text stringlengths 25 5.42k | phonemes stringlengths 19 5.93k |
|---|---|
Ozeanoetan eta bizidunetan litioaztarnak aurki daitezke, baina badirudi ez duela zeregin biologikorik gizakietan. | oʂ'eanoetan eta β'iʂiðunetan lit'ioaʂtarnak awrk'i ðajt'eʂke, baɲa βað'iɾuði eʂ t'uela ʂeɾ'eɣim bi'oloɣikoɾik ɡiʂ'akietan. |
Hala ere, Li gehiketaren ikurra ioiek efektu neurologikoak dituzte eta, beraz, litiogatzak erabilgarri bilakatzen dituzte, besteak beste, zirraraestabilizazio zenbait drogatan. | 'ala eɾ'e, l'i ɣe'iketaɾen ik'ura i'oʝek ef'ektu newɾ'oloɣikoak dit'uʂte et'a, beɾaʂ, lit'ioɣatʂak eɾ'aβilɣari βiʎ'akatʂen dit'uʂte, b'esteak b'este, ʂir'aɾaestaβiliʂaʂio ʂemb'ajt droɣ'atan. |
Litioak eta haren konposatuek beste erabilera komertzial asko dituzte, besteak beste, berojasangarri diren beira eta zeramiketan, hegazkinetan erabiltzen diren aleazioetan eta litiobateriatan. | lit'ioak eta 'aɾen komp'osatuek b'este eɾ'aβiʎeɾa kom'ertʂial 'asko ðit'uʂte, b'esteak b'este, b'eɾoʝasanɡari ðiɾ'em bejɾ'a eta ʂeɾ'amiketan, 'eɣaʂkiɲetan eɾ'aβiltʂen diɾ'en al'eaʂioetan eta lit'ioβateɾiatan. |
Partikulen fisikan ere bere garrantzia dauka : litioatomo baten zatiketa gizakiak egindako lehenengo erreakzio nuklearra izan zen. | part'ikulen fis'ikan eɾ'e βeɾ'e ɣar'antʂia ðawk'a: lit'ioatomo βat'en ʂat'iketa ɣiʂ'akiak eɣ'indako le'enenɡo er'eakʂio nukl'eara iʂ'an ʂen. |
Beste metal alkalinoak bezala, litioak balentziaelektroi bakarra dauka, bere elektronegatibotasun baxuagatik erraz askatu eta katioi bat sor dezakeena. | b'este met'al alk'alinoak beʂ'ala, lit'ioak bal'entʂiaelektroj β'akara ðawk'a, beɾ'e el'ektroneɣatiβotasum baʃ'uaɣatik er'aʂ ask'atu eta kat'ioj βat s'or deʂ'akeena. |
Ondorioz, litioa oso deformagarria eta erreaktiboa da, eta gainerako metal gehienek baino urtzeeta irakitepuntu baxuagoak ditu. | ond'oɾioʂ, lit'ioa os'o ðef'ormaɣaria eta er'eaktiβoa ð'a, eta ɣaɲ'eɾako met'al ɣe'ienek baɲo urtʂ'eeta iɾ'akitepuntu βaʃ'uaɣoak dit'u. |
Propietate horiek metal alkalinoetan balentziaelektroi ahularen ondorioz nabarmenak diren arren, litioak gainontzeko alkaliek baino elektronegatibitate handiagoa du erradio atomiko txikiagoa duelako, eta ondorioz, propietate horiek ez dira besteetan bezain nabarmenak. | prop'ietate 'oɾiek met'al alk'alinoetam bal'entʂiaelektroj a'ulaɾen ond'oɾioʂ naβ'armenak diɾ'en ar'en, lit'ioak ɡaɲ'ontʂeko alk'aliek baɲo el'ektroneɣatiβitate 'andiaɣoa ð'u er'aðio at'omiko tʃik'iaɣoa ðu'elako, eta ond'oɾioʂ, prop'ietate 'oɾiek eʂ t'iɾa β'esteetam beʂ'ajn naβ'armenak. |
Litioa hain da biguna, laban batekin moztu baitaiteke. Zilarzuri kolorea dauka, baina ez herdoiltzeko aire guztiz lehorrean egon behar du. Uraren dentsitatearen erdia dauka, eta hidrokarburoek baino dentsitate txikiagoa. | lit'ioa 'ajn d'a βiɣ'una, laβ'am bat'ekim m'oʂtu βajt'ajteke. ʂiʎ'arʂuɾi kol'oɾea ðawk'a, baɲa 'eʂ 'erdojltʂeko ajɾ'e ɣuʂt'iʂ le'orean eɣ'om be'ar d'u. uɾ'aɾen dents'itateaɾen erd'ia ðawk'a, eta 'iðrokarbuɾoek baɲo ðents'itate tʃik'iaɣoa. |
Beroa oso ondo jasaten du, espantsiokoefiziente txikia eta elementu solido guztien artean bero espezifiko altuena baitu. | b'eɾoa os'o 'ondo ʝas'aten du, esp'antsiokoefiʂiente tʃik'ia eta el'ementu sol'iðo ɣuʂt'ien art'eam b'eɾo esp'eʂifiko alt'uena βajt'u. |
Horregaitik, supereroaletasuna ikertzeko elementu ona da, litioaren atomosarea metal guztietatik sinpleena baita. | 'oreɣajtik, sup'eɾeɾoaletasuna ik'ertʂeko el'ementu on'a ð'a, lit'ioaɾen at'omosaɾea met'al ɣuʂt'ietatik simpl'eena βajta. |
Aire hezean, litioa azkar herdoiltzen da, eta litio hidroxido, litio nitrido eta litio karbonatoz osaturiko geruza bat sortzen du herdoilketaren ondorioz. | ajɾ'e 'eʂean, lit'ioa aʂk'ar 'erdojltʂen d'a, eta lit'io 'iðroʃiðo, lit'io nitr'iðo eta lit'io karb'onatoʂ os'atuɾiko ɣeɾ'uʂa β'at s'ortʂen du 'erdojlketaɾen ond'oɾioʂ. |
Sugarretan, kolore gorri bizia hartzen du, baina biziki errez gero, sugarra zuri bilakatzen da. | suɣ'aretan, kol'oɾe ɣor'i β'iʂia 'artʂen du, baɲa βiʂ'iki er'eʂ ɡeɾ'o, suɣ'ara ʂuɾ'i βiʎ'akatʂen da. |
Uretan edota urlurrunarekiko eta oxigenoarekiko kontaktuan, bortizki erreakzionatzen du. | uɾ'etan eðota url'urunaɾekiko eta oʃ'iɣenoaɾekiko kont'aktuan, bort'iʂki er'eakʂionatʂen d'u. |
Hala ere, beste alkali batzuk arriskutsuagoak dira. | 'ala eɾ'e, b'este alk'ali β'atʂuk ar'iskutsuaɣoak diɾ'a. |
Litiosuak ere itzaltzen zailak dira, eta konposatu bereziak behar dira itzaltzeko. | lit'iosuak eɾ'e itʂ'altʂen ʂaʎ'ak diɾ'a, eta komp'osatu βeɾ'eʂiak be'ar diɾ'a itʂ'altʂeko. |
Girotenperaturan nitrogenoarekin erreakzionatzen duen metal bakarra da. | ɡ'iɾotempeɾatuɾan nitr'oɣenoaɾekin er'eakʂionatʂen du'em met'al β'akara ð'a. |
Sir junpri dafek potasioa eta sodioa isolatzeko erabili zuen prozedurari jarraiki, mila zortziehun eta hamazortzian William Thomas Brandek litioa isolatzea lortu zuen litio oxidoaren elektrolisia eginez. mila zortziehun eta berrogeita hamabostean, Robert Bunsen eta Augustus matiesenek litio kantitate handiak ekoitzi zi... | s'ir ʝumpr'i ðaf'ek pot'asioa eta soð'ioa is'olatʂeko eɾ'aβili ʂu'em proʂ'eðuɾaɾi ʝar'ajki, miʎ'a ʂortʂ'ieun eta 'amaʂortʂian ujʎ'iam tom'as brand'ek lit'ioa is'olatʂea lort'u ʂu'en lit'io oʃ'iðoaɾen el'ektrolisia eɣ'iɲeʂ. miʎ'a ʂortʂ'ieun eta βer'oɣejta 'amaβostean, roβ'ert buns'en eta awɣ'ustus mat'iesenek lit'io kan... |
Ekoizpen komertziala mila bederatziehun eta hogeita hirugarren urtean hasi zuen metalgeseltxaft konpainia alemaniarrak, litio kloruroaren eta potasio kloruroaren nahasketa urtu baten elektrolisiaren bidez. | ek'ojʂpen kom'ertʂiala miʎ'a βeð'eɾatʂieun eta 'oɣejta 'iɾuɣaren urt'ean asi ʂu'em met'alɣeseltʃaft komp'aɲia al'emaniarak, lit'io kloɾ'uɾoaɾen eta pot'asio kloɾ'uɾoaɾen na'asketa urt'u βat'en el'ektrolisiaɾem bið'eʂ. |
Litioa lur osoan zehar banatuta dago, hogeita hamahirugarren elementurik ugariena izanik, izan ere, lurrazalean hirurogeita bost ko kontzentrazioan dago. | lit'ioa l'ur os'oan ʂe'ar ban'atuta ðaɣ'o, 'oɣejta 'amaiɾuɣaren el'ementuɾik uɣ'aɾiena iʂ'anik, iʂ'an eɾ'e, lur'aʂalean 'iɾuɾoɣejta β'os k'o kontʂ'entraʂioan daɣ'o. |
Ez da, ordea, elementu soil bezala ageri, bere erreaktibotasun altuagatik, konposatuak osatzen baititu. | eʂ t'a, ordea, el'ementu s'ojl βeʂ'ala aɣ'eɾi, beɾ'e er'eaktiβotasun alt'uaɣatik, komp'osatuak os'atʂem bajt'itu. |
Litioa arroka igneoen parte da, granitoetan duelarik kontzentrazio altuena. | lit'ioa ar'oka iɣn'eoem p'arte ð'a, ɡran'itoetan du'elaɾik kontʂ'entraʂio alt'uena. |
Pegmatita granitikoak litiodun mineral ugarienetarikoak dira ; espodumenoa eta petalita dira litioaren iturri komertzial bideragarrienak. | peɣm'atita ɣran'itikoak lit'ioðum miɲ'eɾal uɣ'aɾienetaɾikoak diɾ'a; esp'oðumenoa eta pet'alita ðiɾ'a lit'ioaɾen it'uri kom'ertʂial βið'eɾaɣarienak. |
Gizakietan, litiokonposatuek ez dute zeregin biologikorik ; kantitate handietan toxiko samarrak dira ordea. | ɡiʂ'akietan, lit'iokomposatuek eʂ t'ute ʂeɾ'eɣim bi'oloɣikoɾik; kant'itate 'andietan toʃ'iko sam'arak diɾ'a ordea. |
Ahuntzek eta arratoiek beharrezko dituzte litio kantitate txikiak. | a'untʂek eta ar'atoʝek be'areʂko ðit'uʂte lit'io kant'itate tʃik'iak. |
Bigarren Mundu Gerra amaitu zenetik gaur egun arte, litioaren ekoizpena nabariki hazi da. | biɣ'arem mund'u ɣer'a am'ajtu ʂen'etik ɡ'awr eɣ'un art'e, lit'ioaɾen ek'ojʂpena naβ'aɾiki 'aʂi ða. |
Lehen aipatutako mineraletatik lortu ohi da, elektrolisi bidez urtutako potasio kloruroaren eta litioaren nahasketa batetik adibidez. | le'en ajp'atutako miɲ'eɾaletatik lort'u o'i ð'a, el'ektrolisi βið'eʂ urt'utako pot'asio kloɾ'uɾoaɾen eta lit'ioaɾen na'asketa βat'etik að'iβiðeʂ. |
Zenbait ur mineraletatik ere ateratzen da. mila bederatziehun eta laurogeita hamazortzian ko dolar laurogeita hamabostetan zegoen prezioa. | ʂemb'ajt 'ur miɲ'eɾaletatik eɾ'e at'eɾatʂen da. miʎ'a βeð'eɾatʂieun eta lawɾ'oɣejta 'amaʂortʂian k'o ðol'ar lawɾ'oɣejta 'amaβostetan ʂeɣ'oem preʂ'ioa. |
Txile da egun elementu honen ekoizle nagusia, eta Argentina bigarrena. Gatzunetik ateratzen dute herrialde bietan. Estatu Batuetan ere prozesu bera erabiliz ekoizten da nebadan. | tʃil'e ð'a eɣ'un el'ementu 'onen ek'ojʂle naɣ'usia, eta arx'entina βiɣ'arena. ɡatʂ'unetik at'eɾatʂen dut'e 'erialde βi'etan. est'atu βat'uetan eɾ'e proʂ'esu β'eɾa eɾ'aβiliʂ ek'ojʂten da neβ'aðan. |
Naturan litioak bi isotopo ditu : sei Li eta zazpi Li, bigarrena ugariena izanik. Beste zazpi erradioisotopo bereizi izan dira, zortzi Li isotopoa izanik denetan egonkorrena zortziehun eta hogeita hamazortzi eme eseko erdibizitzarekin. bederatzi Li isotopoak ehun eta hirurogeita hamazortzi, hiru eme eseko erdibizitza d... | nat'uɾan lit'ioak b'i is'otopo ðit'u: s'ej l'i eta ʂ'aʂpi l'i, biɣ'arena uɣ'aɾiena iʂ'anik. b'este ʂ'aʂpi er'aðiojsotopo βeɾ'ejʂi iʂ'an diɾ'a, ʂortʂ'i l'i is'otopoa iʂ'anik den'etan eɣ'onkorena ʂortʂ'ieun eta 'oɣejta 'amaʂortʂi em'e es'eko erd'iβiʂitʂaɾekin. beð'eɾatʂi l'i is'otopoak e'un eta 'iɾuɾoɣejta 'amaʂortʂi, 'i... |
zazpi Li jatorrizko isotopoetako bat da, Big Bangean sortua. | ʂ'aʂpi l'i ʝat'oriʂko is'otopoetako βat d'a, b'iɣ banɡ'ean sort'ua. |
Litioaren isotopoak zatikatu egiten dira naturako hainbat prozesutan, hala nola mineralen sorreran, metabolismoan edota ioitrukean. | lit'ioaɾen is'otopoak ʂat'ikatu eɣ'iten diɾ'a nat'uɾako ajmbat proʂ'esutan, 'ala n'ola miɲ'eɾalen sor'eɾan, met'aβolismoan eðota i'ojtrukean. |
Duen bero espezifikoagatik, solido guztietan altuena, litioa berotrukerako aplikazioetan erabili ohi da. | du'em b'eɾo esp'eʂifikoaɣatik, sol'iðo ɣuʂt'ietan alt'uena, lit'ioa β'eɾotrukeɾako apl'ikaʂioetan eɾ'aβili o'i ð'a. |
Potentzial elektrokimiko altuagatik, pisu arinagatik eta korrontedentsitate handiagatik baterietan erabiltzen den osagaia da. | pot'entʂial el'ektrokimiko alt'uaɣatik, p'isu aɾ'iɲaɣatik eta kor'onteðentsitate 'andiaɣatik bat'eɾietan eɾ'aβiltʂen den os'aɣaʝa ð'a. |
Hurrengo aplikazioetan ere erabiltzen da, besteak artean. | 'urenɡo apl'ikaʂioetan eɾ'e eɾ'aβiltʂen da, b'esteak art'ean. |
Europar Batasuna batez ere Europan kokatuta dauden hogeita zazpi estatuz osaturiko batasun politiko eta ekonomikoa da. lau miloi berrehun eta hogeita hamahiru mila berrehun eta berrogeita hamabost ka eme bi ditu eta laurehun eta berrogeita zazpi milioi biztanle inguru. | ewɾ'opar bat'asuna βat'eʂ eɾ'e ewɾ'opan kok'atuta ðawð'en 'oɣejta ʂ'aʂpi est'atuʂ os'atuɾiko βat'asum pol'itiko eta ek'onomikoa ð'a. l'aw miʎ'oj βer'eun eta 'oɣejta 'amaiɾu miʎ'a βer'eun eta βer'oɣejta 'amaβos k'a em'e β'i ðit'u eta lawɾ'eun eta βer'oɣejta ʂ'aʂpi mil'ioj βiʂt'anle inɡ'uɾu. |
Europar Batasunak barnemerkatu bakarra garatu du legedi sistema estandarizatu batekin ; lege horiek estatukide guztiei eragiten diete legearen esparruan, eta soilik esparru horretan, estatuek hala erabakita. | ewɾ'opar bat'asunak barn'emerkatu β'akara ɣaɾ'atu ðu leɣ'eði sist'ema est'andaɾiʂatu βat'ekin; l'eɣe 'oɾiek est'atukiðe ɣuʂt'iej eɾ'aɣiten di'ete l'eɣeaɾen esp'aruan, eta sojl'ik esp'aru 'oretan, est'atuek 'ala eɾ'aβakita. |
Europar Batasuneko politikek pertsonen, produktuen, zerbitzuen eta kapitalaren mugimendu askea baimentzera bideratzen dira eta barnearazoak konpontzeko justizia komun bat izatera ; politika bateratuak daude gaur egun merkataritza, nekazaritza, arrantza eta eskualdegarapenean. | ewɾ'opar bat'asuneko pol'itikek perts'onen, proð'uktuen, ʂerb'itʂuen eta kap'italaɾem muɣ'imendu ask'ea βajm'entʂeɾa βið'eɾatʂen diɾ'a eta βarn'eaɾaʂoak komp'ontʂeko ʝust'iʂia kom'um bat iʂ'ateɾa; pol'itika βat'eɾatuak dawð'e ɣ'awr eɣ'um merk'ataɾitʂa, nek'aʂaɾitʂa, ar'antʂa eta esk'ualdeɣaɾapenean. |
EB eta europar herritartasuna Maastrichteko Ituna indarrean jarri zenean sortu ziren, mila bederatziehun eta laurogeita hamahiruan. | 'eβ eta ewɾ'opar 'eritartasuna ma'astritʃteko it'una ind'arean ɟar'i ʂen'ean sort'u ʂiɾ'en, miʎ'a βeð'eɾatʂieun eta lawɾ'oɣejta 'amaiɾuan. |
e beren jatorria Europako Ikatz eta Altzairuaren Erkidegoan eta Europako Ekonomia Erkidegoan daude, hurrenez hurren mila bederatziehun eta berrogeita hamaikeko Parisko Itunean eta mila bederatziehun eta berrogeita hamazazpieko Erromako Itunean sortu zirenak. | 'e βeɾ'en ɟat'oria ewɾ'opako ik'atʂ eta altʂ'ajɾuaɾen erk'iðeɣoan eta ewɾ'opako ek'onomia erk'iðeɣoan dawð'e, 'ureneʂ 'urem miʎ'a βeð'eɾatʂieun eta βer'oɣejta 'amajkeko paɾ'isko it'unean eta miʎ'a βeð'eɾatʂieun eta βer'oɣejta 'amaʂaʂpieko er'omako it'unean sort'u ʂiɾ'enak. |
Hasieran Europar Komunitateak deitu zenaren barnean zeuden herrialdeei Seien Europa deitzen zaio : Belgika, Frantzia, Italia, Luxenburgo, Herbehereak eta Mendebaldeko Alemania. | 'asieɾan ewɾ'opar kom'unitateak dejt'u ʂen'aɾem barn'ean ʂewð'en 'erialdeej seʝ'en ewɾ'opa ð'ejtʂen ʂaʝ'o: belɣ'ika, frantʂ'ia, it'alia, luʃ'emburɡo, 'erbeeɾeak eta mend'eβaldeko al'emania. |
Komunitateen ondoren sortu ziren erakundeek kide berriak izan zituzten, eta politika eremu berriak batu zizkioten. | kom'unitateen ond'oɾen sort'u ʂiɾ'en eɾ'akundeek k'iðe βer'iak iʂ'an ʂit'uʂten, eta pol'itika eɾ'emu βer'iak bat'u ʂiʂk'ioten. |
Orain arte herrialde bakarrak utzi du EB edo haren aurreko erakundeetako bat, Erresuma Batuak bi mila eta hogeian, bi mila eta hamaseiko ekainean egindako erreferendumean irtetearen aldekoek irabazi ostean. | oɾ'ajn art'e 'erialde β'akarak 'utʂi ðu 'eβ eðo 'aɾen awr'eko eɾ'akundeetako βat, er'esuma βat'uak b'i miʎ'a eta 'oɣeʝan, b'i miʎ'a eta 'amasejko ek'aɲean eɣ'indako er'efeɾendumean irt'eteaɾen ald'ekoek iɾ'aβaʂi ost'ean. |
Munduko gizakien ehuneko zazpi, zero bizi dira e ben, baina bi mila eta hamazazpian Barne Produktu Gordina hemeretzi mila seiehun eta hirurogeita hamar bilioi dolarrekoa zen, munduko be ge pe a erre e ene ehuneko hogeita lau, sei, eta ehuneko hamasei, bost erosketaahalmena parekatzen bada. | mund'uko ɣiʂ'akien e'uneko ʂ'aʂpi, ʂeɾ'o β'iʂi ðiɾ'a 'e β'en, baɲa β'i miʎ'a eta 'amaʂaʂpiam barn'e proð'uktu ɣord'iɲa 'emeɾetʂi miʎ'a seʝ'eun eta 'iɾuɾoɣejta 'amar bil'ioj ðol'arekoa ʂ'en, mund'uko β'e ɣ'e p'e 'a er'e 'e en'e e'uneko 'oɣejta l'aw, s'ej, eta e'uneko 'amasej, b'ost eɾ'osketaaalmena paɾ'ekatʂem baða. |
Gainera, e beko hogeita zazpi herrialde kideek Giza Garapen Indizean goimailako emaitza dute, Nazio Batuen Garapen Programaren arabera. bi mila eta hamabian, e bek eskuratu zuen Bakearen Nobel saria. | ɡaɲ'eɾa, 'e βek'o 'oɣejta ʂ'aʂpi 'erialde k'iðeek ɡiʂ'a ɣaɾ'apen ind'iʂean ɡojm'aʎako em'ajtʂa ðut'e, naʂ'io βat'uen ɡaɾ'apem proɣr'amaɾen aɾ'aβeɾa. b'i miʎ'a eta 'amaβian, 'e β'ek esk'uɾatu ʂu'em b'akeaɾen noβ'el saɾ'ia. |
Kanpo Afera eta Segurtasun Politika erabilita, e bek nazioarteko harreman eta defentsan paper garrantzitsua du. | k'ampo af'eɾa eta seɣ'urtasum pol'itika eɾ'aβilita, 'e β'ek naʂ'ioarteko 'areman eta ðef'entsam pap'er ɡar'antʂitsua ð'u. |
e bek ordezkaritza diplomatikoak ditu mundu osoan zehar, ordezkaritza dauka Nazio Batuen Erakundean, Munduko Merkataritza Elkartean, ge zazpian eta ge bi zeroan. | 'e β'ek ord'eʂkaɾitʂa ðipl'omatikoak dit'u mund'u os'oan ʂe'ar, ord'eʂkaɾitʂa ðawk'a naʂ'io βat'uen eɾ'akundean, mund'uko merk'ataɾitʂa elk'artean, ɡ'e ʂ'aʂpian eta ɣ'e β'i ʂeɾ'oan. |
Bere paperaren garrantzia dela eta, superpotentzia berritzat hartzen da. | beɾ'e pap'eɾaɾen ɡar'antʂia ðel'a et'a, sup'erpotentʂia βer'itʂat 'artʂen da. |
Kontinentearen ekialdean, Errusiar Tsarrerriak eta, ondoren, Errusiar Inperioak Mosku Hirugarren Erroma eta ekialdeko tradizioaren oinordeko bezala izendatu zuten, Konstantinopla mila laurehun eta berrogeita hamahiruan erori ondoren. | kont'inenteaɾen ek'ialdean, er'usiar tsar'eriak et'a, ond'oɾen, er'usiar imp'eɾioak mosk'u 'iɾuɣaren er'oma eta ek'ialdeko trað'iʂioaɾen oɲ'ordeko βeʂ'ala iʂ'endatu ʂut'en, kost'antiɲopla miʎ'a lawɾ'eun eta βer'oɣejta 'amaiɾuan eɾ'oɾi ond'oɾen. |
Greziar ekialdearen eta latindar mendebaldearen arteko aldea jada zabaldu zen Erromatar Inperioaren zatiketa politikoarekin laugarren mendean eta mila eta berrogeita hamalauko zisma Handiarekin, eta Altzairuzko Teloiarekin zabalduko zen berriro. | ɡreʂ'iar ek'ialdeaɾen eta lat'indar mend'eβaldeaɾen art'eko ald'ea ʝað'a ʂaβ'aldu ʂen er'omatar imp'eɾioaɾen ʂat'iketa pol'itikoaɾekin lawɣ'arem mend'ean eta miʎ'a eta βer'oɣejta 'amalawko ʂism'a 'andiaɾekin, eta altʂ'ajɾuʂko tel'oʝaɾekin ʂaβ'alduko ʂem ber'iɾo. |
Pentsamendu politiko paneuroparra hemeretzigarren mendean sortu zen, Napoleonen inperioa desagertu ondoren Frantziar eta Amerikar Iraultzen ideia liberaletan oinarrituta. | pents'amendu pol'itiko pan'ewɾopara 'emeɾetʂiɣarem mend'ean sort'u ʂen, nap'oleonen imp'eɾioa ðes'aɣertu ond'oɾen frantʂ'iar eta am'eɾikar iɾ'awltʂen ið'eʝa liβ'eɾaletan oɲ'arituta. |
bienako Kongresuaren emaitzen ondoren joan ziren hamarkadetan, europar batasunaren idealak kontinente osoan loratu ziren, bereziki wocietx jota a ese te erre zeta a be o uve bikoitza ese ka i, Giuseppe mazini edo teodor de Korwin eszimanowskiren idatzietan. | bi'enako konɡr'esuaɾen em'ajtʂen ond'oɾen ɟ'oan ʂiɾ'en 'amarkaðetan, ewɾ'opar bat'asunaɾen ið'ealak kont'inente os'oan loɾ'atu ʂiɾ'en, beɾ'eʂiki u'oθieʃ ʝ'ota 'a es'e t'e er'e ʂet'a 'a β'e 'o uβ'e βik'ojtʂa es'e k'a 'i, ɡi'useppe maʂ'iɲi eðo te'oðor d'e kor'ujn esʂ'imanowskiɾen ið'atʂietan. |
Bigarren Mundu Gerra amaitu eta gutxira arte, Estatuaren funtzionamendua eta bizitza politikoa konstituzioetan eta legeria nazionaletan oinarritzen ziren ia esklusiboki ; horiek ezartzen zituzten estatu bakoitzean herritarrek eta alderdi politikoek zein Estatuak berak eta beraren erakundeek bete behar zituzten jokabide... | biɣ'arem mund'u ɣer'a am'ajtu eta ɣ'utʃiɾa art'e, est'atuaɾen funtʂ'ionamendua eta βiʂ'itʂa pol'itikoa kost'ituʂioetan eta leɣ'eɾia naʂ'ionaletan oɲ'aritʂen ʂiɾ'en 'ia eskl'usiβoki; 'oɾiek eʂ'artʂen ʂit'uʂten est'atu βak'ojtʂean 'eritarek eta ald'erdi pol'itikoek ʂ'ejn est'atuak beɾ'ak eta β'eɾaɾen eɾ'akundeek bet'e βe... |
Europaren kolapso osoak nagusiki, kontinente zaharraren gainbehera ekonomiko eta politikoarekin batera, sortu zituen hasiera berri baterako baldintzak, eta biziberritu zuen Europako ordenamendu berri baten ideia. | ewɾ'opaɾen kol'apso os'oak naɣ'usiki, kont'inente ʂa'araɾen ɡajmb'eeɾa ek'onomiko eta pol'itikoaɾekim bat'eɾa, sort'u ʂit'uen 'asieɾa βer'i βat'eɾako βald'intʂak, eta βiʂ'iβeritu ʂu'en ewɾ'opako ord'enamendu βer'i βat'en ið'eʝa. |
Oro har, gerraosteko europar integrazioko ahaleginek irudi nahasia erakusten dute, erakunde konplexu eta gardentasun urrikoez osatua. | oɾ'o 'ar, ɡer'aosteko ewɾ'opar int'eɣraʂioko a'aleɣiɲek iɾ'uði na'asia eɾ'akusten dut'e, eɾ'akunde kompl'eʃu eta ɣard'entasun ur'ikoeʂ os'atua. |
Horrela elkarren ondoan daude, baina beren arteko benetako loturarik izan gabe, Ekonomia Lankidetza eta Garapeneko Antolakundea, Ipar Atlantikoko Tratatuaren Erakundea, Europako Kontseilua eta Europar Batasuna. | 'orela elk'aren ond'oan dawð'e, baɲa βeɾ'en art'eko βen'etako lot'uɾaɾik iʂ'an ɡaβ'e, ek'onomia lank'iðetʂa eta ɣaɾ'apeneko ant'olakundea, ip'ar atl'antikoko trat'atuaɾen eɾ'akundea, ewɾ'opako konts'eʎua eta ewɾ'opar bat'asuna. |
Azpian zituzten helburu zehatzak kontuan hartuta baino ez du forma hartzen erakunde europarren aniztasun horrek ; horien arabera, hiru talde handitan sailkatzen dira. | aʂp'ian ʂit'uʂten 'elβuɾu ʂe'atʂak k'ontuan 'artuta βaɲo eʂ t'u form'a 'artʂen eɾ'akunde ewɾ'oparen an'iʂtasun 'orek; oɾien aɾ'aβeɾa, 'iɾu t'alde 'anditan sajlk'atʂen diɾ'a. |
Bigarren Mundu Gerraren ostean Ameriketako Estatu Batuek eta Europak elkarren artean egin zuten aliantzatik sortu ziren erakunde euroatlantikoak. | biɣ'arem mund'u ɣer'aɾen ost'ean am'eɾiketako est'atu βat'uek eta ewɾ'opak elk'aren art'ean eɣ'in ʂut'en al'iantʂatik sort'u ʂiɾ'en eɾ'akunde ewɾ'oatlantikoak. |
Horrela, ez da kasualitatea Estatu Batuen ekimen baten ondorio izatea gerraosteko Europako lehen erakundea, Ekonomia Lankidetzarako Europako Erakundea, zeina mila bederatziehun eta berrogeita zortzian sortu baitzen. | 'orela, eʂ t'a kas'ualitatea est'atu βat'uen ek'imem bat'en ond'oɾio iʂ'atea ɣer'aosteko ewɾ'opako le'en eɾ'akundea, ek'onomia lank'iðetʂaɾako ewɾ'opako eɾ'akundea, ʂeɲ'a miʎ'a βeð'eɾatʂieun eta βer'oɣejta ʂortʂ'ian sort'u βajtʂ'en. |
Horretarako, Estatu Batuen laguntza agindu zien ; hura Marshall Planean gauzatu zen, eta oinarria izan zen Mendebaldeko Europaren berreraikitze azkarrerako. | 'oretaɾako, est'atu βat'uen laɣ'untʂa aɣ'indu ʂi'en; 'uɾa mars'aʎ plan'ean ɡawʂ'atu ʂen, eta oɲ'aria iʂ'an ʂem mend'eβaldeko ewɾ'opaɾem ber'eɾajkitʂe aʂk'areɾako. |
ELEEren helburu nagusia izan zen lehenengo estatuen arteko merkataritza liberalizatzea. | el'eeɾen 'elβuɾu naɣ'usia iʂ'an ʂen le'enenɡo est'atuen art'eko merk'ataɾitʂa liβ'eɾaliʂatʂea. |
ELEE ELGA bihurtu zen, eta, gaur egun, hogeita hamabost kidek osatzen dute. | el'ee elɣ'a βi'urtu ʂen, et'a, ɡ'awr eɣ'un, 'oɣejta 'amaβos k'iðek os'atʂen dut'e. |
ELEEren ondoren, mila bederatziehun eta berrogeita bederatzian, ipar atlantikoko tratatuaren erakundea sortu zen, Estatu Batuekiko eta Kanadarekiko itun militarra. | el'eeɾen ond'oɾen, miʎ'a βeð'eɾatʂieun eta βer'oɣejta βeð'eɾatʂian, ip'ar atl'antikoko trat'atuaɾen eɾ'akundea sort'u ʂen, est'atu βat'uekiko eta kan'aðaɾekiko it'um mil'itara. |
ipar atlantikoko tratatuaren erakundearen helburua dira defentsa eta babes kolektiboa. | ip'ar atl'antikoko trat'atuaɾen eɾ'akundeaɾen 'elβuɾua ðiɾ'a ðef'entsa eta βaβ'es kol'ektiβoa. |
Sobietar eraginari aurre egiteko segurtasungerriko orokor baten barruan diseinatu zen, eta mila bederatziehun eta laurogeita bederatzian Aaltzairuzko oihalaA'erori eta Sobietar Batasuna zatikatu ondoren, gero eta areago bihurtuz joan da krisiak kudeatzera eta egonkortasuna sustatzera bideratutako erakunde. | soβ'ietar eɾ'aɣiɲaɾi 'awre eɣ'iteko seɣ'urtasunɡeriko oɾ'okor bat'em bar'uan dis'eɲatu ʂen, eta miʎ'a βeð'eɾatʂieun eta lawɾ'oɣejta βeð'eɾatʂian a'altʂajɾuʂko oj'alaa' eɾ'oɾi eta soβ'ietar bat'asuna ʂat'ikatu ond'oɾen, ɡeɾ'o eta aɾ'eaɣo βi'urtuʂ ɟ'oan da kr'isiak kuð'eatʂeɾa eta eɣ'onkortasuna sust'atʂeɾa βið'eɾatutako... |
ipar atlantikoko tratatuaren erakundeak hogeita zortzi estatu kide ditu, horien artean e beko hogeita bi estatu kide, eta horiez gain, Estatu Batuak, Kanada, Turkia, norbegia, Islandia eta Albania. | ip'ar atl'antikoko trat'atuaɾen eɾ'akundeak 'oɣejta ʂortʂ'i est'atu k'iðe ðit'u, oɾien art'ean 'e βek'o 'oɣejta β'i est'atu k'iðe, eta oɾieʂ ɡ'ajn, est'atu βat'uak, kan'aða, turk'ia, norb'eɣia, 'islandia eta alβ'ania. |
MEBek ekarri zuen Europan segurtasun - eta defentsapolitikaren garapenaren hasiera. | meβ'ek ek'ari ʂu'en ewɾ'opan seɣ'urtasun- eta ðef'entsapolitikaɾen ɡaɾ'apenaɾen 'asieɾa. |
Hala ere, bere eginkizuna ez zen zabaldu, nazioarteko beste erakunde batzuei eman zitzaielako haren eskumenen zatirik handiena, batez ere ipar atlantikoko tratatuaren erakundeari, Europar Kontseiluari eta e beri. | 'ala eɾ'e, beɾ'e eɣ'inkiʂuna e tʂ'en ʂaβ'aldu, naʂ'ioarteko β'este eɾ'akunde βatʂ'uej em'an ʂitʂ'aʝelako 'aɾen esk'umenen ʂ'atiɾik 'andiena, bat'eʂ eɾ'e ip'ar atl'antikoko trat'atuaɾen eɾ'akundeaɾi, ewɾ'opar konts'eʎuaɾi eta 'e βeɾ'i. |
Bigarren taldea : Europako Kontseilua eta ESLA. | biɣ'aren t'aldea: ewɾ'opako konts'eʎua eta esl'a. |
Europako erakundeen bigarren taldearen ezaugarria da ahalik eta estatu gehienek parte hartzeko aukera ematen duen egitura izatea. | ewɾ'opako eɾ'akundeem biɣ'aren t'aldeaɾen eʂ'awɣaria ð'a a'alik eta est'atu ɣe'ienek p'arte 'artʂeko awk'eɾa em'aten du'en eɣ'ituɾa iʂ'atea. |
Talde honetakoa da Europako Kontseilua ; mila bederatziehun eta berrogeita bederatziko maiatzaren bostean sortu zen erakunde politikoa, eta gaur egun berrogeita zazpi estatu kide ditu, egungo e beko estatu kide guztiak barne. | t'alde 'onetakoa ð'a ewɾ'opako konts'eʎua; miʎ'a βeð'eɾatʂieun eta βer'oɣejta βeð'eɾatʂiko maʝ'atʂaɾem bost'ean sort'u ʂen eɾ'akunde pol'itikoa, eta ɣ'awr eɣ'um ber'oɣejta ʂ'aʂpi est'atu k'iðe ðit'u, eɣ'unɡo 'e βek'o est'atu k'iðe ɣuʂt'iak barn'e. |
Europako Kontseiluaren Estatutuan ez da federazio edo batasun bat eratzeko asmorik, eta ez da aurreikusten subiranotasun nazionaleko zatiak transferitzerik edo bateratzerik. | ewɾ'opako konts'eʎuaɾen est'atutuan eʂ t'a feð'eɾaʂio eðo βat'asum b'at eɾ'atʂeko asm'oɾik, eta eʂ t'a awr'ejkusten suβ'iɾanotasun naʂ'ionaleko ʂ'atiak transf'eɾitʂeɾik eðo βat'eɾatʂeɾik. |
Funtsezko gai guztietan, erabakiak aho batez hartzen ditu Europako Kontseiluak. | funts'eʂko ɣ'aj ɣuʂt'ietan, eɾ'aβakiak a'o βat'eʂ 'artʂen dit'u ewɾ'opako konts'eʎuak. |
Horrela, Europako Kontseilua nazioarteko lankidetzaorgano bat da, bere egituraren ondorioz. | 'orela, ewɾ'opako konts'eʎua naʂ'ioarteko lank'iðetʂaorɡano βat d'a, beɾ'e eɣ'ituɾaɾen ond'oɾioʂ. |
Talde honetakoa da Europako Segurtasun eta Lankidetzako Antolakundea ere ; mila bederatziehun eta laurogeita hamalauan sortu zen, eta, haren aurretik, Europako Segurtasun eta Lankidetzako Konferentzia egon zen. | t'alde 'onetakoa ð'a ewɾ'opako seɣ'urtasun eta lank'iðetʂako ant'olakundea eɾ'e; miʎ'a βeð'eɾatʂieun eta lawɾ'oɣejta 'amalawan sort'u ʂen, et'a, 'aɾen 'awretik, ewɾ'opako seɣ'urtasun eta lank'iðetʂako konf'eɾentʂia eɣ'on ʂen. |
ESLAk, zeina berrogeita hamazazpi herrialdek osatzen duten, mila bederatziehun eta hirurogeita hamabosteko Helsinkiko Aktan eta mila bederatziehun eta laurogeita hamarreko Parisko Gutunean ezarritako printzipio eta helburuak lortzea du xede : Europako estatuen artean konfiantza sortzen duten neurriak sustatzea, eta, ho... | esl'ak, ʂeɲ'a βer'oɣejta 'amaʂaʂpi 'erialdek os'atʂen dut'en, miʎ'a βeð'eɾatʂieun eta 'iɾuɾoɣejta 'amaβosteko 'elsinkiko 'aktan eta miʎ'a βeð'eɾatʂieun eta lawɾ'oɣejta 'amareko paɾ'isko ɣut'unean eʂ'aritako printʂ'ipio eta 'elβuɾuak lortʂ'ea ð'u ʃeð'e: ewɾ'opako est'atuen art'ean konf'iantʂa s'ortʂen dut'en n'ewriak su... |
Europar Batasunak estatuelkarte tradizionalen aldean duen berritasuna da Estatu kideek beren subiranotasunaren zati bati uko egin diotela e beri emateko, eta eskumen propioak eman dizkiotela, estatu kideetatik independente. | ewɾ'opar bat'asunak est'atuelkarte trað'iʂionalen ald'ean du'em ber'itasuna ð'a est'atu k'iðeek beɾ'en suβ'iɾanotasunaɾen ʂ'ati βat'i uk'o eɣ'in di'otela 'e βeɾ'i em'ateko, eta esk'umem pr'opioak em'an diʂk'iotela, est'atu k'iðeetatik ind'ependente. |
Europar Batasunaren sorrerako lehen harria Robert estxuman Frantziako Kanpo Arazoetarako ministroak ezarri zuen, mila bederatziehun eta berrogeita hamarreko maiatzaren bederatziko bere Deklarazioarekin : horretan aurkeztu zuen Europako ikatzaren eta altzairuaren industria bateratzeko Jean monetekin batera diseinatu zue... | ewɾ'opar bat'asunaɾen sor'eɾako le'en 'aria roβ'ert estʃ'uman frantʂ'iako k'ampo aɾ'aʂoetaɾako min'istroak eʂ'ari ʂu'en, miʎ'a βeð'eɾatʂieun eta βer'oɣejta 'amareko maʝ'atʂaɾem beð'eɾatʂiko βeɾ'e ðekl'aɾaʂioaɾekin: 'oretan awrk'eʂtu ʂu'en ewɾ'opako ik'atʂaɾen eta altʂ'ajɾuaɾen ind'ustria βat'eɾatʂeko ʝe'am mon'etekim b... |
Haren bidez, nolabait, abiarazi nahi zen Azibilizaziorako ezinbestekoaA'den eta bera gabe Amunduko bakea babestu ezin denA'AEuropa antolatu eta biziarenA'aldeko ekimen historiko bat. | 'aɾem bið'eʂ, nol'aβajt, aβ'iaɾaʂi na'i ʂen aʂ'iβiliʂaʂioɾako eʂ'imbestekoaa' ð'en eta β'eɾa ɣaβ'e am'unduko β'akea βaβ'estu eʂ'in d'ena' a'ewɾopa ant'olatu eta β'iʂiaɾena' ald'eko ek'imen 'istoɾiko βat. |
estxuman Plana Ikatzaren eta Altzairuaren Europako Erkidegoa eratzeko Tratatua sinatzean gauzatu zen, mila bederatziehun eta berrogeita hamaikako apirilaren hamazortzian, eta mila bederatziehun eta berrogeita hamabiko uztailaren hogeita hiruan indarrean sartzean, sei estatu sortzaile zituela. | estʃ'umam plan'a ik'atʂaɾen eta altʂ'ajɾuaɾen ewɾ'opako erk'iðeɣoa eɾ'atʂeko trat'atua siɲ'atʂean ɡawʂ'atu ʂen, miʎ'a βeð'eɾatʂieun eta βer'oɣejta 'amajkako ap'iɾiʎaɾen 'amaʂortʂian, eta miʎ'a βeð'eɾatʂieun eta βer'oɣejta 'amaβiko uʂt'aʎaɾen 'oɣejta 'iɾuan ind'arean sartʂ'ean, s'ej est'atu sortʂ'aʎe ʂit'uela. |
Erkidego hori berrogeita hamar urteko epe mugatu baterako ezarri zen, eta Europako Erkidegoan Asartu zenA'bi mila eta biko uztailaren hogeita hiruan, bera eratzeko Tratatua iraungitzean. | erk'iðeɣo oɾi βer'oɣejta 'amar urt'eko ep'e muɣ'atu βat'eɾako eʂ'ari ʂen, eta ewɾ'opako erk'iðeɣoan as'artu ʂen'a' β'i miʎ'a eta βik'o uʂt'aʎaɾen 'oɣejta 'iɾuan, b'eɾa eɾ'atʂeko trat'atua iɾ'awnɡitʂean. |
Tratatu horren osagarri, urte batzuk geroago, mila bederatziehun eta berrogeita hamazazpiko martxoaren hogeita bosteko Erromako Tratatuen bidez, herrialde berberek sortu zituzten Europako Erkidego Ekonomikoa eta Energia Atomikoaren Europako Erkidegoa ; biek mila bederatziehun eta berrogeita hamazortziko urtarrilaren ba... | trat'atu 'oren os'aɣari, 'urte β'atʂuk ɡeɾ'oaɣo, miʎ'a βeð'eɾatʂieun eta βer'oɣejta 'amaʂaʂpiko martʃ'oaɾen 'oɣejta βost'eko er'omako trat'atuem bið'eʂ, 'erialde βerb'eɾek sort'u ʂit'uʂten ewɾ'opako erk'iðeɣo ek'onomikoa eta en'erɡia at'omikoaɾen ewɾ'opako erk'iðeɣoa; bi'ek miʎ'a βeð'eɾatʂieun eta βer'oɣejta 'amaʂortʂi... |
Tratatua mila bederatziehun eta laurogeita hamabiko otsailaren zazpian sinatu zen, Maastrichten, baina ez zen indarrean sartu mila bederatziehun eta laurogeita hamahiruko azaroaren bata arte, berresteprozeduran egon ziren zenbait oztoporen ondorioz. | trat'atua miʎ'a βeð'eɾatʂieun eta lawɾ'oɣejta 'amaβiko ots'aʎaɾen ʂ'aʂpian siɲ'atu ʂen, ma'astritʃten, baɲa e tʂ'en ind'arean sart'u miʎ'a βeð'eɾatʂieun eta lawɾ'oɣejta 'amaiɾuko aʂ'aɾoaɾem bat'a art'e, ber'esteproʂeðuɾan eɣ'on ʂiɾ'en ʂemb'ajt oʂt'opoɾen ond'oɾioʂ. |
Tratatuak AEuropako herrien arteko gero eta batasun handiagoa eratzeko prozesuaren etapa berriA'gisa definitzen du bere burua. | trat'atuak a'ewɾopako 'erien art'eko ɣeɾ'o eta βat'asun 'andiaɣoa eɾ'atʂeko proʂ'esuaɾen et'apa βer'ia' ɣ'isa ðef'initʂen d'u βeɾ'e βuɾ'ua. |
Europar Batasunaren eratzeegintza dauka, baina haren garapen osoa egin gabe. | ewɾ'opar bat'asunaɾen eɾ'atʂeeɣintʂa ðawk'a, baɲa 'aɾen ɡaɾ'apen os'oa eɣ'in ɡaβ'e. |
Europar Batasunak ez zituen Europako erkidegoak ordeztu, baizik eta lankidetza modu eta politika berriekin konbinatu zituen izen bakar baten barruan. | ewɾ'opar bat'asunak e tʂ'ituen ewɾ'opako erk'iðeɣoak ord'eʂtu, bajʂik eta lank'iðetʂa moð'u eta pol'itika βer'iekin komb'iɲatu ʂit'uen iʂ'em b'akar bat'em bar'uan. |
Lehenengo zutabea Europako Erkidegoak ziren : europako ekonomi elkartea, IAEE eta EAEE. | le'enenɡo ʂut'aβea ewɾ'opako erk'iðeɣoak ʂiɾ'en: ewɾ'opako ek'onomi elk'artea, 'iaee eta e'aee. |
Bigarren zutabea zen atzerri - eta segurtasunpolitika erkidearen alorreko Estatu kideen arteko lankidetza. | biɣ'aren ʂut'aβea ʂ'en atʂ'eri- eta seɣ'urtasumpolitika erk'iðeaɾen al'oreko est'atu k'iðeen art'eko lank'iðetʂa. |
Hirugarren zutabea zen justiziaren eta barnegaien arloetako estatu kideen arteko lankidetza. | 'iɾuɣaren ʂut'aβea ʂ'en ɟust'iʂiaɾen eta βarn'eɣaʝen 'arloetako est'atu k'iðeen art'eko lank'iðetʂa. |
Europar Batasunaren lehen bilakaera Amsterdamgo Itunarekin eta Nizako Itunarekin gauzatu zen ; mila bederatziehun eta laurogeita hemeretziko maiatzaren batean eta bi mila eta hiruko otsailaren batean indarrean sartu ziren, hurrenez hurren. Erreforma horien helburua zen e beren ekintzaahalmena mantentzea, estatu kide be... | ewɾ'opar bat'asunaɾen le'em biʎ'akaeɾa amst'erdamɡo it'unaɾekin eta niʂ'ako it'unaɾekin ɡawʂ'atu ʂen; miʎ'a βeð'eɾatʂieun eta lawɾ'oɣejta 'emeɾetʂiko maʝ'atʂaɾem bat'ean eta β'i miʎ'a eta 'iɾuko ots'aʎaɾem bat'ean ind'arean sart'u ʂiɾ'en, 'ureneʂ 'uren. er'eforma oɾien 'elβuɾua ʂ'en 'e βeɾ'en ek'intʂaaalmena mant'entʂe... |
Horrek eragin zituen kritikek eztabaida bultzatu zuten e beren etorkizunari eta haren konfigurazio instituzionalari buruz, eta, haien ondorioz, Europar Batasunaren etorkizunari buruzko adierazpena onetsi zuten estatuburu edo gobernuburuek, bi mila eta bateko abenduaren hamabostean, Laeken hirian. | 'orek eɾ'aɣin ʂit'uen krit'ikek eʂt'aβajða βultʂ'atu ʂut'en 'e βeɾ'en et'orkiʂunaɾi eta 'aɾen konf'iɣuɾaʂio ist'ituʂionalaɾi βuɾ'uʂ, et'a, 'aʝen ond'oɾioʂ, ewɾ'opar bat'asunaɾen et'orkiʂunaɾi βuɾ'uʂko að'ieɾaʂpena on'etsi ʂut'en est'atuβuɾu eðo ɣoβ'ernuβuɾuek, b'i miʎ'a eta βat'eko aβ'enduaɾen 'amaβostean, la'eken 'iɾi... |
Adierazpenean, e bek konpromisoa hartu zuen demokratikoago, gardenago eta eraginkorragoa izateko, eta Konstituzio baterako bidea irekitzeko. | að'ieɾaʂpenean, 'e β'ek kompr'omisoa 'artu ʂu'en dem'okratikoaɣo, ɡard'enaɣo eta eɾ'aɣinkoraɣoa iʂ'ateko, eta kost'ituʂio βat'eɾako βið'ea iɾ'ekitʂeko. |
Helburu horiek gauzatzeko lehen urratsa izan zen AEuroparen etorkizunari buruzko KonbentzioaA'izenekoari Europako Konstituzio bat egitea enkargatzea ; uve a ele a ri Giscard de a e ese te a i ene ge Frantziako presidente ohia zuen buru konbentzioak. | 'elβuɾu 'oɾiek ɡawʂ'atʂeko le'en ur'atsa iʂ'an ʂen a'ewɾopaɾen et'orkiʂunaɾi βuɾ'uʂko komb'entʂioaa' iʂ'enekoaɾi ewɾ'opako kost'ituʂio β'at eɣ'itea enk'arɡatʂea; uβ'e 'a el'e 'a r'i ɣisk'ard d'e 'a 'e es'e t'e 'a 'i en'e ɣ'e frantʂ'iako pres'iðente o'ia ʂu'em buɾ'u komb'entʂioak. |
Konbentzioak Europako Konstituzio bat eratzeko Tratatuaren proiektua egin zuen ; bi mila eta hiruko uztailaren hamazortzian, Kontseilu Europarraren lehendakariari eman zioten ofizialki, eta bi mila eta lauko uztailaren hamazazpian eta hamazortzian onetsi zuten, Bruselan, estatuburu edo gobernuburuek, zenbait aldaketa e... | komb'entʂioak ewɾ'opako kost'ituʂio β'at eɾ'atʂeko trat'atuaɾem proʝ'ektua eɣ'in ʂu'en; b'i miʎ'a eta 'iɾuko uʂt'aʎaɾen 'amaʂortʂian, konts'eʎu ewɾ'oparaɾen le'endakaɾiaɾi em'an ʂi'oten of'iʂialki, eta β'i miʎ'a eta lawk'o uʂt'aʎaɾen 'amaʂaʂpian eta 'amaʂortʂian on'etsi ʂut'en, brus'elan, est'atuβuɾu eðo ɣoβ'ernuβuɾuek... |
Konstituzioaren helburua zen Europar Batasuna eta aurreko formako Europako Erkidegoa bateratzea, Europar Batasun berri eta bakar batean, zeina konstituziotratatu bakar batean oinarritu behar baitzen. | kost'ituʂioaɾen 'elβuɾua ʂ'en ewɾ'opar bat'asuna eta awr'eko form'ako ewɾ'opako erk'iðeɣoa βat'eɾatʂea, ewɾ'opar bat'asum ber'i eta β'akar bat'ean, ʂeɲ'a kost'ituʂiotratatu β'akar bat'ean oɲ'aritu βe'ar bajtʂ'en. |
Energia Atomikoaren Europako Erkidegoak baino ez zuen mantenduko erkidego independentearen bere estatusa, baina Europar Batasun berriari estu lotuta egoteari utzi gabe. | en'erɡia at'omikoaɾen ewɾ'opako erk'iðeɣoak baɲo e tʂ'uem mant'enduko erk'iðeɣo ind'ependenteaɾem beɾ'e est'atusa, baɲa ewɾ'opar bat'asum ber'iaɾi est'u lot'uta eɣ'oteaɾi 'utʂi ɣaβ'e. |
Hala ere, deskribatutako konstituzioikuspegi horrek huts egin zuen estatu kideek berresteko prozesuan. | 'ala eɾ'e, deskr'iβatutako kost'ituʂiojkuspeɣi 'orek 'uts eɣ'in ʂu'en est'atu k'iðeek ber'esteko proʂ'esuan. |
Hasiera positiboa izan zuen, artean ziren hogeita bost estatu kideetako hamahiruk berretsi baitzuten ; baina, Europar Batasuneko Konstituzio Tratatua atzera bota zen bi erreferendumetan : Frantzian eta Herbehereetan. | 'asieɾa pos'itiβoa iʂ'an ʂu'en, art'ean ʂiɾ'en 'oɣejta β'ost est'atu k'iðeetako 'amaiɾuk ber'etsi βajtʂ'uten; baɲ'a, ewɾ'opar bat'asuneko kost'ituʂio trat'atua atʂ'eɾa β'ota ʂem b'i er'efeɾendumetan: frantʂ'ian eta 'erbeeɾeetan. |
Bi urteko hausnarketaaldiaren ondoren, bi mila eta zazpiko lehen seihilekora arte itxaron behar izan zen erreformapakete berri bat abian jartzeko. | b'i urt'eko 'awsnarketaaldiaɾen ond'oɾen, b'i miʎ'a eta ʂ'aʂpiko le'en sej'iʎekoɾa art'e itʃ'aɾom be'ar iʂ'an ʂen er'eformapakete βer'i βat aβ'ian ɟartʂ'eko. |
Erreformapakete horrek berekin ekarri zuen Europako Konstituzioaren planteamendua formalki baztertzea, zeinak indarrean zeuden Tratatu guztiak indargabetzea aurreikusten baitzuen eta haien ordez AEuroparentzat Konstituzio bat eratzeko TratatuaA'izeneko testu bakarra ezartzea. | er'eformapakete 'orek beɾ'ekin ek'ari ʂu'en ewɾ'opako kost'ituʂioaɾem plant'eamendua form'alki βaʂt'ertʂea, ʂeɲ'ak ind'arean ʂewð'en trat'atu ɣuʂt'iak ind'arɡaβetʂea awr'ejkustem bajtʂ'uen eta 'aʝen ord'eʂ a'ewɾopaɾentʂat kost'ituʂio βat eɾ'atʂeko trat'atuaa' iʂ'eneko test'u β'akara eʂ'artʂea. |
Horren ordez, erreformatratatu bat egin zen, Maastrichteko, Amsterdamgo eta Nizako Tratatuen tradizioari zintzo jarraituz ; horrek oinarrizko aldaketak sartu zituen indarrean zeuden Tratatuetan, barnean zein atzerrian jarduteko e beren gaitasuna handitzeko, legitimazio demokratikoa indartzeko, eta, oro har, e beren jar... | 'oren ord'eʂ, er'eformatratatu β'at eɣ'in ʂen, ma'astritʃteko, amst'erdamɡo eta niʂ'ako trat'atuen trað'iʂioaɾi ʂintʂ'o ʝar'ajtuʂ; 'orek oɲ'ariʂko ald'aketak sart'u ʂit'uen ind'arean ʂewð'en trat'atuetan, barn'ean ʂ'ejn atʂ'erian ɟard'uteko 'e βeɾ'en ɡajt'asuna 'anditʂeko, leɣ'itimaʂio ðem'okratikoa ind'artʂeko, et'a, ... |
Subsets and Splits
No community queries yet
The top public SQL queries from the community will appear here once available.