASO GONZÁLEZ
SV-ES
EH Bildu legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, Lehiaren Euskal Agintaritzak Gipuzkoako Batzar Nagusiek 2013ko uztailaren 17an onartu zuten klausula sozialen inguruko 4/2013 Foru Arauaren aurka jarritako auzibidea bertan behera uzteari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
Euzko Alderdi Jeltzaleak, direktibak zer esaten duen ukatzeaz gain –gaur ukatu du, eta bere garaian ukatu zuen Ogasuneko sailburuak (nik hitzez hitz irakurri dut; norbaitek uste badu asmatu egin dudala, ez, horixe esaten du)– hemen esan ez diren gauzak ere asmatzen ditu. Esan dugu guk errespetatzen dugula Lehiaren Euskal Agintaritzaren independentzia, baina ez gaudela ados haren irizpidearekin. Agian entzuna izango duzu opinio iuris plena libertas, alegia, norberak bere iritzia duela. Gu ez gaude ados Lehiaren Euskal Agintaritzaren iritziarekin; baina, harekin ados ez egoteaz gain, txosten batean oinarritutako errekurtsoa direktiba hori argitaratu baino lehenagokoa da, eta, hortaz, direktiba horrek idatziz adierazten du eduki zitekeen interpretazio-zalantza oro. Guk ez genuen halako zalantzarik, jakina, horri buruz hitz egiten baitu Kontratazioaren Liburu Berdeak, eta aitortzen du, hain zuzen, tokiko lan-baldintzak kontratu publikoen zati direla; baina, orain, direktiba honek, hain zuzen, dena argitzen du. Jakina, argudiatzea "tira, bada, orduan", Damborenea jaunak esaten zuenez, "Bizkaitik etortzen bada…". Ez. Berriro esango dizut zer esaten duen 18.2 artikuluak: lan-hitzarmenak, eta lan-araudia errespetatzea. Entzuna izango duzu lan-araudian beti errespetatzen direla baldintza onuragarrienak. Hitzarmenak, kasu honetan, zoru gisa jokatzen du. Baldintza onuragarriagoak baldin badaude, eta hitzarmenaren baldintzak hobetzen badituzte, langileak, bistan denez, eska ditzake; baina hitzarmena berme bat da, eta, gainera, lehen esan dudanez, negoziazio kolektiboaren adierazpena da, hain justu, eta, negoziazio kolektiboa, berriz, sindikatu-askatasunaren edukia da, hain justu. Baina arazoa da ezen, gauzak egin nahi ez direnean, kontratazio publikoaren gaia saihestu nahi denean eta desarauketaren agindu horiek guztiak gauzatu nahi direnean, edonolako argudioetara jotzen dela. Baina, egia esan, lan-hitzarmenak ederki asko bete daitezke. Eta, gainera, ez du legebiltzarkide honek esaten; askoz zabalago eta hedatuago esan da Europako Parlamentuan. Eta, hori gutxi ez, eta direktiba argitaratu eta hurrengo egunean, Europako Sindikatuen Konfederazioak –nik harekin ez dut batere harremanik; sinets iezadazue– direktiba horren sorrera txalotu zuen, amaiera ematen baitzien, hain zuzen, distrakzio-joko hauei guztiei. Horixe da egia. Zer gertatzen da? Gauza bat egin nahi ez denean, Legebiltzarreko akordioa bete nahi ez denean, horrelako gizarte-politika bat egin nahi ez denean eta kontratazio publikora eraman nahi ez denean –hori da ekonomia dinamizatzen duen elementuetako bat, baina hor lan-baldintzak errespetatzeko eskatzen da–… Izan ere, direktiba argia da: esaten du tokiko lan-baldintzak aginduzkoak direla, ezin dela karta desberdinekin jolastu. Jakina, Maneiro jaunak esan duenez, hark Euskal Agintaritzari eskatuko lioke desegin dadila… Ea, lehia-arauak badakigu karta markatuen karta-joko bat direla, eta nahi beste adibide daude; baina berdin nazioarteko zuzenbidearekin, hura ere zinismo eta hipokrisia antolatuak baitira; baina, hala ere, komeni da estamentuak eta erakundeak egotea, nahiz eta, tira, garbi-garbiak ez izan, baina komeni da zerbait egotea. Lehia-arauekin gauza bera gertatzen da. Badakigu abantailakeria dagoela gauza horietan guztietan, eta lehia terminoa erabiltzen dela, besteak beste, lan-eskubideak eta, azken batean, gizarteeskubideak zokoratzeko eta baztertzeko. Baina garrantzitsua da erakunde batzuk egotea ordena jartzeko, jarrerak diziplinatzeko eta arauek sortu ziren xedeetarako balio izan dezaten lortzeko. Baina –eta hau ez da Lehiaren Euskal Agintaritzari leporatzen diogun zerbait; kontrakoa, ulertzen dugu haren zeregina– haren irizpidearekin ados ez gaudela esatea ez da hura zalantzan jartzea, eta, nolanahi ere, ez ditugu zalantzan jartzen lehiaren arauak. Esaten duguna da joko horretan eragin berezia duela abantailakeriak, eta adibideak barra-barra daude. Orain ez dut horrekin jarraituko, ez baitago horretarako denborarik. Horregatik diogu behin eta berriz gure zuzenketak Europako zuzenbidea eta langileen eskubideak betearazi nahi dituela, Legebiltzar honetan hartutako akordioak bultza dezala Jaurlaritza hura kontuan hartzera, bai baitirudi gehiago errespetatzen duela Estatuko Abokatutza Legebiltzar hau baino… Tira, gauza horiek eraman gaituzte zuzenketa aurkeztera. Ez gatoz bat planteamenduarekin, ez baitiogu eskatzen Agintaritzari amore emateko, baizik eta birpentsatzeko; araudi berria ikusirik, birpentsa dezala, zeren, esan bezala, indargabetua izan den direktiba batean zegoen oinarrituta. Besterik ez. Eskerrik asko. La
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/378e8fa4-49b7-46a8-b887-be5944fc20aa
parl_eu_4598
10
82
05.06.2014
OTADUI BITERI
EA-NV
EH Bildu legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, Lehiaren Euskal Agintaritzak Gipuzkoako Batzar Nagusiek 2013ko uztailaren 17an onartu zuten klausula sozialen inguruko 4/2013 Foru Arauaren aurka jarritako auzibidea bertan behera uzteari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
Beno, lehenengo eta behin, Itxaso jaunari. Antza, barkamena eskatu behar dizut, zeren eta txarto aditu dizut, eta, beno, pozten naiz zuek ere bat zatoztelako agintaritzaren independentzia aitortzearekin; beraz, txarto ulertu badut, barkamena eskatzea Itxaso jaunari. Baina berriro ere tematu egiten zara Europar Batasuneko direktiba horrek zure ustez dioenaren eta direktiba horrek benetan dioenaren artean. Gatzagaetxebarria sailburu jaunak ere, zuk gogorarazi diguzun moduan, luze, luze azaldu zuen zertan datzan Europako agindu hori, eta ez da ezer ere aldatu. Ez da ezer ere aldatu, Itxaso jauna, funtsezko betebeharra da indarrean dagoen legedia, bai Estatukoa eta baita Europako zuzenbidea ere, betetzea, eta hori horrela da. Nik ere errepasatu dut direktiba hori, zuzentarau hori, eta, mesedez, jo egizu konbenio kolektiboa aipatzen duen puntu bakoitzera, considerando bakoitzera, eta ikusiko duzu nola beti-beti egiten zaion aipamena Europako zuzenbidea errespetatze eta betetzeari. Eta, beno, gauza da Gobernuak, dakizun moduan, Gobernuak zenbait txosten juridiko dituela, proposatzen duzun neurriaren legezkotasuna zalantzan jartzen dutenak. Orduan, zer gertatuko litzateke Gobernuak txosten horiei jaramonik ere ez eta aurrerantz joko balu? Suposatzen dut zure jarrera bestelakoa izango litzatekeela eta erantzukizuna eskatuko zeniokeela Gobernuari. Beraz, zertan gelditzen gara: legea bete behar da, bai ala ez, Itxaso jauna? Eta gero, Zulaika andreari esatea bere bigarren berbaldiarekin baieztatu egin didala zein zen Euskal Herria Bilduren ekimen honen helburua, ezta? Hasieratik esan dut: ekimen honen helburua ez da izan Gipuzkoako foru araua babestea, ez eta langileen eskubideak babestea ere. Ez, ez, argi-argi eduki dut ekimen honekin Gobernua eta Euzko Alderdi Jeltzalea jipoitzera, egurtzera, etorri zarela, eta hori oso argi gelditu egin da zure bigarren berbaldian. Ez didazu ezer ere ez erantzun, ez didazu esan zergatik, hain kezkatuta baldin bazaudete eta jakinda araua bide bitatik dagoela errekurrituta, zergatik Amaiurrek Madrilen ez duen gauza bera egin. Hori ez didazu erantzun. Hori benetan jakin nahiko nuke. Eta gero, benetan, oso larria iruditu zait esaten diguzuna, zuen ustez lehiakorra den ekonomia batek ez dituela edo ezin dituela langileen eskubideak bermatu. Hori, benetan, iruditu egiten zait oso-oso larria, konklusio horretara heltzea. Eta gero, ja, beno, esplotazioarena…, tira, hamaika entzuteko jaioak garela esaten dute; gaurkoan, esango nuke kupoa ia-ia bete dudala nik. Esplotazioari buruz berba egiten duzu. Galdetuko nizuke ea esplotazioa ze obra publikotan gertatu egiten den. Askotan berba egin dugu hemen Gipuzkoako Foru Aldundiko obretan gertatutakoaz, eta, gainera, entzun, aguantatu behar izan genuen ahaldun nagusia esaten ELAk, jakitun bazegoen obra hartan ez zirela baldintzak betetzen, horretaz abisatu behar zuela. Zer gertatzen da: Gipuzkoako Foru Aldundiak ez dituela bere inspektoreak? Horrek erantzukizun bat dauka, baita ere, eta kasu honetan erantzukizuna da ez egiteagatik. Gero, legezkotasuna aipatu duzu, eta guk legeari atxikitu nahi diogula zuei edo Gipuzkoako foru arau horri eragozpenak jartzeko. Begiratu, lehenengo berbaldian zuek egindako hainbat kontraesan edo inkoherentzia jarri ditut mahai gainean, eta oraingoan beste batekin bukatu nahi dut: pasa den astean opor fiskalei buruzko debatea eduki genuen, eta aspertzeraino gogorarazi diguzue, antza, ez geniola komisioari beharrezko informazioa bidali, ezta? Eta pasa den astean zuek aurkeztutako ekimen hartan esaten zenuten –erdaraz irakurriko dut– "Enviar a Europa el impuesto de sociedades para asegurar que no habrá problemas con la normativa europea". Me imagino yo que ustedes también saben que el principio de la libre competencia está establecido en el Tratado de la Unión; por tanto, utilizando su expresión, forma parte de la normativa europea. Por lo tanto, ¿nos están pidiendo a nosotros que hagamos caso omiso de la autoridad, del criterio de la autoridad que vela por la competencia en Euskadi? Kontuz, ea ez dugun sustorik hartzen. Eskerrik asko.
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/378e8fa4-49b7-46a8-b887-be5944fc20aa
parl_eu_4599
10
82
05.06.2014
DAMBORENEA BASTERRECHEA
PV-ETP
EH Bildu legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, Lehiaren Euskal Agintaritzak Gipuzkoako Batzar Nagusiek 2013ko uztailaren 17an onartu zuten klausula sozialen inguruko 4/2013 Foru Arauaren aurka jarritako auzibidea bertan behera uzteari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
Eskerrik asko, presidente andrea. Egia esan, ez dut oso ondo ulertu ekimenaren defentsa, ez baita aldeztu ustez epaitegietan errekurtsoa jarri zaion foru-araua, beste planteamendu batzuk entzun baititugu. Eta ni, Bildukoa banintz, epaitegietako errekurtsoengatik baino kezkatuago egongo nintzateke edozein enpresak (izan Gipuzkoakoa, Arabakoa, Bizkaikoa, Espainiakoa edo Europakoa) salaketa jarriko balio foru-arau horri Bruselan; izan ere, gerta liteke kontu honen guztiaren amaieran Bruselak beste isun bat jartzea, eta isun hori jarriko balitz, oraingoan espero dut Bilduko legebiltzarkideek eta Bilduko kargudun publikoek ordainduko dutela beren poltsikotik. Izan ere, hasieratik jakinik esaten ari gatzaizkiela Europako lehiaren araudiaren gainetik ari direla jartzen, horretan tematzen denak erantzukizun pertsonalen bat izan beharko du kontu honetan. Eta Itxaso jauna, guk beti aldeztu izan dugu lanhitzarmenak aplikatzea. Beti. Baina ez dut ulertzen zergatik aldezten duzun zuk enpresa guztiek Gipuzkoako eraikuntzaren hitzarmena izan behar dutela, eta, hura ez badute, ezin dutela eskaintzarik egin, horixe ari baitzara planteatzen. Jakina, hemen esaten ari gara araudi batek esaten duela Gipuzkoako enpresa guztiei, Gipuzkoako eraikuntzaren lan-hitzarmena ez badute eta beste lanhitzarmen bat badute, Gipuzkoako eraikuntzarena aplikatu behar zaiela. Bizkaiko enpresa guztiek ez dutela aplikatu behar Bizkaikoa; Gipuzkoakoa aplikatu behar dutela eskaintzak egin ahal izateko. Arabakoek, Europakoek… Horixe jartzen du arau horretan. Eta arau hori lan-eskubideak defendatzeko dago, ala enpresa guztiak kanpoan uzteko eta eskaintzak gutxi batzuek bakarrik egin ahal izateko? Izan ere, irudipen hori ematen du, eta horretaz ari gara eztabaidatzen gaur hemen. Zuek beste gauza batzuez hitz egitera etorri bazarete… Gai bat bakarrik gogoraraziko dizut, ez baitakit batzuk lehiaren eskubidearen kontu honekin nahasi egiten ote diren: lehiaren eskubidea kontsumitzaileei mesede egiteko da; kontsumitzaileen eskubideak bermatzen dira. Kontsumitzaileen eskubideak bermatzen dira, batetik, eskubide pribatuen aldean, kasu honetan Lehiaren Agintaritzak ezartzen dituen isunen bidez, eta, bestetik, administrazioen aldean, itxuraz printzipio horiek berak urratzen dituzten arauei errekurtsoak jarriz. Horixe da lehiaren eskubidea. Horretaz gain, dakizunez, Europar Batasunaren oinarrizko printzipioetako bat da langileak eta enpresak libreki ibiltzea batera eta bestera Europa osoan, eta zelaiari ateak jarri nahi izatea, bada, oso ondo dago, baina erabilgarritasuna eskasa edo hutsala izan daiteke.
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/378e8fa4-49b7-46a8-b887-be5944fc20aa
parl_eu_4600