text stringlengths 25 5.42k | phonemes stringlengths 19 5.93k |
|---|---|
a Printzipio eta balore humanitarioak sustatzea. | 'a printʂ'ipio eta βal'oɾe 'umanitaɾioak sust'atʂea. |
a Elkarte nazionalei laguntza ematea hondamendiak suertatzen direnean, borondatezko kideen hezkuntzaren bidez, eta ekipamendu eta sorospen hornikuntzak eskuratuz. | 'a elk'arte naʂ'ionalej laɣ'untʂa em'atea 'ondamendiak su'ertatʂen diɾ'enean, boɾ'ondateʂko k'iðeen 'eʂkuntʂaɾem bið'eʂ, eta ek'ipamendu eta soɾ'ospen 'ornikuntʂak esk'uɾatuʂ. |
i efe erre zeren erabakia hartzeko organo gorena Batzar Nagusia da, elkarte nazional guztietako ordezkariak bi urtez behin biltzen dituena. | 'i ef'e er'e ʂeɾen eɾ'aβakia 'artʂeko orɡ'ano ɣoɾ'ena β'atʂar naɣ'usia ð'a, elk'arte naʂ'ional ɣuʂt'ietako ord'eʂkaɾiak b'i urt'eʂ be'im b'iltʂen dit'uena. |
Beste zeregin batzuen artean, Batzar Nagusiak idazkari orokorra aukeratzen du. | b'este ʂeɾ'eɣim batʂ'uen art'ean, b'atʂar naɣ'usiak ið'aʂkaɾi oɾ'okora awk'eɾatʂen du. |
Batzar Nagusien deialdien artean, Gobernu Batzordea i efe erre zeko organo nagusia da, eta hainbat arlotan erabakiak hartzeko eskumena du. | b'atʂar naɣ'usien deʝ'aldien art'ean, ɡoβ'ernu βatʂ'ordea 'i ef'e er'e ʂek'o orɡ'ano naɣ'usia ð'a, eta ajmbat 'arlotan eɾ'aβakiak 'artʂeko esk'umena ð'u. |
Gobernu Batzordea i efe erre zeko presidenteak eta presidenteordeak, Finantza eta Gazteria Batzordetako presidenteek, eta elkarte nazoinaletako hogei ordezkari hautatuak osatzen dute. | ɡoβ'ernu βatʂ'ordea 'i ef'e er'e ʂek'o pres'iðenteak eta pres'iðenteordeak, fin'antʂa eta ɣaʂt'eɾia βatʂ'ordetako pres'iðenteek, eta elk'arte naʂ'oɲaletako 'oɣej ord'eʂkaɾi 'awtatuak os'atʂen dut'e. |
i efe erre zeren ikurra Gurutze Gorriaren eta Ilargi Gorriaren konbinazioa da, marko angeluzuzen gorri batez inguratutako hondo zuriaren gainean. | 'i ef'e er'e ʂeɾen ik'ura ɣuɾ'utʂe ɣor'iaɾen eta iʎ'arɡi ɣor'iaɾen komb'iɲaʂioa ð'a, m'arko anɡ'eluʂuʂen ɡor'i βat'eʂ inɡ'uɾatutako 'ondo ʂuɾ'iaɾen ɡaɲ'ean. |
i ze erre zek Elkarte Nazionala onartzen duenean Nazioarteko Gurutze Gorriaren eta Ilargi Gorriaren Mugimenduaren partaide bezala, printzipioz Gurutze Gorriaren eta Ilargi Gorriaren Sozietateen Nazioarteko Federazioan onartuta dago, Nazioarteko Federazioaren Konstituzioaren eta Prozedura Arauen arabera. | 'i ʂe er'e ʂ'ek elk'arte naʂ'ionala on'artʂen du'enean naʂ'ioarteko ɣuɾ'utʂe ɣor'iaɾen eta iʎ'arɡi ɣor'iaɾem muɣ'imenduaɾem part'ajðe βeʂ'ala, printʂ'ipioʂ ɡuɾ'utʂe ɣor'iaɾen eta iʎ'arɡi ɣor'iaɾen soʂ'ietateen naʂ'ioarteko feð'eɾaʂioan on'artuta ðaɣ'o, naʂ'ioarteko feð'eɾaʂioaɾen kost'ituʂioaɾen eta proʂ'eðuɾa aɾ'awen ... |
Gaur egun ehun eta laurogeita hamar Elkarte Nazional daude aitortuak Mugimenduaren barruan, eta Nazioarteko Federazioko kideak dira. | ɡ'awr eɣ'un e'un eta lawɾ'oɣejta 'amar elk'arte naʂ'ional dawð'e ajt'ortuak muɣ'imenduaɾem bar'uan, eta naʂ'ioarteko feð'eɾaʂioko k'iðeak diɾ'a. |
Mugimenduaren barruan aitortu diren sozietate nazional berrienak maldibetako Ilargi Gorria Elkartea, Zipreko Gurutze Gorriaren Elkartea, Hego Sudango Gurutze Gorriaren Elkartea eta azkena, tubaluko Gurutze Gorria Elkartea A dira. | muɣ'imenduaɾem bar'uan ajt'ortu ðiɾ'en soʂ'ietate naʂ'ional βer'ienak mald'iβetako iʎ'arɡi ɣor'ia elk'artea, ʂipr'eko ɣuɾ'utʂe ɣor'iaɾen elk'artea, 'eɣo suð'anɡo ɣuɾ'utʂe ɣor'iaɾen elk'artea eta aʂk'ena, tuβ'aluko ɣuɾ'utʂe ɣor'ia elk'artea 'a ðiɾ'a. |
Nazio elkarteen jarduerak nazioan eta nazioartean. | naʂ'io elk'arteen ɟard'ueɾak naʂ'ioan eta naʂ'ioartean. |
Giza baliabide, tekniko, finantzario eta antolaketako ahalmenen arabera, elkarte nazional askok zeregin osagarriak egiten dituzte beren jaioterriko herrialdetan, esate baterako, odola emateko zerbitzuak edo larrialdi zerbitzu mediko zibilak. | ɡiʂ'a βal'iaβiðe, tekn'iko, fin'antʂaɾio eta ant'olaketako a'almenen aɾ'aβeɾa, elk'arte naʂ'ional 'askok ʂeɾ'eɣin os'aɣariak eɣ'iten dit'uʂte βeɾ'en ɟaʝ'oteriko 'erialdetan, es'ate βat'eɾako, oð'ola em'ateko ʂerb'itʂuak eðo lar'ialdi ʂerb'itʂu með'iko ʂiβ'iʎak. |
i ze erre ze eta Nazioarteko Federazioa elkarte nazionalekin lankidetzan aritzen dira nazioarteko misioetan, batez ere pertsona, material eta finantza baliabideekin, eta baita logistika antolatzen. | 'i ʂe er'e ʂe eta naʂ'ioarteko feð'eɾaʂioa elk'arte naʂ'ionalekin lank'iðetʂan aɾ'itʂen diɾ'a naʂ'ioarteko mis'ioetan, bat'eʂ eɾ'e perts'ona, mat'eɾial eta fin'antʂa βal'iaβiðeekin, eta βajta loɣ'istika ant'olatʂen. |
Gurutze Gorriaren bandera Suitzako banderaren kolorez aldatu den bertsioa da. mila bederatziehun eta seian, Otomandar Inperioaren argudioari amaiera emateko, hots, bandera kristautasunean zegoela sustraituta, ASuitzako kolore federalak alderatuz Gurutze Gorriaren bandera eratu zela ideia sustatzea erabaki zen, nahiz et... | ɡuɾ'utʂe ɣor'iaɾem band'eɾa sujtʂ'ako βand'eɾaɾen kol'oɾeʂ ald'atu ðem berts'ioa ð'a. miʎ'a βeð'eɾatʂieun eta seʝ'an, ot'omandar imp'eɾioaɾen arɡ'uðioaɾi am'aʝeɾa em'ateko, ots, band'eɾa krist'awtasunean ʂeɣ'oela sustr'ajtuta, as'ujtʂako kol'oɾe feð'eɾalak ald'eɾatuʂ ɡuɾ'utʂe ɣor'iaɾem band'eɾa eɾ'atu ʂel'a ið'eʝa sust... |
Ilargi Gorriaren ikurra lehen aldiz i ze erre zeko boluntarioek erabili zuten Otomandar Inperioaren eta Errusiako Inperioaren mila zortziehun eta hirurogeita hamasei ehun eta laurogeita zortzi arteko gatazka armatuan. | iʎ'arɡi ɣor'iaɾen ik'ura le'en ald'iʂ 'i ʂe er'e ʂek'o βol'untaɾioek eɾ'aβili ʂut'en ot'omandar imp'eɾioaɾen eta er'usiako imp'eɾioaɾem miʎ'a ʂortʂ'ieun eta 'iɾuɾoɣejta 'amasej e'un eta lawɾ'oɣejta ʂortʂ'i art'eko ɣat'aʂka arm'atuan. |
Sinboloa mila bederatziehun eta hogeita bederatzian onartu zen ofizialki, eta orain arte mundu musulmaneko hogeita hamahiru estatuk aitortu dute. | simb'oloa miʎ'a βeð'eɾatʂieun eta 'oɣejta βeð'eɾatʂian on'artu ʂen of'iʂialki, eta oɾ'ajn art'e mund'u mus'ulmaneko 'oɣejta 'amaiɾu est'atuk ajt'ortu ðut'e. |
Gurutze gorriaren ikurra Suitzako banderaren kolorearen berraztertze ofizialarekin batera, Ilargi Gorria Otomandar Inperioko banderaren koloreinbertsio batetik eratorritakoa da. | ɡuɾ'utʂe ɣor'iaɾen ik'ura sujtʂ'ako βand'eɾaɾen kol'oɾeaɾem ber'aʂtertʂe of'iʂialaɾekim bat'eɾa, iʎ'arɡi ɣor'ia ot'omandar imp'eɾioko βand'eɾaɾen kol'oɾejmbertsio βat'etik eɾ'atoritakoa ð'a. |
bi mila eta bosteko abenduaren zortzian, Magen dabid Adomen presio gero eta handiagoari erantzunez, Israelgo larrialdietako mediku zerbitzua, hondamendiak, anbulantziak eta odol bankuak erabiltzen dute. | b'i miʎ'a eta βost'eko aβ'enduaɾen ʂortʂ'ian, maɣ'en daβ'ið að'omem pres'io ɣeɾ'o eta 'andiaɣoaɾi eɾ'antʂuneʂ, isr'aelɣo lar'ialdietako m'eðiku ʂerb'itʂua, 'ondamendiak, amb'ulantʂiak eta oð'ol β'ankuak eɾ'aβiltʂen dut'e. |
Horrela, Gurutze Gorriaren eta Ilargi Gorriaren mugimenduko kide oso bezalako estatusa du. | 'orela, ɡuɾ'utʂe ɣor'iaɾen eta iʎ'arɡi ɣor'iaɾem muɣ'imenduko k'iðe os'o βeʂ'alako est'atusa ð'u. |
Ikur berria, hirugarren. Protokoloa izenarekin ezagutzen den genebako Konbentzioen zuzenketa batekin izan zen onartua. | ik'ur ber'ia, 'iɾuɣaren. prot'okoloa iʂ'enaɾekin eʂ'aɣutʂen den ɡen'eβako komb'entʂioen ʂuʂ'enketa βat'ekin iʂ'an ʂen on'artua. |
Iraneko Lehoi Gorria eta Eguzkiaren Elkartea mila bederatziehun eta hogeita bian sortu zen, eta Gurutze Gorriaren eta Ilargi Gorriaren mugimenduan onartu zuten mila bederatziehun eta hogeita hiruan. | iɾ'aneko le'oj ɣor'ia eta eɣ'uʂkiaɾen elk'artea miʎ'a βeð'eɾatʂieun eta 'oɣejta βi'an sort'u ʂen, eta ɣuɾ'utʂe ɣor'iaɾen eta iʎ'arɡi ɣor'iaɾem muɣ'imenduan on'artu ʂut'em miʎ'a βeð'eɾatʂieun eta 'oɣejta 'iɾuan. |
Hala ere, batzuk sinboloa geneban mila zortziehun eta hirurogeita lauan sortu zutela diote, Iranen arerioak ziren otomandarren eta errusiar inperioaren ilargierdiaren eta gurutzearen aurka. | 'ala eɾ'e, b'atʂuk simb'oloa ɣen'eβam miʎ'a ʂortʂ'ieun eta 'iɾuɾoɣejta law'an sort'u ʂut'ela ði'ote, iɾ'anen aɾ'eɾioak ʂiɾ'en ot'omandaren eta er'usiar imp'eɾioaɾen iʎ'arɡierdiaɾen eta ɣuɾ'utʂeaɾen awrk'a. |
Dena den, baieztapen hori Ilargi Gorriaren historiarekin bat ez datorren arren, historiak iradokitzen du Lehoi Gorria eta Eguzkia, Ilargi Gorria bezala, Errusiaren eta Turkiaren arteko mila zortziehun eta hirurogeita hamazazpi mila zortziehun eta hirurogeita hamazortziko gerran pentsatuak izan zirela. | d'ena ð'en, baʝ'eʂtapen oɾi iʎ'arɡi ɣor'iaɾen 'istoɾiaɾekim b'at eʂ t'atoren ar'en, 'istoɾiak iɾ'aðokitʂen du le'oj ɣor'ia eta eɣ'uʂkia, iʎ'arɡi ɣor'ia βeʂ'ala, er'usiaɾen eta turk'iaɾen art'eko miʎ'a ʂortʂ'ieun eta 'iɾuɾoɣejta 'amaʂaʂpi miʎ'a ʂortʂ'ieun eta 'iɾuɾoɣejta 'amaʂortʂiko ɣer'am pents'atuak iʂ'an ʂiɾ'ela. |
Gurutze Gorriaren eta Ilargi Gorriaren mugimenduak israeldarren eskaerari behin eta berriz uko egin zion urteetan zehar, Gurutze Gorriaren eta Ilargi Gorriaren ikurrek ez zutelako kristautasuna eta islama irudikatzen, baizik eta Suitzako eta Otomandar banderetako koloreen berraztertzea zelako. | ɡuɾ'utʂe ɣor'iaɾen eta iʎ'arɡi ɣor'iaɾem muɣ'imenduak isr'aeldaren esk'aeɾaɾi βe'in eta βer'iʂ uk'o eɣ'in ʂi'on 'urteetan ʂe'ar, ɡuɾ'utʂe ɣor'iaɾen eta iʎ'arɡi ɣor'iaɾen ik'urek 'eʂ ʂut'elako krist'awtasuna eta 'islama iɾ'uðikatʂen, bajʂik eta sujtʂ'ako eta ot'omandar band'eɾetako kol'oɾeem ber'aʂtertʂea ʂ'elako. |
Halaber, juduei ikur ezberdin bat baimenduz gero, ez lukete amaierarik izango beraientzako ere ikur bat aldarrikatzen duten talde erlijioso edo bestelakoen eskaerak. | alaβer, ɟuð'uej ik'ur eʂb'erdim bat bajm'enduʂ ɡeɾ'o, e l'ukete am'aʝeɾaɾik iʂ'anɡo β'eɾaʝentʂako eɾ'e ik'ur bat ald'arikatʂen dut'en t'alde erl'ixioso eðo βest'elakoen esk'aeɾak. |
genebatik arrazoitu zuten esanaz ikur gorrien ugaritzeak, Gurutze Gorriaren ikurraren jatorrizko asmoa kaltetuko zuela, hau da, arrazoi humanitarioetan babestutako ibilgailuak eta eraikinak markatzeko, ikur bakarrarekin ezagutzea mundu osoan. | ɡen'eβatik ar'aʂojtu ʂut'en es'anaʂ ik'ur ɡor'ien uɣ'aɾitʂeak, ɡuɾ'utʂe ɣor'iaɾen ik'uraɾen ɟat'oriʂko asm'oa kalt'etuko ʂu'ela, 'aw ð'a, ar'aʂoj 'umanitaɾioetam baβ'estutako iβ'ilɣaʎuak eta eɾ'ajkiɲak mark'atʂeko, ik'ur b'akaraɾekin eʂ'aɣutʂea mund'u os'oan. |
Dokumentala emititu ondoren, Gurutze Gorriak jendaurrean jakinarazi zuen erakundetik kanpoko pertsona bat izendatuko zuela filmean egindako salaketak eta erantzukizunak ikertzeko. | dok'umentala em'ititu ond'oɾen, ɡuɾ'utʂe ɣor'iak ɟend'awrean ɟak'iɲaɾaʂi ʂu'en eɾ'akundetik kamp'oko perts'ona βat iʂ'endatuko ʂu'ela film'ean eɣ'indako sal'aketak eta eɾ'antʂukiʂunak ik'ertʂeko. |
Helikoptero zuri bat ziurrenik operazio militar baten erabilia izan zela, baina helikopteroa ez zela Gurutze Gorrikoa, eta garai hartan eskualdean jarduten zuten hainbat erakunde militarren batek jorrela margotu ahal zuela. | 'elikopteɾo ʂuɾ'i βat ʂi'urenik op'eɾaʂio mil'itar bat'en eɾ'aβilia iʂ'an ʂel'a, baɲa 'elikopteɾoa e tʂ'ela ɣuɾ'utʂe ɣor'ikoa, eta ɣaɾ'aj 'artan esk'ualdean ɟard'uten ʂut'en ajmbat eɾ'akunde mil'itarem bat'ek ɟor'ela marɡ'otu a'al ʂu'ela. |
Agian Gurutze Gorriaren ikurra bera ere erabilia izan zen, nahiz eta ez zen frogarik aurkitu horretarako. | aɣ'ian ɡuɾ'utʂe ɣor'iaɾen ik'ura β'eɾa eɾ'e eɾ'aβilia iʂ'an ʂen, n'aiʂ eta e tʂ'en fr'oɣaɾik awrk'itu 'oretaɾako. |
Eta azkenik, autokritika bezala, Gurutze Gorriak azkarrago eta sakonago erantzun behar zuela arrazoibideak ikertzeko. | eta aʂk'enik, awt'okritika βeʂ'ala, ɡuɾ'utʂe ɣor'iak aʂk'araɣo eta sak'onaɣo eɾ'antʂum be'ar ʂu'ela ar'aʂojβiðeak ik'ertʂeko. |
Maiatzaren zortzian ospatzen da mundu osoan Gurutze Gorriaren Eguna. | maʝ'atʂaɾen ʂortʂ'ian osp'atʂen da mund'u os'oan ɡuɾ'utʂe ɣor'iaɾen eɣ'una. |
Itsas mailan, uraren irakite tenperatura bat zero zero AA gradu ze da, eta izozte tenperatura zero AA gradu ze Uraren gehienezko dentsitatea bat Ag mililitro da, lau AA gradu ze ka o tenperaturan ; beste edozein tenperaturatan, dentsitate txikiagoa du. | its'as m'aʎan, uɾ'aɾen iɾ'akite temp'eɾatuɾa βat ʂeɾ'o ʂeɾ'o a'a ɣrað'u ʂe ð'a, eta iʂ'oʂte temp'eɾatuɾa ʂeɾ'o a'a ɣrað'u ʂe uɾ'aɾen ɡe'ieneʂko ðents'itatea β'at 'aɣ mil'ilitro ð'a, l'aw a'a ɣrað'u ʂe k'a 'o temp'eɾatuɾan; b'este eð'oʂejn temp'eɾatuɾatan, dents'itate tʃik'iaɣoa ð'u. |
Solido egoeran, hau da, izotz egoeran, uraren dentsitatea zero, bederatzi bat zazpi Ag mililitro da. | sol'iðo eɣ'oeɾan, 'aw ð'a, iʂ'otʂ eɣ'oeɾan, uɾ'aɾen dents'itatea ʂeɾ'o, beð'eɾatʂi βat ʂ'aʂpi 'aɣ mil'ilitro ð'a. |
Disolbatzaile unibertsala dela esaten da, molekula polarra izanik substantzia gehien disolbatzen dituen substantzia delako. | dis'olβatʂaʎe un'iβertsala ðel'a es'aten da, mol'ekula pol'ara iʂ'anik suβst'antʂia ɣe'ien dis'olβatʂen dit'uen suβst'antʂia ðel'ako. |
Ur molekulak hidrogeno zubi izeneko loturen bitartez elkartzen dira. | 'ur mol'ekulak 'iðroɣeno ʂuβ'i iʂ'eneko lot'uɾem bit'arteʂ elk'artʂen diɾ'a. |
Hidrogeno bien arteko lotura ehun eta lau, berrogeita bost A ze ka o a da. | 'iðroɣeno βi'en art'eko lot'uɾa e'un eta l'aw, ber'oɣejta β'ost 'a ʂe k'a 'o 'a ð'a. |
Hauek dira uraren propietate fisiko garrantzitsuenak. | awek diɾ'a uɾ'aɾem prop'ietate fis'iko ɣar'antʂitsuenak. |
Ura kimikoki hatxe bi O gisa formulatzen den substantzia da ; hau da, ur molekula bat oxigeno atomo bati modu kobalentean lotutako bi hidrogeno atomoz osatuta dago. | uɾ'a k'imikoki 'atʃe β'i 'o ɣ'isa form'ulatʂen den suβst'antʂia ð'a; 'aw ð'a, 'ur mol'ekula βat oʃ'iɣeno at'omo βat'i moð'u koβ'alentean lot'utako β'i 'iðroɣeno at'omoʂ os'atuta ðaɣ'o. |
jenri kabendixek aurkitu zuen, mila zazpiehun eta laurogeita bian, ura substantzia konposatua dela eta ez elementu bat, antzinatik pentsatzen zen moduan. | ɟenr'i kaβ'endiʃek awrk'itu ʂu'en, miʎ'a ʂ'aʂpieun eta lawɾ'oɣejta βi'an, uɾ'a suβst'antʂia komp'osatua ðel'a eta 'eʂ el'ementu βat, antʂ'iɲatik pents'atʂen ʂem moð'uan. |
a Aurkikuntza horren emaitzak Antoine Laurent de laboisierrek garatu zituen, eta urak oxigenoa eta hidrogenoa dituela jakinarazi zuena mila zortziehun eta lauan, luis josep ge a i grekoa ele u ese ese a ze kimikari frantsesak eta aleksander bon junbol naturalista eta geografo alemanak frogatu zuten ura oxigenobolumen b... | 'a awrk'ikuntʂa 'oren em'ajtʂak ant'oɲe lawɾ'ent d'e laβ'ojsierek ɡaɾ'atu ʂit'uen, eta uɾ'ak oʃ'iɣenoa eta 'iðroɣenoa ðit'uela ʝak'iɲaɾaʂi ʂu'ena miʎ'a ʂortʂ'ieun eta law'an, l'ujs ɟos'ep ɡ'e 'a 'i ɣrek'oa el'e 'u es'e es'e 'a ʂe k'imikaɾi frants'esak eta al'eksander b'on ɟumb'ol nat'uɾalista eta ɣe'oɣrafo al'emanak fr... |
Gaur egun, konposatu horren izaera eta propietateak ikertzen jarraitzen dute, eta, batzuetan, ohiko zientziaren mugak gainditzen dituztea Horri dagokionez, jon enslei ikertzaileak, zientziadibulgatzaileak, urari buruz esan zuen : AGehien ikertu den substantzia kimikoetako bat DA, baina gutxien ulertutakoa izaten jarrai... | ɡ'awr eɣ'un, komp'osatu 'oren iʂ'aeɾa eta prop'ietateak ik'ertʂen ɟar'ajtʂen dut'e, et'a, batʂ'uetan, o'iko ʂi'entʂiaɾem m'uɣak ɡajnd'itʂen dit'uʂtea 'ori ðaɣ'okioneʂ, ɟ'on ensl'ej 'ikertʂaʎeak, ʂi'entʂiaðiβulɣatʂaʎeak, uɾ'aɾi βuɾ'uʂ es'an ʂu'en: aɣ'eien ik'ertu ðen suβst'antʂia k'imikoetako βat d'a, βaɲa ɣutʃ'ien ul'e... |
Hauek dira uraren propietate fisiko garrantzitsuenak. | awek diɾ'a uɾ'aɾem prop'ietate fis'iko ɣar'antʂitsuenak. |
Ura bizimodu ezagunetarako tenperatura - eta presiotarterik egokienean dagoen likidoa da : bat atnko presioan, ura likidoa da berrehun eta hirurogeita hamahiru, hamabost A graduK eta hirurehun eta hirurogeita hamahiru, hamabost ka tenperaturen artean. | uɾ'a βiʂ'imoðu eʂ'aɣunetaɾako temp'eɾatuɾa- eta pres'iotarteɾik eɣ'okienean daɣ'oen lik'iðoa ð'a: b'at atnk'o pres'ioan, uɾ'a lik'iðoa ð'a βer'eun eta 'iɾuɾoɣejta 'amaiɾu, 'amaβost 'a ɣrað'uk eta 'iɾuɾeun eta 'iɾuɾoɣejta 'amaiɾu, 'amaβos k'a temp'eɾatuɾen art'ean. |
Urtze - eta lurruntzebero sorra zero, hirurehun eta hogeita hamalau ka jota koa eta bi, hogeita hiru ka jota koa da, hurrenez hurren. | urtʂ'e- eta lur'untʂeβeɾo sor'a ʂeɾ'o, 'iɾuɾeun eta 'oɣejta 'amalaw k'a ʝ'ota ko'a eta β'i, 'oɣejta 'iɾu k'a ʝ'ota ko'a ð'a, 'ureneʂ 'uren. |
Presioa handitzean, urtzepuntua pixka bat jaitsi egiten da, a bost A gradu ze inguru, seiehun atman, eta a bi bi A gradu ze, bi mila eta ehun atman. | pres'ioa 'anditʂean, urtʂ'epuntua p'iʃka βat ɟajts'i eɣ'iten d'a, 'a β'ost 'a ɣrað'u ʂe inɡ'uɾu, seʝ'eun atm'an, eta 'a β'i β'i 'a ɣrað'u ʂe, b'i miʎ'a eta e'un atm'an. |
Efektu hori da Antartikako glaziarpeko aintziren sorreraren eragilea, eta glaziarren mugimenduari laguntzen dioaa bi mila eta ehun atntik gorako presioetan, urtzepuntua azkar handitzen da, eta izotzak konfigurazio exotikoak ditu, presio txikiagoetan ez daudenak. | ef'ektu oɾi ð'a ant'artikako ɣlaʂ'iarpeko ajntʂ'iɾen sor'eɾaɾen eɾ'aɣiʎea, eta ɣlaʂ'iarem muɣ'imenduaɾi laɣ'untʂen di'oaa β'i miʎ'a eta e'un atnt'ik ɡoɾ'ako pres'ioetan, urtʂ'epuntua aʂk'ar 'anditʂen da, eta iʂ'otʂak konf'iɣuɾaʂio eʃ'otikoak dit'u, pres'io tʃik'iaɣoetan eʂ t'awðenak. |
Presioaldeek eragin larriagoa dute irakitepuntuan ; eberest mendiaren gailurrean, urak hirurogeita hamar A gradu Can irakiten du. Presio bidezko irakitepuntuaren igoera ur sakonetako iturri hidrotermaletan ikus daiteke, eta aplikazio praktikoak ditu, hala nola presioeltzeak eta lurrunmotorrak. Tenperatura kritikoa, zei... | pres'ioaldeek eɾ'aɣin lar'iaɣoa ðut'e iɾ'akitepuntuan; eβ'eɾes mend'iaɾen ɡaʎ'urean, uɾ'ak 'iɾuɾoɣejta 'amar 'a ɣrað'u k'an iɾ'akiten d'u. pres'io βið'eʂko iɾ'akitepuntuaɾen iɣ'oeɾa 'ur sak'onetako it'uri 'iðrotermaletan ik'us dajt'eke, eta apl'ikaʂio prakt'ikoak dit'u, 'ala n'ola pres'ioeltʂeak eta lur'ummotorak. temp... |
zero, zero zero sei atntik beherako presioetan, ura ezin da egoera likidoan egon, eta zuzenean solidotik gasera igarotzen da sublimazioz, fenomeno hori elikagaiak eta konposatuak liofilizatzean ustiatzen baitaa berrehun eta hogeita bat atntik gorako presioetan, likido - eta gasegoerak jada ezin dira bereizi, ur superkr... | ʂeɾ'o, ʂeɾ'o ʂeɾ'o s'ej atnt'ik be'eɾako pres'ioetan, uɾ'a eʂ'in da eɣ'oeɾa lik'iðoan eɣ'on, eta ʂuʂ'enean sol'iðotik ɡas'eɾa iɣ'aɾotʂen da suβl'imaʂioʂ, fen'omeno oɾi el'ikaɣaʝak eta komp'osatuak li'ofiliʂatʂean ust'iatʂem bajt'aa βer'eun eta 'oɣejta β'at atnt'ik ɡoɾ'ako pres'ioetan, lik'iðo- eta ɣas'eɣoeɾak ɟað'a eʂ'... |
Egoera horretan, ura zenbait erreakzio katalizatzeko eta hondakin organikoak tratatzeko erabiltzen da. | eɣ'oeɾa 'oretan, uɾ'a ʂemb'ajt er'eakʂio kat'aliʂatʂeko eta 'ondakin orɡ'anikoak trat'atʂeko eɾ'aβiltʂen da. |
Ur likidoaren dentsitatea oso egonkorra da, eta ez da asko aldatzen tenperatura - eta presioaldaketekin. | 'ur lik'iðoaɾen dents'itatea os'o eɣ'onkora ð'a, eta eʂ t'a 'asko ald'atʂen temp'eɾatuɾa- eta pres'ioaldaketekin. |
Atmosfera bakarraren presioan, ur likidoaren gutxieneko dentsitatea zero, bederatziehun eta berrogeita hamazortzi ka ge ele da, ehun A gradu Can. | atm'osfeɾa β'akaraɾem pres'ioan, 'ur lik'iðoaɾen ɡutʃ'ieneko ðents'itatea ʂeɾ'o, beð'eɾatʂieun eta βer'oɣejta 'amaʂortʂi k'a ɣ'e el'e ð'a, e'un 'a ɣrað'u k'an. |
Tenperatura jaistean, dentsitatea etengabe handitzen da, hiru, zortzi A gradu Cra iritsi arte. | temp'eɾatuɾa ʝajst'ean, dents'itatea et'enɡaβe 'anditʂen da, 'iɾu, ʂortʂ'i 'a ɣrað'u kr'a iɾ'itsi art'e. |
Tenperatura baxuagoetan, beste substantzia batzuetan ez bezala, dentsitatea txikiagotu egiten daa zero A gradu ze te a ene, balioa zero, bederatzi mila bederatziehun eta laurogeita hemeretzi ka ge koa da ; izoztean, dentsitatea bortitzago jaisten da zero, bederatziehun eta hamazazpi ka ge raino, eta, horrekin batera, b... | temp'eɾatuɾa βaʃ'uaɣoetan, b'este suβst'antʂia βatʂ'uetan 'eʂ beʂ'ala, dents'itatea tʃik'iaɣotu eɣ'iten da'a ʂeɾ'o 'a ɣrað'u ʂe t'e 'a en'e, bal'ioa ʂeɾ'o, beð'eɾatʂi miʎ'a βeð'eɾatʂieun eta lawɾ'oɣejta 'emeɾetʂi k'a ɣ'e ko'a ð'a; iʂ'oʂtean, dents'itatea βort'itʂaɣo ʝ'ajsten da ʂeɾ'o, beð'eɾatʂieun eta 'amaʂaʂpi k'a ɣ'... |
Urak, berez, ez du ez usainik, ez kolorerik, ezta zaporerik ; hala ere, Lurreko urak disoluzioan dauden mineralak eta substantzia organikoak ditu, eta horiek zapore eta usain gutxiasko detektagarriak eman diezazkiokete, konposatuen kontzentrazioaren eta uraren tenperaturaren araberaa Urak itxura iluna izan dezake parti... | uɾ'ak, beɾ'eʂ, eʂ t'u 'eʂ us'aɲik, 'eʂ kol'oɾeɾik, 'eʂta ʂap'oɾeɾik; 'ala eɾ'e, lur'eko uɾ'ak dis'oluʂioan dawð'em miɲ'eɾalak eta suβst'antʂia orɡ'anikoak dit'u, eta 'oɾiek ʂap'oɾe eta us'ajn ɡutʃ'iasko ðet'ektaɣariak em'an di'eʂaʂkiokete, komp'osatuen kontʂ'entraʂioaɾen eta uɾ'aɾen temp'eɾatuɾaɾen aɾ'aβeɾaa uɾ'ak itʃ'... |
Izotzak ere urdin turkesarengana jotzen du. | iʂ'otʂak eɾ'e urd'in turk'esaɾenɡana ʝ'otʂen du. |
Urgainazal handiek kolore berezia dute, eta, neurri batean, zeruaren isla diraa Urak, aldiz, argi asko xurgatzen du espektroaren gainerako zatietan, eta erradiazio ultramoreetatik babesten saiatzen da. | urɡ'aɲaʂal 'andiek kol'oɾe βeɾ'eʂia ðut'e, et'a, n'ewri βat'ean, ʂ'eɾuaɾen 'isla ðiɾ'aa uɾ'ak, ald'iʂ, arɡ'i 'asko ʃurɡ'atʂen d'u esp'ektroaɾen ɡaɲ'eɾako ʂ'atietan, eta er'aðiaʂio ultr'amoɾeetatik baβ'esten saʝ'atʂen da. |
Konfigurazio horrek, oxigeno atomoaren elektronegatibotasun handiagoarekin batera, polaritatea ematen diote molekulari, eta haren une dipolar elektrikoa da : sei, bi A bat zero a hiru zero ze. | konf'iɣuɾaʂio 'orek, oʃ'iɣeno at'omoaɾen el'ektroneɣatiβotasun 'andiaɣoaɾekim bat'eɾa, pol'aɾitatea em'aten di'ote mol'ekulaɾi, eta 'aɾen un'e ðip'olar el'ektrikoa ð'a: s'ej, b'i a β'at ʂeɾ'o 'a 'iɾu ʂeɾ'o ʂe. |
Ur molekularen polaritateak ban der Waals indarrak sortzen ditu, eta, inguruko molekulekin, lau hidrogenolotura eratzen ditu. | 'ur mol'ekulaɾem pol'aɾitateak b'an d'er u'aals ind'arak s'ortʂen dit'u, et'a, inɡ'uɾuko mol'ekulekin, l'aw 'iðroɣenolotuɾa eɾ'atʂen dit'u. |
Lotura molekular horiek azaltzen dituzte uraren itsasgarritasuna, azaleko tentsioaren indize altua eta kapilaritatea, zeinak uhin kapilarrak sortzen baititu, animalia batzuk uraren gainazalean mugitzeko aukera ematen baitie eta izerdia landare baskularretan, hala nola zuhaitzetan, grabitatearen kontra garraiatzen lagun... | lot'uɾa mol'ekular 'oɾiek aʂ'altʂen dit'uʂte uɾ'aɾen its'asɡaritasuna, aʂ'aleko tents'ioaɾen ind'iʂe alt'ua eta kap'iʎaɾitatea, ʂeɲ'ak u'in kap'iʎarak s'ortʂem bajt'itu, an'imalia β'atʂuk uɾ'aɾen ɡaɲ'aʂaleam muɣ'itʂeko awk'eɾa em'atem bajt'ie eta iʂ'erdia land'aɾe βask'ularetan, 'ala n'ola ʂu'ajtʂetan, ɡraβ'itateaɾen k... |
Ur molekulen arteko hidrogenozubiek ere urtze - eta irakitepuntu handiak dituzte anfigeno eta hidrogenozko beste konposatu batzuekin alderatuta, hala nola hidrogeno sulfuroarekin. | 'ur mol'ekulen art'eko 'iðroɣenoʂuβiek eɾ'e urtʂ'e- eta iɾ'akitepuntu 'andiak dit'uʂte anf'iɣeno eta 'iðroɣenoʂko β'este komp'osatu βatʂ'uekin ald'eɾatuta, 'ala n'ola 'iðroɣeno sulf'uɾoaɾekin. |
Era berean, berogaitasunaren a lau, bi jota gramo ka, amoniakoak bakarrik gainditzen duen balioaa, bero sorra eta eroankortasun termikoaren a zero, bostehun eta hirurogeita bat eta zero, seiehun eta hirurogeita hemeretzi ube bikoitza metro ka arteana balio handiak azaltzen dituzte. | eɾ'a βeɾ'ean, b'eɾoɣajtasunaɾen 'a l'aw, b'i ʝ'ota ɣram'o k'a, am'oniakoak bak'arik ɡajnd'itʂen du'em bal'ioaa, b'eɾo sor'a eta 'eɾoankortasun term'ikoaɾen 'a ʂeɾ'o, bost'eun eta 'iɾuɾoɣejta βat eta ʂeɾ'o, seʝ'eun eta 'iɾuɾoɣejta 'emeɾetʂi uβ'e βik'ojtʂa m'etro k'a art'eana βal'io 'andiak aʂ'altʂen dit'uʂte. |
Propietate horiek eginkizun garrantzitsua ematen diote urari Lurreko klima erregulatzeko, beroa metatuz eta atmosferaren eta ozeanoen artean garraiatuz. | prop'ietate 'oɾiek eɣ'inkiʂun ɡar'antʂitsua em'aten di'ote uɾ'aɾi lur'eko kl'ima er'eɣulatʂeko, b'eɾoa met'atuʂ eta atm'osfeɾaɾen eta oʂ'eanoen art'ean ɡar'aʝatuʂ. |
Uraren polaritatearen beste ondorio bat da, egoera likidoan, oso disolbatzaile ahaltsua dela, substantzia mota askotakoa. | uɾ'aɾem pol'aɾitateaɾem b'este ond'oɾio βat d'a, eɣ'oeɾa lik'iðoan, os'o ðis'olβatʂaʎe a'altsua ðel'a, suβst'antʂia mot'a 'askotakoa. |
Uretan nahastu eta ondo disolbatzen diren substantziak agatzak, azukreak, azidoak, alkaliak eta zenbait gas a hidrofiloak dira, eta urarekin ondo konbinatzen ez direnak, berriz alipidoak eta koipeaka, substantzia hidrofoboak dira. | uɾ'etan na'astu eta 'ondo ðis'olβatʂen diɾ'en suβst'antʂiak aɣ'atʂak, aʂ'ukreak, aʂ'iðoak, alk'aliak eta ʂemb'ajt ɡ'as 'a 'iðrofiʎoak diɾ'a, eta uɾ'aɾekin 'ondo komb'iɲatʂen 'eʂ tiɾ'enak, ber'iʂ al'ipiðoak eta kojp'eaka, suβst'antʂia 'iðrofoβoak diɾ'a. |
Era berean, ura, hala, likido askorekin nahas daiteke, etanolarekin esaterako, eta edozein proportziotan, likido homogeneoa sortuz. | eɾ'a βeɾ'ean, uɾ'a, 'ala, lik'iðo 'askoɾekin na'as dajt'eke, et'anolaɾekin es'ateɾako, eta eð'oʂejm prop'ortʂiotan, lik'iðo 'omoɣeneoa sort'uʂ. |
Azeotropoak era ditzake beste disolbatzaile batzuekin, hala nola etanolarekin edo toluenoarekina Bestalde, olioak ezin dira urarekin nahasi, eta, gainazalean, dentsitate aldakorreko geruzak eratzen dituzte. | aʂ'eotropoak eɾ'a ðitʂ'ake β'este ðis'olβatʂaʎe βatʂ'uekin, 'ala n'ola et'anolaɾekin eðo tol'uenoaɾekiɲa βestalde, ol'ioak eʂ'in diɾ'a uɾ'aɾekin na'asi, et'a, ɡaɲ'aʂalean, dents'itate ald'akoreko ɣeɾ'uʂak eɾ'atʂen dit'uʂte. |
Edozein gasek bezala, lurruna guztiz nahasgarria da airearekin. | eð'oʂejn ɡas'ek beʂ'ala, lur'una ɣuʂt'iʂ na'asɡaria ð'a ajɾ'eaɾekin. |
Urak nahiko konstante dielektriko handia du eta karga elektrikoa duten substantzien molekulak erraz bereizten dira bertan. | uɾ'ak na'iko kost'ante ði'elektriko 'andia ð'u eta karɡ'a el'ektrikoa ðut'en suβst'antʂiem mol'ekulak er'aʂ beɾ'ejʂten diɾ'a β'ertan. |
Ioi disoziatuak egoteak nabarmen handitzen du uraren eroankortasuna, eta, aldiz, isolatzaile elektriko puru gisa jokatzen du. | i'oj ðis'oʂiatuak eɣ'oteak naβ'armen 'anditʂen du uɾ'aɾen 'eɾoankortasuna, et'a, ald'iʂ, is'olatʂaʎe el'ektriko puɾ'u ɣ'isa ʝok'atʂen du. |
Ura berez bereiz daiteke hatxe hiru O gehiketaren ikurra hidronio ioietan eta o hatxe - hidroxidoetan. ka uve bikoitza disoziaziokonstantea oso txikia da a bat zero a bat lau A gradu ze te i ka hogeita bost A gradu Craa, eta, beraz, ur molekula bat hamar orduz behin banatzen da, gutxi gorabeheraa Ur puruaren pHa zazpi ... | uɾ'a βeɾ'eʂ beɾ'ejʂ dajt'eke 'atʃe 'iɾu 'o ɣe'iketaɾen ik'ura 'iðronio i'oʝetan eta 'o 'atʃe- 'iðroʃiðoetan. k'a uβ'e βik'ojtʂa ðis'oʂiaʂiokostantea os'o tʃik'ia ð'a a β'at ʂeɾ'o a β'at l'aw 'a ɣrað'u ʂe t'e 'i k'a 'oɣejta β'ost 'a ɣrað'u kra'a, et'a, beɾaʂ, 'ur mol'ekula βat 'amar 'orduʂ be'im b'anatʂen d'a, ɡ'utʃi ɣo... |
Prozesu horren bidez ura bi osagaietan banatzeko behar den energia hidrogenoaren eta oxigenoaren birkonbinazioak askatutako energia baino handiagoa da. | proʂ'esu 'orem bið'eʂ uɾ'a β'i os'aɣaʝetam b'anatʂeko βe'ar den en'erɡia 'iðroɣenoaɾen eta oʃ'iɣenoaɾem birk'ombiɲaʂioak ask'atutako en'erɡia βaɲo 'andiaɣoa ð'a. |
Ur likido purua material diamagnetikoa da, eta eremu magnetiko oso biziek aldaratzen dute. | 'ur lik'iðo puɾ'ua mat'eɾial di'amaɣnetikoa ð'a, eta eɾ'emu maɣn'etiko os'o β'iʂiek ald'aɾatʂen dut'e. |
Praktikan, ur likidoa konprimiezintzat har daiteke, eta efektu hori prentsa hidraulikoetan aprobetxatzen da ; a baldintza normaletan, konprimagarritasunak balio hauek ditu : lau, lautik bost, bat A bat zero a bat zero Paa bateraino. bi ko sakoneran ere, non presioa berrehun atn ingurukoa baita, uraren bolumena ehuneko ... | prakt'ikan, 'ur lik'iðoa kompr'imieʂintʂat 'ar dajt'eke, eta ef'ektu oɾi prents'a 'iðrawlikoetan apr'oβetʃatʂen da; 'a βald'intʂa norm'aletan, kompr'imaɣaritasunak bal'io awek dit'u: l'aw, lawt'ik b'ost, b'at a β'at ʂeɾ'o a β'at ʂeɾ'o pa'a βat'eɾaɲo. b'i k'o sak'oneɾan eɾ'e, n'om pres'ioa βer'eun 'atn inɡ'uɾukoa βajta,... |
Uraren biskositatea da : bat zero a hiru Pa segundoko edo zero, zero bat poise hogei A gradu ze te a ene, eta ur likidoko soinuaren abiadura mila eta laurehun eta mila bostehun eta berrogei metro ese bitartekoa da, tenperaturaren arabera. | uɾ'aɾem bisk'ositatea ð'a: b'at ʂeɾ'o 'a 'iɾu p'a seɣ'undoko eðo ʂeɾ'o, ʂeɾ'o βat pojs'e 'oɣej 'a ɣrað'u ʂe t'e 'a en'e, eta 'ur lik'iðoko soɲ'uaɾen aβ'iaðuɾa miʎ'a eta lawɾ'eun eta miʎ'a βost'eun eta βer'oɣej m'etro es'e βit'artekoa ð'a, temp'eɾatuɾaɾen aɾ'aβeɾa. |
Soinua ia indargabetu gabe transmititzen da uretan, batez ere behemaiztasunetan ; propietate horrek aukera ematen du zetazeoen arteko distantzia luzeetara itsaspean komunikatzeko, eta, urpean objektuak detektatzeko, sonarraren teknikaren oinarria da. | soɲ'ua 'ia ind'arɡaβetu ɣaβ'e transm'ititʂen d'a uɾ'etan, bat'eʂ eɾ'e βe'emajʂtasunetan; prop'ietate 'orek awk'eɾa em'aten du ʂet'aʂeoen art'eko ðist'antʂia luʂ'eetaɾa its'aspean kom'unikatʂeko, et'a, urp'ean obʝ'ektuak det'ektatʂeko, son'araɾen tekn'ikaɾen oɲ'aria ð'a. |
Ura errekuntzaerreakzioen azken produktua da, hidrogenoarena edo hidrogenoa duen konposatu batena. | uɾ'a er'ekuntʂaereakʂioen aʂk'em proð'uktua ð'a, 'iðroɣenoaɾena eðo 'iðroɣenoa ðu'en komp'osatu βat'ena. |
Ura azidoen eta baseen arteko neutralizazioerreakzioetan ere sortzen da. | uɾ'a aʂ'iðoen eta βas'een art'eko newtr'aliʂaʂioereakʂioetan eɾ'e s'ortʂen da. |
Urak oxido metaliko eta ezmetaliko askorekin erreakzionatzen du, eta hidroxidoak eta oxazidoak sortzen ditu, hurrenez hurren. | uɾ'ak oʃ'iðo met'aliko eta eʂm'etaliko 'askoɾekin er'eakʂionatʂen d'u, eta 'iðroʃiðoak eta oʃ'aʂiðoak s'ortʂen dit'u, 'ureneʂ 'uren. |
Era berean, hidroxidoak sortzen ditu Elektropositibotasun handiagoa duten elementuekin zuzenean erreakzionatzean, hala nola metal alkalinoekin eta lurralkalinoekin. | eɾ'a βeɾ'ean, 'iðroʃiðoak s'ortʂen dit'u el'ektropositiβotasun 'andiaɣoa ðut'en el'ementuekin ʂuʂ'enean er'eakʂionatʂean, 'ala n'ola met'al alk'alinoekin eta lur'alkaliɲoekin. |
Elementu horiek uraren hidrogenoa desplazatzen dute erreakzio batean, eta, alkalino astunenen kasuan, erreakzio hori lehergarria izan daiteke askatutako hidrogenoa airearen oxigenoarekin kontaktuan egoteagatik. | el'ementu 'oɾiek uɾ'aɾen 'iðroɣenoa ðespl'aʂatʂen dut'e er'eakʂio βat'ean, et'a, alk'alino ast'unenen kas'uan, er'eakʂio oɾi le'erɡaria iʂ'an dajt'eke ask'atutako 'iðroɣenoa ajɾ'eaɾen oʃ'iɣenoaɾekin kont'aktuan eɣ'oteaɣatik. |
Urak beste molekula batzuk hidroliza ditzake autoinozazioahalmenaren ondorioz. Hidrolisierreakzioak konposatu organikoekin nahiz ezorganikoekin gerta daitezke. Oso garrantzitsuak dira izaki bizidunen metabolismoan, eta hidrolasa izeneko entzima ugari sintetizatzen dituzte, molekula desberdinen hidrolisia katalizatzeko ... | uɾ'ak b'este mol'ekula β'atʂuk 'iðroliʂa ðitʂ'ake awt'oɲoʂaʂioaalmenaɾen ond'oɾioʂ. 'iðrolisiereakʂioak komp'osatu orɡ'anikoekin n'aiʂ eʂ'orɡanikoekin ɡert'a ðajt'eʂke. os'o ɣar'antʂitsuak diɾ'a iʂ'aki β'iʂiðunem met'aβolismoan, eta 'iðrolasa iʂ'eneko entʂ'ima uɣ'aɾi sint'etiʂatʂen dit'uʂte, mol'ekula ðesb'erdiɲen 'iðr... |
Ura nahiko konposatu arrunta da gure eguzkisisteman eta unibertsoan, batez ere izotz eta lurrun moduan. Kometak osatzen dituen materialaren zati handi bat da, eta bi mila eta hamaseigarren urtean, Ilargiaren barrutik datorren ur magmatikoa aurkitu da, Ilargiaren azalean dauden ale mineral txikitana Jupiter eta Saturnor... | uɾ'a na'iko komp'osatu ar'unta ð'a ɣuɾ'e eɣ'uʂkisisteman eta un'iβertsoan, bat'eʂ eɾ'e iʂ'otʂ eta lur'um moð'uan. kom'etak os'atʂen dit'uem mat'eɾialaɾen ʂ'ati 'andi β'at d'a, eta β'i miʎ'a eta 'amasejɣaren urt'ean, iʎ'arɡiaɾem bar'utik dat'oren 'ur maɣm'atikoa awrk'itu ða, iʎ'arɡiaɾen aʂ'alean dawð'en al'e miɲ'eɾal tʃ... |
Unibertsoan dagoen ur gehiena izarren sorreratik eratorria izan daiteke ; izar horiek, gero, lehertu zirenean lurruna eragin zuten. | un'iβertsoan daɣ'oen 'ur ɡe'iena iʂ'aren sor'eɾatik eɾ'atoria iʂ'an dajt'eke; iʂ'ar 'oɾiek, ɡeɾ'o, le'ertu ʂiɾ'enean lur'una eɾ'aɣin ʂut'en. |
Izarren sorrerak gas eta hauts kosmiko ugari sortzen ditu. | iʂ'aren sor'eɾak ɡ'as eta aws kosm'iko uɣ'aɾi s'ortʂen dit'u. |
Material horrek kanpoko eremuetako gasarekin talka egiten duenean, sortutako talkauhinek gasa konprimitu eta berotu egiten dute. | mat'eɾial 'orek kamp'oko eɾ'emuetako ɣas'aɾekin t'alka eɣ'iten du'enean, sort'utako t'alkawiɲek ɡas'a kompr'imitu eta βeɾ'otu eɣ'iten dut'e. |
Uste da ura gas bero eta trinko horretan sortzen dela. | 'uste ða uɾ'a ɣ'as b'eɾo eta trink'o 'oretan s'ortʂen del'a. |
Izarrarteko hodeietan ura detektatu da gure galaxiaren barruan, Esne Bidean. | iʂ'ararteko 'oðeʝetan uɾ'a ðet'ektatu ða ɣuɾ'e ɣal'aʃiaɾem bar'uan, esn'e βið'ean. |
Gainera, uste da ura ugaria izan daitekeela beste galaxia batzuetan, haren osagaiak unibertsoko arruntenen artean baitaude. | ɡaɲ'eɾa, 'uste ða uɾ'a uɣ'aɾia iʂ'an dajt'ekeela β'este ɣal'aʃia βatʂ'uetan, 'aɾen os'aɣaʝak un'iβertsoko ar'untenen art'eam bajt'awðe. |
hogeita batgarren mendearen lehen hamarkadan ura aurkitu zen exoplanetetan, hala nola hatxe de ehun eta laurogeita bederatzi mila zazpiehun eta hogeita hamahiru be ene eta hatxe de berrehun eta bederatzi mila laurehun eta berrogeita hamazortzi be ene. | 'oɣejta βatɡ'arem mend'eaɾen le'en 'amarkaðan uɾ'a awrk'itu ʂen eʃ'oplanetetan, 'ala n'ola 'atʃe ð'e e'un eta lawɾ'oɣejta βeð'eɾatʂi miʎ'a ʂ'aʂpieun eta 'oɣejta 'amaiɾu β'e en'e eta 'atʃe ð'e βer'eun eta βeð'eɾatʂi miʎ'a lawɾ'eun eta βer'oɣejta 'amaʂortʂi β'e en'e. |
Hainbat planeta, satelite eta eguzkisistemako beste gorputz batzuen atmosferan, urlurruna aurkitu da, baita Eguzkian bertan ere. | ajmbat plan'eta, sat'elite eta eɣ'uʂkisistemako β'este ɣ'orpuʂ batʂ'uen atm'osfeɾan, url'uruna awrk'itu ða, bajta eɣ'uʂkiam b'ertan eɾ'e. |
Izotzari dagokionez, Lurrean badago, batez ere eremu polarretan eta glaziarretan ; Marteko kasko polarretan ere, egoera solidoan dagoen ura dago, nahiz eta nagusiki izotz lehorrez osatuta egon. | iʂ'otʂaɾi ðaɣ'okioneʂ, lur'eam bað'aɣo, bat'eʂ eɾ'e eɾ'emu pol'aretan eta ɣlaʂ'iaretan; m'arteko kask'o pol'aretan eɾ'e, eɣ'oeɾa sol'iðoan daɣ'oen uɾ'a ðaɣ'o, n'aiʂ eta naɣ'usiki iʂ'oʂ le'oreʂ os'atuta eɣ'on. |
Litekeena da izotza Urano, Saturno eta Neptuno planeten barneegituraren parte izatea ere. | lit'ekeena ð'a iʂ'otʂa uɾ'ano, sat'urno eta nept'uno plan'etem barn'eeɣituɾaɾem p'arte iʂ'atea eɾ'e. |
Izotzak geruza lodia eratzen du zenbait sateliteren azalean, hala nola Europan eta Titanen, non berrogeita hamar ko lodiera har baitezake. | iʂ'otʂak ɡeɾ'uʂa loð'ia eɾ'atʂen du ʂemb'ajt sat'eliteɾen aʂ'alean, 'ala n'ola ewɾ'opan eta tit'anen, n'om ber'oɣejta 'amar k'o loð'ieɾa 'ar bajt'eʂake. |
Saturnoren eraztunak osatzen dituen materialean, kometetan eta jatorri meteorikoko objektuetan ere izotza dago, hala nola Kuiper gerrikotik edo Oorten hodeitik etorritakoetan. | sat'urnoɾen eɾ'aʂtunak os'atʂen dit'uem mat'eɾialean, kom'etetan eta ʝat'ori met'eoɾikoko obʝ'ektuetan eɾ'e iʂ'otʂa ðaɣ'o, 'ala n'ola kujp'er ɡer'ikotik eðo o'orten 'oðejtik et'oritakoetan. |
Ilargian eta planeta nanoetan, hala nola Zeres eta Pluton, izotza aurkitu daa. | iʎ'arɡian eta plan'eta nan'oetan, 'ala n'ola ʂeɾ'es eta plut'on, iʂ'otʂa awrk'itu ða'a. |
Egoera likidoan dagoen ura beharrezkoa da lurreko izaki bizidunentzat, eta haren presentzia faktore garrantzitsutzat hartzen da planetako bizitzaren jatorrian eta eboluzioan. Lurra oso baldintza espezifikoak dituen eguzkisistemaren eremu batean dago, baina Eguzkitik ehuneko bost azortzi milioi kilometroa, hurbilago edo... | eɣ'oeɾa lik'iðoan daɣ'oen uɾ'a βe'areʂkoa ð'a lur'eko iʂ'aki β'iʂiðunentʂat, eta 'aɾem pres'entʂia fakt'oɾe ɣar'antʂitsutʂat 'artʂen da plan'etako βiʂ'itʂaɾen ɟat'orian eta eβ'oluʂioan. lur'a os'o βald'intʂa esp'eʂifikoak dit'uen eɣ'uʂkisistemaɾen eɾ'emu βat'ean daɣ'o, baɲa eɣ'uʂkitik e'uneko β'ost aʂ'ortʂi mil'ioj kil... |
Lurraren masak ere zeregin garrantzitsua du azaleko uraren egoeran : grabitatearen indarrak atmosferako gasak sakabanatzea eragozten du. Urlurruna eta karbono dioxidoa konbinatu egiten dira, eta berotegiefektua eragiten dute. Efektu horrek tenperaturen egonkortasunari eusten dio, eta, planetako bizitza babesteko, geruz... | lur'aɾem mas'ak eɾ'e ʂeɾ'eɣin ɡar'antʂitsua ð'u aʂ'aleko uɾ'aɾen eɣ'oeɾan: ɡraβ'itateaɾen ind'arak atm'osfeɾako ɣas'ak sak'aβanatʂea eɾ'aɣoʂten du. url'uruna eta karb'ono ði'oʃiðoa komb'iɲatu eɣ'iten diɾ'a, eta β'eɾoteɣiefektua eɾ'aɣiten dut'e. ef'ektu 'orek temp'eɾatuɾen eɣ'onkortasunaɾi 'ewsten di'o, et'a, plan'etako... |
Lurrak ur likidoz estalitako azaleraren ehuneko handi bat du, eta guztizko bolumenak miloi bat laurehun mila ka eme a hartzen ditu. | lur'ak 'ur lik'iðoʂ est'alitako aʂ'aleɾaɾen e'uneko 'andi β'at d'u, eta ɣuʂt'iʂko βol'umenak miʎ'oj βat lawɾ'eum miʎ'a k'a em'e 'a 'artʂen dit'u. |
Likido hori konstante mantentzen da ziklo hidrikoari esker. | lik'iðo oɾi kost'ante mant'entʂen da ʂikl'o 'iðrikoaɾi esk'er. |
Ura jatorrizko lurraren konposizioaren parte zela uste da, eta, azaleran, lurraren barneko magma desgasifikatzeko eta planeta hozterakoan urlurruna kondentsatzeko prozesuen bidez agertu zela, nahiz eta ez diren baztertzen beste eguzkigorputz batzuekin izandako talkek eragindako urekarpenak izatea ere. | uɾ'a ʝat'oriʂko lur'aɾen komp'osiʂioaɾem p'arte ʂ'ela 'uste ða, et'a, aʂ'aleɾan, lur'aɾem barn'eko maɣm'a ðesɡ'asifikatʂeko eta plan'eta 'oʂteɾakoan url'uruna kond'entsatʂeko proʂ'esuem bið'eʂ aɣ'ertu ʂel'a, n'aiʂ eta eʂ t'iɾem baʂt'ertʂem b'este eɣ'uʂkiɣorpuʂ batʂ'uekin iʂ'andako talk'ek eɾ'aɣindako uɾ'ekarpenak iʂ'at... |
Subsets and Splits
No community queries yet
The top public SQL queries from the community will appear here once available.