text
stringlengths
0
20.2k
bolbora lanho batez handi da ja fama
__________
otsoa eta zakhurra
(1901)
mundu huntako berri nahiz berak jakin
otsoa oihanetik athera zen behin
hiri eder baterat hurbiltzearekin
jarri zen buruz buru zakhur gaitz batekin
otsoa zakhurrari nahiko zen lotu
gaitzegi baitzitzaion ez zen menturatu
zakhurra bera ere beharrik zen prestu
prestuaren indarrak badu errespetu
otsoa mehe bezein zakhurra lodi zen
otsoak erran zion «nolaz hiz hoin gizen
irakats diezadak zertaz bizi haizen
bainan ez niri erran egiarik baizen»
—«jende aberatsekin bizi nauk aspaldi
egun oroz asea badiat bortz aldi
kozinariarekin nauk aixkide handi
hark niri uzten zautak jan ahal haragi»
ezpainei milikatuz dago ja otsoa
«ai nik ere bai banik hik dukan gozoa
bainan gero zer lan duk gero norat oa
nik bezala othe duk gozatzen kanpoa»
—«hautematen badiat hurbiltzen ohoinik
eskale makhiladun tzarki bezti denik
saingaz hasten nauk eta haizatzen tiat nik
ez diat hori beizik hanbat bertze lanik»
otsoa irriz zaio hasten zakhurrari
«errak zer duk lephoan uhal eder hori»
zakhurrak errepusta «ez erran nehori
hunen esteka hautsiz nauk hunat ethorri»
—«ez naik ez ni estekan nehork atxikitzen
nausirik ez jaberik ez diat ni baizen
hire bizi moldeak ez naik agradatzen
adios oihanerat berriz nauk itzultzen»
libertatea zer den otsoak badaki
gutartean hainitzek ez dakite aski
libertate zuzena zer den bereziki
eta hura zein oso behar den atxiki
beren herritik asko doazi hor hara
hiri ta gobernuko enplegu hoitara
hetan sartuz geroztik zer beldur ikhara
behar ordutan ere maiz ezin aldara
laborari biziak gure basherritan
badu bertze gozorik ez da dudarikan
xuhurki ta ximenki hantxet egonikan
bakotxa bereekin eta librorikan
__________
gathua eta arrotoinak
(1901)
gathu zahar bat bazen nere sor etxean
(halako bat on laite etxe bakotxean)
egun oroz ihizin bardin gau beltzean
sagu ta arrotoinez zagoen asean
saguak jan zituen guziak lehenik
arrotoinak ez oro zailegi izanik
gutienik ustean ixilikan jinik
atzematen zituen amarruz miñiñik
otsaileko gauetan gathu zahar hura
hauzoko etxetarat baitzoan ardura
arrotoinen artean izan zen bilkura
hitzhartzeko zer egin zertara mentura
arrotoin zaharrenak hau zioten erran
«gathuak gehiago ez gaitzan atzeman
kroskoila bat lephotik behar zaio eman
jiten bada soinutik dezagun hauteman»
lan horren egiterat nor zaion gan nahi
batek ihardesten du «ez ni ez segur ni»
bertze batek «ni ere ez naite atrebi»
hola mintzatu ziren aldizka hamabi
berrehun han baitziren bat ez zen athera
gathuari lephotik kroskoil ezartzera
ez da aski lan baten asmatzea bera
askotan egitea nekhe da sobera
__________
haitza eta ihia