text stringlengths 25 5.42k | phonemes stringlengths 19 5.93k |
|---|---|
Literatura Arte ederretako bat eta arteadierazpenaren forma zaharrenetako bat da. | lit'eɾatuɾa art'e eð'eretako βat eta art'eaðieɾaʂpenaɾen form'a ʂa'arenetako βat d'a. |
Hau da, bere helburu estetikoak hitzaren bidez lortzen ditu, ahoz zein idatziz. | 'aw ð'a, beɾ'e 'elβuɾu est'etikoak 'itʂaɾem bið'eʂ l'ortʂen dit'u, a'oʂ ʂ'ejn ið'atʂiʂ. |
Hala ere, literatura zer den eta zer ez den justifikatzea ez da inoiz erraza izaten, historikoki eraikitako kontzeptua baita. | 'ala eɾ'e, lit'eɾatuɾa ʂ'er d'en eta ʂ'er eʂ t'en ɟust'ifikatʂea eʂ t'a iɲ'ojʂ er'aʂa iʂ'aten, 'istoɾikoki eɾ'ajkitako kontʂ'eptua βajta. |
Horrela, hainbat aldiz berrikusi eta birdefinitu da denboran zehar, eta definizio posible asko daude. | 'orela, ajmbat ald'iʂ ber'ikusi eta βird'efiɲitu ða ð'emboɾan ʂe'ar, eta ðef'iniʂio pos'iβle 'asko ðawð'e. |
Literaturaren ezaugarri berezietako bat hizkuntzaren erabilera da, askotan AliteraturahizkuntzaA'deritzona eta erabilera arruntetik edo egunerokotik bereizten dena. | lit'eɾatuɾaɾen eʂ'awɣari βeɾ'eʂietako βat 'iʂkuntʂaɾen eɾ'aβiʎeɾa ð'a, ask'otan al'iteɾatuɾaiʂkuntʂaa' ðeɾ'itʂona eta eɾ'aβiʎeɾa ar'untetik eðo eɣ'uneɾokotik beɾ'ejʂten den'a. |
Hizkuntzaren erabilera bereziak edertasuna eta norberari buruzko hausnarketa ditu helburu, ez bakarrik tropoak eta figura erretorikoak erabiliz, baita erritmoari zentzu berezi bat emanez ere eta errima baliabide nagusi gisa erabiliz. | 'iʂkuntʂaɾen eɾ'aβiʎeɾa βeɾ'eʂiak eð'ertasuna eta norb'eɾaɾi βuɾ'uʂko 'awsnarketa ðit'u 'elβuɾu, 'eʂ bak'arik trop'oak eta fiɣ'uɾa er'etoɾikoak eɾ'aβiliʂ, bajta er'itmoaɾi ʂentʂ'u βeɾ'eʂi βat em'aneʂ eɾ'e eta er'ima βal'iaβiðe naɣ'usi ɣ'isa eɾ'aβiliʂ. |
Horri, gainera, fikzioak ematen dituen baimenak gehitu behar zaizkio : irudimenetik edo errealitatetik bertatik datozen egoerak, irudiak eta kontakizunak, baina subjektibotasunaren bidez iragaziak. | 'ori, ɡaɲ'eɾa, fikʂ'ioak em'aten dit'uem bajm'enak ɡe'itu βe'ar ʂajʂk'io: iɾ'uðimenetik eðo er'ealitatetik bert'atik dat'oʂen eɣ'oeɾak, iɾ'uðiak eta kont'akiʂunak, baɲa subʝ'ektiβotasunaɾem bið'eʂ iɾ'aɣaʂiak. |
Literatura, berez, azterketaeremu bat da : hots, literaturateoriaren, literaturakritikaren, eta filologia eta literaturaren historia aztergaia. | lit'eɾatuɾa, beɾ'eʂ, aʂt'erketaeɾemu βat d'a: ots, lit'eɾatuɾateoɾiaɾen, lit'eɾatuɾakritikaɾen, eta fil'oloɣia eta lit'eɾatuɾaɾen 'istoɾia aʂt'erɡaʝa. |
Bestalde, literaturaz ere hitz egin daiteke artearekin zerikusirik ez duen zentzu batean, baizik eta gai baten inguruan antolatutako jakintzen eta testuen multzo bati buruz : literatura medikoa edo literatura teknikoa, adibidez. | bestalde, lit'eɾatuɾaʂ eɾ'e 'itʂ eɣ'in dajt'eke art'eaɾekin ʂeɾ'ikusiɾik eʂ t'uen ʂentʂ'u βat'ean, bajʂik eta ɣ'aj βat'en inɡ'uɾuan ant'olatutako ʝak'intʂen eta test'uem multʂ'o βat'i βuɾ'uʂ: lit'eɾatuɾa með'ikoa eðo lit'eɾatuɾa tekn'ikoa, að'iβiðeʂ. |
Erdi Aroan, literatura erlijioarekin lotua zegoen, eta idazten zen ia guztia latinez idazten zen. | erd'i aɾ'oan, lit'eɾatuɾa erl'ixioaɾekin lot'ua ʂeɣ'oen, eta ið'aʂten ʂen 'ia ɣuʂt'ia lat'iɲeʂ ið'aʂten ʂen. |
Pizkunde garaian, berriz, idazle klasikoak hartu ziren eredutzat, eta lekuan lekuko hizkuntzak erabiltzen hasi ziren. | piʂk'unde ɣaɾ'aʝan, ber'iʂ, ið'aʂle kl'asikoak 'artu ʂiɾ'en eɾ'eðutʂat, eta l'ekuan lek'uko 'iʂkuntʂak eɾ'aβiltʂen 'asi ʂiɾ'en. |
Klasizismo berriaren garaian, saiakera eta kritika landu ziren, batez ere. | klas'iʂismo βer'iaɾen ɡaɾ'aʝan, saʝ'akeɾa eta kr'itika land'u ʂiɾ'en, bat'eʂ eɾ'e. |
Erromantizismoak ordu arte multzo berekoak izan ziren testu idatziak bereizi zituen : alde batetik, filosofia, historia, ikerketaa, eta, bestetik, alegiazko generoak eta literatura arte gisa. Geroztik, Europako herrialde ia guztietan, bigarren multzoko idazlanak izan dira literaturaren alorrekoak, eta ez lehenengokoak. | er'omantiʂismoak 'ordu art'e multʂ'o βeɾ'ekoak iʂ'an ʂiɾ'en test'u ið'atʂiak beɾ'ejʂi ʂit'uen: ald'e βat'etik, fil'osofia, 'istoɾia, ik'erketaa, et'a, b'estetik, al'eɣiaʂko ɣen'eɾoak eta lit'eɾatuɾa art'e ɣ'isa. ɡeɾ'oʂtik, ewɾ'opako 'erialde 'ia ɣuʂt'ietan, biɣ'arem multʂ'oko ið'aʂlanak iʂ'an diɾ'a lit'eɾatuɾaɾen al'or... |
Literatura bere literaltasunatik definitzen da. | lit'eɾatuɾa βeɾ'e lit'eɾaltasunatik def'initʂen d'a. |
ALiteraturaA'eta AliterarioA'kontzeptuen definizioaren bila, literaturaren teoriaren diziplina sortu zen, eta haren aztergaia, literatura, mugatzen hasi zen. | al'iteɾatuɾaa' eta al'iteɾaɾioa' kontʂ'eptuen def'iniʂioaɾem biʎ'a, lit'eɾatuɾaɾen te'oɾiaɾen diʂ'iplina sort'u ʂen, eta 'aɾen aʂt'erɡaʝa, lit'eɾatuɾa, muɣ'atʂen 'asi ʂ'en. |
Ez dago terminoaren definizio unibokorik, hura definitzen duen literaturakritikariaren mende egongo baita, bai eta definitzen duen garaiaren eta testuinguruaren mende ere. | eʂ t'aɣo term'inoaɾen def'iniʂio un'iβokoɾik, 'uɾa ðef'initʂen du'en lit'eɾatuɾakritikaɾiaɾem mend'e eɣ'onɡo βajt'a, b'aj eta ðef'initʂen du'en ɡaɾ'aʝaɾen eta test'ujnɡuɾuaɾem mend'e eɾ'e. |
Hala ere, diziplina hori aztertzeaz arduratu ziren lehen ikerlariak formalista errusiarrak izan ziren. | 'ala eɾ'e, diʂ'iplina oɾi aʂt'ertʂeaʂ ard'uɾatu ʂiɾ'en le'en ik'erlaɾiak form'alista er'usiarak iʂ'an ʂiɾ'en. |
hogeigarren mendearen hasieran, formalismo errusiarra fenomeno literarioaz arduratzen da, eta testu literario horiek definitzen eta ezaugarritzen dituzten ezaugarriak ikertzen ditu, hau da, obraren literariotasuna. Roman Jakobsonek planteatzen du literaturak, literaturamezu gisa ulerturik, hain berezitasun handiak ditu... | 'oɣejɣarem mend'eaɾen 'asieɾan, form'alismo er'usiara fen'omeno lit'eɾaɾioaʂ ard'uɾatʂen da, eta test'u lit'eɾaɾio 'oɾiek def'initʂen eta eʂ'awɣaritʂen dit'uʂten eʂ'awɣariak ik'ertʂen dit'u, 'aw ð'a, oβr'aɾen lit'eɾaɾiotasuna. rom'an ɟak'oβsonek plant'eatʂen du lit'eɾatuɾak, lit'eɾatuɾameʂu ɣ'isa ul'ertuɾik, 'ajm beɾ'e... |
Literaturahizkuntza estilizatua eta tranzendentzia berezikoa izango litzateke, iraunkortasunera bideratua ; erabilera arrunteko hizkuntzako adierazpenetatik oso desberdina, berehala erabiltzekoa. | lit'eɾatuɾaiʂkuntʂa est'iliʂatua eta tranʂ'endentʂia βeɾ'eʂikoa iʂ'anɡo litʂ'ateke, iɾ'awnkortasuneɾa βið'eɾatua; eɾ'aβiʎeɾa ar'unteko 'iʂkuntʂako að'ieɾaʂpenetatik os'o ðesb'erdiɲa, beɾ'eala eɾ'aβiltʂekoa. |
Literaturak, bestalde, babes iraunkorra eskatzen du tradizioz : On Kixote Mantxakoa ezingo zatekeen idatzi lehenago zalduntzaliburuak existitu izan ez balira. | lit'eɾatuɾak, bestalde, baβ'es iɾ'awnkora esk'atʂen du trað'iʂioʂ: 'on kiʃ'ote mantʃ'akoa eʂ'inɡo ʂat'ekeen ið'atʂi le'enaɣo ʂald'untʂaliβuɾuak eʃ'istitu iʂ'an eʂ p'aliɾa. |
hogeigarren mendearen erdialdean, wolfga kaiserek planteatu zuen ALiteraturaA'terminoa ABelles ele e te te erre e ese aengatik aldatzea, hizketatik eta literaturaz kanpoko testuetatik bereiziz ; Dio testu literario eta poetikoak esanahien multzo egituratu baten esaldi eramaileen multzo egituratu bat direla, non esanahi... | 'oɣejɣarem mend'eaɾen erd'ialdean, u'olfɡa kajs'eɾek plant'eatu ʂu'en al'iteɾatuɾaa' term'inoa aβ'eʎes el'e 'e t'e t'e er'e 'e es'e a'enɡatik ald'atʂea, 'iʂketatik eta lit'eɾatuɾaʂ kamp'oko test'uetatik beɾ'ejʂiʂ; di'o test'u lit'eɾaɾio eta po'etikoak es'anaiem multʂ'o eɣ'ituɾatu βat'en es'aldi eɾ'amaʎeem multʂ'o eɣ'it... |
Literatura terminoa eta bere adjektiboak. | lit'eɾatuɾa term'inoa eta βeɾ'e aðʝ'ektiβoak. |
Literatura bere Ahedadura eta edukiarenA'arabera aztertzen bada, literatura unibertsala izan liteke garai eta leku guztietako obra hartzen badu ; nazio jakin bateko literaturalanetara mugatzen bada, Literatura nazionala da. | lit'eɾatuɾa βeɾ'e a'eðaðuɾa eta eð'ukiaɾena' aɾ'aβeɾa aʂt'ertʂem baða, lit'eɾatuɾa un'iβertsala iʂ'an lit'eke ɣaɾ'aj eta l'eku ɣuʂt'ietako oβr'a 'artʂem bað'u; naʂ'io ʝ'akim bat'eko lit'eɾatuɾalanetaɾa muɣ'atʂem baða, lit'eɾatuɾa naʂ'ionala ð'a. |
Autore bakar baten ekoizpenak, eskuarki idatziak, zeinak, testu literario baten sortzaile kontzientzia izateagatik, bere obra sinatu ohi duten, literatura kultuaren parte dira ; aldiz, kolektibitatearen fruitu eta ahozko transmisiokoak diren ekoizpen anonimoak, batzuetan gerora idatziz jasoak, literatura herrikoi edo t... | awt'oɾe β'akar bat'en ek'ojʂpenak, esk'uarki ið'atʂiak, ʂeɲ'ak, test'u lit'eɾaɾio βat'en sortʂ'aʎe kontʂ'ientʂia iʂ'ateaɣatik, beɾ'e oβr'a siɲ'atu o'i ðut'en, lit'eɾatuɾa kult'uaɾem p'arte ðiɾ'a; ald'iʂ, kol'ektiβitateaɾen frujt'u eta a'oʂko transm'isiokoak diɾ'en ek'ojʂpen an'onimoak, batʂ'uetan ɡeɾ'oɾa ið'atʂiʂ ɟ'aso... |
AObjektuaA'zein den, literatura nahitaezkoa izango da arau eta printzipio orokorrak bilatzen baditu ; AhistorikokritikoaA ', baldin eta bere azterlanaren ikuspegia genealogikoa bada ; AkonparatzaileaA ', baldin eta aldi berean hainbat autoreren, garairen, gairen edo testuinguru historiko, geografiko eta kulturalen lana... | a'obʝektuaa' ʂ'ejn d'en, lit'eɾatuɾa na'itaeʂkoa iʂ'anɡo ða aɾ'aw eta printʂ'ipio oɾ'okorak biʎ'atʂem bað'itu; a'istoɾikokritikoaa', βald'in eta βeɾ'e aʂt'erlanaɾen ik'uspeɣia ɣen'ealoɣikoa βaða; ak'ompaɾatʂaʎeaa', βald'in eta ald'i βeɾ'ean ajmbat awt'oɾeɾen, ɡaɾ'ajɾen, ɡajɾ'en eðo test'ujnɡuɾu 'istoɾiko, ɡe'oɣrafiko e... |
ABitarteko adierazkor eta prozedurenA'arabera, Castagninok proposatzen du literaturak bertsoa eta prosa dituela adierazpide eta haien errealizazioak genero literario unibertsaletan agertzen direla, eta genero horiek, gutxiasko garatuak, edozein kulturatan aurkitzen direla ; AlirikoaA ', AepikoaA'eta AdramatikoaA '. | aβ'itarteko að'ieɾaʂkor eta proʂ'eðuɾena' aɾ'aβeɾa, kast'aɣniɲok prop'osatʂen du lit'eɾatuɾak b'ertsoa eta pros'a ðit'uela að'ieɾaʂpiðe eta 'aʝen er'ealiʂaʂioak xen'eɾo lit'eɾaɾio un'iβertsaletan aɣ'ertʂen diɾ'ela, eta xen'eɾo 'oɾiek, ɡutʃ'iasko ɣaɾ'atuak, eð'oʂejn kult'uɾatan awrk'itʂen diɾ'ela; al'iɾikoaa', a'epikoaa... |
Adierazpen lirikoak sentimendu pertsonalak adierazten dituztenak dira ; epikoak, modu narratiboen bidez adierazitako sentimendu kolektibo baten adierazpenak ; eta dramatikoak, sentimendu eta arazo indibidualak elkarrizketa zuzenaren bidez komunikatuz objektibatzen dituzte. | að'ieɾaʂpen liɾ'ikoak sent'imendu perts'onalak að'ieɾaʂten dit'uʂtenak diɾ'a; ep'ikoak, moð'u nar'atiβoem bið'eʂ að'ieɾaʂitako sent'imendu kol'ektiβo βat'en að'ieɾaʂpenak; eta ðram'atikoak, sent'imendu eta aɾ'aʂo ind'iβiðualak elk'ariʂketa ʂuʂ'enaɾem bið'eʂ kom'unikatuʂ obʝ'ektiβatʂen dit'uʂte. |
Juan JosA Saer teorialariak postulatzen du literatura fikzioa dela ; hau da, literatura gisa irakurtzen dugun guztiak ez du zuzeneko erreferentziarik mundu errealean. | xu'an ɟos'a sa'er te'oɾialaɾiak post'ulatʂen du lit'eɾatuɾa fikʂ'ioa ðel'a; 'aw ð'a, lit'eɾatuɾa ɣ'isa iɾ'akurtʂen duɣ'un ɡuʂt'iak eʂ t'u ʂuʂ'eneko er'efeɾentʂiaɾik mund'u er'ealean. |
Literarioa soilik existitzen da agertzen den testuari dagokionez. | lit'eɾaɾioa sojl'ik eʃ'istitʂen d'a aɣ'ertʂen den test'uaɾi ðaɣ'okioneʂ. |
Baina literatura, paradoxikoa bada ere, guztiz egiazkoa da : bere benetakotasuna fikzio gisa aitortzetik eta bertatik erreala denari buruz hitz egitea. | baɲa lit'eɾatuɾa, paɾ'aðoʃikoa βaða eɾ'e, ɡuʂt'iʂ eɣ'iaʂkoa ð'a: beɾ'e βen'etakotasuna fikʂ'io ɣ'isa ajt'ortʂetik eta βert'atik er'eala ðen'aɾi βuɾ'uʂ 'itʂ eɣ'itea. |
Saerrek dio, gainera, Aegia ez dela nahitaez fikzioaren kontrakoaA'eta fikzioaren aldeko hautua egiten dugunean ez dugula egiten egia desitxuratzeko asmo ilunarekin. | sa'erek di'o, ɡaɲ'eɾa, a'eɣia eʂ t'ela na'itaeʂ fikʂ'ioaɾen kontr'akoaa' eta fikʂ'ioaɾen ald'eko 'awtua eɣ'iten duɣ'unean eʂ t'uɣula eɣ'iten 'eɣia ðes'itʃuɾatʂeko asm'o iʎ'unaɾekin. |
Egiaren eta fikzioaren arteko menpekotasun hierarkikoari dagokionez, zeinaren arabera lehenak bigarrenak baino positibotasun handiagoa izango zukeen, eta, noski, interesatzen zaigun planoan, Afantasia moral hutsaA'da. | 'eɣiaɾen eta fikʂ'ioaɾen art'eko memp'ekotasun 'ieɾarkikoaɾi ðaɣ'okioneʂ, ʂeɲ'aɾen aɾ'aβeɾa le'enak biɣ'arenak baɲo pos'itiβotasun 'andiaɣoa iʂ'anɡo ʂuk'een, et'a, nosk'i, int'eɾesatʂen ʂajɣ'um plan'oan, af'antasia moɾ'al 'utsaa' ð'a. |
Barthesentzat literatura ez da obren corpus bat, ezta kategoria intelektual bat ere, idazketa praktika bat baizik. | bart'esentʂat lit'eɾatuɾa eʂ t'a oβr'en korp'us b'at, 'eʂta kat'eɣoɾia int'elektual βat eɾ'e, ið'aʂketa prakt'ika βat bajʂ'ik. |
Idazketa edo testu gisa, literatura boteretik kanpo dago hizkuntzan desplazamendu bat gertatzen ari delako, eta, desplazamendu horretan, hiru potentziek dute eragina : jakintza askoren ostatatzea, irudikapena eta zeinuen jolasa aa Literatura jakintzen batura denez, jakintza bakoitzak zeharkako leku bat du, eta horrek a... | ið'aʂketa eðo test'u ɣ'isa, lit'eɾatuɾa βot'eɾetik k'ampo ðaɣ'o 'iʂkuntʂan despl'aʂamendu β'at ɡert'atʂen aɾ'i ðel'ako, et'a, despl'aʂamendu 'oretan, 'iɾu pot'entʂiek dut'e eɾ'aɣiɲa: ɟak'intʂa 'askoɾen ost'atatʂea, iɾ'uðikapena eta ʂeɲ'uen ɟol'asa a'a lit'eɾatuɾa ʝak'intʂem bat'uɾa ðen'eʂ, ɟak'intʂa βak'ojtʂak ʂe'arkak... |
Zientzian bezala, zeinaren zirrikituetan lan egiten duen literaturak, harekiko beti atzeratuta edo aurreratuta : AZientzia zabala da ; bizitza sotila, eta, distantzia hori zuzentzeko interesatzen zaigu literaturaA '. | ʂi'entʂiam beʂ'ala, ʂeɲ'aɾen ʂir'ikituetan l'an eɣ'iten du'en lit'eɾatuɾak, 'aɾekiko β'eti atʂ'eɾatuta eðo 'awreɾatuta: aʂ'ientʂia ʂaβ'ala ð'a; biʂ'itʂa sot'iʎa, eta, ðist'antʂia oɾi ʂuʂ'entʂeko int'eɾesatʂen ʂajɣ'u lit'eɾatuɾaa'. |
Bestalde, literaturak mugiarazten duen jakinduria ez da erabatekoa, ezta amaierakoa ere. | bestalde, lit'eɾatuɾak muɣ'iaɾaʂten du'en ɟak'induɾia eʂ t'a eɾ'aβatekoa, 'eʂta am'aʝeɾakoa eɾ'e. |
Literaturak zerbaiti buruz dakiela besterik ez du esaten ; hizkuntzaren argamasa handia da, non soziolektoen aniztasuna erreproduzitzen den mugako edo zero graduko hizkuntza osatuz eta lortuz literaturatik, idazteko ariketatik, hausnarketa amaigabe bat, zeinuz jokatze bat. | lit'eɾatuɾak ʂerb'ajti βuɾ'uʂ dak'iela β'esteɾik eʂ t'u es'aten; 'iʂkuntʂaɾen arɡ'amasa 'andia ð'a, n'on soʂ'iolektoen an'iʂtasuna er'eproðuʂitʂen d'em m'uɣako eðo ʂeɾ'o ɣrað'uko 'iʂkuntʂa os'atuʂ eta lort'uʂ lit'eɾatuɾatik, ið'aʂteko aɾ'iketatik, 'awsnarketa am'ajɣaβe βat, ʂeɲ'uʂ ɟok'atʂe βat. |
Literariotasuna aztertu behar da eta ez literatura, adierazi zuen betan todorobek, literaturaazterketetan agertu zen lehen joera modernoaren aurrean : Formalismo errusiarra deritzona. | lit'eɾaɾiotasuna aʂt'ertu βe'ar d'a eta 'eʂ lit'eɾatuɾa, að'ieɾaʂi ʂu'em bet'an toð'oɾoβek, lit'eɾatuɾaaʂterketetan aɣ'ertu ʂen le'en ɟo'eɾa moð'ernoaɾen 'awrean: form'alismo er'usiara ðeɾ'itʂona. |
Aldiz aztertuko lirateke, ez idazlana, baizik eta hura posible egin duten literaturadiskurtsoaren birtualtasunak. | ald'iʂ aʂt'ertuko liɾ'ateke, 'eʂ ið'aʂlana, bajʂik eta 'uɾa pos'iβle eɣ'in dut'en lit'eɾatuɾaðiskurtsoaɾem birt'ualtasunak. |
Zentzua eta interpretazioa : Diskurtso literariora iristeko obra zehatzetan ikasi behar dugu. | ʂentʂ'ua eta int'erpretaʂioa: disk'urtso lit'eɾaɾioɾa iɾ'isteko oβr'a ʂe'atʂetan ik'asi βe'ar duɣ'u. |
Bi alderdi definitzen dira orduan : zentzua eta interpretazioa. | b'i ald'erdi ðef'initʂen diɾ'a orduan: ʂentʂ'ua eta int'erpretaʂioa. |
Zentzua da obra bereko beste elementu batzuekin eta bere osotasunean korrelazioan sartzeko aukera. | ʂentʂ'ua ð'a oβr'a βeɾ'eko β'este el'ementu βatʂ'uekin eta βeɾ'e os'otasunean kor'elaʂioan sartʂ'eko awk'eɾa. |
Bestalde, interpretazioa desberdina da, kritikariaren nortasunaren eta haren posizio ideologikoaren arabera ; gainera, obraren ekoizpenaren garaiaren eta testuinguruaren arabera ere aldatzen da ; bestela esanda, elementua sistema batean sartzen da, obrarena ez dena, baizik eta irakurlekritikoarena. | bestalde, int'erpretaʂioa ðesb'erdiɲa ð'a, kr'itikaɾiaɾen nort'asunaɾen eta 'aɾem pos'iʂio ið'eoloɣikoaɾen aɾ'aβeɾa; ɡaɲ'eɾa, oβr'aɾen ek'ojʂpenaɾen ɡaɾ'aʝaɾen eta test'ujnɡuɾuaɾen aɾ'aβeɾa eɾ'e ald'atʂen da; bestela es'anda, el'ementua sist'ema βat'ean s'artʂen da, oβr'aɾena eʂ t'ena, bajʂik eta iɾ'akurlekritikoaɾena. |
Hizkuntza arruntean bezala, literaturan ere bi mota bereizten dira : ahozko literatura eta idatzizko literatura. Bietan funtsezkoa da balio estetikoa. | 'iʂkuntʂa ar'unteam beʂ'ala, lit'eɾatuɾan eɾ'e β'i mot'a βeɾ'ejʂten diɾ'a: a'oʂko lit'eɾatuɾa eta ið'atʂiʂko lit'eɾatuɾa. bi'etan funts'eʂkoa ð'a βal'io est'etikoa. |
Ahozkoa da antzinakoena, eta ahozkoaren baitan poesia. | a'oʂkoa ð'a antʂ'iɲakoena, eta a'oʂkoaɾem bajt'am po'esia. |
Literatura idatzia geroago sortu zen herri guztietan eta dantzarekin, musikarekin eta antzerkiarekin lotua egon zen hasieran. | lit'eɾatuɾa ið'atʂia ɣeɾ'oaɣo sort'u ʂen 'eri ɣuʂt'ietan eta ð'antʂaɾekin, mus'ikaɾekin eta antʂ'erkiaɾekin lot'ua eɣ'on ʂen 'asieɾan. |
Inprimeria asmatu zenean literatura idatzia hedatu zen ; aldi berean ahozko literatura biltzen eta argitaratzen hasi zen. | impr'imeɾia asm'atu ʂen'ean lit'eɾatuɾa ið'atʂia 'eðatu ʂen; ald'i βeɾ'ean a'oʂko lit'eɾatuɾa β'iltʂen eta arɡ'itaɾatʂen 'asi ʂ'en. |
Literaturaren helburu nagusia, beste antzeena bezala, estetikaren bidez atsegina lortzea da, eta horretarako erabiltzen duen gaia hizkuntza da. Literaturaren izaera azaltzeko teoria asko egin dira historian zehar. Azken urteotan Roman Jakobson hizkuntzalariarena hartu izan da bereziki aintzat : literatura komunikatzeko... | lit'eɾatuɾaɾen 'elβuɾu naɣ'usia, b'este antʂ'eena βeʂ'ala, est'etikaɾem bið'eʂ ats'eɣiɲa lortʂ'ea ð'a, eta 'oretaɾako eɾ'aβiltʂen du'en ɡaʝ'a 'iʂkuntʂa ð'a. lit'eɾatuɾaɾen iʂ'aeɾa aʂ'altʂeko te'oɾia 'asko eɣ'in diɾ'a 'istoɾian ʂe'ar. aʂk'en 'urteotan rom'an ɟak'oβson 'iʂkuntʂalaɾiaɾena 'artu iʂ'an d'a βeɾ'eʂiki ajntʂ'a... |
Kodeari dagokionez, idazleak hizkuntzaren erabilera arrunta aldatzen du eta aldaketa horiek eragiten dituzte idazlearen estilo ezaugarriak. Bestalde, literatura lanetan ezin da amezuaa aldatu eta beti idazleak idatzitako modu berean eman behar da aditzera, literaturan edukia eta forma banaezinak baitira. Literatura hiz... | koð'eaɾi ðaɣ'okioneʂ, ið'aʂleak 'iʂkuntʂaɾen eɾ'aβiʎeɾa ar'unta ald'atʂen du eta ald'aketa 'oɾiek eɾ'aɣiten dit'uʂte ið'aʂleaɾen est'ilo eʂ'awɣariak. bestalde, lit'eɾatuɾa lan'etan eʂ'in da am'eʂuaa ald'atu eta β'eti ið'aʂleak ið'atʂitako moð'u βeɾ'ean em'am be'ar d'a að'itʂeɾa, lit'eɾatuɾan eð'ukia eta form'a β'anaeʂi... |
Hiru dira nagusiak : epika edo narratiba, lirika edo poesia, eta dramatika edo antzerkia. | 'iɾu ðiɾ'a naɣ'usiak: ep'ika eðo nar'atiβa, liɾ'ika eðo po'esia, eta ðram'atika eðo antʂ'erkia. |
Hiru era horiez gain, didaktikako lanak, historiakoak eta oratoriakoak literatura generotzat hartu izan dira. Dena den, oso zaila da genero bakoitzaren alorra mugatzea, obra askotan, edo, gehienetan, hiru genero nagusien ezaugarriak nahasten baitira. | 'iɾu eɾ'a oɾieʂ ɡ'ajn, dið'aktikako lan'ak, 'istoɾiakoak eta oɾ'atoɾiakoak lit'eɾatuɾa ɣen'eɾotʂat 'artu iʂ'an diɾ'a. d'ena ð'en, os'o ʂaʎ'a ð'a xen'eɾo βak'ojtʂaɾen al'ora muɣ'atʂea, oβr'a ask'otan, eð'o, ɡe'ienetan, 'iɾu xen'eɾo naɣ'usien eʂ'awɣariak na'astem bajt'iɾa. |
Literatura eta sikologia arteko erlazioa. | lit'eɾatuɾa eta sik'oloɣia art'eko erl'aʂioa. |
Ikertzaile batzuek iradokitzen dute fikzio literarioak rol bat joka dezakeela gizabanako baten garapen sikologikoana sikologoek erabili izan dute literatura tresna terapeutiko gisa ere. | 'ikertʂaʎe βatʂ'uek iɾ'aðokitʂen dut'e fikʂ'io lit'eɾaɾioak rol β'at ɟok'a ðeʂ'akeela ɣiʂ'aβanako βat'en ɡaɾ'apen sik'oloɣikoana sik'oloɣoek eɾ'aβili iʂ'an dut'e lit'eɾatuɾa tresn'a teɾ'apewtiko ɣ'isa eɾ'e. |
sikologia sozialaren eta literaturaren arteko harreman emankorraren aurrekariak bazeuden ere, laurogeiko hamarkadatik aurrera bihurtu zen sikologia sozialaren eta literaturaren arteko hurbilketa ezinbesteko eta beharrezko ; batetik, pentsamendu postmodernoak desegin ditu diskurtso zientifikoen eta diskurtso ezientifiko... | sik'oloɣia soʂ'ialaɾen eta lit'eɾatuɾaɾen art'eko 'areman em'ankoraɾen awr'ekaɾiak baʂ'ewðen eɾ'e, lawɾ'oɣejko 'amarkaðatik 'awreɾa βi'urtu ʂen sik'oloɣia soʂ'ialaɾen eta lit'eɾatuɾaɾen art'eko 'urbilketa eʂ'imbesteko eta βe'areʂko; bat'etik, pents'amendu postm'oðernoak des'eɣin dit'u ðisk'urtso ʂi'entifikoen eta ðisk'... |
Bira horrek, TomA ese IbA A plus minus ezek dioenez, ezagutzaren izaerari buruzko ikuskera berriak marrazten lagundu du, eta, batez ere, hizkuntzaren izaera bera ulertzeko modu berriak sortu ditu, besteak beste, errealitatea deskribatzetik edo eraikitzera igaro baita. | b'iɾa 'orek, tom'a es'e iβ'a 'a pl'us min'us eʂ'ek di'oeneʂ eʂ'aɣutʂaɾen iʂ'aeɾaɾi, βuɾ'uʂko ik'uskeɾa βer'iak mar'aʂten laɣ'undu ð'u et'a bat'eʂ, eɾ'e, 'iʂkuntʂaɾen iʂ'aeɾa, β'eɾa ul'ertʂeko moð'u βer'iak sort'u ðit'u b'esteak b'este, er'ealitatea ðeskr'iβatʂetik, eðo eɾ'ajkitʂeɾa iɣ'aɾo βajt'a βajt'a βajt'a. |
Literatura testuek errealitatearen azterketa sikosoziologikorako duten garrantzia Lucien golmanen liburuaren funtsezko tesitik dator ; tesi horren arabera, kulturasorkuntzaren benetako egileak gizartetaldeak dira, eta ez gizabanako isolatuak. | lit'eɾatuɾa test'uek er'ealitateaɾen aʂt'erketa sik'osoʂioloɣikoɾako ðut'en ɡar'antʂia luθ'ien ɡolm'anen liβ'uɾuaɾen funts'eʂko t'esitik dat'or; t'esi 'oren aɾ'aβeɾa, kult'uɾasorkuntʂaɾem ben'etako eɣ'iʎeak ɡiʂ'artetaldeak diɾ'a, eta 'eʂ ɡiʂ'aβanako is'olatuak. |
Gure gizarteak jasan dituen eraldaketa sozial eta ekonomikoek eragin handia izan badute literaturaren eta sikologiaren beraren sorreran eta garapenean, hori, gutxienez, bi bide hauetatik gertatu da : batetik, idazleengan eragin dituen aldaketen bidez, idazleak beren gizartetaldeetako kide bereziki sentiberak diren alde... | ɡuɾ'e ɣiʂ'arteak ɟas'an dit'uen eɾ'aldaketa soʂ'ial eta ek'onomikoek eɾ'aɣin 'andia iʂ'am bað'ute lit'eɾatuɾaɾen eta sik'oloɣiaɾem b'eɾaɾen sor'eɾan eta ɣaɾ'apenean, oɾi, ɡutʃ'ieneʂ, b'i βið'e 'awetatik ɡert'atu ða: bat'etik, ið'aʂleenɡan eɾ'aɣin dit'uen ald'aketem bið'eʂ, ið'aʂleak beɾ'en ɡiʂ'artetaldeetako k'iðe βeɾ'... |
MillA sek Freudengan literatur joera indartsua antzematen du, bere kasu klinikoen idazkeran kontakizun on ororen maxima betetzen baita : nahasmendua eta argitzea. | miʎ'a s'ek frewð'enɡan lit'eɾatur ʝo'eɾa ind'artsua antʂ'ematen du beɾ'e, kas'u klin'ikoen ið'aʂkeɾan kont'akiʂun 'on oɾ'oɾem maʃ'ima βet'etʂem bajt'a na'asmendua: eta arɡ'itʂea arɡ'itʂea. |
Millasentzat kasu klinikoak, eta bereziki Freudenak, literatura hutsa dira. | miʎ'asentʂat kas'u klin'ikoak, eta βeɾ'eʂiki frewð'enak, lit'eɾatuɾa 'utsa ðiɾ'a. |
Freudek eskainitako elkarrizketa batean, elkarrizketatzaileak galdetu zion ea bat zetorren sikoanalisiak literaturari intentsitate berriak eman zizkiolako ideiarekin. | frewð'ek esk'aɲitako elk'ariʂketa βat'ean, elk'ariʂketatʂaʎeak ɡald'etu ʂi'on e'a βat ʂet'oren sik'oanalisiak lit'eɾatuɾaɾi int'entsitate βer'iak em'an ʂiʂk'iolako ið'eʝaɾekin. |
Freudek artearen eta literaturaren hizkuntza figuratura jotzen badu, hizkuntza zientifikoaren mugak gainditzen saiatzeko da. | frewð'ek art'eaɾen eta lit'eɾatuɾaɾen 'iʂkuntʂa fiɣ'uɾatuɾa ʝ'otʂem bað'u, 'iʂkuntʂa ʂi'entifikoaɾem m'uɣak ɡajnd'itʂen saʝ'atʂeko ð'a. |
Horregatik, batzuetan, testu literarioa kasu kliniko gisa erabiltzen du, eta, beste batzuetan, ez, etika profesionalagatik, bere klinika pribatuko kasuak erabili ezin dituenean. | 'oreɣatik, batʂ'uetan, test'u lit'eɾaɾioa kas'u klin'iko ɣ'isa eɾ'aβiltʂen du, et'a, b'este βatʂ'uetan, 'eʂ, et'ika prof'esionalaɣatik, beɾ'e klin'ika priβ'atuko kas'uak eɾ'aβili eʂ'in dit'uenean. |
Abraham Maslow sikologoaren ideiek literatur kritikariei laguntzen diete nola literaturako pertsonaiek beren kultura pertsonala eta historia islatzen dutena Teoriak iradokitzen du literaturak pertsona bati errealizazio pertsonala lortzen laguntzen diola. | aβr'aam 'aslow sik'oloɣoaɾen ið'eʝek lit'eɾatur kr'itikaɾiej laɣ'untʂen di'ete n'ola lit'eɾatuɾako perts'onaʝek beɾ'en kult'uɾa perts'onala eta 'istoɾia isl'atʂen dut'ena te'oɾiak iɾ'aðokitʂen du lit'eɾatuɾak perts'ona βat'i er'ealiʂaʂio perts'onala l'ortʂen laɣ'untʂen di'ola. |
Eleberriak Luzio izena duen eta Tesalian barrena bidaiatzen duen saltzaile baten abenturak kontatzen ditu. | el'eβeriak luʂ'io iʂ'ena ðu'en eta tes'aliam bar'ena βið'aʝatʂen du'en saltʂ'aʎe βat'en aβ'entuɾak kont'atʂen dit'u. |
Bat batean, asto bilakatuko da, bere arima gordez betiere. | b'at bat'ean, ast'o βiʎ'akatuko ða, beɾ'e 'aɾima ɣ'ordeʂ bet'ieɾe. |
Asto izanik jabe desberdinak izango ditu : lapurrak, saltzaileak, gudariak, jopuak, eta abar. | ast'o iʂ'anik ɟaβ'e ðesb'erdiɲak iʂ'anɡo ðit'u: lap'urak, saltʂ'aʎeak, ɡ'uðaɾiak, xop'uak, eta aβ'ar. |
Hitz egiteko gaitasuna izan ez arren, Luziok entzun eta ikusten dituen gauza guztiak nobelan sartzen diren ipuinen bitartez kontatzen dira. | 'itʂ eɣ'iteko ɣajt'asuna iʂ'an 'eʂ ar'en, luʂ'iok entʂ'un eta ik'usten dit'uen ɡ'awʂa ɣuʂt'iak noβ'elan s'artʂen diɾ'en ip'uɲem bit'arteʂ kont'atʂen diɾ'a. |
Hauetako bat Kupido eta sikeren ipuina da, adibidez, Antzinate Klasikoko kontakizunen eredu. | 'awetako βat kup'iðo eta sik'eɾen ip'uɲa ð'a, að'iβiðeʂ, antʂ'iɲate kl'asikoko kont'akiʂunen eɾ'eðu. |
Obran zehar komikotasuna da nagusi baina hausnarketa filosofiko eta erlijiosoak ere badira. | oβr'an ʂe'ar k'omikotasuna ð'a naɣ'usi βaɲa 'awsnarketa fil'osofiko eta erl'ixiosoak eɾ'e βað'iɾa. |
Musika generotan bana daiteke eta generoak azpigeneroetan bana daitezke, nahiz eta banaketalerroak eta musikageneroen arteko harremanak askotan sotilak izan, batzuetan interpretazio pertsonalera irekiak, eta batzuetan eztabaidagarriak. Adibidez, zaila izan daiteke mila bederatziehun eta laurogeiko hamarkada hasierako h... | mus'ika ɣen'eɾotam b'ana ðajt'eke eta ɣen'eɾoak aʂp'iɣeneɾoetam b'ana ðajt'eʂke, n'aiʂ eta βan'aketaleroak eta mus'ikaɣeneɾoen art'eko 'aremanak ask'otan sot'iʎak iʂ'an, batʂ'uetan int'erpretaʂio perts'onaleɾa iɾ'ekiak, eta βatʂ'uetan eʂt'aβajðaɣariak. að'iβiðeʂ, ʂaʎ'a iʂ'an dajt'eke miʎ'a βeð'eɾatʂieun eta lawɾ'oɣejko... |
Bi ametodoa daude musika definitzeko : ikuspegi intrintsekoa eta ikuspegi estrintsekoa. | b'i am'etoðoa ðawð'e mus'ika ðef'initʂeko: ik'uspeɣi intr'intsekoa eta ik'uspeɣi estr'intsekoa. |
Ikuspegi intrintsekoan, musika musikagilearengan existitzen da baita entzun aurretik ere ; izate bat ere izan dezake berez, naturan eta naturalki. | ik'uspeɣi intr'intsekoan, mus'ika mus'ikaɣiʎeaɾenɡan eʃ'istitʂen d'a βajta entʂ'un 'awretik eɾ'e; iʂ'ate βat eɾ'e iʂ'an deʂ'ake βeɾ'eʂ, nat'uɾan eta nat'uɾalki. |
Ikuspegi estrintsekoan, musika proiektatutako funtzioa da, pertzepzioa, soziologikoa berez. | ik'uspeɣi estr'intsekoan, mus'ika proʝ'ektatutako funtʂ'ioa ð'a, pertʂ'epʂioa, soʂ'ioloɣikoa βeɾ'eʂ. |
Zentzumen guztiak ditu, eta harago, baina batean bakarrik hautematen da : hegaztien musika ez da bere horretan musika, eman nahi zaion kalifikazioagatik bakarrik. | ʂentʂ'umen ɡuʂt'iak dit'u, eta 'aɾaɣo, baɲa βat'eam bak'arik 'awtematen da: 'eɣaʂtiem mus'ika eʂ t'a βeɾ'e 'oretam mus'ika, em'an na'i ʂaʝ'on kal'ifikaʂioaɣatik bak'arik. |
Esan beharra dago pitagorikoen soinuzientziaren definizioa Aaurkakoen konbinazio harmonikoa, anizkoitzen bateratzea eta aurkakoen adostasunaA'dela. Soinuen zientzia neurriaren lau zientzietako bat da, matematikarena baino handiagoa, zuzentasunean oinarritzen baita ; izan ere, matematikan hamar zati hiru egiteko eragike... | es'am be'ara ðaɣ'o pit'aɣoɾikoen soɲ'uʂientʂiaɾen def'iniʂioa a'awrkakoen komb'iɲaʂio 'armonikoa, an'iʂkojtʂem bat'eɾatʂea eta awrk'akoen að'ostasunaa' ðel'a. soɲ'uen ʂi'entʂia n'ewriaɾen l'aw ʂi'entʂietako βat d'a, mat'ematikaɾena βaɲo 'andiaɣoa, ʂuʂ'entasunean oɲ'aritʂem bajt'a; iʂ'an eɾ'e, mat'ematikan 'amar ʂ'ati '... |
Soinua, soinugorputzen bibrazio mugimenduak sortzen dituen presioaldaerak jasotzean, belarriak hautematen duen sentsazioa da. | soɲ'ua, soɲ'uɣorputʂem biβr'aʂio muɣ'imenduak s'ortʂen dit'uem pres'ioaldaeɾak ɟas'otʂean, bel'ariak 'awtematen du'en sents'aʂioa ð'a. |
Inguratzen dituen medioak transmititzen du, hau da, oro har, atmosferako aireak. | inɡ'uɾatʂen dit'uem m'eðioak transm'ititʂen d'u, 'aw ð'a, oɾ'o 'ar, atm'osfeɾako ajɾ'eak. |
Soinurik ez hautematea, isiltasuna da, sentsazio erlatiboa den arren, naturan erabateko isiltasuna ez baita gertatzen. | soɲ'uɾik 'eʂ 'awtematea, is'iltasuna ð'a, sents'aʂio erl'atiβoa ð'en ar'en, nat'uɾan eɾ'aβateko is'iltasuna eʂ p'ajta ɣert'atʂen. |
Musikak bi elementu ditu : material akustikoa eta ideia intelektuala. | mus'ikak b'i el'ementu ðit'u: mat'eɾial ak'ustikoa eta ið'eʝa int'elektuala. |
Biak ez dira forma eta eduki gisa uztartzen, baizik eta musikan konbinatu egiten dira irudi unitario bat osatzeko. | bi'ak eʂ t'iɾa form'a eta eð'uki ɣ'isa uʂt'artʂen, bajʂik eta mus'ikan komb'iɲatu eɣ'iten diɾ'a iɾ'uði un'itaɾio βat os'atʂeko. |
Ideia intelektualaren garraiatzaile bihurtzeko, material akustikoak musikaren aurreko prestaketa bat jasaten du, hautaketa eta ordenatze prozesu baten bideza. | ið'eʝa int'elektualaɾen ɡar'aʝatʂaʎe βi'urtʂeko, mat'eɾial ak'ustikoak mus'ikaɾen awr'eko prest'aketa βat ɟas'aten du, 'awtaketa eta ord'enatʂe proʂ'esu βat'em bið'eʂa. |
Aurretiazko ulermen orokor bat lortzeko, hainbat sailkapen aurkitzen ditugu musika antolatzeko material akustikoen barruan, eta, horien barruan, musika melodia, harmonia eta erritmotan banatzen duena da ingurune akademikoetan ohikoena. | awr'etiaʂko ul'ermen oɾ'okor b'at lortʂ'eko, ajmbat sajlk'apen awrk'itʂen dit'uɣu mus'ika ant'olatʂeko mat'eɾial ak'ustikoem bar'uan, et'a, oɾiem bar'uan, mus'ika mel'oðia, 'armonia eta er'itmotam b'anatʂen du'ena ð'a inɡ'uɾune ak'aðemikoetan o'ikoena. |
Printzipio horiek definitzeko eta aplikatzeko modua aldatu egiten da kultura batetik bestera. | printʂ'ipio 'oɾiek def'initʂeko eta apl'ikatʂeko moð'ua ald'atu eɣ'iten d'a kult'uɾa βat'etik best'eɾa. |
Era berean, ideia intelektualak arte bihurtzen du material akustikoa, eta, horrela, musikak historia bereganatzen du denborarekin lotuz eta denboragabe bihurtuz. | eɾ'a βeɾ'ean, ið'eʝa int'elektualak art'e βi'urtʂen du mat'eɾial ak'ustikoa, et'a, 'orela, mus'ikak 'istoɾia βeɾ'eɣanatʂen du ð'emboɾaɾekin lot'uʂ eta ð'emboɾaɣaβe βi'urtuʂ. |
hogeigarren mendean hedatutako material akustikoa txertatzeak, zenbaitetan, informaziozailtasunak sortu zituen aldez aurretiko ulermensistema baliozkorik ez zegoelako, eta, horregatik, beste elementu batzuk hartzen dira kontuan musikaren fenomenoa aztertzeko eta estudiatzeko orduan, hala nola forma, instrumentazioa, eh... | 'oɣejɣarem mend'ean 'eðatutako mat'eɾial ak'ustikoa tʃert'atʂeak, ʂemb'ajtetan, inf'ormaʂioʂajltasunak sort'u ʂit'uen ald'eʂ awr'etiko ul'ermensistema βal'ioʂkoɾik 'eʂ ʂeɣ'oelako, et'a, 'oreɣatik, b'este el'ementu β'atʂuk 'artʂen diɾ'a k'ontuam mus'ikaɾen fen'omenoa aʂt'ertʂeko eta est'uðiatʂeko orduan, 'ala n'ola form... |
Musikari afizionatuek musika konposatu edo interpreta dezakete beren gozamenerako, eta euren diru sarrerak beste leku batean lortu. Musikari profesionalak hainbat talde eta erakundek erabiltzen dituzte, besteak beste, indar armatuek, elizek eta sinagogek, orkestra sinfonikoek, irratidifusioko enpresek edo filmak ekoizt... | mus'ikaɾi af'iʂionatuek mus'ika komp'osatu eðo int'erpreta ðeʂ'akete βeɾ'en ɡoʂ'ameneɾako, eta ewɾ'en d'iɾu sar'eɾak b'este l'eku βat'ean lort'u. mus'ikaɾi prof'esionalak ajmbat t'alde eta eɾ'akundek eɾ'aβiltʂen dit'uʂte, b'esteak b'este, ind'ar arm'atuek, el'iʂek eta siɲ'aɣoɣek, ork'estra sinf'onikoek, ir'atiðifusioko... |
Askotan, zuzeneko entzulego batentzat interpretatutako musikaren eta estudio batean interpretatzen den musikaren arteko bereizketa egiten da, musika saltzeko sistemaren edo irratidifusioko sistemaren bidez grabatu eta banatu ahal izateko. | ask'otan, ʂuʂ'eneko entʂ'uleɣo βat'entʂat int'erpretatutako mus'ikaɾen eta est'uðio βat'ean int'erpretatʂen dem mus'ikaɾen art'eko βeɾ'ejʂketa eɣ'iten da, mus'ika saltʂ'eko sist'emaɾen eðo ir'atiðifusioko sist'emaɾem bið'eʂ ɡraβ'atu eta βan'atu a'al iʂ'ateko. |
Hala ere, kasu askotan, zuzeneko emanaldi bat ere publiko baten aurrean grabatzen eta banatzen da. | 'ala eɾ'e, kas'u ask'otan, ʂuʂ'eneko em'analdi βat eɾ'e puβl'iko βat'en 'awrean ɡraβ'atʂen eta β'anatʂen d'a. |
Zuzeneko kontzertuen grabazioak ohikoak dira, bai musika klasikoan, bai musika herrikoiaren formetan, baita rockean ere, non legez kanpo grabatutako zuzeneko kontzertuak oso preziatuak baitira musika maite dutenentzat. | ʂuʂ'eneko kontʂ'ertuen ɡraβ'aʂioak o'ikoak diɾ'a, b'aj mus'ika kl'asikoan, b'aj mus'ika 'erikoʝaɾen form'etan, bajta rokk'ean eɾ'e, n'on leɣ'eʂ k'ampo ɣraβ'atutako ʂuʂ'eneko kontʂ'ertuak os'o preʂ'iatuak bajt'iɾa mus'ika majt'e ðut'enentʂat. |
Jam banden eszenan, zuzeneko jam saio inprobisatuak estudioko grabazioak baino gustukoagoak dira. | ɟ'am band'en esʂ'enan, ʂuʂ'eneko ʝ'am s'aʝo impr'oβisatuak est'uðioko ɣraβ'aʂioak baɲo ɣust'ukoaɣoak diɾ'a. |
Musika soinukonbinazio edo - mintzaira da ; soinuak giza organo fonatzaileek edota horretarako diseinaturiko musika tresnek sortuak dira, zibilizazio batetik bestera aldatzen diren printzipio teknikoen arabera landuak eta antolatuak. | mus'ika soɲ'ukombiɲaʂio eð'o- mintʂ'ajɾa ð'a; soɲ'uak ɡiʂ'a orɡ'ano fon'atʂaʎeek eðota 'oretaɾako ðis'eɲatuɾiko mus'ika tresn'ek sort'uak diɾ'a, ʂiβ'iliʂaʂio βat'etik best'eɾa ald'atʂen diɾ'em printʂ'ipio tekn'ikoen aɾ'aβeɾa land'uak eta ant'olatuak. |
Segur aski, hasiera batean erlijioari oso estu loturik izango zen, eta eginkizun estetikoa baino areago magikosinbolikoa izango zuen. | seɣ'ur ask'i, 'asieɾa βat'ean erl'ixioaɾi os'o est'u lot'uɾik iʂ'anɡo ʂen, eta eɣ'inkiʂun est'etikoa βaɲo aɾ'eaɣo maɣ'ikosimbolikoa iʂ'anɡo ʂu'en. |
Musika mota hori talde etniko eta kultural guztiek dute, gehienbat ahozko tradizioz transmititzen da, eta bere garapenak eta eboluzioak bide desberdinak jarraitu dituzte zibilizazio bakoitzean, baina, betiere, teknikoki nahiz instrumentalki sinplea izaten da, eta gai jakin baten inguruan bariazioak inprobisatzeko auker... | mus'ika mot'a oɾi t'alde etn'iko eta kult'uɾal ɣuʂt'iek dut'e, ɡe'iembat a'oʂko trað'iʂioʂ transm'ititʂen d'a, eta βeɾ'e ɣaɾ'apenak eta eβ'oluʂioak bið'e ðesb'erdiɲak ɟar'ajtu ðit'uʂte ʂiβ'iliʂaʂio βak'ojtʂean, baɲ'a, bet'ieɾe, tekn'ikoki n'aiʂ istr'umentalki simpl'ea iʂ'aten da, eta ɣ'aj ʝ'akim bat'en inɡ'uɾuam baɾ'ia... |
Musika horren barruan sartzen dira, hasi tribu primitiboen abestietatik eta gaur egungo jazeraino, herrialde desberdinetako folklorea eratzen duten manifestazio musikal guztietatik igarota. | mus'ika 'orem bar'uan s'artʂen diɾ'a, asi triβ'u prim'itiβoen aβ'estietatik eta ɣ'awr eɣ'unɡo ʝaʂ'eɾaɲo, 'erialde ðesb'erdiɲetako folkl'oɾea eɾ'atʂen dut'em man'ifestaʂio mus'ikal ɣuʂt'ietatik iɣ'aɾota. |
Mendebaldean, musika jasoaren garapena Grezian eta Erroman hasi zen, eta handik Europa osora zabaldu zen, bi bide erabiliz : musika profanoa eta erlijiosoa. Azken hori, kristautasunaren hedapenari zuzenean lotua. | mend'eβaldean, mus'ika ʝ'asoaɾen ɡaɾ'apena ɣreʂ'ian eta er'oman asi ʂen, eta 'andik ewɾ'opa os'oɾa ʂaβ'aldu ʂen, b'i βið'e eɾ'aβiliʂ: mus'ika prof'anoa eta erl'ixiosoa. aʂk'en oɾi, krist'awtasunaɾen 'eðapenaɾi ʂuʂ'enean lot'ua. |
Pentagrama edo paper pautatuan musika idazteko modua hamaikagarren mendean asmatu zen. | pent'aɣrama eðo pap'er pawt'atuam mus'ika ið'aʂteko moð'ua 'amajkaɣarem mend'ean asm'atu ʂen. |
hamabigarren mendeaz gero, musika instrumentala polifonikoaren euskarritzat garrantzia hartzen hasi zen, eta gailurrera iritsi zen Palestrinaren eta Orlando di lasoren konposizioekin, Berpizkunde betebetean. | 'amaβiɣarem mend'eaʂ ɡeɾ'o, mus'ika istr'umentala pol'ifonikoaɾen ewsk'aritʂat ɡar'antʂia 'artʂen 'asi ʂ'en, eta ɣaʎ'ureɾa iɾ'itsi ʂem pal'estriɲaɾen eta orl'ando ð'i las'oɾen komp'osiʂioekin, berp'iʂkunde βet'eβetean. |
Barrokoan, teknika berriak asmatu ziren, hala nola monodia lagundua, errezitatiboa eta baxu jarraitua. | bar'okoan, tekn'ika βer'iak asm'atu ʂiɾ'en, 'ala n'ola mon'oðia laɣ'undua, er'eʂitatiβoa eta βaʃ'u ʝar'ajtua. |
Bach eta Haendel bezalako maisuek musika polifonikoak lortua zuen perfekzioa erakutsi zuten. | b'atʃ eta 'aendel βeʂ'alako m'ajsuek mus'ika pol'ifonikoak lort'ua ʂu'em perf'ekʂioa eɾ'akutsi ʂut'en. |
Barrokoaren handitasunaroaren ondoren, estilo galaitsuagoko musika edo rokokoa etorri zen, ponpoxoago eta finagoa. | bar'okoaɾen 'anditasunaɾoaɾen ond'oɾen, est'ilo ɣal'ajtsuaɣoko mus'ika eðo rok'okoa et'ori ʂen, pomp'oʃoaɣo eta fiɲ'aɣoa. |
Subsets and Splits
No community queries yet
The top public SQL queries from the community will appear here once available.