text stringlengths 25 5.42k | phonemes stringlengths 19 5.93k |
|---|---|
Aldi berean, Marxek azpimarratu zuen kapitalismoa ezegonkorra zela eta aldian aldiko krisiak izateko joera zuela. | ald'i βeɾ'ean, marʃ'ek aʂp'imaratu ʂu'en kap'italismoa eʂ'eɣonkora ʂ'ela eta ald'ian ald'iko kr'isiak iʂ'ateko ʝo'eɾa ʂu'ela. |
Iradoki zuen denborarekin kapitalistek gero eta gehiago inbertituko zutela teknologia berrietan, eta gero eta gutxiago lanpostuetan. | iɾ'aðoki ʂu'en d'emboɾaɾekin kap'italistek ɡeɾ'o eta ɣ'eiaɣo imb'ertituko ʂut'ela tekn'oloɣia βer'ietan, eta ɣeɾ'o eta ɣutʃ'iaɣo lamp'ostuetan. |
Marxek uste zuenez etekina lanari esker lortutako gainbalioaren ondorioa zela, eta ondorioztatu zuen irabazien tasa jaitsi egingo zela ekonomiaren hazkundearekin. | marʃ'ek 'uste ʂu'eneʂ et'ekiɲa lan'aɾi esk'er lort'utako ɣajmb'alioaɾen ond'oɾioa ʂ'ela, eta ond'oɾioʂtatu ʂu'en iɾ'aβaʂien tas'a ʝajts'i eɣ'inɡo ʂ'ela ek'onomiaɾen 'aʂkundeaɾekin. |
Bere ustez, gero eta krisi larriagoak egongo ziren hazkunde eta erorketa zikloekin, eta epe luzera prozesu horrek klase kapitalista aberastu eta indartu egingo zuela, proletalgoa pobretuz. | beɾ'e ust'eʂ, ɡeɾ'o eta kr'isi lar'iaɣoak eɣ'onɡo ʂiɾ'en 'aʂkunde eta eɾ'orketa ʂikl'oekin, eta ep'e luʂ'eɾa proʂ'esu 'orek kl'ase kap'italista aβ'eɾastu eta ind'artu eɣ'inɡo ʂu'ela, prol'etalɣoa poβr'etuʂ. |
Manifestu Komunistaren lehen atalean, feudalismoa, kapitalismoa eta barnekontraesan sozialak prozesu historikoan betetzen duten papera honela deskribatzen zituen : Ikusten dugu orduan : produkzio eta truke bitartekoak, burgesiak bere izaeraren oinarrian dituenak, gizarte feudalean sortu zirela. | man'ifestu kom'unistaɾen le'en at'alean, fewð'alismoa, kap'italismoa eta βarn'ekontraesan soʂ'ialak proʂ'esu 'istoɾikoam bet'etʂen dut'em pap'eɾa 'onela ðeskr'iβatʂen ʂit'uen: ik'usten duɣ'u orduan: proð'ukʂio eta truk'e βit'artekoak, burɡ'esiak beɾ'e iʂ'aeɾaɾen oɲ'arian dit'uenak, ɡiʂ'arte fewð'alean sort'u ʂiɾ'ela. |
Baina ekoizpen eta truke bitarteko horiek garatzeko une jakin batean, gizarte feudalak ez ziren bateragarriak lehendik garatutako ekoizpen indarrekin. | baɲa ek'ojʂpen eta truk'e βit'arteko 'oɾiek ɡaɾ'atʂeko un'e ʝ'akim bat'ean, ɡiʂ'arte fewð'alak e tʂ'iɾem bat'eɾaɣariak le'endik ɡaɾ'atutako ek'ojʂpen ind'arekin. |
Lehertu egin behar izan zuten ; eta lehertu ziren. | le'ertu eɣ'im be'ar iʂ'an ʂut'en; eta le'ertu ʂiɾ'en. |
Beren lekuan lehia librea areagotu zen, bertan egokitutako konstituzio sozial eta politikoa eta klase burgesaren aginte ekonomikoak eta politikoak lagunduta. | beɾ'en l'ekuan le'ia liβr'ea aɾ'eaɣotu ʂen, b'ertan eɣ'okitutako kost'ituʂio soʂ'ial eta pol'itikoa eta kl'ase βurɡ'esaɾen aɣ'inte ek'onomikoak eta pol'itikoak laɣ'unduta. |
Antzeko mugimendua gertatzen ari da gure begien aurrean. | antʂ'eko muɣ'imendua ɣert'atʂen aɾ'i ð'a ɣuɾ'e βeɣ'ien 'awrean. |
Gizartearen esku dauden produkzio indarrek jada ez dute jabetza burgesaren baldintzen garapena bultzatzen ; aitzitik, ahaltsuegiak bihurtu dira estutzen dituzten baldintza hauetarako. | ɡiʂ'arteaɾen esk'u ðawð'em proð'ukʂio ind'arek ɟað'a eʂ t'ute ʝaβ'etʂa βurɡ'esaɾem bald'intʂen ɡaɾ'apena βultʂ'atʂen; ajtʂitik, a'altsueɣiak bi'urtu ðiɾ'a est'utʂen dit'uʂtem bald'intʂa 'awetaɾako. |
Eta beraz, lokailu horiek gainditzen dituztenean, jabetza burgesaren existentzia arriskuan jartzen duteMarxek uste zuen kapitalismoaren barruko egiturazko kontraesan horiek beren amaiera izan behar zutela, sozialismoari edo gizarte postkapitalista eta komunistari bide emanez. | eta βeɾaʂ, lok'aʎu 'oɾiek ɡajnd'itʂen dit'uʂtenean, ɟaβ'etʂa βurɡ'esaɾen eʃ'istentʂia ar'iskuan ɟ'artʂen dut'emarʃek 'uste ʂu'en kap'italismoaɾem bar'uko eɣ'ituɾaʂko kontr'aesan 'oɾiek beɾ'en am'aʝeɾa iʂ'am be'ar ʂut'ela, soʂ'ialismoaɾi eðo ɣiʂ'arte postk'apitalista eta kom'unistaɾi βið'e em'aneʂ. |
Industria modernoaren garapenak, beraz, bere oinen azpitik mozten du burgesiak produktuak ekoizteko eta bereganatzeko duen oinarria. | ind'ustria moð'ernoaɾen ɡaɾ'apenak, beɾaʂ, beɾ'e oɲ'en aʂp'itik m'oʂten du βurɡ'esiak proð'uktuak ek'ojʂteko eta βeɾ'eɣanatʂeko ðu'en oɲ'aria. |
Burgesiak sortzen duena, ondorioz, bere hilobia da. | burɡ'esiak s'ortʂen du'ena, ond'oɾioʂ, beɾ'e 'iʎoβia ð'a. |
Halaber, bere erorketa eta proletalgoaren garaipena saihestezinak direla zioen. | alaβer, beɾ'e eɾ'orketa eta prol'etalɣoaɾen ɡaɾ'ajpena saj'esteʂiɲak diɾ'ela ʂi'oen. |
Marxen pentsamenduaren ondarea joera ugariren artean eztabaidatu da, eta bakoitzak bere burua Marxen interpretatzailerik zehatzena dela ikusten du. | marʃ'em pents'amenduaɾen ond'aɾea ʝo'eɾa uɣ'aɾiɾen art'ean eʂt'aβajðatu ða, eta βak'ojtʂak beɾ'e βuɾ'ua marʃ'en int'erpretatʂaʎeɾik ʂe'atʂena ðel'a ik'usten du. |
Bere obrek kapitalismoa gainditzeko konpromisoa duten erakunde politiko asko inspiratu dute. | beɾ'e oβr'ek kap'italismoa ɣajnd'itʂeko kompr'omisoa ðut'en eɾ'akunde pol'itiko 'asko insp'iɾatu ðut'e. |
Joera horien artean daude leninismoa, marxismoleninismoa, trotskismoa, maoismoa, luxenburgismoa eta marxismo libertarioa. | ɟo'eɾa oɾien art'ean dawð'e len'iɲismoa, marʃ'ismoleniɲismoa, trotsk'ismoa, ma'ojsmoa, luʃ'emburɡismoa eta marʃ'ismo liβ'ertaɾioa. |
Bestalde, hainbat korronte garatu dira marxismo akademikoan ere, askotan beste ikuspuntu batzuen eraginpean : marxismo estrukturalista, marxismo historikoa, marxismo fenomenologikoa, marxismo analitikoa, marxismo humanista, mendebaldeko marxismoa eta marxismo hegeliarra. | bestalde, ajmbat kor'onte ɣaɾ'atu ðiɾ'a marʃ'ismo ak'aðemikoan eɾ'e, ask'otam b'este ik'uspuntu βatʂ'uen eɾ'aɣimpean: marʃ'ismo estr'uktuɾalista, marʃ'ismo 'istoɾikoa, marʃ'ismo fen'omenoloɣikoa, marʃ'ismo an'alitikoa, marʃ'ismo 'umanista, mend'eβaldeko marʃ'ismoa eta marʃ'ismo 'eɣeliara. |
Teknologia, era logiko eta ordenatuan aplikaturik, gizakiari bere ingurune material edo birtuala aldatzeko aukera ematen dioten ezagutzen eta tekniken multzoa da, bere beharrak asetzeko, hau da, konponbide erabilgarriak sortzeko pentsamendu eta ekintzarako prozesu konbinatua. | tekn'oloɣia, eɾ'a loɣ'iko eta ord'enatuan apl'ikatuɾik, ɡiʂ'akiaɾi βeɾ'e inɡ'uɾune mat'eɾial eðo βirt'uala ald'atʂeko awk'eɾa em'aten di'oten eʂ'aɣutʂen eta tekn'ikem multʂ'oa ð'a, beɾ'e βe'arak as'etʂeko, 'aw ð'a, komp'ombiðe eɾ'aβilɣariak sortʂ'eko pents'amendu eta ek'intʂaɾako proʂ'esu komb'iɲatua. |
Teknologiak gizakiok gure ingurunea aldatzeko dugun nahiari eta borondateari erantzuten dio, gure desioak asetzeko modu berriak eta hobeak bilatuz gure inguruko mundua eraldatzeko. | tekn'oloɣiak ɡiʂ'akiok ɡuɾ'e inɡ'uɾunea ald'atʂeko ðuɣ'un na'iaɾi eta βoɾ'ondateaɾi eɾ'antʂuten di'o, ɡuɾ'e ðes'ioak as'etʂeko moð'u βer'iak eta 'oβeak biʎ'atuʂ ɡuɾ'e inɡ'uɾuko mund'ua eɾ'aldatʂeko. |
Teknologiaren motibazioa identifikatutako beharrak edo nahiak asetzea da, jarduera teknologikoa garapena, diseinua eta exekuzioa da eta azken produktua ondasunak eta zerbitzuak edo metodoak eta prozesuak dira. | tekn'oloɣiaɾem mot'iβaʂioa ið'entifikatutako βe'arak eðo na'iak as'etʂea ð'a, ɟard'ueɾa tekn'oloɣikoa ɣaɾ'apena, dis'eɲua eta eʃ'ekuʂioa ð'a eta aʂk'em proð'uktua ond'asunak eta ʂerb'itʂuak eðo met'oðoak eta proʂ'esuak diɾ'a. |
Elkarren artean oso desberdinak diren teknologia asko dauden arren, ohikoa da teknologia singularrean erabiltzea guztien multzoari edo horietako bati buruz hitz egiteko. | elk'aren art'ean os'o ðesb'erdiɲak diɾ'en tekn'oloɣia 'asko ðawð'en ar'en, o'ikoa ð'a tekn'oloɣia sinɡ'ularean eɾ'aβiltʂea ɣuʂt'iem multʂ'oaɾi eðo oɾietako βat'i βuɾ'uʂ 'itʂ eɣ'iteko. |
Teknologia hitza teknologia guztien jakintza komunak aztertzen dituen diziplina teorikoari ere badagokio, eta testuinguru batzuetan, berriz, hezkuntza teknologikoari, teknologia garrantzitsuenak ezagutzeko eskolaarloari. | tekn'oloɣia 'itʂa tekn'oloɣia ɣuʂt'ien ɟak'intʂa kom'unak aʂt'ertʂen dit'uen diʂ'iplina te'oɾikoaɾi eɾ'e βað'aɣokio, eta test'ujnɡuɾu βatʂ'uetan, ber'iʂ, 'eʂkuntʂa tekn'oloɣikoaɾi, tekn'oloɣia ɣar'antʂitsuenak eʂ'aɣutʂeko esk'olaarloaɾi. |
Teknologiek modu nabarmenean aldatzen dute gizakiak zein beste animaliaespezie batzuk beren ingurune naturala kontrolatu eta moldatzeko duten ahalmena. | tekn'oloɣiek moð'u naβ'armenean ald'atʂen dut'e ɣiʂ'akiak ʂ'ejm b'este an'imaliaespeʂie β'atʂuk beɾ'en inɡ'uɾune nat'uɾala kontr'olatu eta mold'atʂeko ðut'en a'almena. |
Sua kontrolatzeko abilezia jauzi garrantzitsua izan zen, janariiturriak asko zabaldu baitzituen, eta gurpilaren asmakizunak ondasunak urrunago garraiatzeko eta mugikortasuna handitzeko aukera eman zuen. | su'a kontr'olatʂeko aβ'iʎeʂia ʝawʂ'i ɣar'antʂitsua iʂ'an ʂen, ɟan'aɾiituriak 'asko ʂaβ'aldu βajtʂ'ituen, eta ɣurp'iʎaɾen asm'akiʂunak ond'asunak ur'unaɣo ɣar'aʝatʂeko eta muɣ'ikortasuna 'anditʂeko awk'eɾa em'an ʂu'en. |
Berrikiago izandako garapen teknologikoek, esaterako telefonoak, hedabideek edo internetek, komunikaziorako mugak asko murriztu dituzte eta eskala planetarioko elkarrekintzak sortzea ahalbidetu dute. | ber'ikiaɣo iʂ'andako ɣaɾ'apen tekn'oloɣikoek, es'ateɾako tel'efonoak, 'eðaβiðeek eðo int'ernetek, kom'unikaʂioɾako m'uɣak 'asko mur'iʂtu ðit'uʂte eta esk'ala plan'etaɾioko elk'arekintʂak sortʂ'ea a'alβiðetu ðut'e. |
Hala ere, teknologia guztiak ez dira helburu baketsuetarako garatu : gero eta ahalmen suntsitzaile handiagoa duten armak sortu baitira, adibidez. | 'ala eɾ'e, tekn'oloɣia ɣuʂt'iak eʂ t'iɾa 'elβuɾu β'aketsuetaɾako ɣaɾ'atu: ɡeɾ'o eta a'almen sunts'itʂaʎe 'andiaɣoa ðut'en 'armak sort'u βajt'iɾa, að'iβiðeʂ. |
Jarduera teknologikoak gizartearen eta ekonomiaren aurrerapenean eragiten du, baina aplikazio komertziala besterik ez bada, aberatsenen nahiak asetzera bidera daiteke, eta ez behartsuenen funtsezko beharrak konpontzera. | ɟard'ueɾa tekn'oloɣikoak ɡiʂ'arteaɾen eta ek'onomiaɾen awr'eɾapenean eɾ'aɣiten du, baɲa apl'ikaʂio kom'ertʂiala β'esteɾik 'eʂ baða, aβ'eɾatsenen na'iak as'etʂeɾa βið'eɾa ðajt'eke, eta 'eʂ be'artsuenen funts'eʂko βe'arak komp'ontʂeɾa. |
Giza teknologia batzuek, biosferaren erabilera intentsiboa, zuzena edo zeharkakoa dela eta, planetako baliabide naturalak gero eta gehiago agortzen eta degradatzen dituzte. | ɡiʂ'a tekn'oloɣia βatʂ'uek, bi'osfeɾaɾen eɾ'aβiʎeɾa int'entsiβoa, ʂuʂ'ena eðo ʂe'arkakoa ðel'a et'a, plan'etako βal'iaβiðe nat'uɾalak ɡeɾ'o eta ɣ'eiaɣo aɣ'ortʂen eta ðeɣr'aðatʂen dit'uʂte. |
Maila handi edo txikian, teknologia berrien garapenak gizarteen balioak aldatzen ditu, eta batzuetan galdera etiko berriak sortzen dituzte. | m'aʎa 'andi eðo tʃik'ian, tekn'oloɣia βer'ien ɡaɾ'apenak ɡiʂ'arteem bal'ioak ald'atʂen dit'u, eta βatʂ'uetan ɡ'aldeɾa et'iko βer'iak s'ortʂen dit'uʂte. |
Hala ere, teknologia ingurumena babesteko ere erabil daiteke, gizartearen behar gero eta handiagoak modu jasangarrian konpontzeko irtenbide berritzaile eta eraginkorrak bilatuz, planetako baliabide natural eta energetikoak agortu edo degradatu gabe edo gizartedesberdintasunak areagotu gabe. Giza teknologia batzuek izug... | 'ala eɾ'e, tekn'oloɣia inɡ'uɾumena βaβ'esteko eɾ'e eɾ'aβil dajt'eke, ɡiʂ'arteaɾem be'ar ɡeɾ'o eta 'andiaɣoak moð'u ʝas'anɡarian komp'ontʂeko irt'embiðe βer'itʂaʎe eta eɾ'aɣinkorak biʎ'atuʂ, plan'etako βal'iaβiðe nat'uɾal eta en'erɡetikoak aɣ'ortu eðo ðeɣr'aðatu ɣaβ'e eðo ɣiʂ'arteðesberdintasunak aɾ'eaɣotu ɣaβ'e. ɡiʂ'a ... |
Teknologiak era guztietako ekintza sistematikoak biltzen ditu, gauzak eraldatzea helburu dutenak, hau da, teknologiaren helburua gauzak egiten jakitea eta zergatik egiten diren jakitea da. | tekn'oloɣiak eɾ'a ɣuʂt'ietako ek'intʂa sist'ematikoak b'iltʂen dit'u, ɡ'awʂak eɾ'aldatʂea 'elβuɾu ðut'enak, 'aw ð'a, tekn'oloɣiaɾen 'elβuɾua ɣ'awʂak eɣ'iten ɟak'itea eta ʂerɡ'atik eɣ'iten diɾ'en ɟak'itea ð'a. |
Hau ez da guztiz zuzena, beste hainbat animaliaespeziek ere teknologia jarduerak garatzen baitituzte. | 'aw eʂ t'a ɣuʂt'iʂ ʂuʂ'ena, b'este ajmbat an'imaliaespeʂiek eɾ'e tekn'oloɣia ʝard'ueɾak ɡaɾ'atʂem bajt'ituʂte. |
Beste joera bat, teknologia gizakiek erabiltzen dituzten produktuekin soilik lotzea da, produktu konplexuak orokorrean. | b'este ʝo'eɾa βat, tekn'oloɣia ɣiʂ'akiek eɾ'aβiltʂen dit'uʂtem proð'uktuekin sojl'ik lotʂ'ea ð'a, proð'uktu kompl'eʃuak oɾ'okorean. |
Prozedura eta metodo teknikoek eta tresnek ere teknologia osatzen dute, hala nola, jantziek, produktu sinpleek, idazkerak, komunikazioteknikek, abeltzaintzak, nekazaritzak, apaingarriek, eta abar. | proʂ'eðuɾa eta met'oðo tekn'ikoek eta tresn'ek eɾ'e tekn'oloɣia os'atʂen dut'e, 'ala n'ola, ɟantʂ'iek, proð'uktu simpl'eek, ið'aʂkeɾak, kom'unikaʂioteknikek, aβ'eltʂajntʂak, nek'aʂaɾitʂak, ap'ajnɡariek, eta aβ'ar. |
Gaur egun, teknologiaaro esanguratsu batean gaude, ondasunen ekoizpena eta merkaturatzea nagusi diren garai historikoa, eta energiafaktoreak zeregin garrantzitsua du. | ɡ'awr eɣ'un, tekn'oloɣiaaɾo es'anɡuɾatsu βat'ean ɡawð'e, ond'asunen ek'ojʂpena eta merk'atuɾatʂea naɣ'usi ðiɾ'en ɡaɾ'aj 'istoɾikoa, eta en'erɡiafaktoɾeak ʂeɾ'eɣin ɡar'antʂitsua ð'u. |
Zientzia eta Teknologiaren arteko lotura. | ʂi'entʂia eta tekn'oloɣiaɾen art'eko lot'uɾa. |
Zientziaren eta teknologiaren motibazioa, jarduera eta produktuak desberdinak dira. | ʂi'entʂiaɾen eta tekn'oloɣiaɾem mot'iβaʂioa, ɟard'ueɾa eta proð'uktuak desb'erdiɲak diɾ'a. |
Zientzian, motibazioak inguruko mundua eta harekin zerikusia duten fenomenoak arrazionalki ezagutu eta ulertzeko nahiari erantzuten dio. | ʂi'entʂian, mot'iβaʂioak inɡ'uɾuko mund'ua eta 'aɾekin ʂeɾ'ikusia ðut'en fen'omenoak ar'aʂionalki eʂ'aɣutu eta ul'ertʂeko na'iaɾi eɾ'antʂuten di'o. |
Jarduera zientifikoa ikerketa da, eta emaitza, aldiz, ezagutza zientifikoa. | ɟard'ueɾa ʂi'entifikoa ik'erketa ð'a, eta em'ajtʂa, ald'iʂ, eʂ'aɣutʂa ʂi'entifikoa. |
Nahiz eta teknologiak ezagutza zientifikoak erabiltzen dituen, esperientzian ere oinarritzen da, askotan ezagutza enpirikoak erabiliz eta beste faktore asko kontuan hartuz, hala nola, eraikuntzaren edo industriaekoizpenaren alderdi praktikoak, ekoizpen moduak eta bitartekoak, egingarritasun ekonomikoa, produktua erabil... | n'aiʂ eta tekn'oloɣiak eʂ'aɣutʂa ʂi'entifikoak eɾ'aβiltʂen dit'uen, esp'eɾientʂian eɾ'e oɲ'aritʂen da, ask'otan eʂ'aɣutʂa emp'iɾikoak eɾ'aβiliʂ eta β'este fakt'oɾe 'asko k'ontuan 'artuʂ, 'ala n'ola, eɾ'ajkuntʂaɾen eðo ind'ustriaekojʂpenaɾen ald'erdi prakt'ikoak, ek'ojʂpem moð'uak eta βit'artekoak, eɣ'inɡaritasun ek'ono... |
Zientziak ere teknologia erabiltzen du, beharrezkoa baita ikerketan aurrera egiteko. | ʂi'entʂiak eɾ'e tekn'oloɣia eɾ'aβiltʂen du, be'areʂkoa βajta ik'erketan 'awreɾa eɣ'iteko. |
Ezin da garapen teknologikorik egin ezagutza zientifikoetan aurrera egin gabe, ezta zientzia egiterik ere ikerketarako behar diren ekipo eta sistemen ekarpenik gabe. | eʂ'in da ɣaɾ'apen tekn'oloɣikoɾik eɣ'in eʂ'aɣutʂa ʂi'entifikoetan 'awreɾa eɣ'in ɡaβ'e, 'eʂta ʂi'entʂia eɣ'iteɾik eɾ'e ik'erketaɾako βe'ar diɾ'en 'ekipo eta sist'emen ek'arpenik ɡaβ'e. |
Harremana, beraz, ez da menderakuntzakoa, osagarritasunekoa baizik. | 'aremana, beɾaʂ, eʂ t'a mend'eɾakuntʂakoa, os'aɣaritasunekoa βajʂ'ik. |
Gaur egungo munduan, Zientzia eta Teknologia interdependentziaerlazio oso handi batek lotzen ditu, baina bati eta besteari lotutako jarduerak funtsean desberdinak eta elkarren osagarriak dira. | ɡ'awr eɣ'unɡo mund'uan, ʂi'entʂia eta tekn'oloɣia int'erdependentʂiaerlaʂio os'o 'andi βat'ek l'otʂen dit'u, baɲa βat'i eta β'esteaɾi lot'utako ʝard'ueɾak funts'ean desb'erdiɲak eta elk'aren os'aɣariak diɾ'a. |
Berrikuntza teknologikoak aberastasuna edo gizarteongizatea sortzea du helburu, sistema ekonomikoan ezagutza teknologikoaren aplikazioan oinarritutako produktu, zerbitzu edo ekoizpenprozesu berriak plazaratuz. | ber'ikuntʂa tekn'oloɣikoak aβ'eɾastasuna eðo ɣiʂ'arteonɡiʂatea sortʂ'ea ð'u 'elβuɾu, sist'ema ek'onomikoan eʂ'aɣutʂa tekn'oloɣikoaɾen apl'ikaʂioan oɲ'aritutako proð'uktu, ʂerb'itʂu eðo ek'ojʂpemproʂesu βer'iak plaʂ'aɾatuʂ. |
Gizateriaren bilakaeran zehar berrikuntza tekniko ugari izan dira. | ɡiʂ'ateɾiaɾem biʎ'akaeɾan ʂe'ar ber'ikuntʂa tekn'iko uɣ'aɾi iʂ'an diɾ'a. |
Hain zuzen ere, berrikuntza horietako batzuk erabiltzen dira bilakaera horren etapa nagusiak identifikatzeko. | 'ajn ʂuʂ'en eɾ'e, ber'ikuntʂa oɾietako β'atʂuk eɾ'aβiltʂen diɾ'a βiʎ'akaeɾa 'oren et'apa naɣ'usiak ið'entifikatʂeko. |
Gaur egungo ekonomiajardueraren ezaugarri berezietako bat berrikuntza teknologikoek hartu duten garrantzia da, hain zuzen ere, aberastasun eta ongizateiturri nagusietako bat. | ɡ'awr eɣ'unɡo ek'onomiaʝardueɾaɾen eʂ'awɣari βeɾ'eʂietako βat ber'ikuntʂa tekn'oloɣikoek 'artu ðut'en ɡar'antʂia ð'a, 'ajn ʂuʂ'en eɾ'e, aβ'eɾastasun eta onɡ'iʂatejturi naɣ'usietako βat. |
Urtetan pentsatu izan da berrikuntza teknologikoa prozesu lineala dela, ideia berri bat sortzetik hasi eta produktu edo prozesu berri baten hedapen sozialean amaitzen dena. | 'urtetam pents'atu iʂ'an d'a βer'ikuntʂa tekn'oloɣikoa proʂ'esu liɲ'eala ðel'a, ið'eʝa βer'i βat sortʂ'etik asi eta proð'uktu eðo proʂ'esu βer'i βat'en 'eðapen soʂ'ialean am'ajtʂen den'a. |
Kontzepzio hau aldatu da eta egun, berrikuntza teknologikoa oso prozesu konplexutzat ulertzen da, non etengabeko berrelikatze eta elkarreraginak agertzen diren izaera desberdineko faktore askorekin. | kontʂ'epʂio 'aw ald'atu ða eta eɣ'un, ber'ikuntʂa tekn'oloɣikoa os'o proʂ'esu kompl'eʃutʂat ul'ertʂen da, n'on et'enɡaβeko βer'elikatʂe eta elk'areɾaɣiɲak aɣ'ertʂen diɾ'en iʂ'aeɾa ðesb'erdiɲeko fakt'oɾe 'askoɾekin. |
Nolanahi ere, berrikuntza teknologikoaren funtsezko elementu gisa mantentzen da ezin dela bereizi ezagutza teknologiko berrien ekoizpen edo asimilatzetik eta produktu eta prozesu berrien diseinu, gauzatze, merkaturatze eta zabaltzetik. | nol'anai eɾ'e, ber'ikuntʂa tekn'oloɣikoaɾen funts'eʂko el'ementu ɣ'isa mant'entʂen da eʂ'in del'a βeɾ'ejʂi eʂ'aɣutʂa tekn'oloɣiko βer'ien ek'ojʂpen eðo as'imiʎatʂetik eta proð'uktu eta proʂ'esu βer'ien dis'eɲu, ɡawʂ'atʂe, merk'atuɾatʂe eta ʂaβ'altʂetik. |
Berrikuntza teknologikoaren prozesuaren hiru une nagusi bereizten dira. | ber'ikuntʂa tekn'oloɣikoaɾem proʂ'esuaɾen 'iɾu un'e naɣ'usi βeɾ'ejʂten diɾ'a. |
Teknologiak aukeratzeak, garatzeak eta erabiltzeak askotariko eraginak izan ditzake giza zereginaren arlo guztietan eta naturan. | tekn'oloɣiak awk'eɾatʂeak, ɡaɾ'atʂeak eta eɾ'aβiltʂeak ask'otaɾiko eɾ'aɣiɲak iʂ'an ditʂ'ake ɣiʂ'a ʂeɾ'eɣiɲaɾen 'arlo ɣuʂt'ietan eta nat'uɾan. |
Gai horretako lehen ikertzaileetako bat eme ze ele u hatxe a ene izan zen, eta teknologia partikular bakoitzari buruz erantzun beharreko lau galdera hauek planteatu zituen. | ɡ'aj 'oretako le'en 'ikertʂaʎeetako βat em'e ʂe el'e 'u 'atʃe 'a en'e iʂ'an ʂen, eta tekn'oloɣia part'ikular bak'ojtʂaɾi βuɾ'uʂ eɾ'antʂum be'areko l'aw ɣ'aldeɾa awek plant'eatu ʂit'uen. |
Galdetegi hau zabaldu egin daiteke jarduera teknologiko bakoitzak pertsonengan, haien kulturan, gizartean eta ingurumenean dituen eraginak, positiboak edo negatiboak, hobeto identifikatzen laguntzeko. | ɡald'eteɣi 'aw ʂaβ'aldu eɣ'in dajt'eke ʝard'ueɾa tekn'oloɣiko βak'ojtʂak perts'onenɡan, 'aʝen kult'uɾan, ɡiʂ'artean eta inɡ'uɾumenean dit'uen eɾ'aɣiɲak, pos'itiβoak eðo neɣ'atiβoak, 'oβeto ið'entifikatʂen laɣ'untʂeko. |
Zientza, Teknologia eta Gizartea azterlanen helburu nagusia zientzia eta teknologiaren garapenak gizarteko arazoekin duten erlazioa aztertzea da. | ʂi'entʂa, tekn'oloɣia eta ɣiʂ'artea aʂt'erlanen 'elβuɾu naɣ'usia ʂi'entʂia eta tekn'oloɣiaɾen ɡaɾ'apenak ɡiʂ'arteko aɾ'aʂoekin dut'en erl'aʂioa aʂt'ertʂea ð'a. |
zeta te ge ikerketek ondorioztatzen dute zientziaren eta teknologiaren garapena ezin dela ulertu baldintzatzaile politiko, sozial, ekonomiko edo kulturaletatik kanpo. | ʂet'a t'e ɣ'e 'ikerketek ond'oɾioʂtatʂen dut'e ʂi'entʂiaɾen eta tekn'oloɣiaɾen ɡaɾ'apena eʂ'in del'a ul'ertu βald'intʂatʂaʎe pol'itiko, soʂ'ial, ek'onomiko eðo kult'uɾaletatik k'ampo. |
Zientzia, teknologia eta generoari buruzko azterketek helburu politikoa partekatzen dute : praktika zientifikoan islatzen diren sexismoaren eta androzentrismoaren kontrako jarrera. | ʂi'entʂia, tekn'oloɣia eta ɣen'eɾoaɾi βuɾ'uʂko aʂt'erketek 'elβuɾu pol'itikoa part'ekatʂen dut'e: prakt'ika ʂi'entifikoan isl'atʂen diɾ'en seʃ'ismoaɾen eta andr'oʂentrismoaɾen kontr'ako ʝar'eɾa. |
Azterketa mota hauek filosofia orokorrak, pentsamendu politikoak eta zientziaren filosofiak ezarritako bideei jarraituz hainbat modu sofistikatuetan garatu dira, baina denek onartzen dute mugimendu feministaren bigarren olatuan dutela zoru komuna, hirurogeiko eta hirurogeita hamarreko hamarkadetako emakumearen askapenm... | aʂt'erketa mot'a awek fil'osofia oɾ'okorak, pents'amendu pol'itikoak eta ʂi'entʂiaɾen fil'osofiak eʂ'aritako βið'eej ʝar'ajtuʂ ajmbat moð'u sof'istikatuetan ɡaɾ'atu ðiɾ'a, baɲa ðen'ek on'artʂen dut'e muɣ'imendu fem'inistaɾem biɣ'aren ol'atuan dut'ela ʂoɾ'u kom'una, 'iɾuɾoɣejko eta 'iɾuɾoɣejta 'amareko 'amarkaðetako em'... |
Zientziaren eta teknologiaren eztabaida feministaren alderdi politikoa gai honen jatorria edo garapen historikoa azaltzen duen edozein testutan agertzen da. | ʂi'entʂiaɾen eta tekn'oloɣiaɾen eʂt'aβajða fem'inistaɾen ald'erdi pol'itikoa ɣ'aj 'onen ɟat'oria eðo ɣaɾ'apen 'istoɾikoa aʂ'altʂen du'en eð'oʂejn test'utan aɣ'ertʂen da. |
Behin eta berriz errepikatzen den narrazioa bi ikuspegi ezberdin baina osagarrietatik jasotzen da. | be'in eta βer'iʂ er'epikatʂen den nar'aʂioa β'i ik'uspeɣi eʂb'erdim baɲa os'aɣarietatik ɟas'otʂen da. |
Alde batetik, zientzia eta teknologia munduko emakumeen kontakizuna ageri da, haien desberdintasunaren inguruko kontzientzia hartuz. | ald'e βat'etik, ʂi'entʂia eta tekn'oloɣia mund'uko em'akumeen kont'akiʂuna aɣ'eɾi ða, 'aʝen desb'erdintasunaɾen inɡ'uɾuko kontʂ'ientʂia 'artuʂ. |
Desberdintasun hori gutxiagotasun gisa ulertzen da eta zientzia eta teknologian kopuru aldetik duten presentzia eskasean, zein emakumeak zientziara sartzea oztopatu eta haren azpiko aestatutu epistemikoaa betikotu duten oztopoetan bezala. | desb'erdintasun oɾi ɣutʃ'iaɣotasun ɡ'isa ul'ertʂen da eta ʂi'entʂia eta tekn'oloɣian kop'uɾu ald'etik dut'em pres'entʂia esk'asean, ʂ'ejn em'akumeak ʂi'entʂiaɾa sartʂ'ea oʂt'opatu eta 'aɾen aʂp'iko a'estatutu ep'istemikoaa βet'ikotu ðut'en oʂt'opoetam beʂ'ala. |
Zientzia eta teknologiaren historian isildutako eta ahaztutako emakumeen iruditegia berreskuratzea eta ikerketa enpirikoa eta emakumeak zientzia eta teknologiatik baztertzeari buruzko hausnarketa ezinbesteko salaketa lanak dira. | ʂi'entʂia eta tekn'oloɣiaɾen 'istoɾian is'ildutako eta a'aʂtutako em'akumeen iɾ'uðiteɣia βer'eskuɾatʂea eta ik'erketa emp'iɾikoa eta em'akumeak ʂi'entʂia eta tekn'oloɣiatik baʂt'ertʂeaɾi βuɾ'uʂko 'awsnarketa eʂ'imbesteko sal'aketa lan'ak diɾ'a. |
Lan historikosoziologiko horien osagarri dira neskak eta emakumeak zientzia eta teknologiaren hezkuntza curriculumean txertatzeko eta erreferente bihurtzeko ahalegin pedagogikoak. | l'an 'istoɾikosoʂioloɣiko oɾien os'aɣari ðiɾ'a n'eskak eta em'akumeak ʂi'entʂia eta tekn'oloɣiaɾen 'eʂkuntʂa kur'ikulumean tʃert'atʂeko eta er'efeɾente βi'urtʂeko a'aleɣim peð'aɣoɣikoak. |
Bestetik, mugimendu politiko eta sozial desberdinetako emakume militanteen kontaketa ageri da : klase borrokan, ekologian, antimilitarismoan, eta abar. | b'estetik, muɣ'imendu pol'itiko eta soʂ'ial desb'erdiɲetako em'akume mil'itanteen kont'aketa aɣ'eɾi ða: kl'ase βor'okan, ek'oloɣian, ant'imilitaɾismoan, eta aβ'ar. |
Hemen, konpromiso feminista eta bestelako konpromiso soziopolitikoak elkarjartzea nahikoa ez dela ondorioztatzen dute eta generoa analisi zientifikoteknologiko kritikoetan aldagai esanguratsu gisa gehitzea balioan jartzen dute. | 'emen, kompr'omiso fem'inista eta βest'elako kompr'omiso soʂ'iopolitikoak elk'arʝartʂea na'ikoa eʂ t'ela ond'oɾioʂtatʂen dut'e eta xen'eɾoa an'alisi ʂi'entifikoteknoloɣiko kr'itikoetan ald'aɣaj es'anɡuɾatsu ɣ'isa ɣe'itʂea βal'ioan ɟ'artʂen dut'e. |
Zientzia eta teknologiari buruzko eztabaida feminista zientzietan emakumeen urritasunaren kontzientzia hartzetik hasten da, eta garrantzi epistemologikodun auziak ere hartzen doa, hau da, ezagutzaren aukera eta justifikazioari eta subjektu kognitiboaren rolari buruzkoak. Garapen historiko hori ez da gainditu den prozes... | ʂi'entʂia eta tekn'oloɣiaɾi βuɾ'uʂko eʂt'aβajða fem'inista ʂi'entʂietan em'akumeen ur'itasunaɾen kontʂ'ientʂia 'artʂetik 'asten da, eta ɣar'antʂi ep'istemoloɣikoðun awʂ'iak eɾ'e 'artʂen do'a, 'aw ð'a, eʂ'aɣutʂaɾen awk'eɾa eta xust'ifikaʂioaɾi eta subʝ'ektu koxn'itiβoaɾen rol'aɾi βuɾ'uʂkoak. ɡaɾ'apen 'istoɾiko oɾi eʂ t'... |
Emakumeak debekatutako eremuetan integratzeko feminismoak hasieran zuen kezkak konpromiso argia du hezkuntzaren eraldaketarekin, zientziaren eta teknologiaren praktikarekin eta kudeaketarekin. Etorkizunari begira, zeta te ge agendaren helburu nagusienetako bat da. | em'akumeak deβ'ekatutako eɾ'emuetan int'eɣratʂeko fem'inismoak 'asieɾan ʂu'en k'eʂkak kompr'omiso arɡ'ia ð'u 'eʂkuntʂaɾen eɾ'aldaketaɾekin, ʂi'entʂiaɾen eta tekn'oloɣiaɾem prakt'ikaɾekin eta kuð'eaketaɾekin. et'orkiʂunaɾi βeɣ'iɾa, ʂet'a t'e ɣ'e aɣ'endaɾen 'elβuɾu naɣ'usienetako βat d'a. |
Ondoren, informazioaren transmisiorako prozesu sistematikoak eta teknologien analisi arrazionalak azkartu egin zuen teknologiaren bilakaera. | ond'oɾen, inf'ormaʂioaɾen transm'isioɾako proʂ'esu sist'ematikoak eta tekn'oloɣien an'alisi ar'aʂionalak aʂk'artu eɣ'in ʂu'en tekn'oloɣiaɾem biʎ'akaeɾa. |
Fenomeno elektrikoak antzinarotik aztertu izan dira, nahiz eta arlo honetako aurrerapen zientifikoak ez ziren egin hamazazpigarren eta hamazortzigarren mendera arte. Hala ere, elektrizitatearen aplikazio praktikoak gutxi izan ziren, eta, hemeretzigarren mendearen bukaera arte, ez zen erabilera industrialetan eta etxebi... | fen'omeno el'ektrikoak antʂ'iɲaɾotik aʂt'ertu iʂ'an diɾ'a, n'aiʂ eta 'arlo 'onetako awr'eɾapen ʂi'entifikoak e tʂ'iɾen eɣ'in 'amaʂaʂpiɣaren eta 'amaʂortʂiɣarem mend'eɾa art'e. 'ala eɾ'e, el'ektriʂitateaɾen apl'ikaʂio prakt'ikoak ɡ'utʃi iʂ'an ʂiɾ'en, et'a, 'emeɾetʂiɣarem mend'eaɾem buk'aeɾa art'e, e tʂ'en eɾ'aβiʎeɾa ind... |
Korronte elektrikoa sortzeko, karga desberdinak egon behar dute puntu biren artean. | kor'onte el'ektrikoa sortʂ'eko, karɡ'a ðesb'erdiɲak eɣ'om be'ar dut'e p'untu βiɾ'en art'ean. |
Elektrizitatearen fenomenoa betidanik ezagutu da, baina bere ikerkuntza zientifikoa hamazazpigarren eta hamazortzigarren mendean hasi zen. hemeretzigarren mendearen amaieran, ingeniariek etxeerabilerarako aprobetxatzea lortu zuten. Bere hedapen azkarrak gizarte industrialaren oinarri bihurtu zuen. a. | el'ektriʂitateaɾen fen'omenoa βet'iðanik eʂ'aɣutu ða, baɲa βeɾ'e ik'erkuntʂa ʂi'entifikoa 'amaʂaʂpiɣaren eta 'amaʂortʂiɣarem mend'ean asi ʂen. 'emeɾetʂiɣarem mend'eaɾen am'aʝeɾan, inɡ'eniaɾiek etʃ'eeɾaβiʎeɾaɾako apr'oβetʃatʂea lort'u ʂut'en. beɾ'e 'eðapen aʂk'arak ɡiʂ'arte ind'ustrialaɾen oɲ'ari βi'urtu ʂu'en. 'a. |
aMediterraneoko kultura zaharretan, zenbait objektu azalarekin edo artilearekin igurztean beste objektu batzuk erakar zitezkeela jakina zen. Miletoko Talesek elektrizitate estatikoari buruzko behaketa egin zuen. Hark ondorioztatu zuen igurzketak magnetismoz hornitzen zuela anbar moduko materialak eta alderantziz gertat... | am'eðiteraneoko kult'uɾa ʂa'aretan, ʂemb'ajt obʝ'ektu aʂ'alaɾekin eðo art'iʎeaɾekin iɣ'urʂteam b'este obʝ'ektu β'atʂuk eɾ'akar ʂit'eʂkeela ʝak'iɲa ʂ'en. miʎ'etoko tal'esek el'ektriʂitate est'atikoaɾi βuɾ'uʂko βe'aketa eɣ'in ʂu'en. 'ark ond'oɾioʂtatu ʂu'en iɣ'urʂketak maɣn'etismoʂ 'ornitʂen ʂu'ela amb'ar moð'uko mat'eɾi... |
a ixa uve i i i. mendean, hurbilketa berriak eman ziren fenomeno honetan, jenri kabendis, aa du fai, a ban mustxenbroeka eta Watson ikertzaileenak, batik bat. | 'a iʃ'a uβ'e 'i 'i 'i. mend'ean, 'urbilketa βer'iak em'an ʂiɾ'en fen'omeno 'onetan, ɟenr'i kaβ'endis, a'a ð'u f'aj, 'a β'am mustʃ'embroeka eta u'atson 'ikertʂaʎeenak, bat'ik bat. |
Horien ikerketen fruituak galbani, bolta, koulon eta Benjamin Franklinek batuko zituzten, eta, hemeretzigarren mendean, Ampere, faradai eta omek. | oɾien 'ikerketen frujt'uak ɡalβ'ani, bolt'a, kowl'on eta βenɟ'amin frankl'iɲek bat'uko ʂit'uʂten, et'a, 'emeɾetʂiɣarem mend'ean, amp'eɾe, faɾ'aðaj eta om'ek. |
Elektrizitatea eta magnetismoa batuko zituen ikerketa zientifikoa Maxwellen ekuazioen formulazioekin gertatuko zen bat zortzi sei bost ana. | el'ektriʂitatea eta maɣn'etismoa βat'uko ʂit'uen ik'erketa ʂi'entifikoa maʃ'ueʎen ek'uaʂioen form'ulaʂioekin ɡert'atuko ʂem b'at ʂortʂ'i s'ej β'ost an'a. |
Lehenengo Industria Iraultzan gertatu ziren aurrerapen teknologikoek ez zuten energia elektrikoa erabili. Bere lehen aplikazio praktikoa Samuel Morsen telegrafo elektrikoa izan zen ; horrek telekomunikazioak aldatu zituen. hemeretzigarren mendearen amaieran, elektrizitate sorkuntza industriala hasi zen, etxeetako eta k... | le'enenɡo ind'ustria iɾ'awltʂan ɡert'atu ʂiɾ'en awr'eɾapen tekn'oloɣikoek e tʂ'uten en'erɡia el'ektrikoa eɾ'aβili. beɾ'e le'en apl'ikaʂio prakt'ikoa sam'uel mors'en tel'eɣrafo el'ektrikoa iʂ'an ʂen; 'orek tel'ekomunikaʂioak ald'atu ʂit'uen. 'emeɾetʂiɣarem mend'eaɾen am'aʝeɾan, el'ektriʂitate sork'untʂa ind'ustriala asi... |
Karga egoteak indar elektrostatiko bat sortzen du : kargek elkarri indarra eragiten diote, antzinatean ezagutzen zen efektua baina ulertzen ez zena : a lau bost zazpi. hari fin batek esekitako bola arin bat ukituz kargatu daiteke zapi batekin igurtziz kargatutako beirazko hagaxka batekin. | karɡ'a eɣ'oteak ind'ar el'ektrostatiko βat s'ortʂen du: karɡ'ek elk'ari ind'ara eɾ'aɣiten di'ote, antʂ'iɲatean eʂ'aɣutʂen ʂen ef'ektua βaɲa ul'ertʂen 'eʂ ʂen'a: 'a l'aw β'os ʂ'aʂpi. 'aɾi f'im bat'ek es'ekitako βol'a aɾ'im b'at uk'ituʂ karɡ'atu ðajt'eke ʂap'i βat'ekin iɣ'urtʂiʂ karɡ'atutako βejɾ'aʂko 'aɣaʃka βat'ekin. |
Antzeko bola bat kristalezko hagaxka berberarekin kargatzen badugu, lehenengoa egozten duela ikusiko dugu : kargak bi bolak alderatzen ditu. | antʂ'eko βol'a βat krist'aleʂko 'aɣaʃka βerb'eɾaɾekin karɡ'atʂem bað'uɣu, le'enenɡoa eɣ'oʂten du'ela ik'usiko ðuɣ'u: karɡ'ak b'i βol'ak ald'eɾatʂen dit'u. |
Anbarezko hagaxka batekin igurtzitako bi bola ere elkar alderatzen dute. | amb'aɾeʂko 'aɣaʃka βat'ekin iɣ'urtʂitako β'i βol'a eɾ'e elk'ar ald'eɾatʂen dut'e. |
Hala ere, bola bat kristalezko hagaxka batek kargatzen badu eta bestea anbarezko hagaxka batek bi bolak elkar erakartzen dutela ikusiko dugu. | 'ala eɾ'e, bol'a βat krist'aleʂko 'aɣaʃka βat'ek karɡ'atʂem bað'u eta β'estea amb'aɾeʂko 'aɣaʃka βat'ek b'i βol'ak elk'ar eɾ'akartʂen dut'ela ik'usiko ðuɣ'u. |
Aurkikuntza horrek axioma ezaguna ekarri zuen : antzeko karga duten objektuak alderatu eta kontrako karga dutenak erakartzen ditu. | awrk'ikuntʂa 'orek aʃ'ioma eʂ'aɣuna ek'ari ʂu'en: antʂ'eko karɡ'a ðut'en obʝ'ektuak ald'eɾatu eta kontr'ako karɡ'a ðut'enak eɾ'akartʂen dit'u. |
Indarrak partikula kargatuen gainean eragiten du, eta, horregatik, kargak azalera eroale baten gainean ahalik eta modu orekatuenean hedatzeko joera du. Indar elektromagnetikoaren magnitudea erakargarria edo alderagarria izan, Coulomben legeak ematen du, zeinak indarra kargen emaitzarekin erlazionatzen baitu eta haien a... | ind'arak part'ikula karɡ'atuen ɡaɲ'ean eɾ'aɣiten du, et'a, 'oreɣatik, karɡ'ak aʂ'aleɾa eɾ'oale βat'en ɡaɲ'ean a'alik eta moð'u oɾ'ekatuenean 'eðatʂeko ʝo'eɾa ð'u. ind'ar el'ektromaɣnetikoaɾem maɣn'ituðea eɾ'akarɡaria eðo ald'eɾaɣaria iʂ'an, kowl'omben l'eɣeak em'aten du, ʂeɲ'ak ind'ara karɡ'en em'ajtʂaɾekin erl'aʂionat... |
Karga hainbat bitartekoren bidez neur daiteke, hasierako instrumentu bat urrezko hosto elektroskopioa delarik, eta, oraindik ikasgelako frogetarako erabiltzen den arren, elektrometro elektronikoak ordezkatu du bi bost. | karɡ'a ajmbat bit'artekoɾem bið'eʂ n'ewr dajt'eke, 'asieɾako istr'umentu β'at ur'eʂko 'osto el'ektroskopioa ðel'aɾik, et'a, oɾ'ajndik ik'asɡelako froɣ'etaɾako eɾ'aβiltʂen den ar'en, el'ektrometro el'ektronikoak ord'eʂkatu ðu β'i β'ost. |
Karga elektrikoaren mugimendua korronte elektriko izenarekin ezagutzen da, horren intentsitatea anpereetan neurtu ohi delarik. | karɡ'a el'ektrikoaɾem muɣ'imendua kor'onte el'ektriko iʂ'enaɾekin eʂ'aɣutʂen da, 'oren int'entsitatea amp'eɾeetan newrt'u o'i ðel'aɾik. |
Korrontea kargatutako edozein partikula mugikorrez osa daiteke ; gehienetan, elektroiak dira, baina mugimenduan dagoen edozein kargak korrontea osatzen du. | kor'ontea karɡ'atutako eð'oʂejm part'ikula muɣ'ikoreʂ os'a ðajt'eke; ɡe'ienetan, el'ektroʝak diɾ'a, baɲa muɣ'imenduan daɣ'oen eð'oʂejn karɡ'ak kor'ontea os'atʂen du. |
Korronte elektrikoa gauza batzuetatik pasa daiteke, eroale elektrikoak, baina ez da isolatzaile elektriko batetik jariatuko. | kor'onte el'ektrikoa ɣ'awʂa βatʂ'uetatik pas'a ðajt'eke, eɾ'oale el'ektrikoak, baɲa eʂ t'a is'olatʂaʎe el'ektriko βat'etik ɟaɾ'iatuko. |
Konbentzio historikoaren arabera, korronte positibo batek daukan edozein karga positiboren fluxunorabide bera duela edo zirkuitu baten zati positiboenetik zati negatiboenera pasatzen dela definitzen da. | komb'entʂio 'istoɾikoaɾen aɾ'aβeɾa, kor'onte pos'itiβo βat'ek dawk'an eð'oʂejn karɡ'a pos'itiβoɾen fluʃ'unoɾaβiðe β'eɾa ðu'ela eðo ʂirk'ujtu βat'en ʂ'ati pos'itiβoenetik ʂ'ati neɣ'atiβoeneɾa pas'atʂen del'a ðef'initʂen d'a. |
Horrela definitutako korrontea korronte konbentzionala da. | 'orela ðef'initutako kor'ontea kor'onte komb'entʂionala ð'a. |
Zirkuitu elektriko baten inguruan negatiboki kargatutako elektroien higidura positibotzat jotzen da elektroien kontrako norabidean. | ʂirk'ujtu el'ektriko βat'en inɡ'uɾuan neɣ'atiβoki karɡ'atutako el'ektroʝen 'iɣiðuɾa pos'itiβotʂat ɟ'otʂen da el'ektroʝen kontr'ako noɾ'aβiðean. |
Hala ere, baldintzen arabera, korronte elektrikoa partikula kargatuen fluxua izan daiteke edozein noranzkoetan, edo, aldi berean, baita bi noranzkoetan ere. | 'ala eɾ'e, bald'intʂen aɾ'aβeɾa, kor'onte el'ektrikoa part'ikula karɡ'atuen fluʃ'ua iʂ'an dajt'eke eð'oʂejn noɾ'anʂkoetan, eð'o, ald'i βeɾ'ean, bajta β'i noɾ'anʂkoetan eɾ'e. |
Positibotik negatiborako konbentzioa oso erabilia da egoera hori errazteko. | pos'itiβotik neɣ'atiβoɾako komb'entʂioa os'o eɾ'aβilia ð'a eɣ'oeɾa oɾi er'aʂteko. |
Korronte elektrikoa material bat zeharkatzen duen prozesuari, eroapen elektrikoa deitzen zaio, eta bere izaera aldatu egiten da kargatutako partikulen eta haiek bidaiatzen duten materialaren arabera. | kor'onte el'ektrikoa mat'eɾial βat ʂe'arkatʂen du'em proʂ'esuaɾi, eɾ'oapen el'ektrikoa ð'ejtʂen ʂaʝ'o, eta βeɾ'e iʂ'aeɾa ald'atu eɣ'iten d'a karɡ'atutako part'ikulen eta aʝek bið'aʝatʂen dut'em mat'eɾialaɾen aɾ'aβeɾa. |
Korronte elektrikoen adibideak honako hauek dira : eroankortasun metalikoa, non elektroiak eroale batetik igarotzen diren, hala nola metala, eta elektrolisia, non ioiak likido edo plasmetatik igarotzen diren, adibidez, tximista elektrikoak. | kor'onte el'ektrikoen að'iβiðeak 'onako awek diɾ'a: 'eɾoankortasum met'alikoa, n'on el'ektroʝak eɾ'oale βat'etik iɣ'aɾotʂen diɾ'en, 'ala n'ola met'ala, eta el'ektrolisia, n'on i'oʝak lik'iðo eðo plasm'etatik iɣ'aɾotʂen diɾ'en, að'iβiðeʂ, tʃim'ista el'ektrikoak. |
Partikulak nahiko astiro mugi badaitezke ere, horiek gidatzen dituen eremu elektrikoa argiaren abiaduratik hurbil hedatzen da seinale elektrikoak alanbreetan azkar igarotzea ahalbidetuz. | part'ikulak na'iko ast'iɾo muɣ'i βað'ajteʂke eɾ'e, 'oɾiek ɡið'atʂen dit'uen eɾ'emu el'ektrikoa arɡ'iaɾen aβ'iaðuɾatik 'urbil 'eðatʂen da s'eɲale el'ektrikoak al'ambreetan aʂk'ar iɣ'aɾotʂea a'alβiðetuʂ. |
Korronteak hainbat efektu behagarri eragiten ditu, historikoki haren presentzia ezagutzeko bitartekoak izan zirenak. | kor'onteak ajmbat ef'ektu βe'aɣari eɾ'aɣiten dit'u, 'istoɾikoki 'aɾem pres'entʂia eʂ'aɣutʂeko βit'artekoak iʂ'an ʂiɾ'enak. |
Pila boltaiko baten korrontearen bidez ura deskonposatu zitekeela, Nicholsonek eta Carlislek aurkitu zuten mila eta zortziehunean, gaur egun elektrolisi izenez ezagutzen den prozesua. | p'iʎa βolt'ajko βat'en kor'onteaɾem bið'eʂ uɾ'a ðesk'omposatu ʂit'ekeela, nitʃ'olsonek eta karl'islek awrk'itu ʂut'em miʎ'a eta ʂortʂ'ieunean, ɡ'awr eɣ'un el'ektrolisi iʂ'eneʂ eʂ'aɣutʂen dem proʂ'esua. |
Elektromagnetismoa aurkitu zuen, elektrizitatearen eta magnetismoaren arteko oinarrizko elkarrekintza. | el'ektromaɣnetismoa awrk'itu ʂu'en, el'ektriʂitateaɾen eta maɣn'etismoaɾen art'eko oɲ'ariʂko elk'arekintʂa. |
Subsets and Splits
No community queries yet
The top public SQL queries from the community will appear here once available.