text stringlengths 80 6.25k | text_len int64 32 3.12k | src stringclasses 7 values |
|---|---|---|
specifieke infecties zouden kunnen optreden Allereerst dringt de vraag zich op of gebruik van biologicals het risico op infecties doet toenemen, met name ten opzichte van de gebruikelijke middelen (zoals DMARDs bij RA) waarmee deze patiënten vaak behandeld worden Vervolgens dient de vraag dan te worden beantwoord welke infecties dit zijn hoe deze eventueel zijn te voorkomen De eerste biologicals die voor de behandeling van IMID aandoeningen werden geregistreerd, de TNFα-blokkers, bleken een verhoogd risico op infecties, waaronder tuberculose, met zich mee te brengen Ook infecties veroorzaakt door Strepotcoccus pneumoniae en Listeria monocytogenes en virale infecties als Herpes Zoster worden vaker gezien Deze bevindingen hebben geleid tot aanscherping van voorzorgsmaatregelen, waarbij patiënten, voordat met TNFα-blokkers wordt gestart, worden gescreend op de aanwezigheid van (latente) tuberculose en zo nodig (preventief) behandeld worden Het (niet) reactiveren van tuberculose bij gebruik van andere biologicals moet In een meta-analyse werd de invloed van het gebruik van TNFα-blokkers op het krijgen van uiteindelijke analyse werden ### patiënten met reumatoïde artritis meegenomen die behandeld waren met tenminste # anti-TNFα middel (infliximab of adalimumab; etanercept werd niet geëvalueerd) Het risico op ernstige infecties bij gebruik van deze anti-TNF middelen bleek significant verhoogd (odds ratio # #, ##% betrouwbaarheidsinterval <DATUM> In navolging van de meta-analyse van Bongartz et al werd recent een overzichtsartikel gepubliceerd waarin een overzicht van beschikbare data tot februari ### over infecties bij gebruik van TNFα-blokkers werd weergegeven Data in dit overzicht waren gebaseerd op een literatuur search in PubMed, en abstracts van congressen Ook nu werd een # tot # keer verhoogd risico op ernstige infecties gevonden Het risico op niet ernstige infecties lijkt ook toegenomen, al is dit (nog) niet duidelijk gekwantificeerd Het risico is vooral verhoogd wanneer TNFα-blokkers worden gecombineerd met methotrexaat Ook de combinatie van etanercept met anakinra (Genovese et al, ###) en iedere TNFα-blokker met abatacept leidt tot een verhoogd infectierisico (Weinblatt et al, ###; ###) De meest gebruikelijke infecties die zich voordoen zijn die van de bovenste- en onderste luchtwegen, urinewegen, en weke delen/huid (Furst ###) Of het beschreven risico ook geldt voor postoperatieve (orthopedische) infecties is tot op heden onbekend (Pappas et al, ###) Wel lijken ook virale infecties vaker voor te komen bij het gebruik van TNFα-blokkers Uit de Duitse RABBIT registratie bleek het gebruik van infliximab en adalimumab, maar niet dat van etanercept, geassocieerd met het voorkomen van herpes zoster infecties (Hazard ratio # ## (# ### ##)) (Strangfeld et al, ###) Ook bij patiënten met inflammatory bowel disease (IBD) worden bij gebruik van TNF-blokkers als infliximab, vaker infecties waargenomen (odds ratio <DATUM> ##% betrouwbaarheidsinterval <DATUM> #) (<PERSOON> et al, ###) Datzelfde lijkt te gelden voor adalimumab (Colombel et al, ###) Overigens moet bij de interpretatie van genoemde studies wel rekening worden gehouden met het feit dat patiënten die voor behandeling met een TNF-blokker in aanmerking komen vaak meer ziekteactiviteit hebben Zo toonden Lichtenstein et al in een multivariate.
| 658 | nvog |
en abstracts van congressen Ook nu werd een # tot # keer verhoogd risico op ernstige infecties gevonden Het risico op niet ernstige infecties lijkt ook toegenomen, al is dit (nog) niet duidelijk gekwantificeerd Het risico is vooral verhoogd wanneer TNFα-blokkers worden gecombineerd met methotrexaat Ook de combinatie van etanercept met anakinra (Genovese et al, ###) en iedere TNFα-blokker met abatacept leidt tot een verhoogd infectierisico (Weinblatt et al, ###; ###) De meest gebruikelijke infecties die zich voordoen zijn die van de bovenste- en onderste luchtwegen, urinewegen, en weke delen/huid (Furst ###) Of het beschreven risico ook geldt voor postoperatieve (orthopedische) infecties is tot op heden onbekend (Pappas et al, ###) Wel lijken ook virale infecties vaker voor te komen bij het gebruik van TNFα-blokkers Uit de Duitse RABBIT registratie bleek het gebruik van infliximab en adalimumab, maar niet dat van etanercept, geassocieerd met het voorkomen van herpes zoster infecties (Hazard ratio # ## (# ### ##)) (Strangfeld et al, ###) Ook bij patiënten met inflammatory bowel disease (IBD) worden bij gebruik van TNF-blokkers als infliximab, vaker infecties waargenomen (odds ratio <DATUM> ##% betrouwbaarheidsinterval <DATUM> #) (<PERSOON> et al, ###) Datzelfde lijkt te gelden voor adalimumab (Colombel et al, ###) Overigens moet bij de interpretatie van genoemde studies wel rekening worden gehouden met het feit dat patiënten die voor behandeling met een TNF-blokker in aanmerking komen vaak meer ziekteactiviteit hebben Zo toonden Lichtenstein et al in een multivariate onafhankelijke risicofactor was voor het optreden van ernstige infecties (Lichtenstein et al, ###) Bij patiënten met artritis psoriatica werd in een recente meta-analyse geen toename van infecties waargenomen bij patiënten die een TNF-blokker gebruikten Ook bij cutane psoriasis zijn geen harde data voorhanden die wijzen op een verhoogd infectierisico bij gebruik van TNFα-blokkers Recent werden data gepubliceerd van een meta-analyse over het infectierisico bij het gebruik van rituximab bij patiënten met reumatoïde artritis Data in dit overzicht werden gebaseerd op een literatuur search in PubMed, EMBASE, en het Cochrane clinical trials register In totaal werden # gerandomiseerde, dubbelblinde, placebogecontroleerde studies geselecteerd die voor verdere analyse in aanmerking kwamen Deze studies bevatten ### patiënten met RA met actieve ziekte ondanks gebruik van DMARDs die tenminste # dosis rituximab (van ### of ### mg) hadden gekregen Follow-up bedroeg ##-## weken ### patiënten kregen tenminste # dosis placebo In de rituximab groep en in de placebo groep werden respectievelijk ## (incidentie <DATUM> ) en # ernstige infecties (incidentie <DATUM> ) gerapporteerd, hetgeen een gepoolde OR voor infecties bij rituximab gebruik van # ## (# <DATUM> opleverde Een significant risico op het krijgen van ernstige infecties tijdens rituximab behandeling werd dus niet aangetoond (Salliot et al, ###), maar kan niet In dezelfde meta-analyse werd het risico van abatacept op het krijgen van infecties onderzocht Hiervoor werden data van # RCT met in totaal <DATUM> patiënten geanalyseerd Van deze patiënten kregen <DATUM> ten minste # dosis (#.
| 684 | nvog |
was voor het optreden van ernstige infecties (Lichtenstein et al, ###) Bij patiënten met artritis psoriatica werd in een recente meta-analyse geen toename van infecties waargenomen bij patiënten die een TNF-blokker gebruikten Ook bij cutane psoriasis zijn geen harde data voorhanden die wijzen op een verhoogd infectierisico bij gebruik van TNFα-blokkers Recent werden data gepubliceerd van een meta-analyse over het infectierisico bij het gebruik van rituximab bij patiënten met reumatoïde artritis Data in dit overzicht werden gebaseerd op een literatuur search in PubMed, EMBASE, en het Cochrane clinical trials register In totaal werden # gerandomiseerde, dubbelblinde, placebogecontroleerde studies geselecteerd die voor verdere analyse in aanmerking kwamen Deze studies bevatten ### patiënten met RA met actieve ziekte ondanks gebruik van DMARDs die tenminste # dosis rituximab (van ### of ### mg) hadden gekregen Follow-up bedroeg ##-## weken ### patiënten kregen tenminste # dosis placebo In de rituximab groep en in de placebo groep werden respectievelijk ## (incidentie <DATUM> ) en # ernstige infecties (incidentie <DATUM> ) gerapporteerd, hetgeen een gepoolde OR voor infecties bij rituximab gebruik van # ## (# <DATUM> opleverde Een significant risico op het krijgen van ernstige infecties tijdens rituximab behandeling werd dus niet aangetoond (Salliot et al, ###), maar kan niet In dezelfde meta-analyse werd het risico van abatacept op het krijgen van infecties onderzocht Hiervoor werden data van # RCT met in totaal <DATUM> patiënten geanalyseerd Van deze patiënten kregen <DATUM> ten minste # dosis (# Followup bedroeg ##-## weken In de abatacept-groep traden in deze periode ## ernstige infecties op, in vergelijking tot ## in de placebo groep, leidend tot een incidentie van respectievelijk <DATUM> en <DATUM> Ook in deze analyse werd geen verschil tussen beide groepen gevonden in het optreden van Ten slotte werd in deze meta-analyse het gebruik van anakinra beoordeeld Hiervoor konden # RCTs, met <DATUM> patiënten worden geanalyseerd In totaal waren # ### gerandomiseerd voor anakinra (# ##, # ##, # #, #, # mg/kg, ##, ##, ###, ### mg) en kregen ### patiënten ten minste # dosis placebo De follow-up duur in deze # studies bedroeg ## weken In de anakinra groep werden ## ernstige infecties (<DATUM> ) geconstateerd De meeste infecties in de anakinra groep (##) vonden plaats in patiënten met comorbiditeit als chronisch longlijden, diabetes mellitus en nierfunctiestoornissen De gepoolde OR liet geen verschil tussen de anakinra en placebo groep zien Er was, in een subanalyse, wel een verschil tussen de patiënten behandeld met hoge doses anakinra (⥠### mg daags) versus die behandeld met lage doses en placebo (OR # ## (##%CI # ##-## ##) versus # ## (CI <DATUM> ##) Na exclusie van patiënten met comorbiditeit Tot op heden zijn # RCTs verschenen over tocilizumab In een studie bij JIA patiënten was de infectiefrequentie niet toegenomen in de met tocilizumab behandelde groep Gastroenteritis trad.
| 695 | nvog |
bedroeg ##-## weken In de abatacept-groep traden in deze periode ## ernstige infecties op, in vergelijking tot ## in de placebo groep, leidend tot een incidentie van respectievelijk <DATUM> en <DATUM> Ook in deze analyse werd geen verschil tussen beide groepen gevonden in het optreden van Ten slotte werd in deze meta-analyse het gebruik van anakinra beoordeeld Hiervoor konden # RCTs, met <DATUM> patiënten worden geanalyseerd In totaal waren # ### gerandomiseerd voor anakinra (# ##, # ##, # #, #, # mg/kg, ##, ##, ###, ### mg) en kregen ### patiënten ten minste # dosis placebo De follow-up duur in deze # studies bedroeg ## weken In de anakinra groep werden ## ernstige infecties (<DATUM> ) geconstateerd De meeste infecties in de anakinra groep (##) vonden plaats in patiënten met comorbiditeit als chronisch longlijden, diabetes mellitus en nierfunctiestoornissen De gepoolde OR liet geen verschil tussen de anakinra en placebo groep zien Er was, in een subanalyse, wel een verschil tussen de patiënten behandeld met hoge doses anakinra (⥠### mg daags) versus die behandeld met lage doses en placebo (OR # ## (##%CI # ##-## ##) versus # ## (CI <DATUM> ##) Na exclusie van patiënten met comorbiditeit Tot op heden zijn # RCTs verschenen over tocilizumab In een studie bij JIA patiënten was de infectiefrequentie niet toegenomen in de met tocilizumab behandelde groep Gastroenteritis trad en bovenste luchtweginfecties kwamen voor bij # van de ## in de tocilizumab groep en # van ## in de placebogroep (Yokota et al, ###) Bij RA werd een geringe, maar niet significante toename van ernstige infecties waargenomen in de met tocilizumab behandelde patiënten (Emery et al, ###; Genovese et al, ###) In de studie van Emery et al werden # (<DATUM> ) ernstige infecties (<DATUM> in de placebogroep In de studie van Genovese et al werden patiënten <DATUM> gerandomiseerd voor behandeling met # mg/kg tocilizumab of placebo Ernstige infecties kwamen voor bij ## (<DATUM> ), respectievelijk # (<DATUM> ) van de patiënten In geen van genoemde studies werd tuberculose geconstateerd, waarbij nogmaals moet worden gewezen op het feit dat patiënten voor inclusie volgens gangbare richtlijnen op de aanwezigheid van (latente) tbc werden gescreend Bij het monitoren van patiënten met tocilizumab dient men zich te realiseren dat er vaak geen In de registratietekst wordt een geringe toename van infecties gerapporteerd (<DATUM> ten opzichte van ##% in de placebo groep) in <DATUM> patiënten, waarvan de meerderheid (##%) psoriasis heeft en slechts ##% van de patiënten langer dan # maanden is behandeld In een RCT bij patiënten met artritis psoriatica werden ### patiënten met ustekinumab behandeld voor een periode van # weken, en maximaal tot week ## vervolgd In deze periode deed zich bij # patiënt tijdens Screening op (latente) tuberculose, en INH behandeling indien deze screening positief blijkt.
| 698 | nvog |
tocilizumab groep en # van ## in de placebogroep (Yokota et al, ###) Bij RA werd een geringe, maar niet significante toename van ernstige infecties waargenomen in de met tocilizumab behandelde patiënten (Emery et al, ###; Genovese et al, ###) In de studie van Emery et al werden # (<DATUM> ) ernstige infecties (<DATUM> in de placebogroep In de studie van Genovese et al werden patiënten <DATUM> gerandomiseerd voor behandeling met # mg/kg tocilizumab of placebo Ernstige infecties kwamen voor bij ## (<DATUM> ), respectievelijk # (<DATUM> ) van de patiënten In geen van genoemde studies werd tuberculose geconstateerd, waarbij nogmaals moet worden gewezen op het feit dat patiënten voor inclusie volgens gangbare richtlijnen op de aanwezigheid van (latente) tbc werden gescreend Bij het monitoren van patiënten met tocilizumab dient men zich te realiseren dat er vaak geen In de registratietekst wordt een geringe toename van infecties gerapporteerd (<DATUM> ten opzichte van ##% in de placebo groep) in <DATUM> patiënten, waarvan de meerderheid (##%) psoriasis heeft en slechts ##% van de patiënten langer dan # maanden is behandeld In een RCT bij patiënten met artritis psoriatica werden ### patiënten met ustekinumab behandeld voor een periode van # weken, en maximaal tot week ## vervolgd In deze periode deed zich bij # patiënt tijdens Screening op (latente) tuberculose, en INH behandeling indien deze screening positief blijkt de behandelrichtlijnen voor AR (Furst, ###; Saag et al, ###) als voor psoriasis vulgaris (Pathirana et al, ###) en voor IBD (CBO, ###) betreffende gebruik van biologicals, Er zijn geen studies verricht waarbij de effectiviteit van andere preventieve maatregelen op het voorkomen van infecties is onderzocht Ondanks ontbreken van dergelijke data zijn richtlijnen aangaande infectiepreventie voorafgaand aan gebruik van biologicals opgesteld Door ontbreken van harde data zijn deze adviezen dan ook deels verschillend Zo wordt bij psoriasis geadviseerd om patiënten te screenen op HIV, hepatitis B (HBV) en hepatitis C (HBC), zeker degenen die daarop een verhoogd risico hebben, maar wordt geen melding gemaakt over eventuele vaccinaties (Pathirana et al, ###) Ook de ACR adviseert te screenen op HBV en HCV, maar vermeldt geen HIVscreening Met betrekking tot vaccinaties adviseert de ACR om alle patiënten behandeld met biologicals pneumococcen en influenza vaccinaties te geven en voor de start van biologicals de hepatitis B vaccinatie te voltooien Vaccineren met levend vaccin wordt beschouwd als Ten slotte is starten met een TNFα-blokker, abatacept, of rituximab gecontraïndiceerd bij a acute, ernstige bacteriële infecties of infecties behandeld met antibiotica Naast genoemde screening op TBC adviseert een internationale consenusgroep geen TNFαblokkers te geven bij ernstige infecties/opportunistische infecties als septische arthritis, geïnfecteerde prothesen, acuut abces, osteomyelitis, sepsis, systemische schimmelinfecties en listeriosis Ook gebruik van anakinra en rituximab tijdens ernstige (opportunistische) infecties De literatuursearch geeft geen informatie over de behandeling van infecties bij patiënten tijdens Bij patiënten, behandeld met TNFα blokkers, is het risico op zowel (myco)bacteriële als virale infecties (in het bijzonder herpes zoster) verhoogd.
| 660 | nvog |
voor IBD (CBO, ###) betreffende gebruik van biologicals, Er zijn geen studies verricht waarbij de effectiviteit van andere preventieve maatregelen op het voorkomen van infecties is onderzocht Ondanks ontbreken van dergelijke data zijn richtlijnen aangaande infectiepreventie voorafgaand aan gebruik van biologicals opgesteld Door ontbreken van harde data zijn deze adviezen dan ook deels verschillend Zo wordt bij psoriasis geadviseerd om patiënten te screenen op HIV, hepatitis B (HBV) en hepatitis C (HBC), zeker degenen die daarop een verhoogd risico hebben, maar wordt geen melding gemaakt over eventuele vaccinaties (Pathirana et al, ###) Ook de ACR adviseert te screenen op HBV en HCV, maar vermeldt geen HIVscreening Met betrekking tot vaccinaties adviseert de ACR om alle patiënten behandeld met biologicals pneumococcen en influenza vaccinaties te geven en voor de start van biologicals de hepatitis B vaccinatie te voltooien Vaccineren met levend vaccin wordt beschouwd als Ten slotte is starten met een TNFα-blokker, abatacept, of rituximab gecontraïndiceerd bij a acute, ernstige bacteriële infecties of infecties behandeld met antibiotica Naast genoemde screening op TBC adviseert een internationale consenusgroep geen TNFαblokkers te geven bij ernstige infecties/opportunistische infecties als septische arthritis, geïnfecteerde prothesen, acuut abces, osteomyelitis, sepsis, systemische schimmelinfecties en listeriosis Ook gebruik van anakinra en rituximab tijdens ernstige (opportunistische) infecties De literatuursearch geeft geen informatie over de behandeling van infecties bij patiënten tijdens Bij patiënten, behandeld met TNFα blokkers, is het risico op zowel (myco)bacteriële als virale infecties (in het bijzonder herpes zoster) verhoogd gebruik van rituximab, abatacept, of anakinra bij een dosis (### mg per dag leidt tot Wel is er een verhoogd infectierisico bij gebruik van anakinra in hogere doseringen of wanneer anakinra, abatacept of rituximab worden gecombineerd met TNFαblokkers Gebruik van tocilizumab gaat gepaard met een geringe toename van ernstige Over gebruik van ustekinumab zijn onvoldoende (lange termijn) data voorhanden doet het aantal tuberculose infecties tijdens deze behandeling significant afnemen Aangezien IMID patiënten reeds zonder behandeling met biologicals een verhoogd risico hebben op infecties, is het extra risico dat ontstaat door het gebruik van deze middelen moeilijk in te schatten Bij het gebruik van TNFα-blokkers lijkt te zijn aangetoond dat hiermee het infectierisico toeneemt Van de andere biologicals is dat niet duidelijk, waarbij moet worden aangetekend dat deze middelen vaak korter op de markt zijn, en dus de follow-up relatief beperkt is Bij de afwegingen om een biological voor te schrijven moet daarnaast rekening worden gehouden met het feit dat er over het algemeen sprake is van ziekteaktiviteit van de onderliggende aandoening welke intensivering van de behandeling vereist Ook het gebruik van (en de combinatie met) andere immunosuppressieve middelen kan leiden tot een verhoogd risico op Ter reductie van dit risico wordt door de werkgroep, conform vigerende richtlijnen aanbevolen, voor de behandeling te screenen op (latente) tuberculose en, indien nodig, deze te behandelen De werkgroep realiseert zich dat de effecten van vaccineren in de zin van infectiepreventie, bij IMID patiënten die biologicals gebruiken, niet op harde eindpunten is onderzocht (zie vraag #).
| 592 | nvog |
anakinra bij een dosis (### mg per dag leidt tot Wel is er een verhoogd infectierisico bij gebruik van anakinra in hogere doseringen of wanneer anakinra, abatacept of rituximab worden gecombineerd met TNFαblokkers Gebruik van tocilizumab gaat gepaard met een geringe toename van ernstige Over gebruik van ustekinumab zijn onvoldoende (lange termijn) data voorhanden doet het aantal tuberculose infecties tijdens deze behandeling significant afnemen Aangezien IMID patiënten reeds zonder behandeling met biologicals een verhoogd risico hebben op infecties, is het extra risico dat ontstaat door het gebruik van deze middelen moeilijk in te schatten Bij het gebruik van TNFα-blokkers lijkt te zijn aangetoond dat hiermee het infectierisico toeneemt Van de andere biologicals is dat niet duidelijk, waarbij moet worden aangetekend dat deze middelen vaak korter op de markt zijn, en dus de follow-up relatief beperkt is Bij de afwegingen om een biological voor te schrijven moet daarnaast rekening worden gehouden met het feit dat er over het algemeen sprake is van ziekteaktiviteit van de onderliggende aandoening welke intensivering van de behandeling vereist Ook het gebruik van (en de combinatie met) andere immunosuppressieve middelen kan leiden tot een verhoogd risico op Ter reductie van dit risico wordt door de werkgroep, conform vigerende richtlijnen aanbevolen, voor de behandeling te screenen op (latente) tuberculose en, indien nodig, deze te behandelen De werkgroep realiseert zich dat de effecten van vaccineren in de zin van infectiepreventie, bij IMID patiënten die biologicals gebruiken, niet op harde eindpunten is onderzocht (zie vraag #) TNF-blokkers, waarbij vaak influenza en minder frequent Streptococcus pneumoniae als verwekkers worden aangetroffen, geadviseerd om deze patiënten jaarlijks een influenzavaccinatie te geven en te overwegen iedere <LEEFTIJD> jaar een pneumococcenvaccinatie aan te bieden Tenslotte acht de werkgroep het raadzaam om bij reeds aanwezige infecties geen biological te starten en bij intercurrente infecties het gebruik van een biological tijdelijk, dat wil zeggen tot herstel van de infectie, te onderbreken Uiteraard dient daarbij steeds een individuele afweging te worden gemaakt waarin risicoâs op opvlammen van de onderliggende IMID en mogelijke Voor de start van TNFα-blokkers dient bij patiënten screening plaats te vinden op (latente) tuberculose Bij aanwezigheid van actieve of latente tuberculose dient behandeling plaats te vinden volgens huidige richtlijnen Zie hiervoor de NVR richtlijn tuberculose, ### en CBO-IBD Bij actieve ernstige infecties dient geen aanvang te worden gemaakt met behandeling met Hoe kunnen allergische reacties, c q vorming van antistoffen tegen biologicals, als bijwerking van biologicals worden voorkomen en, indien deze optreden, worden behandeld? Patiënten met IMID worden in toenemende mate behandeld met biologicals die parenteraal (subcutaan of intraveneus) worden toegediend Daarbij kunnen aspecifieke lokale reacties optreden die ontstaan door bijvoorbeeld een reactie op een in de infusievloeistof aanwezig middel waarmee het biological in oplossing wordt gehouden Daarnaast kunnen lokale of systemische overgevoeligheidsreacties optreden waarbij antistoffen een rol kunnen spelen die zijn Door de aanwezigheid van deze niet-lichaamseigen componenten kunnen antistoffen tegen biologicals worden gevormd die aanleiding tot afweerreacties kunnen geven De vraag is of.
| 566 | nvog |
vaak influenza en minder frequent Streptococcus pneumoniae als verwekkers worden aangetroffen, geadviseerd om deze patiënten jaarlijks een influenzavaccinatie te geven en te overwegen iedere <LEEFTIJD> jaar een pneumococcenvaccinatie aan te bieden Tenslotte acht de werkgroep het raadzaam om bij reeds aanwezige infecties geen biological te starten en bij intercurrente infecties het gebruik van een biological tijdelijk, dat wil zeggen tot herstel van de infectie, te onderbreken Uiteraard dient daarbij steeds een individuele afweging te worden gemaakt waarin risicoâs op opvlammen van de onderliggende IMID en mogelijke Voor de start van TNFα-blokkers dient bij patiënten screening plaats te vinden op (latente) tuberculose Bij aanwezigheid van actieve of latente tuberculose dient behandeling plaats te vinden volgens huidige richtlijnen Zie hiervoor de NVR richtlijn tuberculose, ### en CBO-IBD Bij actieve ernstige infecties dient geen aanvang te worden gemaakt met behandeling met Hoe kunnen allergische reacties, c q vorming van antistoffen tegen biologicals, als bijwerking van biologicals worden voorkomen en, indien deze optreden, worden behandeld? Patiënten met IMID worden in toenemende mate behandeld met biologicals die parenteraal (subcutaan of intraveneus) worden toegediend Daarbij kunnen aspecifieke lokale reacties optreden die ontstaan door bijvoorbeeld een reactie op een in de infusievloeistof aanwezig middel waarmee het biological in oplossing wordt gehouden Daarnaast kunnen lokale of systemische overgevoeligheidsreacties optreden waarbij antistoffen een rol kunnen spelen die zijn Door de aanwezigheid van deze niet-lichaamseigen componenten kunnen antistoffen tegen biologicals worden gevormd die aanleiding tot afweerreacties kunnen geven De vraag is of biological ze optreden, en hoe deze reacties zijn te voorkomenof te behandelen De overgevoeligheidsreacties kunnen op basis van de klinische verschijnselen worden ingedeeld als milde, matige of ernstige (infusie)reacties De milde reacties worden gekenmerkt door temperatuursverhoging, hartkloppingen, transpireren, hoofdpijn, misselijkheid en duizeligheid In matige reacties is sprake van hypo- of hypertensie (waarbij de systolische bloeddruk meer dan ## mm Hg verandert), temperatuursverhoging, thoracale klachten, kortademigheid, hartkloppingen en urticaria De ernstige reacties bestaan uit een bloeddrukverandering van meer dan ## mm Hg, De meeste reacties verlopen mild tot matig, maar <DATUM> van de patiënten behandeld met biologicals ontwikkelen vaak een ernstige infusiereactie tijdens het inlopen van het infuus Ook na dagen kunnen overgevoeligheidsreacties nog optreden (zie verder) De meest voorkomende (Pichler, ###) Deze indeling is niet gebaseerd op klinische verschijnselen, hetgeen door de grote diversiteit van de gebruikte middelen onmogelijk is De type α reactie wordt gekenmerkt door cytokine release, is een reactie die op basis van farmacologie verwacht kan worden, en is dosisafhankelijk De type β reacties kunnen op basis van farmacologische gegevens niet worden voorspeld, zijn (relatief) dosis-onafhankelijk en wordt als overgevoeligheidsreactie in engere zin geduid De pathogenese van de type β reacties is niet duidelijk maar waarschijnlijk is deze reactie immuuncomplexformatie, aangezien deze reactie vaak wordt gezien als antistoffen tegen de biologicals aanwezig zijn (<PERSOON> et al, ###; <PERSOON> et al, ###) Deze antistoffen zijn van de IgG klasse en de ontwikkeling hiervan is in wisselende frequentie beschreven In een studie bij.
| 592 | nvog |
reacties zijn te voorkomenof te behandelen De overgevoeligheidsreacties kunnen op basis van de klinische verschijnselen worden ingedeeld als milde, matige of ernstige (infusie)reacties De milde reacties worden gekenmerkt door temperatuursverhoging, hartkloppingen, transpireren, hoofdpijn, misselijkheid en duizeligheid In matige reacties is sprake van hypo- of hypertensie (waarbij de systolische bloeddruk meer dan ## mm Hg verandert), temperatuursverhoging, thoracale klachten, kortademigheid, hartkloppingen en urticaria De ernstige reacties bestaan uit een bloeddrukverandering van meer dan ## mm Hg, De meeste reacties verlopen mild tot matig, maar <DATUM> van de patiënten behandeld met biologicals ontwikkelen vaak een ernstige infusiereactie tijdens het inlopen van het infuus Ook na dagen kunnen overgevoeligheidsreacties nog optreden (zie verder) De meest voorkomende (Pichler, ###) Deze indeling is niet gebaseerd op klinische verschijnselen, hetgeen door de grote diversiteit van de gebruikte middelen onmogelijk is De type α reactie wordt gekenmerkt door cytokine release, is een reactie die op basis van farmacologie verwacht kan worden, en is dosisafhankelijk De type β reacties kunnen op basis van farmacologische gegevens niet worden voorspeld, zijn (relatief) dosis-onafhankelijk en wordt als overgevoeligheidsreactie in engere zin geduid De pathogenese van de type β reacties is niet duidelijk maar waarschijnlijk is deze reactie immuuncomplexformatie, aangezien deze reactie vaak wordt gezien als antistoffen tegen de biologicals aanwezig zijn (<PERSOON> et al, ###; <PERSOON> et al, ###) Deze antistoffen zijn van de IgG klasse en de ontwikkeling hiervan is in wisselende frequentie beschreven In een studie bij (<PERSOON> et al, ###) De aanwezigheid van antistoffen hoeft overigens niet te leiden tot symptomen, maar kan wel aanleiding geven tot inactivatie van de biological (<PERSOON> et al, ###; Als symptomen optreden, ontstaan die vaak na <DATUM> dagen ten gevolge van immuuncomplex formatie met serumziekte, vasculitis en nefritis en ze worden gekenmerkt door spierpijn, gewrichtspijn, koorts, huiduitslag, oedeem en purpura (<PERSOON> et al, ###; Pijpe et al, ###) Ook Infliximab is een chimere antistof, en ontwikkeling van anti-chimere antistoffen wordt frequent antistoffen is mogelijk gerelateerd aan afname van werkzaamheid van infliximab en tevens met zowel acute als late infusiereacties (Wolbink et al, ###; <PERSOON> et al, ###; <PERSOON> et al, ###) Gezien dit chimere <INSTELLING> wordt in het bijzonder bij infliximab vorming van autoantilichamen gerapporteerd Bij de overige antiTNFα medicatie is dat weinig onderzocht, maar lijkt het minder De acute infusiereactie treedt vaak op bij de eerste toediening en lijkt onafhankelijk van de onderliggende ziekte aangezien reacties bij diverse ziektebeelden worden gerapporteerd (Cheifetz et al, ###; Lequerre et al, ###; Augustsson et al, ###; Brimhall et al, ###) In een studie met ### patiënten met de ziekte van Crohn traden deze reacties op bij ## (#,# %) van de in totaal ### infliximab infusies (Cheifetz et al, ###) Bij ### RA en ankyloserende spondylitis (AS) patiënten werd in ## gevallen (<DATUM> %) (Lequerre et al, ###) een acute infusiereactie waargenomen In een studie met alleen RA patiënten werd een reactie gerapporteerd in ## van de ### patiënten (<DATUM> ) (Augustsson et al, ###).
| 710 | nvog |
aanwezigheid van antistoffen hoeft overigens niet te leiden tot symptomen, maar kan wel aanleiding geven tot inactivatie van de biological (<PERSOON> et al, ###; Als symptomen optreden, ontstaan die vaak na <DATUM> dagen ten gevolge van immuuncomplex formatie met serumziekte, vasculitis en nefritis en ze worden gekenmerkt door spierpijn, gewrichtspijn, koorts, huiduitslag, oedeem en purpura (<PERSOON> et al, ###; Pijpe et al, ###) Ook Infliximab is een chimere antistof, en ontwikkeling van anti-chimere antistoffen wordt frequent antistoffen is mogelijk gerelateerd aan afname van werkzaamheid van infliximab en tevens met zowel acute als late infusiereacties (Wolbink et al, ###; <PERSOON> et al, ###; <PERSOON> et al, ###) Gezien dit chimere <INSTELLING> wordt in het bijzonder bij infliximab vorming van autoantilichamen gerapporteerd Bij de overige antiTNFα medicatie is dat weinig onderzocht, maar lijkt het minder De acute infusiereactie treedt vaak op bij de eerste toediening en lijkt onafhankelijk van de onderliggende ziekte aangezien reacties bij diverse ziektebeelden worden gerapporteerd (Cheifetz et al, ###; Lequerre et al, ###; Augustsson et al, ###; Brimhall et al, ###) In een studie met ### patiënten met de ziekte van Crohn traden deze reacties op bij ## (#,# %) van de in totaal ### infliximab infusies (Cheifetz et al, ###) Bij ### RA en ankyloserende spondylitis (AS) patiënten werd in ## gevallen (<DATUM> %) (Lequerre et al, ###) een acute infusiereactie waargenomen In een studie met alleen RA patiënten werd een reactie gerapporteerd in ## van de ### patiënten (<DATUM> ) (Augustsson et al, ###) Etanercept wordt subcutaan gegeven en kan daarbij lokale prikreacties in de vorm van roodheid, zwelling en jeuk veroorzaken Deze reacties treden op bij ##-##% van de patiënten en verdwijnen meestal spontaan (Campi et al, ###) Genoemde klachten treden vaak op in de eerste maand na de start van de behandeling, nemen af in de loop der tijd, en leiden derhalve zelden tot staken van de behandeling De pathogenese van deze lokale reacties is overigens onbekend Antistoffen tegen etanercept worden veel minder vaak (#-#%) geconstateerd dan bij infliximab Lokale reacties worden bij ##% (#<DATUM> van de patiënten gerapporteerd Antistofvorming treedt op, maar is minder frequent gevonden dan bij infliximab monotherapie en lijkt, althans bij IBD en RA patiënten, tot afname van de effectiviteit van de behandeling te leiden (West et al, ###, <PERSOON> et al, ###) In een open-label studie met ## RA patiënten bleek aanwezigheid van antistoffen tegen infliximab bij start van behandeling met adalimumab niet tot afname van de Uit de geleidelijk toenemende hoeveelheid data (bij infliximab en nu ook bij adalimumab) blijkt dat de vorming van antistoffen bij sommige biologicals gepaard kan gaan met lage dalspiegels van het desbetreffende medicament en ook met verminderde werkzaamheid Toch is er nog geen consensus over de noodzaak tot het bepalen van antistoffen en het meten van serumspiegels in de dagelijkse praktijk Resterende vragen gaan onder andere over de effectiviteit van andere imunosuppressieve medicatie ter preventie van antistoffen en de mogelijkheden om alsnog.
| 693 | nvog |
Etanercept wordt subcutaan gegeven en kan daarbij lokale prikreacties in de vorm van roodheid, zwelling en jeuk veroorzaken Deze reacties treden op bij ##-##% van de patiënten en verdwijnen meestal spontaan (Campi et al, ###) Genoemde klachten treden vaak op in de eerste maand na de start van de behandeling, nemen af in de loop der tijd, en leiden derhalve zelden tot staken van de behandeling De pathogenese van deze lokale reacties is overigens onbekend Antistoffen tegen etanercept worden veel minder vaak (#-#%) geconstateerd dan bij infliximab Lokale reacties worden bij ##% (#<DATUM> van de patiënten gerapporteerd Antistofvorming treedt op, maar is minder frequent gevonden dan bij infliximab monotherapie en lijkt, althans bij IBD en RA patiënten, tot afname van de effectiviteit van de behandeling te leiden (West et al, ###, <PERSOON> et al, ###) In een open-label studie met ## RA patiënten bleek aanwezigheid van antistoffen tegen infliximab bij start van behandeling met adalimumab niet tot afname van de Uit de geleidelijk toenemende hoeveelheid data (bij infliximab en nu ook bij adalimumab) blijkt dat de vorming van antistoffen bij sommige biologicals gepaard kan gaan met lage dalspiegels van het desbetreffende medicament en ook met verminderde werkzaamheid Toch is er nog geen consensus over de noodzaak tot het bepalen van antistoffen en het meten van serumspiegels in de dagelijkse praktijk Resterende vragen gaan onder andere over de effectiviteit van andere imunosuppressieve medicatie ter preventie van antistoffen en de mogelijkheden om alsnog Een ander meer praktisch punt is dat bij falen van een biological na een initiele goede response stoppen met dit medicament voor Ook bij andere biologicals worden lokale en acute infusiereacties alsmede de vorming van antistoffen beschreven Gebruik van anakinra gaat bij de meerderheid van de patiënten (tot ##%) gepaard met lokale reacties op de plaats van injectie, die overigens zelden behandeling behoeft (Bresnihan et al, ###; Fleischmann et al, ###) Bij anakinra werd bij <DATUM> van de ### RA patiënten aanwezigheid van antistoffen geconstateerd (<PERSOON> et al, ###) Bij # van de # patiënten met antistoffen traden lokale injectiereacties op Ook bij abatacept wordt bij #% (## Infusie van rituximab leidt bij ongeveer ##% van de patiënten tijdens het eerste infuus tot infusiereacties (Emery et al, ###) Dit percentage daalt tot ##% bij het tweede infuus In een studie bij ## patiënten met RA werd de ontwikkeling van anti-rituximab antistoffen waargenomen bij # (<DATUM> ) van de deelnemers (Thurlings et al, ###) Bij gebruik van tocilizumab is in een studie met ### patiënten tijdens infusie bij # patiënt een anafylactische reactie opgetreden en werd de studie bij een andere patiënt gestaakt in verband met een niet-bedreigende overgevoeligheidsreactie (Genovese et al, ###) In een andere RCT wordt melding gemaakt van <DATUM> infusiereacties in de # mg/kg tocilizumab groep, versus <DATUM> in de # mg/kg tocilizumab Bij RA patiënten bleek het optreden van infusiereacties geassocieerd met aanwezigheid van antinucleaire antistoffen en afwezigheid van gelijktijdig MTX gebruik (Kapetanovic et al, ###).
| 664 | nvog |
dat bij falen van een biological na een initiele goede response stoppen met dit medicament voor Ook bij andere biologicals worden lokale en acute infusiereacties alsmede de vorming van antistoffen beschreven Gebruik van anakinra gaat bij de meerderheid van de patiënten (tot ##%) gepaard met lokale reacties op de plaats van injectie, die overigens zelden behandeling behoeft (Bresnihan et al, ###; Fleischmann et al, ###) Bij anakinra werd bij <DATUM> van de ### RA patiënten aanwezigheid van antistoffen geconstateerd (<PERSOON> et al, ###) Bij # van de # patiënten met antistoffen traden lokale injectiereacties op Ook bij abatacept wordt bij #% (## Infusie van rituximab leidt bij ongeveer ##% van de patiënten tijdens het eerste infuus tot infusiereacties (Emery et al, ###) Dit percentage daalt tot ##% bij het tweede infuus In een studie bij ## patiënten met RA werd de ontwikkeling van anti-rituximab antistoffen waargenomen bij # (<DATUM> ) van de deelnemers (Thurlings et al, ###) Bij gebruik van tocilizumab is in een studie met ### patiënten tijdens infusie bij # patiënt een anafylactische reactie opgetreden en werd de studie bij een andere patiënt gestaakt in verband met een niet-bedreigende overgevoeligheidsreactie (Genovese et al, ###) In een andere RCT wordt melding gemaakt van <DATUM> infusiereacties in de # mg/kg tocilizumab groep, versus <DATUM> in de # mg/kg tocilizumab Bij RA patiënten bleek het optreden van infusiereacties geassocieerd met aanwezigheid van antinucleaire antistoffen en afwezigheid van gelijktijdig MTX gebruik (Kapetanovic et al, ###) transfusiereacties doen afnemen (van <DATUM> naar <DATUM> ) (Augustsson et al, ###) Ook bij rituximab is aangetoond dat gebruik van corticosteroïden het optreden van infusiereacties met zoân ##% Indien zich een lichte tot milde transfusiereactie heeft voorgedaan kan, ter preventie van een reactie bij een volgend infuus, eventueel premedicatie in de vorm van clemastine en paracetamol p o , #,# uur voor een volgend infuus worden gegeven Voor aanvang van het infuus wordt vervolgens gedurende ## minuten een testdosis infliximab (## ml/uur) gegeven Indien zich eerder ernstige reacties hebben voorgedaan wordt bovendien tevoren ### mg hydrocortison i v toegediend Met dit protocol werden geen recidief reacties waargenomen (Cheifetz et al, ###) Bij RA patiënten bleek de ontwikkeling van antistoffen tegen infliximab (HACA, humane antichimere antistoffen) indirect gerelateerd aan de gebruikte dosering infliximab HACA werden aangetoond bij ##%, ##% en #% van de patiënten die respectievelijk een dosering van #, #, en ## mg/kg infliximab kregen Deze data moeten met de nodige voorzichtigheid worden geïnterpreteerd omdat het (theoretisch) mogelijk is dat bij een hogere dosering infliximab de HACA worden weggevangen Gelijktijdig gebruik van een lage dosis MTX (<DATUM> mg/week) resulteerde in een verdere afname van de HACA formatie tot respectievelijk ##%, #% en #% in de # verschillende groepen ((Maini et al, ###) Ook bij patiënten met de ziekte van Crohn werd minder HACA vorming gevonden in patiënten die gelijktijdig immunosuppressieve medicamenten (azathioprine, mercaptopurine of methotrexaat) gebruikten Van de patiënten met.
| 697 | nvog |
doen afnemen (van <DATUM> naar <DATUM> ) (Augustsson et al, ###) Ook bij rituximab is aangetoond dat gebruik van corticosteroïden het optreden van infusiereacties met zoân ##% Indien zich een lichte tot milde transfusiereactie heeft voorgedaan kan, ter preventie van een reactie bij een volgend infuus, eventueel premedicatie in de vorm van clemastine en paracetamol p o , #,# uur voor een volgend infuus worden gegeven Voor aanvang van het infuus wordt vervolgens gedurende ## minuten een testdosis infliximab (## ml/uur) gegeven Indien zich eerder ernstige reacties hebben voorgedaan wordt bovendien tevoren ### mg hydrocortison i v toegediend Met dit protocol werden geen recidief reacties waargenomen (Cheifetz et al, ###) Bij RA patiënten bleek de ontwikkeling van antistoffen tegen infliximab (HACA, humane antichimere antistoffen) indirect gerelateerd aan de gebruikte dosering infliximab HACA werden aangetoond bij ##%, ##% en #% van de patiënten die respectievelijk een dosering van #, #, en ## mg/kg infliximab kregen Deze data moeten met de nodige voorzichtigheid worden geïnterpreteerd omdat het (theoretisch) mogelijk is dat bij een hogere dosering infliximab de HACA worden weggevangen Gelijktijdig gebruik van een lage dosis MTX (<DATUM> mg/week) resulteerde in een verdere afname van de HACA formatie tot respectievelijk ##%, #% en #% in de # verschillende groepen ((Maini et al, ###) Ook bij patiënten met de ziekte van Crohn werd minder HACA vorming gevonden in patiënten die gelijktijdig immunosuppressieve medicamenten (azathioprine, mercaptopurine of methotrexaat) gebruikten Van de patiënten met met ##% (## van de ##) van de patiënten zonder deze middelen (p ( # ##) (<PERSOON> et al, ###), hetgeen in een vervolgstudie werd bevestigd (Vermeire et al, ###) Ook premedicatie met hydrocortison verlaagt het optreden van antistofvorming bij Crohn patiënten, maar kan dat niet volledig voorkomen (Farrell et al, ###) Bij patiënten met de ziekte van Crohn wordt in de richtlijnen bij gebruik van infliximab premedicatie met ### mg hydrocortison en co-medicatie in Daarentegen wordt gebruik van dergelijke co-medicatie bij patiënten met ankyloserende spondylitis (AS) niet aanbevolen (Richtlijn voor de diagnostiek en behandeling van Ankyloserende Spondylitis ###) Tenslotte wordt, bij gebruik van infliximab zowel bij IBD als AS, een inductieschema met infusie bij #,# en # weken aanbevolen, terwijl tegelijkertijd gewezen wordt op een voortgaande onderhoudstherapie met infliximab teneinde het interval tussen toedieningen niet te verlengen (zoals bij on demand behandeling) omdat dit ook geassocieerd is met meer infuusreacties Dit regime gaf bij Crohn patiënten minder antistofvorming dan een Uit een studie bij Crohn patiënten behandeld met infliximab blijkt dat bij de meeste patiënten verlaging van de infusiesnelheid volstaat Bij ernstige reacties kan adrenaline worden gegeven (# #-# # ml, <DATUM> sc) maximaal # keer te herhalen met # minuten interval, met ### mg Ook in een studie bij RA en AS patiënten blijkt dat bij een acute infusiereactie terugschroeven van de infusiesnelheid bij de meeste patiënten voldoende is om de symptomen te bestrijden Het gebruik van biologicals (TNFα-blokkers, anakinra, adalimub, rituximab, tocilizumab) kan gepaard gaan met lokale of systemische infusiereacties.
| 694 | nvog |
de ##) van de patiënten zonder deze middelen (p ( # ##) (<PERSOON> et al, ###), hetgeen in een vervolgstudie werd bevestigd (Vermeire et al, ###) Ook premedicatie met hydrocortison verlaagt het optreden van antistofvorming bij Crohn patiënten, maar kan dat niet volledig voorkomen (Farrell et al, ###) Bij patiënten met de ziekte van Crohn wordt in de richtlijnen bij gebruik van infliximab premedicatie met ### mg hydrocortison en co-medicatie in Daarentegen wordt gebruik van dergelijke co-medicatie bij patiënten met ankyloserende spondylitis (AS) niet aanbevolen (Richtlijn voor de diagnostiek en behandeling van Ankyloserende Spondylitis ###) Tenslotte wordt, bij gebruik van infliximab zowel bij IBD als AS, een inductieschema met infusie bij #,# en # weken aanbevolen, terwijl tegelijkertijd gewezen wordt op een voortgaande onderhoudstherapie met infliximab teneinde het interval tussen toedieningen niet te verlengen (zoals bij on demand behandeling) omdat dit ook geassocieerd is met meer infuusreacties Dit regime gaf bij Crohn patiënten minder antistofvorming dan een Uit een studie bij Crohn patiënten behandeld met infliximab blijkt dat bij de meeste patiënten verlaging van de infusiesnelheid volstaat Bij ernstige reacties kan adrenaline worden gegeven (# #-# # ml, <DATUM> sc) maximaal # keer te herhalen met # minuten interval, met ### mg Ook in een studie bij RA en AS patiënten blijkt dat bij een acute infusiereactie terugschroeven van de infusiesnelheid bij de meeste patiënten voldoende is om de symptomen te bestrijden Het gebruik van biologicals (TNFα-blokkers, anakinra, adalimub, rituximab, tocilizumab) kan gepaard gaan met lokale of systemische infusiereacties Lokale/infusiereacties verlopen over het algemeen mild en komen minder voor bij gelijktijdig gebruik van immunosuppressieve medicatie, zoals methotrexaat of een Bij gebruik van TNFα-blokkers, in het bijzonder bij infliximab en in mindere mate adalimumab, kan antistofvorming voorkomen De antistofvorming is geassocieerd met een hogere kans op infusiereacties en mogelijk met een verminderde werkzaamheid Ook gebruik van anakinra en rituximab kan antistofvorming Vorming van antistoffen tegen infliximab bij RA en de ziekte van Crohn wordt minder vaak gezien tijdens gelijktijdig gebruik van immunosuppressiva Vorming van antistoffen tegen infliximab bij de ziekte van Crohn wordt minder vaak gezien door te starten met een oplaadschema en onderhoudstherapie volgens Bij optreden van milde infusiereacties kan vaak worden volstaan met minderen van Ernstige acute infusiereacties kunnen worden bestreden door het infuus te staken, en de patiënt te behandelen met hydrocortison, clemastine, paracetamol en Gegevens over het optreden van allergische reacties zijn beperkt, zowel per individueel product als per specifieke indicatie (ziektebeeld) Veel data over monotherapie zijn afkomstig uit de IBD literatuur en betreffen gebruik van infliximab Bijwerkingen en ontwikkeling van anti-infliximab antistoffen en de behandeling ervan worden in de literatuur beschreven Aangezien infliximab een chimere antistof is, kunnen bijwerkingen van gehumaniseerde antistoffen minder zijn Indien milde infusiereacties optreden, kan vaak worden volstaan met het minderen van de Bij ernstige reacties ligt het voor de hand het middel in kwestie blijvend te staken <PERSOON> bij ontbreken van alternatieven en ziekteactiviteit die behandeling behoeft, kan worden overwogen.
| 609 | nvog |
Lokale/infusiereacties verlopen over het algemeen mild en komen minder voor bij gelijktijdig gebruik van immunosuppressieve medicatie, zoals methotrexaat of een Bij gebruik van TNFα-blokkers, in het bijzonder bij infliximab en in mindere mate adalimumab, kan antistofvorming voorkomen De antistofvorming is geassocieerd met een hogere kans op infusiereacties en mogelijk met een verminderde werkzaamheid Ook gebruik van anakinra en rituximab kan antistofvorming Vorming van antistoffen tegen infliximab bij RA en de ziekte van Crohn wordt minder vaak gezien tijdens gelijktijdig gebruik van immunosuppressiva Vorming van antistoffen tegen infliximab bij de ziekte van Crohn wordt minder vaak gezien door te starten met een oplaadschema en onderhoudstherapie volgens Bij optreden van milde infusiereacties kan vaak worden volstaan met minderen van Ernstige acute infusiereacties kunnen worden bestreden door het infuus te staken, en de patiënt te behandelen met hydrocortison, clemastine, paracetamol en Gegevens over het optreden van allergische reacties zijn beperkt, zowel per individueel product als per specifieke indicatie (ziektebeeld) Veel data over monotherapie zijn afkomstig uit de IBD literatuur en betreffen gebruik van infliximab Bijwerkingen en ontwikkeling van anti-infliximab antistoffen en de behandeling ervan worden in de literatuur beschreven Aangezien infliximab een chimere antistof is, kunnen bijwerkingen van gehumaniseerde antistoffen minder zijn Indien milde infusiereacties optreden, kan vaak worden volstaan met het minderen van de Bij ernstige reacties ligt het voor de hand het middel in kwestie blijvend te staken <PERSOON> bij ontbreken van alternatieven en ziekteactiviteit die behandeling behoeft, kan worden overwogen De rol van antistofbepaling in de dagelijkse praktijk is, naar mening van de werkgroep, in deze onvoldoende uitgekristalliseerd om hierover een standpunt in te nemen Ter preventie van infusiereacties en antistofvorming wordt aanbevolen biologicals te combineren met het gebruik van een ander immunosuppressivum (hydrocortison, methotrexaat, azathioprine), vooral bij ziektebeelden waarbij andere immunosuppressiva vaak toch al worden gebruikt Deze conclusie is gebaseerd op IBD en RA literatuur bij gebruik van infliximab Enige terughoudendheid is derhalve op zijn plaats met het generaliseren van deze data naar andere - bij patiënten met de ziekte van Crohn bij gebruik van infliximab te starten met # mg/kg - bij alle andere aandoeningen kunnen geen aanbevelingen geformuleerd worden wegens Een ernstige infusiereactie dient te worden bestreden met hydrocortison, clemastine, paracetamol Hoe kunnen cardiovasculaire bijwerkingen van biologicals, zoals hartfalen en dyslipidemie, worden voorkomen en, indien deze optreden, worden behandeld? IMID patiënten hebben een, in vergelijking tot de algemene populatie, tot twee keer verhoogd risico op atherosclerotische aandoeningen en hartfalen Factoren als systemische inflammatie en medicatiegebruik, waaronder het gebruik van TNFα-blokkers, lijken een rol te spelen, maar de precieze oorzaak van het hartfalen is verre van duidelijk Zo wordt van TNFα verondersteld dat dit cytokine een belangrijke pathofysiologische rol speelt in de ontwikkeling van hartfalen De behandeling van patiënten met hartfalen met een TNFα-blokker leidde echter niet tot een verbetering van de myocardfunctie Bij hogere doseringen anti-TNFα was er zelfs sprake van een trend naar verslechtering van het hartfalen (<PERSOON> et al ###) De vraag is dan ook in hoeverre.
| 569 | nvog |
is, naar mening van de werkgroep, in deze onvoldoende uitgekristalliseerd om hierover een standpunt in te nemen Ter preventie van infusiereacties en antistofvorming wordt aanbevolen biologicals te combineren met het gebruik van een ander immunosuppressivum (hydrocortison, methotrexaat, azathioprine), vooral bij ziektebeelden waarbij andere immunosuppressiva vaak toch al worden gebruikt Deze conclusie is gebaseerd op IBD en RA literatuur bij gebruik van infliximab Enige terughoudendheid is derhalve op zijn plaats met het generaliseren van deze data naar andere - bij patiënten met de ziekte van Crohn bij gebruik van infliximab te starten met # mg/kg - bij alle andere aandoeningen kunnen geen aanbevelingen geformuleerd worden wegens Een ernstige infusiereactie dient te worden bestreden met hydrocortison, clemastine, paracetamol Hoe kunnen cardiovasculaire bijwerkingen van biologicals, zoals hartfalen en dyslipidemie, worden voorkomen en, indien deze optreden, worden behandeld? IMID patiënten hebben een, in vergelijking tot de algemene populatie, tot twee keer verhoogd risico op atherosclerotische aandoeningen en hartfalen Factoren als systemische inflammatie en medicatiegebruik, waaronder het gebruik van TNFα-blokkers, lijken een rol te spelen, maar de precieze oorzaak van het hartfalen is verre van duidelijk Zo wordt van TNFα verondersteld dat dit cytokine een belangrijke pathofysiologische rol speelt in de ontwikkeling van hartfalen De behandeling van patiënten met hartfalen met een TNFα-blokker leidde echter niet tot een verbetering van de myocardfunctie Bij hogere doseringen anti-TNFα was er zelfs sprake van een trend naar verslechtering van het hartfalen (<PERSOON> et al ###) De vraag is dan ook in hoeverre Daarnaast komt premature atherosclerose bij IMID patiënten vaker voor (Nurmohamed ###; Popa et al, ###; <PERSOON> et al, ###; Mehta et al, ###) In het kader van preventie is er daarvan In het kader van het gebruik van biologicals is van belang in hoeverre het gebruik van deze middelen van invloed is op de traditionele cardiovasculaire risicofactoren, in het bijzonder TNFα heeft een negatief inotrope invloed op het myocard, remt remodelling, en speelt als zodanig een rol in de pathogenese van hartfalen De effecten van TNFα zijn echter complex Zo is de invloed op het myocard mogelijk afhankelijk van de expositieduur aan TNFα en de gelijktijdige Er zijn diverse case reports verschenen van patiënten met RA, IBD, artritis psoriatica of JCA die tijdens het gebruik van TNFα-blokkers hartfalen ontwikkelden of waarbij verergering van bestaand hartfalen optrad Bij de helft van de patiënten (n=##) met nieuw ontstaan hartfalen was geen risicofactor aanwezig, hetgeen suggereert dat het gebruik van TNFα-blokkers mogelijk een oorzakelijke rol speelt (Kwon et al, ###) In RCTs is echter geen verhoogd voorkomen van hartfalen gevonden tijdens het gebruik van TNFα-blokkers (<PERSOON> et al ###) Ook in observationele studies is geen verhoogd risico gevonden In de National Databank for Rheumatic Diseases werden <DATUM> patiënten met RA geëvalueerd Hartfalen werd geconstateerd bij <DATUM> van de infliximab en etanercept gebruikers, terwijl dat percentage op <DATUM> lag bij patiënten die geen TNFα-blokkers gebruikten Ook na correctie voor belangrijke covariabelen werd geen.
| 615 | nvog |
bij IMID patiënten vaker voor (Nurmohamed ###; Popa et al, ###; <PERSOON> et al, ###; Mehta et al, ###) In het kader van preventie is er daarvan In het kader van het gebruik van biologicals is van belang in hoeverre het gebruik van deze middelen van invloed is op de traditionele cardiovasculaire risicofactoren, in het bijzonder TNFα heeft een negatief inotrope invloed op het myocard, remt remodelling, en speelt als zodanig een rol in de pathogenese van hartfalen De effecten van TNFα zijn echter complex Zo is de invloed op het myocard mogelijk afhankelijk van de expositieduur aan TNFα en de gelijktijdige Er zijn diverse case reports verschenen van patiënten met RA, IBD, artritis psoriatica of JCA die tijdens het gebruik van TNFα-blokkers hartfalen ontwikkelden of waarbij verergering van bestaand hartfalen optrad Bij de helft van de patiënten (n=##) met nieuw ontstaan hartfalen was geen risicofactor aanwezig, hetgeen suggereert dat het gebruik van TNFα-blokkers mogelijk een oorzakelijke rol speelt (Kwon et al, ###) In RCTs is echter geen verhoogd voorkomen van hartfalen gevonden tijdens het gebruik van TNFα-blokkers (<PERSOON> et al ###) Ook in observationele studies is geen verhoogd risico gevonden In de National Databank for Rheumatic Diseases werden <DATUM> patiënten met RA geëvalueerd Hartfalen werd geconstateerd bij <DATUM> van de infliximab en etanercept gebruikers, terwijl dat percentage op <DATUM> lag bij patiënten die geen TNFα-blokkers gebruikten Ook na correctie voor belangrijke covariabelen werd geen Hartfalen kwam niet voor bij met anti-TNFα behandelde patiënten jonger dan <LEEFTIJD> jaar In een kleine case-control studie werd het optreden van hartfalen in een groep van ### RA patiënten, behandeld met etanercept, infliximab of adalimumab vergeleken met RA patiënten zonder TNFα-blokkers en niet-RA patiënten Ook in deze studie werd geen verschil in optreden van In een studie met relatief jonge RA en Crohn patiënten (â¤<LEEFTIJD> jaar) werd gedurende de follow-up van ## maanden bij # (# #%) van de in totaal <DATUM> RA en <DATUM> Crohn patiënten hartfalen geconstateerd Het RR bij RA was niet-significant verhoogd (<DATUM> bij RA patiënten (<PERSOON> et al, ###) Bij oudere RA patiënten is het risico op hartfalen bij gebruik van TNFα-blokkers mogelijk wel verhoogd In een RA cohort van patiënten ouder <LEEFTIJD> jaar (# ### behandeld met, <DATUM> zonder TNFα-blokkers) werd een verhoogd risico op ziekenhuisopname ten gevolge van hartfalen met #<DATUM> RA patiënten, werd de incidentie van ziekenhuisopnames ten gevolge van hartfalen onderzocht De incidentie van hartfalen bedroeg # #/### patiëntjaren Patiënten behandeld met infliximab en etanercept hadden een lager risico op hartfalen dan de patiënten behandeld zonder Recent werden mortaliteitsgegevens uit de BIOBADASER database gepubliceerd, een nationaal <PERSOON> cohort van RA patiënten behandeld met biologicals waarbij de mortaliteit van patiënten behandeld met TNFα-blokkers werd vergeleken met de mortaliteit van RA patiënten afkomstig uit de EMECAR database, welke niet werden behandeld met TNFα-blokkers Zowel de mortaliteit t g v.
| 659 | nvog |
anti-TNFα behandelde patiënten jonger dan <LEEFTIJD> jaar In een kleine case-control studie werd het optreden van hartfalen in een groep van ### RA patiënten, behandeld met etanercept, infliximab of adalimumab vergeleken met RA patiënten zonder TNFα-blokkers en niet-RA patiënten Ook in deze studie werd geen verschil in optreden van In een studie met relatief jonge RA en Crohn patiënten (â¤<LEEFTIJD> jaar) werd gedurende de follow-up van ## maanden bij # (# #%) van de in totaal <DATUM> RA en <DATUM> Crohn patiënten hartfalen geconstateerd Het RR bij RA was niet-significant verhoogd (<DATUM> bij RA patiënten (<PERSOON> et al, ###) Bij oudere RA patiënten is het risico op hartfalen bij gebruik van TNFα-blokkers mogelijk wel verhoogd In een RA cohort van patiënten ouder <LEEFTIJD> jaar (# ### behandeld met, <DATUM> zonder TNFα-blokkers) werd een verhoogd risico op ziekenhuisopname ten gevolge van hartfalen met #<DATUM> RA patiënten, werd de incidentie van ziekenhuisopnames ten gevolge van hartfalen onderzocht De incidentie van hartfalen bedroeg # #/### patiëntjaren Patiënten behandeld met infliximab en etanercept hadden een lager risico op hartfalen dan de patiënten behandeld zonder Recent werden mortaliteitsgegevens uit de BIOBADASER database gepubliceerd, een nationaal <PERSOON> cohort van RA patiënten behandeld met biologicals waarbij de mortaliteit van patiënten behandeld met TNFα-blokkers werd vergeleken met de mortaliteit van RA patiënten afkomstig uit de EMECAR database, welke niet werden behandeld met TNFα-blokkers Zowel de mortaliteit t g v patiënten behandeld met anti-TNF Ook incidentie van hartfalen, voor leeftijd gestratificeerd, was lager in deze groep (# # (##% betrouwbaarheidinterval # #-# <DATUM> patiëntjaren) versus <DATUM> (<DATUM> /### patiëntjaren (Carmona et al, ###) Uit de Duitse RABBIT database kwamen soortgelijke gegevens naar voren Optreden van hartfalen in RA patiënten in een tijdsspanne van <LEEFTIJD> jaar was <DATUM> en # #% bij patiënten respectievelijk met en zonder cardiovasculaire ziekte op het moment van starten van een behandeling met een TNFα-blokker Dit cohort besloeg <DATUM-##> patiënten Het gebruik van anti-TNF middelen was eerder geassocieerd met een lager, dan een hoger risico op hartfalen (HR # #, ##% CI # <DATUM-##> (Listing et al, ###) In een subanalyse van ## patiënten met bekend hartfalen werd geen associatie gevonden tussen verergering van Samenvattend zijn geen harde data voorhanden die een verhoogd risico op het nieuw ontstaan of verergering van bestaand hartfalen aantonen bij IMID patiënten door gebruik van TNFαblokkers (<PERSOON> et al, ###) Wellicht moet een uitzondering worden gemaakt voor patiënten ouder dan <LEEFTIJD> jaar en voor patiënten met klasse III en IV hartfalen, omdat die in studies geëxcludeerd waren Men moet zich echter realiseren dat de data waarop deze conclusies zijn gebaseerd berusten op studies waarin zeer verschillende definities van hartfalen werden gehanteerd en dat bij een groot aantal studies patiënten met hartfalen tevoren werden Door onder andere de ACR wordt hartfalen NYHA klasse III-IV, ongeacht de leeftijd, als een contra-indicatie voor het gebruik van TNFα-blokkers beschouwd (Saag et al, ###) Dit is.
| 702 | nvog |
was lager in deze groep (# # (##% betrouwbaarheidinterval # #-# <DATUM> patiëntjaren) versus <DATUM> (<DATUM> /### patiëntjaren (Carmona et al, ###) Uit de Duitse RABBIT database kwamen soortgelijke gegevens naar voren Optreden van hartfalen in RA patiënten in een tijdsspanne van <LEEFTIJD> jaar was <DATUM> en # #% bij patiënten respectievelijk met en zonder cardiovasculaire ziekte op het moment van starten van een behandeling met een TNFα-blokker Dit cohort besloeg <DATUM> patiënten Het gebruik van anti-TNF middelen was eerder geassocieerd met een lager, dan een hoger risico op hartfalen (HR # #, ##% CI # <DATUM> (Listing et al, ###) In een subanalyse van ## patiënten met bekend hartfalen werd geen associatie gevonden tussen verergering van Samenvattend zijn geen harde data voorhanden die een verhoogd risico op het nieuw ontstaan of verergering van bestaand hartfalen aantonen bij IMID patiënten door gebruik van TNFαblokkers (<PERSOON> et al, ###) Wellicht moet een uitzondering worden gemaakt voor patiënten ouder dan <LEEFTIJD> jaar en voor patiënten met klasse III en IV hartfalen, omdat die in studies geëxcludeerd waren Men moet zich echter realiseren dat de data waarop deze conclusies zijn gebaseerd berusten op studies waarin zeer verschillende definities van hartfalen werden gehanteerd en dat bij een groot aantal studies patiënten met hartfalen tevoren werden Door onder andere de ACR wordt hartfalen NYHA klasse III-IV, ongeacht de leeftijd, als een contra-indicatie voor het gebruik van TNFα-blokkers beschouwd (Saag et al, ###) Dit is In de RENEWAL studie werd het effect van etanercept op ziekenhuisopname door hartfalen en mortaliteit in patiënten met NYHA klasse II-IV chronisch hartfalen met een ejectiefractie van ⤠# ## beoordeeld Enig effect op beide uitkomstmaten kon niet worden aangetoond (Mann et al, ###) In een andere studie werd toevoegen van infliximab in verschillende doseringen bij patiënten met NYHA klasse III-IV hartfalen en een ejectiefractie ⤠# ## onderzocht De ejectiefractie in de patiënten behandeld met # mg/kg infliximab verbeterde Het gecombineerde risico van overlijden als gevolge van elke oorzaak en opname als gevolg van hartfalen was significant verhoogd in patiënten behandeld met ## mg/kg infliximab (<PERSOON> et al, ###) In de recent gepubliceerde richtlijnen voor de behandeling van inflammatoire darmziekten wordt eveneens hartfalen NYHA klasse III-IV als contra-indicatie voor het gebruik van TNFα-blokkers Over de andere biologicals zijn zeer beperkt data verschenen in relatie met hartfalen In de RCTs met anakinra, tot op heden gepubliceerd, is geen hartfalen vermeld in de met anakinra behandelde RA patiënten (<PERSOON> et al, ###; Fleischmann et al, ###) Dat geldt evenzeer voor Patiënten met systemische reumatische ziekten hebben een verhoogd cardiovasculair risico, wat onder ander wordt veroorzaakt door de aanwezigheid van dyslipidemie, deels gerelateerd aan ziekteactiviteit Inflammatie leidt tot lagere totaal cholesterol maar vooral ook verlaagde HDLcholesterol spiegels Het gebruik van TNFα-blokkers heeft op het lipidenprofiel mogelijk een gunstig effect, al is de literatuur hierin niet eenduidig In een eerste, kleine studie naar de effecten van TNFα-blokkers.
| 666 | nvog |
RENEWAL studie werd het effect van etanercept op ziekenhuisopname door hartfalen en mortaliteit in patiënten met NYHA klasse II-IV chronisch hartfalen met een ejectiefractie van ⤠# ## beoordeeld Enig effect op beide uitkomstmaten kon niet worden aangetoond (Mann et al, ###) In een andere studie werd toevoegen van infliximab in verschillende doseringen bij patiënten met NYHA klasse III-IV hartfalen en een ejectiefractie ⤠# ## onderzocht De ejectiefractie in de patiënten behandeld met # mg/kg infliximab verbeterde Het gecombineerde risico van overlijden als gevolge van elke oorzaak en opname als gevolg van hartfalen was significant verhoogd in patiënten behandeld met ## mg/kg infliximab (<PERSOON> et al, ###) In de recent gepubliceerde richtlijnen voor de behandeling van inflammatoire darmziekten wordt eveneens hartfalen NYHA klasse III-IV als contra-indicatie voor het gebruik van TNFα-blokkers Over de andere biologicals zijn zeer beperkt data verschenen in relatie met hartfalen In de RCTs met anakinra, tot op heden gepubliceerd, is geen hartfalen vermeld in de met anakinra behandelde RA patiënten (<PERSOON> et al, ###; Fleischmann et al, ###) Dat geldt evenzeer voor Patiënten met systemische reumatische ziekten hebben een verhoogd cardiovasculair risico, wat onder ander wordt veroorzaakt door de aanwezigheid van dyslipidemie, deels gerelateerd aan ziekteactiviteit Inflammatie leidt tot lagere totaal cholesterol maar vooral ook verlaagde HDLcholesterol spiegels Het gebruik van TNFα-blokkers heeft op het lipidenprofiel mogelijk een gunstig effect, al is de literatuur hierin niet eenduidig In een eerste, kleine studie naar de effecten van TNFα-blokkers lipidenprofiel na gebruik van infliximab (Cauza et al, ###) In een grotere studie, met ## RA patiënten, werd een stijging van totaal cholesterol en HDL cholesterol gezien na # weken behandeling met infliximab (<PERSOON> et al, ###), waarbij het atherogene profiel gelijk bleef Soortgelijke resultaten in patiënten met RA, werden beschreven tijdens behandeling met ###) Daarentegen werd in andere studies na <LEEFTIJD> jaar behandeling geen verschil op het lipidenspectrum gevonden tijdens gebruik van TNFα-blokkers en werd zelfs een verslechtering gerapporteerd na <LEEFTIJD> jaar infliximab gebruik (Dahlqvist et al, ###; Kiortsis et al, ###) In een studie met ## RA patiënten werd tijdens een studieduur van ## weken aanvankelijk een verbetering van het lipidenprofiel gevonden, maar aan het einde van de studie was dit effect weer verdwenen (<PERSOON> et al, ###) Het effect van TNFα-blokkers op het lipidenprofiel lijkt derhalve Over de effecten van andere biologicals is slechts zeer beperkte informatie voorhanden In een ongecontroleerde studie met # RA patiënten, behandeld met rituximab, werd het lipidenprofiel tot ## weken na behandeling bepaald Totaal cholesterol daalde <DATUM> en HDL-Cholesterol steeg ##-##% bij de patiënten (Kerekes et al, ###) Gebruik van tocilizumab leidt tot geringe stijging in (# # mmol/l), welke gerelateerd is aan daling van de CRP waarden (Genovese et al, ###; Emery et al, ###) De lange termijn klinische consequenties hiervan zijn nog niet duidelijk Het gebruik van TNFα-blokkers leidt niet tot de novo hartfalen, of verergering van bestaand hartfalen bij RA en Crohn patiënten.
| 676 | nvog |
infliximab (Cauza et al, ###) In een grotere studie, met ## RA patiënten, werd een stijging van totaal cholesterol en HDL cholesterol gezien na # weken behandeling met infliximab (<PERSOON> et al, ###), waarbij het atherogene profiel gelijk bleef Soortgelijke resultaten in patiënten met RA, werden beschreven tijdens behandeling met ###) Daarentegen werd in andere studies na <LEEFTIJD> jaar behandeling geen verschil op het lipidenspectrum gevonden tijdens gebruik van TNFα-blokkers en werd zelfs een verslechtering gerapporteerd na <LEEFTIJD> jaar infliximab gebruik (Dahlqvist et al, ###; Kiortsis et al, ###) In een studie met ## RA patiënten werd tijdens een studieduur van ## weken aanvankelijk een verbetering van het lipidenprofiel gevonden, maar aan het einde van de studie was dit effect weer verdwenen (<PERSOON> et al, ###) Het effect van TNFα-blokkers op het lipidenprofiel lijkt derhalve Over de effecten van andere biologicals is slechts zeer beperkte informatie voorhanden In een ongecontroleerde studie met # RA patiënten, behandeld met rituximab, werd het lipidenprofiel tot ## weken na behandeling bepaald Totaal cholesterol daalde <DATUM> en HDL-Cholesterol steeg ##-##% bij de patiënten (Kerekes et al, ###) Gebruik van tocilizumab leidt tot geringe stijging in (# # mmol/l), welke gerelateerd is aan daling van de CRP waarden (Genovese et al, ###; Emery et al, ###) De lange termijn klinische consequenties hiervan zijn nog niet duidelijk Het gebruik van TNFα-blokkers leidt niet tot de novo hartfalen, of verergering van bestaand hartfalen bij RA en Crohn patiënten patiënten met klasse III en IV vormen hierop mogelijk een uitzondering Er zijn geen aanwijzingen dat gebruik van rituximab, anakinra, tocilizumab of abatacept een verhoogd risico geeft op de ontwikkeling of progressie van hartfalen bij patiënten met IMID, maar data hierover zijn zeer beperkt Er zijn aanwijzingen dat het gebruik van TNFα-blokkers en van Tocilizumab een tijdelijke, geringe verandering geeft van het lipidenspectrum bij de patiënten die met deze middelen worden behandeld De klinische consequenties hiervan zijn onduidelijk Van andere biologicals zijn de effecten op het lipidenspectrum De literatuur over (nieuw ontstaan of vergeren van bestaand) hartfalen bij IMID is beperkt en is met name gebaseerd op RA patiënten Overtuigende bewijzen dat gebruik van TNFα-blokkers hartfalen induceert of verergert zijn niet voorhanden Toch heeft de werkgroep gemeend een standpunt in te moeten nemen dat in overeenstemming is met #B-teksten en overige richtlijnen Bij patiënten met hartfalen met een NYHA klasse III-IV (tabel) is terughoudendheid geïndiceerd, waarbij dus voor het starten met een TNFα-blokker op basis van anamnese een oordeel over de Klasse <PERSOON> zonder beperking van fysieke activiteit Normale activiteit veroorzaakt Klasse II Patiënten met een geringe beperking van fysieke activiteit Geen klachten in Klasse III Patiënten met een duidelijke beperking van de fysieke activiteit Geringe Klasse IV Patiënten met ernstige beperkingen in de fysieke activiteit Klachten zijn ook Voor andere biologicals zijn er geen aanwijzingen dat deze de hartfunctie beïnvloeden Ook.
| 633 | nvog |
vormen hierop mogelijk een uitzondering Er zijn geen aanwijzingen dat gebruik van rituximab, anakinra, tocilizumab of abatacept een verhoogd risico geeft op de ontwikkeling of progressie van hartfalen bij patiënten met IMID, maar data hierover zijn zeer beperkt Er zijn aanwijzingen dat het gebruik van TNFα-blokkers en van Tocilizumab een tijdelijke, geringe verandering geeft van het lipidenspectrum bij de patiënten die met deze middelen worden behandeld De klinische consequenties hiervan zijn onduidelijk Van andere biologicals zijn de effecten op het lipidenspectrum De literatuur over (nieuw ontstaan of vergeren van bestaand) hartfalen bij IMID is beperkt en is met name gebaseerd op RA patiënten Overtuigende bewijzen dat gebruik van TNFα-blokkers hartfalen induceert of verergert zijn niet voorhanden Toch heeft de werkgroep gemeend een standpunt in te moeten nemen dat in overeenstemming is met #B-teksten en overige richtlijnen Bij patiënten met hartfalen met een NYHA klasse III-IV (tabel) is terughoudendheid geïndiceerd, waarbij dus voor het starten met een TNFα-blokker op basis van anamnese een oordeel over de Klasse <PERSOON> zonder beperking van fysieke activiteit Normale activiteit veroorzaakt Klasse II Patiënten met een geringe beperking van fysieke activiteit Geen klachten in Klasse III Patiënten met een duidelijke beperking van de fysieke activiteit Geringe Klasse IV Patiënten met ernstige beperkingen in de fysieke activiteit Klachten zijn ook Voor andere biologicals zijn er geen aanwijzingen dat deze de hartfunctie beïnvloeden Ook middelen) en dat informatie over bijwerkingen over het algemeen korte follow-up betreft Dit geldt eveneens voor de invloed van biologicals op het lipidenspectrum Met name studies met langere follow-up en optreden van cardiovasculaire events zijn in deze van essentieel belang, Het immuunsysteem speelt ook een belangrijke rol bij de afweer in de zin van tumorsurveillance Het gebruik van biologicals werpt dan ook de vraag op of deze medicatie niet tot een verhoogde Naast de systematische literatuursearch is ook gezocht op de website van de Europese en Voordat de uitgangsvraag beantwoord kan worden is natuurlijk van belang geïnformeerd te zijn over de achtergrondincidenties van maligniteiten in de algemene bevolking en bij patiënten met Reumatoïde artritis; In een recente meta-analyse van observationele studies bij RA is gekeken naar het relatieve risico ten opzichte van de algemene populatie Daaruit komt naar voren dat het overall risico vergelijkbaar is ten opzichte van de algemene populatie (Standardized Incidence vaker voor, terwijl colorectale- en mammatumoren minder vaak voorkomen De respectievelijke verdubbelde risico op lymfomen lijkt gerelateerd te zijn aan de ziekteactiviteit en is ook al voorhanden om tot een betrouwbare uitspraak te komen over het maligniteitsrisico Artritis psoriatica; Uit de slechts beperkte literatuur komen geen aanwijzingen dat artritis psoriatica gepaard gaan met een overall verhoogde kans op maligniteiten (Rohekar et al, ###) Psoriasis; Bij psoriasis is er, ten opzichte van de algemene populatie, een hoger achtergrondrisico voor lymfomen (Hannuksela-Svahn et al, ###), waarbij het relatief risico, net als bij RA, afhangt van de ziekteactiviteit Zo hebben patiënten met milde psoriasis een relatief risico tussen de #,# â.
| 579 | nvog |
Dit geldt eveneens voor de invloed van biologicals op het lipidenspectrum Met name studies met langere follow-up en optreden van cardiovasculaire events zijn in deze van essentieel belang, Het immuunsysteem speelt ook een belangrijke rol bij de afweer in de zin van tumorsurveillance Het gebruik van biologicals werpt dan ook de vraag op of deze medicatie niet tot een verhoogde Naast de systematische literatuursearch is ook gezocht op de website van de Europese en Voordat de uitgangsvraag beantwoord kan worden is natuurlijk van belang geïnformeerd te zijn over de achtergrondincidenties van maligniteiten in de algemene bevolking en bij patiënten met Reumatoïde artritis; In een recente meta-analyse van observationele studies bij RA is gekeken naar het relatieve risico ten opzichte van de algemene populatie Daaruit komt naar voren dat het overall risico vergelijkbaar is ten opzichte van de algemene populatie (Standardized Incidence vaker voor, terwijl colorectale- en mammatumoren minder vaak voorkomen De respectievelijke verdubbelde risico op lymfomen lijkt gerelateerd te zijn aan de ziekteactiviteit en is ook al voorhanden om tot een betrouwbare uitspraak te komen over het maligniteitsrisico Artritis psoriatica; Uit de slechts beperkte literatuur komen geen aanwijzingen dat artritis psoriatica gepaard gaan met een overall verhoogde kans op maligniteiten (Rohekar et al, ###) Psoriasis; Bij psoriasis is er, ten opzichte van de algemene populatie, een hoger achtergrondrisico voor lymfomen (Hannuksela-Svahn et al, ###), waarbij het relatief risico, net als bij RA, afhangt van de ziekteactiviteit Zo hebben patiënten met milde psoriasis een relatief risico tussen de #,# â (Gelfand et al, ###; ###) Daarnaast is er een verhoogd risico voor huidtumoren bij eerdere UV therapie (met name PUVA) of door het gebruik van immunosuppresiva zoals ciclosporine Inflammatoire darmziekten; Patiënten met inflammatoire darmziekten hebben een verhoogd risico op het ontwikkelen van darmkanker In een meta-analyse van ### studies werd een prevalentie van #,#% gerapporteerd voor een willekeurige patiënt met colitis ulcerosa en #,#% voor patiënten met pancolitis, terwijl het cumulatieve risico voor het ontstaan van een carcinoom #, # en ##% na respectievelijk ##, ## en <LEEFTIJD> jaar bleek (Eaden et al, ###) Recentere studies laten echter een veel minder hoog risico (Rutter et al, ###) of zelfs een vergelijkbare incidentie zien in vergelijking Bij de ziekte van Crohn is het relatieve risico voor het ontstaan van dikkedarmkanker ongeveer #,# voor de totale patiëntengroep en #,# voor degenen, waarbij de ziekte alleen gelokaliseerd is in het colon (Ekbom et al, ###; Bernstein et al, ###) De gemiddelde duur van de ziekte voorafgaande aan het carcinoom is vergelijkbaar voor de ziekte van Crohn en colitis ulcerosa, respectievelijk ## en <LEEFTIJD> jaar (Bernstein et al, ###) Ook is het risico op tumoren van de dunne darm verhoogd bij de ziekte van Crohn met een relatief risico ver boven de ##, leidend tot een Er is discussie of het achtergrondrisico op het krijgen van een lymfoom bij patiënten met de ziekte van Crohn verhoogd is (Loftus et al, ###; <PERSOON> et al, ###, Bernstein et al, ###) Het.
| 652 | nvog |
(Gelfand et al, ###; ###) Daarnaast is er een verhoogd risico voor huidtumoren bij eerdere UV therapie (met name PUVA) of door het gebruik van immunosuppresiva zoals ciclosporine Inflammatoire darmziekten; Patiënten met inflammatoire darmziekten hebben een verhoogd risico op het ontwikkelen van darmkanker In een meta-analyse van ### studies werd een prevalentie van #,#% gerapporteerd voor een willekeurige patiënt met colitis ulcerosa en #,#% voor patiënten met pancolitis, terwijl het cumulatieve risico voor het ontstaan van een carcinoom #, # en ##% na respectievelijk ##, ## en <LEEFTIJD> jaar bleek (Eaden et al, ###) Recentere studies laten echter een veel minder hoog risico (Rutter et al, ###) of zelfs een vergelijkbare incidentie zien in vergelijking Bij de ziekte van Crohn is het relatieve risico voor het ontstaan van dikkedarmkanker ongeveer #,# voor de totale patiëntengroep en #,# voor degenen, waarbij de ziekte alleen gelokaliseerd is in het colon (Ekbom et al, ###; Bernstein et al, ###) De gemiddelde duur van de ziekte voorafgaande aan het carcinoom is vergelijkbaar voor de ziekte van Crohn en colitis ulcerosa, respectievelijk ## en <LEEFTIJD> jaar (Bernstein et al, ###) Ook is het risico op tumoren van de dunne darm verhoogd bij de ziekte van Crohn met een relatief risico ver boven de ##, leidend tot een Er is discussie of het achtergrondrisico op het krijgen van een lymfoom bij patiënten met de ziekte van Crohn verhoogd is (Loftus et al, ###; <PERSOON> et al, ###, Bernstein et al, ###) Het Onmiskenbaar draagt gebruik van thiopurine-antagonisten wel Non-melanoma huidtumoren lijken vaker aanwezig bij IBD-patiënten met een incidentie rate ratio van #,## (##% B I #,#<DATUM> ##), waarbij er associatie is gemeld met thiopurinegebruik (Long JIA; Gegevens over de achtergrond incidentie van maligniteiten bij JIA zijn niet aanwezig Bij het beoordelen van de literatuur is uitgegaan van registers van cohortstudies, al dan niet systematische reviews De (aanvullende) informatie van de EMEA en FDA wordt apart Uit een geïntegreerde database van ## trials met etanercept (n = <DATUM> ptjr) was de SIR met andere woorden vergelijkbaar met de algemene populatie (Fleischmann et al, ###) Een eerdere studie met een kleiner aantal patiëntjaren hadden dit ook al laten zien (Moreland et al, ### In een Zweeds biologicals register (ARTIS, n = <DATUM> en een nationaal RA register (n = #<DATUM> zijn de incidenties van lymfomen onderzocht en vergeleken met de algemene populatie (Askling et al, ###) Het relatieve risico (RR) bij met anti-TNFα behandelde RA patiënten vs algemene populatie was #,# (#,<DATUM> #), terwijl dat binnen de RA-populatie tussen wel TNFα en geen TNFα behandeling niet significant verschilde (RR #,# (#,# â #,#) Wat andere hematologische maligniteiten betreft bleek bij leukemieën een vergelijkbaar patroon, i e al, ###) Thans worden de gegevens van # Europese registers gezamenlijk geanalyseerd en uit een eerste rapport blijkt dat het gebruik van TNFα-blokkers niet leidt tot toename van het aantal De bevindingen m b t.
| 715 | nvog |
van thiopurine-antagonisten wel Non-melanoma huidtumoren lijken vaker aanwezig bij IBD-patiënten met een incidentie rate ratio van #,## (##% B I #,#<DATUM> ##), waarbij er associatie is gemeld met thiopurinegebruik (Long JIA; Gegevens over de achtergrond incidentie van maligniteiten bij JIA zijn niet aanwezig Bij het beoordelen van de literatuur is uitgegaan van registers van cohortstudies, al dan niet systematische reviews De (aanvullende) informatie van de EMEA en FDA wordt apart Uit een geïntegreerde database van ## trials met etanercept (n = <DATUM> ptjr) was de SIR met andere woorden vergelijkbaar met de algemene populatie (Fleischmann et al, ###) Een eerdere studie met een kleiner aantal patiëntjaren hadden dit ook al laten zien (Moreland et al, ### In een Zweeds biologicals register (ARTIS, n = <DATUM> en een nationaal RA register (n = #<DATUM> zijn de incidenties van lymfomen onderzocht en vergeleken met de algemene populatie (Askling et al, ###) Het relatieve risico (RR) bij met anti-TNFα behandelde RA patiënten vs algemene populatie was #,# (#,<DATUM> #), terwijl dat binnen de RA-populatie tussen wel TNFα en geen TNFα behandeling niet significant verschilde (RR #,# (#,# â #,#) Wat andere hematologische maligniteiten betreft bleek bij leukemieën een vergelijkbaar patroon, i e al, ###) Thans worden de gegevens van # Europese registers gezamenlijk geanalyseerd en uit een eerste rapport blijkt dat het gebruik van TNFα-blokkers niet leidt tot toename van het aantal De bevindingen m b t de <PERSOON> for Rheumatic diseases (NBD) waar ### reumatologische praktijken aan deelnemen en halfjaarlijks vragenlijsten aan de patiënten worden verstuurd (Wolfe&Michaud, ###) Voor deze vraagstelling is gebruikgemaakt van de gegevens van <DATUM> patiënten (#<DATUM> ptjr) waarvan ##,#% werd behandeld met anti-TNF-α en ##,#% met MTX De OR anti-TNFα vs Bij een ander grootschalig gecombineerd Amerikaans/Canadees cohortonderzoek bij RA met <DATUM> biologicals-gebruikers (<DATUM> ptjr) en <DATUM-##> MTX gebruikers (<DATUM-##> ptjr) was er geen significant verschil tussen anti-TNFα en MTX voor wat betreft hematologische maligniteiten en solide tumoren (Setoguchi et al, ###) Ten opzichte van de algemene bevolking waren er overigens wel meer lymfomen, myelomen, melanomen, longtumoren en tumoren van de werden <DATUM-##> RA patiënten (## ### ptjr) vergeleken met <DATUM-##> artrosepatiënten (<DATUM-##> ptjr) RA bleek geassocieerd te zijn met verhoogd risico t o v artrose (HR #,##) Anti-TNFα gebruik zonder methotrexaat liet een verhoging zien (HR #,##, p= #,###), zij het niet statistisch significant, (Chakravarty et al, ###) In de veel bekritiseerde meta-analyse van Bongartz et al zijn in totaal # trials met in totaal <DATUM-##> anti-TNFα en <DATUM> placebo behandelde patiënten geanalyseerd waarbij de gepoolde odds ratio (anti-TNFα vs placebo) #,# (#,<DATUM-##> #) was (Bongartz et al, ###) Echter methodologisch zijn diverse kanttekeningen te plaatsen (Costenbader et al, ###; Okada en Siegel, ###; Callegari et al, ###) Op grond van deze meta-analyse kan niet de conclusie worden getrokken dat TNFα-blokkers tot verhoogde kans op maligniteiten leiden Overigens blijkt dat bij.
| 782 | nvog |
### reumatologische praktijken aan deelnemen en halfjaarlijks vragenlijsten aan de patiënten worden verstuurd (Wolfe&Michaud, ###) Voor deze vraagstelling is gebruikgemaakt van de gegevens van <DATUM> patiënten (#<DATUM> ptjr) waarvan ##,#% werd behandeld met anti-TNF-α en ##,#% met MTX De OR anti-TNFα vs Bij een ander grootschalig gecombineerd Amerikaans/Canadees cohortonderzoek bij RA met <DATUM> biologicals-gebruikers (<DATUM> ptjr) en <DATUM> MTX gebruikers (<DATUM> ptjr) was er geen significant verschil tussen anti-TNFα en MTX voor wat betreft hematologische maligniteiten en solide tumoren (Setoguchi et al, ###) Ten opzichte van de algemene bevolking waren er overigens wel meer lymfomen, myelomen, melanomen, longtumoren en tumoren van de werden <DATUM> RA patiënten (## ### ptjr) vergeleken met <DATUM> artrosepatiënten (<DATUM> ptjr) RA bleek geassocieerd te zijn met verhoogd risico t o v artrose (HR #,##) Anti-TNFα gebruik zonder methotrexaat liet een verhoging zien (HR #,##, p= #,###), zij het niet statistisch significant, (Chakravarty et al, ###) In de veel bekritiseerde meta-analyse van Bongartz et al zijn in totaal # trials met in totaal <DATUM-##> anti-TNFα en <DATUM> placebo behandelde patiënten geanalyseerd waarbij de gepoolde odds ratio (anti-TNFα vs placebo) #,# (#,<DATUM-##> #) was (Bongartz et al, ###) Echter methodologisch zijn diverse kanttekeningen te plaatsen (Costenbader et al, ###; Okada en Siegel, ###; Callegari et al, ###) Op grond van deze meta-analyse kan niet de conclusie worden getrokken dat TNFα-blokkers tot verhoogde kans op maligniteiten leiden Overigens blijkt dat bij In een jaar durende placebogecontroleerde trial met abatacept, bij in totaal <DATUM-##> patiënten, was het percentage tumoren, zowel benigne als maligne, in beide groepen gelijk (#,#%) (Weinblatt et Uit cumulatieve analyses van respectievelijk # en # registratiestudies blijkt dat abatacept niet gepaard gaat met meer maligniteiten ten opzichte van niet met abatacept behandelde RApatiënten (Sibilia en Westhovens, ###; <PERSOON> et al, ###) Uit beperkte data kan opgemaakt worden dat anakinra niet gepaard lijkt te gaan met een verhoogd risico op maligniteiten (Sibilia en Westhovens, ###; Fleischmann et al, ###) Een review van de klinische studies met etanercept liet een verhoogde kans zien op plaveiselcelcarcinoom bij psoriasis met ORâs variërend tussen de #,# en #,# afhankelijk van de mate van zonlichtexpositie (Gottlieb et al, ###) De gecombineerde informatie uit de Europese = #, spinocellulair carcinoom n = #) gemeld, en geen in de (te kleine) placebogroep - adalimumab; Bij de placebogecontroleerde studies waren bij adalimumab vaker maligniteiten (m n huidtumoren) dan bij de met placebo behandelde patiënten Bij de met adalimumab behandelde patiënten (n = <DATUM-##> ptjr) waren er bij ## patiënten ## - etanercept; Het EMEA rapport uit ### vermeldt ## huidtumoren bij ## patiënten (# ### ptjr) en stelt dat dit lager dan verwacht zou zijn in een vergelijkbare matige tot ernstige, Sinds enkele jaren zijn twee grootschalige PMS studies bij patiënten met de Ziekte van Crohn die met infliximab worden behandeld Uit beide registers blijkt tot nu toe geen verhoogd risico op.
| 761 | nvog |
jaar durende placebogecontroleerde trial met abatacept, bij in totaal <DATUM> patiënten, was het percentage tumoren, zowel benigne als maligne, in beide groepen gelijk (#,#%) (Weinblatt et Uit cumulatieve analyses van respectievelijk # en # registratiestudies blijkt dat abatacept niet gepaard gaat met meer maligniteiten ten opzichte van niet met abatacept behandelde RApatiënten (Sibilia en Westhovens, ###; <PERSOON> et al, ###) Uit beperkte data kan opgemaakt worden dat anakinra niet gepaard lijkt te gaan met een verhoogd risico op maligniteiten (Sibilia en Westhovens, ###; Fleischmann et al, ###) Een review van de klinische studies met etanercept liet een verhoogde kans zien op plaveiselcelcarcinoom bij psoriasis met ORâs variërend tussen de #,# en #,# afhankelijk van de mate van zonlichtexpositie (Gottlieb et al, ###) De gecombineerde informatie uit de Europese = #, spinocellulair carcinoom n = #) gemeld, en geen in de (te kleine) placebogroep - adalimumab; Bij de placebogecontroleerde studies waren bij adalimumab vaker maligniteiten (m n huidtumoren) dan bij de met placebo behandelde patiënten Bij de met adalimumab behandelde patiënten (n = <DATUM> ptjr) waren er bij ## patiënten ## - etanercept; Het EMEA rapport uit ### vermeldt ## huidtumoren bij ## patiënten (# ### ptjr) en stelt dat dit lager dan verwacht zou zijn in een vergelijkbare matige tot ernstige, Sinds enkele jaren zijn twee grootschalige PMS studies bij patiënten met de Ziekte van Crohn die met infliximab worden behandeld Uit beide registers blijkt tot nu toe geen verhoogd risico op Lichtenstein etal, ###) Een review uit ### van # trials en # retrospectieve en case-control studies met in totaal <DATUM> met infliximab behandelde patiënten met de ziekte van Crohn liet eveneens geen verhoogde kans op maligniteiten zijn Dit gold eveneens voor # trials en # retrospectieve studies met in totaal ### met infliximab behandelde patiënten met een colitis Daarentegen toont een recente meta-analyse van # RCTâs, # cohorten en ## case series met in totaal <DATUM> patiënten met de ziekte van Crohn, een verdubbeling van de kans op lymfomen ten opzichte van de algemene bevolking (#,# per ## ### ptjr) (Siegel et al, ###) Anti-TNF gebruikende patiënten hadden een SIR van #,# (##% CI #,<DATUM> #), vergelijkbaar met patiënten die alleen immuunsuppressiva hadden gebruikt Hier moet echter opgemerkt worden dat het merendeel van de anti-TNFα populatie eerder met thiopurinederivaten werd behandeld, een medicamentengroep die inmiddels onweersproken geassocieerd is met verhoogd lymfoomrisico Uit een grote case-control studie bleek dat het gebruik van biologicals gepaard ging met een verdubbeling van het risico op non-melanoma huidtumoren bij de ziekte van Crohn (OR #,# ; #,# â #,# Voldoende data voor colitis ulcerosa zijn nog niet beschikbaar (Long et al, ###) Recent heeft de FDA een waarschuwing doen uitgaan over een verhoogd risico op maligniteiten bij het gebruik van TNFα-blokkers bij kinderen en adolescenten Dit is gebaseerd op ## maligniteiten bij kinderen en adolescenten, waarvan de helft bestond uit lymfomen (FDA Questions and Answers â TNFα Blockers, ###).
| 706 | nvog |
Een review uit ### van # trials en # retrospectieve en case-control studies met in totaal <DATUM> met infliximab behandelde patiënten met de ziekte van Crohn liet eveneens geen verhoogde kans op maligniteiten zijn Dit gold eveneens voor # trials en # retrospectieve studies met in totaal ### met infliximab behandelde patiënten met een colitis Daarentegen toont een recente meta-analyse van # RCTâs, # cohorten en ## case series met in totaal <DATUM> patiënten met de ziekte van Crohn, een verdubbeling van de kans op lymfomen ten opzichte van de algemene bevolking (#,# per ## ### ptjr) (Siegel et al, ###) Anti-TNF gebruikende patiënten hadden een SIR van #,# (##% CI #,<DATUM> #), vergelijkbaar met patiënten die alleen immuunsuppressiva hadden gebruikt Hier moet echter opgemerkt worden dat het merendeel van de anti-TNFα populatie eerder met thiopurinederivaten werd behandeld, een medicamentengroep die inmiddels onweersproken geassocieerd is met verhoogd lymfoomrisico Uit een grote case-control studie bleek dat het gebruik van biologicals gepaard ging met een verdubbeling van het risico op non-melanoma huidtumoren bij de ziekte van Crohn (OR #,# ; #,# â #,# Voldoende data voor colitis ulcerosa zijn nog niet beschikbaar (Long et al, ###) Recent heeft de FDA een waarschuwing doen uitgaan over een verhoogd risico op maligniteiten bij het gebruik van TNFα-blokkers bij kinderen en adolescenten Dit is gebaseerd op ## maligniteiten bij kinderen en adolescenten, waarvan de helft bestond uit lymfomen (FDA Questions and Answers â TNFα Blockers, ###) lymfomen en andere maligniteiten hoger dan verwacht Voor etanercept (voornamelijk gegeven bij JIA) gold dit alleen voor lymfomen Over de sterkte van deze associatie is geen uitspraak te doen omdat in ##% van de gevallen ook andere immunosuppressiva werden gegeven Daarnaast heeft de FDA ### post-marketing rapporten (inclusief # pediatrische) rapporten) van leukemie beoordeeld waarbij een mogelijke associatie naar voren komt, wat de reden voor de FDA vormt om dit nu expliciet te laten vermelden in de bijsluiterteksten (FDA Information for Recentelijk is ustekinumab beschikbaar gekomen voor de behandeling van psoriasis Uit het Europese registratiedossier komen weliswaar meer maligniteiten in de ustekinumab behandelde patiënten naar voren ten opzichte van placebo, maar de overall gestandardiseerde incidenties laten geen significant verschil zien tussen ustekinumab en placebobehandelde patiënten Eind september is dit middel ook in Amerika voor de behandeling van psoriasis beschikbaar gekomen, waarbij aan de fabrikant een strikte post-marketing surveillance is opgelegd door de FDA De EMEA gaat overigens minder ver en stelt alleen dat er nog meer data moet komen In ### zijn ## casussen met hepatosplenisch T-cel lymfoom beschreven, een bijzonder kwaadaardig en therapieresistent type van lymfoom, in associatie met infliximabgebruik bij IBD (Mackey et al, ###) Dit betrof veelal jonge patiënten die infliximab gebruikten in combinatie met een thiopurinederivaat of glucocorticoïden Ook bij adalimumabgebruikers zijn inmiddels # Het is aannemelijk dat, ondanks een verdubbeling van het risico op lymfomen, het overall risico op maligniteiten bij RA niet verhoogd is ten opzichte van de algemene.
| 643 | nvog |
dan verwacht Voor etanercept (voornamelijk gegeven bij JIA) gold dit alleen voor lymfomen Over de sterkte van deze associatie is geen uitspraak te doen omdat in ##% van de gevallen ook andere immunosuppressiva werden gegeven Daarnaast heeft de FDA ### post-marketing rapporten (inclusief # pediatrische) rapporten) van leukemie beoordeeld waarbij een mogelijke associatie naar voren komt, wat de reden voor de FDA vormt om dit nu expliciet te laten vermelden in de bijsluiterteksten (FDA Information for Recentelijk is ustekinumab beschikbaar gekomen voor de behandeling van psoriasis Uit het Europese registratiedossier komen weliswaar meer maligniteiten in de ustekinumab behandelde patiënten naar voren ten opzichte van placebo, maar de overall gestandardiseerde incidenties laten geen significant verschil zien tussen ustekinumab en placebobehandelde patiënten Eind september is dit middel ook in Amerika voor de behandeling van psoriasis beschikbaar gekomen, waarbij aan de fabrikant een strikte post-marketing surveillance is opgelegd door de FDA De EMEA gaat overigens minder ver en stelt alleen dat er nog meer data moet komen In ### zijn ## casussen met hepatosplenisch T-cel lymfoom beschreven, een bijzonder kwaadaardig en therapieresistent type van lymfoom, in associatie met infliximabgebruik bij IBD (Mackey et al, ###) Dit betrof veelal jonge patiënten die infliximab gebruikten in combinatie met een thiopurinederivaat of glucocorticoïden Ook bij adalimumabgebruikers zijn inmiddels # Het is aannemelijk dat, ondanks een verdubbeling van het risico op lymfomen, het overall risico op maligniteiten bij RA niet verhoogd is ten opzichte van de algemene risico op maligniteiten bij artritis psoriatica niet verhoogd is ten opzichte van de Voor spondylitis ankylopoetica en JIA zijn onvoldoende of geen gegevens beschikbaar om tot een uitspraak te komen over een verhoogde kans op het Gepoolde gegevens van individuele trials met TNFα-blokkers bij RA, SA en artritis psoriatica geven geen uitsluitsel c q spreken elkaar tegen als het gaat om de vraag of deze middelen gepaard gaan met een verhoogd risico op ontwikkeling van Het lijkt waarschijnlijk dat het risico op darmkanker verhoogd is bij inflammatoire darmziekten ten opzichte van de algemene bevolking, maar over de grootte hiervan Het is aannemelijk dat het gebruik van TNFα-blokkers bij RA, met name in combinatie met methotrexaat, leidt tot toename van non-melanoma maligne Ook is het aannemelijk dat het gebruik van TNFα-blokkers bij psoriasis, alsmede bij de ziekte van Crohn, leidt tot een toename van non-melanoma huidtumoren Het lijkt waarschijnlijk dat TNFα-blokkers bij RA geen additioneel verhoogde kans Van de andere biologicals zijn te weinig data om gefundeerde uitspraken te doen over een al dan niet verhoogd risico op maligniteiten Bij de ziekte van Crohn is bij het gebruik van TNFα-blokkers mogelijk wel een verhoogd risico op lymfomen ten opzichte van placebo, maar de literatuur is hier In de meeste trials zijn patiënten met maligniteiten in de voorgeschiedenis uitgesloten wat kan leiden tot een vertekend beeld inzake het optreden van nieuwe maligniteiten Voor de âgoudenâ regel in de dagelijkse praktijk om patiënten met een maligniteit in de afgelopen <LEEFTIJD> jaar uit te sluiten van behandeling met biologicals is geen goede onderbouwing.
| 580 | nvog |
niet verhoogd is ten opzichte van de Voor spondylitis ankylopoetica en JIA zijn onvoldoende of geen gegevens beschikbaar om tot een uitspraak te komen over een verhoogde kans op het Gepoolde gegevens van individuele trials met TNFα-blokkers bij RA, SA en artritis psoriatica geven geen uitsluitsel c q spreken elkaar tegen als het gaat om de vraag of deze middelen gepaard gaan met een verhoogd risico op ontwikkeling van Het lijkt waarschijnlijk dat het risico op darmkanker verhoogd is bij inflammatoire darmziekten ten opzichte van de algemene bevolking, maar over de grootte hiervan Het is aannemelijk dat het gebruik van TNFα-blokkers bij RA, met name in combinatie met methotrexaat, leidt tot toename van non-melanoma maligne Ook is het aannemelijk dat het gebruik van TNFα-blokkers bij psoriasis, alsmede bij de ziekte van Crohn, leidt tot een toename van non-melanoma huidtumoren Het lijkt waarschijnlijk dat TNFα-blokkers bij RA geen additioneel verhoogde kans Van de andere biologicals zijn te weinig data om gefundeerde uitspraken te doen over een al dan niet verhoogd risico op maligniteiten Bij de ziekte van Crohn is bij het gebruik van TNFα-blokkers mogelijk wel een verhoogd risico op lymfomen ten opzichte van placebo, maar de literatuur is hier In de meeste trials zijn patiënten met maligniteiten in de voorgeschiedenis uitgesloten wat kan leiden tot een vertekend beeld inzake het optreden van nieuwe maligniteiten Voor de âgoudenâ regel in de dagelijkse praktijk om patiënten met een maligniteit in de afgelopen <LEEFTIJD> jaar uit te sluiten van behandeling met biologicals is geen goede onderbouwing Op grond van de huidige gegevens kan een licht verhoogd risico niet worden uitgesloten dan wel worden aangetoond Gezien de zeer lage incidenties is de impact voor de behandeling van de individuele patiënt zeer beperkt Al met al moet in geval met een maligniteit in de voorgeschiedenis alertheid geboden zijn, maar is dit geen absolute contra-indicatie Op grond van de huidige gegevens is vooraf screening op maligniteiten niet geïndiceerd Wel is meer aandacht voor de huid aangewezen omdat TNFα-blokkers vaker leiden tot non-melanoma huidtumoren Het basaalcelcarcinoom is goed te behandelen maar het plaveiselcarcinoom kan metastaseren, derhalve is actief monitoren gewenst Personen met bovengemiddelde ultraviolet lichttherapie), of recreatief, die daarnaast behandeld worden met ciclosporine of overleg met de dermatoloog risicoanalyse plaats te vinden naar de kans op nieuwe tumoren Veel typen van IMID komen vaker voor bij jonge vrouwen en mannen in de vruchtbare periode, al dan niet met kinderwens Een richtlijn voor beleid rondom zwangerschapswens, gedurende zwangerschap en ten tijde van eventuele borstvoeding is derhalve van groot belang Gecontroleerde studies zijn over dit onderwerp niet voorhanden Onze kennis hieromtrent is derhalve gebaseerd op dierexperimenteel onderzoek, op theoretische basisprincipes vanuit met name farmacologie en op ervaringen uit de alledaagse praktijk, dat wil zeggen casuïstiek en grote (inter)nationale sets met registratiegegevens over zwangerschap en geboortes bij IMID-patiënten en hun partners Deze ervaringen brengen het gewicht van het bewijs volgens EBRO systematiek Toxiciteit van de preparaten wordt geklassificeerd volgens systeem van FDA - tabel #.
| 559 | nvog |
Op grond van de huidige gegevens kan een licht verhoogd risico niet worden uitgesloten dan wel worden aangetoond Gezien de zeer lage incidenties is de impact voor de behandeling van de individuele patiënt zeer beperkt Al met al moet in geval met een maligniteit in de voorgeschiedenis alertheid geboden zijn, maar is dit geen absolute contra-indicatie Op grond van de huidige gegevens is vooraf screening op maligniteiten niet geïndiceerd Wel is meer aandacht voor de huid aangewezen omdat TNFα-blokkers vaker leiden tot non-melanoma huidtumoren Het basaalcelcarcinoom is goed te behandelen maar het plaveiselcarcinoom kan metastaseren, derhalve is actief monitoren gewenst Personen met bovengemiddelde ultraviolet lichttherapie), of recreatief, die daarnaast behandeld worden met ciclosporine of overleg met de dermatoloog risicoanalyse plaats te vinden naar de kans op nieuwe tumoren Veel typen van IMID komen vaker voor bij jonge vrouwen en mannen in de vruchtbare periode, al dan niet met kinderwens Een richtlijn voor beleid rondom zwangerschapswens, gedurende zwangerschap en ten tijde van eventuele borstvoeding is derhalve van groot belang Gecontroleerde studies zijn over dit onderwerp niet voorhanden Onze kennis hieromtrent is derhalve gebaseerd op dierexperimenteel onderzoek, op theoretische basisprincipes vanuit met name farmacologie en op ervaringen uit de alledaagse praktijk, dat wil zeggen casuïstiek en grote (inter)nationale sets met registratiegegevens over zwangerschap en geboortes bij IMID-patiënten en hun partners Deze ervaringen brengen het gewicht van het bewijs volgens EBRO systematiek Toxiciteit van de preparaten wordt geklassificeerd volgens systeem van FDA - tabel # risico is voor de foetus in eerste trimester, noch later in zwangerschap B dierstudies tonen aan dat er geen risico is voor de foetus, en C# dierstudies hebben geen risico voor de foetus aangetoond maar er zijn geen adequate, goed-gecontroleerde studies bij zwangere vrouwen OF C# dierstudies hebben nadelen/geringe risicoâs voor de foetus aangetoond, maar adequate, goed-gecontroleerde studies bij zwangeren hebben dit niet bevestigd er zijn geen adequate goed-gecontroleerde studies bij zwangeren X dierstudie of studie bij mensen tonen foetale afwijkingen aan risico van gebruik Er zijn verschillende medicamenten bij verschillende IMIDs die in het kader van veiligheid bij zwangerschapwens reeds geklassificeerd zijn Methotrexaat en leflunomide zijn in dit kader onveilig c q geklassificeerd als klasse <PERSOON> is veilig en beoordeeld als klasse <PERSOON> worden als veilig beschouwd gedurende de zwangerschap ze zijn ingedeeld als FDA klasse C vanwege aangetoonde foetale veranderingen bij hoge doseringen Infliximab staat te boek als klasse B door data bij patiënten met IBD en RA en dierexperimenteel onderzoek Van sommige biologicals is nog geen internationale classificatie bekend In dierstudies is geen risico voor de foetus aangetoond van TNFα-blokkers, net zo min als in series van zwangere patiënten die infliximab of adalimumab in de periode vlak voor zwangerschap, en gedeeltelijk of geheel tijdens de zwangerschap gebruikten Het effect op de spermatogenese is onbekend maar vooralsnog zijn er geen aanwijzingen op ongunstige Een âtask force panelâ vanuit de ACR heeft voor TNFα-blokkers geen specifieke aanbevelingen.
| 553 | nvog |
de foetus in eerste trimester, noch later in zwangerschap B dierstudies tonen aan dat er geen risico is voor de foetus, en C# dierstudies hebben geen risico voor de foetus aangetoond maar er zijn geen adequate, goed-gecontroleerde studies bij zwangere vrouwen OF C# dierstudies hebben nadelen/geringe risicoâs voor de foetus aangetoond, maar adequate, goed-gecontroleerde studies bij zwangeren hebben dit niet bevestigd er zijn geen adequate goed-gecontroleerde studies bij zwangeren X dierstudie of studie bij mensen tonen foetale afwijkingen aan risico van gebruik Er zijn verschillende medicamenten bij verschillende IMIDs die in het kader van veiligheid bij zwangerschapwens reeds geklassificeerd zijn Methotrexaat en leflunomide zijn in dit kader onveilig c q geklassificeerd als klasse <PERSOON> is veilig en beoordeeld als klasse <PERSOON> worden als veilig beschouwd gedurende de zwangerschap ze zijn ingedeeld als FDA klasse C vanwege aangetoonde foetale veranderingen bij hoge doseringen Infliximab staat te boek als klasse B door data bij patiënten met IBD en RA en dierexperimenteel onderzoek Van sommige biologicals is nog geen internationale classificatie bekend In dierstudies is geen risico voor de foetus aangetoond van TNFα-blokkers, net zo min als in series van zwangere patiënten die infliximab of adalimumab in de periode vlak voor zwangerschap, en gedeeltelijk of geheel tijdens de zwangerschap gebruikten Het effect op de spermatogenese is onbekend maar vooralsnog zijn er geen aanwijzingen op ongunstige Een âtask force panelâ vanuit de ACR heeft voor TNFα-blokkers geen specifieke aanbevelingen In de Nederlandse richtlijn IBD, zowel als in internationale richtlijnen, heeft men uitgaande van de ongunstige effecten van actieve IBD op het beloop van de zwangerschap en de betrekkelijk grote kans op opvlamming van de ziekte na discontinueren van goed geïndiceerd gebruik van antiTNF-α medicatie, een genuanceerd positieve insteek voor het gebruik van een van de TNFα-blokkers (infliximab in het bijzonder) ten tijde van de zwangerschap aangegeven (richtlijn IBD ###) Infliximab wordt door de FDA in klasse B geplaatst, hetgeen betekent dat voor de zwangerschap geen risico lijkt te bestaan Er is beperkte informatie over het gebruik in de zwangerschap, deels afkomstig uit een register van de fabrikant (n=###, deels gepubliceerd (n=###), waarbij geen verhoogde kans op miskraam of perinatale complicaties vermeld werd (Caprilli et al , ###; Katz TNFα-blokker remt apoptose van zaadcellen, stimuleert androgeenreceptorexpressie op de cel van Sertoli, remt de steroidogenese op transcriptieniveau van de cel van <PERSOON> (###) beschrijft een studie van drie mannen met spondylitis ankylopoëtica behandeld met infliximab gedurende # tot ## maanden en vindt asthenozoöspermie en teratozoöspermie, echter er zijn geen controlemonsters van voor de behandeling met infliximab Het is dus niet duidelijk of de beschreven afwijkingen zijn veroorzaakt door blootstelling aan infliximab Mahadevan et al (###) tonen door vergelijking van pre- en postinfusie metingen in semen aan dat na infliximabinfusie een groter volume ejaculaat, alsook een trend tot verminderde zaadcelmobiliteit is Paschou et al (###) vinden in een groep van ## mannen met spondylitis ankylopoetica vier mannen die vier eerste (gezonde) kinderen kregen.
| 603 | nvog |
in internationale richtlijnen, heeft men uitgaande van de ongunstige effecten van actieve IBD op het beloop van de zwangerschap en de betrekkelijk grote kans op opvlamming van de ziekte na discontinueren van goed geïndiceerd gebruik van antiTNF-α medicatie, een genuanceerd positieve insteek voor het gebruik van een van de TNFα-blokkers (infliximab in het bijzonder) ten tijde van de zwangerschap aangegeven (richtlijn IBD ###) Infliximab wordt door de FDA in klasse B geplaatst, hetgeen betekent dat voor de zwangerschap geen risico lijkt te bestaan Er is beperkte informatie over het gebruik in de zwangerschap, deels afkomstig uit een register van de fabrikant (n=###, deels gepubliceerd (n=###), waarbij geen verhoogde kans op miskraam of perinatale complicaties vermeld werd (Caprilli et al , ###; Katz TNFα-blokker remt apoptose van zaadcellen, stimuleert androgeenreceptorexpressie op de cel van Sertoli, remt de steroidogenese op transcriptieniveau van de cel van <PERSOON> (###) beschrijft een studie van drie mannen met spondylitis ankylopoëtica behandeld met infliximab gedurende # tot ## maanden en vindt asthenozoöspermie en teratozoöspermie, echter er zijn geen controlemonsters van voor de behandeling met infliximab Het is dus niet duidelijk of de beschreven afwijkingen zijn veroorzaakt door blootstelling aan infliximab Mahadevan et al (###) tonen door vergelijking van pre- en postinfusie metingen in semen aan dat na infliximabinfusie een groter volume ejaculaat, alsook een trend tot verminderde zaadcelmobiliteit is Paschou et al (###) vinden in een groep van ## mannen met spondylitis ankylopoetica vier mannen die vier eerste (gezonde) kinderen kregen van hen hadden twee nog een tweede (gezond) kind verwekt na ## en ## infusies Gezien deze resultaten concluderen de onderzoekers dat bij deze vier mannen geen sprake is van een fertiliteitsprobleem tijdens behandeling met infliximab Fertiliteit en zaadkwaliteit zijn echter niet in statistisch adequaat onderbouwde studies bestudeerd Over de invloed van TNFα blokkade op De moleculaire structuur van adalimumab, infliximab (respectievelijk humaan en chimeer IgG# anti-TNFα antilichaam), en etanercept (dimeer met ligand bindingsplaats op de p## receptor) staat toe dat enige placentaire passage mogelijk is gedurende het eerste trimester, en in toenemende mate in het tweede, en zeker in het derde trimester (Simister et al, ###) Serumspiegels van infliximab waren bij vijf pasgeborenen niet verschillend van de spiegels bij hun moeders, en bleven aantoonbaar tot zelfs zes maanden post-partum dit betekent wellicht een De eerste ervaringen bij de mens zijn geruststellend Cush (###) beschrijft Noord-Amerikaanse real-life data ### normale bevallingen bij ### RA-patiënten die zwanger werden tijdens gebruik van biologicals (### patiënten gedurende gehele zwangerschapsperiode incl conceptie), van wie negen prematuur kwamen, vijf-maal werd een abortus-lege-artis verricht en er waren ## âspontaneâ miskramen Berthelot et al (###) beschrijven de <PERSOON> register met ##-TNFαblokkerblootstellingen #-maal vroegtijdig gestopt wegens elective abortus of miskraam en ##maal gezonde babies Het Britse âregistryâ (Hyrich ###) beschrijft ## zwangerschappen waarvan ## met bekende afloop en ## blootstellingen tijdens de conceptie waarbij uiteindelijk zes miskramen in het eerste trimester (#x tevens MTX-gebruik) Van de ## patiënten verkoos ##% de.
| 676 | nvog |
twee nog een tweede (gezond) kind verwekt na ## en ## infusies Gezien deze resultaten concluderen de onderzoekers dat bij deze vier mannen geen sprake is van een fertiliteitsprobleem tijdens behandeling met infliximab Fertiliteit en zaadkwaliteit zijn echter niet in statistisch adequaat onderbouwde studies bestudeerd Over de invloed van TNFα blokkade op De moleculaire structuur van adalimumab, infliximab (respectievelijk humaan en chimeer IgG# anti-TNFα antilichaam), en etanercept (dimeer met ligand bindingsplaats op de p## receptor) staat toe dat enige placentaire passage mogelijk is gedurende het eerste trimester, en in toenemende mate in het tweede, en zeker in het derde trimester (Simister et al, ###) Serumspiegels van infliximab waren bij vijf pasgeborenen niet verschillend van de spiegels bij hun moeders, en bleven aantoonbaar tot zelfs zes maanden post-partum dit betekent wellicht een De eerste ervaringen bij de mens zijn geruststellend Cush (###) beschrijft Noord-Amerikaanse real-life data ### normale bevallingen bij ### RA-patiënten die zwanger werden tijdens gebruik van biologicals (### patiënten gedurende gehele zwangerschapsperiode incl conceptie), van wie negen prematuur kwamen, vijf-maal werd een abortus-lege-artis verricht en er waren ## âspontaneâ miskramen Berthelot et al (###) beschrijven de <PERSOON> register met ##-TNFαblokkerblootstellingen #-maal vroegtijdig gestopt wegens elective abortus of miskraam en ##maal gezonde babies Het Britse âregistryâ (Hyrich ###) beschrijft ## zwangerschappen waarvan ## met bekende afloop en ## blootstellingen tijdens de conceptie waarbij uiteindelijk zes miskramen in het eerste trimester (#x tevens MTX-gebruik) Van de ## patiënten verkoos ##% de trimester, en ##% in gezonde kinderen Beoordeling wordt gecompliceerd doordat door sommigen ook MTX of leflunomide werd gebruikt Bij alle gerapporteerde zwangerschappen onder gecontinueerde behandeling met infliximab is echter geen risicoverhoging aangetoond op een miskraam, noch op prematuriteit of vormafwijkingen bij de neonaat Deze series zijn evenwel niet groot genoeg voor eenduidige uitspraken in deze De Organisation of Teratology Information Services (OTIS) heeft gegevens over ## zwangerschappen bij RA-patiënten met blootstelling aan TNF-α-blokker gedurende eerste trimester (Chambers ###; ###) De meeste ervaringen zijn met etanercept ##-maal blootstelling alleen in het eerste trimester, met soms blootstelling aan etanercept gedurende gehele zwangerschapsperiode (n=#) (Chambers ###/###) Uitkomsten eenmaal trisomie ## met spontane abortus, drie keer spontane abortus, eenmaal therapeutische zwangerschapsbeëindiging Twee typen van misvorming zijn bij etanercept-gebruik gemeld trisomie-## (n=#) bij een miskraam en bij een ##jarige patiënte met artritis psoriatica behandeld met etanercept (## mg #x per week) een VATERsyndroom (vertebrale afwijkingen, anaalatresie, tracheo-oesofageale fistel, oesofagusatresie en renale alsook radiusafwijkingen) (n=#) (Carter ###) Het kind had ook een hypospadie en open foramen ovale Het VATER-syndroom komt echter sporadisch (#,# per ## ### geboorten) ook voor, zodat een causale relatie tussen etanercept en het VATER-syndroom niet als bewezen kan worden beschouwd Recent is er echter ook bij adalimumab-blootstelling een eerste kind Een recent overzicht van ## congenitale defecten ontstaan (post aut propter) gedurende intrauteriene blootstelling aan de TNFα-blokkers etanercept en infliximab (en recent het eerste bij.
| 697 | nvog |
gezonde kinderen Beoordeling wordt gecompliceerd doordat door sommigen ook MTX of leflunomide werd gebruikt Bij alle gerapporteerde zwangerschappen onder gecontinueerde behandeling met infliximab is echter geen risicoverhoging aangetoond op een miskraam, noch op prematuriteit of vormafwijkingen bij de neonaat Deze series zijn evenwel niet groot genoeg voor eenduidige uitspraken in deze De Organisation of Teratology Information Services (OTIS) heeft gegevens over ## zwangerschappen bij RA-patiënten met blootstelling aan TNF-α-blokker gedurende eerste trimester (Chambers ###; ###) De meeste ervaringen zijn met etanercept ##-maal blootstelling alleen in het eerste trimester, met soms blootstelling aan etanercept gedurende gehele zwangerschapsperiode (n=#) (Chambers ###/###) Uitkomsten eenmaal trisomie ## met spontane abortus, drie keer spontane abortus, eenmaal therapeutische zwangerschapsbeëindiging Twee typen van misvorming zijn bij etanercept-gebruik gemeld trisomie-## (n=#) bij een miskraam en bij een ##jarige patiënte met artritis psoriatica behandeld met etanercept (## mg #x per week) een VATERsyndroom (vertebrale afwijkingen, anaalatresie, tracheo-oesofageale fistel, oesofagusatresie en renale alsook radiusafwijkingen) (n=#) (Carter ###) Het kind had ook een hypospadie en open foramen ovale Het VATER-syndroom komt echter sporadisch (#,# per ## ### geboorten) ook voor, zodat een causale relatie tussen etanercept en het VATER-syndroom niet als bewezen kan worden beschouwd Recent is er echter ook bij adalimumab-blootstelling een eerste kind Een recent overzicht van ## congenitale defecten ontstaan (post aut propter) gedurende intrauteriene blootstelling aan de TNFα-blokkers etanercept en infliximab (en recent het eerste bij uit het zogenaamde spectrum van VATER-syndroom Deze aantallen zijn teveel cq boventallig (p(#,##) in vergelijking tot historische controles (Carter ###) Complicerende factoren bij de interpretatie zijn dat ## van de ## moeders (##%) weliswaar geen andere medicatie gebruikten, maar ## van de ## moeders wel; en dat niet duidelijk is hoe groot de groep is die in totaal blootgesteld is geweest en feitelijk dit risico liepen De begeleidende editorial besluit dat onbehandelde aandoeningen bij de moeder een forse risicoverhoging kunnen geven voor moeder alsook het ongeboren kind, en dat dit risico mee gewogen dient te worden in een risk/benefit ratio wanneer men zoekt naar het belang voor zowel moeder als kind (<PERSOON> ###) Inmiddels zijn meer dan ### vrouwen aan infliximab, meer dan ### aan etanercept en ongeveer ## aan adalimumab blootgesteld geweest tijdens de zwangerschap, meestal in het eerste trimester (Ostensen&Förger ###) Negenentwintig van deze zwangerschappen zijn gedurende gehele passage vindt pas plaats vanaf het tweede trimester Twee prospectieve studies door de OTIS-groep toonden vergelijkbare ratioâs miskramen en Chambers ###) zodat staken van TNFα-blokker bij patiënten vanaf gemiste menstruatie of eventueel staken op het moment van positieve zwangerschapstest, i c # tot # weken na conceptie, Bij een serie met ## vrouwen die bewust zwanger raakten en vervolgens bevielen ten tijde van Verder is in de literatuur een review verschenen waarin de inmiddels ### vervolgde IFXzwangerschappen bij IBD-patiënten worden beschreven In de samengestelde serie werden geen aanwijzingen gevonden voor een toegenomen percentage foetale afwijkingen of andere bedreigende gegevens (Gisbert et al, ###).
| 680 | nvog |
(p(#,##) in vergelijking tot historische controles (Carter ###) Complicerende factoren bij de interpretatie zijn dat ## van de ## moeders (##%) weliswaar geen andere medicatie gebruikten, maar ## van de ## moeders wel; en dat niet duidelijk is hoe groot de groep is die in totaal blootgesteld is geweest en feitelijk dit risico liepen De begeleidende editorial besluit dat onbehandelde aandoeningen bij de moeder een forse risicoverhoging kunnen geven voor moeder alsook het ongeboren kind, en dat dit risico mee gewogen dient te worden in een risk/benefit ratio wanneer men zoekt naar het belang voor zowel moeder als kind (<PERSOON> ###) Inmiddels zijn meer dan ### vrouwen aan infliximab, meer dan ### aan etanercept en ongeveer ## aan adalimumab blootgesteld geweest tijdens de zwangerschap, meestal in het eerste trimester (Ostensen&Förger ###) Negenentwintig van deze zwangerschappen zijn gedurende gehele passage vindt pas plaats vanaf het tweede trimester Twee prospectieve studies door de OTIS-groep toonden vergelijkbare ratioâs miskramen en Chambers ###) zodat staken van TNFα-blokker bij patiënten vanaf gemiste menstruatie of eventueel staken op het moment van positieve zwangerschapstest, i c # tot # weken na conceptie, Bij een serie met ## vrouwen die bewust zwanger raakten en vervolgens bevielen ten tijde van Verder is in de literatuur een review verschenen waarin de inmiddels ### vervolgde IFXzwangerschappen bij IBD-patiënten worden beschreven In de samengestelde serie werden geen aanwijzingen gevonden voor een toegenomen percentage foetale afwijkingen of andere bedreigende gegevens (Gisbert et al, ###) hadden en die adalimumab ten tijde van de zwangerschap gebruikten case reports verschenen Momenteel worden data verzameld in Amerikaanse en <PERSOON> IBD-cohorten van zwangeren die Er zijn verschillende case reports over onschadelijkheid van borstvoeding gedurende anti-TNFα therapie bij de moeder, waarbij het kind normale groeicurven en een normale ontwikkeling lijkt door te maken Dit is in overeenstemming met het gegeven dat oraal toegediende TNFα Etanercept is in significante concentraties in de borstvoeding aantoonbaar gebleken bij een ##jarige moeder die etanercept ## mg #x per week gebruikte (Ostensen&Obrist-Eigenmann, ###) Recent is in # casus (<LEEFTIJD>-jarige vrouw met RA) een ongecompliceerde zwangerschap beschreven etanerceptconcentraties van ) ### ng/ml in elk trimester Daarnaast een etanerceptconcentratie van ## ng/ml bij de pasgeborene die overigens elke week daalt tot # ng/ml in week # en tot een waarde onder de detectiegrens in week ##; dit ondanks gebruik van borstvoeding met een etanerceptconcentratie van #,# ng/ml (Murashima ###) In deze casus is het niet mogelijk gebleken detecteerbare etanerceptspiegels bij de pasgeborene te bereiken gedurende borstvoeding Een task force panel vanuit de ACR heeft voor biologicals bij borstvoeding geen specifieke aanbevelingen gedaan vanwege gebrek aan bewijs in de literatuur (Saag ###), waarbij in de IBD- populatie ook geen eenduidig advies voor borstvoeding bestaat Het risico voor het kind, hoe De T- en B-celremmers zijn geklassificeerd als klasse C medicamenten Een task force panel vanuit de ACR heeft voor deze biologicals geen specifieke aanbevelingen gedaan vanwege gebrekkig Abatacept kan de placentabarrière passeren Dierstudies met blootstelling tot ## maal hogere.
| 651 | nvog |
zwangerschap gebruikten case reports verschenen Momenteel worden data verzameld in Amerikaanse en <PERSOON> IBD-cohorten van zwangeren die Er zijn verschillende case reports over onschadelijkheid van borstvoeding gedurende anti-TNFα therapie bij de moeder, waarbij het kind normale groeicurven en een normale ontwikkeling lijkt door te maken Dit is in overeenstemming met het gegeven dat oraal toegediende TNFα Etanercept is in significante concentraties in de borstvoeding aantoonbaar gebleken bij een ##jarige moeder die etanercept ## mg #x per week gebruikte (Ostensen&Obrist-Eigenmann, ###) Recent is in # casus (<LEEFTIJD>-jarige vrouw met RA) een ongecompliceerde zwangerschap beschreven etanerceptconcentraties van ) ### ng/ml in elk trimester Daarnaast een etanerceptconcentratie van ## ng/ml bij de pasgeborene die overigens elke week daalt tot # ng/ml in week # en tot een waarde onder de detectiegrens in week ##; dit ondanks gebruik van borstvoeding met een etanerceptconcentratie van #,# ng/ml (Murashima ###) In deze casus is het niet mogelijk gebleken detecteerbare etanerceptspiegels bij de pasgeborene te bereiken gedurende borstvoeding Een task force panel vanuit de ACR heeft voor biologicals bij borstvoeding geen specifieke aanbevelingen gedaan vanwege gebrek aan bewijs in de literatuur (Saag ###), waarbij in de IBD- populatie ook geen eenduidig advies voor borstvoeding bestaat Het risico voor het kind, hoe De T- en B-celremmers zijn geklassificeerd als klasse C medicamenten Een task force panel vanuit de ACR heeft voor deze biologicals geen specifieke aanbevelingen gedaan vanwege gebrekkig Abatacept kan de placentabarrière passeren Dierstudies met blootstelling tot ## maal hogere (Golding ###) Bij doses ## maal hoger dan gegeven bij de mens werden wel veranderingen in antilichaamrespons in puppies De relevantie voor de langere termijn is niet bekend In de dubbelblinde en open-label extensieperioden van # onderzoeken zijn # zwangerschappen gerapporteerd bij vrouwen met blootstelling aan abatacept Van hen kregen er # eveneens MTX en # leflunomide als comedicatie Drie ondergingen een spontane abortus gedurende het eerste trimester (één had al eerder # spontane abortussen gehad, en # had een voorgeschiedenis met een eerdere onvoldragen zwangerschap, en # had geen eerdere zwangerschappen gehad) Twee vrouwen beëindigden hun zwangerschap door inductie van abortus Wat betreft de mannelijke fertiliteit # echtgenote van een patiënt werd zwanger en beviel van een normale, gezonde baby In een fase II MS studie (IM###) werden # vrouwen zwanger # patiënten uit de studie, en # partner van een patiënt uit de studie Een vrouw beviel van een gezonde baby ## maanden na beëindiging van de studie; de ander had een electieve abortus na # weken zwangerschap en de partner had een spontane abortus (miskraam) # maanden na de conceptie Abatacept dient ontraden te worden bij zwangerschap en men dient adequate anticonceptie te regelen tot ## weken na stoppen van blootstelling aan abatacept Tot op heden zijn geen Recente dierstudies met rituximab bij makaken, in de periode van de organogenese toegediend, tonen in verschillende doseringen (##, ## of ### mg/kg) embryotoxische noch teratogene effecten in het nageslacht Zowel macroscopisch als histologisch zijn geen effecten.
| 635 | nvog |
## maal hoger dan gegeven bij de mens werden wel veranderingen in antilichaamrespons in puppies De relevantie voor de langere termijn is niet bekend In de dubbelblinde en open-label extensieperioden van # onderzoeken zijn # zwangerschappen gerapporteerd bij vrouwen met blootstelling aan abatacept Van hen kregen er # eveneens MTX en # leflunomide als comedicatie Drie ondergingen een spontane abortus gedurende het eerste trimester (één had al eerder # spontane abortussen gehad, en # had een voorgeschiedenis met een eerdere onvoldragen zwangerschap, en # had geen eerdere zwangerschappen gehad) Twee vrouwen beëindigden hun zwangerschap door inductie van abortus Wat betreft de mannelijke fertiliteit # echtgenote van een patiënt werd zwanger en beviel van een normale, gezonde baby In een fase II MS studie (IM###) werden # vrouwen zwanger # patiënten uit de studie, en # partner van een patiënt uit de studie Een vrouw beviel van een gezonde baby ## maanden na beëindiging van de studie; de ander had een electieve abortus na # weken zwangerschap en de partner had een spontane abortus (miskraam) # maanden na de conceptie Abatacept dient ontraden te worden bij zwangerschap en men dient adequate anticonceptie te regelen tot ## weken na stoppen van blootstelling aan abatacept Tot op heden zijn geen Recente dierstudies met rituximab bij makaken, in de periode van de organogenese toegediend, tonen in verschillende doseringen (##, ## of ### mg/kg) embryotoxische noch teratogene effecten in het nageslacht Zowel macroscopisch als histologisch zijn geen effecten De enige opvallende bevinding is B-celdepletie bij de nakomelingen (Mc Keever ###) Rituximab kan bij de mens de placenta passeren vanaf week ## na de conceptie, en bereikt dan foetale spiegels vergelijkbaar met de maternale spiegels <PERSOON> (###) geeft een overzicht van # en voegt # eigen ervaring aan toe # zwangerschappen met rituximab-blootstelling bij vrouwen anemie (n=#) De behandeling met ### mg rituximab/week (in totaal #x) bleef beperkt tot het eerste trimester (n=#) en tweede (n=#) en derde trimester (n=#) Bij de # laatste kinderen werd spontaan herstel van B-celaantal gezien Na blootstelling gedurende het eerste trimester, werd enige lymfopenie, maar geen B-celdepletie, gevonden (Ojeda-Uribe ###) Bij alle kinderen waren IgG spiegels normaal en allen vertoonden een normale respons op vaccinatie In een ongepubliceerde raportage over ## zwangerschappen werd gemeld dat alle resulteerden in levendgeboorte zonder vormafwijkingen en zonder serieuze infecties Wel hadden # kinderen een te laag aantal granulocyten postpartum en # had tevens een anemie en lymfopenie De excretie van rituximab in de borstvoeding en eventuele veiligheid hiervan is echter niet Samenvattend intra-uteriene blootstelling aan rituximab lijkt niet schadelijk voor de neonaat, alhoewel data beperkt zijn tot een dertigtal ervaringen Derhalve blijft omzichtigheid geboden Rituximab bij vrouwen die zwanger willen worden is slechts bij uitzondering te overwegen, rekening houdend met voor- en nadelen van hoge ziekteactiviteit bij moeder en effecten hiervan IL-# receptor antagonist (IL-# RA Anakinra) is geclassificeerd als klasse B medicament Anti-IL# receptor (anti-IL-#R.
| 642 | nvog |
De enige opvallende bevinding is B-celdepletie bij de nakomelingen (Mc Keever ###) Rituximab kan bij de mens de placenta passeren vanaf week ## na de conceptie, en bereikt dan foetale spiegels vergelijkbaar met de maternale spiegels <PERSOON> (###) geeft een overzicht van # en voegt # eigen ervaring aan toe # zwangerschappen met rituximab-blootstelling bij vrouwen anemie (n=#) De behandeling met ### mg rituximab/week (in totaal #x) bleef beperkt tot het eerste trimester (n=#) en tweede (n=#) en derde trimester (n=#) Bij de # laatste kinderen werd spontaan herstel van B-celaantal gezien Na blootstelling gedurende het eerste trimester, werd enige lymfopenie, maar geen B-celdepletie, gevonden (Ojeda-Uribe ###) Bij alle kinderen waren IgG spiegels normaal en allen vertoonden een normale respons op vaccinatie In een ongepubliceerde raportage over ## zwangerschappen werd gemeld dat alle resulteerden in levendgeboorte zonder vormafwijkingen en zonder serieuze infecties Wel hadden # kinderen een te laag aantal granulocyten postpartum en # had tevens een anemie en lymfopenie De excretie van rituximab in de borstvoeding en eventuele veiligheid hiervan is echter niet Samenvattend intra-uteriene blootstelling aan rituximab lijkt niet schadelijk voor de neonaat, alhoewel data beperkt zijn tot een dertigtal ervaringen Derhalve blijft omzichtigheid geboden Rituximab bij vrouwen die zwanger willen worden is slechts bij uitzondering te overwegen, rekening houdend met voor- en nadelen van hoge ziekteactiviteit bij moeder en effecten hiervan IL-# receptor antagonist (IL-# RA Anakinra) is geclassificeerd als klasse B medicament Anti-IL# receptor (anti-<PERSOON> zijn immuunglobulines die de placenta kunnen passeren vanaf week # na de conceptie Zes maanden na stopzetten van de IL-blokkerende therapie kan de zwangerschapswens worden gerealiseerd, althans zo is door de fabrikant geadviseerd Dierstudies hebben geen risico op misvorming aangetoond Over schadelijkheid bij de mens is weinig bekend Recent is # casus beschreven Anakinra (bewust) gegeven aan een <LEEFTIJD>-jarige vrouw met een therapie-refractaire ziekte van <PERSOON> dat Anakinra werd doorgebruikt, werd na een normaal zwangerschapsbeloop een kind van ### gram geboren Manuele placentaverwijdering was nodig maar het kind vertoonde een normale psychomotore ontwikkeling Over zwangerschap en lactatie bij Anakinra zijn verder geen gegevens gepubliceerd Het effect van tocilizumab op de embryonale ontwikkeling is bestudeerd in een embryofoetale toxiciteitstudie in de cynomolgus aap in doseringen tot wel ## mg/kg/dag Er is geen abnormaal fenotype gerapporteerd en evenmin effect op de reproductiemogelijkheden als gevolg van IL-# depletie Niet-klinische data suggereren dat IL-# niet beschouwd kan worden als groeifactor van enig belang voor de ontwikkeling van het musculoskeletale systeem noch als groeifactor van belang voor de ontwikkeling van andere orgaansystemen Er werd echter een hogere incidentie gezien van abortus of embryofoetale dood in de ## mg/kg/dag doseringsgroep met een systemische blootstelling )###x boven de humaan effectieve plasmaconcentratie Ook in de ## mg/kg/dag groep werden meer abortus gezien dan in de controlegroep Foetale blootstelling aan tocilizumab rondom de tijd dat abortus plaatsvond wordt beschouwd als nagenoeg afwezig Dit.
| 617 | nvog |
Anakinra en Tocilizumab zijn immuunglobulines die de placenta kunnen passeren vanaf week # na de conceptie Zes maanden na stopzetten van de IL-blokkerende therapie kan de zwangerschapswens worden gerealiseerd, althans zo is door de fabrikant geadviseerd Dierstudies hebben geen risico op misvorming aangetoond Over schadelijkheid bij de mens is weinig bekend Recent is # casus beschreven Anakinra (bewust) gegeven aan een <LEEFTIJD>-jarige vrouw met een therapie-refractaire ziekte van <PERSOON> dat Anakinra werd doorgebruikt, werd na een normaal zwangerschapsbeloop een kind van ### gram geboren Manuele placentaverwijdering was nodig maar het kind vertoonde een normale psychomotore ontwikkeling Over zwangerschap en lactatie bij Anakinra zijn verder geen gegevens gepubliceerd Het effect van tocilizumab op de embryonale ontwikkeling is bestudeerd in een embryofoetale toxiciteitstudie in de cynomolgus aap in doseringen tot wel ## mg/kg/dag Er is geen abnormaal fenotype gerapporteerd en evenmin effect op de reproductiemogelijkheden als gevolg van IL-# depletie Niet-klinische data suggereren dat IL-# niet beschouwd kan worden als groeifactor van enig belang voor de ontwikkeling van het musculoskeletale systeem noch als groeifactor van belang voor de ontwikkeling van andere orgaansystemen Er werd echter een hogere incidentie gezien van abortus of embryofoetale dood in de ## mg/kg/dag doseringsgroep met een systemische blootstelling )###x boven de humaan effectieve plasmaconcentratie Ook in de ## mg/kg/dag groep werden meer abortus gezien dan in de controlegroep Foetale blootstelling aan tocilizumab rondom de tijd dat abortus plaatsvond wordt beschouwd als nagenoeg afwezig Dit De bevindingen kunnen niet goed verklaard worden door een tocilizumab-gerelateerd werkingsmechanisme Zowel in-vitro als in-vivo studies tonen consistent dat IL-# geen rol speelt in de zwangerschapsfysiologie Er is ook geen preklinisch bewijs dat IL-# betrokken is in reproductieprocessen Noch apen met blootstelling aan tocilizumab gedurende meer dan # maanden, noch IL-# k o muizen tonen morfologische veranderingen in weefsels van het Zoals eigenlijk bij elke vorm van medicatie is ook de ervaring met biologicals vlak vóór en gedurende de zwangerschap te gering om te kunnen claimen dat Er zijn aanwijzingen dat TNFα-blokkers mogelijk geassocieerd zijn met het moedermelk, of dat ze relevante spiegels kunnen opbouwen via ingestie c q borstvoeding Moeders die moedermelk willen geven, moeten geïnformeerd worden dat onvoldoende kennis voorhanden is voor een positief advies en dat er een goed Het is niet uitgesloten dat TNFα-blokkers de spermatogenese kunnen remmen Aanbevolen wordt om preconceptueel met beide partners medicatieregime, erfelijkheid van de betreffende IMID en ziektespecifieke zwangerschapsproblematiek te bespreken Bij elke IMIDpatiënt is informatie over zwangerschap(swens) bij diagnosestelling derhalve aan te raden Ook eventuele invloed van ziekte(-activiteit) of medicatie op fertiliteit en fecundiciteit dienen Bij actieve IMID, zoals kan voorkomen bij RA en IBD, is er een verhoogd risico op gecompliceerd zwangerschapsverloop en/of vroeggeboorte Daarom wordt in het algemeen aangeraden zwanger te worden in een rustige fase van de ziekte Zonder adequate controlegroep is veiligheid van biologicals lastig te bewijzen Door spontane.
| 565 | nvog |
De bevindingen kunnen niet goed verklaard worden door een tocilizumab-gerelateerd werkingsmechanisme Zowel in-vitro als in-vivo studies tonen consistent dat IL-# geen rol speelt in de zwangerschapsfysiologie Er is ook geen preklinisch bewijs dat IL-# betrokken is in reproductieprocessen Noch apen met blootstelling aan tocilizumab gedurende meer dan # maanden, noch IL-# k o muizen tonen morfologische veranderingen in weefsels van het Zoals eigenlijk bij elke vorm van medicatie is ook de ervaring met biologicals vlak vóór en gedurende de zwangerschap te gering om te kunnen claimen dat Er zijn aanwijzingen dat TNFα-blokkers mogelijk geassocieerd zijn met het moedermelk, of dat ze relevante spiegels kunnen opbouwen via ingestie c q borstvoeding Moeders die moedermelk willen geven, moeten geïnformeerd worden dat onvoldoende kennis voorhanden is voor een positief advies en dat er een goed Het is niet uitgesloten dat TNFα-blokkers de spermatogenese kunnen remmen Aanbevolen wordt om preconceptueel met beide partners medicatieregime, erfelijkheid van de betreffende IMID en ziektespecifieke zwangerschapsproblematiek te bespreken Bij elke IMIDpatiënt is informatie over zwangerschap(swens) bij diagnosestelling derhalve aan te raden Ook eventuele invloed van ziekte(-activiteit) of medicatie op fertiliteit en fecundiciteit dienen Bij actieve IMID, zoals kan voorkomen bij RA en IBD, is er een verhoogd risico op gecompliceerd zwangerschapsverloop en/of vroeggeboorte Daarom wordt in het algemeen aangeraden zwanger te worden in een rustige fase van de ziekte Zonder adequate controlegroep is veiligheid van biologicals lastig te bewijzen Door spontane enig inzicht in risicoverhoging verkrijgen In de huidige registries zijn geen significante toename van congenitale malformaties gevonden, hetgeen geruststellend lijkt In de meest recente FDA-rapportage van spontane meldingen wordt wel een verhoogd risico gesuggereerd met betrekking tot het VATER-syndroom Men dient dit licht verhoogde risico in de individuele situatie af te wegen tegen de risicoâs van onbehandelbare, hoge ziekteactiviteit met Bij een actieve inflammatoire (darm)ziekte dient men zich te realiseren dat de kans op zwangerschap verminderd is Door adequate behandeling neemt de kans op zwangerschap toe Dan rijst op enig moment de vraag of men de behandeling met biologicals moet stoppen wanneer de vrouw zwanger is geworden en het risico van opvlammen van de inflammatoire ziekte kan accepteren of niet <PERSOON>, het is gezien bovenstaande gegevens niet uit te sluiten of behandeling met sommige biologicals niet extra risicoâs voor de vrucht induceren Zo is met name nog niets bekend over lange termijneffecten van intra-uteriene blootstelling op intellectuele ontwikkeling of maligniteitsrisicoâs Bij de informatie aan de vrouw en haar partner is het belangrijk de voor- en nadelen te bespreken, evenals het individuele risico op een opvlamming Voor- en nadelen van biologicals bij actieve inflammatoire ziekte zijn dermate complex dat volgens de werkgroep en de betreffende Wetenschappelijke Verenigingen begeleiding van een dergelijke zwangerschap vanuit de tweedelijn door ervaren experts aangewezen is Bij aanvang van behandeling met biologicals is het wenselijk dat de arts een mogelijke zwangerschapswens bespreekt als onderdeel van de voorlichting Bij behandeling met infliximab kan men overwegen.
| 551 | nvog |
zijn geen significante toename van congenitale malformaties gevonden, hetgeen geruststellend lijkt In de meest recente FDA-rapportage van spontane meldingen wordt wel een verhoogd risico gesuggereerd met betrekking tot het VATER-syndroom Men dient dit licht verhoogde risico in de individuele situatie af te wegen tegen de risicoâs van onbehandelbare, hoge ziekteactiviteit met Bij een actieve inflammatoire (darm)ziekte dient men zich te realiseren dat de kans op zwangerschap verminderd is Door adequate behandeling neemt de kans op zwangerschap toe Dan rijst op enig moment de vraag of men de behandeling met biologicals moet stoppen wanneer de vrouw zwanger is geworden en het risico van opvlammen van de inflammatoire ziekte kan accepteren of niet <PERSOON>, het is gezien bovenstaande gegevens niet uit te sluiten of behandeling met sommige biologicals niet extra risicoâs voor de vrucht induceren Zo is met name nog niets bekend over lange termijneffecten van intra-uteriene blootstelling op intellectuele ontwikkeling of maligniteitsrisicoâs Bij de informatie aan de vrouw en haar partner is het belangrijk de voor- en nadelen te bespreken, evenals het individuele risico op een opvlamming Voor- en nadelen van biologicals bij actieve inflammatoire ziekte zijn dermate complex dat volgens de werkgroep en de betreffende Wetenschappelijke Verenigingen begeleiding van een dergelijke zwangerschap vanuit de tweedelijn door ervaren experts aangewezen is Bij aanvang van behandeling met biologicals is het wenselijk dat de arts een mogelijke zwangerschapswens bespreekt als onderdeel van de voorlichting Bij behandeling met infliximab kan men overwegen ingeschat, dat bij accidentele zwangerschap weliswaar gynaecologische evaluatie sterk geadviseerd wordt, maar dat een eventuele abortus provocatus of zwangerschapsbeëindiging niet zonder meer Hoewel het niet is uitgesloten dat TNFα-blokkers de spermatogenese kunnen remmen, formuleert de werkgroep wegens gebrek aan bewijs geen aanbeveling omtrent het (door)gebruiken van biologicals bij de man met een kinderwens Over eventuele onveiligheid van borstvoeding van moeders die therapie met biologicals krijgen, is weinig bekend In het algemeen is borstvoeding voor de pasgeborene gunstig voor de verdere ontwikkeling Anderzijds is niet uitgesloten dat bij gebruik van biologicals enig effect via de borstvoeding op de pasgeborene kan plaatsvinden, bijvoorbeeld inductie van orale tolerantie activatie en/of effectiviteit van het immuunsysteem Nadeel is dat ze de immuunrespons, onder andere bij de lokale afweer rondom een operatiegebied, kunnen verstoren zodat ze in potentie postoperatieve complicaties, met name infecties, bevorderen en/of gestoorde wondgenezing veroorzaken Over deze materie zijn verschillende reviews, âinception cohort studiesâ en case series verschenen Gecontroleerde, geblindeerde en gerandomiseerde studies zijn niet voorhanden Onze kennis hieromtrent is derhalve gebaseerd op ervaringen uit de alledaagse voetoperaties gedurende behandeling met TNFα-blokkers in vergelijking met patiënten die geen biologicals gebruikten In de eerste ## maanden na operatie werden geen lokale n=##; infliximab n=#) continueerden, versus vijfmaal in de groep van ## RA patiënten zonder TNFα-blokkergebruik; lokale wondinfectieproblemen kwamen in beide groepen éénmaal voor Zij concludeerden dat TNFα-blokkers doorgebruikt kunnen worden in de perioperatieve periode <PERSOON> et al (###) berekenden in een groep van ### RA patiënten met infliximabgebruik het risico op infecties in de twee gebruikelijke doseringen.
| 588 | nvog |
geadviseerd wordt, maar dat een eventuele abortus provocatus of zwangerschapsbeëindiging niet zonder meer Hoewel het niet is uitgesloten dat TNFα-blokkers de spermatogenese kunnen remmen, formuleert de werkgroep wegens gebrek aan bewijs geen aanbeveling omtrent het (door)gebruiken van biologicals bij de man met een kinderwens Over eventuele onveiligheid van borstvoeding van moeders die therapie met biologicals krijgen, is weinig bekend In het algemeen is borstvoeding voor de pasgeborene gunstig voor de verdere ontwikkeling Anderzijds is niet uitgesloten dat bij gebruik van biologicals enig effect via de borstvoeding op de pasgeborene kan plaatsvinden, bijvoorbeeld inductie van orale tolerantie activatie en/of effectiviteit van het immuunsysteem Nadeel is dat ze de immuunrespons, onder andere bij de lokale afweer rondom een operatiegebied, kunnen verstoren zodat ze in potentie postoperatieve complicaties, met name infecties, bevorderen en/of gestoorde wondgenezing veroorzaken Over deze materie zijn verschillende reviews, âinception cohort studiesâ en case series verschenen Gecontroleerde, geblindeerde en gerandomiseerde studies zijn niet voorhanden Onze kennis hieromtrent is derhalve gebaseerd op ervaringen uit de alledaagse voetoperaties gedurende behandeling met TNFα-blokkers in vergelijking met patiënten die geen biologicals gebruikten In de eerste ## maanden na operatie werden geen lokale n=##; infliximab n=#) continueerden, versus vijfmaal in de groep van ## RA patiënten zonder TNFα-blokkergebruik; lokale wondinfectieproblemen kwamen in beide groepen éénmaal voor Zij concludeerden dat TNFα-blokkers doorgebruikt kunnen worden in de perioperatieve periode <PERSOON> et al (###) berekenden in een groep van ### RA patiënten met infliximabgebruik het risico op infecties in de twee gebruikelijke doseringen âklinisch belangrijke infectiesâ per jaar per patiënt en #,## bij een dosering van # mg infliximab/kg De incidentie is hiermee verdubbeld ten opzichte van historische RA-controles die geen infliximabbehandeling kregen Perioperatieve gegevens zijn echter niet gemeld In een retrospectieve studie onder ### patiënten die ruim ### verschillende chirurgische procedures ondergingen, had ongeveer ##% postoperatief complicaties niet significant Bij een observationele studie van Wendling et al (###) betreffende ## chirurgische procedures in een groep van ## RA patiënten werd geen verhoogd infectierisico bij het doorgebruiken van een Een observationele studie van Wendling et al (###) bij ## chirurgische procedures in een groep van ## RA patiënten gaf geen verhoogd infectierisico bij het doorgebruiken van een <PERSOON> et al (###) hebben bij <DATUM> chirurgische procedures, verricht in een groep van ### RA patiënten van wie ### TNFα-blokkers gebruikten, het infectierisico berekend een onveranderd infectierisico in de totale groep tijdens gebruik van TNFα-blokker (OR #,#; ##% CI voet/enkel chirurgie (OR #,#; ##% CI #,<DATUM> #) en ooit in de voorgescheidenis infectie van huid zoals steenpuisten en erysipelas, en/of eerdere postoperatieve infectie (OR ##,#; ##% CI #,###,#) met opvallend genoeg een verlaagd infectierisico bij perioperatief sulfasalazinegebruik (OR #,##; ##% CI #,##-#,##) De auteurs concluderen dat perioperatief doorgebruiken van TNFαblokker geen extra risico geeft op een chirurgische infectie Recent adviseerde de ACR (Saag et al, ###) alle biologicals, inclusief TNFα-blokkers, perioperatief niet te gebruiken, en wel vanaf minimaal # week voor tot # week na een operatie,.
| 702 | nvog |
belangrijke infectiesâ per jaar per patiënt en #,## bij een dosering van # mg infliximab/kg De incidentie is hiermee verdubbeld ten opzichte van historische RA-controles die geen infliximabbehandeling kregen Perioperatieve gegevens zijn echter niet gemeld In een retrospectieve studie onder ### patiënten die ruim ### verschillende chirurgische procedures ondergingen, had ongeveer ##% postoperatief complicaties niet significant Bij een observationele studie van Wendling et al (###) betreffende ## chirurgische procedures in een groep van ## RA patiënten werd geen verhoogd infectierisico bij het doorgebruiken van een Een observationele studie van Wendling et al (###) bij ## chirurgische procedures in een groep van ## RA patiënten gaf geen verhoogd infectierisico bij het doorgebruiken van een <PERSOON> et al (###) hebben bij <DATUM> chirurgische procedures, verricht in een groep van ### RA patiënten van wie ### TNFα-blokkers gebruikten, het infectierisico berekend een onveranderd infectierisico in de totale groep tijdens gebruik van TNFα-blokker (OR #,#; ##% CI voet/enkel chirurgie (OR #,#; ##% CI #,<DATUM> #) en ooit in de voorgescheidenis infectie van huid zoals steenpuisten en erysipelas, en/of eerdere postoperatieve infectie (OR ##,#; ##% CI #,###,#) met opvallend genoeg een verlaagd infectierisico bij perioperatief sulfasalazinegebruik (OR #,##; ##% CI #,##-#,##) De auteurs concluderen dat perioperatief doorgebruiken van TNFαblokker geen extra risico geeft op een chirurgische infectie Recent adviseerde de ACR (Saag et al, ###) alle biologicals, inclusief TNFα-blokkers, perioperatief niet te gebruiken, en wel vanaf minimaal # week voor tot # week na een operatie, Geschat wordt dat tussen de ## en ##% van de colitis ulcerosa patiënten uiteindelijk een (procto)colectomie met of zonder intra-anale pouchreconstructie ondergaan Van patiënten met de ziekte van Crohn wordt uiteindelijk zoân ##% geopereerd waarvan de helft (dus overall een derde) een tweede operatie moet ondergaan Veelal hebben deze patiënten voor operatie medicamenteuze (immunosuppressieve) therapie In algemene zin wordt geen immuunosuppressieve therapie geadviseerd in geval van onbehandelde (microbiële) ontstekingen, waaronder abces De laatste dienen daarom altijd eerst gedraineerd te In een meta-analyse van # studies waarin ### patiënten werd een trend tot toename van infecties Pharmacol Ther ### E-<INSTELLING>) Er lijkt derhalve geen duidelijk verhoogd risico op postoperatieve complicaties te bestaan door anti-TNF gebruik, dit in tegenstelling tot het gebruik van Analyse van een cohort van ### patiënten met de ziekte van Crohn die abdominale chirurgie ondergingen, toonde sepsis bij ##% (##% wondinfectie, #% intra-abdominale infecties en #% extra-abdominale infecties) Deze complicaties konden niet geassocieerd worden met toonde in multivariate analyse bij ### Crohn patiënten die een ileocolonische resectie Bij perianale fistelziekte in het kader van de Ziekte van Crohn is gebruik van anti-TNFα een doorbraak in de medicamenteuze behandeling gebleken Dit laat onverlet dat eventuele perianale abcessen en de fisteltrajecten gedraineerd moeten zijn alvorens deze klasse medicamenten ingezet Experimentele gegevens tonen een mogelijk gunstig effect van anakinra op wound-breaking strength (Maish et al ###) Tot nog toe zijn geen ervaringen gepubliceerd met perioperatief gebruik van gepubliceerd (Hirao et al ###) Een retrospectieve studie met #.
| 722 | nvog |
de ## en ##% van de colitis ulcerosa patiënten uiteindelijk een (procto)colectomie met of zonder intra-anale pouchreconstructie ondergaan Van patiënten met de ziekte van Crohn wordt uiteindelijk zoân ##% geopereerd waarvan de helft (dus overall een derde) een tweede operatie moet ondergaan Veelal hebben deze patiënten voor operatie medicamenteuze (immunosuppressieve) therapie In algemene zin wordt geen immuunosuppressieve therapie geadviseerd in geval van onbehandelde (microbiële) ontstekingen, waaronder abces De laatste dienen daarom altijd eerst gedraineerd te In een meta-analyse van # studies waarin ### patiënten werd een trend tot toename van infecties Pharmacol Ther ### E-<INSTELLING>) Er lijkt derhalve geen duidelijk verhoogd risico op postoperatieve complicaties te bestaan door anti-TNF gebruik, dit in tegenstelling tot het gebruik van Analyse van een cohort van ### patiënten met de ziekte van Crohn die abdominale chirurgie ondergingen, toonde sepsis bij ##% (##% wondinfectie, #% intra-abdominale infecties en #% extra-abdominale infecties) Deze complicaties konden niet geassocieerd worden met toonde in multivariate analyse bij ### Crohn patiënten die een ileocolonische resectie Bij perianale fistelziekte in het kader van de Ziekte van Crohn is gebruik van anti-TNFα een doorbraak in de medicamenteuze behandeling gebleken Dit laat onverlet dat eventuele perianale abcessen en de fisteltrajecten gedraineerd moeten zijn alvorens deze klasse medicamenten ingezet Experimentele gegevens tonen een mogelijk gunstig effect van anakinra op wound-breaking strength (Maish et al ###) Tot nog toe zijn geen ervaringen gepubliceerd met perioperatief gebruik van gepubliceerd (Hirao et al ###) Een retrospectieve studie met # DMARDâs toonde infectierisico noch vertraagde wondgenezing in een van de behandelde groepen Wel gaf TCZ een partiële, maar statistisch niet-significante, onderdrukking van de stijging in lichaamstemperatuur op dag # en # in het postoperatieve beloop TCZ gaf tevens patiënten een significante CRP-stijging in het postoperatief beloop hadden De onderzoekers concluderen dat TCZ de koortsontwikkeling en CRP-stijging postoperatief sterk remt, daarentegen heeft TCZ geen invloed op het leukocytengehalte Hiermee dient men rekening te houden bij klinische beoordeling in de postoperatieve fase als TCZ wordt of is doorgebruikt Het is waarschijnlijk dat bij electieve operaties TNFα-blokkers veilig kunnen worden Ervaringen met andere biologicals dan TNFα-blokkers zijn te beperkt om een gefundeerde stellingname aangaande veiligheid bij perioperatief gebruik te kunnen Men dient bij klinische beoordeling na een spoedoperatie verricht na een tocilizumab-infuus rekening te houden met uitblijven van postoperatieve Veelal leidt het staken van therapie met TNFα-blokkers bij RA patiënten al vlot tot exacerbatie van de ziekte Opereren bij exacerbatie geeft een verhoogd operatierisico Hierdoor ontstaat een dilemma voor de arts, namelijk ervoor te zorgen een operatie zo min mogelijk onder te zware immuunmodulerende medicamenten te laten plaatsvinden Bewijs voor nadelige effecten van electieve orthopedische chirurgie onder TNFα-blokkers is niet aanwezig Mogelijk dat opereren met een hoger achtergrondrisico qua infecties wel een risicoverhoging betekent (factor #) wanneer deze onder TNFα-blokkade plaatsvindt Geadviseerd wordt wel om een hooginfectierisico operatie pas te plannen na #x halfwaardetijd van de specifieke TNFα-blokker; vaak.
| 608 | nvog |
wondgenezing in een van de behandelde groepen Wel gaf TCZ een partiële, maar statistisch niet-significante, onderdrukking van de stijging in lichaamstemperatuur op dag # en # in het postoperatieve beloop TCZ gaf tevens patiënten een significante CRP-stijging in het postoperatief beloop hadden De onderzoekers concluderen dat TCZ de koortsontwikkeling en CRP-stijging postoperatief sterk remt, daarentegen heeft TCZ geen invloed op het leukocytengehalte Hiermee dient men rekening te houden bij klinische beoordeling in de postoperatieve fase als TCZ wordt of is doorgebruikt Het is waarschijnlijk dat bij electieve operaties TNFα-blokkers veilig kunnen worden Ervaringen met andere biologicals dan TNFα-blokkers zijn te beperkt om een gefundeerde stellingname aangaande veiligheid bij perioperatief gebruik te kunnen Men dient bij klinische beoordeling na een spoedoperatie verricht na een tocilizumab-infuus rekening te houden met uitblijven van postoperatieve Veelal leidt het staken van therapie met TNFα-blokkers bij RA patiënten al vlot tot exacerbatie van de ziekte Opereren bij exacerbatie geeft een verhoogd operatierisico Hierdoor ontstaat een dilemma voor de arts, namelijk ervoor te zorgen een operatie zo min mogelijk onder te zware immuunmodulerende medicamenten te laten plaatsvinden Bewijs voor nadelige effecten van electieve orthopedische chirurgie onder TNFα-blokkers is niet aanwezig Mogelijk dat opereren met een hoger achtergrondrisico qua infecties wel een risicoverhoging betekent (factor #) wanneer deze onder TNFα-blokkade plaatsvindt Geadviseerd wordt wel om een hooginfectierisico operatie pas te plannen na #x halfwaardetijd van de specifieke TNFα-blokker; vaak eerder te kunnen opereren Bij laag-infectierisico wordt geadviseerd deze te plannen halverwege twee giften Bij gecompliceerd beloop postoperatief luidt het advies de TNFα-blokker pas te hervatten als de wond gesloten is en er geen tekenen van infectie zijn Voor de andere biologicals zijn momenteel geen gegevens voorhanden Opereren in een gebied met psoriasis levert op zichzelf geen verhoogd infectierisico op (Saini en Shupack, ###) In psoriasislaesies en in het serum van psoriasispatiënten komen hogere concentraties van antimicrobiële peptiden voor dan in normale gezonde huid (Hollox et al, ###; <PERSOON> et al, ###) Tijdens behandeling van psoriasispatiënten met anti-TNFαâs en met Ustekinumab zal theoretisch de huidafweer die van normale gezonde personen benaderen Niet-electieve operaties dienen soms acuut plaats te vinden onder suboptimale omstandigheden, meewegende het risico van niet opereren Er is momenteel, behoudens een enkele casus, geen bewijs voorhanden om dan toch antibiotische profylaxe te geven Er zijn wel bij de Tot nog toe is geen ervaring gepubliceerd over invloed van perioperatief gebruik van abatacept en van ustekinumab op postoperatieve risicoâs zoals infecties of gestoorde wondgenezing ###) Ervaringen met betrekking tot infectierisico en perioperatief gebruik van rituximab zijn evenmin gepubliceerd Vanwege een theoretisch risico op septische complicaties dient electieve chirurgie plaats te vinden voordat langdurige B-celdepletie wordt/is bewerkstelligd Men kan abatacept en rituximab, rekening houdend met de farmacokinetiek, veiligheidshalve beter niet preoperatief geven (Saag ###) Om pragmatische redenen kan een periode van # maanden Er is geen ervaring gepubliceerd over risicoâs van onbeschermde (dat wil zeggen zonder antibiotische bescherming) tandheelkundige ingrepen bij patiënten die door biologicals een.
| 597 | nvog |
Bij gecompliceerd beloop postoperatief luidt het advies de TNFα-blokker pas te hervatten als de wond gesloten is en er geen tekenen van infectie zijn Voor de andere biologicals zijn momenteel geen gegevens voorhanden Opereren in een gebied met psoriasis levert op zichzelf geen verhoogd infectierisico op (Saini en Shupack, ###) In psoriasislaesies en in het serum van psoriasispatiënten komen hogere concentraties van antimicrobiële peptiden voor dan in normale gezonde huid (Hollox et al, ###; <PERSOON> et al, ###) Tijdens behandeling van psoriasispatiënten met anti-TNFαâs en met Ustekinumab zal theoretisch de huidafweer die van normale gezonde personen benaderen Niet-electieve operaties dienen soms acuut plaats te vinden onder suboptimale omstandigheden, meewegende het risico van niet opereren Er is momenteel, behoudens een enkele casus, geen bewijs voorhanden om dan toch antibiotische profylaxe te geven Er zijn wel bij de Tot nog toe is geen ervaring gepubliceerd over invloed van perioperatief gebruik van abatacept en van ustekinumab op postoperatieve risicoâs zoals infecties of gestoorde wondgenezing ###) Ervaringen met betrekking tot infectierisico en perioperatief gebruik van rituximab zijn evenmin gepubliceerd Vanwege een theoretisch risico op septische complicaties dient electieve chirurgie plaats te vinden voordat langdurige B-celdepletie wordt/is bewerkstelligd Men kan abatacept en rituximab, rekening houdend met de farmacokinetiek, veiligheidshalve beter niet preoperatief geven (Saag ###) Om pragmatische redenen kan een periode van # maanden Er is geen ervaring gepubliceerd over risicoâs van onbeschermde (dat wil zeggen zonder antibiotische bescherming) tandheelkundige ingrepen bij patiënten die door biologicals een Het is derhalve vanwege veiligheid te adviseren antibiotische profylaxe te overwegen bij planning van een niet-steriele, bloedige tandheelkundige ingreep, temeer als tekenen van infectieuze diathese aanwezig zijn of wanneer comorbiditeit bestaat zoals Patiënten vinden het belangrijk dat de voorschrijvend specialist betrokken is bij het besluitvormingsproces van een operatie Daarbij is het essentieel dat er direct contact is tussen de betrokken specialisten Patiënten vinden het belangrijk dat zij informatie ontvangen over de gewenste stappen die gezet moeten worden bij het staken of doorgaan van biologicals bij een operatie Hierdoor zijn zij in staat zelf actief mee te werken en hebben meer het gevoel controle Bij wetenschappelijk onderzoek naar de effectiviteit en veiligheid van biologicals ligt de nadruk op het starten van een (voor de patiënt) nieuwe biological In een RCT wordt onderzocht of de patiënt een vooraf bepaald doel wel of niet haalt dan wel of de patiënt de biological kan verdragen/continueren binnen de context (en tijdsduur) van de trial Deze context verschilt fundamenteel van de dagelijkse klinische praktijk Uitkomstmaten die gebruikt worden in RCTs zijn vaak ontwikkeld voor het vergelijken van groepen en zijn dientengevolge niet zomaar geschikt voor toepassing bij individuele patiënten in de klinische praktijk De vraag hoe een individuele patiënt dient te worden gevolgd om vast te stellen of een biological effectief is, laat zich dan ook niet beantwoorden met gebruikmaking van de RCTs die de effectiviteit van een biological bewijzen Dit geldt ook voor de vraag welke de beste monitoringstrategie is in de.
| 581 | nvog |
Het is derhalve vanwege veiligheid te adviseren antibiotische profylaxe te overwegen bij planning van een niet-steriele, bloedige tandheelkundige ingreep, temeer als tekenen van infectieuze diathese aanwezig zijn of wanneer comorbiditeit bestaat zoals Patiënten vinden het belangrijk dat de voorschrijvend specialist betrokken is bij het besluitvormingsproces van een operatie Daarbij is het essentieel dat er direct contact is tussen de betrokken specialisten Patiënten vinden het belangrijk dat zij informatie ontvangen over de gewenste stappen die gezet moeten worden bij het staken of doorgaan van biologicals bij een operatie Hierdoor zijn zij in staat zelf actief mee te werken en hebben meer het gevoel controle Bij wetenschappelijk onderzoek naar de effectiviteit en veiligheid van biologicals ligt de nadruk op het starten van een (voor de patiënt) nieuwe biological In een RCT wordt onderzocht of de patiënt een vooraf bepaald doel wel of niet haalt dan wel of de patiënt de biological kan verdragen/continueren binnen de context (en tijdsduur) van de trial Deze context verschilt fundamenteel van de dagelijkse klinische praktijk Uitkomstmaten die gebruikt worden in RCTs zijn vaak ontwikkeld voor het vergelijken van groepen en zijn dientengevolge niet zomaar geschikt voor toepassing bij individuele patiënten in de klinische praktijk De vraag hoe een individuele patiënt dient te worden gevolgd om vast te stellen of een biological effectief is, laat zich dan ook niet beantwoorden met gebruikmaking van de RCTs die de effectiviteit van een biological bewijzen Dit geldt ook voor de vraag welke de beste monitoringstrategie is in de Vrijwel alle literatuur over dit onderwerp heeft betrekking op TNFα-blokkerende biologicals Van de andere klassen van biologicals zijn alleen data uit registratietrials voorhanden Bovendien heeft de schaarse literatuur over het monitoren van effectiviteit voornamelijk betrekking op de De onderliggende vraag is met welke frequentie patiënten die worden behandeld met biologicals dienen te worden gecontroleerd om vast te stellen of de biological effectief is, of deze veilig kan worden gecontinueerd en welke vorm en inhoud de controles dienen te hebben Géén van deze vragen is onderwerp van studie geweest in RCTâs Diverse richtlijncommissies hebben zich gebogen over het vraagstuk monitoring, al dan niet in de context van het gebruik van biologicals Van belang hierbij is de vraag hoe lang moet worden behandeld voordat kan worden gesproken van non-respons De ASAS groep heeft in haar consensus statement over het gebruik van TNFα-blokkerende middelen bij AS opgenomen dat # tot ## weken moet worden behandeld voordat kan worden beoordeeld of patiënten non-responder zijn (<PERSOON> et al, ###) Zeer recentelijk is op basis van gegevens uit klinische trials besloten dat deze tijdsduur tenminste De Nederlandse, Britse en EULAR richtlijnen voor het gebruik van biologicals bij RA schrijven voor dat indien na drie maanden géén klinische respons is opgetreden, gemeten met de DAS## (⥠<DATUM> units daling), het gebruik van de biological dient te worden gestaakt respectievelijk te worden heroverwogen Pocock et al hebben recentelijk gekeken naar ## van de ### patiënten bij.
| 564 | nvog |
Vrijwel alle literatuur over dit onderwerp heeft betrekking op TNFα-blokkerende biologicals Van de andere klassen van biologicals zijn alleen data uit registratietrials voorhanden Bovendien heeft de schaarse literatuur over het monitoren van effectiviteit voornamelijk betrekking op de De onderliggende vraag is met welke frequentie patiënten die worden behandeld met biologicals dienen te worden gecontroleerd om vast te stellen of de biological effectief is, of deze veilig kan worden gecontinueerd en welke vorm en inhoud de controles dienen te hebben Géén van deze vragen is onderwerp van studie geweest in RCTâs Diverse richtlijncommissies hebben zich gebogen over het vraagstuk monitoring, al dan niet in de context van het gebruik van biologicals Van belang hierbij is de vraag hoe lang moet worden behandeld voordat kan worden gesproken van non-respons De ASAS groep heeft in haar consensus statement over het gebruik van TNFα-blokkerende middelen bij AS opgenomen dat # tot ## weken moet worden behandeld voordat kan worden beoordeeld of patiënten non-responder zijn (<PERSOON> et al, ###) Zeer recentelijk is op basis van gegevens uit klinische trials besloten dat deze tijdsduur tenminste De Nederlandse, Britse en EULAR richtlijnen voor het gebruik van biologicals bij RA schrijven voor dat indien na drie maanden géén klinische respons is opgetreden, gemeten met de DAS## (⥠<DATUM> units daling), het gebruik van de biological dient te worden gestaakt respectievelijk te worden heroverwogen Pocock et al hebben recentelijk gekeken naar ## van de ### patiënten bij Na zes maanden behandeling bleek bij ## van de ## patiënten alsnog een DAS-respons te kunnen worden vastgesteld (Pocock et al, ###) Resultaten van deze strekking werden ook gerapporteerd door <PERSOON> et al, die vonden dat ##% van de non-responders op # maanden alsnog responder werden na # maanden behandeling (<PERSOON> et al, ###) Het National Institute for Health and Clinical Excellence (NICE) stelt in haar richtlijn voor de behandeling van RA voor om # maanden te Er is weinig onderzoek gedaan naar welke variabelen zouden moeten worden gemonitord om vast te stellen of een biological effectief is ASAS adviseert bij patiënten met AS het gebruik van de BASDAI om vast te stellen of er een respons is op TNF-blokkerende therapie De BASDAI dient met tenminste ##% of met # units (op een schaal van ##) te zijn verminderd NICE adviseert bij patiënten met RA zowel een laboratoriummaat (CRP) als een samengestelde maat voor ziekteactiviteit (DAS##) te gebruiken voor dit doel voorgesteld wordt om een daling van DAS## â¥<DATUM> units als adequate respons te hanteren Bij IBD-patiënten wordt geadviseerd de kliniek te vervolgen, eventueel aangevuld met bepaling van activiteitsparameters zoals een CRP-concentratie, een fecale calprotectine, of â nog moderner â een vaststellen van herstel van het voorheen geülcereerde slijmvlies Een van de redenen voor verlies van effectiviteit van een TNFα-blokkerende biological is antistofvorming tegen het product; dit kan mogelijk relevant zijn bij secundaire ineffectiviteit en daarmee gevolgen hebben voor de kans dat een tweede anti-TNFα-therapie werkzaam zou Een belangrijk facet van monitoring is veiligheid.
| 626 | nvog |
de ## patiënten alsnog een DAS-respons te kunnen worden vastgesteld (Pocock et al, ###) Resultaten van deze strekking werden ook gerapporteerd door <PERSOON> et al, die vonden dat ##% van de non-responders op # maanden alsnog responder werden na # maanden behandeling (<PERSOON> et al, ###) Het National Institute for Health and Clinical Excellence (NICE) stelt in haar richtlijn voor de behandeling van RA voor om # maanden te Er is weinig onderzoek gedaan naar welke variabelen zouden moeten worden gemonitord om vast te stellen of een biological effectief is ASAS adviseert bij patiënten met AS het gebruik van de BASDAI om vast te stellen of er een respons is op TNF-blokkerende therapie De BASDAI dient met tenminste ##% of met # units (op een schaal van ##) te zijn verminderd NICE adviseert bij patiënten met RA zowel een laboratoriummaat (CRP) als een samengestelde maat voor ziekteactiviteit (DAS##) te gebruiken voor dit doel voorgesteld wordt om een daling van DAS## â¥<DATUM> units als adequate respons te hanteren Bij IBD-patiënten wordt geadviseerd de kliniek te vervolgen, eventueel aangevuld met bepaling van activiteitsparameters zoals een CRP-concentratie, een fecale calprotectine, of â nog moderner â een vaststellen van herstel van het voorheen geülcereerde slijmvlies Een van de redenen voor verlies van effectiviteit van een TNFα-blokkerende biological is antistofvorming tegen het product; dit kan mogelijk relevant zijn bij secundaire ineffectiviteit en daarmee gevolgen hebben voor de kans dat een tweede anti-TNFα-therapie werkzaam zou Een belangrijk facet van monitoring is veiligheid maligniteiten tijdens behandeling met TNFα-blokkerende middelen is het meeste gerapporteerd buiten de context van (gesponsorde) klinische trials De informatie over Rituximab, Anakinra, Abatacept en Tocilizumab is fragmentarisch en in het algemeen beperkt tot RCTs In uitgangsvraag # is het risico op infecties uitgewerkt en hierin wordt geconcludeerd dat bij IMID patiënten, behandeld met TNFα-blokkers, het risico op zowel (myco)bacteriële als virale infecties (in het bijzonder herpes zoster) verhoogd is Van de andere biologicals is dat niet duidelijk, waarbij moet worden aangetekend dat deze middelen vaak korter op de markt zijn, en Voor de behandeling met biologicals dient te worden gescreend op (latente) tuberculose en, Patiënten die worden behandeld met biologicals dienen zich bewust te zijn van het verhoogd risico op infecties, en bij tekenen van mogelijke infectie (zoals koorts en malaise) medisch advies in te winnen Maar ook anderen, bijvoorbeeld huisartsen en andere specialisten die deze patiënten behandelen, dienen op de hoogte te zijn van dit verhoogde infectierisico In uitgangsvraag # is het risico op maligniteiten uitgewerkt en hierin wordt geadviseerd dat het niet geïndiceerd is om IMID patiënten, bij wie men een behandeling met biologicals wil starten, vooraf te screenen op maligniteiten Maligniteit in de voorgeschiedenis bij IMID patiënten vormt geen absolute contra-indicatie om behandeld te worden met biologicals Het is wenselijk om bij IMID patiënten die bekend zijn met een maligniteit in de voorgeschiedenis alert te zijn op de ontwikkeling van tumoren Bij IMID patiënten die behandeld worden met biologicals wordt.
| 614 | nvog |
tijdens behandeling met TNFα-blokkerende middelen is het meeste gerapporteerd buiten de context van (gesponsorde) klinische trials De informatie over Rituximab, Anakinra, Abatacept en Tocilizumab is fragmentarisch en in het algemeen beperkt tot RCTs In uitgangsvraag # is het risico op infecties uitgewerkt en hierin wordt geconcludeerd dat bij IMID patiënten, behandeld met TNFα-blokkers, het risico op zowel (myco)bacteriële als virale infecties (in het bijzonder herpes zoster) verhoogd is Van de andere biologicals is dat niet duidelijk, waarbij moet worden aangetekend dat deze middelen vaak korter op de markt zijn, en Voor de behandeling met biologicals dient te worden gescreend op (latente) tuberculose en, Patiënten die worden behandeld met biologicals dienen zich bewust te zijn van het verhoogd risico op infecties, en bij tekenen van mogelijke infectie (zoals koorts en malaise) medisch advies in te winnen Maar ook anderen, bijvoorbeeld huisartsen en andere specialisten die deze patiënten behandelen, dienen op de hoogte te zijn van dit verhoogde infectierisico In uitgangsvraag # is het risico op maligniteiten uitgewerkt en hierin wordt geadviseerd dat het niet geïndiceerd is om IMID patiënten, bij wie men een behandeling met biologicals wil starten, vooraf te screenen op maligniteiten Maligniteit in de voorgeschiedenis bij IMID patiënten vormt geen absolute contra-indicatie om behandeld te worden met biologicals Het is wenselijk om bij IMID patiënten die bekend zijn met een maligniteit in de voorgeschiedenis alert te zijn op de ontwikkeling van tumoren Bij IMID patiënten die behandeld worden met biologicals wordt huidtumoren, om wanneer een plaveiselcelcarcinoom wordt vastgesteld, de behandeling met De vraag of het zinvol is om een tweede TNFα-blokkerende biological te starten bij patiënten met RA die hebben gefaald op de eerste TNFα-blokker, is onvolledig beantwoord RCTs zijn niet voorhanden Er is echter wel observationeel onderzoek verricht In het Britse BSRBR werd gevonden dat RA-patiënten die hun eerste TNFα-blokker moesten staken in verband met ineffectiviteit een # tot # keer zo grote kans hadden om ook hun tweede TNFα-blokker om die reden te staken Hetzelfde verband bestond voor staken in verband met bijwerkingen (Hyrich et al, ###) In het Deense DANBIO register werd gevonden dat RA-patiënten die veranderden van TNFα-blokker in verband met ineffectiviteit een betere klinische respons lieten zien op de tweede dan op de eerste TNFα-blokker Zo constateerden Wolbink et al (###) dat switchers naar adalimumab een betere respons hadden bij antistoffen tegen infliximab dan zonder deze antistoffen Patiënten die hun eerste TNFα-blokker staakten in verband met bijwerkingen hadden De vraag of switching naar een andere klasse van biologicals zinvol is, is eveneens onvolledig beantwoord Een recente analyse van het Zwitserse biologicals register suggereert dat patiënten die faalden op een TNFα-blokker vanwege ineffectiviteit een betere klinische respons mogen verwachten op rituximab dan op een tweede TNFα-blokker Dit voordeel bestond niet indien Switching bij AS is slechts sporadisch onderzocht In een analyse van Coates et al hadden ## van de ## patiënten die faalden op hun eerste TNFα-blokker een goede klinische respons (BASDAI.
| 595 | nvog |
vastgesteld, de behandeling met De vraag of het zinvol is om een tweede TNFα-blokkerende biological te starten bij patiënten met RA die hebben gefaald op de eerste TNFα-blokker, is onvolledig beantwoord RCTs zijn niet voorhanden Er is echter wel observationeel onderzoek verricht In het Britse BSRBR werd gevonden dat RA-patiënten die hun eerste TNFα-blokker moesten staken in verband met ineffectiviteit een # tot # keer zo grote kans hadden om ook hun tweede TNFα-blokker om die reden te staken Hetzelfde verband bestond voor staken in verband met bijwerkingen (Hyrich et al, ###) In het Deense DANBIO register werd gevonden dat RA-patiënten die veranderden van TNFα-blokker in verband met ineffectiviteit een betere klinische respons lieten zien op de tweede dan op de eerste TNFα-blokker Zo constateerden Wolbink et al (###) dat switchers naar adalimumab een betere respons hadden bij antistoffen tegen infliximab dan zonder deze antistoffen Patiënten die hun eerste TNFα-blokker staakten in verband met bijwerkingen hadden De vraag of switching naar een andere klasse van biologicals zinvol is, is eveneens onvolledig beantwoord Een recente analyse van het Zwitserse biologicals register suggereert dat patiënten die faalden op een TNFα-blokker vanwege ineffectiviteit een betere klinische respons mogen verwachten op rituximab dan op een tweede TNFα-blokker Dit voordeel bestond niet indien Switching bij AS is slechts sporadisch onderzocht In een analyse van Coates et al hadden ## van de ## patiënten die faalden op hun eerste TNFα-blokker een goede klinische respons (BASDAI Deze gegevens werden deels bevestigd door Pradeep et al (###) die vonden dat vier van de vijf patiënten die veranderden van TNFα-blokker vanwege bijwerkingen, maar slechts # van de ## patiënten die dit deden vanwege ineffectiviteit een significante klinische respons hadden Switching bij andere indicaties is niet of nauwelijks onderzocht In een recente RCT bij patiënten met RA werd aangetoond dat het geen verschil maakt met betrekking tot effectiviteit (kans op klinische respons) en veiligheid (bijwerkingen) of abatacept direct na het staken van de TNFα-blokker dan wel na een wash-out periode van tenminste # maanden wordt gestart (Schiff et al ARD ###) In een aantal RCTs naar de werkzaamheid en veiligheid van biologicals (TNFα-blokkers en andere klassen) zijn patiënten ingesloten die voorheen behandeld waren met een TNFα-blokker In deze onderzoeken werd in het algemeen een verplichte wash-out periode voor TNFα-blokkers gehanteerd, zodat het niet duidelijk is of direct kan worden overgeschakeld van de eerste TNFα-blokker naar tweede TNFα-blokker of De vraag of direct na het staken van een biological kan worden gestart met een andere biological (zelfde of andere klasse) is slechts summier onderzocht Bij gebrek aan betrouwbare data wordt bij het bepalen van een veilige washout periode momenteel vaak een marge van # keer de halfwaardetijd van het product aangehouden Een dergelijke marge wordt in de klinische praktijk echter als uitermate onpraktisch ervaren <PERSOON> of meer gangbaar (maar niet geschraagd door enig wetenschappelijk bewijs) is dat infliximab # tot # weken moet worden gestaakt voordat een.
| 606 | nvog |
Pradeep et al (###) die vonden dat vier van de vijf patiënten die veranderden van TNFα-blokker vanwege bijwerkingen, maar slechts # van de ## patiënten die dit deden vanwege ineffectiviteit een significante klinische respons hadden Switching bij andere indicaties is niet of nauwelijks onderzocht In een recente RCT bij patiënten met RA werd aangetoond dat het geen verschil maakt met betrekking tot effectiviteit (kans op klinische respons) en veiligheid (bijwerkingen) of abatacept direct na het staken van de TNFα-blokker dan wel na een wash-out periode van tenminste # maanden wordt gestart (Schiff et al ARD ###) In een aantal RCTs naar de werkzaamheid en veiligheid van biologicals (TNFα-blokkers en andere klassen) zijn patiënten ingesloten die voorheen behandeld waren met een TNFα-blokker In deze onderzoeken werd in het algemeen een verplichte wash-out periode voor TNFα-blokkers gehanteerd, zodat het niet duidelijk is of direct kan worden overgeschakeld van de eerste TNFα-blokker naar tweede TNFα-blokker of De vraag of direct na het staken van een biological kan worden gestart met een andere biological (zelfde of andere klasse) is slechts summier onderzocht Bij gebrek aan betrouwbare data wordt bij het bepalen van een veilige washout periode momenteel vaak een marge van # keer de halfwaardetijd van het product aangehouden Een dergelijke marge wordt in de klinische praktijk echter als uitermate onpraktisch ervaren <PERSOON> of meer gangbaar (maar niet geschraagd door enig wetenschappelijk bewijs) is dat infliximab # tot # weken moet worden gestaakt voordat een Wanneer kan een IMID patiënt met gebruik van of indicatie voor biologicals welke vaccinaties IMID patiënten hebben een verhoogd risico op het optreden van infecties Enerzijds is dit het gevolg van de onderliggende aandoening zelf, anderzijds wordt dit risico veroorzaakt door het gebruik van immuunsuppressieve medicijnen die nodig zijn voor de behandeling Door patiënten te vaccineren, kan het beloop van infecties milder zijn of kunnen deze infecties worden voorkomen Daarnaast neemt het reizen naar (sub)tropische landen toe waar patiënten worden geëxposeerd aan infecties die met vaccinaties kunnen worden voorkomen Kernvraag bij IMID patiënten die behandeld worden met biologicals is of vaccinaties veilig kunnen worden toegediend en of vaccintoediening leidt tot de beoogde bescherming In diverse studies is het effect van TNFα-blokkers op de effectiviteit van vaccinaties bij IMID patiënten onderzocht Elkayam et al (###) vaccineerden ## patiënten (## met RA en # met SpA) pneumococcenvaccin Zij vergeleken de antistofrespons met die van ## leeftijdgematchde RA patiënten voor # serotypen Alhoewel er een significante stijging van het antistofniveau tegen pneumococcen in beide groepen plaatsvond, waren er in de met anti-TNFα behandelde groep meer patiënten die onvoldoende op de vaccinatie reageerden Kaine et al (###) vaccineerden RA patiënten behandeld met adalimumab (n=##) en RA patiënten zonder adalimumab (in beide groepen gebruikte ongeveer de helft van de patiënten ook MTX) en vonden geen verschil in vorming van pneumococcen antistoffen In beide groepen had de overgrote meerderheid # weken na vaccinatie een beschermende titer (respectievelijk #<DATUM> en #<DATUM> %) Ook bij patiënten.
| 621 | nvog |
of indicatie voor biologicals welke vaccinaties IMID patiënten hebben een verhoogd risico op het optreden van infecties Enerzijds is dit het gevolg van de onderliggende aandoening zelf, anderzijds wordt dit risico veroorzaakt door het gebruik van immuunsuppressieve medicijnen die nodig zijn voor de behandeling Door patiënten te vaccineren, kan het beloop van infecties milder zijn of kunnen deze infecties worden voorkomen Daarnaast neemt het reizen naar (sub)tropische landen toe waar patiënten worden geëxposeerd aan infecties die met vaccinaties kunnen worden voorkomen Kernvraag bij IMID patiënten die behandeld worden met biologicals is of vaccinaties veilig kunnen worden toegediend en of vaccintoediening leidt tot de beoogde bescherming In diverse studies is het effect van TNFα-blokkers op de effectiviteit van vaccinaties bij IMID patiënten onderzocht Elkayam et al (###) vaccineerden ## patiënten (## met RA en # met SpA) pneumococcenvaccin Zij vergeleken de antistofrespons met die van ## leeftijdgematchde RA patiënten voor # serotypen Alhoewel er een significante stijging van het antistofniveau tegen pneumococcen in beide groepen plaatsvond, waren er in de met anti-TNFα behandelde groep meer patiënten die onvoldoende op de vaccinatie reageerden Kaine et al (###) vaccineerden RA patiënten behandeld met adalimumab (n=##) en RA patiënten zonder adalimumab (in beide groepen gebruikte ongeveer de helft van de patiënten ook MTX) en vonden geen verschil in vorming van pneumococcen antistoffen In beide groepen had de overgrote meerderheid # weken na vaccinatie een beschermende titer (respectievelijk #<DATUM> en #<DATUM> %) Ook bij patiënten beoordeelden de respons op influenzavaccinatie # weken na vaccinatie Daarbij bleken de RA patiënten een lagere respons te vertonen ten opzichte van de gezonde controles, hetgeen echter niet was geassocieerd met gebruik van anti-TNFα (infliximab of etanercept) In een studie met soortgelijke opzet werd het effect van influenzavaccinatie onderzocht in ## RA patiënten behandeld met anti-TNF, vergeleken met ## RA patiënten zonder anti-TNFα en ## gezonde controles Hoewel de gemiddelde anti-influenzatiters lager waren in de met anti-TNFα behandelde patiënten, werd geen verschil gevonden in het percentage patiënten dat een Kapetanovic et al (###) vond eendere resultaten in een studie waarin ### RA patiënten en ## gezonde controles werden geïncludeerd Van de RA patiënten werden ## behandeld met antiTNFα en MTX, ## met anti-TNFα alleen of in combinatie met een ander DMARD, en ## met alleen MTX In deze studie bleek de respons op vaccinatie in alle groepen voldoende effectief te zijn, maar deze was lager in de groepen patiënten behandeld met anti-TNFα in monotherapie of gecombineerd met DMARDs In bovenbeschreven studie van Kaine et al werden alle patiënten tegelijkertijd ook gevaccineerd voor influenza en werden in beide groepen bij bijna alle patiënten Reactivatie van een Hepatitis B (HBV) infectie is een bekende complicatie bij het gebruik van immunosuppressieve middelen Dit risico zou, op theoretische gronden, verder toenemen tijdens het gebruik van TNFα-blokkers Bij patiënten met IBD zijn tot op heden in de literatuur ## casussen met een HBV reactivatie beschreven (Shale, ###) In hoeverre dit een daadwerkelijke.
| 638 | nvog |
op influenzavaccinatie # weken na vaccinatie Daarbij bleken de RA patiënten een lagere respons te vertonen ten opzichte van de gezonde controles, hetgeen echter niet was geassocieerd met gebruik van anti-TNFα (infliximab of etanercept) In een studie met soortgelijke opzet werd het effect van influenzavaccinatie onderzocht in ## RA patiënten behandeld met anti-TNF, vergeleken met ## RA patiënten zonder anti-TNFα en ## gezonde controles Hoewel de gemiddelde anti-influenzatiters lager waren in de met anti-TNFα behandelde patiënten, werd geen verschil gevonden in het percentage patiënten dat een Kapetanovic et al (###) vond eendere resultaten in een studie waarin ### RA patiënten en ## gezonde controles werden geïncludeerd Van de RA patiënten werden ## behandeld met antiTNFα en MTX, ## met anti-TNFα alleen of in combinatie met een ander DMARD, en ## met alleen MTX In deze studie bleek de respons op vaccinatie in alle groepen voldoende effectief te zijn, maar deze was lager in de groepen patiënten behandeld met anti-TNFα in monotherapie of gecombineerd met DMARDs In bovenbeschreven studie van Kaine et al werden alle patiënten tegelijkertijd ook gevaccineerd voor influenza en werden in beide groepen bij bijna alle patiënten Reactivatie van een Hepatitis B (HBV) infectie is een bekende complicatie bij het gebruik van immunosuppressieve middelen Dit risico zou, op theoretische gronden, verder toenemen tijdens het gebruik van TNFα-blokkers Bij patiënten met IBD zijn tot op heden in de literatuur ## casussen met een HBV reactivatie beschreven (Shale, ###) In hoeverre dit een daadwerkelijke duidelijk Preventieve HBV vaccinatie wordt dan ook vooralsnog niet aanbevolen In een studie met # RA patiënten, behandeld met rituximab, werd nagenoeg geen respons op influenzavaccinatie gevonden, terwijl de RA patiënten behandeld met infliximab (n=##) en de gezonde controles (n=##) een adequate respons lieten zien (Gelinck, ###) Oren et al (###) onderzochten het effect van rituximab op de antistofrespons # weken na influenzavaccinatie bij RA patiënten die rituximab gebruikten (n=##), RA patiënten zonder rituximab (n=##) en gezonde controles (n=##) Alhoewel alle patiënten een respons vertoonden, was deze significant lager in de rituximab groep, waarbij moet worden aangetekend dat de tijd tussen behandeling met rituximab en vaccinatie sterk varieerde Recentelijk werd aangetoond dat in de eerste # maanden na behandeling geen respons optreedt en dat de respons op vaccinatie <DATUM> maanden na In een studie (tot op heden uitsluitend gepubliceerd als abstract) werden ## patiënten (## met RA en ## met de ziekte van Castleman) die behandeld werden met tociluzimab gevaccineerd met influenzavaccin De respons op vaccinatie werd vergeleken met de respons verkregen in ## RA DMARDs In deze studie bleek de respons op vaccinatie adequaat, en vergelijkbaar met die in de Over vaccinaties bij gebruik van andere biologicals als anakinra, abatacept en ustekinumab is geen informatie beschikbaar Ook is geen informatie beschikbaar over vaccins anders dan DTP bij het gebruik van TNFα-blokkers en ritxuximab, zodat evidence voor het opstellen van richtlijnen voor tropenbezoek ontbreekt Gebruik van levend vaccin wordt ontraden, overigens zonder.
| 647 | nvog |
vaccinatie wordt dan ook vooralsnog niet aanbevolen In een studie met # RA patiënten, behandeld met rituximab, werd nagenoeg geen respons op influenzavaccinatie gevonden, terwijl de RA patiënten behandeld met infliximab (n=##) en de gezonde controles (n=##) een adequate respons lieten zien (Gelinck, ###) Oren et al (###) onderzochten het effect van rituximab op de antistofrespons # weken na influenzavaccinatie bij RA patiënten die rituximab gebruikten (n=##), RA patiënten zonder rituximab (n=##) en gezonde controles (n=##) Alhoewel alle patiënten een respons vertoonden, was deze significant lager in de rituximab groep, waarbij moet worden aangetekend dat de tijd tussen behandeling met rituximab en vaccinatie sterk varieerde Recentelijk werd aangetoond dat in de eerste # maanden na behandeling geen respons optreedt en dat de respons op vaccinatie <DATUM> maanden na In een studie (tot op heden uitsluitend gepubliceerd als abstract) werden ## patiënten (## met RA en ## met de ziekte van Castleman) die behandeld werden met tociluzimab gevaccineerd met influenzavaccin De respons op vaccinatie werd vergeleken met de respons verkregen in ## RA DMARDs In deze studie bleek de respons op vaccinatie adequaat, en vergelijkbaar met die in de Over vaccinaties bij gebruik van andere biologicals als anakinra, abatacept en ustekinumab is geen informatie beschikbaar Ook is geen informatie beschikbaar over vaccins anders dan DTP bij het gebruik van TNFα-blokkers en ritxuximab, zodat evidence voor het opstellen van richtlijnen voor tropenbezoek ontbreekt Gebruik van levend vaccin wordt ontraden, overigens zonder Van TNFα-blokkers is aangetoond dat het gebruik van deze middelen de effectiviteit meeste patiënten die anti-TNFα gebruiken zullen derhalve na deze vaccinaties Ervaringen met rituximab zijn beperkt maar wijzen er op dat de respons op vaccinatie, zeker in de eerste maanden na rituximabgebruik, sterk is afgenomen Er zijn onvoldoende studies naar het effect van tocelizumab, abatacept, stellingname over effectiviteit en veiligheid van vaccinaties bij gebruik van deze Er zijn onvoldoende gegevens over vaccinaties met andere, inclusief levend Bij patiënten met IMID is er een verhoogd risico op voornamelijk bovenste luchtweginfecties (zie uitgangsvraag #) Alhoewel data van exacte microbiële verwekkers ontbreken, mag er, als de data van grote epidemiologische studies worden geëxtrapoleerd, van uit worden gegaan dat influenza en, in mindere mate, pneumococcen een belangrijke rol in de etiologie spelen Dit speelt des te meer voor IMID patiënten tijdens het gebruik van biologicals, aangezien deze patiënten extra zijn immuungecompromiteerd IMID patiënten, behandeld met biologicals, komen derhalve voor jaarlijkse influenzavaccinatie in aanmerking Hoewel de incidentie van pneumoccocceninfectie laag is, zou ook pneumococcenvaccinatie eens in de <LEEFTIJD> jaar kunnen worden aangeboden De werkgroep is zich bewust dat de pneumococcenvaccinatie niet voor vergoeding in aanmerking komt De keuze een patiënt al dan niet te beschermen middels deze vaccinatie zal dan ook op een individuele basis dienen te geschieden Aangezien het gebruik van biologicals de effectiviteit van vaccinatie mogelijk iets vermindert, wordt door de werkgroep geadviseerd de vaccinaties, indien dat therapeutisch en logistiek mogelijk is (het influenzavaccin is immers seizoensgebonden), # weken voor de start van de biological te geven.
| 622 | nvog |
van deze middelen de effectiviteit meeste patiënten die anti-TNFα gebruiken zullen derhalve na deze vaccinaties Ervaringen met rituximab zijn beperkt maar wijzen er op dat de respons op vaccinatie, zeker in de eerste maanden na rituximabgebruik, sterk is afgenomen Er zijn onvoldoende studies naar het effect van tocelizumab, abatacept, stellingname over effectiviteit en veiligheid van vaccinaties bij gebruik van deze Er zijn onvoldoende gegevens over vaccinaties met andere, inclusief levend Bij patiënten met IMID is er een verhoogd risico op voornamelijk bovenste luchtweginfecties (zie uitgangsvraag #) Alhoewel data van exacte microbiële verwekkers ontbreken, mag er, als de data van grote epidemiologische studies worden geëxtrapoleerd, van uit worden gegaan dat influenza en, in mindere mate, pneumococcen een belangrijke rol in de etiologie spelen Dit speelt des te meer voor IMID patiënten tijdens het gebruik van biologicals, aangezien deze patiënten extra zijn immuungecompromiteerd IMID patiënten, behandeld met biologicals, komen derhalve voor jaarlijkse influenzavaccinatie in aanmerking Hoewel de incidentie van pneumoccocceninfectie laag is, zou ook pneumococcenvaccinatie eens in de <LEEFTIJD> jaar kunnen worden aangeboden De werkgroep is zich bewust dat de pneumococcenvaccinatie niet voor vergoeding in aanmerking komt De keuze een patiënt al dan niet te beschermen middels deze vaccinatie zal dan ook op een individuele basis dienen te geschieden Aangezien het gebruik van biologicals de effectiviteit van vaccinatie mogelijk iets vermindert, wordt door de werkgroep geadviseerd de vaccinaties, indien dat therapeutisch en logistiek mogelijk is (het influenzavaccin is immers seizoensgebonden), # weken voor de start van de biological te geven van vaccinatie in verreweg de meeste studies op deze termijn is gebaseerd Na een dergelijke periode zal de antistofrespons optimaal zijn Indien voorafgaande vaccinatie niet mogelijk is, kan de vaccinatie tijdens biological-therapie worden gegeven Hierop vormt het gebruik van rituximab een uitzondering in de eerste # maanden na rituximab behandeling wordt geen antistofrespons op vaccinatie gevonden Het lijkt daarom raadzaam om bij gebruik van dit middel ten minste # In de #B teksten van alle biologicals wordt vermeld dat gebruik van levend verzwakt vaccin is gecontra-indiceerd Bij ontbreken van studies op dit terrein wordt door de werkgroep deze Het verdient aanbeveling om alle IMID patiënten met biologicals vaccinaties tegen influenza vòòr de start toe te dienen Indien dit niet mogelijk is, kunnen deze vaccinaties ook tijdens het Uitgangspunt bij deze vraag is dat het voorschrijven en toedienen van biologicals op dit moment is voorbehouden aan beroepsbeoefenaren van ziektespecifieke medische disciplines, zoals reumatologen, maag-, darm- en leverartsen, internisten, oogartsen en dermatologen Biologicals worden onderzocht bij â en geregistreerd en vergoed voor â ziektespecifieke indicaties Het specialisme dat de betreffende aandoening tot haar domein rekent, stelt aanbevelingen op voor veilig en doelmatig gebruik en beperkt het mandaat Dergelijke aanbevelingen worden vaak overgenomen door de vergoedingsautoriteiten Zoân afbakening zegt in beginsel niets over de gewenste competenties van voorschrijvers en toedieners Deze uitgangsvraag beoogt licht te werpen op die factoren die wenselijk zijn voor oordeelkundig en veilig gebruik van biologicals,.
| 564 | nvog |
van vaccinatie in verreweg de meeste studies op deze termijn is gebaseerd Na een dergelijke periode zal de antistofrespons optimaal zijn Indien voorafgaande vaccinatie niet mogelijk is, kan de vaccinatie tijdens biological-therapie worden gegeven Hierop vormt het gebruik van rituximab een uitzondering in de eerste # maanden na rituximab behandeling wordt geen antistofrespons op vaccinatie gevonden Het lijkt daarom raadzaam om bij gebruik van dit middel ten minste # In de #B teksten van alle biologicals wordt vermeld dat gebruik van levend verzwakt vaccin is gecontra-indiceerd Bij ontbreken van studies op dit terrein wordt door de werkgroep deze Het verdient aanbeveling om alle IMID patiënten met biologicals vaccinaties tegen influenza vòòr de start toe te dienen Indien dit niet mogelijk is, kunnen deze vaccinaties ook tijdens het Uitgangspunt bij deze vraag is dat het voorschrijven en toedienen van biologicals op dit moment is voorbehouden aan beroepsbeoefenaren van ziektespecifieke medische disciplines, zoals reumatologen, maag-, darm- en leverartsen, internisten, oogartsen en dermatologen Biologicals worden onderzocht bij â en geregistreerd en vergoed voor â ziektespecifieke indicaties Het specialisme dat de betreffende aandoening tot haar domein rekent, stelt aanbevelingen op voor veilig en doelmatig gebruik en beperkt het mandaat Dergelijke aanbevelingen worden vaak overgenomen door de vergoedingsautoriteiten Zoân afbakening zegt in beginsel niets over de gewenste competenties van voorschrijvers en toedieners Deze uitgangsvraag beoogt licht te werpen op die factoren die wenselijk zijn voor oordeelkundig en veilig gebruik van biologicals, voorschrijven en/of toedienen van biologicals werd onderzocht of getoetst Beroepsverenigingen van medische disciplines in de meeste West-Europese landen hebben aanbevelingen, richtlijnen en/of protocollen vastgesteld voor behandeling van diverse ziekten met diverse biologicals In het algemeen wordt in deze documenten aangegeven dat het voorschrijven en toedienen van biologicals is voorbehouden aan die professionals die zich beroepshalve bezighouden met de diagnostiek en behandeling van die ziekte waarvoor de biological wordt geindiceerd Dit impliceert bijvoorbeeld dat reumatologen biologicals voorschrijven aan patiënten met RA, AS, PsA en andere reumatische aandoeningen Geen van de geraadpleegde documenten stelde specifieke competentie-eisen aan deze beroepsbeoefenaren Het voorschrijven van biologicals voor erkende indicaties en het begeleiden van IMID patiënten die voor deze indicaties behandeld worden met biologicals is voorbehouden aan medisch specialisten met specifieke kennis van en ervaring in de De behandeling met biologicals heeft een aantal specifieke eigenschappen waarmee zij zich onderscheidt van behandeling met conventionele geneesmiddelen Biologicals zijn humane, gehumaniseerde of chimere producten met een eiwitstructuur hetgeen implicaties heeft ten aanzien van het optreden van directe en uitgestelde immunologische reacties, en de facto het herkennen hiervan Biologicals worden parenteraal (intraveneus of subcutaan) toegediend hetgeen specifieke vaardigheden veronderstelt ten aanzien van toediening en patiëntinstructie Biologicals geven een verhoogde kans op infecties, zowel banale infecties als opportunistische infecties, hetgeen betekent dat medisch verantwoordelijken en paramedici bekend dienen te zijn met de specifieke kenmerken van deze infecties en de behandeling ervan Biologicals geven een verhoogde kans op een ernstig, soms levensbedreigend beloop van op zichzelf onschuldige.
| 545 | nvog |
getoetst Beroepsverenigingen van medische disciplines in de meeste West-Europese landen hebben aanbevelingen, richtlijnen en/of protocollen vastgesteld voor behandeling van diverse ziekten met diverse biologicals In het algemeen wordt in deze documenten aangegeven dat het voorschrijven en toedienen van biologicals is voorbehouden aan die professionals die zich beroepshalve bezighouden met de diagnostiek en behandeling van die ziekte waarvoor de biological wordt geindiceerd Dit impliceert bijvoorbeeld dat reumatologen biologicals voorschrijven aan patiënten met RA, AS, PsA en andere reumatische aandoeningen Geen van de geraadpleegde documenten stelde specifieke competentie-eisen aan deze beroepsbeoefenaren Het voorschrijven van biologicals voor erkende indicaties en het begeleiden van IMID patiënten die voor deze indicaties behandeld worden met biologicals is voorbehouden aan medisch specialisten met specifieke kennis van en ervaring in de De behandeling met biologicals heeft een aantal specifieke eigenschappen waarmee zij zich onderscheidt van behandeling met conventionele geneesmiddelen Biologicals zijn humane, gehumaniseerde of chimere producten met een eiwitstructuur hetgeen implicaties heeft ten aanzien van het optreden van directe en uitgestelde immunologische reacties, en de facto het herkennen hiervan Biologicals worden parenteraal (intraveneus of subcutaan) toegediend hetgeen specifieke vaardigheden veronderstelt ten aanzien van toediening en patiëntinstructie Biologicals geven een verhoogde kans op infecties, zowel banale infecties als opportunistische infecties, hetgeen betekent dat medisch verantwoordelijken en paramedici bekend dienen te zijn met de specifieke kenmerken van deze infecties en de behandeling ervan Biologicals geven een verhoogde kans op een ernstig, soms levensbedreigend beloop van op zichzelf onschuldige infectieuze complicaties zoals sepsis en septische shock, en de behandeling daarvan, en dat er âkorte lijnenâ moeten zijn naar infectiedeskundigen en intensive care geneeskundigen Behandeling met biologicals is kostbaar, en derhalve voorbehouden aan patiënten voor wie goedkopere conventionele geneesmiddelen niet voorhanden zijn of bij wie deze middelen onvoldoende werkzaam zijn Dit impliceert dat voorschrijvers en behandelaars zich dienen te committeren aan door de beroepsgroep opgestelde richtlijnen inzake het vaststellen en monitoren Omdat domeinspecificiteit geen garantie is voor kwaliteit van zorg (veiligheid, doelmatigheid) lijkt het aangewezen een set van competenties te definieren waarover voorschrijver, behandelaar en/of toediener dienen te beschikken alvorens optimaal verantwoord biologicals kunnen worden voorgeschreven en/of toegediend Bij voorkeur zijn dergelijke competenties herleidbaar en toetsbaar, en worden ze ook daadwerkelijk getoetst (bijvoorbeeld tijdens een kwaliteitsvisitatie) Deze competenties vallen uiteen in medisch inhoudelijke, logistieke en verpleegkundige competenties Een belangrijk uitgangspunt bij het formuleren van deze competenties is dat Als de patiënt zijn eigen toediener is, dient te worden gewaarborgd dat de patiënt voldoende geschoold wordt met betrekking tot toedienen, bewaken en evalueren van ziektebeloop bij betreffende medicatie en dat de competentie van de patiënt op gezette tijden wordt geëvalueerd biologicals wil volgen, dient van alle patiënten bij wie een behandelingsindicatie wordt gesteld het - het optreden van ernstige infecties en maligniteiten tijdens de behandeling en de uitkomst - het optreden van zwangerschappen tijdens de behandeling en het verloop hiervan Uitgangspunt bij het formuleren van verpleegkundige competenties zou eveneens moeten zijn dat de vaardigheden met voldoende regelmaat kunnen worden uitgeoefend Ten aanzien van de.
| 554 | nvog |
behandeling daarvan, en dat er âkorte lijnenâ moeten zijn naar infectiedeskundigen en intensive care geneeskundigen Behandeling met biologicals is kostbaar, en derhalve voorbehouden aan patiënten voor wie goedkopere conventionele geneesmiddelen niet voorhanden zijn of bij wie deze middelen onvoldoende werkzaam zijn Dit impliceert dat voorschrijvers en behandelaars zich dienen te committeren aan door de beroepsgroep opgestelde richtlijnen inzake het vaststellen en monitoren Omdat domeinspecificiteit geen garantie is voor kwaliteit van zorg (veiligheid, doelmatigheid) lijkt het aangewezen een set van competenties te definieren waarover voorschrijver, behandelaar en/of toediener dienen te beschikken alvorens optimaal verantwoord biologicals kunnen worden voorgeschreven en/of toegediend Bij voorkeur zijn dergelijke competenties herleidbaar en toetsbaar, en worden ze ook daadwerkelijk getoetst (bijvoorbeeld tijdens een kwaliteitsvisitatie) Deze competenties vallen uiteen in medisch inhoudelijke, logistieke en verpleegkundige competenties Een belangrijk uitgangspunt bij het formuleren van deze competenties is dat Als de patiënt zijn eigen toediener is, dient te worden gewaarborgd dat de patiënt voldoende geschoold wordt met betrekking tot toedienen, bewaken en evalueren van ziektebeloop bij betreffende medicatie en dat de competentie van de patiënt op gezette tijden wordt geëvalueerd biologicals wil volgen, dient van alle patiënten bij wie een behandelingsindicatie wordt gesteld het - het optreden van ernstige infecties en maligniteiten tijdens de behandeling en de uitkomst - het optreden van zwangerschappen tijdens de behandeling en het verloop hiervan Uitgangspunt bij het formuleren van verpleegkundige competenties zou eveneens moeten zijn dat de vaardigheden met voldoende regelmaat kunnen worden uitgeoefend Ten aanzien van de Patiënten vinden het belangrijk regelmatig contact te hebben met de (specialistisch) Het voorschrijven van biologicals en het monitoren van de behandeling bij IMID patiënten is voorbehouden aan medisch specialisten met specifieke kennis van en ervaring in de zorg voor biologicals wil volgen, dient van alle patiënten bij wie een behandeling wordt gegeven het De mobiliteit van veel IMID patiënten is door behandeling met biologicals toegenomen en is soms geheel genormaliseerd, evenals het daarbij gebruikelijke reisgedrag (naar exotische locaties) Dit heeft consequenties voor het praktisch gebruik van biologicals en de te nemen De verrichte search leverde slechts een klein aantal artikelen op, allemaal gebaseerd op expert opinion In een eerste publicatie over dit onderwerp wordt vermeld dat reizigers die deze middelen gebruiken een verhoogde kans op tuberculose en andere opportunistische infecties hebben (McCharty et al, ###) Gegevens over de risicoâs van verzwakt levende vaccins zijn niet beschikbaar en dit soort vaccinaties moet derhalve vermeden worden Uit een interview met # AS patiënten die biologicals gebruikten, blijkt dat het koel moeten houden van de medicatie lastig is Daardoor wordt soms besloten om de medicatie, voor de duur De <PERSOON> reumatologen vereniging heeft in ###, ### en ###, expert opinion-based, aanbevelingen gedaan in het geval van reizen voor respectievelijk TNFα-blokkers, rituximab en - Gele koorts (levend vaccin) vaccins zijn gecontraïndiceerd bij het gebruik van deze - Het transport van TNFα-blokkers moet gekoeld geschieden (koelbox, packs etc) - Indien geen goede koelmogelijkheid (koelkast) op de plaats van bestemming aanwezig is,.
| 587 | nvog |
regelmatig contact te hebben met de (specialistisch) Het voorschrijven van biologicals en het monitoren van de behandeling bij IMID patiënten is voorbehouden aan medisch specialisten met specifieke kennis van en ervaring in de zorg voor biologicals wil volgen, dient van alle patiënten bij wie een behandeling wordt gegeven het De mobiliteit van veel IMID patiënten is door behandeling met biologicals toegenomen en is soms geheel genormaliseerd, evenals het daarbij gebruikelijke reisgedrag (naar exotische locaties) Dit heeft consequenties voor het praktisch gebruik van biologicals en de te nemen De verrichte search leverde slechts een klein aantal artikelen op, allemaal gebaseerd op expert opinion In een eerste publicatie over dit onderwerp wordt vermeld dat reizigers die deze middelen gebruiken een verhoogde kans op tuberculose en andere opportunistische infecties hebben (McCharty et al, ###) Gegevens over de risicoâs van verzwakt levende vaccins zijn niet beschikbaar en dit soort vaccinaties moet derhalve vermeden worden Uit een interview met # AS patiënten die biologicals gebruikten, blijkt dat het koel moeten houden van de medicatie lastig is Daardoor wordt soms besloten om de medicatie, voor de duur De <PERSOON> reumatologen vereniging heeft in ###, ### en ###, expert opinion-based, aanbevelingen gedaan in het geval van reizen voor respectievelijk TNFα-blokkers, rituximab en - Gele koorts (levend vaccin) vaccins zijn gecontraïndiceerd bij het gebruik van deze - Het transport van TNFα-blokkers moet gekoeld geschieden (koelbox, packs etc) - Indien geen goede koelmogelijkheid (koelkast) op de plaats van bestemming aanwezig is, - Als gele koorts vaccin verplicht is, dan moet het vaccin (dat <LEEFTIJD> jaar werkzaam is) tenminste # weken voor start van de rituximabtherapie geven worden - Idealiter moeten alle vaccinaties tenminste # weken voor de #e rituximabtoediening - Bij reizen naar gebieden zonder medische voorzieningen wordt geadviseerd antibiotica - Levende vaccins mogen tijdens de therapie niet gegeven worden - Bij reizen wordt geadviseerd de vaccinaties tenminste # (en liefst #) weken voor het eerste Biologicals, die thuis in de koelkast bewaard worden, moeten gekoeld vervoerd en opgeslagen worden om de injecties gedurende de periode van de reis naar en verblijf Levende vaccins zijn gecontraïndiceerd bij het gebruik van biologicals Inzake anakinra, tocilizumab en andere biologicals zijn geen literatuurgegevens beschikbaar Er zijn echter geen redenen om bovengenoemde aanbevelingen inzake vaccinaties en transport op reis niet ook voor deze middelen te laten gelden Ervaringen met rituximab zijn beperkt maar wijzen er op dat de respons op vaccinatie, zeker in de eerste maanden na rituximab gebruik, sterk is afgenomen (zie tevens uitgangsvraag ##) Hoewel uit de praktijk blijkt dat vele anti-TNFα-gebruikers aangeven antibiotica mee te nemen op reis en dit ook geadviseerd wordt door <PERSOON> et al (###, ###, ###), is de werkgroep van mening dat bewijsvoering hiervoor ontbreekt Gezien de specifieke antibiotische regimes per indicatie en per regio lijkt een algemeen antibioticum ook niet aan te bevelen Het is aan te raden een document mee op reis te nemen, getekend door de medisch specialist met vermelding van (de adres/contactgegevens van) het ziekenhuis, waarin staat welke medicamenten.
| 617 | nvog |
het vaccin (dat <LEEFTIJD> jaar werkzaam is) tenminste # weken voor start van de rituximabtherapie geven worden - Idealiter moeten alle vaccinaties tenminste # weken voor de #e rituximabtoediening - Bij reizen naar gebieden zonder medische voorzieningen wordt geadviseerd antibiotica - Levende vaccins mogen tijdens de therapie niet gegeven worden - Bij reizen wordt geadviseerd de vaccinaties tenminste # (en liefst #) weken voor het eerste Biologicals, die thuis in de koelkast bewaard worden, moeten gekoeld vervoerd en opgeslagen worden om de injecties gedurende de periode van de reis naar en verblijf Levende vaccins zijn gecontraïndiceerd bij het gebruik van biologicals Inzake anakinra, tocilizumab en andere biologicals zijn geen literatuurgegevens beschikbaar Er zijn echter geen redenen om bovengenoemde aanbevelingen inzake vaccinaties en transport op reis niet ook voor deze middelen te laten gelden Ervaringen met rituximab zijn beperkt maar wijzen er op dat de respons op vaccinatie, zeker in de eerste maanden na rituximab gebruik, sterk is afgenomen (zie tevens uitgangsvraag ##) Hoewel uit de praktijk blijkt dat vele anti-TNFα-gebruikers aangeven antibiotica mee te nemen op reis en dit ook geadviseerd wordt door <PERSOON> et al (###, ###, ###), is de werkgroep van mening dat bewijsvoering hiervoor ontbreekt Gezien de specifieke antibiotische regimes per indicatie en per regio lijkt een algemeen antibioticum ook niet aan te bevelen Het is aan te raden een document mee op reis te nemen, getekend door de medisch specialist met vermelding van (de adres/contactgegevens van) het ziekenhuis, waarin staat welke medicamenten Het document kan overhandigd worden bij vragen van bijvoorbeeld de douane of in het ziekenhuis wanneer de patiënt zich daar meldt bij eventuele Als een IMID patiënt wil reizen naar het buitenland is het belangrijk dit voornemen met de behandelende arts te bespreken Experts zijn namelijk van mening dat het niet verstandig is om bij het gebruik van biologicals naar landen te reizen zonder goede medische en hygiënische voorzieningen Eveneens is het niet gewenst om naar gebieden te reizen waarvoor de toediening van een levend vaccin vereist is Is men om arbeidsgerelateerde argumenten toch genoodzaakt om te gaan dan kan overwogen worden om lokaal extra controles uit te laten voeren Natuurlijk is dit afhankelijk van het land waar men verblijft Na terugkomst uit het buitenland kan de patiënt zich melden bij zijn medisch specialist om eventuele infecties vast te stellen Doen zich toch ziekteverschijnselen voor gedurende het verblijf, dan zal de patiënt zich moeten melden bij het medische en hygiënische voorzieningen Geadviseerd wordt om in een voorkomende situatie dit Reizen naar gebieden waarvoor toediening van een levend vaccin vereist is, wordt afgeraden wil indiceren en IMID patiënten met biologicals wil volgen, dient van alle patiënten bij wie een behandelingsindicatie - de ziekteactiviteit en het ziektebeloop ten tijde van Is er een volgsysteem voor de behandeling van biologicals psoriatica, colitis ulcerosa, ziekte van Crohn, juveniele Achtergrond en variatie in kwaliteit van zorg âkorte lijnenâ moeten zijn naar infectiedeskundigen en intensive care geneeskundigen.
| 574 | nvog |
document kan overhandigd worden bij vragen van bijvoorbeeld de douane of in het ziekenhuis wanneer de patiënt zich daar meldt bij eventuele Als een IMID patiënt wil reizen naar het buitenland is het belangrijk dit voornemen met de behandelende arts te bespreken Experts zijn namelijk van mening dat het niet verstandig is om bij het gebruik van biologicals naar landen te reizen zonder goede medische en hygiënische voorzieningen Eveneens is het niet gewenst om naar gebieden te reizen waarvoor de toediening van een levend vaccin vereist is Is men om arbeidsgerelateerde argumenten toch genoodzaakt om te gaan dan kan overwogen worden om lokaal extra controles uit te laten voeren Natuurlijk is dit afhankelijk van het land waar men verblijft Na terugkomst uit het buitenland kan de patiënt zich melden bij zijn medisch specialist om eventuele infecties vast te stellen Doen zich toch ziekteverschijnselen voor gedurende het verblijf, dan zal de patiënt zich moeten melden bij het medische en hygiënische voorzieningen Geadviseerd wordt om in een voorkomende situatie dit Reizen naar gebieden waarvoor toediening van een levend vaccin vereist is, wordt afgeraden wil indiceren en IMID patiënten met biologicals wil volgen, dient van alle patiënten bij wie een behandelingsindicatie - de ziekteactiviteit en het ziektebeloop ten tijde van Is er een volgsysteem voor de behandeling van biologicals psoriatica, colitis ulcerosa, ziekte van Crohn, juveniele Achtergrond en variatie in kwaliteit van zorg âkorte lijnenâ moeten zijn naar infectiedeskundigen en intensive care geneeskundigen goedkopere conventionele geneesmiddelen niet voorhanden zijn of waarbij deze middelen Ziekenhuizen die nog niet over een volgsysteem voor de behandeling met biologicals beschikken, kunnen dit opzetten Wanneer een ziekenhuis over een volgsysteem beschikt, kan het verbeteracties opzetten naar aanleiding van analyse van de gegevens uit het volgsysteem Er is geen directe wetenschappelijke evidentie dat het gebruik van een volgsysteem voor de behandeling met biologicals bijdraagt aan een betere kwaliteit van zorg Een dergelijk verbetering van de behandeling met biologicals om te kunnen evalueren of interventies effectief De werkgroep verwacht dat deze indicator op betrouwbare wijze is te meten en onder Aangezien er voldoende variatie in de praktijk lijkt te bestaan, verwacht de werkgroep gezondheidsstatus van patiëntengroepen is niet nodig volgens de werkgroep Vooropgesteld dat zorg minder goed is daar waar zorg normaliter niet dan wel slechts incidenteel wordt gegeven (#x per jaar of minder) en bewezen is dat een bepaald volume nodig is voor goede zorg, is de vraag of eisen zijn te stellen aan het volume ten behoeve van goede zorg voor biologicals Het percentage IMID patiënten die wordt behandeld met Behandeling van biologicals in een ziekenhuis waar ervaring, deskundigheid, multidisciplinaire benadering en faciliteiten aanwezig zijn, is te prefereren boven een ziekenhuis dat hierover niet kan beschikken De volgende overwegingen spelen hierbij een rol - het ziekenhuis met ervaring zal een continu en consistent beleid uitvoeren ten aanzien - het ziekenhuis zal ervaring hebben op alle gebieden waar bijwerkingen zich kunnen voordoen, te weten infecties, allergische reacties en cardiovasculaire bijwerkingen, zoals hartfalen en dyslipidemie.
| 549 | nvog |
waarbij deze middelen Ziekenhuizen die nog niet over een volgsysteem voor de behandeling met biologicals beschikken, kunnen dit opzetten Wanneer een ziekenhuis over een volgsysteem beschikt, kan het verbeteracties opzetten naar aanleiding van analyse van de gegevens uit het volgsysteem Er is geen directe wetenschappelijke evidentie dat het gebruik van een volgsysteem voor de behandeling met biologicals bijdraagt aan een betere kwaliteit van zorg Een dergelijk verbetering van de behandeling met biologicals om te kunnen evalueren of interventies effectief De werkgroep verwacht dat deze indicator op betrouwbare wijze is te meten en onder Aangezien er voldoende variatie in de praktijk lijkt te bestaan, verwacht de werkgroep gezondheidsstatus van patiëntengroepen is niet nodig volgens de werkgroep Vooropgesteld dat zorg minder goed is daar waar zorg normaliter niet dan wel slechts incidenteel wordt gegeven (#x per jaar of minder) en bewezen is dat een bepaald volume nodig is voor goede zorg, is de vraag of eisen zijn te stellen aan het volume ten behoeve van goede zorg voor biologicals Het percentage IMID patiënten die wordt behandeld met Behandeling van biologicals in een ziekenhuis waar ervaring, deskundigheid, multidisciplinaire benadering en faciliteiten aanwezig zijn, is te prefereren boven een ziekenhuis dat hierover niet kan beschikken De volgende overwegingen spelen hierbij een rol - het ziekenhuis met ervaring zal een continu en consistent beleid uitvoeren ten aanzien - het ziekenhuis zal ervaring hebben op alle gebieden waar bijwerkingen zich kunnen voordoen, te weten infecties, allergische reacties en cardiovasculaire bijwerkingen, zoals hartfalen en dyslipidemie Om voldoende ervaring en deskundigheid op te kunnen bouwen, behoort de behandeling van IMID patiënten met biologicals tot de dagelijkse werkzaamheden van het ziekenhuis Er is geen directe wetenschappelijke evidentie dat het behandelen van een grote groep IMID patiënten bijdraagt aan een betere kwaliteit van zorg De veronderstelling is echter door meer IMID patiënten te behandelen met biologicals zal de zorg verbeteren Hierdoor kunnen ook gerichte interventies worden ingezet om de behandeling met biologicals te verbeteren De gevraagde gegevens worden in de DBC registratie geregistreerd <PERSOON> A et al Haematopoietic malignancies in rheumatoid arthritis lymphoma risk and characteristics after exposure to tumour necrosis factor antagonists <PERSOON> C et al Anti-tumour necrosis factor therapy in rheumatoid arthritis and risk of malignant lymphomas relative risks and time trends in the <PERSOON> CM, Baecklund E et al Cancer risk in patients with rheumatoid arthritis treated with anti-tumor necrosis factor alpha therapies does the risk change with the time since <PERSOON>, Hovast A, et al Humoral responses after influenza-vaccination are severely reduced in patients with rheumatoid arthritis treated with rituximab <PERSOON> R Low-dose glucocorticoid therapy decreases.
| 493 | nvog |
voldoende ervaring en deskundigheid op te kunnen bouwen, behoort de behandeling van IMID patiënten met biologicals tot de dagelijkse werkzaamheden van het ziekenhuis Er is geen directe wetenschappelijke evidentie dat het behandelen van een grote groep IMID patiënten bijdraagt aan een betere kwaliteit van zorg De veronderstelling is echter door meer IMID patiënten te behandelen met biologicals zal de zorg verbeteren Hierdoor kunnen ook gerichte interventies worden ingezet om de behandeling met biologicals te verbeteren De gevraagde gegevens worden in de DBC registratie geregistreerd <PERSOON> A et al Haematopoietic malignancies in rheumatoid arthritis lymphoma risk and characteristics after exposure to tumour necrosis factor antagonists <PERSOON> C et al Anti-tumour necrosis factor therapy in rheumatoid arthritis and risk of malignant lymphomas relative risks and time trends in the <PERSOON> CM, Baecklund E et al Cancer risk in patients with rheumatoid arthritis treated with anti-tumor necrosis factor alpha therapies does the risk change with the time since <PERSOON>, Hovast A, et al Humoral responses after influenza-vaccination are severely reduced in patients with rheumatoid arthritis treated with rituximab <PERSOON> R Low-dose glucocorticoid therapy decreases <PERSOON> A et al Influence of immunogenicity on the long-term efficacy of infliximab in Crohn's disease <PERSOON> BA et al High levels of human anti-human antibodies to adalimumab in a patient not responding to adalimumab treatment <PERSOON> L et al Clinical response to adalimumab relationship to anti-adalimumab antibodies and serum adalimumab concentrations in rheumatoid arthritis <PERSOON> J et al Lymphoproliferative disorders in patients receiving thiopurines for inflammatory bowel disease a prospective observational cohort study <PERSOON-##> TM A patientâs wish anakinra in pregnancy <PERSOON-##>-rheumatic drug use and risk of hospitalization for congestive heart failure in <PERSOON-##> risk in patients with inflammatory bowel disease a <PERSOON-##> with biologic therapies and the risk of cancer in patients with IBD Nat <PERSOON-##> JW.
| 395 | nvog |
<PERSOON> A et al Influence of immunogenicity on the long-term efficacy of infliximab in Crohn's disease <PERSOON> BA et al High levels of human anti-human antibodies to adalimumab in a patient not responding to adalimumab treatment <PERSOON> L et al Clinical response to adalimumab relationship to anti-adalimumab antibodies and serum adalimumab concentrations in rheumatoid arthritis <PERSOON> J et al Lymphoproliferative disorders in patients receiving thiopurines for inflammatory bowel disease a prospective observational cohort study <PERSOON> TM A patientâs wish anakinra in pregnancy <PERSOON>-rheumatic drug use and risk of hospitalization for congestive heart failure in <PERSOON> risk in patients with inflammatory bowel disease a <PERSOON> with biologic therapies and the risk of cancer in patients with IBD Nat <PERSOON> FC, <PERSOON-##> GR et al <PERSOON-##> open-label pilot study of the effectiveness of adalimumab in patients with rheumatoid arthritis and previous infliximab treatment relationship to reasons for failure and anti-infliximab antibody status <PERSOON-##> GR Safety of biologic therapy <PERSOON-##>-TNF antibody therapy in rheumatoid arthritis and the risk of serious infections and malignancies systematic review and meta-analysis of rare harmful effects <PERSOON-##> safety and efficacy of interleukin-# receptor antagonist in the treatment of rheumatoid arthritis <PERSOON-##> HK Effects of anakinra monotherapy on joint damage in patients with rheumatoid arthritis Extension of a ##-week randomized, placebo-controlled trial <PERSOON-##> AK, <PERSOON-##> and efficacy of alefacept, efalizumab, etanercept and infliximab in treating moderate to severe plaque psoriasis a meta-analysis of randomized controlled trials <PERSOON-##> PE, Schaible TF, Boscia JA Risk of serious infections and malignancies with anti-TNF antibody therapy in <PERSOON-##> reactions to biological agents with special emphasis on tumor necrosis factor-alpha antagonists Curr Opin Allergy Clin Immunol ###; #(#) ##<DATUM> recommendations to prevent reactivation of latent tuberculosis infection in patients treated with tumor necrosis factor.
| 429 | nvog |
Burmester GR et al <PERSOON> open-label pilot study of the effectiveness of adalimumab in patients with rheumatoid arthritis and previous infliximab treatment relationship to reasons for failure and anti-infliximab antibody status <PERSOON> GR Safety of biologic therapy <PERSOON>-TNF antibody therapy in rheumatoid arthritis and the risk of serious infections and malignancies systematic review and meta-analysis of rare harmful effects <PERSOON> safety and efficacy of interleukin-# receptor antagonist in the treatment of rheumatoid arthritis <PERSOON> HK Effects of anakinra monotherapy on joint damage in patients with rheumatoid arthritis Extension of a ##-week randomized, placebo-controlled trial <PERSOON> AK, <PERSOON> and efficacy of alefacept, efalizumab, etanercept and infliximab in treating moderate to severe plaque psoriasis a meta-analysis of randomized controlled trials <PERSOON> PE, Schaible TF, Boscia JA Risk of serious infections and malignancies with anti-TNF antibody therapy in <PERSOON> reactions to biological agents with special emphasis on tumor necrosis factor-alpha antagonists Curr Opin Allergy Clin Immunol ###; #(#) ##<DATUM> recommendations to prevent reactivation of latent tuberculosis infection in patients treated with tumor necrosis factor All-cause and cause-specific mortality in rheumatoid arthritis are not greater than expected when treated with tumour necrosis factor antagonists <PERSOON-##> FB Tumor necrosis factor-α inhibition and VATER association a causal relationship? <PERSOON-##> L, et al A safety assessment of TNF antagonists during pregnancy a review of the <PERSOON-##> FB A safety assessment of tumor necrosis factor antagonists during pregnancy a review of the Food and Drug Administration database <PERSOON-##> anti TNF-alpha antibody therapy leads to elevated triglyceride and reduced HDL-cholesterol levels in patients with rheumatoid and psoriatic <PERSOON-##> TE <PERSOON-##> use of disease modifying anti-rheumatic drugs in women with rheumatoid arthritis of child bearing age a survey of practice patters and pregnancy outcomes <PERSOON-##> cancer, rheumatoid arthritis, and tumor necrosis factor inhibitors <PERSOON-##> CD, <PERSOON-##> KL Pregnancy outcome in women exposed to anti-TNF alpha medications the OTIS rheumatoid arthritis in <PERSOON-##> CD Safety of anti-TNF alpha medications in pregnancy <PERSOON-##> M, <PERSOON-##> M, <PERSOON-##> L et al.
| 491 | nvog |
in rheumatoid arthritis are not greater than expected when treated with tumour necrosis factor antagonists <PERSOON> FB Tumor necrosis factor-α inhibition and VATER association a causal relationship? <PERSOON> L, et al A safety assessment of TNF antagonists during pregnancy a review of the <PERSOON> FB A safety assessment of tumor necrosis factor antagonists during pregnancy a review of the Food and Drug Administration database <PERSOON> anti TNF-alpha antibody therapy leads to elevated triglyceride and reduced HDL-cholesterol levels in patients with rheumatoid and psoriatic <PERSOON> TE <PERSOON> use of disease modifying anti-rheumatic drugs in women with rheumatoid arthritis of child bearing age a survey of practice patters and pregnancy outcomes <PERSOON> cancer, rheumatoid arthritis, and tumor necrosis factor inhibitors <PERSOON> CD, <PERSOON> KL Pregnancy outcome in women exposed to anti-TNF alpha medications the OTIS rheumatoid arthritis in <PERSOON-##> CD Safety of anti-TNF alpha medications in pregnancy <PERSOON-##> M, <PERSOON-##> M, <PERSOON-##> L et al <PERSOON-##> KH, Fasanmade <INSTELLING>, Willerson JT Randomized, double-blind, placebo-controlled, pilot trial of infliximab, a chimeric monoclonal antibody to tumor necrosis factor-alpha, in patients with moderate-to-severe heart failure results of the anti-TNF Therapy Against Congestive Heart Failure (ATTACH) trial <PERSOON-##> ME, Moreland LW et al Treatment of rheumatoid arthritis with anakinra, a recombinant human interleukin-# receptor antagonist, in combination with methotrexate results of a twenty-four-week, multicenter, randomized, double-blind, placebo-controlled trial <PERSOON-##> SB, Moreland LW, Cush JJ, Greenwald <PERSOON-##> WJ et al A multicentre, double blind, randomised, placebo controlled trial of anakinra (Kineret), a recombinant interleukin # receptor antagonist, in patients with rheumatoid arthritis treated with background methotrexate <PERSOON-##> RA, Genovese MC et al Rituximab for rheumatoid arthritis refractory to anti-tumor necrosis factor therapy Results of a multicenter, randomized, double-blind, placebo-controlled, phase III trial evaluating primary efficacy and safety at twenty-four weeks <PERSOON-##> incidence of new onset congestive heart failure and heart failure exacerbation in Veteran's Affairs patients receiving tumor necrosis factor alpha antagonists Rheumatol Int ###; ##(#) ###-## Colombel JF, Loftus EV, Tremaine WJ, et al Early postoperative complications are not increased in patients with.
| 519 | nvog |
<PERSOON> KH, Fasanmade <INSTELLING>, Willerson JT Randomized, double-blind, placebo-controlled, pilot trial of infliximab, a chimeric monoclonal antibody to tumor necrosis factor-alpha, in patients with moderate-to-severe heart failure results of the anti-TNF Therapy Against Congestive Heart Failure (ATTACH) trial <PERSOON> ME, Moreland LW et al Treatment of rheumatoid arthritis with anakinra, a recombinant human interleukin-# receptor antagonist, in combination with methotrexate results of a twenty-four-week, multicenter, randomized, double-blind, placebo-controlled trial <PERSOON> SB, Moreland LW, Cush JJ, Greenwald <PERSOON> WJ et al A multicentre, double blind, randomised, placebo controlled trial of anakinra (Kineret), a recombinant interleukin # receptor antagonist, in patients with rheumatoid arthritis treated with background methotrexate <PERSOON> RA, Genovese MC et al Rituximab for rheumatoid arthritis refractory to anti-tumor necrosis factor therapy Results of a multicenter, randomized, double-blind, placebo-controlled, phase III trial evaluating primary efficacy and safety at twenty-four weeks <PERSOON> incidence of new onset congestive heart failure and heart failure exacerbation in Veteran's Affairs patients receiving tumor necrosis factor alpha antagonists Rheumatol Int ###; ##(#) ###-## Colombel JF, Loftus EV, Tremaine WJ, et al Early postoperative complications are not increased in patients with <PERSOON> J No new safety signals identified in Crohn's disease patients treated with infliximab in an interim review of the ENCORE registry <PERSOON> W, <PERSOON> J et al Adalimumab safety in global clinical trials of patients with Crohn's disease <PERSOON-##> S, et al Safety of etanercept therapy in rheumatoid patients undergoing surgery <PERSOON-##> of serious infections and malignancies with anti-TNF antibody <PERSOON-##> JM, <PERSOON-##> D et al Heart failure among younger rheumatoid arthritis Cush JJ Biological drug use US perspectives on indications and monitoring <PERSOON-##> Dis ###; ## iv##-iv## <PERSOON-##> E, <PERSOON-##> towards an atherogenic lipid profile in rheumatoid arthritis patients during long-term infliximab therapy <PERSOON-##> ###; ##(#) #<DATUM> <PERSOON-##> MI, Patkar NM, <PERSOON-##> JR, Saag KG, Teng <PERSOON-##> and heart failure in rheumatoid arthritis are we any Dechant C, <PERSOON-##> et al One year outcome of patients with severe psoriatic arthritis treated with <PERSOON-##> J, et al Risk factors for surgical site infections and other complications in elective surgery in patients with rheumatoid arthritis with special attention for antitumor necrosis factor a large.
| 581 | nvog |
<PERSOON> J No new safety signals identified in Crohn's disease patients treated with infliximab in an interim review of the ENCORE registry <PERSOON> W, <PERSOON> J et al Adalimumab safety in global clinical trials of patients with Crohn's disease <PERSOON> S, et al Safety of etanercept therapy in rheumatoid patients undergoing surgery <PERSOON> of serious infections and malignancies with anti-TNF antibody <PERSOON> JM, <PERSOON> D et al Heart failure among younger rheumatoid arthritis Cush JJ Biological drug use US perspectives on indications and monitoring <PERSOON> Dis ###; ## iv##-iv## <PERSOON> E, <PERSOON-##> towards an atherogenic lipid profile in rheumatoid arthritis patients during long-term infliximab therapy <PERSOON-##> ###; ##(#) #<DATUM> <PERSOON-##> MI, Patkar NM, <PERSOON-##> JR, Saag KG, Teng <PERSOON-##> and heart failure in rheumatoid arthritis are we any Dechant C, <PERSOON-##> et al One year outcome of patients with severe psoriatic arthritis treated with <PERSOON-##> J, et al Risk factors for surgical site infections and other complications in elective surgery in patients with rheumatoid arthritis with special attention for antitumor necrosis factor a large Risks and benefits of biologic therapy for inflammatory bowel diseases Gut ###; ##(#) ###-## Eaden JA, <PERSOON-##> risk of colorectal cancer in ulcerative colitis a meta-analysis <PERSOON-##> GJ Personalised risk communication for informed decision making about taking screening tests Cochrane Database Syst Rev ### Oct ##;(#) CD### Update of <PERSOON-##>, André Reis, <PERSOON-##>, and <PERSOON-##> Psoriasis is associated with increased beta-defensin genomic copy number Nat <PERSOON-##> HO Increased risk of large-bowel cancer in Crohn's disease with colonic <PERSOON-##> effect of tumor necrosis factor blockade on the response to pneumococcal vaccination in patients with rheumatoid arthritis and ankylosing spondylitis <PERSOON-##> A et al <PERSOON-##> efficacy and safety of rituximab in patients with active rheumatoid arthritis despite methotrexate treatment results of a phase <PERSOON-##> E, <PERSOON-##> A et al IL-# receptor inhibition with.
| 524 | nvog |
Risks and benefits of biologic therapy for inflammatory bowel diseases Gut ###; ##(#) ###-## Eaden JA, <PERSOON> risk of colorectal cancer in ulcerative colitis a meta-analysis <PERSOON> GJ Personalised risk communication for informed decision making about taking screening tests Cochrane Database Syst Rev ### Oct ##;(#) CD### Update of <PERSOON>, André Reis, <PERSOON>, and <PERSOON> Psoriasis is associated with increased beta-defensin genomic copy number Nat <PERSOON> HO Increased risk of large-bowel cancer in Crohn's disease with colonic <PERSOON> effect of tumor necrosis factor blockade on the response to pneumococcal vaccination in patients with rheumatoid arthritis and ankylosing spondylitis <PERSOON> A et al <PERSOON> efficacy and safety of rituximab in patients with active rheumatoid arthritis despite methotrexate treatment results of a phase <PERSOON-##> E, <PERSOON-##> A et al IL-# receptor inhibition with factor biologicals results from a ##-week multicentre randomised placebo-controlled trial <PERSOON-##> Dis ###; Falagas ME, <PERSOON-##>-related morbidity and mortality in patients with connective Farrell RJ, Alsahli M, <PERSOON-##> hydrocortisone premedication reduces antibodies to infliximab in Crohn's disease a randomized controlled trial Gastroenterology ###; ###(#) ### FDA Questions and Answers - TNF Blockers #/##/### ### <DATUM> FDA Information for Healthcare Professionals Tumor Necrosis Factor (TNF) Blockers (marketed as Remicade, Enbrel, Humira, Cimzia, and Simponi) ### <DATUM> <PERSOON-##>G, Salzer H, Dunky A Pregnancy> in a rheumatoid arthritis patient treated with etanercept <PERSOON-##> ML, Burmester GR, Tesser J et al Anakinra, a recombinant human interleukin-# receptor antagonist (r-metHuIL-#ra), in patients with rheumatoid arthritis A large, international, <PERSOON-##> GR, Bennett R et al Safety of extended treatment with anakinra in patients with rheumatoid arthritis <PERSOON-##> P Long term safety of etanercept in elderly subjects with rheumatic diseases <PERSOON-##> D, <PERSOON-##> D et al Vaccination against influenza in rheumatoid arthritis the effect of disease modifying drugs, including TNF alpha blockers <PERSOON-##> Dis ###; ##(#) ###-#.
| 546 | nvog |
randomised placebo-controlled trial <PERSOON> Dis ###; Falagas ME, <PERSOON>-related morbidity and mortality in patients with connective Farrell RJ, Alsahli M, <PERSOON> hydrocortisone premedication reduces antibodies to infliximab in Crohn's disease a randomized controlled trial Gastroenterology ###; ###(#) ### FDA Questions and Answers - TNF Blockers #/##/### ### <DATUM> FDA Information for Healthcare Professionals Tumor Necrosis Factor (TNF) Blockers (marketed as Remicade, Enbrel, Humira, Cimzia, and Simponi) ### <DATUM> <PERSOON>G, Salzer H, Dunky A Pregnancy> in a rheumatoid arthritis patient treated with etanercept <PERSOON> ML, Burmester GR, Tesser J et al Anakinra, a recombinant human interleukin-# receptor antagonist (r-metHuIL-#ra), in patients with rheumatoid arthritis A large, international, <PERSOON> GR, Bennett R et al Safety of extended treatment with anakinra in patients with rheumatoid arthritis <PERSOON> P Long term safety of etanercept in elderly subjects with rheumatic diseases <PERSOON> D, <PERSOON> D et al Vaccination against influenza in rheumatoid arthritis the effect of disease modifying drugs, including TNF alpha blockers <PERSOON-##> of Infections with Biologic Therapies for Rheumatoid Arthritis Semin Arthritis Rheum ### Furst DE, <PERSOON-##> P et al Updated consensus statement on biological agents for the treatment of rheumatic diseases, ### <PERSOON> Dis ###; ## Suppl # iii#-## <PERSOON-##> T et al Pregnancy in women receiving antiTNF alpha therapy Experience in <PERSOON-##> DJ Lymphoma rates are low but increased in patients with psoriasis results from a population-based cohort study in the United Kingdom Arch Dermatol ###;### ###-## Gelfand JM, Shin DB, Neimann AL, <PERSOON-##> risk of lymphoma in patients with <PERSOON-##> JM Poor serological responses upon influenza vaccination in patients with rheumatoid arthritis treated with rituximab <PERSOON-##> AE, Beyer WE, <PERSOON-##> TW, van Hogezand RA et al <PERSOON-##> effect of anti-tumour necrosis factor alpha treatment on the antibody response to influenza vaccination <PERSOON-##> R et al Combination therapy with etanercept and anakinra in the treatment of patients with rheumatoid arthritis who have been treated unsuccessfully with methotrexate.
| 538 | nvog |
<PERSOON> Risk of Infections with Biologic Therapies for Rheumatoid Arthritis Semin Arthritis Rheum ### Furst DE, <PERSOON> P et al Updated consensus statement on biological agents for the treatment of rheumatic diseases, ### <PERSOON> Dis ###; ## Suppl # iii#-## <PERSOON> T et al Pregnancy in women receiving antiTNF alpha therapy Experience in <PERSOON> DJ Lymphoma rates are low but increased in patients with psoriasis results from a population-based cohort study in the United Kingdom Arch Dermatol ###;### ###-## Gelfand JM, Shin DB, Neimann AL, <PERSOON> risk of lymphoma in patients with <PERSOON> JM Poor serological responses upon influenza vaccination in patients with rheumatoid arthritis treated with rituximab <PERSOON> AE, Beyer WE, <PERSOON> TW, van Hogezand RA et al <PERSOON> effect of anti-tumour necrosis factor alpha treatment on the antibody response to influenza vaccination <PERSOON-##> R et al Combination therapy with etanercept and anakinra in the treatment of patients with rheumatoid arthritis who have been treated unsuccessfully with methotrexate Interleukin-# receptor inhibition with tocilizumab reduces disease activity in rheumatoid arthritis with inadequate response to disease-modifying antirheumatic drugs the tocilizumab in combination with traditional disease-modifying antirheumatic drug therapy Giles JT, Gelber AC, <PERSOON-##> S, et al TNF inhibitor therapy increases the risk of post operative orthopaedic infection in patients with rheumatoid arthritis [abstract] Arthritis & Rheum ###; ## (suppl) <PERSOON-##> JH, Giles JT Rheumatoid arthritis and reproduction <PERSOON-##> of tuberculosis in patients treated with tumor necrosis factor antagonists due to incomplete prevention of reactivation of latent infection Arthritis Rheum ###; ##(#) ###-## Gottlieb AB, <PERSOON-##> KB, Giannini EH Malignancies from patients receiving etanercept across approved indications <PERSOON-##> YK, <PERSOON-##> C et al Ustekinumab, a human interleukin ##/## monoclonal antibody, for psoriatic arthritis randomised, double-blind, placebo-controlled, crossover trial Lancet ###; Haggerty HG, Abbott MA, Reilly TP, DeVona DA, Gleason CR, Tay L et al Evaluation of immunogenicity of the T cell costimulation modulator abatacept in patients treated for rheumatoid arthritis <PERSOON-##> ###; ##(##) ###-## <PERSOON-##> RD Managing immunogenic responses to infliximab treatment implications for patients with <PERSOON-##> RH et al Incidence and importance of antibody responses to infliximab after maintenance or episodic treatment in Crohn's disease.
| 579 | nvog |
reduces disease activity in rheumatoid arthritis with inadequate response to disease-modifying antirheumatic drugs the tocilizumab in combination with traditional disease-modifying antirheumatic drug therapy Giles JT, Gelber AC, <PERSOON> S, et al TNF inhibitor therapy increases the risk of post operative orthopaedic infection in patients with rheumatoid arthritis [abstract] Arthritis & Rheum ###; ## (suppl) <PERSOON> JH, Giles JT Rheumatoid arthritis and reproduction <PERSOON> of tuberculosis in patients treated with tumor necrosis factor antagonists due to incomplete prevention of reactivation of latent infection Arthritis Rheum ###; ##(#) ###-## Gottlieb AB, <PERSOON> KB, Giannini EH Malignancies from patients receiving etanercept across approved indications <PERSOON> YK, <PERSOON> C et al Ustekinumab, a human interleukin ##/## monoclonal antibody, for psoriatic arthritis randomised, double-blind, placebo-controlled, crossover trial Lancet ###; Haggerty HG, Abbott MA, Reilly TP, DeVona DA, Gleason CR, Tay L et al Evaluation of immunogenicity of the T cell costimulation modulator abatacept in patients treated for rheumatoid arthritis <PERSOON> ###; ##(##) ###-## <PERSOON> RD Managing immunogenic responses to infliximab treatment implications for patients with <PERSOON> RH et al Incidence and importance of antibody responses to infliximab after maintenance or episodic treatment in Crohn's disease <PERSOON-##>, its treatment, and cancer in a cohort of <PERSOON-##> KD, Silman AJ Pregnancy outcome in women who were exposed to anti-tumour necrosis factor agents results from a national population register <PERSOON-##> J, et al Effect of blockade of tumor necrosis factor-α with etanercept on surgical wound healing in SWISS-OF# mice <PERSOON-##>)jrheum ### <PERSOON-##>M, Tjabringa GS, de Jongh GJ, van Vlijmen-Willems IM, Bergboer JG, van Rossum MM, de Jong EM, den Heijer M, Evers AW, Bergers M, Armour> JA, <PERSOON-##>-# protein is a serum biomarker for disease activity in psoriasis and reaches biologically relevant concentrations <PERSOON-##> WS, Zinsmeister AR, Smyrk TC et al Risk of intestinal cancer in inflammatory bowel disease a population-based study from olmsted county, <PERSOON-##> AJ, Ruiz T et al Pregnancy in women receiving antiTNF therapy Experience in Spain Kaine JL, Kivitz AJ, Birbara C, Luo AY Immune responses following administration of influenza and pneumococcal vaccines to patients with rheumatoid arthritis receiving adalimumab <PERSOON-##> AG, Korelitz BI, Brensinger C, <PERSOON-##> JD Increased risk of lymphoma among inflammatory bowel disease patients treated with azathioprine and #-mercaptopurine Gut.
| 587 | nvog |
<PERSOON>, its treatment, and cancer in a cohort of <PERSOON> KD, Silman AJ Pregnancy outcome in women who were exposed to anti-tumour necrosis factor agents results from a national population register <PERSOON> J, et al Effect of blockade of tumor necrosis factor-α with etanercept on surgical wound healing in SWISS-OF# mice <PERSOON>)jrheum ### <PERSOON>M, Tjabringa GS, de Jongh GJ, van Vlijmen-Willems IM, Bergboer JG, van Rossum MM, de Jong EM, den Heijer M, Evers AW, Bergers M, Armour> JA, <PERSOON>-# protein is a serum biomarker for disease activity in psoriasis and reaches biologically relevant concentrations <PERSOON> WS, Zinsmeister AR, Smyrk TC et al Risk of intestinal cancer in inflammatory bowel disease a population-based study from olmsted county, <PERSOON> AJ, Ruiz T et al Pregnancy in women receiving antiTNF therapy Experience in Spain Kaine JL, Kivitz AJ, Birbara C, Luo AY Immune responses following administration of influenza and pneumococcal vaccines to patients with rheumatoid arthritis receiving adalimumab <PERSOON> AG, Korelitz BI, Brensinger C, <PERSOON-##> JD Increased risk of lymphoma among inflammatory bowel disease patients treated with azathioprine and #-mercaptopurine Gut ###-## Kaoskvik HS, Magnussen AM, Skomsvoll JF One year follow-up of etanercept exposed pregnancies <PERSOON-##> of infusion reactions during infliximab treatment in patients with arthritis <PERSOON-##> of methotrexate, TNF blockers and prednisolone on antibody responses to pneumococcal polysaccharide vaccine in patients with rheumatoid arthritis <PERSOON-##> JA, <PERSOON-##> vaccination as model for testing immune modulation induced by anti-TNF and methotrexate therapy in rheumatoid arthritis patients Rheumatology (Oxford) ###; Katz JA, <PERSOON-##> CE, <PERSOON-##> GF, et al Outcome of pregnancy in women receiving infliximab for the treatment of <PERSOON-##> A et al Effects of rituximab treatment on endothelial dysfunction, carotid atherosclerosis, and lipid profile in rheumatoid arthritis Clin Rheumatol ###; ##(#) #<DATUM> Kinder <PERSOON-##> J, <PERSOON-##> in a rheumatoid arthritis patient on infliximab and <PERSOON-##> SN, Drosos <INSTELLING> Effects of infliximab treatment on lipoprotein profile in patients with rheumatoid arthritis and ankylosing spondylitis <PERSOON-##> GTJ Rituximab administration in third trimester of pregnancy suppresses neonatal B-cell development Clin Development Immunol ###; doi <DATUM> ###/###.
| 543 | nvog |
Kaoskvik HS, Magnussen AM, Skomsvoll JF One year follow-up of etanercept exposed pregnancies <PERSOON> of infusion reactions during infliximab treatment in patients with arthritis <PERSOON> of methotrexate, TNF blockers and prednisolone on antibody responses to pneumococcal polysaccharide vaccine in patients with rheumatoid arthritis <PERSOON> JA, <PERSOON> vaccination as model for testing immune modulation induced by anti-TNF and methotrexate therapy in rheumatoid arthritis patients Rheumatology (Oxford) ###; Katz JA, <PERSOON> CE, <PERSOON> GF, et al Outcome of pregnancy in women receiving infliximab for the treatment of <PERSOON> A et al Effects of rituximab treatment on endothelial dysfunction, carotid atherosclerosis, and lipid profile in rheumatoid arthritis Clin Rheumatol ###; ##(#) #<DATUM> Kinder <PERSOON> J, <PERSOON> in a rheumatoid arthritis patient on infliximab and <PERSOON-##> SN, Drosos <INSTELLING> Effects of infliximab treatment on lipoprotein profile in patients with rheumatoid arthritis and ankylosing spondylitis <PERSOON-##> GTJ Rituximab administration in third trimester of pregnancy suppresses neonatal B-cell development Clin Development Immunol ###; doi <DATUM> ###/### Effects of abatacept in patients with methotrexate-resistant active rheumatoid arthritis a randomized trial <PERSOON-##> M Do tumor necrosis factor inhibitors cause malformations in humans? <PERSOON-##> MM Case reports of heart failure after therapy with a tumor <PERSOON-##> R, <PERSOON-##> GC Patient with severe Crohnâs disease became a father while on methotrexate and infliximab therapy <PERSOON-##> in patients receiving anti-tumour necrosis factor α agents <PERSOON-##> cancer risk and mortality in patients with ulcerative <PERSOON-##> JF et al Management of infusion reactions to infliximab in patients with rheumatoid arthritis or spondyloarthritis experience from an immunotherapy unit of Leuven van <PERSOON-##> PC, Hovingh GK et al Enhanced atherogenesis and altered high density lipoprotein in patients with Crohn's disease <PERSOON-##> Res ###; ##(##) ###-# <PERSOON-##> JJ, Vaughn DJ, Strom BL Inflammatory bowel disease is not associated.
| 473 | nvog |
Effects of abatacept in patients with methotrexate-resistant active rheumatoid arthritis a randomized trial <PERSOON> M Do tumor necrosis factor inhibitors cause malformations in humans? <PERSOON> MM Case reports of heart failure after therapy with a tumor <PERSOON> R, <PERSOON> GC Patient with severe Crohnâs disease became a father while on methotrexate and infliximab therapy <PERSOON> in patients receiving anti-tumour necrosis factor α agents <PERSOON> cancer risk and mortality in patients with ulcerative <PERSOON> JF et al Management of infusion reactions to infliximab in patients with rheumatoid arthritis or spondyloarthritis experience from an immunotherapy unit of Leuven van <PERSOON> PC, Hovingh GK et al Enhanced atherogenesis and altered high density lipoprotein in patients with Crohn's disease <PERSOON> Res ###; ##(##) ###-# <PERSOON-##> JJ, Vaughn DJ, Strom BL Inflammatory bowel disease is not associated Improving healthcare consumer effectiveness an Animated, Self-serve, Web-based <PERSOON-##>) for people with early rheumatoid arthritis <PERSOON-##> RD, Salzberg BA, Diamond RH, <PERSOON-##> DM et al Serious infections and mortality in association with therapies for Crohn's disease TREAT registry <PERSOON-##> of Infliximab and Other Crohn's Disease Therapies TreatTM Lockshin MD Treating rheumatic diseases in pregnancy dos and donâts <PERSOON-##> Dis ###; ## (Supll III) iii##-## <PERSOON-##> S et al <PERSOON-##> tumor necrosis factor alpha inhibition promote or prevent heart failure in patients with rheumatoid arthritis? <PERSOON-##> WS, Zinsmeister AR, Sandborn WJ Risk of lymphoma in Long <PERSOON-##> for Non-Melanoma Skin Cancer in Patients with <PERSOON-##> T cell lymphoma associated with infliximab use in young patients treated for inflammatory bowel disease <PERSOON-##> T cell lymphoma associated with infliximab use in young patients treated for inflammatory bowel disease update <PERSOON-##> U, <PERSOON-##> WJ et al.
| 447 | nvog |
<PERSOON> RD, Salzberg BA, Diamond RH, <PERSOON> DM et al Serious infections and mortality in association with therapies for Crohn's disease TREAT registry <PERSOON> of Infliximab and Other Crohn's Disease Therapies TreatTM Lockshin MD Treating rheumatic diseases in pregnancy dos and donâts <PERSOON> Dis ###; ## (Supll III) iii##-## <PERSOON> S et al <PERSOON> tumor necrosis factor alpha inhibition promote or prevent heart failure in patients with rheumatoid arthritis? <PERSOON> WS, Zinsmeister AR, Sandborn WJ Risk of lymphoma in Long <PERSOON> for Non-Melanoma Skin Cancer in Patients with <PERSOON> T cell lymphoma associated with infliximab use in young patients treated for inflammatory bowel disease <PERSOON-##> T cell lymphoma associated with infliximab use in young patients treated for inflammatory bowel disease update <PERSOON-##> U, <PERSOON-##> WJ et al <PERSOON-##> JP, <PERSOON-##> J, et al Infliximab and semen quality in men with inflammatory bowel disease <PERSOON-##> JD et al Therapeutic efficacy of multiple intravenous infusions of anti-tumor necrosis factor alpha monoclonal antibody combined with low-dose weekly Maish GO #rd, Shumate ML, Ehrlich HP, et al Interleukin-# receptor antagonist attenuates tumor necrosis factorinduced alterations in wound breaking strength <PERSOON-##> JS, Colucci WS et al Targeted anticytokine therapy in patients with chronic heart failure results of the Randomized Etanercept Worldwide Evaluation (RENEWAL) Circulation Marcil I, <PERSOON-##> RS Squamous-cell cancer of the skin in patients given PUVA and ciclosporin nested cohort crossover <PERSOON-##> and treatment of travel-related infections in compromised hosts <PERSOON-##> S, et al <PERSOON-##> embryo-fetal development study in cynomolgus monkeys with rituximab, an Mease PJ, Ritchlin CT, <PERSOON-##> RW, Gottlieb AB, Baumgartner SW, Burge DJ et al Pneumococcal vaccine response in psoriatic arthritis patients during treatment with etanercept <PERSOON-##> NN, Azfar RS, Shin DB, Neimann AL, Troxel AB, Gelfand JM Patients with severe psoriasis are at increased risk of cardiovascular mortality cohort study using the General Practice Research Database Eur Heart J ###.
| 481 | nvog |
Terdiman JP, <PERSOON> J, et al Infliximab and semen quality in men with inflammatory bowel disease <PERSOON> JD et al Therapeutic efficacy of multiple intravenous infusions of anti-tumor necrosis factor alpha monoclonal antibody combined with low-dose weekly Maish GO #rd, Shumate ML, Ehrlich HP, et al Interleukin-# receptor antagonist attenuates tumor necrosis factorinduced alterations in wound breaking strength <PERSOON> JS, Colucci WS et al Targeted anticytokine therapy in patients with chronic heart failure results of the Randomized Etanercept Worldwide Evaluation (RENEWAL) Circulation Marcil I, <PERSOON> RS Squamous-cell cancer of the skin in patients given PUVA and ciclosporin nested cohort crossover <PERSOON> and treatment of travel-related infections in compromised hosts <PERSOON> S, et al <PERSOON> embryo-fetal development study in cynomolgus monkeys with rituximab, an Mease PJ, Ritchlin CT, <PERSOON> RW, Gottlieb AB, Baumgartner SW, Burge DJ et al Pneumococcal vaccine response in psoriatic arthritis patients during treatment with etanercept <PERSOON> NN, Azfar RS, Shin DB, Neimann AL, Troxel AB, Gelfand JM Patients with severe psoriasis are at increased risk of cardiovascular mortality cohort study using the <PERSOON-##> with inflammatory bowel disease are Moreland LW, Weinblatt ME, <PERSOON-##> JM, <PERSOON> RW, Schiff MH et al Etanercept treatment in adults with established rheumatoid arthritis # years of clinical experience <PERSOON-##> during pregnancy and lactation in a patient with rheumatoid arthritis drug levels in maternal serum, cord blood, breast milk and the infantâs serum <PERSOON-##> I et al Single-center series and systematic review of randomized controlled trials of malignancies in patients with rheumatoid arthritis, psoriatic arthritis, and ankylosing spondylitis receiving anti-tumor necrosis factor alpha therapy is there a need for more comprehensive screening <PERSOON-##> AE, et al Adverse events in patients with rheumatoid arthritis treated with infliximab in daily Nurmohamed MT Atherogenic lipid profiles and its management in patients with rheumatoid arthritis Vasc Health O'<PERSOON-##> AM, <PERSOON-##> V, <PERSOON-##> aids for people facing health treatment or screening decisions <PERSOON-##> C Use of antitumour necrosis factor therapy in inflammatory bowel disease during pregnancy <PERSOON-##> G, et al Administration of rituximab during the first trimester of pregnancy without Okada SK, Siegel JN Risk of serious infections and malignancies with anti-TNF antibody therapy in rheumatoid.
| 508 | nvog |
<PERSOON> JM, <PERSOON> RW, Schiff MH et al Etanercept treatment in adults with established rheumatoid arthritis # years of clinical experience <PERSOON> during pregnancy and lactation in a patient with rheumatoid arthritis drug levels in maternal serum, cord blood, breast milk and the infantâs serum <PERSOON> I et al Single-center series and systematic review of randomized controlled trials of malignancies in patients with rheumatoid arthritis, psoriatic arthritis, and ankylosing spondylitis receiving anti-tumor necrosis factor alpha therapy is there a need for more comprehensive screening <PERSOON> AE, et al Adverse events in patients with rheumatoid arthritis treated with infliximab in daily Nurmohamed MT Atherogenic lipid profiles and its management in patients with rheumatoid arthritis Vasc Health O'<PERSOON> AM, <PERSOON> V, <PERSOON> aids for people facing health treatment or screening decisions <PERSOON> C Use of antitumour necrosis factor therapy in inflammatory bowel disease during pregnancy <PERSOON-##> G, et al Administration of rituximab during the first trimester of pregnancy without Okada SK, Siegel JN Risk of serious infections and malignancies with anti-TNF antibody therapy in rheumatoid Vaccination against influenza in patients with rheumatoid arthritis the effect of rituximab on the humoral response <PERSOON-##> A, et al Update on safety during pregnancy of biological agents and some <PERSOON-##> of RA medications in pregnant patients Nat Rev Rheumatol ###; # ###-## Papa <PERSOON-##> S, <PERSOON-##> I et al Early atherosclerosis in patients with inflammatory bowel disease Eur Rev Med Pharmacol Sci ###; ##(#) <DATUM> Pappas DA, Giles JT Do antitumor necrosis factor agents increase the risk of postoperative orthopedic infections? <PERSOON-##> NH, Erdmann R et al Short version of the German evidence-based Guidelines for prophylactic vaccination against HPV-associated neoplasia <PERSOON-##> G et al Small bowel adenocarcinoma in patients with Crohn's disease compared with small bowel adenocarcinoma de novo <PERSOON-##> PV, Vrabile IG, Saougou IG, Drosos <INSTELLING> Fertility and reproduction in male patients with <PERSOON-##> CF, <PERSOON-##> B, <PERSOON-##> JC et al Risk of malignancies in psoriasis <PERSOON-##> WF et al Changes in lipid profile during infliximab and corticosteroid treatment in rheumatoid arthritis <PERSOON-##> Dis ###; ##(#) ###-##.
| 530 | nvog |
rheumatoid arthritis the effect of rituximab on the humoral response <PERSOON> A, et al Update on safety during pregnancy of biological agents and some <PERSOON> of RA medications in pregnant patients Nat Rev Rheumatol ###; # ###-## Papa <PERSOON> S, <PERSOON> I et al Early atherosclerosis in patients with inflammatory bowel disease Eur Rev Med Pharmacol Sci ###; ##(#) <DATUM> Pappas DA, Giles JT Do antitumor necrosis factor agents increase the risk of postoperative orthopedic infections? <PERSOON> NH, Erdmann R et al Short version of the German evidence-based Guidelines for prophylactic vaccination against HPV-associated neoplasia <PERSOON> G et al Small bowel adenocarcinoma in patients with Crohn's disease compared with small bowel adenocarcinoma de novo <PERSOON> PV, Vrabile IG, Saougou IG, Drosos <INSTELLING> Fertility and reproduction in male patients with <PERSOON> CF, <PERSOON> B, <PERSOON-##> JC et al Risk of malignancies in psoriasis <PERSOON-##> WF et al Changes in lipid profile during infliximab and corticosteroid treatment in rheumatoid arthritis <PERSOON-##> Dis ###; ##(#) ###-## Infliximab levels in breast-milk of a nursing Crohnâs <PERSOON-##> at the Am Coll of Gastroenterol ##th <PERSOON-##> (NV), <PERSOON-##> WJ, Colombel JF Efficacy and safety of tumor necrosis factor antagonists in Crohn's disease meta-analysis of placebo-controlled trials <PERSOON-##> T, <PERSOON-##>-TNF alpha therapy and safety monitoring Clinical tool guide elaborated by the Club Rhumatismes et Inflammations (CRI), section of the French Society of Rheumatology (Société Française de Rhumatologie, SFR) <PERSOON-##> JE, <PERSOON-##> D, <PERSOON-##> et Inflammation, CRI) of the French Society for Rheumatology (Société Française de Rhumatologie, SFR) Rituximab (MabThera) therapy and safety management Clinical tool guide <PERSOON-##> JE, <PERSOON-##> D, <PERSOON-##> therapy and safety management <PERSOON-##> with rheumatoid arthritis undergoing surgery how should we deal with.
| 492 | nvog |
Infliximab levels in breast-milk of a nursing Crohnâs <PERSOON> at the Am Coll of Gastroenterol ##th <PERSOON> (NV), <PERSOON> WJ, Colombel JF Efficacy and safety of tumor necrosis factor antagonists in Crohn's disease meta-analysis of placebo-controlled trials <PERSOON> T, <PERSOON>-TNF alpha therapy and safety monitoring Clinical tool guide elaborated by the Club Rhumatismes et Inflammations (CRI), section of the French Society of Rheumatology (Société Française de Rhumatologie, SFR) <PERSOON> JE, <PERSOON> D, <PERSOON> et Inflammation, CRI) of the French Society for Rheumatology (Société Française de Rhumatologie, SFR) Rituximab (MabThera) therapy and safety management Clinical tool guide <PERSOON> JE, <PERSOON-##> D, <PERSOON-##> therapy and safety management <PERSOON-##> with rheumatoid arthritis undergoing surgery how should we deal with Rituximab treatment in patients with primary Sjogren's syndrome an open-label phase II study <PERSOON-##> PL et al Anti-inflammatory therapy with tumour necrosis factor alpha inhibitors improves high-density lipoprotein cholesterol antioxidative capacity in <PERSOON-##> PL et al Formation of antibodies against infliximab and adalimumab strongly correlates with functional drug levels and clinical responses in rheumatoid Richtlijn diagnostiek en behandeling van inflammatoire darmziekten bij volwassenen ### CBO Richtlijn voor de diagnostiek en behandeling van Ankyloserende Spondylitis ### Rohekar S, <PERSOON-##> CT, Farewell VT, Gladman DD Prevalence of malignancy in psoriatic <PERSOON-##> N, et al Pregnancy in rheumatology patients exposed to anti-tumour necrosis factor <PERSOON-##> V, <PERSOON-##> in rheumatology patients exposed to anti-tumour Rump JA, <PERSOON-##> and etanercept Two cases and follow-up <PERSOON-##> MA et al Thirty-year analysis of a colonoscopic surveillance program for neoplasia in ulcerative colitis <PERSOON-##> C, et al Surgical procedures have a high complication rate in rheumatic patients reveiving TNF alpha blockers a systematic retrospective study of ### patients.
| 443 | nvog |
treatment in patients with primary Sjogren's syndrome an open-label phase II study <PERSOON> PL et al Anti-inflammatory therapy with tumour necrosis factor alpha inhibitors improves high-density lipoprotein cholesterol antioxidative capacity in <PERSOON> PL et al Formation of antibodies against infliximab and adalimumab strongly correlates with functional drug levels and clinical responses in rheumatoid Richtlijn diagnostiek en behandeling van inflammatoire darmziekten bij volwassenen ### CBO Richtlijn voor de diagnostiek en behandeling van Ankyloserende Spondylitis ### Rohekar S, <PERSOON> CT, Farewell VT, Gladman DD Prevalence of malignancy in psoriatic <PERSOON> N, et al Pregnancy in rheumatology patients exposed to anti-tumour necrosis factor <PERSOON> V, <PERSOON> in rheumatology patients exposed to anti-tumour Rump JA, <PERSOON> and etanercept Two cases and follow-up <PERSOON> MA et al Thirty-year analysis of a colonoscopic surveillance program for neoplasia in ulcerative colitis <PERSOON> C, et al Surgical procedures have a high complication rate in rheumatic patients reveiving TNF alpha blockers a systematic retrospective study of ### patients Saag KG, Teng <PERSOON-##> C, <PERSOON-##> JR et al American College of Rheumatology ### recommendations for the use of nonbiologic and biologic disease-modifying antirheumatic drugs in rheumatoid <PERSOON-##> JL Psoriasis to cut or not to cut, what say you? <PERSOON-##> of serious infections during rituximab, abatacept and anakinra treatments for rheumatoid arthritis meta-analyses of randomised placebo-controlled trials <PERSOON-##> Dis ###; ##(#) ##-## Salmon JE, Alpert D Are we coming to terms with tunor necrosis factor inhibition in pregnancy? Arthritis & Rheum Schiff MH, Burmester GR, Kent JD, Pangan AL, <PERSOON-##> SB et al Safety analyses of adalimumab (HUMIRA) in global clinical trials and US postmarketing surveillance of patients with rheumatoid arthritis <PERSOON-##> of anti-TNF-alpha treatment on lipid profile in patients with active rheumatoid arthritis <PERSOON-##> Sci ###; ###<DATUM> # Setoguchi S, <PERSOON-##> DH, Weinblatt ME, <PERSOON-##> RJ et al Tumor necrosis factor alpha antagonist use and cancer in patients with rheumatoid arthritis <PERSOON-##> JN, Weinblatt ME, <PERSOON-##> R et al Tumor necrosis factor-alpha antagonist use and heart failure in elderly patients with rheumatoid arthritis <PERSOON-##> MJ.
| 528 | nvog |
KG, Teng <PERSOON> C, <PERSOON> JR et al American College of Rheumatology ### recommendations for the use of nonbiologic and biologic disease-modifying antirheumatic drugs in rheumatoid <PERSOON> JL Psoriasis to cut or not to cut, what say you? <PERSOON> of serious infections during rituximab, abatacept and anakinra treatments for rheumatoid arthritis meta-analyses of randomised placebo-controlled trials <PERSOON> Dis ###; ##(#) ##-## Salmon JE, Alpert D Are we coming to terms with tunor necrosis factor inhibition in pregnancy? Arthritis & Rheum Schiff MH, Burmester GR, Kent JD, Pangan AL, <PERSOON> SB et al Safety analyses of adalimumab (HUMIRA) in global clinical trials and US postmarketing surveillance of patients with rheumatoid arthritis <PERSOON> of anti-TNF-alpha treatment on lipid profile in patients with active rheumatoid arthritis <PERSOON> Sci ###; ###<DATUM> # Setoguchi S, <PERSOON> DH, Weinblatt ME, <PERSOON-##> RJ et al Tumor necrosis factor alpha antagonist use and cancer in patients with rheumatoid arthritis <PERSOON-##> JN, Weinblatt ME, <PERSOON-##> R et al Tumor necrosis factor-alpha antagonist use and heart failure in elderly patients with rheumatoid arthritis <PERSOON-##> MJ Shao LM, <PERSOON-##> MY, Cai JT <PERSOON-##>-analysis the efficacy and safety of certolizumab pegol in Crohn's disease <PERSOON-##> of T-cell co-stimulation modulation with abatacept in patients with rheumatoid arthritis Siegel CA, Marden SM, Persing SM, Larson RJ, Sands BE Risk of Lymphoma Associated With Combination AntiTumor Necrosis Factor and Immunomodulator Therapy for the Treatment of <PERSOON-##> CD, Palermo GD Successful ovulation induction, conception, and normal delivery after chronic therapy with etanercept a recombinant fusion anti-cytokine treatment for rheumatoid arthritis <PERSOON-##> TA, Smitten AL, <PERSOON-##> F et al Malignancies in the rheumatoid arthritis abatacept clinical development programme an epidemiological assessment <PERSOON> Dis ###;## ###-## Smitten AL, <PERSOON-##> TA, Hochberg MC, Suissa S A meta-analysis of the incidence of malignancy in adult patients with <PERSOON-##> S et al Modest but sustained increase of serum high density lipoprotein cholesterol levels in patients with inflammatory arthritides treated with infliximab <PERSOON-##> L 'It's magic stuff' the experiences of patients with ankylosing spondylitis taking anti-TNF-alpha <PERSOON-##> C et al Risk of herpes zoster in patients with rheumatoid arthritis treated with anti-TNF-alpha agents JAMA ###; ###(#) ###-##.
| 589 | nvog |
MY, Cai JT <PERSOON>-analysis the efficacy and safety of certolizumab pegol in Crohn's disease <PERSOON> of T-cell co-stimulation modulation with abatacept in patients with rheumatoid arthritis Siegel CA, Marden SM, Persing SM, Larson RJ, Sands BE Risk of Lymphoma Associated With Combination AntiTumor Necrosis Factor and Immunomodulator Therapy for the Treatment of <PERSOON> CD, Palermo GD Successful ovulation induction, conception, and normal delivery after chronic therapy with etanercept a recombinant fusion anti-cytokine treatment for rheumatoid arthritis <PERSOON> TA, Smitten AL, <PERSOON> F et al Malignancies in the rheumatoid arthritis abatacept clinical development programme an epidemiological assessment <PERSOON> Dis ###;## ###-## Smitten AL, <PERSOON> TA, Hochberg MC, Suissa S A meta-analysis of the incidence of malignancy in adult patients with <PERSOON> S et al Modest but sustained increase of serum high density lipoprotein cholesterol levels in patients with inflammatory arthritides treated with infliximab <PERSOON> L 'It's magic stuff' the experiences of patients with ankylosing spondylitis taking anti-TNF-alpha <PERSOON> C et al Risk of herpes zoster in patients with rheumatoid arthritis treated with anti-TNF-alpha agents JAMA ###; ###(#) ###-## Tumour necrosis factor α antagonists and early postoperative complications in patients with inflammatory joint disease undergoing elective orthopaedic surgery <PERSOON-##> SO et al Clinical response, pharmacokinetics, development of human anti-chimeric antibodies, and synovial tissue response to rituximab treatment in patients with Topstad <PERSOON-##> R, <PERSOON-##> JA, et al Combined seton placement , infliximab infusion and maintenance immunosuppressives improve healing rate in fistulizing anorectal Crohnâs disease <PERSOON-##> WJ et al Risk factors for opportunistic infections in patients with inflammatory bowel disease <PERSOON-##> T et al Immune response to influenza vaccine in patients during the treatment with tocilizumab-comparison with conventional DMARDs and TNF inhibitors <PERSOON-##> associated with blocking agents against tumor necrosis factor-alpha--California, ###-### MMWR Morb Vasilauskas EA, Church JA, Silverman N, et al Case report evidence for trans-placental transfer of maternally administered infliximab to the newborn <PERSOON-##> of concomitant immunosuppressive therapy in suppressing the formation of antibodies to infliximab in Crohn's disease <PERSOON-##> R et al.
| 510 | nvog |
early postoperative complications in patients with inflammatory joint disease undergoing elective orthopaedic surgery <PERSOON> SO et al Clinical response, pharmacokinetics, development of human anti-chimeric antibodies, and synovial tissue response to rituximab treatment in patients with Topstad <PERSOON> R, <PERSOON> JA, et al Combined seton placement , infliximab infusion and maintenance immunosuppressives improve healing rate in fistulizing anorectal Crohnâs disease <PERSOON> WJ et al Risk factors for opportunistic infections in patients with inflammatory bowel disease <PERSOON> T et al Immune response to influenza vaccine in patients during the treatment with tocilizumab-comparison with conventional DMARDs and TNF inhibitors <PERSOON> associated with blocking agents against tumor necrosis factor-alpha--California, ###-### MMWR Morb Vasilauskas EA, Church JA, Silverman N, et al Case report evidence for trans-placental transfer of maternally administered infliximab to the newborn <PERSOON> of concomitant immunosuppressive therapy in suppressing the formation of antibodies to infliximab in Crohn's disease <PERSOON> R et al infliximab on the lipid profile in patients with rheumatoid arthritis <PERSOON> S, <PERSOON-##> CL Response to pneumococcal vaccine in patients with early rheumatoid arthritis receiving infliximab plus methotrexate or methotrexate alone <PERSOON-##> BA et al Decreased clinical response to infliximab in ankylosing spondylitis is correlated with anti-infliximab formation <PERSOON-##> ER, <PERSOON-##> LA et al Inefficacy of infliximab in ankylosing spondylitis is correlated with antibody formation <PERSOON-##> of the selective costimulation modulator abatacept in rheumatoid arthritis patients receiving background biologic and nonbiologic disease-modifying <PERSOON-##> M, <PERSOON-##> T et al Selective costimulation modulation using abatacept in patients with active rheumatoid arthritis while receiving etanercept a randomised clinical trial <PERSOON-##> A, et al Surgery in patients receiving anti-tumour necrosis factor alpha treatment in rheumatoid arthritis an observational study on ## surgical procedures <PERSOON-##> Dis ###; ## ###<DATUM> West <PERSOON-##> CJ Immunogenicity negatively influences the outcome of adalimumab treatment in Crohn's disease.
| 443 | nvog |
lipid profile in patients with rheumatoid arthritis <PERSOON> S, <PERSOON> CL Response to pneumococcal vaccine in patients with early rheumatoid arthritis receiving infliximab plus methotrexate or methotrexate alone <PERSOON> BA et al Decreased clinical response to infliximab in ankylosing spondylitis is correlated with anti-infliximab formation <PERSOON> ER, <PERSOON> LA et al Inefficacy of infliximab in ankylosing spondylitis is correlated with antibody formation <PERSOON> of the selective costimulation modulator abatacept in rheumatoid arthritis patients receiving background biologic and nonbiologic disease-modifying <PERSOON> M, <PERSOON> T et al Selective costimulation modulation using abatacept in patients with active rheumatoid arthritis while receiving etanercept a randomised clinical trial <PERSOON> A, et al Surgery in patients receiving anti-tumour necrosis factor alpha treatment in rheumatoid arthritis an observational study on ## surgical procedures <PERSOON-##> Dis ###; ## ###<DATUM> West <PERSOON-##> CJ Immunogenicity negatively influences the outcome of adalimumab treatment in Crohn's disease ##<DATUM> <PERSOON-##> of Anti-TNF Therapy upon Cancer Incidence in Patients with Rheumatoid Arthritis (RA) who have had Prior Malignancy Results from the <PERSOON-##> MT et al Development of antiinfliximab antibodies and relationship to clinical response in patients with rheumatoid arthritis <PERSOON-##> failure in rheumatoid arthritis rates, predictors, and the effect of anti-tumor necrosis factor <PERSOON-##> effect of methotrexate and anti-tumor necrosis factor therapy on the risk of lymphoma in rheumatoid arthritis in ##,### patients during ##,### person-years of observation <PERSOON-##> S et al Efficacy and safety of tocilizumab in patients with systemic-onset juvenile idiopathic arthritis a randomised, double-blind, placebo-controlled, withdrawal phase III trial <PERSOON-##> AJ, Symmons DP European biologicals registers methodology, selected results and perspectives <PERSOON-##> Dis ###;#<DATUM> ### ("Receptors, Interleukin-#/antagonists and inhibitors"[Mesh] OR "Tumor Necrosis Factoralpha/antagonists and inhibitors"[Mesh] OR ("Receptors, Interleukin-#/antagonists and "TNF alpha blocking agents" OR "TNF alpha blockers" OR etanercept OR adalimumab OR golimumab OR certolizumab OR tocilizumab OR anakinra OR natalizumab OR ustekinumab Termen gebruikt in PubMed.
| 488 | nvog |
<PERSOON> of Anti-TNF Therapy upon Cancer Incidence in Patients with Rheumatoid Arthritis (RA) who have had Prior Malignancy Results from the <PERSOON> MT et al Development of antiinfliximab antibodies and relationship to clinical response in patients with rheumatoid arthritis <PERSOON> failure in rheumatoid arthritis rates, predictors, and the effect of anti-tumor necrosis factor <PERSOON> effect of methotrexate and anti-tumor necrosis factor therapy on the risk of lymphoma in rheumatoid arthritis in ##,### patients during ##,### person-years of observation <PERSOON> S et al Efficacy and safety of tocilizumab in patients with systemic-onset juvenile idiopathic arthritis a randomised, double-blind, placebo-controlled, withdrawal phase III trial <PERSOON> AJ, Symmons DP European biologicals registers methodology, selected results and perspectives <PERSOON> Dis ###;#<DATUM> ### ("Receptors, Interleukin-#/antagonists and inhibitors"[Mesh] OR "Tumor Necrosis Factoralpha/antagonists and inhibitors"[Mesh] OR ("Receptors, Interleukin-#/antagonists and "TNF alpha blocking agents" OR "TNF alpha blockers" OR etanercept OR adalimumab OR golimumab OR certolizumab OR tocilizumab OR anakinra OR natalizumab OR ustekinumab Termen gebruikt in PubMed # Informeren en betrekken (patient preferences OR informed consent) # Monitoring, wat te doen "patient monitoring" OR continuation OR discontinuation OR In totaal hebben # patiënten hun medewerking verleend aan het in kaart brengen van het patiëntenperspectief Twee mannelijke patiënten met Sarcoidose met Remicade (via infuuskliniek (# X p m ) of Humira zelf injecteren (#X p w ), één mannelijke patiënt met Psoriasis Enbrel zelf injecteren (#X p w ), twee vrouwen met RA (Enbrel en Rituximab), één mannelijke patiënt met RA (Enbrel), twee Drie personen waren aanwezig bij de focusgroepbijeenkomst die gehouden is op <DATUM> De overige # personen waren niet in staat om aanwezig te zijn en hebben op digitale wijze hun input geleverd door per uitgangsvraag hun ervaringen terug te koppelen Naast het bespreken van de ervaringen is ook gevraagd naar overwegingen die vanuit het perspectief van de patiënt van belang zijn en die naar hun idee meegewogen dienen te worden bij de formulering van de Uit de besprekingen is naar voren gekomen dat de patiënten de geformuleerde uitgangsvragen complex vinden De patiënten hebben aangegeven dat het maken van een patiëntenversie van de richtlijn belangrijk is omdat nog veel onduidelijk is over het gebruik van biologicals Door het ontwikkelen van een patiëntenversie van de richtlijn ontvangen de patiënten een instrument waarmee zij ook kunnen bijdragen aan het goed en verantwoord gebruik van biologicals Hierbij is als voorwaarde gesteld dat de Alle deelnemers waren lid van een patiëntenvereniging en ervaren dit als zeer plezierig.
| 551 | nvog |
en betrekken (patient preferences OR informed consent) # Monitoring, wat te doen "patient monitoring" OR continuation OR discontinuation OR In totaal hebben # patiënten hun medewerking verleend aan het in kaart brengen van het patiëntenperspectief Twee mannelijke patiënten met Sarcoidose met Remicade (via infuuskliniek (# X p m ) of Humira zelf injecteren (#X p w ), één mannelijke patiënt met Psoriasis Enbrel zelf injecteren (#X p w ), twee vrouwen met RA (Enbrel en Rituximab), één mannelijke patiënt met RA (Enbrel), twee Drie personen waren aanwezig bij de focusgroepbijeenkomst die gehouden is op <DATUM> De overige # personen waren niet in staat om aanwezig te zijn en hebben op digitale wijze hun input geleverd door per uitgangsvraag hun ervaringen terug te koppelen Naast het bespreken van de ervaringen is ook gevraagd naar overwegingen die vanuit het perspectief van de patiënt van belang zijn en die naar hun idee meegewogen dienen te worden bij de formulering van de Uit de besprekingen is naar voren gekomen dat de patiënten de geformuleerde uitgangsvragen complex vinden De patiënten hebben aangegeven dat het maken van een patiëntenversie van de richtlijn belangrijk is omdat nog veel onduidelijk is over het gebruik van biologicals Door het ontwikkelen van een patiëntenversie van de richtlijn ontvangen de patiënten een instrument waarmee zij ook kunnen bijdragen aan het goed en verantwoord gebruik van biologicals Hierbij is als voorwaarde gesteld dat de Alle deelnemers waren lid van een patiëntenvereniging en ervaren dit als zeer plezierig meer de mogelijkheid tot het uitwisselen van informatie met lotgenoten # Welke aspecten betreffende de te behandelen aandoening en betreffende comorbiditeit dient een behandelaar voorafgaande aan de behandeling met biologicals vast te stellen? Patiënten geven aan dat de aanloop naar de behandeling met biologicals overwegend een langdurig proces is geweest Er wordt overgegaan tot biologicals als alle andere behandelingsvormen niet blijken te helpen of te veel bijwerkingen veroorzaken Patiënten vinden het belangrijk dat alle aspecten die van belang zijn bij de behandeling van biologicals worden onderzocht, maar hebben geen zicht op welke aspecten dit dan moeten zijn Zij geven aan dat het echter belangrijk is dat zij door de specialist of door de verpleegkundige deelgenoot worden gemaakt van het afwegingsproces door informatie te ontvangen zodat zij zelf actief kunnen meewerken aan het zorgproces # Indien de indicatie voor een biological is gesteld, hoe wordt de patiënt geïnformeerd en betrokken bij de keuze, bij de monitoring en bij het eventueel staken wegens Patiënten vinden het belangrijk dat de arts door wie zij worden behandeld deskundig is, zodat zij erop kunnen vertrouwen in goede handen te zijn De (voorschrijvende) medisch specialist dient de regie in handen te houden en daarbij is Het is belangrijk dat de professionals communicatief zijn en duidelijk uitleg kunnen geven op niveau van de leek Daarnaast is het wenselijk dat de medisch specialist toegankelijk en laagdrempelig is bij vragen; te weten via de telefoon of email.
| 560 | nvog |
mogelijkheid tot het uitwisselen van informatie met lotgenoten # Welke aspecten betreffende de te behandelen aandoening en betreffende comorbiditeit dient een behandelaar voorafgaande aan de behandeling met biologicals vast te stellen? Patiënten geven aan dat de aanloop naar de behandeling met biologicals overwegend een langdurig proces is geweest Er wordt overgegaan tot biologicals als alle andere behandelingsvormen niet blijken te helpen of te veel bijwerkingen veroorzaken Patiënten vinden het belangrijk dat alle aspecten die van belang zijn bij de behandeling van biologicals worden onderzocht, maar hebben geen zicht op welke aspecten dit dan moeten zijn Zij geven aan dat het echter belangrijk is dat zij door de specialist of door de verpleegkundige deelgenoot worden gemaakt van het afwegingsproces door informatie te ontvangen zodat zij zelf actief kunnen meewerken aan het zorgproces # Indien de indicatie voor een biological is gesteld, hoe wordt de patiënt geïnformeerd en betrokken bij de keuze, bij de monitoring en bij het eventueel staken wegens Patiënten vinden het belangrijk dat de arts door wie zij worden behandeld deskundig is, zodat zij erop kunnen vertrouwen in goede handen te zijn De (voorschrijvende) medisch specialist dient de regie in handen te houden en daarbij is Het is belangrijk dat de professionals communicatief zijn en duidelijk uitleg kunnen geven op niveau van de leek Daarnaast is het wenselijk dat de medisch specialist toegankelijk en laagdrempelig is bij vragen; te weten via de telefoon of email confronterend en direct is door aan te geven dat het helemaal niet goed gaat, dat de patiënt zich overvraagt of dat bijvoorbeeld gestopt moet worden met werken Het is daarbij belangrijk dat de patiënt geen ruimte wordt gegeven om te marchanderen De partner is samen met de patiënt ziek en hiermee een essentiÑle schakel die duidelijk # Hoe kunnen bijwerkingen van biologicals worden voorkomen en, indien deze optreden, worden b allergische reacties, c q vorming van antistoffen tegen de biologicals Patiënten vinden het belangrijk dat zij duidelijke en volledige (zowel schriftelijke als mondelinge) informatie ontvangen over de bijwerkingen die zich kunnen voordoen bij Patiënten vinden het belangrijk dat, als zij bijwerkingen ervaren, duidelijk is tot wie zij zich moeten richten, dus tot de huisarts of de medisch specialist Patiënten vinden het belangrijk dat, als zij bijwerkingen ervaren, hier serieus naar wordt Patiënten vinden het belangrijk dat zij instructies ontvangen wat zij zelf kunnen doen om # Is de incidentie van maligniteiten bij behandeling met biologicals verhoogd ? Patiënten vinden het belangrijk dat zij informatie ontvangen over de het risico op kanker Patiënten vinden het belangrijk dat zij actief worden gevolgd op het mogelijk ontstaan # Welke werkwijze heeft bij behandeling met biologicals de voorkeur bij zwangerschapswens (van Op basis van de focusgroep zijn geen overwegingen aan te dragen # Op welke wijze kan de veiligheid gewaarborgd blijven bij patiënten die behandeld worden met besluitvormingsproces van een operatie Daarbij is het essentieel dat er direct contact is.
| 548 | nvog |
helemaal niet goed gaat, dat de patiënt zich overvraagt of dat bijvoorbeeld gestopt moet worden met werken Het is daarbij belangrijk dat de patiënt geen ruimte wordt gegeven om te marchanderen De partner is samen met de patiënt ziek en hiermee een essentiÑle schakel die duidelijk # Hoe kunnen bijwerkingen van biologicals worden voorkomen en, indien deze optreden, worden b allergische reacties, c q vorming van antistoffen tegen de biologicals Patiënten vinden het belangrijk dat zij duidelijke en volledige (zowel schriftelijke als mondelinge) informatie ontvangen over de bijwerkingen die zich kunnen voordoen bij Patiënten vinden het belangrijk dat, als zij bijwerkingen ervaren, duidelijk is tot wie zij zich moeten richten, dus tot de huisarts of de medisch specialist Patiënten vinden het belangrijk dat, als zij bijwerkingen ervaren, hier serieus naar wordt Patiënten vinden het belangrijk dat zij instructies ontvangen wat zij zelf kunnen doen om # Is de incidentie van maligniteiten bij behandeling met biologicals verhoogd ? Patiënten vinden het belangrijk dat zij informatie ontvangen over de het risico op kanker Patiënten vinden het belangrijk dat zij actief worden gevolgd op het mogelijk ontstaan # Welke werkwijze heeft bij behandeling met biologicals de voorkeur bij zwangerschapswens (van Op basis van de focusgroep zijn geen overwegingen aan te dragen # Op welke wijze kan de veiligheid gewaarborgd blijven bij patiënten die behandeld worden met besluitvormingsproces van een operatie Daarbij is het essentieel dat er direct contact is biologicals gebruiken en dat met de specialist contact opgenomen moet worden in geval Patiënten vinden het belangrijk dat zij informatie ontvangen over de stappen die gezet moeten worden bij het staken of doorgaan van biologicals bij een operatie Hierdoor zijn zij in staat zelf actief mee te werken en hebben meer het gevoel controle te hebben over # Hoe dient de behandeling met biologicals te worden gemonitord en geëvalueerd? Wat te doen bij ineffectiviteit / effectiviteit (definitie daarbij van belang, hangt af van indicatie) en wanneer kan Patiënten vinden het belangrijk dat zij regelmatig (om de # tot # mnd) door de medisch specialist worden onderzocht waarbij de werking van de biologicals in kaart wordt Patiënten vinden het belangrijk dat zij worden geinformeerd over de uitslag van de periodieke controle zodat zij deelgenoot zijn van het zorgproces Patiënten geven aan geconfronteerd te worden met een veelheid aan informatiestromen die regelmatig tegenstrijdig zijn Zij vinden het belangrijk dat hier meer regie over Patiënten vinden het belangrijk dat professionels aangeven wanneer men geen duidelijkheid ten aanzien van bepaalde vraagstukken kunnen geven omdat nog zoveel # Wanneer kan een patiënt met biologicals welke vaccinaties toegediend krijgen en welke informatie Patiënten vinden het belangrijk dat zij (tijdig) informatie ontvangen over welke Patiënten vinden het belangrijk dat zij informatie ontvangen bij welke verschijnselen, nadat zij een vaccinatie hebben ontvangen, zij contact op moeten nemen met de medisch # Over welke competenties dient iemand te beschikken om biologicals voor te schrijven of toe te.
| 556 | nvog |
moet worden in geval Patiënten vinden het belangrijk dat zij informatie ontvangen over de stappen die gezet moeten worden bij het staken of doorgaan van biologicals bij een operatie Hierdoor zijn zij in staat zelf actief mee te werken en hebben meer het gevoel controle te hebben over # Hoe dient de behandeling met biologicals te worden gemonitord en geëvalueerd? Wat te doen bij ineffectiviteit / effectiviteit (definitie daarbij van belang, hangt af van indicatie) en wanneer kan Patiënten vinden het belangrijk dat zij regelmatig (om de # tot # mnd) door de medisch specialist worden onderzocht waarbij de werking van de biologicals in kaart wordt Patiënten vinden het belangrijk dat zij worden geinformeerd over de uitslag van de periodieke controle zodat zij deelgenoot zijn van het zorgproces Patiënten geven aan geconfronteerd te worden met een veelheid aan informatiestromen die regelmatig tegenstrijdig zijn Zij vinden het belangrijk dat hier meer regie over Patiënten vinden het belangrijk dat professionels aangeven wanneer men geen duidelijkheid ten aanzien van bepaalde vraagstukken kunnen geven omdat nog zoveel # Wanneer kan een patiënt met biologicals welke vaccinaties toegediend krijgen en welke informatie Patiënten vinden het belangrijk dat zij (tijdig) informatie ontvangen over welke Patiënten vinden het belangrijk dat zij informatie ontvangen bij welke verschijnselen, nadat zij een vaccinatie hebben ontvangen, zij contact op moeten nemen met de medisch # Over welke competenties dient iemand te beschikken om biologicals voor te schrijven of toe te en over de meest recente inzichten beschikt zodat zij erop kunnen vertrouwen in goede patient zich overvraagt of dat bijvoorbeeld gestopt moet worden met werken Het is ## Hoe te handelen wanneer een patiënt die biologicals gebruikt langdurig elders/in het buitenland Patiënten vinden het belangrijk dat zij informatie ontvangen over - hoe zij de biologicals het beste naar het buitenland kunnen vervoeren; - de mogelijkheden om in het buitenland een infuus met biologicals te ontvangen Lymfomen IFX #,## per ### ptjr geen IFX Richtlijn Verantwoord gebruik van biologicals (geautoriseerde versie januari ###) Werkgroeplid in de laatste vijf jaar een (financieel ondersteunde) betrekking onderhield met commerciële bedrijven, organisaties of instellingen die in verband staan met het onderwerp Hoe word ik een effectieve consument van de gezondheidszorg medicijnen - Het tijdstip(pen) waarop je het medicijn moet toedienen - Zijn er interacties van het medicijn met andere medicijnen die je gebruikt? - Zijn er zaken die je moet vermijden als je dit medicijn gebruikt? - Bij welke bijwerkingen moet je direct contact opnemen met een arts? - Overtuig je van de exacte gebruikersinstructie en overtuig je dat deze overeenkomt met de bijsluiter Indien dit niet het geval is, overleg met de voorschrijver/apotheek Zorg dat je op de hoogte bent van de mogelijke bijwerkingen voordat je het medicijn - Bij een nieuw voorschrift voor een medicijn vraag naar mogelijke interactie met andere - Neem geneesmiddelen in met een vol glas water tenzij anders aangegeven - Medicijnen nooit breken, verpulveren of oplossen tenzij dit nadrukkelijk is aangegeven.
| 571 | nvog |
vertrouwen in goede patient zich overvraagt of dat bijvoorbeeld gestopt moet worden met werken Het is ## Hoe te handelen wanneer een patiënt die biologicals gebruikt langdurig elders/in het buitenland Patiënten vinden het belangrijk dat zij informatie ontvangen over - hoe zij de biologicals het beste naar het buitenland kunnen vervoeren; - de mogelijkheden om in het buitenland een infuus met biologicals te ontvangen Lymfomen IFX #,## per ### ptjr geen IFX Richtlijn Verantwoord gebruik van biologicals (geautoriseerde versie januari ###) Werkgroeplid in de laatste vijf jaar een (financieel ondersteunde) betrekking onderhield met commerciële bedrijven, organisaties of instellingen die in verband staan met het onderwerp Hoe word ik een effectieve consument van de gezondheidszorg medicijnen - Het tijdstip(pen) waarop je het medicijn moet toedienen - Zijn er interacties van het medicijn met andere medicijnen die je gebruikt? - Zijn er zaken die je moet vermijden als je dit medicijn gebruikt? - Bij welke bijwerkingen moet je direct contact opnemen met een arts? - Overtuig je van de exacte gebruikersinstructie en overtuig je dat deze overeenkomt met de bijsluiter Indien dit niet het geval is, overleg met de voorschrijver/apotheek Zorg dat je op de hoogte bent van de mogelijke bijwerkingen voordat je het medicijn - Bij een nieuw voorschrift voor een medicijn vraag naar mogelijke interactie met andere - Neem geneesmiddelen in met een vol glas water tenzij anders aangegeven - Medicijnen nooit breken, verpulveren of oplossen tenzij dit nadrukkelijk is aangegeven Als je moeite hebt met het correct gebruik van het medicijn, vraag dan een hulpverlener Gebruik geen geneesmiddelen die overtijd zijn of een verdachte indruk maken Als je medicijnen er anders uitzien dan bij de vorige levering, overleg dan met je Wat moet je doen als je op reis ga (document voor de douane, etc)? Overleg met je behandeld arts indien er vaccinaties nodig zijn Hoe moet je handelen bij ziekte, griep, koorts, etc? Als je reist (vliegt), bewaar de medicijnen in de orginele verpakking en denk aan het Laat medicijnen niet achter in een wamre omgeving (bijvoorbeeld in de auto) Bewaar medicijnen op een veilige plaats (onbereikbaar voor kinderen) Let tijdens ziekenhuisopnamen of wanneer anderen je medicijnen verzorgen goed op wat Als je een allergische reactie of bijwerking vermoedt, zoek hulp en informeer je - De combinatie van een biological met methotrexaat is effectiever dan monotherapie met methotrexaat of een monotherapie met een biological (medium level of evidence) - Er is onvoldoende bewijs dat een combinatie van biologicals effectiever is dan een o Zowel biologicals als methotrexaat verhogen het risico op ernstige infecties o TNFα-blokkers verhogen het risico op tuberculose (reactivatie latente TBC), goede screening voor het gebruik dan anti-TNFα is daarom noodzakelijk - Tussen de TNFα-blokkers zijn in het algemeen geen verschillen ten aanzien van effect o IV-biologicals kunnen milde infusiereacties veroorzaken (tot ##%); bij #% zijn deze aanleiding tot het staken van de behandeling In dat geval kan de onvoldoende data beschikbaar om het lage risico exact uit te drukken Een combinatie van biologicals leidt tot toename van infecties.
| 594 | nvog |
Commissie preventie iatrogene transmissie van HBV, HCV en HIV Een papieren versie is te bestellen bij het secretariaat van de LCI, ### - ### ### of Het beleid, zoals beschreven in deze richtlijn, kan praktisch samengevat worden als Elke risicovormer moet gevaccineerd zijn tegen hepatitis B, met controle van de Bij non- en hypo-responders moet gecontroleerd worden of er infectie is met In geval van HBV-infectie moet bepaald worden of de risicovormer kan Risicohandelingen zijn die handelingen waarbij de kans op bloed-bloedcontact tussen gezondheidszorgwerker en patiënt groot is Het betreft vooral handelingen waarbij de (gehandschoende) handen binnen lichaamsholten of wonden in contact kunnen komen met scherpe instrumenten, naalden of scherpe weefseldelen (bijvoorbeeld botpunten of gebitselementen), terwijl de handen of vingertoppen soms niet zichtbaar - tandartsen, mondhygiënisten, orthodontisten, orthodontie-assistenten, en sommige - bepaalde medische specialisten, bepaalde verpleegkundigen, bepaalde # Richtlijn voor de preventie van transmissie van HBV van personeel Samenstelling Commissie preventie iatrogene transmissie van HBV, HCV en <PERSOON> of UKAP Advice on Exposure Deze richtlijn beschrijft het beleid dat moet voorkomen dat een gezondheidszorgwerker met hepatitis B-virus (HBV) infectie patiënten besmet Deze derde editie vervangt de tweede editie van ### ('Landelijke richtlijn preventie iatrogene hepatitis B') en het oorspronkelijke bulletin âPreventie Iatrogene hepatitis <PERSOON> beleid voor preventie van transmissie van hepatitis B-virus (HBV) is niet gewijzigd ten opzichte van de vorige edities Deze editie is beknopter en houdt rekening met de nieuwe behandelopties voor hepatitis B; en adviseert explicieter ten aanzien van de beroepskeuze van een student met HBV-infectie Werkers in de gezondheidszorg kunnen behalve 'risicoloper' ook ârisicovormerâ zijn ten aanzien van transmissie van HBV Deze richtlijn beperkt zich tot het beleid bij risicovormend personeel en is niet van toepassing op personen die alleen risico lopen Risicovormend personeel omvat het personeel dat risicohandelingen (zie <DATUM> uitvoert, zoals tandartsen, mondhygiënisten, orthodontisten, orthodontieassistenten, tandartsassistenten die tandheelkundige handelingen uitvoeren, en bepaalde paramedische medewerkers Ter bescherming van de patiënten is het van belang dat risicovormend personeel tijdens de beroepsuitoefening geen HBV overdraagt op patiënten Deze richtlijn beschrijft het beleid dat daarvoor nodig is Hepatitis B is een infectieziekte die zowel seksueel als via bloed-bloedcontact gezondheidszorg een grotere kans om de infectie op te lopen (ârisicolopersâ) dan de algemene bevolking In ### bleek dat HBV-dragerschap van een chirurg in een Nederlands ziekenhuis heeft geleid tot besmetting van een aanzienlijk aantal patiënten (#,#,##) Ook elders in de medische literatuur zijn incidenten beschreven waarbij HBV is overgedragen van een gezondheidszorgwerker naar een patiënt (###) Overdracht van HBV van personeel naar patiënt blijkt vooral op te treden tijdens #) Risicohandelingen zijn niet toegestaan als de HBV-status onbekend is #) Risicohandelingen zijn niet toegestaan als er HBV-infectie is met HBV-DNA load ) Een risicovormende non/hypo-responder zonder HBV infectie kan doorwerken, mits hij/zij ieder kwartaal gecontroleerd wordt op afwezigheid van HBV infectie De afweging of een HBV-drager risicovormend werk kan voortzetten is soms moeilijk.
| 610 | nvog |
ten aanzien van de beroepskeuze van een student met HBV-infectie Werkers in de gezondheidszorg kunnen behalve 'risicoloper' ook ârisicovormerâ zijn ten aanzien van transmissie van HBV Deze richtlijn beperkt zich tot het beleid bij risicovormend personeel en is niet van toepassing op personen die alleen risico lopen Risicovormend personeel omvat het personeel dat risicohandelingen (zie <DATUM> uitvoert, zoals tandartsen, mondhygiënisten, orthodontisten, orthodontieassistenten, tandartsassistenten die tandheelkundige handelingen uitvoeren, en bepaalde paramedische medewerkers Ter bescherming van de patiënten is het van belang dat risicovormend personeel tijdens de beroepsuitoefening geen HBV overdraagt op patiënten Deze richtlijn beschrijft het beleid dat daarvoor nodig is Hepatitis B is een infectieziekte die zowel seksueel als via bloed-bloedcontact gezondheidszorg een grotere kans om de infectie op te lopen (ârisicolopersâ) dan de algemene bevolking In ### bleek dat HBV-dragerschap van een chirurg in een Nederlands ziekenhuis heeft geleid tot besmetting van een aanzienlijk aantal patiënten (#,#,##) Ook elders in de medische literatuur zijn incidenten beschreven waarbij HBV is overgedragen van een gezondheidszorgwerker naar een patiënt (###) Overdracht van HBV van personeel naar patiënt blijkt vooral op te treden tijdens #) Risicohandelingen zijn niet toegestaan als de HBV-status onbekend is #) Risicohandelingen zijn niet toegestaan als er HBV-infectie is met HBV-DNA load ) Een risicovormende non/hypo-responder zonder HBV infectie kan doorwerken, mits hij/zij ieder kwartaal gecontroleerd wordt op afwezigheid van HBV infectie De afweging of een HBV-drager risicovormend werk kan voortzetten is soms moeilijk De âCommissie preventie iatrogene transmissie van HBV, HCV en HIVâ is beschikbaar voor advies, bijvoorbeeld over de condities waarbij een HBV-drager het werk kan voortzetten Iedereen kan de Commissie met vragen op dit gebied raadplegen (zie Het belang van vaccinatie van risicovormers en van controle na vaccinatie Het identificeren van HBV-geïnfecteerde risicovormers is cruciaal voor de preventie van iatrogene HBV-infectie Vaccinatie tegen hepatitis B is onmisbaar voor deze preventie, omdat vaccinatie infectie van risicovormers voorkomt; en omdat via de controle na vaccinatie HBV-geïnfecteerde risicovormers opgespoord worden Deze richtlijn beschrijft daarom hoe de respons op HBV-vaccinatie bij risicovormers gecontroleerd moet worden In het bijzonder wordt gewezen op de betekenis van # Richtlijn voor de preventie van transmissie van HBV van Deze richtlijn heeft betrekking op risicovormend personeel, oftewel personeel dat risicohandelingen uitvoert De Commissie definieert het begrip risicohandelingen tussen gezondheidszorgwerker en patiënt groot is Het betreft vooral wonden in contact kunnen komen met scherpe instrumenten, naalden of uitvoeren Bepaalde medische specialismen, bepaalde verpleegkundigen en bepaald De commissie geeft bewust geen opsomming van alle denkbare risicohandelingen, omdat een dergelijke opsomming nooit compleet kan zijn en niet inspeelt op nieuwe Health Departmentâs Expert Advisory Group on AIDSâ Deze adviesgroep heeft sinds ### gegevens verzameld over risicohandelingen voor de overdracht van bloedoverdraagbare virussen Dit heeft geleid tot de benoeming van belangrijke risicohandelingen voor verschillende disciplines binnen de gezondheidszorg Deze lijst van risicohandelingen is niet compleet, maar kan wel hulp bieden bij adviezen per discipline Het rapport van de U K.
| 599 | nvog |
HBV, HCV en HIVâ is beschikbaar voor advies, bijvoorbeeld over de condities waarbij een HBV-drager het werk kan voortzetten Iedereen kan de Commissie met vragen op dit gebied raadplegen (zie Het belang van vaccinatie van risicovormers en van controle na vaccinatie Het identificeren van HBV-geïnfecteerde risicovormers is cruciaal voor de preventie van iatrogene HBV-infectie Vaccinatie tegen hepatitis B is onmisbaar voor deze preventie, omdat vaccinatie infectie van risicovormers voorkomt; en omdat via de controle na vaccinatie HBV-geïnfecteerde risicovormers opgespoord worden Deze richtlijn beschrijft daarom hoe de respons op HBV-vaccinatie bij risicovormers gecontroleerd moet worden In het bijzonder wordt gewezen op de betekenis van # Richtlijn voor de preventie van transmissie van HBV van Deze richtlijn heeft betrekking op risicovormend personeel, oftewel personeel dat risicohandelingen uitvoert De Commissie definieert het begrip risicohandelingen tussen gezondheidszorgwerker en patiënt groot is Het betreft vooral wonden in contact kunnen komen met scherpe instrumenten, naalden of uitvoeren Bepaalde medische specialismen, bepaalde verpleegkundigen en bepaald De commissie geeft bewust geen opsomming van alle denkbare risicohandelingen, omdat een dergelijke opsomming nooit compleet kan zijn en niet inspeelt op nieuwe Health Departmentâs Expert Advisory Group on AIDSâ Deze adviesgroep heeft sinds ### gegevens verzameld over risicohandelingen voor de overdracht van bloedoverdraagbare virussen Dit heeft geleid tot de benoeming van belangrijke risicohandelingen voor verschillende disciplines binnen de gezondheidszorg Deze lijst van risicohandelingen is niet compleet, maar kan wel hulp bieden bij adviezen per discipline Het rapport van de U K risicohandelingen per specialisme is als bijlage # toegevoegd (met dank aan <PERSOON>âs Expert Advisory Group on AIDS) De Commissie is beschikbaar om advies uit te brengen in geval van vragen over â Om de veiligheid van patiënten te garanderen moet van elke â Elke risicovormer moet weten of hij/zij immuun is voor hepatitis B, of geïnfecteerd â In de praktijk wordt de HBV status van een risicovormer meestal vastgesteld bij de controle na vaccinatie tegen HBV Controle na HBV vaccinatie van een risicovormer is van groot belang en moet geschieden volgens het schema in paragraaf <DATUM> â Een risicovomer met HBV-infectie die gepaard gaat met een hoge mate van HBVviremie vormt een besmettingsrisico voor de patiënt â Een risicovormer die niet immuun is voor HBV kan geïnfecteerd raken en daardoor â Bij non- en hypo-responderschap na HBV-vaccinatie kan sprake zijn van HBVinfectie â Ter bescherming van de patiënt is een zo hoog mogelijke vaccinatiegraad tegen HBV gewenst bij gezondheidszorgwerkers die een risico voor de patiënt kunnen â Het niet-ondergaan van HBV-vaccinatie door een gezondheidszorgwerker die risicohandelingen uitvoert, is terug te voeren ofwel op verwijtbare nalatigheid, ofwel op te eerbiedigen medische, religieuze of andere bezwaren, waarbij de medewerker zijn of haar visie stelt boven het risico de patiënt te besmetten â De kennis over de grootte van de kans op overdracht van HBV door een laag of â Een grenswaarde, op grond waarvan men chronische HBV-infectie met hoge.
| 575 | nvog |
als bijlage # toegevoegd (met dank aan <PERSOON>âs Expert Advisory Group on AIDS) De Commissie is beschikbaar om advies uit te brengen in geval van vragen over â Om de veiligheid van patiënten te garanderen moet van elke â Elke risicovormer moet weten of hij/zij immuun is voor hepatitis B, of geïnfecteerd â In de praktijk wordt de HBV status van een risicovormer meestal vastgesteld bij de controle na vaccinatie tegen HBV Controle na HBV vaccinatie van een risicovormer is van groot belang en moet geschieden volgens het schema in paragraaf <DATUM> â Een risicovomer met HBV-infectie die gepaard gaat met een hoge mate van HBVviremie vormt een besmettingsrisico voor de patiënt â Een risicovormer die niet immuun is voor HBV kan geïnfecteerd raken en daardoor â Bij non- en hypo-responderschap na HBV-vaccinatie kan sprake zijn van HBVinfectie â Ter bescherming van de patiënt is een zo hoog mogelijke vaccinatiegraad tegen HBV gewenst bij gezondheidszorgwerkers die een risico voor de patiënt kunnen â Het niet-ondergaan van HBV-vaccinatie door een gezondheidszorgwerker die risicohandelingen uitvoert, is terug te voeren ofwel op verwijtbare nalatigheid, ofwel op te eerbiedigen medische, religieuze of andere bezwaren, waarbij de medewerker zijn of haar visie stelt boven het risico de patiënt te besmetten â De kennis over de grootte van de kans op overdracht van HBV door een laag of â Een grenswaarde, op grond waarvan men chronische HBV-infectie met hoge â Een onderverdeling in medische handelingen met en zonder risico op HBVoverdracht is arbitrair, maar onmisbaar voor te voeren beleid â Behandeling met antivirale middelen van een persoon met chronische HBV-infectie kan leiden tot sterke reductie van de mate van viremie Terugval naar hoge viremie kan optreden tijdens of na therapie Bij therapie is begeleiding door hepatoloog of Begrippen die relevant zijn voor deze richtlijn zijn als volgt gedefinieerd Het begrip âhepatitis Bâ is verwarrend omdat het gebruikt wordt bij recente en bij chronische infectie met HBV, zowel bij symptomatisch als bij asymptomatisch beloop HBV-infectie hiervan is sprake indien een enzym-immuno-assay voor detectie van HBsAg positief is waarbij een neutralisatieprocedure het testresultaat bevestigt; of als HBV-DNA aantoonbaar is Bij een eerste, éénmalige detectie van HBsAg is aanvullend en vervolgonderzoek nodig om onderscheid te maken tussen recente en Recente HBV-infectie indien aanwezigheid van HBsAg korter dan zes maanden is Chronische HBV-infectie of HBV dragerschap als HBsAg zes maanden of langer Voor deze richtlijn geldt een HBV-drager is hoog-viremisch als de viremie meer dan ## ### IU/mL HBV-DNA bedraagt (Dit komt overeen met ### ### HBV-DNA kopieën/mL) Een HBV-drager is laag-viremisch als de viremie ## ### IU/mL of minder bedraagt Het vaststellen van de mate van viremie moet voldoen aan kwaliteitseisen, volgens paragraaf <DATUM> van deze richtlijn De rapportage aan de Commissie van de mate van HBV-viremie moet gebeuren in de vorm van een kopie van de originele laboratoriumuitslag; dus niet in de vorm van een overgeschreven, of.
| 606 | nvog |
met en zonder risico op HBVoverdracht is arbitrair, maar onmisbaar voor te voeren beleid â Behandeling met antivirale middelen van een persoon met chronische HBV-infectie kan leiden tot sterke reductie van de mate van viremie Terugval naar hoge viremie kan optreden tijdens of na therapie Bij therapie is begeleiding door hepatoloog of Begrippen die relevant zijn voor deze richtlijn zijn als volgt gedefinieerd Het begrip âhepatitis Bâ is verwarrend omdat het gebruikt wordt bij recente en bij chronische infectie met HBV, zowel bij symptomatisch als bij asymptomatisch beloop HBV-infectie hiervan is sprake indien een enzym-immuno-assay voor detectie van HBsAg positief is waarbij een neutralisatieprocedure het testresultaat bevestigt; of als HBV-DNA aantoonbaar is Bij een eerste, éénmalige detectie van HBsAg is aanvullend en vervolgonderzoek nodig om onderscheid te maken tussen recente en Recente HBV-infectie indien aanwezigheid van HBsAg korter dan zes maanden is Chronische HBV-infectie of HBV dragerschap als HBsAg zes maanden of langer Voor deze richtlijn geldt een HBV-drager is hoog-viremisch als de viremie meer dan ## ### IU/mL HBV-DNA bedraagt (Dit komt overeen met ### ### HBV-DNA kopieën/mL) Een HBV-drager is laag-viremisch als de viremie ## ### IU/mL of minder bedraagt Het vaststellen van de mate van viremie moet voldoen aan kwaliteitseisen, volgens paragraaf <DATUM> van deze richtlijn De rapportage aan de Commissie van de mate van HBV-viremie moet gebeuren in de vorm van een kopie van de originele laboratoriumuitslag; dus niet in de vorm van een overgeschreven, of Een hoge mate van viremie kan echter ook vóórkomen in afwezigheid van het eantigeen Acute, recente HBV-infectie wordt per definitie als hoog-viremisch beschouwd â In de praktijk wordt de HBV-status van een risicovormer vastgesteld bij de controle na vaccinatie tegen HBV Controle na HBV-vaccinatie van een risicovormer is van groot belang en moet geschieden volgens het schema in paragraaf <DATUM> â Bij een HBV-geïnfecteerde risicovormer moet vastgesteld worden of sprake is van â Bij een risicovormer met chronische HBV-infectie moet de mate van viremie worden vastgesteld volgens paragraaf <DATUM> van deze richtlijn a) hoog-viremische HBV-dragers, oftewel personen met meer dan ## ### â Elke risicovormer met chronische HBV-infectie moet aangemeld worden bij de Commissie, ook als er sprake is van lage viremie Zie hoofdstuk # voor de â Een gezondheidszorgwerker met laag-viremische chronische HBV-infectie mag alle risicohandelingen uitvoeren, mits de mate van viremie minstens eens per zes maanden wordt gemeten en de gevonden viremie daarbij steeds niet hoger is dan ## ### IU/mL Een kopie van de originele laboratoriumuitslag (dus niet een vermelding van de uitslag) moet steeds opgestuurd worden naar de Commissie De Bij het uitvoeren van risicohandelingen moeten de hygiënische voorzorgen, zoals vermeld in de richtlijnen van de Werkgroep Infectie Preventie (WIP), uiteraard steeds gezondheidszorgwerkers die risicohandelingen uitvoeren de halfjaarlijkse (of indien van toepassing driemaandelijkse) rapportage van hun mate van viremie uitvoeren Bij ontbrekende rapportage wordt een herinnering gestuurd Bij uitblijvende.
| 606 | nvog |
Een hoge mate van viremie kan echter ook vóórkomen in afwezigheid van het eantigeen Acute, recente HBV-infectie wordt per definitie als hoog-viremisch beschouwd â In de praktijk wordt de HBV-status van een risicovormer vastgesteld bij de controle na vaccinatie tegen HBV Controle na HBV-vaccinatie van een risicovormer is van groot belang en moet geschieden volgens het schema in paragraaf <DATUM> â Bij een HBV-geïnfecteerde risicovormer moet vastgesteld worden of sprake is van â Bij een risicovormer met chronische HBV-infectie moet de mate van viremie worden vastgesteld volgens paragraaf <DATUM> van deze richtlijn a) hoog-viremische HBV-dragers, oftewel personen met meer dan ## ### â Elke risicovormer met chronische HBV-infectie moet aangemeld worden bij de Commissie, ook als er sprake is van lage viremie Zie hoofdstuk # voor de â Een gezondheidszorgwerker met laag-viremische chronische HBV-infectie mag alle risicohandelingen uitvoeren, mits de mate van viremie minstens eens per zes maanden wordt gemeten en de gevonden viremie daarbij steeds niet hoger is dan ## ### IU/mL Een kopie van de originele laboratoriumuitslag (dus niet een vermelding van de uitslag) moet steeds opgestuurd worden naar de Commissie De Bij het uitvoeren van risicohandelingen moeten de hygiënische voorzorgen, zoals vermeld in de richtlijnen van de Werkgroep Infectie Preventie (WIP), uiteraard steeds gezondheidszorgwerkers die risicohandelingen uitvoeren de halfjaarlijkse (of indien van toepassing driemaandelijkse) rapportage van hun mate van viremie uitvoeren Bij ontbrekende rapportage wordt een herinnering gestuurd Bij uitblijvende van rapportage binnen één maand een verbod volgt op het uitvoeren van â Als een tot dan toe laag-viremische drager die risicohandelingen uitvoert, bij controle een HBV-viremie vertoont van meer dan ## ### IU/mL, geldt De betrokkene (of zijn/haar werkgever) moet de uitslag binnen een week melden aan het secretariaat van de Commissie De betrokken gezondheidszorgwerker en - indien van toepassing - zijn/haar werkgever zijn hiervoor verantwoordelijk De voorzitter brengt zo snel mogelijk een voorlopig advies uit over het wel of niet De aanvrager van het onderzoek moet direct herhaling van de bepaling op hetzelfde monster aanvragen bij het laboratorium dat de meting uitvoerde Het is raadzaam om ook direct een nieuw bloedmonster van betrokkene op te sturen De Commissie besluit of er voor de Commissie aanleiding is om de GGD van de regio waar de risicovormer werkzaam is op de hoogte te stellen (De Wet publieke gezondheid (WPG) beoogt personen rond een mogelijke infectiebron te beschermen Hierbij kan melding van de geïnfecteerde aan de lokale GGD â Een chronisch HBV-geïnfecteerde medewerker, die voorafgaand aan antivirale behandeling veelal hoog-viremisch was, en tijdens voortgaande behandeling laagviremisch is, mag risicohandelingen uitvoeren Bij het beleid moet men rekening houden met de kans op spontane terugval naar hoge viremie tijdens antivirale â Na het starten van therapie moet de HBV-viremie in minstens twee metingen, met een interval van minstens drie maanden, niet hoger zijn dan ## ### IU/mL, voordat de medewerker met zekerheid âlaag-viremischâ is en risicohandelingen mag gaan â Vervolgens moet tijdens antivirale therapie met lamivudine of adefovir de mate van.
| 614 | nvog |
uitvoeren van â Als een tot dan toe laag-viremische drager die risicohandelingen uitvoert, bij controle een HBV-viremie vertoont van meer dan ## ### IU/mL, geldt De betrokkene (of zijn/haar werkgever) moet de uitslag binnen een week melden aan het secretariaat van de Commissie De betrokken gezondheidszorgwerker en - indien van toepassing - zijn/haar werkgever zijn hiervoor verantwoordelijk De voorzitter brengt zo snel mogelijk een voorlopig advies uit over het wel of niet De aanvrager van het onderzoek moet direct herhaling van de bepaling op hetzelfde monster aanvragen bij het laboratorium dat de meting uitvoerde Het is raadzaam om ook direct een nieuw bloedmonster van betrokkene op te sturen De Commissie besluit of er voor de Commissie aanleiding is om de GGD van de regio waar de risicovormer werkzaam is op de hoogte te stellen (De Wet publieke gezondheid (WPG) beoogt personen rond een mogelijke infectiebron te beschermen Hierbij kan melding van de geïnfecteerde aan de lokale GGD â Een chronisch HBV-geïnfecteerde medewerker, die voorafgaand aan antivirale behandeling veelal hoog-viremisch was, en tijdens voortgaande behandeling laagviremisch is, mag risicohandelingen uitvoeren Bij het beleid moet men rekening houden met de kans op spontane terugval naar hoge viremie tijdens antivirale â Na het starten van therapie moet de HBV-viremie in minstens twee metingen, met een interval van minstens drie maanden, niet hoger zijn dan ## ### IU/mL, voordat de medewerker met zekerheid âlaag-viremischâ is en risicohandelingen mag gaan â Vervolgens moet tijdens antivirale therapie met lamivudine of adefovir de mate van Tijdens antivirale therapie met entecavir of tenofovir moet de mate van viremie minstens eens per zes maanden â Na het staken van antivirale therapie wordt gedurende één jaar de mate van viremie om de drie maanden gemeten In de periode daarna vindt de monitoring van de viral load om de zes maanden plaats Een kopie van de originele laboratoriumuitslag (dus niet een vermelding van de uitslag) moet steeds opgestuurd worden naar de Commissie De betrokken medewerker en -indien van toepassing- de werkgever zijn hiervoor verantwoordelijk Zodra bij een meting de mate van viremie groter blijkt dan ## ### IU/mL zie de voorafgaande alinea â Indien een niet-HBV-immune patiënt is blootgesteld aan bloed van een HBVpositieve medewerker, moet HB-immunoglobuline en HBV-vaccin aan de patiënt â Indien een redelijk vermoeden bestaat dat zich één of meer gevallen van hepatitis hebben voorgedaan in aansluiting op medische ingrepen, verricht door een HBVgeïnfecteerde gezondheidszorgwerker, adviseert de Commissie om een âoutbreak management teamâ in te stellen en om over te gaan tot een retrospectief onderzoek de mate van viremie moet daarbij regelmatig gecontroleerd worden â Tijdens en na anti-virale therapie gelden speciale voorschriften voor de mag risicohandelingen verrichten mits hij of zij elk kwartaal getest wordt op HBsAg, â Na volledige HBV-vaccinatie moet de aanwezigheid van immuniteit bij risicovormers gecontroleerd worden volgens paragraaf <DATUM> en <DATUM> van deze richtlijn, inclusief het nadere onderzoek als de anti-HBs-spiegel lager dan ### IE/L blijkt te.
| 603 | nvog |
Subsets and Splits
No community queries yet
The top public SQL queries from the community will appear here once available.