Split (3)

train · 9.55k rows

instruction stringlengths 9 478	input float64	output stringlengths 6 612k	input_text float64	output_text stringlengths 6 612k	merged_input_tokens stringlengths 16 730	merged_input_khmer_count int64 5 233	merged_output_tokens stringlengths 9 924k	merged_output_khmer_count int64 2 296k	ref_input_tokens stringlengths 17 680	ref_input_khmer_count int64 4 201	ref_output_tokens stringlengths 8 892k	ref_output_khmer_count int64 1 280k
តើសាកលវិទ្យាល័យដែលមានវ័យចំណាស់ជាងគេនៅអាឡឺម៉ង់មានឈ្មោះអ្វីសាងសង់ឡើងនៅឆ្នាំណា	null	សាកលវិទ្យាល័យដែលមានវ័យចំណាស់ជាងគេនៅអាឡឺម៉ង់មានឈ្មោះថា ហេដេ ប៊ែរសាងសង់ឡើងនៅឆ្នាំ១៣៥៦	null	សាកលវិទ្យាល័យដែលមានវ័យចំណាស់ជាងគេនៅអាឡឺម៉ង់មានឈ្មោះថា ហេដេ ប៊ែរសាងសង់ឡើងនៅឆ្នាំ១៣៥៦	ត ើស ាក ល វិទ្យា ល័យ ដ ែល មាន វ ័យ ចំ ណា ស់ ជា ង គ េន ៅ អា ឡ ឺ ម៉ង់ មាន ឈ្មោះ អ ្វី សា ង សង ់ ឡើង នៅ ឆ្នាំ ណា Ġ	35	សា ក ល វិទ្យា ល័យ ដ ែល មាន វ ័យ ចំ ណា ស់ ជា ង គ េន ៅ អា ឡ ឺ ម៉ង់ មាន ឈ្មោះ ថា Ġ ហ េ ដ េ Ġ ប៊ ែរ សា ង សង ់ ឡើង នៅ ឆ្នាំ ១ ៣ ៥ ៦	42	▁តើ សា ក ល វិទ្យា ល័យ ដ ែល មាន វ ័យ ច ំណ ាស់ ជា ង គ េន ៅ អា ឡ ឺ ម៉ង់ មាន ឈ្មោះ អ ្វី សា ង ស ង់ ឡើង នៅ ឆ្នាំ ណា ▁	35	▁សាកលវិទ្យាល័យ ដ ែល មាន វ ័យ ច ំណ ាស់ ជា ង គ េន ៅ អា ឡ ឺ ម៉ង់ មាន ឈ្មោះ ថា ▁ហេ ដ េ ▁ប៊ ែរ សា ង ស ង់ ឡើង នៅ ឆ្នាំ ១ ៣ ៥ ៦	37
ចូររៀបរាប់ពីសកម្មភាពនៃក្រុមបញ្ញវន្តរូស៊ី ក្នុងការផ្សព្វផ្សយគំនិតបដិវត្ត	null	សកម្មភាពនៃក្រុមបញ្ញវន្តរូស៊ីក្នុងការផ្សព្វផ្សាយគំនិតបដិវត្តគឺគំនិតបដិវត្តត្រូវគេយកទៅសាបព្រោះតាមភូមិ តាមរោងជាងតាមការដ្ឋាននានា តាមរយៈនិស្សិតក្លែងបន្លំជាកសិករ ឬជាកម្មករ ក្រោយកមសកម្មភាពនៃក្រុមបដិវត្តន៍ត្រូវនគរបាលឃើញនិងបានធ្វើការបង្រ្កាបចលនានេះយ៉ាងឃោរឃៅដោយចាប់ដាក់គុកធ្វើទារុណកម្ម និងបាញ់សម្លាប់ជាដើម ចាប់ពីពេលនោះមកក្រុមអ្នកបដិវត្តន៌ក៏សម្រេចចិត្តប្រើមធ្យោបាយហិង្សាតបតវិញគឺការលបលួចធ្វើឃាតមន្ត្រីកាន់អំណាចរដ្ឋនិងប៉ុនប៉ងធ្វើគុតព្រះចៅអធិរាជទៀតផង	null	សកម្មភាពនៃក្រុមបញ្ញវន្តរូស៊ីក្នុងការផ្សព្វផ្សាយគំនិតបដិវត្តគឺគំនិតបដិវត្តត្រូវគេយកទៅសាបព្រោះតាមភូមិ តាមរោងជាងតាមការដ្ឋាននានា តាមរយៈនិស្សិតក្លែងបន្លំជាកសិករ ឬជាកម្មករ ក្រោយកមសកម្មភាពនៃក្រុមបដិវត្តន៍ត្រូវនគរបាលឃើញនិងបានធ្វើការបង្រ្កាបចលនានេះយ៉ាងឃោរឃៅដោយចាប់ដាក់គុកធ្វើទារុណកម្ម និងបាញ់សម្លាប់ជាដើម ចាប់ពីពេលនោះមកក្រុមអ្នកបដិវត្តន៌ក៏សម្រេចចិត្តប្រើមធ្យោបាយហិង្សាតបតវិញគឺការលបលួចធ្វើឃាតមន្ត្រីកាន់អំណាចរដ្ឋនិងប៉ុនប៉ងធ្វើគុតព្រះចៅអធិរាជទៀតផង	ច ូរ រ ៀប រា ប់ ពី ស កម្ម ភាព នៃ ក្រុម ប ញ្ញ វ ន្ត រ ូស ៊ី Ġ ក្នុង ការ ផ្ ស ព្វ ផ្ ស យ គ ំ និ ត ប ដ ិ វត្ត Ġ	35	ស កម្ម ភាព នៃ ក្រុម ប ញ្ញ វ ន្ត រ ូស ៊ី ក្នុង ការ ផ្ ស ព្វ ផ្សាយ គ ំ និ ត ប ដ ិ វត្ត គ ឺ គ ំ និ ត ប ដ ិ វត្ត ត្រូវ គ េ យក ទៅ សា ប ព្រ ោះ តា ម ភ ូម ិ Ġ តា ម រ ោង ជា ង តា មក ារ ដ្ឋាន នា នា Ġ តា ម រយ ៈ និ ស្ស ិត ក្ លែង ប ន្ លំ ជា ក សិ ករ Ġ ឬ ជា កម្ម ករ Ġ ក្រ ោយ ក ម ស កម្ម ភាព នៃ ក្រុម ប ដ ិ វត្ត ន៍ ត្រូវ ន គរ បាល ឃើញ និង បាន ធ ្វ ើក ារ បង ្រ ្ក ាប ច ល នា នេះ យ៉ាង ឃ ោរ ឃ ៅ ដោយ ច ាប់ ដា ក់ គ ុក ធ ្វ ើ ទ ារ ុ ណ កម្ម Ġ និង បា ញ ់ សម ្លា ប់ ជា ដើម Ġ ច ាប់ ពី ពេល ន ោះ មក ក្រុម អ្នក ប ដ ិ វត្ត ន ៌ ក ៏ សម ្រ េច ចិត្ត ប្រ ើម ធ ្យ ោ បា យ ហ ិ ង្ស ាត ប ត វិញ គ ឺ ការ ល ប ល ួច ធ ្វ ើ ឃាត ម ន្ត ្រី កាន់ អ ំណ ា ចរ ដ្ឋ និង ប៉ ុន ប៉ ង ធ ្វ ើ គ ុត ព្រ ះ ច ៅ អ ធិ រាជ ទៀត ផ ង	219	▁ចូរ រ ៀប រ ាប់ ពី ស កម្ម ភាព នៃ ក្រុម ប ញ្ញ វ ន្ត រ ូ ស៊ី ▁ក្នុង ការ ផ្ ស ព្វ ផ្ ស យ គ ំ ន ិត ប ដ ិ វត្ត ▁	34	▁សកម្មភាព នៃ ក្រុម ប ញ្ញ វ ន្ត រ ូ ស៊ី ក្នុង ការ ផ្ ស ព្វ ផ្សាយ គ ំ ន ិត ប ដ ិ វត្ត គ ឺ គ ំ ន ិត ប ដ ិ វត្ត ត្រូវ គ េ យក ទៅ សា ប ព្រ ោះ ត ាម ភ ូម ិ ▁តាម រ ោង ជា ង ត ាម ការ ដ្ឋាន នា នា ▁តាមរយៈ និ ស្ស ិត ក្ លែង ប ន្ លំ ជា ក សិ ករ ▁ឬ ជា កម្ម ករ ▁ក្រោយ ក ម ស កម្ម ភាព នៃ ក្រុម ប ដ ិ វត្ត ន៍ ត្រូវ ន គរ បាល ឃើញ និង បាន ធ ្វ ើ ការ បង ្រ ្ក ាប ច ល នា នេះ យ៉ាង ឃ ោរ ឃ ៅ ដោយ ច ាប់ ដ ាក់ គ ុក ធ ្វ ើ ទ ា រុណ កម្ម ▁និង ប ាញ់ ស ម្ល ាប់ ជា ដើម ▁ចាប់ពី ពេល ន ោះ មក ក្រុម អ្នក ប ដ ិ វត្ត ន ៌ ក ៏ ស ម្រ េច ចិត្ត ប្រ ើម ធ ្យ ោ ប ាយ ហ ិ ង្ស ាត ប ត វិញ គ ឺ ការ ល ប ល ួច ធ ្វ ើ ឃាត ម ន្ត ្រី កាន់ អ ំ ណា ច រដ្ឋ និង ប៉ ុន ប៉ ង ធ ្វ ើ គ ុត ព្រ ះ ច ៅ អ ធិ រាជ ទៀត ផ ង	208
ដើម្បីកាត់បន្ថយភាពតានតឹងលើពិភពលោក តើលោកប្រធានាធិបតី សហភាពសូវៀត កូបាឆូវ បានធ្វើដូចម្ដេចខ្លះ	null	ដើម្បីកាត់បន្ថយភាពតានតឹងលើពិភពលោក លោកប្រធានាធិបតី សហភាពសូវៀត កូបាឆូវ បានធ្វើដូចតទៅ កាត់បន្ថយការចំណាយរបស់សហភាពសូវៀតលើប្រទេសខ្លះនៅបរទេស ដកទ័ពសហភាពសូរៀតចេញពីប្រទេសអាហ្គានីស្ថានបដិសេធឈប់ផ្ដល់ជំនួយដល់រដ្ឋាភិបាលសម័្ពន្ធភាពលើពិភពលោកកាត់បន្ថយគ្រឿងសព្វាទាំងសងខាងឪ្យអស់អីរ៉ុបតាមរយៈសន្ធសញ្ញាវ៉ាស៊ីនតោន ឆ្នាំ ១៩៨៧កាត់បន្ថយនុយក្លេអ៊ែរវាងអូតង់ និងវ៉ាសូវីតាមរយៈការចរចារនៅទីក្រុងប៉ារីស ឆ្នាំ ១៩៩០	null	ដើម្បីកាត់បន្ថយភាពតានតឹងលើពិភពលោក លោកប្រធានាធិបតី សហភាពសូវៀត កូបាឆូវ បានធ្វើដូចតទៅ កាត់បន្ថយការចំណាយរបស់សហភាពសូវៀតលើប្រទេសខ្លះនៅបរទេស ដកទ័ពសហភាពសូរៀតចេញពីប្រទេសអាហ្គានីស្ថានបដិសេធឈប់ផ្ដល់ជំនួយដល់រដ្ឋាភិបាលសម័្ពន្ធភាពលើពិភពលោកកាត់បន្ថយគ្រឿងសព្វាទាំងសងខាងឪ្យអស់អីរ៉ុបតាមរយៈសន្ធសញ្ញាវ៉ាស៊ីនតោន ឆ្នាំ ១៩៨៧កាត់បន្ថយនុយក្លេអ៊ែរវាងអូតង់ និងវ៉ាសូវីតាមរយៈការចរចារនៅទីក្រុងប៉ារីស ឆ្នាំ ១៩៩០	ដើម ្ប ី កាត់ បន្ថយ ភាព តា ន ត ឹង លើ ពិ ភព លោក Ġ ត ើ លោក ប្រ ធាន ា ធិ បតី Ġ ស ហ ភាព ស ូវ ៀត Ġ កូ បា ឆ ូវ Ġ បាន ធ ្វ ើ ដូច ម្ ដ េច ខ្ ល ះ Ġ	43	ដើម ្ប ី កាត់ បន្ថយ ភាព តា ន ត ឹង លើ ពិ ភព លោក Ġ លោក ប្រ ធាន ា ធិ បតី Ġ ស ហ ភាព ស ូវ ៀត Ġ កូ បា ឆ ូវ Ġ បាន ធ ្វ ើ ដូច ត ទៅ Ġ កាត់ បន្ថយ ការ ចំ ណា យ រ ប ស់ ស ហ ភាព ស ូវ ៀត លើ ប្រ ទេស ខ្ ល ះ នៅ បរ ទេស Ġ ដ ក ទ ័ ព ស ហ ភាព ស ូរ ៀត ចេញ ពី ប្រ ទេស អា ហ្គា នី ស្ថាន ប ដ ិស េ ធ ឈ ប់ ផ្ ដល់ ជំ ន ួយ ដល់ រដ្ឋ ា ភិ បាល សម ័ ្ ពន្ធ ភាព លើ ពិ ភព លោក កាត់ បន្ថយ គ្រឿង ស ព្វ ា ទ ាំង សង ខា ង ឪ ្យ អ ស់ អ ី រ៉ ុប តា ម រយ ៈ ស ន្ធ ស ញ្ញា វ៉ា ស៊ី ន តោន Ġ ឆ្នាំ Ġ ១៩ ៨ ៧ កាត់ បន្ថយ នុ យក ្ល េ អ៊ ែរ វា ង អូ ត ង់ Ġ និង វ៉ា ស ូវ ីត ាម រយ ៈ ការ ចរ ចារ នៅ ទី ក្រុង ប៉ា រី ស Ġ ឆ្នាំ Ġ ១៩ ៩០	174	▁ដើម្បី កាត់ បន្ថយ ភាព តា ន ត ឹង លើ ពិ ភព លោក ▁តើ លោក ប្រ ធាន ា ធិ បតី ▁សហភាព ស ូវ ៀត ▁កូ បា ឆ ូវ ▁បាន ធ ្វ ើ ដូច ម្ ដ េច ខ្ ល ះ ▁	38	▁ដើម្បី កាត់ បន្ថយ ភាព តា ន ត ឹង លើ ពិ ភព លោក ▁លោក ប្រ ធាន ា ធិ បតី ▁សហភាព ស ូវ ៀត ▁កូ បា ឆ ូវ ▁បាន ធ ្វ ើ ដូច ត ទៅ ▁កាត់បន្ថយ ការ ច ំណ ាយ រ ប ស់ ស ហ ភាព ស ូវ ៀត លើ ប្រ ទេស ខ្ ល ះ នៅ បរ ទេស ▁ដក ទ ័ ព ស ហ ភាព ស ូរ ៀត ចេញ ពី ប្រ ទេស អា ហ្គា នី ស្ថាន ប ដ ិ សេ ធ ឈ ប់ ផ្ ដល់ ជំ ន ួយ ដល់ រ ដ្ឋា ភិ បាល សម ័ ្ ពន្ធ ភាព លើ ពិ ភព លោក កាត់ បន្ថយ គ្រឿង ស ព ្វា ទ ាំង សង ខា ង ឪ ្យ អ ស់ អ ី រ៉ ុប ត ាម រយ ៈ ស ន្ធ ស ញ្ញា វ៉ា ស៊ី ន តោន ▁ឆ្នាំ ▁១៩ ៨ ៧ កាត់ បន្ថយ នុ យក ្ល េ អ៊ ែរ វ ាង អ ូត ង់ ▁និង វ៉ា ស ូវ ីត ាម រយ ៈ ការ ចរ ចារ នៅ ទី ក្រុង ប៉ា រី ស ▁ឆ្នាំ ▁១៩ ៩០	168
តើសកម្មភាពរបស់កងទ័ពអាឡឺម៉ង់ មកលើប្រទេសប៉ូឡូញ និងសហភាពសូវៀត បានល្មើសទៅលើអ្វីខ្លះ	null	សកម្មភាពរបស់កងទ័ពអាឡឺម៉ង់ មកលើប្រទេសប៉ូឡូញ និងសហភាពសូវៀត បានល្មើសទៅលើ ឯករាជ្យនៃប្រទេសប៉ូឡូញ ដែលស្ថិតនៅក្រោមការធានាអះអាង នៃប្រទេសមហាអំណាច សន្ធិសញ្ញាជាសម្ងាត់ប្រទេសអាឡឺម៉ង់ និងសហភាពសូវៀត នៅថ្ងៃ ២៣ ខែសីហា ឆ្នាំ ១៩៣៩ សកម្មភាពទាំងនេះ បានបង្កឪ្យបង្កើតមាននូវ សង្រ្គាមលោក លើកទី ២	null	សកម្មភាពរបស់កងទ័ពអាឡឺម៉ង់ មកលើប្រទេសប៉ូឡូញ និងសហភាពសូវៀត បានល្មើសទៅលើ ឯករាជ្យនៃប្រទេសប៉ូឡូញ ដែលស្ថិតនៅក្រោមការធានាអះអាង នៃប្រទេសមហាអំណាច សន្ធិសញ្ញាជាសម្ងាត់ប្រទេសអាឡឺម៉ង់ និងសហភាពសូវៀត នៅថ្ងៃ ២៣ ខែសីហា ឆ្នាំ ១៩៣៩ សកម្មភាពទាំងនេះ បានបង្កឪ្យបង្កើតមាននូវ សង្រ្គាមលោក លើកទី ២	ត ើស កម្ម ភាព រ ប ស់ ក ង ទ ័ ព អា ឡ ឺ ម៉ង់ Ġ មក លើ ប្រ ទេស ប៉ ូ ឡូ ញ Ġ និង ស ហ ភាព ស ូវ ៀត Ġ បាន ល ្ម ើស ទៅ លើ អ ្វី ខ្ ល ះ Ġ	42	ស កម្ម ភាព រ ប ស់ ក ង ទ ័ ព អា ឡ ឺ ម៉ង់ Ġ មក លើ ប្រ ទេស ប៉ ូ ឡូ ញ Ġ និង ស ហ ភាព ស ូវ ៀត Ġ បាន ល ្ម ើស ទៅ លើ Ġ ឯក រាជ ្យ នៃ ប្រ ទេស ប៉ ូ ឡូ ញ Ġ ដ ែល ស្ ថ ិត នៅ ក្រោម ការ ធាន ា អ ះ អា ង Ġ នៃ ប្រ ទេស ម ហា អ ំណ ា ច Ġ ស ន្ធ ិស ញ្ញា ជា សម ្ង ាត់ ប្រ ទេស អា ឡ ឺ ម៉ង់ Ġ និង ស ហ ភាព ស ូវ ៀត Ġ នៅ ថ ្ង ៃ Ġ ២ ៣ Ġ ខែ សី ហា Ġ ឆ្នាំ Ġ ១៩ ៣ ៩ Ġ ស កម្ម ភាព ទ ាំង នេះ Ġ បាន បង ្ក ឪ ្យ បង ្ក ើត មាន ន ូវ Ġ សង ្រ ្ គ ាម លោក Ġ លើក ទី Ġ ២	129	▁តើ ស កម្ម ភាព រ ប ស់ ក ង ទ ័ ព អា ឡ ឺ ម៉ង់ ▁មក លើ ប្រ ទេស ប៉ ូ ឡូ ញ ▁និង ស ហ ភាព ស ូវ ៀត ▁បាន ល ្ម ើស ទៅ លើ អ ្វី ខ្ ល ះ ▁	42	▁សកម្មភាព រ ប ស់ ក ង ទ ័ ព អា ឡ ឺ ម៉ង់ ▁មក លើ ប្រ ទេស ប៉ ូ ឡូ ញ ▁និង ស ហ ភាព ស ូវ ៀត ▁បាន ល ្ម ើស ទៅ លើ ▁ឯករាជ្យ នៃ ប្រ ទេស ប៉ ូ ឡូ ញ ▁ដែល ស ្ថ ិត នៅ ក្រោម ការ ធាន ា អ ះ អា ង ▁នៃ ប្រ ទេស ម ហា អ ំ ណា ច ▁សន្ធិសញ្ញា ជា សម ្ង ាត់ ប្រ ទេស អា ឡ ឺ ម៉ង់ ▁និង ស ហ ភាព ស ូវ ៀត ▁នៅ ថ ្ង ៃ ▁២៣ ▁ខែសីហា ▁ឆ្នាំ ▁១៩ ៣ ៩ ▁សកម្មភាព ទ ាំង នេះ ▁បាន ប ង្ក ឪ ្យ ប ង្ក ើត មាន ន ូវ ▁សង ្រ ្ គ ាម លោក ▁លើក ទី ▁២	116
តើប្រទេសអង់គ្លេសជាប្រទេសឈ្នះឬជាប្រទេសចាញ់ សង្រ្គាមលោកលើកទី២ព្រោះអ្វី	null	ប្រទេសអង់គ្លេសជាប្រទេសឈ្នះ សង្រ្គាមលោកលើកទី២ពីព្រោះប្រទេសអង់គ្លេសស្ថិតក្នុងសម្ព័ន្ធមិត្តអាមេរិច សហភាពសូវៀតបារាំងដែរ	null	ប្រទេសអង់គ្លេសជាប្រទេសឈ្នះ សង្រ្គាមលោកលើកទី២ពីព្រោះប្រទេសអង់គ្លេសស្ថិតក្នុងសម្ព័ន្ធមិត្តអាមេរិច សហភាពសូវៀតបារាំងដែរ	ត ើប ្រ ទេស អ ង់ គ ្ល េស ជា ប្រ ទេស ឈ ្ន ះ ឬ ជា ប្រ ទេស ច ាញ់ Ġ សង ្រ ្ គ ាម លោក លើក ទី ២ ព្រ ោះ អ ្វី Ġ	34	ប្រ ទេស អ ង់ គ ្ល េស ជា ប្រ ទេស ឈ ្ន ះ Ġ សង ្រ ្ គ ាម លោក លើក ទី ២ ពី ព្រ ោះ ប្រ ទេស អ ង់ គ ្ល េស ស្ ថ ិត ក្នុង សម ្ ព ័ន ្ ធម ិត្ត អា មេ រិ ច Ġ ស ហ ភាព ស ូវ ៀត បា រា ំ ង ដ ែរ	59	▁តើ ប្រ ទេស អ ង់ គ ្ល េស ជា ប្រ ទេស ឈ ្ន ះ ឬ ជា ប្រ ទេស ច ាញ់ ▁សង ្រ ្ គ ាម លោក លើក ទី ២ ព្រ ោះ អ ្វី ▁	33	▁ប្រទេស អ ង់ គ ្ល េស ជា ប្រ ទេស ឈ ្ន ះ ▁សង ្រ ្ គ ាម លោក លើក ទី ២ ពី ព្រ ោះ ប្រ ទេស អ ង់ គ ្ល េស ស ្ថ ិត ក្នុង ស ម្ព ័ ន្ធ ម ិត្ត អា ម េរ ិច ▁សហភាព ស ូវ ៀត ប ារ ាំង ដ ែរ	54
ចូរឪ្យនិយមន័យអាស៊ីតអាមីនេស្ដង់ដារ និងមិនស្ដង់ដារ	null	អាស៊ីតអាមីនេស្ដង់ដារវាងគឹជាអាស៊ីតអាមីនេទាំង២០ ប្រភេទដែលមាន ធាតុបង្ករបស់ប្រូតេអ៉ីនគឺវាមានកម្រសេនេទិចសម្រាប់កំណត់ អាស៊ីតអាមីនេមិនស្ដង់ដារគឺជាអាស៊ីតអាមីនេដែលមាននាទីចាំបាច់ក្នុងមេតាប៉ូលីស ប៉ុន្ដែវាមិនមែនជាសារធាតុបង្ករបស់ប្រូតេអ៉ីនទេ	null	អាស៊ីតអាមីនេស្ដង់ដារវាងគឹជាអាស៊ីតអាមីនេទាំង២០ ប្រភេទដែលមាន ធាតុបង្ករបស់ប្រូតេអ៉ីនគឺវាមានកម្រសេនេទិចសម្រាប់កំណត់ អាស៊ីតអាមីនេមិនស្ដង់ដារគឺជាអាស៊ីតអាមីនេដែលមាននាទីចាំបាច់ក្នុងមេតាប៉ូលីស ប៉ុន្ដែវាមិនមែនជាសារធាតុបង្ករបស់ប្រូតេអ៉ីនទេ	ច ូរ ឪ ្យ និយម ន ័យ អា ស៊ី ត អា មី ន េស ្ ដង ់ ដា រ Ġ និង ម ិន ស្ ដង ់ ដា រ Ġ	27	អា ស៊ី ត អា មី ន េស ្ ដង ់ ដា រ វា ង គ ឹ ជា អា ស៊ី ត អា មី ន េ ទ ាំង ២០ Ġ ប្រ ភ េ ទ ដ ែល មាន Ġ ធាតុ បង ្ក រ ប ស់ ប្រ ូត េ អ ៉ី ន គ ឺ វា មាន ក ម្រ សេ ន េ ទិ ច សម ្រា ប់ កំ ណ ត់ Ġ អា ស៊ី ត អា មី ន េ ម ិន ស្ ដង ់ ដា រ គ ឺ ជា អា ស៊ី ត អា មី ន េ ដ ែល មាន នាទី ចាំបាច់ ក្នុង មេ តា ប៉ ូល ី ស Ġ ប៉ ុន ្ ដ ែ វា ម ិន ម ែន ជា សារ ធាតុ បង ្ក រ ប ស់ ប្រ ូត េ អ ៉ី ន ទេ	124	▁ចូរ ឪ ្យ និយម ន ័យ អា ស៊ី ត អា មី ន េ ស្ ដ ង់ ដា រ ▁និង ម ិន ស្ ដ ង់ ដា រ ▁	26	▁អាស៊ី ត អា មី ន េ ស្ ដ ង់ ដា រ វ ាង គ ឹ ជា អា ស៊ី ត អា មី ន េ ទ ាំង ២០ ▁ប្រភេទ ដ ែល មាន ▁ធាតុ ប ង្ក រ ប ស់ ប្រ ូត េ អ ៉ី ន គ ឺ វា មាន ក ម្រ ស េន េ ទ ិច ស ម្រ ាប់ ក ំណ ត់ ▁អាស៊ី ត អា មី ន េ ម ិន ស្ ដ ង់ ដា រ គ ឺ ជា អា ស៊ី ត អា មី ន េ ដ ែល មាន នាទី ចាំបាច់ ក្នុង មេ តា ប៉ ូ លី ស ▁ប៉ុន ្ ដ ែ វ ាម ិន ម ែន ជា សារ ធាតុ ប ង្ក រ ប ស់ ប្រ ូត េ អ ៉ី ន ទេ	118
តើលោកដឺឡា ត្រង់ឌីឃែរជានរណាគាត់បានធ្វើអ្វីខ្លះជាមួយកម្ពុជា នាពេលនោះ	null	លោកដឺឡា ក្រង់ឌីឃែរ គឺជាអគ្គទេសាភិបាលបារាំងប្រចាំកូសាំងស៊ីនជាមួយកម្ពុជាគាត់បានធ្វើដូចជាតទៅ ចាត់តាំងមេបញ្ជាការជើងទឹកឌូដា ដឺឡាក្រេឪ្យចូលមកទំនាក់ទំនងក្នុង ការជួយធ្វើអន្ដរាគមន៍យកគ្រឿងបញ្ចក្សត្រពីប្រទេសសៀម ដើម្បីអភិសេក ព្រះអង្គឡើងសោយរាជ្យតាមប្រពៃណី ជួយការពារប្រទេសកម្ពុជា ឪ្យផុតពីនឹមត្រួតត្រាសៀម និងយួនដោយធានាថានឹងយកទឹកដីកូសាំងស៊ីនមកឪ្យខ្មែរិញ	null	លោកដឺឡា ក្រង់ឌីឃែរ គឺជាអគ្គទេសាភិបាលបារាំងប្រចាំកូសាំងស៊ីនជាមួយកម្ពុជាគាត់បានធ្វើដូចជាតទៅ ចាត់តាំងមេបញ្ជាការជើងទឹកឌូដា ដឺឡាក្រេឪ្យចូលមកទំនាក់ទំនងក្នុង ការជួយធ្វើអន្ដរាគមន៍យកគ្រឿងបញ្ចក្សត្រពីប្រទេសសៀម ដើម្បីអភិសេក ព្រះអង្គឡើងសោយរាជ្យតាមប្រពៃណី ជួយការពារប្រទេសកម្ពុជា ឪ្យផុតពីនឹមត្រួតត្រាសៀម និងយួនដោយធានាថានឹងយកទឹកដីកូសាំងស៊ីនមកឪ្យខ្មែរិញ	ត ើ លោក ដ ឺ ឡា Ġ ត្រ ង់ ឌី ឃ ែរ ជា ន រណ ា គ ាត់ បាន ធ ្វ ើ អ ្វី ខ្ ល ះ ជា មួយ ក ម្ព ុ ជា Ġ នា ពេល ន ោះ Ġ	36	លោក ដ ឺ ឡា Ġ ក្រ ង់ ឌី ឃ ែរ Ġ គ ឺ ជា អ គ្គ ទេស ា ភិ បាល បា រា ំ ង ប្រ ច ាំ កូ សា ំ ង ស៊ី ន ជា មួយ ក ម្ព ុ ជា គ ាត់ បាន ធ ្វ ើ ដូច ជា ត ទៅ Ġ ច ាត់ តាំង មេ បញ្ជា ការ ជើង ទឹក ឌ ូ ដា Ġ ដ ឺ ឡា ក្រ េ ឪ ្យ ចូល មក ទំ នាក់ ទំ ន ង ក្នុង Ġ ការ ជ ួយ ធ ្វ ើ អ ន្ ដ រា គមន៍ យក គ្រឿង បញ្ច ក្សត្រ ពី ប្រ ទេស ស ៀម Ġ ដើម ្ប ី អ ភិ សេ ក Ġ ព្រ ះ អង្គ ឡើង ស ោយ រាជ ្យ តា ម ប្រ ព ៃ ណី Ġ ជ ួយ ការពារ ប្រ ទេស ក ម្ព ុ ជា Ġ ឪ ្យ ផ ុត ពី ន ឹម ត្រ ួត ត្រា ស ៀម Ġ និង យ ួន ដោយ ធាន ា ថា នឹង យក ទឹក ដ ី កូ សា ំ ង ស៊ី ន មក ឪ ្យ ខ្ ម ែរ ិញ	160	▁តើ លោក ដ ឺ ឡា ▁ត្រង់ ឌី ឃ ែរ ជា ន រ ណា គ ាត់ បាន ធ ្វ ើ អ ្វី ខ្ ល ះ ជា មួយ ក ម្ព ុ ជា ▁នា ពេល ន ោះ ▁	34	▁លោក ដ ឺ ឡា ▁ក្រ ង់ ឌី ឃ ែរ ▁គឺជា អ គ្គ ទេស ា ភិ បាល ប ារ ាំង ប្រ ច ាំ ក ូស ាំង ស៊ី ន ជា មួយ ក ម្ព ុ ជា គ ាត់ បាន ធ ្វ ើ ដូច ជា ត ទៅ ▁ចាត់ តាំង មេ បញ្ជា ការ ជើង ទឹក ឌ ូ ដា ▁ដ ឺ ឡា ក្រ េ ឪ ្យ ចូល មក ទំ នាក់ ទំ ន ង ក្នុង ▁ការជួយ ធ ្វ ើ អ ន្ ដ រា គមន៍ យក គ្រឿង បញ្ច ក្សត្រ ពី ប្រ ទេស ស ៀម ▁ដើម្បី អ ភិ ស េក ▁ព្រះអង្គ ឡើង ស ោយ រាជ ្យ ត ាម ប្រ ព ៃ ណី ▁ជួយ ការពារ ប្រ ទេស ក ម្ព ុ ជា ▁ឪ ្យ ផ ុត ពី ន ឹម ត្រ ួត ត្រា ស ៀម ▁និង យ ួន ដោយ ធាន ា ថា នឹង យក ទឹក ដ ី ក ូស ាំង ស៊ី ន មក ឪ ្យ ខ្ ម ែរ ិញ	147
ហេតុអ្វីបានជាសេដ្ឋកិច្ចសិង្ហបុរីមានការរីកចម្រើននៅក្រោយពេលបានឯករាជ្យ	null	បានជាសេដ្ឋកិច្ចសិង្ហបុរីមានការរីកចម្រើននៅក្រោយពេលបានឯករាជ្យ ព្រោះដោយសារប្រទេសសិង្ហបុរីបានខិតខំធ្វើការអភិវឌ្ឍជាតិយ៉ាងខ្លាំងធ្វើឱ្យប្រទេសមានការរីកចម្រើនគ្រប់វិស័យ	null	បានជាសេដ្ឋកិច្ចសិង្ហបុរីមានការរីកចម្រើននៅក្រោយពេលបានឯករាជ្យ ព្រោះដោយសារប្រទេសសិង្ហបុរីបានខិតខំធ្វើការអភិវឌ្ឍជាតិយ៉ាងខ្លាំងធ្វើឱ្យប្រទេសមានការរីកចម្រើនគ្រប់វិស័យ	ហេតុ អ ្វី បាន ជា សេ ដ្ឋ កិច្ច សិ ង្ហ ប ុរ ី មាន ការ រី ក ចម្រ ើន នៅ ក្រ ោយ ពេល បាន ឯក រាជ ្យ Ġ	27	បាន ជា សេ ដ្ឋ កិច្ច សិ ង្ហ ប ុរ ី មាន ការ រី ក ចម្រ ើន នៅ ក្រ ោយ ពេល បាន ឯក រាជ ្យ Ġ ព្រ ោះ ដោយ សារ ប្រ ទេស សិ ង្ហ ប ុរ ី បាន ខ ិត ខ ំ ធ ្វ ើក ារ អភិវឌ្ឍ ជាតិ យ៉ាង ខ្ លា ំ ង ធ ្វ ើ ឱ្យ ប្រ ទេស មាន ការ រី ក ចម្រ ើន គ្រ ប់ វិ ស ័យ	68	▁ហេតុ អ ្វី បាន ជា សេ ដ្ឋ កិច្ច សិ ង្ហ ប ុ រី មាន ការ រី ក ចម្រ ើន នៅ ក្រ ោយ ពេល បាន ឯក រាជ ្យ ▁	27	▁បានជា សេ ដ្ឋ កិច្ច សិ ង្ហ ប ុ រី មាន ការ រី ក ចម្រ ើន នៅ ក្រ ោយ ពេល បាន ឯក រាជ ្យ ▁ព្រោះ ដោយ សារ ប្រ ទេស សិ ង្ហ ប ុ រី បាន ខ ិត ខ ំ ធ ្វ ើ ការ អភិវឌ្ឍ ជាតិ យ៉ាង ខ្ ល ាំង ធ ្វ ើ ឱ្យ ប្រ ទេស មាន ការ រី ក ចម្រ ើន គ្រ ប់ វិ ស ័យ	65
ដូចម្តេចដែលហៅថាល្បះទោល ល្បះផ្សំ ល្បះក្រង	null	ល្បះទោល គឺជាល្បះដែលមានតែកន្សោមនាមនិងកន្សោមកិរិយាល្បះផ្សំ គឺជាល្បះដែលកើតឡើងពីឃ្លាច្បងនិងឃ្លារណបហើយភ្ជាប់គ្នាដោយសារឈ្នាប់ឃ្លា ល្បះក្រង គឺជាល្បះដែលកើតឡើងដោយសារល្បះពីរឬច្រើនដាក់នៅបន្តបន្ទាប់គ្នា ដោយសារឈ្នាប់ចងឬគ្មានឈ្នាប់ចង	null	ល្បះទោល គឺជាល្បះដែលមានតែកន្សោមនាមនិងកន្សោមកិរិយាល្បះផ្សំ គឺជាល្បះដែលកើតឡើងពីឃ្លាច្បងនិងឃ្លារណបហើយភ្ជាប់គ្នាដោយសារឈ្នាប់ឃ្លា ល្បះក្រង គឺជាល្បះដែលកើតឡើងដោយសារល្បះពីរឬច្រើនដាក់នៅបន្តបន្ទាប់គ្នា ដោយសារឈ្នាប់ចងឬគ្មានឈ្នាប់ចង	ដូច ម្ ត េច ដ ែល ហ ៅ ថា ល ្ប ះ ទ ោល Ġ ល ្ប ះ ផ្ សំ Ġ ល ្ប ះ ក្រ ង Ġ	24	ល ្ប ះ ទ ោល Ġ គ ឺ ជា ល ្ប ះ ដ ែល មាន តែ ក ន្ ស ោម នា ម និង ក ន្ ស ោម ក ិ រិយា ល ្ប ះ ផ្ សំ Ġ គ ឺ ជា ល ្ប ះ ដ ែល កើត ឡើង ពី ឃ្លា ច្ បង និង ឃ្លា រណ ប ហើយ ភ្ជាប់ គ្នា ដោយ សារ ឈ ្នា ប់ ឃ្លា Ġ ល ្ប ះ ក្រ ង Ġ គ ឺ ជា ល ្ប ះ ដ ែល កើត ឡើង ដោយ សារ ល ្ប ះ ពី រ ឬ ច្ រ ើន ដា ក់ នៅ ប ន្ត បន្ទាប់ គ្នា Ġ ដោយ សារ ឈ ្នា ប់ ច ង ឬ គ ្ម ាន ឈ ្នា ប់ ច ង	110	▁ដូចម្តេច ដ ែល ហ ៅ ថា ល ្ប ះ ទ ោល ▁ល្ប ះ ផ្ សំ ▁ល្ប ះ ក្រ ង ▁	19	▁ល្ប ះ ទ ោល ▁គឺជា ល ្ប ះ ដ ែល មាន ត ែក ន្ ស ោម ន ាម និង ក ន្ ស ោម ក ិ រិយា ល ្ប ះ ផ្ សំ ▁គឺជា ល ្ប ះ ដ ែល កើត ឡើង ពី ឃ្លា ច្ បង និង ឃ្លា រណ ប ហើយ ភ្ជាប់ គ្នា ដោយ សារ ឈ ្ន ាប់ ឃ្លា ▁ល្ប ះ ក្រ ង ▁គឺជា ល ្ប ះ ដ ែល កើត ឡើង ដោយ សារ ល ្ប ះ ពី រ ឬ ច ្រ ើន ដ ាក់ នៅ ប ន្ត បន្ទាប់ គ្នា ▁ដោយសារ ឈ ្ន ាប់ ច ង ឬ គ ្ មាន ឈ ្ន ាប់ ច ង	101
តើការបោះបង់ចោលទីក្រុងអង្គរនៅឆ្នាំណា ដោយព្រះមហាក្សត្រអង្គណា ចូរបង្ហាញពីមូលហេតុនៃការបោះបង់នោះ	null	ការបោះបង់ចោលទីក្រុងអង្គរនៅឆ្នាំ ១៤៣១ ដោយព្រះបាទពញាយ៉ាត មូលហេតុហេតុនៃការបោះបង់ចោលនោះមានដូចតទៅគឺការធ្លាប់ចុះនៃសម័យអង្គរដែលពុំអាចទប់ទល់នឹងខ្មាំងសត្រូវបាប្រសិនបើខ្មាំងសត្រូវចូលមកវាយក្រុងអង្គរម្ដងទៀត ដើម្បីឡើយទីក្រុងអង្គរសិ្ថតនៅចំកណ្ដាលប្រទេសតែដោយសារតែជនជាតិសៀមចេះតែរុករានចង់ដណ្ដើមយកទឹកដីខ្មែរជាបន្ដបន្ទាប់ដែលត្រូវបាត់បង់ទឹកដីយ៉ាងធំធេងនោះ ទីក្រុងអង្គរត្រឡប់ជាស្ថិតនៅជាយប្រទេសវិញ ដូចនេះការពារទីក្រុងដែលជាបេះដូងរបស់ប្រទេសពុំនានា ដោយតំហយប្រជាជនយ៉ាងខ្លាំងនៅតំបន់អង្គរព្រោះប្រជាជនតំបន់នេះត្រូវសៀមបានកៀរយកជាឈ្លើយយកទៅប្រទេសអស់ បញ្ហានេះបានតម្រូវឪ្យមានការផ្លាស់ប្តូរទីក្រុងនេះឯងទៅរកកន្លែងផ្សេងទៀតដែលនៅឆ្ងាយពីខ្មាំងសត្រូវទីកន្លែងដែលអាចបង្កបង្កើនផលបានល្អ កត្តាដូចជាបានរៀបរាប់ខាងលើជាកត្តាសមស្របតម្រូវឪ្យព្រះបាទពញាយ៉ាតត្រូវតែសម្រេចព្រះទ័យចាកចោលអង្គរនៅឆ្នាំ ១៤៣១ មកនៅទួលបាសានវិញគឺនៅស្រីសន្ធរសព្វថ្ងៃនេះ	null	ការបោះបង់ចោលទីក្រុងអង្គរនៅឆ្នាំ ១៤៣១ ដោយព្រះបាទពញាយ៉ាត មូលហេតុហេតុនៃការបោះបង់ចោលនោះមានដូចតទៅគឺការធ្លាប់ចុះនៃសម័យអង្គរដែលពុំអាចទប់ទល់នឹងខ្មាំងសត្រូវបាប្រសិនបើខ្មាំងសត្រូវចូលមកវាយក្រុងអង្គរម្ដងទៀត ដើម្បីឡើយទីក្រុងអង្គរសិ្ថតនៅចំកណ្ដាលប្រទេសតែដោយសារតែជនជាតិសៀមចេះតែរុករានចង់ដណ្ដើមយកទឹកដីខ្មែរជាបន្ដបន្ទាប់ដែលត្រូវបាត់បង់ទឹកដីយ៉ាងធំធេងនោះ ទីក្រុងអង្គរត្រឡប់ជាស្ថិតនៅជាយប្រទេសវិញ ដូចនេះការពារទីក្រុងដែលជាបេះដូងរបស់ប្រទេសពុំនានា ដោយតំហយប្រជាជនយ៉ាងខ្លាំងនៅតំបន់អង្គរព្រោះប្រជាជនតំបន់នេះត្រូវសៀមបានកៀរយកជាឈ្លើយយកទៅប្រទេសអស់ បញ្ហានេះបានតម្រូវឪ្យមានការផ្លាស់ប្តូរទីក្រុងនេះឯងទៅរកកន្លែងផ្សេងទៀតដែលនៅឆ្ងាយពីខ្មាំងសត្រូវទីកន្លែងដែលអាចបង្កបង្កើនផលបានល្អ កត្តាដូចជាបានរៀបរាប់ខាងលើជាកត្តាសមស្របតម្រូវឪ្យព្រះបាទពញាយ៉ាតត្រូវតែសម្រេចព្រះទ័យចាកចោលអង្គរនៅឆ្នាំ ១៤៣១ មកនៅទួលបាសានវិញគឺនៅស្រីសន្ធរសព្វថ្ងៃនេះ	ត ើក ារ ប ោះ បង់ ចោល ទី ក្រុង អង្គ រ នៅ ឆ្នាំ ណា Ġ ដោយ ព្រ ះ ម ហា ក្សត្រ អង្គ ណា Ġ ច ូរ បង ្ហ ាញ ពី ម ូល ហេតុ នៃ ការ ប ោះ បង់ ន ោះ ĠâĢĭ Ġ	38	ការ ប ោះ បង់ ចោល ទី ក្រុង អង្គ រ នៅ ឆ្នាំ Ġ ១ ៤ ៣ ១ Ġ ដោយ ព្រ ះ បាទ ព ញ ាយ ៉ ាត Ġ ម ូល ហេតុ ហេតុ នៃ ការ ប ោះ បង់ ចោល ន ោះ មាន ដូច ត ទៅ គ ឺ ការ ធ ្លា ប់ ច ុះ នៃ សម័យ អង្គ រ ដ ែល ពុ ំ អា ច ទ ប់ ទល់ នឹង ខ្ មា ំ ង ស ត្រូវ បា ប្រ សិ ន ប ើ ខ្ មា ំ ង ស ត្រូវ ចូល មក វា យក ្រ ុង អង្គ រ ម្ ដង ទៀត Ġ ដើម ្ប ី ឡ ើយ ទី ក្រុង អង្គ រស ិ ្ថ ត នៅ ចំ ក ណ ្ ដា ល ប្រ ទេស âĢĭ តែ ដោយ សារ តែ ជន ជាតិ ស ៀម ច េះ តែ រ ុក រា ន ច ង់ ដ ណ ្ ដើម យក ទឹក ដ ី ខ្ ម ែរ ជា ប ន្ ដ បន្ទាប់ ដ ែល ត្រូវ បា ត់ បង់ ទឹក ដ ី យ៉ាង ធ ំ ធ េង ន ោះ Ġ ទី ក្រុង អង្គ រ ត្រ ឡ ប់ ជា ស្ ថ ិត នៅ ជា យ ប្រ ទេស វិញ Ġ ដូច នេះ ការពារ ទី ក្រុង ដ ែល ជា ប េះ ដ ូង រ ប ស់ ប្រ ទេស ពុ ំ នា នា Ġ ដោយ ត ំ ហ យ ប្រ ជា ជន យ៉ាង ខ្ លា ំ ង នៅ ត ំ ប ន់ អង្គ រ ព្រ ោះ ប្រ ជា ជន ត ំ ប ន់ នេះ ត្រូវ ស ៀម បាន ក ៀរ យក ជា ឈ ្ល ើយ យក ទៅ ប្រ ទេស អ ស់ Ġ ប ញ ្ហ ាន េះ បាន ត ម្រ ូវ ឪ ្យ មាន ការ ផ្ល ាស់ ប្ តូ រ ទី ក្រុង នេះ ឯ ង ទៅ រក កន្លែង ផ្ សេ ង ទៀត ដ ែល នៅ ឆ្ ង ាយ ពី ខ្ មា ំ ង ស ត្រូវ ទី កន្លែង ដ ែល អា ច បង ្ក បង ្ក ើន ផល បាន ល្អ ĠâĢĭ ក ត្ត ា ដូច ជា បាន រ ៀប រា ប់ ខា ង លើ ជា ក ត្ត ាស ម ស្រ ប ត ម្រ ូវ ឪ ្យ ព្រ ះ បាទ ព ញ ាយ ៉ ាត ត្រូវ តែ សម ្រ េច ព្រ ះ ទ ័យ ច ាក ចោល អង្គ រ នៅ ឆ្នាំ Ġ ១ ៤ ៣ ១ Ġ មក នៅ ទ ួល បា សា ន វិញ គ ឺន ៅ ស្រី ស ន្ធ រស ព្វ ថ ្ង ៃ នេះ	376	▁តើ ការ ប ោះ បង់ ចោល ទី ក្រុង អង្គ រ នៅ ឆ្នាំ ណា ▁ដោយ ព្រ ះ ម ហា ក្សត្រ អង្គ ណា ▁ចូរ ប ង្ហ ាញ ពី ម ូល ហេតុ នៃ ការ ប ោះ បង់ ន ោះ ▁	36	▁ការបោះ បង់ ចោល ទី ក្រុង អង្គ រ នៅ ឆ្នាំ ▁១៤ ៣ ១ ▁ដោយ ព្រ ះ បាទ ព ញ ា យ៉ា ត ▁មូលហេតុ ហេតុ នៃ ការ ប ោះ បង់ ចោល ន ោះ មាន ដូច ត ទៅ គ ឺ ការ ធ ្ល ាប់ ច ុះ នៃ សម័យ អង្គ រ ដ ែល ព ុំ អា ច ទ ប់ ទល់ នឹង ខ្ ម ាំង ស ត្រូវ បា ប្រ ស ិន ប ើ ខ្ ម ាំង ស ត្រូវ ចូល មក វ ាយ ក្រុង អង្គ រ ម្ ដង ទៀត ▁ដើម្បី ឡ ើយ ទី ក្រុង អង្គ រ សិ ្ថ ត នៅ ចំ ក ណ ្ ដា ល ប្រ ទេស ▁តែ ដោយ សារ តែ ជន ជាតិ ស ៀម ច េះ តែ រ ុក រ ាន ច ង់ ដ ណ ្ ដើម យក ទឹក ដ ី ខ្ ម ែរ ជា ប ន្ ដ បន្ទាប់ ដ ែល ត្រូវ ប ាត់ បង់ ទឹក ដ ី យ៉ាង ធ ំ ធ េង ន ោះ ▁ទីក្រុង អង្គ រ ត្រ ឡ ប់ ជា ស ្ថ ិត នៅ ជ ាយ ប្រ ទេស វិញ ▁ដូចនេះ ការពារ ទី ក្រុង ដ ែល ជា ប េះ ដ ូង រ ប ស់ ប្រ ទេស ព ុំ នា នា ▁ដោយ ត ំ ហ យ ប្រ ជា ជន យ៉ាង ខ្ ល ាំង នៅ ត ំ ប ន់ អង្គ រ ព្រ ោះ ប្រ ជា ជន ត ំ ប ន់ នេះ ត្រូវ ស ៀម បាន ក ៀរ យក ជា ឈ ្ល ើយ យក ទៅ ប្រ ទេស អ ស់ ▁បញ្ហា នេះ បាន ត ម្រ ូវ ឪ ្យ មាន ការ ផ្ល ាស់ ប ្ត ូរ ទី ក្រុង នេះ ឯ ង ទៅ រក កន្លែង ផ្ ស េង ទៀត ដ ែល នៅ ឆ្ ង ាយ ពី ខ្ ម ាំង ស ត្រូវ ទី កន្លែង ដ ែល អា ច ប ង្ក ប ង្ក ើន ផល បាន ល្អ ▁កត្តា ដូច ជា បាន រ ៀប រ ាប់ ខា ង លើ ជា ក ត្ត ាស ម ស្រ ប ត ម្រ ូវ ឪ ្យ ព្រ ះ បាទ ព ញ ា យ៉ា ត ត្រូវ តែ ស ម្រ េច ព្រ ះ ទ ័យ ច ាក ចោល អង្គ រ នៅ ឆ្នាំ ▁១៤ ៣ ១ ▁មក នៅ ទ ួល ប ាស ាន វិញ គ ឺ នៅ ស្រី ស ន្ធ រស ព្វ ថ ្ង ៃ នេះ	356
តើព្រះរាជាអង្គណាជាអ្នកពឹងបារាំង ឪ្យមកធ្វើអាណាព្យាបាលលើខ្មែរដើម្បីអ្វី	null	ព្រះរាជាដែលបានពឹងបារាំងឪ្យមកធ្វើជាអាណាព្យាបាលលើខ្មែរ គឺព្រះបាទអង្គឌួងដើម្បីជួយការពារទឹកដីខ្មែរ	null	ព្រះរាជាដែលបានពឹងបារាំងឪ្យមកធ្វើជាអាណាព្យាបាលលើខ្មែរ គឺព្រះបាទអង្គឌួងដើម្បីជួយការពារទឹកដីខ្មែរ	ត ើ ព្រ ះ រាជ ា អង្គ ណា ជា អ្នក ព ឹង បា រា ំ ង Ġ ឪ ្យ មក ធ ្វ ើ អា ណា ព្យា បាល លើ ខ្ ម ែរ ដើម ្ប ី អ ្វី Ġ	35	ព្រ ះ រាជ ា ដ ែល បាន ព ឹង បា រា ំ ង ឪ ្យ មក ធ ្វ ើ ជា អា ណា ព្យា បាល លើ ខ្ ម ែរ Ġ គ ឺ ព្រ ះ បាទ អង្គ ឌ ួង ដើម ្ប ី ជ ួយ ការពារ ទឹក ដ ី ខ្ ម ែរ	48	▁តើ ព្រ ះ រាជ ា អង្គ ណា ជា អ្នក ព ឹង ប ារ ាំង ▁ឪ ្យ មក ធ ្វ ើ អា ណា ព្យា បាល លើ ខ្ ម ែរ ដើម ្ប ី អ ្វី ▁	33	▁ព្រះរាជា ដ ែល បាន ព ឹង ប ារ ាំង ឪ ្យ មក ធ ្វ ើ ជា អា ណា ព្យា បាល លើ ខ្ ម ែរ ▁គឺ ព្រ ះ បាទ អង្គ ឌ ួង ដើម ្ប ី ជ ួយ ការពារ ទឹក ដ ី ខ្ ម ែរ	43
ហេតុអ្វីបានជាប្រទេសនៅអឺរ៉ុបភាគច្រើនគ្រប់ដណ្ដប់ទៅដោយរបបកុំមុយនីស្ដ	null	បានជាប្រទេសនៅអឺរ៉ុបភាគច្រើនដណ្ដប់ទៅដោយរបបកុំមុយនីស្ដ គឺដោយសារតែជ័យជម្នះដ៏ធំធេងរបស់កងទ័ពក្រហម ហើយពួកគេយល់ថាកងទ័ពក្រហម នេះហើយគឺជាអ្នករំដោះប្រជាជនទី្វបអឺរ៉ុប ឪ្យផុតពិក្រញុំានៃកងណាស៊ីអាឡឺម៉ង	null	បានជាប្រទេសនៅអឺរ៉ុបភាគច្រើនដណ្ដប់ទៅដោយរបបកុំមុយនីស្ដ គឺដោយសារតែជ័យជម្នះដ៏ធំធេងរបស់កងទ័ពក្រហម ហើយពួកគេយល់ថាកងទ័ពក្រហម នេះហើយគឺជាអ្នករំដោះប្រជាជនទី្វបអឺរ៉ុប ឪ្យផុតពិក្រញុំានៃកងណាស៊ីអាឡឺម៉ង	ហេតុ អ ្វី បាន ជា ប្រ ទេស នៅ អ ឺ រ៉ ុប ភាគ ច្ រ ើន គ្រ ប់ ដ ណ ្ ដ ប់ ទៅ ដោយ រ ប ប ក ុំ ម ុយ នី ស្ ដ Ġ	35	បាន ជា ប្រ ទេស នៅ អ ឺ រ៉ ុប ភាគ ច្ រ ើន ដ ណ ្ ដ ប់ ទៅ ដោយ រ ប ប ក ុំ ម ុយ នី ស្ ដ Ġ គ ឺ ដោយ សារ តែ ជ ័យ ជ ម្ ន ះ ដ ៏ ធ ំ ធ េង រ ប ស់ ក ង ទ ័ ព ក្រ ហ ម Ġ ហើយ ព ួ ក គ េ យ ល់ ថា ក ង ទ ័ ព ក្រ ហ ម Ġ នេះ ហើយ គ ឺ ជា អ្នក រំ ដ ោះ ប្រ ជា ជន ទី ្វ ប អ ឺ រ៉ ុប Ġ ឪ ្យ ផ ុត ពិ ក្រ ញ ុំ ាន ៃ ក ង ណា ស៊ី អា ឡ ឺ ម៉ ង	113	▁ហេតុ អ ្វី បាន ជា ប្រ ទេស នៅ អ ឺ រ៉ ុប ភាគ ច ្រ ើន គ្រ ប់ ដ ណ ្ ដ ប់ ទៅ ដោយ រ ប ប ក ុំ ម ុយ នី ស្ ដ ▁	35	▁បានជា ប្រ ទេស នៅ អ ឺ រ៉ ុប ភាគ ច ្រ ើន ដ ណ ្ ដ ប់ ទៅ ដោយ រ ប ប ក ុំ ម ុយ នី ស្ ដ ▁គឺ ដោយ សារ តែ ជ ័យ ជ ម ្ន ះ ដ ៏ ធ ំ ធ េង រ ប ស់ ក ង ទ ័ ព ក្រ ហ ម ▁ហើយ ព ួ ក គ េ យ ល់ ថា ក ង ទ ័ ព ក្រ ហ ម ▁នេះ ហើយ គ ឺ ជា អ្នក រំ ដ ោះ ប្រ ជា ជន ទី ្វ ប អ ឺ រ៉ ុប ▁ឪ ្យ ផ ុត ពិ ក្រ ញ ុំ ាន ៃ ក ង ណា ស៊ី អា ឡ ឺ ម៉ ង	111
ហេតុអ្វីបានជាសហភាពសូវៀតធ្វើកំណែទម្រង់ពេរ៉េស្រ្តួយកា	null	បានជាសហភាពសូវៀតធ្វើកំណែទម្រង់ពេរ៉េស្រ្តួយកាព្រោះសេដ្ឋកិច្ចផែនការស្រុតចុះអំពើពុករលួយក្នុងជួររដ្ឋាភិបាលការជ្រៀតចូលនៃលទ្ធិប្រជាធិបតេយ្យយ	null	បានជាសហភាពសូវៀតធ្វើកំណែទម្រង់ពេរ៉េស្រ្តួយកាព្រោះសេដ្ឋកិច្ចផែនការស្រុតចុះអំពើពុករលួយក្នុងជួររដ្ឋាភិបាលការជ្រៀតចូលនៃលទ្ធិប្រជាធិបតេយ្យយ	ហេតុ អ ្វី បាន ជា ស ហ ភាព ស ូវ ៀត ធ ្វ ើក ំណ ែ ទ ម្រ ង់ ព េរ ៉ េស ្រ ្ត ួយ កា Ġ	27	បាន ជា ស ហ ភាព ស ូវ ៀត ធ ្វ ើក ំណ ែ ទ ម្រ ង់ ព េរ ៉ េស ្រ ្ត ួយ កា ព្រ ោះ សេ ដ្ឋ កិច្ច ផ ែន ការ ស្រ ុត ច ុះ អ ំព ើ ពុ ករ ល ួយ ក្នុង ជ ួរ រដ្ឋ ា ភិ បាល ការ ជ្រ ៀត ចូល នៃ ល ទ្ធិ ប្រ ជា ធិបតេយ្យ យ	61	▁ហេតុ អ ្វី បាន ជា ស ហ ភាព ស ូវ ៀត ធ ្វ ើក ំណ ែ ទ ម្រ ង់ ព េ រ៉េ ស្រ ្ត ួយ កា ▁	26	▁បានជា ស ហ ភាព ស ូវ ៀត ធ ្វ ើក ំណ ែ ទ ម្រ ង់ ព េ រ៉េ ស្រ ្ត ួយ កា ព្រ ោះ សេ ដ្ឋ កិច្ច ផ ែន ការ ស្រ ុត ច ុះ អ ំព ើ ពុ ករ ល ួយ ក្នុង ជ ួរ រ ដ្ឋា ភិ បាល ការ ជ្រ ៀត ចូល នៃ ល ទ្ធិ ប្រ ជា ធិបតេយ្យ យ	59
តើគណបក្សនយោបាយសំខាន់ៗនៅមីយ៉ាន់ម៉ាមានឈ្មោះអ្វីខ្លះតើគណបក្សណាដែលឈ្នះឆ្នោតនៅឆ្នាំ ១៩៩០ក្រោយការបោះឆ្នោតតើមានហេតុការណ៍អ្វីកើតឡើង	null	គណបក្សនយោបាយសំខាន់ៗនៅមីយ៉ាន់ម៉ាមាន ៣ គឺ NLDSNLD គណបក្សប្រឆាំង និង NUD គណបក្សរដ្ឋាភិបាលគណបក្សដែលឈ្នះឆ្នោតនៅឆ្នាំ ១៩៩០ គឺគណបក្សប្រឆាំង NLD បានឈ្នះឆ្នោតយ៉ាងសន្ធឹកសន្ធាប់លើគណបក្សដទៃទៀត ដោយទទួលបាន៣៩២ អាសនៈក្រោយពីការបោះឆ្នោតរដ្ឋាភិបាលមិនព្រមប្រគល់អំណាច ហើយសភានេះមិនត្រូវបានអនុញ្ញាតឱ្យកោះប្រជុំម្តងណាសោះឡើយ	null	គណបក្សនយោបាយសំខាន់ៗនៅមីយ៉ាន់ម៉ាមាន ៣ គឺ NLDSNLD គណបក្សប្រឆាំង និង NUD គណបក្សរដ្ឋាភិបាលគណបក្សដែលឈ្នះឆ្នោតនៅឆ្នាំ ១៩៩០ គឺគណបក្សប្រឆាំង NLD បានឈ្នះឆ្នោតយ៉ាងសន្ធឹកសន្ធាប់លើគណបក្សដទៃទៀត ដោយទទួលបាន៣៩២ អាសនៈក្រោយពីការបោះឆ្នោតរដ្ឋាភិបាលមិនព្រមប្រគល់អំណាច ហើយសភានេះមិនត្រូវបានអនុញ្ញាតឱ្យកោះប្រជុំម្តងណាសោះឡើយ	ត ើ គ ណ ប ក្ស ន យោ បា យ សំ ខា ន់ ៗ នៅ មី យ៉ា ន់ ម៉ា មាន ឈ្មោះ អ ្វី ខ្ ល ះ ត ើ គ ណ ប ក្ស ណា ដ ែល ឈ ្ន ះ ឆ្ ន ោត នៅ ឆ្នាំ Ġ ១៩ ៩០ ក្រ ោយ ការ ប ោះ ឆ្ ន ោត ត ើម ាន ហេតុ ការណ៍ អ ្វី កើត ឡើង Ġ	62	គ ណ ប ក្ស ន យោ បា យ សំ ខា ន់ ៗ នៅ មី យ៉ា ន់ ម៉ា មាន Ġ ៣ Ġ គ ឺ ĠNL DS N LD Ġ គ ណ ប ក្ស ប្រ ឆ ាំង Ġ និង ĠN UD Ġ គ ណ ប ក្ស រដ្ឋ ា ភិ បាល គ ណ ប ក្ស ដ ែល ឈ ្ន ះ ឆ្ ន ោត នៅ ឆ្នាំ Ġ ១៩ ៩០ Ġ គ ឺ គ ណ ប ក្ស ប្រ ឆ ាំង ĠN LD Ġ បាន ឈ ្ន ះ ឆ្ ន ោត យ៉ាង ស ន្ធ ឹក ស ន្ធ ាប់ លើ គ ណ ប ក្ស ដ ទ ៃ ទៀត Ġ ដោយ ទទួលបាន ៣ ៩ ២ Ġ អា ស នៈ ក្រ ោយ ពី ការ ប ោះ ឆ្ ន ោត រដ្ឋ ា ភិ បាល ម ិន ព្រ ម ប្រ គ ល់ អ ំណ ា ច Ġ ហើយ ស ភា នេះ ម ិន ត្រូវ បាន អនុ ញ្ញា ត ឱ្យ ក ោះ ប្រជុំ ម្ ត ង ណា ស ោះ ឡ ើយ	140	▁តើ គ ណ ប ក្ស ន យោ ប ាយ សំ ខ ាន់ ៗ នៅ មី យ៉ា ន់ ម៉ា មាន ឈ្មោះ អ ្វី ខ្ ល ះ ត ើ គ ណ ប ក្ស ណា ដ ែល ឈ ្ន ះ ឆ្ ន ោត នៅ ឆ្នាំ ▁១៩ ៩០ ក្រ ោយ ការ ប ោះ ឆ្ ន ោត ត ើ មាន ហេតុ ការណ៍ អ ្វី កើត ឡើង ▁	61	▁គណបក្ស ន យោ ប ាយ សំ ខ ាន់ ៗ នៅ មី យ៉ា ន់ ម៉ា មាន ▁៣ ▁គឺ ▁NL DS N LD ▁គណបក្ស ប្រ ឆ ាំង ▁និង ▁N UD ▁គណបក្ស រ ដ្ឋា ភិ បាល គ ណ ប ក្ស ដ ែល ឈ ្ន ះ ឆ្ ន ោត នៅ ឆ្នាំ ▁១៩ ៩០ ▁គឺ គ ណ ប ក្ស ប្រ ឆ ាំង ▁N LD ▁បាន ឈ ្ន ះ ឆ្ ន ោត យ៉ាង ស ន្ធ ឹក ស ន្ធ ាប់ លើ គ ណ ប ក្ស ដ ទ ៃ ទៀត ▁ដោយ ទទួលបាន ៣ ៩ ២ ▁អាសនៈ ក្រ ោយ ពី ការ ប ោះ ឆ្ ន ោត រ ដ្ឋា ភិ បាល ម ិន ព្រ ម ប្រ គ ល់ អ ំ ណា ច ▁ហើយ ស ភា នេះ ម ិន ត្រូវ បាន អនុ ញ្ញា ត ឱ្យ ក ោះ ប្រជុំ ម ្ត ង ណា ស ោះ ឡ ើយ	127
តើភ្នាកងារសំណឹកមានអ្វីខ្លះ	null	ភ្នាក់ងារសំណឹកមានទំនាញទឹកហូរព្រះអាទិត្យទឹកភ្លៀងរលក សមុទ្រ ផែនទឹកកកកំណកខ្យល់	null	ភ្នាក់ងារសំណឹកមានទំនាញទឹកហូរព្រះអាទិត្យទឹកភ្លៀងរលក សមុទ្រ ផែនទឹកកកកំណកខ្យល់	ត ើ ភ ្នា ក ងារ សំ ណ ឹក មាន អ ្វី ខ្ ល ះ âĢĭ Ġ	15	ភ ្នា ក់ ងារ សំ ណ ឹក មាន ទំ នា ញ ទឹក ហ ូរ ព្រ ះ អា ទិ ត ្យ ទឹក ភ្ល ៀង រ âĢĭ ល ក Ġ សម ុ ទ្រ Ġ ផ ែន ទឹក ក ក កំ ណ ក ខ្ យ ល់ Âł	40	▁តើ ភ ្នា ក ងារ ស ំណ ឹក មាន អ ្វី ខ្ ល ះ ▁	14	▁ភ្នាក់ងារ ស ំណ ឹក មាន ទំ ន ាញ ទឹក ហ ូរ ព្រ ះ អា ទ ិត ្យ ទឹក ភ្ល ៀង រ ▁ល ក ▁សមុទ្រ ▁ផ ែន ទឹក ក ក ក ំណ ក ខ្ យ ល់ ▁	35
តើព្រះហរិរក្សារាមធិបតីអង្គឌួងជាបុត្ររបស់ក្សត្រអង្គណាសោយរាជ្យពីឆ្នាំណាដល់ឆ្នាំណា	null	១ ព្រះហិររក្សារាមាធិបតីអង្គឌួងជាបុត្ររបស់ក្សត្រអង្គ ព្រះបាទអង្គអេងសោយរាជ្យពីឆ្នាំ ១៨៤០១៨៦០រាជវាំង វាំងស្បែក ពញាលី	null	១ ព្រះហិររក្សារាមាធិបតីអង្គឌួងជាបុត្ររបស់ក្សត្រអង្គ ព្រះបាទអង្គអេងសោយរាជ្យពីឆ្នាំ ១៨៤០១៨៦០រាជវាំង វាំងស្បែក ពញាលី	ត ើ ព្រ ះ ហ រិ រក ្សា រា ម ធិ បតី អង្គ ឌ ួង ជា ប ុត ្រ រ ប ស់ ក្សត្រ អង្គ ណា ស ោយ រាជ ្យ ពី ឆ្នាំ ណា ដល់ ឆ្នាំ ណា Ġ	35	១ âĢĭ Ġ ព្រ ះ ហ ិ រ រក ្សា រា មា ធិ បតី អង្គ ឌ ួង ជា ប ុត ្រ រ ប ស់ ក្សត្រ អង្គ Ġ ព្រ ះ បាទ អង្គ អ េង ស ោយ រាជ ្យ ពី ឆ្នាំ Ġ ១ ៨ ៤០ ១ ៨ ៦០ រាជ វា ំ ង Ġ វា ំ ង ស្ បែក Ġ ព ញ ាល ី	55	▁តើ ព្រ ះ ហ រិ រ ក្ស ារ ាម ធិ បតី អង្គ ឌ ួង ជា ប ុ ត្រ រ ប ស់ ក្សត្រ អង្គ ណា ស ោយ រាជ ្យ ពី ឆ្នាំ ណា ដល់ ឆ្នាំ ណា ▁	34	▁១ ▁ព្រះ ហ ិ រ រក ្សា រា មា ធិ បតី អង្គ ឌ ួង ជា ប ុ ត្រ រ ប ស់ ក្សត្រ អង្គ ▁ព្រះបាទ អង្គ អ េង ស ោយ រាជ ្យ ពី ឆ្នាំ ▁១៨ ៤០ ១ ៨ ៦០ រាជ វ ាំង ▁វាំង ស្ បែក ▁ពញា លី	46
តើបដិរូបកាកបាទក្រហមជាអ្វី គោលការជាមូលដ្ឋានមានអ្វីខ្លះ	null	បដិរូបកាកបាទក្រហមគឺជា សញ្ញាកាកបាទក្រហមលើពណ៍ស នៅប្រទេសម៉ូស្លីមវិញ គេប្រើអឌ្ឍចន្ទក្រហមលើផ្ទៃស គឺនៅលើផ្ទៃពណ៍ស គឺមានរូបចំនិតលោកខែក្រហម តែបដិរូបទាំងពីរខុសគ្នាតែរូប រឺ អត្ដន័យវិញគីដូចគ្នាហើយគោលការណ៍ជាមូលដ្ឋានរបស់ICRCមាន៧ប្រការគឺ ១ ភាពមនុស្សធម៍ ២ ភាពមិនលំអៀង៣ ភាពអព្យាក្រិត ៤ ឯករាជភាព៥ ការបំរើដោយស្មាគ្រ័ចិត្ដ ៦ ឯកភាព៧ សកលភាព	null	បដិរូបកាកបាទក្រហមគឺជា សញ្ញាកាកបាទក្រហមលើពណ៍ស នៅប្រទេសម៉ូស្លីមវិញ គេប្រើអឌ្ឍចន្ទក្រហមលើផ្ទៃស គឺនៅលើផ្ទៃពណ៍ស គឺមានរូបចំនិតលោកខែក្រហម តែបដិរូបទាំងពីរខុសគ្នាតែរូប រឺ អត្ដន័យវិញគីដូចគ្នាហើយគោលការណ៍ជាមូលដ្ឋានរបស់ICRCមាន៧ប្រការគឺ ១ ភាពមនុស្សធម៍ ២ ភាពមិនលំអៀង៣ ភាពអព្យាក្រិត ៤ ឯករាជភាព៥ ការបំរើដោយស្មាគ្រ័ចិត្ដ ៦ ឯកភាព៧ សកលភាព	ត ើប ដ ិ រូប កា ក បាទ ក្រ ហ ម ជា អ ្វី Ġ គោ ល ការ ជា ម ូល ដ្ឋាន មាន អ ្វី ខ្ ល ះ Ġ	27	Âł ប ដ ិ រូប កា ក បាទ ក្រ ហ ម គ ឺ ជា Ġ ស ញ្ញា កា ក បាទ ក្រ ហ ម លើ ព ណ៍ ស Ġ នៅ ប្រ ទេស ម៉ូ ស្ លី ម វិញ Ġ គ េ ប្រ ើ អ ឌ ្ឍ ច âĢĭ ន្ទ ក្រ ហ ម លើ ផ្ ទ ៃ ស Ġ គ ឺន ៅ លើ ផ្ ទ ៃ ព ណ៍ ស Ġ គ ឺ មាន រូប ចំ និ ត លោក ខែ ក្រ ហ ម Ġ តែ ប ដ ិ រូប ទ ាំង ពី រ ខុស âĢĭ គ្នា តែ រូប Ġ រ ឺ Ġ អ ត ្ ដ ន ័យ វិញ គី ដូច គ្នា ហើយ គោ ល ការណ៍ ជា ម ូល ដ្ឋាន រ ប ស់ IC RC មាន ៧ ប្រ ការ គ ឺ Ġ ១ Ġ ភាព ម នុ ស្ស ធម ៍ âĢĭ ÂłÂłÂłÂłÂłÂłÂłÂł ÂłÂłÂłÂłÂłÂł ២ Ġ ភាព ម ិន លំ អ ៀង ៣ Ġ ភាព អ ព្យា ក្រ ិត ÂłÂłÂłÂł ĠÂł ÂłÂłÂłÂłÂłÂłÂłÂł ÂłÂłÂłÂłÂł ៤ Ġ ឯក រាជ ភាព ៥ Ġ ការ âĢĭ ប ំ រ ើ ដោយ ស្ម ា គ្រ ័ ច ិត ្ ដ ÂłÂłÂł ៦ ĠâĢĭ ឯក ភាព ៧ Ġ ស ក ល ភាព	161	▁តើ ប ដ ិ រូប កា ក បាទ ក្រ ហ ម ជា អ ្វី ▁គោល ការ ជា ម ូល ដ្ឋាន មាន អ ្វី ខ្ ល ះ ▁	26	▁បដិ រូប កា ក បាទ ក្រ ហ ម គ ឺ ជា ▁សញ្ញា កា ក បាទ ក្រ ហ ម លើ ព ណ៍ ស ▁នៅ ប្រ ទេស ម៉ូ ស្ លី ម វិញ ▁គេ ប្រ ើ អ ឌ ្ឍ ច ▁ ន្ទ ក្រ ហ ម លើ ផ្ ទ ៃ ស ▁គឺ នៅ លើ ផ្ ទ ៃ ព ណ៍ ស ▁គឺ មាន រូប ចំ ន ិត លោក ខែ ក្រ ហ ម ▁តែ ប ដ ិ រូប ទ ាំង ពី រ ខុស ▁គ្នា តែ រូប ▁រឺ ▁អ ត ្ ដ ន ័យ វិញ គី ដូច គ្នា ហើយ គ ោល ការណ៍ ជា ម ូល ដ្ឋាន រ ប ស់ IC RC មាន ៧ ប្រ ការ គ ឺ ▁១ ▁ភាព ម នុ ស្ស ធម ៍ ▁២ ▁ភាព ម ិន លំ អ ៀង ៣ ▁ភាព អ ព្យា ក្រ ិត ▁៤ ▁ឯក រាជ ភាព ៥ ▁ការ ▁បំរើ ដោយ ស្ម ា គ្រ ័ ច ិត ្ ដ ▁៦ ▁ឯកភាព ៧ ▁សកល ភាព	148
ប្រទេសកម្ពុជាចាប់អនុវត្តន៍សេដ្ឋកិច្ចទីផ្សារសេរីចាប់ពីឆ្នាំណា តើមានការរីកចម្រើនដូចម្ដេច ចូរប្រាប់អំពីៅភាគរយនៃវិស័យសេដ្ឋកិច្ចក្នុងឆ្នាំ ២០០៨	null	ប្រទេសកម្ពុជាចាប់អនុវត្តន៍សេដ្ឋកិច្ច ទីផ្សារសេរីចាប់ពីឆ្នាំ ១៩៩៣ ការរីកចម្រើន សហគ្រាសរដ្ឋមួយចំនួនត្រូវបានជួល ផ្ទេរ ឬ លក់ទៅឪ្យឯកជន សហគ្រានមួយចំនួនត្រូវបានកែទម្រង់ជាថ្មី ផ្នែកឯកជនមានកម្លាំងរឹងមាំ អាចបំពេញបន្ថែម វិនិយោគសាធារណៈក្នុងវិស័យសង្គមកិច្ច បង្កើតការងារជំនាញ ដល់ប្រជាជន ពង្រីងវិស័យឯកជន និងវិនិយោគទុន	null	ប្រទេសកម្ពុជាចាប់អនុវត្តន៍សេដ្ឋកិច្ច ទីផ្សារសេរីចាប់ពីឆ្នាំ ១៩៩៣ ការរីកចម្រើន សហគ្រាសរដ្ឋមួយចំនួនត្រូវបានជួល ផ្ទេរ ឬ លក់ទៅឪ្យឯកជន សហគ្រានមួយចំនួនត្រូវបានកែទម្រង់ជាថ្មី ផ្នែកឯកជនមានកម្លាំងរឹងមាំ អាចបំពេញបន្ថែម វិនិយោគសាធារណៈក្នុងវិស័យសង្គមកិច្ច បង្កើតការងារជំនាញ ដល់ប្រជាជន ពង្រីងវិស័យឯកជន និងវិនិយោគទុន	ប្រ ទេស ក ម្ព ុ ជា ច ាប់ អនុ វត្ត ន៍ សេ ដ្ឋ កិច្ច ទី ផ្ សារ សេ រី ច ាប់ ពី ឆ្នាំ ណា Ġ ត ើម ាន ការ រី ក ចម្រ ើន ដូច ម្ ដ េច Ġ ច ូរ ប្រា ប់ អ ំព ី ៅ ភាគ រយ នៃ វិ ស ័យ សេ ដ្ឋ កិច្ច ក្នុង ឆ្នាំ Ġ ២០ ០ ៨ Ġ	58	ប្រ ទេស ក ម្ព ុ ជា ច ាប់ អនុ វត្ត ន៍ សេ ដ្ឋ កិច្ច Ġ ទី ផ្ សារ សេ រី ច ាប់ ពី ឆ្នាំ Ġ ១៩ ៩ ៣ Ġ ការ រី ក ចម្រ ើន Ġ ស ហ គ្រ ាស រដ្ឋ មួយ ចំ ន ួន ត្រូវ បាន ជ ួល Ġ ផ្ ទេ រ Ġ ឬ Ġ ល ក់ ទៅ ឪ ្យ ឯក ជន Ġ ស ហ គ្រ ាន មួយ ចំ ន ួន ត្រូវ បាន ក ែ ទ ម្រ ង់ ជា ថ ្ម ី Ġ ផ្ ន ែក ឯក ជន âĢĭ មាន ក ម្ល ាំង រ ឹង មា ំ Ġ អា ច ប ំព េញ ប ន្ ថ ែម Ġ វិ និ យោគ សា ធា រណៈ ក្នុង វិ ស ័យ សង ្ គម កិច្ច Ġ បង ្ក ើត ការងារ ជំ នា ញ Ġ ដល់ ប្រ ជា ជន Ġ ព ង ្រី ង វិ ស ័យ ឯក ជន Ġ និង វិ និ យោគ ទ ុន	136	▁ប្រទេស ក ម្ព ុ ជា ច ាប់ អនុ វត្ត ន៍ សេ ដ្ឋ កិច្ច ទី ផ្ សារ សេ រី ច ាប់ ពី ឆ្នាំ ណា ▁តើ មាន ការ រី ក ចម្រ ើន ដូច ម្ ដ េច ▁ចូរ ប្រ ាប់ អ ំព ី ៅ ភាគ រយ នៃ វិ ស ័យ សេ ដ្ឋ កិច្ច ក្នុង ឆ្នាំ ▁២០០៨ ▁	53	▁ប្រទេស ក ម្ព ុ ជា ច ាប់ អនុ វត្ត ន៍ សេ ដ្ឋ កិច្ច ▁ទីផ្សារ សេ រី ច ាប់ ពី ឆ្នាំ ▁១៩ ៩ ៣ ▁ការរីកចម្រើន ▁សហគ្រាស រដ្ឋ មួយ ចំ ន ួន ត្រូវ បាន ជ ួល ▁ផ្ទេរ ▁ឬ ▁លក់ ទៅ ឪ ្យ ឯក ជន ▁សហ គ្រ ាន មួយ ចំ ន ួន ត្រូវ បាន ក ែ ទ ម្រ ង់ ជា ថ ្ម ី ▁ផ្នែក ឯក ជន ▁មាន ក ម្ល ាំង រ ឹង ម ាំ ▁អាច ប ំព េញ ប ន ្ថ ែម ▁វិនិយោគ សា ធា រណៈ ក្នុង វិ ស ័យ ស ង្គ ម កិច្ច ▁បង្កើត ការងារ ជំ ន ាញ ▁ដល់ ប្រ ជា ជន ▁ពង្រ ី ង វិ ស ័យ ឯក ជន ▁និង វិ និ យោគ ទ ុន	114
ចូរបង្ហាញពីបញ្ហាចម្រុះជាតិសាសន៍នៅបណ្តាប្រទេសក្នុងតំបន់មជ្ឃឹមបូពា៍	null	បង្ហាញពីបញ្ហាចម្រុះជាតិសាសន៍នៅបណ្តានប្រទេសក្នុងតំបន់មជ្ឃឹមបូពា៍ បញ្ហាសាសនា និកាយផ្សេងគ្នាការដណ្តើមអត្តសញ្ញាណនៃជនជាតិនីមួយៗ នាំឲ្យកើតមានសង្គ្រាមផ្ទៃក្នុងការបែងចែកអំណាចសង្គ្រាមអ៊ីស្រាអែលនិងពួកអារ៉ាប់	null	បង្ហាញពីបញ្ហាចម្រុះជាតិសាសន៍នៅបណ្តានប្រទេសក្នុងតំបន់មជ្ឃឹមបូពា៍ បញ្ហាសាសនា និកាយផ្សេងគ្នាការដណ្តើមអត្តសញ្ញាណនៃជនជាតិនីមួយៗ នាំឲ្យកើតមានសង្គ្រាមផ្ទៃក្នុងការបែងចែកអំណាចសង្គ្រាមអ៊ីស្រាអែលនិងពួកអារ៉ាប់	ច ូរ បង ្ហ ាញ ពី ប ញ ្ហ ា ចម្រ ុះ ជាតិ សា ស ន៍ នៅ បណ្ត ាប ្រ ទេស ក្នុង ត ំ ប ន់ ម ជ ្ ឃ ឹម បូ ពា ៍ Ġ	34	បង ្ហ ាញ ពី ប ញ ្ហ ា ចម្រ ុះ ជាតិ សា ស ន៍ នៅ បណ្ត ាន ប្រ ទេស ក្នុង ត ំ ប ន់ ម ជ ្ ឃ ឹម បូ ពា ៍ Ġ ប ញ ្ហ ាស ាស នា Ġ និ កាយ ផ្ សេ ង គ្នា âĢĭ ការ ដ ណ្ត ើម អ ត្ត ស ញ្ញា ណ នៃ ជន ជាតិ នី មួយ ៗ Ġ នាំ ឲ្យ កើត មាន សង ្ គ្រ ាម ផ្ ទ ៃ ក្នុង ការ ប ែង ច ែក អ ំណ ា ច សង ្ គ្រ ាម អ៊ី ស្រ ា អ ែល និង ព ួ ក អា រ៉ា ប់	96	▁ចូរ ប ង្ហ ាញ ពី ប ញ ្ហ ា ចម្រ ុះ ជាតិ សា ស ន៍ នៅ បណ្ត ា ប្រ ទេស ក្នុង ត ំ ប ន់ ម ជ ្ ឃ ឹម បូ ពា ៍ ▁	33	▁បង្ហាញ ពី ប ញ ្ហ ា ចម្រ ុះ ជាតិ សា ស ន៍ នៅ បណ្ត ាន ប្រ ទេស ក្នុង ត ំ ប ន់ ម ជ ្ ឃ ឹម បូ ពា ៍ ▁បញ្ហា សា ស នា ▁និ កាយ ផ្ ស េង គ្នា ▁ការ ដ ណ្ត ើម អ ត្ត ស ញ្ញា ណ នៃ ជន ជាតិ នី មួយ ៗ ▁នាំឲ្យ កើត មាន ស ង្គ ្រា ម ផ្ ទ ៃ ក្នុង ការ ប ែង ច ែក អ ំ ណា ច ស ង្គ ្រា ម អ៊ី ស្រ ា អ ែល និង ព ួ ក អា រ៉ា ប់	91
ហេតុអ្វីបានខ្មែរតាំងរាជធានីនៅទីក្រុងអង្គរ	null	បានជាខ្មែរតាំងរាជធានីនៅទីក្រុងអង្គរព្រោះដីមានជីជាតិ សម្រាប់វិស័យកសិកម្មអំណោយផលដល់ប្រព័ន្ធគមនាគមន៍ផ្លូវទឹកផលបម្រើជីវភាពរស់នៅប្រចាំថ្ងៃរបស់ប្រជាជនសម្រួលការរស់នៅទាក់ទងនឹងសាសនា ពិសេសព្រាហ្មណ៍សាសនា អាទិទេពគង់លើភ្នំការងាររដ្ឋបាលគ្រប់គ្រង ទីក្រុងអង្គរ ជាចំណុចកណ្ដាលនៃប្រទេសកម្ពុជា	null	បានជាខ្មែរតាំងរាជធានីនៅទីក្រុងអង្គរព្រោះដីមានជីជាតិ សម្រាប់វិស័យកសិកម្មអំណោយផលដល់ប្រព័ន្ធគមនាគមន៍ផ្លូវទឹកផលបម្រើជីវភាពរស់នៅប្រចាំថ្ងៃរបស់ប្រជាជនសម្រួលការរស់នៅទាក់ទងនឹងសាសនា ពិសេសព្រាហ្មណ៍សាសនា អាទិទេពគង់លើភ្នំការងាររដ្ឋបាលគ្រប់គ្រង ទីក្រុងអង្គរ ជាចំណុចកណ្ដាលនៃប្រទេសកម្ពុជា	ហេតុ អ ្វី បាន ខ្ ម ែរ តាំង រាជ ធាន ីន ៅ ទី ក្រុង អង្គ រ Ġ	16	បាន ជា ខ្ ម ែរ តាំង រាជ ធាន ីន ៅ ទី ក្រុង អង្គ រ ព្រ ោះ ដ ី មាន ជី ជាតិ Ġ សម ្រា ប់ វិ ស ័យ ក សិ កម្ម អ ំណ ោយ ផល ដល់ ប្រ ព ័ន ្ ធ គម នា គមន៍ ផ្ល ូវ ទឹក ផល ប ម្រ ើ ជីវ ភាព រស់ នៅ ប្រ ច ាំ ថ ្ង ៃ រ ប ស់ ប្រ ជា ជន សម ្រ ួល ការ រស់ នៅ ទ ាក់ ទ ង នឹង សា ស នា Ġ ពិ សេ ស ព្រ ា ហ្ម ណ៍ សា ស នា Ġ អា ទិ ទេ ព គ ង់ លើ ភ្នំ ការងារ រដ្ឋ បាល គ្រ ប់ គ្រ ង Ġ ទី ក្រុង អង្គ រ Ġ ជា ចំណុច ក ណ ្ ដា ល នៃ ប្រ ទេស ក ម្ព ុ ជា	123	▁ហេតុ អ ្វី បាន ខ្ ម ែរ តាំង រាជ ធាន ី នៅ ទី ក្រុង អង្គ រ ▁	16	▁បានជា ខ្ ម ែរ តាំង រាជ ធាន ី នៅ ទី ក្រុង អង្គ រ ព្រ ោះ ដ ី មាន ជី ជាតិ ▁សម្រាប់ វិ ស ័យ ក សិ កម្ម អ ំណ ោយ ផល ដល់ ប្រ ព ័ ន្ធ គម នា គមន៍ ផ្ល ូវ ទឹក ផល ប ម្រ ើ ជីវ ភាព រស់ នៅ ប្រ ច ាំ ថ ្ង ៃ រ ប ស់ ប្រ ជា ជន ស ម្រ ួល ការ រស់ នៅ ទ ាក់ ទ ង នឹង សា ស នា ▁ពិសេស ព្រ ា ហ្ម ណ៍ សា ស នា ▁អា ទិ ទេ ព គ ង់ លើ ភ្នំ ការងារ រដ្ឋ បាល គ្រ ប់ គ្រ ង ▁ទីក្រុង អង្គ រ ▁ជា ចំណុច ក ណ ្ ដា ល នៃ ប្រ ទេស ក ម្ព ុ ជា	116
តើភ្លេងណាដែលបង្កបរិយាកាសរីករាយបំផុត ភ្លេងនេះមានឧបករណ៍អ្វីខ្លះ ហើយភ្លេងនេះគេចូលចិត្តនៅក្នុងពិធីអ្វីខ្លះ	null	ភ្លេងដែលបង្កបរិយាកាសរីករាយបំផុតគឺភ្លេងឆៃយ៉ាំ ព្រោះភ្លេងនេះមានលក្ខណៈរស់រវើក គួបផ្សំនឹងកាយវិការ មុខមាត់ កំប្លុកកំប្លែង ដែលធ្វើឲ្យទស្សនិកជន សប្បាយ រីករាយភ្លេងនេះមានឧបករណ៍ដូចជា ស្គរវែងបួនធ្វើដោយឈើ ឬយ៉ាងហោចណាស់ត្រូវមានពីរគងម៉ង់មួយឈឹងមួយឆាបមួយភ្លេងនេះគេចូលចិត្តក្នុងពិធីបុណ្យដ៏សប្បាយរីករាយដូចជាបុណ្យកឋិនទាន បុណ្យផ្កា បំបួសនាគជាដើម	null	ភ្លេងដែលបង្កបរិយាកាសរីករាយបំផុតគឺភ្លេងឆៃយ៉ាំ ព្រោះភ្លេងនេះមានលក្ខណៈរស់រវើក គួបផ្សំនឹងកាយវិការ មុខមាត់ កំប្លុកកំប្លែង ដែលធ្វើឲ្យទស្សនិកជន សប្បាយ រីករាយភ្លេងនេះមានឧបករណ៍ដូចជា ស្គរវែងបួនធ្វើដោយឈើ ឬយ៉ាងហោចណាស់ត្រូវមានពីរគងម៉ង់មួយឈឹងមួយឆាបមួយភ្លេងនេះគេចូលចិត្តក្នុងពិធីបុណ្យដ៏សប្បាយរីករាយដូចជាបុណ្យកឋិនទាន បុណ្យផ្កា បំបួសនាគជាដើម	ត ើ ភ្ល េង ណា ដ ែល បង ្ក បរ ិយ ាក ាស រីករាយ ប ំ ផ ុត Ġ ភ្ល េង នេះ មាន ឧ ប ករណ៍ អ ្វី ខ្ ល ះ Ġ ហើយ ភ្ល េង នេះ គ េច ូល ចិត្ត នៅ ក្នុង ពិ ធី អ ្វី ខ្ ល ះ Ġ	47	ភ្ល េង ដ ែល បង ្ក បរ ិយ ាក ាស រីករាយ ប ំ ផ ុត គ ឺ ភ្ល េង ឆ ៃ យ៉ា ំ Ġ ព្រ ោះ ភ្ល េង នេះ មាន ល ក្ខ ណៈ រស់ រ វ ើក Ġ គ ួ ប ផ្ សំ នឹង កាយ វិ ការ Ġ មុខ មា ត់ Ġ កំ ប្ ល ុក កំ ប្ លែង Ġ ដ ែល ធ ្វ ើ ឲ្យ ទ ស្ស និ ក ជន Ġ សប្បាយ Ġ រីករាយ ភ្ល េង នេះ មាន ឧ ប ករណ៍ ដូច ជា Ġ ស្ គរ វ ែង ប ួន ធ ្វ ើ ដោយ ឈ ើ Ġ ឬ យ៉ាង ហ ោច ណា ស់ ត្រូវ មាន ពី រ គ ង ម៉ង់ មួយ ឈ ឹង មួយ ឆ ាប មួយ ភ្ល េង នេះ គ េច ូល ចិត្ត ក្នុង ពិ ធី ប ុ ណ ្យ ដ ៏ សប្បាយ រីករាយ ដូច ជា ប ុ ណ ្យ ក ឋ ិន ទាន Ġ ប ុ ណ ្យ ផ្ កា Ġ ប ំ ប ួស នា គ ជា ដើម	151	▁តើ ភ្ល េង ណា ដ ែល ប ង្ក ប រិយា កាស រីករាយ ប ំ ផ ុត ▁ភ្លេង នេះ មាន ឧ ប ករណ៍ អ ្វី ខ្ ល ះ ▁ហើយ ភ្ល េង នេះ គ េ ចូល ចិត្ត នៅ ក្នុង ពិ ធី អ ្វី ខ្ ល ះ ▁	44	▁ភ្លេង ដ ែល ប ង្ក ប រិយា កាស រីករាយ ប ំ ផ ុត គ ឺ ភ្ល េង ឆ ៃ យ៉ា ំ ▁ព្រោះ ភ្ល េង នេះ មាន ល ក្ខ ណៈ រស់ រ វ ើក ▁គ ួ ប ផ្ សំ នឹង កាយ វិ ការ ▁មុខមាត់ ▁កំ ប ្ល ុក កំ ប្ លែង ▁ដែល ធ ្វ ើ ឲ្យ ទ ស្ស ន ិក ជន ▁សប្បាយ ▁រីករាយ ភ្ល េង នេះ មាន ឧ ប ករណ៍ ដូច ជា ▁ស្ គរ វ ែង ប ួន ធ ្វ ើ ដោយ ឈ ើ ▁ឬ យ៉ាង ហ ោច ណ ាស់ ត្រូវ មាន ពី រ គ ង ម៉ង់ មួយ ឈ ឹង មួយ ឆ ាប មួយ ភ្ល េង នេះ គ េ ចូល ចិត្ត ក្នុង ពិ ធី ប ុ ណ ្យ ដ ៏ សប្បាយ រីករាយ ដូច ជា ប ុ ណ ្យ ក ឋ ិន ទាន ▁បុណ្យ ផ្ កា ▁បំ ប ួស នា គ ជា ដើម	141
នៅឆ្នាំ១៩៧៥ តើនរណាខ្លះសមាជិកសំខាន់ៗគណៈកម្មាធិការមជ្ឈិមបក្សកុំមុយនីស្ដកម្ពុជា	null	នៅឆ្នាំ ១៩៧៥ សមាជិកសំខាន់ៗគណៈកម្មាធិការមជ្ឈិមបក្សកុំមុយនីស្ដកម្ពុជារួមមាន ប៉ុល ពលនួនជាសោ ភីមអៀង សារីសុន សេងឈិត ជឿនតាម៉ុក និង វ៉ន វ៉េត	null	នៅឆ្នាំ ១៩៧៥ សមាជិកសំខាន់ៗគណៈកម្មាធិការមជ្ឈិមបក្សកុំមុយនីស្ដកម្ពុជារួមមាន ប៉ុល ពលនួនជាសោ ភីមអៀង សារីសុន សេងឈិត ជឿនតាម៉ុក និង វ៉ន វ៉េត	នៅ ឆ្នាំ ១៩ ៧ ៥ Ġ ត ើន រណ ា ខ្ ល ះ សម ា ជ ិក សំ ខា ន់ ៗ គ ណៈ កម្ម ា ធិ ការ ម ជ ្ឈ ិម ប ក្ស ក ុំ ម ុយ នី ស្ ដ ក ម្ព ុ ជា Ġ	43	នៅ ឆ្នាំ Ġ ១៩ ៧ ៥ Ġ សម ា ជ ិក សំ ខា ន់ ៗ គ ណៈ កម្ម ា ធិ ការ ម ជ ្ឈ ិម ប ក្ស ក ុំ ម ុយ នី ស្ ដ ក ម្ព ុ ជា រួម មាន Ġ ប៉ ុល Ġ ពល ន ួន ជា ស ោ Ġ ភ ី ម អ ៀង Ġ សារ ី សុ ន Ġ សេ ង ឈ ិត Ġ ជ ឿន តា ម៉ ុក Ġ និង Ġ វ ៉ ន Ġ វ៉េ ត	70	▁នៅ ឆ្នាំ ១៩ ៧ ៥ ▁តើ ន រ ណា ខ្ ល ះ ស មា ជ ិក សំ ខ ាន់ ៗ គ ណៈ កម្ម ា ធិ ការ ម ជ ្ឈ ិម ប ក្ស ក ុំ ម ុយ នី ស្ ដ ក ម្ព ុ ជា ▁	43	▁នៅ ឆ្នាំ ▁១៩ ៧ ៥ ▁សមាជិក សំ ខ ាន់ ៗ គ ណៈ កម្ម ា ធិ ការ ម ជ ្ឈ ិម ប ក្ស ក ុំ ម ុយ នី ស្ ដ ក ម្ព ុ ជា រួម មាន ▁ប៉ុល ▁ពល ន ួន ជា ស ោ ▁ភី ម អ ៀង ▁សារ ី ស ុន ▁សេង ឈ ិត ▁ជឿ ន តា ម៉ ុក ▁និង ▁វ៉ ន ▁វ៉ េត	63
ចូរឱ្យនិយមន័យទីផ្សារ	null	ឱ្យនិយមន័យទីផ្សារទីផ្សារគឺជាកន្លែងដោះដូរផលិតផលរវាងអ្នកទិញនិងអ្នកលក់ក្នុងក្របខណ្ឌតំបន់ភូមិសាស្ត្រក្នុងរយៈពេលកំណត់មួយ និងតាមតម្លៃសមស្របមួយ ផលិតផលដែលត្រូវដោះដូរលើទីផ្សារអាចជាទំនិញ សេវាកម្មឬអាចជាធនធាន ទីផ្សារគឺជាមជ្ឈដ្ឋានចាំបាច់សម្រាប់យន្តការសេដ្ឋកិច្ទីផ្សារមានការដោះដូរផលិតផលសេវា ដែលបង្កើតឡើងដោយ ពលកម្មសង្គមជាមូលដ្ឋាន ទីផ្សារគឺជាប្រភពរីកចម្រើននៃជីវភាពសេដ្ឋកិច្ចសង្គមពោលគឺជាកន្លែងសម្រាប់ទំនាក់ទំនងរវាងអ្នកលក់ ផលិតករ ឬអ្នកផ្គត់ផ្គង់ និងអ្នកទិញ អតិថិជន ឬអ្នកប្រើប្រាស់ អ្នកមានតម្រូវការ ដើម្បីដោះដូរទំនិញ និងសេវា ទីផ្សារគឺជាការដោះដូររវាងអ្នកផ្គត់ផ្គង់និងអ្នកមានតម្រូវការនូវរាល់ទំនិញនិងសេវាជាមួយនឹងបរិមាណផលិតផលនិងតម្លៃសមស្របក្រោមការប្រកួតប្រជែងបើទោះបីជាអ្នកផ្គត់ផ្គង់ និងអ្នកមានតម្រូវការពុំបានជួបមុខគ្នា ក្នុងកន្លែងកំណត់ណាមួយ ក៏ដោយចុះ	null	ឱ្យនិយមន័យទីផ្សារទីផ្សារគឺជាកន្លែងដោះដូរផលិតផលរវាងអ្នកទិញនិងអ្នកលក់ក្នុងក្របខណ្ឌតំបន់ភូមិសាស្ត្រក្នុងរយៈពេលកំណត់មួយ និងតាមតម្លៃសមស្របមួយ ផលិតផលដែលត្រូវដោះដូរលើទីផ្សារអាចជាទំនិញ សេវាកម្មឬអាចជាធនធាន ទីផ្សារគឺជាមជ្ឈដ្ឋានចាំបាច់សម្រាប់យន្តការសេដ្ឋកិច្ទីផ្សារមានការដោះដូរផលិតផលសេវា ដែលបង្កើតឡើងដោយ ពលកម្មសង្គមជាមូលដ្ឋាន ទីផ្សារគឺជាប្រភពរីកចម្រើននៃជីវភាពសេដ្ឋកិច្ចសង្គមពោលគឺជាកន្លែងសម្រាប់ទំនាក់ទំនងរវាងអ្នកលក់ ផលិតករ ឬអ្នកផ្គត់ផ្គង់ និងអ្នកទិញ អតិថិជន ឬអ្នកប្រើប្រាស់ អ្នកមានតម្រូវការ ដើម្បីដោះដូរទំនិញ និងសេវា ទីផ្សារគឺជាការដោះដូររវាងអ្នកផ្គត់ផ្គង់និងអ្នកមានតម្រូវការនូវរាល់ទំនិញនិងសេវាជាមួយនឹងបរិមាណផលិតផលនិងតម្លៃសមស្របក្រោមការប្រកួតប្រជែងបើទោះបីជាអ្នកផ្គត់ផ្គង់ និងអ្នកមានតម្រូវការពុំបានជួបមុខគ្នា ក្នុងកន្លែងកំណត់ណាមួយ ក៏ដោយចុះ	ច ូរ ឱ្យ និយម ន ័យ ទី ផ្ សារ ĠâĢĭ Ġ	9	ឱ្យ និយម ន ័យ ទី ផ្ សារ ទី ផ្ សារ គ ឺ ជា កន្លែង ដ ោះ ដ ូរ ផល ិត ផល រ វា ង អ្នក ទិ ញ និង អ្នក ល ក់ ក្នុង ក្រ ប ខ ណ្ឌ ត ំ ប ន់ ភ ូម ិស ាស ្ត ្រ ក្នុង រយ ៈ ពេល កំ ណ ត់ មួយ Ġ និង តា ម ត ម្ល ៃ សម ស្រ ប មួយ Ġ ផល ិត ផល ដ ែល ត្រូវ ដ ោះ ដ ូរ លើ ទី ផ្ សារ អា ច ជា ទំ និ ញ Ġ សេ វា កម្ម ឬ អា ច ជា ធ ន ធាន Ġ ទី ផ្ សារ គ ឺ ជា ម ជ ្ឈ ដ្ឋាន ចាំបាច់ សម ្រា ប់ យ ន្ត ការ សេ ដ្ឋ ក ិច ្ ទី ផ្ សារ មាន ការ ដ ោះ ដ ូរ ផល ិត ផល សេ វា Ġ ដ ែល បង ្ក ើត ឡើង ដោយ Ġ ពល កម្ម សង ្ គម ជា ម ូល ដ្ឋាន Ġ ទី ផ្ សារ គ ឺ ជា ប្រ ភព រី ក ចម្រ ើន នៃ ជីវ ភាព សេ ដ្ឋ កិច្ច សង ្ គម ព ោល គ ឺ ជា កន្លែង សម ្រា ប់ ទំ នាក់ ទំ ន ង រ វា ង អ្នក ល ក់ Ġ ផល ិត ករ Ġ ឬ អ្នក ផ្ គ ត់ ផ្ គ ង់ Ġ និង អ្នក ទិ ញ Ġ អ តិ ថ ិ ជន Ġ ឬ អ្នក ប្រ ើប ្រា ស់ Ġ អ្នក មាន ត ម្រ ូវ ការ Ġ ដើម ្ប ី ដ ោះ ដ ូរ ទំ និ ញ Ġ និង សេ វា Ġ ទី ផ្ សារ គ ឺ ជា ការ ដ ោះ ដ ូរ រ វា ង អ្នក ផ្ គ ត់ ផ្ គ ង់ និង អ្នក មាន ត ម្រ ូវ ការ ន ូវ រា ល់ ទំ និ ញ និង សេ វា ជា មួយ នឹង បរ ិម ា ណ ផល ិត ផល និង ត ម្ល ៃ សម ស្រ ប ក្រោម ការ ប្រកួត ប្រ ជ ែង ប ើ ទ ោះ បី ជា អ្នក ផ្ គ ត់ ផ្ គ ង់ Ġ និង អ្នក មាន ត ម្រ ូវ ការ ពុ ំ បាន ជ ួ ប មុខ គ្នា Ġ ក្នុង កន្លែង កំ ណ ត់ ណា មួយ Ġ ក ៏ ដោយ ច ុះ	333	▁ចូរ ឱ្យ និយម ន ័យ ទី ផ្ សារ ▁	8	▁ឱ្យ និយម ន ័យ ទី ផ្ សារ ទី ផ្ សារ គ ឺ ជា កន្លែង ដ ោះ ដ ូរ ផល ិត ផល រ វ ាង អ្នក ទ ិញ និង អ្នក ល ក់ ក្នុង ក្រ ប ខ ណ្ឌ ត ំ ប ន់ ភ ូម ិ សាស្ត្រ ក្នុង រយ ៈ ពេល ក ំណ ត់ មួយ ▁និង ត ាម ត ម្ល ៃ សម ស្រ ប មួយ ▁ផលិតផល ដ ែល ត្រូវ ដ ោះ ដ ូរ លើ ទី ផ្ សារ អា ច ជា ទំ ន ិញ ▁សេវាកម្ម ឬ អា ច ជា ធ ន ធាន ▁ទីផ្សារ គ ឺ ជា ម ជ ្ឈ ដ្ឋាន ចាំបាច់ ស ម្រ ាប់ យ ន្ត ការ សេ ដ្ឋ ក ិច ្ ទី ផ្ សារ មាន ការ ដ ោះ ដ ូរ ផល ិត ផល សេ វា ▁ដែល ប ង្ក ើត ឡើង ដោយ ▁ពលកម្ម ស ង្គ ម ជា ម ូល ដ្ឋាន ▁ទីផ្សារ គ ឺ ជា ប្រ ភព រី ក ចម្រ ើន នៃ ជីវ ភាព សេ ដ្ឋ កិច្ច ស ង្គ ម ព ោល គ ឺ ជា កន្លែង ស ម្រ ាប់ ទំ នាក់ ទំ ន ង រ វ ាង អ្នក ល ក់ ▁ផលិត ករ ▁ឬ អ្នក ផ្ គ ត់ ផ្ គ ង់ ▁និង អ្នក ទ ិញ ▁អតិថិជន ▁ឬ អ្នក ប្រ ើ ប្រ ាស់ ▁អ្នក មាន ត ម្រ ូវ ការ ▁ដើម្បី ដ ោះ ដ ូរ ទំ ន ិញ ▁និង សេ វា ▁ទីផ្សារ គ ឺ ជា ការ ដ ោះ ដ ូរ រ វ ាង អ្នក ផ្ គ ត់ ផ្ គ ង់ និង អ្នក មាន ត ម្រ ូវ ការ ន ូវ រ ាល់ ទំ ន ិញ និង សេ វា ជា មួយ នឹង ប រិ មា ណ ផល ិត ផល និង ត ម្ល ៃ សម ស្រ ប ក្រោម ការ ប្រកួត ប្រ ជ ែង ប ើ ទ ោះ បី ជា អ្នក ផ្ គ ត់ ផ្ គ ង់ ▁និង អ្នក មាន ត ម្រ ូវ ការ ព ុំ បាន ជ ួ ប មុខ គ្នា ▁ក្នុង កន្លែង ក ំណ ត់ ណា មួយ ▁ក៏ដោយ ច ុះ	310
នៅសមាជជាតិសម័យសង្គមរាស្រ្តនិយម សមាជជាតិជាអ្វី	null	នៅសមាជជាតិសម័យសង្គមរាស្រ្តនិយមសមាជជាតិគឺជាស្ថាប័ននយោបាយរដ្ឋដែលទាមទារឲ្យមានចំនួនប្រជាពលរដ្ឋជាមួយនឹងមន្ត្រីរដ្ឋាភិបាល និងសមាជិកសភាដើម្បីពិភាក្សាអំពីប្រយោជន៍ជាតិរួម	null	នៅសមាជជាតិសម័យសង្គមរាស្រ្តនិយមសមាជជាតិគឺជាស្ថាប័ននយោបាយរដ្ឋដែលទាមទារឲ្យមានចំនួនប្រជាពលរដ្ឋជាមួយនឹងមន្ត្រីរដ្ឋាភិបាល និងសមាជិកសភាដើម្បីពិភាក្សាអំពីប្រយោជន៍ជាតិរួម	នៅ សម ា ជ ជាតិ សម័យ សង ្ គម រា ស្រ ្ត និយម Ġ សម ា ជ ជាតិ ជា អ ្វី Ġ	20	នៅ សម ា ជ ជាតិ សម័យ សង ្ គម រា ស្រ ្ត និយម សម ា ជ ជាតិ គ ឺ ជា ស្ ថា ប ័ន ន យោ បា យ រដ្ឋ ដ ែល ទ ាម ទ ារ ឲ្យ មាន ចំ ន ួន ប្រ ជា ពល រដ្ឋ ជា មួយ នឹង ម ន្ត ្រី រដ្ឋ ា ភិ បាល Ġ និង សម ា ជ ិក ស ភា ដើម ្ប ី ពិ ភា ក្ស ា អ ំព ី ប្រ យោ ជន ៍ ជាតិ រួម	77	▁នៅ ស មា ជ ជាតិ សម័យ ស ង្គ ម រា ស្រ ្ត និយម ▁សម ា ជ ជាតិ ជា អ ្វី ▁	20	▁នៅ ស មា ជ ជាតិ សម័យ ស ង្គ ម រា ស្រ ្ត និយម ស មា ជ ជាតិ គ ឺ ជា ស្ ថា ប ័ន ន យោ ប ាយ រដ្ឋ ដ ែល ទ ាម ទ ារ ឲ្យ មាន ចំ ន ួន ប្រ ជា ពល រដ្ឋ ជា មួយ នឹង ម ន្ត ្រី រ ដ្ឋា ភិ បាល ▁និង ស មា ជ ិក ស ភា ដើម ្ប ី ពិ ភា ក ្សា អ ំព ី ប្រ យោ ជ ន៍ ជាតិ រួម	77
តើយេនឌ័រ ជាអ្វី ចូរឱ្យឩទាហរណ៍បញ្ជាក់ ហេតុអ្វីបានជារាជរដ្ឋាភិបាលយកចិត្តទុកដាក់លើកកម្ពស់បញ្ហាយេនឌ័រ នៅកម្ពុជា	null	បានជារាជរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជាយកចិត្តទុកដាក់លើកកម្ពស់យេនឌ័រ ព្រោះដើម្បីសមភាពរវាងបុរស និងស្រ្តីស្រ្តីនាពេលបច្ចុប្បន្នមានសិទ្ធិ កាតព្វកិច្ច និងចូលរួមក្នុងកិច្ចការនយោបាយដូចបុរសដែរ ស្រ្តីជាឆ្អឹងខ្នងរបស់ប្រទេសជាតិ ជាកោសិកានៃសង្គមដើម្បីបំបាត់អំពើហិង្សាក្នុងគ្រួសារដើម្បីបំបាត់រាល់ការរើសអើងលើស្រ្តីភេទ សរុបជារួមមកគឺដើម្បីភាពសុខសាន្តក្នុងសង្គមនិងភាពរីកចម្រើននៃសង្គមជាតិ	null	បានជារាជរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជាយកចិត្តទុកដាក់លើកកម្ពស់យេនឌ័រ ព្រោះដើម្បីសមភាពរវាងបុរស និងស្រ្តីស្រ្តីនាពេលបច្ចុប្បន្នមានសិទ្ធិ កាតព្វកិច្ច និងចូលរួមក្នុងកិច្ចការនយោបាយដូចបុរសដែរ ស្រ្តីជាឆ្អឹងខ្នងរបស់ប្រទេសជាតិ ជាកោសិកានៃសង្គមដើម្បីបំបាត់អំពើហិង្សាក្នុងគ្រួសារដើម្បីបំបាត់រាល់ការរើសអើងលើស្រ្តីភេទ សរុបជារួមមកគឺដើម្បីភាពសុខសាន្តក្នុងសង្គមនិងភាពរីកចម្រើននៃសង្គមជាតិ	ត ើយ េន ឌ ័រ Ġ ជា អ ្វី âĢĭ Ġ ច ូរ ឱ្យ ឩ ទ ា ហ រណ ៍ បញ្ជា ក់ Ġ ហេតុ អ ្វី បាន ជា រាជ រដ្ឋ ា ភិ បាល យកចិត្តទុកដាក់ លើក ក ម្ព ស់ ប ញ ្ហ ាយ េន ឌ ័រ Ġ នៅ ក ម្ព ុ ជា Ġ	46	បាន ជា រាជ រដ្ឋ ា ភិ បាល ក ម្ព ុ ជា យកចិត្តទុកដាក់ លើក ក ម្ព ស់ យ េន ឌ ័រ Ġ ព្រ ោះ ដើម ្ប ី សម ភាព រ វា ង ប ុរ ស Ġ និង ស្រ ្ត ី ស្រ ្ត ីន ា ពេល ប ច្ច ុប ្ប ន្ន មាន សិ ទ្ធិ Ġ កា ត ព្វ កិច្ច Ġ និង ចូល រួម ក្នុង កិច្ច ការ ន យោ បា យ ដូច ប ុរ ស ដ ែរ Ġ ស្រ ្ត ី ជា ឆ្ អ ឹង ខ្នង រ ប ស់ ប្រ ទេស ជាតិ Ġ ជា ក ោស ិកា នៃ សង ្ គម ដើម ្ប ី ប ំ បា ត់ អ ំព ើ ហ ិ ង្ស ាក ្ន ុង គ្រួសារ ដើម ្ប ី ប ំ បា ត់ រា ល់ ការ រ ើស អ ើង លើ ស្រ ្ត ី ភ េ ទ Ġ ស រ ុប ជា រួម មក គ ឺ ដើម ្ប ី ភាព សុខ សា ន្ត ក្នុង សង ្ គម និង ភាព រី ក ចម្រ ើន នៃ សង ្ គម ជាតិ	160	▁តើ យ េន ឌ ័រ ▁ជា អ ្វី ▁ចូរ ឱ្យ ឩ ទ ា ហ រ ណ៍ បញ្ជា ក់ ▁ហេតុ អ ្វី បាន ជា រាជ រ ដ្ឋា ភិ បាល យកចិត្តទុកដាក់ លើក ក ម្ព ស់ ប ញ ្ហ ាយ េន ឌ ័រ ▁នៅ ក ម្ព ុ ជា ▁	45	▁បានជា រាជ រ ដ្ឋា ភិ បាល ក ម្ព ុ ជា យកចិត្តទុកដាក់ លើក ក ម្ព ស់ យ េន ឌ ័រ ▁ព្រោះ ដើម ្ប ី សម ភាព រ វ ាង ប ុរ ស ▁និង ស្រ ្ត ី ស្រ ្ត ី នា ពេល ប ច្ច ុ ប្ប ន្ន មាន សិ ទ្ធិ ▁កាតព្វកិច្ច ▁និង ចូល រួម ក្នុង កិច្ច ការ ន យោ ប ាយ ដូច ប ុរ ស ដ ែរ ▁ស្រ ្ត ី ជា ឆ្ អ ឹង ខ្នង រ ប ស់ ប្រ ទេស ជាតិ ▁ជា ក ោស ិកា នៃ ស ង្គ ម ដើម ្ប ី ប ំ ប ាត់ អ ំព ើ ហ ិ ង ្សា ក្នុង គ្រួសារ ដើម ្ប ី ប ំ ប ាត់ រ ាល់ ការ រ ើស អ ើង លើ ស្រ ្ត ី ភ េ ទ ▁សរុប ជា រួម មក គ ឺ ដើម ្ប ី ភាព សុខ សា ន្ត ក្នុង ស ង្គ ម និង ភាព រី ក ចម្រ ើន នៃ ស ង្គ ម ជាតិ	152
ក្រសួងអភិវឌ្ឍន៍ជនបទ មានសមត្ថកិច្ចគ្រប់គ្រងលើផ្លូវអ្វីខ្លះ	null	ក្រសួងអភិវឌ្ឍន៍ជនបទមានសមត្ថកិច្ចគ្រប់គ្រងលើផ្លូវជនបទ និងផ្លូវផ្សេងទៀតដែលរាជរដ្ឋាភិបាលប្រគល់ឲ្យ	null	ក្រសួងអភិវឌ្ឍន៍ជនបទមានសមត្ថកិច្ចគ្រប់គ្រងលើផ្លូវជនបទ និងផ្លូវផ្សេងទៀតដែលរាជរដ្ឋាភិបាលប្រគល់ឲ្យ	ក្រ ស ួង អភិវឌ្ឍ ន៍ ជន បទ Ġ មាន សម ត្ថ កិច្ច គ្រ ប់ គ្រ ង លើ ផ្ល ូវ អ ្វី ខ្ ល ះ Ġ	23	ក្រ ស ួង អភិវឌ្ឍ ន៍ ជន បទ មាន សម ត្ថ កិច្ច គ្រ ប់ គ្រ ង លើ ផ្ល ូវ ជន បទ Ġ និង ផ្ល ូវ ផ្ សេ ង ទៀត ដ ែល រាជ រដ្ឋ ា ភិ បាល ប្រ គ ល់ ឲ្យ	38	▁ក្រសួង អភិវឌ្ឍ ន៍ ជន បទ ▁មាន សម ត្ថ កិច្ច គ្រ ប់ គ្រ ង លើ ផ្ល ូវ អ ្វី ខ្ ល ះ ▁	21	▁ក្រសួង អភិវឌ្ឍ ន៍ ជន បទ មាន សម ត្ថ កិច្ច គ្រ ប់ គ្រ ង លើ ផ្ល ូវ ជន បទ ▁និង ផ្ល ូវ ផ្ ស េង ទៀត ដ ែល រាជ រ ដ្ឋា ភិ បាល ប្រ គ ល់ ឲ្យ	36
តើពួកខ្មែរក្រហមបានបែងចែកប្រទេសកម្ពុជាជាប៉ុន្មានតំបន់ និងប៉ុន្មានភូមិភាគអ្វីខ្លះ	null	ពួកខ្មែរក្រហមបែងចែកប្រទេសកម្ពុជាជា៣២តំបន់ និង៦ភូមិភាគមានដូចជាភូមិភាគបូញ៌ភូមិភាគនិរតីភូមិភាគបច្ចឹមភូមិភាគពាយ័ព្យភូមិភាគឧត្តរភូមិភាគឦសានភូមិភាគពិសេស	null	ពួកខ្មែរក្រហមបែងចែកប្រទេសកម្ពុជាជា៣២តំបន់ និង៦ភូមិភាគមានដូចជាភូមិភាគបូញ៌ភូមិភាគនិរតីភូមិភាគបច្ចឹមភូមិភាគពាយ័ព្យភូមិភាគឧត្តរភូមិភាគឦសានភូមិភាគពិសេស	ត ើ ព ួ ក ខ្ ម ែរ ក្រ ហ ម បាន ប ែង ច ែក ប្រ ទេស ក ម្ព ុ ជា ជា ប៉ ុន ្ម ាន ត ំ ប ន់ Ġ និង ប៉ ុន ្ម ាន ភ ូម ិ ភាគ អ ្វី ខ្ ល ះ Ġ	45	ព ួ ក ខ្ ម ែរ ក្រ ហ ម ប ែង ច ែក ប្រ ទេស ក ម្ព ុ ជា ជា ៣ ២ ត ំ ប ន់ Ġ និង ៦ ភ ូម ិ ភាគ មាន ដូច ជា ភ ូម ិ ភាគ បូ ញ ៌ ភ ូម ិ ភាគ និ រ តី ភ ូម ិ ភាគ ប ច្ច ឹម ភ ូម ិ ភាគ ពា យ ័ ព្យ ភ ូម ិ ភាគ ឧ ត្ត រ ភ ូម ិ ភាគ ឦ សា ន ភ ូម ិ ភាគ ពិ សេ ស	85	▁តើ ព ួ ក ខ្ ម ែរ ក្រ ហ ម បាន ប ែង ច ែក ប្រ ទេស ក ម្ព ុ ជា ជា ប៉ ុន ្ មាន ត ំ ប ន់ ▁និង ប៉ ុន ្ មាន ភ ូម ិ ភាគ អ ្វី ខ្ ល ះ ▁	44	▁ពួក ខ្ ម ែរ ក្រ ហ ម ប ែង ច ែក ប្រ ទេស ក ម្ព ុ ជា ជា ៣ ២ ត ំ ប ន់ ▁និង ៦ ភ ូម ិ ភាគ មាន ដូច ជា ភ ូម ិ ភាគ បូ ញ ៌ ភ ូម ិ ភាគ និ រ តី ភ ូម ិ ភាគ ប ច្ច ឹម ភ ូម ិ ភាគ ព ាយ ័ ព្យ ភ ូម ិ ភាគ ឧ ត្ត រ ភ ូម ិ ភាគ ឦ សា ន ភ ូម ិ ភាគ ពិ ស េស	83
តើកម្ពុជាមានវិស័យណាខ្លះដែលជួយឲ្យសេដ្ឋកិច្ចមានការរីកចម្រើន	null	វិស័យដែលជួយឲ្យសេដ្ឋកិច្ចកម្ពុជាមានការរីកចម្រើនមានដូចជាវិស័យកសិកម្មប្រទេសកម្ពុជា ជាប្រទេសកសិកម្ម មានប្រជាជនប្រហែល ៨៥ ជាកសិករដែលមានផ្ទៃដីដាំដុះដំណាំជាប្រភេទដីប្រកបដោយ ជីវជាតិសម្បូរប្រភពទឹកសម្រាប់ស្រោចស្រពនិងអាកាសធាតុក្តៅហើយសើមដែលអំណោយផលដល់ការបង្កបង្កើនផលស្ទើគ្រប់ប្រភេទមួយវិញទៀតកម្ពុជាក៏បានផ្តល់នូវបច្ចេកទេសក្នុងការដាំដុះ ថែទាំ និងមានការជួយជ្រោមជ្រែងលើការរកទីផ្សារឲ្យកសិករផងដែរ ដំណាំដែលមានភាពល្បីល្បាញនិងធ្វើការនាំចេញទៅបរទេសមានដូចជា ស្រូវ អង្ករ ម្រេច ដំណាំហូបផ្លែ កៅស៊ូជាដើម វិស័យមួហយនេះមានសារៈសំខាន់ខ្លាំងណាស់ ក្នុងការជួយទ្រទ្រង់ កំណើនសេដ្ឋកិច្ច កាត់បន្ថយភាពក្រីក្រ និង អភិវឌ្ឍសេដ្ឋកកិច្ចជនបទ វិស័យទេសចរណ៍ ប្រទេសកម្ពុជាសម្បូរទៅដោយរមណីដ្ឋានទេសចរណ៍គួរជាទីទាកទាញភ្ញៀទេសចរណ៍ជាតិ និងអន្តរជាតិជាច្រើនដូចជារមណីយដ្ឋានបែបប្រវត្តិសាស្រ្ត បែបធម្មជាតិ បែបកែច្នៃ និងទីកន្លែងសក្ការៈបូជា ផ្សេងៗទៀត ដែលមានពាសពេញផ្ទៃប្រទេស កំណើនភ្ញៀវទេសចរណ៍មានការកើនឡើងជាលំដាប់ ពីមួយឆ្នាំទៅមួយឆ្នាំ ដោយសារមានការយកចិត្តដាក់ពីររដ្ឋាភិបាល ការចូលរួមរបស់ប្រជាជន អង្គការនានា និងអ្នកពាក់ព័ន្ធផ្សេងៗ ទៀត ដោយសារកត្តាខាងលើនេះហើយ នាំឲ្យប្រទេសកម្ពុជាយើង ទទួលបានផលប្រយោជន៍ជាច្រើនដូចជា ទទួលបានចំណូលពីការលក់នូវផលិតផលផ្សេងៗ កិារបង់ពន្ធ ការផ្សព្វផ្សាយពីទំនៀមទម្លាប់ខ្មែរ ការកោតសសើរ ទំនាក់ទំនង់ជាលក្ខណៈអន្តរជាតិ ការទទួលស្គាល់នៅលើឆាកអន្តរជាតិ លវិស័យកាត់ដេរនិងវាយនភ័ណ្ឌចាប់តាំងពីពេលដែលប្រទេសកម្ពុជាយើងងាកមកអនុវត្តសេដ្ឋកិច្ច តាមបែបទីផ្សារសេរីរួចមកមានវិនិយោគទន់បរទេសជាច្រើន បានសម្លឹងមកមើលឃើញពីសក្កានុពល និងភាពអំណោយរបស់កម្ពុជា វិស័យកាត់ដេរមានការរីកចម្រើនខ្លាំងឡើង នោពេលដែលកម្ពុជាគោរពតាម លក្ខខណ្ឌផ្សេងៗរបស់ប្រទេសបញ្ជាទិញ មានដូចជាប្រទេសសហរដ្ឋអាមេរិក បណ្តាលប្រទេសក្នុងសហគមន៍អ៊ឺរ៉ុបជាដើម វិស័យទាំងនេះបានផ្តល់ជាការងារដល់កម្មកររាប់ម៉ឺននាក់ហើយក្នុងនោះ ភាគច្រើនជាស្រ្តីដែលមកពីជនបទ មិនត្រឹមតែប៉ុណ្ណោះទេវាបានជួយជម្រុញការនាំចេញរបស់កម្ពុជាយើងឲ្យមានការកើនឡើង ដែលធ្វើអោយសេដ្ឋកិច្ចប្រទេសយើងមានការរីកចម្រើនមួយផ្នែកធំផងដែរ វិស័យសំណង់ មកដល់ពេលនេះ វាជាវិស័យដ៏សំខាន់មួយ នៃសេដ្ឋកិច្ចកម្ពុជាដែលគ្រប់សណ្តប់ ២៧ នៃវិស័យឧហ្សាហ៍កម្ម និង ៣៣ នៃការវិនិយោគក្នុងវិស័យឧស្សាហ៍កម្ម ក្នុងអំឡុងពេលឆ្នាំ២០០២ ដល់ឆ្នាំ ២០០៨សកម្មភាពសាងសង់បានកើកឡើងក្នុងអត្រាកំណើនជាមធម្យប្រចាំ ១៥ ខណៈពេលដែលការវិនិយោគក្នុងវិស័យសំណង់នេះ មានចំនួនសរុប ១៨ ពាន់លានដុល្លារអាមេរិក រហូតមកដល់បច្ចុប្បន្ននេះ យើងឃើញមានអគារ ខ្ពស់ៗបុរីទំនើបៗ ផ្សារទំនើបៗ នៅទីក្រុងភ្នំពេញ ក៏ដូចជានៅតាមបណ្តាខេត្តផ្សេងៗទៀត មានការកសាងយ៉ាងផុសផុល ដែលវាបានចូលរួមចំណែកដ៏សំខាន់ក្នុងការធ្វើឲ្យសេដ្ឋកិច្ចកម្ពុជាមានការរីកចម្រើន	null	វិស័យដែលជួយឲ្យសេដ្ឋកិច្ចកម្ពុជាមានការរីកចម្រើនមានដូចជាវិស័យកសិកម្មប្រទេសកម្ពុជា ជាប្រទេសកសិកម្ម មានប្រជាជនប្រហែល ៨៥ ជាកសិករដែលមានផ្ទៃដីដាំដុះដំណាំជាប្រភេទដីប្រកបដោយ ជីវជាតិសម្បូរប្រភពទឹកសម្រាប់ស្រោចស្រពនិងអាកាសធាតុក្តៅហើយសើមដែលអំណោយផលដល់ការបង្កបង្កើនផលស្ទើគ្រប់ប្រភេទមួយវិញទៀតកម្ពុជាក៏បានផ្តល់នូវបច្ចេកទេសក្នុងការដាំដុះ ថែទាំ និងមានការជួយជ្រោមជ្រែងលើការរកទីផ្សារឲ្យកសិករផងដែរ ដំណាំដែលមានភាពល្បីល្បាញនិងធ្វើការនាំចេញទៅបរទេសមានដូចជា ស្រូវ អង្ករ ម្រេច ដំណាំហូបផ្លែ កៅស៊ូជាដើម វិស័យមួហយនេះមានសារៈសំខាន់ខ្លាំងណាស់ ក្នុងការជួយទ្រទ្រង់ កំណើនសេដ្ឋកិច្ច កាត់បន្ថយភាពក្រីក្រ និង អភិវឌ្ឍសេដ្ឋកកិច្ចជនបទ វិស័យទេសចរណ៍ ប្រទេសកម្ពុជាសម្បូរទៅដោយរមណីដ្ឋានទេសចរណ៍គួរជាទីទាកទាញភ្ញៀទេសចរណ៍ជាតិ និងអន្តរជាតិជាច្រើនដូចជារមណីយដ្ឋានបែបប្រវត្តិសាស្រ្ត បែបធម្មជាតិ បែបកែច្នៃ និងទីកន្លែងសក្ការៈបូជា ផ្សេងៗទៀត ដែលមានពាសពេញផ្ទៃប្រទេស កំណើនភ្ញៀវទេសចរណ៍មានការកើនឡើងជាលំដាប់ ពីមួយឆ្នាំទៅមួយឆ្នាំ ដោយសារមានការយកចិត្តដាក់ពីររដ្ឋាភិបាល ការចូលរួមរបស់ប្រជាជន អង្គការនានា និងអ្នកពាក់ព័ន្ធផ្សេងៗ ទៀត ដោយសារកត្តាខាងលើនេះហើយ នាំឲ្យប្រទេសកម្ពុជាយើង ទទួលបានផលប្រយោជន៍ជាច្រើនដូចជា ទទួលបានចំណូលពីការលក់នូវផលិតផលផ្សេងៗ កិារបង់ពន្ធ ការផ្សព្វផ្សាយពីទំនៀមទម្លាប់ខ្មែរ ការកោតសសើរ ទំនាក់ទំនង់ជាលក្ខណៈអន្តរជាតិ ការទទួលស្គាល់នៅលើឆាកអន្តរជាតិ លវិស័យកាត់ដេរនិងវាយនភ័ណ្ឌចាប់តាំងពីពេលដែលប្រទេសកម្ពុជាយើងងាកមកអនុវត្តសេដ្ឋកិច្ច តាមបែបទីផ្សារសេរីរួចមកមានវិនិយោគទន់បរទេសជាច្រើន បានសម្លឹងមកមើលឃើញពីសក្កានុពល និងភាពអំណោយរបស់កម្ពុជា វិស័យកាត់ដេរមានការរីកចម្រើនខ្លាំងឡើង នោពេលដែលកម្ពុជាគោរពតាម លក្ខខណ្ឌផ្សេងៗរបស់ប្រទេសបញ្ជាទិញ មានដូចជាប្រទេសសហរដ្ឋអាមេរិក បណ្តាលប្រទេសក្នុងសហគមន៍អ៊ឺរ៉ុបជាដើម វិស័យទាំងនេះបានផ្តល់ជាការងារដល់កម្មកររាប់ម៉ឺននាក់ហើយក្នុងនោះ ភាគច្រើនជាស្រ្តីដែលមកពីជនបទ មិនត្រឹមតែប៉ុណ្ណោះទេវាបានជួយជម្រុញការនាំចេញរបស់កម្ពុជាយើងឲ្យមានការកើនឡើង ដែលធ្វើអោយសេដ្ឋកិច្ចប្រទេសយើងមានការរីកចម្រើនមួយផ្នែកធំផងដែរ វិស័យសំណង់ មកដល់ពេលនេះ វាជាវិស័យដ៏សំខាន់មួយ នៃសេដ្ឋកិច្ចកម្ពុជាដែលគ្រប់សណ្តប់ ២៧ នៃវិស័យឧហ្សាហ៍កម្ម និង ៣៣ នៃការវិនិយោគក្នុងវិស័យឧស្សាហ៍កម្ម ក្នុងអំឡុងពេលឆ្នាំ២០០២ ដល់ឆ្នាំ ២០០៨សកម្មភាពសាងសង់បានកើកឡើងក្នុងអត្រាកំណើនជាមធម្យប្រចាំ ១៥ ខណៈពេលដែលការវិនិយោគក្នុងវិស័យសំណង់នេះ មានចំនួនសរុប ១៨ ពាន់លានដុល្លារអាមេរិក រហូតមកដល់បច្ចុប្បន្ននេះ យើងឃើញមានអគារ ខ្ពស់ៗបុរីទំនើបៗ ផ្សារទំនើបៗ នៅទីក្រុងភ្នំពេញ ក៏ដូចជានៅតាមបណ្តាខេត្តផ្សេងៗទៀត មានការកសាងយ៉ាងផុសផុល ដែលវាបានចូលរួមចំណែកដ៏សំខាន់ក្នុងការធ្វើឲ្យសេដ្ឋកិច្ចកម្ពុជាមានការរីកចម្រើន	âĢĭ ត ើក ម្ព ុ ជា មាន វិ ស ័យ ណា ខ្ ល ះ ដ ែល ជ ួយ ឲ្យ សេ ដ្ឋ កិច្ច មាន ការ រី ក ចម្រ ើន Ġ	27	ĠâĢĭâĢĭ វិ ស ័យ ដ ែល ជ ួយ ឲ្យ សេ ដ្ឋ កិច្ច ក ម្ព ុ ជា មាន ការ រី ក ចម្រ ើន មាន ដូច ជា វិ ស ័យ ក សិ កម្ម ប្រ ទេស âĢĭ ក ម្ព ុ ជា Ġ ជា ប្រ ទេស ក សិ កម្ម Ġ មាន ប្រ ជា ជន ប្រ ហ ែល Ġ ៨ ៥ Ġ ជា ក សិ ករ ដ ែល មាន ផ្ ទ ៃ ដ ី ដា ំ ដ ុះ ដំ ណា ំ ជា ប្រ ភ េ ទ ដ ី ប្រ ក ប ដោយ Ġ ជីវ ជាតិ ស âĢĭ ម្ បូ រ ប្រ ភព ទឹក សម ្រា ប់ ស្រ ោច ស្រ ព âĢĭ និង អា កាស ធាតុ ក្ត ៅ ហើយ ស ើម ដ ែល អ ំណ ោយ ផល ដល់ ការ បង ្ក បង ្ក ើន ផល ស្ទ ើ គ្រ ប់ ប្រ ភ េ ទ âĢĭ មួយ វិញ ទៀត ក ម្ព ុ ជា ក ៏ បាន ផ្ ត ល់ ន ូវ ប ច្ច េក ទេស ក្នុង ការ ដា ំ ដ ុះ Ġ ថ ែ ទ ាំ Ġ និង មាន ការ ជ ួយ ជ្រ ោម ជ្រ ែង លើក ារ រក ទី ផ្ សារ ឲ្យ ក សិ ករ ផ ង ដ ែរ Ġ ដំ ណា ំ ដ ែល មាន ភាព ល ្ប ី ល ្ប ាញ និង ធ ្វ ើក ារ នាំ ចេញ ទៅ បរ ទេស មាន ដូច ជា Ġ ស្រ ូវ Ġ អ ង្ក រ Ġ ម្រ េច Ġ ដំ ណា ំ ហ ូប ផ្ល ែ Ġ ក ៅ ស៊ូ ជា ដើម Ġ វិ ស ័យ ម ួ ហ យ នេះ មាន សារ ៈ សំ ខា ន់ ខ្ លា ំ ង ណា ស់ Ġ ក្នុង ការ ជ ួយ ទ្រ ទ្រ ង់ Ġ កំ ណ ើន សេ ដ្ឋ កិច្ច Ġ កាត់ បន្ថយ ភាព ក្រ ី ក្រ Ġ និង Ġ អភិវឌ្ឍ សេ ដ្ឋ ក កិច្ច ជន បទ Ġ វិ ស ័យ ទេស ចរ ណ៍ Ġ ប្រ ទេស ក ម្ព ុ ជា សម្ប ូរ ទៅ ដោយ រ ម âĢĭ ណី ដ្ឋាន ទេស ចរ ណ៍ គ ួរ ជា ទី ទ ាក ទ ាញ ភ ្ញ ៀ ទេស ចរ ណ៍ ជាតិ Ġ និង អ ន្ត រ ជាតិ ជា ច្ រ ើន ដូច ជា រ ម ណី យ ដ្ឋាន ប ែប ប្រ វត្ត ិស ាស ្រ ្ត Ġ ប ែប ធម្ម ជាតិ Ġ ប ែប ក ែ ច្ នៃ Ġ និង ទី កន្លែង ស ក្ក ារ ៈ បូ ជា Ġ ផ្ សេ ង ៗ ទៀត Ġ ដ ែល មាន ពា ស ព េញ ផ្ ទ ៃ ប្រ ទេស Ġ កំ ណ ើន ភ ្ញ ៀវ ទេស ចរ ណ៍ មាន ការ ក ើន ឡើង ជា លំ ដា ប់ Ġ ពី មួយ ឆ្នាំ ទៅ មួយ ឆ្នាំ Ġ ដោយ សារ មាន ការ យក ចិត្ត ដា ក់ ពី រ រដ្ឋ ា ភិ បាល Ġ ការ ចូល រួម រ ប ស់ ប្រ ជា ជ âĢĭ ន Ġ អង្គ ការ នា នា Ġ និង អ្នក ពាក់ ព ័ន ្ ធ ផ្ សេ ង ៗ Ġ ទៀត Ġ ដោយ សារ ក ត្ត ា ខា ង លើ នេះ ហើយ Ġ នាំ ឲ្យ ប្រ ទេស ក ម្ព ុ ជា យ ើង Ġ ទទួលបាន ផល ប្រ យោ ជន ៍ ជា ច្ រ ើន ដូច ជា Ġ ទទួលបាន ចំ ណូ ល ពី ការ ល ក់ ន ូវ ផល ិត ផល ផ្ សេ ង ៗ Ġ ក ិ ារ បង់ ពន្ធ Ġ ការ ផ្ ស ព្វ ផ្សាយ ពី ទំ ន ៀម ទ ម្ល ាប់ ខ្ ម ែរ Ġ ការ ក ោត ស ស ើរ Ġ ទំ នាក់ ទំ ន ង់ ជា ល ក្ខ ណៈ អ ន្ត រ ជាតិ Ġ ការ ទទួល ស្ គ ាល់ នៅ លើ ឆ ាក អ ន្ត រ ជាតិ Ġ ល វិ ស ័យ កាត់ ដ េរ និង វា យ ន ភ ័ណ្ឌ ច ាប់ តាំង ពី ពេល ដ ែល ប្រ ទេស ក ម្ព ុ ជា âĢĭ យ ើង ង ាក មក អនុ វត្ត សេ ដ្ឋ កិច្ច Ġ តា ម ប ែប ទី ផ្ សារ សេ រី រ ួច មក âĢĭâĢĭ âĢĭ មាន វិ និ យោគ ទ ន់ បរ ទេស ជា ច្ រ ើន Ġ បាន សម ្ល ឹង មក មើល ឃើញ ពី ស ក្ក ានុ ពល Ġ និង ភាព អ ំណ ោយ រ ប ស់ ក ម្ព ុ ជា Ġ វិ ស ័យ កាត់ ដ េរ មាន ការ រី ក ចម្រ ើន ខ្ លា ំ ង ឡើង Ġ ន ោ ពេល ដ ែល ក ម្ព ុ ជា គោ រ ព តា ម Ġ ល ក្ខ ខ ណ្ឌ ផ្ សេ ង ៗ រ ប ស់ ប្រ ទេស បញ្ជា ទិ ញ Ġ មាន ដូច ជា âĢĭ ប្រ ទេស ស ហ រដ្ឋ អា មេ រិក Ġ បណ្ត ាល ប្រ ទេស ក្នុង ស ហ គមន៍ អ៊ ឺ រ៉ ុប ជា ដើម Ġ វិ ស ័យ ទ ាំង នេះ បាន ផ្ ត ល់ ជា ការងារ ដល់ កម្ម ករ រា ប់ ម៉ឺន នាក់ ហើយ ក្នុង ន ោះ Ġ ភាគ ច្ រ ើន ជា ស្រ ្ត ី ដ ែល មក ពី ជន បទ Ġ ម ិន ត្រ ឹម តែ ប៉ ុ ណ្ណ ោះ ទេ វា បាន ជ ួយ ជ ម្រ ុញ ការ នាំ ចេញ រ ប ស់ ក ម្ព ុ ជា យ ើង ឲ្យ មាន ការ ក ើន ឡើង Ġ ដ ែល ធ ្វ ើ អោយ សេ ដ្ឋ កិច្ច ប្រ ទេស យ ើង មាន ការ រី ក ចម្រ ើន មួយ ផ្ ន ែក ធ ំ ផ ង ដ ែរ Ġ វិ ស ័យ សំ ណ ង់ Ġ មក ដល់ ពេល នេះ Ġ វា ជា វិ ស ័យ ដ ៏ សំ ខា ន់ មួយ Ġ នៃ សេ ដ្ឋ កិច្ច ក ម្ព ុ ជា ដ ែល គ្រ ប់ ស ណ្ត ប់ Ġ ២ ៧ Ġ នៃ វិ ស ័យ ឧ ហ្សា ហ៍ កម្ម Ġ និង Ġ ៣ ៣ Ġ នៃ ការ វិ និ យោគ ក្នុង វិ ស ័យ ឧ ស្សា ហ៍ កម្ម Ġ ក្នុង អ ំ ឡ ុង ពេល ឆ្នាំ ២០ ០ ២ Ġ ដល់ ឆ្នាំ Ġ ២០ ០ ៨ âĢĭ ស កម្ម ភាព សា ង សង ់ បាន ក ើក ឡើង ក្នុង អ ត្រា កំ ណ ើន ជា ម ធម ្យ ប្រ ច ាំ Ġ ១ ៥ Ġ ខ ណៈ ពេល ដ ែល ការ វិ និ យោគ ក្នុង វិ ស ័យ សំ ណ ង់ នេះ Ġ មាន ចំ ន ួន ស រ ុប Ġ ១ ៨ Ġ ពាន់ លាន ដុល្លារ អា មេ រិក ĠâĢĭ រ ហ ូត មក ដល់ ប ច្ច ុប ្ប ន្ន នេះ Ġ យ ើង ឃើញ មាន អ គ ារ Ġ ខ្ ព ស់ ៗ âĢĭ ប ុរ ី ទំ ន ើប ៗ Ġ ផ្ សារ ទំ ន ើប ៗ âĢĭ Ġ នៅ ទី ក្រុង ភ្នំពេញ Ġ ក ៏ ដូច ជា នៅ តា ម បណ្ត ា ខ េត ្ត ផ្ សេ ង ៗ ទៀត Ġ មាន âĢĭ ការ ក សា ង យ៉ាង ផ ុស ផ ុល Ġ ដ ែល វា បាន ចូល រ ួ âĢĭ ម ចំ ណ ែក ដ ៏ សំ ខា ន់ ក្នុង ការ ធ ្វ ើ ឲ្យ សេ ដ្ឋ កិច្ច ក ម្ព ុ ជា មាន ការ រី ក ចម្រ ើន	1,028	▁តើ ក ម្ព ុ ជា មាន វិ ស ័យ ណា ខ្ ល ះ ដ ែល ជ ួយ ឲ្យ សេ ដ្ឋ កិច្ច មាន ការ រី ក ចម្រ ើន ▁	27	▁វិស័យ ដ ែល ជ ួយ ឲ្យ សេ ដ្ឋ កិច្ច ក ម្ព ុ ជា មាន ការ រី ក ចម្រ ើន មាន ដូច ជា វិ ស ័យ ក សិ កម្ម ប្រ ទេស ▁កម្ពុជា ▁ជា ប្រ ទេស ក សិ កម្ម ▁មាន ប្រ ជា ជន ប្រ ហ ែល ▁៨ ៥ ▁ជា ក សិ ករ ដ ែល មាន ផ្ ទ ៃ ដ ី ដ ាំ ដ ុះ ដ ំណ ាំ ជា ប្រ ភ េ ទ ដ ី ប្រ ក ប ដោយ ▁ជីវ ជាតិ ស ▁ម ្ប ូរ ប្រ ភព ទឹក ស ម្រ ាប់ ស្រ ោច ស្រ ព ▁និង អា កាស ធាតុ ក្ត ៅ ហើយ ស ើម ដ ែល អ ំណ ោយ ផល ដល់ ការ ប ង្ក ប ង្ក ើន ផល ស្ទ ើ គ្រ ប់ ប្រ ភ េ ទ ▁មួយ វិញ ទៀត ក ម្ព ុ ជា ក ៏ បាន ផ្ ត ល់ ន ូវ ប ច្ច េក ទេស ក្នុង ការ ដ ាំ ដ ុះ ▁ថែទាំ ▁និង មាន ការ ជ ួយ ជ្រ ោម ជ្រ ែង លើ ការ រក ទី ផ្ សារ ឲ្យ ក សិ ករ ផ ង ដ ែរ ▁ដំណាំ ដ ែល មាន ភាព ល ្ប ី ល ្ប ាញ និង ធ ្វ ើ ការ នាំ ចេញ ទៅ បរ ទេស មាន ដូច ជា ▁ស្រូវ ▁អង្ករ ▁ម្រេច ▁ដំណាំ ហ ូប ផ្ល ែ ▁កៅស៊ូ ជា ដើម ▁វិស័យ ម ួ ហ យ នេះ មាន សារ ៈ សំ ខ ាន់ ខ្ ល ាំង ណ ាស់ ▁ក្នុង ការ ជ ួយ ទ្រ ទ្រ ង់ ▁កំណើន សេ ដ្ឋ កិច្ច ▁កាត់បន្ថយ ភាព ក្រ ី ក្រ ▁និង ▁អភិវឌ្ឍ សេ ដ្ឋ ក កិច្ច ជន បទ ▁វិស័យ ទេស ចរ ណ៍ ▁ប្រទេស ក ម្ព ុ ជា សម្ប ូរ ទៅ ដោយ រ ម ▁ ណី ដ្ឋាន ទេស ចរ ណ៍ គ ួរ ជា ទី ទ ាក ទ ាញ ភ ្ញ ៀ ទេស ចរ ណ៍ ជាតិ ▁និង អ ន្ត រ ជាតិ ជា ច ្រ ើន ដូច ជា រ ម ណី យ ដ្ឋាន ប ែប ប្រ វ ត្តិ សា ស្រ ្ត ▁បែប ធម្ម ជាតិ ▁បែប ក ែ ច្ នៃ ▁និង ទី កន្លែង ស ក្ ការ ៈ បូ ជា ▁ផ្សេង ៗ ទៀត ▁ដែល មាន ពា ស ព េញ ផ្ ទ ៃ ប្រ ទេស ▁កំណើន ភ ្ញ ៀវ ទេស ចរ ណ៍ មាន ការ ក ើន ឡើង ជា លំ ដ ាប់ ▁ពី មួយ ឆ្នាំ ទៅ មួយ ឆ្នាំ ▁ដោយសារ មាន ការ យក ចិត្ត ដ ាក់ ពី រ រ ដ្ឋា ភិ បាល ▁ការចូលរួម រ ប ស់ ប្រ ជា ជ ▁ន ▁អង្គការ នា នា ▁និង អ្នក ពាក់ ព ័ ន្ធ ផ្ ស េង ៗ ▁ទៀត ▁ដោយសារ ក ត្ត ា ខា ង លើ នេះ ហើយ ▁នាំឲ្យ ប្រ ទេស ក ម្ព ុ ជ ាយ ើង ▁ទទួលបាន ផល ប្រ យោ ជ ន៍ ជា ច ្រ ើន ដូច ជា ▁ទទួលបាន ច ំណ ូល ពី ការ ល ក់ ន ូវ ផល ិត ផល ផ្ ស េង ៗ ▁ក ិ ារ បង់ ពន្ធ ▁ការផ្សព្វផ្សាយ ពី ទំ ន ៀម ទ ម្ល ាប់ ខ្ ម ែរ ▁ការក ោត ស ស ើរ ▁ទំនាក់ទំនង ់ ជា ល ក្ខ ណៈ អ ន្ត រ ជាតិ ▁ការទទួល ស្ គ ាល់ នៅ លើ ឆ ាក អ ន្ត រ ជាតិ ▁ល វិ ស ័យ កាត់ ដ េរ និង វ ាយ ន ភ ័ណ្ឌ ច ាប់ តាំង ពី ពេល ដ ែល ប្រ ទេស ក ម្ព ុ ជា ▁យើង ង ាក មក អនុ វត្ត សេ ដ្ឋ កិច្ច ▁តាម ប ែប ទី ផ្ សារ សេ រី រ ួច មក ▁មាន វិ និ យោគ ទ ន់ បរ ទេស ជា ច ្រ ើន ▁បាន ស ម្ល ឹង មក មើល ឃើញ ពី ស ក្ក ានុ ពល ▁និង ភាព អ ំណ ោយ រ ប ស់ ក ម្ព ុ ជា ▁វិស័យ កាត់ ដ េរ មាន ការ រី ក ចម្រ ើន ខ្ ល ាំង ឡើង ▁ន ោ ពេល ដ ែល ក ម្ព ុ ជា គ ោរ ព ត ាម ▁លក្ខខណ្ឌ ផ្ ស េង ៗ រ ប ស់ ប្រ ទេស បញ្ជា ទ ិញ ▁មាន ដូច ជា ▁ប្រទេស ស ហ រដ្ឋ អា មេ រិក ▁បណ្តាល ប្រ ទេស ក្នុង ស ហ គមន៍ អ៊ ឺ រ៉ ុប ជា ដើម ▁វិស័យ ទ ាំង នេះ បាន ផ្ ត ល់ ជា ការងារ ដល់ កម្ម ករ រ ាប់ ម៉ឺន នាក់ ហើយ ក្នុង ន ោះ ▁ភាគ ច ្រ ើន ជា ស្រ ្ត ី ដ ែល មក ពី ជន បទ ▁មិន ត្រ ឹម តែ ប៉ ុ ណ្ណ ោះ ទេ វា បាន ជ ួយ ជ ម្រ ុញ ការ នាំ ចេញ រ ប ស់ ក ម្ព ុ ជ ាយ ើង ឲ្យ មាន ការ ក ើន ឡើង ▁ដែល ធ ្វ ើ អោយ សេ ដ្ឋ កិច្ច ប្រ ទេស យ ើង មាន ការ រី ក ចម្រ ើន មួយ ផ្ ន ែក ធ ំ ផ ង ដ ែរ ▁វិស័យ ស ំណ ង់ ▁មកដល់ ពេល នេះ ▁វា ជា វិ ស ័យ ដ ៏ សំ ខ ាន់ មួយ ▁នៃ សេ ដ្ឋ កិច្ច ក ម្ព ុ ជា ដ ែល គ្រ ប់ ស ណ្ត ប់ ▁២៧ ▁នៃ វិ ស ័យ ឧ ហ្សា ហ៍ កម្ម ▁និង ▁៣៣ ▁នៃ ការ វិ និ យោគ ក្នុង វិ ស ័យ ឧ ស្សា ហ៍ កម្ម ▁ក្នុង អ ំ ឡ ុង ពេល ឆ្នាំ ២ ០០ ២ ▁ដល់ ឆ្នាំ ▁២០០៨ ▁សកម្មភាព សា ង ស ង់ បាន ក ើក ឡើង ក្នុង អ ត្រា ក ំណ ើន ជា ម ធម ្យ ប្រ ច ាំ ▁១៥ ▁ខណៈពេល ដ ែល ការ វិ និ យោគ ក្នុង វិ ស ័យ ស ំណ ង់ នេះ ▁មាន ចំ ន ួន ស រ ុប ▁១៨ ▁ពាន់ លាន ដុល្លារ អា មេ រិក ▁រហូតមកដល់ ប ច្ច ុ ប្ប ន្ន នេះ ▁យើង ឃើញ មាន អ គ ារ ▁ខ្ពស់ ៗ ▁បុរី ទំ ន ើប ៗ ▁ផ្សារ ទំ ន ើប ៗ ▁នៅ ទី ក្រុង ភ្នំពេញ ▁ក៏ ដូច ជា នៅ ត ាម បណ្ត ា ខ េ ត្ត ផ្ ស េង ៗ ទៀត ▁មាន ▁ការកសាង យ៉ាង ផ ុស ផ ុល ▁ដែល វា បាន ចូល រ ួ ▁ម ច ំណ ែក ដ ៏ សំ ខ ាន់ ក្នុង ការ ធ ្វ ើ ឲ្យ សេ ដ្ឋ កិច្ច ក ម្ព ុ ជា មាន ការ រី ក ចម្រ ើន	936
កាតព្វកិច្ចរបស់អ្នកសម្រះសម្រួលផ្នែកវិវាទ ត្រូវឈ្វេងយល់អំពីអ្វីខ្លះ តាមផ្លូវច្បាប់	null	ត្រូវចេះស្តាប់គេឯង ត្រូវឈ្វេងយល់ពីប្រភេទនៃទំនាស់ នយោបាយ និងច្បាប់ចាត់តាំងការអនុវត្តន៏និងត្រួតពិនិត្យក្រោយពេលអនុវត្តន៏ ហើយដោះស្រាយតាមនីតិវិធី	null	ត្រូវចេះស្តាប់គេឯង ត្រូវឈ្វេងយល់ពីប្រភេទនៃទំនាស់ នយោបាយ និងច្បាប់ចាត់តាំងការអនុវត្តន៏និងត្រួតពិនិត្យក្រោយពេលអនុវត្តន៏ ហើយដោះស្រាយតាមនីតិវិធី	កា ត ព្វ កិច្ច រ ប ស់ អ្នក សម ្រ ះ សម ្រ ួល ផ្ ន ែក វិ វា ទ Ġ ត្រូវ ឈ ្វ េង យ ល់ អ ំព ី អ ្វី ខ្ ល ះ Ġ តា ម ផ្ល ូវ ច្ បា ប់ Ġ	41	ត្រូវ ច េះ ស្តា ប់ គ េ ឯ ង Ġ ត្រូវ ឈ ្វ េង យ ល់ ពី ប្រ ភ េ ទ នៃ ទំ នា ស់ Ġ ន យោ បា យ Ġ និង ច្ បា ប់ ច ាត់ តាំង ការ អនុ វត្ត ន ៏ និង ត្រ ួត ពិ និ ត ្យ ក្រ ោយ ពេល អនុ វត្ត ន ៏ Ġ ហើយ ដ ោះ ស្រ ាយ តា ម នី តិ វិ ធី	65	▁កាតព្វកិច្ច រ ប ស់ អ្នក ស ម្រ ះ ស ម្រ ួល ផ្ ន ែក វិ វា ទ ▁ត្រូវ ឈ ្វ េង យ ល់ អ ំព ី អ ្វី ខ្ ល ះ ▁តាម ផ្ល ូវ ច ្ប ាប់ ▁	37	▁ត្រូវ ច េះ ស្ត ាប់ គ េ ឯ ង ▁ត្រូវ ឈ ្វ េង យ ល់ ពី ប្រ ភ េ ទ នៃ ទំ ន ាស់ ▁នយោបាយ ▁និង ច ្ប ាប់ ច ាត់ តាំង ការ អនុ វត្ត ន ៏ និង ត្រ ួត ព ិន ិត ្យ ក្រ ោយ ពេល អនុ វត្ត ន ៏ ▁ហើយ ដ ោះ ស្រ ាយ ត ាម នី តិ វិ ធី	62
តើសកម្មភាពបែបណាខ្លះ ដែលធ្វើឲ្យបាត់បង់សារធាតុចិញ្ចឹម	null	សកម្មភាពដែលធ្វើឲ្យបាត់បង់សារធាតុចិញ្ចឹមរួមមានការបាត់បង់គម្រប់រុក្ខជាតិដែលធ្វើឲ្យមានការហូរច្រោះស្រទាប់ដីលើដែលជាស្រទាប់សម្បូរជីជាតិ សម្បូរសារធាតុចិញ្ចឹម ការទុកដីចោលដោយគ្មានដាំដំណាំផ្សេងៗការដំាដំណាំតែមួយមុខលើដីមួយកន្លែង មិនផ្លាស់ប្តូរប្រភេទដំណាំ ការប្រមូលផលហួសហេតុ ការប្រមូលយកជញ្ជ្រាំងស្រូវអស់ ឬដុតជញ្រ្ជាំងស្រូវចោល ការប្រើប្រាស់ជីគីមី និងថ្នាំសម្លាប់សត្វល្អិតចង្រៃមិនស្របតាមបច្ចេកទេសត្រឹមត្រូវការកាប់បំផ្លាញព្រៃឈើ	null	សកម្មភាពដែលធ្វើឲ្យបាត់បង់សារធាតុចិញ្ចឹមរួមមានការបាត់បង់គម្រប់រុក្ខជាតិដែលធ្វើឲ្យមានការហូរច្រោះស្រទាប់ដីលើដែលជាស្រទាប់សម្បូរជីជាតិ សម្បូរសារធាតុចិញ្ចឹម ការទុកដីចោលដោយគ្មានដាំដំណាំផ្សេងៗការដំាដំណាំតែមួយមុខលើដីមួយកន្លែង មិនផ្លាស់ប្តូរប្រភេទដំណាំ ការប្រមូលផលហួសហេតុ ការប្រមូលយកជញ្ជ្រាំងស្រូវអស់ ឬដុតជញ្រ្ជាំងស្រូវចោល ការប្រើប្រាស់ជីគីមី និងថ្នាំសម្លាប់សត្វល្អិតចង្រៃមិនស្របតាមបច្ចេកទេសត្រឹមត្រូវការកាប់បំផ្លាញព្រៃឈើ	ត ើស កម្ម ភាព ប ែប ណា ខ្ ល ះ Ġ ដ ែល ធ ្វ ើ ឲ្យ បា ត់ បង់ សារ ធាតុ ច ិញ ្ច ឹម Ġ	25	ស កម្ម ភាព ដ ែល ធ ្វ ើ ឲ្យ បា ត់ បង់ សារ ធាតុ ច ិញ ្ច ឹម រួម មាន ការ បា ត់ បង់ គម ្រ ប់ រ ុក ្ខ ជាតិ ដ ែល ធ ្វ ើ ឲ្យ មាន ការ ហ ូរ ច្ រ ោះ ស្រ ទ ាប់ ដ ី លើ ដ ែល ជា ស្រ ទ ាប់ សម្ប ូរ ជី ជាតិ Ġ សម្ប ូរ សារ ធាតុ ច ិញ ្ច ឹម Ġ ការ ទុក ដ ី ចោល ដោយ គ ្ម ាន ដា ំ ដំ ណា ំ ផ្ សេ ង ៗ âĢĭ ការ ដំ ា ដំ ណា ំ តែ មួយ មុខ លើ ដ ី មួយ កន្លែង Ġ ម ិន ផ្ល ាស់ ប្ តូ រ ប្រ ភ េ ទ ដំ ណា ំ Ġ ការ ប្រ ម ូល ផល ហ ួស ហេតុ Ġ ការ ប្រ ម ូល យក ជ ញ្ជ ្រា ំ ង ស្រ ូវ អ ស់ Ġ ឬ ដ ុត ជ ញ ្រ ្ ជា ំ ង ស្រ ូវ ចោល ĠâĢĭ ការ ប្រ ើប ្រា ស់ ជី គី មី Ġ និង ថ្ន ាំ សម ្លា ប់ ស ត ្វ ល្អ ិត ច ង ្រ ៃ ម ិន ស្រ ប តា ម ប ច្ច េក ទេស ត្រ ឹម ត្រូវ ការ កា ប់ ប ំ ផ្ល ាញ ព្រ ៃ ឈ ើ	196	▁តើ ស កម្ម ភាព ប ែប ណា ខ្ ល ះ ▁ដែល ធ ្វ ើ ឲ្យ ប ាត់ បង់ សារ ធាតុ ច ិ ញ្ច ឹម ▁	24	▁សកម្មភាព ដ ែល ធ ្វ ើ ឲ្យ ប ាត់ បង់ សារ ធាតុ ច ិ ញ្ច ឹម រួម មាន ការ ប ាត់ បង់ គ ម្រ ប់ រ ុ ក្ខ ជាតិ ដ ែល ធ ្វ ើ ឲ្យ មាន ការ ហ ូរ ច ្រ ោះ ស្រ ទ ាប់ ដ ី លើ ដ ែល ជា ស្រ ទ ាប់ សម្ប ូរ ជី ជាតិ ▁សម្បូរ សារ ធាតុ ច ិ ញ្ច ឹម ▁ការ ទុក ដ ី ចោល ដោយ គ ្ មាន ដ ាំ ដ ំណ ាំ ផ្ ស េង ៗ ▁ការ ដំ ា ដ ំណ ាំ តែ មួយ មុខ លើ ដ ី មួយ កន្លែង ▁មិន ផ្ល ាស់ ប ្ត ូរ ប្រ ភ េ ទ ដ ំណ ាំ ▁ការប្រមូល ផល ហ ួស ហេតុ ▁ការប្រមូល យក ជ ញ្ជ ្រ ាំង ស្រ ូវ អ ស់ ▁ឬ ដ ុត ជ ញ ្រ ្ ជ ាំង ស្រ ូវ ចោល ▁ការប្រើប្រាស់ ជី គី មី ▁និង ថ្ន ាំ ស ម្ល ាប់ ស ត ្វ ល្អ ិត ច ង ្រ ៃ ម ិន ស្រ ប ត ាម ប ច្ច េក ទេស ត្រ ឹម ត្រូវ ការ ក ាប់ ប ំ ផ្ល ាញ ព្រ ៃ ឈ ើ	180
នៅសម័យបុរេប្រវត្តិសាស្រ្ត តើស្រ្តីមានតួនាទីអ្វីខ្លះ នៅក្នុងសង្គម	null	នៅសម័យបុរេប្រវត្តិសាស្រ្ត ស្រី្តមានតួនាទីដូចជាស្រ្តីត្រូវបានគេចាត់ទុកជាធំក្នុងគ្រួសារមានសិទ្ធិអំណាចក្នុងការទូកដាក់ ចែកចាយទ្រព្យសម្បត្តិគ្រួសារតាមចំណង់ចិត្ត ដោយមិនបាច់សុំយោបល់ពីប្តីទេតែបើប្តីចង់ធ្វើអ្វីវិញ ត្រូវទទួលការយល់ព្រមពីប្រពន្ធជាមុនសិនស្រី្តមានសិទ្ធិខ្ពស់ ដើម្បីដឹកនាំសង្គម ឬកុលសម្ព័ន្ធរបស់ពួកគេ ព្រះនាង លីវ យី	null	នៅសម័យបុរេប្រវត្តិសាស្រ្ត ស្រី្តមានតួនាទីដូចជាស្រ្តីត្រូវបានគេចាត់ទុកជាធំក្នុងគ្រួសារមានសិទ្ធិអំណាចក្នុងការទូកដាក់ ចែកចាយទ្រព្យសម្បត្តិគ្រួសារតាមចំណង់ចិត្ត ដោយមិនបាច់សុំយោបល់ពីប្តីទេតែបើប្តីចង់ធ្វើអ្វីវិញ ត្រូវទទួលការយល់ព្រមពីប្រពន្ធជាមុនសិនស្រី្តមានសិទ្ធិខ្ពស់ ដើម្បីដឹកនាំសង្គម ឬកុលសម្ព័ន្ធរបស់ពួកគេ ព្រះនាង លីវ យី	នៅ សម័យ ប ុរ េ ប្រ វត្ត ិស ាស ្រ ្ត Ġ ត ើស ្រ ្ត ី មាន ត ួន ា ទី អ ្វី ខ្ ល ះ Ġ នៅ ក្នុង សង ្ គម Ġ	31	នៅ សម័យ ប ុរ េ ប្រ វត្ត ិស ាស ្រ ្ត Ġ ស្រី ្ត មាន ត ួន ា ទី ដូច ជា ស្រ ្ត ីត ្រ ូវ បាន គ េច ាត់ ទុក ជា ធ ំ ក្នុង គ្រួសារ មាន សិ ទ្ធិ អ ំណ ា ច ក្នុង ការ ទូ ក ដា ក់ Ġ ច ែក ច ាយ ទ្រ ព្យ សម្បត្តិ គ្រួសារ តា ម ចំ ណ ង់ ចិត្ត Ġ ដោយ ម ិន បា ច ់ សុ ំ យោ ប ល់ ពី ប្ តី ទេ តែ ប ើប ្ត ី ច ង់ ធ ្វ ើ អ ្វី វិញ Ġ ត្រូវ ទទួល ការ យ ល់ ព្រ ម ពី ប្រ ពន្ធ ជា ម ុន សិ ន ស្រី ្ត មាន សិ ទ្ធិ ខ្ ព ស់ Ġ ដើម ្ប ី ដ ឹក នាំ សង ្ គម Ġ ឬ ក ុល សម ្ ព ័ន ្ ធរ ប ស់ ព ួ ក គ េ Ġ ព្រ ះ នា ង Ġ លី វ Ġ យ ី Ġ	146	▁នៅ សម័យ ប ុរ េ ប្រ វ ត្តិ សា ស្រ ្ត ▁តើ ស្រ ្ត ី មាន ត ួ នាទី អ ្វី ខ្ ល ះ ▁នៅក្នុង ស ង្គ ម ▁	28	▁នៅ សម័យ ប ុរ េ ប្រ វ ត្តិ សា ស្រ ្ត ▁ស្រី ្ត មាន ត ួ នាទី ដូច ជា ស្រ ្ត ី ត្រូវ បាន គ េច ាត់ ទុក ជា ធ ំ ក្នុង គ្រួសារ មាន សិ ទ្ធិ អ ំ ណា ច ក្នុង ការ ទូ ក ដ ាក់ ▁ចែកចាយ ទ្រ ព្យ សម្បត្តិ គ្រួសារ ត ាម ច ំណ ង់ ចិត្ត ▁ដោយ ម ិន ប ាច់ ស ុំ យោ ប ល់ ពី ប្ តី ទេ តែ ប ើប ្ត ី ច ង់ ធ ្វ ើ អ ្វី វិញ ▁ត្រូវ ទទួល ការ យ ល់ ព្រ ម ពី ប្រ ពន្ធ ជា ម ុន ស ិន ស្រី ្ត មាន សិ ទ្ធិ ខ្ ព ស់ ▁ដើម្បី ដ ឹក នាំ ស ង្គ ម ▁ឬ ក ុល ស ម្ព ័ ន្ធ រ ប ស់ ព ួ ក គ េ ▁ព្រះនាង ▁លី វ ▁យី ▁	133
តើនារីរតនៈមានន័យដូចម្តេច	null	ថានារី គឺជារតនៈសម្បត្តិដែលជាត្បូងពេជ្រដ៏មានតម្លៃ ក្នុងន័យនេះរាជរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា មានគោលដៅលើកស្ទួយស្ថានភាពស្រ្តីខ្មែរ ឱ្យរួចផុតពីភាពងាយរងគ្រោះឈានឆ្ពោះទៅរកភាពថ្កុំថ្កើនរុងរឿង ថ្លៃថ្នូរ សម្បូរសប្បាយ តាមរយៈធ្វើការផ្លាស់ប្តូរឥរិយាបទអវិជ្ជមាន របស់សង្គម ដែលតែងតែគិតថាស្រ្តីជាក្រណាត់ស ងាយនឹងប្រឡាក់ខូចខាត ឱ្យក្លាយជារតនៈសម្បត្តិរបស់ជាតិ និងជាដៃគូដ៏មានតម្លៃរបស់បុរស ដែលសង្គមតែងតែឱ្យតម្លៃថាបុរសជាមាសទឹកជប់	null	ថានារី គឺជារតនៈសម្បត្តិដែលជាត្បូងពេជ្រដ៏មានតម្លៃ ក្នុងន័យនេះរាជរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា មានគោលដៅលើកស្ទួយស្ថានភាពស្រ្តីខ្មែរ ឱ្យរួចផុតពីភាពងាយរងគ្រោះឈានឆ្ពោះទៅរកភាពថ្កុំថ្កើនរុងរឿង ថ្លៃថ្នូរ សម្បូរសប្បាយ តាមរយៈធ្វើការផ្លាស់ប្តូរឥរិយាបទអវិជ្ជមាន របស់សង្គម ដែលតែងតែគិតថាស្រ្តីជាក្រណាត់ស ងាយនឹងប្រឡាក់ខូចខាត ឱ្យក្លាយជារតនៈសម្បត្តិរបស់ជាតិ និងជាដៃគូដ៏មានតម្លៃរបស់បុរស ដែលសង្គមតែងតែឱ្យតម្លៃថាបុរសជាមាសទឹកជប់	ត ើន ារ ី រ ត នៈ មាន ន ័យ ដូច ម្ ត េច Ġ	14	ថា នា រី Ġ គ ឺ ជា រ ត នៈ សម្បត្តិ ដ ែល ជា ត្ប ូង ព េ ជ្រ ដ ៏ មាន ត ម្ល ៃ Ġ ក្នុង ន ័យ នេះ រាជ រដ្ឋ ា ភិ បាល ក ម្ព ុ ជា Ġ មាន គោ ល ដ ៅ លើក ស្ទ ួយ ស្ថាន ភាព ស្រ ្ត ី ខ្ ម ែរ Ġ ឱ្យ រ ួច ផ ុត ពី ភាព ង ាយ រ ង គ្រ ោះ ឈ ាន ឆ្ ព ោះ ទៅ រក ភាព ថ ្ក ុំ ថ ្ក ើន រ ុង រឿង Ġ ថ្លៃ ថ្ន ូរ Ġ សម្ប ូរ សប្បាយ Ġ តា ម រយ ៈ ធ ្វ ើក ារ ផ្ល ាស់ ប្ តូ រ âĢĭ ឥ រិយា បទ អ វិ ជ្ជ មាន Ġ រ ប ស់ សង ្ គម Ġ ដ ែល តែ ង តែ គ ិត ថា ស្រ ្ត ី ជា ក្រ ណា ត់ ស Ġ ង ាយ នឹង ប្រ ឡា ក់ ខ ូច ខា ត Ġ ឱ្យ ក្លា យ ជា រ ត នៈ សម្បត្តិ រ ប ស់ ជាតិ Ġ និង ជា ដៃ គូ ដ ៏ មាន ត ម្ល ៃ រ ប ស់ ប ុរ ស Ġ ដ ែល សង ្ គម តែ ង តែ ឱ្យ ត ម្ល ៃ ថា ប ុរ ស ជា មាស ទឹក ជ ប់	190	▁តើ នា រី រ ត នៈ មាន ន ័យ ដូច ម ្ត េច ▁	13	▁ថា នា រី ▁គឺជា រ ត នៈ សម្បត្តិ ដ ែល ជា ត្ប ូង ព េ ជ្រ ដ ៏ មាន ត ម្ល ៃ ▁ក្នុង ន ័យ នេះ រាជ រ ដ្ឋា ភិ បាល ក ម្ព ុ ជា ▁មាន គ ោល ដ ៅ លើក ស្ទ ួយ ស្ថាន ភាព ស្រ ្ត ី ខ្ ម ែរ ▁ឱ្យ រ ួច ផ ុត ពី ភាព ង ាយ រ ង គ្រ ោះ ឈ ាន ឆ្ ព ោះ ទៅ រក ភាព ថ ្ក ុំ ថ ្ក ើន រ ុង រឿង ▁ថ្លៃ ថ្ន ូរ ▁សម្បូរ សប្បាយ ▁តាមរយៈ ធ ្វ ើ ការ ផ្ល ាស់ ប ្ត ូរ ▁ឥ រិយា បទ អ វិ ជ្ជ មាន ▁របស់ ស ង្គ ម ▁ដែល ត ែង តែ គ ិត ថា ស្រ ្ត ី ជា ក្រ ណ ាត់ ស ▁ងាយ នឹង ប្រ ឡា ក់ ខ ូច ខា ត ▁ឱ្យ ក្លា យ ជា រ ត នៈ សម្បត្តិ រ ប ស់ ជាតិ ▁និង ជា ដៃ គូ ដ ៏ មាន ត ម្ល ៃ រ ប ស់ ប ុរ ស ▁ដែល ស ង្គ ម ត ែង តែ ឱ្យ ត ម្ល ៃ ថា ប ុរ ស ជា មាស ទឹក ជ ប់	179
ចូររាប់ឈ្មោះខេត្តដែលនៅជុំវិញបឹងទន្លេសាប	null	ខេត្តដែលនៅជុំវិញបឹងទន្លេសាបមាន ខេត្តកំពង់ធំ សៀមរាប បាត់ដំបង់ ពោធិ៍សាត់ និងខេត្តកំពុងឆ្នាំង	null	ខេត្តដែលនៅជុំវិញបឹងទន្លេសាបមាន ខេត្តកំពង់ធំ សៀមរាប បាត់ដំបង់ ពោធិ៍សាត់ និងខេត្តកំពុងឆ្នាំង	ច ូរ រា ប់ ឈ្មោះ ខ េត ្ត ដ ែល នៅ ជ ុំ វិញ ប ឹង ទ ន្ ល េស ាប Ġ	21	ខ េត ្ត ដ ែល នៅ ជ ុំ វិញ ប ឹង ទ ន្ ល េស ាប មាន Ġ ខ េត ្ត កំ ព ង់ ធ ំ Ġ ស ៀម រា ប Ġ បា ត់ ដំ បង់ Ġ ព ោ ធិ ៍ សា ត់ Ġ និង ខ េត ្ត កំ ពុ ង ឆ្នាំ ង	48	▁ចូរ រ ាប់ ឈ្មោះ ខ េ ត្ត ដ ែល នៅ ជ ុំ វិញ ប ឹង ទ ន ្ល េស ាប ▁	20	▁ខេត្ត ដ ែល នៅ ជ ុំ វិញ ប ឹង ទ ន ្ល េស ាប មាន ▁ខេត្ត ក ំព ង់ ធ ំ ▁សៀមរាប ▁បាត់ដំបង ់ ▁ពោធិ៍សាត់ ▁និង ខ េ ត្ត ក ំព ុង ឆ្នាំ ង	34
តើប្រទេសអាឡឺម៉ង់បែកបាត់ជាពីរនៅថ្ងៃខែឆ្នាំណា មកពីមូលហេតុអ្វី	null	ប្រទេសអាឡឺម៉ង់ត្រូវបានបែកបាក់ជាពីរនៅថ្ងៃទី១២ ខែសីហា ឆ្នាំ ១៩៤៨ដោយសារការប្រឈមដាក់គ្នារវាងមហាអំណាចឋទាំងពីរ រួមមានសហភាពសូរៀត និងសហរដ្ឋអាមេរិកសន្និសីទក្រុងយ៉ាលតាបែងចែកប្រទេសអាឡឺម៉ង់ជាបួនតំបន់ត្រួតត្រា ដើម្បីកុំឪ្យប្រទេសនេះមានលទ្ធភាពបង្កសង្គ្រាមទៀត	null	ប្រទេសអាឡឺម៉ង់ត្រូវបានបែកបាក់ជាពីរនៅថ្ងៃទី១២ ខែសីហា ឆ្នាំ ១៩៤៨ដោយសារការប្រឈមដាក់គ្នារវាងមហាអំណាចឋទាំងពីរ រួមមានសហភាពសូរៀត និងសហរដ្ឋអាមេរិកសន្និសីទក្រុងយ៉ាលតាបែងចែកប្រទេសអាឡឺម៉ង់ជាបួនតំបន់ត្រួតត្រា ដើម្បីកុំឪ្យប្រទេសនេះមានលទ្ធភាពបង្កសង្គ្រាមទៀត	ត ើប ្រ ទេស អា ឡ ឺ ម៉ង់ បែក បា ត់ ជា ពី រ នៅ ថ ្ង ៃ ខែ ឆ្នាំ ណា Ġ មក ពី ម ូល ហេតុ អ ្វី Ġ	28	ប្រ ទេស អា ឡ ឺ ម៉ង់ ត្រូវ បាន បែក បា ក់ ជា ពី រ នៅ ថ ្ង ៃ ទី១ ២ Ġ ខែ សី ហា Ġ ឆ្នាំ Ġ ១៩ ៤ ៨ ដោយ សារ âĢĭ ការ ប្រ ឈ ម ដា ក់ គ្នា រ វា ង ម ហា អ ំណ ា ច ឋ ទ ាំង ពី រ Ġ រួម មាន ស ហ ភាព ស ូរ ៀត Ġ និង ស ហ រដ្ឋ អា មេ រិក ស ន្ន ិស ី ទ ក្រុង យ៉ា ល តា ប ែង ច ែក ប្រ ទេស អា ឡ ឺ ម៉ង់ ជា ប ួន ត ំ ប ន់ ត្រ ួត ត្រា Ġ ដើម ្ប ី ក ុំ ឪ ្យ ប្រ ទេស នេះ មាន ល ទ្ធ ភាព បង ្ក សង ្ គ្រ ាម ទៀត	115	▁តើ ប្រ ទេស អា ឡ ឺ ម៉ង់ បែក ប ាត់ ជា ពី រ នៅ ថ ្ង ៃ ខែ ឆ្នាំ ណា ▁មកពី ម ូល ហេតុ អ ្វី ▁	26	▁ប្រទេស អា ឡ ឺ ម៉ង់ ត្រូវ បាន បែក ប ាក់ ជា ពី រ នៅ ថ ្ង ៃ ទី១ ២ ▁ខែសីហា ▁ឆ្នាំ ▁១៩ ៤ ៨ ដោយ សារ ▁ការប្រឈម ដ ាក់ គ្នា រ វ ាង ម ហា អ ំ ណា ច ឋ ទ ាំង ពី រ ▁រួម មាន ស ហ ភាព ស ូរ ៀត ▁និង ស ហ រដ្ឋ អា មេ រិក ស ន្ន ិ សី ទ ក្រុង យ៉ា ល តា ប ែង ច ែក ប្រ ទេស អា ឡ ឺ ម៉ង់ ជា ប ួន ត ំ ប ន់ ត្រ ួត ត្រា ▁ដើម្បី ក ុំ ឪ ្យ ប្រ ទេស នេះ មាន ល ទ្ធ ភាព ប ង្ក ស ង្គ ្រា ម ទៀត	107
លទ្ធិប្រជាធិតេយ្យមានបីរបប តើរបបទាំងនោះគឺអ្វីខ្លះ	null	លទ្ធិប្រជាធិតេយ្យមានបីរបបដូចជា របបប្រធានាធិបតីនិយម ដូចប្រទេសអាមេរិករបបសភានិយម ដូចប្រទេសអង់គ្លេស និងអូស្ត្រាលីរបបចម្រុះ គឺសភានិយមពាក់កណ្តាល ប្រធានាធិបតីនិយមពាក់កណ្តាលដូចប្រទេសបារាំង	null	លទ្ធិប្រជាធិតេយ្យមានបីរបបដូចជា របបប្រធានាធិបតីនិយម ដូចប្រទេសអាមេរិករបបសភានិយម ដូចប្រទេសអង់គ្លេស និងអូស្ត្រាលីរបបចម្រុះ គឺសភានិយមពាក់កណ្តាល ប្រធានាធិបតីនិយមពាក់កណ្តាលដូចប្រទេសបារាំង	ល ទ្ធិ ប្រ ជា ធិ ត េយ្យ មាន បី រ ប ប Ġ ត ើរ ប បទ ាំង ន ោះ គ ឺ អ ្វី ខ្ ល ះ Ġ	26	ល ទ្ធិ ប្រ ជា ធិ ត េយ្យ មាន បី រ ប ប ដូច ជា Ġ រ ប ប ប្រ ធាន ា ធិ បតី និយម Ġ ដូច ប្រ ទេស អា មេ រិក រ ប ប ស ភា និយម Ġ ដូច ប្រ ទេស អ ង់ គ ្ល េស Ġ និង អូ ស្ត្រ ាល ី រ ប ប ចម្រ ុះ Ġ គ ឺ ស ភា និយម ពាក់ ក ណ្ត ាល ĠâĢĭ ប្រ ធាន ា ធិ បតី និយម ពាក់ ក ណ្ត ាល ដូច ប្រ ទេស បា រា ំ ង	79	▁លទ្ធិ ប្រ ជា ធ ិត េយ្យ មាន បី រ ប ប ▁តើ រ ប បទ ាំង ន ោះ គ ឺ អ ្វី ខ្ ល ះ ▁	25	▁លទ្ធិ ប្រ ជា ធ ិត េយ្យ មាន បី រ ប ប ដូច ជា ▁របប ប្រ ធាន ា ធិ បតី និយម ▁ដូច ប្រ ទេស អា មេ រិក រ ប ប ស ភា និយម ▁ដូច ប្រ ទេស អ ង់ គ ្ល េស ▁និង អូ ស្ត្រ ាល ី រ ប ប ចម្រ ុះ ▁គឺ ស ភា និយម ពាក់ ក ណ្ត ាល ▁ប្រធានាធិបតី និយម ពាក់ ក ណ្ត ាល ដូច ប្រ ទេស ប ារ ាំង	70
តើផ្កាយដុះកន្ទុយមានប្រភពមកពីណា	null	ផ្កាយដុះកន្ទុយមានប្រភពមកពីតំបន់រាងស៊្វែមួយហៅថា ពពកអត់ដែលស្ថិតនៅព័ទ្ធជុំវិញប្រព័ន្ធព្រះអាទិត្យ	null	ផ្កាយដុះកន្ទុយមានប្រភពមកពីតំបន់រាងស៊្វែមួយហៅថា ពពកអត់ដែលស្ថិតនៅព័ទ្ធជុំវិញប្រព័ន្ធព្រះអាទិត្យ	ត ើ ផ្ កាយ ដ ុះ ក ន្ទ ុយ មាន ប្រ ភព មក ពី ណា Ġ	15	ផ្ កាយ ដ ុះ ក ន្ទ ុយ មាន ប្រ ភព មក ពី ត ំ ប ន់ រា ង ស៊ ្វ ែម ួយ ហ ៅ ថា âĢĭ Ġ ព ព ក អ ត់ ដ ែល ស្ ថ ិត នៅ ព័ទ្ធ ជ ុំ វិញ ប្រ ព ័ន ្ ធ ព្រ ះ អា ទិ ត ្យ	51	▁តើ ផ្ កាយ ដ ុះ ក ន្ទ ុយ មាន ប្រ ភព មក ពី ណា ▁	14	▁ផ្កាយ ដ ុះ ក ន្ទ ុយ មាន ប្រ ភព មក ពី ត ំ ប ន់ រ ាង ស៊ ្វ ែ មួយ ហ ៅ ថា ▁ពពក អ ត់ ដ ែល ស ្ថ ិត នៅ ព័ទ្ធ ជ ុំ វិញ ប្រ ព ័ ន្ធ ព្រ ះ អា ទ ិត ្យ	47
តើអ្នកបង្កើតថ្មី តែងជួបឧបសគ្គអ្វីខ្លះ	null	២ ឧបសគ្គដែលអ្នកបង្កើតថ្មីតែងជួបប្រទះនោះគឺការច្រណែនពីសំណាក់អ្នកស្រាវជ្រាវដទៃទៀត ដោយអ្នកប្រាជ្ញាខ្លះមិនព្រមទទួលស្គាល់តំលៃនៃការបង្កើតថ្មី របស់អ្នកជំនាន់ក្រោយ បុរេវិនិច្ឆ័យខុសឆ្គង អ្នកខ្លះទទួលស្គាល់អ្វីដែលខ្លួនធ្លាប់ជឿ បដិសេធការបង្កើតថ្មីទំនាស់ជាមួយអ្នកកាន់អំណាច អ្នកកាន់អំណាចខ្លះ មានគំនិតអភិរក្សចាត់ទុក អ្នកបង្កើតថ្មី ជាអ្នកបដិវត្តជាសត្រូវទំលាប់របស់ប្រជារាស្រ្ត មិនអាចផ្លាស់ប្តូរទម្លាប់ដែលខ្លួនធ្លាប់មានតាំងពីយូររមកហើយ	null	២ ឧបសគ្គដែលអ្នកបង្កើតថ្មីតែងជួបប្រទះនោះគឺការច្រណែនពីសំណាក់អ្នកស្រាវជ្រាវដទៃទៀត ដោយអ្នកប្រាជ្ញាខ្លះមិនព្រមទទួលស្គាល់តំលៃនៃការបង្កើតថ្មី របស់អ្នកជំនាន់ក្រោយ បុរេវិនិច្ឆ័យខុសឆ្គង អ្នកខ្លះទទួលស្គាល់អ្វីដែលខ្លួនធ្លាប់ជឿ បដិសេធការបង្កើតថ្មីទំនាស់ជាមួយអ្នកកាន់អំណាច អ្នកកាន់អំណាចខ្លះ មានគំនិតអភិរក្សចាត់ទុក អ្នកបង្កើតថ្មី ជាអ្នកបដិវត្តជាសត្រូវទំលាប់របស់ប្រជារាស្រ្ត មិនអាចផ្លាស់ប្តូរទម្លាប់ដែលខ្លួនធ្លាប់មានតាំងពីយូររមកហើយ	ត ើ អ្នក បង ្ក ើត ថ ្ម ី Ġ តែ ង ជ ួ ប ឧ ប ស គ្គ អ ្វី ខ្ ល ះ Ġ	23	២ Ġ ឧ ប ស គ្គ ដ ែល អ្នក បង ្ក ើត ថ ្ម ីត ែង ជ ួ ប ប្រ ទ ះ ន ោះ គ ឺ ការ ច្ រណ ែន ពី សំ ណា ក់ អ្នក ស្រ ាវ ជ្រ ាវ ដ ទ ៃ ទៀត Ġ ដោយ អ្នក ប្រា ជ្ញ ា ខ្ ល ះ ម ិន ព្រ ម ទទួល ស្ គ ាល់ ត ំ ល ៃ នៃ ការ បង ្ក ើត ថ ្ម ី Ġ រ ប ស់ អ្នក ជំ នា ន់ ក្រ ោយ Ġ ប ុរ េ វិ និ ច្ឆ ័យ ខុស ឆ្ គ ង Ġ អ្នក ខ្ ល ះ ទទួល ស្ គ ាល់ អ ្វី ដ ែល ខ្លួន ធ ្លា ប់ ជ ឿ Ġ ប ដ ិស េ ធ ការ បង ្ក ើត ថ ្ម ី ទំ នា ស់ ជា មួយ អ្នក កាន់ អ ំណ ា ច Ġ អ្នក កាន់ អ ំណ ា ច ខ្ ល ះ Ġ មាន គ ំ និ ត អ ភិ រក ្ស ច ាត់ ទុក Ġ អ្នក បង ្ក ើត ថ ្ម ី Ġ ជា អ្នក ប ដ ិ វត្ត ជា ស ត្រូវ ទំ លា ប់ រ ប ស់ ប្រ ជា រា ស្រ ្ត Ġ ម ិន អា ច ផ្ល ាស់ ប្ តូ រ ទ ម្ល ាប់ ដ ែល ខ្លួន ធ ្លា ប់ មាន តាំង ពី យ ូរ រ មក ហើយ	205	▁តើ អ្នក ប ង្ក ើត ថ ្ម ី ▁តែង ជ ួ ប ឧ ប ស គ្គ អ ្វី ខ្ ល ះ ▁	21	▁២ ▁ឧបសគ្គ ដ ែល អ្នក ប ង្ក ើត ថ ្ម ីត ែង ជ ួ ប ប្រ ទ ះ ន ោះ គ ឺ ការ ច្ រណ ែន ពី ស ំណ ាក់ អ្នក ស្រ ាវ ជ្រ ាវ ដ ទ ៃ ទៀត ▁ដោយ អ្នក ប្រា ជ្ញ ា ខ្ ល ះ ម ិន ព្រ ម ទទួល ស្ គ ាល់ ត ំ ល ៃ នៃ ការ ប ង្ក ើត ថ ្ម ី ▁របស់ អ្នក ជំ ន ាន់ ក្រ ោយ ▁បុ រ េ វិ និ ច្ឆ ័យ ខុស ឆ្ គ ង ▁អ្នក ខ្ ល ះ ទទួល ស្ គ ាល់ អ ្វី ដ ែល ខ្លួន ធ ្ល ាប់ ជ ឿ ▁បដិសេធ ការ ប ង្ក ើត ថ ្ម ី ទំ ន ាស់ ជា មួយ អ្នក កាន់ អ ំ ណា ច ▁អ្នក កាន់ អ ំ ណា ច ខ្ ល ះ ▁មាន គ ំ ន ិត អ ភិ រ ក្ស ច ាត់ ទុក ▁អ្នក ប ង្ក ើត ថ ្ម ី ▁ជា អ្នក ប ដ ិ វត្ត ជា ស ត្រូវ ទំ ល ាប់ រ ប ស់ ប្រ ជា រា ស្រ ្ត ▁មិន អា ច ផ្ល ាស់ ប ្ត ូរ ទ ម្ល ាប់ ដ ែល ខ្លួន ធ ្ល ាប់ មាន តាំង ពី យ ូរ រ មក ហើយ	195
តើនាយករដ្ឋមន្រ្តីមានតួនាទី និងសមត្ថកិច្ចធ្វើអ្វីខ្លះ	null	នាយករដ្ឋមន្រ្តីមានតួនាទី និងសមត្ថកិច្ចៈនាយករដ្ឋមន្រ្តីមានតួនាទី ដឹកនាំអង្គប្រជុំហើយអាចប្រគល់ភារកិច្ចជូនឧបនាយករដ្ឋមន្រ្តីដឹកនាំអង្គប្រជុំពិនិត្យស្រាវជ្រាវបាននាយករដ្ឋមន្រ្តីអាចចែករំលែកអំនាចរបស់ខ្លួនទៅឲ្យឧបនាយករដ្ឋមន្រ្តីឬសមាជិកណាមួយនៃរដ្ឋាភិបាលបាននាយករដ្ឋមន្រ្តីជាប្រមុខរដ្ឋាភិបាល មានភារកិច្ចទទួលខុសត្រូវរួមជាមួយសមាជិកទាំងឡាយ ចំពោះមុខរដ្ឋសភាអំពីនយោបាយទូទៅនិងសកម្មើភាពរបស់រដ្ឋាភិបាលនាយករដ្ឋមន្រ្តីដឹកនាំការងារ របស់គណៈរដ្ឋមន្រ្តីចាត់ចែងបញ្ជារាល់សកម្មភាពរបស់រដ្ឋាភិបាលលើគ្រប់លើវិស័យនាយករដ្ឋមន្រ្តីជាអ្នកកោះប្រជុំ និងអធិបតីនៃអង្គប្រជុំ អង្គប្រជុំពេញអង្គរបស់គណៈរដ្ឋមន្រ្តីសម្រេចដោះស្រាយរាល់កិច្ចការទូទៅ របស់រាជរដ្ឋាភិបាលនាយករដ្ឋមន្រ្តីអាចប្រគល់សិទ្ធិជូន សមាជិករាជរដ្ឋាភិបាលណាម្នាក់ឲ្យកោះប្រជុំនិងធ្វោះគណៈអធិបតីអង្គប្រជុំអន្តរក្រសួង ប៉ុន្តែអង្គប្រជុំនោះគ្មានសិទ្ធិសម្រេចកិច្ចការតាងនាមរាជរដ្ឋាភិបាលឡើយនាយករដ្ឋមន្រ្តីដឹកនាំការចរចារនិងចុះហត្ថលេខាលើសេចក្តីព្រមព្រៀងពាណិជ្ជកម្ម ជាប្រតិបត្តិការរសេដ្ឋកិច្ច វប្បធម៌ វិទ្យាសាស្រ្ត បច្ចេកទេស និងការពារប្រទេស នាយករដ្ឋមន្រ្តីអាចប្រគល់សិទ្ធិសមាជិករដ្ឋាភិបាលណាម្នាក់ជាអ្នកចរចារនឹងចុះហត្ថលេខា នាយករដ្ឋមន្រ្តីចុះហត្ថលេខាលើអនុក្រឹត្យសេចក្តីសម្រេច និងសារាចររបស់គណៈរដ្ឋមន្រ្តី លិខិតបទដ្ឋាននានាដែលមានអនុភាពទូទៅរបស់រដ្ឋាភិបាលត្រូវបានចុះរាជកិច្ចនាយករដ្ឋលើកសំណើដល់គណៈប្រជុំវិសាមញ្ញលើកសំណើរស្តីពីសេចក្តីព្រៀងច្បាប់និងសំណើរតែងតាំងផ្លាស់ប្តូរ បញ្ចាប់ភារកិច្ចដោយព្រះរាជក្រឹត្យនូវមន្រ្តីជាន់ខ្ពស់និងយោធានាយករដ្ឋមន្រ្តីមានសិទ្ធិបញ្ជាចំណាយក្រៅពីការកំណត់ក្នុងថវិការជាតិ ដើម្បីដោះស្រាយកិច្ចការចាំបាច់ និងបន្ទាន់រួចរាយការជូនរដ្ឋសភាភ្លាមនាយករដ្ឋមន្រ្តីដឹកនាំការងាររបស់ទីស្តីការគណៈរដ្ឋមន្រ្តី	null	នាយករដ្ឋមន្រ្តីមានតួនាទី និងសមត្ថកិច្ចៈនាយករដ្ឋមន្រ្តីមានតួនាទី ដឹកនាំអង្គប្រជុំហើយអាចប្រគល់ភារកិច្ចជូនឧបនាយករដ្ឋមន្រ្តីដឹកនាំអង្គប្រជុំពិនិត្យស្រាវជ្រាវបាននាយករដ្ឋមន្រ្តីអាចចែករំលែកអំនាចរបស់ខ្លួនទៅឲ្យឧបនាយករដ្ឋមន្រ្តីឬសមាជិកណាមួយនៃរដ្ឋាភិបាលបាននាយករដ្ឋមន្រ្តីជាប្រមុខរដ្ឋាភិបាល មានភារកិច្ចទទួលខុសត្រូវរួមជាមួយសមាជិកទាំងឡាយ ចំពោះមុខរដ្ឋសភាអំពីនយោបាយទូទៅនិងសកម្មើភាពរបស់រដ្ឋាភិបាលនាយករដ្ឋមន្រ្តីដឹកនាំការងារ របស់គណៈរដ្ឋមន្រ្តីចាត់ចែងបញ្ជារាល់សកម្មភាពរបស់រដ្ឋាភិបាលលើគ្រប់លើវិស័យនាយករដ្ឋមន្រ្តីជាអ្នកកោះប្រជុំ និងអធិបតីនៃអង្គប្រជុំ អង្គប្រជុំពេញអង្គរបស់គណៈរដ្ឋមន្រ្តីសម្រេចដោះស្រាយរាល់កិច្ចការទូទៅ របស់រាជរដ្ឋាភិបាលនាយករដ្ឋមន្រ្តីអាចប្រគល់សិទ្ធិជូន សមាជិករាជរដ្ឋាភិបាលណាម្នាក់ឲ្យកោះប្រជុំនិងធ្វោះគណៈអធិបតីអង្គប្រជុំអន្តរក្រសួង ប៉ុន្តែអង្គប្រជុំនោះគ្មានសិទ្ធិសម្រេចកិច្ចការតាងនាមរាជរដ្ឋាភិបាលឡើយនាយករដ្ឋមន្រ្តីដឹកនាំការចរចារនិងចុះហត្ថលេខាលើសេចក្តីព្រមព្រៀងពាណិជ្ជកម្ម ជាប្រតិបត្តិការរសេដ្ឋកិច្ច វប្បធម៌ វិទ្យាសាស្រ្ត បច្ចេកទេស និងការពារប្រទេស នាយករដ្ឋមន្រ្តីអាចប្រគល់សិទ្ធិសមាជិករដ្ឋាភិបាលណាម្នាក់ជាអ្នកចរចារនឹងចុះហត្ថលេខា នាយករដ្ឋមន្រ្តីចុះហត្ថលេខាលើអនុក្រឹត្យសេចក្តីសម្រេច និងសារាចររបស់គណៈរដ្ឋមន្រ្តី លិខិតបទដ្ឋាននានាដែលមានអនុភាពទូទៅរបស់រដ្ឋាភិបាលត្រូវបានចុះរាជកិច្ចនាយករដ្ឋលើកសំណើដល់គណៈប្រជុំវិសាមញ្ញលើកសំណើរស្តីពីសេចក្តីព្រៀងច្បាប់និងសំណើរតែងតាំងផ្លាស់ប្តូរ បញ្ចាប់ភារកិច្ចដោយព្រះរាជក្រឹត្យនូវមន្រ្តីជាន់ខ្ពស់និងយោធានាយករដ្ឋមន្រ្តីមានសិទ្ធិបញ្ជាចំណាយក្រៅពីការកំណត់ក្នុងថវិការជាតិ ដើម្បីដោះស្រាយកិច្ចការចាំបាច់ និងបន្ទាន់រួចរាយការជូនរដ្ឋសភាភ្លាមនាយករដ្ឋមន្រ្តីដឹកនាំការងាររបស់ទីស្តីការគណៈរដ្ឋមន្រ្តី	ត ើន ាយ ករ ដ្ឋ ម ន្ រ ្ត ី មាន ត ួន ា ទី Ġ និង សម ត្ថ កិច្ច ធ ្វ ើ អ ្វី ខ្ ល ះ Ġ	27	នា យក រដ្ឋ ម ន្ រ ្ត ី មាន ត ួន ា ទី Ġ និង សម ត្ថ កិច្ច ៈ នា យក រដ្ឋ ម ន្ រ ្ត ី មាន ត ួន ា ទី Ġ ដ ឹក នាំ អង្គ ប្រជុំ ហើយ អា ច ប្រ គ ល់ ភា រក ិច ្ច ជ ូន ឧ ប នា យក រដ្ឋ ម ន្ រ ្ត ី ដ ឹក នាំ អង្គ ប្រជុំ ពិ និ ត ្យ ស្រ ាវ ជ្រ ាវ បាន នា យក រដ្ឋ ម ន្ រ ្ត ី អា ច ច ែក រំ ល ែក អ ំ នា ចរ ប ស់ ខ្ ល ួ âĢĭ ន ទៅ ឲ្យ ឧ ប នា យក រដ្ឋ ម ន្ រ ្ត ី ឬ សម ា ជ ិក ណា មួយ នៃ រដ្ឋ ា ភិ បាល បាន នា âĢĭ យក រដ្ឋ ម ន្ រ ្ត ី ជា ប្រ មុខ រដ្ឋ ា ភិ បាល Ġ មាន ភា រក ិច ្ច ទទួល ខុស ត្រូវ រួម ជា មួយ សម ា ជ ិក ទ ាំង ឡា យ Ġ ចំ ព ោះ មុខ រដ្ឋ ស ភា អ ំព ីន យោ បា យ ទូ ទៅ និង ស កម្ម ើ ភាព រ ប ស់ រដ្ឋ ា ភិ បាល នា យក រដ្ឋ ម ន្ រ ្ត ី ដ ឹក នាំ ការងារ Ġ រ ប ស់ គ ណៈ រដ្ឋ ម ន្ រ ្ត ី ច ាត់ ច ែង បញ្ជា រា ល់ ស កម្ម ភាព រ ប ស់ រដ្ឋ ា ភិ បាល លើ គ្រ ប់ លើ វិ ស ័យ នា យក រដ្ឋ ម ន្ រ ្ត ី ជា អ្នក ក ោះ ប្រជុំ Ġ និង អ ធិ បតី នៃ អង្គ ប្រជុំ Ġ អង្គ ប្រជុំ ព េញ អង្គ រ ប ស់ គ ណៈ រដ្ឋ ម ន្ រ ្ត ី សម ្រ េច ដ ោះ ស្រ ាយ រា ល់ កិច្ច ការ ទូ ទៅ Ġ រ ប ស់ រាជ រដ្ឋ ា ភិ បាល នា យក រដ្ឋ ម ន្ រ ្ត ី អា ច ប្រ âĢĭ គ ល់ សិ ទ្ធិ ជ ូ âĢĭ ន Ġ សម ា ជ ិក រាជ រដ្ឋ ា ភិ បាល ណា ម្ នាក់ ឲ្យ ក ោះ ប្រជុំ និង ធ ្វ ោះ គ ណៈ អ ធិ បតី អង្គ ប្រជុំ អ ន្ត រក ្រ ស ួង Ġ ប៉ ុន ្ត ែ អង្គ ប្រជុំ ន ោះ គ ្ម ាន សិ ទ្ធិ សម ្រ េច កិច្ច ការ តា ង នា ម រាជ រដ្ឋ ា ភិ បាល ឡ ើយ នា យក រដ្ឋ ម ន្ រ ្ត ី ដ ឹក នាំ ការ ចរ ចារ និង ច ុះ ហ ត្ថ លេខ ាល ើស េច ក្តី ព្រមព្រៀង ពា ណ ិ ជ្ជ កម្ម Ġ ជា ប្រ តិ ប ត្តិ ការ រស េ ដ្ឋ កិច្ច Ġ វ ប្ប ធម៌ Ġ វិទ្យា សា ស្រ ្ត Ġ ប ច្ច េក ទេស Ġ និង ការពារ ប្រ ទេស Ġ នា យក រដ្ឋ ម ន្ រ ្ត ី អា ច ប្រ គ ល់ សិ ទ្ធិ សម ា ជ ិក រដ្ឋ ា ភិ បាល ណា ម្ នាក់ ជា អ្នក ចរ ចារ នឹង ច ុះ ហ ត្ថ លេខ ា Ġ នា យក រដ្ឋ ម ន្ រ ្ត ី ច ុះ ហ ត្ថ លេខ ាល ើ អនុ ក្រ ឹត ្យ សេ ច ក្តី សម ្រ េច Ġ និង សារ ា ចរ រ ប ស់ គ ណៈ រដ្ឋ ម ន្ រ ្ត ី Ġ ល ិ ខ ិត បទ ដ្ឋាន នា នា ដ ែល មាន អនុ ភាព ទូ ទៅ រ ប ស់ រដ្ឋ ា ភិ បាល ត្រូវ បាន ច ុះ រាជ កិច្ច នា យក រដ្ឋ លើក សំ ណ ើ ដល់ គ ណៈ ប្រជុំ វិ សា ម ញ្ញ លើក សំ ណ ើរ ស្ត ី ពី សេ ច ក្តី ព្រ ៀង ច្ បា ប់ និង សំ ណ ើរ តែ ង តាំង ផ្ល ាស់ ប្ តូ រ Ġ បញ្ច ាប់ ភា រក ិច ្ច ដោយ ព្រ ះ រាជ ក្រ ឹត ្យ ន ូវ ម ន្ រ ្ត ី ជា ន់ ខ្ ព ស់ និង យោ ធាន ាយ ករ ដ្ឋ ម ន្ រ ្ត ី មាន សិ ទ្ធិ បញ្ជា ចំ ណា យក ្រ ៅ ពី ការ កំ ណ ត់ ក្នុង ថ វិ ការ ជាតិ Ġ ដើម ្ប ី ដ ោះ ស្រ ាយ កិច្ច ការ ចាំបាច់ Ġ និង ប ន្ទ ាន់ រ ួច រា យក ារ ជ ូន រដ្ឋ ស ភា ភ្ល ាម នា យក រដ្ឋ ម ន្ រ ្ត ី ដ ឹក នាំ ការងារ រ ប ស់ ទី ស្ត ី ការ គ ណៈ រដ្ឋ ម ន្ រ ្ត ី	677	▁តើ នា យក រដ្ឋ ម ន ្រ ្ត ី មាន ត ួ នាទី ▁និង សម ត្ថ កិច្ច ធ ្វ ើ អ ្វី ខ្ ល ះ ▁	25	▁នាយក រដ្ឋ ម ន ្រ ្ត ី មាន ត ួ នាទី ▁និង សម ត្ថ កិច្ច ៈ នា យក រដ្ឋ ម ន ្រ ្ត ី មាន ត ួ នាទី ▁ដឹកនាំ អង្គ ប្រជុំ ហើយ អា ច ប្រ គ ល់ ភា រ កិច្ច ជ ូន ឧ ប នា យក រដ្ឋ ម ន ្រ ្ត ី ដ ឹក នាំ អង្គ ប្រជុំ ព ិន ិត ្យ ស្រ ាវ ជ្រ ាវ បាន នា យក រដ្ឋ ម ន ្រ ្ត ី អា ច ច ែក រំ ល ែក អ ំ នា ចរ ប ស់ ខ្ ល ួ ▁ន ទៅ ឲ្យ ឧ ប នា យក រដ្ឋ ម ន ្រ ្ត ី ឬ ស មា ជ ិក ណា មួយ នៃ រ ដ្ឋា ភិ បាល បាន នា ▁យក រដ្ឋ ម ន ្រ ្ត ី ជា ប្រ មុខ រ ដ្ឋា ភិ បាល ▁មាន ភា រ កិច្ច ទទួល ខុស ត្រូវ រួម ជា មួយ ស មា ជ ិក ទ ាំង ឡា យ ▁ចំពោះ មុខ រដ្ឋ ស ភា អ ំព ីន យោ ប ាយ ទូ ទៅ និង ស កម្ម ើ ភាព រ ប ស់ រ ដ្ឋា ភិ បាល នា យក រដ្ឋ ម ន ្រ ្ត ី ដ ឹក នាំ ការងារ ▁របស់ គ ណៈ រដ្ឋ ម ន ្រ ្ត ី ច ាត់ ច ែង បញ្ជា រ ាល់ ស កម្ម ភាព រ ប ស់ រ ដ្ឋា ភិ បាល លើ គ្រ ប់ លើ វិ ស ័យ នា យក រដ្ឋ ម ន ្រ ្ត ី ជា អ្នក ក ោះ ប្រជុំ ▁និង អ ធិ បតី នៃ អង្គ ប្រជុំ ▁អង្គ ប្រជុំ ព េញ អង្គ រ ប ស់ គ ណៈ រដ្ឋ ម ន ្រ ្ត ី ស ម្រ េច ដ ោះ ស្រ ាយ រ ាល់ កិច្ច ការ ទូ ទៅ ▁របស់ រាជ រ ដ្ឋា ភិ បាល នា យក រដ្ឋ ម ន ្រ ្ត ី អា ច ប្រ ▁គល់ សិ ទ្ធិ ជ ូ ▁ន ▁សមាជិក រាជ រ ដ្ឋា ភិ បាល ណា ម្ នាក់ ឲ្យ ក ោះ ប្រជុំ និង ធ ្វ ោះ គ ណៈ អ ធិ បតី អង្គ ប្រជុំ អ ន្ត រ ក្រ ស ួង ▁ប៉ុន្តែ អង្គ ប្រជុំ ន ោះ គ ្ មាន សិ ទ្ធិ ស ម្រ េច កិច្ច ការ តា ង ន ាម រាជ រ ដ្ឋា ភិ បាល ឡ ើយ នា យក រដ្ឋ ម ន ្រ ្ត ី ដ ឹក នាំ ការ ចរ ចារ និង ច ុះ ហ ត្ថ លេខ ាល ើស េច ក្តី ព្រមព្រៀង ពា ណ ិ ជ្ជ កម្ម ▁ជា ប្រ តិ ប ត្តិ ការ រ សេ ដ្ឋ កិច្ច ▁វប្បធម ៌ ▁ វិទ្យា សា ស្រ ្ត ▁បច្ចេកទេស ▁និង ការពារ ប្រ ទេស ▁នាយក រដ្ឋ ម ន ្រ ្ត ី អា ច ប្រ គ ល់ សិ ទ្ធិ ស មា ជ ិក រ ដ្ឋា ភិ បាល ណា ម្ នាក់ ជា អ្នក ចរ ចារ នឹង ច ុះ ហ ត្ថ លេខ ា ▁នាយក រដ្ឋ ម ន ្រ ្ត ី ច ុះ ហ ត្ថ លេខ ាល ើ អនុ ក្រ ឹត ្យ ស េច ក្តី ស ម្រ េច ▁និង សារ ា ចរ រ ប ស់ គ ណៈ រដ្ឋ ម ន ្រ ្ត ី ▁លិខិត បទ ដ្ឋាន នា នា ដ ែល មាន អនុ ភាព ទូ ទៅ រ ប ស់ រ ដ្ឋា ភិ បាល ត្រូវ បាន ច ុះ រាជ កិច្ច នា យក រដ្ឋ លើក ស ំណ ើ ដល់ គ ណៈ ប្រជុំ វិ ស ាម ញ្ញ លើក ស ំណ ើរ ស្ត ី ពី ស េច ក្តី ព្រ ៀង ច ្ប ាប់ និង ស ំណ ើរ ត ែង តាំង ផ្ល ាស់ ប ្ត ូរ ▁បញ្ច ាប់ ភា រ កិច្ច ដោយ ព្រ ះ រាជ ក្រ ឹត ្យ ន ូវ ម ន ្រ ្ត ី ជ ាន់ ខ្ ព ស់ និង យោ ធាន ាយ ក រដ្ឋ ម ន ្រ ្ត ី មាន សិ ទ្ធិ បញ្ជា ច ំណ ាយ ក្រ ៅ ពី ការ ក ំណ ត់ ក្នុង ថ វិ ការ ជាតិ ▁ដើម្បី ដ ោះ ស្រ ាយ កិច្ច ការ ចាំបាច់ ▁និង ប ន្ទ ាន់ រ ួច រ ាយ ការ ជ ូន រដ្ឋ ស ភា ភ្ល ាម នា យក រដ្ឋ ម ន ្រ ្ត ី ដ ឹក នាំ ការងារ រ ប ស់ ទី ស្ត ី ការ គ ណៈ រដ្ឋ ម ន ្រ ្ត ី	645
តើសិលាប្រែកំណើតវាយភាពក្រាមបន្ទះ និងវាយភាពគ្មានក្រាមបន្ទះខុសគ្នាដូចម្តេច	null	សិលាប្រែកំណើតវាយភាពក្រាមបន្ទះនិង វាយភាពគ្មានក្រាមបន្ទះខុសគ្នាដូចតទៅសិលាប្រែកំណើតវាយភាពមានក្រាមបន្ទះមានផ្ទុកគ្រាប់រ៉ែដែលតម្រៀបជាផូរដោយសារសម្ពាធ សិលាប្រែកំណើតវាយភាពគ្មានក្រាមបន្ទះគឺ គ្មានការតម្រៀបជាផូរនៃគ្រាប់រ៉ែ	null	សិលាប្រែកំណើតវាយភាពក្រាមបន្ទះនិង វាយភាពគ្មានក្រាមបន្ទះខុសគ្នាដូចតទៅសិលាប្រែកំណើតវាយភាពមានក្រាមបន្ទះមានផ្ទុកគ្រាប់រ៉ែដែលតម្រៀបជាផូរដោយសារសម្ពាធ សិលាប្រែកំណើតវាយភាពគ្មានក្រាមបន្ទះគឺ គ្មានការតម្រៀបជាផូរនៃគ្រាប់រ៉ែ	ត ើស ិល ាប ្រ ែក ំណ ើត វា យ ភាព ក្រ ាម ប ន្ទ ះ Ġ និង វា យ ភាព គ ្ម ាន ក្រ ាម ប ន្ទ ះ ខុស គ្នា ដូច ម្ ត េច Ġ	34	សិ លា ប្រ ែក ំណ ើត វា យ ភាព ក្រ ាម ប ន្ទ ះ និង Ġ វា យ ភាព គ ្ម ាន ក្រ ាម ប ន្ទ ះ ខុស គ្នា ដូច ត ទៅ សិ លា ប្រ ែក ំណ ើត វា យ ភាព មាន ក្រ ាម ប ន្ទ ះ មាន ផ្ ទុក គ្រាប់ រ៉ ែ ដ ែល ត ម្រ ៀប ជា ផ ូរ ដោយ សារ សម ្ ពា ធ Ġ សិ លា ប្រ ែក ំណ ើត វា យ ភាព គ ្ម ាន ក្រ ាម ប ន្ទ ះ គ ឺ Ġ គ ្ម ាន ការ ត ម្រ ៀប ជា ផ ូរ នៃ គ្រាប់ រ៉ ែ	99	▁តើ សិ លា ប្រ ែក ំណ ើត វ ាយ ភាព ក្រ ាម ប ន្ទ ះ ▁និង វ ាយ ភាព គ ្ មាន ក្រ ាម ប ន្ទ ះ ខុស គ្នា ដូច ម ្ត េច ▁	33	▁សិ លា ប្រ ែក ំណ ើត វ ាយ ភាព ក្រ ាម ប ន្ទ ះ និង ▁វាយ ភាព គ ្ មាន ក្រ ាម ប ន្ទ ះ ខុស គ្នា ដូច ត ទៅ សិ លា ប្រ ែក ំណ ើត វ ាយ ភាព មាន ក្រ ាម ប ន្ទ ះ មាន ផ្ ទុក គ្រាប់ រ៉ ែ ដ ែល ត ម្រ ៀប ជា ផ ូរ ដោយ សារ ស ម្ព ា ធ ▁សិ លា ប្រ ែក ំណ ើត វ ាយ ភាព គ ្ មាន ក្រ ាម ប ន្ទ ះ គ ឺ ▁គ្មាន ការ ត ម្រ ៀប ជា ផ ូរ នៃ គ្រាប់ រ៉ ែ	96
តើប្រភពទឹកសាបមាននៅទីណាខ្លះ	null	ប្រភពទឹកសាបមាននៅក្រោមដីនៅលើដីមានៈ ទឹកទន្លេ ស្ទឹង បឹង ជ្រោះ អូរទឹកកកនៅតំបន់ប៉ូលខាងជើងនិងខាងត្បូង	null	ប្រភពទឹកសាបមាននៅក្រោមដីនៅលើដីមានៈ ទឹកទន្លេ ស្ទឹង បឹង ជ្រោះ អូរទឹកកកនៅតំបន់ប៉ូលខាងជើងនិងខាងត្បូង	ត ើប ្រ ភព ទឹក សា ប មាន នៅ ទី ណា ខ្ ល ះ Ġ	14	ប្រ ភព ទឹក សា ប មាន នៅ ក្រោម ដ ីន ៅ លើ ដ ី មាន ៈ Ġ ទឹក ទ ន្ ល េ Ġ ស្ទ ឹង Ġ ប ឹង Ġ ជ្រ ោះ Ġ អូ រ ទឹក ក ក នៅ ត ំ ប ន់ ប៉ ូល ខា ង ជើង និង ខា ង ត្ប ូង	47	▁តើ ប្រ ភព ទឹក សា ប មាន នៅ ទី ណា ខ្ ល ះ ▁	13	▁ប្រភព ទឹក សា ប មាន នៅ ក្រោម ដ ី នៅ លើ ដ ី មាន ៈ ▁ទឹក ទ ន ្ល េ ▁ស្ទឹង ▁បឹង ▁ជ្រ ោះ ▁អូរ ទឹក ក ក នៅ ត ំ ប ន់ ប៉ ូល ខា ង ជើង និង ខា ង ត្ប ូង	43
ហេតុអ្វីបានគេចាត់ទុកការបោះឆ្នោតសភាថ្ងៃ ១៨ មីនា ឆ្នាំ ១៩៧០ ជាកាធ្វើរដ្ឋប្រហារទម្លាប់សដម្ដេចនរោត្តមសីហុន	null	បានជាចាត់ទុកការបោះឆ្នោតសភាថ្ងៃ ១៨ មីនា ឆ្នាំ ១៩៧០ ជាកាធ្វើរដ្ឋប្រហារទម្លាប់សដម្ដេចនរោត្តមសីហុនព្រោះតែការបោះឆ្នោតនេះប្រព្រឹត្ត្ននេះប្រព្រឹត្តទៅក្នុងសភាពស្ងប់ស្ងាត់ជាទីបំផុត ដោយមានគម្រោងទុកជាមុន ហើយចាត់ទុករដ្ឋសភាគ្រាន់តែឧបករណ៍ពង្រឹងអំណាចតែប៉ុណ្ណោះពេលនោះមានការគាំទ្រ ៨៦ ក្នុងចំណោម៩៨សំឡេង ដើម្បីដកសីហនុចេញដំណែង	null	បានជាចាត់ទុកការបោះឆ្នោតសភាថ្ងៃ ១៨ មីនា ឆ្នាំ ១៩៧០ ជាកាធ្វើរដ្ឋប្រហារទម្លាប់សដម្ដេចនរោត្តមសីហុនព្រោះតែការបោះឆ្នោតនេះប្រព្រឹត្ត្ននេះប្រព្រឹត្តទៅក្នុងសភាពស្ងប់ស្ងាត់ជាទីបំផុត ដោយមានគម្រោងទុកជាមុន ហើយចាត់ទុករដ្ឋសភាគ្រាន់តែឧបករណ៍ពង្រឹងអំណាចតែប៉ុណ្ណោះពេលនោះមានការគាំទ្រ ៨៦ ក្នុងចំណោម៩៨សំឡេង ដើម្បីដកសីហនុចេញដំណែង	ហេតុ អ ្វី បាន គ េច ាត់ ទុក ការ ប ោះ ឆ្ ន ោត ស ភា ថ ្ង ៃ Ġ ១ ៨ Ġ មី នា Ġ ឆ្នាំ Ġ ១៩ ៧០ Ġ ជា កា ធ ្វ ើរ ដ្ឋ ប្រហារ ទ ម្ល ាប់ ស ដ ម្ ដ េច ន រ ោត ្ត ម សី ហ ុន Ġ	49	បាន ជា ច ាត់ ទុក ការ ប ោះ ឆ្ ន ោត ស ភា ថ ្ង ៃ Ġ ១ ៨ Ġ មី នា Ġ ឆ្នាំ Ġ ១៩ ៧០ Ġ ជា កា ធ ្វ ើរ ដ្ឋ ប្រហារ ទ ម្ល ាប់ ស ដ ម្ ដ េច ន រ ោត ្ត ម សី ហ ុន ព្រ ោះ តែ ការ ប ោះ ឆ្ ន ោត នេះ ប្រ ព្រ ឹត ្ត ្ន នេះ ប្រ ព្រ ឹត ្ត ទៅ ក្នុង ស ភាព ស្ងប់ស្ងាត់ ជា ទី ប ំ ផ ុត Ġ ដោយ មាន គម ្រ ោង ទុក ជា ម ុន Ġ ហើយ ច ាត់ ទុក រដ្ឋ ស ភាគ ្រា ន់ តែ ឧ ប ករណ៍ ពង្រឹង អ ំណ ា ច តែ ប៉ ុ ណ្ណ ោះ ពេល ន ោះ មាន ការ គ ាំ ទ្រ Ġ ៨ ៦ Ġ ក្នុង ចំ ណ ោម ៩៨ សំ ឡេ ង Ġ ដើម ្ប ី ដ ក សី ហ នុ ចេញ ដំ ណ ែង	139	▁ហេតុ អ ្វី បាន គ េច ាត់ ទុក ការ ប ោះ ឆ្ ន ោត ស ភា ថ ្ង ៃ ▁១៨ ▁មីនា ▁ឆ្នាំ ▁១៩ ៧០ ▁ជា កា ធ ្វ ើ រដ្ឋ ប្រហារ ទ ម្ល ាប់ ស ដ ម្ ដ េច ន រ ោ ត្ត ម សី ហ ុន ▁	47	▁បានជា ច ាត់ ទុក ការ ប ោះ ឆ្ ន ោត ស ភា ថ ្ង ៃ ▁១៨ ▁មីនា ▁ឆ្នាំ ▁១៩ ៧០ ▁ជា កា ធ ្វ ើ រដ្ឋ ប្រហារ ទ ម្ល ាប់ ស ដ ម្ ដ េច ន រ ោ ត្ត ម សី ហ ុន ព្រ ោះ តែ ការ ប ោះ ឆ្ ន ោត នេះ ប្រ ព្រ ឹ ត្ត ្ន នេះ ប្រ ព្រ ឹ ត្ត ទៅ ក្នុង ស ភាព ស្ងប់ស្ងាត់ ជា ទី ប ំ ផ ុត ▁ដោយ មាន គ ម្រ ោង ទុក ជា ម ុន ▁ហើយ ច ាត់ ទុក រដ្ឋ ស ភាគ ្រ ាន់ តែ ឧ ប ករណ៍ ពង្រឹង អ ំ ណា ច តែ ប៉ ុ ណ្ណ ោះ ពេល ន ោះ មាន ការ គ ាំ ទ្រ ▁៨ ៦ ▁ក្នុង ច ំណ ោម ៩៨ សំ ឡេ ង ▁ដើម្បី ដ ក សី ហ នុ ចេញ ដ ំណ ែង	134
តើសង្គ្រាមនៅឩបទ្វីបកូរ៉េនេះបញ្ចប់យ៉ាងដូចម្តេច	null	សង្គ្រាមនេះបញ្ចប់ ១៥ តុលា ១៩៥០ សហរដ្ឋអាមេរិកលើកទ័ពចូលប្រទេសកូរ៉េក្នុងនាមបេសកម្មរបស់អង្គការសហប្រជាជាតិដើម្បីសន្តិភាព០២ វិច្ឆិកា ១៩៥០ អង្គការសហប្រជាជាតិលើកទ័ពចូលប្រទេសកូរ៉េ កិច្ចព្រមព្រៀងសន្តិភាពនៅប៉ាន់ម៉ុនជុម នៅថ្ងៃទី២៧ កក្កដា ១៩៥៣ កំណត់យកព្រំដែនប្រទេសទាំងពីរតាមខ្សែស្របទី៣៨	null	សង្គ្រាមនេះបញ្ចប់ ១៥ តុលា ១៩៥០ សហរដ្ឋអាមេរិកលើកទ័ពចូលប្រទេសកូរ៉េក្នុងនាមបេសកម្មរបស់អង្គការសហប្រជាជាតិដើម្បីសន្តិភាព០២ វិច្ឆិកា ១៩៥០ អង្គការសហប្រជាជាតិលើកទ័ពចូលប្រទេសកូរ៉េ កិច្ចព្រមព្រៀងសន្តិភាពនៅប៉ាន់ម៉ុនជុម នៅថ្ងៃទី២៧ កក្កដា ១៩៥៣ កំណត់យកព្រំដែនប្រទេសទាំងពីរតាមខ្សែស្របទី៣៨	ត ើស ង្គ ្រា ម នៅ ឩ បទ ្វី ប កូ រ៉េ នេះ បញ្ច ប់ យ៉ាង ដូច ម្ ត េច Ġ	20	សង ្ គ្រ ាម នេះ បញ្ច ប់ Ġ ១ ៥ Ġ ត ុល ា Ġ ១៩ ៥០ Ġ ស ហ រដ្ឋ អា មេ រិក លើក ទ ័ ព ចូល ប្រ ទេស កូ រ៉េ ក្នុង នា ម ប េស កម្ម រ ប ស់ អង្គ ការ ស ហ ប្រ ជា ជាតិ ដើម ្ប ី ស ន្ត ិ ភាព ០ ២ Ġ វិ ច្ឆ ិកា Ġ ១៩ ៥០ Ġ អង្គ ការ ស ហ ប្រ ជា ជាតិ លើក ទ ័ ព ចូល ប្រ ទេស កូ រ៉េ Ġ កិច្ច ព្រមព្រៀង ស ន្ត ិ ភាព នៅ ប៉ា ន់ ម៉ ុន ជ ុម Ġ នៅ ថ ្ង ៃ ទី ២ ៧ Ġ ក ក្ក ដា Ġ ១៩ ៥ ៣ Ġ កំ ណ ត់ យក ព្រ ំ ដ ែន ប្រ ទេស ទ ាំង ពី រ តា ម ខ្ ស ែ ស្រ បទ ី ៣ ៨	125	▁តើ ស ង្គ ្រា ម នៅ ឩ បទ ្វី ប កូ រ៉េ នេះ បញ្ច ប់ យ៉ាង ដូច ម ្ត េច ▁	20	▁សង្គ្រាម នេះ បញ្ច ប់ ▁១៥ ▁តុលា ▁១៩ ៥០ ▁សហរដ្ឋ អា មេ រិក លើក ទ ័ ព ចូល ប្រ ទេស កូ រ៉េ ក្នុង ន ាម ប េស កម្ម រ ប ស់ អង្គ ការ ស ហ ប្រ ជា ជាតិ ដើម ្ប ី ស ន្ត ិ ភាព ០ ២ ▁វិច្ឆិកា ▁១៩ ៥០ ▁អង្គការ ស ហ ប្រ ជា ជាតិ លើក ទ ័ ព ចូល ប្រ ទេស កូ រ៉េ ▁កិច្ចព្រមព្រៀង ស ន្ត ិ ភាព នៅ ប៉ ាន់ ម៉ ុន ជ ុម ▁នៅ ថ ្ង ៃ ទី ២ ៧ ▁កក្កដា ▁១៩ ៥ ៣ ▁កំណត់ យក ព្រ ំ ដ ែន ប្រ ទេស ទ ាំង ពី រ ត ាម ខ្ ស ែ ស្រ ប ទី ៣ ៨	109
ដូចម្តេចដែលហៅថា រ៉ែ	null	រ៉ែគឺជា អង្គធាតុអសរីរាង្គកើតឡើងដោយធម្មជាតិនៅក្នុងសំបកផែនដី	null	រ៉ែគឺជា អង្គធាតុអសរីរាង្គកើតឡើងដោយធម្មជាតិនៅក្នុងសំបកផែនដី	ដូច ម្ ត េច ដ ែល ហ ៅ ថា Ġ រ៉ ែ Ġ	11	រ៉ ែ គ ឺ ជា Ġ អង្គ ធាតុ អ ស រី រា ង្គ កើត ឡើង ដោយ ធម្ម ជាតិ នៅ ក្នុង សំ ប ក ផ ែន ដ ី	26	▁ដូចម្តេច ដ ែល ហ ៅ ថា ▁រ៉ែ ▁	7	▁រ៉ែ គ ឺ ជា ▁អង្គ ធាតុ អ ស រី រា ង្គ កើត ឡើង ដោយ ធម្ម ជាតិ នៅ ក្នុង សំ ប ក ផ ែន ដ ី	25
តើប្រាសាទព្រះវិហារតាំងនៅកន្លែងណា	null	ប្រាសាទព្រះវិហារ មានទីតាំងនៅលើជួរភ្នំដងរែក	null	ប្រាសាទព្រះវិហារ មានទីតាំងនៅលើជួរភ្នំដងរែក	ត ើប ្រា សា ទ ព្រ ះ វិ ហា រ តាំង នៅ កន្លែង ណា Ġ	14	ប្រា សា ទ ព្រ ះ វិ ហា រ Ġ មាន ទី តាំង នៅ លើ ជ ួរ ភ្នំ ដង រ ែក	19	▁តើ ប្រា សា ទ ព្រ ះ វិ ហា រ តាំង នៅ កន្លែង ណា ▁	13	▁ប្រាសាទ ព្រ ះ វិ ហា រ ▁មាន ទី តាំង នៅ លើ ជ ួរ ភ្នំ ដង រ ែក	17
តើមកទល់និងពេលបច្ចុប្បន្ននេះ ( ឆ្នាំ ២០១៨ ) តើប្រទេសកម្ពុជាមានស្ពានអាកាសចំនួនប៉ុន្មានហើយ	null	មកទល់និងពេលនេះឆ្នាំ២០១៨ប្រទេសកម្ពុជាមានស្ពានអាកាសចំនួន៥គឺៈស្ពានអាកាសក្បាលថ្នល់ស្ពានអាកាស៧មករាស្ពានអាកាសពេទ្យលោកសង្ឃ ស្ពានអាកាសស្ទឹងមានជ័យស្ពានអាកាស៥មករាស្ពានអាកាសតិចណូ ស្ពានអាកាសផ្សារដីហ៊ុយ	null	មកទល់និងពេលនេះឆ្នាំ២០១៨ប្រទេសកម្ពុជាមានស្ពានអាកាសចំនួន៥គឺៈស្ពានអាកាសក្បាលថ្នល់ស្ពានអាកាស៧មករាស្ពានអាកាសពេទ្យលោកសង្ឃ ស្ពានអាកាសស្ទឹងមានជ័យស្ពានអាកាស៥មករាស្ពានអាកាសតិចណូ ស្ពានអាកាសផ្សារដីហ៊ុយ	ត ើម ក ទល់ និង ពេល ប ច្ច ុប ្ប ន្ន នេះ Ġ( Ġ ឆ្នាំ Ġ ២០ ១ ៨ Ġ) Ġ ត ើប ្រ ទេស ក ម្ព ុ ជា មាន ស្ព ាន អា កាស ចំ ន ួន ប៉ ុន ្ម ាន ហើយ Ġ	37	មកទល់ និង ពេល នេះ ឆ្នាំ ២០ ១ ៨ ប្រ ទេស ក ម្ព ុ ជា មាន ស្ព ាន អា កាស ចំ ន ួន ៥ គ ឺ ៈ ស្ព ាន អា កាស ក្ បាល ថ្ន ល់ ស្ព ាន អា កាស ៧ មក រា ស្ព ាន អា កាស ពេទ្យ លោក សង ្ ឃ Ġ ស្ព ាន អា កាស ស្ទ ឹង មាន ជ ័យ ស្ព ាន អា កាស ៥ មក រា ស្ព ាន អា កាស តិ ច ណូ Ġ ស្ព ាន អា កាស ផ្ សារ ដ ី ហ៊ ុយ	83	▁តើ មកទល់ និង ពេល ប ច្ច ុ ប្ប ន្ន នេះ ▁( ▁ឆ្នាំ ▁២០១៨ ▁) ▁តើ ប្រ ទេស ក ម្ព ុ ជា មាន ស្ព ាន អា កាស ចំ ន ួន ប៉ ុន ្ មាន ហើយ ▁	32	▁ មកទល់ និង ពេល នេះ ឆ្នាំ ២០ ១ ៨ ប្រ ទេស ក ម្ព ុ ជា មាន ស្ព ាន អា កាស ចំ ន ួន ៥ គ ឺ ៈ ស្ព ាន អា កាស ក្ បាល ថ្ន ល់ ស្ព ាន អា កាស ៧ មក រា ស្ព ាន អា កាស ពេទ្យ លោក សង ្ ឃ ▁ស្ពាន អា កាស ស្ទ ឹង មាន ជ ័យ ស្ព ាន អា កាស ៥ មក រា ស្ព ាន អា កាស ត ិច ណូ ▁ស្ពាន អា កាស ផ្ សារ ដ ី ហ៊ ុយ	81
តើការស្រលាញ់រាប់អាន ការគោរពនិងការជួយទុក្ខធុរៈអ្នកដទៃមានប្រយោជន៍អ្វីខ្លះ ដល់រូបអ្នក	null	ផលប្រយោជន៍នៃការរាប់អាន ការគោរព និងការរជួយទុក្ខធុរៈអ្នកដទៃ មានទទួលបានការរាប់អាន ការគោរព ការជួយយកអាសារ ពីអ្នកដទៃតបមកវិញ ការឱ្យតម្លៃមានមិត្តភាព សាមគ្គីភាព សហប្រតិបត្តិការល្អទទួលការគាំទ្រពីមិត្តភិក្តទទួលបានកិត្តិយស និងសេចក្តីថ្លៃថ្នូរកសាងបានសង្គមមួយល្អ អាចធ្វើឱ្យបានសុខទាំងអស់គ្នា	null	ផលប្រយោជន៍នៃការរាប់អាន ការគោរព និងការរជួយទុក្ខធុរៈអ្នកដទៃ មានទទួលបានការរាប់អាន ការគោរព ការជួយយកអាសារ ពីអ្នកដទៃតបមកវិញ ការឱ្យតម្លៃមានមិត្តភាព សាមគ្គីភាព សហប្រតិបត្តិការល្អទទួលការគាំទ្រពីមិត្តភិក្តទទួលបានកិត្តិយស និងសេចក្តីថ្លៃថ្នូរកសាងបានសង្គមមួយល្អ អាចធ្វើឱ្យបានសុខទាំងអស់គ្នា	ត ើក ារ ស្រលាញ់ រា ប់ អាន Ġ ការ គោ រ ព និង ការ ជ ួយ ទុក្ខ ធ ុរ ៈ អ្នក ដ ទ ៃ មាន ប្រ យោ ជន ៍ អ ្វី ខ្ ល ះ Ġ ដល់ រូប អ្នក Ġ	36	ផល ប្រ យោ ជន ៍ នៃ ការ រា ប់ អាន Ġ ការ គោ រ ព Ġ និង ការ រ ជ ួយ ទុក្ខ ធ ុរ ៈ អ្នក ដ ទ ៃ Ġ មាន ទទួលបាន ការ រា ប់ អាន Ġ ការ គោ រ ព Ġ ការ ជ ួយ យក អា សារ Ġ ពី អ្នក ដ ទ ៃ ត ប មក វិញ Ġ ការ ឱ្យ ត ម្ល ៃ មាន ម ិត្ត ភាព Ġ សា ម គ្គ ី ភាព Ġ សហប្រតិបត្តិការ ល្អ ទទួល ការ គ ាំ ទ្រ ពី ម ិត្ត ភិ ក្ត ទទួលបាន ក ិត្ត ិយ ស Ġ និង សេ ច ក្តី ថ្លៃ ថ្ន ូរ âĢĭ ក សា ង បាន សង ្ គម មួយ ល្អ Ġ អា ច ធ ្វ ើ ឱ្យ បាន សុខ ទ ាំង អ ស់ គ្នា	112	▁តើ ការ ស្រលាញ់ រ ាប់ អាន ▁ការគោរព និង ការ ជ ួយ ទុក្ខ ធ ុរ ៈ អ្នក ដ ទ ៃ មាន ប្រ យោ ជ ន៍ អ ្វី ខ្ ល ះ ▁ដល់ រូប អ្នក ▁	32	▁ផលប្រយោជន៍ នៃ ការ រ ាប់ អាន ▁ការគោរព ▁និង ការ រ ជ ួយ ទុក្ខ ធ ុរ ៈ អ្នក ដ ទ ៃ ▁មាន ទទួលបាន ការ រ ាប់ អាន ▁ការគោរព ▁ការជួយ យក អា សារ ▁ពី អ្នក ដ ទ ៃ ត ប មក វិញ ▁ការ ឱ្យ ត ម្ល ៃ មាន ម ិត្ត ភាព ▁សាមគ្គីភាព ▁សហប្រតិបត្តិការ ល្អ ទទួល ការ គ ាំ ទ្រ ពី ម ិត្ត ភិ ក្ត ទទួលបាន ក ិត្ត ិយ ស ▁និង ស េច ក្តី ថ្លៃ ថ្ន ូរ ▁កសាង បាន ស ង្គ ម មួយ ល្អ ▁អាច ធ ្វ ើ ឱ្យ បាន សុខ ទ ាំង អ ស់ គ្នា	93
អព្ភន្តរញាណជាអ្វី មានលក្ខណៈដូចម្តេចខ្លះ	null	អព្ភន្តរណាញ ជាភាពរបស់ពុទ្ធិដំបូងបង្អស់ជាគំហើញផ្ទាល់ ឬជាចំនាប់ភ្លាមដោយពុំមានអ្នកកណ្តាលពោលគឺជាពុទ្ធិកើតឯងដោយមិនបាច់ពឹងជំនួយអព្ភន្តរញាណ ជាពុទ្ធិដែលបានមកពីចំនាប់ផ្ទាល់ និងភ្លាមៗដោយឥតប្រើវិធាន អព្ភន្តរញាណ មានលក្ខណៈជាចំនេះដឹងផ្ទាល់ ហើយភ្លាមៗនិង គ្មានបញ្ញត្តិជាអវិចារណភាព ជាប្រធានវិស័យភាពជាពុទ្ធិដែលមិនអាចពន្យល់បានជាពុទ្ធិដែលកើតមុនគេបំផុតនិងជាពុទ្ធិកើតឡើងដោយអាថ៌កំបាំង និយាយរួម អព្ភន្តរញាណជាពុទ្ធិ គ្មានតិចនិច គ្មានវិធី គ្មានកណ្តាល និងកើតឡើងដោយអាថ៌កំបាំង	null	អព្ភន្តរណាញ ជាភាពរបស់ពុទ្ធិដំបូងបង្អស់ជាគំហើញផ្ទាល់ ឬជាចំនាប់ភ្លាមដោយពុំមានអ្នកកណ្តាលពោលគឺជាពុទ្ធិកើតឯងដោយមិនបាច់ពឹងជំនួយអព្ភន្តរញាណ ជាពុទ្ធិដែលបានមកពីចំនាប់ផ្ទាល់ និងភ្លាមៗដោយឥតប្រើវិធាន អព្ភន្តរញាណ មានលក្ខណៈជាចំនេះដឹងផ្ទាល់ ហើយភ្លាមៗនិង គ្មានបញ្ញត្តិជាអវិចារណភាព ជាប្រធានវិស័យភាពជាពុទ្ធិដែលមិនអាចពន្យល់បានជាពុទ្ធិដែលកើតមុនគេបំផុតនិងជាពុទ្ធិកើតឡើងដោយអាថ៌កំបាំង និយាយរួម អព្ភន្តរញាណជាពុទ្ធិ គ្មានតិចនិច គ្មានវិធី គ្មានកណ្តាល និងកើតឡើងដោយអាថ៌កំបាំង	អ ព្ ភ ន្ត រ ញ ា ណ ជា អ ្វី Ġ មាន ល ក្ខ ណៈ ដូច ម្ ត េច ខ្ ល ះ Ġ	22	អ ព្ ភ ន្ត រណ ាញ Ġ ជា ភាព រ ប ស់ ពុ ទ្ធិ ដំ បូ ង បង ្អ ស់ ជា គ ំ ហ ើ ញ ផ្ ទ ាល់ Ġ ឬ ជា ចំ នា ប់ ភ្ល ាម ដោយ ពុ ំ មាន អ្នក ក ណ្ត ាល ព ោល គ ឺ ជា ពុ ទ្ធិ កើត ឯ ង ដោយ ម ិន បា ច ់ ព ឹង ជំ ន ួយ អ ព្ ភ ន្ត រ ញ ា ណ Ġ ជា ពុ ទ្ធិ ដ ែល បាន មក ពី ចំ នា ប់ ផ្ ទ ាល់ Ġ និង ភ្ល ាម ៗ ដោយ ឥ ត ប្រ ើ វិ ធាន Ġ អ ព្ ភ ន្ត រ ញ ា ណ Ġ មាន ល ក្ខ ណៈ ជា ចំ នេះ ដ ឹ âĢĭ ង ផ្ ទ ាល់ Ġ ហើយ ភ្ល ាម ៗ និង Ġ គ ្ម ាន បញ្ញត្តិ ជា អ វិ ចារ ណ ភាព Ġ ជា ប្រ ធាន វិ ស ័យ ភាព ជា ពុ ទ្ធិ ដ ែល ម ិន អា ច ព ន្ យ ល់ បាន ជា ពុ ទ្ធិ ដ ែល កើត ម ុន គ េ ប ំ ផ ុត និង ជា ពុ ទ្ធិ កើត ឡើង ដោយ អា ថ ៌ កំ បា ំ ង Ġ និ យា យ រួម Ġ អ ព្ ភ ន្ត រ ញ ា ណ ជា ពុ ទ្ធិ Ġ គ ្ម ាន តិ ច និ ច Ġ គ ្ម ាន វិ ធី Ġ គ ្ម ាន ក ណ្ត ាល Ġ និង កើត ឡើង ដោយ អា ថ ៌ កំ បា ំ ង	226	▁អ ព្ ភ ន្ត រ ញ ា ណ ជា អ ្វី ▁មាន ល ក្ខ ណៈ ដូច ម ្ត េច ខ្ ល ះ ▁	22	▁អ ព្ ភ ន្ត រណ ាញ ▁ជា ភាព រ ប ស់ ពុ ទ្ធិ ដំ បូ ង បង ្អ ស់ ជា គ ំ ហ ើ ញ ផ្ ទ ាល់ ▁ឬ ជា ចំ ន ាប់ ភ្ល ាម ដោយ ព ុំ មាន អ្នក ក ណ្ត ាល ព ោល គ ឺ ជា ពុ ទ្ធិ កើត ឯ ង ដោយ ម ិន ប ាច់ ព ឹង ជំ ន ួយ អ ព្ ភ ន្ត រ ញ ា ណ ▁ជា ពុ ទ្ធិ ដ ែល បាន មក ពី ចំ ន ាប់ ផ្ ទ ាល់ ▁និង ភ្ល ាម ៗ ដោយ ឥ ត ប្រ ើ វិ ធាន ▁អ ព្ ភ ន្ត រ ញ ា ណ ▁មាន ល ក្ខ ណៈ ជា ចំ នេះ ដ ឹ ▁ង ផ្ ទ ាល់ ▁ហើយ ភ្ល ាម ៗ និង ▁គ្មាន បញ្ញត្តិ ជា អ វិ ចារ ណ ភាព ▁ជា ប្រ ធាន វិ ស ័យ ភាព ជា ពុ ទ្ធិ ដ ែល ម ិន អា ច ព ន ្យ ល់ បាន ជា ពុ ទ្ធិ ដ ែល កើត ម ុន គ េ ប ំ ផ ុត និង ជា ពុ ទ្ធិ កើត ឡើង ដោយ អា ថ ៌ កំ ប ាំង ▁និយាយ រួម ▁អ ព្ ភ ន្ត រ ញ ា ណ ជា ពុ ទ្ធិ ▁គ្មាន ត ិច ន ិច ▁គ្មាន វិ ធី ▁គ្មាន ក ណ្ត ាល ▁និង កើត ឡើង ដោយ អា ថ ៌ កំ ប ាំង	213
តើគេចែកប្រាសាទខ្មែរជាប៉ុន្មានប្រភេទ អ្វីខ្លះ	null	គេចែកប្រាសាទខ្មែរជាបួនប្រភេទគឺប្រាសាទដែលមានប្រាង្គតែមួយ ដូចជាប្រាសាទភ្នំបាយ៉ង ប្រាសាទភ្នំបាសិតប្រាសាទដែលមានប្រាង្គច្រើន សងើទៅលើខឿនតែមួយជាន់ដូចជា ប្រាសាទព្រះគោ ប្រាសាទលលៃជាដើមប្រាសាទដែលសង់នៅលើដីរាប គឺគ្មានខឿនទេ សង់ផ្ទាល់លើដីរាបស្មើរមានប្រាសាទព្រះខ័ន្ធដើមប្រាសាទភ្នំគឺប្រាសាទដែលសង់ខ្ពស់ដូចភ្នំមានខឿនច្រើនជាន់វាមានពីរប្រភេទ ប្រាសាទភ្នំដែលគេសង់នៅលើភ្នំធម្មជាតិដូចជាប្រាសាទបានខែងប្រាសាទភ្នំដែលគេសង់លើដីរាបស្មើរមានប្រាសាទអង្គរវត្ត ប្រាសាទបក្សីចាំក្រុង ប្រែរូបបាគង	null	គេចែកប្រាសាទខ្មែរជាបួនប្រភេទគឺប្រាសាទដែលមានប្រាង្គតែមួយ ដូចជាប្រាសាទភ្នំបាយ៉ង ប្រាសាទភ្នំបាសិតប្រាសាទដែលមានប្រាង្គច្រើន សងើទៅលើខឿនតែមួយជាន់ដូចជា ប្រាសាទព្រះគោ ប្រាសាទលលៃជាដើមប្រាសាទដែលសង់នៅលើដីរាប គឺគ្មានខឿនទេ សង់ផ្ទាល់លើដីរាបស្មើរមានប្រាសាទព្រះខ័ន្ធដើមប្រាសាទភ្នំគឺប្រាសាទដែលសង់ខ្ពស់ដូចភ្នំមានខឿនច្រើនជាន់វាមានពីរប្រភេទ ប្រាសាទភ្នំដែលគេសង់នៅលើភ្នំធម្មជាតិដូចជាប្រាសាទបានខែងប្រាសាទភ្នំដែលគេសង់លើដីរាបស្មើរមានប្រាសាទអង្គរវត្ត ប្រាសាទបក្សីចាំក្រុង ប្រែរូបបាគង	ត ើ គ េច ែក ប្រា សា ទ ខ្ ម ែរ ជា ប៉ ុន ្ម ាន ប្រ ភ េ ទ Ġ អ ្វី ខ្ ល ះ Ġ	25	គ េច ែក ប្រា សា ទ ខ្ ម ែរ ជា ប ួន ប្រ ភ េ ទ គ ឺ ប្រា សា ទ ដ ែល មាន ប្រា ង្គ តែ មួយ Ġ ដូច ជា ប្រា សា ទ ភ្នំ បា យ៉ ង Ġ ប្រា សា ទ ភ្នំ បា សិ ត ប្រា សា ទ ដ ែល មាន ប្រា ង្គ ច្ រ ើន Ġ សង ើ ទៅ លើ ខ ឿន តែ មួយ ជា ន់ ដូច ជា Ġ ប្រា សា ទ ព្រ ះ គោ Ġ ប្រា សា ទ ល ល ៃ ជា ដើម ប្រា សា ទ ដ ែល សង ់ នៅ លើ ដ ី រា ប Ġ គ ឺ គ ្ម ាន ខ ឿន ទេ Ġ សង ់ ផ្ ទ ាល់ លើ ដ ី រា ប ស្ម ើរ មាន ប្រា សា ទ ព្រ ះ ខ ័ន ្ ធ ដើម ប្រា សា ទ ភ្នំ គ ឺ ប្រា សា ទ ដ ែល សង ់ ខ្ ព ស់ ដូច ភ្នំ មាន ខ ឿន ច្ រ ើន ជា ន់ វា មាន ពី រ ប្រ ភ េ ទ Ġ ប្រា សា ទ ភ្នំ ដ ែល គ េស ង់ នៅ លើ ភ្នំ ធម្ម ជាតិ ដូច ជា ប្រា សា ទ បាន ខែ ង ប្រា សា ទ ភ្នំ ដ ែល គ េស ង់ លើ ដ ី រា ប ស្ម ើរ មាន ប្រា សា ទ អង្គ រ វត្ត Ġ ប្រា សា ទ ប ក្ស ី ច ាំ ក្រុង Ġ ប្រ ែរ ូប បា គ ង	219	▁តើ គ េច ែក ប្រា សា ទ ខ្ ម ែរ ជា ប៉ ុន ្ មាន ប្រ ភ េ ទ ▁អ្វី ខ្ ល ះ ▁	23	▁គេច ែក ប្រា សា ទ ខ្ ម ែរ ជា ប ួន ប្រ ភ េ ទ គ ឺ ប្រា សា ទ ដ ែល មាន ប្រា ង្គ តែ មួយ ▁ដូចជា ប្រា សា ទ ភ្នំ បា យ៉ ង ▁ប្រាសាទ ភ្នំ ប ាស ិត ប្រា សា ទ ដ ែល មាន ប្រា ង្គ ច ្រ ើន ▁សង ើ ទៅ លើ ខ ឿន តែ មួយ ជ ាន់ ដូច ជា ▁ប្រាសាទ ព្រ ះ គោ ▁ប្រាសាទ ល ល ៃ ជា ដើម ប្រា សា ទ ដ ែល ស ង់ នៅ លើ ដ ី រ ាប ▁គឺ គ ្ មាន ខ ឿន ទេ ▁សង់ ផ្ ទ ាល់ លើ ដ ី រ ាប ស្ម ើរ មាន ប្រា សា ទ ព្រ ះ ខ ័ ន្ធ ដើម ប្រា សា ទ ភ្នំ គ ឺ ប្រា សា ទ ដ ែល ស ង់ ខ្ ព ស់ ដូច ភ្នំ មាន ខ ឿន ច ្រ ើន ជ ាន់ វា មាន ពី រ ប្រ ភ េ ទ ▁ប្រាសាទ ភ្នំ ដ ែល គ េស ង់ នៅ លើ ភ្នំ ធម្ម ជាតិ ដូច ជា ប្រា សា ទ បាន ខែ ង ប្រា សា ទ ភ្នំ ដ ែល គ េស ង់ លើ ដ ី រ ាប ស្ម ើរ មាន ប្រា សា ទ អង្គ រ វត្ត ▁ប្រាសាទ ប ក្ស ី ច ាំ ក្រុង ▁ប្រែ រូប បា គ ង	203
តើប្រាសាទអង្គរវត្តត្រូវបានសាងសង់នៅក្នុងរដ្ឋកាលនៃព្រះមហាក្សត្រអង្គណា	null	ប្រាសាទអង្គរវត្តត្រូវបានសាងសង់នៅក្នុងរដ្ឋកាលនៃព្រះបាទ សូរ្យវរ្ម័នទី២	null	ប្រាសាទអង្គរវត្តត្រូវបានសាងសង់នៅក្នុងរដ្ឋកាលនៃព្រះបាទ សូរ្យវរ្ម័នទី២	ត ើប ្រា សា ទ អង្គ រ វត្ត ត្រូវ បាន សា ង សង ់ នៅ ក្នុង រដ្ឋ កាល នៃ ព្រ ះ ម ហា ក្សត្រ អង្គ ណា Ġ	26	ប្រា សា ទ អង្គ រ វត្ត ត្រូវ បាន សា ង សង ់ នៅ ក្នុង រដ្ឋ កាល នៃ ព្រ ះ បាទ Ġ ស ូរ ្យ វរ ្ម ័ន ទី ២	28	▁តើ ប្រា សា ទ អង្គ រ វត្ត ត្រូវ បាន សា ង ស ង់ នៅ ក្នុង រដ្ឋ កាល នៃ ព្រ ះ ម ហា ក្សត្រ អង្គ ណា ▁	25	▁ប្រាសាទ អង្គ រ វត្ត ត្រូវ បាន សា ង ស ង់ នៅ ក្នុង រដ្ឋ កាល នៃ ព្រ ះ បាទ ▁សូរ ្យ វរ ្ម ័ន ទី ២	25
តើសង្គ្រាមស៊ីវិលធ្វើឱ្យរាស្ត្រខ្មែររងទុក្ខវេទនាដូចម្តេចខ្លះ	null	បែកបាក់គ្រួសារ ហិនហោចទ្រព្យសម្បត្តិ បាត់បង់អាយុជីវិត	null	បែកបាក់គ្រួសារ ហិនហោចទ្រព្យសម្បត្តិ បាត់បង់អាយុជីវិត	ត ើស ង្គ ្រា ម ស៊ី វិ ល ធ ្វ ើ ឱ្យ រា ស្ត្រ ខ្ ម ែរ រ ង ទុក្ខ វេ ទ នា ដូច ម្ ត េច ខ្ ល ះ Ġ	30	បែក បា ក់ គ្រួសារ Ġ ហ ិន ហ ោច ទ្រ ព្យ សម្បត្តិ Ġ បា ត់ បង់ អា យ ុ ជីវ ិត	19	▁តើ ស ង្គ ្រា ម ស៊ី វិ ល ធ ្វ ើ ឱ្យ រា ស្ត្រ ខ្ ម ែរ រ ង ទុក្ខ វេ ទ នា ដូច ម ្ត េច ខ្ ល ះ ▁	30	▁បែកបាក់ គ្រួសារ ▁ហ ិន ហ ោច ទ្រ ព្យ សម្បត្តិ ▁បាត់បង់ អ ាយ ុ ជីវ ិត	15
តើទស្សនវិស័យក្នុងការទាញថាមពលមកប្រើប្រាស់តាមរយៈការរលាយនុយក្លេអ៊ែអាចសម្រេចបានឬទេ ចូរពន្យល់	null	ទស្សនៈវិស័យក្នុងការទាញថាមពលមកប្រើប្រាស់តាមរយៈការរលាយនុយក្លេអ៊ែគឺអាចសម្រេចបានព្រោះ អ្នកវិទ្យាសាស្រ្តបានរកឃើញ ទម្រង់អ៊ីដ្រូសែននៅក្នុងទឹកសមុទ្រដែលអាខគ្រប់គ្រាន់សម្រាប់ប្រតិកម្មរលាយនុយក្លេអ៊ែ ប៉ុន្តែបញ្ហាដែលចោទឡើងគឺថាដើម្បីឲ្យស្នូលអ៊ិដ្រូសែនចូលគ្នាត្រូវប្រើកម្តៅខ្លាំងដែលមានសីតុណ្ហភាពរាប់លានអង្សាសេ ប្រហែល ១០០០០០០០០អង្សាសេ ដោយសារសីតុណ្ហភាពខ្ពស់នេះពិបាករក និងពិបាកដល់សុវត្ថិភាពលើផែនដី ទើបអ្នកវិទ្យាសាស្រ្តត្រូវស្វែងរកមធ្យោបាយដើម្បីទប់ទល់ទៅនឹងប្រតិកម្មកម្តៅ អ្នកវិទ្យាសាស្រ្តសង្ឃឹមថានឹងកសាងបាននូវតម្លៃប្រសិទ្ធភាពនៃរោងចក្ររលាយនុយក្លេអ៊ែនៅឆ្នាំ ២០៣០	null	ទស្សនៈវិស័យក្នុងការទាញថាមពលមកប្រើប្រាស់តាមរយៈការរលាយនុយក្លេអ៊ែគឺអាចសម្រេចបានព្រោះ អ្នកវិទ្យាសាស្រ្តបានរកឃើញ ទម្រង់អ៊ីដ្រូសែននៅក្នុងទឹកសមុទ្រដែលអាខគ្រប់គ្រាន់សម្រាប់ប្រតិកម្មរលាយនុយក្លេអ៊ែ ប៉ុន្តែបញ្ហាដែលចោទឡើងគឺថាដើម្បីឲ្យស្នូលអ៊ិដ្រូសែនចូលគ្នាត្រូវប្រើកម្តៅខ្លាំងដែលមានសីតុណ្ហភាពរាប់លានអង្សាសេ ប្រហែល ១០០០០០០០០អង្សាសេ ដោយសារសីតុណ្ហភាពខ្ពស់នេះពិបាករក និងពិបាកដល់សុវត្ថិភាពលើផែនដី ទើបអ្នកវិទ្យាសាស្រ្តត្រូវស្វែងរកមធ្យោបាយដើម្បីទប់ទល់ទៅនឹងប្រតិកម្មកម្តៅ អ្នកវិទ្យាសាស្រ្តសង្ឃឹមថានឹងកសាងបាននូវតម្លៃប្រសិទ្ធភាពនៃរោងចក្ររលាយនុយក្លេអ៊ែនៅឆ្នាំ ២០៣០	ត ើ ទ ស្ស ន វិ ស ័យ ក្នុង ការ ទ ាញ ថា ម ពល មក ប្រ ើប ្រា ស់ តា ម រយ ៈ ការ រ លា យ នុ យក ្ល េ អ៊ ែ អា ច សម ្រ េច បាន ឬ ទេ Ġ ច ូរ ព ន្ យ ល់ Ġ	48	ទ ស្ស នៈ វិ ស ័យ ក្នុង ការ ទ ាញ ថា ម ពល មក ប្រ ើប ្រា ស់ តា ម រយ ៈ ការ រ លា យ នុ យក ្ល េ អ៊ ែ គ ឺ អា ច សម ្រ េច បាន ព្រ ោះ Ġ អ្នក វិទ្យា សា ស្រ ្ត បាន រក ឃើញ Ġ ទ ម្រ ង់ អ៊ី ដ ្រ ូស ែន នៅ ក្នុង ទឹក សម ុ ទ្រ ដ ែល អា ខ គ្រ ប់ គ្រ ាន់ សម ្រា ប់ ប្រ តិ កម្ម រ លា យ នុ យក ្ល េ អ៊ ែ Ġ ប៉ ុន ្ត ែប ញ ្ហ ា ដ ែល ច ោទ ឡើង គ ឺ ថា ដើម ្ប ី ឲ្យ ស្ន ូល អ៊ ិ ដ ្រ ូស ែន ចូល គ្នា ត្រូវ ប្រ ើក ម្ ត ៅ ខ្ លា ំ ង ដ ែល មាន សី ត ុ ណ ្ហ ភាព រា ប់ លាន អ ង្ស ាស េ Ġ ប្រ ហ ែល Ġ ១០ ០០០ ០០០ ០ អ ង្ស ាស េ Ġ ដោយ សារ សី ត ុ ណ ្ហ ភាព ខ្ ព ស់ នេះ ពិ បា ករ ក Ġ និង ពិ បា ក ដល់ សុ វ ត្ថ ិ ភាព លើ ផ ែន ដ ី Ġ ទ ើប អ្នក វិទ្យា សា ស្រ ្ត ត្រូវ ស្ វ ែង រក ម ធ ្យ ោ បា យ ដើម ្ប ី ទ ប់ ទល់ ទៅ នឹង ប្រ តិ កម្ម ក ម្ ត ៅ Ġ អ្នក វិទ្យា សា ស្រ ្ត សង ្ ឃ ឹម ថា នឹង ក សា ង បាន ន ូវ ត ម្ល ៃ ប្រ សិ ទ្ធ ភាព នៃ រ ោង ច ក្រ រ លា យ នុ យក ្ល េ អ៊ ែន ៅ ឆ្នាំ Ġ ២០ ៣០	259	▁តើ ទ ស្ស ន វិ ស ័យ ក្នុង ការ ទ ាញ ថា ម ពល មក ប្រ ើ ប្រ ាស់ ត ាម រយ ៈ ការ រ ល ាយ នុ យក ្ល េ អ៊ ែ អា ច ស ម្រ េច បាន ឬ ទេ ▁ចូរ ព ន ្យ ល់ ▁	46	▁ទស្សនៈ វិ ស ័យ ក្នុង ការ ទ ាញ ថា ម ពល មក ប្រ ើ ប្រ ាស់ ត ាម រយ ៈ ការ រ ល ាយ នុ យក ្ល េ អ៊ ែ គ ឺ អា ច ស ម្រ េច បាន ព្រ ោះ ▁អ្នក វិទ្យា សា ស្រ ្ត បាន រក ឃើញ ▁ទម្រង់ អ៊ី ដ ្រ ូស ែន នៅ ក្នុង ទឹក សម ុ ទ្រ ដ ែល អា ខ គ្រ ប់ គ្រ ាន់ ស ម្រ ាប់ ប្រ តិ កម្ម រ ល ាយ នុ យក ្ល េ អ៊ ែ ▁ប៉ុន្តែ ប ញ ្ហ ា ដ ែល ច ោទ ឡើង គ ឺ ថា ដើម ្ប ី ឲ្យ ស្ន ូល អ៊ ិ ដ ្រ ូស ែន ចូល គ្នា ត្រូវ ប្រ ើក ម ្ត ៅ ខ្ ល ាំង ដ ែល មាន សី ត ុ ណ ្ហ ភាព រ ាប់ លាន អ ង ្សា សេ ▁ប្រហែល ▁១០០ ០០០ ០០០ អ ង ្សា សេ ▁ដោយសារ សី ត ុ ណ ្ហ ភាព ខ្ ព ស់ នេះ ពិ ប ាក រក ▁និង ពិ ប ាក ដល់ សុ វ ត្ថ ិ ភាព លើ ផ ែន ដ ី ▁ទើប អ្នក វិទ្យា សា ស្រ ្ត ត្រូវ ស ្វ ែង រក ម ធ ្យ ោ ប ាយ ដើម ្ប ី ទ ប់ ទល់ ទៅ នឹង ប្រ តិ កម្ម ក ម ្ត ៅ ▁អ្នក វិទ្យា សា ស្រ ្ត សង ្ ឃ ឹម ថា នឹង ក សា ង បាន ន ូវ ត ម្ល ៃ ប្រ ស ិទ្ធ ភាព នៃ រ ោង ច ក្រ រ ល ាយ នុ យក ្ល េ អ៊ ែន ៅ ឆ្នាំ ▁២០ ៣០	247
តើបរិយាកាសជះឥទ្ធិពលដល់ការសង្កេតតារាដូចម្តេចខ្លះ	null	បរិយាកាសផែនដីជះឥទ្ធិពលដល់តេឡេតស្សន៍នៅលើផេនដីព្រោះវាធ្វើឲ្យពន្លឺតារាស្រអាប់	null	បរិយាកាសផែនដីជះឥទ្ធិពលដល់តេឡេតស្សន៍នៅលើផេនដីព្រោះវាធ្វើឲ្យពន្លឺតារាស្រអាប់	ត ើប រិយា កាស ជ ះ ឥ ទ្ធិ ពល ដល់ ការ សង ្ក េត តា រា ដូច ម្ ត េច ខ្ ល ះ Ġ	23	បរ ិយ ាក ាស ផ ែន ដ ី ជ ះ ឥ ទ្ធិ ពល ដល់ ត េ ឡេ ត ស្ស ន៍ នៅ លើ ផ េន ដ ី ព្រ ោះ វា ធ ្វ ើ ឲ្យ ព ន្ ល ឺត ារ ាស ្រ អា ប់	42	▁តើ ប រិយា កាស ជ ះ ឥ ទ្ធិ ពល ដល់ ការ ស ង្ក េត តា រា ដូច ម ្ត េច ខ្ ល ះ ▁	23	▁បរិយាកាស ផ ែន ដ ី ជ ះ ឥ ទ្ធិ ពល ដល់ ត េ ឡេ ត ស្ស ន៍ នៅ លើ ផ េន ដ ី ព្រ ោះ វា ធ ្វ ើ ឲ្យ ព ន ្ល ឺត ារ ា ស្រ អ ាប់	39
ចូររាប់ឈ្មោះព្រែក រឺស្ទឹងតាមមាត់សមុទ្រ	null	ស្ទឹង រឺព្រែកនៅរត់តាមមាត់សមុទ្រមានស្ទឹងមេទឹក ព្រែកតាតី ស្ទឹងជាយអារែង ព្រែកជីផាត ព្រែកកំពង់សោម ស្ទឹងកំពត ស្ទឹងទូកមាស	null	ស្ទឹង រឺព្រែកនៅរត់តាមមាត់សមុទ្រមានស្ទឹងមេទឹក ព្រែកតាតី ស្ទឹងជាយអារែង ព្រែកជីផាត ព្រែកកំពង់សោម ស្ទឹងកំពត ស្ទឹងទូកមាស	ច ូរ រា ប់ ឈ្មោះ ព្រ ែក Ġ រ ឺ ស្ទ ឹង តា ម មា ត់ សម ុ ទ្រ Ġ	18	ស្ទ ឹង Ġ រ ឺ ព្រ ែក នៅ រ ត់ តា ម មា ត់ សម ុ ទ្រ មាន ស្ទ ឹង មេ ទឹក Ġ ព្រ ែក តា តី Ġ ស្ទ ឹង ជា យ អា រ ែង Ġ ព្រ ែក ជី ផ ាត Ġ ព្រ ែក កំ ព ង់ ស ោម Ġ ស្ទ ឹង កំ ព ត Ġ ស្ទ ឹង ទូ ក មាស	54	▁ចូរ រ ាប់ ឈ្មោះ ព្រ ែក ▁រឺ ស្ទ ឹង ត ាម ម ាត់ សម ុ ទ្រ ▁	16	▁ស្ទឹង ▁រឺ ព្រ ែក នៅ រ ត់ ត ាម ម ាត់ សម ុ ទ្រ មាន ស្ទ ឹង មេ ទឹក ▁ព្រែក តា តី ▁ស្ទឹង ជ ាយ អា រ ែង ▁ព្រែក ជី ផ ាត ▁ព្រែក ក ំព ង់ ស ោម ▁ស្ទឹង ក ំព ត ▁ស្ទឹង ទូ ក មាស	46
តើហេតុអ្វីបានជារបបនយោបាយនេះមានរយៈពេលខ្លី	null	របបនយោបាយនេះមានរយៈពេលខ្លីដោយសារ ប្រទេសកម្ពុជាបានក្លាយជាស្ថាននរកប្រជាជនត្រូវគេសម្លាប់បង្អត់តើអាហារបង្ខំអោយធ្វើការជាទម្ងន់ខ្វះថ្នាំពេទ្យព្យាបាល ខ្វះសម្លៀកបំពាក់ ខ្វះជំរកប្រជាជនមិនពេញចិត្តនឹងរបបនេះ ហើយនាំគ្នាធ្វើការប្រឆាំងកងទ័ពរណសិរ្សសង្គ្រោះជាតិកម្ពុជា រួមជាមួយកងទ័ពវៀតណាមបានវាយរលំរបបនេះ	null	របបនយោបាយនេះមានរយៈពេលខ្លីដោយសារ ប្រទេសកម្ពុជាបានក្លាយជាស្ថាននរកប្រជាជនត្រូវគេសម្លាប់បង្អត់តើអាហារបង្ខំអោយធ្វើការជាទម្ងន់ខ្វះថ្នាំពេទ្យព្យាបាល ខ្វះសម្លៀកបំពាក់ ខ្វះជំរកប្រជាជនមិនពេញចិត្តនឹងរបបនេះ ហើយនាំគ្នាធ្វើការប្រឆាំងកងទ័ពរណសិរ្សសង្គ្រោះជាតិកម្ពុជា រួមជាមួយកងទ័ពវៀតណាមបានវាយរលំរបបនេះ	ត ើ ហេតុ អ ្វី បាន ជា រ ប ប ន យោ បា យ នេះ មាន រយ ៈ ពេល ខ្ លី Ġ	21	រ ប ប ន យោ បា យ នេះ មាន រយ ៈ ពេល ខ្ លី ដោយ សារ Ġ ប្រ ទេស ក ម្ព ុ ជា បាន ក្លា យ ជា ស្ថាន ន រក ប្រ ជា ជន ត្រូវ គ េស ម្ល ាប់ បង ្អ ត់ ត ើ អា ហា រ បង ្ខ ំ អោយ ធ ្វ ើក ារ ជា ទ ម្ ង ន់ ខ្វ ះ ថ្ន ាំ ពេទ្យ ព្យា បាល Ġ ខ្វ ះ សម ្ល ៀក ប ំព ាក់ Ġ ខ្វ ះ ជំ រក ប្រ ជា ជន ម ិន ព េញ ចិត្ត នឹង រ ប ប នេះ Ġ ហើយ នាំ គ្នា ធ ្វ ើក ារ ប្រ ឆ ាំង ក ង ទ ័ ពរ ណ សិ រ ្ស សង្គ្រោះ ជាតិ ក ម្ព ុ ជា Ġ រួម ជា មួយ ក ង ទ ័ ព វ ៀត ណា ម បាន វា យ រ លំ រ ប ប នេះ	136	▁តើ ហេតុ អ ្វី បាន ជា រ ប ប ន យោ ប ាយ នេះ មាន រយ ៈ ពេល ខ្ លី ▁	20	▁របប ន យោ ប ាយ នេះ មាន រយ ៈ ពេល ខ្ លី ដោយ សារ ▁ប្រទេស ក ម្ព ុ ជា បាន ក្លា យ ជា ស្ថាន ន រក ប្រ ជា ជន ត្រូវ គ េស ម្ល ាប់ បង ្អ ត់ ត ើ អា ហា រ បង ្ខ ំ អោយ ធ ្វ ើ ការ ជា ទ ម្ ង ន់ ខ្វ ះ ថ្ន ាំ ពេទ្យ ព្យា បាល ▁ខ្វះ ស ម្ល ៀក ប ំព ាក់ ▁ខ្វះ ជំ រក ប្រ ជា ជន ម ិន ព េញ ចិត្ត នឹង រ ប ប នេះ ▁ហើយ នាំ គ្នា ធ ្វ ើ ការ ប្រ ឆ ាំង ក ង ទ ័ ព រណ សិ រ ្ស សង្គ្រោះ ជាតិ ក ម្ព ុ ជា ▁រួម ជា មួយ ក ង ទ ័ ព វ ៀត ណា ម បាន វ ាយ រ លំ រ ប ប នេះ	131
តើចម្រៀងជាតិរបស់កម្ពុជាប្រជាធិបតេយ្យមានចំណងជើងដូចម្ដេច និពន្ធដោយនរណា	null	ចម្រៀងជាតិរបស់កម្ពុជាប្រជាធិបតេយ្យមានចំណងជើង១៧ មេសាមហាជោគជ័យដែលនិពន្ធដោយ ប៉ុល ពត	null	ចម្រៀងជាតិរបស់កម្ពុជាប្រជាធិបតេយ្យមានចំណងជើង១៧ មេសាមហាជោគជ័យដែលនិពន្ធដោយ ប៉ុល ពត	ត ើ ចម្រ ៀង ជាតិ រ ប ស់ ក ម្ព ុ ជា ប្រ ជា ធិបតេយ្យ មាន ចំ ណ ង ជើង ដូច ម្ ដ េច Ġ និ ពន្ធ ដោយ ន រណ ា Ġ	30	ចម្រ ៀង ជាតិ រ ប ស់ ក ម្ព ុ ជា ប្រ ជា ធិបតេយ្យ មាន ចំ ណ ង ជើង ១ ៧ Ġ មេ សា ម ហា ជ ោ គ ជ ័យ ដ ែល និ ពន្ធ ដោយ Ġ ប៉ ុល Ġ ព ត	38	▁តើ ចម្រ ៀង ជាតិ រ ប ស់ ក ម្ព ុ ជា ប្រ ជា ធិបតេយ្យ មាន ច ំណ ង ជើង ដូច ម្ ដ េច ▁និពន្ធ ដោយ ន រ ណា ▁	28	▁ចម្រៀង ជាតិ រ ប ស់ ក ម្ព ុ ជា ប្រ ជា ធិបតេយ្យ មាន ច ំណ ង ជើង ១ ៧ ▁មេសា ម ហា ជ ោ គ ជ ័យ ដ ែល និ ពន្ធ ដោយ ▁ប៉ុល ▁ពត	34
តើការធ្វើកំណែទម្រង់របស់លោក ប្រេស្នែវដើម្បិឪ្យទាន់សហរដ្ឋអាមេរិកបានទទួលជោគជ័យដែរឬ ទេហេតុអ្វី	null	ការធ្វើកំណែងទម្រង់របស់លោក ប្រេស្នែវដើម្បីឪ្យទាន់សហរដ្ឋអាមេរិកបានទទួលជោគជ័យទេ ពីព្រោះថាសហរដ្ឋអាមេរិកជាសង្គមសម្ភារៈនិយមដែលមនុស្សរស់នៅពោរពេញទៅដោយសម្ភារៈដែលរត់ទៅតាមចង្វាក់នៃល្បឿនបច្ចេកវិទ្យាទំនើប	null	ការធ្វើកំណែងទម្រង់របស់លោក ប្រេស្នែវដើម្បីឪ្យទាន់សហរដ្ឋអាមេរិកបានទទួលជោគជ័យទេ ពីព្រោះថាសហរដ្ឋអាមេរិកជាសង្គមសម្ភារៈនិយមដែលមនុស្សរស់នៅពោរពេញទៅដោយសម្ភារៈដែលរត់ទៅតាមចង្វាក់នៃល្បឿនបច្ចេកវិទ្យាទំនើប	ត ើក ារ ធ ្វ ើក ំណ ែ ទ ម្រ ង់ រ ប ស់ លោក Ġ ប្រ េស ្ន ែ វ ដើម ្ប ិ ឪ ្យ ទាន ់ ស ហ រដ្ឋ អា មេ រិក បាន ទទួល ជ ោ គ ជ ័យ ដ ែរ ឬ Ġ ទេ ហេតុ អ ្វី Ġ	47	ការ ធ ្វ ើក ំណ ែង ទ ម្រ ង់ រ ប ស់ លោក Ġ ប្រ េស ្ន ែ វ ដើម ្ប ី ឪ ្យ ទាន ់ ស ហ រដ្ឋ អា មេ រិក បាន ទទួល ជ ោ គ ជ ័យ ទេ Ġ ពី ព្រ ោះ ថា ស ហ រដ្ឋ អា មេ រិក ជា សង ្ គម សម ្ ភា រៈ និយម ដ ែល ម នុ ស្ស រស់ នៅ ព ោរ ព េញ ទៅ ដោយ សម ្ ភា រៈ ដ ែល រ ត់ ទៅ តា ម ច ង ្វា ក់ នៃ ល ្ប ឿន ប ច្ច េក វិទ្យា ទំ ន ើប	97	▁តើ ការ ធ ្វ ើក ំណ ែ ទ ម្រ ង់ រ ប ស់ លោក ▁ប្រ េ ស្ន ែ វ ដើម ្ប ិ ឪ ្យ ទ ាន់ ស ហ រដ្ឋ អា មេ រិក បាន ទទួល ជ ោ គ ជ ័យ ដ ែរ ឬ ▁ទេ ហេតុ អ ្វី ▁	46	▁ការធ្វើ ក ំណ ែង ទ ម្រ ង់ រ ប ស់ លោក ▁ប្រ េ ស្ន ែ វ ដើម ្ប ី ឪ ្យ ទ ាន់ ស ហ រដ្ឋ អា មេ រិក បាន ទទួល ជ ោ គ ជ ័យ ទេ ▁ពីព្រោះ ថា ស ហ រដ្ឋ អា មេ រិក ជា ស ង្គ ម ស ម្ភ ារ ៈ និយម ដ ែល ម នុ ស្ស រស់ នៅ ព ោរ ព េញ ទៅ ដោយ ស ម្ភ ារ ៈ ដ ែល រ ត់ ទៅ ត ាម ច ង ្វា ក់ នៃ ល ្ប ឿន ប ច្ច េក វិទ្យា ទំ ន ើប	93
តើវត្តមានឧស្ម័នផ្ទះកញ្ចក់នៅក្នុងមណ្ឌលអាកាសរចល់ជួយរក្សាផែនដីដូចម្តេច	null	វត្តមានឧស្ម័នផ្ទះកញ្ចក់នៅក្នុងមណ្ឌលអាកាសរចល់ជួយរក្សាឲ្យមានលំនឹងសីតុណ្ហភាពមធ្យមលើផ្ទៃផែនដីនៅត្រឹម ១៦អង្សាសេ បើគ្មានឧស្ម័នផ្ទះកញ្ចក់ទេ នោះផែនដីនឹងទៅជាភពត្រជាក់ជាមិនខានឡើយ	null	វត្តមានឧស្ម័នផ្ទះកញ្ចក់នៅក្នុងមណ្ឌលអាកាសរចល់ជួយរក្សាឲ្យមានលំនឹងសីតុណ្ហភាពមធ្យមលើផ្ទៃផែនដីនៅត្រឹម ១៦អង្សាសេ បើគ្មានឧស្ម័នផ្ទះកញ្ចក់ទេ នោះផែនដីនឹងទៅជាភពត្រជាក់ជាមិនខានឡើយ	ត ើ វត្ត មាន ឧ ស្ម ័ន ផ្ ទ ះ ក ញ្ច ក់ នៅ ក្នុង ម ណ្ឌ ល អា កាស រ ច ល់ ជ ួយ រក ្សា ផ ែន ដ ី ដូច ម្ ត េច Ġ	35	វត្ត មាន ឧ ស្ម ័ន ផ្ ទ ះ ក ញ្ច ក់ នៅ ក្នុង ម ណ្ឌ ល អា កាស រ ច ល់ ជ ួយ រក ្សា ឲ្យ មាន លំ នឹង សី ត ុ ណ ្ហ ភាព ម ធ ្យ ម លើ ផ្ ទ ៃ ផ ែន ដ ីន ៅ ត្រ ឹម Ġ ១ ៦ អ ង្ស ាស េ Ġ ប ើ គ ្ម ាន ឧ ស្ម ័ន ផ្ ទ ះ ក ញ្ច ក់ ទេ Ġ ន ោះ ផ ែន ដ ីន ឹង ទៅ ជា ភព ត្រ ជា ក់ ជា ម ិន ខា ន ឡ ើយ	91	▁តើ វត្ត មាន ឧ ស្ម ័ន ផ្ ទ ះ ក ញ្ច ក់ នៅ ក្នុង ម ណ្ឌ ល អា កាស រ ច ល់ ជ ួយ រក ្សា ផ ែន ដ ី ដូច ម ្ត េច ▁	34	▁វត្តមាន ឧ ស្ម ័ន ផ្ ទ ះ ក ញ្ច ក់ នៅ ក្នុង ម ណ្ឌ ល អា កាស រ ច ល់ ជ ួយ រក ្សា ឲ្យ មាន លំ នឹង សី ត ុ ណ ្ហ ភាព ម ធ ្យ ម លើ ផ្ ទ ៃ ផ ែន ដ ី នៅ ត្រ ឹម ▁១៦ អ ង ្សា សេ ▁បើ គ ្ មាន ឧ ស្ម ័ន ផ្ ទ ះ ក ញ្ច ក់ ទេ ▁នោះ ផ ែន ដ ី នឹង ទៅ ជា ភព ត្រ ជ ាក់ ជា ម ិន ខា ន ឡ ើយ	87
តើមូលហេតុអ្វីខ្លះដែលធ្វើឲ្យពាណិជ្ជកម្មជប៉ុនមានឩត្តមភាពក្នុងទីផ្សារពិភពលោក	null	មូលហេតុដែលធ្វើឲ្យពាណិជ្ជកម្មជប៉ុនមានឩត្តមភាពក្នុងទីផ្សារពិភពលោក គឺ គុណភាពផលិតផល និងប្រសិទ្ធភាពពាណិជ្ជកម្មខ្ពស់ផលិតផលសំបូរបែប តម្លៃសមរម្យ ផលិតផលសមស្របតាមចិត្តសាស្រ្តប្រជាជនទំនើបកម្មដៃគូពាណិជ្ជកម្ម បើកទូលាយទីផ្សារពិភពលោក ពិសេសទីផ្សាររបស់ចិន	null	មូលហេតុដែលធ្វើឲ្យពាណិជ្ជកម្មជប៉ុនមានឩត្តមភាពក្នុងទីផ្សារពិភពលោក គឺ គុណភាពផលិតផល និងប្រសិទ្ធភាពពាណិជ្ជកម្មខ្ពស់ផលិតផលសំបូរបែប តម្លៃសមរម្យ ផលិតផលសមស្របតាមចិត្តសាស្រ្តប្រជាជនទំនើបកម្មដៃគូពាណិជ្ជកម្ម បើកទូលាយទីផ្សារពិភពលោក ពិសេសទីផ្សាររបស់ចិន	ត ើម ូល ហេតុ អ ្វី ខ្ ល ះ ដ ែល ធ ្វ ើ ឲ្យ ពា ណ ិ ជ្ជ កម្ម ជ ប៉ ុន មាន ឩ ត្ត ម ភាព ក្នុង ទី ផ្ សារ ពិ ភព លោក Ġ	35	ម ូល ហេតុ ដ ែល ធ ្វ ើ ឲ្យ ពា ណ ិ ជ្ជ កម្ម ជ ប៉ ុន មាន ឩ âĢĭ ត្ត ម ភាព ក្នុង ទី ផ្ សារ ពិ ភព លោក Ġ គ ឺ Ġ គុណ ភាព ផល ិត ផល Ġ និង ប្រ សិ ទ្ធ ភាព ពា ណ ិ ជ្ជ កម្ម ខ្ ព ស់ ផល ិត ផល សំ បូ រ ប ែប Ġ ត ម្ល ៃ សម រម្យ Ġ ផល ិត ផល សម ស្រ ប តា ម ចិត្ត សា ស្រ ្ត ប្រ ជា ជន ទំ ន ើប កម្ម ដៃ គូ ពា ណ ិ ជ្ជ កម្ម Ġ ប ើក ទូ លា យ ទី ផ្ សារ ពិ ភព លោក Ġ ពិ សេ ស ទី ផ្ សារ រ ប ស់ ច ិន	110	▁តើ ម ូល ហេតុ អ ្វី ខ្ ល ះ ដ ែល ធ ្វ ើ ឲ្យ ពា ណ ិ ជ្ជ កម្ម ជ ប៉ ុន មាន ឩ ត្ត ម ភាព ក្នុង ទី ផ្ សារ ពិ ភព លោក ▁	35	▁មូលហេតុ ដ ែល ធ ្វ ើ ឲ្យ ពា ណ ិ ជ្ជ កម្ម ជ ប៉ ុន មាន ឩ ▁ ត្ត ម ភាព ក្នុង ទី ផ្ សារ ពិ ភព លោក ▁គឺ ▁គុណភាព ផល ិត ផល ▁និង ប្រ ស ិទ្ធ ភាព ពា ណ ិ ជ្ជ កម្ម ខ្ ព ស់ ផល ិត ផល សំ ប ូរ ប ែប ▁តម្លៃ សម រម្យ ▁ផលិតផល សម ស្រ ប ត ាម ចិត្ត សា ស្រ ្ត ប្រ ជា ជន ទំ ន ើប កម្ម ដៃ គូ ពា ណ ិ ជ្ជ កម្ម ▁បើក ទ ូល ាយ ទី ផ្ សារ ពិ ភព លោក ▁ពិសេស ទី ផ្ សារ រ ប ស់ ច ិន	99
តើទង់ព្រះពុទ្ធសាសនាបានចាប់លើកបង្ហូតនៅក្នុងប្រទេសខ្មែរពីពេលណាមក ទង់នេះមាសនប៉ុន្មានពណ៌ ហើយពណ៌នីមួយៗទាក់ទងនិងព្រះរាជសកម្មភាពសំខាន់អ្វីខ្លះរបស់ព្រះសម្មាសម្ពុទ្ធ តាសមរយៈនេះបានបង្កប់នូវគំនិតអប់រំដល់ពុទ្ធបរិស័ទ្ធដូចម្ដេចខ្លះ	null	ទង់ព្រះពុទ្ធសាសនាបានចាប់លើតបង្ហូតនៅក្នុងប្រទេសខ្មែរនៅពុទ្ធសករាង ២៥០០ នៅភ្នំពេញ គឺក្រោយពេលសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជជួន ណាតយាងមកពីប្រជុំមហាសន្និបាតប្រមុខដឹកនាំពុទ្ធសាសនាទូទាំងពិភពលោកនាប្រទេសឥណ្ឌា ទង់ព្រះពុទ្ធសាសនាមាន ៦ គឺពណ៌ខៀវ កាលព្រះអង្គយកកំណើតព្រះបាទស្រីពិរាស្រ្ដឥន្រ្ទព្រាហ្មណ៍ មកសុំព្រះនេត្រទាំងគូ ព្រះពោធិសត្វ ខ្វេះឆ្កៀលភ្នែកខ្លួនឯងដាក់ទានដល់ឥន្រ្ទព្រាហ្មណ៍ ពណ៌ក្រហម កាលព្រះអង្គយកកំណើតជាមាណពឈ្មោះបុទុមកុមារ ពស់ចឹកមាតា ពេទ្យ ឪ្យរកបេះដូងឪ្យពេទ្យផ្សំថ្នាំឪ្យព្រះមាតាសោយ ដើម្បីឪ្យបាត់ឈឺចុកចាក់ ហើយរស់ឡើងវិញបាន ពណ៌លឿង កាលព្រះអង្គុយកំណើតជាវៃបណ្ឌិតព្រះឥន្រ្ទមិត្តនិមិត្តធ្វើជាជាងទង វៃបណ្ឌិតបានអារកាត់សាច់ខ្លួនឯងហុចឪ្យជាងវាយដំ ផ្សំផែបិទព្រះពុទ្ធរូប ដែលខ្វះខាតដោយពេញលេញឡើងវិញ ពណ៌ហង្សបាទ កាលព្រះអង្គកើតជាព្រះកើតជាវិទ្យាធរ យក្សចាប់មាតាទៅ វិទ្យាសាធរបានអារសាច់ឪ្យយក្សស៊ីដើម្បីដូរមាតាមកវិញ ពណ៌ស កាលព្រះអង្គកើតជាព្រះវេស្សន្តរ ឪ្យទានដំដល់ព្រាហ្មណ៍ពណ៌ផ្លេក ឬ ឥទ្ធធនូ ឬ ពណ៌ចំរុះ កាលព្រះអង្គកើតជាសត្វទន្សាយលោតចូលភ្លើង ដើម្បីសយកសាច់ឈាមឪ្យដល់ឥន្រ្ទព្រាហ្មណ៍ធ្វើអាហារ តាមរយៈពណ៌តំណាងព្រះរាជសកម្មភាពនេះបានបង្កង់នូវគំនិតអប់រំដល់ពុទ្ធបរិស័ទ គឺឪ្យមានចិត្តចេះព្រះរាជសកម្មភាពនេះចែករំលែកសេចក្តីសុខផ្ទាល់ខ្លួនដលើខ្លួនអ្នកដទៃ ក្រៅពីជាតិខ្លួនសម្រាប់ឪ្យពួកគេមានលទ្ធភាពអាចរស់នៅសុខសាន្ដ មិនប្រកាន់ពណ៌	null	ទង់ព្រះពុទ្ធសាសនាបានចាប់លើតបង្ហូតនៅក្នុងប្រទេសខ្មែរនៅពុទ្ធសករាង ២៥០០ នៅភ្នំពេញ គឺក្រោយពេលសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជជួន ណាតយាងមកពីប្រជុំមហាសន្និបាតប្រមុខដឹកនាំពុទ្ធសាសនាទូទាំងពិភពលោកនាប្រទេសឥណ្ឌា ទង់ព្រះពុទ្ធសាសនាមាន ៦ គឺពណ៌ខៀវ កាលព្រះអង្គយកកំណើតព្រះបាទស្រីពិរាស្រ្ដឥន្រ្ទព្រាហ្មណ៍ មកសុំព្រះនេត្រទាំងគូ ព្រះពោធិសត្វ ខ្វេះឆ្កៀលភ្នែកខ្លួនឯងដាក់ទានដល់ឥន្រ្ទព្រាហ្មណ៍ ពណ៌ក្រហម កាលព្រះអង្គយកកំណើតជាមាណពឈ្មោះបុទុមកុមារ ពស់ចឹកមាតា ពេទ្យ ឪ្យរកបេះដូងឪ្យពេទ្យផ្សំថ្នាំឪ្យព្រះមាតាសោយ ដើម្បីឪ្យបាត់ឈឺចុកចាក់ ហើយរស់ឡើងវិញបាន ពណ៌លឿង កាលព្រះអង្គុយកំណើតជាវៃបណ្ឌិតព្រះឥន្រ្ទមិត្តនិមិត្តធ្វើជាជាងទង វៃបណ្ឌិតបានអារកាត់សាច់ខ្លួនឯងហុចឪ្យជាងវាយដំ ផ្សំផែបិទព្រះពុទ្ធរូប ដែលខ្វះខាតដោយពេញលេញឡើងវិញ ពណ៌ហង្សបាទ កាលព្រះអង្គកើតជាព្រះកើតជាវិទ្យាធរ យក្សចាប់មាតាទៅ វិទ្យាសាធរបានអារសាច់ឪ្យយក្សស៊ីដើម្បីដូរមាតាមកវិញ ពណ៌ស កាលព្រះអង្គកើតជាព្រះវេស្សន្តរ ឪ្យទានដំដល់ព្រាហ្មណ៍ពណ៌ផ្លេក ឬ ឥទ្ធធនូ ឬ ពណ៌ចំរុះ កាលព្រះអង្គកើតជាសត្វទន្សាយលោតចូលភ្លើង ដើម្បីសយកសាច់ឈាមឪ្យដល់ឥន្រ្ទព្រាហ្មណ៍ធ្វើអាហារ តាមរយៈពណ៌តំណាងព្រះរាជសកម្មភាពនេះបានបង្កង់នូវគំនិតអប់រំដល់ពុទ្ធបរិស័ទ គឺឪ្យមានចិត្តចេះព្រះរាជសកម្មភាពនេះចែករំលែកសេចក្តីសុខផ្ទាល់ខ្លួនដលើខ្លួនអ្នកដទៃ ក្រៅពីជាតិខ្លួនសម្រាប់ឪ្យពួកគេមានលទ្ធភាពអាចរស់នៅសុខសាន្ដ មិនប្រកាន់ពណ៌	ត ើ ទ ង់ ព្រ ះ ពុ ទ្ធ សា ស នា បាន ច ាប់ លើក បង ្ហ ូត នៅ ក្នុង ប្រ ទេស ខ្ ម ែរ ពី ពេល ណា មក Ġ ទ ង់ នេះ មាស ន ប៉ ុន ្ម ាន ព ណ៌ Ġ ហើយ ព ណ៌ នី មួយ ៗ ទ ាក់ ទ ង និង ព្រ ះ រាជ ស កម្ម ភាព សំ ខា ន់ អ ្វី ខ្ ល ះ រ ប ស់ ព្រ ះ សម ្ម ាស ម្ព ុទ្ធ Ġ តា សម រយ ៈ នេះ បាន បង ្ក ប់ ន ូវ គ ំ និ ត អ ប់ រំ ដល់ ពុ ទ្ធ បរ ិស ័ ទ្ធ ដូច ម្ ដ េច ខ្ ល ះ Ġ	107	ទ ង់ ព្រ ះ ពុ ទ្ធ សា ស នា បាន ច ាប់ លើ ត បង ្ហ ូត នៅ ក្នុង ប្រ ទេស ខ្ ម ែរ នៅ ពុ ទ្ធ ស ករ ាង Ġ ២៥ ០០ Ġ នៅ ភ្នំពេញ Ġ គ ឺ ក្រ ោយ ពេល សម ្ ដ េច ព្រ ះ សង ្ ឃ រាជ ជ ួន Ġ ណា ត យា ង មក ពី ប្រជុំ ម ហា ស ន្ន ិប ាត ប្រ មុខ ដ ឹក នាំ ពុ ទ្ធ សា ស នា ទូ ទ ាំង ពិ ភព លោក នា ប្រ ទេស ឥ ណ្ឌ ា Ġ ទ ង់ ព្រ ះ ពុ ទ្ធ សា ស នា មាន Ġ ៦ Ġ គ ឺ ព ណ៌ ខ ៀវ âĢĭ Ġ កាល ព្រ ះ អង្គ យក កំ ណ ើត ព្រ ះ បាទ ស្រី ពិ រា ស្រ ្ ដ ឥ ន្ រ ្ ទ ព្រ ា ហ្ម ណ៍ Ġ មក សុ ំព ្រ ះ ន េត ្រ ទ ាំង គូ Ġ ព្រ ះ ព ោ ធិ ស ត ្វ Ġ ខ្វ េះ ឆ្ ក ៀល ភ ្ន ែក ខ្លួន ឯ ង ដា ក់ ទាន ដល់ ឥ ន្ រ ្ ទ ព្រ ា ហ្ម ណ៍ Ġ ព ណ៌ ក្រ ហ ម Ġ កាល ព្រ ះ អង្គ យក កំ ណ ើត ជា មា ណ ព ឈ្មោះ ប ុ ទ ុ âĢĭ មក ុម ារ âĢĭ Ġ ព ស់ ច ឹក មា តា Ġ ពេទ្យ Ġ ឪ ្យ រក ប េះ ដ ូង ឪ ្យ ពេទ្យ ផ្ សំ ថ្ន ាំ ឪ ្យ ព្រ ះ មា តា ស ោយ Ġ ដើម ្ប ី ឪ ្យ បា ត់ ឈ ឺ ច ុក ច ាក់ Ġ ហើយ រស់ ឡើង វិញ បាន Ġ ព ណ៌ ល ឿង Ġ កាល ព្រ ះ អង្គ ុយ កំ ណ ើត ជា វ ៃ បណ្ឌិត ព្រ ះ ឥ ន្ រ ្ ទ ម ិត្ត និ ម ិត្ត ធ ្វ ើ ជា ជា ង ទ ង Ġ វ ៃ បណ្ឌិត បាន អា រក ាត់ សា ច ់ ខ្លួន ឯ ង ហ ុច ឪ ្យ ជា ង វា យ ដំ Ġ ផ្ សំ ផ ែប ិ ទ ព្រ ះ ពុ ទ្ធ រូប Ġ ដ ែល ខ្វ ះ ខា ត ដោយ ព េញ ល េញ ឡើង វិញ Ġ ព ណ៌ ហ ង្ស បាទ Ġ កាល ព្រ ះ អង្គ កើត ជា ព្រ ះ កើត ជា វិទ្យា ធរ Ġ យក ្ស ច ាប់ មា តា ទៅ Ġ វិទ្យា សា ធរ បាន អា រស ាច់ ឪ ្យ យក ្ស ស៊ី ដើម ្ប ី ដ ូរ មា តា មក វិញ Ġ ព ណ៌ ស Ġ កាល ព្រ ះ អង្គ កើត ជា ព្រ ះ វេ ស្ស ន្ត រ Ġ ឪ ្យ ទាន ដំ ដល់ ព្រ ា ហ្ម ណ៍ ព ណ៌ ផ្ល េក Ġ ឬ Ġ ឥ ទ្ធ ធ ន ូ Ġ ឬ Ġ ព ណ៌ ចំ រ ុះ Ġ កាល ព្រ ះ អង្គ កើត ជា ស ត ្វ ទ ន្ សាយ ល ោត ចូល ភ្លើង Ġ ដើម ្ប ី ស យក សា ច ់ ឈ ាម ឪ ្យ ដល់ ឥ ន្ រ ្ ទ ព្រ ា ហ្ម ណ៍ ធ ្វ ើ អា ហា រ Ġ តា ម រយ ៈ ព ណ៌ ត ំណ ាង ព្រ ះ រាជ ស កម្ម ភាព នេះ បាន បង ្ក ង់ ន ូវ គ ំ និ ត អ ប់ រំ ដល់ ពុ ទ្ធ បរ ិស ័ ទ Ġ គ ឺ ឪ ្យ មាន ចិត្ត ច េះ ព្រ ះ រាជ ស កម្ម ភាព នេះ ច ែក រំ ល ែក សេ ច ក្តី សុខ ផ្ ទ ាល់ ខ្លួន ដ លើ ខ្លួន អ្នក ដ ទ ៃ Ġ ក្រ ៅ ពី ជាតិ ខ្លួន សម ្រា ប់ ឪ ្យ ព ួ ក គ េ មាន ល ទ្ធ ភាព អា ចរ ស់ នៅ សុខ សា ន្ ដ Ġ ម ិន ប្រ កាន់ ព ណ៌	559	▁តើ ទ ង់ ព្រ ះ ព ុទ្ធ សា ស នា បាន ច ាប់ លើក ប ង្ហ ូត នៅ ក្នុង ប្រ ទេស ខ្ ម ែរ ពី ពេល ណា មក ▁ទ ង់ នេះ មាស ន ប៉ ុន ្ មាន ព ណ៌ ▁ហើយ ព ណ៌ នី មួយ ៗ ទ ាក់ ទ ង និង ព្រ ះ រាជ ស កម្ម ភាព សំ ខ ាន់ អ ្វី ខ្ ល ះ រ ប ស់ ព្រ ះ ស ម្ម ាស ម្ព ុទ្ធ ▁តា សម រយ ៈ នេះ បាន ប ង្ក ប់ ន ូវ គ ំ ន ិត អ ប់ រំ ដល់ ព ុទ្ធ បរ ិស ័ ទ្ធ ដូច ម្ ដ េច ខ្ ល ះ ▁	106	▁ទ ង់ ព្រ ះ ព ុទ្ធ សា ស នា បាន ច ាប់ លើ ត ប ង្ហ ូត នៅ ក្នុង ប្រ ទេស ខ្ ម ែរ នៅ ព ុទ្ធ ស ករ ាង ▁២៥ ០០ ▁នៅ ភ្នំពេញ ▁គឺ ក្រ ោយ ពេល ស ម្ ដ េច ព្រ ះ សង ្ ឃ រាជ ជ ួន ▁ណា ត យ ាង មក ពី ប្រជុំ ម ហា ស ន្ន ិប ាត ប្រ មុខ ដ ឹក នាំ ព ុទ្ធ សា ស នា ទូ ទ ាំង ពិ ភព លោក នា ប្រ ទេស ឥ ណ្ឌ ា ▁ទ ង់ ព្រ ះ ព ុទ្ធ សា ស នា មាន ▁៦ ▁គឺ ព ណ៌ ខ ៀវ ▁កាល ព្រ ះ អង្គ យក ក ំណ ើត ព្រ ះ បាទ ស្រី ពិ រា ស្រ ្ ដ ឥ ន ្រ ្ ទ ព្រ ា ហ្ម ណ៍ ▁មក ស ុំ ព្រ ះ ន េ ត្រ ទ ាំង គូ ▁ព្រះ ព ោ ធិ ស ត ្វ ▁ខ្វ េះ ឆ្ ក ៀល ភ ្ន ែក ខ្លួន ឯ ង ដ ាក់ ទាន ដល់ ឥ ន ្រ ្ ទ ព្រ ា ហ្ម ណ៍ ▁ពណ៌ ក្រ ហ ម ▁កាល ព្រ ះ អង្គ យក ក ំណ ើត ជា មា ណ ព ឈ្មោះ ប ុ ទ ុ ▁មក ុម ារ ▁ពស់ ច ឹក មា តា ▁ពេទ្យ ▁ឪ ្យ រក ប េះ ដ ូង ឪ ្យ ពេទ្យ ផ្ សំ ថ្ន ាំ ឪ ្យ ព្រ ះ មា តា ស ោយ ▁ដើម្បី ឪ ្យ ប ាត់ ឈ ឺ ច ុក ច ាក់ ▁ហើយ រស់ ឡើង វិញ បាន ▁ពណ៌ ល ឿង ▁កាល ព្រ ះ អង្គ ុយ ក ំណ ើត ជា វ ៃ បណ្ឌិត ព្រ ះ ឥ ន ្រ ្ ទ ម ិត្ត និ ម ិត្ត ធ ្វ ើ ជា ជា ង ទ ង ▁វៃ បណ្ឌិត បាន អា រ កាត់ ស ាច់ ខ្លួន ឯ ង ហ ុច ឪ ្យ ជា ង វ ាយ ដំ ▁ផ្សំ ផ ែប ិ ទ ព្រ ះ ព ុទ្ធ រូប ▁ដែល ខ្វ ះ ខា ត ដោយ ព េញ ល េញ ឡើង វិញ ▁ពណ៌ ហ ង្ស បាទ ▁កាល ព្រ ះ អង្គ កើត ជា ព្រ ះ កើត ជា វិទ្យា ធរ ▁យក្ស ច ាប់ មា តា ទៅ ▁ វិទ្យា សា ធរ បាន អា រស ាច់ ឪ ្យ យ ក្ស ស៊ី ដើម ្ប ី ដ ូរ មា តា មក វិញ ▁ពណ៌ ស ▁កាល ព្រ ះ អង្គ កើត ជា ព្រ ះ វេ ស្ស ន្ត រ ▁ឪ ្យ ទាន ដំ ដល់ ព្រ ា ហ្ម ណ៍ ព ណ៌ ផ្ល េក ▁ឬ ▁ឥ ទ្ធ ធ ន ូ ▁ឬ ▁ពណ៌ ចំ រ ុះ ▁កាល ព្រ ះ អង្គ កើត ជា ស ត ្វ ទ ន្ សាយ ល ោត ចូល ភ្លើង ▁ដើម្បី ស យក ស ាច់ ឈ ាម ឪ ្យ ដល់ ឥ ន ្រ ្ ទ ព្រ ា ហ្ម ណ៍ ធ ្វ ើ អា ហា រ ▁តាមរយៈ ព ណ៌ ត ំណ ាង ព្រ ះ រាជ ស កម្ម ភាព នេះ បាន ប ង្ក ង់ ន ូវ គ ំ ន ិត អ ប់ រំ ដល់ ព ុទ្ធ បរ ិស ័ ទ ▁គឺ ឪ ្យ មាន ចិត្ត ច េះ ព្រ ះ រាជ ស កម្ម ភាព នេះ ច ែក រំ ល ែក ស េច ក្តី សុខ ផ្ ទ ាល់ ខ្លួន ដ លើ ខ្លួន អ្នក ដ ទ ៃ ▁ក្រៅពី ជាតិ ខ្លួន ស ម្រ ាប់ ឪ ្យ ព ួ ក គ េ មាន ល ទ្ធ ភាព អា ច រស់ នៅ សុខ សា ន្ ដ ▁មិន ប្រ កាន់ ព ណ៌	533
តើព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជាមានទីក្រុងប៉ុន្មាន ហើយមានឈ្មោះអី្វខ្លះ	null	មានទីក្រុងបី គឺ ក្រុងភ្នំពេញ ក្រុងកែប និងក្រុងព្រះសីហុន	null	មានទីក្រុងបី គឺ ក្រុងភ្នំពេញ ក្រុងកែប និងក្រុងព្រះសីហុន	ត ើ ព្រ ះ រាជ ា ណា ច ក្រ ក ម្ព ុ ជា មាន ទី ក្រុង ប៉ ុន ្ម ាន Ġ ហើយ មាន ឈ្មោះ អ ី ្វ ខ្ ល ះ Ġ	29	មាន ទី ក្រុង បី Ġ គ ឺ Ġ ក្រុង ភ្នំពេញ Ġ ក្រុង ក ែប Ġ និង ក្រុង ព្រ ះ សី ហ ុន	18	▁តើ ព្រ ះ រាជ ា ណា ច ក្រ ក ម្ព ុ ជា មាន ទី ក្រុង ប៉ ុន ្ មាន ▁ហើយ មាន ឈ្មោះ អ ី ្វ ខ្ ល ះ ▁	28	▁មាន ទី ក្រុង បី ▁គឺ ▁ក្រុង ភ្នំពេញ ▁ក្រុង ក ែប ▁និង ក្រុង ព្រ ះ សី ហ ុន	17
តាមធរណីវិទ្យាប្រទេសកម្ពុជា តើគេអាចសន្និដ្ឋានបានយ៉ាងដូចម្តេចចំពោះភោគទ្រព្យរ៉ែ	null	តាមធរណីវិទ្យាប្រទេសកម្ពុជា គេអាចសន្និដ្ឋានបានថា ប្រទេសកម្ពុជាអាចមានកំណប់រ៉ែច្រើនប្រភេទដែលជាធនធានសំខាន់សម្រាប់ប្រើប្រាស់ក្នុងការអភិវឌ្ឍសេដ្ឋកិច្ចជាតិ	null	តាមធរណីវិទ្យាប្រទេសកម្ពុជា គេអាចសន្និដ្ឋានបានថា ប្រទេសកម្ពុជាអាចមានកំណប់រ៉ែច្រើនប្រភេទដែលជាធនធានសំខាន់សម្រាប់ប្រើប្រាស់ក្នុងការអភិវឌ្ឍសេដ្ឋកិច្ចជាតិ	តា ម ធរ ណី វិទ្យា ប្រ ទេស ក ម្ព ុ ជា Ġ ត ើ គ េ អា ច ស ន្ន ិ ដ្ឋាន បាន យ៉ាង ដូច ម្ ត េច ចំ ព ោះ ភោគ ទ្រ ព្យ រ៉ ែ Ġ	35	តា ម ធរ ណី វិទ្យា ប្រ ទេស ក ម្ព ុ ជា Ġ គ េ អា ច ស ន្ន ិ ដ្ឋាន បាន ថា Ġ ប្រ ទេស ក ម្ព ុ ជា អា ច មាន កំ ណ ប់ រ៉ ែ ច្ រ ើន ប្រ ភ េ ទ ដ ែល ជា ធ ន ធាន សំ ខា ន់ សម ្រា ប់ ប្រ ើប ្រា ស់ ក្នុង ការ អភិវឌ្ឍ សេ ដ្ឋ កិច្ច ជាតិ ĠâĢĭ	65	▁តាម ធរ ណី វិទ្យា ប្រ ទេស ក ម្ព ុ ជា ▁តើ គ េ អា ច ស ន្ន ិ ដ្ឋាន បាន យ៉ាង ដូច ម ្ត េច ច ំព ោះ ភោគ ទ្រ ព្យ រ៉ ែ ▁	33	▁តាម ធរ ណី វិទ្យា ប្រ ទេស ក ម្ព ុ ជា ▁គេ អា ច ស ន្ន ិ ដ្ឋាន បាន ថា ▁ប្រទេស ក ម្ព ុ ជា អា ច មាន ក ំណ ប់ រ៉ ែ ច ្រ ើន ប្រ ភ េ ទ ដ ែល ជា ធ ន ធាន សំ ខ ាន់ ស ម្រ ាប់ ប្រ ើ ប្រ ាស់ ក្នុង ការ អភិវឌ្ឍ សេ ដ្ឋ កិច្ច ជាតិ ▁	62
តើភពឧស្ម័នយក្សខុសពីភពសិលាដូចម្តេច	null	ភពឧស្ម័នយក្សខុសពីភពសិលាដូចតទៅភពសិលា មានម៉ាស់ និងទំហំតូចមានដង់ស៊ីតេទាបស្ថិតនៅជិតព្រះអាទិត្យ និងមានសីតុណ្ហភាពខ្ពស់មានសមាសធាតុផ្សំពីសិលាមានបរិយាកាសស្តើង និងមានបរិយាកាសសម្បូរឧស្ម័នធ្ងន់មានរង្វិលខ្ញាល់យឺត ប៉ុន្តែមានរង្វិលជុំលឿនមានទំនាញផ្ទៃលើខ្សោយ ភពឧស្ម័នយក្សមានម៉ាស់ និងទំហំធំមានដង់ស៊ីតេខ្ពស់ស្ថិតនៅឆ្ងាយពីព្រះអាទិត្យ និងមានសីតុណ្ហភាពត្រជាក់ខ្លាំងមានបរិយាកាសក្រាស់ និងមានបរិយាកាសសម្បូរដោយឧស្ម័នស្រាល អ៊ីដ្រូសែន និងអេល្យូម មានរង្វិលខ្ញាល់លឿន ប៉ុន្តែមានរង្វិលជុំយូរមានទំនាញផ្ទៃលើខ្លាំង	null	ភពឧស្ម័នយក្សខុសពីភពសិលាដូចតទៅភពសិលា មានម៉ាស់ និងទំហំតូចមានដង់ស៊ីតេទាបស្ថិតនៅជិតព្រះអាទិត្យ និងមានសីតុណ្ហភាពខ្ពស់មានសមាសធាតុផ្សំពីសិលាមានបរិយាកាសស្តើង និងមានបរិយាកាសសម្បូរឧស្ម័នធ្ងន់មានរង្វិលខ្ញាល់យឺត ប៉ុន្តែមានរង្វិលជុំលឿនមានទំនាញផ្ទៃលើខ្សោយ ភពឧស្ម័នយក្សមានម៉ាស់ និងទំហំធំមានដង់ស៊ីតេខ្ពស់ស្ថិតនៅឆ្ងាយពីព្រះអាទិត្យ និងមានសីតុណ្ហភាពត្រជាក់ខ្លាំងមានបរិយាកាសក្រាស់ និងមានបរិយាកាសសម្បូរដោយឧស្ម័នស្រាល អ៊ីដ្រូសែន និងអេល្យូម មានរង្វិលខ្ញាល់លឿន ប៉ុន្តែមានរង្វិលជុំយូរមានទំនាញផ្ទៃលើខ្លាំង	ត ើ ភព ឧ ស្ម ័ន យក ្ស ខុស ពី ភព សិ លា ដូច ម្ ត េច Ġ	17	ភព ឧ ស្ម ័ន យក ្ស ខុស ពី ភព សិ លា ដូច ត ទៅ ភព សិ លា Ġ មាន ម៉ា ស់ Ġ និង ទំ ហ ំ តូ ច មាន ដង ់ ស៊ី ត េ ទ ាប ស្ ថ ិត នៅ ជ ិត ព្រ ះ អា ទិ ត ្យ Ġ និង មាន សី ត ុ ណ ្ហ ភាព ខ្ ព ស់ មាន សម ាស ធាតុ ផ្ សំ ពី សិ លា មាន បរ ិយ ាក ាស ស្ត ើង Ġ និង មាន បរ ិយ ាក ាស សម្ប ូរ ឧ ស្ម ័ន ធ ្ង ន់ មាន រ ង ្វ ិល ខ្ ញ ាល់ យ ឺត Ġ ប៉ ុន ្ត ែ âĢĭ មាន រ ង ្វ ិល ជ ុំ ល ឿន មាន ទំ នា ញ ផ្ ទ ៃ លើ ខ្សោយ ÂłĠ ភព ឧ ស្ម ័ន âĢĭ យក ្ស មាន ម៉ា ស់ Ġ និង ទំ ហ ំ ធ ំ មាន ដង ់ ស៊ី ត េ ខ្ ព ស់ ស្ ថ ិត នៅ ឆ្ ង ាយ ពី ព្រ ះ អា ទិ ត ្យ Ġ និង មាន សី ត ុ ណ ្ហ ភាព ត្រ ជា ក់ ខ្ លា ំ ង មាន បរ ិយ ាក ាស ក្រ ាស់ Ġ និង មាន បរ ិយ ាក ាស សម្ប ូរ ដោយ ឧ ស្ម ័ន ស្រ ាល Ġ អ៊ី ដ ្រ ូស ែន Ġ និង អ េ ល ្យូ ម Ġ មាន រ ង ្វ ិល ខ្ ញ ាល់ ល ឿន Ġ ប៉ ុន ្ត ែម ាន រ ង ្វ ិល ជ ុំ យ ូរ មាន ទំ នា ញ ផ្ ទ ៃ លើ ខ្ លា ំ ង	239	▁តើ ភព ឧ ស្ម ័ន យ ក្ស ខុស ពី ភព សិ លា ដូច ម ្ត េច ▁	16	▁ភព ឧ ស្ម ័ន យ ក្ស ខុស ពី ភព សិ លា ដូច ត ទៅ ភព សិ លា ▁មាន ម៉ ាស់ ▁និង ទំ ហ ំ ត ូច មាន ដ ង់ ស៊ី ត េ ទ ាប ស ្ថ ិត នៅ ជ ិត ព្រ ះ អា ទ ិត ្យ ▁និង មាន សី ត ុ ណ ្ហ ភាព ខ្ ព ស់ មាន ស មាស ធាតុ ផ្ សំ ពី សិ លា មាន ប រិយា កាស ស្ត ើង ▁និង មាន ប រិយា កាស សម្ប ូរ ឧ ស្ម ័ន ធ ្ង ន់ មាន រ ង ្វ ិល ខ្ ញ ាល់ យ ឺត ▁ប៉ុន្តែ ▁មាន រ ង ្វ ិល ជ ុំ ល ឿន មាន ទំ ន ាញ ផ្ ទ ៃ លើ ខ្សោយ ▁ភព ឧ ស្ម ័ន ▁យក្ស មាន ម៉ ាស់ ▁និង ទំ ហ ំ ធ ំ មាន ដ ង់ ស៊ី ត េ ខ្ ព ស់ ស ្ថ ិត នៅ ឆ្ ង ាយ ពី ព្រ ះ អា ទ ិត ្យ ▁និង មាន សី ត ុ ណ ្ហ ភាព ត្រ ជ ាក់ ខ្ ល ាំង មាន ប រិយា កាស ក្រ ាស់ ▁និង មាន ប រិយា កាស សម្ប ូរ ដោយ ឧ ស្ម ័ន ស្រ ាល ▁អ៊ី ដ ្រ ូស ែន ▁និង អ េ ល ្យូ ម ▁មាន រ ង ្វ ិល ខ្ ញ ាល់ ល ឿន ▁ប៉ុន្តែ មាន រ ង ្វ ិល ជ ុំ យ ូរ មាន ទំ ន ាញ ផ្ ទ ៃ លើ ខ្ ល ាំង	226
ដូចម្តេចដែហៅថា រាជកកុធភណ្ឌ	null	រាជកកុធភណ្ឌ គឺជាគ្រឿងប្រដាប់ប្រដាសម្រាប់ព្រះមហាក្សត្រគ្រងរាជ្យ វាមានប្រាំយ៉ាងមកុដព្រះខ័នស្វេតឆត្រសុពណ៍បាទុក ទ្រនាប់ជើងមាសវាលវីជនី	null	រាជកកុធភណ្ឌ គឺជាគ្រឿងប្រដាប់ប្រដាសម្រាប់ព្រះមហាក្សត្រគ្រងរាជ្យ វាមានប្រាំយ៉ាងមកុដព្រះខ័នស្វេតឆត្រសុពណ៍បាទុក ទ្រនាប់ជើងមាសវាលវីជនី	ដូច ម្ ត េច ដ ែ ហ ៅ ថា Ġ រាជ ក ក ុ ធ ភណ្ឌ Ġ	15	រាជ ក ក ុ ធ ភណ្ឌ Ġ គ ឺ ជា គ្រឿង ប្រ ដា ប់ ប្រ ដា សម ្រា ប់ ព្រ ះ ម ហា ក្សត្រ គ្រ ង រាជ ្យ Ġ វា មាន ប្រា ំ យ៉ាង មក ុ ដ ព្រ ះ ខ ័ន ស្ វេ ត ឆ ត្រ សុ ព ណ៍ បាទ ុក Ġ ទ្រ នា ប់ ជើង មាស វា ល វី ជន ី	59	▁ដូចម្តេច ដ ែ ហ ៅ ថា ▁រាជ ក ក ុ ធ ភណ្ឌ ▁	12	▁រាជ ក ក ុ ធ ភណ្ឌ ▁គឺជា គ្រឿង ប្រ ដ ាប់ ប្រ ដា ស ម្រ ាប់ ព្រ ះ ម ហា ក្សត្រ គ្រ ង រាជ ្យ ▁វា មាន ប្រ ាំ យ៉ាង មក ុ ដ ព្រ ះ ខ ័ន ស ្វ េត ឆ ត្រ សុ ព ណ៍ បាទ ុក ▁ទ្រ ន ាប់ ជើង មាស វ ាល វី ជ នី	57
នៅពេលសូវៀតបង្ហោះស្លុតនិចបាននៅឆ្នាំ១៩៥៧ តើសហរដ្ឋអាមេរិកធ្វើសកម្មភាពដូចម្ដេចដែរ	null	ដើម្បីឆ្លើយតបយានអាវកាសរបស់សូវៀត សហរដ្ឋអាមេរិកបានជំរុញអង្គការ អាវកាសណាសា ធ្វើការស្រាវជ្រាវក្នុងទីអាវកាស អស់ទឹកប្រាក់សហព័ន្ធយ៉ាងច្រើនសន្ធឹកសន្ធាប់ សហរដ្ឋអាមេរិកបានយកឈ្នះសូវៀតដោយសម្រេចឪ្យមនុស្សជាន់លើឋានព្រះចន្ទនៅឆ្នាំ ១៩៦៧	null	ដើម្បីឆ្លើយតបយានអាវកាសរបស់សូវៀត សហរដ្ឋអាមេរិកបានជំរុញអង្គការ អាវកាសណាសា ធ្វើការស្រាវជ្រាវក្នុងទីអាវកាស អស់ទឹកប្រាក់សហព័ន្ធយ៉ាងច្រើនសន្ធឹកសន្ធាប់ សហរដ្ឋអាមេរិកបានយកឈ្នះសូវៀតដោយសម្រេចឪ្យមនុស្សជាន់លើឋានព្រះចន្ទនៅឆ្នាំ ១៩៦៧	នៅ ពេល ស ូវ ៀត បង ្ហ ោះ ស្ ល ុត និ ច បាន នៅ ឆ្នាំ ១៩ ៥ ៧ Ġ ត ើស ហ រដ្ឋ អា មេ រិក ធ ្វ ើស កម្ម ភាព ដូច ម្ ដ េច ដ ែរ Ġ	37	ដើម ្ប ី ឆ្ លើ យ ត ប យា ន អា វ កាស រ ប ស់ ស ូវ ៀត Ġ ស ហ រដ្ឋ អា មេ រិក បាន ជំ រ ុញ អង្គ ការ Ġ អា វ កាស ណា សា Ġ ធ ្វ ើក ារ ស្រ ាវ ជ្រ ាវ ក្នុង ទី អា វ កាស Ġ អ ស់ ទឹក ប្រា ក់ ស ហ ព ័ន ្ ធ យ៉ាង ច្ រ ើន ស ន្ធ ឹក ស ន្ធ ាប់ Ġ ស ហ រដ្ឋ អា មេ រិក បាន យក ឈ ្ន ះ ស ូវ ៀត ដោយ សម ្រ េច ឪ ្យ ម នុ ស្ស ជា ន់ លើ ឋ ាន ព្រ ះ ច ន្ទ នៅ ឆ្នាំ Ġ ១៩ ៦ ៧	107	▁នៅពេល ស ូវ ៀត ប ង្ហ ោះ ស ្ល ុត ន ិច បាន នៅ ឆ្នាំ ១៩ ៥ ៧ ▁តើ ស ហ រដ្ឋ អា មេ រិក ធ ្វ ើស កម្ម ភាព ដូច ម្ ដ េច ដ ែរ ▁	36	▁ដើម្បី ឆ្ ល ើយ ត ប យ ាន អា វ កាស រ ប ស់ ស ូវ ៀត ▁សហរដ្ឋ អា មេ រិក បាន ជំ រ ុញ អង្គ ការ ▁អាវ កាស ណា សា ▁ធ្វើការ ស្រ ាវ ជ្រ ាវ ក្នុង ទី អា វ កាស ▁អស់ ទឹក ប្រ ាក់ ស ហ ព ័ ន្ធ យ៉ាង ច ្រ ើន ស ន្ធ ឹក ស ន្ធ ាប់ ▁សហរដ្ឋ អា មេ រិក បាន យក ឈ ្ន ះ ស ូវ ៀត ដោយ ស ម្រ េច ឪ ្យ ម នុ ស្ស ជ ាន់ លើ ឋ ាន ព្រ ះ ច ន្ទ នៅ ឆ្នាំ ▁១៩ ៦ ៧	95
តើហេតុអ្វីបានជាអ្នកប្រលងចូលធ្វើជាគ្រូបង្រៀន	null	បានជាខ្ញុំប្រលងចូលធ្វើជាគ្រូបង្រៀនព្រោះខ្ញុំ ចង់ប្រើប្រាស់ចំណេះដឹងដែររូបខ្ញុំទទួលទៅបម្រើសង្គមកចែកចាយដល់យុវជនជំនាន់ក្រោយជាអ្ន្កបន្តវេន ការបង្រៀនជាចំណូលចិត្តរបស់ខ្ញុំតាំងពីតូចមក ខ្ញុំគិតថាពេលដែលខ្ញុំក្លាយជាគ្រូបង្រៀនម្នាក់ធ្វើឲ្យខ្ញុំមានចំណេះដឹងកាន់តែរីកចម្រើនតាមរយៈការស្រាវជ្រាវដើម្បីបង្រៀនសិស្ស គ្រូបង្រៀនជាភ្នាក់ងារសង្គមនីយកម្មផ្លូវការមួយដ៏សំខាន់ក្នុងនោះផងដែរគ្រូបង្រៀនជាមន្រ្តីក្របខណ្ឌរដ្ឋ ដែលចាំបាច់បំផុត	null	បានជាខ្ញុំប្រលងចូលធ្វើជាគ្រូបង្រៀនព្រោះខ្ញុំ ចង់ប្រើប្រាស់ចំណេះដឹងដែររូបខ្ញុំទទួលទៅបម្រើសង្គមកចែកចាយដល់យុវជនជំនាន់ក្រោយជាអ្ន្កបន្តវេន ការបង្រៀនជាចំណូលចិត្តរបស់ខ្ញុំតាំងពីតូចមក ខ្ញុំគិតថាពេលដែលខ្ញុំក្លាយជាគ្រូបង្រៀនម្នាក់ធ្វើឲ្យខ្ញុំមានចំណេះដឹងកាន់តែរីកចម្រើនតាមរយៈការស្រាវជ្រាវដើម្បីបង្រៀនសិស្ស គ្រូបង្រៀនជាភ្នាក់ងារសង្គមនីយកម្មផ្លូវការមួយដ៏សំខាន់ក្នុងនោះផងដែរគ្រូបង្រៀនជាមន្រ្តីក្របខណ្ឌរដ្ឋ ដែលចាំបាច់បំផុត	ត ើ ហេតុ អ ្វី បាន ជា អ្នក ប្រ លង ចូល ធ ្វ ើ ជា គ្រ ូប ង ្រ ៀន Ġ	20	បាន ជា ខ្ ញ ុំ ប្រ លង ចូល ធ ្វ ើ ជា គ្រ ូប ង ្រ ៀន ព្រ ោះ ខ្ ញ ុំ Ġ ច ង់ ប្រ ើប ្រា ស់ ចំ ណេ ះ ដ ឹង ដ ែរ រូប ខ្ ញ ុំ ទទួល ទៅ ប ម្រ ើស ង្គ មក ច ែក ច ាយ ដល់ យ ុ វ ជន ជំ នា ន់ ក្រ ោយ ជា អ ្ន ្ក ប ន្ត វេ ន Ġ ការ បង ្រ ៀន ជា ចំ ណូ ល ចិត្ត រ ប ស់ ខ្ ញ ុំ តាំង ពី តូ ច មក Ġ ខ្ ញ ុំ គ ិត ថា ពេល ដ ែល ខ្ ញ ុំ ក្លា យ ជា គ្រ ូប ង ្រ ៀន ម្ នាក់ ធ ្វ ើ ឲ្យ ខ្ ញ ុំ មាន ចំ ណេ ះ ដ ឹង កាន់ តែ រី ក ចម្រ ើន តា ម រយ ៈ ការ ស្រ ាវ ជ្រ ាវ ដើម ្ប ី បង ្រ ៀន សិ ស្ស Ġ គ្រ ូប ង ្រ ៀន ជា ភ ្នា ក់ ងារ សង ្ គម នី យក ម្ម ផ្ល ូវ ការ មួយ ដ ៏ សំ ខា ន់ ក្នុង ន ោះ ផ ង ដ ែរ គ្រ ូប ង ្រ ៀន ជា ម ន្ រ ្ត ី ក្រ ប ខ ណ្ឌ រដ្ឋ Ġ ដ ែល ចាំបាច់ ប ំ ផ ុត ĠâĢĭ	201	▁តើ ហេតុ អ ្វី បាន ជា អ្នក ប្រ លង ចូល ធ ្វ ើ ជា គ្រ ូប ង ្រ ៀន ▁	19	▁បានជា ខ្ ញ ុំ ប្រ លង ចូល ធ ្វ ើ ជា គ្រ ូប ង ្រ ៀន ព្រ ោះ ខ្ ញ ុំ ▁ចង់ ប្រ ើ ប្រ ាស់ ច ំណ េះ ដ ឹង ដ ែរ រូប ខ្ ញ ុំ ទទួល ទៅ ប ម្រ ើស ង្គ មក ច ែក ច ាយ ដល់ យ ុ វ ជន ជំ ន ាន់ ក្រ ោយ ជា អ ្ន ្ក ប ន្ត វ េន ▁ការបង្ រ ៀន ជា ច ំណ ូល ចិត្ត រ ប ស់ ខ្ ញ ុំ តាំង ពី ត ូច មក ▁ខ្ញុំ គ ិត ថា ពេល ដ ែល ខ្ ញ ុំ ក្លា យ ជា គ្រ ូប ង ្រ ៀន ម្ នាក់ ធ ្វ ើ ឲ្យ ខ្ ញ ុំ មាន ច ំណ េះ ដ ឹង កាន់ តែ រី ក ចម្រ ើន ត ាម រយ ៈ ការ ស្រ ាវ ជ្រ ាវ ដើម ្ប ី បង ្រ ៀន សិ ស្ស ▁គ្រូបង្រៀន ជា ភ ្ន ាក់ ងារ ស ង្គ ម នី យ កម្ម ផ្ល ូវ ការ មួយ ដ ៏ សំ ខ ាន់ ក្នុង ន ោះ ផ ង ដ ែរ គ្រ ូប ង ្រ ៀន ជា ម ន ្រ ្ត ី ក្រ ប ខ ណ្ឌ រដ្ឋ ▁ដែល ចាំបាច់ ប ំ ផ ុត ▁	191
តើពពកកើតឡើងដូចម្តេច	null	ពពកកើតឡើងដោយសារ ខ្យល់អណ្តែតឡើងលើហើយចុះត្រជាក់ក្លាយជាខ្យល់ឆ្អែតចំហាយទឹក ដែលរួមជាមួយ ល្អងធូលី ផ្សែង និងក្រោមអំបិល បង្កើតបានជាពពកហោះអណ្តែលើអាកាស	null	ពពកកើតឡើងដោយសារ ខ្យល់អណ្តែតឡើងលើហើយចុះត្រជាក់ក្លាយជាខ្យល់ឆ្អែតចំហាយទឹក ដែលរួមជាមួយ ល្អងធូលី ផ្សែង និងក្រោមអំបិល បង្កើតបានជាពពកហោះអណ្តែលើអាកាស	ត ើ ព ព ក កើត ឡើង ដូច ម្ ត េច ĠâĢĭ Ġ	11	ព ព ក កើត ឡើង ដោយ សារ Ġ ខ្ យ ល់ អ ណ្ត ែត ឡើង លើ ហើយ ច ុះ ត្រ ជា ក់ ក្លា យ ជា ខ្ យ ល់ ឆ្ អ ែត ចំ ហា យ ទឹក Ġ ដ ែល រួម ជា មួយ Ġ ល្អ ង ធ ូល ី Ġ ផ្ ស ែង Ġ និង ក្រោម អ ំ ប ិល Ġ បង ្ក ើត បាន ជា ព ព ក ហ ោះ អ ណ្ត ែល ើ អា កាស	69	▁តើ ព ព ក កើត ឡើង ដូច ម ្ត េច ▁	10	▁ពពក កើត ឡើង ដោយ សារ ▁ខ្យល់ អ ណ្ត ែត ឡើង លើ ហើយ ច ុះ ត្រ ជ ាក់ ក្លា យ ជា ខ្ យ ល់ ឆ្ អ ែត ចំ ហ ាយ ទឹក ▁ដែល រួម ជា មួយ ▁ល្អ ង ធ ូ លី ▁ផ្សែង ▁និង ក្រោម អ ំ ប ិល ▁បង្កើត បាន ជា ព ព ក ហ ោះ អ ណ្ត ែល ើ អា កាស	60
តើមនុស្សត្រូវមានសិទ្ធិអ្វីខ្លះ	null	មនុស្សត្រូវមានសិទ្ធិដូចជាសិទ្ធិបញ្ចេញមតិសិទ្ធិមានការងារធ្វើសិទ្ធិមានទ្រព្យសម្បត្តិកម្មសិទ្ធិសិទ្ធិមានជំនឿសាសនាសិទ្ធិទទួលការអប់រំសិទ្ធិចូលរួមក្នុងនយោបាយ	null	មនុស្សត្រូវមានសិទ្ធិដូចជាសិទ្ធិបញ្ចេញមតិសិទ្ធិមានការងារធ្វើសិទ្ធិមានទ្រព្យសម្បត្តិកម្មសិទ្ធិសិទ្ធិមានជំនឿសាសនាសិទ្ធិទទួលការអប់រំសិទ្ធិចូលរួមក្នុងនយោបាយ	ត ើម នុ ស្ស ត្រូវ មាន សិ ទ្ធិ អ ្វី ខ្ ល ះ Ġ	13	ម នុ ស្ស ត្រូវ មាន សិ ទ្ធិ ដូច ជា សិ ទ្ធិ បញ្ច េញ ម តិ សិ ទ្ធិ មាន ការងារ ធ ្វ ើស ិទ្ធ ិម ាន ទ្រ ព្យ សម្បត្តិ កម្ម សិ ទ្ធិ សិ ទ្ធិ មាន ជំ ន ឿ សា ស នា សិ ទ្ធិ ទទួល ការ អ ប់ រំ សិ ទ្ធិ ចូល រួម ក្នុង ន យោ បា យ	56	▁តើ ម នុ ស្ស ត្រូវ មាន សិ ទ្ធិ អ ្វី ខ្ ល ះ ▁	13	▁មនុស្ស ត្រូវ មាន សិ ទ្ធិ ដូច ជា សិ ទ្ធិ បញ្ច េញ ម តិ សិ ទ្ធិ មាន ការងារ ធ ្វ ើស ិ ទ្ធិ មាន ទ្រ ព្យ សម្បត្តិ កម្ម សិ ទ្ធិ សិ ទ្ធិ មាន ជំ ន ឿ សា ស នា សិ ទ្ធិ ទទួល ការ អ ប់ រំ សិ ទ្ធិ ចូល រួម ក្នុង ន យោ ប ាយ	54
តើបណ្តាប្រទេសដែលធ្លាប់បានគាំទ្រ ឬក៏ជាប់ពាក់ព័ន្ធជាមួយកម្ពុជាប្រជាធិបតេយ្យ ឬក៏បណ្តាប្រទេសដែលប្រហែលជាបានប្រព្រឹត្តឧក្រិដ្ឋកម្មសង្គ្រាមនៅកម្ពុជា មុនឆ្នាំ១៩៧៥ នឹងត្រូវកាត់ទោសដែរឬទេ	null	អត់ទេអង្គជំនុំជម្រះវិសាមញ្ញក្នុងតុលាការកម្ពុជាអាចកាត់សេចក្តីតែបុគ្គលណាដែលបានប្រព្រឹត្តឧក្រិដ្ឋកម្មក្នុងរបបខ្មែរក្រហមតែប៉ុណ្ណោះតុលាការនេះមិនអាចកាត់ក្តីប្រទេសឬអង្គការណាដទៃទៀតបានឡើយ	null	អត់ទេអង្គជំនុំជម្រះវិសាមញ្ញក្នុងតុលាការកម្ពុជាអាចកាត់សេចក្តីតែបុគ្គលណាដែលបានប្រព្រឹត្តឧក្រិដ្ឋកម្មក្នុងរបបខ្មែរក្រហមតែប៉ុណ្ណោះតុលាការនេះមិនអាចកាត់ក្តីប្រទេសឬអង្គការណាដទៃទៀតបានឡើយ	ត ើប ណ្ត ា âĢĭ ប្រ ទេស âĢĭ ដ ែល âĢĭ ធ ្លា ប់ âĢĭ បាន âĢĭ គ ាំ ទ្រ âĢĭ Ġ ឬ ក ៏ âĢĭ ជាប់ âĢĭ ពាក់ ព ័ន ្ ធ âĢĭ ជា មួយ âĢĭ ក ម្ព ុ ជា âĢĭ ប្រ ជា ធិបតេយ្យ âĢĭ Ġ ឬ ក ៏ បណ្ត ា âĢĭ ប្រ ទេស âĢĭ ដ ែល âĢĭ ប្រ ហ ែល âĢĭ ជា âĢĭ បាន âĢĭ ប្រ ព្រ ឹត ្ត âĢĭ ឧ ក្រ ិ ដ្ឋ កម្ម âĢĭ សង ្ គ្រ ាម âĢĭ នៅ ក ម្ព ុ ជា âĢĭ Ġ ម ុន ឆ្នាំ âĢĭ ១៩ ៧ ៥ Ġ នឹង âĢĭ ត្រូវ âĢĭ កាត់ âĢĭ ទោស âĢĭ ដ ែរ ឬ ទេ Ġ	79	អ ត់ ទេ អង្គ ជំ នុ ំ ជម្រះ វិ សា ម ញ្ញ ក្នុង ត ុល ាក ារ ក ម្ព ុ ជា អា ច កាត់ សេ ច ក្តី តែ ប ុ គ្គ ល ណា ដ ែល បាន ប្រ ព្រ ឹត ្ត ឧ ក្រ ិ ដ្ឋ កម្ម ក្នុង រ ប ប ខ្ ម ែរ ក្រ ហ ម តែ ប៉ ុ ណ្ណ ោះ ត ុល ាក ារ នេះ ម ិន អា ច កាត់ ក្តី ប្រ ទេស ឬ អង្គ ការ ណា ដ ទ ៃ ទៀត បាន ឡ ើយ	84	▁តើ បណ្ត ា ▁ប្រទេស ▁ដែល ▁ធ្លាប់ ▁បាន ▁គាំទ្រ ▁ឬ ក ៏ ▁ជាប់ ▁ពាក់ព័ន្ធ ▁ជាមួយ ▁កម្ពុជា ▁ប្រជាធិបតេយ្យ ▁ឬ ក ៏ បណ្ត ា ▁ប្រទេស ▁ដែល ▁ប្រហែល ▁ជា ▁បាន ▁ប្រព្រឹត្ត ▁ឧក្រិដ្ឋកម្ម ▁សង្គ្រាម ▁នៅ ក ម្ព ុ ជា ▁មុន ឆ្នាំ ▁១៩ ៧ ៥ ▁នឹង ▁ត្រូវ ▁កាត់ ▁ទោស ▁ដែរ ឬ ទេ ▁	46	▁អត់ ទេ អង្គ ជំ ន ុំ ជម្រះ វិ ស ាម ញ្ញ ក្នុង ត ុល ា ការ ក ម្ព ុ ជា អា ច កាត់ ស េច ក្តី តែ ប ុ គ្គ ល ណា ដ ែល បាន ប្រ ព្រ ឹ ត្ត ឧ ក្រ ិ ដ្ឋ កម្ម ក្នុង រ ប ប ខ្ ម ែរ ក្រ ហ ម តែ ប៉ ុ ណ្ណ ោះ ត ុល ា ការ នេះ ម ិន អា ច កាត់ ក្តី ប្រ ទេស ឬ អង្គ ការ ណា ដ ទ ៃ ទៀត បាន ឡ ើយ	83
នៅពាក់កណ្ដាលសតវត្សទី ២០ រដ្ឋនិងសង្គមគ្មានសមត្ថភាពទេ តើគ្មានសមត្ថភាពលើអ្វី	null	នៅពាក់កណ្ដាលសតវត្សទី ២០ រដ្ឋនិងសង្គមគ្មានសមត្ថភាពទេ ពោលគឺ គ្មានសមត្ថភាពលើការបង្កើតប្រព័ន្ធសន្ដិភាពសនិ្ដសុខណាមួយឪ្យមានប្រសិទ្ធភាពដើម្បី ការពារសន្ដិភាព មនុស្សជាតិបានទេ ដែលជាហេតុធ្វើឪ្យមានសង្រ្គាមលោកទាំងពីរលើក បានផ្ទុះឡើង	null	នៅពាក់កណ្ដាលសតវត្សទី ២០ រដ្ឋនិងសង្គមគ្មានសមត្ថភាពទេ ពោលគឺ គ្មានសមត្ថភាពលើការបង្កើតប្រព័ន្ធសន្ដិភាពសនិ្ដសុខណាមួយឪ្យមានប្រសិទ្ធភាពដើម្បី ការពារសន្ដិភាព មនុស្សជាតិបានទេ ដែលជាហេតុធ្វើឪ្យមានសង្រ្គាមលោកទាំងពីរលើក បានផ្ទុះឡើង	នៅ ពាក់ ក ណ ្ ដា ល ស ត វ ត ្ស ទី Ġ ២០ Ġ រដ្ឋ និង សង ្ គម គ ្ម ាន សម ត្ថ ភាព ទេ Ġ ត ើ គ ្ម ាន សម ត្ថ ភាព លើ អ ្វី Ġ	37	នៅ ពាក់ ក ណ ្ ដា ល ស ត វ ត ្ស ទី Ġ ២០ Ġ រដ្ឋ និង សង ្ គ âĢĭ ម គ ្ម ាន សម ត្ថ ភាព ទេ Ġ ព ោល គ ឺ Ġ គ ្ម ាន សម ត្ថ ភាព លើក ារ បង ្ក ើត ប្រ ព ័ន ្ ធ ស ន្ ដ ិ ភាព ស និ ្ ដ សុខ ណា មួយ ឪ ្យ មាន ប្រ សិ ទ្ធ ភាព ដើម ្ប ី Ġ ការពារ ស ន្ ដ ិ ភាព Ġ ម នុ ស្ស ជាតិ បាន ទេ Ġ ដ ែល ជា ហេតុ ធ ្វ ើ ឪ ្យ មាន សង ្រ ្ គ ាម លោក ទ ាំង ពី រ លើក Ġ បាន ផ្ទុះឡើង	104	▁នៅ ពាក់ ក ណ ្ ដា ល ស ត វ ត ្ស ទី ▁២០ ▁រដ្ឋ និង ស ង្គ ម គ ្ មាន សម ត្ថ ភាព ទេ ▁តើ គ ្ មាន សម ត្ថ ភាព លើ អ ្វី ▁	36	▁នៅ ពាក់ ក ណ ្ ដា ល ស ត វ ត ្ស ទី ▁២០ ▁រដ្ឋ និង ស ង្គ ▁ម គ ្ មាន សម ត្ថ ភាព ទេ ▁ពោលគឺ ▁គ្មាន សម ត្ថ ភាព លើ ការ ប ង្ក ើត ប្រ ព ័ ន្ធ ស ន្ ដ ិ ភាព ស និ ្ ដ សុខ ណា មួយ ឪ ្យ មាន ប្រ ស ិទ្ធ ភាព ដើម ្ប ី ▁ការពារ ស ន្ ដ ិ ភាព ▁មនុស្ស ជាតិ បាន ទេ ▁ដែល ជា ហេតុ ធ ្វ ើ ឪ ្យ មាន សង ្រ ្ គ ាម លោក ទ ាំង ពី រ លើក ▁បាន ផ្ទុះឡើង	94
តើសាធារណៈរដ្ឋអ៉ីតាលីត្រូវបង្កើតឡើងនៅឆ្នាំណាមុននឹងប្ដូររបបមកជាសាធារនណៈរដ្ឋ តើប្រទេសនេះមុនប្រកាន់យករបបអ្វី	null	សាធារណៈរដ្ឋអ៉ីតាលីត្រូវបាននបង្កើតឡើងនៅឆ្នាំ ១៩៤៦ មុននឹងប្ដូររបបមកជាសាធារណៈរដ្ឋ ប្រទេសនេះពីមុនប្រកាន់យករបបរាជានិយម	null	សាធារណៈរដ្ឋអ៉ីតាលីត្រូវបាននបង្កើតឡើងនៅឆ្នាំ ១៩៤៦ មុននឹងប្ដូររបបមកជាសាធារណៈរដ្ឋ ប្រទេសនេះពីមុនប្រកាន់យករបបរាជានិយម	ត ើស ា ធា រណៈ រដ្ឋ អ ៉ី តា លីត្រ ូវ បង ្ក ើត ឡើង នៅ ឆ្នាំ ណា ម ុន នឹង ប្ ដ ូរ រ ប ប មក ជា សា ធា រ ន ណៈ រដ្ឋ Ġ ត ើប ្រ ទេស នេះ ម ុន ប្រ កាន់ យក រ ប ប អ ្វី Ġ	50	សា ធា រណៈ រដ្ឋ អ ៉ី តា លីត្រ ូវ បាន ន បង ្ក ើត ឡើង នៅ ឆ្នាំ Ġ ១៩ ៤ ៦ Ġ ម ុន នឹង ប្ ដ ូរ រ ប ប មក ជា សា ធា រណៈ រដ្ឋ Ġ ប្រ ទេស នេះ ពី ម ុន ប្រ កាន់ យក រ ប បរ ា ជា និយម	50	▁តើ សា ធា រណៈ រដ្ឋ អ ៉ី តា លី ត្រូវ ប ង្ក ើត ឡើង នៅ ឆ្នាំ ណា ម ុន នឹង ប្ ដ ូរ រ ប ប មក ជា សា ធ ារ ន ណៈ រដ្ឋ ▁តើ ប្រ ទេស នេះ ម ុន ប្រ កាន់ យក រ ប ប អ ្វី ▁	48	▁សាធារណៈ រដ្ឋ អ ៉ី តា លី ត្រូវ បាន ន ប ង្ក ើត ឡើង នៅ ឆ្នាំ ▁១៩ ៤ ៦ ▁មុននឹង ប្ ដ ូរ រ ប ប មក ជា សា ធា រណៈ រដ្ឋ ▁ប្រទេស នេះ ពី ម ុន ប្រ កាន់ យក រ ប ប រាជ ា និយម	45
តើលក្ខណៈបីយ៉ាងដែលអ្នកវិទ្យាសាស្រ្តប្រើនៅក្នុងការធ្វើចំណាត់ថ្នាក់តារាមានអ្វីខ្លះ ចូរពន្យល់	null	លក្ខណៈបីយ៉ាងដែលអ្នកវិទ្យាសាស្រ្តប្រើនៅក្នុងការធ្វើចំណាត់ថ្នាក់តារារួមមាន ពណ៌និងសីតុណ្ហភាព ទំហំ និងសមាសធាតុផ្សំពណ៌ និងសីតុណ្ហភាពភាព ពណ៌របស់តារាបញ្ជាក់ពីសីតុណ្ហភាពរបស់វា តារាពណ៌ក្រហមមានសិតុណ្ហភាពផ្ទៃលើប្រហែល ៣២០០ អង្សាសេ តារាពណ៌លឿងមានសីតុណ្ហភាពផ្ទៃលើប្រហែល ៥៨០០ អង្សាសេ ហើយតារាពណ៌ខៀវជាតារាក្តៅជាងគេមានសីតុណ្ហភាពផ្ទៃលើខ្ពស់ជាង ២០០០០ អង្សាសេ ទំហំ នៅពេលអ្នកសង្កេតមើលតារានឹង អ្នកឃើញវាត្រឹមតែជាចំណុចពន្លឺទំហំប៉ុនៗគ្នាប៉ុណ្ណោះ តារាខ្លះមានទំហំប៉ុនព្រះអាទិត្យជាប្រភេទតារាទំហំមធ្យម ខ្លះទៀតមានទំហំធំជាងព្រះអាទិត្យំហើយតារាធំបំផុតគេហៅថា តារាស្តេចយក្ស តារាស្តេចយក្សមានទំហំធំជាងព្រះអាទិត្យពី ១០ ទៅ ១០០ដង តារានឹងភាគច្រើនគឺមានទំហំតូចជាងព្រះអាទិត្យ ប្រហែលប៉ុនផែនដី ហើយគេហៅពួកវាថា តារាក្រិស ឬតារាតូច សមាសធាតុផ្សំ តារានឹងមានសមាសធាតុផ្សំខុសៗគ្នា តារាភាគច្រើនមានសមាសធាតុផ្សំស្រដៀងនឹងព្រះអាទិត្យគឺ ពួកវាផ្សំឡើងពីអ៊ីដ្រូសែន ៧៣ អេល្យូម ២៥ និងធាតុផ្សេងទៀត ២	null	លក្ខណៈបីយ៉ាងដែលអ្នកវិទ្យាសាស្រ្តប្រើនៅក្នុងការធ្វើចំណាត់ថ្នាក់តារារួមមាន ពណ៌និងសីតុណ្ហភាព ទំហំ និងសមាសធាតុផ្សំពណ៌ និងសីតុណ្ហភាពភាព ពណ៌របស់តារាបញ្ជាក់ពីសីតុណ្ហភាពរបស់វា តារាពណ៌ក្រហមមានសិតុណ្ហភាពផ្ទៃលើប្រហែល ៣២០០ អង្សាសេ តារាពណ៌លឿងមានសីតុណ្ហភាពផ្ទៃលើប្រហែល ៥៨០០ អង្សាសេ ហើយតារាពណ៌ខៀវជាតារាក្តៅជាងគេមានសីតុណ្ហភាពផ្ទៃលើខ្ពស់ជាង ២០០០០ អង្សាសេ ទំហំ នៅពេលអ្នកសង្កេតមើលតារានឹង អ្នកឃើញវាត្រឹមតែជាចំណុចពន្លឺទំហំប៉ុនៗគ្នាប៉ុណ្ណោះ តារាខ្លះមានទំហំប៉ុនព្រះអាទិត្យជាប្រភេទតារាទំហំមធ្យម ខ្លះទៀតមានទំហំធំជាងព្រះអាទិត្យំហើយតារាធំបំផុតគេហៅថា តារាស្តេចយក្ស តារាស្តេចយក្សមានទំហំធំជាងព្រះអាទិត្យពី ១០ ទៅ ១០០ដង តារានឹងភាគច្រើនគឺមានទំហំតូចជាងព្រះអាទិត្យ ប្រហែលប៉ុនផែនដី ហើយគេហៅពួកវាថា តារាក្រិស ឬតារាតូច សមាសធាតុផ្សំ តារានឹងមានសមាសធាតុផ្សំខុសៗគ្នា តារាភាគច្រើនមានសមាសធាតុផ្សំស្រដៀងនឹងព្រះអាទិត្យគឺ ពួកវាផ្សំឡើងពីអ៊ីដ្រូសែន ៧៣ អេល្យូម ២៥ និងធាតុផ្សេងទៀត ២	ត ើ ល ក្ខ ណៈ បី យ៉ាង ដ ែល អ្នក វិទ្យា សា ស្រ ្ត ប្រ ើន ៅ ក្នុង ការ ធ ្វ ើ ចំ ណា ត់ ថ្ន ាក់ តា រា មាន អ ្វី ខ្ ល ះ Ġ ច ូរ ព ន្ យ ល់ Ġ	41	ល ក្ខ ណៈ បី យ៉ាង ដ ែល អ្នក វិទ្យា សា ស្រ ្ត ប្រ ើន ៅ ក្នុង ការ ធ ្វ ើ ចំ ណា ត់ ថ្ន ាក់ តា រា រួម មាន Ġ ព ណ៌ និង សី ត ុ ណ ្ហ ភាព Ġ ទំ ហ ំ Ġ និង សម ាស ធាតុ ផ្ សំ ព ណ៌ Ġ និង សី ត ុ ណ ្ហ ភាព ភាព Ġ ព ណ៌ រ ប ស់ តា រា បញ្ជា ក់ ពី សី ត ុ ណ ្ហ ភាព រ ប ស់ វា Ġ តា រា ព ណ៌ ក្រ ហ ម មាន សិ ត ុ ណ ្ហ ភាព ផ្ ទ ៃ លើ ប្រ ហ ែល Ġ ៣ ២០ ០ Ġ អ ង្ស ាស េ Ġ តា រា ព ណ៌ ល ឿង មាន សី ត ុ ណ ្ហ ភាព ផ្ ទ ៃ លើ ប្រ ហ ែល Ġ ៥ ៨០ ០ Ġ អ ង្ស ាស េ Ġ ហើយ តា រា ព ណ៌ ខ ៀវ ជា តា រា ក្ត ៅ ជា ង គ េ មាន សី ត ុ ណ ្ហ ភាព ផ្ ទ ៃ លើ ខ្ ព ស់ ជា ង Ġ ២០ ០០០ Ġ អ ង្ស ាស េ ĠâĢĭ ទំ ហ ំ Ġ នៅ ពេល អ្នក សង ្ក េត មើល តា រា នឹង Ġ អ្នក ឃើញ វា ត្រ ឹម តែ ជា ចំណុច ព ន្ ល ឺ ទំ ហ ំ ប៉ ុន ៗ គ្នា ប៉ ុ ណ្ណ ោះ Ġ តា រា ខ្ ល ះ មាន ទំ ហ ំ ប៉ ុន ព្រ ះ អា ទិ ត ្យ ជា ប្រ ភ េ ទ តា រា ទំ ហ ំ ម ធ ្យ ម Ġ ខ្ ល ះ ទៀត មាន ទំ ហ ំ ធ ំ ជា ង ព្រ ះ អា ទិ ត ្យ ំ ហើយ តា រា ធ ំ ប ំ ផ ុត គ េ ហ ៅ ថា âĢĭ Ġ តា រា ស្ត េច យក ្ស Ġ តា រា ស្ត េច យក ្ស មាន ទំ ហ ំ ធ ំ ជា ង ព្រ ះ អា ទិ ត ្យ ពី Ġ ១០ Ġ ទៅ Ġ ១០ ០ ដង Ġ តា រា នឹង ភាគ ច្ រ ើន គ ឺ មា âĢĭ ន ទំ ហ ំ តូ ច ជា ង ព្រ ះ អា ទិ ត ្យ Ġ ប្រ ហ ែល ប៉ ុន ផ ែន ដ ី Ġ ហើយ គ េ ហ ៅ ព ួ ក វា ថា Ġ តា រា ក្រ ិស Ġ ឬ តា រា តូ ច ĠâĢĭ សម ាស ធាតុ ផ្ សំ Ġ តា រា នឹង មាន សម ាស ធាតុ ផ្ សំ ខុស ៗ គ្នា âĢĭ Ġ តា រា ភាគ ច្ រ ើន មាន សម ាស ធាតុ ផ្ សំ ស្រ ដ ៀង នឹង ព្រ ះ អា ទិ ត ្យ គ ឺ Ġ ព ួ ក វា ផ្ សំ ឡើង ពី អ៊ី ដ ្រ ូស ែន Ġ ៧ ៣ Ġ អ េ ល ្យូ ម Ġ ២៥ Ġ និង ធាតុ ផ្ សេ ង ទៀត Ġ ២ Âł	423	▁តើ ល ក្ខ ណៈ បី យ៉ាង ដ ែល អ្នក វិទ្យា សា ស្រ ្ត ប្រ ើ នៅ ក្នុង ការ ធ ្វ ើ ច ំណ ាត់ ថ្ន ាក់ តា រា មាន អ ្វី ខ្ ល ះ ▁ចូរ ព ន ្យ ល់ ▁	39	▁លក្ខណៈ បី យ៉ាង ដ ែល អ្នក វិទ្យា សា ស្រ ្ត ប្រ ើ នៅ ក្នុង ការ ធ ្វ ើ ច ំណ ាត់ ថ្ន ាក់ តា រា រួម មាន ▁ពណ៌ និង សី ត ុ ណ ្ហ ភាព ▁ទំហំ ▁និង ស មាស ធាតុ ផ្ ស ំព ណ៌ ▁និង សី ត ុ ណ ្ហ ភាព ភាព ▁ពណ៌ រ ប ស់ តា រា បញ្ជា ក់ ពី សី ត ុ ណ ្ហ ភាព រ ប ស់ វា ▁តារា ព ណ៌ ក្រ ហ ម មាន ស ិត ុ ណ ្ហ ភាព ផ្ ទ ៃ លើ ប្រ ហ ែល ▁៣២ ០០ ▁អ ង ្សា សេ ▁តារា ព ណ៌ ល ឿង មាន សី ត ុ ណ ្ហ ភាព ផ្ ទ ៃ លើ ប្រ ហ ែល ▁៥ ៨ ០០ ▁អ ង ្សា សេ ▁ហើយ តា រា ព ណ៌ ខ ៀវ ជា តា រា ក្ត ៅ ជា ង គ េ មាន សី ត ុ ណ ្ហ ភាព ផ្ ទ ៃ លើ ខ្ ព ស់ ជា ង ▁២០ ០០០ ▁អ ង ្សា សេ ▁ទំហំ ▁នៅពេល អ្នក ស ង្ក េត មើល តា រា នឹង ▁អ្នក ឃើញ វា ត្រ ឹម តែ ជា ចំណុច ព ន ្ល ឺ ទំ ហ ំ ប៉ ុន ៗ គ្នា ប៉ ុ ណ្ណ ោះ ▁តារា ខ្ ល ះ មាន ទំ ហ ំ ប៉ ុន ព្រ ះ អា ទ ិត ្យ ជា ប្រ ភ េ ទ តា រា ទំ ហ ំ ម ធ ្យ ម ▁ខ្លះ ទៀត មាន ទំ ហ ំ ធ ំ ជា ង ព្រ ះ អា ទ ិត ្យ ំ ហើយ តា រា ធ ំ ប ំ ផ ុត គ េ ហ ៅ ថា ▁តារា ស្ត េច យ ក្ស ▁តារា ស្ត េច យ ក្ស មាន ទំ ហ ំ ធ ំ ជា ង ព្រ ះ អា ទ ិត ្យ ពី ▁១០ ▁ទៅ ▁១០០ ដង ▁តារា នឹង ភាគ ច ្រ ើន គ ឺ មា ▁ន ទំ ហ ំ ត ូច ជា ង ព្រ ះ អា ទ ិត ្យ ▁ប្រហែល ប៉ ុន ផ ែន ដ ី ▁ហើយ គ េ ហ ៅ ព ួ ក វា ថា ▁តារា ក្រ ិស ▁ឬ តា រ ាត ូច ▁សម ាស ធាតុ ផ្ សំ ▁តារា នឹង មាន ស មាស ធាតុ ផ្ សំ ខុស ៗ គ្នា ▁តារា ភាគ ច ្រ ើន មាន ស មាស ធាតុ ផ្ សំ ស្រ ដ ៀង នឹង ព្រ ះ អា ទ ិត ្យ គ ឺ ▁ពួកវា ផ្ សំ ឡើង ពី អ៊ី ដ ្រ ូស ែន ▁៧ ៣ ▁អេ ល ្យូ ម ▁២៥ ▁និង ធាតុ ផ្ ស េង ទៀត ▁២ ▁	395
លទ្ធិប្រជាធិបតេយ្យខុសពីលទ្ធិផ្តាច់ការដូចម្តេចខ្លះ	null	លទ្ធិប្រជាធិបតេយ្យ លទ្ធិយករាស្រ្តជាធំមតិភាគតិចត្រូវគោរពមតិភាគច្រើនចៀសវាងដំនោះស្រាយដោយប្រើកំលាំងអាវុធ លទ្ធិផ្តាច់ការ លទ្ធិយកមតិអត្តនោម័តជាធំ លក្ខណៈពិសេសគឺនិយមប្រើកំលាំងអាវុធក្នុងដំនោះស្រាយបញ្ហា បំបិទសិទ្ធិសេរីភាពប្រជាពលរដ្ឋ	null	លទ្ធិប្រជាធិបតេយ្យ លទ្ធិយករាស្រ្តជាធំមតិភាគតិចត្រូវគោរពមតិភាគច្រើនចៀសវាងដំនោះស្រាយដោយប្រើកំលាំងអាវុធ លទ្ធិផ្តាច់ការ លទ្ធិយកមតិអត្តនោម័តជាធំ លក្ខណៈពិសេសគឺនិយមប្រើកំលាំងអាវុធក្នុងដំនោះស្រាយបញ្ហា បំបិទសិទ្ធិសេរីភាពប្រជាពលរដ្ឋ	ល ទ្ធិ ប្រ ជា ធិបតេយ្យ ខុស ពី ល ទ្ធិ ផ្ តា ច ់ ការ ដូច ម្ ត េច ខ្ ល ះ Ġ	21	ល ទ្ធិ ប្រ ជា ធិបតេយ្យ ĠâĢĭ ល ទ្ធិ យក រា ស្រ ្ត ជា ធ ំ ម តិ ភាគ តិ ច ត្រូវ គោ រ ព ម តិ ភាគ ច្ រ ើន ច ៀស វា ង ដំ ន ោះ ស្រ ាយ ដោយ ប្រ ើក ំ លា ំ ង អា វុធ Ġ ល ទ្ធិ ផ្ តា ច ់ ការ Ġ ល ទ្ធិ យក ម តិ អ ត្ត ន ោម ័ត ជា ធ ំ Âł ល ក្ខ ណៈ ពិ សេ ស គ ឺន ិយ ម âĢĭ ប្រ ើក ំ លា ំ ង អា វុធ ក្នុង ដំ ន ោះ ស្រ ាយ ប ញ ្ហ ា Ġ ប ំ ប ិ ទ សិ ទ្ធិ សេ រី ភាព ប្រ ជា ពល រដ្ឋ	109	▁លទ្ធិ ប្រ ជា ធិបតេយ្យ ខុស ពី ល ទ្ធិ ផ្ ត ាច់ ការ ដូច ម ្ត េច ខ្ ល ះ ▁	19	▁លទ្ធិ ប្រ ជា ធិបតេយ្យ ▁លទ្ធិ យក រា ស្រ ្ត ជា ធ ំ ម តិ ភាគ ត ិច ត្រូវ គ ោរ ព ម តិ ភាគ ច ្រ ើន ច ៀស វ ាង ដំ ន ោះ ស្រ ាយ ដោយ ប្រ ើក ំ ល ាំង អា វុធ ▁លទ្ធិ ផ្ ត ាច់ ការ ▁លទ្ធិ យក ម តិ អ ត្ត ន ោម ័ត ជា ធ ំ ▁លក្ខណៈ ពិ ស េស គ ឺ និយម ▁ប្រើ កំ ល ាំង អា វុធ ក្នុង ដំ ន ោះ ស្រ ាយ ប ញ ្ហ ា ▁បំ ប ិ ទ សិ ទ្ធិ សេ រី ភាព ប្រ ជា ពល រដ្ឋ	97
តើព្រះរាជាអង្គណាមកតាំងរាជធានីនៅឩដុង្គដំបូងគេ	null	ព្រះរាជាអង្គណាមកតាំងរាជធានីនៅឩដុង្គដំបូងគេ គឺស្រីយុរិយោពណ៌	null	ព្រះរាជាអង្គណាមកតាំងរាជធានីនៅឩដុង្គដំបូងគេ គឺស្រីយុរិយោពណ៌	ត ើ ព្រ ះ រាជ ា អង្គ ណា មក តាំង រាជ ធាន ីន ៅ ឩ ដ ុង ្ គ ដំ បូ ង គ េ Ġ	24	ព្រ ះ រាជ ា អង្គ ណា មក តាំង រាជ ធាន ីន ៅ ឩ ដ ុង ្ គ ដំ បូ ង គ េ Ġ គ ឺ ស្រី យ ុរ ិយ ោ ព ណ៌	31	▁តើ ព្រ ះ រាជ ា អង្គ ណា មក តាំង រាជ ធាន ី នៅ ឩ ដ ុ ង្គ ដំ បូ ង គ េ ▁	22	▁ព្រះរាជា អង្គ ណា មក តាំង រាជ ធាន ី នៅ ឩ ដ ុ ង្គ ដំ បូ ង គ េ ▁គឺ ស្រី យ ុ រិយ ោ ព ណ៌	26
នៅក្រោយសង្គ្រាមលោកលើកទី២ ពិភពលោកបានបែងចែកមនោគមវិជ្ជាជាពីរ តើអ្វីខ្លះ	null	នៅក្រោយសង្គ្រាមលោកលើកទី២ ពិភពលោកបានបែងចែកមនោគមវិជ្ជាជាពីរ គឺ មនោគមវិជ្ជាសេរីមូធននិយមមនោគមវិជ្ជាសង្គមនិយម កុំមុយនីស្ត	null	នៅក្រោយសង្គ្រាមលោកលើកទី២ ពិភពលោកបានបែងចែកមនោគមវិជ្ជាជាពីរ គឺ មនោគមវិជ្ជាសេរីមូធននិយមមនោគមវិជ្ជាសង្គមនិយម កុំមុយនីស្ត	នៅ ក្រ ោយ សង ្ គ្រ ាម លោក លើក ទី ២ Ġ ពិ ភព លោក បាន ប ែង ច ែក ម ន ោ គម វិជ្ជា ជា ពី រ Ġ ត ើ អ ្វី ខ្ ល ះ Ġ	34	នៅ ក្រ ោយ សង ្ គ្រ ាម លោក លើក ទី ២ Ġ ពិ ភព លោក បាន ប ែង ច ែក ម ន ោ គម វិជ្ជា ជា ពី រ Ġ គ ឺ Ġ ម ន ោ គម វិជ្ជា សេ រី ម ូ ធ ន និយម ម ន ោ គម វិជ្ជា សង ្ គម និយម Ġ ក ុំ ម ុយ នី ស្ត	56	▁នៅ ក្រ ោយ ស ង្គ ្រា ម លោក លើក ទី ២ ▁ពិភពលោក បាន ប ែង ច ែក ម ន ោ គម វិជ្ជា ជា ពី រ ▁តើ អ ្វី ខ្ ល ះ ▁	31	▁នៅ ក្រ ោយ ស ង្គ ្រា ម លោក លើក ទី ២ ▁ពិភពលោក បាន ប ែង ច ែក ម ន ោ គម វិជ្ជា ជា ពី រ ▁គឺ ▁មន ោ គម វិជ្ជា សេ រី ម ូ ធ ន និយម ម ន ោ គម វិជ្ជា ស ង្គ ម និយម ▁កុំ ម ុយ នី ស្ត	51
សហព័ន្ធម៉ាលេស្យាមានទីតាំងនៅត្រង់ណានៃទ្វីបអាស៊ី	null	សហព័ន្ធម៉ាលេស្យាមានទីតាំងសិ្ថតនៅអាស៊ីអាគ្នេយ៍	null	សហព័ន្ធម៉ាលេស្យាមានទីតាំងសិ្ថតនៅអាស៊ីអាគ្នេយ៍	ស ហ ព ័ន ្ ធម ៉ ាល េស ្យា មាន ទី តាំង នៅ ត្រ ង់ ណា នៃ ទ ្វី ប អា ស៊ី Ġ	23	ស ហ ព ័ន ្ ធម ៉ ាល េស ្យា មាន ទី តាំង សិ ្ថ ត នៅ អា ស៊ី អា គ ្ន េ យ ៍	25	▁សហព័ន្ធ ម៉ា ល េស ្យា មាន ទី តាំង នៅ ត្រ ង់ ណា នៃ ទ ្វី ប អា ស៊ី ▁	18	▁សហព័ន្ធ ម៉ា ល េស ្យា មាន ទី តាំង សិ ្ថ ត នៅ អា ស៊ី អា គ ្ន េ យ ៍	20
តើសេ្ដចខ្មែរអង្គណាដែលទាមទារបានសម្រេចឯករាជ្យពីបារាំង	null	សេ្ដចខ្មែរដែលទាមទារឯករាជ្យពីបារាំងគឺ សម្ដេចព្រះនរោត្ត សីហនុ សម្ដេចតា សម្ដេចឪ ព្រះបរមតនកោដ្ឋ	null	សេ្ដចខ្មែរដែលទាមទារឯករាជ្យពីបារាំងគឺ សម្ដេចព្រះនរោត្ត សីហនុ សម្ដេចតា សម្ដេចឪ ព្រះបរមតនកោដ្ឋ	ត ើស េ ្ ដ ច ខ្ ម ែរ អង្គ ណា ដ ែល ទ ាម ទ ារ បាន សម ្រ េច ឯក រាជ ្យ ពី បា រា ំ ង Ġ	29	សេ ្ ដ ច ខ្ ម ែរ ដ ែល ទ ាម ទ ារ ឯក រាជ ្យ ពី បា រា ំ ង គ ឺ Ġ សម ្ ដ េច ព្រ ះ ន រ ោត ្ត Ġ សី ហ នុ Ġ សម ្ ដ េច តា Ġ សម ្ ដ េច ឪ Ġ ព្រ ះ បរ ម ត ន ក ោ ដ្ឋ	55	▁តើ សេ ្ ដ ច ខ្ ម ែរ អង្គ ណា ដ ែល ទ ាម ទ ារ បាន ស ម្រ េច ឯក រាជ ្យ ពី ប ារ ាំង ▁	27	▁សេ ្ ដ ច ខ្ ម ែរ ដ ែល ទ ាម ទ ារ ឯក រាជ ្យ ពី ប ារ ាំង គ ឺ ▁សម្ ដ េច ព្រ ះ ន រ ោ ត្ត ▁សីហនុ ▁សម្ ដ េច តា ▁សម្ ដ េច ឪ ▁ព្រះបរម ត ន ក ោ ដ្ឋ	46
តើលោក លន់ ណុលបានផ្ទើរសារលិខិតទៅលោកប្រធានាធិបតី និច សុន ក្នុងគោលបំណងអ្វី	null	លោក លន់ណុល បានផ្ទើរសារលិខិតទៅលោកប្រធានាធិបតី និច សុន ក្នុងគោបំណងសុំជំនួយបន្ថែមដើម្បីឪ្យរបបសាធារណរដ្ឋខ្មែរអាចរស់រានបានបន្ដទៅទៀត	null	លោក លន់ណុល បានផ្ទើរសារលិខិតទៅលោកប្រធានាធិបតី និច សុន ក្នុងគោបំណងសុំជំនួយបន្ថែមដើម្បីឪ្យរបបសាធារណរដ្ឋខ្មែរអាចរស់រានបានបន្ដទៅទៀត	ត ើ លោក Ġ ល ន់ Ġ ណ ុល បាន ផ្ ទ ើរ សារ ល ិ ខ ិត ទៅ លោក ប្រ ធាន ា ធិ បតី Ġ និ ច Ġ សុ ន Ġ ក្នុង គោ ល ប ំណ ង អ ្វី Ġ	35	លោក Ġ ល ន់ ណ ុល Ġ បាន ផ្ ទ ើរ សារ ល ិ ខ ិត ទៅ លោក ប្រ ធាន ា ធិ បតី Ġ និ ច Ġ សុ ន Ġ ក្នុង គោ ប ំណ ង សុ ំ ជំ ន ួយ ប ន្ ថ ែម ដើម ្ប ី ឪ ្យ រ ប ប សា ធា រណ រដ្ឋ ខ្ ម ែរ អា ចរ ស់ រា ន បាន ប ន្ ដ ទៅ ទៀត	65	▁តើ លោក ▁ល ន់ ▁ណ ុល បាន ផ្ ទ ើរ សារ ល ិ ខ ិត ទៅ លោក ប្រ ធាន ា ធិ បតី ▁និ ច ▁សុន ▁ក្នុង គ ោល ប ំណ ង អ ្វី ▁	33	▁លោក ▁ល ន់ ណ ុល ▁បាន ផ្ ទ ើរ សារ ល ិ ខ ិត ទៅ លោក ប្រ ធាន ា ធិ បតី ▁និ ច ▁សុន ▁ក្នុង គោ ប ំណ ង ស ុំ ជំ ន ួយ ប ន ្ថ ែម ដើម ្ប ី ឪ ្យ រ ប ប សា ធា រណ រដ្ឋ ខ្ ម ែរ អា ច រស់ រ ាន បាន ប ន្ ដ ទៅ ទៀត	64
អរិយធម៌នៅសម័យក្រោយអង្គរមានកម្រិតដូចម្តេច បើប្រៀបធៀបទៅនឹងសម័យអង្គរព្រោះអ្វី	null	អរិយធម៌នៅសម័យក្រោយអង្គរមានកម្រិតទាបណាស់ បើប្រៀបធៀបទៅនឹងសម័យអង្គរ ព្រោះនៅសម័យនោះប្រទេសខ្មែរយើងបានជួបវិបត្តិសង្រ្គាមក្នុងស្រុក និងសង្រ្គាមឈ្លានពានពីប្រទេសជិតខាង ហើយមិនបានកសាងអ្វីឱ្យបានធំដុំជាគោលនៃអរិយធម៌ឡើយចំណែកសម័យអង្គរវិញប្រទេសខ្មែរមានសន្តិភាពខ្មែរបានកសាងនយោបាយ សេដ្ឋកិច្ច វប្បធម៌ និងបានកសាងប្រាសាទសិលានិងសិលាចារឹកជាច្រើនដែលបន្សល់ទុករហូតដល់សម័យបច្ចុប្បន្ននេះ	null	អរិយធម៌នៅសម័យក្រោយអង្គរមានកម្រិតទាបណាស់ បើប្រៀបធៀបទៅនឹងសម័យអង្គរ ព្រោះនៅសម័យនោះប្រទេសខ្មែរយើងបានជួបវិបត្តិសង្រ្គាមក្នុងស្រុក និងសង្រ្គាមឈ្លានពានពីប្រទេសជិតខាង ហើយមិនបានកសាងអ្វីឱ្យបានធំដុំជាគោលនៃអរិយធម៌ឡើយចំណែកសម័យអង្គរវិញប្រទេសខ្មែរមានសន្តិភាពខ្មែរបានកសាងនយោបាយ សេដ្ឋកិច្ច វប្បធម៌ និងបានកសាងប្រាសាទសិលានិងសិលាចារឹកជាច្រើនដែលបន្សល់ទុករហូតដល់សម័យបច្ចុប្បន្ននេះ	អ រិយ ធម៌ នៅ សម័យ ក្រ ោយ អង្គ រ មាន ក ម្រ ិត ដូច ម្ ត េច Ġ ប ើប ្រ ៀប ធៀប ទៅ នឹង សម័យ អង្គ រ ព្រ ោះ អ ្វី Ġ	31	អ រិយ ធម៌ នៅ សម័យ ក្រ ោយ អង្គ រ មាន ក ម្រ ិត ទ ាប ណា ស់ Ġ ប ើប ្រ ៀប ធៀប ទៅ នឹង សម័យ អង្គ រ Ġ ព្រ ោះ នៅ សម័យ ន ោះ ប្រ ទេស ខ្ ម ែរ យ ើង បាន ជ ួ ប វិ ប ត្តិ សង ្រ ្ គ ាម ក្នុង ស្រ ុក Ġ និង សង ្រ ្ គ ាម ឈ ្លា ន ពា ន ពី ប្រ ទេស ជ ិត ខា ង Ġ ហើយ ម ិន បាន ក សា ង អ ្វី ឱ្យ បាន ធ ំ ដ ុំ ជា គោ ល នៃ អ រិយ ធម៌ ឡ ើយ ចំ ណ ែក សម័យ អង្គ រ វិញ ប្រ ទេស ខ្ ម ែរ មាន ស ន្ត ិ ភាព ខ្ ម ែរ បាន ក សា ង ន យោ បា យ Ġ សេ ដ្ឋ កិច្ច Ġ វ ប្ប ធម៌ Ġ និង បាន ក សា ង ប្រា សា ទ សិ លាន ិ ង សិ លា ចារ ឹក ជា ច្ រ ើន ដ ែល ប ន្ ស ល់ ទុក រ ហ ូត ដល់ សម័យ ប ច្ច ុប ្ប ន្ន នេះ	169	▁អរិយធម៌ នៅ សម័យ ក្រ ោយ អង្គ រ មាន ក ម្រ ិត ដូច ម ្ត េច ▁បើ ប្រ ៀប ធៀប ទៅ នឹង សម័យ អង្គ រ ព្រ ោះ អ ្វី ▁	28	▁អរិយធម៌ នៅ សម័យ ក្រ ោយ អង្គ រ មាន ក ម្រ ិត ទ ាប ណ ាស់ ▁បើ ប្រ ៀប ធៀប ទៅ នឹង សម័យ អង្គ រ ▁ព្រោះ នៅ សម័យ ន ោះ ប្រ ទេស ខ្ ម ែរ យ ើង បាន ជ ួ ប វិ ប ត្តិ សង ្រ ្ គ ាម ក្នុង ស្រ ុក ▁និង សង ្រ ្ គ ាម ឈ ្លា ន ព ាន ពី ប្រ ទេស ជ ិត ខា ង ▁ហើយ ម ិន បាន ក សា ង អ ្វី ឱ្យ បាន ធ ំ ដ ុំ ជា គ ោល នៃ អ រិយ ធម៌ ឡ ើយ ច ំណ ែក សម័យ អង្គ រ វិញ ប្រ ទេស ខ្ ម ែរ មាន ស ន្ត ិ ភាព ខ្ ម ែរ បាន ក សា ង ន យោ ប ាយ ▁សេដ្ឋកិច្ច ▁វប្បធម ៌ ▁និង បាន ក សា ង ប្រា សា ទ សិ លា និង សិ លា ចារ ឹក ជា ច ្រ ើន ដ ែល ប ន្ ស ល់ ទុក រ ហ ូត ដល់ សម័យ ប ច្ច ុ ប្ប ន្ន នេះ	161
ដូចម្តេចដែលហៅថា ស៊ុនពែណូវ៉ា	null	ស៊ុបពែណូវ៉ាគឺជា បន្ទុះដែលកើតឡើងនៅពេលតារាម៉ាស់ធំវិវត្តន៍ទៅជាតារាស្តេចយក្សយ៉ាងលឿន ហើយផ្ទុះនៅពេលពួកវាអស់ឥន្ធនៈដោយបញ្ចេញនូវពន្លឺខ្លាំងជាងសព្វដងរាប់កោដិដងក្នុងរយៈពេលខ្លី	null	ស៊ុបពែណូវ៉ាគឺជា បន្ទុះដែលកើតឡើងនៅពេលតារាម៉ាស់ធំវិវត្តន៍ទៅជាតារាស្តេចយក្សយ៉ាងលឿន ហើយផ្ទុះនៅពេលពួកវាអស់ឥន្ធនៈដោយបញ្ចេញនូវពន្លឺខ្លាំងជាងសព្វដងរាប់កោដិដងក្នុងរយៈពេលខ្លី	âĢĭ ដូច ម្ ត េច ដ ែល ហ ៅ ថា Ġ ស៊ ុន ព ែ ណូ វ៉ា Ġ	15	ស៊ ុប ព ែ ណូ វ៉ា គ ឺ ជា Ġ ប ន្ទ ុះ ដ ែល កើត ឡើង នៅ ពេល តា រា ម៉ា ស់ ធ ំ វិ វត្ត ន៍ ទៅ ជា តា រា ស្ត េច យក ្ស យ៉ាង ល ឿន Ġ ហើយ ផ្ ទ ុះ នៅ ពេល ព ួ ក វា អ ស់ ឥ ន្ធ នៈ ដោយ បញ្ច េញ ន ូវ ព ន្ ល ឺ ខ្ លា ំ ង ជា ង ស ព្វ ដង រា ប់ ក ោ ដ ិ ដង ក្នុង រយ ៈ ពេល ខ្ លី	84	▁ដូចម្តេច ដ ែល ហ ៅ ថា ▁ស៊ុន ព ែ ណូ វ៉ា ▁	11	▁ស៊ុប ព ែ ណូ វ៉ា គ ឺ ជា ▁បន្ទ ុះ ដ ែល កើត ឡើង នៅ ពេល តា រា ម៉ ាស់ ធ ំ វិ វត្ត ន៍ ទៅ ជា តា រា ស្ត េច យ ក្ស យ៉ាង ល ឿន ▁ហើយ ផ្ ទ ុះ នៅ ពេល ព ួ ក វា អ ស់ ឥ ន្ធ នៈ ដោយ បញ្ច េញ ន ូវ ព ន ្ល ឺ ខ្ ល ាំង ជា ង ស ព្វ ដង រ ាប់ ក ោ ដ ិ ដង ក្នុង រយ ៈ ពេល ខ្ លី	81
តើសាលាមធ្យមវិចិត្រសិល្បៈ មានភារកិច្ចយ៉ាងដូចម្តេចខ្លះ	null	សាលាមធ្យមវិចិត្រសិល្បៈ មានភារកិច្ចដូចតទៅជ្រើសរើសសិស្សតាមឧបនិស្ស័យឲ្យចូលសិក្សានិងប្រឡងបញ្ចប់ដោយផ្តល់នូវ សញ្ញាបត្រសិល្បៈនិងស្នាតកប័ត្រសិ្បៈបណ្តុះបណ្តាលធនធានមនុស្ស ចាប់តាំពីកម្រិតបឋមដល់មធ្យមដើម្បីក្លាយជាអ្នកជំនាញសិល្បៈទាំងទ្រឹស្តី ទាំងការអនុវត្តន៍នឹងការបង្កើតថ្មីតាមការចាំបាច់របស់សង្គមបំពាក់បំប៉នមន្រ្តីជំនាញ និងសិល្បៈករ ឲ្យក្លាយជាគ្រូបង្ហាត់ ដែលមានគរុកោសល្យសិល្បៈ និងវិជ្ជាជីវៈពេញលេញស្រាវជ្រាវចងក្រងកម្មវិធីសិក្សាជាមួយ សាកលវិទ្យាល័យភូមិន្ទវិចិត្រសិល្បៈនិងសហការជាមួយអង្គការជាតិ និងអន្តរជាតិលើមូលដ្ឋានការងារបណ្តុះបណ្តាលនិងស្រាវជ្រាវបច្ចេកទេសសិល្បៈ ដើម្បីធ្វើការឲ្យកាន់តែប្រសើរឡើងនូវការអប់រំសិល្បៈថ្វើរបាយការណ៍ពីសកម្មភាពការងាររបស់ខ្លួនទទួលអនុវត្តភារកិច្ចផ្សេងទៀត ដែលថ្នាក់ដឹកនាំក្រសួងប្រគល់ជូន	null	សាលាមធ្យមវិចិត្រសិល្បៈ មានភារកិច្ចដូចតទៅជ្រើសរើសសិស្សតាមឧបនិស្ស័យឲ្យចូលសិក្សានិងប្រឡងបញ្ចប់ដោយផ្តល់នូវ សញ្ញាបត្រសិល្បៈនិងស្នាតកប័ត្រសិ្បៈបណ្តុះបណ្តាលធនធានមនុស្ស ចាប់តាំពីកម្រិតបឋមដល់មធ្យមដើម្បីក្លាយជាអ្នកជំនាញសិល្បៈទាំងទ្រឹស្តី ទាំងការអនុវត្តន៍នឹងការបង្កើតថ្មីតាមការចាំបាច់របស់សង្គមបំពាក់បំប៉នមន្រ្តីជំនាញ និងសិល្បៈករ ឲ្យក្លាយជាគ្រូបង្ហាត់ ដែលមានគរុកោសល្យសិល្បៈ និងវិជ្ជាជីវៈពេញលេញស្រាវជ្រាវចងក្រងកម្មវិធីសិក្សាជាមួយ សាកលវិទ្យាល័យភូមិន្ទវិចិត្រសិល្បៈនិងសហការជាមួយអង្គការជាតិ និងអន្តរជាតិលើមូលដ្ឋានការងារបណ្តុះបណ្តាលនិងស្រាវជ្រាវបច្ចេកទេសសិល្បៈ ដើម្បីធ្វើការឲ្យកាន់តែប្រសើរឡើងនូវការអប់រំសិល្បៈថ្វើរបាយការណ៍ពីសកម្មភាពការងាររបស់ខ្លួនទទួលអនុវត្តភារកិច្ចផ្សេងទៀត ដែលថ្នាក់ដឹកនាំក្រសួងប្រគល់ជូន	ត ើស ាល ាម ធ ្យ ម វិ ច ិត ្រ សិ ល ្ប ៈ Ġ មាន ភា រក ិច ្ច យ៉ាង ដូច ម្ ត េច ខ្ ល ះ âĢĭ Ġ	28	សា លា ម ធ ្យ ម វិ ច ិត ្រ សិ ល ្ប ៈ Ġ មាន ភា រក ិច ្ច ដូច ត ទៅ ជ្រ ើស រ ើស សិ ស្ស តា ម ឧ ប និ ស្ស ័យ ឲ្យ ចូល សិ ក្ស ាន ិ ង ប្រ ឡ ង បញ្ច ប់ ដោយ ផ្ ត ល់ ន ូវ Ġ ស ញ្ញា ប ត្រ សិ ល ្ប ៈ និង ស្ន ាត ក ប ័ត ្រ សិ ្ប ៈ បណ្ត ុះ បណ្ត ាល ធ ន ធាន ម នុ ស្ស Ġ ច ាប់ តា ំព ី ក ម្រ ិត ប ឋ ម ដល់ ម ធ ្យ ម ដើម ្ប ី ក្លា យ ជា អ្នក ជំ នា ញ សិ ល ្ប ៈ ទ ាំង ទ្រ ឹ ស្ត ី Ġ ទ ាំង ការ អនុ វត្ត ន៍ នឹង ការ បង ្ក ើត ថ ្ម ីត ាម ការ ចាំបាច់ âĢĭ រ ប ស់ សង ្ គម ប ំព ាក់ ប ំ ប៉ ន ម ន្ រ ្ត ី ជំ នា ញ Ġ និង សិ ល ្ប ៈ ករ Ġ ឲ្យ ក្លា យ ជា គ្រ ូប ង្ហ ាត់ Ġ ដ ែល មាន គរ ុក ោស ល ្យ សិ ល ្ប ៈ Ġ និង វិជ្ជា ជីវ ៈ ព េញ ល េញ ស្រ ាវ ជ្រ ាវ ច ង ក្រ ង កម្ម វិ ធី សិ ក្ស ា ជា មួយ Ġ សា ក ល វិទ្យា ល័យ ភ ូម ិន ្ ទ វិ ច ិត ្រ សិ ល ្ប ៈ និង ស ហ ការ ជា មួយ អង្គ ការ ជាតិ Ġ និង អ ន្ត រ ជាតិ លើ ម ូល ដ្ឋាន ការងារ បណ្ត ុះ បណ្ត ាល និង ស្រ ាវ ជ្រ ាវ ប ច្ច េក ទេស សិ ល ្ប ៈ Ġ ដើម ្ប ី ធ ្វ ើក ារ ឲ្យ កាន់ តែ ប្រសើរ ឡើង ន ូវ ការ អ ប់ រំ សិ ល ្ប ៈ ថ ្វ ើរ បា យក ារ ណ៍ ពី ស កម្ម ភាព ការងារ រ ប ស់ ខ្លួន ទទួល អនុ វត្ត ភា រក ិច ្ច ផ្ សេ ង ទៀត Ġ ដ ែល ថ្ន ាក់ ដ ឹក នាំ ក្រ ស ួង ប្រ គ ល់ ជ ូន	323	▁តើ ស ាល ាម ធ ្យ ម វ ិច ិត ្រ ស ិល ្ប ៈ ▁មាន ភា រ កិច្ច យ៉ាង ដូច ម ្ត េច ខ្ ល ះ ▁	27	▁សាលា ម ធ ្យ ម វ ិច ិត ្រ ស ិល ្ប ៈ ▁មាន ភា រ កិច្ច ដូច ត ទៅ ជ្រ ើស រ ើស សិ ស្ស ត ាម ឧ ប និ ស្ស ័យ ឲ្យ ចូល ស ិក ្សា និង ប្រ ឡ ង បញ្ច ប់ ដោយ ផ្ ត ល់ ន ូវ ▁សញ្ញាបត្រ ស ិល ្ប ៈ និង ស្ន ាត ក ប ័ ត្រ សិ ្ប ៈ បណ្ត ុះ បណ្ត ាល ធ ន ធាន ម នុ ស្ស ▁ចាប់ ត ាំ ពី ក ម្រ ិត ប ឋ ម ដល់ ម ធ ្យ ម ដើម ្ប ី ក្លា យ ជា អ្នក ជំ ន ាញ ស ិល ្ប ៈ ទ ាំង ទ្រ ឹ ស្ត ី ▁ទាំង ការ អនុ វត្ត ន៍ នឹង ការ ប ង្ក ើត ថ ្ម ីត ាម ការ ចាំបាច់ ▁របស់ ស ង្គ ម ប ំព ាក់ ប ំ ប៉ ន ម ន ្រ ្ត ី ជំ ន ាញ ▁និង ស ិល ្ប ៈ ករ ▁ឲ្យ ក្លា យ ជា គ្រ ូប ង្ហ ាត់ ▁ដែល មាន គរ ុក ោស ល ្យ ស ិល ្ប ៈ ▁និង វិជ្ជា ជីវ ៈ ព េញ ល េញ ស្រ ាវ ជ្រ ាវ ច ង ក្រ ង កម្ម វិ ធី ស ិក ្សា ជា មួយ ▁សាកលវិទ្យាល័យ ភ ូម ិ ន្ទ វ ិច ិត ្រ ស ិល ្ប ៈ និង ស ហ ការ ជា មួយ អង្គ ការ ជាតិ ▁និង អ ន្ត រ ជាតិ ល ើម ូល ដ្ឋាន ការងារ បណ្ត ុះ បណ្ត ាល និង ស្រ ាវ ជ្រ ាវ ប ច្ច េក ទេស ស ិល ្ប ៈ ▁ដើម្បី ធ ្វ ើ ការ ឲ្យ កាន់ តែ ប្រសើរ ឡើង ន ូវ ការ អ ប់ រំ ស ិល ្ប ៈ ថ ្វ ើរ ប ាយ ការណ៍ ពី ស កម្ម ភាព ការងារ រ ប ស់ ខ្លួន ទទួល អនុ វត្ត ភា រ កិច្ច ផ្ ស េង ទៀត ▁ដែល ថ្ន ាក់ ដ ឹក នាំ ក្រ ស ួង ប្រ គ ល់ ជ ូន	302
ក្នុងការធ្វើទំនើបកម្មសេដ្ឋកិច្ច តើមេដឹកនាំផ្តល់អាទិភាពទៅលើផ្នែកអ្វីខ្លះ	null	ក្នុងការធ្វើទំនើបកម្មសេដ្ឋកិច្ចមេដឹកនាំផ្តល់អាទិភាពទៅលើ ការអភិវឌ្ឍបច្ចេកវិទ្យា និងវិទ្យាសាស្រ្តហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធផ្នែកទូរគមនាគមន៍ បណ្តាញព័ត៌មាន ទូរស័ព្ទចល័ត ចាំបាច់សម្រាប់ការអភិវឌ្ឍសេដ្ឋកិច្ចទំនើបគ្រឿងបរិក្ខាសម្រាប់ទ្រទ្រង់ការស្រាវជ្រាវនិងអភិវឌ្ឍដែលបានកើតឡើងទ្វេដងក្នុងរយៈពេល ៥ឆ្នាំ តែក្នុងអត្រា ១ នៃ GDP ប៉ុណ្ណោះ ការបណ្តុះបណ្តាលធនធានមនុស្សប្រទេសចិនមានសកលវិទ្យាល័យចំនួន ១២២៥ ហើយវិស័្វករចំនួន ៤៥០ ០០០នាក់ បានបញ្ចប់ការសិក្សាកាលពីឆ្នាំ ២០០០	null	ក្នុងការធ្វើទំនើបកម្មសេដ្ឋកិច្ចមេដឹកនាំផ្តល់អាទិភាពទៅលើ ការអភិវឌ្ឍបច្ចេកវិទ្យា និងវិទ្យាសាស្រ្តហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធផ្នែកទូរគមនាគមន៍ បណ្តាញព័ត៌មាន ទូរស័ព្ទចល័ត ចាំបាច់សម្រាប់ការអភិវឌ្ឍសេដ្ឋកិច្ចទំនើបគ្រឿងបរិក្ខាសម្រាប់ទ្រទ្រង់ការស្រាវជ្រាវនិងអភិវឌ្ឍដែលបានកើតឡើងទ្វេដងក្នុងរយៈពេល ៥ឆ្នាំ តែក្នុងអត្រា ១ នៃ GDP ប៉ុណ្ណោះ ការបណ្តុះបណ្តាលធនធានមនុស្សប្រទេសចិនមានសកលវិទ្យាល័យចំនួន ១២២៥ ហើយវិស័្វករចំនួន ៤៥០ ០០០នាក់ បានបញ្ចប់ការសិក្សាកាលពីឆ្នាំ ២០០០	ក្នុង ការ ធ ្វ ើ ទំ ន ើប កម្ម សេ ដ្ឋ កិច្ច Ġ ត ើម េ ដ ឹក នាំ ផ្ ត ល់ អា ទិ ភាព ទៅ លើ ផ្ ន ែក អ ្វី ខ្ ល ះ Ġ	34	ក្នុង ការ ធ ្វ ើ ទំ ន ើប កម្ម សេ ដ្ឋ កិច្ច មេ ដ ឹក នាំ ផ្ ត ល់ អា ទិ ភាព ទៅ លើ Ġ ការ អភិវឌ្ឍ ប ច្ច េក វិទ្យា Ġ និង វិទ្យា សា ស្រ ្ត ហ េ ដ្ឋា រ ច នា សម ្ ព ័ន ្ ធ ផ្ ន ែក ទូ រ គម នា គមន៍ Ġ បណ្ត ាញ ព័ត៌មាន Ġ ទូ រស ័ ព្ ទ ច ល ័ត Ġ ចាំបាច់ សម ្រា ប់ ការ អភិវឌ្ឍ សេ ដ្ឋ កិច្ច ទំ ន ើប គ្រឿង បរ ិក ្ខ ាស ម្រ ាប់ ទ្រ ទ្រ ង់ ការ ស្រ ាវ ជ្រ ាវ និង អភិវឌ្ឍ ដ ែល បាន កើត ឡើង ទ ្វ េ ដង ក្នុង រយ ៈ ពេល Ġ ៥ ឆ្នាំ Ġ តែ ក្នុង អ ត្រា Ġ ១ Ġ នៃ ĠGDP Ġ ប៉ ុ ណ្ណ ោះ Ġ ការ បណ្ត ុះ បណ្ត ាល ធ ន ធាន ម នុ ស្ស ប្រ ទេស ច ិន មាន ស ក ល វិទ្យា ល័យ ចំ ន ួន Ġ ១ ២ ២៥ Ġ ហើយ វិ ស ័ ្វ ករ ចំ ន ួន Ġ ៤ ៥០ Ġ ០០០ នាក់ Ġ បាន បញ្ច ប់ ការ សិ ក្ស ាក ាល ពី ឆ្នាំ Ġ ២០ ០០	172	▁ក្នុង ការ ធ ្វ ើ ទំ ន ើប កម្ម សេ ដ្ឋ កិច្ច ▁តើ មេ ដ ឹក នាំ ផ្ ត ល់ អា ទិ ភាព ទៅ លើ ផ្ ន ែក អ ្វី ខ្ ល ះ ▁	33	▁ក្នុង ការ ធ ្វ ើ ទំ ន ើប កម្ម សេ ដ្ឋ កិច្ច មេ ដ ឹក នាំ ផ្ ត ល់ អា ទិ ភាព ទៅ លើ ▁ការអភិវឌ្ឍ ប ច្ច េក វិទ្យា ▁និង វិទ្យា សា ស្រ ្ត ហ េ ដ្ឋា រ ច នា ស ម្ព ័ ន្ធ ផ្ ន ែក ទ ូរ គម នា គមន៍ ▁បណ្តាញ ព័ត៌មាន ▁ទូរស័ព្ទ ច ល ័ត ▁ចាំបាច់ ស ម្រ ាប់ ការ អភិវឌ្ឍ សេ ដ្ឋ កិច្ច ទំ ន ើប គ្រឿង ប រិ ក្ខ ាស ម្រ ាប់ ទ្រ ទ្រ ង់ ការ ស្រ ាវ ជ្រ ាវ និង អភិវឌ្ឍ ដ ែល បាន កើត ឡើង ទ ្វ េ ដង ក្នុង រយ ៈ ពេល ▁៥ឆ្នាំ ▁តែ ក្នុង អ ត្រា ▁១ ▁នៃ ▁GDP ▁ប៉ុណ្ណោះ ▁ការបណ្តុះបណ្តាល ធ ន ធាន ម នុ ស្ស ប្រ ទេស ច ិន មាន ស ក ល វិទ្យា ល័យ ចំ ន ួន ▁១២ ២៥ ▁ហើយ វិ ស ័ ្វ ករ ចំ ន ួន ▁៤ ៥០ ▁ ០០០ នាក់ ▁បាន បញ្ច ប់ ការ ស ិក ្សា កាល ពី ឆ្នាំ ▁២ ០០០	155
តើជនរងគ្រោះអាចចូលរួមក្នុងដំណើរការជំនុំជម្រះក្តីយ៉ាងដូចម្ដេច	null	ជនរងគ្រោះអាចដាក់ពាក្យបណ្តឹងទៅ ការិយាល័យសហព្រះរាជអាជ្ញាអំពីបទឧក្រិដ្ឋទាំងឡាយដែលពួកគាត់ជឿថាត្រូវបានប្រព្រឹត្តជនរងគ្រោះដែលទទួលការឈឺចាប់ទាំងផ្លូវកាយ ផ្លូវចិត្ត និងខូចខាតសម្ភារៈដោយសារតែឧក្រិដ្ឋកម្មដែលស៊ើបអង្កេតដោយតុលាការ អាចដាក់ពាក្យសុំធ្វើជាដើមបណ្តឹងរដ្ឋប្បវេណីដើមបណ្តឹងរដ្ឋប្បវេណីមានសិទ្ធិក្នុងការជ្រើសរើសមេធាវីរបស់ខ្លួនបើសិនត្រូវការជំនួយ អ.វ.ត.ក នឹងជួយជនរងគ្រោះក្នុងការរៀបចំតំណាងរួមផ្នែកច្បាប់ដើមបណ្តឹងរដ្ឋប្បវេណីក៏អាចរៀបចំសកម្មភាពរបស់ខ្លួន ដោយចូលជាសមាជិកសមាគមជនរងគ្រោះ ក្នុងករណីដែលសំណុំរឿងត្រូវបញ្ជូនទៅជំនុំជម្រះ សហមេធាវីនាំមុខតំណាងដើមបណ្តឹងរដ្ឋប្បវេណីចំនួនពីររូប ជាតិមួយរូប និងអន្តរជាតិមួយរូប នឹងសម្របសម្រួលក្នុងការធ្វើជាតំណាងផលប្រយោជន៍ឲ្យដើមបណ្តឹងរដ្ឋប្បវេណីជនរងគ្រោះដែលចង់ចូលរួមក្នុងដំណើរការតុលាការ ក្នុងនាមជាអ្នកប្តឹងធម្មតា ឬដើមបណ្តឹងរដ្ឋប្បវេណី ត្រូវបំពេញទម្រង់បែបបទព័ត៌មាន ហើយផ្ញើទៅអង្គភាពគាំពារជនរងគ្រោះសូមកត់សម្គាល់ផងដែរថា ពាក្យសុំតាំងខ្លួនជាដើមបណ្តឹងរដ្ឋប្បវេណីក្នុងសំណុំរឿង ០០២ បានបិទតាំងពីថ្ងៃទី២៩ ខែមករា ឆ្នាំ២០១០ ប៉ុន្តែលោកអ្នកនៅតែអាចដាក់ពាក្យបណ្តឹងបានគ្រប់ពេល ទម្រង់បែបបទនៃពាក្យបណ្តឹង អាចសុំពីអង្គភាពគាំពារជនរងគ្រោះតាមអាស័យដ្ឋានខាងក្រោមទម្រង់បែបបទនេះក៏អាចទទួលយកបានពីគេហទំព័ររបស់អង្គជំនុំជម្រះវិសាមញ្ញក្នុងតុលាការកម្ពុជា www.eccc.gov.kh និងនៅតាមបណ្តាអង្គការដៃគូនានាសូមមើលទំព័រប្រភពព័ត៌មាន អង្គភាពគាំពារជនរងគ្រោះ ផ្លូវជាតិលេខ៤ សង្កាត់ចោមចៅ ខណ្ឌពោធិ៍សែនជ័យ ភ្នំពេញ ទូរស័ព្ទៈ ៨៥៥ ២៣ ២១៤ ២៩១	null	ជនរងគ្រោះអាចដាក់ពាក្យបណ្តឹងទៅ ការិយាល័យសហព្រះរាជអាជ្ញាអំពីបទឧក្រិដ្ឋទាំងឡាយដែលពួកគាត់ជឿថាត្រូវបានប្រព្រឹត្តជនរងគ្រោះដែលទទួលការឈឺចាប់ទាំងផ្លូវកាយ ផ្លូវចិត្ត និងខូចខាតសម្ភារៈដោយសារតែឧក្រិដ្ឋកម្មដែលស៊ើបអង្កេតដោយតុលាការ អាចដាក់ពាក្យសុំធ្វើជាដើមបណ្តឹងរដ្ឋប្បវេណីដើមបណ្តឹងរដ្ឋប្បវេណីមានសិទ្ធិក្នុងការជ្រើសរើសមេធាវីរបស់ខ្លួនបើសិនត្រូវការជំនួយ អ.វ.ត.ក នឹងជួយជនរងគ្រោះក្នុងការរៀបចំតំណាងរួមផ្នែកច្បាប់ដើមបណ្តឹងរដ្ឋប្បវេណីក៏អាចរៀបចំសកម្មភាពរបស់ខ្លួន ដោយចូលជាសមាជិកសមាគមជនរងគ្រោះ ក្នុងករណីដែលសំណុំរឿងត្រូវបញ្ជូនទៅជំនុំជម្រះ សហមេធាវីនាំមុខតំណាងដើមបណ្តឹងរដ្ឋប្បវេណីចំនួនពីររូប ជាតិមួយរូប និងអន្តរជាតិមួយរូប នឹងសម្របសម្រួលក្នុងការធ្វើជាតំណាងផលប្រយោជន៍ឲ្យដើមបណ្តឹងរដ្ឋប្បវេណីជនរងគ្រោះដែលចង់ចូលរួមក្នុងដំណើរការតុលាការ ក្នុងនាមជាអ្នកប្តឹងធម្មតា ឬដើមបណ្តឹងរដ្ឋប្បវេណី ត្រូវបំពេញទម្រង់បែបបទព័ត៌មាន ហើយផ្ញើទៅអង្គភាពគាំពារជនរងគ្រោះសូមកត់សម្គាល់ផងដែរថា ពាក្យសុំតាំងខ្លួនជាដើមបណ្តឹងរដ្ឋប្បវេណីក្នុងសំណុំរឿង ០០២ បានបិទតាំងពីថ្ងៃទី២៩ ខែមករា ឆ្នាំ២០១០ ប៉ុន្តែលោកអ្នកនៅតែអាចដាក់ពាក្យបណ្តឹងបានគ្រប់ពេល ទម្រង់បែបបទនៃពាក្យបណ្តឹង អាចសុំពីអង្គភាពគាំពារជនរងគ្រោះតាមអាស័យដ្ឋានខាងក្រោមទម្រង់បែបបទនេះក៏អាចទទួលយកបានពីគេហទំព័ររបស់អង្គជំនុំជម្រះវិសាមញ្ញក្នុងតុលាការកម្ពុជា www.eccc.gov.kh និងនៅតាមបណ្តាអង្គការដៃគូនានាសូមមើលទំព័រប្រភពព័ត៌មាន អង្គភាពគាំពារជនរងគ្រោះ ផ្លូវជាតិលេខ៤ សង្កាត់ចោមចៅ ខណ្ឌពោធិ៍សែនជ័យ ភ្នំពេញ ទូរស័ព្ទៈ ៨៥៥ ២៣ ២១៤ ២៩១	ត ើ ជន រ ង គ្រ ោះ អា ច ចូល រួម ក្នុង ដំណើរ ការ ជំ នុ ំ ជម្រះ ក្តី យ៉ាង ដូច ម្ ដ េច Ġ	24	ជន រ ង គ្រ ោះ អា ច ដា ក់ ពាក្យ បណ្ត ឹង ទៅ Ġ ការ ិយ ាល ័យ ស ហ ព្រ ះ រាជ អា ជ្ញ ា អ ំព ី បទ ឧ ក្រ ិ ដ្ឋ ទ ាំង ឡា យ ដ ែល âĢĭ ព ួ ក âĢĭ គ ាត់ ជ ឿ ថា ត្រូវ បាន ប្រ ព្រ ឹត ្ត ជន រ ង គ្រ ោះ ដ ែល ទទួល ការ ឈ ឺ ច ាប់ ទ ាំង ផ្ល ូវ កាយ Ġ ផ្ល ូវ ចិត្ត Ġ និង ខ ូច ខា ត សម ្ ភា រៈ ដោយ សារ âĢĭ តែ âĢĭ ឧ ក្រ ិ ដ្ឋ កម្ម ដ ែល ស៊ ើប អ ង្ក េត ដោយ ត ុល ាក ារ âĢĭ Ġ អា ច ដា ក់ ពាក្យ សុ ំ âĢĭ ធ ្វ ើ ជា ដើម បណ្ត ឹង រដ្ឋ ប្ប វេ ណី ដើម បណ្ត ឹង រដ្ឋ ប្ប វេ ណី មាន សិ ទ្ធិ ក្នុង ការ ជ្រ ើស រ ើស âĢĭ មេ ធា វី âĢĭ រ ប ស់ âĢĭ ខ្លួន ប ើស ិន ត្រូវ ការ ជំ ន ួយ Ġ អ . វ . ត . ក Ġ នឹង ជ ួយ ជន រ ង គ្រ ោះ ក្នុង âĢĭâĢĭ âĢĭ ការ រៀបចំ ត ំណ ាង âĢĭ រួម âĢĭ ផ្ ន ែក ច្ បា ប់ ដើម បណ្ត ឹង រដ្ឋ ប្ប វេ ណី ក ៏ អា ចរ ៀប ចំ ស កម្ម ភាព âĢĭ រ ប ស់ ខ្លួន Ġ ដោយ âĢĭ ចូល âĢĭ ជា âĢĭ សម ា ជ ិក សម ា គម âĢĭ ជន âĢĭ រ ង âĢĭ គ្រ ោះ âĢĭ Ġ ក្នុង ករណី ដ ែល សំ ណ ុំ រឿង ត្រូវ ប ញ្ជ ូន ទៅ ជំ នុ ំ ជម្រះ Ġ ស ហ មេ ធា វី នាំ មុខ ត ំណ ាង ដើម បណ្ត ឹង រដ្ឋ ប្ប វេ ណី ចំ ន ួន ពី រ រូប Ġ ជាតិ មួយ រូប Ġ និង អ ន្ត រ ជាតិ មួយ រូប Ġ នឹង សម ្រ ប សម ្រ ួល ក្នុង ការ ធ ្វ ើ ជា ត ំណ ាង ផល ប្រ យោ ជន ៍ ឲ្យ ដើម បណ្ត ឹង រដ្ឋ ប្ប វេ ណី ជន រ ង គ្រ ោះ ដ ែល ច ង់ ចូល រួម ក្នុង ដំណើរ ការ ត ុល ាក ារ Ġ ក្នុង នា ម ជា អ្នក ប្ ត ឹង ធម្ម តា Ġ ឬ ដើម បណ្ត ឹង រដ្ឋ ប្ប វេ ណី Ġ ត្រូវ ប ំព េញ ទ ម្រ ង់ ប ែប បទ ព័ត៌មាន Ġ ហើយ ផ្ ញ ើ ទៅ អង្គ ភាព គ ាំ ពារ ជន រ ង គ្រ ោះ ស ូម ក ត់ សម ្ គ ាល់ ផ ង âĢĭ ដ ែរ ថា Ġ ពាក្យ សុ ំ តាំង ខ្លួន ជា ដើម បណ្ត ឹង រដ្ឋ ប្ប វេ ណី ក្នុង សំ ណ ុំ រឿង âĢĭâĢĭ âĢĭ Ġ ០០ ២ Ġ បាន ប ិ ទ តាំង ពី ថ ្ង ៃ ទី ២ ៩ Ġ ខែ មក រា Ġ ឆ្នាំ ២០ ១០ Ġ ប៉ ុន ្ត ែ âĢĭ លោក អ្នក នៅ តែ âĢĭ អា ច âĢĭâĢĭ ដា ក់ âĢĭ ពាក្យ បណ្ត ឹង បាន គ្រ ប់ ពេល Ġ ទ ម្រ ង់ ប ែប បទ នៃ ពាក្យ បណ្ត ឹង Ġ អា ច សុ ំព ី អង្គ ភាព គ ាំ ពារ âĢĭ ជន រ ង âĢĭ គ្រ ោះ âĢĭ តា ម អា ស ័យ âĢĭ ដ្ឋាន ខា ង ក្រោម âĢĭ ទ ម្រ ង់ ប ែប បទ នេះ ក ៏ អា ច ទទួល យក បាន ពី âĢĭ គ េ ហ ទំ ព ័រ រ ប ស់ âĢĭ អង្គ âĢĭ ជំ នុ ំ âĢĭ ជម្រះ វិ សា ម ញ្ញ ក្នុង âĢĭ ត ុល ាក ារ âĢĭâĢĭ ក ម្ព ុ ជា Ġwww .e ccc .gov .k h Ġ និង នៅ តា ម បណ្ត ា âĢĭ អង្គ ការ ដៃ គូ នា នា ស ូម មើល ទំ ព ័រ ប្រ ភព ព័ត៌មាន Ġ អង្គ ភាព គ ាំ ពារ ជន រ ង គ្រ ោះ Ġ ផ្ល ូវ ជាតិ លេខ ៤ Ġ សង ្ក ាត់ ច ោម ច ៅ Ġ ខ ណ្ឌ ព ោ ធិ ៍ សែន ជ ័យ Ġ ភ្នំពេញ Ġ ទូ រស ័ ព្ ទ ៈ Ġ ៨ ៥ ៥ Ġ ២ ៣ Ġ ២ ១ ៤ Ġ ២ ៩ ១	569	▁តើ ជន រ ង គ្រ ោះ អា ច ចូល រួម ក្នុង ដំណើរ ការ ជំ ន ុំ ជម្រះ ក្តី យ៉ាង ដូច ម្ ដ េច ▁	23	▁ជនរងគ្រោះ អា ច ដ ាក់ ពាក្យ បណ្ត ឹង ទៅ ▁ការិយាល័យ ស ហ ព្រ ះ រាជ អា ជ្ញ ា អ ំព ី បទ ឧ ក្រ ិ ដ្ឋ ទ ាំង ឡា យ ដ ែល ▁ពួក ▁គាត់ ជ ឿ ថា ត្រូវ បាន ប្រ ព្រ ឹ ត្ត ជន រ ង គ្រ ោះ ដ ែល ទទួល ការ ឈ ឺ ច ាប់ ទ ាំង ផ្ល ូវ កាយ ▁ផ្លូវចិត្ត ▁និង ខ ូច ខា ត ស ម្ភ ារ ៈ ដោយ សារ ▁តែ ▁ឧក្រិដ្ឋកម្ម ដ ែល ស៊ ើប អ ង្ក េត ដោយ ត ុល ា ការ ▁អាច ដ ាក់ ពាក្យ ស ុំ ▁ធ្វើជា ដើម បណ្ត ឹង រដ្ឋ ប្ប វេ ណី ដើម បណ្ត ឹង រដ្ឋ ប្ប វេ ណី មាន សិ ទ្ធិ ក្នុង ការ ជ្រ ើស រ ើស ▁មេធាវី ▁របស់ ▁ខ្លួន ប ើស ិន ត្រូវ ការ ជំ ន ួយ ▁អ . វ . ត . ក ▁នឹង ជ ួយ ជន រ ង គ្រ ោះ ក្នុង ▁ការរៀបចំ ត ំណ ាង ▁រួម ▁ផ្នែក ច ្ប ាប់ ដើម បណ្ត ឹង រដ្ឋ ប្ប វេ ណី ក ៏ អា ច រៀបចំ ស កម្ម ភាព ▁របស់ ខ្លួន ▁ដោយ ▁ចូល ▁ជា ▁សមាជិក ស មា គម ▁ជន ▁រង ▁គ្រោះ ▁ក្នុង ករណី ដ ែល ស ំណ ុំ រឿង ត្រូវ ប ញ្ជ ូន ទៅ ជំ ន ុំ ជម្រះ ▁សហ មេ ធា វី នាំ មុខ ត ំណ ាង ដើម បណ្ត ឹង រដ្ឋ ប្ប វេ ណី ចំ ន ួន ពី រ រូប ▁ជាតិ មួយ រូប ▁និង អ ន្ត រ ជាតិ មួយ រូប ▁នឹង ស ម្រ ប ស ម្រ ួល ក្នុង ការ ធ ្វ ើ ជា ត ំណ ាង ផល ប្រ យោ ជ ន៍ ឲ្យ ដើម បណ្ត ឹង រដ្ឋ ប្ប វេ ណី ជន រ ង គ្រ ោះ ដ ែល ច ង់ ចូល រួម ក្នុង ដំណើរ ការ ត ុល ា ការ ▁ក្នុង ន ាម ជា អ្នក ប ្ត ឹង ធម្ម តា ▁ឬ ដើម បណ្ត ឹង រដ្ឋ ប្ប វេ ណី ▁ត្រូវ ប ំព េញ ទ ម្រ ង់ ប ែប បទ ព័ត៌មាន ▁ហើយ ផ្ ញ ើ ទៅ អង្គ ភាព គ ាំ ពារ ជន រ ង គ្រ ោះ ស ូ មក ត់ ស ម្ គ ាល់ ផ ង ▁ដែរ ថា ▁ពាក្យ ស ុំ តាំង ខ្លួន ជា ដើម បណ្ត ឹង រដ្ឋ ប្ប វេ ណី ក្នុង ស ំណ ុំ រឿង ▁០០ ២ ▁បាន ប ិ ទ តាំង ពី ថ ្ង ៃ ទី ២ ៩ ▁ខែមករា ▁ឆ្នាំ ២០ ១០ ▁ប៉ុន្តែ ▁លោក អ្នក នៅ តែ ▁អាច ▁ដាក់ ▁ពាក្យបណ្តឹង បាន គ្រ ប់ ពេល ▁ទម្រង់ ប ែប បទ នៃ ពាក្យ បណ្ត ឹង ▁អាច ស ុំ ពី អង្គ ភាព គ ាំ ពារ ▁ជន រ ង ▁គ្រោះ ▁តាម អា ស ័យ ▁ ដ្ឋាន ខា ង ក្រោម ▁ទម្រង់ ប ែប បទ នេះ ក ៏ អា ច ទទួល យក បាន ពី ▁គេហទំព័រ រ ប ស់ ▁អង្គ ▁ជំន ុំ ▁ ជម្រះ វិ ស ាម ញ្ញ ក្នុង ▁តុលាការ ▁កម្ពុជា ▁www . ec cc . gov . kh ▁និង នៅ ត ាម បណ្ត ា ▁អង្គការ ដៃ គ ូន ាន ាស ូម មើល ទ ំព ័រ ប្រ ភព ព័ត៌មាន ▁អង្គភាព គ ាំ ពារ ជន រ ង គ្រ ោះ ▁ផ្លូវ ជាតិ លេខ ៤ ▁សង្កាត់ ច ោម ច ៅ ▁ខណ្ឌ ព ោ ធិ ៍ សែន ជ ័យ ▁ភ្នំពេញ ▁ទូរស័ព្ទ ៈ ▁៨ ៥ ៥ ▁២៣ ▁២១ ៤ ▁២៩ ១	491
តើអ្វីដែលជាកត្តាសំខាន់ សម្រាប់តំបន់ទំនាបកណ្តាលក្នុងវិស័យសេដ្ឋកិច្ច	null	កត្តាសំខាន់សម្រាប់តំបន់ទំនាបកណ្តាលក្នុងវិស័យសេដ្ឋកិច្ចមានដូចជា ភោគផលកសិកម្ម មានស្រូវ ពោត កប្បាស ស្រូវសាលី ចំការផ្លែឈើ បន្លែ និងការចិញ្ចឹមសត្វជាលក្ខណៈកសិដ្ឋាន ភោគទ្រព្យធម្មជាតិ មានរ៉ែដែក ធ្យូងថ្ម ប្រេងកាត ឧស្ម័នធម្មជាតិនិងវារីអគ្គិសនី	null	កត្តាសំខាន់សម្រាប់តំបន់ទំនាបកណ្តាលក្នុងវិស័យសេដ្ឋកិច្ចមានដូចជា ភោគផលកសិកម្ម មានស្រូវ ពោត កប្បាស ស្រូវសាលី ចំការផ្លែឈើ បន្លែ និងការចិញ្ចឹមសត្វជាលក្ខណៈកសិដ្ឋាន ភោគទ្រព្យធម្មជាតិ មានរ៉ែដែក ធ្យូងថ្ម ប្រេងកាត ឧស្ម័នធម្មជាតិនិងវារីអគ្គិសនី	ត ើ អ ្វី ដ ែល ជា ក ត្ត ាស ំ ខា ន់ Ġ សម ្រា ប់ ត ំ ប ន់ ទំ នា ប ក ណ្ត ាល ក្នុង វិ ស ័យ សេ ដ្ឋ កិច្ច Ġ	33	ក ត្ត ាស ំ ខា ន់ សម ្រា ប់ ត ំ ប ន់ ទំ នា ប ក ណ្ត ាល ក្នុង វិ ស ័យ សេ ដ្ឋ កិច្ច មាន ដូច ជា Ġ ភោគ ផល ក សិ កម្ម Ġ មាន ស្រ ូវ Ġ ព ោត Ġ ក ប្ប ាស Ġ ស្រ ូវ សា លី Ġ ចំ ការ ផ្ល ែ ឈ ើ Ġ ប ន្ ល ែ Ġ និង ការ ច ិញ ្ច ឹម ស ត ្វ ជា ល ក្ខ ណៈ ក សិ ដ្ឋាន Ġ ភោគ ទ្រ ព្យ ធម្ម ជាតិ Ġ មាន រ៉ ែ ដ ែក Ġ ធ ្យូ ង ថ ្ម Ġ ប្រ េង កា ត Ġ ឧ ស្ម ័ន ធម្ម ជាតិ និង វា រី អ គ្គ ិស នី	103	▁តើ អ ្វី ដ ែល ជា ក ត្ត ា សំ ខ ាន់ ▁សម្រាប់ ត ំ ប ន់ ទំ នា ប ក ណ្ត ាល ក្នុង វិ ស ័យ សេ ដ្ឋ កិច្ច ▁	30	▁កត្តា សំ ខ ាន់ ស ម្រ ាប់ ត ំ ប ន់ ទំ នា ប ក ណ្ត ាល ក្នុង វិ ស ័យ សេ ដ្ឋ កិច្ច មាន ដូច ជា ▁ ភោគ ផល ក សិ កម្ម ▁មាន ស្រ ូវ ▁ព ោត ▁ក ប្ប ាស ▁ស្រូវ សា លី ▁ចំការ ផ្ល ែ ឈ ើ ▁បន្លែ ▁និង ការ ច ិ ញ្ច ឹម ស ត ្វ ជា ល ក្ខ ណៈ ក សិ ដ្ឋាន ▁ ភោគ ទ្រ ព្យ ធម្ម ជាតិ ▁មាន រ៉ ែ ដ ែក ▁ធ ្យូ ង ថ ្ម ▁ប្រេង ក ាត ▁ឧស្ម័ន ធម្ម ជាតិ និង វា រី អ គ្គ ិស នី	93
ដូចម្តេចដែលហៅថារូបភាពពិតឬរូបភាពមិនពិត	null	ដែលហៅថារូបភាពពិត គឺជាចំណុចប្រសព្វរវាងកាំពន្លឺចាំងផ្លាត ចេញពីឩបករណ៍អុបទិច រូបភាពមិនពិត គឺជាចំណុចប្រសព្វរវាងបន្លាយកាំពន្លឺចាំងផ្លាតចេញពីឩបករណ៍អុបទិច	null	ដែលហៅថារូបភាពពិត គឺជាចំណុចប្រសព្វរវាងកាំពន្លឺចាំងផ្លាត ចេញពីឩបករណ៍អុបទិច រូបភាពមិនពិត គឺជាចំណុចប្រសព្វរវាងបន្លាយកាំពន្លឺចាំងផ្លាតចេញពីឩបករណ៍អុបទិច	ដូច ម្ ត េច ដ ែល ហ ៅ ថា រូប ភាព ពិ ត ឬ រូប ភាព ម ិន ពិ ត Ġ	20	ដ ែល ហ ៅ ថា រូប ភាព ពិ ត Ġ គ ឺ ជា ចំណុច ប្រ ស ព្វ រ វា ង កា ំព ន្ ល ឺ ច ាំង ផ្ល ាត Ġ ចេញ ពី ឩ ប ករណ៍ អ ុប ទិ ច Ġ រូប ភាព ម ិន ពិ ត Ġ គ ឺ ជា ចំណុច ប្រ ស ព្វ រ វា ង ប ន្ លា យក ាំ ព ន្ ល ឺ ច ាំង ផ្ល ាត ចេញ ពី ឩ ប ករណ៍ អ ុប ទិ ច	75	▁ដូចម្តេច ដ ែល ហ ៅ ថា រូប ភាព ព ិត ឬ រូប ភាព ម ិន ព ិត ▁	17	▁ដែល ហ ៅ ថា រូប ភាព ព ិត ▁គឺជា ចំណុច ប្រ ស ព្វ រ វ ាង កា ំព ន ្ល ឺ ច ាំង ផ្ល ាត ▁ចេញពី ឩ ប ករណ៍ អ ុប ទ ិច ▁រូបភាព ម ិន ព ិត ▁គឺជា ចំណុច ប្រ ស ព្វ រ វ ាង ប ន ្ល ាយ កា ំព ន ្ល ឺ ច ាំង ផ្ល ាត ចេញ ពី ឩ ប ករណ៍ អ ុប ទ ិច	68
ចូរនិយាយពីប្រព័ន្ធអប់រំនៅស្លូវ៉ាគី	null	ប្រព័ន្ធអប់រំនៅស្លូវ៉ាគី មានដូចជា សិស្សចូលរៀនដោយមិនបង់ថ្លែចាប់ពីមតយ្យសិក្សា ដល់ឧត្តមសិក្សាក្រោយពីបញ្ចប់ការសិក្សារយៈពេល ៩ឆ្នាំ សិស្សអាចបន្តយកមុខជំនាញ នៅសាលាមុខរបរផ្សេងៗនិស្សិតតអាចទទួលបានអាហាររូបករណ៍ រហូតដល់អាយុ ២៥ឆ្នាំ	null	ប្រព័ន្ធអប់រំនៅស្លូវ៉ាគី មានដូចជា សិស្សចូលរៀនដោយមិនបង់ថ្លែចាប់ពីមតយ្យសិក្សា ដល់ឧត្តមសិក្សាក្រោយពីបញ្ចប់ការសិក្សារយៈពេល ៩ឆ្នាំ សិស្សអាចបន្តយកមុខជំនាញ នៅសាលាមុខរបរផ្សេងៗនិស្សិតតអាចទទួលបានអាហាររូបករណ៍ រហូតដល់អាយុ ២៥ឆ្នាំ	ច ូរ និ យា យ ពី ប្រ ព ័ន ្ ធ អ ប់ រំ នៅ ស្ ល ូវ ៉ ា គី Ġ	21	ប្រ ព ័ន ្ ធ អ ប់ រំ នៅ ស្ ល ូវ ៉ ា គី Ġ មាន ដូច ជា Ġ សិ ស្ស ចូល រ ៀន ដោយ ម ិន បង់ ថ ្ល ែ ច ាប់ ពី ម ត យ ្យ សិ ក្ស ា Ġ ដល់ ឧ ត្ត ម សិ ក្ស ាក ្រ ោយ ពី បញ្ច ប់ ការ សិ ក្ស ារ យ ៈ ពេល Ġ ៩ ឆ្នាំ Ġ សិ ស្ស អា ច ប ន្ត យក មុខ ជំ នា ញ Ġ នៅ សា លា មុខ រ បរ ផ្ សេ ង ៗ និ ស្ស ិត ត អា ច ទទួលបាន អា ហា រ រូប ករណ៍ Ġ រ ហ ូត ដល់ អា យ ុ Ġ ២៥ ឆ្នាំ	103	▁ចូរ ន ិយ ាយ ពី ប្រ ព ័ ន្ធ អ ប់ រំ នៅ ស ្ល ូ វ៉ា គី ▁	18	▁ប្រព័ន្ធ អ ប់ រំ នៅ ស ្ល ូ វ៉ា គី ▁មាន ដូច ជា ▁សិស្ស ចូល រ ៀន ដោយ ម ិន បង់ ថ ្ល ែ ច ាប់ ពី ម ត យ ្យ ស ិក ្សា ▁ដល់ ឧ ត្ត ម ស ិក ្សា ក្រ ោយ ពី បញ្ច ប់ ការ ស ិក ្សា រយ ៈ ពេល ▁៩ ឆ្នាំ ▁សិស្ស អា ច ប ន្ត យក មុខ ជំ ន ាញ ▁នៅ សា លា មុខ រ បរ ផ្ ស េង ៗ និ ស្ស ិត ត អា ច ទទួលបាន អា ហា រ រូប ករណ៍ ▁រហូតដល់ អ ាយ ុ ▁២៥ ឆ្នាំ	93
តើការប្រើសេរីភាពដោយខ្វះការទទួលខុសត្រូវនឹងនាំឱ្យមានផលអាក្រក់អ្វីខ្លះដល់មនុស្ស និងសង្គម	null	ការប្រើសេរីភាពដោយខ្វះការទទួលខុសត្រូវ នឹងនាំឱ្យមានផលអាក្រក់ដល់មនុស្ស និងសង្គមដូចជាអាចឱ្យមនុស្សប្រើប្រាស់សេរីភាពរបស់ខ្លួនហួសដែនច្បាប់កំណត់ដែលធ្វើឱ្យអ្នកនោះក្លាយជាមនុស្សដែលរំលោភច្បាប់កំណត់ដែលធ្វើឱ្យអ្នកនោះក្លាយជាមនុស្សដែលរំលោភច្បាប់ រំលោភសិទ្ធិអ្នកដទៃ និងធ្វើឱ្យសង្គមមានភាពអនាធិបតេយ្យ បក្សពួកនិយមនិងធ្វើឱ្យសង្គមគ្មានសន្តិសុខសេរីភាព	null	ការប្រើសេរីភាពដោយខ្វះការទទួលខុសត្រូវ នឹងនាំឱ្យមានផលអាក្រក់ដល់មនុស្ស និងសង្គមដូចជាអាចឱ្យមនុស្សប្រើប្រាស់សេរីភាពរបស់ខ្លួនហួសដែនច្បាប់កំណត់ដែលធ្វើឱ្យអ្នកនោះក្លាយជាមនុស្សដែលរំលោភច្បាប់កំណត់ដែលធ្វើឱ្យអ្នកនោះក្លាយជាមនុស្សដែលរំលោភច្បាប់ រំលោភសិទ្ធិអ្នកដទៃ និងធ្វើឱ្យសង្គមមានភាពអនាធិបតេយ្យ បក្សពួកនិយមនិងធ្វើឱ្យសង្គមគ្មានសន្តិសុខសេរីភាព	ត ើក ារ ប្រ ើស េរ ី ភាព ដោយ ខ្វ ះ ការ ទទួល ខុស ត្រូវ នឹង នាំ ឱ្យ មាន ផល អា ក្រ ក់ អ ្វី ខ្ ល ះ ដល់ ម នុ ស្ស Ġ និង សង ្ គម Ġ	36	ការ ប្រ ើស េរ ី ភាព ដោយ ខ្វ ះ ការ ទទួល ខុស ត្រូវ Ġ នឹង នាំ ឱ្យ មាន ផល អា ក្រ ក់ ដល់ ម នុ ស្ស Ġ និង សង ្ គម ដូច ជា អា ច ឱ្យ ម នុ ស្ស ប្រ ើប ្រា ស់ សេ រី ភាព រ ប ស់ ខ្លួន ហ ួស ដ ែន ច្ បា ប់ កំ ណ ត់ ដ ែល ធ ្វ ើ ឱ្យ អ្នក ន ោះ ក្លា យ ជា ម នុ ស្ស ដ ែល រំ ល ោ ភ ច្ បា ប់ កំ ណ ត់ ដ ែល ធ ្វ ើ ឱ្យ អ្នក ន ោះ ក្លា យ ជា ម នុ ស្ស ដ ែល រំ ល ោ ភ ច្ បា ប់ Ġ រំ ល ោ ភ សិ ទ្ធិ អ្នក ដ ទ ៃ Ġ និង ធ ្វ ើ ឱ្យ សង ្ គម មាន ភាព អ នា ធិបតេយ្យ Ġ ប ក្ស ព ួ ក និយម និង ធ ្វ ើ ឱ្យ សង ្ គម គ ្ម ាន ស ន្ត ិស ុ ខ សេ រី ភាព	157	▁តើ ការ ប្រ ើស េ រី ភាព ដោយ ខ្វ ះ ការ ទទួល ខុស ត្រូវ នឹង នាំ ឱ្យ មាន ផល អា ក្រ ក់ អ ្វី ខ្ ល ះ ដល់ ម នុ ស្ស ▁និង ស ង្គ ម ▁	35	▁ការប្រើ សេ រី ភាព ដោយ ខ្វ ះ ការ ទទួល ខុស ត្រូវ ▁នឹង នាំ ឱ្យ មាន ផល អា ក្រ ក់ ដល់ ម នុ ស្ស ▁និង ស ង្គ ម ដូច ជា អា ច ឱ្យ ម នុ ស្ស ប្រ ើ ប្រ ាស់ សេ រី ភាព រ ប ស់ ខ្លួន ហ ួស ដ ែន ច ្ប ាប់ ក ំណ ត់ ដ ែល ធ ្វ ើ ឱ្យ អ្នក ន ោះ ក្លា យ ជា ម នុ ស្ស ដ ែល រំ ល ោ ភ ច ្ប ាប់ ក ំណ ត់ ដ ែល ធ ្វ ើ ឱ្យ អ្នក ន ោះ ក្លា យ ជា ម នុ ស្ស ដ ែល រំ ល ោ ភ ច ្ប ាប់ ▁រំលោភ សិ ទ្ធិ អ្នក ដ ទ ៃ ▁និង ធ ្វ ើ ឱ្យ ស ង្គ ម មាន ភាព អ នា ធិបតេយ្យ ▁បក្ស ព ួ ក និយម និង ធ ្វ ើ ឱ្យ ស ង្គ ម គ ្ មាន ស ន្ត ិ សុខ សេ រី ភាព	150
តើសង្រ្គាមលោកលើកទី២បានចាប់ផ្ដើមឡើងនៅថ្ងៃណា ខែណា ឆ្នាំណាដោយសារអ្វី	null	សង្រ្គាមលោកលើកទី២បានចាប់ផ្ដើមឡើងនៅថ្ងៃទី០១ ខែកញ្ញា ឆ្នាំ១៩៣៩ ដោយសារតែអាឡឹម៉ង់បានចូលលុកលុយ ប្រទេសប៉ូឡូញ	null	សង្រ្គាមលោកលើកទី២បានចាប់ផ្ដើមឡើងនៅថ្ងៃទី០១ ខែកញ្ញា ឆ្នាំ១៩៣៩ ដោយសារតែអាឡឹម៉ង់បានចូលលុកលុយ ប្រទេសប៉ូឡូញ	ត ើស ង ្រ ្ គ ាម លោក លើក ទី ២ បាន ច ាប់ ផ្ ដើម ឡើង នៅ ថ ្ង ៃ ណា Ġ ខែ ណា Ġ ឆ្នាំ ណា ដោយ សារ អ ្វី Ġ	30	សង ្រ ្ គ ាម លោក លើក ទី ២ បាន ច ាប់ ផ្ ដើម ឡើង នៅ ថ ្ង ៃ ទី ០ ១ Ġ ខែ ក ញ្ញា Ġ ឆ្នាំ ១៩ ៣ ៩ Ġ ដោយ សារ តែ អា ឡ ឹម ៉ ង់ បាន ចូល ល ុក ល ុយ Ġ ប្រ ទេស ប៉ ូ ឡូ ញ	49	▁តើ សង ្រ ្ គ ាម លោក លើក ទី ២ បាន ច ាប់ ផ្ ដើម ឡើង នៅ ថ ្ង ៃ ណា ▁ខែ ណា ▁ឆ្នាំ ណា ដោយ សារ អ ្វី ▁	29	▁សង ្រ ្ គ ាម លោក លើក ទី ២ បាន ច ាប់ ផ្ ដើម ឡើង នៅ ថ ្ង ៃ ទី ០ ១ ▁ខែកញ្ញា ▁ឆ្នាំ ១៩ ៣ ៩ ▁ដោយសារតែ អា ឡ ឹ ម៉ង់ បាន ចូល ល ុក ល ុយ ▁ប្រទេស ប៉ ូ ឡូ ញ	43
តើវីរក្សត្រអង្គណាបានបង្រួលបង្រួម និងបង្កើតតក្រុងអង្គរមុនគេ ចូរប្រាប់ឈ្មោះនិងទីកន្លែងដែលព្រះអង្គបានផ្លាស់ប្តូររាជធានីតាមលំដាប់រហូតមកដល់រាជធានីអង្គរចុងក្រោយនៅឆ្នាំណា សតវត្សទីប៉ុន្មាន មូលហេតុអ្វី	null	វីរក្សត្រដែលបានបង្រួបបង្រួម និងបង្កើតក្រុងអង្គរមុនគេ គឺព្រះបាទជ័យវរ្ម័នទី២ ឈ្មោះ និងរាជធានីដែលព្រះអង្គបានផ្លាស់ប្តូររាជធានី តាមលំដាប់រហូតដល់រាជធានីអង្គរចុងក្រោយឥន្រ្ទបុរៈ នៅខាងកើតខេត្តកំពង់ចាមកុតិ ស្ថិតនៅជិតបន្ទាយក្តីសព្វថ្ងៃហរិហរាល័យ ក្នុងស្រុករលួស ខេត្តសៀមរាបអមរេន្ទ្របុរៈ ចំកន្លែងប្រាសាទអកយំ ដែលលេចកប់ក្នុងទំនប់បារាយណ៍ទឹកថ្លាមហេន្ទ្របុរៈ នៅលើភ្នំគូលែន ជារាជធានីចុងក្រោយកសាងនៅគស ៨០៨ សវទី ៩ មូលហេតុដែលនាំអោយមានការលើកយកភ្នំគូលែនជារាជធានីបណ្តាលមកពីគេចង់លើកយកភ្នំគូលែន ដើម្បីតាងជាភ្នំព្រះសុមេរុ ដែលមានទេវៈជាច្រើននៅជុំវិញព្រះឥន្ទ្រស្ថិតលើភ្នំនោះនិងអោយមានឯកភាពជាតិ កសាងប្រទេស	null	វីរក្សត្រដែលបានបង្រួបបង្រួម និងបង្កើតក្រុងអង្គរមុនគេ គឺព្រះបាទជ័យវរ្ម័នទី២ ឈ្មោះ និងរាជធានីដែលព្រះអង្គបានផ្លាស់ប្តូររាជធានី តាមលំដាប់រហូតដល់រាជធានីអង្គរចុងក្រោយឥន្រ្ទបុរៈ នៅខាងកើតខេត្តកំពង់ចាមកុតិ ស្ថិតនៅជិតបន្ទាយក្តីសព្វថ្ងៃហរិហរាល័យ ក្នុងស្រុករលួស ខេត្តសៀមរាបអមរេន្ទ្របុរៈ ចំកន្លែងប្រាសាទអកយំ ដែលលេចកប់ក្នុងទំនប់បារាយណ៍ទឹកថ្លាមហេន្ទ្របុរៈ នៅលើភ្នំគូលែន ជារាជធានីចុងក្រោយកសាងនៅគស ៨០៨ សវទី ៩ មូលហេតុដែលនាំអោយមានការលើកយកភ្នំគូលែនជារាជធានីបណ្តាលមកពីគេចង់លើកយកភ្នំគូលែន ដើម្បីតាងជាភ្នំព្រះសុមេរុ ដែលមានទេវៈជាច្រើននៅជុំវិញព្រះឥន្ទ្រស្ថិតលើភ្នំនោះនិងអោយមានឯកភាពជាតិ កសាងប្រទេស	ត ើ វី រក ្ស ត្រ អង្គ ណា បាន បង ្រ ួល បង ្រ ួ ម Ġ និង បង ្ក ើត ត ក្រុង អង្គ រ ម ុន គ េ Ġ ច ូរ ប្រា ប់ ឈ្មោះ និង ទី កន្លែង ដ ែល ព្រ ះ អង្គ បាន ផ្ល ាស់ ប្ តូ រ រាជ ធាន ីត ាម លំ ដា ប់ រ ហ ូត មក ដល់ រាជ ធាន ី អង្គ រ ច ុង ក្រ ោយ នៅ ឆ្នាំ ណា Ġ ស ត វ ត ្ស ទី ប៉ ុន ្ម ា âĢĭ ន Ġ ម ូល ហេតុ អ ្វី Ġ	87	វី រក ្ស ត្រ ដ ែល បាន បង ្រ ួ ប បង ្រ ួ ម Ġ និង បង ្ក ើត ក្រុង អង្គ រ ម ុន គ េ Ġ គ ឺ ព្រ ះ បាទ ជ ័យ វរ ្ម ័ន ទី ២ Ġ ឈ្មោះ Ġ និង រាជ ធាន ី ដ ែល ព្រ ះ អង្គ បាន ផ្ល ាស់ ប្ តូ រ រាជ ធាន ី Ġ តា ម លំ ដា ប់ រ ហ ូត ដល់ រាជ ធាន ី អង្គ រ ច ុង ក្រ ោយ ឥ ន្ រ ្ ទ ប ុរ ៈ Ġ នៅ ខា ង កើត ខ េត ្ត កំ ព ង់ ច ាម ក ុត ិ Ġ ស្ ថ ិត នៅ ជ ិត ប ន្ទ ាយ ក្តី ស ព្វ ថ ្ង ៃ ហ រិ ហ រា ល័យ Ġ ក្នុង ស្រ ុក រ ល ួស Ġ ខ េត ្ត ស ៀម រា ប អ ម រ េន ្ ទ្រ ប ុរ ៈ Ġ ចំ កន្លែង ប្រា សា ទ អ ក យ ំ Ġ ដ ែល ល េច ក ប់ ក្នុង ទំ ន ប់ បា រា យ ណ៍ ទឹក ថ ្លា ម ហ េន ្ ទ្រ ប ុរ ៈ Ġ នៅ លើ ភ្នំ គូ ល ែន Ġ ជា រាជ ធាន ី ច ុង ក្រ ោយ ក សា ង នៅ គ ស Ġ ៨០ ៨ Ġ ស វ ទី Ġ ៩ Ġ ម ូល ហេតុ ដ ែល នាំ អោយ មាន ការ លើក យក ភ្នំ គូ ល ែន ជា រាជ ធាន ី បណ្ត ាល មក ពី គ េច ង់ លើក យក ភ្នំ គូ ល ែន Ġ ដើម ្ប ីត ាង ជា ភ្នំ ព្រ ះ សុ មេ រ ុ Ġ ដ ែល មាន ទេ វៈ ជា ច្ រ ើន នៅ ជ ុំ វិញ ព្រ ះ ឥ ន្ទ ្រ ស្ ថ ិត លើ ភ្នំ ន ោះ និង អោយ មាន ឯក ភាព ជាតិ Ġ ក សា ង ប្រ ទេស	280	▁តើ វី រ ក្សត្រ អង្គ ណា បាន បង ្រ ួល បង ្ រួម ▁និង ប ង្ក ើត ត ក្រុង អង្គ រ ម ុន គ េ ▁ចូរ ប្រ ាប់ ឈ្មោះ និង ទី កន្លែង ដ ែល ព្រ ះ អង្គ បាន ផ្ល ាស់ ប ្ត ូរ រាជ ធាន ីត ាម លំ ដ ាប់ រ ហ ូត មក ដល់ រាជ ធាន ី អង្គ រ ច ុង ក្រ ោយ នៅ ឆ្នាំ ណា ▁សតវត្ស ទី ប៉ ុន ្ម ា ▁ន ▁មូលហេតុ អ ្វី ▁	77	▁វី រ ក្សត្រ ដ ែល បាន បង ្រ ួ ប បង ្ រួម ▁និង ប ង្ក ើត ក្រុង អង្គ រ ម ុន គ េ ▁គឺ ព្រ ះ បាទ ជ ័យ វរ ្ម ័ន ទី ២ ▁ឈ្មោះ ▁និង រាជ ធាន ី ដ ែល ព្រ ះ អង្គ បាន ផ្ល ាស់ ប ្ត ូរ រាជ ធាន ី ▁តាម លំ ដ ាប់ រ ហ ូត ដល់ រាជ ធាន ី អង្គ រ ច ុង ក្រ ោយ ឥ ន ្រ ្ ទ ប ុរ ៈ ▁នៅ ខា ង កើត ខ េ ត្ត ក ំព ង់ ច ាម ក ុត ិ ▁ស្ថិត នៅ ជ ិត ប ន្ទ ាយ ក្តី ស ព្វ ថ ្ង ៃ ហ រិ ហ រា ល័យ ▁ក្នុង ស្រ ុក រ ល ួស ▁ខេត្ត ស ៀម រ ាប អ ម រ េ ន្ទ ្រ ប ុរ ៈ ▁ចំ កន្លែង ប្រា សា ទ អ ក យ ំ ▁ដែល ល េច ក ប់ ក្នុង ទំ ន ប់ ប ារ ាយ ណ៍ ទឹក ថ ្លា ម ហ េ ន្ទ ្រ ប ុរ ៈ ▁នៅលើ ភ្នំ គ ូល ែន ▁ជា រាជ ធាន ី ច ុង ក្រ ោយ ក សា ង នៅ គ ស ▁៨០ ៨ ▁ស វ ទី ▁៩ ▁មូលហេតុ ដ ែល នាំ អោយ មាន ការ លើក យក ភ្នំ គ ូល ែន ជា រាជ ធាន ី បណ្ត ាល មក ពី គ េច ង់ លើក យក ភ្នំ គ ូល ែន ▁ដើម្បី តា ង ជា ភ្នំ ព្រ ះ ស ុម េរ ុ ▁ដែល មាន ទេ វៈ ជា ច ្រ ើន នៅ ជ ុំ វិញ ព្រ ះ ឥ ន្ទ ្រ ស ្ថ ិត លើ ភ្នំ ន ោះ និង អោយ មាន ឯក ភាព ជាតិ ▁កសាង ប្រ ទេស	264
តើមុខរបរសុចរិត និងមុខរបរទុច្ចរិតមានលក្ខណៈខុសគ្នាដូចម្តេចខ្លះ ចូរលើកឧទារណ៍បញ្ជាក់	null	នៅក្នុងជីវិតប្រចាំថ្ងៃមនុស្សម្នាក់ៗមានសកម្មភាពផ្សេងគ្នាដើម្បីប្រកបរបរចិញ្ចឹមជីវិតទៅតាមចំណង់ចំណូលចិត្តសមត្ថភាពមុខរបរស្របច្បាប់និងសុចរិតត្រឹមត្រូវតែទន្ទឹមនឹងនោះក៏មានមនុស្សមួយចំនួនមិនមានជំនាញច្បាស់លាស់ ឬមានមុខរបរមិនសុចរិតឬជាមុខរបរមិនត្រឹមត្រូវ ដូចជារកស៊ីល្បែងភ្នាល់ ជួញដូរមនុស្ស ជួយញដូរគ្រឿងញៀនដែល ជាអំពើទុច្ចរិតផ្ទុយនិងច្បាប់សង្គម	null	នៅក្នុងជីវិតប្រចាំថ្ងៃមនុស្សម្នាក់ៗមានសកម្មភាពផ្សេងគ្នាដើម្បីប្រកបរបរចិញ្ចឹមជីវិតទៅតាមចំណង់ចំណូលចិត្តសមត្ថភាពមុខរបរស្របច្បាប់និងសុចរិតត្រឹមត្រូវតែទន្ទឹមនឹងនោះក៏មានមនុស្សមួយចំនួនមិនមានជំនាញច្បាស់លាស់ ឬមានមុខរបរមិនសុចរិតឬជាមុខរបរមិនត្រឹមត្រូវ ដូចជារកស៊ីល្បែងភ្នាល់ ជួញដូរមនុស្ស ជួយញដូរគ្រឿងញៀនដែល ជាអំពើទុច្ចរិតផ្ទុយនិងច្បាប់សង្គម	ត ើម ុ ខ រ បរ សុ ចរ ិត Ġ និង មុខ រ បរ ទ ុច ្ច រិ ត មាន ល ក្ខ ណៈ ខុស គ្នា ដូច ម្ ត េច ខ្ ល ះ Ġ ច ូរ លើក ឧ ទ ារ ណ៍ បញ្ជា ក់ Ġ	40	នៅ ក្នុង ជីវ ិត ប្រ ច ាំ ថ ្ង ៃ ម នុ ស្ស ម្ នាក់ ៗ មាន ស កម្ម ភាព ផ្ សេ ង គ្នា ដើម ្ប ី ប្រ ក បរ បរ ច ិញ ្ច ឹម ជីវ ិត ទៅ តា ម ចំ ណ ង់ ចំ ណូ ល ចិត្ត សម ត្ថ ភាព មុខ រ បរ ស្រ ប ច្ បា ប់ និង សុ ចរ ិត ត្រ ឹម ត្រូវ តែ ទ ន្ទ ឹម នឹង ន ោះ ក ៏ មាន ម នុ ស្ស មួយ ចំ ន ួន ម ិន មាន ជំ នា ញ ច្ បា ស់ លាស់ Ġ ឬ មាន មុខ រ បរ ម ិន សុ ចរ ិត ឬ ជា មុខ រ បរ ម ិន ត្រ ឹម ត្រូវ Ġ ដូច ជា រក ស៊ី ល ្ប ែង ភ ្នា ល់ Ġ ជ ួញ ដ ូរ ម នុ ស្ស Ġ ជ ួយ ញ ដ ូរ គ្រឿង ញ ៀន ដ ែល Ġ ជា អ ំព ើ ទ ុច ្ច រិ ត ផ្ ទ ុយ និង ច្ បា ប់ សង ្ គម	158	▁តើ មុខ រ បរ សុ ចរ ិត ▁និង មុខ រ បរ ទ ុ ច្ច រ ិត មាន ល ក្ខ ណៈ ខុស គ្នា ដូច ម ្ត េច ខ្ ល ះ ▁ចូរ លើក ឧ ទ ារ ណ៍ បញ្ជា ក់ ▁	37	▁នៅក្នុង ជីវ ិត ប្រ ច ាំ ថ ្ង ៃ ម នុ ស្ស ម្ នាក់ ៗ មាន ស កម្ម ភាព ផ្ ស េង គ្នា ដើម ្ប ី ប្រ ក បរ បរ ច ិ ញ្ច ឹម ជីវ ិត ទៅ ត ាម ច ំណ ង់ ច ំណ ូល ចិត្ត សម ត្ថ ភាព មុខ រ បរ ស្រ ប ច ្ប ាប់ និង សុ ចរ ិត ត្រ ឹម ត្រូវ តែ ទ ន្ទ ឹម នឹង ន ោះ ក ៏ មាន ម នុ ស្ស មួយ ចំ ន ួន ម ិន មាន ជំ ន ាញ ច ្ប ាស់ លាស់ ▁ឬ មាន មុខ រ បរ ម ិន សុ ចរ ិត ឬ ជា មុខ រ បរ ម ិន ត្រ ឹម ត្រូវ ▁ដូចជា រក ស៊ី ល ្ប ែង ភ ្ន ាល់ ▁ជួញដូរ ម នុ ស្ស ▁ជួយ ញ ដ ូរ គ្រឿង ញ ៀន ដ ែល ▁ជា អ ំព ើ ទ ុ ច្ច រ ិត ផ្ ទ ុយ និង ច ្ប ាប់ ស ង្គ ម	152
ដូចម្តេចដែលហៅថាជាតិសាសន៍និយម ចូរលើកឧទាហរណ៍	null	ដែលហៅថា ជាតិសាសន៍និយម គឺជាគំនិតរបស់មនុស្សមួយពួកដែលយល់ថាជាតិសាសន៍របស់ខ្លួនមានតម្លៃថ្លៃថ្នូរ និងខ្ពង់ខ្ពស់ជាងជាតិសាសន៍ដទៃ ឧទាហរណ៍ របបអាប៉ាថេតនៅប្រទេសអាព្រិចខាងត្បូងលើកតំកើងតែជនជាតិស្បែកស បន្ទាបបន្ថោកបំបិទសិទ្ធិសេរីភាពជនជាតិស្បែកខ្មៅ	null	ដែលហៅថា ជាតិសាសន៍និយម គឺជាគំនិតរបស់មនុស្សមួយពួកដែលយល់ថាជាតិសាសន៍របស់ខ្លួនមានតម្លៃថ្លៃថ្នូរ និងខ្ពង់ខ្ពស់ជាងជាតិសាសន៍ដទៃ ឧទាហរណ៍ របបអាប៉ាថេតនៅប្រទេសអាព្រិចខាងត្បូងលើកតំកើងតែជនជាតិស្បែកស បន្ទាបបន្ថោកបំបិទសិទ្ធិសេរីភាពជនជាតិស្បែកខ្មៅ	ដូច ម្ ត េច ដ ែល ហ ៅ ថា ជាតិ សា ស ន៍ និយម Ġ ច ូរ លើក ឧ ទ ា ហ រណ ៍ Ġ	23	ដ ែល ហ ៅ ថា Ġ ជាតិ សា ស ន៍ និយម Ġ គ ឺ ជា គ ំ និ ត រ ប ស់ ម នុ ស្ស មួយ ព ួ ក ដ ែល យ ល់ ថា ជាតិ សា ស ន៍ រ ប ស់ ខ្លួន មាន ត ម្ល ៃ ថ្លៃ ថ្ន ូរ Ġ និង ខ្ ព ង់ ខ្ ព ស់ ជា ង ជាតិ សា ស ន៍ ដ ទ ៃ Ġ ឧ ទ ា ហ រណ ៍ Ġ រ ប ប អា ប៉ា ថ េត នៅ ប្រ ទេស អា ព្រ ិច ខា ង ត្ប ូង លើក ត ំ ក ើង តែ ជន ជាតិ ស្ បែក ស Ġ ប ន្ទ ាប ប ន្ ថ ោក ប ំ ប ិ ទ សិ ទ្ធិ សេ រី ភាព ជន ជាតិ ស្ បែក ខ្ ម ៅ	121	▁ដូចម្តេច ដ ែល ហ ៅ ថា ជាតិ សា ស ន៍ និយម ▁ចូរ លើក ឧ ទ ា ហ រ ណ៍ ▁	19	▁ដែល ហ ៅ ថា ▁ជាតិ សា ស ន៍ និយម ▁គឺជា គ ំ ន ិត រ ប ស់ ម នុ ស្ស មួយ ព ួ ក ដ ែល យ ល់ ថា ជាតិ សា ស ន៍ រ ប ស់ ខ្លួន មាន ត ម្ល ៃ ថ្លៃ ថ្ន ូរ ▁និង ខ្ ព ង់ ខ្ ព ស់ ជា ង ជាតិ សា ស ន៍ ដ ទ ៃ ▁ឧទាហរណ៍ ▁របប អា ប៉ា ថ េត នៅ ប្រ ទេស អា ព្រ ិច ខា ង ត្ប ូង លើក ត ំ ក ើង តែ ជន ជាតិ ស្ បែក ស ▁បន្ទ ាប ប ន ្ថ ោក ប ំ ប ិ ទ សិ ទ្ធិ សេ រី ភាព ជន ជាតិ ស្ បែក ខ្ ម ៅ	110
តើប្រទេសអ៉ីតាលីស្ថិតនៅទីណាមានផ្ទៃដីប៉ុន្មានលាតសន្ធឹងយ៉ាងដូចម្ដេច	null	អ៉ីតាលីស្ថិតទ្វីបអឺរ៉ុបប៉ែកខាងត្បូងមានផ្ទៃដី ៣០១២៣០ គីឡូម៉ែត្រក្រឡាប្រទេសអ៉ីតាលីលាតសន្ធឹងពីរជើងទៅត្បូងសម្បូរទៅដោយភ្នំរាបនិងវាលទំនាប ចំនួន ៣ ភាគ ៤ នៃផ្ទៃប្រទេស	null	អ៉ីតាលីស្ថិតទ្វីបអឺរ៉ុបប៉ែកខាងត្បូងមានផ្ទៃដី ៣០១២៣០ គីឡូម៉ែត្រក្រឡាប្រទេសអ៉ីតាលីលាតសន្ធឹងពីរជើងទៅត្បូងសម្បូរទៅដោយភ្នំរាបនិងវាលទំនាប ចំនួន ៣ ភាគ ៤ នៃផ្ទៃប្រទេស	ត ើប ្រ ទេស អ ៉ី តា លី ស្ ថ ិត នៅ ទី ណា មាន ផ្ ទ ៃ ដ ី ប៉ ុន ្ម ាន លា ត ស ន្ធ ឹង យ៉ាង ដូច ម្ ដ េច Ġ	34	អ ៉ី តា លី ស្ ថ ិត ទ ្វី ប អ ឺ រ៉ ុប ប៉ ែក ខា ង ត្ប ូង មាន ផ្ ទ ៃ ដ ី Ġ ៣០ ១ ២ ៣០ Ġ គីឡូម៉ែត្រ ក្រ ឡា ប្រ ទេស អ ៉ី តា លី លា ត ស ន្ធ ឹង ពី រ ជើង ទៅ ត្ប ូង សម្ប ូរ ទៅ ដោយ ភ្នំ រា ប និង វា ល ទំ នា ប Ġ ចំ ន ួន Ġ ៣ Ġ ភាគ Ġ ៤ Ġ នៃ ផ្ ទ ៃ ប្រ ទេស	75	▁តើ ប្រ ទេស អ ៉ី តា លី ស ្ថ ិត នៅ ទី ណា មាន ផ្ ទ ៃ ដ ី ប៉ ុន ្ មាន ល ាត ស ន្ធ ឹង យ៉ាង ដូច ម្ ដ េច ▁	33	▁អ ៉ី តា លី ស ្ថ ិត ទ ្វី ប អ ឺ រ៉ ុប ប៉ ែក ខា ង ត្ប ូង មាន ផ្ ទ ៃ ដ ី ▁៣០ ១ ២ ៣០ ▁គីឡូម៉ែត្រ ក្រ ឡា ប្រ ទេស អ ៉ី តា លី ល ាត ស ន្ធ ឹង ពី រ ជើង ទៅ ត្ប ូង សម្ប ូរ ទៅ ដោយ ភ្នំ រ ាប និង វ ាល ទំ នា ប ▁ចំនួន ▁៣ ▁ភាគ ▁៤ ▁នៃ ផ្ ទ ៃ ប្រ ទេស	73
តើនៅក្នុងសង្គមប្រជាធិបតេយ្យ ប្រជាពលរដ្ឋមានលក្ខណៈអ្វីខ្លះ	null	ប្រជាពលរដ្ឋនៅក្នុងសង្គមប្រជាធិបតេយ្យត្រូវមាន សិទ្ធិ បោះឆ្នោតនិងឈរឈ្មោះជាបេក្ខជនឱ្យគេបោះឆ្នោតចូលរួមរឹបបង្កើតគណៈបក្សនយោបាយចូលរួមរឹបបង្កើតសមាគមផ្សេងៗទាមទារឱ្យរដ្ឋាភិបាលធ្វើតាមឆន្ទៈរបស់ខ្លួន កាតព្វកិច្ចគោរពប្រតិបត្តិតាមរដ្ឋធម្មនុញ្ញច្បាប់នានាគោរពសិទ្ធិមនុស្សនិងលទ្ធិប្រជាធិបតេយ្យចូលរួមដឹងលឺនិង ចូលរួមចំណែកគ្រប់កិច្ចការរបស់រដ្ឋ ស្មារតី អត់ធ្មត់ អនុគ្រោះ សំរបសំរួល សហការគ្នាហ៊ានបញ្ចេញមតិជជែកវែកញែករកខុសត្រូវ	null	ប្រជាពលរដ្ឋនៅក្នុងសង្គមប្រជាធិបតេយ្យត្រូវមាន សិទ្ធិ បោះឆ្នោតនិងឈរឈ្មោះជាបេក្ខជនឱ្យគេបោះឆ្នោតចូលរួមរឹបបង្កើតគណៈបក្សនយោបាយចូលរួមរឹបបង្កើតសមាគមផ្សេងៗទាមទារឱ្យរដ្ឋាភិបាលធ្វើតាមឆន្ទៈរបស់ខ្លួន កាតព្វកិច្ចគោរពប្រតិបត្តិតាមរដ្ឋធម្មនុញ្ញច្បាប់នានាគោរពសិទ្ធិមនុស្សនិងលទ្ធិប្រជាធិបតេយ្យចូលរួមដឹងលឺនិង ចូលរួមចំណែកគ្រប់កិច្ចការរបស់រដ្ឋ ស្មារតី អត់ធ្មត់ អនុគ្រោះ សំរបសំរួល សហការគ្នាហ៊ានបញ្ចេញមតិជជែកវែកញែករកខុសត្រូវ	ត ើន ៅ ក្នុង សង ្ គម ប្រ ជា ធិបតេយ្យ Ġ ប្រ ជា ពល រដ្ឋ មាន ល ក្ខ ណៈ អ ្វី ខ្ ល ះ Ġ	23	ប្រ ជា ពល រដ្ឋ នៅ ក្នុង សង ្ គម ប្រ ជា ធិបតេយ្យ ត្រូវ មាន Ġ សិ ទ្ធិ Ġ ប ោះ ឆ្ ន ោត និង ឈ រ ឈ្មោះ ជា ប េក ្ខ ជន ឱ្យ គ េ ប ោះ ឆ្ ន ោត ចូល រួម រ ឹប បង ្ក ើត គ ណៈ ប ក្ស ន យោ បា យ ចូល រួម រ ឹប បង ្ក ើត សម ា គម ផ្ សេ ង ៗ ទ ាម ទ ារ ឱ្យ រដ្ឋ ា ភិ បាល ធ ្វ ើត ាម ឆ ន្ទ ៈ រ ប ស់ ខ្លួន Ġ កា ត ព្វ កិច្ច គោ រ ព ប្រ តិ ប ត្តិ តា ម រដ្ឋ ធម្ម នុ ញ្ញ ច្ បា ប់ នា នា គោ រ ព សិ ទ្ធិ ម នុ ស្ស និង ល ទ្ធិ ប្រ ជា ធិបតេយ្យ ចូល រួម ដ ឹង ល ឺន ិ ង Ġ ចូលរួមចំណែក គ្រ ប់ កិច្ច ការ រ ប ស់ រដ្ឋ Ġ ស្ម ារ តី Ġ អ ត់ ធ ្ម ត់ Ġ អនុ គ្រ ោះ Ġ សំ រ ប សំ រ ួល Ġ ស ហ ការ គ្នា ហ៊ ាន បញ្ច េញ ម តិ ជ ជ ែក វ ែក ញ ែក រក ខុស ត្រូវ	177	▁តើ នៅ ក្នុង ស ង្គ ម ប្រ ជា ធិបតេយ្យ ▁ប្រជាពលរដ្ឋ មាន ល ក្ខ ណៈ អ ្វី ខ្ ល ះ ▁	19	▁ប្រជាពលរដ្ឋ នៅ ក្នុង ស ង្គ ម ប្រ ជា ធិបតេយ្យ ត្រូវ មាន ▁សិទ្ធិ ▁បោះឆ្នោត និង ឈ រ ឈ្មោះ ជា ប េ ក្ខ ជន ឱ្យ គ េ ប ោះ ឆ្ ន ោត ចូល រួម រ ឹប ប ង្ក ើត គ ណៈ ប ក្ស ន យោ ប ាយ ចូល រួម រ ឹប ប ង្ក ើត ស មា គម ផ្ ស េង ៗ ទ ាម ទ ារ ឱ្យ រ ដ្ឋា ភិ បាល ធ ្វ ើត ាម ឆ ន្ទ ៈ រ ប ស់ ខ្លួន ▁កាតព្វកិច្ច គ ោរ ព ប្រ តិ ប ត្តិ ត ាម រដ្ឋ ធម្ម នុ ញ្ញ ច ្ប ាប់ នា នា គ ោរ ព សិ ទ្ធិ ម នុ ស្ស និង ល ទ្ធិ ប្រ ជា ធិបតេយ្យ ចូល រួម ដ ឹង ល ឺ និង ▁ ចូលរួមចំណែក គ្រ ប់ កិច្ច ការ រ ប ស់ រដ្ឋ ▁ស្មារតី ▁អត់ ធ ្ម ត់ ▁អនុគ្រោះ ▁សំរ ប សំ រ ួល ▁សហការ គ្នា ហ៊ ាន បញ្ច េញ ម តិ ជ ជ ែក វ ែក ញ ែក រក ខុស ត្រូវ	157
តើហេតុអ្វីបានជាមានឈ្មោះថាហ្វូណន	null	បានជាមានឈ្មោះថាហ្វូណន ព្រោះដោយសារជនជាតិចិនហៅត្រាប់តាមឈ្មោះភ្នំជាភាសាខ្មែរ មិនច្បាស់ទៅជា ប៊ីយូណាម ឬ ហ្វូណន	null	បានជាមានឈ្មោះថាហ្វូណន ព្រោះដោយសារជនជាតិចិនហៅត្រាប់តាមឈ្មោះភ្នំជាភាសាខ្មែរ មិនច្បាស់ទៅជា ប៊ីយូណាម ឬ ហ្វូណន	ត ើ ហេតុ អ ្វី បាន ជា មាន ឈ្មោះ ថា ហ្វ ូ ណ ន Ġ	14	បាន ជា មាន ឈ្មោះ ថា ហ្វ ូ ណ ន Ġ ព្រ ោះ ដោយ សារ ជន ជាតិ ច ិន ហ ៅ ត្រា ប់ តា ម ឈ្មោះ ភ្នំ ជា ភា សា ខ្ ម ែរ Ġ ម ិន ច្ បា ស់ ទៅ ជា Ġ ប៊ី យ ូ ណា ម Ġ ឬ Ġ ហ្វ ូ ណ ន	48	▁តើ ហេតុ អ ្វី បាន ជា មាន ឈ្មោះ ថា ហ្វ ូ ណ ន ▁	13	▁បានជា មាន ឈ្មោះ ថា ហ្វ ូ ណ ន ▁ព្រោះ ដោយ សារ ជន ជាតិ ច ិន ហ ៅ ត្រ ាប់ ត ាម ឈ្មោះ ភ្នំ ជា ភា សា ខ្ ម ែរ ▁មិន ច ្ប ាស់ ទៅ ជា ▁ប៊ី យ ូ ណា ម ▁ឬ ▁ហ្វូ ណ ន	44
តើអ្វីជាអំពើពុករលួយ	null	អំពើពុករលួយ គឺជាការរំលោភអំណាចដែលត្រូវបានផ្ដល់ឪ្យដើម្បីប្រយោជន៍ផ្ទាល់ខ្លួន	null	អំពើពុករលួយ គឺជាការរំលោភអំណាចដែលត្រូវបានផ្ដល់ឪ្យដើម្បីប្រយោជន៍ផ្ទាល់ខ្លួន	ត ើ អ ្វី ជា អ ំព ើ ពុ ករ ល ួយ Ġ	12	អ ំព ើ ពុ ករ ល ួយ Ġ គ ឺ ជា ការ រំ ល ោ ភ អ ំណ ា ច ដ ែល ត្រូវ បាន ផ្ ដល់ ឪ ្យ ដើម ្ប ី ប្រ យោ ជន ៍ ផ្ ទ ាល់ ខ្លួន	38	▁តើ អ ្វី ជា អ ំព ើ ពុ ករ ល ួយ ▁	11	▁អំពើពុករលួយ ▁គឺជា ការ រំ ល ោ ភ អ ំ ណា ច ដ ែល ត្រូវ បាន ផ្ ដល់ ឪ ្យ ដើម ្ប ី ប្រ យោ ជ ន៍ ផ្ ទ ាល់ ខ្លួន	30
តើប្រជាជនសហព័ន្ធយូហ្គោស្លាវីមានជំនឿលើសាសនាអ្វីខ្លះ	null	ប្រជាជនសហព័ន្ធយូហ្គោវីមានជំនឿលើសាសនា ឥស្លាម កាតូលិក ជូដាប្រូតេស្ដង់ និងអរតូដុក	null	ប្រជាជនសហព័ន្ធយូហ្គោវីមានជំនឿលើសាសនា ឥស្លាម កាតូលិក ជូដាប្រូតេស្ដង់ និងអរតូដុក	ត ើប ្រ ជា ជន ស ហ ព ័ន ្ ធ យ ូ ហ្គោ ស្ លា វី មាន ជំ ន ឿ លើ សា ស នា អ ្វី ខ្ ល ះ Ġ	30	ប្រ ជា ជន ស ហ ព ័ន ្ ធ យ ូ ហ្គោ វី មាន ជំ ន ឿ លើ សា ស នា Ġ ឥ ស្ លា ម Ġ កា តូ ល ិក Ġ ជ ូ ដា ប្រ ូត េស ្ ដង ់ Ġ និង អ រ តូ ដ ុក	44	▁តើ ប្រ ជា ជន ស ហ ព ័ ន្ធ យ ូ ហ្គោ ស ្លា វី មាន ជំ ន ឿ លើ សា ស នា អ ្វី ខ្ ល ះ ▁	28	▁ប្រជាជន ស ហ ព ័ ន្ធ យ ូ ហ្គោ វី មាន ជំ ន ឿ លើ សា ស នា ▁ឥស្លាម ▁កាត ូល ិក ▁ជូ ដា ប្រ ូត េ ស្ ដ ង់ ▁និង អ រ តូ ដ ុក	36
តើកំណើនយ៉ាងឆាប់រហ័សនៃចំនួនប្រជាជនសរុបនៅលើពិភពលោកក្នុងសតវត្សទី២០បានបង្កើនកង្វល់ដល់ភពផែនដីដែរឬទេ	null	ការកើនឡើងចំនួនប្រជាជនសរុបនៅលើពិភពលោកបច្ចុប្បន្ន និងការកើនឡើងនូវការប្រើប្រាស់ធនធាននឹងនាំមកនូវការគំរាមកំហែងដល់ប្រព័ន្ធអេកូឡូស៊ី ដូចជាការកើនឡើងនៃកម្រិតនៃឧស្ម័នកាបូនិក ក្នុងបរិយាកាសការកើនឡើងនូវកម្ពៅក្នុងសកលលោក និងការបំពុលបរិស្ថាន	null	ការកើនឡើងចំនួនប្រជាជនសរុបនៅលើពិភពលោកបច្ចុប្បន្ន និងការកើនឡើងនូវការប្រើប្រាស់ធនធាននឹងនាំមកនូវការគំរាមកំហែងដល់ប្រព័ន្ធអេកូឡូស៊ី ដូចជាការកើនឡើងនៃកម្រិតនៃឧស្ម័នកាបូនិក ក្នុងបរិយាកាសការកើនឡើងនូវកម្ពៅក្នុងសកលលោក និងការបំពុលបរិស្ថាន	ត ើក ំណ ើន យ៉ាង ឆ ាប់ រ ហ ័ ស នៃ ចំ ន ួន ប្រ ជា ជន ស រ ុប នៅ លើ ពិ ភព លោក ក្នុង ស ត វ ត ្ស ទី ២០ បាន បង ្ក ើន ក ង ្វ ល់ ដល់ ភព ផ ែន ដ ី ដ ែរ ឬ ទេ Ġ	52	ការ ក ើន ឡើង ចំ ន ួន ប្រ ជា ជន ស រ ុប នៅ លើ ពិ ភព លោក ប ច្ច ុប ្ប ន្ន Ġ និង ការ ក ើន ឡើង ន ូវ ការ ប្រ ើប ្រា ស់ ធ ន ធាន នឹង នាំ មក ន ូវ ការ គ ំ រា មក ំ ហ ែង ដល់ ប្រ ព ័ន ្ ធ អ េក ូ ឡូ ស៊ី Ġ ដូច ជា ការ ក ើន ឡើង នៃ ក ម្រ ិត នៃ ឧ ស្ម ័ន កា បូ និ ក Ġ ក្នុង បរ ិយ ាក ាស ការ ក ើន ឡើង ន ូវ ក ម្ព ៅ ក្នុង ស ក ល លោក Ġ និង ការ ប ំព ុល បរ ិស ្ថ ាន	108	▁តើ ក ំណ ើន យ៉ាង ឆ ាប់ រ ហ ័ ស នៃ ចំ ន ួន ប្រ ជា ជន ស រ ុប នៅ លើ ពិ ភព លោក ក្នុង ស ត វ ត ្ស ទី ២០ បាន ប ង្ក ើន ក ង ្វ ល់ ដល់ ភព ផ ែន ដ ី ដ ែរ ឬ ទេ ▁	52	▁ការកើនឡើង ចំ ន ួន ប្រ ជា ជន ស រ ុប នៅ លើ ពិ ភព លោក ប ច្ច ុ ប្ប ន្ន ▁និង ការ ក ើន ឡើង ន ូវ ការ ប្រ ើ ប្រ ាស់ ធ ន ធាន នឹង នាំ មក ន ូវ ការ គ ំ រ ាម កំ ហ ែង ដល់ ប្រ ព ័ ន្ធ អ េក ូ ឡូ ស៊ី ▁ដូចជា ការ ក ើន ឡើង នៃ ក ម្រ ិត នៃ ឧ ស្ម ័ន កា ប ូន ិក ▁ក្នុង ប រិយា កាស ការ ក ើន ឡើង ន ូវ ក ម្ព ៅ ក្នុង ស ក ល លោក ▁និង ការ ប ំព ុល ប រិ ស្ថាន	101
ហេតុអ្វីបានជាអាឡឺម៉ងខាងកើតមិនអនុវត្តនយោបាយរ៉េស្រ្តយកាដូចនៅសហភាពសូវៀត	null	ដោយសារលោក ហ្គោបាឆូវ បានមានប្រសាសន៍ថាអាឡឺម៉ងខាងកើតមិនទាមទារឲ្យមាបនយោបាយពេរ៉េស្រ្តយកាពីព្រោះប្រទេសនេះមានការរីកចម្រើនខាងផ្នែកសេដ្ឋកិច្ចទៅហើយ	null	ដោយសារលោក ហ្គោបាឆូវ បានមានប្រសាសន៍ថាអាឡឺម៉ងខាងកើតមិនទាមទារឲ្យមាបនយោបាយពេរ៉េស្រ្តយកាពីព្រោះប្រទេសនេះមានការរីកចម្រើនខាងផ្នែកសេដ្ឋកិច្ចទៅហើយ	ហេតុ អ ្វី បាន ជា អា ឡ ឺ ម៉ ង ខា ង កើត ម ិន អនុ វត្ត ន យោ បា យ រ៉េ ស្រ ្ត យក ា ដូច នៅ ស ហ ភាព ស ូវ ៀត Ġ	34	ដោយ សារ លោក Ġ ហ្គោ បា ឆ ូវ Ġ បាន មាន ប្រ សា ស ន៍ ថា អា ឡ ឺ ម៉ ង ខា ង កើត ម ិន ទ ាម ទ ារ ឲ្យ មា ប ន យោ បា យ ព េរ ៉ េស ្រ ្ត យក ា ពី ព្រ ោះ ប្រ ទេស នេះ មាន ការ រី ក ចម្រ ើន ខា ង ផ្ ន ែក សេ ដ្ឋ កិច្ច ទៅ ហើយ	65	▁ហេតុ អ ្វី បាន ជា អា ឡ ឺ ម៉ ង ខា ង កើត ម ិន អនុ វត្ត ន យោ ប ាយ រ៉េ ស្រ ្ត យ កា ដូច នៅ ស ហ ភាព ស ូវ ៀត ▁	34	▁ដោយសារ លោក ▁ ហ្គោ បា ឆ ូវ ▁បាន មាន ប្រ សា ស ន៍ ថា អា ឡ ឺ ម៉ ង ខា ង កើត ម ិន ទ ាម ទ ារ ឲ្យ ម ាប ន យោ ប ាយ ព េ រ៉េ ស្រ ្ត យ កា ពី ព្រ ោះ ប្រ ទេស នេះ មាន ការ រី ក ចម្រ ើន ខា ង ផ្ ន ែក សេ ដ្ឋ កិច្ច ទៅ ហើយ	63
ដូចម្តេចដែលហៅថា អក្សរសិល្ប៍ពុទ្ធនិយមក្លាយ	null	អក្សរសិល្ប៍ពុទ្ធនិយមក្លាយគឺជាប្រភទអក្សរសិល្ប៍ដែលពុំមាននៅក្នុងគម្ពីរព្រះត្រៃបិតកទេ តែទាក់ទងទៅនឹងទស្សនៈទ្រឹស្តីក្នុងព្រះពុទ្ធសាសនា រឿងនោះគេហៅថា បញ្ញាសជាតក ដែលរួមមានទាំងអស់ ៥០ រឿងទី១ រឿងព្រះសមុទ្ទឃោសទី២ រឿងសិរិចូឌាមណីទី៣ រឿងវត្តង្គុលីរាជទី៤ រឿងរថសេនទី៥ រឿងព្រះសុធនទី៦ រឿងព្រះចន្ទរាជទី៧ រឿងបោរាណកបិរាជទី៨ រឿងវរនេត្តវរនុជទី៩ រឿងព្រះសុធនុកុមារទី១០ រឿងសុភមិត្តទី១១ រឿងធម្មិកបណ្ឌិតរាជទី១២ រឿងសង្ខបត្តទី១៣ រឿងរតនប្បជោតទី១៤ រឿងព្រះសិរិធរទី១៥ រឿងចាគទានទី១៦ រឿងសព្វសិទ្ធិទី១៧ រឿងសិរិវិបុលកិត្តិទី១៨ រឿងទុលកបណ្ឌិតទី១៩ រឿងធម្មរាជទី២០ រឿងសិទ្ធិសារទី២១ រឿងវិបុលរាជទី២២ រឿងអាទិត្តរាជទី២៣ រឿងនរជីវៈទី២៤ រឿងសិសោររាជទី២៥ រឿងទុក្កម្មារាជទី២៦ រឿងពារាណសិរាជទី២៧ រឿងសុរូបទី២៨ រឿងសុបិនកុមារទី២៩ រឿងមហាសុរសេនទី៣០ រឿងព្រហឃោសរាជទី៣១ រឿងមហាបុទុមទី៣២ រឿងសុវណ្ណកច្ចបៈទី១ទី៣៣ រឿងសុវណ្ណកុមារទី៣៤ រឿងទេវរុក្ខកុមារទី៣៥ រឿងភណ្ឌាគារទី៣៦ រឿងសុវណ្ណកច្ចបៈទី២ទី៣៧ រឿងកនកវណ្ណរាជទី៣៨ រឿងសលកៈទី៣៩ រឿងពហុគាវីទី៤០ រឿងសុវណ្ណវង្សទី៤១ រឿងវីរិយបណ្ឌិតទី៤២ រឿងសោនន្ទទី៤៣ រឿងសេកបណ្ឌិតទី៤៤ រឿងសូរវង្សវរវង្សទី៤៥ រឿងអតិទេវរាជទី៤៦ រឿងបុប្ជរាជទី៤៧ រឿងទេវន្ទទី៤៨ រឿងព្រះសុទស្សនមហារាជទី៤៩ រឿងនរជីវកឋិនទី៥០ រឿងធម្មសោកណ្ឌក	null	អក្សរសិល្ប៍ពុទ្ធនិយមក្លាយគឺជាប្រភទអក្សរសិល្ប៍ដែលពុំមាននៅក្នុងគម្ពីរព្រះត្រៃបិតកទេ តែទាក់ទងទៅនឹងទស្សនៈទ្រឹស្តីក្នុងព្រះពុទ្ធសាសនា រឿងនោះគេហៅថា បញ្ញាសជាតក ដែលរួមមានទាំងអស់ ៥០ រឿងទី១ រឿងព្រះសមុទ្ទឃោសទី២ រឿងសិរិចូឌាមណីទី៣ រឿងវត្តង្គុលីរាជទី៤ រឿងរថសេនទី៥ រឿងព្រះសុធនទី៦ រឿងព្រះចន្ទរាជទី៧ រឿងបោរាណកបិរាជទី៨ រឿងវរនេត្តវរនុជទី៩ រឿងព្រះសុធនុកុមារទី១០ រឿងសុភមិត្តទី១១ រឿងធម្មិកបណ្ឌិតរាជទី១២ រឿងសង្ខបត្តទី១៣ រឿងរតនប្បជោតទី១៤ រឿងព្រះសិរិធរទី១៥ រឿងចាគទានទី១៦ រឿងសព្វសិទ្ធិទី១៧ រឿងសិរិវិបុលកិត្តិទី១៨ រឿងទុលកបណ្ឌិតទី១៩ រឿងធម្មរាជទី២០ រឿងសិទ្ធិសារទី២១ រឿងវិបុលរាជទី២២ រឿងអាទិត្តរាជទី២៣ រឿងនរជីវៈទី២៤ រឿងសិសោររាជទី២៥ រឿងទុក្កម្មារាជទី២៦ រឿងពារាណសិរាជទី២៧ រឿងសុរូបទី២៨ រឿងសុបិនកុមារទី២៩ រឿងមហាសុរសេនទី៣០ រឿងព្រហឃោសរាជទី៣១ រឿងមហាបុទុមទី៣២ រឿងសុវណ្ណកច្ចបៈទី១ទី៣៣ រឿងសុវណ្ណកុមារទី៣៤ រឿងទេវរុក្ខកុមារទី៣៥ រឿងភណ្ឌាគារទី៣៦ រឿងសុវណ្ណកច្ចបៈទី២ទី៣៧ រឿងកនកវណ្ណរាជទី៣៨ រឿងសលកៈទី៣៩ រឿងពហុគាវីទី៤០ រឿងសុវណ្ណវង្សទី៤១ រឿងវីរិយបណ្ឌិតទី៤២ រឿងសោនន្ទទី៤៣ រឿងសេកបណ្ឌិតទី៤៤ រឿងសូរវង្សវរវង្សទី៤៥ រឿងអតិទេវរាជទី៤៦ រឿងបុប្ជរាជទី៤៧ រឿងទេវន្ទទី៤៨ រឿងព្រះសុទស្សនមហារាជទី៤៩ រឿងនរជីវកឋិនទី៥០ រឿងធម្មសោកណ្ឌក	ដូច ម្ ត េច ដ ែល ហ ៅ ថា Ġ អ ក្ស រស ិល ្ប ៍ ពុ ទ្ធ និយម ក្លា យ Ġ	20	អ ក្ស រស ិល ្ប ៍ ពុ ទ្ធ និយម ក្លា យ គ ឺ ជា ប្រ ភ ទ អ ក្ស រស ិល ្ប ៍ ដ ែល ពុ ំ មាន នៅ ក្នុង គម ្ ពី រ ព្រ ះ ត្រ ៃ ប ិត ក ទេ Ġ តែ ទ ាក់ ទ ង ទៅ នឹង ទ ស្ស នៈ ទ្រ ឹ ស្ត ី ក្នុង ព្រ ះ ពុ ទ្ធ សា ស នា Ġ រឿង ន ោះ គ េ ហ ៅ ថា Ġ ប ញ្ញា ស ជា ត ក Ġ ដ ែល រួម មាន ទ ាំង អ ស់ Ġ ៥០ Ġ រឿង ទី១ Ġ រឿង ព្រ ះ សម ុ ទ្ទ ឃ ោស ទី ២ Ġ រឿង សិ រិ ច ូ ឌ ាម ណី ទី ៣ Ġ រឿង វត្ត ង្គ ុល ី រាជ ទី ៤ Ġ រឿង រ ថ សេ ន ទី ៥ Ġ រឿង ព្រ ះ សុ ធ ន ទី ៦ Ġ រឿង ព្រ ះ ច ន្ទ រាជ ទី ៧ Ġ រឿង ប ោរ ា ណ ក ប ិ រាជ ទី ៨ Ġ រឿង វរ ន េត ្ត វរ នុ ជ ទី ៩ Ġ រឿង ព្រ ះ សុ ធ នុ ក ុម ារ ទី១ ០ Ġ រឿង សុ ភ ម ិត្ត ទី១ ១ Ġ រឿង ធម្ម ិក បណ្ឌិត រាជ ទី១ ២ Ġ រឿង សង ្ខ ប ត្ត ទី១ ៣ Ġ រឿង រ ត ន ប្ប ជ ោត ទី១ ៤ Ġ រឿង ព្រ ះ សិ រិ ធរ ទី១ ៥ Ġ រឿង ច ា គ ទាន ទី១ ៦ Ġ រឿង ស ព្វ សិ ទ្ធិ ទី១ ៧ Ġ រឿង សិ រិ វិ ប ុល ក ិត្ត ិ ទី១ ៨ Ġ រឿង ទ ុល ក បណ្ឌិត ទី១ ៩ Ġ រឿង ធម្ម រាជ ទី ២០ Ġ រឿង សិ ទ្ធិ សារ ទី ២ ១ Ġ រឿង វិ ប ុល រាជ ទី ២ ២ Ġ រឿង អា ទិ ត្ត រាជ ទី ២ ៣ Ġ រឿង ន រ ជីវ ៈ ទី ២ ៤ Ġ រឿង សិ ស ោរ រាជ ទី ២៥ Ġ រឿង ទុក ្ក ម្ម ារ ា ជ ទី ២ ៦ Ġ រឿង ពារ ា ណ សិ រាជ ទី ២ ៧ Ġ រឿង សុ រូប ទី ២ ៨ Ġ រឿង សុ ប ិន ក ុម ារ ទី ២ ៩ Ġ រឿង ម ហា សុ រស េន ទី ៣០ Ġ រឿង ព្រ ហ ឃ ោស រាជ ទី ៣ ១ Ġ រឿង ម ហា ប ុ ទ ុម ទី ៣ ២ Ġ រឿង សុ វ ណ្ណ ក ច្ច ប ៈ ទី១ ទី ៣ ៣ Ġ រឿង សុ វ ណ្ណ ក ុម ារ ទី ៣ ៤ Ġ រឿង ទេ វរ ុក ្ខ ក ុម ារ ទី ៣ ៥ Ġ រឿង ភណ្ឌ ា គ ារ ទី ៣ ៦ Ġ រឿង សុ វ ណ្ណ ក ច្ច ប ៈ ទី ២ ទី ៣ ៧ Ġ រឿង ក ន ក វ ណ្ណ រាជ ទី ៣ ៨ Ġ រឿង ស ល ក ៈ ទី ៣ ៩ Ġ រឿង ព ហ ុ គ ាវ ី ទី ៤០ Ġ រឿង សុ វ ណ្ណ វង្ស ទី ៤ ១ Ġ រឿង វី រិយ បណ្ឌិត ទី ៤ ២ Ġ រឿង ស ោន ន្ទ ទី ៤ ៣ Ġ រឿង សេ ក បណ្ឌិត ទី ៤ ៤ Ġ រឿង ស ូរ វង្ស វរ វង្ស ទី ៤ ៥ Ġ រឿង អ តិ ទេ វរ ា ជ ទី ៤ ៦ Ġ រឿង ប ុប ្ ជ រាជ ទី ៤ ៧ Ġ រឿង ទេ វ ន្ទ ទី ៤ ៨ Ġ រឿង ព្រ ះ សុ ទ ស្ស ន ម ហា រាជ ទី ៤ ៩ Ġ រឿង ន រ ជីវ ក ឋ ិន ទី ៥០ Ġ រឿង ធម្ម ស ោក ណ្ឌ ក	520	▁ដូចម្តេច ដ ែល ហ ៅ ថា ▁អក្សរ ស ិល ្ប ៍ ព ុទ្ធ និយម ក្លា យ ▁	16	▁អក្សរ ស ិល ្ប ៍ ព ុទ្ធ និយម ក្លា យ គ ឺ ជា ប្រ ភ ទ អ ក្ស រស ិល ្ប ៍ ដ ែល ព ុំ មាន នៅ ក្នុង គ ម្ព ី រ ព្រ ះ ត្រ ៃ ប ិត ក ទេ ▁តែ ទ ាក់ ទ ង ទៅ នឹង ទ ស្ស នៈ ទ្រ ឹ ស្ត ី ក្នុង ព្រ ះ ព ុទ្ធ សា ស នា ▁រឿង ន ោះ គ េ ហ ៅ ថា ▁បញ្ញា ស ជា ត ក ▁ដែល រួម មាន ទ ាំង អ ស់ ▁៥០ ▁រឿង ទី១ ▁រឿង ព្រ ះ សម ុ ទ្ទ ឃ ោស ទី ២ ▁រឿង សិ រ ិច ូ ឌ ាម ណី ទី ៣ ▁រឿង វត្ត ង្គ ុល ី រាជ ទី ៤ ▁រឿង រ ថ ស េន ទី ៥ ▁រឿង ព្រ ះ សុ ធ ន ទី ៦ ▁រឿង ព្រ ះ ច ន្ទ រាជ ទី ៧ ▁រឿង ប ោរ ា ណ ក ប ិ រាជ ទី ៨ ▁រឿង វរ ន េ ត្ត វរ នុ ជ ទី ៩ ▁រឿង ព្រ ះ សុ ធ ន ុក ុម ារ ទី ១០ ▁រឿង សុ ភ ម ិត្ត ទី១ ១ ▁រឿង ធម្ម ិក បណ្ឌិត រាជ ទី១ ២ ▁រឿង សង ្ខ ប ត្ត ទី១ ៣ ▁រឿង រ ត ន ប្ប ជ ោត ទី១ ៤ ▁រឿង ព្រ ះ សិ រិ ធរ ទី១ ៥ ▁រឿង ច ា គ ទាន ទី១ ៦ ▁រឿង ស ព្វ សិ ទ្ធិ ទី១ ៧ ▁រឿង សិ រិ វិ ប ុល ក ិ ត្តិ ទី១ ៨ ▁រឿង ទ ុល ក បណ្ឌិត ទី១ ៩ ▁រឿង ធម្ម រាជ ទី ២០ ▁រឿង សិ ទ្ធិ សារ ទី ២ ១ ▁រឿង វិ ប ុល រាជ ទី ២ ២ ▁រឿង អា ទ ិត្ត រាជ ទី ២ ៣ ▁រឿង ន រ ជីវ ៈ ទី ២ ៤ ▁រឿង សិ ស ោរ រាជ ទី ២៥ ▁រឿង ទុក ្ កម្ម ា រាជ ទី ២ ៦ ▁រឿង ពារ ា ណ សិ រាជ ទី ២ ៧ ▁រឿង សុ រូប ទី ២ ៨ ▁រឿង ស ុប ិន ក ុម ារ ទី ២ ៩ ▁រឿង ម ហា សុ រស េន ទី ៣០ ▁រឿង ព្រ ហ ឃ ោស រាជ ទី ៣ ១ ▁រឿង ម ហា ប ុ ទ ុម ទី ៣ ២ ▁រឿង សុ វ ណ្ណ ក ច្ច ប ៈ ទី១ ទី ៣ ៣ ▁រឿង សុ វ ណ្ណ ក ុម ារ ទី ៣ ៤ ▁រឿង ទេ វរ ុ ក្ខ ក ុម ារ ទី ៣ ៥ ▁រឿង ភណ្ឌ ា គ ារ ទី ៣ ៦ ▁រឿង សុ វ ណ្ណ ក ច្ច ប ៈ ទី ២ ទី ៣ ៧ ▁រឿង ក ន ក វ ណ្ណ រាជ ទី ៣ ៨ ▁រឿង ស ល ក ៈ ទី ៣ ៩ ▁រឿង ព ហ ុ គ ាវ ី ទី ៤០ ▁រឿង សុ វ ណ្ណ វង្ស ទី ៤ ១ ▁រឿង វី រិយ បណ្ឌិត ទី ៤ ២ ▁រឿង ស ោន ន្ទ ទី ៤ ៣ ▁រឿង ស េក បណ្ឌិត ទី ៤ ៤ ▁រឿង ស ូរ វង្ស វរ វង្ស ទី ៤ ៥ ▁រឿង អ តិ ទេ វ រាជ ទី ៤ ៦ ▁រឿង ប ុប ្ ជ រាជ ទី ៤ ៧ ▁រឿង ទេ វ ន្ទ ទី ៤ ៨ ▁រឿង ព្រ ះ សុ ទ ស្ស ន ម ហា រាជ ទី ៤ ៩ ▁រឿង ន រ ជីវ ក ឋ ិន ទី ៥០ ▁រឿង ធម្ម ស ោក ណ្ឌ ក	515
តើជនជាតិអៀកឡង់ភាគច្រើនគោរពប្រតិបត្ដិសាសនាអ្វីហើយបានធ្វើការតស៊ូដើម្បីអ្វី	null	ជនជាតិអៀកឡង់ភាគច្រើនគោរពប្រតិបត្ដិសាសនាគ្រិស្ដនិកាយ កាតូលិក ហើយបានតស៊ូដើម្បីការពារអត្ដសញ្ញាណជាតិប្រឆាំងនឹងអង់គ្លេស ដែលជាសត្រូវប្រឆាំងនិងអង់គ្លេសដែលជាសត្រូវ	null	ជនជាតិអៀកឡង់ភាគច្រើនគោរពប្រតិបត្ដិសាសនាគ្រិស្ដនិកាយ កាតូលិក ហើយបានតស៊ូដើម្បីការពារអត្ដសញ្ញាណជាតិប្រឆាំងនឹងអង់គ្លេស ដែលជាសត្រូវប្រឆាំងនិងអង់គ្លេសដែលជាសត្រូវ	ត ើ ជន ជាតិ អ ៀក ឡង់ ភាគ ច្ រ ើន គោ រ ព ប្រ តិ ប ត ្ ដ ិស ាស នា អ ្វី ហើយ បាន ធ ្វ ើក ារ ត ស៊ូ ដើម ្ប ី អ ្វី Ġ	38	ជន ជាតិ អ ៀក ឡង់ ភាគ ច្ រ ើន គោ រ ព ប្រ តិ ប ត ្ ដ ិស ាស នា គ្រ ិស ្ ដ និ កាយ Ġ កា តូ ល ិក Ġ ហើយ បាន ត ស៊ូ ដើម ្ប ី ការពារ អ ត ្ ដ ស ញ្ញា ណ ជាតិ ប្រ ឆ ាំង នឹង អ ង់ គ ្ល េស Ġ ដ ែល ជា ស ត្រូវ ប្រ ឆ ាំង និង អ ង់ គ ្ល េស ដ ែល ជា ស ត្រូវ	75	▁តើ ជន ជាតិ អ ៀក ឡង់ ភាគ ច ្រ ើន គ ោរ ព ប្រ តិ ប ត ្ ដ ិស ាស នា អ ្វី ហើយ បាន ធ ្វ ើ ការ ត ស៊ូ ដើម ្ប ី អ ្វី ▁	37	▁ជនជាតិ អ ៀក ឡង់ ភាគ ច ្រ ើន គ ោរ ព ប្រ តិ ប ត ្ ដ ិស ាស នា គ្រ ិ ស្ ដ និ កាយ ▁កាត ូល ិក ▁ហើយ បាន ត ស៊ូ ដើម ្ប ី ការពារ អ ត ្ ដ ស ញ្ញា ណ ជាតិ ប្រ ឆ ាំង នឹង អ ង់ គ ្ល េស ▁ដែល ជា ស ត្រូវ ប្រ ឆ ាំង និង អ ង់ គ ្ល េស ដ ែល ជា ស ត្រូវ	72
តើអ្នកណារំដោះប្រទេសបារាំងចេញពីហ្វាស៊ីសអាឡឺម៉ង់	null	អ្នកដែលរំដោះប្រទេសបារាំងចេញពីហ្វាស៊ីសអាឡឺម៉ង់គឺលោកសាលដីហ្គោល ដោយមានជំនួយពីសម្ព័ន្ធមិត្តគឺអង់គ្លេស និងសហរដ្ឋអាមេរិក	null	អ្នកដែលរំដោះប្រទេសបារាំងចេញពីហ្វាស៊ីសអាឡឺម៉ង់គឺលោកសាលដីហ្គោល ដោយមានជំនួយពីសម្ព័ន្ធមិត្តគឺអង់គ្លេស និងសហរដ្ឋអាមេរិក	ត ើ អ្នក ណា រំ ដ ោះ ប្រ ទេស បា រា ំ ង ចេញ ពី ហ្វ ាស ៊ី ស អា ឡ ឺ ម៉ង់ Ġ	23	អ្នក ដ ែល រំ ដ ោះ ប្រ ទេស បា រា ំ ង ចេញ ពី ហ្វ ាស ៊ី ស អា ឡ ឺ ម៉ង់ គ ឺ លោក សា ល ដ ី ហ្គោ ល Ġ ដោយ មាន ជំ ន ួយ ពី សម ្ ព ័ន ្ ធម ិត្ត គ ឺ អ ង់ គ ្ល េស Ġ និង ស ហ រដ្ឋ អា មេ រិក	58	▁តើ អ្នក ណា រំ ដ ោះ ប្រ ទេស ប ារ ាំង ចេញ ពី ហ្វ ា ស៊ី ស អា ឡ ឺ ម៉ង់ ▁	21	▁អ្នក ដ ែល រំ ដ ោះ ប្រ ទេស ប ារ ាំង ចេញ ពី ហ្វ ា ស៊ី ស អា ឡ ឺ ម៉ង់ គ ឺ លោក ស ាល ដ ី ហ្គោ ល ▁ដោយ មាន ជំ ន ួយ ពី ស ម្ព ័ ន្ធ ម ិត្ត គ ឺ អ ង់ គ ្ល េស ▁និង ស ហ រដ្ឋ អា មេ រិក	56

Subsets and Splits

No community queries yet

The top public SQL queries from the community will appear here once available.