text stringlengths 25 5.42k | phonemes stringlengths 19 5.93k |
|---|---|
Julio Zesarren kasuan, hitz klabeak Julio Zesar eta jaio dira berba klabe horiek. | xul'io ʂes'aren kas'uan, 'iʂ klaβ'eak xul'io ʂes'ar eta ʝaʝ'o ðiɾ'a β'erba klaβ'e 'oɾiek. |
Argi dago ingelesez ematen direla galdera erantzun sistema aurreratu gehienak, baina badaude euskaraz lantzen hasi diren lehenengo prototipoak ere. | arɡ'i ðaɣ'o inɡ'eleseʂ em'aten diɾ'ela ɣ'aldeɾa eɾ'antʂun sist'ema 'awreɾatu ɣe'ienak, baɲa βað'awðe 'ewskaɾaʂ l'antʂen 'asi ðiɾ'en le'enenɡo prot'otipoak eɾ'e. |
aBeste ildo batean, elkarrizketasistemen kasurik sinpleena galderaerantzun sistemena da anwerin. Ingelesez badira sistema aurreratuak, baina euskaraz lehenengo prototipoak lantzen ari dira oraindik. Konputagailu batekin elkarrizketa izatetik urrun gaude gaur egun, baina ikerkuntza horretara zuzendurik dago, eta dagoene... | aβ'este 'ildo βat'ean, elk'ariʂketasistemen kas'uɾik simpl'eena ɣ'aldeɾaeɾantʂun sist'emena ð'a an'ueɾin. inɡ'eleseʂ bað'iɾa sist'ema 'awreɾatuak, baɲa 'ewskaɾaʂ le'enenɡo prot'otipoak l'antʂen aɾ'i ðiɾ'a oɾ'ajndik. komp'utaɣaʎu βat'ekin elk'ariʂketa iʂ'atetik ur'un ɡawð'e ɣ'awr eɣ'un, baɲa ik'erkuntʂa 'oretaɾa ʂuʂ'end... |
Oraindik ez da iritsi makinek gurekin bihotzez hitz egingo duten eguna. | oɾ'ajndik eʂ t'a iɾ'itsi mak'iɲek ɡuɾ'ekim bi'otʂeʂ 'itʂ eɣ'inɡo ðut'en eɣ'una. |
Gainera, batzuetan gizakiok gai gara hitzik gabe elkar ulertzeko, eta, ziur aski, zailtasunak izango dira horrelako komunikazioa lantzekoa. | ɡaɲ'eɾa, batʂ'uetan ɡiʂ'akiok ɡ'aj ɣaɾ'a 'itʂik ɡaβ'e elk'ar ul'ertʂeko, et'a, ʂi'ur ask'i, ʂajlt'asunak iʂ'anɡo ðiɾ'a 'orelako kom'unikaʂioa lantʂ'ekoa. |
Euskaraz lehenengo prototipoak lantzen ari zirela irakurri ondoren, jakinminez bete nintzen eta aixaa taldeko artikulu batean ondokoa irakurri nuen. | 'ewskaɾaʂ le'enenɡo prot'otipoak l'antʂen aɾ'i ʂiɾ'ela iɾ'akuri ond'oɾen, ɟ'akimmiɲeʂ bet'e nintʂ'en eta ajʃ'aa t'aldeko art'ikulu βat'ean ond'okoa iɾ'akuri nu'en. |
Euskararen morfologia eta sintaxirako gramatika lexikofuntzional bat proposatzen du. | ewsk'aɾaɾem morf'oloɣia eta sint'aʃiɾako ɣram'atika leʃ'ikofuntʂional βat prop'osatʂen du. |
Egun Bartzelonako fuyitsuren itzulpen automatikorako proiektuan ari da lanean. - Donostiako InformatikaFakultatean zazpi partaideko talde bat ari da bide berri hauek urratu nahian. | eɣ'um bartʂ'elonako fuʝ'itsuɾen itʂ'ulpen awt'omatikoɾako proʝ'ektuan aɾ'i ða lan'ean.- don'ostiako inf'ormatikafakultatean ʂ'aʂpi part'ajðeko t'alde β'at aɾ'i ða βið'e βer'i awek ur'atu na'ian. |
Proiektu horretan, ordenadore bidez ordenadorearentzako programak idazten irakatsi nahi da. | proʝ'ektu 'oretan, ord'enaðoɾe βið'eʂ ord'enaðoɾeaɾentʂako proɣr'amak ið'aʂten iɾ'akatsi na'i ða. |
Bere barruan bi doktoregotesi gorpuzten dira. | beɾ'e βar'uam b'i ðokt'oɾeɣotesi ɣorp'uʂten diɾ'a. |
Batean problemen enuntziatuak lengoaia naturalez automatikoki ulertzeko sistema bat eraiki zen eta bestean ikasle eta ordenadoretutorearen arteko komunikazioa lengoaia naturalez burutzen da. | bat'eam proβl'emen en'untʂiatuak lenɡ'oaʝa nat'uɾaleʂ awt'omatikoki ul'ertʂeko sist'ema βat eɾ'ajki ʂen eta β'estean ik'asle eta ord'enaðoɾetutoɾeaɾen art'eko kom'unikaʂioa lenɡ'oaʝa nat'uɾaleʂ buɾ'utʂen da. |
Sistema gaztelaniarako egin da, baina euskarari ere egokitu zaio zenbait modulu. | sist'ema ɣaʂt'elaniaɾako eɣ'in da, baɲa ewsk'aɾaɾi eɾ'e eɣ'okitu ʂaʝ'o ʂemb'ajt moð'ulu. |
Aurten proiektu berria abiarazi da unibertsitate zerbitzuetarako euskal ikastetxea Institutuarekin eta APIKA informatikaenpresarekin batera. | awrt'em proʝ'ektu βer'ia aβ'iaɾaʂi ð'a un'iβertsitate ʂerb'itʂuetaɾako ewsk'al ik'astetʃea ist'itutuaɾekin eta ap'ika inf'ormatikaempresaɾekim bat'eɾa. |
Proiektu honen helburuak bi dira : euskaraz idatzitako testuentzako zuzentzaile ortografikoa eta euskararako analisatzaile morfologiko orokorra burutzeaa. | proʝ'ektu 'onen 'elβuɾuak b'i ðiɾ'a: 'ewskaɾaʂ ið'atʂitako test'uentʂako ʂuʂ'entʂaʎe ort'oɣrafikoa eta ewsk'aɾaɾako an'alisatʂaʎe morf'oloɣiko oɾ'okora βuɾ'utʂeaa. |
Artikulu hau hatxe te te pe ese : webartxibeorg web hogei biloi berrogeita hamaika mila berrehun eta hogeita zortzi miloi ehun eta berrogeita lau mila seiehun eta berrogeita hiru hatxe te te pe : ixasiehues Ixa Argitalpenak Artikuluak mila miloi bederatziehun eta hamaika mila zazpiehun eta hogeita sei publikoak zortzi ... | art'ikulu 'aw 'atʃe t'e t'e p'e es'e: u'eβartʃiβeorɡ u'eb 'oɣej βiʎ'oj βer'oɣejta 'amajka miʎ'a βer'eun eta 'oɣejta ʂortʂ'i miʎ'oj e'un eta βer'oɣejta l'aw miʎ'a seʝ'eun eta βer'oɣejta 'iɾu 'atʃe t'e t'e p'e: iʃ'asieues iʃ'a arɡ'italpenak art'ikuluak miʎ'a miʎ'oj βeð'eɾatʂieun eta 'amajka miʎ'a ʂ'aʂpieun eta 'oɣejta s'... |
Artikulu honen izenburua aLengoaia naturalaren ordenadorebidezko aplikazioaka da eta ondokoa aurkitu dezakegu. | art'ikulu 'onen iʂ'embuɾua al'enɡoaʝa nat'uɾalaɾen ord'enaðoɾeβiðeʂko apl'ikaʂioaka ð'a eta ond'okoa awrk'itu ðeʂ'akeɣu. |
Hizkuntza bakartua da, ez baitzaio ahaidetasunik aurkitu. | 'iʂkuntʂa βak'artua ð'a, eʂ p'ajtʂaʝo a'ajðetasunik awrk'itu. |
Morfologiari dagokionez, hizkuntza eranskari eta ergatiboa da. | morf'oloɣiaɾi ðaɣ'okioneʂ, 'iʂkuntʂa eɾ'anskaɾi eta erɡ'atiβoa ð'a. |
Gaur egun, Euskal Herrian bertan ere hizkuntza gutxitua da, lurralde horretan gaztelania eta frantsesa nagusitu baitira. | ɡ'awr eɣ'un, ewsk'al 'eriam b'ertan eɾ'e 'iʂkuntʂa ɣutʃ'itua ð'a, lur'alde 'oretan ɡaʂt'elania eta frants'esa naɣ'usitu βajt'iɾa. |
Euskararen sustrairik zaharrenak, Erromatar Inperioaren aurretikoak, Akitania osoan eta Bizkaiko golkotik Andorraraino bitarteko Pirinioen bi aldeetan agertu dira. | ewsk'aɾaɾen sustr'ajɾik ʂa'arenak, er'omatar imp'eɾioaɾen awr'etikoak, ak'itania os'oan eta βiʂk'ajko ɣolk'otik and'oraɾaɲo βit'arteko piɾ'inioem b'i ald'eetan aɣ'ertu ðiɾ'a. |
Erdi Aroan, gutxienez Errioxan eta Burgosko iparekialdean ere hitz egin zela dokumentatuta dago. | erd'i aɾ'oan, ɡutʃ'ieneʂ er'ioʃan eta βurɡ'osko ip'aɾekialdean eɾ'e 'itʂ eɣ'in ʂel'a ðok'umentatuta ðaɣ'o. |
Gutxitze prozesu latza jasan du, eta lurraldeak galdu ditu etenik gabe. | ɡ'utʃitʂe proʂ'esu latʂ'a ʝas'an du, eta lur'aldeak ɡald'u ðit'u et'enik ɡaβ'e. |
Nafarroa Garaian, bereziki, prozesu hori oso nabarmena izan da azken mendeetan. | naf'aroa ɣaɾ'aʝan, beɾ'eʂiki, proʂ'esu oɾi os'o naβ'armena iʂ'an da aʂk'em mend'eetan. |
hemeretzigarren mendearen amaieran eta hogeigarren mendearen hasieran, hainbat intelektual nahiz Arturo Kanpion eta Sabino Arana bezalako politikarien eraginez nolabait biziberritu zen, eusko abertzaletasunari estuki lotu baitzen. | 'emeɾetʂiɣarem mend'eaɾen am'aʝeɾan eta 'oɣejɣarem mend'eaɾen 'asieɾan, ajmbat int'elektual n'aiʂ art'uɾo kamp'ion eta saβ'iɲo aɾ'ana βeʂ'alako pol'itikaɾien eɾ'aɣiɲeʂ nol'aβajt biʂ'iβeritu ʂen, ewsk'o aβ'ertʂaletasunaɾi est'uki lot'u βajtʂ'en. |
Frankismoaren garaian euskarak jazarpen arrotza pairatu zuen eta ia desagertu zen, baina berriro ere indartu egin da mila bederatziehun eta hirurogeiko hamarkadaz geroztik, euskararen aldeko herri mugimenduak eta idatzizko estandarizazioak lagunduta. | frank'ismoaɾen ɡaɾ'aʝan 'ewskaɾak ɟaʂ'arpen ar'otʂa pajɾ'atu ʂu'en eta 'ia ðes'aɣertu ʂen, baɲa βer'iɾo eɾ'e ind'artu eɣ'in d'a miʎ'a βeð'eɾatʂieun eta 'iɾuɾoɣejko 'amarkaðaʂ ɡeɾ'oʂtik, ewsk'aɾaɾen ald'eko 'eri muɣ'imenduak eta ið'atʂiʂko est'andaɾiʂaʂioak laɣ'unduta. |
Inkesta Soziolinguistikoaren arabera, euskararen eremu osoan bizi ziren hamasei urtetik gorako biztanleen ehuneko A bi zortzi, lau zen euskalduna, eta ehuneko A bat sei, lau euskaldun hartzailea. | ink'esta soʂ'iolinɡujstikoaɾen aɾ'aβeɾa, ewsk'aɾaɾen eɾ'emu os'oam b'iʂi ʂiɾ'en 'amasej urt'etik ɡoɾ'ako βiʂt'anleen e'uneko 'a β'i ʂortʂ'i, l'aw ʂ'en ewsk'alduna, eta e'uneko a β'at s'ej, l'aw ewsk'aldun 'artʂaʎea. |
Hala ere, adin tarte gazteagoak kontuan hartuta, kopurua handiagoa da. | 'ala eɾ'e, að'in tart'e ɣaʂt'eaɣoak k'ontuan 'artuta, kop'uɾua 'andiaɣoa ð'a. |
Adibidez, Euskal Autonomia Erkidegoko datuak soilik kontuan hartuta, bi mila eta hamaseian bi urtetik gorako zortziehun eta laurogeita hamabost mila bederatziehun eta berrogeita bi euskaldun eta hirurehun eta laurogeita hamaika mila zortziehun eta laurogeita hamazazpi euskaldun hartzaile zeuden. | að'iβiðeʂ, ewsk'al awt'onomia erk'iðeɣoko ðat'uak sojl'ik k'ontuan 'artuta, b'i miʎ'a eta 'amaseʝam b'i urt'etik ɡoɾ'ako ʂortʂ'ieun eta lawɾ'oɣejta 'amaβos miʎ'a βeð'eɾatʂieun eta βer'oɣejta β'i ewsk'aldun eta 'iɾuɾeun eta lawɾ'oɣejta 'amajka miʎ'a ʂortʂ'ieun eta lawɾ'oɣejta 'amaʂaʂpi ewsk'aldun 'artʂaʎe ʂewð'en. |
Indoeuropar hizkuntza erromantzez inguratuta dagoen arren, euskara hizkuntza bakartua da, ez du bere familiako beste hizkuntzarik. | ind'oewɾopar 'iʂkuntʂa er'omantʂeʂ inɡ'uɾatuta ðaɣ'oen ar'en, 'ewskaɾa 'iʂkuntʂa βak'artua ð'a, eʂ t'u βeɾ'e fam'iliako β'este 'iʂkuntʂaɾik. |
Euskararen jatorria ezezaguna da. Gaur egun, euskararen hizkuntzalaritza historikoan aditu direnen artean, hipotesi onartuena da euskara milaka urtez hitz egin dela Pirinioen inguruan. | ewsk'aɾaɾen ɟat'oria eʂ'eʂaɣuna ð'a. ɡ'awr eɣ'un, ewsk'aɾaɾen 'iʂkuntʂalaɾitʂa 'istoɾikoan að'itu ðiɾ'enen art'ean, 'ipotesi on'artuena ð'a 'ewskaɾa miʎ'aka urt'eʂ 'itʂ eɣ'in del'a piɾ'inioen inɡ'uɾuan. |
Hizkuntzalaritzan egin ohi denez, euskara hemen sortu den ala inondik etorri den jakiteko, beste hizkuntzekiko ahaidetasuna bilatu zaio. | 'iʂkuntʂalaɾitʂan eɣ'in o'i ðen'eʂ, 'ewskaɾa 'emen sort'u ðen ala iɲ'ondik et'ori ðen ɟak'iteko, b'este 'iʂkuntʂekiko a'ajðetasuna βiʎ'atu ʂaʝ'o. |
Hainbat teoria egin dira euskarak kaukasoar hizkuntzekin, amazigerarekin, iberierarekin eta beste hainbatekin ahaidetasuna baduela esan dutenak. | ajmbat te'oɾia eɣ'in diɾ'a 'ewskaɾak kawk'asoar 'iʂkuntʂekin, am'aʂiɣeɾaɾekin, iβ'eɾieɾaɾekin eta β'este ajmbatekin a'ajðetasuna βað'uela es'an dut'enak. |
Hizkuntzen arteko alderaketarako hizkuntzalaritzak taxutu dituen metodoak erabiliz, ordea, frogatu da teoria horiek ez dutela behar besteko oinarririk. | 'iʂkuntʂen art'eko ald'eɾaketaɾako 'iʂkuntʂalaɾitʂak taʃ'utu ðit'uem met'oðoak eɾ'aβiliʂ, ordea, froɣ'atu ða te'oɾia 'oɾiek eʂ t'utela βe'ar b'esteko oɲ'ariɾik. |
Orain arte jakin denez, beraz, beste hizkuntzen artean euskarak ez du ahaiderik. | oɾ'ajn art'e ʝ'akin den'eʂ, beɾaʂ, b'este 'iʂkuntʂen art'ean 'ewskaɾak eʂ t'u a'ajðeɾik. |
Euskara Europan sustrai luzeena duen hizkuntza delakoan daude euskalariak ; duela zortzi mila bat urte euskararen aurrekari zen hizkuntza bat hitz egiten bide zen Pirinioen inguruan, eta orduz geroztik etenik gabeko historia izan bide du gure hizkuntzak inguru honetan. | 'ewskaɾa ewɾ'opan sustr'aj luʂ'eena ðu'en 'iʂkuntʂa ðel'akoan dawð'e ewsk'alaɾiak; du'ela ʂortʂ'i miʎ'a βat 'urte ewsk'aɾaɾen awr'ekaɾi ʂ'en 'iʂkuntʂa βat 'itʂ eɣ'item bið'e ʂ'em piɾ'inioen inɡ'uɾuan, eta 'orduʂ ɡeɾ'oʂtik et'enik ɡaβ'eko 'istoɾia iʂ'am bið'e ð'u ɣuɾ'e 'iʂkuntʂak inɡ'uɾu 'onetan. |
Historia horretan, hizkuntzalariek gutxi gorabehera azken hiru mila urteko historia aztertu ahal izan dute. | 'istoɾia 'oretan, 'iʂkuntʂalaɾiek ɡ'utʃi ɣoɾ'aβeeɾa aʂk'en 'iɾu miʎ'a urt'eko 'istoɾia aʂt'ertu a'al iʂ'an dut'e. |
Erromatarrak iritsi zirenean, euskal hiztunen multzoa Demanda mendilerrotik Garona ibairaino eta Pirinioetan Kataluniako lurretaraino zabaltzen zen. | er'omatarak iɾ'itsi ʂiɾ'enean, ewsk'al 'iʂtunem multʂ'oa ðem'anda mend'iʎerotik ɡaɾ'ona iβ'ajɾaɲo eta piɾ'inioetan kat'aluniako lur'etaɾaɲo ʂaβ'altʂen ʂen. |
Kristo ondorengo lehen milurtekoan eremu horrek atzerakada handia izan zuen Pirinioetan eta iparraldean, batez ere Erromatar Inperioaren eraginez. | kr'isto ond'oɾenɡo le'em miʎ'urtekoan eɾ'emu 'orek atʂ'eɾakaða 'andia iʂ'an ʂu'em piɾ'inioetan eta ip'araldean, bat'eʂ eɾ'e er'omatar imp'eɾioaɾen eɾ'aɣiɲeʂ. |
Erromatarrek latina ekarri zuten berekin eta beren menpeko lurralde guztietara zabaldu zuten. | er'omatarek lat'iɲa ek'ari ʂut'em beɾ'ekin eta βeɾ'em memp'eko lur'alde ɣuʂt'ietaɾa ʂaβ'aldu ʂut'en. |
Orain arte, euskaraz ezagutzen diren lehen hitz idatziak, Akitaniako lurretan, Sorian, Errioxan, Zaragozan eta Huescan aurkitu dira. | oɾ'ajn art'e, 'ewskaɾaʂ eʂ'aɣutʂen diɾ'en le'en 'itʂ ið'atʂiak, ak'itaniako lur'etan, soɾ'ian, er'ioʃan, ʂaɾ'aɣoʂan eta 'ueskan awrk'itu ðiɾ'a. |
Gizaki izenak edo jainkojainkosen izenak dira, eta hilarrietan eta aldaretan idatzi zituzten, Ko. | ɡiʂ'aki iʂ'enak eðo ʝ'ajnkoʝajnkosen iʂ'enak diɾ'a, eta 'iʎarietan eta ald'aɾetan ið'atʂi ʂit'uʂten, k'o. |
Bestalde, toponimiari begiratuta ere, euskararen bidez azaldu diren toponimoak daude aipatutako eremu osoan. | bestalde, top'onimiaɾi βeɣ'iɾatuta eɾ'e, ewsk'aɾaɾem bið'eʂ aʂ'aldu ðiɾ'en top'onimoak dawð'e ajp'atutako eɾ'emu os'oan. |
Euskalarien artean nagusi den iritziak dioenez, garai hartan euskaraz honako tribu hauek mintzo ziren : akitaniarrak, baskoiak, barduliarrak, karistiarrak, iakatarrak eta, agian, autrigoiak. | ewsk'alaɾien art'ean naɣ'usi ð'en iɾ'itʂiak di'oeneʂ, ɡaɾ'aj 'artan 'ewskaɾaʂ 'onako triβ'u awek mintʂ'o ʂiɾ'en: ak'itaniarak, bask'oʝak, bard'uliarak, kaɾ'istiarak, 'iakatarak et'a, aɣ'ian, awtr'iɣoʝak. |
Beste ikerlari batzuek baskoitze berantiarraren teoria euskarritzen dute, alegia, euskaraz mintzo zirenak akitaniarrak eta baskoiak zirela, eta mendebalderagoko tribuek indoeuropar hizkuntza zutela. | b'este ik'erlaɾi βatʂ'uek bask'ojtʂe βeɾ'antiaraɾen te'oɾia ewsk'aritʂen dut'e, aleɣia, 'ewskaɾaʂ mintʂ'o ʂiɾ'enak ak'itaniarak eta βask'oʝak ʂiɾ'ela, eta mend'eβaldeɾaɣoko triβ'uek ind'oewɾopar 'iʂkuntʂa ʂut'ela. |
Honakoak dira euskararen eremuko lurretan bizi ziren tribu protohistorikoak. | 'onakoak diɾ'a ewsk'aɾaɾen eɾ'emuko lur'etam b'iʂi ʂiɾ'en triβ'u prot'oistoɾikoak. |
Ekialderago, baliteke andosinoak ere euskal hizkuntzaren batez mintzo izatea. Andosinoak gaur egungo Andorraren inguruan bizi ziren, eta oraingoz hipotesi onartuena da haien etnonimoak AhandiA'euskal hitzarekin zerikusia duela. | ek'ialdeɾaɣo, bal'iteke and'osiɲoak eɾ'e ewsk'al 'iʂkuntʂaɾem bat'eʂ mintʂ'o iʂ'atea. and'osiɲoak ɡ'awr eɣ'unɡo and'oraɾen inɡ'uɾuam b'iʂi ʂiɾ'en, eta oɾ'ajnɡoʂ 'ipotesi on'artuena ð'a 'aʝen etn'onimoak a'andia' ewsk'al 'itʂaɾekin ʂeɾ'ikusia ðu'ela. |
Euskaldunek elkarrekintza anitz izan zituzten erromatarrekin, eta euskarak bai latinetik, bai haren ondorengo erromantzeetatik mailegu ugari hartu zituen, apurkaapurka bere sistema fonetikora egokituta. Hizkuntzaren egitura sintaktikoak, berriz, nortasun propioarekin dirau, eraginak gorabehera. | ewsk'aldunek elk'arekintʂa an'itʂ iʂ'an ʂit'uʂten er'omatarekin, eta 'ewskaɾak b'aj lat'iɲetik, b'aj 'aɾen ond'oɾenɡo er'omantʂeetatik maʎ'eɣu uɣ'aɾi 'artu ʂit'uen, ap'urkaapurka βeɾ'e sist'ema fon'etikoɾa eɣ'okituta. 'iʂkuntʂaɾen eɣ'ituɾa sint'aktikoak, ber'iʂ, nort'asum pr'opioaɾekin diɾ'aw, eɾ'aɣiɲak ɡoɾ'aβeeɾa. |
Erromatarrek ekarritako latinaren ezarpenak eta zabalpenak garai hartan euskara inguratzen zuten gainerako hizkuntza guztiak desagerrarazi zituen : indoeuropar hizkuntzak eta hizkuntza ez indoeuroparrak. Euskal Herriak eutsi egin zion bere hizkuntzari ; hala ere, erromatarren kokaguneen ondoko lurraldeak latinizatu egi... | er'omatarek ek'aritako lat'iɲaɾen eʂ'arpenak eta ʂaβ'alpenak ɡaɾ'aj 'artan 'ewskaɾa inɡ'uɾatʂen ʂut'en ɡaɲ'eɾako 'iʂkuntʂa ɣuʂt'iak des'aɣeraɾaʂi ʂit'uen: ind'oewɾopar 'iʂkuntʂak eta 'iʂkuntʂa 'eʂ ind'oewɾoparak. ewsk'al 'eriak 'ewtsi eɣ'in ʂi'om beɾ'e 'iʂkuntʂaɾi; 'ala eɾ'e, er'omataren kok'aɣuneen ond'oko lur'aldeak ... |
Erdi Aroan latinak garapen ezberdina izan zuen eskualdearen arabera, eta hizkuntza erromanikoak sortu ziren. | erd'i aɾ'oan lat'iɲak ɡaɾ'apen eʂb'erdiɲa iʂ'an ʂu'en esk'ualdeaɾen aɾ'aβeɾa, eta 'iʂkuntʂa er'omanikoak sort'u ʂiɾ'en. |
Hala ere, euskarak eutsi zion latinaren eta hizkuntza erromanikoen hedapenari. | 'ala eɾ'e, 'ewskaɾak 'ewtsi ʂi'on lat'iɲaɾen eta 'iʂkuntʂa er'omanikoen 'eðapenaɾi. |
Arabieraz mintzo zen jende multzoa ere bizi zen Tuterako eskualdean. | aɾ'aβieɾaʂ mintʂ'o ʂ'en ɟ'ende multʂ'oa eɾ'e β'iʂi ʂen tut'eɾako esk'ualdean. |
Hor musulmanek ia lau mendez botere politikoa izan zuten. | 'or mus'ulmanek 'ia l'aw mend'eʂ bot'eɾe pol'itikoa iʂ'an ʂut'en. |
Musulmanek zazpiehun eta hamaikatik aurrera penintsula ia osoa mende hartu zuten, Euskal Herriko mugaraino. | mus'ulmanek ʂ'aʂpieun eta 'amajkatik 'awreɾa pen'intsula 'ia os'oa mend'e 'artu ʂut'en, ewsk'al 'eriko m'uɣaɾaɲo. |
Euskaldunen eremuan ez zuten kokapen iraunkorrik izan, nahiz eta hainbat razia egin zituzten, Arabako lurretan adibidez. | ewsk'aldunen eɾ'emuan e tʂ'uten kok'apen iɾ'awnkorik iʂ'an, n'aiʂ eta ajmbat raʂ'ia eɣ'in ʂit'uʂten, aɾ'aβako lur'etan að'iβiðeʂ. |
Nafarroan, hala ere, harreman onak izan zituzten euskaldunekin hainbat mendez. | naf'aroan, 'ala eɾ'e, 'areman on'ak iʂ'an ʂit'uʂten ewsk'aldunekin ajmbat mend'eʂ. |
Hebreera ere hitz egiten zuten gutxi batzuek euskal lurraldeetan. | 'eβreeɾa eɾ'e 'itʂ eɣ'iten ʂut'en ɡ'utʃi βatʂ'uek ewsk'al lur'aldeetan. |
Haatik, haren erabilera bestelakoa zen, erlijioari lotuta zegoen batez ere ; nahiz eta gero juduen hizkuntza nagusia tokian tokikoa izan. | 'aatik, 'aɾen eɾ'aβiʎeɾa βest'elakoa ʂ'en, erl'ixioaɾi lot'uta ʂeɣ'oem bat'eʂ eɾ'e; n'aiʂ eta ɣeɾ'o ʝuð'uen 'iʂkuntʂa naɣ'usia t'okian t'okikoa iʂ'an. |
Hala eta guztiz ere, Euskal Herriko hizkuntza nagusia euskara zen : ia Euskal Herri osoan mintzatzen zen garai hartan. | 'ala eta ɣuʂt'iʂ eɾ'e, ewsk'al 'eriko 'iʂkuntʂa naɣ'usia 'ewskaɾa ʂ'en: 'ia ewsk'al 'eri os'oam mintʂ'atʂen ʂen ɡaɾ'aj 'artan. |
Dena den, nagusitasun geografiko horri ez zegokion nagusitasun administratibo edo ofizialik. | d'ena ð'en, naɣ'usitasun ɡe'oɣrafiko 'ori e tʂ'eɣokion naɣ'usitasun aðm'inistratiβo eðo of'iʂialik. |
Inongo erakundeak ez zuen bere jardun administratiboan edo dokumentazio ofizialean erabiltzen. | iɲ'onɡo eɾ'akundeak e tʂ'uem beɾ'e ʝard'un aðm'inistratiβoan eðo ðok'umentaʂio of'iʂialean eɾ'aβiltʂen. |
Garai goiztiar hartatik hizkuntza haiek idatziaren prestigioa bereganatu zuten, eta euskara, berriz, herri xehearekin lotuta zegoen. | ɡaɾ'aj ɣojʂt'iar 'artatik 'iʂkuntʂa aʝek ið'atʂiaɾem prest'iɣioa βeɾ'eɣanatu ʂut'en, eta 'ewskaɾa, ber'iʂ, 'eri ʃe'eaɾekin lot'uta ʂeɣ'oen. |
Aipatzekoa da Euskal Herriaren gaur egungo mugetatik at ere euskaraz egiten zela, Pirinioetako zenbait tokitan eta Errioxako nahiz Burgoseko gune jakin batzuetan, hain zuzen ere. | ajp'atʂekoa ð'a ewsk'al 'eriaɾen ɡ'awr eɣ'unɡo muɣ'etatik 'at eɾ'e 'ewskaɾaʂ eɣ'iten ʂel'a, piɾ'inioetako ʂemb'ajt t'okitan eta er'ioʃako n'aiʂ burɡ'oseko ɣun'e ʝ'akim batʂ'uetan, 'ajn ʂuʂ'en eɾ'e. |
Errioxa eta Burgos aldeko euskaldun haiek, Erdi Aroan musulmanak lur haietatik egotzi eta gero egindako birpopulaketen ondorio izan zirela dirudi. | er'ioʃa eta βurɡ'os ald'eko ewsk'aldun aʝek, erd'i aɾ'oam mus'ulmanak l'ur 'aʝetatik eɣ'otʂi eta ɣeɾ'o eɣ'indako βirp'opulaketen ond'oɾio iʂ'an ʂiɾ'ela ðiɾ'uði. |
Euskarak inguruko hizkuntzekin milaka urteko harremana izan du. | 'ewskaɾak inɡ'uɾuko 'iʂkuntʂekim miʎ'aka urt'eko 'aremana iʂ'an du. |
Kristo aurreko garaietan, iberierarekin eta zelta hizkuntzekin. | kr'isto awr'eko ɣaɾ'aʝetan, iβ'eɾieɾaɾekin eta ʂelt'a 'iʂkuntʂekin. |
Kristau aroa hastean, latinarekin aerromatartzeak eta kristautzeak ekarriaa eta, handik berehala, arabierarekin eta Erdi Aroko erromantze jaioberriekin. | krist'aw aɾ'oa 'astean, lat'iɲaɾekin a'eromatartʂeak eta krist'awtʂeak ek'ariaa et'a, 'andik beɾ'eala, aɾ'aβieɾaɾekin eta erd'i aɾ'oko er'omantʂe ʝaʝ'oβeriekin. |
Aro ModernoGaraikideetan, auzoko lehiakide gogorrenak frantsesa eta gaztelania ofizialduak izan ditu. | aɾ'o moð'ernoɣaɾajkiðeetan, awʂ'oko le'iakiðe ɣoɣ'orenak frants'esa eta ɣaʂt'elania of'iʂialduak iʂ'an dit'u. |
Berrikitan izan ezik, euskarak ez du izan historian legezko aitorpen ofizialik. | ber'ikitan iʂ'an eʂik, 'ewskaɾak eʂ t'u iʂ'an 'istoɾian leɣ'eʂko ajt'orpen of'iʂialik. |
Antzinako euskararen mugak zehazterakoan, kontuan hartzen dira Akitanian, Euskal Herrian, Errioxan eta Sorian aurkitu diren hilarrietako eta beste euskarri epigrafiko batzuetako euskal hitzak, toponimian gorde diren izenak eta geografo klasikoek euskararen eskualdeko tribuei buruz idatzitakoak. Aztarna horiek erakusten... | antʂ'iɲako ewsk'aɾaɾem m'uɣak ʂe'aʂteɾakoan, k'ontuan 'artʂen diɾ'a ak'itanian, ewsk'al 'erian, er'ioʃan eta soɾ'ian awrk'itu ðiɾ'en 'iʎarietako eta β'este ewsk'ari ep'iɣrafiko βatʂ'uetako ewsk'al 'itʂak, top'onimian ɡ'orde ðiɾ'en iʂ'enak eta ɣe'oɣrafo kl'asikoek ewsk'aɾaɾen esk'ualdeko triβ'uej βuɾ'uʂ ið'atʂitakoak. a... |
Hala ere, badirudi Nerbiotik harago eta Ebro ibarrean oso goiz egin zuela atzera, eta zenbait tokitan ez zela hizkuntza bakarra, baizik eta beste hizkuntza batzuekin batera erabiltzen zela. | 'ala eɾ'e, bað'iɾuði nerb'iotik 'aɾaɣo eta eβr'o iβ'arean os'o ɣ'ojʂ eɣ'in ʂu'ela atʂ'eɾa, eta ʂemb'ajt t'okitan e tʂ'ela 'iʂkuntʂa β'akara, bajʂik eta β'este 'iʂkuntʂa βatʂ'uekim bat'eɾa eɾ'aβiltʂen ʂel'a. |
Hasieran, zelta hizkuntzen aurrean atzera egin omen zuen, eta latinaren aurrean, geroago. | 'asieɾan, ʂelt'a 'iʂkuntʂen 'awrean atʂ'eɾa eɣ'in om'en ʂu'en, eta lat'iɲaɾen 'awrean, ɡeɾ'oaɣo. |
Kristo ondorengo hirugarren mendean, Mendebaldeko Erromatar Inperioaren gainbehera hasi zen. | kr'isto ond'oɾenɡo 'iɾuɣarem mend'ean, mend'eβaldeko er'omatar imp'eɾioaɾen ɡajmb'eeɾa asi ʂen. |
Horren ondorioz, latinaren eragina moteldu egin zen eta euskararen eremua sendoagotu zen bere biziespazioan. | 'oren ond'oɾioʂ, lat'iɲaɾen eɾ'aɣiɲa mot'eldu eɣ'in ʂ'en eta ewsk'aɾaɾen eɾ'emua send'oaɣotu ʂem beɾ'e β'iʂiespaʂioan. |
zortzigarren mendean, arabiarrak iritsi ziren Nafarroaren eta euskararen eremuaren hegoaldera. | ʂortʂ'iɣarem mend'ean, aɾ'aβiarak iɾ'itsi ʂiɾ'en naf'aroaɾen eta ewsk'aɾaɾen eɾ'emuaɾen 'eɣoaldeɾa. |
Geroago, ixa mende inguruan, erreinu kristauek arabiarrak hegoalderantz bultzatzen hasi zirenean, hutsik geratutako lurren birpopulatzeak gertatu ziren, eta euskarari dagokionez zenbait ondorio izan zituen. | ɡeɾ'oaɣo, iʃ'a mend'e inɡ'uɾuan, er'eɲu krist'awek aɾ'aβiarak 'eɣoaldeɾanʂ bultʂ'atʂen 'asi ʂiɾ'enean, 'utsik ɡeɾ'atutako lur'em birp'opulatʂeak ɡert'atu ʂiɾ'en, eta ewsk'aɾaɾi ðaɣ'okioneʂ ʂemb'ajt ond'oɾio iʂ'an ʂit'uen. |
Batetik, badirudi euskaldunak hegoaldean ugaritu zirela Arabako hegoaldean, Errioxan, Burgosen eta Sorian eta Nafarroa Garaiko erdialdetik hegoaldera. | bat'etik, bað'iɾuði ewsk'aldunak 'eɣoaldean uɣ'aɾitu ʂiɾ'ela aɾ'aβako 'eɣoaldean, er'ioʃan, burɡ'osen eta soɾ'ian eta naf'aroa ɣaɾ'ajko erd'ialdetik 'eɣoaldeɾa. |
Hala ere, eztabaida dago zenbateraino ziren agirietan agertzen diren herritar horiek edo zenbateraino iparraldetik etorriak. | 'ala eɾ'e, eʂt'aβajða ðaɣ'o ʂemb'ateɾaɲo ʂiɾ'en aɣ'iɾietan aɣ'ertʂen diɾ'en 'eritar 'oɾiek eðo ʂemb'ateɾaɲo ip'araldetik et'oriak. |
hamazortzigarren mendean, euskarak atzerakada handia izan zuen Arabako lautadan, beteak beste, Gasteiz hiria ordurako erabat erdaldundua zelako, eta handik eragin erdaltzailea zetorrelako inguruko lurretara. | 'amaʂortʂiɣarem mend'ean, 'ewskaɾak atʂ'eɾakaða 'andia iʂ'an ʂu'en aɾ'aβako lawt'aðan, bet'eak b'este, ɡast'ejʂ 'iɾia 'orduɾako eɾ'aβat erd'aldundua ʂ'elako, eta 'andik eɾ'aɣin erd'altʂaʎea ʂet'orelako inɡ'uɾuko lur'etaɾa. |
Bestalde, euskarak lurralde zati handi bat eta hiztun kopuru handi bat galdu zuen Nafarroa Garaian. | bestalde, 'ewskaɾak lur'alde ʂ'ati 'andi βat eta 'iʂtun kop'uɾu 'andi βat ɡald'u ʂu'en naf'aroa ɣaɾ'aʝan. |
Euskaldunen Amerikarako joerak ere Euskal Herriko landagune askotan eragin handia izan zuen. | ewsk'aldunen am'eɾikaɾako ʝo'eɾak eɾ'e ewsk'al 'eriko land'aɣune ask'otan eɾ'aɣin 'andia iʂ'an ʂu'en. |
Mendearen amaiera aldean, gainera, euskal herriaren historia garaikidea markatuko zuten gertakari erabakigarriak izan ziren : foruak deuseztatzea, industrializazioaren hasiera eta euskal nazionalismoaren eta sozialismoaren hastapenak. | mend'eaɾen am'aʝeɾa ald'ean, ɡaɲ'eɾa, ewsk'al 'eriaɾen 'istoɾia ɣaɾ'ajkiðea mark'atuko ʂut'en ɡert'akaɾi eɾ'aβakiɣariak iʂ'an ʂiɾ'en: foɾ'uak dews'eʂtatʂea, ind'ustrialiʂaʂioaɾen 'asieɾa eta ewsk'al naʂ'ionalismoaɾen eta soʂ'ialismoaɾen 'astapenak. |
mila eta zortziehunerako Arabako euskararen galtzea ia erabat gauzatu zen, iparraldeko hainbat ibarretan izan ezik, eta Nafarroa Garaian atzerapena nabarmena egin zen. Nafarroa Garaiko erdialde guztian, IruA plus minus errian eta Pirinioetako ibar batzuetan euskara desagertzen edo ahultzen ari zen garai hartan. Mende h... | miʎ'a eta ʂortʂ'ieuneɾako aɾ'aβako ewsk'aɾaɾen ɡaltʂ'ea 'ia eɾ'aβat ɡawʂ'atu ʂen, ip'araldeko ajmbat iβ'aretan iʂ'an eʂik, eta naf'aroa ɣaɾ'aʝan atʂ'eɾapena naβ'armena eɣ'in ʂen. naf'aroa ɣaɾ'ajko erd'ialde ɣuʂt'ian, iɾ'ua pl'us min'us er'ian eta piɾ'inioetako iβ'ar batʂ'uetan 'ewskaɾa ðes'aɣertʂen eðo a'ultʂen aɾ'i ʂ'... |
Euskara Araba, Bizkaia, Gipuzkoa, Lapurdi, Nafarroa eta Zuberoa herrialdeetan hitz egiten da. | 'ewskaɾa aɾ'aβa, biʂk'aʝa, ɡip'uʂkoa, lap'urdi, naf'aroa eta ʂuβ'eɾoa 'erialdeetan 'itʂ eɣ'iten da. |
Euskal Herritik kanpo, Nafarroa Beherearekin muga egiten duten Gaskoniako herrietan eta Zuberoarekin muga egiten duen Biarnoko mugaldean entzun daiteke halaber. | ewsk'al 'eritik k'ampo, naf'aroa βe'eɾeaɾekim m'uɣa eɣ'iten dut'en ɡask'oniako 'erietan eta ʂuβ'eɾoaɾekim m'uɣa eɣ'iten du'em bi'arnoko m'uɣaldean entʂ'un dajt'eke alaβer. |
Hala ere, Euskal Herriko eskualde horietaz gain, euskara nonahi entzun eta erabil daiteke. | 'ala eɾ'e, ewsk'al 'eriko esk'ualde oɾietaʂ ɡ'ajn, 'ewskaɾa non'ai entʂ'un eta eɾ'aβil dajt'eke. |
Haur eta gazte gehienenek euskaraz ikasten dute eta hiztunen kopurua etengabe igotzen ari da. | awr eta ɣaʂt'e ɣe'ienenek 'ewskaɾaʂ ik'asten dut'e eta 'iʂtunen kop'uɾua et'enɡaβe iɣ'otʂen aɾ'i ð'a. |
Euskara, aspaldiko partez, muga estuak puskatzen ari da. | 'ewskaɾa, 'aspaldiko p'arteʂ, m'uɣa est'uak pusk'atʂen aɾ'i ð'a. |
Euskal diasporan ere, euskara milaka lagunek gorde edo berreskuratu dute, besteak beste, tokian tokiko euskal etxeei esker. | ewsk'al di'aspoɾan eɾ'e, 'ewskaɾa miʎ'aka laɣ'unek ɡ'orde eðo βer'eskuɾatu ðut'e, b'esteak b'este, t'okian t'okiko ewsk'al etʃ'eej esk'er. |
Euskal Herrian bertan euskararen hedadura ez da berdina lurralde guztietan. | ewsk'al 'eriam b'ertan ewsk'aɾaɾen 'eðaðuɾa eʂ t'a βerd'iɲa lur'alde ɣuʂt'ietan. |
Askotariko jurisdikzioak eta onarpen partziala. | ask'otaɾiko ʝuɾ'isdikʂioak eta on'arpem partʂ'iala. |
Euskarak, historian, ia ez du onarpen ofizialik izan. | 'ewskaɾak, 'istoɾian, 'ia eʂ t'u on'arpen of'iʂialik iʂ'an. |
Herriaren hizkuntza izan da beti, baina inoiz ez da erabili idatziz administrazioan. | 'eriaɾen 'iʂkuntʂa iʂ'an da β'eti, baɲa iɲ'ojʂ eʂ t'a eɾ'aβili ið'atʂiʂ aðm'inistraʂioan. |
Gaur egun, Euskal Herriko eremu batzuetan hizkuntza koofiziala da. | ɡ'awr eɣ'un, ewsk'al 'eriko eɾ'emu βatʂ'uetan 'iʂkuntʂa ko'ofiʂiala ð'a. |
Gaur egun, euskaraz hitz egiten den lurraldeak ez dauka batasun politikorik, Euskal Herria politikoki hiru administraziotan banatuta baitago. Administrazioak honako hauek dira. | ɡ'awr eɣ'un, 'ewskaɾaʂ 'itʂ eɣ'iten den lur'aldeak eʂ t'awka βat'asum pol'itikoɾik, ewsk'al 'eria pol'itikoki 'iɾu aðm'inistraʂiotam ban'atuta βajt'aɣo. aðm'inistraʂioak 'onako awek diɾ'a. |
Administrazio bakoitzak euskararen erabilerari tratamendu ezberdina ematen dio eta, horren ondorioz, euskara arautzen duten bost araudi ezberdin daude. Egoera nahasi hau ez da batere mesedegarria euskararentzat. | aðm'inistraʂio βak'ojtʂak ewsk'aɾaɾen eɾ'aβiʎeɾaɾi trat'amendu eʂb'erdiɲa em'aten di'o et'a, 'oren ond'oɾioʂ, 'ewskaɾa aɾ'awtʂen dut'em b'ost aɾ'awði eʂb'erdin dawð'e. eɣ'oeɾa na'asi 'aw eʂ t'a βat'eɾe mes'eðeɣaria ewsk'aɾaɾentʂat. |
Egungo lege antolamenduak, euskadiko autonomi elkarteako kasu onenean ere, ez du bermatzen administrazioko askotariko maila eta erakundeekin euskaraz komunikatu ahal izatea. | eɣ'unɡo l'eɣe ant'olamenduak, ewsk'aðiko awt'onomi elk'arteako kas'u on'enean eɾ'e, eʂ t'u βerm'atʂen aðm'inistraʂioko ask'otaɾiko m'aʎa eta eɾ'akundeekin 'ewskaɾaʂ kom'unikatu a'al iʂ'atea. |
Ofizialtasun erreal baten faltak askotariko kontraesanak eragin ditu espazio publikoan euskara erabiltzearen praktikan. bi mila eta hogeiko otsailean plazaratu zenez, euskara ehuneko zero, seitan zen lanpostuetarako betekizuna Nafarroa Garaiko administrazioan hezkuntza arloaz kanpora ; aldiz, gutxienez biztanleriaren e... | of'iʂialtasun er'eal βat'en f'altak ask'otaɾiko kontr'aesanak eɾ'aɣin dit'u esp'aʂio puβl'ikoan 'ewskaɾa eɾ'aβiltʂeaɾem prakt'ikan. b'i miʎ'a eta 'oɣejko ots'aʎeam plaʂ'aɾatu ʂen'eʂ, 'ewskaɾa e'uneko ʂeɾ'o, sejt'an ʂ'en lamp'ostuetaɾako βet'ekiʂuna naf'aroa ɣaɾ'ajko aðm'inistraʂioan 'eʂkuntʂa 'arloaʂ kamp'oɾa; ald'iʂ, ... |
Nafarroa Garaiko Osasunbidea osasun zerbitzuan hizkuntzen balorazioa ez zegoen argi, eta bi mila eta hogeita bateko urtarrilean arartekoak gomendioa eman zuen Osasunbideko lanpostuetarako euskararen eta atzerriko hizkuntzen ezagutzak zenbat puntu ematen duten adierazteko eta euskarak atzerriko hizkuntzek baino gutxiago... | naf'aroa ɣaɾ'ajko os'asumbiðea os'asun ʂerb'itʂuan 'iʂkuntʂem bal'oɾaʂioa e tʂ'eɣoen arɡ'i, eta β'i miʎ'a eta 'oɣejta βat'eko urt'ariʎean aɾ'artekoak ɡom'endioa em'an ʂu'en os'asumbiðeko lamp'ostuetaɾako ewsk'aɾaɾen eta atʂ'eriko 'iʂkuntʂen eʂ'aɣutʂak ʂemb'at p'untu em'aten dut'en að'ieɾaʂteko eta 'ewskaɾak atʂ'eriko '... |
Lehen hitzartzeak Mertxe Aizpuruak eta Joseba Agirretxeak egin zituzten. | le'en 'itʂartʂeak mertʃ'e ajʂp'uɾuak eta ʝos'eβa aɣ'iretʃeak eɣ'in ʂit'uʂten. |
Euskararen aurkako neurri administratibo eta justifikazio teoriko oparoak sortu zituzten Ilustrazioaren programa berritzaileek, Frantziako Iraultzak, gerra kolonialen ondorengo krisiak, Berrezarkuntzaren urteetakoek, edo garai autoritarioetako programek. | ewsk'aɾaɾen awrk'ako n'ewri aðm'inistratiβo eta xust'ifikaʂio te'oɾiko op'aɾoak sort'u ʂit'uʂten il'ustraʂioaɾem proɣr'ama βer'itʂaʎeek, frantʂ'iako iɾ'awltʂak, ɡer'a kol'onialen ond'oɾenɡo kr'isiak, ber'eʂarkuntʂaɾen 'urteetakoek, eðo ɣaɾ'aj awt'oɾitaɾioetako proɣr'amek. |
Subsets and Splits
No community queries yet
The top public SQL queries from the community will appear here once available.