Split (3)

train · 9.55k rows

instruction stringlengths 9 478	input float64	output stringlengths 6 612k	input_text float64	output_text stringlengths 6 612k	merged_input_tokens stringlengths 16 730	merged_input_khmer_count int64 5 233	merged_output_tokens stringlengths 9 924k	merged_output_khmer_count int64 2 296k	ref_input_tokens stringlengths 17 680	ref_input_khmer_count int64 4 201	ref_output_tokens stringlengths 8 892k	ref_output_khmer_count int64 1 280k
តើចលនាតស៊ូមានប៉ុន្មានបែបអ្វីខ្លះ	null	ចលនាតស៊ូមាន២បែបគឺៈការតស៊ូដើម្បីឯករាជ្យជាតិ ប្រឆាំងនិងរបបអាណានិគមនិយមអង់គ្លេសបារាំងការតស៊ូប្រឆាំងនិងពួកមូលធននិងសក្តិភូមិ	null	ចលនាតស៊ូមាន២បែបគឺៈការតស៊ូដើម្បីឯករាជ្យជាតិ ប្រឆាំងនិងរបបអាណានិគមនិយមអង់គ្លេសបារាំងការតស៊ូប្រឆាំងនិងពួកមូលធននិងសក្តិភូមិ	ត ើ ច ល នា ត ស៊ូ មាន ប៉ ុន ្ម ាន ប ែប អ ្វី ខ្ ល ះ Ġ	19	ច ល នា ត ស៊ូ មាន ២ ប ែប គ ឺ ៈ ការ ត ស៊ូ ដើម ្ប ី ឯក រាជ ្យ ជាតិ Ġ ប្រ ឆ ាំង និង រ ប ប អា ណា និ គម និយម អ ង់ គ ្ល េស បា រា ំ ង ការ ត ស៊ូ ប្រ ឆ ាំង និង ព ួ ក ម ូល ធ ន និង ស ក្ត ិ ភ ូម ិ	64	▁តើ ច ល នា ត ស៊ូ មាន ប៉ ុន ្ មាន ប ែប អ ្វី ខ្ ល ះ ▁	18	▁ចលនា ត ស៊ូ មាន ២ ប ែប គ ឺ ៈ ការ ត ស៊ូ ដើម ្ប ី ឯក រាជ ្យ ជាតិ ▁ប្រឆាំង និង រ ប ប អា ណា និ គម និយម អ ង់ គ ្ល េស ប ារ ាំង ការ ត ស៊ូ ប្រ ឆ ាំង និង ព ួ ក ម ូល ធ ន និង ស ក ្តិ ភ ូម ិ	59
ចូរបង្ហាញពីអត្ថន័យនៃភ្នំខ្សាច់	null	ភ្នំខ្សាច់គេធ្វើឡើងតាមប្រពៃណីផ្សេងៗគ្នាហើយច្រើននិយាយថាភ្នំខ្សាច់ទាំងឡាយនោះធ្វើឡើងជាតំណាងមហាពិត្រនៃលោកធាតុប្រចាំប្រទេសឥណ្ឌាគឺ ភ្នំខ្សាច់កណ្តាលតំណាងភ្នំសុមេរាជដែលទុកជាស្នូល ឬជាគោលនៃពិភពលោក ហើយភ្នំខ្សាច់ឯទៀតដែលព័ន្ធជុំវិញខ្សាច់កណ្តាលគ្រប់ទិសានុទិសនោះជាតំណាងភ្នំបរិភណ្ឌ ដែលព័ទ្ធព័ន្ធជាបរិវារនៃភ្នំព្រះសុមេរុ	null	ភ្នំខ្សាច់គេធ្វើឡើងតាមប្រពៃណីផ្សេងៗគ្នាហើយច្រើននិយាយថាភ្នំខ្សាច់ទាំងឡាយនោះធ្វើឡើងជាតំណាងមហាពិត្រនៃលោកធាតុប្រចាំប្រទេសឥណ្ឌាគឺ ភ្នំខ្សាច់កណ្តាលតំណាងភ្នំសុមេរាជដែលទុកជាស្នូល ឬជាគោលនៃពិភពលោក ហើយភ្នំខ្សាច់ឯទៀតដែលព័ន្ធជុំវិញខ្សាច់កណ្តាលគ្រប់ទិសានុទិសនោះជាតំណាងភ្នំបរិភណ្ឌ ដែលព័ទ្ធព័ន្ធជាបរិវារនៃភ្នំព្រះសុមេរុ	ច ូរ បង ្ហ ាញ ពី អ ត្ថ ន ័យ នៃ ភ្នំ ខ្ សា ច ់ Ġ	16	ភ្នំ ខ្ សា ច ់ គ េ ធ ្វ ើ ឡើង តា ម ប្រ ព ៃ ណី ផ្ សេ ង ៗ គ្នា ហើយ ច្ រ ើន និ យា យ ថា ភ្នំ ខ្ សា ច ់ ទ ាំង ឡា យ ន ោះ ធ ្វ ើ ឡើង ជា ត ំណ ាង ម ហា ពិ ត្រ នៃ លោក ធាតុ ប្រ ច ាំ ប្រ ទេស ឥ ណ្ឌ ា គ ឺ Ġ ភ្នំ ខ្ សា ច ់ ក ណ្ត ាល ត ំណ ាង ភ្នំ សុ មេ រាជ ដ ែល ទុក ជា ស្ន ូល Ġ ឬ ជា គោ ល នៃ ពិ ភព លោក Ġ ហើយ ភ្នំ ខ្ សា ច ់ ឯ ទៀត ដ ែល ព ័ន ្ ធ ជ ុំ វិញ ខ្ សា ច ់ ក ណ្ត ាល គ្រ ប់ ទិ សា នុ ទិ ស ន ោះ ជា ត ំណ ាង ភ្នំ បរ ិ ភណ្ឌ Ġ ដ ែល ព័ទ្ធ ព ័ន ្ ធ ជា បរ ិ វា រ នៃ ភ្នំ ព្រ ះ សុ មេ រ ុ	156	▁ចូរ ប ង្ហ ាញ ពី អ ត្ថ ន ័យ នៃ ភ្នំ ខ្ ស ាច់ ▁	14	▁ភ្នំ ខ្ ស ាច់ គ េ ធ ្វ ើ ឡើង ត ាម ប្រ ព ៃ ណី ផ្ ស េង ៗ គ្នា ហើយ ច ្រ ើន ន ិយ ាយ ថា ភ្នំ ខ្ ស ាច់ ទ ាំង ឡា យ ន ោះ ធ ្វ ើ ឡើង ជា ត ំណ ាង ម ហា ពិ ត្រ នៃ លោក ធាតុ ប្រ ច ាំ ប្រ ទេស ឥ ណ្ឌ ា គ ឺ ▁ភ្នំ ខ្ ស ាច់ ក ណ្ត ាល ត ំណ ាង ភ្នំ សុ មេ រាជ ដ ែល ទុក ជា ស្ន ូល ▁ឬ ជា គ ោល នៃ ពិ ភព លោក ▁ហើយ ភ្នំ ខ្ ស ាច់ ឯ ទៀត ដ ែល ព ័ ន្ធ ជ ុំ វិញ ខ្ ស ាច់ ក ណ្ត ាល គ្រ ប់ ទិ ស ានុ ទិ ស ន ោះ ជា ត ំណ ាង ភ្នំ ប រិ ភណ្ឌ ▁ដែល ព័ទ្ធ ព ័ ន្ធ ជា ប រិ វ ារ នៃ ភ្នំ ព្រ ះ ស ុម េរ ុ	148
តើបញ្ហាគ្រួសារពីបុរាណកាលមានដូចម្តេចខ្លះ	null	កាលពីបុរាណកាលគេកំនត់គ្រួសារជាបក្សសម្ព័ន្ធនៃតូតឹមដែលមានជីដូនជីតារួមគ្នា គេបានកសាងរូបតំនាងដដូនតានោះដើម្បីទុកគោរពបូជារួមគ្នា រហូតមកដល់បច្ចុប្បន្ននេះ នៅលើដីដាច់ស្រយោលនៃពិភពលោកចំនងដែលបង្កើតឡើងដោយនិម្មតិរូតតូតឹម នៅមានឥទ្ធិពលខ្លាំងក្លាជាងចំនងសាច់សារលោហិត និងចំនងគ្រួសារទៅទៀតដូចជាកុលសម្ព័ន្ធនៅប្រទេសអូស្រ្តាលីពួកស្បែកក្រហមនៅអាមេរិចខាងជើងជាដើម ក្នុងមហាគ្រួសារនេះ គេហាមមិនអោយរើសគូស្រករនៅក្នុងមហាគ្រួសារជាមួយគ្នា និងប្រកាន់យករបបមាតាធិបតេយ្យ	null	កាលពីបុរាណកាលគេកំនត់គ្រួសារជាបក្សសម្ព័ន្ធនៃតូតឹមដែលមានជីដូនជីតារួមគ្នា គេបានកសាងរូបតំនាងដដូនតានោះដើម្បីទុកគោរពបូជារួមគ្នា រហូតមកដល់បច្ចុប្បន្ននេះ នៅលើដីដាច់ស្រយោលនៃពិភពលោកចំនងដែលបង្កើតឡើងដោយនិម្មតិរូតតូតឹម នៅមានឥទ្ធិពលខ្លាំងក្លាជាងចំនងសាច់សារលោហិត និងចំនងគ្រួសារទៅទៀតដូចជាកុលសម្ព័ន្ធនៅប្រទេសអូស្រ្តាលីពួកស្បែកក្រហមនៅអាមេរិចខាងជើងជាដើម ក្នុងមហាគ្រួសារនេះ គេហាមមិនអោយរើសគូស្រករនៅក្នុងមហាគ្រួសារជាមួយគ្នា និងប្រកាន់យករបបមាតាធិបតេយ្យ	ត ើប ញ ្ហ ា គ្រួសារ ពី ប ុរ ា ណ កាល មាន ដូច ម្ ត េច ខ្ ល ះ Ġ	20	កាល ពី ប ុរ ា ណ កាល គ េក ំ ន ត់ គ្រួសារ ជា ប ក្ស សម ្ ព ័ន ្ ធ នៃ តូ ត ឹម ដ ែល មាន ជី ដ ូន ជី តា រួម គ្នា âĢĭ Ġ គ េ បាន ក សា ង រូប ត ំ នា ង ដ ដ ូន តា ន ោះ ដើម ្ប ី ទុក គោ រ ព បូ ជា រួម គ្នា Ġ រ ហ ូត មក ដល់ ប ច្ច ុប ្ប ន្ន នេះ Ġ នៅ លើ ដ ី ដា ច ់ ស្រ យោ ល នៃ ពិ ភព លោក ចំ ន ង ដ ែល បង ្ក ើត ឡើង ដោយ និ ម្ម តិ រ ូត តូ ត ឹម Ġ នៅ មាន ឥ ទ្ធិ ពល ខ្ លា ំ ង ក្លា ជា ង ចំ ន ង សា ច ់ សារ ល ោ ហិត Ġ និង ចំ ន ង គ្រួសារ ទៅ ទៀត ដូច ជា ក ុល សម ្ ព ័ន ្ ធ នៅ ប្រ ទេស អូ ស្រ ្ត ាល ី ព ួ ក ស្ បែក ក្រ ហ ម នៅ អា មេ រិ ច ខា ង ជើង ជា ដើម Ġ ក្នុង ម ហា គ្រួសារ នេះ Ġ គ េ ហា ម ម ិន អោយ រ ើស គូ ស្រ ករ នៅ ក្នុង ម ហា គ្រួសារ ជា មួយ គ្នា Ġ និង ប្រ កាន់ យក រ ប ប មា តា ធិបតេយ្យ	207	▁តើ ប ញ ្ហ ា គ្រួសារ ពី ប ុរ ា ណ កាល មាន ដូច ម ្ត េច ខ្ ល ះ ▁	20	▁កាលពី ប ុរ ា ណ កាល គ េក ំ ន ត់ គ្រួសារ ជា ប ក្ស ស ម្ព ័ ន្ធ នៃ ត ូត ឹម ដ ែល មាន ជី ដ ូន ជី តា រួម គ្នា ▁គេ បាន ក សា ង រូប ត ំ ន ាង ដ ដ ូន តា ន ោះ ដើម ្ប ី ទុក គ ោរ ព បូ ជា រួម គ្នា ▁រហូតមកដល់ ប ច្ច ុ ប្ប ន្ន នេះ ▁នៅលើ ដ ី ដ ាច់ ស្រ យោ ល នៃ ពិ ភព លោក ចំ ន ង ដ ែល ប ង្ក ើត ឡើង ដោយ និ ម្ម តិ រ ូត ត ូត ឹម ▁នៅ មាន ឥ ទ្ធិ ពល ខ្ ល ាំង ក្លា ជា ង ចំ ន ង ស ាច់ សារ ល ោ ហិត ▁និង ចំ ន ង គ្រួសារ ទៅ ទៀត ដូច ជា ក ុល ស ម្ព ័ ន្ធ នៅ ប្រ ទេស អូ ស្រ ្ត ាល ី ព ួ ក ស្ បែក ក្រ ហ ម នៅ អា ម េរ ិច ខា ង ជើង ជា ដើម ▁ក្នុង ម ហា គ្រួសារ នេះ ▁គេ ហា ម ម ិន អោយ រ ើស គូ ស្រ ករ នៅ ក្នុង ម ហា គ្រួសារ ជា មួយ គ្នា ▁និង ប្រ កាន់ យក រ ប ប មា តា ធិបតេយ្យ	192
តើពួកខ្មែរក្រហមមានគោលនយោបាយដូចម្ដេចក្រោយ ថ្ងៃ១៧ មេសា ១៩៧៥	null	ក្រោយ ថ្ងៃ១៧ មេសា ១៩៧៥ពួកខ្មែរក្រហមមានគោលនយោបាយដូចជាជម្លៀសប្រជាជនឪ្យចេញពីទីក្រុងភ្នំពេញឪ្យអស់លុបបំបាត់ទីផ្សារផ្សឹកលោកសង្ឃក្នុងសំណាក់ព្រះពុទ្ធសាសនា ទាំងអស់ ហើយឪ្យទៅធ្វើស្រែចម្ការ នៅតំបន់មូលដ្ឋានជនបទប្រហារជីវិតមេដឹកនាំលន់ នល់បង្កើតសហករណ៍ កម្រិតខ្ពស់ទូទាំង ប្រទេសបញ្ជូនទ័ពទៅតាមព្រំ ប្រទល់ជាពិសេសព្រំប្រទល់វៀតណាម	null	ក្រោយ ថ្ងៃ១៧ មេសា ១៩៧៥ពួកខ្មែរក្រហមមានគោលនយោបាយដូចជាជម្លៀសប្រជាជនឪ្យចេញពីទីក្រុងភ្នំពេញឪ្យអស់លុបបំបាត់ទីផ្សារផ្សឹកលោកសង្ឃក្នុងសំណាក់ព្រះពុទ្ធសាសនា ទាំងអស់ ហើយឪ្យទៅធ្វើស្រែចម្ការ នៅតំបន់មូលដ្ឋានជនបទប្រហារជីវិតមេដឹកនាំលន់ នល់បង្កើតសហករណ៍ កម្រិតខ្ពស់ទូទាំង ប្រទេសបញ្ជូនទ័ពទៅតាមព្រំ ប្រទល់ជាពិសេសព្រំប្រទល់វៀតណាម	ត ើ ព ួ ក ខ្ ម ែរ ក្រ ហ ម មាន គោ ល ន យោ បា យ ដូច ម្ ដ េច ក្រ ោយ Ġ ថ ្ង ៃ ១ ៧ Ġ មេ សា Ġ ១៩ ៧ ៥ Ġ	34	ក្រ ោយ Ġ ថ ្ង ៃ ១ ៧ Ġ មេ សា Ġ ១៩ ៧ ៥ ព ួ ក ខ្ ម ែរ ក្រ ហ ម មាន គោ ល ន យោ បា យ ដូច ជា ជ ម្ល ៀស ប្រ ជា ជន ឪ ្យ ចេញ ពី ទី ក្រុង ភ្នំពេញ ឪ ្យ អ ស់ âĢĭ ល ុប ប ំ បា ត់ ទី ផ្ សារ ផ្ ស ឹក លោក សង ្ ឃ ក្នុង សំ ណា ក់ ព្រ ះ ពុ ទ្ធ សា ស នា Ġ ទ ាំង អ ស់ Ġ ហើយ ឪ ្យ ទៅ ធ ្វ ើស ្រ ែ ច ម្ ការ Ġ នៅ ត ំ ប ន់ ម ូល ដ្ឋាន ជន បទ âĢĭ ប្រហារ ជីវ ិត មេ ដ ឹក នាំ ល ន់ Ġ ន ល់ បង ្ក ើត ស ហ ករណ៍ Ġ ក ម្រ ិត ខ្ ព ស់ ទូ ទ ាំង Ġ ប្រ ទេស ប ញ្ជ ូន âĢĭ ទ ័ ព ទៅ តា ម ព្រ ំ Ġ ប្រ ទល់ ជា ពិ សេ ស ព្រ ំ ប្រ ទល់ វ ៀត ណា ម	153	▁តើ ព ួ ក ខ្ ម ែរ ក្រ ហ ម មាន គ ោល ន យោ ប ាយ ដូច ម្ ដ េច ក្រ ោយ ▁ថ្ងៃ ១ ៧ ▁មេសា ▁១៩ ៧ ៥ ▁	30	▁ក្រោយ ▁ថ្ងៃ ១ ៧ ▁មេសា ▁១៩ ៧ ៥ ព ួ ក ខ្ ម ែរ ក្រ ហ ម មាន គ ោល ន យោ ប ាយ ដូច ជា ជ ម្ល ៀស ប្រ ជា ជន ឪ ្យ ចេញ ពី ទី ក្រុង ភ្នំពេញ ឪ ្យ អ ស់ ▁លុបបំបាត់ ទី ផ្ សារ ផ្ ស ឹក លោក សង ្ ឃ ក្នុង ស ំណ ាក់ ព្រ ះ ព ុទ្ធ សា ស នា ▁ទាំងអស់ ▁ហើយ ឪ ្យ ទៅ ធ ្វ ើ ស្រ ែ ច ម្ ការ ▁នៅ ត ំ ប ន់ ម ូល ដ្ឋាន ជន បទ ▁ ប្រហារ ជីវ ិត មេ ដ ឹក នាំ ល ន់ ▁ន ល់ ប ង្ក ើត ស ហ ករណ៍ ▁កម្រិត ខ្ ព ស់ ទូ ទ ាំង ▁ប្រទេស ប ញ្ជ ូន ▁ទ័ព ទៅ ត ាម ព្រ ំ ▁ប្រ ទល់ ជា ពិ ស េស ព្រ ំ ប្រ ទល់ វ ៀត ណា ម	136
ចូរពិពណ៌នាពីនាទីរបស់ ARNt ក្នុងចលនាសំយោគប្រូតេអ៉ីន	null	ពិពណ៌នាពីនាទីរបស់ ARNt ក្នុងចលនាសំយោគប្រូតេអ៉ីន ក្នុងការសំយោគប្រូតេអ៉ីន ARNt មាននាទីដឹកអាស៊ីតអាមីនេពីស៊ីតប្លាសចូលទៅក្នុងរីបូសូម និងទទួលស្គាល់កូដុងរបស់ម៉ូលេគុល ARNt ដោយអង់ទីកូដុងដើម្បីចូលរួមបកប្រែព័ត៌មានសេនេទិចទៅជាប្រូតេអ៉ីន	null	ពិពណ៌នាពីនាទីរបស់ ARNt ក្នុងចលនាសំយោគប្រូតេអ៉ីន ក្នុងការសំយោគប្រូតេអ៉ីន ARNt មាននាទីដឹកអាស៊ីតអាមីនេពីស៊ីតប្លាសចូលទៅក្នុងរីបូសូម និងទទួលស្គាល់កូដុងរបស់ម៉ូលេគុល ARNt ដោយអង់ទីកូដុងដើម្បីចូលរួមបកប្រែព័ត៌មានសេនេទិចទៅជាប្រូតេអ៉ីន	ច ូរ ពិ ព ណ៌ នា ពី នាទី រ ប ស់ ĠAR N t Ġ ក្នុង ច ល នា សំ យោគ ប្រ ូត េ អ ៉ី ន Ġ	23	ពិ ព ណ៌ នា ពី នាទី រ ប ស់ ĠAR N t Ġ ក្នុង ច ល នា សំ យោគ ប្រ ូត េ អ ៉ី ន Ġ ក្នុង ការ សំ យោគ ប្រ ូត េ អ ៉ី ន ĠAR N t Ġ មាន នាទី ដ ឹក អា ស៊ី ត អា មី ន េ ពី ស៊ី ត ប្ លា ស ចូល ទៅ ក្នុង រី បូ ស ូម Ġ និង ទទួល ស្ គ ាល់ កូ ដ ុង រ ប ស់ ម៉ូ ល េ គ ុល ĠAR N t Ġ ដោយ អ ង់ ទី កូ ដ ុង ដើម ្ប ី ចូល រួម ប ក ប្រ ែ ព័ត៌មាន សេ ន េ ទិ ច ទៅ ជា ប្រ ូត េ អ ៉ី ន	101	▁ចូរ ពិ ព ណ៌ នា ពី នាទី រ ប ស់ ▁A RN t ▁ក្នុង ច ល នា សំ យោគ ប្រ ូត េ អ ៉ី ន ▁	22	▁ពិ ព ណ៌ នា ពី នាទី រ ប ស់ ▁A RN t ▁ក្នុង ច ល នា សំ យោគ ប្រ ូត េ អ ៉ី ន ▁ក្នុង ការ សំ យោគ ប្រ ូត េ អ ៉ី ន ▁A RN t ▁មាន នាទី ដ ឹក អា ស៊ី ត អា មី ន េ ពី ស៊ី ត ប ្លា ស ចូល ទៅ ក្នុង រី ប ូស ូម ▁និង ទទួល ស្ គ ាល់ កូ ដ ុង រ ប ស់ ម៉ូ ល េ គ ុល ▁A RN t ▁ដោយ អ ង់ ទី កូ ដ ុង ដើម ្ប ី ចូល រួម ប ក ប្រ ែ ព័ត៌មាន ស េន េ ទ ិច ទៅ ជា ប្រ ូត េ អ ៉ី ន	101
នៅពេលឩស្សាហកម្មរីកលូតលាស់ខ្លាំង តើសិប្បកម្មត្រូវបញ្ឈប់សកម្មភាពដោយឯកឯងដែររីទេព្រោះអ្វី	null	ទោះបីមានការប្រកួតប្រជែងពីផលិតផលឩស្សាហកម្ម គឺសិប្បកម្មយើងខ្លះនៅតែមានសកម្មភាពជាប្រក្រតីឡើយដែរ ព្រោះឩស្សាហកម្មពុំអាចធ្វើកើតដូចជាគ្រឿងចំលាក់ តំបាញហូល ផាមួង	null	ទោះបីមានការប្រកួតប្រជែងពីផលិតផលឩស្សាហកម្ម គឺសិប្បកម្មយើងខ្លះនៅតែមានសកម្មភាពជាប្រក្រតីឡើយដែរ ព្រោះឩស្សាហកម្មពុំអាចធ្វើកើតដូចជាគ្រឿងចំលាក់ តំបាញហូល ផាមួង	នៅ ពេល ឩ ស្សា ហ កម្ម រី ក ល ូត លាស់ ខ្ លា ំ ង Ġ ត ើស ិប ្ប កម្ម ត្រូវ ប ញ ្ឈ ប់ ស កម្ម ភាព ដោយ ឯក ឯ ង ដ ែរ រី ទេ ព្រ ោះ អ ្វី Ġ	40	ទ ោះ បី មាន ការ ប្រកួត ប្រ ជ ែង ពី ផល ិត ផល ឩ ស្សា ហ កម្ម Ġ គ ឺ សិ ប្ប កម្ម យ ើង ខ្ ល ះ នៅ តែ មាន ស កម្ម ភាព ជា ប្រ ក្រ តី ឡ ើយ ដ ែរ Ġ ព្រ ោះ ឩ ស្សា ហ កម្ម ពុ ំ អា ច ធ ្វ ើក ើត ដូច ជា គ្រឿង ចំ លា ក់ Ġ ត ំ បា ញ ហ ូល Ġ ផ ាម ួង	70	▁នៅពេល ឩ ស្សា ហ កម្ម រី ក ល ូត លាស់ ខ្ ល ាំង ▁តើ សិ ប្ប កម្ម ត្រូវ ប ញ ្ឈ ប់ ស កម្ម ភាព ដោយ ឯក ឯ ង ដ ែរ រី ទេ ព្រ ោះ អ ្វី ▁	37	▁ទោះបី មាន ការ ប្រកួត ប្រ ជ ែង ពី ផល ិត ផល ឩ ស្សា ហ កម្ម ▁គឺ សិ ប្ប កម្ម យ ើង ខ្ ល ះ នៅ តែ មាន ស កម្ម ភាព ជា ប្រ ក្រ តី ឡ ើយ ដ ែរ ▁ព្រោះ ឩ ស្សា ហ កម្ម ព ុំ អា ច ធ ្វ ើ កើត ដូច ជា គ្រឿង ចំ ល ាក់ ▁តំ ប ាញ ហ ូល ▁ផា ម ួង	65
តើមនុស្សចាប់មានវប្បធម៌នៅពេលណា	null	មនុស្សចាប់ពីមានវប្បធម៌ខ្លួននៅពេលដែលខ្លួនបានចាកចេញពីលក្ខណៈភាពសត្វ គឺជាពេលដែលមានគំនិតច្នៃប្រឌិតរកវត្ថុផ្សេងៗធ្វើជាឧបករណ៍ប្រើប្រាស់ និងចេះបន្លឺសូរសញ្ញាផ្សេងៗសម្រាប់មានភាសា ពាក្យសំដីជាដើមដែលគេឃើញមានរហូតដល់សព្វថ្ងៃនេះ	null	មនុស្សចាប់ពីមានវប្បធម៌ខ្លួននៅពេលដែលខ្លួនបានចាកចេញពីលក្ខណៈភាពសត្វ គឺជាពេលដែលមានគំនិតច្នៃប្រឌិតរកវត្ថុផ្សេងៗធ្វើជាឧបករណ៍ប្រើប្រាស់ និងចេះបន្លឺសូរសញ្ញាផ្សេងៗសម្រាប់មានភាសា ពាក្យសំដីជាដើមដែលគេឃើញមានរហូតដល់សព្វថ្ងៃនេះ	ត ើម នុ ស្ស ច ាប់ មាន វ ប្ប ធម៌ នៅ ពេល ណា Ġ	13	ម នុ ស្ស ច ាប់ ពី មាន វ ប្ប ធម៌ ខ្លួន នៅ ពេល ដ ែល ខ្លួន បាន ច ាក ចេញ ពី ល ក្ខ ណៈ ភាព ស ត ្វ Ġ គ ឺ ជា ពេល ដ ែល មាន គ ំ និ ត ច្ នៃ ប្រ ឌ ិត រក វ ត្ថ ុ ផ្ សេ ង ៗ ធ ្វ ើ ជា ឧ ប ករណ៍ ប្រ ើប ្រា ស់ Ġ និង ច េះ ប ន្ ល ឺ ស ូរ ស ញ្ញា ផ្ សេ ង ៗ សម ្រា ប់ មាន ភា សា Ġ ពាក្យ សំ ដ ី ជា ដើម ដ ែល គ េ ឃើញ មាន រ ហ ូត ដល់ ស ព្វ ថ ្ង ៃ នេះ	106	▁តើ ម នុ ស្ស ច ាប់ មាន វ ប្ប ធម៌ នៅ ពេល ណា ▁	13	▁មនុស្ស ច ាប់ ពី មាន វ ប្ប ធម៌ ខ្លួន នៅ ពេល ដ ែល ខ្លួន បាន ច ាក ចេញ ពី ល ក្ខ ណៈ ភាព ស ត ្វ ▁គឺជា ពេល ដ ែល មាន គ ំ ន ិត ច្ នៃ ប្រ ឌ ិត រក វ ត្ថ ុ ផ្ ស េង ៗ ធ ្វ ើ ជា ឧ ប ករណ៍ ប្រ ើ ប្រ ាស់ ▁និង ច េះ ប ន ្ល ឺ ស ូរ ស ញ្ញា ផ្ ស េង ៗ ស ម្រ ាប់ មាន ភា សា ▁ពាក្យ សំ ដ ី ជា ដើម ដ ែល គ េ ឃើញ មាន រ ហ ូត ដល់ ស ព្វ ថ ្ង ៃ នេះ	102
តើ UNIFEM បានផ្តល់នូវអ្វីខ្លះ	null	UNIFEMបានផ្តល់ដោយផ្ទាល់នូវការឧបត្ថម្ភផ្នែកបច្ចេកទេសនិងហិរញ្ញវត្ថុទៅឲ្យគោលគំនិត ចាប់ផ្តើមផ្សេងៗរបស់ស្រ្តីនៅក្នុងប្រទេសកំពុងអភិវឌ្ឍន៍ មូលនិធិនេះក៏បានខិតខំអូសទាញស្រ្តីឲ្យចូលមកក្នុងដំណើរនៃផែនការអភិវឌ្ឍន៍ និងការធ្វើសេចក្តីសម្រេចចិត្ត UNIFEM បានធ្វើឲ្យប្រសើរឡើង គុណសម្បត្តិនៃការរស់នៅសម្រាប់មនុស្សទាំងអស់ដោយជួយឲ្យស្រ្តី សម្រេចបាននូវសមភាពរយៈការអភិវឌ្ឍន៍សេដ្ឋកិច្ចនិងសង្គម	null	UNIFEMបានផ្តល់ដោយផ្ទាល់នូវការឧបត្ថម្ភផ្នែកបច្ចេកទេសនិងហិរញ្ញវត្ថុទៅឲ្យគោលគំនិត ចាប់ផ្តើមផ្សេងៗរបស់ស្រ្តីនៅក្នុងប្រទេសកំពុងអភិវឌ្ឍន៍ មូលនិធិនេះក៏បានខិតខំអូសទាញស្រ្តីឲ្យចូលមកក្នុងដំណើរនៃផែនការអភិវឌ្ឍន៍ និងការធ្វើសេចក្តីសម្រេចចិត្ត UNIFEM បានធ្វើឲ្យប្រសើរឡើង គុណសម្បត្តិនៃការរស់នៅសម្រាប់មនុស្សទាំងអស់ដោយជួយឲ្យស្រ្តី សម្រេចបាននូវសមភាពរយៈការអភិវឌ្ឍន៍សេដ្ឋកិច្ចនិងសង្គម	ត ើ ĠUN IF EM Ġ បាន ផ្ ត ល់ ន ូវ អ ្វី ខ្ ល ះ Ġ	13	UN IF EM បាន ផ្ ត ល់ ដោយ ផ្ ទ ាល់ ន ូវ ការ ឧ ប ត្ថ ម្ភ ផ្ ន ែក ប ច្ច េក ទេស និង ហ ិ រ ញ្ញ វ ត្ថ ុ ទៅ ឲ្យ គោ ល គ ំ និ ត Ġ ច ាប់ ផ្ ត ើម ផ្ សេ ង ៗ រ ប ស់ ស្រ ្ត ីន ៅ ក្នុង ប្រ ទេស កំ ពុ ង អភិវឌ្ឍ ន៍ Ġ ម ូល និ ធិ នេះ ក ៏ បាន ខ ិត ខ ំ អូ ស ទ ាញ ស្រ ្ត ី ឲ្យ ចូល មក ក្នុង ដំណើរ នៃ ផ ែន ការ អភិវឌ្ឍ ន៍ Ġ និង ការ ធ ្វ ើស េច ក្តី សម ្រ េច ចិត្ត ĠUN IF EM Ġ បាន ធ ្វ ើ ឲ្យ ប្រសើរ ឡើង Ġ គុណ សម្បត្តិ នៃ ការ រស់ នៅ សម ្រា ប់ ម នុ ស្ស ទ ាំង អ ស់ ដោយ ជ ួយ ឲ្យ ស្រ ្ត ី Ġ សម ្រ េច បាន ន ូវ សម ភាព រយ ៈ ការ អភិវឌ្ឍ ន៍ សេ ដ្ឋ កិច្ច និង សង ្ គម	153	▁តើ ▁UNI F EM ▁បាន ផ្ ត ល់ ន ូវ អ ្វី ខ្ ល ះ ▁	12	▁UNI F EM បាន ផ្ ត ល់ ដោយ ផ្ ទ ាល់ ន ូវ ការ ឧ ប ត្ថ ម្ភ ផ្ ន ែក ប ច្ច េក ទេស និង ហ ិ រ ញ្ញ វ ត្ថ ុ ទៅ ឲ្យ គ ោល គ ំ ន ិត ▁ចាប់ផ្តើម ផ្ ស េង ៗ រ ប ស់ ស្រ ្ត ី នៅ ក្នុង ប្រ ទេស ក ំព ុង អភិវឌ្ឍ ន៍ ▁មូលនិធិ នេះ ក ៏ បាន ខ ិត ខ ំ អូ ស ទ ាញ ស្រ ្ត ី ឲ្យ ចូល មក ក្នុង ដំណើរ នៃ ផ ែន ការ អភិវឌ្ឍ ន៍ ▁និង ការ ធ ្វ ើស េច ក្តី ស ម្រ េច ចិត្ត ▁UNI F EM ▁បាន ធ ្វ ើ ឲ្យ ប្រសើរ ឡើង ▁គុណសម្បត្តិ នៃ ការ រស់ នៅ ស ម្រ ាប់ ម នុ ស្ស ទ ាំង អ ស់ ដោយ ជ ួយ ឲ្យ ស្រ ្ត ី ▁សម្រេចបាន ន ូវ សម ភាព រយ ៈ ការ អភិវឌ្ឍ ន៍ សេ ដ្ឋ កិច្ច និង ស ង្គ ម	142
មូលហេតុអ្វីបានជាគេចាត់ទុកថា សម្ដេចនរោត្តម សីហនុ និងសម្ដេច ហ៊ុន សែន ជាបិតាសន្ដិភាពនៅកម្ពុជា	null	បានជាគេចាត់ទុកថា សម្ដេចនរោត្តម សីហនុ និងសម្ដេច ហ៊ុន សែន ជាបិតាសន្ដិភាពនៅកម្ពុជា ព្រោះសម្ដេច នរោត្តម សីហនុជាអ្នកផ្ដើមឪ្យមានការចរចាររកសន្ដិភាពជាប្រធានក្រុមប្រឹក្សាជាតិជាន់ខ្ពស់ SNCជាអ្នកចុះហត្ដលេខាលើសន្ធិសញ្ញាទីក្រុងប៉ារីស នៅថ្ងៃទី ២៣ ខែ តុលា ឆ្នាំ ១៩៩១ជាអ្នកបង្រួបបង្រួមជាតិ ជាអ្នកផ្សះផ្សារជាតិដោយធ្វើការផ្សះផ្សារវិបត្តិក្រោយបោះឆ្នោត ១៩៩៣ ដែលកើតចេញពីការដណ្ដើមឥទ្ធិពលគ្នារវាងគណបក្ស ហ៊្វុនស៊ិនប៊ុច និងគណបក្សប្រជាជនកម្ពុជា បង្កើតបានជារដ្ឋភិបាលចម្រុះជាអ្នកផ្សះផ្សាររាល់វិបត្តិនយោបាយក្រោយការបោះឆ្នោតជ្រើសរើសតំណាងរាស្រ្ដឆ្នាំ ១៩៩៨ និងឆ្នាំ ២០០៣សម្ដេច ហ៊ុន សែន ជាអ្នកផ្គួចផ្ដើមឪ្យមានចរចាររកសន្ដិភាពជាអ្នកចុះហត្ថលេខាលើកិច្ចព្រមព្រៀងសន្ដិភាពទីក្រុងប៉ារីស ថ្ងៃទី ២៣ ខែតុលា ឆ្នាំ ១៩៩១ជាអ្នកធានាអះអាងរកសន្ដិសុខ សណ្ដាប់ធ្នាប់ក្នុងពេលបោះឆ្នោតជ្រើសរើសតំណាងរាស្រ្ដ ថ្ងៃទី ២៣២៨ ឧសភា ១៩៩៣ជាអ្នកផ្សះផ្សារវិបត្តិក្រោយការបោះឆ្នោតឆ្នាំ ១៩៩៣ ឆ្នាំ ១៩៩៨ ឆ្នាំ ២០០៣ និងឆ្នាំ ២០១៣ជាអ្នកបញ្ចប់សង្រ្គាមស៊ីវិលទាំងស្រុងនៅកម្ពុជា ដោយអនុវត្តនយោបាយ ឈ្នះ ឈ្នះ យុទ្ធសាស្រ្ដឈ្នះឈ្នះដែលបានរំលាយអង្គការចាត់តាំងខ្មែរក្រហមនិងធ្វើសមាហរណកម្មកងកម្លាំងខ្មែរក្រហមឪ្យមកចូលរួមជាមួយរាជរដ្ឋាភិបាលនៅឆ្នាំ ១៩៩៨ នាំមកនូវសន្ដិភាវូបនីយកម្មនៅកម្ពុជា	null	បានជាគេចាត់ទុកថា សម្ដេចនរោត្តម សីហនុ និងសម្ដេច ហ៊ុន សែន ជាបិតាសន្ដិភាពនៅកម្ពុជា ព្រោះសម្ដេច នរោត្តម សីហនុជាអ្នកផ្ដើមឪ្យមានការចរចាររកសន្ដិភាពជាប្រធានក្រុមប្រឹក្សាជាតិជាន់ខ្ពស់ SNCជាអ្នកចុះហត្ដលេខាលើសន្ធិសញ្ញាទីក្រុងប៉ារីស នៅថ្ងៃទី ២៣ ខែ តុលា ឆ្នាំ ១៩៩១ជាអ្នកបង្រួបបង្រួមជាតិ ជាអ្នកផ្សះផ្សារជាតិដោយធ្វើការផ្សះផ្សារវិបត្តិក្រោយបោះឆ្នោត ១៩៩៣ ដែលកើតចេញពីការដណ្ដើមឥទ្ធិពលគ្នារវាងគណបក្ស ហ៊្វុនស៊ិនប៊ុច និងគណបក្សប្រជាជនកម្ពុជា បង្កើតបានជារដ្ឋភិបាលចម្រុះជាអ្នកផ្សះផ្សាររាល់វិបត្តិនយោបាយក្រោយការបោះឆ្នោតជ្រើសរើសតំណាងរាស្រ្ដឆ្នាំ ១៩៩៨ និងឆ្នាំ ២០០៣សម្ដេច ហ៊ុន សែន ជាអ្នកផ្គួចផ្ដើមឪ្យមានចរចាររកសន្ដិភាពជាអ្នកចុះហត្ថលេខាលើកិច្ចព្រមព្រៀងសន្ដិភាពទីក្រុងប៉ារីស ថ្ងៃទី ២៣ ខែតុលា ឆ្នាំ ១៩៩១ជាអ្នកធានាអះអាងរកសន្ដិសុខ សណ្ដាប់ធ្នាប់ក្នុងពេលបោះឆ្នោតជ្រើសរើសតំណាងរាស្រ្ដ ថ្ងៃទី ២៣២៨ ឧសភា ១៩៩៣ជាអ្នកផ្សះផ្សារវិបត្តិក្រោយការបោះឆ្នោតឆ្នាំ ១៩៩៣ ឆ្នាំ ១៩៩៨ ឆ្នាំ ២០០៣ និងឆ្នាំ ២០១៣ជាអ្នកបញ្ចប់សង្រ្គាមស៊ីវិលទាំងស្រុងនៅកម្ពុជា ដោយអនុវត្តនយោបាយ ឈ្នះ ឈ្នះ យុទ្ធសាស្រ្ដឈ្នះឈ្នះដែលបានរំលាយអង្គការចាត់តាំងខ្មែរក្រហមនិងធ្វើសមាហរណកម្មកងកម្លាំងខ្មែរក្រហមឪ្យមកចូលរួមជាមួយរាជរដ្ឋាភិបាលនៅឆ្នាំ ១៩៩៨ នាំមកនូវសន្ដិភាវូបនីយកម្មនៅកម្ពុជា	ម ូល ហេតុ អ ្វី បាន ជា គ េច ាត់ ទុក ថា Ġ សម ្ ដ េច ន រ ោត ្ត ម Ġ សី ហ នុ Ġ និង សម ្ ដ េច Ġ ហ៊ ុន Ġ សែន Ġ ជា ប ិត ាស ន្ ដ ិ ភាព នៅ ក ម្ព ុ ជា Ġ	45	បាន ជា គ េច ាត់ ទុក ថា Ġ សម ្ ដ េច ន រ ោត ្ត ម Ġ សី ហ នុ Ġ និង សម ្ ដ េច Ġ ហ៊ ុន Ġ សែន Ġ ជា ប ិត ាស ន្ ដ ិ ភាព នៅ ក ម្ព ុ ជា Ġ ព្រ ោះ សម ្ ដ េច Ġ ន រ ោត ្ត ម Ġ សី ហ នុ ជា អ្នក ផ្ ដើម ឪ ្យ មាន ការ ចរ ចារ រក ស ន្ ដ ិ ភាព ជា ប្រ ធាន ក្រុម ប្រ ឹក ្សា ជាតិ ជា ន់ ខ្ ព ស់ ĠS NC ជា អ្នក ច ុះ ហ ត ្ ដ លេខ ាល ើស ន្ធ ិស ញ្ញា ទី ក្រុង ប៉ា រី ស Ġ នៅ ថ ្ង ៃ ទី Ġ ២ ៣ Ġ ខែ Ġ ត ុល ា Ġ ឆ្នាំ Ġ ១៩ ៩ ១ ជា អ្នក បង ្រ ួ ប បង ្រ ួ ម ជាតិ Ġ ជា អ្នក ផ្ ស ះ ផ្ សារ ជាតិ ដោយ ធ ្វ ើក ារ ផ្ ស ះ ផ្ សារ វិ ប ត្តិ ក្រ ោយ ប ោះ ឆ្ ន ោត Ġ ១៩ ៩ ៣ Ġ ដ ែល កើត ចេញ ពី ការ ដ ណ ្ ដើម ឥ ទ្ធិ ពល គ្នា រ វា ង គ ណ ប ក្ស Ġ ហ៊ ្វ ុន ស៊ ិន ប៊ ុច Ġ និង គ ណ ប ក្ស ប្រ ជា ជន ក ម្ព ុ ជា Ġ បង ្ក ើត បាន ជា រដ្ឋ ភិ បាល ចម្រ ុះ ជា អ្នក ផ្ ស ះ ផ្ សារ រា ល់ វិ ប ត្តិ ន យោ បា យក ្រ ោយ ការ ប ោះ ឆ្ ន ោត ជ្រ ើស រ ើស ត ំណ ាង រា ស្រ ្ ដ ឆ្នាំ Ġ ១៩ ៩៨ Ġ និង ឆ្នាំ Ġ ២០ ០ ៣ សម ្ ដ េច Ġ ហ៊ ុន Ġ សែន Ġ ជា អ្នក ផ្ គ ួច ផ្ ដើម ឪ ្យ មាន ចរ ចារ រក ស ន្ ដ ិ ភាព ជា អ្នក ច ុះ ហ ត្ថ លេខ ាល ើក ិច ្ច ព្រមព្រៀង ស ន្ ដ ិ ភាព ទី ក្រុង ប៉ា រី ស Ġ ថ ្ង ៃ ទី Ġ ២ ៣ Ġ ខែ ត ុល ា Ġ ឆ្នាំ Ġ ១៩ ៩ ១ ជា អ្នក ធាន ា អ ះ អា ង រក ស ន្ ដ ិស ុ ខ Ġ ស ណ ្ ដា ប់ ធ ្នា ប់ ក្នុង ពេល ប ោះ ឆ្ ន ោត ជ្រ ើស រ ើស ត ំណ ាង រា ស្រ ្ ដ Ġ ថ ្ង ៃ ទី Ġ ២ ៣ ២ ៨ Ġ ឧ ស ភា Ġ ១៩ ៩ ៣ ជា អ្នក ផ្ ស ះ ផ្ សារ វិ ប ត្តិ ក្រ ោយ ការ ប ោះ ឆ្ ន ោត ឆ្នាំ Ġ ១៩ ៩ ៣ Ġ ឆ្នាំ Ġ ១៩ ៩៨ Ġ ឆ្នាំ Ġ ២០ ០ ៣ Ġ និង ឆ្នាំ Ġ ២០ ១ ៣ ជា អ្នក បញ្ច ប់ សង ្រ ្ គ ាម ស៊ី វិ ល ទ ាំង ស្រ ុង នៅ ក ម្ព ុ ជា Ġ ដោយ អនុ វត្ត ន យោ បា យ Ġ ឈ ្ន ះ Ġ ឈ ្ន ះ Ġ យ ុទ្ធ សា ស្រ ្ ដ ឈ ្ន ះ ឈ ្ន ះ ដ ែល បាន រំ លា យ អង្គ ការ ច ាត់ តាំង ខ្ ម ែរ ក្រ ហ ម និង ធ ្វ ើស មា ហ រណ កម្ម ក ង ក ម្ល ាំង ខ្ ម ែរ ក្រ ហ ម ឪ ្យ មក ចូល រួម ជា មួយ រាជ រដ្ឋ ា ភិ បាល នៅ ឆ្នាំ Ġ ១៩ ៩៨ Ġ នាំ មក ន ូវ ស ន្ ដ ិ ភា វ ូប នី យក ម្ម នៅ ក ម្ព ុ ជា	519	▁មូលហេតុ អ ្វី បាន ជា គ េច ាត់ ទុក ថា ▁សម្ ដ េច ន រ ោ ត្ត ម ▁សីហនុ ▁និង ស ម្ ដ េច ▁ហ៊ុន ▁សែន ▁ជា ប ិត ាស ន្ ដ ិ ភាព នៅ ក ម្ព ុ ជា ▁	39	▁បានជា គ េច ាត់ ទុក ថា ▁សម្ ដ េច ន រ ោ ត្ត ម ▁សីហនុ ▁និង ស ម្ ដ េច ▁ហ៊ុន ▁សែន ▁ជា ប ិត ាស ន្ ដ ិ ភាព នៅ ក ម្ព ុ ជា ▁ព្រោះ ស ម្ ដ េច ▁នរោត្តម ▁សីហនុ ជា អ្នក ផ្ ដើម ឪ ្យ មាន ការ ចរ ចារ រក ស ន្ ដ ិ ភាព ជា ប្រ ធាន ក្រុម ប្រ ឹក ្សា ជាតិ ជ ាន់ ខ្ ព ស់ ▁S NC ជា អ្នក ច ុះ ហ ត ្ ដ លេខ ាល ើស ន្ធ ិស ញ្ញា ទី ក្រុង ប៉ា រី ស ▁នៅ ថ ្ង ៃ ទី ▁២៣ ▁ខែ ▁តុលា ▁ឆ្នាំ ▁១៩ ៩ ១ ជា អ្នក បង ្រ ួ ប បង ្ រួម ជាតិ ▁ជា អ្នក ផ្ ស ះ ផ្ សារ ជាតិ ដោយ ធ ្វ ើ ការ ផ្ ស ះ ផ្ សារ វិ ប ត្តិ ក្រ ោយ ប ោះ ឆ្ ន ោត ▁១៩ ៩ ៣ ▁ដែល កើត ចេញ ពី ការ ដ ណ ្ ដើម ឥ ទ្ធិ ពល គ្នា រ វ ាង គ ណ ប ក្ស ▁ហ៊ ្វ ុន ស៊ ិន ប៊ ុច ▁និង គ ណ ប ក្ស ប្រ ជា ជន ក ម្ព ុ ជា ▁បង្កើត បាន ជា រដ្ឋ ភិ បាល ចម្រ ុះ ជា អ្នក ផ្ ស ះ ផ្ សារ រ ាល់ វិ ប ត្តិ ន យោ ប ាយ ក្រ ោយ ការ ប ោះ ឆ្ ន ោត ជ្រ ើស រ ើស ត ំណ ាង រា ស្រ ្ ដ ឆ្នាំ ▁១៩ ៩៨ ▁និង ឆ្នាំ ▁២០០ ៣ ស ម្ ដ េច ▁ហ៊ុន ▁សែន ▁ជា អ្នក ផ្ គ ួច ផ្ ដើម ឪ ្យ មាន ចរ ចារ រក ស ន្ ដ ិ ភាព ជា អ្នក ច ុះ ហ ត្ថ លេខ ាល ើ កិច្ច ព្រមព្រៀង ស ន្ ដ ិ ភាព ទី ក្រុង ប៉ា រី ស ▁ថ្ងៃទី ▁២៣ ▁ខែតុលា ▁ឆ្នាំ ▁១៩ ៩ ១ ជា អ្នក ធាន ា អ ះ អា ង រក ស ន្ ដ ិ សុខ ▁ស ណ ្ ដ ាប់ ធ ្ន ាប់ ក្នុង ពេល ប ោះ ឆ្ ន ោត ជ្រ ើស រ ើស ត ំណ ាង រា ស្រ ្ ដ ▁ថ្ងៃទី ▁២៣ ២ ៨ ▁ឧសភា ▁១៩ ៩ ៣ ជា អ្នក ផ្ ស ះ ផ្ សារ វិ ប ត្តិ ក្រ ោយ ការ ប ោះ ឆ្ ន ោត ឆ្នាំ ▁១៩ ៩ ៣ ▁ឆ្នាំ ▁១៩ ៩៨ ▁ឆ្នាំ ▁២០០ ៣ ▁និង ឆ្នាំ ▁២០១៣ ជា អ្នក បញ្ច ប់ សង ្រ ្ គ ាម ស៊ី វិ ល ទ ាំង ស្រ ុង នៅ ក ម្ព ុ ជា ▁ដោយ អនុ វត្ត ន យោ ប ាយ ▁ឈ្នះ ▁ឈ្នះ ▁យុទ្ធ សា ស្រ ្ ដ ឈ ្ន ះ ឈ ្ន ះ ដ ែល បាន រំ ល ាយ អង្គ ការ ច ាត់ តាំង ខ្ ម ែរ ក្រ ហ ម និង ធ ្វ ើស មា ហ រណ កម្ម ក ង ក ម្ល ាំង ខ្ ម ែរ ក្រ ហ ម ឪ ្យ មក ចូល រួម ជា មួយ រាជ រ ដ្ឋា ភិ បាល នៅ ឆ្នាំ ▁១៩ ៩៨ ▁នាំមក ន ូវ ស ន្ ដ ិ ភា វ ូប នី យ កម្ម នៅ ក ម្ព ុ ជា	474
តើវិសមភាពនៃការចូលរៀនមានទំនាក់ទំនងទៅនឹងបញ្ហាអ្វីខ្លះ	null	វិសមភាពនៃការចូលរៀនមានទំនាក់ទំនងទៅនឹងបញ្ហាដូចជា ជីវភាពក្រីក្រពុំមានលទ្ធភាពឲ្យកូនរៀនបានវែងឆ្ងាយការបំលាស់លំនៅដ្ឋានជាញឹកញាប់របស់គ្រួសារការស្វែងរកការងារធ្វើជាហេតុធ្វើឲ្យកូនចៅមិនបានចូលរៀនការរស់នៅតំបន់ដាច់ស្រយាលសាលារៀននៅឆ្ងាយពីផ្ទះកង្វះមធ្យោបាយ ធ្វើដំណើរ	null	វិសមភាពនៃការចូលរៀនមានទំនាក់ទំនងទៅនឹងបញ្ហាដូចជា ជីវភាពក្រីក្រពុំមានលទ្ធភាពឲ្យកូនរៀនបានវែងឆ្ងាយការបំលាស់លំនៅដ្ឋានជាញឹកញាប់របស់គ្រួសារការស្វែងរកការងារធ្វើជាហេតុធ្វើឲ្យកូនចៅមិនបានចូលរៀនការរស់នៅតំបន់ដាច់ស្រយាលសាលារៀននៅឆ្ងាយពីផ្ទះកង្វះមធ្យោបាយ ធ្វើដំណើរ	ត ើ វិ សម ភាព នៃ ការ ចូល រ ៀន មាន ទំ នាក់ ទំ ន ង ទៅ នឹង ប ញ ្ហ ា អ ្វី ខ្ ល ះ Ġ	27	វិ សម ភាព នៃ ការ ចូល រ ៀន មាន ទំ នាក់ ទំ ន ង ទៅ នឹង ប ញ ្ហ ា ដូច ជា Ġ ជីវ ភាព ក្រ ី ក្រ ពុ ំ មាន ល ទ្ធ ភាព ឲ្យ កូ ន រ ៀន បាន វ ែង ឆ្ ង ាយ ការ ប ំ លាស់ លំ នៅ ដ្ឋាន ជា ញ ឹក ញ ាប់ រ ប ស់ គ្រួសារ ការ ស្ វ ែង រក ការងារ ធ ្វ ើ ជា ហេតុ ធ ្វ ើ ឲ្យ កូ ន ច ៅ ម ិន បាន ចូល រ ៀន ការ រស់ នៅ ត ំ ប ន់ ដា ច ់ ស្រ យា ល សា លា រ ៀន នៅ ឆ្ ង ាយ ពី ផ្ ទ ះ ក ង ្វ ះ ម ធ ្យ ោ បា យ Ġ ធ ្វ ើ ដំណើរ âĢĭ	124	▁តើ វិ សម ភាព នៃ ការ ចូល រ ៀន មាន ទំ នាក់ ទំ ន ង ទៅ នឹង ប ញ ្ហ ា អ ្វី ខ្ ល ះ ▁	26	▁វិ សម ភាព នៃ ការ ចូល រ ៀន មាន ទំ នាក់ ទំ ន ង ទៅ នឹង ប ញ ្ហ ា ដូច ជា ▁ជីវភាព ក្រ ី ក្រ ព ុំ មាន ល ទ្ធ ភាព ឲ្យ ក ូន រ ៀន បាន វ ែង ឆ្ ង ាយ ការ ប ំ លាស់ លំ នៅ ដ្ឋាន ជា ញ ឹក ញ ាប់ រ ប ស់ គ្រួសារ ការ ស ្វ ែង រក ការងារ ធ ្វ ើ ជា ហេតុ ធ ្វ ើ ឲ្យ ក ូន ច ៅ ម ិន បាន ចូល រ ៀន ការ រស់ នៅ ត ំ ប ន់ ដ ាច់ ស្រ យ ាល ស ាល ារ ៀន នៅ ឆ្ ង ាយ ពី ផ្ ទ ះ ក ង ្វ ះ ម ធ ្យ ោ ប ាយ ▁ធ្វើដំណើរ ▁	119
តើរាជរដ្ឋាភិបាលរបស់លោក ឆឺឈីល ត្រូវបានកើតឡើងយ៉ាងដូចម្ដេច	null	ជរដ្ឋាភិបាលរបស់លោក ឆឺឈីល ត្រូវបានកើតឡើងដោយសម្ព័ន្ធភាព ដែលមាន ៣ គណបក្សគឺគណបក្សអភិរក្សនិយម គណបក្សការងារ និយម និងគណបក្សសេរីនិយម	null	ជរដ្ឋាភិបាលរបស់លោក ឆឺឈីល ត្រូវបានកើតឡើងដោយសម្ព័ន្ធភាព ដែលមាន ៣ គណបក្សគឺគណបក្សអភិរក្សនិយម គណបក្សការងារ និយម និងគណបក្សសេរីនិយម	ត ើរ ា ជ រដ្ឋ ា ភិ បាល រ ប ស់ លោក Ġ ឆ ឺ ឈ ី ល Ġ ត្រូវ បាន កើត ឡើង យ៉ាង ដូច ម្ ដ េច Ġ	26	ជ រដ្ឋ ា ភិ បាល រ ប ស់ លោក Ġ ឆ ឺ ឈ ី ល Ġ ត្រូវ បាន កើត ឡើង ដោយ សម ្ ព ័ន ្ ធ ភាព Ġ ដ ែល មាន Ġ ៣ Ġ គ ណ ប ក្ស គ ឺ គ ណ ប ក្ស អ ភិ រក ្ស និយម Ġ គ ណ ប ក្ស ការងារ Ġ និយម Ġ និង គ ណ ប ក្ស សេ រី និយម	59	▁តើ រាជ រ ដ្ឋា ភិ បាល រ ប ស់ លោក ▁ឆ ឺ ឈ ី ល ▁ត្រូវបាន កើត ឡើង យ៉ាង ដូច ម្ ដ េច ▁	23	▁ជ រ ដ្ឋា ភិ បាល រ ប ស់ លោក ▁ឆ ឺ ឈ ី ល ▁ត្រូវបាន កើត ឡើង ដោយ ស ម្ព ័ ន្ធ ភាព ▁ដែល មាន ▁៣ ▁គណបក្ស គ ឺ គ ណ ប ក្ស អ ភិ រ ក្ស និយម ▁គណបក្ស ការងារ ▁និយម ▁និង គ ណ ប ក្ស សេ រី និយម	49
តើប្រទេសកម្ពុជាចូលជាសមាជិកគណៈកម្មការទន្លេមេគង្គនៅឆ្នាំណា	null	ប្រទេសកម្ពុជាចូលជាសមាជិកគណៈកម្មការទន្លេមេគង្គនៅឆ្នាំ ១៩៩៥	null	ប្រទេសកម្ពុជាចូលជាសមាជិកគណៈកម្មការទន្លេមេគង្គនៅឆ្នាំ ១៩៩៥	ត ើប ្រ ទេស ក ម្ព ុ ជា ចូល ជា សម ា ជ ិក គ ណៈ កម្ម ការ ទ ន្ ល េ មេ គ ង្គ នៅ ឆ្នាំ ណា Ġ	28	ប្រ ទេស ក ម្ព ុ ជា ចូល ជា សម ា ជ ិក គ ណៈ កម្ម ការ ទ ន្ ល េ មេ គ ង្គ នៅ ឆ្នាំ Ġ ១៩ ៩ ៥	28	▁តើ ប្រ ទេស ក ម្ព ុ ជា ចូល ជា ស មា ជ ិក គ ណៈ កម្ម ការ ទ ន ្ល េ មេ គ ង្គ នៅ ឆ្នាំ ណា ▁	27	▁ប្រទេស ក ម្ព ុ ជា ចូល ជា ស មា ជ ិក គ ណៈ កម្ម ការ ទ ន ្ល េ មេ គ ង្គ នៅ ឆ្នាំ ▁១៩ ៩ ៥	27
តើប្រទេសបារាំងជាអ្នកឈ្នះ ឬ ជាអ្នកចាញ់សង្រ្គាមលោកលើកទី ២	null	ប្រទេសបារាំងជាប្រទេសឈ្នះសង្រ្គាមលោកទី២ ព្រោះតាមរយៈសម្ដីរបស់ឧត្តមសេនីយ៍ដឺហ្គោលបានប្រកាសតាមដប៉ុស្ដីវិទ្យុពីប្រទេសអង់គ្លេសនៅថ្ងៃទី ២ព្រោះតាមរយៈសម្ដីរបស់ឧត្តមសេនីយ័ដឺហ្គោបានប្រកាសតាមប៉ុស្ដឺវិទ្យុពីប្រទេសអង់គ្លេសនីថ្ងៃទី២២ ខែមិថុនា ឆ្នាំ១២៩៤០ ឪ្យប្រជាជនបារាំងក្រោតស៊ូម៉្យាលទៀតប្រទេសបារាំងស្ថិតជាសម្ព័	null	ប្រទេសបារាំងជាប្រទេសឈ្នះសង្រ្គាមលោកទី២ ព្រោះតាមរយៈសម្ដីរបស់ឧត្តមសេនីយ៍ដឺហ្គោលបានប្រកាសតាមដប៉ុស្ដីវិទ្យុពីប្រទេសអង់គ្លេសនៅថ្ងៃទី ២ព្រោះតាមរយៈសម្ដីរបស់ឧត្តមសេនីយ័ដឺហ្គោបានប្រកាសតាមប៉ុស្ដឺវិទ្យុពីប្រទេសអង់គ្លេសនីថ្ងៃទី២២ ខែមិថុនា ឆ្នាំ១២៩៤០ ឪ្យប្រជាជនបារាំងក្រោតស៊ូម៉្យាលទៀតប្រទេសបារាំងស្ថិតជាសម្ព័	ត ើប ្រ ទេស បា រា ំ ង ជា អ្នក ឈ ្ន ះ Ġ ឬ Ġ ជា អ្នក ច ាញ់ សង ្រ ្ គ ាម លោក លើក ទី Ġ ២ Ġ	27	Âł ប្រ ទេស បា រា ំ ង ជា ប្រ ទេស ឈ ្ន ះ សង ្រ ្ គ ាម លោក ទី ២ Ġ ព្រ ោះ តា ម រយ ៈ សម ្ ដ ី រ ប ស់ ឧ ត្ត ម សេ នី យ ៍ ដ ឺ ហ្គោ ល បាន ប្រ កាស តា ម ដ ប៉ ុស ្ ដ ី វិ ទ ្យ ុ ពី ប្រ ទេស អ ង់ គ ្ល េស នៅ ថ ្ង ៃ ទី Ġ ២ ព្រ ោះ តា ម រយ ៈ សម ្ ដ ី រ ប ស់ ឧ ត្ត ម សេ នី យ ័ ដ ឺ ហ្គោ បាន ប្រ កាស តា ម ប៉ ុស ្ ដ ឺ វិ ទ ្យ ុ ពី ប្រ ទេស អ ង់ គ ្ល េស នី ថ ្ង ៃ ទី ២ ២ âĢĭ Ġ ខែ ម ិ ថ ុន ា Ġ ឆ្នាំ ១ ២ ៩៤ ០ Ġ ឪ ្យ ប្រ ជា ជន បា រា ំ ង ក្រ ោត ស៊ូ ម៉ ្យា ល ទៀត ប្រ ទេស បា រា ំ ង ស្ ថ ិត ជា សម ្ ព ័	166	▁តើ ប្រ ទេស ប ារ ាំង ជា អ្នក ឈ ្ន ះ ▁ឬ ▁ជា អ្នក ច ាញ់ សង ្រ ្ គ ាម លោក លើក ទី ▁២ ▁	25	▁ប្រទេស ប ារ ាំង ជា ប្រ ទេស ឈ ្ន ះ សង ្រ ្ គ ាម លោក ទី ២ ▁ព្រោះ ត ាម រយ ៈ ស ម្ ដ ី រ ប ស់ ឧ ត្ត ម ស េន ីយ៍ ដ ឺ ហ្គោ ល បាន ប្រ កាស ត ាម ដ ប៉ ុ ស្ ដ ី វិ ទ ្យ ុ ពី ប្រ ទេស អ ង់ គ ្ល េស នៅ ថ ្ង ៃ ទី ▁២ ព្រ ោះ ត ាម រយ ៈ ស ម្ ដ ី រ ប ស់ ឧ ត្ត ម សេ នី យ ័ ដ ឺ ហ្គោ បាន ប្រ កាស ត ាម ប៉ ុ ស្ ដ ឺ វិ ទ ្យ ុ ពី ប្រ ទេស អ ង់ គ ្ល េស នី ថ ្ង ៃ ទី ២ ២ ▁ខែមិថុនា ▁ឆ្នាំ ១ ២ ៩ ៤០ ▁ឪ ្យ ប្រ ជា ជន ប ារ ាំង ក្រ ោត ស៊ូ ម៉ ្យា ល ទៀត ប្រ ទេស ប ារ ាំង ស ្ថ ិត ជា ស ម្ព ័	154
នៅប្រទេសកម្ពុជាសម្បូរទៅដោយប្រាសាទបូរាណរាប់ពាន់ ដែលសង់ពីសិលា តើបុព្វបុរសខ្មែរបានសិលាប្រភេទមួយណាមកសាងសង់ ហេតុអ្វី	null	នៅប្រទេសកម្ពុជាសម្បូរទៅដោយប្រាសាទបូរាណរាប់ពាន់ដែលសង់ពីសិលា បុព្វបុរសខ្មែរបានយកថ្មភក់ និងថ្មបាយក្រៀមមកសាងសង់ បានជាបុព្វបុរសខ្មែរយកថ្មភក់ សង់គូប្រាសាទ ព្រោះសិលាប្រភេទនេះស្ថិតនៅគង់វង្សបានយូរងង្វែង និងម៉្យាងទៀតសិលាប្រភេទនេះមានគ្រាប់ម៉ដ្ឋដែលងាយស្រួលក្នុងការឆ្លាក់ ចំណែកឯថ្មបាយក្រៀម សង់កំពែ ព្រោះវាធន់នឹងអាកាសធាតុ	null	នៅប្រទេសកម្ពុជាសម្បូរទៅដោយប្រាសាទបូរាណរាប់ពាន់ដែលសង់ពីសិលា បុព្វបុរសខ្មែរបានយកថ្មភក់ និងថ្មបាយក្រៀមមកសាងសង់ បានជាបុព្វបុរសខ្មែរយកថ្មភក់ សង់គូប្រាសាទ ព្រោះសិលាប្រភេទនេះស្ថិតនៅគង់វង្សបានយូរងង្វែង និងម៉្យាងទៀតសិលាប្រភេទនេះមានគ្រាប់ម៉ដ្ឋដែលងាយស្រួលក្នុងការឆ្លាក់ ចំណែកឯថ្មបាយក្រៀម សង់កំពែ ព្រោះវាធន់នឹងអាកាសធាតុ	នៅ ប្រ ទេស ក ម្ព ុ ជា សម្ប ូរ ទៅ ដោយ ប្រា សា ទ បូ រា ណ រា ប់ ពាន់ ĠâĢĭ ដ ែល សង ់ ពី សិ លា Ġ ត ើប ុ ព្វ ប ុរ ស ខ្ ម ែរ âĢĭ បាន សិ លា ប្រ ភ េ ទ មួយ ណា មក សា ង សង ់ Ġ ហេតុ អ ្វី Ġ	54	នៅ ប្រ ទេស ក ម្ព ុ ជា សម្ប ូរ ទៅ ដោយ ប្រា សា ទ បូ រា ណ រា ប់ ពាន់ ដ ែល ស âĢĭ ង់ ពី សិ លា Ġ ប ុ ព្វ ប ុរ ស ខ្ ម ែរ បាន យក ថ ្ម ភ ក់ Ġ និង ថ ្ម បា យក ្រ ៀម មក សា ង សង ់ Ġ បាន ជា ប ុ ព្វ ប ុរ ស ខ្ ម ែរ âĢĭ យក ថ ្ម ភ ក់ Ġ សង ់ គូ ប្រា សា ទ Ġ ព្រ ោះ សិ លា ប្រ ភ េ ទ នេះ ស្ ថ ិត នៅ គ ង់ វង្ស បាន យ ូរ ង ង ្វ ែង Ġ និង ម៉ ្យា ង ទៀត សិ លា ប្រ ភ េ ទ នេះ មាន គ្រាប់ ម៉ ដ្ឋ ដ ែល ង ាយ ស្រ ួល ក្នុង ការ ឆ្ លា ក់ Ġ ចំ ណ ែក ឯ âĢĭ ថ ្ម បា យក ្រ ៀម Ġ សង ់ កំ ព ែ Ġ ព្រ ោះ វា ធ ន់ នឹង អា កាស ធាតុ	150	▁នៅ ប្រ ទេស ក ម្ព ុ ជា សម្ប ូរ ទៅ ដោយ ប្រា សា ទ បូ រា ណ រ ាប់ ពាន់ ▁ដែល ស ង់ ពី សិ លា ▁តើ ប ុ ព្វ ប ុរ ស ខ្ ម ែរ ▁បាន សិ លា ប្រ ភ េ ទ មួយ ណា មក សា ង ស ង់ ▁ហេតុ អ ្វី ▁	53	▁នៅ ប្រ ទេស ក ម្ព ុ ជា សម្ប ូរ ទៅ ដោយ ប្រា សា ទ បូ រា ណ រ ាប់ ពាន់ ដ ែល ស ▁ ង់ ពី សិ លា ▁បុ ព្វ ប ុរ ស ខ្ ម ែរ បាន យក ថ ្ម ភ ក់ ▁និង ថ ្ម ប ាយ ក្រ ៀម មក សា ង ស ង់ ▁បានជា ប ុ ព្វ ប ុរ ស ខ្ ម ែរ ▁យក ថ ្ម ភ ក់ ▁សង់ គូ ប្រា សា ទ ▁ព្រោះ សិ លា ប្រ ភ េ ទ នេះ ស ្ថ ិត នៅ គ ង់ វង្ស បាន យ ូរ ង ង ្វ ែង ▁និង ម៉ ្យា ង ទៀត សិ លា ប្រ ភ េ ទ នេះ មាន គ្រាប់ ម៉ ដ្ឋ ដ ែល ង ាយ ស្រ ួល ក្នុង ការ ឆ្ ល ាក់ ▁ចំណែកឯ ▁ថ្ម ប ាយ ក្រ ៀម ▁សង់ ក ំព ែ ▁ព្រោះ វា ធ ន់ នឹង អា កាស ធាតុ	140
ចូរបង្ហាញពីលក្ខណៈខុសគ្នារវាងតួអង្គរាមា ក្នុងរាមាយណៈនិងរឿងរាមកេរ្តិ៍	null	បង្ហាញពីលក្ខណៈខុសគ្នារវាងតួអង្គអង្គរាមា ក្នុងរាមាយណៈនិងរឿងរាមកេរ្តិ៍ ព្រះរាមក្នុងរឿងរាមាយណៈ មានលក្ខណៈអច្ឆរិយៈ ជាតួអង្គប្រកបដោយវិលមភាពជាអវតារបស់ព្រះវិស្ណុ ការប្រហារយកក្តីសុទ្ធតែ អនុវត្តន៍ទៅតាមបញ្ចារបស់ទេវៈ ព្រះរាមក្នុងរឿងរាមកេរ្តិ៍ មានលក្ខណៈជាមនុស្ស ចេះកើតទុក្ខ ទួញយំ សោសង្រែង ខ្សឹកខ្សូល ខឹងប្រច័ណ្ឌជាដើម	null	បង្ហាញពីលក្ខណៈខុសគ្នារវាងតួអង្គអង្គរាមា ក្នុងរាមាយណៈនិងរឿងរាមកេរ្តិ៍ ព្រះរាមក្នុងរឿងរាមាយណៈ មានលក្ខណៈអច្ឆរិយៈ ជាតួអង្គប្រកបដោយវិលមភាពជាអវតារបស់ព្រះវិស្ណុ ការប្រហារយកក្តីសុទ្ធតែ អនុវត្តន៍ទៅតាមបញ្ចារបស់ទេវៈ ព្រះរាមក្នុងរឿងរាមកេរ្តិ៍ មានលក្ខណៈជាមនុស្ស ចេះកើតទុក្ខ ទួញយំ សោសង្រែង ខ្សឹកខ្សូល ខឹងប្រច័ណ្ឌជាដើម	ច ូរ បង ្ហ ាញ ពី ល ក្ខ ណៈ ខុស គ្នា រ វា ង ត ួ អង្គ រា មា Ġ ក្នុង រា មា យ ណៈ និង រឿង រា មក េរ ្តិ ៍ ĠĠ	31	បង ្ហ ាញ ពី ល ក្ខ ណៈ ខុស គ្នា រ វា ង ត ួ អង្គ អង្គ រា មា Ġ ក្នុង រា មា យ ណៈ និង រឿង រា មក េរ ្តិ ៍ Ġ ព្រ ះ រា មក ្ន ុង រឿង រា មា យ ណៈ Ġ មាន ល ក្ខ ណៈ អ ច្ឆ រិយ ៈ Ġ ជា ត ួ អង្គ ប្រ ក ប ដោយ វិ ល ម ភាព ជា អ វ តា រ ប ស់ ព្រ ះ វិ ស្ ណ ុ Ġ ការ ប្រហារ យក ក្តី សុ ទ្ធ តែ Ġ អនុ វត្ត ន៍ ទៅ តា ម បញ្ច ារ ប ស់ ទេ វៈ Ġ ព្រ ះ រា មក ្ន ុង រឿង រា មក េរ ្តិ ៍ Ġ មាន ល ក្ខ ណៈ ជា ម នុ ស្ស Ġ ច េះ កើត ទុក្ខ Ġ ទ ួញ យ ំ Ġ ស ោស ង ្រ ែង Ġ ខ្ ស ឹក ខ្ ស ូល Ġ ខ ឹង ប្រ ច ័ណ្ឌ ជា ដើម	139	▁ចូរ ប ង្ហ ាញ ពី ល ក្ខ ណៈ ខុស គ្នា រ វ ាង ត ួ អង្គ រា មា ▁ក្នុង រ ាម ាយ ណៈ និង រឿង រា មក េរ ្តិ ៍ ▁	30	▁បង្ហាញ ពី ល ក្ខ ណៈ ខុស គ្នា រ វ ាង ត ួ អង្គ អង្គ រា មា ▁ក្នុង រ ាម ាយ ណៈ និង រឿង រា មក េរ ្តិ ៍ ▁ព្រះ រ ាម ក្នុង រឿង រ ាម ាយ ណៈ ▁មាន ល ក្ខ ណៈ អ ច្ឆ រិយ ៈ ▁ជា ត ួ អង្គ ប្រ ក ប ដោយ វិ ល ម ភាព ជា អ វ តា រ ប ស់ ព្រ ះ វិ ស្ ណ ុ ▁ការ ប្រហារ យក ក្តី ស ុទ្ធ តែ ▁អនុវត្តន៍ ទៅ ត ាម បញ្ច ារ ប ស់ ទេ វៈ ▁ព្រះ រ ាម ក្នុង រឿង រា មក េរ ្តិ ៍ ▁មាន ល ក្ខ ណៈ ជា ម នុ ស្ស ▁ចេះ កើត ទុក្ខ ▁ទ ួញ យ ំ ▁សោ សង ្រ ែង ▁ខ្ស ឹក ខ្ ស ូល ▁ខឹង ប្រ ច ័ណ្ឌ ជា ដើម	127
តើហេតុអ្វីបានជាយើងចាំបាច់ត្រូវគោរពទង់ជាតិ	null	បានជាយើងចាំបាច់ត្រូវគោរពទង់ជាតិគឺដើម្បីៈគោរពវិញ្ញាណក្ខន្ធនៃបុព្វបុរសខ្មែរគោរពដល់ព្រលឹងជាតិរបស់យើងគោរពដល់អរិយធម៌ដ៏រុងរឿងរបស់ខ្មែរនាសម័យងតីតកាល	null	បានជាយើងចាំបាច់ត្រូវគោរពទង់ជាតិគឺដើម្បីៈគោរពវិញ្ញាណក្ខន្ធនៃបុព្វបុរសខ្មែរគោរពដល់ព្រលឹងជាតិរបស់យើងគោរពដល់អរិយធម៌ដ៏រុងរឿងរបស់ខ្មែរនាសម័យងតីតកាល	ត ើ ហេតុ អ ្វី បាន ជា យ ើង ចាំបាច់ ត្រូវ គោ រ ព ទ ង់ ជាតិ Ġ	17	បាន ជា យ ើង ចាំបាច់ ត្រូវ គោ រ ព ទ ង់ ជាតិ គ ឺ ដើម ្ប ី ៈ គោ រ ព វិញ ្ញ ា ណ ក្ខ ន្ធ នៃ ប ុ ព្វ ប ុរ ស ខ្ ម ែរ គោ រ ព ដល់ ព្រ ល ឹង ជាតិ រ ប ស់ យ ើង គោ រ ព ដល់ អ រិយ ធម៌ ដ ៏ រ ុង រឿង រ ប ស់ ខ្ ម ែរ នា សម័យ ង តី ត កាល	74	▁តើ ហេតុ អ ្វី បាន ជ ាយ ើង ចាំបាច់ ត្រូវ គ ោរ ព ទ ង់ ជាតិ ▁	16	▁បានជា យ ើង ចាំបាច់ ត្រូវ គ ោរ ព ទ ង់ ជាតិ គ ឺ ដើម ្ប ី ៈ គ ោរ ព វិ ញ្ញា ណ ក្ខ ន្ធ នៃ ប ុ ព្វ ប ុរ ស ខ្ ម ែរ គ ោរ ព ដល់ ព្រ ល ឹង ជាតិ រ ប ស់ យ ើង គ ោរ ព ដល់ អ រិយ ធម៌ ដ ៏ រ ុង រឿង រ ប ស់ ខ្ ម ែរ នា សម័យ ង ត ីត កាល	72
នៅចុងសតវត្សទី២០ តើប្រជាជនលើសកលលោកកើនឡើងចំនួនប៉ុន្មាននាក់តើកំណើនប្រជាជនបង្កបញ្ហាស្មុគស្មាញអ្វីខ្លះ	null	កើនឡើងរហូតដល់ ៦ពាន់លាននាក់បញ្ហាដូចជា បញ្ហាឧបត្ដមថាមពល សុវត្ថិភាព ស្បៀងអាហារបញ្ហាជនអន្តោប្រវេសន៍	null	កើនឡើងរហូតដល់ ៦ពាន់លាននាក់បញ្ហាដូចជា បញ្ហាឧបត្ដមថាមពល សុវត្ថិភាព ស្បៀងអាហារបញ្ហាជនអន្តោប្រវេសន៍	នៅ ច ុង ស ត វ ត ្ស ទី ២០ Ġ ត ើប ្រ ជា ជន លើ ស ក ល លោក ក ើន ឡើង ចំ ន ួន ប៉ ុន ្ម ាន នាក់ ត ើក ំណ ើន ប្រ ជា ជន បង ្ក ប ញ ្ហ ាស ្ម ុ គ ស្ម ាញ អ ្វី ខ្ ល ះ Ġ	54	ក ើន ឡើង រ ហ ូត ដល់ Ġ ៦ ពាន់ លាន នាក់ ប ញ ្ហ ា ដូច ជា Ġ ប ញ ្ហ ា ឧ ប ត ្ ដ ម ថា ម ពល Ġ សុ វ ត្ថ ិ ភាព Ġ ស្ ប ៀង អា ហា រ ប ញ ្ហ ា ជន អ ន្ត ោ ប្រ វេ ស ន៍	53	▁នៅ ច ុង ស ត វ ត ្ស ទី ២០ ▁តើ ប្រ ជា ជន លើ ស ក ល លោក ក ើន ឡើង ចំ ន ួន ប៉ ុន ្ មាន នាក់ ត ើក ំណ ើន ប្រ ជា ជន ប ង្ក ប ញ ្ហ ា ស្ម ុ គ ស្ម ាញ អ ្វី ខ្ ល ះ ▁	53	▁កើនឡើង រ ហ ូត ដល់ ▁៦ ពាន់ លាន នាក់ ប ញ ្ហ ា ដូច ជា ▁បញ្ហា ឧ ប ត ្ ដ ម ថា ម ពល ▁សុវត្ថិភាព ▁ស្ ប ៀង អា ហា រ ប ញ ្ហ ា ជន អ ន្ត ោ ប្រ វ េស ន៍	44
តើសកម្មភាពអ្វីខ្លះចាត់ទុកជាអំពើហិង្សាផ្នែកសេដ្ឋកិច្ច	null	សកម្មភាពដែលចាត់ទុកថា ជាអំពើហិង្សាផ្នែកសេដ្ឋកិច្ចមានការវាយបំផ្លាញទ្រព្យសម្បត្តិសម្ភារៈលួចទ្រព្យសម្ភារៈរបស់របរក្នុងផ្ទះយកទៅលក់ បញ្ចាំបង្ខាំងមិនឱ្យចេញទៅប្រកបមុខរបរការគារបសង្កត់ពុំផ្តល់លុយឱ្យប្រពន្ធ ឬប្តី ដើម្បីរ៉ាប់រងការចំណាយផ្សេងៗ របស់គ្រួសារការបង្ខិតបង្ខំ ដល់ជនរងគ្រោះ ដើម្បីយកលុយកាក់ឱ្យខ្លួនក្រោមលក្ខខណ្ឌរបស់ខ្លួនពុំសមហេតុផល	null	សកម្មភាពដែលចាត់ទុកថា ជាអំពើហិង្សាផ្នែកសេដ្ឋកិច្ចមានការវាយបំផ្លាញទ្រព្យសម្បត្តិសម្ភារៈលួចទ្រព្យសម្ភារៈរបស់របរក្នុងផ្ទះយកទៅលក់ បញ្ចាំបង្ខាំងមិនឱ្យចេញទៅប្រកបមុខរបរការគារបសង្កត់ពុំផ្តល់លុយឱ្យប្រពន្ធ ឬប្តី ដើម្បីរ៉ាប់រងការចំណាយផ្សេងៗ របស់គ្រួសារការបង្ខិតបង្ខំ ដល់ជនរងគ្រោះ ដើម្បីយកលុយកាក់ឱ្យខ្លួនក្រោមលក្ខខណ្ឌរបស់ខ្លួនពុំសមហេតុផល	ត ើស កម្ម ភាព អ ្វី ខ្ ល ះ ច ាត់ ទុក ជា អ ំព ើ ហ ិ ង្ស ា ផ្ ន ែក សេ ដ្ឋ កិច្ច Ġ	26	ស កម្ម ភាព ដ ែល ច ាត់ ទុក ថា Ġ ជា អ ំព ើ ហ ិ ង្ស ា ផ្ ន ែក សេ ដ្ឋ កិច្ច មាន ការ វា យ ប ំ ផ្ល ាញ ទ្រ ព្យ សម្បត្តិ សម ្ ភា រៈ ល ួច ទ្រ ព្យ សម ្ ភា រៈ រ ប ស់ រ បរ ក្នុង ផ្ ទ ះ យក ទៅ ល ក់ Ġ បញ្ច ាំ បង ្ខ ាំង ម ិន ឱ្យ ចេញ ទៅ ប្រ ក ប មុខ រ បរ ការ គ ារ ប សង ្ក ត់ ពុ ំ ផ្ ត ល់ ល ុយ ឱ្យ ប្រ ពន្ធ Ġ ឬ ប្ តី Ġ ដើម ្ប ី រ៉ា ប់ រ ង ការ ចំ ណា យ ផ្ សេ ង ៗ Ġ រ ប ស់ គ្រួសារ ការ បង ្ខ ិត បង ្ខ ំ Ġ ដល់ ជន រ ង គ្រ ោះ Ġ ដើម ្ប ី យក ល ុយ កា ក់ ឱ្យ ខ្លួន ក្រោម ល ក្ខ ខ ណ្ឌ រ ប ស់ ខ្លួន ពុ ំ សម ហេតុ ផល	151	▁តើ ស កម្ម ភាព អ ្វី ខ្ ល ះ ច ាត់ ទុក ជា អ ំព ើ ហ ិ ង ្សា ផ្ ន ែក សេ ដ្ឋ កិច្ច ▁	26	▁សកម្មភាព ដ ែល ច ាត់ ទុក ថា ▁ជា អ ំព ើ ហ ិ ង ្សា ផ្ ន ែក សេ ដ្ឋ កិច្ច មាន ការ វ ាយ ប ំ ផ្ល ាញ ទ្រ ព្យ សម្បត្តិ ស ម្ភ ារ ៈ ល ួច ទ្រ ព្យ ស ម្ភ ារ ៈ រ ប ស់ រ បរ ក្នុង ផ្ ទ ះ យក ទៅ ល ក់ ▁បញ្ច ាំ បង ្ខ ាំង ម ិន ឱ្យ ចេញ ទៅ ប្រ ក ប មុខ រ បរ ការ គ ារ ប ស ង្ក ត់ ព ុំ ផ្ ត ល់ ល ុយ ឱ្យ ប្រ ពន្ធ ▁ឬ ប្ តី ▁ដើម្បី រ៉ា ប់ រ ង ការ ច ំណ ាយ ផ្ ស េង ៗ ▁របស់ គ្រួសារ ការ បង ្ខ ិត បង ្ខ ំ ▁ដល់ ជន រ ង គ្រ ោះ ▁ដើម្បី យក ល ុយ ក ាក់ ឱ្យ ខ្លួន ក្រោម ល ក្ខ ខ ណ្ឌ រ ប ស់ ខ្លួន ព ុំ សម ហេតុ ផល	143
ក្នុងនាមជាគ្រូបង្រៀនម្នាក់ តើត្រូវមានករណីយកិច្ចមិនប្រតិបត្តិចំពោះខ្លួនឯងដូចម្តេចខ្លះ	null	ក្នុងនាមជាគ្រូបង្រៀនម្នាក់ ត្រូវតែមានករណីយកិច្ចមិនប្រតិបត្តិចំពោះខ្លួនឯងដូចជាធ្វើប្រជាភិថុតចំពោះអ្នកសិក្សាឡើយ មាត្រា១១ផ្សព្វផ្សាយអំពីការវិនិច្ឆ័យ វិន័យរដ្ឋបាលបុគ្គល នៅក្នុងមជ្ឈដ្ឋានអប់រំក៏ដូចជាក្នុងមជ្ឈដ្ឋានសាធារណៈឡើយមាត្រា១១ផ្សំគំនិតប្រព្រឹត្តអំពើទាំងឡាយណាដែលធ្វើឱ្យខូចប្រយោជន៍អ្នកសិក្សាក្នុងសេវាអប់រំឡើយមាត្រា១២ដាក់ទណ្ឌកម្មខាងផ្លូវកាយ និងផ្លូវចិត្តដែលនាំឱ្យមានផលប៉ះពាល់ដល់អ្នកសិក្សាទេមាត្រា១២គ្រូបង្រៀនមិនត្រូវរៃអង្គាសប្រាក់ ឬប្រមូលប្រាក់ក្រៅផ្លូវការ ឬធ្វើអាជីវកម្មនានាក្នុងថ្នាក់រៀនឡើយមាត្រា១៣ប្រកបមុខរបរផ្សេងក្នុងបរិវេណគ្រឹះស្ថានសិក្សា មាត្រា១៣ប្រព្រឹត្តអំពើទាំងឡាយណាដែលធ្វើឱ្យអាប់ឳនដល់កិត្តិយស និងវិជ្ជាជីវៈរបស់ខ្លួន មាត្រា១៤ផ្តល់ការសម្រួលគ្រប់បែបយ៉ាងដែលនាំឱ្យខ្លួនធ្វើខុសច្បាប់ និងបទបញ្ជាឡើយ មាត្រា១៤	null	ក្នុងនាមជាគ្រូបង្រៀនម្នាក់ ត្រូវតែមានករណីយកិច្ចមិនប្រតិបត្តិចំពោះខ្លួនឯងដូចជាធ្វើប្រជាភិថុតចំពោះអ្នកសិក្សាឡើយ មាត្រា១១ផ្សព្វផ្សាយអំពីការវិនិច្ឆ័យ វិន័យរដ្ឋបាលបុគ្គល នៅក្នុងមជ្ឈដ្ឋានអប់រំក៏ដូចជាក្នុងមជ្ឈដ្ឋានសាធារណៈឡើយមាត្រា១១ផ្សំគំនិតប្រព្រឹត្តអំពើទាំងឡាយណាដែលធ្វើឱ្យខូចប្រយោជន៍អ្នកសិក្សាក្នុងសេវាអប់រំឡើយមាត្រា១២ដាក់ទណ្ឌកម្មខាងផ្លូវកាយ និងផ្លូវចិត្តដែលនាំឱ្យមានផលប៉ះពាល់ដល់អ្នកសិក្សាទេមាត្រា១២គ្រូបង្រៀនមិនត្រូវរៃអង្គាសប្រាក់ ឬប្រមូលប្រាក់ក្រៅផ្លូវការ ឬធ្វើអាជីវកម្មនានាក្នុងថ្នាក់រៀនឡើយមាត្រា១៣ប្រកបមុខរបរផ្សេងក្នុងបរិវេណគ្រឹះស្ថានសិក្សា មាត្រា១៣ប្រព្រឹត្តអំពើទាំងឡាយណាដែលធ្វើឱ្យអាប់ឳនដល់កិត្តិយស និងវិជ្ជាជីវៈរបស់ខ្លួន មាត្រា១៤ផ្តល់ការសម្រួលគ្រប់បែបយ៉ាងដែលនាំឱ្យខ្លួនធ្វើខុសច្បាប់ និងបទបញ្ជាឡើយ មាត្រា១៤	ក្នុង នា ម ជា គ្រ ូប ង ្រ ៀន ម្ នាក់ Ġ ត ើត ្រ ូវ មាន ករណី យក ិច ្ច ម ិន ប្រ តិ ប ត្តិ ចំ ព ោះ ខ្លួន ឯ ង ដូច ម្ ត េច ខ្ ល ះ Ġ	39	ក្នុង នា ម ជា គ្រ ូប ង ្រ ៀន ម្ នាក់ Ġ ត្រូវ តែ មាន ករណី យក ិច ្ច ម ិន ប្រ តិ ប ត្តិ ចំ ព ោះ ខ្លួន ឯ ង ដូច ជា ធ ្វ ើប ្រ ជា ភិ ថ ុត ចំ ព ោះ អ្នក សិ ក្ស ា ឡ ើយ Ġ មា ត្រា ១ ១ ផ្ ស ព្វ ផ្សាយ អ ំព ី ការ វិ និ ច្ឆ ័យ Ġ វិ ន ័យ រដ្ឋ បាល ប ុ គ្គ ល Ġ នៅ ក្នុង ម ជ ្ឈ ដ្ឋាន អ ប់ រំ ក ៏ ដូច ជា ក្នុង ម ជ ្ឈ ដ្ឋាន សា ធា រណៈ ឡ ើយ មា ត្រា ១ ១ ផ្ សំ គ ំ និ ត ប្រ ព្រ ឹត ្ត អ ំព ើ ទ ាំង ឡា យ ណា ដ ែល ធ ្វ ើ ឱ្យ ខ ូច ប្រ យោ ជន ៍ អ្នក សិ ក្ស ាក ្ន ុង សេ វា អ ប់ រំ ឡ ើយ មា ត្រា ១ ២ ដា ក់ ទ ណ្ឌ កម្ម ខា ង ផ្ល ូវ កាយ Ġ និង ផ្ល ូវ ចិត្ត ដ ែល នាំ ឱ្យ មាន ផល ប៉ ះ ពា ល់ ដល់ អ្នក សិ ក្ស ា ទេ មា ត្រា ១ ២ គ្រ ូប ង ្រ ៀន ម ិន ត្រូវ រ ៃ អង្គ ាស ប្រា ក់ Ġ ឬ ប្រ ម ូល ប្រា ក់ ក្រ ៅ ផ្ល ូវ ការ Ġ ឬ ធ ្វ ើ អា ជីវ កម្ម នា នា ក្នុង ថ្ន ាក់ រ ៀន ឡ ើយ មា ត្រា ១ ៣ ប្រ ក ប មុខ រ បរ ផ្ សេ ង ក្នុង បរ ិ វេ ណ គ្រ ឹ ះ ស្ថាន សិ ក្ស ា Ġ មា ត្រា ១ ៣ ប្រ ព្រ ឹត ្ត អ ំព ើ ទ ាំង ឡា យ ណា ដ ែល ធ ្វ ើ ឱ្យ អា ប់ ឳ ន ដល់ ក ិត្ត ិយ ស Ġ និង វិជ្ជា ជីវ ៈ រ ប ស់ ខ្លួន Ġ មា ត្រា ១ ៤ ផ្ ត ល់ ការ សម ្រ ួល គ្រ ប់ ប ែប យ៉ាង ដ ែល នាំ ឱ្យ ខ្លួន ធ ្វ ើ ខុស ច្ បា ប់ Ġ និង បទ បញ្ជា ឡ ើយ Ġ មា ត្រា ១ ៤	324	▁ក្នុង ន ាម ជា គ្រ ូប ង ្រ ៀន ម្ នាក់ ▁តើ ត្រូវ មាន ករណី យ កិច្ច ម ិន ប្រ តិ ប ត្តិ ច ំព ោះ ខ្លួន ឯ ង ដូច ម ្ត េច ខ្ ល ះ ▁	36	▁ក្នុង ន ាម ជា គ្រ ូប ង ្រ ៀន ម្ នាក់ ▁ត្រូវតែ មាន ករណី យ កិច្ច ម ិន ប្រ តិ ប ត្តិ ច ំព ោះ ខ្លួន ឯ ង ដូច ជា ធ ្វ ើ ប្រ ជា ភិ ថ ុត ច ំព ោះ អ្នក ស ិក ្សា ឡ ើយ ▁មាត្រា ១ ១ ផ្ ស ព្វ ផ្សាយ អ ំព ី ការ វិ និ ច្ឆ ័យ ▁វិន័យ រដ្ឋ បាល ប ុ គ្គ ល ▁នៅក្នុង ម ជ ្ឈ ដ្ឋាន អ ប់ រំ ក ៏ ដូច ជា ក្នុង ម ជ ្ឈ ដ្ឋាន សា ធា រណៈ ឡ ើយ មា ត្រា ១ ១ ផ្ សំ គ ំ ន ិត ប្រ ព្រ ឹ ត្ត អ ំព ើ ទ ាំង ឡា យ ណា ដ ែល ធ ្វ ើ ឱ្យ ខ ូច ប្រ យោ ជ ន៍ អ្នក ស ិក ្សា ក្នុង សេ វា អ ប់ រំ ឡ ើយ មា ត្រា ១ ២ ដ ាក់ ទ ណ្ឌ កម្ម ខា ង ផ្ល ូវ កាយ ▁និង ផ្ល ូវ ចិត្ត ដ ែល នាំ ឱ្យ មាន ផល ប៉ ះ ព ាល់ ដល់ អ្នក ស ិក ្សា ទេ មា ត្រា ១ ២ គ្រ ូប ង ្រ ៀន ម ិន ត្រូវ រ ៃ អង្គ ាស ប្រ ាក់ ▁ឬ ប្រ ម ូល ប្រ ាក់ ក្រ ៅ ផ្ល ូវ ការ ▁ឬ ធ ្វ ើ អា ជីវ កម្ម នា នា ក្នុង ថ្ន ាក់ រ ៀន ឡ ើយ មា ត្រា ១ ៣ ប្រ ក ប មុខ រ បរ ផ្ ស េង ក្នុង ប រិ វេ ណ គ្រ ឹ ះ ស្ថាន ស ិក ្សា ▁មាត្រា ១ ៣ ប្រ ព្រ ឹ ត្ត អ ំព ើ ទ ាំង ឡា យ ណា ដ ែល ធ ្វ ើ ឱ្យ អ ាប់ ឳ ន ដល់ ក ិត្ត ិយ ស ▁និង វិជ្ជា ជីវ ៈ រ ប ស់ ខ្លួន ▁មាត្រា ១ ៤ ផ្ ត ល់ ការ ស ម្រ ួល គ្រ ប់ ប ែប យ៉ាង ដ ែល នាំ ឱ្យ ខ្លួន ធ ្វ ើ ខុស ច ្ប ាប់ ▁និង បទ បញ្ជា ឡ ើយ ▁មាត្រា ១ ៤	314
តើប្រធានាធិបតីសហរដ្ឋអាមេរិកឈ្មោះអ្វីដែលបានព្យាបាលវិបត្តិសេដ្ឋកិច្ចនេះ	null	ប្រធានាធិបតីសហរដ្ឋអាមេរិកដែលបានព្យាបាលវិបត្តិសេដ្ឋកិច្ចគឺ លោក សូសែល	null	ប្រធានាធិបតីសហរដ្ឋអាមេរិកដែលបានព្យាបាលវិបត្តិសេដ្ឋកិច្ចគឺ លោក សូសែល	ត ើប ្រ ធាន ា ធិ បតី ស ហ រដ្ឋ អា មេ រិក ឈ្មោះ អ ្វី ដ ែល បាន ព្យា បាល វិ ប ត្តិ សេ ដ្ឋ កិច្ច នេះ Ġ	28	ប្រ ធាន ា ធិ បតី ស ហ រដ្ឋ អា មេ រិក ដ ែល បាន ព្យា បាល វិ ប ត្តិ សេ ដ្ឋ កិច្ច គ ឺ Ġ លោក Ġ ស ូស ែល	28	▁តើ ប្រ ធាន ា ធិ បតី ស ហ រដ្ឋ អា មេ រិក ឈ្មោះ អ ្វី ដ ែល បាន ព្យា បាល វិ ប ត្តិ សេ ដ្ឋ កិច្ច នេះ ▁	27	▁ប្រធានាធិបតី ស ហ រដ្ឋ អា មេ រិក ដ ែល បាន ព្យា បាល វិ ប ត្តិ សេ ដ្ឋ កិច្ច គ ឺ ▁លោក ▁សូ ស ែល	24
តើនរណាខ្លះជាខ្មាំងសត្រូវរបស់អង្គការ តើអ្នកទាំងនោះមានវាសនាដូចម្តេច	null	ខ្មាំងសត្រូវរបស់អង្គការសត្រូវខាងក្នុងមានៈ អ្នករដ្ឋការក្នុងរបបលន់ នល់ ជនជាតិភាគតិច ខ្មែរឥស្លាម ជនជាតិវៀតណាម បញ្ញវ័ន្តសត្រូវខាងក្រៅមានៈ សហរដ្ឋអាមេរិក CIA ថៃ វៀតណាម និងសហភាពសូវៀត KGB	null	ខ្មាំងសត្រូវរបស់អង្គការសត្រូវខាងក្នុងមានៈ អ្នករដ្ឋការក្នុងរបបលន់ នល់ ជនជាតិភាគតិច ខ្មែរឥស្លាម ជនជាតិវៀតណាម បញ្ញវ័ន្តសត្រូវខាងក្រៅមានៈ សហរដ្ឋអាមេរិក CIA ថៃ វៀតណាម និងសហភាពសូវៀត KGB	ត ើន រណ ា ខ្ ល ះ ជា ខ្ មា ំ ង ស ត្រូវ រ ប ស់ អង្គ ការ Ġ ត ើ អ្នក ទ ាំង ន ោះ មាន វា ស នា ដូច ម្ ត េច Ġ	34	ខ្ មា ំ ង ស ត្រូវ រ ប ស់ អង្គ ការ ស ត្រូវ ខា ង ក្នុង មាន ៈ Ġ អ្នក រដ្ឋ ការ ក្នុង រ ប ប ល ន់ Ġ ន ល់ Ġ ជន ជាតិ ភាគ តិ ច Ġ ខ្ ម ែរ ឥ ស្ លា ម Ġ ជន ជាតិ វ ៀត ណា ម Ġ ប ញ្ញ វ ័ន ្ត ស ត្រូវ ខា ង ក្រ ៅ មាន ៈ Ġ ស ហ រដ្ឋ អា មេ រិក ĠCIA Ġ ថ ៃ Ġ វ ៀត ណា ម Ġ និង ស ហ ភាព ស ូវ ៀត ĠK GB	79	▁តើ ន រ ណា ខ្ ល ះ ជា ខ្ ម ាំង ស ត្រូវ រ ប ស់ អង្គ ការ ▁តើ អ្នក ទ ាំង ន ោះ មាន វា ស នា ដូច ម ្ត េច ▁	32	▁ខ្ម ាំង ស ត្រូវ រ ប ស់ អង្គ ការ ស ត្រូវ ខា ង ក្នុង មាន ៈ ▁អ្នក រដ្ឋ ការ ក្នុង រ ប ប ល ន់ ▁ន ល់ ▁ជនជាតិ ភាគ ត ិច ▁ខ្មែរ ឥ ស ្លា ម ▁ជនជាតិ វ ៀត ណា ម ▁ប ញ្ញ វ ័ ន្ត ស ត្រូវ ខា ង ក្រ ៅ មាន ៈ ▁សហរដ្ឋ អា មេ រិក ▁C IA ▁ថៃ ▁វៀតណាម ▁និង ស ហ ភាព ស ូវ ៀត ▁K GB	67
តើត្រូវពឹងផ្អែកលើលក្ខណៈវិនិច្ឆ័យណាខ្លះ ដែលមានឱ្យយើងចាត់ទុកថា គ្រូចំណាន	null	គ្រូចំណានត្រូវពឹងផ្អែកលើលក្ខណៈវិនិច្ឆ័យដូចតទៅលក្ខណៈសម្បត្តិ អាកប្បកិរិយា សីលគុណធម៌ យុត្តិធម៌ខន្តី ព្យាយាមកម្រិតវប្បធម៌ខ្ពស់ទូលំទូលាយគុណសម្បត្តិផ្នែកចំពោះវិទ្យាសាស្រ្តបច្ចេកទេសមានគំនិតប្រឌិតញាណវិទ្យាសាស្រ្តល្អ កិច្ចតែងការបង្រៀនកំណត់វត្ថុបំណងជាក់លាក់ចេះជម្រុញទឹកចិត្តសិស្ស រង្វាន់ជាពាក្យសំដី និងសម្ភារៈមនសិការវិជ្ជាជីវៈខ្ពស់ចេះប្រើប្រាស់សម្ភារៈឧបទេសស្របតាមនិយាមគរុកោសល្យបង្កបរិយាកាសទូលាយដល់សិស្ស សេរីភាព សមភាពប្រជាធិបតេយ្យមានផែនការបង្រៀនណែនាំអប់រំសិស្សឱ្យចូលរួមយ៉ាងសកម្មក្នុងការរៀនសូត្រស្វ័យសិក្សាបន្ថែមរាល់ចំណេះដឹងថ្មីៗជួយកែលំអរនិងវាយតំលៃលទ្ធផលសិក្សារបស់សិស្សពោលមុខនឹងកំពុងសិក្សាអោយបានទាន់ពេលវេលាគ្រប់គ្រងសណ្តាប់ធ្នាប់ និងអប់រំបុគ្គលិកលក្ខណៈសិស្សមានទំនាក់ទំនងល្អ ជាមួយសហសេវិកក្នុងអង្គភាព	null	គ្រូចំណានត្រូវពឹងផ្អែកលើលក្ខណៈវិនិច្ឆ័យដូចតទៅលក្ខណៈសម្បត្តិ អាកប្បកិរិយា សីលគុណធម៌ យុត្តិធម៌ខន្តី ព្យាយាមកម្រិតវប្បធម៌ខ្ពស់ទូលំទូលាយគុណសម្បត្តិផ្នែកចំពោះវិទ្យាសាស្រ្តបច្ចេកទេសមានគំនិតប្រឌិតញាណវិទ្យាសាស្រ្តល្អ កិច្ចតែងការបង្រៀនកំណត់វត្ថុបំណងជាក់លាក់ចេះជម្រុញទឹកចិត្តសិស្ស រង្វាន់ជាពាក្យសំដី និងសម្ភារៈមនសិការវិជ្ជាជីវៈខ្ពស់ចេះប្រើប្រាស់សម្ភារៈឧបទេសស្របតាមនិយាមគរុកោសល្យបង្កបរិយាកាសទូលាយដល់សិស្ស សេរីភាព សមភាពប្រជាធិបតេយ្យមានផែនការបង្រៀនណែនាំអប់រំសិស្សឱ្យចូលរួមយ៉ាងសកម្មក្នុងការរៀនសូត្រស្វ័យសិក្សាបន្ថែមរាល់ចំណេះដឹងថ្មីៗជួយកែលំអរនិងវាយតំលៃលទ្ធផលសិក្សារបស់សិស្សពោលមុខនឹងកំពុងសិក្សាអោយបានទាន់ពេលវេលាគ្រប់គ្រងសណ្តាប់ធ្នាប់ និងអប់រំបុគ្គលិកលក្ខណៈសិស្សមានទំនាក់ទំនងល្អ ជាមួយសហសេវិកក្នុងអង្គភាព	ត ើត ្រ ូវ ព ឹង ផ្ អ ែក លើ ល ក្ខ ណៈ វិ និ ច្ឆ ័យ ណា ខ្ ល ះ Ġ ដ ែល មាន ឱ្យ យ ើង ច ាត់ ទុក ថា Ġ គ្រ ូច ំណ ាន Ġ	35	គ្រ ូច ំណ ាន ត្រូវ ព ឹង ផ្ អ ែក លើ ល ក្ខ ណៈ វិ និ ច្ឆ ័យ ដូច ត ទៅ ល ក្ខ ណៈ សម្បត្តិ Ġ អា ក ប្ប ក ិ រិយា Ġ សី ល គុណ ធម៌ Ġ យុត្តិ ធម៌ ខ ន្ត ី Ġ ព្យា យា មក ម្រ ិត វ ប្ប ធម៌ ខ្ ព ស់ ទូ លំ ទូ លា យ គុណ សម្បត្តិ ផ្ ន ែក ចំ ព ោះ វិទ្យា សា ស្រ ្ត ប ច្ច េក ទេស មាន គ ំ និ ត ប្រ ឌ ិត ញ ា ណ វិទ្យា សា ស្រ ្ត ល្អ Ġ កិច្ច តែ ង ការ បង ្រ ៀន កំ ណ ត់ វ ត្ថ ុប ំណ ង ជា ក់ លា ក់ ច េះ ជ ម្រ ុញ ទឹក ចិត្ត សិ ស្ស Ġ រ ង ្វា ន់ ជា ពាក្យ សំ ដ ី Ġ និង សម ្ ភា រៈ ម ន សិ ការ វិជ្ជា ជីវ ៈ ខ្ ព ស់ ច េះ ប្រ ើប ្រា ស់ សម ្ ភា រៈ ឧ បទ េស ស្រ ប តា ម និ យា ម គរ ុក ោស ល ្យ បង ្ក បរ ិយ ាក ាស ទូ លា យ ដល់ សិ ស្ស Ġ សេ រី ភាព Ġ សម ភាព ប្រ ជា ធិបតេយ្យ មាន ផ ែន ការ បង ្រ ៀន ណ ែន ាំ អ ប់ រំ សិ ស្ស ឱ្យ ចូល រួម យ៉ាង ស កម្ម ក្នុង ការ រ ៀន ស ូត ្រ ស្ វ ័យ សិ ក្ស ាប ន្ ថ ែម រា ល់ ចំ ណេ ះ ដ ឹង ថ ្ម ី ៗ ជ ួយ ក ែល ំ អ រ និង វា យ ត ំ ល ៃ ល ទ្ធ ផល សិ ក្ស ារ ប ស់ សិ ស្ស ព ោល មុខ នឹង កំ ពុ ង សិ ក្ស ា អោយ បាន ទាន ់ ពេល វេ លា គ្រ ប់ គ្រ ង ស ណ្ត ាប់ ធ ្នា ប់ Ġ និង អ ប់ រំ ប ុ គ្គ ល ិក ល ក្ខ ណៈ សិ ស្ស មាន ទំ នាក់ ទំ ន ង ល្អ Ġ ជា មួយ ស ហ សេ វិ ក ក្នុង អង្គ ភាព	315	▁តើ ត្រូវ ព ឹង ផ្ អ ែក លើ ល ក្ខ ណៈ វិ និ ច្ឆ ័យ ណា ខ្ ល ះ ▁ដែល មាន ឱ្យ យ ើង ច ាត់ ទុក ថា ▁គ្រូ ចំ ណា ន ▁	32	▁គ្រូ ចំ ណា ន ត្រូវ ព ឹង ផ្ អ ែក លើ ល ក្ខ ណៈ វិ និ ច្ឆ ័យ ដូច ត ទៅ ល ក្ខ ណៈ សម្បត្តិ ▁អា ក ប្ប ក ិ រិយា ▁សីល គុណ ធម៌ ▁យុត្តិធម៌ ខ ន្ត ី ▁ព្យាយាម ក ម្រ ិត វ ប្ប ធម៌ ខ្ ព ស់ ទូ លំ ទ ូល ាយ គុណ សម្បត្តិ ផ្ ន ែក ច ំព ោះ វិទ្យា សា ស្រ ្ត ប ច្ច េក ទេស មាន គ ំ ន ិត ប្រ ឌ ិត ញ ា ណ វិទ្យា សា ស្រ ្ត ល្អ ▁កិច្ច ត ែង ការ បង ្រ ៀន ក ំណ ត់ វ ត្ថ ុប ំណ ង ជ ាក់ ល ាក់ ច េះ ជ ម្រ ុញ ទឹក ចិត្ត សិ ស្ស ▁រង្វាន់ ជា ពាក្យ សំ ដ ី ▁និង ស ម្ភ ារ ៈ ម ន សិ ការ វិជ្ជា ជីវ ៈ ខ្ ព ស់ ច េះ ប្រ ើ ប្រ ាស់ ស ម្ភ ារ ៈ ឧ ប ទេស ស្រ ប ត ាម ន ិយ ាម គរ ុក ោស ល ្យ ប ង្ក ប រិយា កាស ទ ូល ាយ ដល់ សិ ស្ស ▁សេរីភាព ▁សម ភាព ប្រ ជា ធិបតេយ្យ មាន ផ ែន ការ បង ្រ ៀន ណ ែន ាំ អ ប់ រំ សិ ស្ស ឱ្យ ចូល រួម យ៉ាង ស កម្ម ក្នុង ការ រ ៀន ស ូ ត្រ ស ្វ ័យ សិ ក្ស ាប ន ្ថ ែម រ ាល់ ច ំណ េះ ដ ឹង ថ ្ម ី ៗ ជ ួយ ក ែល ំ អ រ និង វ ាយ ត ំ ល ៃ ល ទ្ធ ផល សិ ក្ស ារ ប ស់ សិ ស្ស ព ោល មុខ នឹង ក ំព ុង ស ិក ្សា អោយ បាន ទ ាន់ ពេល វេ លា គ្រ ប់ គ្រ ង ស ណ្ត ាប់ ធ ្ន ាប់ ▁និង អ ប់ រំ ប ុ គ្គ ល ិក ល ក្ខ ណៈ សិ ស្ស មាន ទំ នាក់ ទំ ន ង ល្អ ▁ជាមួយ ស ហ សេ វិ ក ក្នុង អង្គ ភាព	305
ចូររៀបរាប់ពីការប្រែប្រួលបរិស្ថានដោយបាតុភូតធម្មជាតិ	null	ការប្រែប្រួលបរិស្ថានដោយបាតុភូតធម្មជាតិ ដូចជាបន្ទុះភ្នំភ្លើងបានបង្កឲ្យមានការប្រែប្រួលដល់បរិស្ថាន ដូចជា ផ្កាភ្លើង កំអែ ផ្សែងបានផ្ទុះចេញមកបំផ្លាញដល់ជីវីតមនុស្ស សត្វ និងរុក្ខជាតិ ព្រមទាំងខ្យល់ ដី ទឹកដោយផ្ទាល់និងដោយប្រយោល	null	ការប្រែប្រួលបរិស្ថានដោយបាតុភូតធម្មជាតិ ដូចជាបន្ទុះភ្នំភ្លើងបានបង្កឲ្យមានការប្រែប្រួលដល់បរិស្ថាន ដូចជា ផ្កាភ្លើង កំអែ ផ្សែងបានផ្ទុះចេញមកបំផ្លាញដល់ជីវីតមនុស្ស សត្វ និងរុក្ខជាតិ ព្រមទាំងខ្យល់ ដី ទឹកដោយផ្ទាល់និងដោយប្រយោល	ច ូរ រ ៀប រា ប់ ពី ការ ប្រ ែប ្រ ួល បរ ិស ្ថ ាន ដោយ បា ត ុ ភ ូត ធម្ម ជាតិ Ġ	24	ការ ប្រ ែប ្រ ួល បរ ិស ្ថ ាន ដោយ បា ត ុ ភ ូត ធម្ម ជាតិ Ġ ដូច ជា ប ន្ទ ុះ ភ្នំ ភ្លើង បាន បង ្ក ឲ្យ មាន ការ ប្រ ែប ្រ ួល ដល់ បរ ិស ្ថ ាន Ġ ដូច ជា Ġ ផ្ កា ភ្លើង Ġ កំ អ ែ Ġ ផ្ ស ែង បាន ផ្ ទ ុះ ចេញ មក ប ំ ផ្ល ាញ ដល់ ជីវ ីត ម នុ ស្ស Ġ ស ត ្វ Ġ និង រ ុក ្ខ ជាតិ Ġ ព្រ ម ទ ាំង ខ្ យ ល់ Ġ ដ ី Ġ ទឹក ដោយ ផ្ ទ ាល់ និង ដោយ ប្រ យោ ល	93	▁ចូរ រ ៀប រ ាប់ ពី ការ ប្រ ែ ប្រ ួល ប រិ ស្ថាន ដោយ ប ាត ុ ភ ូត ធម្ម ជាតិ ▁	22	▁ការប្រែប្រួល ប រិ ស្ថាន ដោយ ប ាត ុ ភ ូត ធម្ម ជាតិ ▁ដូចជា ប ន្ទ ុះ ភ្នំ ភ្លើង បាន ប ង្ក ឲ្យ មាន ការ ប្រ ែ ប្រ ួល ដល់ ប រិ ស្ថាន ▁ដូចជា ▁ផ្កា ភ្លើង ▁កំ អ ែ ▁ផ្សែង បាន ផ្ ទ ុះ ចេញ មក ប ំ ផ្ល ាញ ដល់ ជីវ ីត ម នុ ស្ស ▁សត្វ ▁និង រ ុ ក្ខ ជាតិ ▁ព្រមទាំង ខ្ យ ល់ ▁ដី ▁ទឹក ដោយ ផ្ ទ ាល់ និង ដោយ ប្រ យោ ល	76
ចូរធ្វើការរប្រៀបធៀបលក្ខណៈខុសគ្នារវាងសិប្បកម្ម និងឧស្សាហកម្ម	null	ភាពខុសគ្នារវាងសិប្បកម្ម និងឧស្សាហកម្ម សិប្បកម្ម ទ្រង់ទ្រាយ តូច ជារោងជាងតូចតាចនៅតាមគ្រួសារប្រើប្រាស់កម្មករ តិច ពី២ ទៅ១០ នាក់ទុនវិនិយោគ ចំណាយទុនតិចមធ្យោបាយផលិត ដោយកម្លាំងមនុស្សផ្ទាល់ ឬដោយគ្រឿងម៉ាស៊ីនពាក់កណ្តាលស្វ័យប្រវត្តិបរិមាណ និងគុណភាព ផលិតសំភារៈបានតិច យឺតចំណាយពេលវេលាច្រើនគុណភាពអន់ ឧស្សាហកម្ម ទ្រង់ទ្រាយ ធំ អាគារធំៗមានច្រើនខ្នង ច្រើនជាន់ ច្រើនបន្ទប់ប្រើប្រាស់កម្មករ ច្រើន ពី ២០ ទៅរាប់ពាន់នាក់ នាក់ទុនវិនិយោគ ចំណាយទុនច្រើនមធ្យោបាយផលិត ដោយគ្រឿងយន្ត រីម៉ាស៊ីនស្វ័យប្រវត្តិទំនើបបរិមាណ និងគុណភាព ផលិតសំភារៈបានច្រើន រហ័សចំណេញពេលវេលា ហើយមានគុណភាពល្អ	null	ភាពខុសគ្នារវាងសិប្បកម្ម និងឧស្សាហកម្ម សិប្បកម្ម ទ្រង់ទ្រាយ តូច ជារោងជាងតូចតាចនៅតាមគ្រួសារប្រើប្រាស់កម្មករ តិច ពី២ ទៅ១០ នាក់ទុនវិនិយោគ ចំណាយទុនតិចមធ្យោបាយផលិត ដោយកម្លាំងមនុស្សផ្ទាល់ ឬដោយគ្រឿងម៉ាស៊ីនពាក់កណ្តាលស្វ័យប្រវត្តិបរិមាណ និងគុណភាព ផលិតសំភារៈបានតិច យឺតចំណាយពេលវេលាច្រើនគុណភាពអន់ ឧស្សាហកម្ម ទ្រង់ទ្រាយ ធំ អាគារធំៗមានច្រើនខ្នង ច្រើនជាន់ ច្រើនបន្ទប់ប្រើប្រាស់កម្មករ ច្រើន ពី ២០ ទៅរាប់ពាន់នាក់ នាក់ទុនវិនិយោគ ចំណាយទុនច្រើនមធ្យោបាយផលិត ដោយគ្រឿងយន្ត រីម៉ាស៊ីនស្វ័យប្រវត្តិទំនើបបរិមាណ និងគុណភាព ផលិតសំភារៈបានច្រើន រហ័សចំណេញពេលវេលា ហើយមានគុណភាពល្អ	ច ូរ ធ ្វ ើក ារ រ ប្រ ៀប ធៀប ល ក្ខ ណៈ ខុស គ្នា រ វា ង សិ ប្ប កម្ម Ġ និង ឧ ស្សា ហ កម្ម Ġ	26	ភាព ខុស គ្នា រ វា ង សិ ប្ប កម្ម Ġ និង ឧ ស្សា ហ កម្ម Ġ សិ ប្ប កម្ម Ġ ទ្រ ង់ ទ្រ ាយ Ġ តូ ច Ġ ជា រ ោង ជា ង តូ ច តា ច នៅ តា ម គ្រួសារ ប្រ ើប ្រា ស់ កម្ម ករ Ġ តិ ច Ġ ពី ២ Ġ ទៅ ១០ Ġ នាក់ ទ ុន វិ និ យោគ Ġ ចំ ណា យ ទ ុន តិ ច ម ធ ្យ ោ បា យ ផល ិត Ġ ដោយ ក ម្ល ាំង ម នុ ស្ស ផ្ ទ ាល់ Ġ ឬ ដោយ គ្រឿង ម៉ា ស៊ី ន ពាក់ ក ណ្ត ាល ស្ វ ័យ ប្រ វត្ត ិប រិ មា ណ Ġ និង គុណ ភាព Ġ ផល ិត សំ ភា រៈ បាន តិ ច Ġ យ ឺត ចំ ណា យ ពេល វេ លា ច្ រ ើន គុណ ភាព អ ន់ Ġ ឧ ស្សា ហ កម្ម Ġ ទ្រ ង់ ទ្រ ាយ Ġ ធ ំ Ġ អា គ ារ ធ ំ ៗ មាន ច្ រ ើន ខ្នង Ġ ច្ រ ើន ជា ន់ Ġ ច្ រ ើន ប ន្ទ ប់ ប្រ ើប ្រា ស់ កម្ម ករ Ġ ច្ រ ើន Ġ ពី Ġ ២០ Ġ ទៅ រា ប់ ពាន់ នាក់ Ġ នាក់ ទ ុន វិ និ យោគ ĠâĢĭ Ġ ចំ ណា យ ទ ុន ច្ រ ើន ម ធ ្យ ោ បា យ ផល ិត Ġ ដោយ គ្រឿង យ ន្ត Ġ រី ម៉ា ស៊ី ន ស្ វ ័យ ប្រ វត្ត ិ ទំ ន ើប បរ ិម ា ណ Ġ និង គុណ ភាព Ġ ផល ិត សំ ភា រៈ បាន ច្ រ ើន Ġ រ ហ ័ ស ចំ ណេ ញ ពេល វេ លា Ġ ហើយ មាន គុណ ភាព ល្អ	242	▁ចូរ ធ ្វ ើ ការ រ ប្រ ៀប ធៀប ល ក្ខ ណៈ ខុស គ្នា រ វ ាង សិ ប្ប កម្ម ▁និង ឧ ស្សា ហ កម្ម ▁	25	▁ភាព ខុស គ្នា រ វ ាង សិ ប្ប កម្ម ▁និង ឧ ស្សា ហ កម្ម ▁សិប្បកម្ម ▁ទ្រង់ទ្រាយ ▁តូច ▁ជា រ ោង ជា ង ត ូច តា ច នៅ ត ាម គ្រួសារ ប្រ ើ ប្រ ាស់ កម្ម ករ ▁តិច ▁ពី ២ ▁ទៅ ១០ ▁នាក់ ទ ុន វិ និ យោគ ▁ចំណាយ ទ ុន ត ិច ម ធ ្យ ោ ប ាយ ផល ិត ▁ដោយ ក ម្ល ាំង ម នុ ស្ស ផ្ ទ ាល់ ▁ឬ ដោយ គ្រឿង ម៉ា ស៊ី ន ពាក់ ក ណ្ត ាល ស ្វ ័យ ប្រ វត្ត ិប រិ មា ណ ▁និង គុណ ភាព ▁ផលិត សំ ភា រៈ បាន ត ិច ▁យឺត ច ំណ ាយ ពេល វេ លា ច ្រ ើន គុណ ភាព អ ន់ ▁ឧស្សាហកម្ម ▁ទ្រង់ទ្រាយ ▁ធំ ▁អាគារ ធ ំ ៗ មាន ច ្រ ើន ខ្នង ▁ច្រើន ជ ាន់ ▁ច្រើន ប ន្ទ ប់ ប្រ ើ ប្រ ាស់ កម្ម ករ ▁ច្រើន ▁ពី ▁២០ ▁ទៅ រ ាប់ ពាន់ នាក់ ▁នាក់ ទ ុន វិ និ យោគ ▁ចំណាយ ទ ុន ច ្រ ើន ម ធ ្យ ោ ប ាយ ផល ិត ▁ដោយ គ្រឿង យ ន្ត ▁រី ម៉ា ស៊ី ន ស ្វ ័យ ប្រ វ ត្តិ ទំ ន ើប ប រិ មា ណ ▁និង គុណ ភាព ▁ផលិត សំ ភា រៈ បាន ច ្រ ើន ▁រហ័ស ច ំណ េញ ពេល វេ លា ▁ហើយ មាន គុណ ភាព ល្អ	210
តើព្រះអាទិត្យស្ថិតនៅចម្ងាយប៉ុន្មានគីឡូម៉ែត្រពីផែនដី តើពន្លឺព្រះអាទិត្យប្រ់រយះពេលប៉ុន្មានដើម្បីដាលមកដល់ផ្ទៃផែនដី	null	ព្រះអាទិត្យស្ថិតនៅចម្ងាយប្រមាណ ១៥០លានគីឡូម៉ែត្រពីផែនដី ពន្លឺព្រះអាទិត្យប្រើរយះពេលប្រហែល ៨នាទី និង៣០ វិនាទី ដើម្បីដាលមកដល់ផ្ទៃផែនដី	null	ព្រះអាទិត្យស្ថិតនៅចម្ងាយប្រមាណ ១៥០លានគីឡូម៉ែត្រពីផែនដី ពន្លឺព្រះអាទិត្យប្រើរយះពេលប្រហែល ៨នាទី និង៣០ វិនាទី ដើម្បីដាលមកដល់ផ្ទៃផែនដី	ត ើ ព្រ ះ អា ទិ ត ្យ ស្ ថ ិត នៅ ច ម្ ង ាយ ប៉ ុន ្ម ាន គីឡូម៉ែត្រ ពី ផ ែន ដ ី Ġ ត ើ ព ន្ ល ឺ ព្រ ះ អា ទិ ត ្យ ប្រ ់ រយ ះ ពេល ប៉ ុន ្ម ាន ដើម ្ប ី ដា ល មក ដល់ ផ្ ទ ៃ ផ ែន ដ ី Ġ	61	ព្រ ះ អា ទិ ត ្យ ស្ ថ ិត នៅ ច ម្ ង ាយ ប្រ មា ណ Ġ ១ ៥០ លាន គីឡូម៉ែត្រ ពី ផ ែន ដ ី Ġ ព ន្ ល ឺ ព្រ ះ អា ទិ ត ្យ ប្រ ើរ យ ះ ពេល ប្រ ហ ែល Ġ ៨ នាទី Ġ និង ៣០ Ġ វិ នាទី Ġ ដើម ្ប ី ដា ល មក ដល់ ផ្ ទ ៃ ផ ែន ដ ី	64	▁តើ ព្រ ះ អា ទ ិត ្យ ស ្ថ ិត នៅ ច ម្ ង ាយ ប៉ ុន ្ មាន គីឡូម៉ែត្រ ពី ផ ែន ដ ី ▁តើ ព ន ្ល ឺ ព្រ ះ អា ទ ិត ្យ ប្រ ់ រយ ះ ពេល ប៉ ុន ្ មាន ដើម ្ប ី ដា ល មក ដល់ ផ្ ទ ៃ ផ ែន ដ ី ▁	59	▁ព្រះអាទិត្យ ស ្ថ ិត នៅ ច ម្ ង ាយ ប្រ មា ណ ▁១៥០ លាន គីឡូម៉ែត្រ ពី ផ ែន ដ ី ▁ពន្លឺ ព្រ ះ អា ទ ិត ្យ ប្រ ើរ យ ះ ពេល ប្រ ហ ែល ▁៨ នាទី ▁និង ៣០ ▁វិនាទី ▁ដើម្បី ដា ល មក ដល់ ផ្ ទ ៃ ផ ែន ដ ី	52
តើការពង្រីកការចិញ្ចឹមត្រីនិងសត្វនៅកម្ពុជាជាការ ល្អប្រសើរដែរឬទេ ចូរពន្យល់	null	ការពង្រីកការចិញ្ចឹមត្រីនិងសត្វនៅកម្ពុជាជាការ ល្អប្រសើរព្រោះជាប្រភពចំណូលរបស់កសិករបន្ថែមលើប្រាក់ដែលបានមកពីការដាំដុះ កាត់បន្ថយទៅលើចំណាយម្ហូបអាហារ និងធ្វើឱ្យធនធានត្រីក្នុងប្រទេសកើនឡើងវិញ ដោយសារបង្វែរពីការនេសាទខុសច្បាប់មកចិញ្ជឹមត្រី ជាពិសេសបង្កើនប្រាក់ចំណូលជាតិតាមរយៈការនាំចេញទៅក្រៅប្រទេស	null	ការពង្រីកការចិញ្ចឹមត្រីនិងសត្វនៅកម្ពុជាជាការ ល្អប្រសើរព្រោះជាប្រភពចំណូលរបស់កសិករបន្ថែមលើប្រាក់ដែលបានមកពីការដាំដុះ កាត់បន្ថយទៅលើចំណាយម្ហូបអាហារ និងធ្វើឱ្យធនធានត្រីក្នុងប្រទេសកើនឡើងវិញ ដោយសារបង្វែរពីការនេសាទខុសច្បាប់មកចិញ្ជឹមត្រី ជាពិសេសបង្កើនប្រាក់ចំណូលជាតិតាមរយៈការនាំចេញទៅក្រៅប្រទេស	ត ើក ារ ព ង ្រី ក ការ ច ិញ ្ច ឹម ត្រ ីន ិ ង ស ត ្វ នៅ ក ម្ព ុ ជា ជា ការ Ġ ល្អ ប្រសើរ ដ ែរ ឬ ទេ Ġ ច ូរ ព ន្ យ ល់ Ġ	38	ការ ព ង ្រី ក ការ ច ិញ ្ច ឹម ត្រ ីន ិ ង ស ត ្វ នៅ ក ម្ព ុ ជា ជា ការ Ġ ល្អ ប្រសើរ ព្រ ោះ ជា ប្រ ភព ចំ ណូ ល រ ប ស់ ក សិ ករ ប ន្ ថ ែម លើ ប្រា ក់ ដ ែល បាន មក ពី ការ ដា ំ ដ ុះ Ġ កាត់ បន្ថយ ទៅ លើ ចំ ណា យ ម្ ហ ូប អា ហា រ Ġ និង ធ ្វ ើ ឱ្យ ធ ន ធាន ត្រ ី ក្នុង ប្រ ទេស ក ើន ឡើង វិញ Ġ ដោយ សារ បង ្វ ែរ ពី ការ ន េស ា ទ ខុស ច្ បា ប់ មក ច ិញ ្ ជ ឹម ត្រ ី Ġ ជា ពិ សេ ស បង ្ក ើន ប្រា ក់ ចំ ណូ ល ជាតិ តា ម រយ ៈ ការ នាំ ចេញ ទៅ ក្រ ៅ ប្រ ទេស	135	▁តើ ការ ព ង ្រី ក ការ ច ិ ញ្ច ឹម ត្រ ី និង ស ត ្វ នៅ ក ម្ព ុ ជា ជា ការ ▁ល្អ ប្រសើរ ដ ែរ ឬ ទេ ▁ចូរ ព ន ្យ ល់ ▁	35	▁ការ ព ង ្រី ក ការ ច ិ ញ្ច ឹម ត្រ ី និង ស ត ្វ នៅ ក ម្ព ុ ជា ជា ការ ▁ល្អ ប្រសើរ ព្រ ោះ ជា ប្រ ភព ច ំណ ូល រ ប ស់ ក សិ ករ ប ន ្ថ ែម លើ ប្រ ាក់ ដ ែល បាន មក ពី ការ ដ ាំ ដ ុះ ▁កាត់បន្ថយ ទៅ លើ ច ំណ ាយ ម ្ហ ូប អា ហា រ ▁និង ធ ្វ ើ ឱ្យ ធ ន ធាន ត្រ ី ក្នុង ប្រ ទេស ក ើន ឡើង វិញ ▁ដោយសារ បង ្វ ែរ ពី ការ ន េ សា ទ ខុស ច ្ប ាប់ មក ច ិ ញ្ជ ឹម ត្រ ី ▁ជាពិសេស ប ង្ក ើន ប្រ ាក់ ច ំណ ូល ជាតិ ត ាម រយ ៈ ការ នាំ ចេញ ទៅ ក្រ ៅ ប្រ ទេស	128
ចូរនិយាយដោយសង្ខេបប្រភពដោយនៃការតាងដោយស្បៃកូនស្រី ចូលម្លប់ប្រភពនៃកាន់ដោះសំពះការ និងរាំសាកកន្ទេល ផ្កាស្លាបី ក្នុងការរៀបចំមង្គលការ	null	ប្រភពនៃការតោងស្បៃកូនស្រីចូលប្លម់កាលពីព្រះថោងសព្វព្រះទ័ពចង់បាននាងនាគជាគូគាប់ក៏សុំលោមសេ្នហ៍សិទ្ធីពីនាងនាងនាគទទួលតបថានាងទៅពិគ្រោះយោបល់នឹងព្រះបិតាឋាននាគសិនទើបឆ្លើយតបបានព្រះថោងសុំនាងនាគទៅតាមគាល់បិតានាង នាងនាគយល់ព្រមតែដើម្បីឪ្យព្រះថោងយាងចុះទីពិភពលោកនាគបានព្រះនាងទូលឪ្យអង្គតោងដោយស្បៃដើរពីក្រោយនាងទៅដល់ពិភពនាគសេ្ដចនាគជាបិតាបានផ្សំផ្គិតក្សត្រទាំងពីរគូស្លាមីភរិយានឹងគ្នារួចឪ្យវិលមកគ្រប់គ្រង់នគរគោកធ្លក គឺនគរខ្មែរនេះឯង ប្រភពលោកនៃការកាន់ដាវសំពះការ និងរាំសាកន្ទេល ពីព្រេងនាយមានអាមាត្រម្នាក់ជារាជបម្រើត្រូវចេញទៅច្បាំងតែនាងមានគូដណ្ដឹងម្នាក់ភ្ជាប់ពាក្យរួចស្រេចដោយសន្យាថាបីខែទៀតនឹងរៀបការពេលបីឆ្នាំទើបអាមាត្រនោះមកវិញចំលេងដែលគូដណ្ដឹងផ្ទឹមសំពះនឹងបុរសថ្មី គេក៏ហូតដាវសម្លាប់បុរសនោះរួចនាំនាងនោះចេញទៅដើម្បីរំងាប់ចង្រៃ ម៉ែ ឪ កូនប្រុសស្រីឪ្យអាចារ្យស្លុតីលាងឈាមសាកន្ទេលភ្ជាមដូចនេះទើបពេលផ្ទឹមសំពះការខ្មែរតែងយកដាក់លើដៃឪ្យកូនសំពះផ្នឹមនិងឪ្យអ្នកច្រៀងរាំច្រៀងទំនុកសាកន្ទេង រំងាប់ចង្រៃរហូត ប្រពភនៃផ្កាស្លាបី ពីនាយមានបុរស ៤ នាកចេះវិជ្ជាផ្សេងគ្នា គឺម្នាក់ចេះទាយ ម្នាក់ចេះបាញ់ ម្នាក់ចេះមុជទឹក ម្នាក់ចេះប្រស់ថ្ងៃមួយហតិ្ដលិត្ថពាំបុត្រី កាត់តាមសមុទ្រដែលនោះឆ្លងកាត់រួចក៏បានអនុវត្តន៍វិជ្ជាដែលរៀនចេះរួចសង្រ្គោះបុត្រីពីមរណា ពួកគេតាំងឈ្លោះដណ្ដើមគ្នាជាភរិយាគ្រប់គ្នា ៗព្រះពោធិសត្វក៏សេចក្ដីឪ្យបុរសទាំងបួនសុខកាយ សុខចិត្តដោយឪ្យមនុស្សស្រង់នាងជាទឹកជាប្ដី បុរសចេះទាយជាឪពុក បុរសចេះប្រស់ម្ដាយ និងបុរសចេះបាញ់ជាបង ពេលរៀបការគូស្លាមីភរិយាថ្មីនេះពោធិសត្វបានរៀបផ្កាស្លាច្បងតាងឪពុកម្ដាយ ផ្កាស្លាបន្ទាប់តាមម្ដាយ ផ្កាស្លាពៅតាងបង តាំងពីពេលនោះមកខ្មែរបានប្រកាន់ទំនៀមទម្លាយនេះជារៀងរហូត	null	ប្រភពនៃការតោងស្បៃកូនស្រីចូលប្លម់កាលពីព្រះថោងសព្វព្រះទ័ពចង់បាននាងនាគជាគូគាប់ក៏សុំលោមសេ្នហ៍សិទ្ធីពីនាងនាងនាគទទួលតបថានាងទៅពិគ្រោះយោបល់នឹងព្រះបិតាឋាននាគសិនទើបឆ្លើយតបបានព្រះថោងសុំនាងនាគទៅតាមគាល់បិតានាង នាងនាគយល់ព្រមតែដើម្បីឪ្យព្រះថោងយាងចុះទីពិភពលោកនាគបានព្រះនាងទូលឪ្យអង្គតោងដោយស្បៃដើរពីក្រោយនាងទៅដល់ពិភពនាគសេ្ដចនាគជាបិតាបានផ្សំផ្គិតក្សត្រទាំងពីរគូស្លាមីភរិយានឹងគ្នារួចឪ្យវិលមកគ្រប់គ្រង់នគរគោកធ្លក គឺនគរខ្មែរនេះឯង ប្រភពលោកនៃការកាន់ដាវសំពះការ និងរាំសាកន្ទេល ពីព្រេងនាយមានអាមាត្រម្នាក់ជារាជបម្រើត្រូវចេញទៅច្បាំងតែនាងមានគូដណ្ដឹងម្នាក់ភ្ជាប់ពាក្យរួចស្រេចដោយសន្យាថាបីខែទៀតនឹងរៀបការពេលបីឆ្នាំទើបអាមាត្រនោះមកវិញចំលេងដែលគូដណ្ដឹងផ្ទឹមសំពះនឹងបុរសថ្មី គេក៏ហូតដាវសម្លាប់បុរសនោះរួចនាំនាងនោះចេញទៅដើម្បីរំងាប់ចង្រៃ ម៉ែ ឪ កូនប្រុសស្រីឪ្យអាចារ្យស្លុតីលាងឈាមសាកន្ទេលភ្ជាមដូចនេះទើបពេលផ្ទឹមសំពះការខ្មែរតែងយកដាក់លើដៃឪ្យកូនសំពះផ្នឹមនិងឪ្យអ្នកច្រៀងរាំច្រៀងទំនុកសាកន្ទេង រំងាប់ចង្រៃរហូត ប្រពភនៃផ្កាស្លាបី ពីនាយមានបុរស ៤ នាកចេះវិជ្ជាផ្សេងគ្នា គឺម្នាក់ចេះទាយ ម្នាក់ចេះបាញ់ ម្នាក់ចេះមុជទឹក ម្នាក់ចេះប្រស់ថ្ងៃមួយហតិ្ដលិត្ថពាំបុត្រី កាត់តាមសមុទ្រដែលនោះឆ្លងកាត់រួចក៏បានអនុវត្តន៍វិជ្ជាដែលរៀនចេះរួចសង្រ្គោះបុត្រីពីមរណា ពួកគេតាំងឈ្លោះដណ្ដើមគ្នាជាភរិយាគ្រប់គ្នា ៗព្រះពោធិសត្វក៏សេចក្ដីឪ្យបុរសទាំងបួនសុខកាយ សុខចិត្តដោយឪ្យមនុស្សស្រង់នាងជាទឹកជាប្ដី បុរសចេះទាយជាឪពុក បុរសចេះប្រស់ម្ដាយ និងបុរសចេះបាញ់ជាបង ពេលរៀបការគូស្លាមីភរិយាថ្មីនេះពោធិសត្វបានរៀបផ្កាស្លាច្បងតាងឪពុកម្ដាយ ផ្កាស្លាបន្ទាប់តាមម្ដាយ ផ្កាស្លាពៅតាងបង តាំងពីពេលនោះមកខ្មែរបានប្រកាន់ទំនៀមទម្លាយនេះជារៀងរហូត	ច ូរ និ យា យ ដោយ សង ្ខ េ ប ប្រ ភព ដោយ នៃ ការ តា ង ដោយ ស្ ប ៃ កូ ន ស្រី Ġ ចូល ម្ល ប់ ប្រ ភព នៃ កាន់ ដ ោះ សំ ព ះ ការ Ġ និង រា ំ សា ក ក ន្ទ េ ល ĠâĢĭ ផ្ កាស ្លា បី Ġ ក្នុង ការ រៀបចំ ម ង្គ ល ការ ĠâĢĭ Ġ	57	ប្រ ភព នៃ ការ ត ោង ស្ ប ៃ កូ ន ស្រី ចូល ប្ ល ម ់ កាល ពី ព្រ ះ ថ ោង ស ព្វ ព្រ ះ ទ ័ ព ច ង់ បាន នា ង នា គ ជា គូ គ ាប់ ក ៏ សុ ំ ល ោម សេ ្ន ហ៍ សិ ទ្ធ ី ពី នា ង នា ង នា គ ទទួល ត ប ថា នា ង ទៅ ពិគ្រោះយោបល់ នឹង ព្រ ះ ប ិត ា ឋ ាន នា គ សិ ន ទ ើប ឆ្ លើ យ ត ប បាន ព្រ ះ ថ ោង សុ ំ នា ង នា គ ទៅ តា ម គ ាល់ ប ិត ាន ាង Ġ នា ង នា គ យ ល់ ព្រ ម តែ ដើម ្ប ី ឪ ្យ ព្រ ះ ថ ោង យា ង ច ុះ ទី ពិ ភព លោក នា គ បាន ព្រ ះ នា ង ទូ ល ឪ ្យ អង្គ ត ោង ដោយ ស្ ប ៃ ដ ើរ ពី ក្រ ោយ នា ង ទៅ ដល់ ពិ ភព នា គ សេ ្ ដ ច នា គ ជា ប ិត ាប ាន ផ្ សំ ផ្ គ ិត ក្សត្រ ទ ាំង ពី រ គូ ស្ លា មី ភ រិយា នឹង គ្នា រ ួច ឪ ្យ វិ ល មក គ្រ ប់ គ្រ ង់ ន គរ គោ ក ធ ្ល ក Ġ គ ឺន គរ ខ្ ម ែរ នេះ ឯ ង Ġ ប្រ ភព លោក នៃ ការ កាន់ ដា វ សំ ព ះ ការ Ġ និង រា ំ សា ក ន្ទ េ ល Ġ ពី ព្រ េង នា យ មាន អា មា ត្រ ម្ នាក់ ជា រាជ ប ម្រ ើត ្រ ូវ ចេញ ទៅ ច្ បា ំ ង តែ នា ង មាន គូ ដ ណ ្ ដ ឹង ម្ នាក់ ភ្ជាប់ ពាក្យ រ ួច ស្រ េច ដោយ ស ន្ យា ថា បី ខែ ទៀត នឹង រ ៀប ការ ពេល បី ឆ្នាំ ទ ើប អា មា ត្រ ន ោះ មក វិញ ចំ ល េង ដ ែល គូ ដ ណ ្ ដ ឹង ផ្ ទ ឹម សំ ព ះ នឹង ប ុរ ស ថ ្ម ី Ġ គ េក ៏ ហ ូត ដា វ សម ្លា ប់ ប ុរ ស ន ោះ រ ួច នាំ នា ង ន ោះ ចេញ ទៅ ដើម ្ប ី រំ ង ាប់ ច ង ្រ ៃ Ġ ម៉ ែ Ġ ឪ Ġ កូ ន ប្រ ុស ស្រី ឪ ្យ អា ចារ្យ ស្ ល ុត ី លា ង ឈ ាម សា ក ន្ទ េ ល ភ ្ ជា ម ដូច នេះ ទ ើប ពេល ផ្ ទ ឹម សំ ព ះ ការ ខ្ ម ែរ តែ ង យក ដា ក់ លើ ដៃ ឪ ្យ កូ ន សំ ព ះ ផ្ ន ឹម និង ឪ ្យ អ្នក ច្ រ ៀង រា ំ ច្ រ ៀង ទំ នុ ក សា ក ន្ទ េង Ġ រំ ង ាប់ ច ង ្រ ៃ រ ហ ូត âĢĭ Ġ ប្រ ព ភ នៃ ផ្ កាស ្លា បី Ġ ពី នា យ មាន ប ុរ ស Ġ ៤ Ġ នា ក ច េះ វិជ្ជា ផ្ សេ ង គ្នា Ġ គ ឺ ម្ នាក់ ច េះ ទ ាយ Ġ ម្ នាក់ ច េះ បា ញ ់ Ġ ម្ នាក់ ច េះ ម ុ ជ ទឹក Ġ ម្ នាក់ ច េះ ប្រ ស់ ថ ្ង ៃ មួយ ហ តិ ្ ដ ល ិត ្ថ ពា ំ ប ុត ្រី Ġ កាត់ តា ម សម ុ ទ្រ ដ ែល ន ោះ ឆ្ លង កាត់ រ ួច ក ៏ បាន អនុ វត្ត ន៍ វិជ្ជា ដ ែល រ ៀន ច េះ រ ួច សង ្រ ្ គោ ះ ប ុត ្រី ពី ម រណ ា Ġ ព ួ ក គ េត ាំង ឈ ្ល ោះ ដ ណ ្ ដើម គ្នា ជា ភ រិយា គ្រ ប់ គ្នា Ġ ៗ ព្រ ះ ព ោ ធិ ស ត ្វ ក ៏ សេ ច ក្ ដ ី ឪ ្យ ប ុរ ស ទ ាំង ប ួន សុខ កាយ Ġ សុខ ចិត្ត ដោយ ឪ ្យ ម នុ ស្ស ស្រ ង់ នា ង ជា ទឹក ជា ប្ ដ ី Ġ ប ុរ ស ច េះ ទ ាយ ជា ឪ ពុ ក Ġ ប ុរ ស ច េះ ប្រ ស់ ម្ ដា យ Ġ និង ប ុរ ស ច េះ បា ញ ់ ជា បង Ġ ពេល រ ៀប ការ គូ ស្ លា មី ភ រិយា ថ ្ម ីន េះ ព ោ ធិ ស ត ្វ បាន រ ៀប ផ្ កាស ្លា ច្ បង តា ង ឪ ពុ ក ម្ ដា យ Ġ ផ្ កាស ្លា បន្ទាប់ តា ម ម្ ដា យ Ġ ផ្ កាស ្លា ព ៅ តា ង បង ĠâĢĭ Ġ តាំង ពី ពេល ន ោះ មក ខ្ ម ែរ បាន ប្រ កាន់ ទំ ន ៀម ទ ម្ល ាយ នេះ ជា រ ៀង រ ហ ូត	741	▁ចូរ ន ិយ ាយ ដោយ សង ្ខ េ ប ប្រ ភព ដោយ នៃ ការ តា ង ដោយ ស ្ប ៃ ក ូន ស្រី ▁ចូល ម្ល ប់ ប្រ ភព នៃ កាន់ ដ ោះ ស ំព ះ ការ ▁និង រ ាំ សា ក ក ន្ទ េ ល ▁ផ្កា ស ្លា បី ▁ក្នុង ការ រៀបចំ ម ង្គ ល ការ ▁	56	▁ប្រភព នៃ ការ ត ោង ស ្ប ៃ ក ូន ស្រី ចូល ប ្ល ម ់ កាល ពី ព្រ ះ ថ ោង ស ព្វ ព្រ ះ ទ ័ ព ច ង់ បាន ន ាង នា គ ជា គូ គ ាប់ ក ៏ ស ុំ ល ោម សេ ្ន ហ៍ ស ិទ្ធ ី ពី ន ាង ន ាង នា គ ទទួល ត ប ថា ន ាង ទៅ ពិគ្រោះយោបល់ នឹង ព្រ ះ ប ិត ា ឋ ាន នា គ ស ិន ទ ើប ឆ្ ល ើយ ត ប បាន ព្រ ះ ថ ោង ស ុំ ន ាង នា គ ទៅ ត ាម គ ាល់ ប ិត ាន ាង ▁នាង នា គ យ ល់ ព្រ ម តែ ដើម ្ប ី ឪ ្យ ព្រ ះ ថ ោង យ ាង ច ុះ ទី ពិ ភព លោក នា គ បាន ព្រ ះ ន ាង ទ ូល ឪ ្យ អង្គ ត ោង ដោយ ស ្ប ៃ ដ ើរ ពី ក្រ ោយ ន ាង ទៅ ដល់ ពិ ភព នា គ សេ ្ ដ ច នា គ ជា ប ិត ា បាន ផ្ សំ ផ្ គ ិត ក្សត្រ ទ ាំង ពី រ គូ ស ្លា មី ភ រិយា នឹង គ្នា រ ួច ឪ ្យ វិ ល មក គ្រ ប់ គ្រ ង់ ន គរ គ ោក ធ ្ល ក ▁គឺ ន គរ ខ្ ម ែរ នេះ ឯ ង ▁ប្រភព លោក នៃ ការ កាន់ ដា វ ស ំព ះ ការ ▁និង រ ាំ សា ក ន្ទ េ ល ▁ពី ព្រ េង ន ាយ មាន អា មា ត្រ ម្ នាក់ ជា រាជ ប ម្រ ើ ត្រូវ ចេញ ទៅ ច ្ប ាំង តែ ន ាង មាន គូ ដ ណ ្ ដ ឹង ម្ នាក់ ភ្ជាប់ ពាក្យ រ ួច ស្រ េច ដោយ ស ន ្យា ថា បី ខែ ទៀត នឹង រ ៀប ការ ពេល បី ឆ្នាំ ទ ើប អា មា ត្រ ន ោះ មក វិញ ចំ ល េង ដ ែល គូ ដ ណ ្ ដ ឹង ផ្ ទ ឹម ស ំព ះ នឹង ប ុរ ស ថ ្ម ី ▁គេ ក ៏ ហ ូត ដា វ ស ម្ល ាប់ ប ុរ ស ន ោះ រ ួច នាំ ន ាង ន ោះ ចេញ ទៅ ដើម ្ប ី រំ ង ាប់ ច ង ្រ ៃ ▁ម៉ែ ▁ឪ ▁កូនប្រុស ស្រី ឪ ្យ អា ចារ្យ ស ្ល ុត ី ល ាង ឈ ាម សា ក ន្ទ េ ល ភ ្ ជា ម ដូច នេះ ទ ើប ពេល ផ្ ទ ឹម ស ំព ះ ការ ខ្ ម ែរ ត ែង យក ដ ាក់ លើ ដៃ ឪ ្យ ក ូន ស ំព ះ ផ្ ន ឹម និង ឪ ្យ អ្នក ច ្រ ៀង រ ាំ ច ្រ ៀង ទំ ន ុក សា ក ន្ទ េង ▁រំ ង ាប់ ច ង ្រ ៃ រ ហ ូត ▁ប្រ ព ភ នៃ ផ្ កាស ្លា បី ▁ពី ន ាយ មាន ប ុរ ស ▁៤ ▁នា ក ច េះ វិជ្ជា ផ្ ស េង គ្នា ▁គឺ ម្ នាក់ ច េះ ទ ាយ ▁ម្នាក់ ច េះ ប ាញ់ ▁ម្នាក់ ច េះ ម ុ ជ ទឹក ▁ម្នាក់ ច េះ ប្រ ស់ ថ ្ង ៃ មួយ ហ តិ ្ ដ ល ិ ត្ថ ព ាំ ប ុត ្រី ▁កាត់ ត ាម សម ុ ទ្រ ដ ែល ន ោះ ឆ្ លង កាត់ រ ួច ក ៏ បាន អនុ វត្ត ន៍ វិជ្ជា ដ ែល រ ៀន ច េះ រ ួច សង ្រ ្ គ ោះ ប ុត ្រី ពី ម រ ណា ▁ពួកគេ តាំង ឈ ្ល ោះ ដ ណ ្ ដើម គ្នា ជា ភ រិយា គ្រ ប់ គ្នា ▁ៗ ព្រ ះ ព ោ ធិ ស ត ្វ ក ៏ ស េច ក្ ដ ី ឪ ្យ ប ុរ ស ទ ាំង ប ួន សុខ កាយ ▁សុខចិត្ត ដោយ ឪ ្យ ម នុ ស្ស ស្រ ង់ ន ាង ជា ទឹក ជា ប្ ដ ី ▁បុរស ច េះ ទ ាយ ជា ឪ ព ុក ▁បុរស ច េះ ប្រ ស់ ម្ ដ ាយ ▁និង ប ុរ ស ច េះ ប ាញ់ ជា បង ▁ពេល រ ៀប ការ គូ ស ្លា មី ភ រិយា ថ ្ម ី នេះ ព ោ ធិ ស ត ្វ បាន រ ៀប ផ្ កាស ្លា ច្ បង តា ង ឪ ព ុក ម្ ដ ាយ ▁ផ្កា ស ្លា បន្ទាប់ ត ាម ម្ ដ ាយ ▁ផ្កា ស ្លា ព ៅ តា ង បង ▁តាំងពី ពេល ន ោះ មក ខ្ ម ែរ បាន ប្រ កាន់ ទំ ន ៀម ទ ម្ល ាយ នេះ ជា រ ៀង រ ហ ូត	716
តើផ្ទៃនៃសំបកខួរធំ មានលក្ខណៈ និងនាទី ដូចម្ដេច?	null	ផ្ទៃនៃសំបកខួរធំ មាន ផ្នត់ជាច្រើន ផ្នត់ទាំងនោះបង្កើនផ្ទៃតំបន់សារធាតុប្រផេះ និងបង្កើនបំណិនគិតផងដែរ ក្រៅពីនេះ វាមាននាទី ជាច្រើន រូមមាន សតិបញ្ញា ប្រឌិតញាណ និងការពិចារណា ទទួលពត៌មានពី សរីរាង្គវិញ្ញាណទាំង៥	null	ផ្ទៃនៃសំបកខួរធំ មាន ផ្នត់ជាច្រើន ផ្នត់ទាំងនោះបង្កើនផ្ទៃតំបន់សារធាតុប្រផេះ និងបង្កើនបំណិនគិតផងដែរ ក្រៅពីនេះ វាមាននាទី ជាច្រើន រូមមាន សតិបញ្ញា ប្រឌិតញាណ និងការពិចារណា ទទួលពត៌មានពី សរីរាង្គវិញ្ញាណទាំង៥	ត ើ ផ្ ទ ៃ នៃ សំ ប ក ខ ួរ ធ ំ Ġ មាន ល ក្ខ ណៈ ĠâĢĭ និង នាទី Ġ ដូច ម្ ដ េច ? Ġ	23	ផ្ ទ ៃ នៃ សំ ប ក ខ ួរ ធ ំ Ġ មាន Ġ ផ្ ន ត់ ជា ច្ រ ើន Ġ ផ្ ន ត់ ទ ាំង ន ោះ បង ្ក ើន ផ្ ទ ៃ ត ំ ប ន់ សារ ធាតុ ប្រ ផ េះ Ġ និង បង ្ក ើន ប ំណ ិន គ ិត ផ ង ដ ែរ Ġ ក្រ ៅ ពី នេះ Ġ វា មាន នាទី Ġ ជា ច្ រ ើន Ġ រ ូម មាន Ġ ស តិ ប ញ្ញា Ġ ប្រ ឌ ិត ញ ា ណ Ġ និង ការ ពិ ចារ ណា Ġ ទទួល ព ត ៌ មាន ពី Ġ ស រី រា ង្គ វិញ ្ញ ា ណ ទ ាំង ៥	100	▁តើ ផ្ ទ ៃ នៃ សំ ប ក ខ ួរ ធ ំ ▁មាន ល ក្ខ ណៈ ▁និង នាទី ▁ដូច ម្ ដ េច ? ▁	22	▁ផ្ទៃ នៃ សំ ប ក ខ ួរ ធ ំ ▁មាន ▁ផ្ ន ត់ ជា ច ្រ ើន ▁ផ្ ន ត់ ទ ាំង ន ោះ ប ង្ក ើន ផ្ ទ ៃ ត ំ ប ន់ សារ ធាតុ ប្រ ផ េះ ▁និង ប ង្ក ើន ប ំណ ិន គ ិត ផ ង ដ ែរ ▁ក្រៅពី នេះ ▁វា មាន នាទី ▁ជាច្រើន ▁រ ូម មាន ▁សតិ ប ញ្ញា ▁ប្រ ឌ ិត ញ ា ណ ▁និង ការ ពិ ចារ ណា ▁ទទួល ព ត ៌ មាន ពី ▁សរីរាង្គ វិ ញ្ញា ណ ទ ាំង ៥	88
ដូចម្តេចដែលហៅថា សកល	null	សកលមានន័យថា ជាទំហំទាំងអស់ និងអ្វីៗគ្រប់យ៉ាងស្ថិតនៅក្នុងលំហនេះ សកលមានទំហំធំធេងមិនអាចកំណត់បាន	null	សកលមានន័យថា ជាទំហំទាំងអស់ និងអ្វីៗគ្រប់យ៉ាងស្ថិតនៅក្នុងលំហនេះ សកលមានទំហំធំធេងមិនអាចកំណត់បាន	ដូច ម្ ត េច ដ ែល ហ ៅ ថា Ġ ស ក ល Ġ	12	ស ក ល មាន ន ័យ ថា Ġ ជា ទំ ហ ំ ទ ាំង អ ស់ Ġ និង អ ្វី ៗ គ្រ ប់ យ៉ាង ស្ ថ ិត នៅ ក្នុង លំ ហ នេះ Ġ ស ក ល មាន ទំ ហ ំ ធ ំ ធ េង ម ិន អា ច កំ ណ ត់ បាន	49	▁ដូចម្តេច ដ ែល ហ ៅ ថា ▁សកល ▁	7	▁សកល មាន ន ័យ ថា ▁ជា ទំ ហ ំ ទ ាំង អ ស់ ▁និង អ ្វី ៗ គ្រ ប់ យ៉ាង ស ្ថ ិត នៅ ក្នុង លំ ហ នេះ ▁សកល មាន ទំ ហ ំ ធ ំ ធ េង ម ិន អា ច ក ំណ ត់ បាន	45
ការវិនាសសាបសូន្យនៃសប្រភពសត្វមួយចំនួនបណ្តាលមក ពីកត្តាមនុស្សដែលចេះតែកើនឡើង ទង្វើរបស់មនុស្សមានអ្វីខ្លះ	null	ការវិនាសសាបសូន្យនៃសប្រភពសត្វមួយចំនួនបណ្តាលមក ពីកត្តាមនុស្សដែលចេះតែកើនឡើង ទង្វើរបស់មនុស្សមានដូចជាការបំផ្លាញជំរកដែលនាំឲ្យមានការវិនាសសាបសូន្យប្រភេទសត្វរហូតដល់ ៧៥ ហើយតួលេខចេះតែកើនឡើងថែមទៀត ភាគច្រើនណៃការវិនាសកំពុងតែកើតឡើងក្នុងព្រៃរងទឹកភ្លៀងតំបន់ត្រូពិចនៅពេលគេកាប់ឆ្ការព្រៃយកដីធ្វើស្រែចម្ការ ការសិក្សាស្រាវជ្រាវបានបង្ហាញថាយ៉ាងហោចណាស់ប្រភេទសត្វដែលរស់នៅលើផែនដីប្រហែល ៥០ ច្រើនរស់នៅក្នុងព្រៃរងទឹកភ្លៀងតំបន់ត្រូពិចថ្វីបើព្រៃប្រភេទនេះមានតែ ៧ នៅលើផ្ទៃដីយើងក៏ដោយ ការបរបាញ់ក៏ជាកត្តាមួយដែលបំផ្លាញ់សត្វឲ្យវិនាសសាបសូន្យផងដែរ ការបរបាញ់ស្របច្បាប់ពុំមានចោទជាបញ្ហាសំខាន់ដល់ការវិនាសសាបសូន្យនៅក្នុងប្រទេសណាដែលមានច្បាប់ការពារសត្វព្រៃតឹងតែងទេ ប៉ុន្តែចំពោះប្រទេសកំពុងអភិវឌ្ឍន៍មានប្រទេសកម្ពុជាជាដើមគេបរបាញ់ដើម្បីអាហារ លក់ដូរ ធ្វើជាឳសថផងដែរ ការបរបាញ់សត្វដើម្បីធ្វើពាណិជ្ជកម្មសត្វព្រៃខុសច្បាប់និងនាំទៅដល់ការវិនាសសាបសូន្យនៃប្រភេទសត្វព្រៃ ប្រភេទថនិកសត្វ បក្សី និងល្មូនជាច្រើនរួមទាំងប្រភេទសត្វផ្សេងៗទៀត ដែលកំពុងរងគ្រោះទាំងក្នុងពិភពលោក ទាំងក្នុងតំបន់គេបរបាញ់ដើម្បីធ្វើអាហារ លក់ដូរ ធ្វើជាឳសថព្រមទាំងនាំចេញផងដែរ	null	ការវិនាសសាបសូន្យនៃសប្រភពសត្វមួយចំនួនបណ្តាលមក ពីកត្តាមនុស្សដែលចេះតែកើនឡើង ទង្វើរបស់មនុស្សមានដូចជាការបំផ្លាញជំរកដែលនាំឲ្យមានការវិនាសសាបសូន្យប្រភេទសត្វរហូតដល់ ៧៥ ហើយតួលេខចេះតែកើនឡើងថែមទៀត ភាគច្រើនណៃការវិនាសកំពុងតែកើតឡើងក្នុងព្រៃរងទឹកភ្លៀងតំបន់ត្រូពិចនៅពេលគេកាប់ឆ្ការព្រៃយកដីធ្វើស្រែចម្ការ ការសិក្សាស្រាវជ្រាវបានបង្ហាញថាយ៉ាងហោចណាស់ប្រភេទសត្វដែលរស់នៅលើផែនដីប្រហែល ៥០ ច្រើនរស់នៅក្នុងព្រៃរងទឹកភ្លៀងតំបន់ត្រូពិចថ្វីបើព្រៃប្រភេទនេះមានតែ ៧ នៅលើផ្ទៃដីយើងក៏ដោយ ការបរបាញ់ក៏ជាកត្តាមួយដែលបំផ្លាញ់សត្វឲ្យវិនាសសាបសូន្យផងដែរ ការបរបាញ់ស្របច្បាប់ពុំមានចោទជាបញ្ហាសំខាន់ដល់ការវិនាសសាបសូន្យនៅក្នុងប្រទេសណាដែលមានច្បាប់ការពារសត្វព្រៃតឹងតែងទេ ប៉ុន្តែចំពោះប្រទេសកំពុងអភិវឌ្ឍន៍មានប្រទេសកម្ពុជាជាដើមគេបរបាញ់ដើម្បីអាហារ លក់ដូរ ធ្វើជាឳសថផងដែរ ការបរបាញ់សត្វដើម្បីធ្វើពាណិជ្ជកម្មសត្វព្រៃខុសច្បាប់និងនាំទៅដល់ការវិនាសសាបសូន្យនៃប្រភេទសត្វព្រៃ ប្រភេទថនិកសត្វ បក្សី និងល្មូនជាច្រើនរួមទាំងប្រភេទសត្វផ្សេងៗទៀត ដែលកំពុងរងគ្រោះទាំងក្នុងពិភពលោក ទាំងក្នុងតំបន់គេបរបាញ់ដើម្បីធ្វើអាហារ លក់ដូរ ធ្វើជាឳសថព្រមទាំងនាំចេញផងដែរ	ការ វិ នា ស សា ប ស ូន ្យ នៃ ស ប្រ ភព ស ត ្វ មួយ ចំ ន ួន បណ្ត ាល មក Ġ ពី ក ត្ត ាម នុ ស្ស ដ ែល ច េះ តែ ក ើន ឡើង Ġ ទ ង ្វ ើរ ប ស់ ម នុ ស្ស មាន អ ្វី ខ្ ល ះ Ġ	52	ការ វិ នា ស សា ប ស ូន ្យ នៃ ស ប្រ ភព ស ត ្វ មួយ ចំ ន ួន បណ្ត ាល មក Ġ ពី ក ត្ត ាម នុ ស្ស ដ ែល ច េះ តែ ក ើន ឡើង Ġ ទ ង ្វ ើរ ប ស់ ម នុ ស្ស មាន ដូច ជា ការ ប ំ ផ្ល ាញ ជំ រក ដ ែល នាំ ឲ្យ មាន ការ វិ នា ស សា ប ស ូន ្យ ប្រ ភ េ ទ ស ត ្វ រ ហ ូត ដល់ Ġ ៧ ៥ Ġ ហើយ ត ួល េ ខ ច េះ តែ ក ើន ឡើង ថ ែម ទៀត Ġ ភាគ ច្ រ ើន ណ ៃ ការ វិ នា ស កំ ពុ ង តែ កើត ឡើង ក្នុង ព្រ ៃ រ ង ទឹក ភ្ល ៀង ត ំ ប ន់ ត្រ ូ ពិ ច នៅ ពេល គ េក ាប់ ឆ្ ការ ព្រ ៃ យក ដ ី ធ ្វ ើស ្រ ែ ច ម្ ការ Ġ ការ សិ ក្ស ាស ្រា វ ជ្រ ាវ បាន បង ្ហ ាញ ថា យ៉ាង ហ ោច ណា ស់ ប្រ ភ េ ទ ស ត ្វ ដ ែល រស់ នៅ លើ ផ ែន ដ ី ប្រ ហ ែល Ġ ៥០ Ġ ច្ រ ើន រស់ នៅ ក្នុង ព្រ ៃ រ ង ទឹក ភ្ល ៀង ត ំ ប ន់ ត្រ ូ ពិ ច ថ ្វី ប ើ ព្រ ៃ ប្រ ភ េ ទ នេះ មាន តែ Ġ ៧ ĠâĢĭ នៅ លើ ផ្ ទ ៃ ដ ី យ ើង ក ៏ ដោយ Ġ ការ បរ បា ញ ់ ក ៏ ជា ក ត្ត ាម ួយ ដ ែល ប ំ ផ្ល ាញ់ ស ត ្វ ឲ្យ វិ នា ស សា ប ស ូន ្យ ផ ង ដ ែរ Ġ ការ បរ បា ញ ់ ស្រ ប ច្ បា ប់ ពុ ំ មាន ច ោទ ជា ប ញ ្ហ ាស ំ ខា ន់ ដល់ ការ វិ នា ស សា ប ស ូន ្យ នៅ ក្នុង ប្រ ទេស ណា ដ ែល មាន ច្ បា ប់ ការពារ ស ត ្វ ព្រ ៃ ត ឹង តែ ង ទេ Ġ ប៉ ុន ្ត ែ ចំ ព ោះ ប្រ ទេស កំ ពុ ង អភិវឌ្ឍ ន៍ មាន ប្រ ទេស ក ម្ព ុ ជា ជា ដើម គ េ បរ បា ញ ់ ដើម ្ប ី អា ហា រ Ġ ល ក់ ដ ូរ Ġ ធ ្វ ើ ជា ឳ ស ថ ផ ង ដ ែរ Ġ ការ បរ បា ញ ់ ស ត ្វ ដើម ្ប ី ធ ្វ ើ ពា ណ ិ ជ្ជ កម្ម ស ត ្វ ព្រ ៃ ខុស ច្ បា ប់ និង នាំ ទៅ ដល់ ការ វិ នា ស សា ប ស ូន ្យ នៃ ប្រ ភ េ ទ ស ត ្វ ព្រ ៃ Ġ ប្រ ភ េ ទ ថ និ ក ស ត ្វ Ġ ប ក្ស ី Ġ និង ល ្ម ូន ជា ច្ រ ើន រួម ទ ាំង ប្រ ភ េ ទ ស ត ្វ ផ្ សេ ង ៗ ទៀត Ġ ដ ែល កំ ពុ ង រ ង គ្រ ោះ ទ ាំង ក្នុង ពិ ភព លោក Ġ ទ ាំង ក្នុង ត ំ ប ន់ គ េ បរ បា ញ ់ ដើម ្ប ី ធ ្វ ើ អា ហា រ Ġ ល ក់ ដ ូរ Ġ ធ ្វ ើ ជា ឳ ស ថ ព្រ ម ទ ាំង នាំ ចេញ ផ ង ដ ែរ	518	▁ការ វិ នា ស សា ប ស ូន ្យ នៃ ស ប្រ ភព ស ត ្វ មួយ ចំ ន ួន បណ្ត ាល មក ▁ពី ក ត្ត ាម នុ ស្ស ដ ែល ច េះ ត ែក ើន ឡើង ▁ទង្វើ រ ប ស់ ម នុ ស្ស មាន អ ្វី ខ្ ល ះ ▁	50	▁ការ វិ នា ស សា ប ស ូន ្យ នៃ ស ប្រ ភព ស ត ្វ មួយ ចំ ន ួន បណ្ត ាល មក ▁ពី ក ត្ត ាម នុ ស្ស ដ ែល ច េះ ត ែក ើន ឡើង ▁ទង្វើ រ ប ស់ ម នុ ស្ស មាន ដូច ជា ការ ប ំ ផ្ល ាញ ជំ រក ដ ែល នាំ ឲ្យ មាន ការ វិ នា ស សា ប ស ូន ្យ ប្រ ភ េ ទ ស ត ្វ រ ហ ូត ដល់ ▁៧ ៥ ▁ហើយ ត ួ លេខ ច េះ ត ែក ើន ឡើង ថ ែម ទៀត ▁ភាគ ច ្រ ើន ណ ៃ ការ វិ នា ស ក ំព ុង តែ កើត ឡើង ក្នុង ព្រ ៃ រ ង ទឹក ភ្ល ៀង ត ំ ប ន់ ត្រ ូ ព ិច នៅ ពេល គ េក ាប់ ឆ្ ការ ព្រ ៃ យក ដ ី ធ ្វ ើ ស្រ ែ ច ម្ ការ ▁ការសិក្សា ស្រ ាវ ជ្រ ាវ បាន ប ង្ហ ាញ ថា យ៉ាង ហ ោច ណ ាស់ ប្រ ភ េ ទ ស ត ្វ ដ ែល រស់ នៅ លើ ផ ែន ដ ី ប្រ ហ ែល ▁៥០ ▁ច្រើន រស់ នៅ ក្នុង ព្រ ៃ រ ង ទឹក ភ្ល ៀង ត ំ ប ន់ ត្រ ូ ព ិច ថ ្វី ប ើ ព្រ ៃ ប្រ ភ េ ទ នេះ មាន តែ ▁៧ ▁នៅលើ ផ្ ទ ៃ ដ ី យ ើង ក ៏ ដោយ ▁ការប រ ប ាញ់ ក ៏ ជា ក ត្ត ា មួយ ដ ែល ប ំ ផ្ល ាញ់ ស ត ្វ ឲ្យ វិ នា ស សា ប ស ូន ្យ ផ ង ដ ែរ ▁ការប រ ប ាញ់ ស្រ ប ច ្ប ាប់ ព ុំ មាន ច ោទ ជា ប ញ ្ហ ា សំ ខ ាន់ ដល់ ការ វិ នា ស សា ប ស ូន ្យ នៅ ក្នុង ប្រ ទេស ណា ដ ែល មាន ច ្ប ាប់ ការពារ ស ត ្វ ព្រ ៃ ត ឹង ត ែង ទេ ▁ប៉ុន្តែ ច ំព ោះ ប្រ ទេស ក ំព ុង អភិវឌ្ឍ ន៍ មាន ប្រ ទេស ក ម្ព ុ ជា ជា ដើម គ េ បរ ប ាញ់ ដើម ្ប ី អា ហា រ ▁លក់ដូរ ▁ធ្វើជា ឳ ស ថ ផ ង ដ ែរ ▁ការប រ ប ាញ់ ស ត ្វ ដើម ្ប ី ធ ្វ ើ ពា ណ ិ ជ្ជ កម្ម ស ត ្វ ព្រ ៃ ខុស ច ្ប ាប់ និង នាំ ទៅ ដល់ ការ វិ នា ស សា ប ស ូន ្យ នៃ ប្រ ភ េ ទ ស ត ្វ ព្រ ៃ ▁ប្រភេទ ថ ន ិក ស ត ្វ ▁បក្ស ី ▁និង ល ្ម ូន ជា ច ្រ ើន រួម ទ ាំង ប្រ ភ េ ទ ស ត ្វ ផ្ ស េង ៗ ទៀត ▁ដែល ក ំព ុង រ ង គ្រ ោះ ទ ាំង ក្នុង ពិ ភព លោក ▁ទាំង ក្នុង ត ំ ប ន់ គ េ បរ ប ាញ់ ដើម ្ប ី ធ ្វ ើ អា ហា រ ▁លក់ដូរ ▁ធ្វើជា ឳ ស ថ ព្រ ម ទ ាំង នាំ ចេញ ផ ង ដ ែរ	483
នៅឆ្នាំ ១៩៧៥ តើឩស្សាហកម្មប្រទេសយើងមានស្ថានភាពបែបណា	null	នៅឆ្នាំ ១៩៧៥ គេឃើញឩស្សាហកម្មកម្ពុជាយើងខូចខាតស្ទើរអស់	null	នៅឆ្នាំ ១៩៧៥ គេឃើញឩស្សាហកម្មកម្ពុជាយើងខូចខាតស្ទើរអស់	នៅ ឆ្នាំ Ġ ១៩ ៧ ៥ Ġ ត ើ ឩ ស្សា ហ កម្ម ប្រ ទេស យ ើង មាន ស្ថាន ភាព ប ែប ណា Ġ	21	នៅ ឆ្នាំ Ġ ១៩ ៧ ៥ Ġ គ េ ឃើញ ឩ ស្សា ហ កម្ម âĢĭ ក ម្ព ុ ជា យ ើង ខ ូច ខា ត ស្ទ ើរ អ ស់	26	▁នៅ ឆ្នាំ ▁១៩ ៧ ៥ ▁តើ ឩ ស្សា ហ កម្ម ប្រ ទេស យ ើង មាន ស្ថាន ភាព ប ែប ណា ▁	20	▁នៅ ឆ្នាំ ▁១៩ ៧ ៥ ▁គេ ឃើញ ឩ ស្សា ហ កម្ម ▁កម្ពុជា យ ើង ខ ូច ខា ត ស្ទ ើរ អ ស់	22
តើសមាគមអាស៊ាន សមាជិកប៉ុន្មានប្រទេសប្រទេសណាខ្លះ	null	សមាគមន៍អាស៊ានមាន១០ប្រទេសព្រះរាជាណាចក្រថៃឡង់ដ៏សាធារណរដ្ឋហ្វីលីពីនសហព័ន្ធម៉ាឡេស៊ីសាធារណរដ្ឋឥណ្ឌូនេស៊ីសាធារណរដ្ឋសឹង្ហបុរីសាធារណណេដារុយសាឡឹមសាធារណរដ្ឋសង្គមនិយមរៀតណាមសហព័ន្ធមីយ៉ាន់ម៉ាសាធារណរដ្ឋប្រជាធិបតេយ្យប្រជាមានិតឡាវព្រះរាជណាចក្រកម្ពុជា	null	សមាគមន៍អាស៊ានមាន១០ប្រទេសព្រះរាជាណាចក្រថៃឡង់ដ៏សាធារណរដ្ឋហ្វីលីពីនសហព័ន្ធម៉ាឡេស៊ីសាធារណរដ្ឋឥណ្ឌូនេស៊ីសាធារណរដ្ឋសឹង្ហបុរីសាធារណណេដារុយសាឡឹមសាធារណរដ្ឋសង្គមនិយមរៀតណាមសហព័ន្ធមីយ៉ាន់ម៉ាសាធារណរដ្ឋប្រជាធិបតេយ្យប្រជាមានិតឡាវព្រះរាជណាចក្រកម្ពុជា	ត ើស មា គម អា ស៊ ាន Ġ សម ា ជ ិក ប៉ ុន ្ម ាន ប្រ ទេស ប្រ ទេស ណា ខ្ ល ះ Ġ	23	សម ា គមន៍ អា ស៊ ាន មាន ១០ ប្រ ទេស ព្រ ះ រាជ ា ណា ច ក្រ ថ ៃ ឡង់ ដ ៏ សា ធា រណ រដ្ឋ ហ្វ ី លី ពី ន ស ហ ព ័ន ្ ធម ៉ ា ឡេ ស៊ី សា ធា រណ រដ្ឋ ឥ ណ្ឌ ូន េស ៊ី សា ធា រណ រដ្ឋ ស ឹង ្ហ ប ុរ ី សា ធា រណ ណេ ដា រ ុយ សា ឡ ឹម សា ធា រណ រដ្ឋ សង ្ គម និយម រ ៀត ណា ម ស ហ ព ័ន ្ ធម ី យ៉ា ន់ ម៉ា សា ធា រណ រដ្ឋ ប្រ ជា ធិបតេយ្យ ប្រ ជា មាន ិត ឡា វ ព្រ ះ រាជ ណា ច ក្រ ក ម្ព ុ ជា	115	▁តើ ស មា គម អា ស៊ ាន ▁សមាជិក ប៉ ុន ្ មាន ប្រ ទេស ប្រ ទេស ណា ខ្ ល ះ ▁	20	▁សមាគម ន៍ អា ស៊ ាន មាន ១០ ប្រ ទេស ព្រ ះ រាជ ា ណា ច ក្រ ថ ៃ ឡង់ ដ ៏ សា ធា រណ រដ្ឋ ហ្វ ី លី ពី ន ស ហ ព ័ ន្ធ ម៉ា ឡេ ស៊ី សា ធា រណ រដ្ឋ ឥ ណ្ឌ ូន េ ស៊ី សា ធា រណ រដ្ឋ ស ឹង ្ហ ប ុ រី សា ធា រណ ណេ ដា រ ុយ សា ឡ ឹម សា ធា រណ រដ្ឋ ស ង្គ ម និយម រ ៀត ណា ម ស ហ ព ័ ន្ធ មី យ៉ា ន់ ម៉ា សា ធា រណ រដ្ឋ ប្រ ជា ធិបតេយ្យ ប្រ ជា មាន ិត ឡា វ ព្រ ះ រាជ ណា ច ក្រ ក ម្ព ុ ជា	111
ចូររាប់ឈ្មោះឆ្នាំទាំង១២ និងឈ្មោះសត្វដែលខ្មែរយើងនិយមប្រើ	null	ឈ្មោះឆ្នាំទាំង ១២ និងឈ្មោះសត្វដែលខ្មែរយើងនិយមប្រើមានដូចជាជូត កណ្តុរឆ្លូវ គោខាល ខ្លាថោះ ទន្សាយរោង នាគម្សាញ់ ពស់មមី សេះមមែ ពពែវក ស្វារកា មាន់ចរ ឆ្កែកុរ ជ្រូក	null	ឈ្មោះឆ្នាំទាំង ១២ និងឈ្មោះសត្វដែលខ្មែរយើងនិយមប្រើមានដូចជាជូត កណ្តុរឆ្លូវ គោខាល ខ្លាថោះ ទន្សាយរោង នាគម្សាញ់ ពស់មមី សេះមមែ ពពែវក ស្វារកា មាន់ចរ ឆ្កែកុរ ជ្រូក	ច ូរ រា ប់ ឈ្មោះ ឆ្នាំ ទ ាំង ១ ២ Ġ និង ឈ្មោះ ស ត ្វ ដ ែល ខ្ ម ែរ យ ើង និយម ប្រ ើ Ġ	25	ឈ្មោះ ឆ្នាំ ទ ាំង Ġ ១ ២ Ġ និង ឈ្មោះ ស ត ្វ ដ ែល ខ្ ម ែរ យ ើង និយម ប្រ ើម ាន ដូច ជា ជ ូត Ġ ក ណ្ត ុរ ឆ្ ល ូវ Ġ គោ ខា ល Ġ ខ្ លា ថ ោះ Ġ ទ ន្ សាយ រ ោង Ġ នា គម ្សា ញ ់ Ġ ព ស់ ម មី Ġ សេ ះ ម ម ែ Ġ ព ព ែ វ ក Ġ ស្ វា រក ា Ġ មាន ់ ចរ Ġ ឆ្ ក ែក ុរ Ġ ជ្រ ូក	76	▁ចូរ រ ាប់ ឈ្មោះ ឆ្នាំ ទ ាំង ១ ២ ▁និង ឈ្មោះ ស ត ្វ ដ ែល ខ្ ម ែរ យ ើង និយម ប្រ ើ ▁	24	▁ឈ្មោះ ឆ្នាំ ទ ាំង ▁១២ ▁និង ឈ្មោះ ស ត ្វ ដ ែល ខ្ ម ែរ យ ើង និយម ប្រ ើ មាន ដូច ជា ជ ូត ▁កណ្តុរ ឆ្ ល ូវ ▁គោ ខា ល ▁ខ្លា ថ ោះ ▁ទ ន្ សាយ រ ោង ▁នាគ ម្ ស ាញ់ ▁ពស់ ម មី ▁សេះ ម ម ែ ▁ព ព ែ វ ក ▁ស្វា រ កា ▁មាន់ ចរ ▁ឆ្កែ ក ុរ ▁ជ្រូក	65
តើប្រាសាទព្រះវិហារ ត្រូវបានកសាងឡើងក្នុងរជ្ជកាលនៃព្រះមហាក្សត្រអង្គណាខ្លះ ហើយត្រូវបានបញ្ជលជាបេតិកភណ្ឌពិភពលោកនៅថ្ងៃ ខែ ឆ្នាំ ណា	null	ប្រាសាទព្រះវិហារ ត្រូវបានកសាងឡើងក្នុងរជ្ជកាលនៃព្រះមហាក្សត្រអង្គ ៣ជំនាន់គឺកសាងលើកទី១ ដោយព្រះបាទយសោវ័រ្មនទី១ ពី គស ៨៨៩ ដល់ គស ៩០០កសាងលើកទី២ ដោយព្រះបាទសូរ្យវ័រ្មនទី១ ពី គស ១០០២ ដល់ គស ១០៥០កសាងលើកទី៣ ដោយព្រះបាទសូរ្យវ័រ្មនទី២ ពី គស ១១១៣ ដល់ គស ១១៥០ប្រទេសថៃបានលើកកងទ័ពចូលកាន់កាប់ប្រាសាទព្រះវិហារមកប្រទេសកម្ពុជាវិញនៅឆ្នាំ ២០០៧ ហើយប្រាសាទព្រះហារ ត្រូវបានអង្គការ UNESCO បញ្ជូលជាបេតិកភ័ណ្ឌពិភពលោកនៅថ្ងៃ ០៧ ខែ កក្កដា ឆ្នាំ ២០០៨ នៅទីក្រុងកេបិច ប្រទេសកាណាដា	null	ប្រាសាទព្រះវិហារ ត្រូវបានកសាងឡើងក្នុងរជ្ជកាលនៃព្រះមហាក្សត្រអង្គ ៣ជំនាន់គឺកសាងលើកទី១ ដោយព្រះបាទយសោវ័រ្មនទី១ ពី គស ៨៨៩ ដល់ គស ៩០០កសាងលើកទី២ ដោយព្រះបាទសូរ្យវ័រ្មនទី១ ពី គស ១០០២ ដល់ គស ១០៥០កសាងលើកទី៣ ដោយព្រះបាទសូរ្យវ័រ្មនទី២ ពី គស ១១១៣ ដល់ គស ១១៥០ប្រទេសថៃបានលើកកងទ័ពចូលកាន់កាប់ប្រាសាទព្រះវិហារមកប្រទេសកម្ពុជាវិញនៅឆ្នាំ ២០០៧ ហើយប្រាសាទព្រះហារ ត្រូវបានអង្គការ UNESCO បញ្ជូលជាបេតិកភ័ណ្ឌពិភពលោកនៅថ្ងៃ ០៧ ខែ កក្កដា ឆ្នាំ ២០០៨ នៅទីក្រុងកេបិច ប្រទេសកាណាដា	ត ើប ្រា សា ទ ព្រ ះ វិ ហា រ Ġ ត្រូវ បាន ក សា ង ឡើង ក្នុង រ ជ្ជ កាល នៃ ព្រ ះ ម ហា ក្សត្រ អង្គ ណា ខ្ ល ះ Ġ ហើយ ត្រូវ បាន ប ញ្ជ ល ជា ប េត ិក ភណ្ឌ ពិ ភព លោក នៅ ថ ្ង ៃ Ġ ខែ Ġ ឆ្នាំ Ġ ណា Ġ	52	ប្រា សា ទ ព្រ ះ វិ ហា រ Ġ ត្រូវ បាន ក សា ង ឡើង ក្នុង រ ជ្ជ កាល នៃ ព្រ ះ ម ហា ក្សត្រ អង្គ Ġ ៣ ជំ នា ន់ គ ឺ ក សា ង លើក ទី១ Ġ ដោយ ព្រ ះ បាទ យ ស ោ វ ័រ ្ម ន ទី១ Ġ ពី Ġ គ ស Ġ ៨៨ ៩ Ġ ដល់ Ġ គ ស Ġ ៩០ ០ ក សា ង លើក ទី ២ Ġ ដោយ ព្រ ះ បាទ ស ូរ ្យ វ ័រ ្ម ន ទី១ Ġ ពី Ġ គ ស Ġ ១០ ០ ២ Ġ ដល់ Ġ គ ស Ġ ១០ ៥០ ក សា ង លើក ទី ៣ Ġ ដោយ ព្រ ះ បាទ ស ូរ ្យ វ ័រ ្ម ន ទី ២ Ġ ពី Ġ គ ស Ġ ១ ១ ១ ៣ Ġ ដល់ Ġ គ ស Ġ ១ ១ ៥០ ប្រ ទេស ថ ៃ បាន លើក ក ង ទ ័ ព ចូល កាន់ កា ប់ ប្រា សា ទ ព្រ ះ វិ ហា រ មក ប្រ ទេស ក ម្ព ុ ជា វិញ នៅ ឆ្នាំ Ġ ២០ ០ ៧ Ġ ហើយ ប្រា សា ទ ព្រ ះ ហា រ Ġ ត្រូវ បាន អង្គ ការ ĠUNESCO Ġ ប ញ្ជ ូល ជា ប េត ិក ភ ័ណ្ឌ ពិ ភព លោក នៅ ថ ្ង ៃ Ġ ០ ៧ Ġ ខែ Ġ ក ក្ក ដា Ġ ឆ្នាំ Ġ ២០ ០ ៨ Ġ នៅ ទី ក្រុង ក េ ប ិច Ġ ប្រ ទេស កា ណា ដា ĠâĢĭ	205	▁តើ ប្រា សា ទ ព្រ ះ វិ ហា រ ▁ត្រូវបាន ក សា ង ឡើង ក្នុង រ ជ្ជ កាល នៃ ព្រ ះ ម ហា ក្សត្រ អង្គ ណា ខ្ ល ះ ▁ហើយ ត្រូវ បាន ប ញ្ជ ល ជា ប េត ិក ភណ្ឌ ពិ ភព លោក នៅ ថ ្ង ៃ ▁ខែ ▁ឆ្នាំ ▁ណា ▁	50	▁ប្រាសាទ ព្រ ះ វិ ហា រ ▁ត្រូវបាន ក សា ង ឡើង ក្នុង រ ជ្ជ កាល នៃ ព្រ ះ ម ហា ក្សត្រ អង្គ ▁៣ ជំ ន ាន់ គ ឺ ក សា ង លើក ទី១ ▁ដោយ ព្រ ះ បាទ យ ស ោ វ ័រ ្ម ន ទី១ ▁ពី ▁គ ស ▁ ៨៨ ៩ ▁ដល់ ▁គ ស ▁៩ ០០ ក សា ង លើក ទី ២ ▁ដោយ ព្រ ះ បាទ ស ូរ ្យ វ ័រ ្ម ន ទី១ ▁ពី ▁គ ស ▁១០០ ២ ▁ដល់ ▁គ ស ▁១០ ៥០ ក សា ង លើក ទី ៣ ▁ដោយ ព្រ ះ បាទ ស ូរ ្យ វ ័រ ្ម ន ទី ២ ▁ពី ▁គ ស ▁១១ ១ ៣ ▁ដល់ ▁គ ស ▁១១ ៥០ ប្រ ទេស ថ ៃ បាន លើក ក ង ទ ័ ព ចូល កាន់ ក ាប់ ប្រា សា ទ ព្រ ះ វិ ហា រ មក ប្រ ទេស ក ម្ព ុ ជា វិញ នៅ ឆ្នាំ ▁២០០៧ ▁ហើយ ប្រា សា ទ ព្រ ះ ហា រ ▁ត្រូវបាន អង្គ ការ ▁UNESCO ▁បញ្ជ ូល ជា ប េត ិក ភ ័ណ្ឌ ពិ ភព លោក នៅ ថ ្ង ៃ ▁០៧ ▁ខែ ▁កក្កដា ▁ឆ្នាំ ▁២០០៨ ▁នៅ ទី ក្រុង ក េ ប ិច ▁ប្រទេស កា ណា ដា ▁	189
តើសិលាខូចទ្រង់ទ្រាយដោយសារអ្វី មានប៉ុន្មានប្រភេទ	null	សិលាខូចទ្រង់ទ្រាយដោយសារកម្លាំងមានបីប្រភេទ កម្លាំងរុញផ្ទប់កម្លាំងប្រទាញកម្លាំងបំបាត់	null	សិលាខូចទ្រង់ទ្រាយដោយសារកម្លាំងមានបីប្រភេទ កម្លាំងរុញផ្ទប់កម្លាំងប្រទាញកម្លាំងបំបាត់	ត ើស ិល ា ខ ូច ទ្រ ង់ ទ្រ ាយ ដោយ សារ អ ្វី Ġ មាន ប៉ ុន ្ម ាន ប្រ ភ េ ទ Ġ	23	សិ លា ខ ូច ទ្រ ង់ ទ្រ ាយ ដោយ សារ ក ម្ល ាំង មាន បី ប្រ ភ េ ទ ĠâĢĭ ក ម្ល ាំង រ ុញ ផ្ ទ ប់ ក ម្ល ាំង ប្រ ទ ាញ âĢĭ ក ម្ល ាំង ប ំ បា ត់	40	▁តើ សិ លា ខ ូច ទ្រ ង់ ទ្រ ាយ ដោយ សារ អ ្វី ▁មាន ប៉ ុន ្ មាន ប្រ ភ េ ទ ▁	22	▁សិ លា ខ ូច ទ្រ ង់ ទ្រ ាយ ដោយ សារ ក ម្ល ាំង មាន បី ប្រ ភ េ ទ ▁កម្លាំង រ ុញ ផ្ ទ ប់ ក ម្ល ាំង ប្រ ទ ាញ ▁កម្លាំង ប ំ ប ាត់	36
តើគេអាចសម្គាល់ថា ជាប៉ូលជំរុញសេដ្ឋកិច្ចមួយបានតាមរយៈអ្វី	null	គេអាចសម្គាល់ថាជាប៉ូលជំរុញសេដ្ឋកិច្ចមួយបានតាមរយៈការប្រមូលផ្ដុំ មធ្យោបាយប្រមែប្រមូលព័ត៌មានទាំងឡាយ	null	គេអាចសម្គាល់ថាជាប៉ូលជំរុញសេដ្ឋកិច្ចមួយបានតាមរយៈការប្រមូលផ្ដុំ មធ្យោបាយប្រមែប្រមូលព័ត៌មានទាំងឡាយ	ត ើ គ េ អា ច សម ្ គ ាល់ ថា Ġ ជា ប៉ ូល ជំ រ ុញ សេ ដ្ឋ កិច្ច មួយ បាន តា ម រយ ៈ អ ្វី Ġ	28	គ េ អា ច សម ្ គ ាល់ ថា ជា ប៉ ូល ជំ រ ុញ សេ ដ្ឋ កិច្ច មួយ បាន តា ម រយ ៈ ការ ប្រ ម ូល ផ្ ដ ុំ Ġ ម ធ ្យ ោ បា យ ប្រ ម ែប ្រ ម ូល ព័ត៌មាន ទ ាំង ឡា យ	48	▁តើ គ េ អា ច ស ម្ គ ាល់ ថា ▁ជា ប៉ ូល ជំ រ ុញ សេ ដ្ឋ កិច្ច មួយ បាន ត ាម រយ ៈ អ ្វី ▁	27	▁គេ អា ច ស ម្ គ ាល់ ថា ជា ប៉ ូល ជំ រ ុញ សេ ដ្ឋ កិច្ច មួយ បាន ត ាម រយ ៈ ការ ប្រ ម ូល ផ្ ដ ុំ ▁មធ្យោបាយ ប្រ ម ែ ប្រ ម ូល ព័ត៌មាន ទ ាំង ឡា យ	42
តើលក្ខណៈពិសេសនៃលទ្ធិប្រជាធិបតេយ្យមានលក្ខណៈដូចម្ដេច	null	លក្ខណៈពិសេសនៃលទ្ធិប្រជាធិបតេយ្យនេះ ដែរអ្នកដែលមានអំណាចគ្រប់គ្រងដឹកនាំប្រទេសបាននោះគឺត្រូវបានឆ្លងតាមរយៈការបោះឆ្នោតដោយប្រជាពលរដ្ឋ ហើយអ្នកដេលមានអំណាចជាអ្នកគ្រប់គ្រងដឹងនាំ ប្រទេសបានលុះត្រាតែមានសំលេងឆ្នោតច្រើនជាងគេ ចំណែកឯប្រជាពលរដ្ឋដែលអាចទៅបោះឆ្នោត បានលុះត្រាតែមានសញ្ជាតិជាខ្មែរ មានអាយុពី១៨ ឆ្នាំឡើងទៅមានអត្តសញ្ញាណប័ណ្ណ មានអាស័យដ្ឋានច្បាស់លាល់មិនមែនជាជនវិកចរឹក ហើយសំខាន់ជាងនេះទៅទៀតការបោះឆ្នោតជ្រើសរើសដឹកនាំជួយឪ្យយើងជៀសវាងការបង្ហូរឈាម ដណ្ដើមអំណាចគ្នា លក្ខណៈពិសេសនៃលទ្ធិប្រជាធិបតេយ្យ គឺបុគ្គលមានសិទ្ធិសេរីភាពបញ្ចេញមតិ សារពត៌មានបង្កើតគណបក្សនយោបាយការបោះឆ្នោតដោយសេរី និងយុត្តិធម៌ ពហុនិយម ការអធ្យាស្រ័យ ការផ្ទេរសិទ្ធិអំណាចឪ្យគណបក្ស ឈ្នះឆ្នោតដោយសន្ដិវិធី រដ្ឋាភិបាលមានអព្យាក្រឹត្យផ្នែកនយោបាយ ទើបបែងចែកអំណាចជាបីដើម្បីឪ្យមាន ហើយធ្វើឪ្យមានសេចក្ដីសោមមនុស្សសប្បាយរីករាយនិងជិតសិ្នទ្ធ ជាតិ សេសជួយដោះស្រាយជំលោះ ឬ បញ្ហរបស់ប្រជាពលរដ្ឋពេលដែលមានទំនាស់ដូចជាដីធ្លី កិច្ចសន្យាការលែងលះ និងបញ្ហាផ្សេងៗ ប្រជាក្នុងរបបធិបតេយ្យសេរីប្រជាពលរដ្ឋមានសិទ្ធិបង្កើតម៉ាស៊ីនផ្សព្វផ្សាយពត៌មាននិងបញ្ចេញមតិដោយខ្លួនឯង បានដូចជាសារពត៌មាននិងបញ្ចេញមតិដោយខ្លួនឯង បានដូចជាសារពត៌មានក្នុងវិទ្យុ ទូរទស្សន៍ ទស្សនាវដ្ដី តាមការអនុញ្ញាតិរបស់ក្រសួងពត៌មាន ហើយក្នុងកិច្ចការនយោបាយប្រជាពលរដ្ឋមានសិទ្ធិ បង្កើតអង្គការសមាគមន៍ គណបក្សនយោបាយផ្សេងៗ នៅក្នុងលទ្ធិប្រជាធិបដតេយ្យនេះត្រូវការអោយមានពហុភាព ព្រោះថាមនុស្សទាំងឡាយតែង មានជំនឿនិងគំនិត ប្លែកៗគ្នា មនុស្សដែលរស់នៅក្នុងលទ្ធិប្រជាធិបតេយ្យមនិត្រូវគិតថាមានតែក្រុមខ្លួនទេ ដែលឈ្នះរហូតពោលគឺត្រូវគិតថាអាចនៅមាន ក្រុមដទៃទៀតដែលល្អជាងយើងហើយនឹងអាចឈ្នះយើងនៅពេលក្រោយ	null	លក្ខណៈពិសេសនៃលទ្ធិប្រជាធិបតេយ្យនេះ ដែរអ្នកដែលមានអំណាចគ្រប់គ្រងដឹកនាំប្រទេសបាននោះគឺត្រូវបានឆ្លងតាមរយៈការបោះឆ្នោតដោយប្រជាពលរដ្ឋ ហើយអ្នកដេលមានអំណាចជាអ្នកគ្រប់គ្រងដឹងនាំ ប្រទេសបានលុះត្រាតែមានសំលេងឆ្នោតច្រើនជាងគេ ចំណែកឯប្រជាពលរដ្ឋដែលអាចទៅបោះឆ្នោត បានលុះត្រាតែមានសញ្ជាតិជាខ្មែរ មានអាយុពី១៨ ឆ្នាំឡើងទៅមានអត្តសញ្ញាណប័ណ្ណ មានអាស័យដ្ឋានច្បាស់លាល់មិនមែនជាជនវិកចរឹក ហើយសំខាន់ជាងនេះទៅទៀតការបោះឆ្នោតជ្រើសរើសដឹកនាំជួយឪ្យយើងជៀសវាងការបង្ហូរឈាម ដណ្ដើមអំណាចគ្នា លក្ខណៈពិសេសនៃលទ្ធិប្រជាធិបតេយ្យ គឺបុគ្គលមានសិទ្ធិសេរីភាពបញ្ចេញមតិ សារពត៌មានបង្កើតគណបក្សនយោបាយការបោះឆ្នោតដោយសេរី និងយុត្តិធម៌ ពហុនិយម ការអធ្យាស្រ័យ ការផ្ទេរសិទ្ធិអំណាចឪ្យគណបក្ស ឈ្នះឆ្នោតដោយសន្ដិវិធី រដ្ឋាភិបាលមានអព្យាក្រឹត្យផ្នែកនយោបាយ ទើបបែងចែកអំណាចជាបីដើម្បីឪ្យមាន ហើយធ្វើឪ្យមានសេចក្ដីសោមមនុស្សសប្បាយរីករាយនិងជិតសិ្នទ្ធ ជាតិ សេសជួយដោះស្រាយជំលោះ ឬ បញ្ហរបស់ប្រជាពលរដ្ឋពេលដែលមានទំនាស់ដូចជាដីធ្លី កិច្ចសន្យាការលែងលះ និងបញ្ហាផ្សេងៗ ប្រជាក្នុងរបបធិបតេយ្យសេរីប្រជាពលរដ្ឋមានសិទ្ធិបង្កើតម៉ាស៊ីនផ្សព្វផ្សាយពត៌មាននិងបញ្ចេញមតិដោយខ្លួនឯង បានដូចជាសារពត៌មាននិងបញ្ចេញមតិដោយខ្លួនឯង បានដូចជាសារពត៌មានក្នុងវិទ្យុ ទូរទស្សន៍ ទស្សនាវដ្ដី តាមការអនុញ្ញាតិរបស់ក្រសួងពត៌មាន ហើយក្នុងកិច្ចការនយោបាយប្រជាពលរដ្ឋមានសិទ្ធិ បង្កើតអង្គការសមាគមន៍ គណបក្សនយោបាយផ្សេងៗ នៅក្នុងលទ្ធិប្រជាធិបដតេយ្យនេះត្រូវការអោយមានពហុភាព ព្រោះថាមនុស្សទាំងឡាយតែង មានជំនឿនិងគំនិត ប្លែកៗគ្នា មនុស្សដែលរស់នៅក្នុងលទ្ធិប្រជាធិបតេយ្យមនិត្រូវគិតថាមានតែក្រុមខ្លួនទេ ដែលឈ្នះរហូតពោលគឺត្រូវគិតថាអាចនៅមាន ក្រុមដទៃទៀតដែលល្អជាងយើងហើយនឹងអាចឈ្នះយើងនៅពេលក្រោយ	ត ើ ល ក្ខ ណៈ ពិ សេ ស នៃ ល ទ្ធិ ប្រ ជា ធិបតេយ្យ មាន ល ក្ខ ណៈ ដូច ម្ ដ េច Ġ	22	ល ក្ខ ណៈ ពិ សេ ស នៃ ល ទ្ធិ ប្រ ជា ធិបតេយ្យ នេះ Ġ ដ ែរ អ្នក ដ ែល មាន អ ំណ ា ច គ្រ ប់ គ្រ ង ដ ឹក នាំ ប្រ ទេស បាន ន ោះ គ ឺត ្រ ូវ បាន ឆ្ លង តា ម រយ ៈ ការ ប ោះ ឆ្ ន ោត ដោយ ប្រ ជា ពល រដ្ឋ Ġ ហើយ អ្នក ដ េ ល មាន អ ំណ ា ច ជា អ្នក គ្រ ប់ គ្រ ង ដ ឹង នាំ Ġ ប្រ ទេស បាន ល ុះ ត្រា តែ មាន សំ ល េង ឆ្ ន ោត ច្ រ ើន ជា ង គ េ Ġ ចំ ណ ែក ឯ ប្រ ជា ពល រដ្ឋ ដ ែល អា ច ទៅ ប ោះ ឆ្ ន ោត âĢĭ Ġ បាន ល ុះ ត្រា តែ មាន ស ញ្ជ ាត ិ ជា ខ្ ម ែរ Ġ មាន អា យ ុ ពី ១ ៨ Ġ ឆ្នាំ ឡើង ទៅ មាន អ ត្ត ស ញ្ញា ណ ប ័ ណ្ណ Ġ មាន អា ស ័យ ដ្ឋាន ច្ បា ស់ លា ល់ ម ិន ម ែន ជា ជន វិ ក ចរ ឹក Ġ ហើយ សំ ខា ន់ ជា ង នេះ ទៅ ទៀត ការ ប ោះ ឆ្ ន ោត ជ្រ ើស រ ើស ដ ឹក នាំ ជ ួយ ឪ ្យ យ ើង ជ ៀស វា ង ការ បង ្ហ ូរ ឈ ាម Ġ ដ ណ ្ ដើម អ ំណ ា ច គ្នា Ġ ល ក្ខ ណៈ ពិ សេ ស នៃ ល ទ្ធិ ប្រ ជា ធិបតេយ្យ Ġ គ ឺ ប ុ គ្គ ល មាន សិ ទ្ធិ សេ រី ភាព បញ្ច េញ ម តិ Ġ សារ ព ត ៌ មាន បង ្ក ើត គ ណ ប ក្ស ន យោ បា យក ារ ប ោះ ឆ្ ន ោត ដោយ សេ រី Ġ និង យុត្តិ ធម៌ Ġ ព ហ ុន ិយ ម Ġ ការ អ ធ ្យា ស្រ ័យ Ġ ការ ផ្ ទេ រស ិទ្ធ ិ អ ំណ ា ច âĢĭ ឪ ្យ គ ណ ប ក្ស Ġ ឈ ្ន ះ ឆ្ ន ោត ដោយ ស ន្ ដ ិ វិ ធី Ġ រដ្ឋ ា ភិ បាល មាន អ ព្យា ក្រ ឹត ្យ ផ្ ន ែក ន យោ បា យ Ġ ទ ើប ប ែង ច ែក អ ំណ ា ច ជា បី ដើម ្ប ី ឪ ្យ មាន Ġ ហើយ ធ ្វ ើ ឪ ្យ មាន សេ ច ក្ ដ ី ស ោម ម នុ ស្ស សប្បាយ រីករាយ និង ជ ិត សិ ្ន ទ្ធ Ġ ជាតិ Ġ សេ ស ជ ួយ ដ ោះ ស្រ ាយ ជំ ល ោះ Ġ ឬ Ġ ប ញ ្ហ រ ប ស់ ប្រ ជា ពល រដ្ឋ ពេល ដ ែល មាន ទំ នា ស់ ដូច ជា ដ ី ធ ្ល ី âĢĭ Ġ កិច្ច ស ន្ យា ការ លែង ល ះ Ġ និង ប ញ ្ហ ា ផ្ សេ ង ៗ Ġ ប្រ ជា ក្នុង រ ប ប ធិបតេយ្យ âĢĭ សេ រី ប្រ ជា ពល រដ្ឋ មាន សិ ទ្ធិ បង ្ក ើត ម៉ា ស៊ី ន ផ្ ស ព្វ ផ្សាយ ព ត ៌ មាន និង បញ្ច េញ ម តិ ដោយ ខ្លួន ឯ ង Ġ បាន ដូច ជា សារ ព ត ៌ មាន និង បញ្ច េញ ម តិ ដោយ ខ្លួន ឯ ង Ġ បាន ដូច ជា សារ ព ត ៌ មាន ក្នុង វិ ទ ្យ ុ Ġ ទូ រ ទស្សន៍ Ġ ទ ស្ស នា វ ដ ្ ដ ី âĢĭ Ġ តា មក ារ អនុ ញ្ញា តិ រ ប ស់ ក្រ ស ួង ព ត ៌ មាន Ġ ហើយ ក្នុង កិច្ច ការ ន យោ បា យ ប្រ ជា ពល រដ្ឋ មាន សិ ទ្ធិ Ġ បង ្ក ើត អង្គ ការ សម ា គមន៍ âĢĭ Ġ គ ណ ប ក្ស ន យោ បា យ ផ្ សេ ង ៗ Ġ នៅ ក្នុង ល ទ្ធិ ប្រ ជា ធិ ប ដ ត េយ្យ នេះ ត្រូវ ការ អោយ មាន ព ហ ុ ភាព âĢĭ Ġ ព្រ ោះ ថា ម នុ ស្ស ទ ាំង ឡា យ តែ ង Ġ មាន ជំ ន ឿន ិ ង គ ំ និ ត Ġ ប្លែក ៗ គ្នា Ġ ម នុ ស្ស ដ ែល រស់ នៅ ក្នុង ល ទ្ធិ ប្រ ជា ធិបតេយ្យ ម និ ត្រូវ គ ិត ថា មាន តែ ក្រុម ខ្លួន ទេ Ġ ដ ែល ឈ ្ន ះ រ ហ ូត ព ោល គ ឺត ្រ ូវ គ ិត ថា អា ច នៅ មាន Ġ ក្រុម ដ ទ ៃ ទៀត ដ ែល ល្អ ជា ង យ ើង ហើយ នឹង អា ច ឈ ្ន ះ យ ើង នៅ ពេល ក្រ ោយ	671	▁តើ ល ក្ខ ណៈ ពិ ស េស នៃ ល ទ្ធិ ប្រ ជា ធិបតេយ្យ មាន ល ក្ខ ណៈ ដូច ម្ ដ េច ▁	21	▁លក្ខណៈ ពិ ស េស នៃ ល ទ្ធិ ប្រ ជា ធិបតេយ្យ នេះ ▁ដែរ អ្នក ដ ែល មាន អ ំ ណា ច គ្រ ប់ គ្រ ង ដ ឹក នាំ ប្រ ទេស បាន ន ោះ គ ឺ ត្រូវ បាន ឆ្ លង ត ាម រយ ៈ ការ ប ោះ ឆ្ ន ោត ដោយ ប្រ ជា ពល រដ្ឋ ▁ហើយ អ្នក ដ េ ល មាន អ ំ ណា ច ជា អ្នក គ្រ ប់ គ្រ ង ដ ឹង នាំ ▁ប្រទេស បាន ល ុះ ត្រា តែ មាន សំ ល េង ឆ្ ន ោត ច ្រ ើន ជា ង គ េ ▁ចំណែកឯ ប្រ ជា ពល រដ្ឋ ដ ែល អា ច ទៅ ប ោះ ឆ្ ន ោត ▁បាន ល ុះ ត្រា តែ មាន ស ញ្ជ ា តិ ជា ខ្ ម ែរ ▁មាន អ ាយ ុ ពី ១ ៨ ▁ឆ្នាំ ឡើង ទៅ មាន អ ត្ត ស ញ្ញា ណ ប ័ ណ្ណ ▁មាន អា ស ័យ ដ្ឋាន ច ្ប ាស់ ល ាល់ ម ិន ម ែន ជា ជន វិ ក ចរ ឹក ▁ហើយ សំ ខ ាន់ ជា ង នេះ ទៅ ទៀត ការ ប ោះ ឆ្ ន ោត ជ្រ ើស រ ើស ដ ឹក នាំ ជ ួយ ឪ ្យ យ ើង ជ ៀស វ ាង ការ ប ង្ហ ូរ ឈ ាម ▁ដ ណ ្ ដើម អ ំ ណា ច គ្នា ▁លក្ខណៈ ពិ ស េស នៃ ល ទ្ធិ ប្រ ជា ធិបតេយ្យ ▁គឺ ប ុ គ្គ ល មាន សិ ទ្ធិ សេ រី ភាព បញ្ច េញ ម តិ ▁សារ ព ត ៌ មាន ប ង្ក ើត គ ណ ប ក្ស ន យោ ប ាយ ការ ប ោះ ឆ្ ន ោត ដោយ សេ រី ▁និង យុត្តិ ធម៌ ▁ពហុ និយម ▁ការអ ធ ្យា ស្រ ័យ ▁ការផ្ទេរ សិ ទ្ធិ អ ំ ណា ច ▁ឪ ្យ គ ណ ប ក្ស ▁ឈ្នះ ឆ្ ន ោត ដោយ ស ន្ ដ ិ វិ ធី ▁រដ្ឋាភិបាល មាន អ ព្យា ក្រ ឹត ្យ ផ្ ន ែក ន យោ ប ាយ ▁ទើប ប ែង ច ែក អ ំ ណា ច ជា បី ដើម ្ប ី ឪ ្យ មាន ▁ហើយ ធ ្វ ើ ឪ ្យ មាន ស េច ក្ ដ ី ស ោម ម នុ ស្ស សប្បាយ រីករាយ និង ជ ិត សិ ្ន ទ្ធ ▁ជាតិ ▁ស េស ជ ួយ ដ ោះ ស្រ ាយ ជំ ល ោះ ▁ឬ ▁បញ្ ហ រ ប ស់ ប្រ ជា ពល រដ្ឋ ពេល ដ ែល មាន ទំ ន ាស់ ដូច ជា ដ ី ធ ្ល ី ▁កិច្ចសន្យា ការ លែង ល ះ ▁និង ប ញ ្ហ ា ផ្ ស េង ៗ ▁ប្រជា ក្នុង រ ប ប ធិបតេយ្យ ▁សេរី ប្រ ជា ពល រដ្ឋ មាន សិ ទ្ធិ ប ង្ក ើត ម៉ា ស៊ី ន ផ្ ស ព្វ ផ្សាយ ព ត ៌ មាន និង បញ្ច េញ ម តិ ដោយ ខ្លួន ឯ ង ▁បាន ដូច ជា សារ ព ត ៌ មាន និង បញ្ច េញ ម តិ ដោយ ខ្លួន ឯ ង ▁បាន ដូច ជា សារ ព ត ៌ មាន ក្នុង វិ ទ ្យ ុ ▁ទូរទស្សន៍ ▁ទស្សនា វ ដ ្ ដ ី ▁តាម ការ អនុ ញ្ញា តិ រ ប ស់ ក្រ ស ួង ព ត ៌ មាន ▁ហើយ ក្នុង កិច្ច ការ ន យោ ប ាយ ប្រ ជា ពល រដ្ឋ មាន សិ ទ្ធិ ▁បង្កើត អង្គ ការ ស មា គមន៍ ▁គណបក្ស ន យោ ប ាយ ផ្ ស េង ៗ ▁នៅក្នុង ល ទ្ធិ ប្រ ជា ធិ ប ដ ត េយ្យ នេះ ត្រូវ ការ អោយ មាន ព ហ ុ ភាព ▁ព្រោះថា ម នុ ស្ស ទ ាំង ឡា យ ត ែង ▁មាន ជំ ន ឿ និង គ ំ ន ិត ▁ប្លែក ៗ គ្នា ▁មនុស្ស ដ ែល រស់ នៅ ក្នុង ល ទ្ធិ ប្រ ជា ធិបតេយ្យ ម និ ត្រូវ គ ិត ថា មាន តែ ក្រុម ខ្លួន ទេ ▁ដែល ឈ ្ន ះ រ ហ ូត ព ោល គ ឺ ត្រូវ គ ិត ថា អា ច នៅ មាន ▁ក្រុម ដ ទ ៃ ទៀត ដ ែល ល្អ ជា ង យ ើង ហើយ នឹង អា ច ឈ ្ន ះ យ ើង នៅ ពេល ក្រ ោយ	623
តើប្រាសាទបុរាណខ្មែរមានឈ្មោះអ្វីខ្លះតើមានផលប៉ះពាល់អ្វីខ្លះ	null	ប្រាសាទបុរាណខ្មែរ ដែលរាជរដ្ឋភិបាលបញ្ចូលទៅក្នុងបញ្ជីបេតិកភណ្ឌពិភពលោកមានប្រាសាទអង្គរវត្ត ស្ថិតក្នុងខេត្ត សៀមរាប បញ្ចូលនៅថ្ងៃទី២៤ ខែ ធ្នូ ១៩៩២ ប្រាសាទព្រះវិហារ ស្ថិតក្នុងខេត្ត ព្រះវិហារ បញ្ចូលនៅថ្ងៃទី ០៧ ខែកក្កដា ឆ្នាំ ២០០៨ប្រាសាទសំបូរព្រៃគុក ស្ថិតក្នុងខេត្ត កំពង់ធំ បញ្ចូលនៅថ្ងៃទី ០៨ ខែកក្កដា ឆ្នាំ ២០១៧	null	ប្រាសាទបុរាណខ្មែរ ដែលរាជរដ្ឋភិបាលបញ្ចូលទៅក្នុងបញ្ជីបេតិកភណ្ឌពិភពលោកមានប្រាសាទអង្គរវត្ត ស្ថិតក្នុងខេត្ត សៀមរាប បញ្ចូលនៅថ្ងៃទី២៤ ខែ ធ្នូ ១៩៩២ ប្រាសាទព្រះវិហារ ស្ថិតក្នុងខេត្ត ព្រះវិហារ បញ្ចូលនៅថ្ងៃទី ០៧ ខែកក្កដា ឆ្នាំ ២០០៨ប្រាសាទសំបូរព្រៃគុក ស្ថិតក្នុងខេត្ត កំពង់ធំ បញ្ចូលនៅថ្ងៃទី ០៨ ខែកក្កដា ឆ្នាំ ២០១៧	ត ើប ្រា សា ទ ប ុរ ា ណ ខ្ ម ែរ មាន ឈ្មោះ អ ្វី ខ្ ល ះ ត ើម ាន ផល ប៉ ះ ពា ល់ អ ្វី ខ្ ល ះ Ġ	32	ប្រា សា ទ ប ុរ ា ណ ខ្ ម ែរ Ġ ដ ែល រាជ រដ្ឋ ភិ បាល បញ្ចូល ទៅ ក្នុង ប ញ្ជ ី ប េត ិក ភណ្ឌ ពិ ភព លោក មាន ប្រា សា ទ អង្គ រ វត្ត Ġ ស្ ថ ិត ក្នុង ខ េត ្ត Ġ ស ៀម រា ប Ġ បញ្ចូល នៅ ថ ្ង ៃ ទី ២ ៤ Ġ ខែ Ġ ធ្នូ Ġ ១៩ ៩ ២ Ġ ប្រា សា ទ ព្រ ះ វិ ហា រ Ġ ស្ ថ ិត ក្នុង ខ េត ្ត Ġ ព្រ ះ វិ ហា រ Ġ បញ្ចូល នៅ ថ ្ង ៃ ទី Ġ ០ ៧ Ġ ខែ ក ក្ក ដា Ġ ឆ្នាំ Ġ ២០ ០ ៨ ប្រា សា ទ សំ បូ រ ព្រ ៃ គ ុក Ġ ស្ ថ ិត ក្នុង ខ េត ្ត Ġ កំ ព ង់ ធ ំ Ġ បញ្ចូល នៅ ថ ្ង ៃ ទី Ġ ០ ៨ Ġ ខែ ក ក្ក ដា Ġ ឆ្នាំ Ġ ២០ ១ ៧	134	▁តើ ប្រា សា ទ ប ុរ ា ណ ខ្ ម ែរ មាន ឈ្មោះ អ ្វី ខ្ ល ះ ត ើ មាន ផល ប៉ ះ ព ាល់ អ ្វី ខ្ ល ះ ▁	31	▁ប្រាសាទ ប ុរ ា ណ ខ្ ម ែរ ▁ដែល រាជ រដ្ឋ ភិ បាល បញ្ចូល ទៅ ក្នុង ប ញ្ជ ី ប េត ិក ភណ្ឌ ពិ ភព លោក មាន ប្រា សា ទ អង្គ រ វត្ត ▁ស្ថិត ក្នុង ខ េ ត្ត ▁សៀមរាប ▁បញ្ចូល នៅ ថ ្ង ៃ ទី ២ ៤ ▁ខែ ▁ធ្នូ ▁១៩ ៩ ២ ▁ប្រាសាទ ព្រ ះ វិ ហា រ ▁ស្ថិត ក្នុង ខ េ ត្ត ▁ព្រះវិហារ ▁បញ្ចូល នៅ ថ ្ង ៃ ទី ▁០៧ ▁ខែកក្កដា ▁ឆ្នាំ ▁២០០៨ ប្រា សា ទ សំ ប ូរ ព្រ ៃ គ ុក ▁ស្ថិត ក្នុង ខ េ ត្ត ▁កំពង់ធំ ▁បញ្ចូល នៅ ថ ្ង ៃ ទី ▁០៨ ▁ខែកក្កដា ▁ឆ្នាំ ▁២០១៧	100
ដូចម្តេចដែលហៅថា ព្រហ្មមុខ៤ នៃប្រាសាទបាយ័ន	null	ព្រហ្មមុខ៤ នៃប្រាសាទបាយ័នតំណាងព្រហ្មវិហារធម៌ មេត្តា ករុណា មុទិតា ឧបេក្ខាជាមុខរបស់ព្រះពោធិសត្វ លោកេស្វរៈ រឺអវលោកេស្វរៈ តំណាងអោយព្រះ បាទជ័យវរ្ម័នទី៧មុខ៤ វង់ភក្រ្ត័ញញឹម ប្រិយប្រីយ៍ ភ្នែកបិទព្រឹមៗសំលឹងចុះក្រោមញញឹម ក្នុងក្តីសង្ឃឹមប្រកបដោយភាពអាថ៌កំបាំងតាមរយៈបបូរមាត់ ព្រោះ ពោធិសត្វបានស្ថិតនៅលើ ជីវិត របស់សត្វលោក ញញឹម ព្រោះព្រះអង្គបានបង្រួបបង្រួមអោយមានសន្តិភាពបានស្វែងរកក្តីស្ងប់ ឈ្នះខ្លួនឯង ឈ្នះលើបុគ្គលបាបធម៌ញញឹម ព្រោះឃើញវប្បធម៌ អរិធម៌សម័យនោះរុងរឿងញញឹមព្រោះព្រះអង្គបានប្រោសសត្វលោក ឱ្យឆ្លងផុតពីសេចក្តីទុក្ខ និងផ្លូវរំលត់ទុក្ខភ្នែកបិតព្រឹមៗគឺជាកាយវិការ តាំងសមាធិហៅថា មុទ្រៈរបស់ព្រះសម្មាសម្ពុទ្ធប្រើបញ្ញាចក្ខុដែលអាចមើលឃើញវែងឆ្ងាយគ្មានទីកំណត់ខុសពីការប្រើចក្ខុ ដែលអាចមើលឃើញក្នុងចំងាយមួយមានកំនត់គឺជាការប្រមើល មើលពីជីវិតសត្វលោកដែលមានភព្វ័ អត់ភព្វ័	null	ព្រហ្មមុខ៤ នៃប្រាសាទបាយ័នតំណាងព្រហ្មវិហារធម៌ មេត្តា ករុណា មុទិតា ឧបេក្ខាជាមុខរបស់ព្រះពោធិសត្វ លោកេស្វរៈ រឺអវលោកេស្វរៈ តំណាងអោយព្រះ បាទជ័យវរ្ម័នទី៧មុខ៤ វង់ភក្រ្ត័ញញឹម ប្រិយប្រីយ៍ ភ្នែកបិទព្រឹមៗសំលឹងចុះក្រោមញញឹម ក្នុងក្តីសង្ឃឹមប្រកបដោយភាពអាថ៌កំបាំងតាមរយៈបបូរមាត់ ព្រោះ ពោធិសត្វបានស្ថិតនៅលើ ជីវិត របស់សត្វលោក ញញឹម ព្រោះព្រះអង្គបានបង្រួបបង្រួមអោយមានសន្តិភាពបានស្វែងរកក្តីស្ងប់ ឈ្នះខ្លួនឯង ឈ្នះលើបុគ្គលបាបធម៌ញញឹម ព្រោះឃើញវប្បធម៌ អរិធម៌សម័យនោះរុងរឿងញញឹមព្រោះព្រះអង្គបានប្រោសសត្វលោក ឱ្យឆ្លងផុតពីសេចក្តីទុក្ខ និងផ្លូវរំលត់ទុក្ខភ្នែកបិតព្រឹមៗគឺជាកាយវិការ តាំងសមាធិហៅថា មុទ្រៈរបស់ព្រះសម្មាសម្ពុទ្ធប្រើបញ្ញាចក្ខុដែលអាចមើលឃើញវែងឆ្ងាយគ្មានទីកំណត់ខុសពីការប្រើចក្ខុ ដែលអាចមើលឃើញក្នុងចំងាយមួយមានកំនត់គឺជាការប្រមើល មើលពីជីវិតសត្វលោកដែលមានភព្វ័ អត់ភព្វ័	ដូច ម្ ត េច ដ ែល ហ ៅ ថា Ġ ព្រ ហ្ម មុខ ៤ Ġ នៃ ប្រា សា ទ បា យ ័ន Ġ	20	ព្រ ហ្ម មុខ ៤ Ġ នៃ ប្រា សា ទ បា យ ័ន ត ំណ ាង ព្រ ហ្ម វិ ហា រ ធម៌ Ġ មេ ត្ត ា Ġ ករ ុ ណា Ġ ម ុ ទិ តា Ġ ឧ ប េក ្ខ ា ជា មុខ រ ប ស់ ព្រ ះ ព ោ ធិ ស ត ្វ Ġ លោក េស ្វ រៈ Ġ រ ឺ អ វ លោក េស ្វ រៈ Ġ ត ំណ ាង អោយ ព្រ ះ Ġ បាទ ជ ័យ វរ ្ម ័ន ទី ៧ មុខ ៤ Ġ វ ង់ ភ ក្រ ្ត ័ ញ ញ ឹម Ġ ប្រ ិយ ប្រ ីយ៍ Ġ ភ ្ន ែក ប ិ ទ ព្រ ឹម ៗ សំ ល ឹង ច ុះ ក្រោម ញ ញ ឹម Ġ ក្នុង ក្តី សង ្ ឃ ឹម ប្រ ក ប ដោយ ភាព អា ថ ៌ កំ បា ំ ង តា ម រយ ៈ ប បូ រ មា ត់ Ġ ព្រ ោះ Ġ ព ោ ធិ ស ត ្វ បាន ស្ ថ ិត នៅ លើ Ġ ជីវ ិត Ġ រ ប ស់ ស ត ្វ លោក Ġ ញ ញ ឹម Ġ ព្រ ោះ ព្រ ះ អង្គ បាន បង ្រ ួ ប បង ្រ ួ ម អោយ មាន ស ន្ត ិ ភាព បាន ស្ វ ែង រក ក្តី ស្ ង ប់ Ġ ឈ ្ន ះ ខ្លួន ឯ ង Ġ ឈ ្ន ះ លើ ប ុ គ្គ ល បា ប ធម៌ ញ ញ ឹម Ġ ព្រ ោះ ឃើញ វ ប្ប ធម៌ Ġ អ រិ ធម៌ សម័យ ន ោះ រ ុង រឿង ញ ញ ឹម ព្រ ោះ ព្រ ះ អង្គ បាន ប្រ ោស ស ត ្វ លោក Ġ ឱ្យ ឆ្ លង ផ ុត ពី សេ ច ក្តី ទុក្ខ Ġ និង ផ្ល ូវ រំ ល ត់ ទុក្ខ ភ ្ន ែក ប ិត ព្រ ឹម ៗ គ ឺ ជា កាយ វិ ការ Ġ តាំង សម ា ធិ ហ ៅ ថា Ġ ម ុ ទ្រ ៈ រ ប ស់ ព្រ ះ សម ្ម ាស ម្ព ុទ្ធ ប្រ ើប ញ្ញា ច ក្ខ ុ ដ ែល អា ច មើល ឃើញ វ ែង ឆ្ ង ាយ គ ្ម ាន ទី កំ ណ ត់ ខុស ពី ការ ប្រ ើ ច ក្ខ ុ Ġ ដ ែល អា ច មើល ឃើញ ក្នុង ចំ ង ាយ មួយ មាន កំ ន ត់ គ ឺ ជា ការ ប្រ មើល Ġ មើល ពី ជីវ ិត ស ត ្វ លោក ដ ែល មាន ភព ្វ ័ Ġ អ ត់ ភព ្វ ័	363	▁ដូចម្តេច ដ ែល ហ ៅ ថា ▁ព្រហ្ម មុខ ៤ ▁នៃ ប្រា សា ទ ប ាយ ័ន ▁	16	▁ព្រហ្ម មុខ ៤ ▁នៃ ប្រា សា ទ ប ាយ ័ន ត ំណ ាង ព្រ ហ្ម វិ ហា រ ធម៌ ▁មេត្តា ▁ក រុណ ា ▁ម ុ ទិ តា ▁ឧប េ ក្ខ ា ជា មុខ រ ប ស់ ព្រ ះ ព ោ ធិ ស ត ្វ ▁លោក េស ្វ រៈ ▁រឺ អ វ លោក េស ្វ រៈ ▁តំណាង អោយ ព្រ ះ ▁ បាទ ជ ័យ វរ ្ម ័ន ទី ៧ មុខ ៤ ▁វង់ ភ ក្រ ្ត ័ ញ ញ ឹម ▁ប្រ ិយ ប្រ ីយ៍ ▁ភ្នែក ប ិ ទ ព្រ ឹម ៗ សំ ល ឹង ច ុះ ក្រោម ញ ញ ឹម ▁ក្នុង ក្តី សង ្ ឃ ឹម ប្រ ក ប ដោយ ភាព អា ថ ៌ កំ ប ាំង ត ាម រយ ៈ ប ប ូរ ម ាត់ ▁ព្រោះ ▁ពោធិ ស ត ្វ បាន ស ្ថ ិត នៅ លើ ▁ជីវិត ▁របស់ ស ត ្វ លោក ▁ញញឹម ▁ព្រោះ ព្រ ះ អង្គ បាន បង ្រ ួ ប បង ្ រួម អោយ មាន ស ន្ត ិ ភាព បាន ស ្វ ែង រក ក្តី ស្ ង ប់ ▁ឈ្នះ ខ្លួន ឯ ង ▁ឈ្នះ លើ ប ុ គ្គ ល ប ាប ធម៌ ញ ញ ឹម ▁ព្រោះ ឃើញ វ ប្ប ធម៌ ▁អ រិ ធម៌ សម័យ ន ោះ រ ុង រឿង ញ ញ ឹម ព្រ ោះ ព្រ ះ អង្គ បាន ប្រ ោស ស ត ្វ លោក ▁ឱ្យ ឆ្ លង ផ ុត ពី ស េច ក្តី ទុក្ខ ▁និង ផ្ល ូវ រំ ល ត់ ទុក្ខ ភ ្ន ែក ប ិត ព្រ ឹម ៗ គ ឺ ជា កាយ វិ ការ ▁តាំង ស មា ធិ ហ ៅ ថា ▁ម ុ ទ្រ ៈ រ ប ស់ ព្រ ះ ស ម្ម ាស ម្ព ុទ្ធ ប្រ ើប ញ្ញា ច ក្ខ ុ ដ ែល អា ច មើល ឃើញ វ ែង ឆ្ ង ាយ គ ្ មាន ទី ក ំណ ត់ ខុស ពី ការ ប្រ ើ ច ក្ខ ុ ▁ដែល អា ច មើល ឃើញ ក្នុង ចំ ង ាយ មួយ មាន កំ ន ត់ គ ឺ ជា ការ ប្រ មើល ▁មើល ពី ជីវ ិត ស ត ្វ លោក ដ ែល មាន ភ ព្វ ័ ▁អត់ ភ ព្វ ័	335
តើការផ្លាស់ប្ដូរកន្លែងធ្វើការជាអ្វី ហើយកើតឡើង ដោយសារមូលហេតុអ្វីខ្លះ	null	ការផ្លាស់កន្លែងធ្វើការ គឺជាការប្ដូរកន្លែងធ្វើការពីអង្គភាពមួយទៅអង្គភាពមួយទៀតនៅក្នុងក្របខណ្ឌក្រសួងតែមួយ ដូចជាការប្ដូរពីខេត្តទៅខេត្តមួយការប្ដូរមកពីធ្វើការនៅទីស្ដីការក្រសួង ឬ ពីអង្គភាពមួយទៅអង្គភាពមួយនៅក្នុងក្រសួងតែមួយ ការប្ដូរនេះត្រូវគោរពលក្ខខណ្ឌមួយចំនួនដែលប្រែប្រួលតាមកាលកំណត់តាមការកំណត់របស់ក្រសួងនីមួយៗនិងទៅតាមស្ថានភាពគ្រប់គ្រងធនធានមនុស្សរបស់ក្រសួងនីមួយៗមានដូចជាត្រូវបម្រើការងារយ៉ាងតិច ក្នុងអំឡុងពេលមួយប្រែប្រួលទៅតាមការតំណត់របស់ក្រសួង ស្ថាប័នដែលពាក់ពន្ធ និងតាមទីកន្លែងធ្វើការ ក្រុង ខេត្ត តំបន់ ដាច់ស្រយោល ឧទាហរណ៍ សេចក្ដីណែនាំរបស់់ក្រសួងការងារនិងបណ្ដុះបណ្ដលវិជ្ជាជីវៈបានកំណត់រយៈពេល ៤ឆ្នាំ យ៉ាងតិចចំពោះកន្លែងធ្វើការក្នុងខេត្ត ក្រុង តំបន់ ទំនាប និង ៣ ឆ្នាំ យ៉ាងតិច ចំពោះកន្លែងធ្វើការនៅខេត្ត ក្រុង ដាច់ស្រយាល តំបន់ខ្ពប់រាប ផ្លាស់ប្ដូរន្លែងធ្វើការក្នុងហេតុផលតាមសហព័ន្ធមានហេតុផល តាមាសហព័ន្ធមានហេតុផលគ្រប់គ្រាន់អាចពិចារណបាន ក្នុងក្រសួងខ្លះមាន និងគណកម្មការតាមដានការងារ កន្លែងធ្វើការនិងគណៈកម្មការតាមដាន ការងារ សហព័ន្ធដើម្បីឪ្យដំណើរការនៃផ្លាស់ប្ដូរមានប្រសិទ្ធិភាព ឧទាហរណ៍ ក្រសួងអប់រំ យុវជន និងកីឡា មន្ដ្រីរាជការដែលចង់ប្ដូរកន្លែងធ្វើការ ត្រូវបំពេញបែបបទរដ្ឋបាលតាមការតម្រូវរបស់ក្រសួងស្ថាប័នខ្លួន និងមានមភ្ជាប់យោនបល់អនុញ្ញាតពីអង្គភាពតាមលំដាប់លំដោយ បញ្ជូនទៅនាយកដ្ឋានរដ្ឋបាលនិងបុគ្គលិកដែលបញ្ជូនទៅប្រធានស្ថាប័នជាអ្នក សម្រេច	null	ការផ្លាស់កន្លែងធ្វើការ គឺជាការប្ដូរកន្លែងធ្វើការពីអង្គភាពមួយទៅអង្គភាពមួយទៀតនៅក្នុងក្របខណ្ឌក្រសួងតែមួយ ដូចជាការប្ដូរពីខេត្តទៅខេត្តមួយការប្ដូរមកពីធ្វើការនៅទីស្ដីការក្រសួង ឬ ពីអង្គភាពមួយទៅអង្គភាពមួយនៅក្នុងក្រសួងតែមួយ ការប្ដូរនេះត្រូវគោរពលក្ខខណ្ឌមួយចំនួនដែលប្រែប្រួលតាមកាលកំណត់តាមការកំណត់របស់ក្រសួងនីមួយៗនិងទៅតាមស្ថានភាពគ្រប់គ្រងធនធានមនុស្សរបស់ក្រសួងនីមួយៗមានដូចជាត្រូវបម្រើការងារយ៉ាងតិច ក្នុងអំឡុងពេលមួយប្រែប្រួលទៅតាមការតំណត់របស់ក្រសួង ស្ថាប័នដែលពាក់ពន្ធ និងតាមទីកន្លែងធ្វើការ ក្រុង ខេត្ត តំបន់ ដាច់ស្រយោល ឧទាហរណ៍ សេចក្ដីណែនាំរបស់់ក្រសួងការងារនិងបណ្ដុះបណ្ដលវិជ្ជាជីវៈបានកំណត់រយៈពេល ៤ឆ្នាំ យ៉ាងតិចចំពោះកន្លែងធ្វើការក្នុងខេត្ត ក្រុង តំបន់ ទំនាប និង ៣ ឆ្នាំ យ៉ាងតិច ចំពោះកន្លែងធ្វើការនៅខេត្ត ក្រុង ដាច់ស្រយាល តំបន់ខ្ពប់រាប ផ្លាស់ប្ដូរន្លែងធ្វើការក្នុងហេតុផលតាមសហព័ន្ធមានហេតុផល តាមាសហព័ន្ធមានហេតុផលគ្រប់គ្រាន់អាចពិចារណបាន ក្នុងក្រសួងខ្លះមាន និងគណកម្មការតាមដានការងារ កន្លែងធ្វើការនិងគណៈកម្មការតាមដាន ការងារ សហព័ន្ធដើម្បីឪ្យដំណើរការនៃផ្លាស់ប្ដូរមានប្រសិទ្ធិភាព ឧទាហរណ៍ ក្រសួងអប់រំ យុវជន និងកីឡា មន្ដ្រីរាជការដែលចង់ប្ដូរកន្លែងធ្វើការ ត្រូវបំពេញបែបបទរដ្ឋបាលតាមការតម្រូវរបស់ក្រសួងស្ថាប័នខ្លួន និងមានមភ្ជាប់យោនបល់អនុញ្ញាតពីអង្គភាពតាមលំដាប់លំដោយ បញ្ជូនទៅនាយកដ្ឋានរដ្ឋបាលនិងបុគ្គលិកដែលបញ្ជូនទៅប្រធានស្ថាប័នជាអ្នក សម្រេច	ត ើក ារ ផ្ល ាស់ ប្ ដ ូរ កន្លែង ធ ្វ ើក ារ ជា អ ្វី Ġ ហើយ កើត ឡើង Ġ ដោយ សារ ម ូល ហេតុ អ ្វី ខ្ ល ះ Ġ	29	ការ ផ្ល ាស់ ក âĢĭ ន្ លែង ធ ្វ ើក ារ Ġ គ ឺ ជា ការ ប្ ដ ូរ កន្លែង ធ ្វ ើក ារ ពី អង្គ ភាព មួយ ទៅ អង្គ ភាព មួយ ទៀត នៅ ក្នុង ក្រ ប ខ ណ្ឌ ក្រ ស ួង តែ មួយ Ġ ដូច ជា ការ ប្ ដ ូរ ពី ខ េត ្ត ទៅ ខ េត ្ត មួយ ការ ប្ ដ ូរ មក ពី ធ ្វ ើក ារ នៅ ទី ស្ ដ ី ការ ក្រ ស ួង Ġ ឬ Ġ ពី អង្គ ភាព មួយ ទៅ អង្គ ភាព មួយ នៅ ក្នុង ក្រ ស ួង តែ មួយ Ġ ការ ប្ ដ ូរ នេះ ត្រូវ គោ រ ពល ក្ខ ខ ណ្ឌ មួយ ចំ ន ួន ដ ែល ប្រ ែប ្រ ួល តា មក ាល កំ ណ ត់ តា មក ារ កំ ណ ត់ រ ប ស់ ក្រ ស ួង នី មួយ ៗ និង ទៅ តា ម ស្ថាន ភាព គ្រ ប់ គ្រ ង ធ ន ធាន ម នុ ស្ស រ ប ស់ ក្រ ស ួង នី មួយ ៗ មាន ដូច ជា ត្រូវ ប ម្រ ើក ារ ងារ យ៉ាង តិ ច Ġ ក្នុង អ ំ ឡ ុង ពេល មួយ ប្រ ែប ្រ ួល ទៅ តា មក ារ ត ំណ ត់ រ ប ស់ ក្រ ស ួង ÂłÂłĠ ស្ ថា ប ័ន ដ ែល ពាក់ ពន្ធ Ġ និង តា ម ទី កន្លែង ធ ្វ ើក ារ Ġ ក្រុង Ġ ខ េត ្ត Ġ ត ំ ប ន់ Ġ ដា ច ់ ស្រ យោ ល Ġ ឧ ទ ា ហ រណ ៍ Ġ សេ ច ក្ ដ ី ណ ែន ាំ រ ប ស់ ់ ក្រ ស ួង ការងារ និង ប ណ ្ ដ ុះ ប ណ ្ ដ ល វិជ្ជា ជីវ ៈ បាន កំ ណ ត់ រយ ៈ ពេល Ġ ៤ ឆ្នាំ Ġ យ៉ាង តិ ច ចំ ព ោះ កន្លែង ធ ្វ ើក ារ ក្នុង ខ េត ្ត Ġ ក្រុង Ġ ត ំ ប ន់ Ġ ទំ នា ប Ġ និង Ġ ៣ Ġ ឆ្នាំ Ġ យ៉ាង តិ ច Ġ ចំ ព ោះ កន្លែង ធ ្វ ើក ារ នៅ ខ េត ្ត Ġ ក្រុង Ġ ដា ច ់ ស្រ យា ល Ġ ត ំ ប ន់ ខ្ ព ប់ រា ប Ġ ផ្ល ាស់ ប្ ដ ូរ ន្ លែង ធ ្វ ើក ារ ក្នុង ហេតុ ផល តា ម ស ហ ព ័ន ្ ធម ាន ហេតុ ផល Ġ តា មាស ហ ព ័ន ្ ធម ាន ហេតុ ផល គ្រ ប់ គ្រ ាន់ អា ច ពិ ចារ ណ បាន Ġ ក្នុង ក្រ ស ួង ខ្ ល ះ មាន Ġ និង គ ណ កម្ម ការ តាមដាន ការងារ Ġ កន្លែង ធ ្វ ើក ារ និង គ ណៈ កម្ម ការ តាមដាន Ġ ការងារ Ġ ស ហ ព ័ន ្ ធ ដើម ្ប ី ឪ ្យ ដំណើរ ការ នៃ ផ្ល ាស់ ប្ ដ ូរ មាន ប្រ សិ ទ្ធិ ភាព Ġ ឧ ទ ា ហ រណ ៍ Ġ ក្រ ស ួង អ ប់ រំ Ġ យ ុ វ ជន Ġ និង ក ី ឡា Ġ ម ន្ ដ ្រី រាជ ការ ដ ែល ច ង់ ប្ ដ ូរ កន្លែង ធ ្វ ើក ារ Ġ ត្រូវ ប ំព េញ ប ែប បទ រដ្ឋ បាល តា មក ារ ត ម្រ ូវ រ ប ស់ ក្រ ស ួង ស្ ថា ប ័ន ខ្លួន Ġ និង មាន ម ភ្ជាប់ យោ ន ប ល់ អនុ ញ្ញា ត ពី អង្គ ភាព តា ម លំ ដា ប់ លំ ដោយ Ġ ប ញ្ជ ូន ទៅ នា យក ដ្ឋាន រដ្ឋ បាល និង ប ុ គ្គ ល ិក ដ ែល ប ញ្ជ ូន ទៅ ប្រ ធាន ស្ ថា ប ័ន ជា អ្នក Ġ សម ្រ េច	542	▁តើ ការ ផ្ល ាស់ ប្ ដ ូរ កន្លែង ធ ្វ ើ ការ ជា អ ្វី ▁ហើយ កើត ឡើង ▁ដោយសារ ម ូល ហេតុ អ ្វី ខ្ ល ះ ▁	27	▁ការផ្ លាស់ ក ▁ ន្ លែង ធ ្វ ើ ការ ▁គឺជា ការ ប្ ដ ូរ កន្លែង ធ ្វ ើ ការ ពី អង្គ ភាព មួយ ទៅ អង្គ ភាព មួយ ទៀត នៅ ក្នុង ក្រ ប ខ ណ្ឌ ក្រ ស ួង តែ មួយ ▁ដូចជា ការ ប្ ដ ូរ ពី ខ េ ត្ត ទៅ ខ េ ត្ត មួយ ការ ប្ ដ ូរ មក ពី ធ ្វ ើ ការ នៅ ទី ស្ ដ ី ការ ក្រ ស ួង ▁ឬ ▁ពី អង្គ ភាព មួយ ទៅ អង្គ ភាព មួយ នៅ ក្នុង ក្រ ស ួង តែ មួយ ▁ការ ប្ ដ ូរ នេះ ត្រូវ គ ោរ ពល ក្ខ ខ ណ្ឌ មួយ ចំ ន ួន ដ ែល ប្រ ែ ប្រ ួល ត ាម កាល ក ំណ ត់ ត ាម ការ ក ំណ ត់ រ ប ស់ ក្រ ស ួង នី មួយ ៗ និង ទៅ ត ាម ស្ថាន ភាព គ្រ ប់ គ្រ ង ធ ន ធាន ម នុ ស្ស រ ប ស់ ក្រ ស ួង នី មួយ ៗ មាន ដូច ជា ត្រូវ ប ម្រ ើ ការងារ យ៉ាង ត ិច ▁ក្នុង អ ំ ឡ ុង ពេល មួយ ប្រ ែ ប្រ ួល ទៅ ត ាម ការ ត ំណ ត់ រ ប ស់ ក្រ ស ួង ▁ស្ថាប័ន ដ ែល ពាក់ ពន្ធ ▁និង ត ាម ទី កន្លែង ធ ្វ ើ ការ ▁ក្រុង ▁ខេត្ត ▁តំបន់ ▁ដាច់ ស្រ យោ ល ▁ឧទាហរណ៍ ▁ស េច ក្ ដ ី ណ ែន ាំ រ ប ស់ ់ ក្រ ស ួង ការងារ និង ប ណ ្ ដ ុះ ប ណ ្ ដ ល វិជ្ជា ជីវ ៈ បាន ក ំណ ត់ រយ ៈ ពេល ▁៤ ឆ្នាំ ▁យ៉ាងតិច ច ំព ោះ កន្លែង ធ ្វ ើ ការ ក្នុង ខ េ ត្ត ▁ក្រុង ▁តំបន់ ▁ទំ នា ប ▁និង ▁៣ ▁ឆ្នាំ ▁យ៉ាងតិច ▁ចំពោះ កន្លែង ធ ្វ ើ ការ នៅ ខ េ ត្ត ▁ក្រុង ▁ដាច់ ស្រ យ ាល ▁តំបន់ ខ្ ព ប់ រ ាប ▁ផ្លាស់ ប្ ដ ូរ ន្ លែង ធ ្វ ើ ការ ក្នុង ហេតុ ផល ត ាម ស ហ ព ័ ន្ធ មាន ហេតុ ផល ▁តាម ាស ហ ព ័ ន្ធ មាន ហេតុ ផល គ្រ ប់ គ្រ ាន់ អា ច ពិ ចារ ណ បាន ▁ក្នុង ក្រ ស ួង ខ្ ល ះ មាន ▁និង គ ណ កម្ម ការ តាមដាន ការងារ ▁កន្លែង ធ ្វ ើ ការ និង គ ណៈ កម្ម ការ តាមដាន ▁ការងារ ▁សហព័ន្ធ ដើម ្ប ី ឪ ្យ ដំណើរ ការ នៃ ផ្ល ាស់ ប្ ដ ូរ មាន ប្រ សិ ទ្ធិ ភាព ▁ឧទាហរណ៍ ▁ក្រសួង អ ប់ រំ ▁យុវជន ▁និង ក ី ឡា ▁ម ន្ ដ ្រី រាជ ការ ដ ែល ច ង់ ប្ ដ ូរ កន្លែង ធ ្វ ើ ការ ▁ត្រូវ ប ំព េញ ប ែប បទ រដ្ឋ បាល ត ាម ការ ត ម្រ ូវ រ ប ស់ ក្រ ស ួង ស្ ថា ប ័ន ខ្លួន ▁និង មាន ម ភ្ជាប់ យោ ន ប ល់ អនុ ញ្ញា ត ពី អង្គ ភាព ត ាម លំ ដ ាប់ លំ ដោយ ▁បញ្ជូន ទៅ នា យក ដ្ឋាន រដ្ឋ បាល និង ប ុ គ្គ ល ិក ដ ែល ប ញ្ជ ូន ទៅ ប្រ ធាន ស្ ថា ប ័ន ជា អ្នក ▁សម្រេច	486
ដូចម្តេចដែលហៅថាដែននៃកញ្ចក់ប្លង់	null	ដែលហៅថាដែននៃកញ្ចក់ប្លង់ គឺជាលំហំដែលកម្រិតដោយផ្ទៃខាងនៃកោនដែលមានកំពូលជារូបភាពនៃចំណុចវត្ថុដែលឱ្យដោយកញ្ចក់ប្លង់មានជនេត្រកាត់តាមគែមនៃកញ្ចក់ប្លង់	null	ដែលហៅថាដែននៃកញ្ចក់ប្លង់ គឺជាលំហំដែលកម្រិតដោយផ្ទៃខាងនៃកោនដែលមានកំពូលជារូបភាពនៃចំណុចវត្ថុដែលឱ្យដោយកញ្ចក់ប្លង់មានជនេត្រកាត់តាមគែមនៃកញ្ចក់ប្លង់	ដូច ម្ ត េច ដ ែល ហ ៅ ថា ដ ែន នៃ ក ញ្ច ក់ ប្ លង ់ Ġ	18	ដ ែល ហ ៅ ថា ដ ែន នៃ ក ញ្ច ក់ ប្ លង ់ Ġ គ ឺ ជា លំ ហ ំ ដ ែល ក ម្រ ិត ដោយ ផ្ ទ ៃ ខា ង នៃ ក ោន ដ ែល មាន កំ ព ូល ជា រូប ភាព នៃ ចំណុច វ ត្ថ ុ ដ ែល ឱ្យ ដោយ ក ញ្ច ក់ ប្ លង ់ មាន ជន េត ្រ កាត់ តា ម គ ែម នៃ ក ញ្ច ក់ ប្ លង ់	74	▁ដូចម្តេច ដ ែល ហ ៅ ថា ដ ែន នៃ ក ញ្ច ក់ ប ្ល ង់ ▁	15	▁ដែល ហ ៅ ថា ដ ែន នៃ ក ញ្ច ក់ ប ្ល ង់ ▁គឺជា លំ ហ ំ ដ ែល ក ម្រ ិត ដោយ ផ្ ទ ៃ ខា ង នៃ ក ោន ដ ែល មាន ក ំព ូល ជា រូប ភាព នៃ ចំណុច វ ត្ថ ុ ដ ែល ឱ្យ ដោយ ក ញ្ច ក់ ប ្ល ង់ មាន ជន េ ត្រ កាត់ ត ាម គ ែម នៃ ក ញ្ច ក់ ប ្ល ង់	71
តើប្រទេសឡាវស្ថិតក្រោមអាណានិគមប្រទេសណា ពីឆ្នាំណា ទទួលបានឯករាជ្យឡើងវិញនៅឆ្នាំណ ចូលសមាជិកអង្គការសហប្រជាតិ និងសមាជិកអាស៊ាននៅថ្ងៃខែ ឆ្នាំណា ហើយមានដៃគូពាណិជ្ជកម្មជាមួយប្រទេសណាខ្លះ	null	ប្រទេសឡាវស្ថិតក្រោមអាណនិគមបារាំង នៅឆ្នាំ ១៨៩៣ទទួលបានឯករាជ្យនៅឆ្នាំ ១៩៤៥ចូលជាសមាជិកអង្គការសហប្រជាជាតិ នៅឆ្នាំ ថ្ងៃ ១៤ ធ្នូ ឆ្នាំ ១៩៥៥ចូលជាសមាជិកសមាគមប្រជាជាតិអាស៊ីអាគ្នេយ៍ង អាស៊ាន នៅថ្ងៃទី ២៤ កក្កដា ១៩៩៧ ដៃគូពាណិជ្ជកម្មរបស់ប្រទេសឡាវមានកម្ពុជារបស់ប្រទេសឡាវ មានកម្ពុជាមានថៃ វៀតណាម បារាំង ជប៉ុន ហុងកុង ឥណ្ឌូនេស៊ី និងអង់គ្លេស	null	ប្រទេសឡាវស្ថិតក្រោមអាណនិគមបារាំង នៅឆ្នាំ ១៨៩៣ទទួលបានឯករាជ្យនៅឆ្នាំ ១៩៤៥ចូលជាសមាជិកអង្គការសហប្រជាជាតិ នៅឆ្នាំ ថ្ងៃ ១៤ ធ្នូ ឆ្នាំ ១៩៥៥ចូលជាសមាជិកសមាគមប្រជាជាតិអាស៊ីអាគ្នេយ៍ង អាស៊ាន នៅថ្ងៃទី ២៤ កក្កដា ១៩៩៧ ដៃគូពាណិជ្ជកម្មរបស់ប្រទេសឡាវមានកម្ពុជារបស់ប្រទេសឡាវ មានកម្ពុជាមានថៃ វៀតណាម បារាំង ជប៉ុន ហុងកុង ឥណ្ឌូនេស៊ី និងអង់គ្លេស	ត ើប ្រ ទេស ឡា វ ស្ ថ ិត ក្រោម អា ណា និ គម ប្រ ទេស ណា Ġ ពី ឆ្នាំ ណា Ġ ទទួលបាន ឯក រាជ ្យ ឡើង វិញ នៅ ឆ្នាំ ណ Ġ ចូល សម ា ជ ិក អង្គ ការ ស ហ ប្រ ជាតិ Ġ និង សម ា ជ ិក អា ស៊ ាន នៅ ថ ្ង ៃ ខែ Ġ ឆ្នាំ ណា Ġ ហើយ មាន ដៃ គូ ពា ណ ិ ជ្ជ កម្ម ជា មួយ ប្រ ទេស ណា ខ្ ល ះ Ġ	72	ប្រ ទេស ឡា វ ស្ ថ ិត ក្រោម អា ណ និ គម បា រា ំ ង Ġ នៅ ឆ្នាំ Ġ ១ ៨ ៩ ៣ ទទួលបាន ឯក រាជ ្យ នៅ ឆ្នាំ Ġ ១៩ ៤ ៥ ចូល ជា សម ា ជ ិក អង្គ ការ ស ហ ប្រ ជា ជាតិ Ġ នៅ ឆ្នាំ Ġ ថ ្ង ៃ Ġ ១ ៤ Ġ ធ្នូ Ġ ឆ្នាំ Ġ ១៩ ៥ ៥ ចូល ជា សម ា ជ ិក សម ា គម ប្រ ជា ជាតិ អា ស៊ី អា គ ្ន េ យ ៍ ង Ġ អា ស៊ ាន Ġ នៅ ថ ្ង ៃ ទី Ġ ២ ៤ Ġ ក ក្ក ដា Ġ ១៩ ៩ ៧ Ġ ដៃ គូ ពា ណ ិ ជ្ជ កម្ម រ ប ស់ ប្រ ទេស ឡា វ មាន ក ម្ព ុ ជា រ ប ស់ ប្រ ទេស ឡា វ Ġ មាន ក ម្ព ុ ជា មាន ថ ៃ Ġ វ ៀត ណា ម Ġ បា រា ំ ង Ġ ជ ប៉ ុន Ġ ហ ុង ក ុង Ġ ឥ ណ្ឌ ូន េស ៊ី Ġ និង អ ង់ គ ្ល េស	153	▁តើ ប្រ ទេស ឡា វ ស ្ថ ិត ក្រោម អា ណា និ គម ប្រ ទេស ណា ▁ពី ឆ្នាំ ណា ▁ទទួលបាន ឯក រាជ ្យ ឡើង វិញ នៅ ឆ្នាំ ណ ▁ចូល ស មា ជ ិក អង្គ ការ ស ហ ប្រ ជាតិ ▁និង ស មា ជ ិក អា ស៊ ាន នៅ ថ ្ង ៃ ខែ ▁ឆ្នាំ ណា ▁ហើយ មាន ដៃ គូ ពា ណ ិ ជ្ជ កម្ម ជា មួយ ប្រ ទេស ណា ខ្ ល ះ ▁	71	▁ប្រទេស ឡា វ ស ្ថ ិត ក្រោម អា ណ និ គម ប ារ ាំង ▁នៅ ឆ្នាំ ▁១៨ ៩ ៣ ទទួលបាន ឯក រាជ ្យ នៅ ឆ្នាំ ▁១៩ ៤ ៥ ចូល ជា ស មា ជ ិក អង្គ ការ ស ហ ប្រ ជា ជាតិ ▁នៅ ឆ្នាំ ▁ថ្ងៃ ▁១៤ ▁ធ្នូ ▁ឆ្នាំ ▁១៩ ៥ ៥ ចូល ជា ស មា ជ ិក ស មា គម ប្រ ជា ជាតិ អា ស៊ី អា គ ្ន េ យ ៍ ង ▁អាស៊ាន ▁នៅ ថ ្ង ៃ ទី ▁២៤ ▁កក្កដា ▁១៩ ៩ ៧ ▁ដៃគូ ពា ណ ិ ជ្ជ កម្ម រ ប ស់ ប្រ ទេស ឡា វ មាន ក ម្ព ុ ជា រ ប ស់ ប្រ ទេស ឡា វ ▁មាន ក ម្ព ុ ជា មាន ថ ៃ ▁វៀតណាម ▁បារាំង ▁ជប៉ុន ▁ហុងកុង ▁ឥណ្ឌូនេស៊ី ▁និង អ ង់ គ ្ល េស	126
តើគេចែកដីជាប៉ុន្មានស្រទាប់ អ្វីខ្លះ តើស្រទាប់មួយណាសម្បូរជីជាតិជាងគេ ហេតុអ្វី	null	គេចែកដីជា ៤ស្រទាប់គឺស្រទាប់ទីមួយ ឬស្រទាប់លើ ឬស្រទាប់ ០ស្រទាប់ទីពីរ ឬស្រទាប់ Aស្រទាប់ទីបី ឬស្រទាប់ Bស្រទាប់ទីបួន ឬស្រទាប់ Cស្រទាប់ដែលសម្បូរជីជាតិជាងគេ គឺស្រទាប់ទីបី ឬស្រទាប់ B ព្រោះសារធាតុចិញ្ចឹមដែលអាចលេចចេញពីស្រទាប់ខាងលើត្រូវបានរក្សាទុកនៅក្នុងស្រទាប់នេះ	null	គេចែកដីជា ៤ស្រទាប់គឺស្រទាប់ទីមួយ ឬស្រទាប់លើ ឬស្រទាប់ ០ស្រទាប់ទីពីរ ឬស្រទាប់ Aស្រទាប់ទីបី ឬស្រទាប់ Bស្រទាប់ទីបួន ឬស្រទាប់ Cស្រទាប់ដែលសម្បូរជីជាតិជាងគេ គឺស្រទាប់ទីបី ឬស្រទាប់ B ព្រោះសារធាតុចិញ្ចឹមដែលអាចលេចចេញពីស្រទាប់ខាងលើត្រូវបានរក្សាទុកនៅក្នុងស្រទាប់នេះ	ត ើ គ េច ែក ដ ី ជា âĢĭ ប៉ ុន ្ម ាន ស្រ ទ ាប់ Ġ អ ្វី ខ្ ល ះ Ġ ត ើស ្រ âĢĭ ទ ាប់ មួយ ណា សម្ប ូរ ជី ជាតិ ជា ង គ េ Ġ ហេតុ អ ្វី Ġ	38	គ េច ែក ដ ី ជា Ġ ៤ ស្រ ទ ាប់ គ ឺ ស្រ ទ ាប់ ទី មួយ Ġ ឬ ស្រ ទ ាប់ លើ Ġ ឬ ស្រ ទ ាប់ Ġ ០ ស្រ ទ ាប់ ទី ពី រ Ġ ឬ ស្រ ទ ាប់ ĠA ស្រ ទ ាប់ ទី បី Ġ ឬ ស្រ ទ ាប់ ĠB ស្រ ទ ាប់ ទី ប ួន Ġ ឬ ស្រ ទ ាប់ ĠC ស្រ ទ ាប់ ដ ែល សម្ប ូរ ជី ជាតិ ជា ង គ េ Ġ គ ឺ ស្រ ទ ាប់ ទី បី Ġ ឬ ស្រ ទ ា âĢĭ ប់ ĠB Ġ ព្រ ោះ សារ ធាតុ ច ិញ ្ច ឹម ដ ែល អា ច ល េច ចេញ ពី ស្រ ទ ាប់ ខា ង លើ ត្រូវ បាន រក ្សា ទុក នៅ ក្នុង ស្រ ទ ាប់ នេះ	114	▁តើ គ េច ែក ដ ី ជា ▁ប៉ុន្មាន ស្រ ទ ាប់ ▁អ្វី ខ្ ល ះ ▁តើ ស្រ ▁ទ ាប់ មួយ ណា សម្ប ូរ ជី ជាតិ ជា ង គ េ ▁ហេតុ អ ្វី ▁	32	▁គេច ែក ដ ី ជា ▁៤ ស្រ ទ ាប់ គ ឺ ស្រ ទ ាប់ ទី មួយ ▁ឬ ស្រ ទ ាប់ លើ ▁ឬ ស្រ ទ ាប់ ▁០ ស្រ ទ ាប់ ទី ពី រ ▁ឬ ស្រ ទ ាប់ ▁A ស្រ ទ ាប់ ទី បី ▁ឬ ស្រ ទ ាប់ ▁B ស្រ ទ ាប់ ទី ប ួន ▁ឬ ស្រ ទ ាប់ ▁C ស្រ ទ ាប់ ដ ែល សម្ប ូរ ជី ជាតិ ជា ង គ េ ▁គឺ ស្រ ទ ាប់ ទី បី ▁ឬ ស្រ ទ ា ▁ ប់ ▁B ▁ព្រោះ សារ ធាតុ ច ិ ញ្ច ឹម ដ ែល អា ច ល េច ចេញ ពី ស្រ ទ ាប់ ខា ង លើ ត្រូវ បាន រក ្សា ទុក នៅ ក្នុង ស្រ ទ ាប់ នេះ	111
តើលោកប្រធានាធិបតីដឺហ្គោល បានជំទាស់អង់គ្លេសមិនឪ្យចូលរួមជាសមាជិកទីផ្សាររួមអឺរ៉ុបចំនួនអឺរ៉ុបចំនួនប៉ុន្មានដងនៅឆ្នាំណាខ្លះ	null	លោកប្រធានាធិបតីបារាំងដឺហ្គោល បានជំទាស់អង់គ្លេសមិនឪ្យចូលរួមជាសមាជិក ទីផ្សាររួមអឺរ៉ុបចំនួន ២ ដង គឺនៅឆ្នាំ ១៩៦៧	null	លោកប្រធានាធិបតីបារាំងដឺហ្គោល បានជំទាស់អង់គ្លេសមិនឪ្យចូលរួមជាសមាជិក ទីផ្សាររួមអឺរ៉ុបចំនួន ២ ដង គឺនៅឆ្នាំ ១៩៦៧	ត ើ លោក ប្រ ធាន ា ធិ បតី ដ ឺ ហ្គោ ល Ġ បាន ជំ ទ ាស់ អ ង់ គ ្ល េស ម ិន ឪ ្យ ចូល រួម ជា សម ា ជ ិក ទី ផ្ សារ រួម អ ឺ រ៉ ុប ចំ ន ួន អ ឺ រ៉ ុប ចំ ន ួន ប៉ ុន ្ម ាន ដង នៅ ឆ្នាំ ណា ខ្ ល ះ Ġ	61	លោក ប្រ ធាន ា ធិ បតី បា រា ំ ង ដ ឺ ហ្គោ ល Ġ បាន ជំ ទ ាស់ អ ង់ គ ្ល េស ម ិន ឪ ្យ ចូល រួម ជា សម ា ជ ិក Ġ ទី ផ្ សារ រួម អ ឺ រ៉ ុប ចំ ន ួន Ġ ២ Ġ ដង Ġ គ ឺន ៅ ឆ្នាំ Ġ ១៩ ៦ ៧	54	▁តើ លោក ប្រ ធាន ា ធិ បតី ដ ឺ ហ្គោ ល ▁បាន ជំ ទ ាស់ អ ង់ គ ្ល េស ម ិន ឪ ្យ ចូល រួម ជា ស មា ជ ិក ទី ផ្ សារ រួម អ ឺ រ៉ ុប ចំ ន ួន អ ឺ រ៉ ុប ចំ ន ួន ប៉ ុន ្ មាន ដង នៅ ឆ្នាំ ណា ខ្ ល ះ ▁	60	▁លោក ប្រ ធាន ា ធិ បតី ប ារ ាំង ដ ឺ ហ្គោ ល ▁បាន ជំ ទ ាស់ អ ង់ គ ្ល េស ម ិន ឪ ្យ ចូល រួម ជា ស មា ជ ិក ▁ទីផ្សារ រួម អ ឺ រ៉ ុប ចំ ន ួន ▁២ ▁ដង ▁គឺ នៅ ឆ្នាំ ▁១៩ ៦ ៧	50
តើចម្លាក់របស់ខ្មែរចែកចេញជាប៉ុន្មានប្រភេទ អ្វីខ្លះ	null	គេបានសង្កេតឃើញចម្លាក់បុរាណខ្មែរមានបីប្រភេទ គឺចម្លាក់លិប ឬចម្លាក់រាក់ ចម្លាក់លៀន និងចម្លាក់លោត ឬចម្លាក់ដាច់ពីជញ្ជាំង ក្លាយទៅជារូបបដិមា ឬសត្វចម្លាក់លិបគឺជាក្បាច់ដែលគេឆ្លាក់នៅលើផ្ទាំងថ្មលូកចូលទៅក្នុងផ្ទៃថ្មមើលទៅមិនសូវឃើញផុសចេញខ្លាំងពីផ្ទៃថ្មទេ ចម្លាក់លៀន គឺជាក្បាច់ដែលគេឆ្លាក់លៀនចេញខ្ពស់ពីផ្ទៃថ្មព្រោះគេដាប់សាច់ថ្មឱ្យជ្រៅ មើលទៅរូបចម្លាក់ដូចផុសចេញពីផ្ទៃថ្ម ចម្លាក់លោតគឺគេឆាក់រូបសត្វឬរូបមនុស្សពុំមែននៅលើជញ្ជាំទេតែគេឆ្លាក់ដាច់ពីជញ្ជាំង ប៉ុន្តែផ្នែកជាប់ជញ្ជាំងដោយទម្រ ព្រោះខ្លាចរលំ	null	គេបានសង្កេតឃើញចម្លាក់បុរាណខ្មែរមានបីប្រភេទ គឺចម្លាក់លិប ឬចម្លាក់រាក់ ចម្លាក់លៀន និងចម្លាក់លោត ឬចម្លាក់ដាច់ពីជញ្ជាំង ក្លាយទៅជារូបបដិមា ឬសត្វចម្លាក់លិបគឺជាក្បាច់ដែលគេឆ្លាក់នៅលើផ្ទាំងថ្មលូកចូលទៅក្នុងផ្ទៃថ្មមើលទៅមិនសូវឃើញផុសចេញខ្លាំងពីផ្ទៃថ្មទេ ចម្លាក់លៀន គឺជាក្បាច់ដែលគេឆ្លាក់លៀនចេញខ្ពស់ពីផ្ទៃថ្មព្រោះគេដាប់សាច់ថ្មឱ្យជ្រៅ មើលទៅរូបចម្លាក់ដូចផុសចេញពីផ្ទៃថ្ម ចម្លាក់លោតគឺគេឆាក់រូបសត្វឬរូបមនុស្សពុំមែននៅលើជញ្ជាំទេតែគេឆ្លាក់ដាច់ពីជញ្ជាំង ប៉ុន្តែផ្នែកជាប់ជញ្ជាំងដោយទម្រ ព្រោះខ្លាចរលំ	ត ើ ច ម្ល ាក់ រ ប ស់ ខ្ ម ែរ ច ែក ចេញ ជា ប៉ ុន ្ម ាន ប្រ ភ េ ទ Ġ អ ្វី ខ្ ល ះ Ġ	28	គ េ បាន សង ្ក េត ឃើញ ច ម្ល ាក់ ប ុរ ា ណ ខ្ ម ែរ មាន បី ប្រ ភ េ ទ Ġ គ ឺ ច ម្ល ាក់ ល ិប Ġ ឬ ច ម្ល ាក់ រា ក់ Ġ ច ម្ល ាក់ ល ៀន Ġ និង ច ម្ល ាក់ ល ោត Ġ ឬ ច ម្ល ាក់ ដា ច ់ ពី ជ ញ្ជ ាំង Ġ ក្លា យ ទៅ ជា រូប ប ដ ិម ា Ġ ឬ ស ត ្វ ច ម្ល ាក់ ល ិប គ ឺ ជា ក្ បា ច ់ ដ ែល គ េ ឆ្ លា ក់ នៅ លើ ផ្ ទ ាំង ថ ្ម ល ូក ចូល ទៅ ក្នុង ផ្ ទ ៃ ថ ្ម មើល ទៅ ម ិន ស ូវ ឃើញ ផ ុស ចេញ ខ្ លា ំ ង ពី ផ្ ទ ៃ ថ ្ម ទេ Ġ ច ម្ល ាក់ ល ៀន Ġ គ ឺ ជា ក្ បា ច ់ ដ ែល គ េ ឆ្ លា ក់ ល ៀន ចេញ ខ្ ព ស់ ពី ផ្ ទ ៃ ថ ្ម âĢĭ ព្រ ោះ គ េ ដា ប់ សា ច ់ ថ ្ម ឱ្យ ជ្រ ៅ Ġ មើល ទៅ រូប ច ម្ល ាក់ ដូច ផ ុស ចេញ ពី ផ្ ទ ៃ ថ ្ម Ġ ច ម្ល ាក់ ល ោត គ ឺ គ េ ឆ ាក់ រូប ស ត ្វ ឬ រូប ម នុ ស្ស ពុ ំ ម ែន នៅ លើ ជ ញ្ជ ាំ ទេ តែ គ េ ឆ្ លា ក់ ដា ច ់ ពី ជ ញ្ជ ាំង Ġ ប៉ ុន ្ត ែ ផ្ ន ែក ជាប់ ជ ញ្ជ ាំង ដោយ ទ ម្រ Ġ ព្រ ោះ ខ្ លា ចរ លំ	252	▁តើ ច ម្ល ាក់ រ ប ស់ ខ្ ម ែរ ច ែក ចេញ ជា ប៉ ុន ្ មាន ប្រ ភ េ ទ ▁អ្វី ខ្ ល ះ ▁	26	▁គេ បាន ស ង្ក េត ឃើញ ច ម្ល ាក់ ប ុរ ា ណ ខ្ ម ែរ មាន បី ប្រ ភ េ ទ ▁គឺ ច ម្ល ាក់ ល ិប ▁ឬ ច ម្ល ាក់ រ ាក់ ▁ចម្លាក់ ល ៀន ▁និង ច ម្ល ាក់ ល ោត ▁ឬ ច ម្ល ាក់ ដ ាច់ ពី ជ ញ្ជ ាំង ▁ក្លាយទៅជា រូប ប ដ ិ មា ▁ឬ ស ត ្វ ច ម្ល ាក់ ល ិប គ ឺ ជា ក ្ប ាច់ ដ ែល គ េ ឆ្ ល ាក់ នៅ លើ ផ្ ទ ាំង ថ ្ម ល ូក ចូល ទៅ ក្នុង ផ្ ទ ៃ ថ ្ម មើល ទៅ ម ិន ស ូវ ឃើញ ផ ុស ចេញ ខ្ ល ាំង ពី ផ្ ទ ៃ ថ ្ម ទេ ▁ចម្លាក់ ល ៀន ▁គឺជា ក ្ប ាច់ ដ ែល គ េ ឆ្ ល ាក់ ល ៀន ចេញ ខ្ ព ស់ ពី ផ្ ទ ៃ ថ ្ម ▁ព្រោះ គ េ ដ ាប់ ស ាច់ ថ ្ម ឱ្យ ជ្រ ៅ ▁មើល ទៅ រូប ច ម្ល ាក់ ដូច ផ ុស ចេញ ពី ផ្ ទ ៃ ថ ្ម ▁ចម្លាក់ ល ោត គ ឺ គ េ ឆ ាក់ រូប ស ត ្វ ឬ រូប ម នុ ស្ស ព ុំ ម ែន នៅ លើ ជ ញ្ជ ាំ ទេ តែ គ េ ឆ្ ល ាក់ ដ ាច់ ពី ជ ញ្ជ ាំង ▁ប៉ុន្តែ ផ្ ន ែក ជាប់ ជ ញ្ជ ាំង ដោយ ទ ម្រ ▁ព្រោះ ខ ្លា ចរ លំ	228
តើអ្នកដឹកនាំល្អត្រូវមានសម្បទាប៉ុន្មានយ៉ាង អ្វីខ្លះ ចូររៀបរាប់	null	អ្នកដឹកនាំល្អត្រូវមានសម្បាទាបីយ៉ាងគឺ កាយសម្បទាត្រូវមានសុខភាពល្អកម្លាំងមាំមួនដែលអាចទ្រាំបាន និងបញ្ហាលំបាក ឬការងារលំបាកបានជាមនុស្សរហ័សរហួនមិនខ្ជិលច្រអូស ប្រាជ្ញាសម្បទា មានសមត្ថភាពចំណេះដឹងទូទៅ និងជំនាញឯកទេសមានបញ្ញាវាងវៃ និងមានបទពិសោធក្នុងការងារចេះកំណត់គោលដៅ និងចេះធ្វើផែនការបានត្រឹមត្រូវមានភាពជាអ្នកដឹកនាំចេះដោះស្រាយបញ្ហាជាមនុស្សក្លាហានមានភាពម្ចាស់ការខ្លួនឯង មានឆន្ទៈមោះមុតក្នុងការធ្វើសេចក្តីសម្រេចចិត្តផ្សេងៗ សីលសម្បទា មានគុណធម៌ មានព្រហ្មវិហារធម៌ និងទសពិធរាជធម៌ស្មោះត្រង់ចំពោះប្រទេសជាតិរបស់ខ្លួន និងប្រជាជនរបស់ខ្លួនគិតពីប្រយោជន៍រួមជាងប្រយោជន៍ផ្ទាល់ខ្លួនមានគំនិតស្នេហាជាតិ និងឧត្តមគិតជាតិពិតប្រាកដមិនប្រកាន់បក្សពួកនិយមមិនលំអៀង និងគោរពច្បាប់	null	អ្នកដឹកនាំល្អត្រូវមានសម្បាទាបីយ៉ាងគឺ កាយសម្បទាត្រូវមានសុខភាពល្អកម្លាំងមាំមួនដែលអាចទ្រាំបាន និងបញ្ហាលំបាក ឬការងារលំបាកបានជាមនុស្សរហ័សរហួនមិនខ្ជិលច្រអូស ប្រាជ្ញាសម្បទា មានសមត្ថភាពចំណេះដឹងទូទៅ និងជំនាញឯកទេសមានបញ្ញាវាងវៃ និងមានបទពិសោធក្នុងការងារចេះកំណត់គោលដៅ និងចេះធ្វើផែនការបានត្រឹមត្រូវមានភាពជាអ្នកដឹកនាំចេះដោះស្រាយបញ្ហាជាមនុស្សក្លាហានមានភាពម្ចាស់ការខ្លួនឯង មានឆន្ទៈមោះមុតក្នុងការធ្វើសេចក្តីសម្រេចចិត្តផ្សេងៗ សីលសម្បទា មានគុណធម៌ មានព្រហ្មវិហារធម៌ និងទសពិធរាជធម៌ស្មោះត្រង់ចំពោះប្រទេសជាតិរបស់ខ្លួន និងប្រជាជនរបស់ខ្លួនគិតពីប្រយោជន៍រួមជាងប្រយោជន៍ផ្ទាល់ខ្លួនមានគំនិតស្នេហាជាតិ និងឧត្តមគិតជាតិពិតប្រាកដមិនប្រកាន់បក្សពួកនិយមមិនលំអៀង និងគោរពច្បាប់	ត ើ អ្នក ដ ឹក នាំ ល្អ ត្រូវ មាន សម្បទា ប៉ ុន ្ម ាន យ៉ាង Ġ អ ្វី ខ្ ល ះ ĠâĢĭ ច ូរ រ ៀប រា ប់ Ġ	26	អ្នក ដ ឹក នាំ ល្អ ត្រូវ មាន សម្ប ា ទ ាប ី យ៉ាង គ ឺ Ġ កាយ សម្បទា ត្រូវ មាន សុខ ភាព ល្អ ក ម្ល ាំង មា ំ ម ួន ដ ែល អា ច ទ្រ ាំ បាន Ġ និង ប ញ ្ហ ាល ំ បា ក Ġ ឬ ការងារ លំបាក បាន ជា ម នុ ស្ស រ ហ ័ ស រ ហ ួន ម ិន ខ្ ជ ិល ច្ រ អូ ស Ġ ប្រា ជ្ញ ាស ម្ បទ ា Ġ មាន សម ត្ថ ភាព ចំ ណេ ះ ដ ឹង ទូ ទៅ Ġ និង ជំ នា ញ ឯក ទេស មាន ប ញ្ញា វា ង វ ៃ Ġ និង មាន បទ ពិ ស ោ ធ ក្នុង ការងារ ច េះ កំ ណ ត់ គោ ល ដ ៅ Ġ និង ច េះ ធ ្វ ើ ផ ែន ការ បាន ត្រ ឹម ត្រូវ មាន ភាព ជា អ្នក ដ ឹក នាំ ច េះ ដ ោះ ស្រ ាយ ប ញ ្ហ ា ជា ម នុ ស្ស ក្លា ហាន មាន ភាព ម្ចាស់ ការ ខ្លួន ឯ ង Ġ មាន ឆ ន្ទ ៈ ម ោះ ម ុត ក្នុង ការ ធ ្វ ើស េច ក្តី សម ្រ េច ចិត្ត ផ្ សេ ង ៗ Ġ សី ល សម្បទា Ġ មាន គុណ ធម៌ Ġ មាន ព្រ ហ្ម វិ ហា រ ធម៌ Ġ និង ទ ស ពិ ធរ ា ជ ធម៌ ស្ម ោះ ត្រ ង់ ចំ ព ោះ ប្រ ទេស ជាតិ រ ប ស់ ខ្លួន Ġ និង ប្រ ជា ជន រ ប ស់ ខ្លួន គ ិត ពី ប្រ យោ ជន ៍ រួម ជា ង ប្រ យោ ជន ៍ ផ្ ទ ាល់ ខ្លួន មាន គ ំ និ ត ស្ន េ ហា ជាតិ Ġ និង ឧ ត្ត ម គ ិត ជាតិ ពិ ត ប្រា ក ដ ម ិន ប្រ កាន់ ប ក្ស ព ួ ក និយម ម ិន លំ អ ៀង Ġ និង គោ រ ព ច្ បា ប់	286	▁តើ អ្នក ដ ឹក នាំ ល្អ ត្រូវ មាន សម្បទា ប៉ ុន ្ មាន យ៉ាង ▁អ្វី ខ្ ល ះ ▁ចូរ រ ៀប រ ាប់ ▁	23	▁អ្នកដឹកនាំ ល្អ ត្រូវ មាន សម្ប ា ទ ាប ី យ៉ាង គ ឺ ▁កាយ សម្បទា ត្រូវ មាន សុខ ភាព ល្អ ក ម្ល ាំង ម ាំ ម ួន ដ ែល អា ច ទ្រ ាំ បាន ▁និង ប ញ ្ហ ា លំបាក ▁ឬ ការងារ លំបាក បាន ជា ម នុ ស្ស រ ហ ័ ស រ ហ ួន ម ិន ខ្ ជ ិល ច ្រ អូ ស ▁ប្រាជ្ញា សម្បទា ▁មាន សម ត្ថ ភាព ច ំណ េះ ដ ឹង ទូ ទៅ ▁និង ជំ ន ាញ ឯក ទេស មាន ប ញ្ញា វ ាង វ ៃ ▁និង មាន បទ ពិ ស ោ ធ ក្នុង ការងារ ច េះ ក ំណ ត់ គ ោល ដ ៅ ▁និង ច េះ ធ ្វ ើ ផ ែន ការ បាន ត្រ ឹម ត្រូវ មាន ភាព ជា អ្នក ដ ឹក នាំ ច េះ ដ ោះ ស្រ ាយ ប ញ ្ហ ា ជា ម នុ ស្ស ក្លា ហាន មាន ភាព ម្ចាស់ ការ ខ្លួន ឯ ង ▁មាន ឆ ន្ទ ៈ ម ោះ ម ុត ក្នុង ការ ធ ្វ ើស េច ក្តី ស ម្រ េច ចិត្ត ផ្ ស េង ៗ ▁សីល សម្បទា ▁មាន គុណ ធម៌ ▁មាន ព្រ ហ្ម វិ ហា រ ធម៌ ▁និង ទ ស ពិ ធ រាជ ធម៌ ស្ម ោះ ត្រ ង់ ច ំព ោះ ប្រ ទេស ជាតិ រ ប ស់ ខ្លួន ▁និង ប្រ ជា ជន រ ប ស់ ខ្លួន គ ិត ពី ប្រ យោ ជ ន៍ រួម ជា ង ប្រ យោ ជ ន៍ ផ្ ទ ាល់ ខ្លួន មាន គ ំ ន ិត ស្ន េ ហា ជាតិ ▁និង ឧ ត្ត ម គ ិត ជាតិ ព ិត ប្រា ក ដ ម ិន ប្រ កាន់ ប ក្ស ព ួ ក និយម ម ិន លំ អ ៀង ▁និង គ ោរ ព ច ្ប ាប់	275
ហេតុអ្វីបានជាជញ្ជីងពាណិជ្ជកម្មឥណ្ឌូនេស៊ីបច្ចុប្បន្នបាត់សុពលភាព	null	ជញ្ជីងពាណិជ្ជកម្មឥណ្ឌូនេស៊ីបច្ចុប្បន្នបាត់សុពលភាពយ៉ាងខ្លាំងដោយសារមានវិប្បត្តិហិរញ្ញវត្ថុចាប់ពីឆ្នាំ ១៩៩៧ មក	null	ជញ្ជីងពាណិជ្ជកម្មឥណ្ឌូនេស៊ីបច្ចុប្បន្នបាត់សុពលភាពយ៉ាងខ្លាំងដោយសារមានវិប្បត្តិហិរញ្ញវត្ថុចាប់ពីឆ្នាំ ១៩៩៧ មក	ហេតុ អ ្វី បាន ជា ជ ញ្ជ ី ង ពា ណ ិ ជ្ជ កម្ម ឥ ណ្ឌ ូន េស ៊ី ប ច្ច ុប ្ប ន្ន បា ត់ សុ ពល ភាព Ġ	29	ជ ញ្ជ ី ង ពា ណ ិ ជ្ជ កម្ម ឥ ណ្ឌ ូន េស ៊ី ប ច្ច ុប ្ប ន្ន បា ត់ សុ ពល ភាព យ៉ាង ខ្ លា ំ ង ដោយ សារ មាន វិ ប្ប ត្តិ ហ ិ រ ញ្ញ វ ត្ថ ុច ាប់ ពី ឆ្នាំ Ġ ១៩ ៩ ៧ Ġ មក	49	▁ហេតុ អ ្វី បាន ជា ជ ញ្ជ ី ង ពា ណ ិ ជ្ជ កម្ម ឥ ណ្ឌ ូន េ ស៊ី ប ច្ច ុ ប្ប ន្ន ប ាត់ សុ ពល ភាព ▁	29	▁ជ ញ្ជ ី ង ពា ណ ិ ជ្ជ កម្ម ឥ ណ្ឌ ូន េ ស៊ី ប ច្ច ុ ប្ប ន្ន ប ាត់ សុ ពល ភាព យ៉ាង ខ្ ល ាំង ដោយ សារ មាន វិ ប្ប ត្តិ ហ ិ រ ញ្ញ វ ត្ថ ុច ាប់ ពី ឆ្នាំ ▁១៩ ៩ ៧ ▁មក	48
ក្រោយពីបញ្ចប់សង្រ្គាម តើប្រទេសបារាំងបានបន្សល់ទុកវិនាសកម្មធ្វើដូចម្ដេច	null	ក្រោយពីបញ្ចប់សង្រ្គាម ប្រទេសបារាំងបានបន្សល់ទុកវិនាសកម្មដូចជា ទីក្រុង រោងចក្រ ផ្លូវថ្នល់ កំពង់ផែត្រូវខូតខាតទាំងស្រុង ដោយសារការទម្លាប់ គ្រាប់បែក ជីវិតប្រជាជនបារាំងត្រូវបាត់បង់ ៧៥០ ០០០នាក់ ច្រើនជ្រុលដែលបណ្ដាលប្រាក់ហ្រ្វង់បាត់តម្លៃ នាំមកនូវអតិផរណា	null	ក្រោយពីបញ្ចប់សង្រ្គាម ប្រទេសបារាំងបានបន្សល់ទុកវិនាសកម្មដូចជា ទីក្រុង រោងចក្រ ផ្លូវថ្នល់ កំពង់ផែត្រូវខូតខាតទាំងស្រុង ដោយសារការទម្លាប់ គ្រាប់បែក ជីវិតប្រជាជនបារាំងត្រូវបាត់បង់ ៧៥០ ០០០នាក់ ច្រើនជ្រុលដែលបណ្ដាលប្រាក់ហ្រ្វង់បាត់តម្លៃ នាំមកនូវអតិផរណា	ក្រ ោយ ពី បញ្ច ប់ សង ្រ ្ គ ាម Ġ ត ើប ្រ ទេស បា រា ំ ង បាន ប ន្ ស ល់ ទុក វិ នា ស កម្ម ធ ្វ ើ ដូច ម្ ដ េច Ġ	35	ក្រ ោយ ពី បញ្ច ប់ សង ្រ ្ គ ាម Ġ ប្រ ទេស បា រា ំ ង បាន ប ន្ ស ល់ ទុក វិ នា ស កម្ម ដូច ជា Ġ ទី ក្រុង Ġ រ ោង ច ក្រ Ġ ផ្ល ូវ ថ្ន ល់ Ġ កំ ព ង់ ផ ែត ្រ ូវ ខ ូត ខា ត ទ ាំង ស្រ ុង Ġ ដោយ សារ ការ ទ ម្ល ាប់ Ġ គ្រាប់ បែក Ġ ជីវ ិត ប្រ ជា ជន បា រា ំ ង ត្រូវ បា ត់ បង់ Ġ ៧ ៥០ Ġ ០០០ នាក់ Ġ ច្ រ ើន ជ្រ ុល ដ ែល ប ណ ្ ដា ល ប្រា ក់ ហ ្រ ្វ ង់ បា ត់ ត ម្ល ៃ Ġ នាំ មក ន ូវ អ តិ ផ រណ ា	110	▁ក្រោយពី បញ្ច ប់ សង ្រ ្ គ ាម ▁តើ ប្រ ទេស ប ារ ាំង បាន ប ន្ ស ល់ ទុក វិ នា ស កម្ម ធ ្វ ើ ដូច ម្ ដ េច ▁	31	▁ក្រោយពី បញ្ច ប់ សង ្រ ្ គ ាម ▁ប្រទេស ប ារ ាំង បាន ប ន្ ស ល់ ទុក វិ នា ស កម្ម ដូច ជា ▁ទីក្រុង ▁រោងចក្រ ▁ផ្លូវ ថ្ន ល់ ▁កំពង់ផែ ត្រូវ ខ ូត ខា ត ទ ាំង ស្រ ុង ▁ដោយសារ ការ ទ ម្ល ាប់ ▁គ្រាប់បែក ▁ជីវិត ប្រ ជា ជន ប ារ ាំង ត្រូវ ប ាត់ បង់ ▁៧ ៥០ ▁ ០០០ នាក់ ▁ច្រើន ជ្រ ុល ដ ែល ប ណ ្ ដា ល ប្រ ាក់ ហ ្រ ្វ ង់ ប ាត់ ត ម្ល ៃ ▁នាំមក ន ូវ អ តិ ផ រ ណា	89
តើឥទ្ធិពលចិន ផ្សព្វផ្សាយមកកម្ពុជាតាមរបៀបណា	null	ឥទ្ធិពលចិន បានផ្សព្វផ្សាយនៅប្រទេសខ្មែរតាមរយៈជំនួញអ្នកស្រុកខ្មែររកស៊ីពាណិជ្ជកម្ម ជាមួយចិនតាមកំពង់ផែជាច្រើន នៅអាស៊ីអាគ្នេយ៍ហើយអ្នកស្រុកខ្មែរ ក៏បានយកតម្រាប់តាមព្រោះចិនមានវប្បធម៌ជាងអន្តោប្រវេសន៍ នៅប្រទេសចិនឧស្សាហ៍មានសង្គ្រាមញឹកញាប់ ហេតុនេះមានអ្នកភៀសខ្លួនចិនជាច្រើន បានចាកចេញមកនៅពាសពេញអាស៊ីអាគ្នេយ៍តាមផ្លូវសមុទ្រ ទន្លេមេគង្គ យ៉ង់សេ សាលវិន មេណាម ជាដើម ក៏បានមកដល់ប្រទេសខ្មែរ នាវាចរណ៍ ពួកចិនពូកែធ្វើសេដ្ឋកិច្ច ដូចជា រកស៊ីជូញដូរ លក់របស់របរនៅតាមទីផ្សារ ពួកចិនក៏ពូកែធ្វើកសិកម្ម មានដំណាំស្រែចម្កាជាដើម ពួកចិនបានកំពង់អូកែវ ស៊ូម៉ាត្រា និងស្រីវិជ័យជាកំពង់ផែកណ្តាលសម្រាប់រកស៊ីនៅអាស៊ីអាគ្នេយ៍ ការទូត ប្រទេសខ្មែរ តែងតែធ្វើការដាក់ទូតជាមួយិចិនជានិច្ច ក្នុងនាមជាប្រទេសធំក្នុងតំបន់កហើយនិងទាក់ទងលើវិស័យកពាណិជ្ជកម្ម	null	ឥទ្ធិពលចិន បានផ្សព្វផ្សាយនៅប្រទេសខ្មែរតាមរយៈជំនួញអ្នកស្រុកខ្មែររកស៊ីពាណិជ្ជកម្ម ជាមួយចិនតាមកំពង់ផែជាច្រើន នៅអាស៊ីអាគ្នេយ៍ហើយអ្នកស្រុកខ្មែរ ក៏បានយកតម្រាប់តាមព្រោះចិនមានវប្បធម៌ជាងអន្តោប្រវេសន៍ នៅប្រទេសចិនឧស្សាហ៍មានសង្គ្រាមញឹកញាប់ ហេតុនេះមានអ្នកភៀសខ្លួនចិនជាច្រើន បានចាកចេញមកនៅពាសពេញអាស៊ីអាគ្នេយ៍តាមផ្លូវសមុទ្រ ទន្លេមេគង្គ យ៉ង់សេ សាលវិន មេណាម ជាដើម ក៏បានមកដល់ប្រទេសខ្មែរ នាវាចរណ៍ ពួកចិនពូកែធ្វើសេដ្ឋកិច្ច ដូចជា រកស៊ីជូញដូរ លក់របស់របរនៅតាមទីផ្សារ ពួកចិនក៏ពូកែធ្វើកសិកម្ម មានដំណាំស្រែចម្កាជាដើម ពួកចិនបានកំពង់អូកែវ ស៊ូម៉ាត្រា និងស្រីវិជ័យជាកំពង់ផែកណ្តាលសម្រាប់រកស៊ីនៅអាស៊ីអាគ្នេយ៍ ការទូត ប្រទេសខ្មែរ តែងតែធ្វើការដាក់ទូតជាមួយិចិនជានិច្ច ក្នុងនាមជាប្រទេសធំក្នុងតំបន់កហើយនិងទាក់ទងលើវិស័យកពាណិជ្ជកម្ម	ត ើ ឥ ទ្ធិ ពល ច ិន Ġ ផ្ ស ព្វ ផ្សាយ មក ក ម្ព ុ ជា តា ម រ ប ៀប ណា Ġ	22	ឥ ទ្ធិ ពល ច ិន Ġ បាន ផ្ ស ព្វ ផ្សាយ នៅ ប្រ ទេស ខ្ ម ែរ តា ម រយ ៈ ជំ ន ួញ âĢĭ អ្នក ស្រ ុក ខ្ ម ែរ រក ស៊ី ពា ណ ិ ជ្ជ កម្ម Ġ ជា មួយ ច ិន តា មក ំព ង់ ផ ែ ជា ច្ រ ើន Ġ នៅ អា ស៊ី អា គ ្ន េ យ ៍ ហើយ អ្នក ស្រ ុក ខ្ ម ែរ Ġ ក ៏ បាន យក ត ម្រ ាប់ តា ម ព្រ ោះ ច ិន មាន វ ប្ប ធម៌ ជា ង អ ន្ត ោ ប្រ វេ ស ន៍ Ġ នៅ ប្រ ទេស ច ិន ឧ ស្សា ហ៍ មាន សង ្ គ្រ ាម ញ ឹក ញ ាប់ Ġ ហេតុ នេះ មាន អ្នក ភ ៀស ខ្លួន ច ិន ជា ច្ រ ើន Ġ បាន ច ាក ចេញ មក នៅ ពា ស ព េញ អា ស៊ី អា គ ្ន េ យ ៍ តា ម ផ្ល ូវ សម ុ ទ្រ Ġ ទ ន្ ល េ មេ គ ង្គ Ġ យ៉ ង់ សេ Ġ សា ល វិ ន Ġ មេ ណា ម Ġ ជា ដើម Ġ ក ៏ បាន មក ដល់ ប្រ ទេស ខ្ ម ែរ âĢĭ Ġ នា វា ចរ ណ៍ Ġ ព ួ ក ច ិន ព ូក ែ ធ ្វ ើស េ ដ្ឋ កិច្ច Ġ ដូច ជា Ġ រក ស៊ី ជ ូ ញ ដ ូរ Ġ ល ក់ រ ប ស់ រ បរ នៅ តា ម ទី ផ្ សារ Ġ ព ួ ក ច ិន ក ៏ ព ូក ែ ធ ្វ ើក សិ កម្ម Ġ មាន ដំ ណា ំ ស្រ ែ ច ម្ កា ជា ដើម Ġ ព ួ ក ច ិន បាន កំ ព ង់ អូ កែវ Ġ ស៊ូ ម៉ា ត្រា Ġ និង ស្រី វិ ជ ័យ ជា កំ ព ង់ ផ ែក ណ្ត ាល សម ្រា ប់ រក ស៊ី នៅ អា ស៊ី អា គ ្ន េ យ ៍ Ġ ការ ទូ ត Ġ ប្រ ទេស ខ្ ម ែរ Ġ តែ ង តែ ធ ្វ ើក ារ ដា ក់ ទូ ត ជា មួយ ិច ិន ជា និ ច្ច Ġ ក្នុង នា ម ជា ប្រ ទេស ធ ំ ក្នុង ត ំ ប ន់ ក ហើយ និង ទ ាក់ ទ ង លើ វិ ស ័យ ក ពា ណ ិ ជ្ជ កម្ម	339	▁តើ ឥ ទ្ធិ ពល ច ិន ▁ផ្សព្វផ្សាយ មក ក ម្ព ុ ជា ត ាម រ ប ៀប ណា ▁	18	▁ឥទ្ធិពល ច ិន ▁បាន ផ្ ស ព្វ ផ្សាយ នៅ ប្រ ទេស ខ្ ម ែរ ត ាម រយ ៈ ជំ ន ួញ ▁អ្នកស្រុក ខ្ ម ែរ រក ស៊ី ពា ណ ិ ជ្ជ កម្ម ▁ជាមួយ ច ិន តា មក ំព ង់ ផ ែ ជា ច ្រ ើន ▁នៅ អា ស៊ី អា គ ្ន េ យ ៍ ហើយ អ្នក ស្រ ុក ខ្ ម ែរ ▁ក៏ បាន យក ត ម្រ ាប់ ត ាម ព្រ ោះ ច ិន មាន វ ប្ប ធម៌ ជា ង អ ន្ត ោ ប្រ វ េស ន៍ ▁នៅ ប្រ ទេស ច ិន ឧ ស្សា ហ៍ មាន ស ង្គ ្រា ម ញ ឹក ញ ាប់ ▁ហេតុ នេះ មាន អ្នក ភ ៀស ខ្លួន ច ិន ជា ច ្រ ើន ▁បាន ច ាក ចេញ មក នៅ ពា ស ព េញ អា ស៊ី អា គ ្ន េ យ ៍ ត ាម ផ្ល ូវ សម ុ ទ្រ ▁ទន្លេ មេ គ ង្គ ▁យ៉ ង់ សេ ▁សាល វ ិន ▁មេ ណា ម ▁ជាដើម ▁ក៏ បាន មក ដល់ ប្រ ទេស ខ្ ម ែរ ▁នាវា ចរ ណ៍ ▁ពួក ច ិន ព ូក ែ ធ ្វ ើស េ ដ្ឋ កិច្ច ▁ដូចជា ▁រកស៊ី ជ ូ ញ ដ ូរ ▁លក់ រ ប ស់ រ បរ នៅ ត ាម ទី ផ្ សារ ▁ពួក ច ិន ក ៏ ព ូក ែ ធ ្វ ើក សិ កម្ម ▁មាន ដ ំណ ាំ ស្រ ែ ច ម្ កា ជា ដើម ▁ពួក ច ិន បាន ក ំព ង់ អូ កែវ ▁ស៊ូ ម៉ា ត្រា ▁និង ស្រី វិ ជ ័យ ជា ក ំព ង់ ផ ែក ណ្ត ាល ស ម្រ ាប់ រក ស៊ី នៅ អា ស៊ី អា គ ្ន េ យ ៍ ▁ការទូត ▁ប្រទេស ខ្ ម ែរ ▁តែងតែ ធ ្វ ើ ការ ដ ាក់ ទ ូត ជា មួយ ិច ិន ជា និ ច្ច ▁ក្នុង ន ាម ជា ប្រ ទេស ធ ំ ក្នុង ត ំ ប ន់ ក ហើយ និង ទ ាក់ ទ ង លើ វិ ស ័យ ក ពា ណ ិ ជ្ជ កម្ម	312
តើអនក្ខរភាពផ្តល់ផលវិបាកដល់បុគ្គលនិងសហគមន៍ជាំតើយ៉ាងដូចម្ដេច ចូររៀបរាប	null	អនក្ខរភាពផ្តល់ផលវិបាកដល់បុគ្គល និងសហគមន៍ជាតិយ៉ាងដូចជា ចំពោះបុគ្គល បាត់ម្ចាស់ការក្នុងការរស់នៅគ្មានចំណេះដឹងពិបាករកការងារធ្វើការងារច្រើនប្រើដោយកម្លាំងកាយទទួលបានបប្រាក់កម្រៃទាបមិនសមាមាត្រនឹងថាមពលដែលបានបញ្ចេញសុខភាពដទ្រុនទ្រោម ជម្ងឺ ស្ថានភាពជីវភាពលំបាក អំពើហិង្សាគ្រួសារ ខ្វះសុភមង្គល ចំពោះសហគមន៍ខ្វះធនធានមនុស្សក្នុងការអភិវឌ្ឍប្រទេសបាត់បង់ឯករាជ្យភាព បាត់ម្ចាស់ការក្នុងការអភិវឌ្ឍសហគមន៍សេដ្ឋកិច្ចសង្គមខិនភាព ពឹងផ្អែកលើជំនួញបរទេស ធ្វើឪ្យអត្តសញ្ញាជាតិបាត់បង់បន្ដិចម្ដងៗប្រទេសជាតិធ្លាក់ក្នុងនឹមអាណានិគមបរទេស	null	អនក្ខរភាពផ្តល់ផលវិបាកដល់បុគ្គល និងសហគមន៍ជាតិយ៉ាងដូចជា ចំពោះបុគ្គល បាត់ម្ចាស់ការក្នុងការរស់នៅគ្មានចំណេះដឹងពិបាករកការងារធ្វើការងារច្រើនប្រើដោយកម្លាំងកាយទទួលបានបប្រាក់កម្រៃទាបមិនសមាមាត្រនឹងថាមពលដែលបានបញ្ចេញសុខភាពដទ្រុនទ្រោម ជម្ងឺ ស្ថានភាពជីវភាពលំបាក អំពើហិង្សាគ្រួសារ ខ្វះសុភមង្គល ចំពោះសហគមន៍ខ្វះធនធានមនុស្សក្នុងការអភិវឌ្ឍប្រទេសបាត់បង់ឯករាជ្យភាព បាត់ម្ចាស់ការក្នុងការអភិវឌ្ឍសហគមន៍សេដ្ឋកិច្ចសង្គមខិនភាព ពឹងផ្អែកលើជំនួញបរទេស ធ្វើឪ្យអត្តសញ្ញាជាតិបាត់បង់បន្ដិចម្ដងៗប្រទេសជាតិធ្លាក់ក្នុងនឹមអាណានិគមបរទេស	ត ើ អ ន ក្ខ រ ភាព ផ្ ត ល់ ផល វិ បា ក ដល់ ប ុ គ្គ ល និង ស ហ គមន៍ ជា ំ ត ើយ ៉ ាង ដូច ម្ ដ េច Ġ ច ូរ រ ៀប âĢĭ រា ប Ġ	39	អ ន ក្ខ រ ភាព ផ្ ត ល់ ផល វិ បា ក ដល់ ប ុ គ្គ ល Ġ និង ស ហ គមន៍ ជាតិ យ៉ាង ដូច ជា âĢĭ Ġ ចំ ព ោះ ប ុ គ្គ ល Ġ បា ត់ ម្ចាស់ ការ ក្នុង ការ រស់ នៅ គ ្ម ាន ចំ ណេ ះ ដ ឹង ពិ បា ករ ក ការងារ ធ ្វ ើក ារ ងារ ច្ រ ើន ប្រ ើ ដោយ ក ម្ល ាំង កាយ ទទួលបាន ប ប្រា ក់ ក ម្រ ៃ ទ ាប ម ិន សម ាម ាត ្រ នឹង ថា ម ពល ដ ែល បាន បញ្ច េញ សុខ ភាព ដ ទ្រ ុន ទ្រ ោម Ġ ជ ម្ ង ឺ Ġ ស្ថាន ភាព ជីវ ភាព លំបាក Ġ អ ំព ើ ហ ិ ង្ស ា គ្រួសារ Ġ ខ្វ ះ សុ ភ ម ង្គ ល Ġ ចំ ព ោះ ស ហ គមន៍ ខ្វ ះ ធ ន ធាន ម នុ ស្ស ក្នុង ការ អភិវឌ្ឍ ប្រ ទេស បា ត់ បង់ ឯក រាជ ្យ ភាព Ġ បា ត់ ម្ចាស់ ការ ក្នុង ការ អភិវឌ្ឍ ស ហ គមន៍ សេ ដ្ឋ កិច្ច សង ្ គម ខ ិន ភាព Ġ ព ឹង ផ្ អ ែក លើ ជំ ន ួញ បរ ទេស Ġ ធ ្វ ើ ឪ ្យ អ ត្ត ស ញ្ញា ជាតិ បា ត់ បង់ ប ន្ ដ ិច ម្ ដង ៗ ប្រ ទេស ជាតិ ធ ្លា ក់ ក្នុង ន ឹម អា ណា និ គម បរ ទេស	214	▁តើ អ ន ក្ខ រ ភាព ផ្ ត ល់ ផល វិ ប ាក ដល់ ប ុ គ្គ ល និង ស ហ គមន៍ ជ ាំ ត ើ យ៉ាង ដូច ម្ ដ េច ▁ចូរ រ ៀប ▁រ ាប ▁	36	▁អន ក្ខ រ ភាព ផ្ ត ល់ ផល វិ ប ាក ដល់ ប ុ គ្គ ល ▁និង ស ហ គមន៍ ជាតិ យ៉ាង ដូច ជា ▁ចំពោះ ប ុ គ្គ ល ▁បាត់ ម្ចាស់ ការ ក្នុង ការ រស់ នៅ គ ្ មាន ច ំណ េះ ដ ឹង ពិ ប ាក រក ការងារ ធ ្វ ើ ការងារ ច ្រ ើន ប្រ ើ ដោយ ក ម្ល ាំង កាយ ទទួលបាន ប ប្រ ាក់ ក ម្រ ៃ ទ ាប ម ិន ស មា មា ត្រ នឹង ថា ម ពល ដ ែល បាន បញ្ច េញ សុខ ភាព ដ ទ្រ ុន ទ្រ ោម ▁ជម្ងឺ ▁ស្ថានភាព ជីវ ភាព លំបាក ▁អំពើហិង្សា គ្រួសារ ▁ខ្វះ សុ ភ ម ង្គ ល ▁ចំពោះ ស ហ គមន៍ ខ្វ ះ ធ ន ធាន ម នុ ស្ស ក្នុង ការ អភិវឌ្ឍ ប្រ ទេស ប ាត់ បង់ ឯក រាជ ្យ ភាព ▁បាត់ ម្ចាស់ ការ ក្នុង ការ អភិវឌ្ឍ ស ហ គមន៍ សេ ដ្ឋ កិច្ច ស ង្គ ម ខ ិន ភាព ▁ពឹងផ្អែក លើ ជំ ន ួញ បរ ទេស ▁ធ្វើ ឪ ្យ អ ត្ត ស ញ្ញា ជាតិ ប ាត់ បង់ ប ន្ ដ ិច ម្ ដង ៗ ប្រ ទេស ជាតិ ធ ្ល ាក់ ក្នុង ន ឹម អា ណា និ គម បរ ទេស	189
វិបត្តិអ៊ុលស្ទ័រ ជាវិបត្តិធ្ងន់ធ្ងរសម្រាប់ប្រទេសអង់គ្លេស តើប្រទេសអង់គ្លេសដោះស្រាយដូចម្តេច	null	វិបត្តិ អ៊ុលស្ទ័រ ជាវិបត្តិសម្រាប់ប្រទេសអង់គ្លេស អង់គ្លេសកដោះស្រាយដោយរដ្ឋាភិបាលអង់គ្លេសបានបើកសេដ្ឋកិច្ចចរចារជាមួយចលនាកងទ័ពសាធារណៈរដ្ឋអៀរឡង់ ដើម្បីបញ្ចប់ជំលោះនៅទីក្រុងបែលហ្វាលនៅឆ្នាំ១៩៩៨ វិបត្តិនេះបានបញ្ចប់ដោយងង់គ្លេសបានបង្កើតរដ្ឋាភិបាលមួយដែលមានសមាជិកពីនិកាយ	null	វិបត្តិ អ៊ុលស្ទ័រ ជាវិបត្តិសម្រាប់ប្រទេសអង់គ្លេស អង់គ្លេសកដោះស្រាយដោយរដ្ឋាភិបាលអង់គ្លេសបានបើកសេដ្ឋកិច្ចចរចារជាមួយចលនាកងទ័ពសាធារណៈរដ្ឋអៀរឡង់ ដើម្បីបញ្ចប់ជំលោះនៅទីក្រុងបែលហ្វាលនៅឆ្នាំ១៩៩៨ វិបត្តិនេះបានបញ្ចប់ដោយងង់គ្លេសបានបង្កើតរដ្ឋាភិបាលមួយដែលមានសមាជិកពីនិកាយ	វិ ប ត្តិ អ៊ ុល ស្ទ ័រ Ġ ជា វិ ប ត្តិ ធ ្ង ន់ ធ ្ង រស ម្រ ាប់ ប្រ ទេស អ ង់ គ ្ល េស Ġ ត ើប ្រ ទេស អ ង់ គ ្ល េស ដ ោះ ស្រ ាយ ដូច ម្ ត េច Ġ	43	វិ ប ត្តិ Ġ អ៊ ុល ស្ទ ័រ Ġ ជា វិ ប ត្តិ សម ្រា ប់ ប្រ ទេស អ ង់ គ ្ល េស Ġ អ ង់ គ ្ល េស ក ដ ោះ ស្រ ាយ ដោយ រដ្ឋ ា ភិ បាល អ ង់ គ ្ល េស បាន ប ើក សេ ដ្ឋ កិច្ច ចរ ចារ ជា មួយ ច ល នា ក ង ទ ័ ព សា ធា រណៈ រដ្ឋ អ ៀរ ឡង់ Ġ ដើម ្ប ី បញ្ច ប់ ជំ ល ោះ នៅ ទី ក្រុង ប ែល ហ្វ ាល នៅ ឆ្នាំ ១៩ ៩៨ Ġ វិ ប ត្តិ នេះ បាន បញ្ច ប់ ដោយ ង ង់ គ ្ល េស បាន បង ្ក ើត រដ្ឋ ា ភិ បាល មួយ ដ ែល មាន សម ា ជ ិក ពី និ កាយ	117	▁វិបត្តិ អ៊ ុល ស្ទ ័រ ▁ជា វិ ប ត្តិ ធ ្ង ន់ ធ ្ង រស ម្រ ាប់ ប្រ ទេស អ ង់ គ ្ល េស ▁តើ ប្រ ទេស អ ង់ គ ្ល េស ដ ោះ ស្រ ាយ ដូច ម ្ត េច ▁	40	▁វិបត្តិ ▁អ៊ុ ល ស្ទ ័រ ▁ជា វិ ប ត្តិ ស ម្រ ាប់ ប្រ ទេស អ ង់ គ ្ល េស ▁អង់គ្លេស ក ដ ោះ ស្រ ាយ ដោយ រ ដ្ឋា ភិ បាល អ ង់ គ ្ល េស បាន ប ើក សេ ដ្ឋ កិច្ច ចរ ចារ ជា មួយ ច ល នា ក ង ទ ័ ព សា ធា រណៈ រដ្ឋ អ ៀរ ឡង់ ▁ដើម្បី បញ្ច ប់ ជំ ល ោះ នៅ ទី ក្រុង ប ែល ហ្វ ាល នៅ ឆ្នាំ ១៩ ៩៨ ▁វិបត្តិ នេះ បាន បញ្ច ប់ ដោយ ង ង់ គ ្ល េស បាន ប ង្ក ើត រ ដ្ឋា ភិ បាល មួយ ដ ែល មាន ស មា ជ ិក ពី និ កាយ	107
ដូចម្តេចដែលហៅថាអាស៊ាន	null	ដែលហៅថាអាស៊ាន មានន័យថា សហគមន៍ប្រជាជាតិអាស៊ីអាគ្នេយ ASEAN ASSOCIATION OF SOUTHEAST ASIAN NATION	null	ដែលហៅថាអាស៊ាន មានន័យថា សហគមន៍ប្រជាជាតិអាស៊ីអាគ្នេយ ASEAN ASSOCIATION OF SOUTHEAST ASIAN NATION	ដូច ម្ ត េច ដ ែល ហ ៅ ថា អា ស៊ ាន Ġ	12	ដ ែល ហ ៅ ថា អា ស៊ ាន Ġ មាន ន ័យ ថា Ġ ស ហ គមន៍ ប្រ ជា ជាតិ អា ស៊ី អា គ ្ន េ យ ĠASE AN ĠASS OCI ATION ĠOF ĠS OUT HE AST ĠAS IAN ĠN ATION	25	▁ដូចម្តេច ដ ែល ហ ៅ ថា អា ស៊ ាន ▁	9	▁ដែល ហ ៅ ថា អា ស៊ ាន ▁មាន ន ័យ ថា ▁សហគមន៍ ប្រ ជា ជាតិ អា ស៊ី អា គ ្ន េ យ ▁A SE AN ▁AS SO CI ATION ▁OF ▁S OUT H EA ST ▁AS IAN ▁N ATION	22
ដើម្បីឪ្យផែនការសេដ្ឋកិច្ចនេះកាន់តែមានប្រសិទ្ធិភាពរដ្ឋាភិបាល គ្រូតឆូវ បានធ្វើដូចម្ដេច	null	ដើម្បីឪ្យផែនដីការសេដ្ឋកិច្ចនេះកាន់តែមានប្រសិទ្ធិភាពរដ្ឋភិបាលលោក គ្រូតឆូវ បានធ្វើដូចតទៅ បង្កើតកសិដ្ឋានរដ្ឋចំនួនប ១០៥ ទូទាំងប្រទេស បង្កើតក្រុមប្រឹក្សាសេដ្ឋកិច្ចតំបន់ ដែលដឹកនាំសហគ្រាស រោងចក្រ និងធ្វើផែនការនៅតាម តំបន់ ដើម្បីឪ្យផែនការនោះកាន់តែមានប្រសិទ្ធិភាព	null	ដើម្បីឪ្យផែនដីការសេដ្ឋកិច្ចនេះកាន់តែមានប្រសិទ្ធិភាពរដ្ឋភិបាលលោក គ្រូតឆូវ បានធ្វើដូចតទៅ បង្កើតកសិដ្ឋានរដ្ឋចំនួនប ១០៥ ទូទាំងប្រទេស បង្កើតក្រុមប្រឹក្សាសេដ្ឋកិច្ចតំបន់ ដែលដឹកនាំសហគ្រាស រោងចក្រ និងធ្វើផែនការនៅតាម តំបន់ ដើម្បីឪ្យផែនការនោះកាន់តែមានប្រសិទ្ធិភាព	ដើម ្ប ី ឪ ្យ ផ ែន ការ សេ ដ្ឋ កិច្ច នេះ កាន់ តែ មាន ប្រ សិ ទ្ធិ ភាព រដ្ឋ ា ភិ បាល Ġ គ្រ ូត ឆ ូវ Ġ បាន ធ ្វ ើ ដូច ម្ ដ េច Ġ	35	ដើម ្ប ី ឪ ្យ ផ ែន ដ ី ការ សេ ដ្ឋ កិច្ច នេះ កាន់ តែ មាន ប្រ សិ ទ្ធិ ភាព រដ្ឋ ភិ បាល លោក Ġ គ្រ ូត ឆ ូវ Ġ បាន ធ ្វ ើ ដូច ត ទៅ Ġ បង ្ក ើត ក សិ ដ្ឋាន រដ្ឋ ចំ ន ួន ប Ġ ១០ ៥ Ġ ទូ ទ ាំង ប្រ ទេស Ġ បង ្ក ើត ក្រុម ប្រ ឹក ្សា សេ ដ្ឋ កិច្ច ត ំ ប ន់ Ġ ដ ែល ដ ឹក នាំ ស ហ គ្រ ាស Ġ រ ោង ច ក្រ Ġ និង ធ ្វ ើ ផ ែន ការ នៅ តា ម Ġ ត ំ ប ន់ Ġ ដើម ្ប ី ឪ ្យ ផ ែន ការ ន ោះ កាន់ តែ មាន ប្រ សិ ទ្ធិ ភាព	112	▁ដើម្បី ឪ ្យ ផ ែន ការ សេ ដ្ឋ កិច្ច នេះ កាន់ តែ មាន ប្រ សិ ទ្ធិ ភាព រ ដ្ឋា ភិ បាល ▁គ្រូ ត ឆ ូវ ▁បាន ធ ្វ ើ ដូច ម្ ដ េច ▁	33	▁ដើម្បី ឪ ្យ ផ ែន ដ ី ការ សេ ដ្ឋ កិច្ច នេះ កាន់ តែ មាន ប្រ សិ ទ្ធិ ភាព រដ្ឋ ភិ បាល លោក ▁គ្រូ ត ឆ ូវ ▁បាន ធ ្វ ើ ដូច ត ទៅ ▁បង្កើត ក សិ ដ្ឋាន រដ្ឋ ចំ ន ួន ប ▁១០ ៥ ▁ទូទាំង ប្រ ទេស ▁បង្កើត ក្រុម ប្រ ឹក ្សា សេ ដ្ឋ កិច្ច ត ំ ប ន់ ▁ដែល ដ ឹក នាំ ស ហ គ្រ ាស ▁រោងចក្រ ▁និង ធ ្វ ើ ផ ែន ការ នៅ ត ាម ▁តំបន់ ▁ដើម្បី ឪ ្យ ផ ែន ការ ន ោះ កាន់ តែ មាន ប្រ សិ ទ្ធិ ភាព	95
ប្រាសាទភាគច្រើនបុព្វបុរសយើងសង់បែរមុខទៅទិសខាងកើតដោយមានជំនឿថា ទិសខាងកើតផ្តល់សេចក្តីចម្រើនរុងរឿងលើកលែងតែប្រាសាទអង្គរវត្តដែលបែរមុខទៅទិសខាងលិច តើមូលហេតុអ្វី ចូរពន្យល់	null	ចំពោះការបែរមុខទៅទិសខាងលិចនៃប្រាសាទអង្គរវត្តនេះមានទស្សនៈជាច្រើនបានវាយតម្លៃ និងសន្និដ្ឋានខុសៗគ្នាទស្សនៈខ្លះយល់ថា បើគេសង់ប្រាសាទនេះបែរមុខទៅទិសខាងកើត គឺជិតស្ទឹងសៀមរាបនាំឱ្យគ្នាកន្លែងប្រារព្ធពិធីបុណ្យ ហើយផ្លូវចូលមករាជធានីអង្គរធំនោះនៅខាងលិចស្រាប់ ទស្សនៈខ្លះទៀតសន្និដ្ឋានថា បើគេសង់អង្គរវត្តបែរទៅទិសខាងកើត ហាក់ដូចជាបែរខ្នង ហុចគូទ ទៅលើប្រាសាទសំខាន់ៗឯទៀត អ្នកខ្លះថាបានជាបុព្វបុរសយើងកសាងអង្គរវត្តបែរមុខទៅទិសខាងលិច ពីព្រោះប្រាសាទនេះជាប្រាសាទផ្នូររបស់ព្រះបាទសុរិយាវរ្ម័នទី២	null	ចំពោះការបែរមុខទៅទិសខាងលិចនៃប្រាសាទអង្គរវត្តនេះមានទស្សនៈជាច្រើនបានវាយតម្លៃ និងសន្និដ្ឋានខុសៗគ្នាទស្សនៈខ្លះយល់ថា បើគេសង់ប្រាសាទនេះបែរមុខទៅទិសខាងកើត គឺជិតស្ទឹងសៀមរាបនាំឱ្យគ្នាកន្លែងប្រារព្ធពិធីបុណ្យ ហើយផ្លូវចូលមករាជធានីអង្គរធំនោះនៅខាងលិចស្រាប់ ទស្សនៈខ្លះទៀតសន្និដ្ឋានថា បើគេសង់អង្គរវត្តបែរទៅទិសខាងកើត ហាក់ដូចជាបែរខ្នង ហុចគូទ ទៅលើប្រាសាទសំខាន់ៗឯទៀត អ្នកខ្លះថាបានជាបុព្វបុរសយើងកសាងអង្គរវត្តបែរមុខទៅទិសខាងលិច ពីព្រោះប្រាសាទនេះជាប្រាសាទផ្នូររបស់ព្រះបាទសុរិយាវរ្ម័នទី២	ប្រា សា ទ ភាគ ច្ រ ើន ប ុ ព្វ ប ុរ ស យ ើង សង ់ ប ែរ មុខ ទៅ ទិ ស ខា ង កើត ដោយ មាន ជំ ន ឿ ថា Ġ ទិ ស ខា ង កើត ផ្ ត ល់ សេ ច ក្តី ចម្រ ើន រ ុង រឿង លើក លែង តែ ប្រា សា ទ អង្គ រ វត្ត ដ ែល ប ែរ មុខ ទៅ ទិ ស ខា ង ល ិច Ġ ត ើម ូល ហេតុ អ ្វី âĢĭ Ġ ច ូរ ព ន្ យ ល់ Ġ	81	ចំ ព ោះ ការ ប ែរ មុខ ទៅ ទិ ស ខា ង ល ិច នៃ ប្រា សា ទ អង្គ រ វត្ត នេះ មាន ទ ស្ស នៈ ជា ច្ រ ើន បាន វា យ ត ម្ល ៃ Ġ និង ស ន្ន ិ ដ្ឋាន ខុស ៗ គ្នា ទ ស្ស នៈ ខ្ ល ះ យ ល់ ថា Ġ ប ើ គ េស ង់ ប្រា សា ទ នេះ ប ែរ មុខ ទៅ ទិ ស ខា ង កើត Ġ គ ឺ ជ ិត ស្ទ ឹង ស ៀម រា ប នាំ ឱ្យ គ្នា កន្លែង ប្រា រ ព្ ធ ពិ ធី ប ុ ណ ្យ Ġ ហើយ ផ្ល ូវ ចូល មក រាជ ធាន ី អង្គ រ ធ ំ ន ោះ នៅ ខា ង ល ិច ស្រ ាប់ Ġ ទ ស្ស នៈ ខ្ ល ះ ទៀត ស ន្ន ិ ដ្ឋាន ថា Ġ ប ើ គ េស ង់ អង្គ រ វត្ត ប ែរ ទៅ ទិ ស ខា ង កើត Ġ ហា ក់ ដូច ជា ប ែរ ខ្នង Ġ ហ ុច គូ ទ Ġ ទៅ លើ ប្រា សា ទ សំ ខា ន់ ៗ ឯ ទៀត Ġ អ្នក ខ្ ល ះ ថា បាន ជា ប ុ ព្វ ប ុរ ស យ ើង ក សា ង អង្គ រ វត្ត ប ែរ មុខ ទៅ ទិ ស ខា ង ល ិច Ġ ពី ព្រ ោះ ប្រា សា ទ នេះ ជា ប្រា សា ទ ផ្ ន ូរ រ ប ស់ ព្រ ះ បាទ សុ រិយា វរ ្ម ័ន ទី ២	224	▁ប្រាសាទ ភាគ ច ្រ ើន ប ុ ព្វ ប ុរ ស យ ើង ស ង់ ប ែរ មុខ ទៅ ទិ ស ខា ង កើត ដោយ មាន ជំ ន ឿ ថា ▁ទិស ខា ង កើត ផ្ ត ល់ ស េច ក្តី ចម្រ ើន រ ុង រឿង លើក លែង តែ ប្រា សា ទ អង្គ រ វត្ត ដ ែល ប ែរ មុខ ទៅ ទិ ស ខា ង ល ិច ▁តើ ម ូល ហេតុ អ ្វី ▁ចូរ ព ន ្យ ល់ ▁	77	▁ចំពោះ ការ ប ែរ មុខ ទៅ ទិ ស ខា ង ល ិច នៃ ប្រា សា ទ អង្គ រ វត្ត នេះ មាន ទ ស្ស នៈ ជា ច ្រ ើន បាន វ ាយ ត ម្ល ៃ ▁និង ស ន្ន ិ ដ្ឋាន ខុស ៗ គ្នា ទ ស្ស នៈ ខ្ ល ះ យ ល់ ថា ▁បើ គ េស ង់ ប្រា សា ទ នេះ ប ែរ មុខ ទៅ ទិ ស ខា ង កើត ▁គឺ ជ ិត ស្ទ ឹង ស ៀម រ ាប នាំ ឱ្យ គ្នា កន្លែង ប្រ ារ ព្ ធ ពិ ធី ប ុ ណ ្យ ▁ហើយ ផ្ល ូវ ចូល មក រាជ ធាន ី អង្គ រ ធ ំ ន ោះ នៅ ខា ង ល ិច ស្រ ាប់ ▁ទស្សនៈ ខ្ ល ះ ទៀត ស ន្ន ិ ដ្ឋាន ថា ▁បើ គ េស ង់ អង្គ រ វត្ត ប ែរ ទៅ ទិ ស ខា ង កើត ▁ហាក់ដូចជា ប ែរ ខ្នង ▁ហ ុច គូ ទ ▁ទៅ លើ ប្រា សា ទ សំ ខ ាន់ ៗ ឯ ទៀត ▁អ្នក ខ្ ល ះ ថា បាន ជា ប ុ ព្វ ប ុរ ស យ ើង ក សា ង អង្គ រ វត្ត ប ែរ មុខ ទៅ ទិ ស ខា ង ល ិច ▁ពីព្រោះ ប្រា សា ទ នេះ ជា ប្រា សា ទ ផ្ ន ូរ រ ប ស់ ព្រ ះ បាទ សុ រិយា វរ ្ម ័ន ទី ២	212
តើកម្ពុជាបានក្លាយជាសមាជិកពេញសិទ្ធិរបស់អាស៊ាននិងអង្គការពាណិជ្ជកម្មពិភពលោកនៅពេលណា តើសមាជិកភាពរបស់កម្ពុជាទាំងនេះអាចផ្តល់ផលប្រយោជន៍អ្វីខ្លះ ដល់ប្រទេស និងប្រជារាស្រ្តកម្ពុជា	null	កម្ពុជាបានក្លាយជាសមាជិកពេញសិទ្ធិរបស់អាស៊ាននៅថ្ងៃទី៣០ ខែមេសា ឆ្នាំ ១៩៩៩ កម្ពុជាបានក្លាយជាសមាជិកពេញសិទ្ធិរបស់អង្គការពាណិជ្ជកម្មពិភពលោកនៅថ្ងៃទី១៣ ខែតុលា ឆ្នាំ ២០០៤ សមាជិកភាពរបស់កម្ពុជាទាំងពីរនេះអាចផ្តល់ផលប្រយោជន៍ដល់ប្រទេស និងប្រជាពលរដ្ឋដូចតទៅផ្តល់ទីផ្សារដ៏ធំក្នុងពិភពលោក សម្រាប់ផលិតផលដែលផលិត និងនាំចេញពីកម្ពុជាផ្តល់នូវទំនិញដែលមានគុណភាពល្អ ច្រើនជម្រើស និងតម្លៃសមរម្យសម្រាប់ប្រជាពលរដ្ឋកម្ពុជាសម្រាប់ទីផ្សារអាស៊ាន ពោលគឺពន្ធនាំចូលទាបសម្រាប់ផលិតផល ដែលផលិតពីកម្ពុជាបង្កើននូវទំនុកចិត្តដល់វិនិយោគិន ដោយកម្ពុជានឹងមានច្បាប់ស្របនឹងអាស៊ាន និងកិច្ចព្រមព្រៀង អង្គការពាណិជ្ជកម្មពិភពលោក ព្រមទាំងមានទីផ្សារដ៏ធំបំផុតក្នុងពិភពលោកផ្តល់លទ្ធភាពឱ្យកម្ពុជា នាំចេញនូវផលិតផលវាយណភណ្ឌដោយមិនជាប់កូតាចាប់ ពីចាប់ទី ០១ ខែមករា ឆ្នាំ ២០១៥ជាចលករ ដើម្បីជំរុញឱ្យមានកំណែទម្រង់ផ្នែកសេដ្ឋកិច្ចនិងពាណិជ្ជកម្មនៅក្នុងប្រទេសផ្តល់នូវជំនួយបច្ចេកទេសនានា ដើម្បីកសាង ច្បាប់ពង្រឹងសមត្ថភាពក្រសួងនិងស្ថាប័ននានា ព្រមទាំងពង្រឹងសមត្ថភាពមន្ត្រីរាជរដ្ឋាភិបាល និងវិស័យឯកជនការកើនឡើងនូវសកម្មភាពពាណិជ្ជកម្ម និងជួយបង្កើននូវប្រាក់ចំណូលសម្រាប់ប្រជាពលរដ្ឋ និងជួយជំរុញនូវកំណើនសេដ្ឋកិច្ច	null	កម្ពុជាបានក្លាយជាសមាជិកពេញសិទ្ធិរបស់អាស៊ាននៅថ្ងៃទី៣០ ខែមេសា ឆ្នាំ ១៩៩៩ កម្ពុជាបានក្លាយជាសមាជិកពេញសិទ្ធិរបស់អង្គការពាណិជ្ជកម្មពិភពលោកនៅថ្ងៃទី១៣ ខែតុលា ឆ្នាំ ២០០៤ សមាជិកភាពរបស់កម្ពុជាទាំងពីរនេះអាចផ្តល់ផលប្រយោជន៍ដល់ប្រទេស និងប្រជាពលរដ្ឋដូចតទៅផ្តល់ទីផ្សារដ៏ធំក្នុងពិភពលោក សម្រាប់ផលិតផលដែលផលិត និងនាំចេញពីកម្ពុជាផ្តល់នូវទំនិញដែលមានគុណភាពល្អ ច្រើនជម្រើស និងតម្លៃសមរម្យសម្រាប់ប្រជាពលរដ្ឋកម្ពុជាសម្រាប់ទីផ្សារអាស៊ាន ពោលគឺពន្ធនាំចូលទាបសម្រាប់ផលិតផល ដែលផលិតពីកម្ពុជាបង្កើននូវទំនុកចិត្តដល់វិនិយោគិន ដោយកម្ពុជានឹងមានច្បាប់ស្របនឹងអាស៊ាន និងកិច្ចព្រមព្រៀង អង្គការពាណិជ្ជកម្មពិភពលោក ព្រមទាំងមានទីផ្សារដ៏ធំបំផុតក្នុងពិភពលោកផ្តល់លទ្ធភាពឱ្យកម្ពុជា នាំចេញនូវផលិតផលវាយណភណ្ឌដោយមិនជាប់កូតាចាប់ ពីចាប់ទី ០១ ខែមករា ឆ្នាំ ២០១៥ជាចលករ ដើម្បីជំរុញឱ្យមានកំណែទម្រង់ផ្នែកសេដ្ឋកិច្ចនិងពាណិជ្ជកម្មនៅក្នុងប្រទេសផ្តល់នូវជំនួយបច្ចេកទេសនានា ដើម្បីកសាង ច្បាប់ពង្រឹងសមត្ថភាពក្រសួងនិងស្ថាប័ននានា ព្រមទាំងពង្រឹងសមត្ថភាពមន្ត្រីរាជរដ្ឋាភិបាល និងវិស័យឯកជនការកើនឡើងនូវសកម្មភាពពាណិជ្ជកម្ម និងជួយបង្កើននូវប្រាក់ចំណូលសម្រាប់ប្រជាពលរដ្ឋ និងជួយជំរុញនូវកំណើនសេដ្ឋកិច្ច	ត ើក ម្ព ុ ជា បាន ក្លា យ ជា សម ា ជ ិក ព េញ សិ ទ្ធិ រ ប ស់ អា ស៊ ាន និង អង្គ ការ ពា ណ ិ ជ្ជ កម្ម ពិ ភព លោក នៅ ពេល ណា Ġ ត ើស មា ជ ិក ភាព រ ប ស់ ក ម្ព ុ ជា ទ ាំង នេះ អា ច ផ្ ត ល់ ផល ប្រ យោ ជន ៍ អ ្វី ខ្ ល ះ Ġ ដល់ ប្រ ទេស Ġ និង ប្រ ជា រា ស្រ ្ត ក ម្ព ុ ជា Ġ	81	ក ម្ព ុ ជា បាន ក្លា យ ជា សម ា ជ ិក ព េញ សិ ទ្ធិ រ ប ស់ អា ស៊ ាន នៅ ថ ្ង ៃ ទី ៣០ Ġ ខែ មេ សា Ġ ឆ្នាំ Ġ ១៩ ៩ ៩ Ġ ក ម្ព ុ ជា បាន ក្លា យ ជា សម ា ជ ិក ព េញ សិ ទ្ធិ រ ប ស់ អង្គ ការ ពា ណ ិ ជ្ជ កម្ម ពិ ភព លោក នៅ ថ ្ង ៃ ទី១ ៣ Ġ ខែ ត ុល ា Ġ ឆ្នាំ Ġ ២០ ០ ៤ Ġ សម ា ជ ិក ភាព រ ប ស់ ក ម្ព ុ ជា ទ ាំង ពី រ នេះ អា ច ផ្ ត ល់ ផល ប្រ យោ ជន ៍ ដល់ ប្រ ទេស Ġ និង ប្រ ជា ពល រដ្ឋ ដូច ត ទៅ ផ្ ត ល់ ទី ផ្ សារ ដ ៏ ធ ំ ក្នុង ពិ ភព លោក Ġ សម ្រា ប់ ផល ិត ផល ដ ែល ផល ិត Ġ និង នាំ ចេញ ពី ក ម្ព ុ ជា ផ្ ត ល់ ន ូវ ទំ និ ញ ដ ែល មាន គុណ ភាព ល្អ Ġ ច្ រ ើន ជ ម្រ ើស Ġ និង ត ម្ល ៃ សម រម្យ សម ្រា ប់ ប្រ ជា ពល រដ្ឋ ក ម្ព ុ ជា សម ្រា ប់ ទី ផ្ សារ អា ស៊ ាន Ġ ព ោល គ ឺ ពន្ធ នាំ ចូល ទ ាប សម ្រា ប់ ផល ិត ផល Ġ ដ ែល ផល ិត ពី ក ម្ព ុ ជា បង ្ក ើន ន ូវ ទំ នុ ក ចិត្ត ដល់ វិ និ យោគ ិន Ġ ដោយ ក ម្ព ុ ជា នឹង មាន ច្ បា ប់ ស្រ ប នឹង អា ស៊ ាន Ġ និង កិច្ច ព្រមព្រៀង Ġ អង្គ ការ ពា ណ ិ ជ្ជ កម្ម ពិ ភព លោក Ġ ព្រ ម ទ ាំង មាន ទី ផ្ សារ ដ ៏ ធ ំ ប ំ ផ ុត ក្នុង ពិ ភព លោក ផ្ ត ល់ ល ទ្ធ ភាព ឱ្យ ក ម្ព ុ ជា Ġ នាំ ចេញ ន ូវ ផល ិត ផល វា យ ណ ភណ្ឌ ដោយ ម ិន ជាប់ កូ តា ច ាប់ Ġ ពី ច ាប់ ទី Ġ ០ ១ Ġ ខែ មក រា Ġ ឆ្នាំ Ġ ២០ ១ ៥ ជា ច ល ករ Ġ ដើម ្ប ី ជំ រ ុញ ឱ្យ មាន កំ ណ ែ ទ ម្រ ង់ ផ្ ន ែក សេ ដ្ឋ កិច្ច និង ពា ណ ិ ជ្ជ កម្ម នៅ ក្នុង ប្រ ទេស ផ្ ត ល់ ន ូវ ជំ ន ួយ ប ច្ច េក ទេស នា នា Ġ ដើម ្ប ី ក សា ង Ġ ច្ បា ប់ ពង្រឹង សម ត្ថ ភាព ក្រ ស ួង និង ស្ ថា ប ័ន នា នា Ġ ព្រ ម ទ ាំង ពង្រឹង សម ត្ថ ភាព ម ន្ត ្រី រាជ រដ្ឋ ា ភិ បាល Ġ និង វិ ស ័យ ឯក ជន ការ ក ើន ឡើង ន ូវ ស កម្ម ភាព ពា ណ ិ ជ្ជ កម្ម Ġ និង ជ ួយ បង ្ក ើន ន ូវ ប្រា ក់ ចំ ណូ ល សម ្រា ប់ ប្រ ជា ពល រដ្ឋ Ġ និង ជ ួយ ជំ រ ុញ ន ូវ កំ ណ ើន សេ ដ្ឋ កិច្ច	465	▁តើ ក ម្ព ុ ជា បាន ក្លា យ ជា ស មា ជ ិក ព េញ សិ ទ្ធិ រ ប ស់ អា ស៊ ាន និង អង្គ ការ ពា ណ ិ ជ្ជ កម្ម ពិ ភព លោក នៅ ពេល ណា ▁តើ ស មា ជ ិក ភាព រ ប ស់ ក ម្ព ុ ជា ទ ាំង នេះ អា ច ផ្ ត ល់ ផល ប្រ យោ ជ ន៍ អ ្វី ខ្ ល ះ ▁ដល់ ប្រ ទេស ▁និង ប្រ ជា រា ស្រ ្ត ក ម្ព ុ ជា ▁	81	▁កម្ពុជា បាន ក្លា យ ជា ស មា ជ ិក ព េញ សិ ទ្ធិ រ ប ស់ អា ស៊ ាន នៅ ថ ្ង ៃ ទី ៣០ ▁ខែមេសា ▁ឆ្នាំ ▁១៩ ៩ ៩ ▁កម្ពុជា បាន ក្លា យ ជា ស មា ជ ិក ព េញ សិ ទ្ធិ រ ប ស់ អង្គ ការ ពា ណ ិ ជ្ជ កម្ម ពិ ភព លោក នៅ ថ ្ង ៃ ទី១ ៣ ▁ខែតុលា ▁ឆ្នាំ ▁២០០ ៤ ▁សមាជិក ភាព រ ប ស់ ក ម្ព ុ ជា ទ ាំង ពី រ នេះ អា ច ផ្ ត ល់ ផល ប្រ យោ ជ ន៍ ដល់ ប្រ ទេស ▁និង ប្រ ជា ពល រដ្ឋ ដូច ត ទៅ ផ្ ត ល់ ទី ផ្ សារ ដ ៏ ធ ំ ក្នុង ពិ ភព លោក ▁សម្រាប់ ផល ិត ផល ដ ែល ផល ិត ▁និង នាំ ចេញ ពី ក ម្ព ុ ជា ផ្ ត ល់ ន ូវ ទំ ន ិញ ដ ែល មាន គុណ ភាព ល្អ ▁ច្រើន ជ ម្រ ើស ▁និង ត ម្ល ៃ សម រម្យ ស ម្រ ាប់ ប្រ ជា ពល រដ្ឋ ក ម្ព ុ ជា ស ម្រ ាប់ ទី ផ្ សារ អា ស៊ ាន ▁ពោលគឺ ពន្ធ នាំ ចូល ទ ាប ស ម្រ ាប់ ផល ិត ផល ▁ដែល ផល ិត ពី ក ម្ព ុ ជា ប ង្ក ើន ន ូវ ទំ ន ុក ចិត្ត ដល់ វិ និ យោគ ិន ▁ដោយ ក ម្ព ុ ជា នឹង មាន ច ្ប ាប់ ស្រ ប នឹង អា ស៊ ាន ▁និង កិច្ច ព្រមព្រៀង ▁អង្គការ ពា ណ ិ ជ្ជ កម្ម ពិ ភព លោក ▁ព្រមទាំង មាន ទី ផ្ សារ ដ ៏ ធ ំ ប ំ ផ ុត ក្នុង ពិ ភព លោក ផ្ ត ល់ ល ទ្ធ ភាព ឱ្យ ក ម្ព ុ ជា ▁នាំចេញ ន ូវ ផល ិត ផល វ ាយ ណ ភណ្ឌ ដោយ ម ិន ជាប់ កូ តា ច ាប់ ▁ពី ច ាប់ ទី ▁០១ ▁ខែមករា ▁ឆ្នាំ ▁២០១៥ ជា ច ល ករ ▁ដើម្បី ជំ រ ុញ ឱ្យ មាន ក ំណ ែ ទ ម្រ ង់ ផ្ ន ែក សេ ដ្ឋ កិច្ច និង ពា ណ ិ ជ្ជ កម្ម នៅ ក្នុង ប្រ ទេស ផ្ ត ល់ ន ូវ ជំ ន ួយ ប ច្ច េក ទេស នា នា ▁ដើម្បី ក សា ង ▁ច្បាប់ ពង្រឹង សម ត្ថ ភាព ក្រ ស ួង និង ស្ ថា ប ័ន នា នា ▁ព្រមទាំង ពង្រឹង សម ត្ថ ភាព ម ន្ត ្រី រាជ រ ដ្ឋា ភិ បាល ▁និង វិ ស ័យ ឯក ជន ការ ក ើន ឡើង ន ូវ ស កម្ម ភាព ពា ណ ិ ជ្ជ កម្ម ▁និង ជ ួយ ប ង្ក ើន ន ូវ ប្រ ាក់ ច ំណ ូល ស ម្រ ាប់ ប្រ ជា ពល រដ្ឋ ▁និង ជ ួយ ជំ រ ុញ ន ូវ ក ំណ ើន សេ ដ្ឋ កិច្ច	423
តើឫសរបស់រុក្ខជាតិស្ថិតនៅផ្នែកណារបស់រុក្ខជាតិ ហើយវាមាននាទីដូចម្តេច?	null	ឫសរបស់រុក្ខជាតិស្ថិតនៅផ្នែកខាងក្រោមដីវាមាននាទី ស្រូបយកទឹកនិងអំបិលខនិជពីដីទៅកាន់ដើមនិងស្លឹក ទ្រទ្រង់រុក្ខជាតិ និងស្តុកអាហារបម្រុង	null	ឫសរបស់រុក្ខជាតិស្ថិតនៅផ្នែកខាងក្រោមដីវាមាននាទី ស្រូបយកទឹកនិងអំបិលខនិជពីដីទៅកាន់ដើមនិងស្លឹក ទ្រទ្រង់រុក្ខជាតិ និងស្តុកអាហារបម្រុង	ត ើ ឫ ស រ ប ស់ រ ុក ្ខ ជាតិ ស្ ថ ិត នៅ ផ្ ន ែក ណា រ ប ស់ រ ុក ្ខ ជាតិ Ġ ហើយ វា មាន នាទី ដូច ម្ ត េច ? Ġ	34	ឫ ស រ ប ស់ រ ុក ្ខ ជាតិ ស្ ថ ិត នៅ ផ្ ន ែក ខា ង ក្រោម ដ ី វា មាន នាទី Ġ ស្រ ូប យក ទឹក និង អ ំ ប ិល ខ និ ជ ពី ដ ី ទៅ កាន់ ដើម និង ស្ ល ឹក Ġ ទ្រ ទ្រ ង់ រ ុក ្ខ ជាតិ Ġ និង ស្ត ុក អា ហា រ ប ម្រ ុង	62	▁តើ ឫ ស រ ប ស់ រ ុ ក្ខ ជាតិ ស ្ថ ិត នៅ ផ្ ន ែក ណា រ ប ស់ រ ុ ក្ខ ជាតិ ▁ហើយ វា មាន នាទី ដូច ម ្ត េច ? ▁	33	▁ឫ ស រ ប ស់ រ ុ ក្ខ ជាតិ ស ្ថ ិត នៅ ផ្ ន ែក ខា ង ក្រោម ដ ី វា មាន នាទី ▁ស្ រូប យក ទឹក និង អ ំ ប ិល ខ និ ជ ពី ដ ី ទៅ កាន់ ដើម និង ស ្ល ឹក ▁ទ្រទ្រង់ រ ុ ក្ខ ជាតិ ▁និង ស្ត ុក អា ហា រ ប ម្រ ុង	60
តើនិមិត្តសញ្ញារបស់រដ្ឋមានអ្វីខ្លះ	null	គឺជាទង់ជាតិ និងសញ្ញាជាតិ ព្រះសង្ហារ	null	គឺជាទង់ជាតិ និងសញ្ញាជាតិ ព្រះសង្ហារ	ត ើន ិម ិត្ត ស ញ្ញា រ ប ស់ រដ្ឋ មាន អ ្វី ខ្ ល ះ Ġ	16	គ ឺ ជា ទ ង់ ជាតិ Ġ និង ស ញ្ញា ជាតិ Ġ ព្រ ះ សង ្ហ ារ	15	▁តើ និ ម ិត្ត ស ញ្ញា រ ប ស់ រដ្ឋ មាន អ ្វី ខ្ ល ះ ▁	16	▁គឺជា ទ ង់ ជាតិ ▁និង ស ញ្ញា ជាតិ ▁ព្រះ ស ង្ហ ារ	12
ចូររៀបរាប់ពីរចនាសម្ព័ន្ធគ្រប់គ្រង់រដ្ឋ និងមជ្ឈឹមបក្សកុម្មុយនីស្ដឆ្នាំ ១៩៧៦	null	រចនាសម្ព័ន្ធគ្រប់គ្រង់រដ្ឋ និងមជ្ឈឹមបក្សកុម្មុយនីស្ដឆ្នាំ ១៩៧៦មាន ដូចជា ក រចនាសម្ព័ន្ធគ្រប់គ្រងរដ្ឋខៀវ សំផន ជាប្រធានគណៈប្រធាន ឬ ប្រមុខរដ្ឋនួន ជា ជាប្រធានសសភាតំណាងប្រជាជនកម្ពុជាប៉ុល ពត ជានាយករដ្ឋមន្ដ្រីអៀង សារី ឧបនាយរដ្ឋមន្ដ្រី រដ្ឋមន្ដ្រីក្រសួងការបរទេសវ៉ន វ៉េត ឧបនាយករដ្ឋមន្ដ្រី រដ្ឋមន្ដ្រីក្រសួងសេដ្ឋកិច្ចសុន សេន ឧបនាយករដ្ឋមន្ដ្រី រដ្ឋមន្ដ្រីក្រសួងការពារជាតិ ខ រចនាសម័្ពន្ធមជ្ឈឹមបក្សកុម្មុយនីស្ដ ប៉ុល ពត ជាលេខបក្សនួន ជា ជាអនុលេខាបក្សសមាជិកបក្សមាន សោភឹម អៀមសារី សុនសេន ឈិតជឿ វ៉នវ៉េត កែពក ខៀវសំផន ញឹមរស់	null	រចនាសម្ព័ន្ធគ្រប់គ្រង់រដ្ឋ និងមជ្ឈឹមបក្សកុម្មុយនីស្ដឆ្នាំ ១៩៧៦មាន ដូចជា ក រចនាសម្ព័ន្ធគ្រប់គ្រងរដ្ឋខៀវ សំផន ជាប្រធានគណៈប្រធាន ឬ ប្រមុខរដ្ឋនួន ជា ជាប្រធានសសភាតំណាងប្រជាជនកម្ពុជាប៉ុល ពត ជានាយករដ្ឋមន្ដ្រីអៀង សារី ឧបនាយរដ្ឋមន្ដ្រី រដ្ឋមន្ដ្រីក្រសួងការបរទេសវ៉ន វ៉េត ឧបនាយករដ្ឋមន្ដ្រី រដ្ឋមន្ដ្រីក្រសួងសេដ្ឋកិច្ចសុន សេន ឧបនាយករដ្ឋមន្ដ្រី រដ្ឋមន្ដ្រីក្រសួងការពារជាតិ ខ រចនាសម័្ពន្ធមជ្ឈឹមបក្សកុម្មុយនីស្ដ ប៉ុល ពត ជាលេខបក្សនួន ជា ជាអនុលេខាបក្សសមាជិកបក្សមាន សោភឹម អៀមសារី សុនសេន ឈិតជឿ វ៉នវ៉េត កែពក ខៀវសំផន ញឹមរស់	ច ូរ រ ៀប រា ប់ ពី រ ច នា សម ្ ព ័ន ្ ធ គ្រ ប់ គ្រ ង់ រដ្ឋ Ġ និង ម ជ ្ឈ ឹម ប ក្ស ក ុម ្ម ុយ នី ស្ ដ ឆ្នាំ Ġ ១៩ ៧៦ Ġ	38	រ ច នា សម ្ ព ័ន ្ ធ គ្រ ប់ គ្រ ង់ រដ្ឋ Ġ និង ម ជ ្ឈ ឹម ប ក្ស ក ុម ្ម ុយ នី ស្ ដ ឆ្នាំ Ġ ១៩ ៧៦ មាន Ġ ដូច ជា Ġ ក Ġ រ ច នា សម ្ ព ័ន ្ ធ គ្រ ប់ គ្រ ង រដ្ឋ ខ ៀ âĢĭ វ Ġ សំ ផ ន Ġ ជា ប្រ ធាន គ ណៈ ប្រ ធាន Ġ ឬ Ġ ប្រ មុខ រដ្ឋ ន ួន Ġ ជា Ġ ជា ប្រ ធាន ស ស ភា ត ំណ ាង ប្រ ជា ជន ក ម្ព ុ ជា âĢĭ ប៉ ុល Ġ ព ត Ġ ជា នា យក រដ្ឋ ម ន្ ដ ្រី អ ៀង Ġ សារ ី Ġ ឧ ប នា យ រដ្ឋ ម ន្ ដ ្រី Ġ រដ្ឋ ម ន្ ដ ្រី ក្រ ស ួង ការ បរ ទេស វ ៉ ន Ġ វ៉េ ត Ġ ឧ ប នា យក រដ្ឋ ម ន្ ដ ្រី Ġ រដ្ឋ ម ន្ ដ ្រី ក្រ ស ួង សេ ដ្ឋ កិច្ច សុ ន Ġ សេ ន Ġ ឧ ប នា យក រដ្ឋ ម ន្ ដ ្រី Ġ រដ្ឋ ម ន្ ដ ្រី ក្រ ស ួង ការពារ ជាតិ Ġ ខ Ġ រ ច នា សម ័ ្ ពន្ធ ម ជ ្ឈ ឹម ប ក្ស ក ុម ្ម ុយ នី ស្ ដ Ġ ប៉ ុល Ġ ព ត Ġ ជា លេខ ប ក្ស ន ួន Ġ ជា Ġ ជា អនុ លេខ ាប ក្ស សម ា ជ ិក ប ក្ស មាន Ġ ស ោ ភ ឹម Ġ អ ៀម សារ ី Ġ សុ ន សេ ន Ġ ឈ ិត ជ ឿ Ġ វ ៉ ន វ៉េ ត Ġ ក ែ ព ក Ġ ខ ៀវ សំ ផ ន Ġ ញ ឹម រស់	246	▁ចូរ រ ៀប រ ាប់ ពី រ ច នា ស ម្ព ័ ន្ធ គ្រ ប់ គ្រ ង់ រដ្ឋ ▁និង ម ជ ្ឈ ឹម ប ក្ស ក ុ ម្ម ុយ នី ស្ ដ ឆ្នាំ ▁១៩ ៧៦ ▁	35	▁រចនាសម្ព័ន្ធ គ្រ ប់ គ្រ ង់ រដ្ឋ ▁និង ម ជ ្ឈ ឹម ប ក្ស ក ុ ម្ម ុយ នី ស្ ដ ឆ្នាំ ▁១៩ ៧៦ មាន ▁ដូចជា ▁ក ▁រចនាសម្ព័ន្ធ គ្រ ប់ គ្រ ង រដ្ឋ ខ ៀ ▁វ ▁សំ ផ ន ▁ជា ប្រ ធាន គ ណៈ ប្រ ធាន ▁ឬ ▁ប្រមុខ រដ្ឋ ន ួន ▁ជា ▁ជា ប្រ ធាន ស ស ភា ត ំណ ាង ប្រ ជា ជន ក ម្ព ុ ជា ▁ប៉ុល ▁ពត ▁ជា នា យក រដ្ឋ ម ន្ ដ ្រី អ ៀង ▁សារ ី ▁ឧប ន ាយ រដ្ឋ ម ន្ ដ ្រី ▁រដ្ឋ ម ន្ ដ ្រី ក្រ ស ួង ការ បរ ទេស វ ៉ ន ▁វ៉ េត ▁ឧប នា យក រដ្ឋ ម ន្ ដ ្រី ▁រដ្ឋ ម ន្ ដ ្រី ក្រ ស ួង សេ ដ្ឋ កិច្ច ស ុន ▁សេន ▁ឧប នា យក រដ្ឋ ម ន្ ដ ្រី ▁រដ្ឋ ម ន្ ដ ្រី ក្រ ស ួង ការពារ ជាតិ ▁ខ ▁រចនា សម ័ ្ ពន្ធ ម ជ ្ឈ ឹម ប ក្ស ក ុ ម្ម ុយ នី ស្ ដ ▁ប៉ុល ▁ពត ▁ជា លេខ ប ក្ស ន ួន ▁ជា ▁ជា អនុ លេខ ាប ក្ស ស មា ជ ិក ប ក្ស មាន ▁សោ ភ ឹម ▁អ ៀម សារ ី ▁សុន ស េន ▁ឈ ិត ជ ឿ ▁វ៉ ន វ៉េ ត ▁កែ ព ក ▁ខៀវ សំ ផ ន ▁ញ ឹម រស់	213
ហេតុអ្វីបានជាបារាំងយល់ព្រមប្រគល់ឯករាជ្យប្រទេសកម្ពុជា	null	បារាំងយល់ព្រមប្រគល់ឯករាជ្យឱ្យប្រទេសកម្ពុជាព្រោះភាពទន់ខ្សោយមហាអំណាចអាណានិគមបារាំង ក្រោយសង្រ្គាម លោកលើកទី២ចលនាតស៊ូរំដោះជាតិអាណានិគមនៅទ្វីបអាស៊ី អាព្រិច និងអាមេរិកឡាទីនធម្មនុញ្ញ និងអង្គការសហប្រជាជាតិដែលគាំទ្រដោយសហរដ្ឋអាមេរិក និងសូវៀត ប្រឆាំងនឹងនយោបាយអាណានិគមព្រះរាជបូជនីយកិច្ចទាមទារឯករាជ្យដឹកនាំដោយព្រះបាទ នរោត្តម សីហនុចលនាបះបោរបស់ប្រជាជនកម្ពុជានៅទូទាំងប្រទេសរហូតឈានដល់ការសម្លាប់ឥស្សរជនបារាំងគឺលោកបានដេសជាដើម	null	បារាំងយល់ព្រមប្រគល់ឯករាជ្យឱ្យប្រទេសកម្ពុជាព្រោះភាពទន់ខ្សោយមហាអំណាចអាណានិគមបារាំង ក្រោយសង្រ្គាម លោកលើកទី២ចលនាតស៊ូរំដោះជាតិអាណានិគមនៅទ្វីបអាស៊ី អាព្រិច និងអាមេរិកឡាទីនធម្មនុញ្ញ និងអង្គការសហប្រជាជាតិដែលគាំទ្រដោយសហរដ្ឋអាមេរិក និងសូវៀត ប្រឆាំងនឹងនយោបាយអាណានិគមព្រះរាជបូជនីយកិច្ចទាមទារឯករាជ្យដឹកនាំដោយព្រះបាទ នរោត្តម សីហនុចលនាបះបោរបស់ប្រជាជនកម្ពុជានៅទូទាំងប្រទេសរហូតឈានដល់ការសម្លាប់ឥស្សរជនបារាំងគឺលោកបានដេសជាដើម	ហេតុ អ ្វី បាន ជា បា រា ំ ង យ ល់ ព្រ ម ប្រ គ ល់ ឯក រាជ ្យ ប្រ ទេស ក ម្ព ុ ជា Ġ	25	បា រា ំ ង យ ល់ ព្រ ម ប្រ គ ល់ ឯក រាជ ្យ ឱ្យ ប្រ ទេស ក ម្ព ុ ជា ព្រ ោះ ភាព ទ ន់ ខ្សោយ ម ហា អ ំណ ា ច អា ណា និ គម បា រា ំ ង Ġ ក្រ ោយ សង ្រ ្ គ ាម Ġ លោក លើក ទី ២ ច ល នា ត ស៊ូ រំ ដ ោះ ជាតិ អា ណា និ គម នៅ ទ ្វី ប អា ស៊ី Ġ អា ព្រ ិច Ġ និង អា មេ រិក ឡា ទី ន ធម្ម នុ ញ្ញ Ġ និង អង្គ ការ ស ហ ប្រ ជា ជាតិ ដ ែល គ ាំ ទ្រ ដោយ ស ហ រដ្ឋ អា មេ រិក Ġ និង ស ូវ ៀត ĠâĢĭ ប្រ ឆ ាំង នឹង ន យោ បា យ អា ណា និ គម ព្រ ះ រាជ បូ ជន ី យក ិច ្ច ទ ាម ទ ារ ឯក រាជ ្យ ដ ឹក នាំ ដោយ ព្រ ះ បាទ Ġ ន រ ោត ្ត ម Ġ សី ហ នុ ច ល នា ប ះ ប ោរ ប ស់ ប្រ ជា ជន ក ម្ព ុ ជា នៅ ទូ ទ ាំង ប្រ ទេស រ ហ ូត ឈ ាន ដល់ ការ សម ្លា ប់ ឥ ស្ស រ ជន បា រា ំ ង គ ឺ លោក បាន ដ េស ជា ដើម	199	▁ហេតុ អ ្វី បាន ជា ប ារ ាំង យ ល់ ព្រ ម ប្រ គ ល់ ឯក រាជ ្យ ប្រ ទេស ក ម្ព ុ ជា ▁	24	▁បារាំង យ ល់ ព្រ ម ប្រ គ ល់ ឯក រាជ ្យ ឱ្យ ប្រ ទេស ក ម្ព ុ ជា ព្រ ោះ ភាព ទ ន់ ខ្សោយ ម ហា អ ំ ណា ច អា ណា និ គម ប ារ ាំង ▁ក្រោយ សង ្រ ្ គ ាម ▁លោក លើក ទី ២ ច ល នា ត ស៊ូ រំ ដ ោះ ជាតិ អា ណា និ គម នៅ ទ ្វី ប អា ស៊ី ▁អា ព្រ ិច ▁និង អា មេ រិក ឡា ទី ន ធម្ម នុ ញ្ញ ▁និង អង្គ ការ ស ហ ប្រ ជា ជាតិ ដ ែល គ ាំ ទ្រ ដោយ ស ហ រដ្ឋ អា មេ រិក ▁និង ស ូវ ៀត ▁ប្រឆាំង នឹង ន យោ ប ាយ អា ណា និ គម ព្រ ះ រាជ បូ ជ នី យ កិច្ច ទ ាម ទ ារ ឯក រាជ ្យ ដ ឹក នាំ ដោយ ព្រ ះ បាទ ▁នរោត្តម ▁សីហនុ ច ល នា ប ះ ប ោរ ប ស់ ប្រ ជា ជន ក ម្ព ុ ជា នៅ ទូ ទ ាំង ប្រ ទេស រ ហ ូត ឈ ាន ដល់ ការ ស ម្ល ាប់ ឥ ស្ស រ ជន ប ារ ាំង គ ឺ លោក បាន ដ េស ជា ដើម	184
តើដើម្បីបង្រួមមង្រួមជាតិកម្ពុជា គេបានបង្កើតឪ្យមានកិច្ចចរចារអ្វីខ្លះ	null	កិច្ចចរចារដើម្បីបង្រួបបង្រួមជាតិកម្ពុជាមានកិច្ចចរចារទី១ រវាងសម្ដេច សីហនុ និងលោកហ៊ុន សែន ប្រព្រឹត្តនៅថ្ងៃទី២ ធ្នូ ១៩៤៧ នាទីក្រង ផែអង់តាដឹន័រប្រទេសបារាំង ដោយមានចុះហត្ដលេខា ព្រមព្រៀងនិងចរចារដំណោះស្រាយនៅកម្ពជាកិច្ចចរចារទី២ រវាងសម្ដេច នរោត្តម សីហនុ និងលោក ហ៊ុន សែន នៅថ្ងៃទី ២១២២ មករា ១៩៨៨ នៅប្រទេសបារាំង មិនបានចេញសេចក្ដីប្រកាស ណាមួយឡើយកិច្ចចរចារទី៣ នាខែមេសា ១៩៨៨ នៅក្រុងព្យូយ៉ាងកូរ៉េខាងជើង ដោយសម្ដេចនរោត្តម សីហនុ បានលុបចោលកិច្ចចរចារទី៤ នាខែវិច្ឆិកា ១៩៨៨ នៅប្រទេសបារាំងកិច្ចចរចារទី៥ នៅដើមឆ្នាំ ១៩៨៩ នាទីក្រុងញូដេលី ប្រទេសឥណ្ឌាកិច្ចចរចារជាបន្ដបន្ទាប់នៅទីក្រុងប៉ារីស ហ្សាការតា តូក្យូ និង ប៉ាតាយ៉ាកិច្ចព្រមព្រៀងក្រុងប៉ារីស ២៣ តុលា ១៩៩២ បានបញ្ជប់ជម្លោះនយោបាយនៅកម្ពុជា	null	កិច្ចចរចារដើម្បីបង្រួបបង្រួមជាតិកម្ពុជាមានកិច្ចចរចារទី១ រវាងសម្ដេច សីហនុ និងលោកហ៊ុន សែន ប្រព្រឹត្តនៅថ្ងៃទី២ ធ្នូ ១៩៤៧ នាទីក្រង ផែអង់តាដឹន័រប្រទេសបារាំង ដោយមានចុះហត្ដលេខា ព្រមព្រៀងនិងចរចារដំណោះស្រាយនៅកម្ពជាកិច្ចចរចារទី២ រវាងសម្ដេច នរោត្តម សីហនុ និងលោក ហ៊ុន សែន នៅថ្ងៃទី ២១២២ មករា ១៩៨៨ នៅប្រទេសបារាំង មិនបានចេញសេចក្ដីប្រកាស ណាមួយឡើយកិច្ចចរចារទី៣ នាខែមេសា ១៩៨៨ នៅក្រុងព្យូយ៉ាងកូរ៉េខាងជើង ដោយសម្ដេចនរោត្តម សីហនុ បានលុបចោលកិច្ចចរចារទី៤ នាខែវិច្ឆិកា ១៩៨៨ នៅប្រទេសបារាំងកិច្ចចរចារទី៥ នៅដើមឆ្នាំ ១៩៨៩ នាទីក្រុងញូដេលី ប្រទេសឥណ្ឌាកិច្ចចរចារជាបន្ដបន្ទាប់នៅទីក្រុងប៉ារីស ហ្សាការតា តូក្យូ និង ប៉ាតាយ៉ាកិច្ចព្រមព្រៀងក្រុងប៉ារីស ២៣ តុលា ១៩៩២ បានបញ្ជប់ជម្លោះនយោបាយនៅកម្ពុជា	ត ើ ដើម ្ប ី បង ្រ ួ ម ម ង ្រ ួ ម ជាតិ ក ម្ព ុ ជា Ġ គ េ បាន បង ្ក ើត ឪ ្យ មាន កិច្ច ចរ ចារ អ ្វី ខ្ ល ះ Ġ	36	កិច្ច ចរ ចារ ដើម ្ប ី បង ្រ ួ ប បង ្រ ួ ម ជាតិ ក ម្ព ុ ជា មាន កិច្ច ចរ ចារ ទី១ Ġ រ វា ង សម ្ ដ េច Ġ សី ហ នុ Ġ និង លោក ហ៊ ុន Ġ សែន Ġ ប្រ ព្រ ឹត ្ត នៅ ថ ្ង ៃ ទី ២ Ġ ធ្នូ Ġ ១៩ ៤ ៧ Ġ នាទី ក្រ ង Ġ ផ ែ អ ង់ តា ដ ឹ ន ័រ ប្រ ទេស បា រា ំ ង Ġ ដោយ មាន ច ុះ ហ ត ្ ដ លេខ ា Ġ ព្រមព្រៀង និង ចរ ចារ ដំ ណ ោះ ស្រ ាយ នៅ ក ម្ព ជា កិច្ច ចរ ចារ ទី ២ Ġ រ វា ង សម ្ ដ េច Ġ ន រ ោត ្ត ម Ġ សី ហ នុ Ġ និង លោក Ġ ហ៊ ុន Ġ សែន Ġ នៅ ថ ្ង ៃ ទី Ġ ២ ១ ២ ២ Ġ មក រា Ġ ១៩ ៨៨ Ġ នៅ ប្រ ទេស បា រា ំ ង Ġ ម ិន បាន ចេញ សេ ច ក្ ដ ី ប្រ កាស Ġ ណា មួយ ឡ ើយ កិច្ច ចរ ចារ ទី ៣ Ġ នា ខែ មេ សា Ġ ១៩ ៨៨ Ġ នៅ ក្រុង ព្យ ូ យ៉ាង កូ រ៉េ ខា ង ជើង Ġ ដោយ សម ្ ដ េច ន រ ោត ្ត ម Ġ សី ហ នុ Ġ បាន ល ុប ចោល âĢĭ កិច្ច ចរ ចារ ទី ៤ Ġ នា ខែ វិ ច្ឆ ិកា Ġ ១៩ ៨៨ Ġ នៅ ប្រ ទេស បា រា ំ ង កិច្ច ចរ ចារ ទី ៥ Ġ នៅ ដើម ឆ្នាំ Ġ ១៩ ៨ ៩ Ġ នាទី ក្រុង ញ ូ ដ េ លី Ġ ប្រ ទេស ឥ ណ្ឌ ាក ិច ្ច ចរ ចារ ជា ប ន្ ដ បន្ទាប់ នៅ ទី ក្រុង ប៉ា រី ស Ġ ហ្សា ការ តា Ġ តូ ក្ យ ូ Ġ និង Ġ ប៉ា តា យ៉ា កិច្ច ព្រមព្រៀង ក្រុង ប៉ា រី ស Ġ ២ ៣ Ġ ត ុល ា Ġ ១៩ ៩ ២ Ġ បាន ប ញ្ជ ប់ ជ ម្ល ោះ ន យោ បា យ នៅ ក ម្ព ុ ជា	290	▁តើ ដើម ្ប ី បង ្ រួម ម ង ្ រួម ជាតិ ក ម្ព ុ ជា ▁គេ បាន ប ង្ក ើត ឪ ្យ មាន កិច្ច ចរ ចារ អ ្វី ខ្ ល ះ ▁	32	▁កិច្ច ចរ ចារ ដើម ្ប ី បង ្រ ួ ប បង ្ រួម ជាតិ ក ម្ព ុ ជា មាន កិច្ច ចរ ចារ ទី១ ▁រវាង ស ម្ ដ េច ▁សីហនុ ▁និង លោក ហ៊ ុន ▁សែន ▁ប្រព្រឹត្ត នៅ ថ ្ង ៃ ទី ២ ▁ធ្នូ ▁១៩ ៤ ៧ ▁នាទី ក្រ ង ▁ផ ែ អ ង់ តា ដ ឹ ន ័រ ប្រ ទេស ប ារ ាំង ▁ដោយ មាន ច ុះ ហ ត ្ ដ លេខ ា ▁ ព្រមព្រៀង និង ចរ ចារ ដ ំណ ោះ ស្រ ាយ នៅ ក ម្ព ជា កិច្ច ចរ ចារ ទី ២ ▁រវាង ស ម្ ដ េច ▁នរោត្តម ▁សីហនុ ▁និង លោក ▁ហ៊ុន ▁សែន ▁នៅ ថ ្ង ៃ ទី ▁២១ ២ ២ ▁មករា ▁១៩ ៨៨ ▁នៅ ប្រ ទេស ប ារ ាំង ▁មិន បាន ចេញ ស េច ក្ ដ ី ប្រ កាស ▁ណាមួយ ឡ ើយ កិច្ច ចរ ចារ ទី ៣ ▁នា ខែ មេ សា ▁១៩ ៨៨ ▁នៅ ក្រុង ព្យ ូ យ៉ាង កូ រ៉េ ខា ង ជើង ▁ដោយ ស ម្ ដ េច ន រ ោ ត្ត ម ▁សីហនុ ▁បាន ល ុប ចោល ▁កិច្ច ចរ ចារ ទី ៤ ▁នា ខែ វិ ច្ឆ ិកា ▁១៩ ៨៨ ▁នៅ ប្រ ទេស ប ារ ាំង កិច្ច ចរ ចារ ទី ៥ ▁នៅ ដើម ឆ្នាំ ▁១៩ ៨ ៩ ▁នាទី ក្រុង ញ ូ ដ េ លី ▁ប្រទេស ឥ ណ្ឌ ា កិច្ច ចរ ចារ ជា ប ន្ ដ បន្ទាប់ នៅ ទី ក្រុង ប៉ា រី ស ▁ ហ្សា ការ តា ▁តូ ក ្យូ ▁និង ▁ប៉ា តា យ៉ា កិច្ច ព្រមព្រៀង ក្រុង ប៉ា រី ស ▁២៣ ▁តុលា ▁១៩ ៩ ២ ▁បាន ប ញ្ជ ប់ ជ ម្ល ោះ ន យោ ប ាយ នៅ ក ម្ព ុ ជា	258
តើគុណសម្បត្តិ និងគុណវិបត្តិអ្វីខ្លះរបស់កម្ពុជា ក្នុងការចូលជាសមាជិកអាស៊ាន	null	គុណសម្បត្តិ និងគុណវិបត្តិរបស់កម្ពុជា ក្នុងការចូលជាសមាជិកអាស៊ាន និយាយដូចតទៅ គុណសម្បត្តិរបស់កម្ពុជា មានលទ្ធភាពច្រើនក្នុងការបង្កលក្ខណៈងាយស្រួលងាយស្រួលរកមធ្យោបាយទំនាក់ទំនងពាណិជ្ជកម្មលែងព្រួយបារម្ភ ចំពោះរឿងការគំរាមកំហែងផ្នែកសន្តិសុខ និងលែងនៅឯកោទៀតមានសន្តិភាព និងសេរីភាពក្នុងតំបន់ព្រមទាំងអាចដោះស្រាយបញ្ហារួមជាមួយអាស៊ានមានការផ្លាស់ប្តូរគ្នាផ្នែកចំណេះដឹង លើផ្នែកសង្គមកិច្ចវប្បធម៌ព្រមប្រពៃណី ទំនៀមទម្លាប់រវាងសមាជិកអាស៊ានទាំងអស់ការផ្លាស់ប្តូរគ្នាទៅវិញទៅមក រវាងប្រព័ន្ធសិក្សាធិការទទួលបាននូវការខ្ចីប្រាក់ច្រើន ថែមទៀតពីធនាគារអភិវឌ្ឍអាស៊ី ADB និងបណ្តាប្រទេសជាមិត្រទាំង៩ក្នុងអត្រាការប្រាក់ទាបនិងរយៈពេលយូរលេចមុខមាត់លើឆាកអន្តរជាតិ មានមុខមាត់ស្មើរនឹងប្រទេស ក្នុងសមាគមអាស៊ាននិងមានសិទ្ធិធ្វើសហប្រតិបត្តិការរួមគ្នាដោយសមភាពទទួលបាននូវផលចំណេញយ៉ាងច្រើន ខាងផ្នែក កិច្ចការនយោបាយ ការបរទេស និងកិច្ចការសេដ្ឋកិច្ចទទួលផលប្រយោជន៍ពីការអភិវឌ្ឍខាងវិស័យផ្សេងដូចជាវិស័យកសិកម្ម និងទេសចរណ៍ទទួលបាននូវបទពិសោធ ពីខ្លឹមសារសំខាន់នៃតំបន់និយម និងសាកលនិយម ព្រមទាំងយល់នូវទំនាក់ទំនងការទូតអាស៊ាន បានជួយឱ្យកម្ពុជាដើរតួនាទីយ៉ាងសំខាន់ខាងនយោបាយ ក្នុងតំបន់ និងលើឆាកអន្តរជាតិកម្ពុជាបានស្រូបយក ឳកាសសេដ្ឋកិច្ចពីរអាស៊ាន តួយ៉ាងការលំចេញនូវសម្ភារៈវាយណភណ្ឌសិប្បកម្ម ស្មូនក្អមឆ្នាំង កៅស៊ូ ជាដើមអាចបញ្ចូលចរន្ត និងលំនាំ នៃការរីកចម្រើនលូតលាស់ខាងផ្នែកសេដ្ឋកិច្ចអាចវាស់បាននូវ កម្រិតល្បឿន លូតលាស់របស់សេដ្ឋកិច្ច និងធ្វើកំណែទម្រង់ផ្សេងៗទទួលបាននូវ ការអភិវឌ្ឍធនធានមនុស្ស ការអប់រំនិងកាត់បន្ថយភាពក្រីក្ររាល់និស្សិតជាច្រើននិងទទួលបានអាហាររូបករណ៍ ទៅបណ្តុះបណ្តាល នៅបណ្តាប្រទេសអាស៊ានជាដើម គុណវិបត្តិរបស់កម្ពុជាធនធានមនុស្ស និងវិទ្យាសាស្រ្ត បច្ចេកវិទ្យានៅមានកម្រិតនៅឡើយ ពោលគឺកម្រិតទាបការនាំទំនិញចេញមានកម្រិតទាប ជាងការនាំទំនិញចូលការអនុវត្តប្រព័ន្ធច្បាប់តុលាការ និងប្រព័ន្ធគ្រប់គ្រងរដ្ឋបាលនៅមានកម្រិតទាបកម្ពុជាជាទីផ្សាររបស់គេកម្ពុជាមិនអាចជាដៃគូប្រឡងប្រជែងសេដ្ឋកិច្ចជាមួយបណ្តាប្រទេសជាសមាជិកអាស៊ានកម្ពុជារស់នៅដោយសារជំនួយជាង ៦០ភាគរយកម្ពុជាត្រូវប្រឈមមុននឹងបញ្ហាផ្សេងៗ ទៀតកម្ពុជានឹងឈានទៅរកការខ្វះការងារធ្វើកម្ពុជានឹងឈានមុននឹងអំពើពុករលួយ	null	គុណសម្បត្តិ និងគុណវិបត្តិរបស់កម្ពុជា ក្នុងការចូលជាសមាជិកអាស៊ាន និយាយដូចតទៅ គុណសម្បត្តិរបស់កម្ពុជា មានលទ្ធភាពច្រើនក្នុងការបង្កលក្ខណៈងាយស្រួលងាយស្រួលរកមធ្យោបាយទំនាក់ទំនងពាណិជ្ជកម្មលែងព្រួយបារម្ភ ចំពោះរឿងការគំរាមកំហែងផ្នែកសន្តិសុខ និងលែងនៅឯកោទៀតមានសន្តិភាព និងសេរីភាពក្នុងតំបន់ព្រមទាំងអាចដោះស្រាយបញ្ហារួមជាមួយអាស៊ានមានការផ្លាស់ប្តូរគ្នាផ្នែកចំណេះដឹង លើផ្នែកសង្គមកិច្ចវប្បធម៌ព្រមប្រពៃណី ទំនៀមទម្លាប់រវាងសមាជិកអាស៊ានទាំងអស់ការផ្លាស់ប្តូរគ្នាទៅវិញទៅមក រវាងប្រព័ន្ធសិក្សាធិការទទួលបាននូវការខ្ចីប្រាក់ច្រើន ថែមទៀតពីធនាគារអភិវឌ្ឍអាស៊ី ADB និងបណ្តាប្រទេសជាមិត្រទាំង៩ក្នុងអត្រាការប្រាក់ទាបនិងរយៈពេលយូរលេចមុខមាត់លើឆាកអន្តរជាតិ មានមុខមាត់ស្មើរនឹងប្រទេស ក្នុងសមាគមអាស៊ាននិងមានសិទ្ធិធ្វើសហប្រតិបត្តិការរួមគ្នាដោយសមភាពទទួលបាននូវផលចំណេញយ៉ាងច្រើន ខាងផ្នែក កិច្ចការនយោបាយ ការបរទេស និងកិច្ចការសេដ្ឋកិច្ចទទួលផលប្រយោជន៍ពីការអភិវឌ្ឍខាងវិស័យផ្សេងដូចជាវិស័យកសិកម្ម និងទេសចរណ៍ទទួលបាននូវបទពិសោធ ពីខ្លឹមសារសំខាន់នៃតំបន់និយម និងសាកលនិយម ព្រមទាំងយល់នូវទំនាក់ទំនងការទូតអាស៊ាន បានជួយឱ្យកម្ពុជាដើរតួនាទីយ៉ាងសំខាន់ខាងនយោបាយ ក្នុងតំបន់ និងលើឆាកអន្តរជាតិកម្ពុជាបានស្រូបយក ឳកាសសេដ្ឋកិច្ចពីរអាស៊ាន តួយ៉ាងការលំចេញនូវសម្ភារៈវាយណភណ្ឌសិប្បកម្ម ស្មូនក្អមឆ្នាំង កៅស៊ូ ជាដើមអាចបញ្ចូលចរន្ត និងលំនាំ នៃការរីកចម្រើនលូតលាស់ខាងផ្នែកសេដ្ឋកិច្ចអាចវាស់បាននូវ កម្រិតល្បឿន លូតលាស់របស់សេដ្ឋកិច្ច និងធ្វើកំណែទម្រង់ផ្សេងៗទទួលបាននូវ ការអភិវឌ្ឍធនធានមនុស្ស ការអប់រំនិងកាត់បន្ថយភាពក្រីក្ររាល់និស្សិតជាច្រើននិងទទួលបានអាហាររូបករណ៍ ទៅបណ្តុះបណ្តាល នៅបណ្តាប្រទេសអាស៊ានជាដើម គុណវិបត្តិរបស់កម្ពុជាធនធានមនុស្ស និងវិទ្យាសាស្រ្ត បច្ចេកវិទ្យានៅមានកម្រិតនៅឡើយ ពោលគឺកម្រិតទាបការនាំទំនិញចេញមានកម្រិតទាប ជាងការនាំទំនិញចូលការអនុវត្តប្រព័ន្ធច្បាប់តុលាការ និងប្រព័ន្ធគ្រប់គ្រងរដ្ឋបាលនៅមានកម្រិតទាបកម្ពុជាជាទីផ្សាររបស់គេកម្ពុជាមិនអាចជាដៃគូប្រឡងប្រជែងសេដ្ឋកិច្ចជាមួយបណ្តាប្រទេសជាសមាជិកអាស៊ានកម្ពុជារស់នៅដោយសារជំនួយជាង ៦០ភាគរយកម្ពុជាត្រូវប្រឈមមុននឹងបញ្ហាផ្សេងៗ ទៀតកម្ពុជានឹងឈានទៅរកការខ្វះការងារធ្វើកម្ពុជានឹងឈានមុននឹងអំពើពុករលួយ	ត ើ គុណ សម្បត្តិ Ġ និង គុណ វិ ប ត្តិ អ ្វី ខ្ ល ះ រ ប ស់ ក ម្ព ុ ជា Ġ ក្នុង ការ ចូល ជា សម ា ជ ិក អា ស៊ ាន Ġ	32	គុណ សម្បត្តិ Ġ និង គុណ វិ ប ត្តិ រ ប ស់ ក ម្ព ុ ជា Ġ ក្នុង ការ ចូល ជា សម ា ជ ិក អា ស៊ ាន Ġ និ យា យ ដូច ត ទៅ Ġ គុណ សម្បត្តិ រ ប ស់ ក ម្ព ុ ជា Ġ មាន ល ទ្ធ ភាព ច្ រ ើន ក្នុង ការ បង ្ក ល ក្ខ ណៈ ង ាយ ស្រ ួល ង ាយ ស្រ ួល រក ម ធ ្យ ោ បា យ ទំ នាក់ ទំ ន ង ពា ណ ិ ជ្ជ កម្ម លែង ព្រ ួយ បា រ ម្ភ Ġ ចំ ព ោះ រឿង ការ គ ំ រា មក ំ ហ ែង ផ្ ន ែក ស ន្ត ិស ុ ខ Ġ និង លែង នៅ ឯក ោទ ៀត មាន ស ន្ត ិ ភាព Ġ និង សេ រី ភាព ក្នុង ត ំ ប ន់ ព្រ ម ទ ាំង អា ច ដ ោះ ស្រ ាយ ប ញ ្ហ ារ ួ ម ជា មួយ អា ស៊ ាន មាន ការ ផ្ល ាស់ ប្ តូ រ គ្នា ផ្ ន ែក ចំ ណេ ះ ដ ឹង Ġ លើ ផ្ ន ែក សង ្ គម កិច្ច វ ប្ប ធម៌ ព្រ ម ប្រ ព ៃ ណី Ġ ទំ ន ៀម ទ ម្ល ាប់ រ វា ង សម ា ជ ិក អា ស៊ ាន ទ ាំង អ ស់ ការ ផ្ល ាស់ ប្ តូ រ គ្នា ទៅ វិញ ទៅ មក Ġ រ វា ង ប្រ ព ័ន ្ ធ សិ ក្ស ា ធិ ការ ទទួលបាន ន ូវ ការ ខ្ ច ី ប្រា ក់ ច្ រ ើន Ġ ថ ែម ទៀត ពី ធ នា គ ារ អភិវឌ្ឍ អា ស៊ី ĠA DB Ġ និង បណ្ត ាប ្រ ទេស ជា ម ិត ្រ ទ ាំង ៩ ក្នុង អ ត្រា ការ ប្រា ក់ ទ ាប និង រយ ៈ ពេល យ ូរ ល េច មុខ មា ត់ លើ ឆ ាក អ ន្ត រ ជាតិ Ġ មាន មុខ មា ត់ ស្ម ើរ នឹង ប្រ ទេស Ġ ក្នុង សម ា គម អា ស៊ ាន និង មាន សិ ទ្ធិ ធ ្វ ើស ហ ប្រ តិ ប ត្តិ ការ រួម គ្នា ដោយ សម ភាព ទទួលបាន ន ូវ ផល ចំ ណេ ញ យ៉ាង ច្ រ ើន Ġ ខា ង ផ្ ន ែក Ġ កិច្ច ការ ន យោ បា យ Ġ ការ បរ ទេស Ġ និង កិច្ច ការ សេ ដ្ឋ កិច្ច ទទួល ផល ប្រ យោ ជន ៍ ពី ការ អភិវឌ្ឍ ខា ង វិ ស ័យ ផ្ សេ ង ដូច ជា វិ ស ័យ ក សិ កម្ម Ġ និង ទេស ចរ ណ៍ ទទួលបាន ន ូវ បទ ពិ ស ោ ធ Ġ ពី ខ្ ល ឹម សារ សំ ខា ន់ នៃ ត ំ ប ន់ និយម Ġ និង សា ក ល និយម Ġ ព្រ ម ទ ាំង យ ល់ ន ូវ ទំ នាក់ ទំ ន ង ការ ទូ ត អា ស៊ ាន Ġ បាន ជ ួយ ឱ្យ ក ម្ព ុ ជា ដ ើរ ត ួន ា ទី យ៉ាង សំ ខា ន់ ខា ង ន យោ បា យ Ġ ក្នុង ត ំ ប ន់ Ġ និង លើ ឆ ាក អ ន្ត រ ជាតិ ក ម្ព ុ ជា បាន ស្រ ូប យក Ġ ឳ កាស សេ ដ្ឋ កិច្ច ពី រ អា ស៊ ាន Ġ ត ួយ ៉ ាង ការ លំ ចេញ ន ូវ សម ្ ភា រៈ វា យ ណ ភណ្ឌ សិ ប្ប កម្ម Ġ ស្ម ូន ក្ អ ម ឆ្នាំ ង Ġ ក ៅ ស៊ូ Ġ ជា ដើម អា ច បញ្ចូល ចរ ន្ត Ġ និង លំ នាំ Ġ នៃ ការ រី ក ចម្រ ើន ល ូត លាស់ ខា ង ផ្ ន ែក សេ ដ្ឋ កិច្ច អា ច វា ស់ បាន ន ូវ Ġ ក ម្រ ិត ល ្ប ឿន Ġ ល ូត លាស់ រ ប ស់ សេ ដ្ឋ កិច្ច Ġ និង ធ ្វ ើក ំណ ែ ទ ម្រ ង់ ផ្ សេ ង ៗ ទទួលបាន ន ូវ Ġ ការ អភិវឌ្ឍ ធ ន ធាន ម នុ ស្ស Ġ ការ អ ប់ រំ និង កាត់ បន្ថយ ភាព ក្រ ី ក្រ រា ល់ និ ស្ស ិត ជា ច្ រ ើន និង ទទួលបាន អា ហា រ រូប ករណ៍ Ġ ទៅ បណ្ត ុះ បណ្ត ាល Ġ នៅ បណ្ត ាប ្រ ទេស អា ស៊ ាន ជា ដើម Ġ គុណ វិ ប ត្តិ រ ប ស់ ក ម្ព ុ ជា ធ ន ធាន ម នុ ស្ស Ġ និង វិទ្យា សា ស្រ ្ត Ġ ប ច្ច េក វិទ្យា នៅ មាន ក ម្រ ិត នៅ ឡ ើយ Ġ ព ោល គ ឺ ក ម្រ ិត ទ ាប ការ នាំ ទំ និ ញ ចេញ មាន ក ម្រ ិត ទ ាប Ġ ជា ង ការ នាំ ទំ និ ញ ចូល ការ អនុ វត្ត ប្រ ព ័ន ្ ធ ច្ បា ប់ ត ុល ាក ារ Ġ និង ប្រ ព ័ន ្ ធ គ្រ ប់ គ្រ ង រដ្ឋ បាល នៅ មាន ក ម្រ ិត ទ ាប ក ម្ព ុ ជា ជា ទី ផ្ សារ រ ប ស់ គ េក ម្ព ុ ជា ម ិន អា ច ជា ដៃ គូ ប្រ ឡ ង ប្រ ជ ែង សេ ដ្ឋ កិច្ច ជា មួយ បណ្ត ាប ្រ ទេស ជា សម ា ជ ិក អា ស៊ ាន ក ម្ព ុ ជា រស់ នៅ ដោយ សារ ជំ ន ួយ ជា ង Ġ ៦០ ភាគ រយ ក ម្ព ុ ជា ត្រូវ ប្រ ឈ ម ម ុន នឹង ប ញ ្ហ ា ផ្ សេ ង ៗ Ġ ទៀត ក ម្ព ុ ជា នឹង ឈ ាន ទៅ រក ការ ខ្វ ះ ការងារ ធ ្វ ើក ម្ព ុ ជា នឹង ឈ ាន ម ុន នឹង អ ំព ើ ពុ ករ ល ួយ	835	▁តើ គុណ សម្បត្តិ ▁និង គុណ វិ ប ត្តិ អ ្វី ខ្ ល ះ រ ប ស់ ក ម្ព ុ ជា ▁ក្នុង ការ ចូល ជា ស មា ជ ិក អា ស៊ ាន ▁	31	▁គុណសម្បត្តិ ▁និង គុណ វិ ប ត្តិ រ ប ស់ ក ម្ព ុ ជា ▁ក្នុង ការ ចូល ជា ស មា ជ ិក អា ស៊ ាន ▁និយាយ ដូច ត ទៅ ▁គុណសម្បត្តិ រ ប ស់ ក ម្ព ុ ជា ▁មាន ល ទ្ធ ភាព ច ្រ ើន ក្នុង ការ ប ង្ក ល ក្ខ ណៈ ង ាយ ស្រ ួល ង ាយ ស្រ ួល រក ម ធ ្យ ោ ប ាយ ទំ នាក់ ទំ ន ង ពា ណ ិ ជ្ជ កម្ម លែង ព្រ ួយ ប ារ ម្ភ ▁ចំពោះ រឿង ការ គ ំ រ ាម កំ ហ ែង ផ្ ន ែក ស ន្ត ិ សុខ ▁និង លែង នៅ ឯក ោ ទៀត មាន ស ន្ត ិ ភាព ▁និង សេ រី ភាព ក្នុង ត ំ ប ន់ ព្រ ម ទ ាំង អា ច ដ ោះ ស្រ ាយ ប ញ ្ហ ា រួម ជា មួយ អា ស៊ ាន មាន ការ ផ្ល ាស់ ប ្ត ូរ គ្នា ផ្ ន ែក ច ំណ េះ ដ ឹង ▁លើ ផ្ ន ែក ស ង្គ ម កិច្ច វ ប្ប ធម៌ ព្រ ម ប្រ ព ៃ ណី ▁ទំ ន ៀម ទ ម្ល ាប់ រ វ ាង ស មា ជ ិក អា ស៊ ាន ទ ាំង អ ស់ ការ ផ្ល ាស់ ប ្ត ូរ គ្នា ទៅ វិញ ទៅ មក ▁រវាង ប្រ ព ័ ន្ធ ស ិក ្សា ធិ ការ ទទួលបាន ន ូវ ការ ខ្ ច ី ប្រ ាក់ ច ្រ ើន ▁ថែម ទៀត ពី ធ នា គ ារ អភិវឌ្ឍ អា ស៊ី ▁A DB ▁និង បណ្ត ា ប្រ ទេស ជា ម ិត ្រ ទ ាំង ៩ ក្នុង អ ត្រា ការ ប្រ ាក់ ទ ាប និង រយ ៈ ពេល យ ូរ ល េច មុខ ម ាត់ លើ ឆ ាក អ ន្ត រ ជាតិ ▁មាន មុខ ម ាត់ ស្ម ើរ នឹង ប្រ ទេស ▁ក្នុង ស មា គម អា ស៊ ាន និង មាន សិ ទ្ធិ ធ ្វ ើ សហប្រតិបត្តិការ រួម គ្នា ដោយ សម ភាព ទទួលបាន ន ូវ ផល ច ំណ េញ យ៉ាង ច ្រ ើន ▁ខាង ផ្ ន ែក ▁កិច្ចការ ន យោ ប ាយ ▁ការបរទេស ▁និង កិច្ច ការ សេ ដ្ឋ កិច្ច ទទួល ផល ប្រ យោ ជ ន៍ ពី ការ អភិវឌ្ឍ ខា ង វិ ស ័យ ផ្ ស េង ដូច ជា វិ ស ័យ ក សិ កម្ម ▁និង ទេស ចរ ណ៍ ទទួលបាន ន ូវ បទ ពិ ស ោ ធ ▁ពី ខ្ ល ឹម សារ សំ ខ ាន់ នៃ ត ំ ប ន់ និយម ▁និង សា ក ល និយម ▁ព្រមទាំង យ ល់ ន ូវ ទំ នាក់ ទំ ន ង ការ ទ ូត អា ស៊ ាន ▁បាន ជ ួយ ឱ្យ ក ម្ព ុ ជា ដ ើរ ត ួ នាទី យ៉ាង សំ ខ ាន់ ខា ង ន យោ ប ាយ ▁ក្នុង ត ំ ប ន់ ▁និង លើ ឆ ាក អ ន្ត រ ជាតិ ក ម្ព ុ ជា បាន ស្ រូប យក ▁ ឳ កាស សេ ដ្ឋ កិច្ច ពី រ អា ស៊ ាន ▁តួ យ៉ាង ការ លំ ចេញ ន ូវ ស ម្ភ ារ ៈ វ ាយ ណ ភណ្ឌ សិ ប្ប កម្ម ▁ស្ម ូន ក ្អ ម ឆ្នាំ ង ▁កៅស៊ូ ▁ជាដើម អា ច បញ្ចូល ចរ ន្ត ▁និង លំ នាំ ▁នៃ ការ រី ក ចម្រ ើន ល ូត លាស់ ខា ង ផ្ ន ែក សេ ដ្ឋ កិច្ច អា ច វ ាស់ បាន ន ូវ ▁កម្រិត ល ្ប ឿន ▁លូតលាស់ រ ប ស់ សេ ដ្ឋ កិច្ច ▁និង ធ ្វ ើក ំណ ែ ទ ម្រ ង់ ផ្ ស េង ៗ ទទួលបាន ន ូវ ▁ការអភិវឌ្ឍ ធ ន ធាន ម នុ ស្ស ▁ការអប់រំ និង កាត់ បន្ថយ ភាព ក្រ ី ក្រ រ ាល់ និ ស្ស ិត ជា ច ្រ ើន និង ទទួលបាន អា ហា រ រូប ករណ៍ ▁ទៅ បណ្ត ុះ បណ្ត ាល ▁នៅ បណ្ត ា ប្រ ទេស អា ស៊ ាន ជា ដើម ▁គុណ វិ ប ត្តិ រ ប ស់ ក ម្ព ុ ជា ធ ន ធាន ម នុ ស្ស ▁និង វិទ្យា សា ស្រ ្ត ▁បច្ចេកវិទ្យា នៅ មាន ក ម្រ ិត នៅ ឡ ើយ ▁ពោលគឺ ក ម្រ ិត ទ ាប ការ នាំ ទំ ន ិញ ចេញ មាន ក ម្រ ិត ទ ាប ▁ជាង ការ នាំ ទំ ន ិញ ចូល ការ អនុ វត្ត ប្រ ព ័ ន្ធ ច ្ប ាប់ ត ុល ា ការ ▁និង ប្រ ព ័ ន្ធ គ្រ ប់ គ្រ ង រដ្ឋ បាល នៅ មាន ក ម្រ ិត ទ ាប ក ម្ព ុ ជា ជា ទី ផ្ សារ រ ប ស់ គ េក ម្ព ុ ជា ម ិន អា ច ជា ដៃ គូ ប្រ ឡ ង ប្រ ជ ែង សេ ដ្ឋ កិច្ច ជា មួយ បណ្ត ា ប្រ ទេស ជា ស មា ជ ិក អា ស៊ ាន ក ម្ព ុ ជា រស់ នៅ ដោយ សារ ជំ ន ួយ ជា ង ▁៦០ ភាគ រ យក ម្ព ុ ជា ត្រូវ ប្រ ឈ ម ម ុន នឹង ប ញ ្ហ ា ផ្ ស េង ៗ ▁ទៀត ក ម្ព ុ ជា នឹង ឈ ាន ទៅ រក ការ ខ្វ ះ ការងារ ធ ្វ ើក ម្ព ុ ជា នឹង ឈ ាន ម ុន នឹង អ ំព ើ ពុ ករ ល ួយ	788
តើរេទីនគឺជាអ្វី	null	រេទីនគឺជា ស្រទាប់ក្នុងបង្អស់នៃគ្រាប់ភ្នែកហើយនៅលើស្រទាប់រេទីនមានកោសិការូសនឹងពន្លឺពីរបែបគឺ កោសិកាកោន និង កោសិកាដំបូង	null	រេទីនគឺជា ស្រទាប់ក្នុងបង្អស់នៃគ្រាប់ភ្នែកហើយនៅលើស្រទាប់រេទីនមានកោសិការូសនឹងពន្លឺពីរបែបគឺ កោសិកាកោន និង កោសិកាដំបូង	ត ើរ េ ទី ន គ ឺ ជា អ ្វី Ġ	10	រ េ ទី ន គ ឺ ជា Ġ ស្រ ទ ាប់ ក្នុង បង ្អ ស់ នៃ គ្រាប់ ភ ្ន ែក ហើយ នៅ លើ ស្រ ទ ាប់ រ េ ទី ន មាន ក ោស ិកា រ ូស នឹង ព ន្ ល ឺ ពី រ ប ែប គ ឺ Ġ ក ោស ិកា ក ោន Ġ និង Ġ ក ោស ិកា ដំ បូ ង	58	▁តើ រ េ ទី ន គ ឺ ជា អ ្វី ▁	10	▁រេ ទី ន គ ឺ ជា ▁ស្រទាប់ ក្នុង បង ្អ ស់ នៃ គ្រាប់ ភ ្ន ែក ហើយ នៅ លើ ស្រ ទ ាប់ រ េ ទី ន មាន ក ោស ិ ការ ូស នឹង ព ន ្ល ឺ ពី រ ប ែប គ ឺ ▁កោសិកា ក ោន ▁និង ▁កោសិកា ដំ បូ ង	51
បឹងទន្លេសាបមានទំហំប៉ុន្មាន គឺឡូម៉ែត្រការេ	null	បឹងទន្លេសាបមានទំហំ ៣០០០គម២	null	បឹងទន្លេសាបមានទំហំ ៣០០០គម២	ប ឹង ទ ន្ ល េស ាប មាន ទំ ហ ំ ប៉ ុន ្ម ាន Ġ គ ឺ ឡូ ម៉ែត្រ ការ េ Ġ	21	ប ឹង ទ ន្ ល េស ាប មាន ទំ ហ ំ Ġ ៣០ ០០ គម ២ Âł	15	▁បឹង ទ ន ្ល េស ាប មាន ទំ ហ ំ ប៉ ុន ្ មាន ▁គឺ ឡូ ម៉ែត្រ ការ េ ▁	19	▁បឹង ទ ន ្ល េស ាប មាន ទំ ហ ំ ▁៣ ០០០ គម ២ ▁	14
តើសកម្មភាពណាខ្លះជាការប្រើប្រាស់ដីមិនត្រឹមត្រូវ	null	សកម្មភាពណាខ្លះជាការប្រើប្រាស់ដីមិនត្រឹមត្រូវគឺការមិនផ្លាស់ប្តូរដំណាំ ការទុកដីចោល ការប្រមូលផលហួសហេតុ ការបាត់បង់គម្របរុក្ខជាតិ និងការប្រើប្រាស់ជីគីមីនិងថ្នាំសម្លាប់សត្វល្អិតចង្រៃមិនត្រឹមត្រូវ	null	សកម្មភាពណាខ្លះជាការប្រើប្រាស់ដីមិនត្រឹមត្រូវគឺការមិនផ្លាស់ប្តូរដំណាំ ការទុកដីចោល ការប្រមូលផលហួសហេតុ ការបាត់បង់គម្របរុក្ខជាតិ និងការប្រើប្រាស់ជីគីមីនិងថ្នាំសម្លាប់សត្វល្អិតចង្រៃមិនត្រឹមត្រូវ	ត ើស កម្ម ភាព ណា ខ្ ល ះ ជា ការ ប្រ ើប ្រា ស់ ដ ី ម ិន ត្រ ឹម ត្រូវ Ġ	21	ស កម្ម ភាព ណា ខ្ ល ះ ជា ការ ប្រ ើប ្រា ស់ ដ ី ម ិន ត្រ ឹម ត្រូវ គ ឺ ការ ម ិន ផ្ល ាស់ ប្ តូ រ ដំ ណា ំ Ġ ការ ទុក ដ ី ចោល Ġ ការ ប្រ ម ូល ផល ហ ួស ហេតុ Ġ ការ បា ត់ បង់ គម ្រ បរ ុក ្ខ ជាតិ Ġ និង ការ ប្រ ើប ្រា ស់ ជី គី មី និង ថ្ន ាំ សម ្លា ប់ ស ត ្វ ល្អ ិត ច ង ្រ ៃ ម ិន ត្រ ឹម ត្រូវ	85	▁តើ ស កម្ម ភាព ណា ខ្ ល ះ ជា ការ ប្រ ើ ប្រ ាស់ ដ ី ម ិន ត្រ ឹម ត្រូវ ▁	21	▁សកម្មភាព ណា ខ្ ល ះ ជា ការ ប្រ ើ ប្រ ាស់ ដ ី ម ិន ត្រ ឹម ត្រូវ គ ឺ ការ ម ិន ផ្ល ាស់ ប ្ត ូរ ដ ំណ ាំ ▁ការ ទុក ដ ី ចោល ▁ការប្រមូល ផល ហ ួស ហេតុ ▁ការបាត់បង់ គ ម្រ បរ ុ ក្ខ ជាតិ ▁និង ការ ប្រ ើ ប្រ ាស់ ជី គី មី និង ថ្ន ាំ ស ម្ល ាប់ ស ត ្វ ល្អ ិត ច ង ្រ ៃ ម ិន ត្រ ឹម ត្រូវ	77
នៅសម័យសង្គមរាស្រ្តនិយមសមាជិកជាតិជាអ្វី	null	នៅសម័យសង្គមរាស្រ្តនិយមសមាជិកជាតិគឺជាស្ថាប័ននយោបាយរបស់រដ្ឋដើម្បីផ្សារភ្ជាប់រវាងរដ្ឋភិបាល សភា និងប្រជាជន	null	នៅសម័យសង្គមរាស្រ្តនិយមសមាជិកជាតិគឺជាស្ថាប័ននយោបាយរបស់រដ្ឋដើម្បីផ្សារភ្ជាប់រវាងរដ្ឋភិបាល សភា និងប្រជាជន	នៅ សម័យ សង ្ គម រា ស្រ ្ត និយម សម ា ជ ិក ជាតិ ជា អ ្វី Ġ	17	នៅ សម័យ សង ្ គម រា ស្រ ្ត និយម សម ា ជ ិក ជាតិ គ ឺ ជា ស្ ថា ប ័ន ន យោ បា យ រ ប ស់ រដ្ឋ ដើម ្ប ី ផ្ សារ ភ្ជាប់ រ វា ង រដ្ឋ ភិ បាល Ġ ស ភា Ġ និង ប្រ ជា ជន	47	▁នៅ សម័យ ស ង្គ ម រា ស្រ ្ត និយម ស មា ជ ិក ជាតិ ជា អ ្វី ▁	17	▁នៅ សម័យ ស ង្គ ម រា ស្រ ្ត និយម ស មា ជ ិក ជាតិ គ ឺ ជា ស្ ថា ប ័ន ន យោ ប ាយ រ ប ស់ រដ្ឋ ដើម ្ប ី ផ្ សារ ភ្ជាប់ រ វ ាង រដ្ឋ ភិ បាល ▁សភា ▁និង ប្រ ជា ជន	46
ដូចម្តេចដែលហៅថាស័្វយភាពហិរញ្ញវត្ថុ	null	ស័្វយភាពហិរញ្ញវត្ថុ គឹជាការគ្រប់គ្រងចាត់ចែងកិច្ចការហិរញ្ញវត្ថុ និងអាចទ្រទ្រង់ចំណូលចំណាយផ្នែកហិរញ្ញវត្ថុដោយខ្លួនឯង ដោយមិនពឹងពាក់ជំនួយពីអ្នកដទៃ	null	ស័្វយភាពហិរញ្ញវត្ថុ គឹជាការគ្រប់គ្រងចាត់ចែងកិច្ចការហិរញ្ញវត្ថុ និងអាចទ្រទ្រង់ចំណូលចំណាយផ្នែកហិរញ្ញវត្ថុដោយខ្លួនឯង ដោយមិនពឹងពាក់ជំនួយពីអ្នកដទៃ	ដូច ម្ ត េច ដ ែល ហ ៅ ថា ស ័ ្វ យ ភាព ហ ិ រ ញ្ញ វ ត្ថ ុ Ġ	21	âĢĭ Ġ ស ័ ្វ យ ភាព ហ ិ រ ញ្ញ វ ត្ថ ុ Ġ គ ឹ ជា ការ គ្រ ប់ គ្រ ង ច ាត់ ច ែង កិច្ច ការ ហ ិ រ ញ្ញ វ ត្ថ ុ Ġ និង អា ច ទ្រ ទ្រ ង់ ចំ ណូ ល ចំ ណា យ ផ្ ន ែក ហ ិ រ ញ្ញ វ ត្ថ ុ ដោយ ខ្លួន ឯ ង Ġ ដោយ ម ិន ព ឹង ពាក់ ជំ ន ួយ ពី អ្នក ដ ទ ៃ	73	▁ដូចម្តេច ដ ែល ហ ៅ ថា ស ័ ្វ យ ភាព ហ ិ រ ញ្ញ វ ត្ថ ុ ▁	18	▁ស ័ ្វ យ ភាព ហ ិ រ ញ្ញ វ ត្ថ ុ ▁គ ឹ ជា ការ គ្រ ប់ គ្រ ង ច ាត់ ច ែង កិច្ច ការ ហ ិ រ ញ្ញ វ ត្ថ ុ ▁និង អា ច ទ្រ ទ្រ ង់ ច ំណ ូល ច ំណ ាយ ផ្ ន ែក ហ ិ រ ញ្ញ វ ត្ថ ុ ដោយ ខ្លួន ឯ ង ▁ដោយ ម ិន ព ឹង ពាក់ ជំ ន ួយ ពី អ្នក ដ ទ ៃ	73
តើទិសដៅសំខាន់នៃ ASEAN Economic Community Blueprint គឺជាអ្វីនិងមានលំហូរសំខាន់ទាំងអស់ប៉ុន្មានចំណុច	null	ទិសដៅសំខាន់ៗនៃកាបង្កើតឱ្យមានទីផ្សាររួមដោយមានលំហូរសំខាន់ៗ១៧ចំណុចរួមមានលំហូរដោយសេរីនៃទំនិញលំហូរដោយសេរីនៃសេវាកម្មលំហូរដោយសេរីនៃការធ្វើវិនិយោគទុនលំហូរដោយសេរីនៃមូលធនលំហូរដោយសេរីនៃពលកម្មជំនាញធ្វើសមាហរណកម្មលើវិស័យជាអាទិភាពម្ហូបអាហារ កសិកម្ម និងជលផល	null	ទិសដៅសំខាន់ៗនៃកាបង្កើតឱ្យមានទីផ្សាររួមដោយមានលំហូរសំខាន់ៗ១៧ចំណុចរួមមានលំហូរដោយសេរីនៃទំនិញលំហូរដោយសេរីនៃសេវាកម្មលំហូរដោយសេរីនៃការធ្វើវិនិយោគទុនលំហូរដោយសេរីនៃមូលធនលំហូរដោយសេរីនៃពលកម្មជំនាញធ្វើសមាហរណកម្មលើវិស័យជាអាទិភាពម្ហូបអាហារ កសិកម្ម និងជលផល	ត ើ ទិ ស ដ ៅ សំ ខា ន់ នៃ ĠASE AN ĠEconomic ĠCommunity ĠBlueprint Ġ គ ឺ ជា អ ្វី និង មាន លំ ហ ូរ សំ ខា ន់ ទ ាំង អ ស់ ប៉ ុន ្ម ាន ចំណុច Ġ	32	ទិ ស ដ ៅ សំ ខា ន់ ៗ នៃ កា បង ្ក ើត ឱ្យ មាន ទី ផ្ សារ រួម ដោយ មាន លំ ហ ូរ សំ ខា ន់ ៗ ១ ៧ ចំណុច រួម មាន លំ ហ ូរ ដោយ សេ រី នៃ ទំ និ ញ លំ ហ ូរ ដោយ សេ រី នៃ សេ វា កម្ម លំ ហ ូរ ដោយ សេ រី នៃ ការ ធ ្វ ើ វិ និ យោគ ទ ុន លំ ហ ូរ ដោយ សេ រី នៃ ម ូល ធ ន លំ ហ ូរ ដោយ សេ រី នៃ ពល កម្ម ជំ នា ញ ធ ្វ ើស មា ហ រណ កម្ម លើ វិ ស ័យ ជា អា ទិ ភាព ម្ ហ ូប អា ហា រ Ġ ក សិ កម្ម Ġ និង ជ ល ផល	120	▁តើ ទិ ស ដ ៅ សំ ខ ាន់ នៃ ▁A SE AN ▁Economic ▁Community ▁Blue print ▁គឺជា អ ្វី និង មាន លំ ហ ូរ សំ ខ ាន់ ទ ាំង អ ស់ ប៉ ុន ្ មាន ចំណុច ▁	29	▁ទិសដៅ សំ ខ ាន់ ៗ នៃ កា ប ង្ក ើត ឱ្យ មាន ទី ផ្ សារ រួម ដោយ មាន លំ ហ ូរ សំ ខ ាន់ ៗ ១ ៧ ចំណុច រួម មាន លំ ហ ូរ ដោយ សេ រី នៃ ទំ ន ិញ លំ ហ ូរ ដោយ សេ រី នៃ សេ វា កម្ម លំ ហ ូរ ដោយ សេ រី នៃ ការ ធ ្វ ើ វិ និ យោគ ទ ុន លំ ហ ូរ ដោយ សេ រី នៃ ម ូល ធ ន លំ ហ ូរ ដោយ សេ រី នៃ ពល កម្ម ជំ ន ាញ ធ ្វ ើស មា ហ រណ កម្ម លើ វិ ស ័យ ជា អា ទិ ភាព ម ្ហ ូប អា ហា រ ▁កសិកម្ម ▁និង ជ ល ផល	115
តើកែវឆ្លុះយេនឌ័រមានលក្ខណៈសម្គាល់ពិសេសអ្វីខ្លះ	null	កែវឆ្លុះយេនឌ័រមានលក្ខណៈសម្គាល់ពិសេសជាកម្រងសំណួរការអង្កេតបញ្ជីលក្ខណៈវិនិច្ឆ័យរៀបចំពាក្យពេចន៍ឬរូបភាពងាយយល់ងាយប្រើប្រាស់អង្គភាពត្រូវរក្សាកែវឆ្លុះយេនឌ័រយ៉ាងតិចបំផុត២ច្បាប់ដើម្បីឱ្យបុគ្គលិកប្រើប្រាស់កែវឆ្លុះយេនឌ័រជាធម្មតាមានយ៉ាងតិច ១០ ចំណុចចំណុចនីមួយៗសង្កត់ធ្ងន់លើលក្ខណៈខុសគ្នារវាងបុរសនិងស្ត្រីកែវឆ្លុះយេនឌ័រគូររៀបចំឡើងលើក្រដាសពណ៍ និងជាបន្ទះ ឬជាសន្លឹក ដែលធានានូវភាពជាប់លាប់	null	កែវឆ្លុះយេនឌ័រមានលក្ខណៈសម្គាល់ពិសេសជាកម្រងសំណួរការអង្កេតបញ្ជីលក្ខណៈវិនិច្ឆ័យរៀបចំពាក្យពេចន៍ឬរូបភាពងាយយល់ងាយប្រើប្រាស់អង្គភាពត្រូវរក្សាកែវឆ្លុះយេនឌ័រយ៉ាងតិចបំផុត២ច្បាប់ដើម្បីឱ្យបុគ្គលិកប្រើប្រាស់កែវឆ្លុះយេនឌ័រជាធម្មតាមានយ៉ាងតិច ១០ ចំណុចចំណុចនីមួយៗសង្កត់ធ្ងន់លើលក្ខណៈខុសគ្នារវាងបុរសនិងស្ត្រីកែវឆ្លុះយេនឌ័រគូររៀបចំឡើងលើក្រដាសពណ៍ និងជាបន្ទះ ឬជាសន្លឹក ដែលធានានូវភាពជាប់លាប់	ត ើក ែ វ ឆ្ ល ុះ យ េន ឌ ័រ មាន ល ក្ខ ណៈ សម ្ គ ាល់ ពិ សេ ស អ ្វី ខ្ ល ះ Ġ	27	កែវ ឆ្ ល ុះ យ េន ឌ ័រ មាន ល ក្ខ ណៈ សម ្ គ ាល់ ពិ សេ ស ជា ក ម្រ ង សំ ណ ួរ ការ អ ង្ក េត ប ញ្ជ ី ល ក្ខ ណៈ វិ និ ច្ឆ ័យ រៀបចំ ពាក្យ ព េច ន៍ ឬ រូប ភាព ង ាយ យ ល់ ង ាយ ប្រ ើប ្រា ស់ អង្គ ភាព ត្រូវ រក ្សា កែវ ឆ្ ល ុះ យ េន ឌ ័រ យ៉ាង តិ ច ប ំ ផ ុត ២ ច្ បា ប់ ដើម ្ប ី ឱ្យ ប ុ គ្គ ល ិក ប្រ ើប ្រា ស់ កែវ ឆ្ ល ុះ យ េន ឌ ័រ ជា ធម្ម តា មាន យ៉ាង តិ ច Ġ ១០ Ġ ចំណុច ចំណុច នី មួយ ៗ សង ្ក ត់ ធ ្ង ន់ លើ ល ក្ខ ណៈ ខុស គ្នា រ វា ង ប ុរ ស និង ស្ត្រ ី កែវ ឆ្ ល ុះ យ េន ឌ ័រ គូ រ រៀបចំ ឡើង លើក ្រ ដា ស ព ណ៍ Ġ និង ជា ប ន្ទ ះ Ġ ឬ ជា ស ន្ ល ឹក Ġ ដ ែល ធាន ាន ូវ ភាព ជាប់ លា ប់	175	▁តើ កែវ ឆ្ ល ុះ យ េន ឌ ័រ មាន ល ក្ខ ណៈ ស ម្ គ ាល់ ពិ ស េស អ ្វី ខ្ ល ះ ▁	25	▁កែវ ឆ្ ល ុះ យ េន ឌ ័រ មាន ល ក្ខ ណៈ ស ម្ គ ាល់ ពិ ស េស ជា ក ម្រ ង ស ំណ ួរ ការ អ ង្ក េត ប ញ្ជ ី ល ក្ខ ណៈ វិ និ ច្ឆ ័យ រៀបចំ ពាក្យ ព េច ន៍ ឬ រូប ភាព ង ាយ យ ល់ ង ាយ ប្រ ើ ប្រ ាស់ អង្គ ភាព ត្រូវ រក ្សា កែវ ឆ្ ល ុះ យ េន ឌ ័រ យ៉ាង ត ិច ប ំ ផ ុត ២ ច ្ប ាប់ ដើម ្ប ី ឱ្យ ប ុ គ្គ ល ិក ប្រ ើ ប្រ ាស់ កែវ ឆ្ ល ុះ យ េន ឌ ័រ ជា ធម្ម តា មាន យ៉ាង ត ិច ▁១០ ▁ចំណុច ចំណុច នី មួយ ៗ ស ង្ក ត់ ធ ្ង ន់ លើ ល ក្ខ ណៈ ខុស គ្នា រ វ ាង ប ុរ ស និង ស្ត្រ ី កែវ ឆ្ ល ុះ យ េន ឌ ័រ គ ូរ រៀបចំ ឡើង លើក ្រ ដា ស ព ណ៍ ▁និង ជា ប ន្ទ ះ ▁ឬ ជា ស ន ្ល ឹក ▁ដែល ធាន ាន ូវ ភាព ជាប់ ល ាប់	174
តើវប្បធម៌មានសារៈសំខាន់អ្វីខ្លះ ចំពោះប្រជាជាតិនីមួយៗ	null	វប្បធម៌មានសារៈសំខាន់ចំពោះប្រជាជាតិនីមួយៗ ដូជជាមនុស្សបានរៀននិងការប្រើប្រាស់វប្បធម៌ ដើម្បីឲ្យជីវីតរបស់គេកាន់តែមានភាពល្អប្រសើរដោយការយកបច្ចេកទេសវិទ្យាជាមធ្យោបាយវប្បធម៌គ្រប់គ្រងភាពខ្លាំងរបស់មនុស្ស ទៅលើធម្មជាតិត្រង់ថាមនុស្សបានប្រើប្រាស់វាតាមរយៈវប្បធម៌ធ្វើឲ្យមនុស្សមានការអភិវឌ្ឍន៍វប្បធម៌ជួយឲ្យមនុស្សស្គាល់ខ្លួនឯងច្បាស់ជាលថានរណាការស្គាល់ច្បាស់ពីវប្បធម៌របស់ធ្វើឲ្យគេអាចការពារខ្លួនគេពីការហូរចូលវប្បធម៌បរទេស	null	វប្បធម៌មានសារៈសំខាន់ចំពោះប្រជាជាតិនីមួយៗ ដូជជាមនុស្សបានរៀននិងការប្រើប្រាស់វប្បធម៌ ដើម្បីឲ្យជីវីតរបស់គេកាន់តែមានភាពល្អប្រសើរដោយការយកបច្ចេកទេសវិទ្យាជាមធ្យោបាយវប្បធម៌គ្រប់គ្រងភាពខ្លាំងរបស់មនុស្ស ទៅលើធម្មជាតិត្រង់ថាមនុស្សបានប្រើប្រាស់វាតាមរយៈវប្បធម៌ធ្វើឲ្យមនុស្សមានការអភិវឌ្ឍន៍វប្បធម៌ជួយឲ្យមនុស្សស្គាល់ខ្លួនឯងច្បាស់ជាលថានរណាការស្គាល់ច្បាស់ពីវប្បធម៌របស់ធ្វើឲ្យគេអាចការពារខ្លួនគេពីការហូរចូលវប្បធម៌បរទេស	ត ើ វ ប្ប ធម៌ មាន សារ ៈ សំ ខា ន់ អ ្វី ខ្ ល ះ Ġ ចំ ព ោះ ប្រ ជា ជាតិ នី មួយ ៗ ĠâĢĭ Ġ	25	វ ប្ប ធម៌ មាន សារ ៈ សំ ខា ន់ ចំ ព ោះ ប្រ ជា ជាតិ នី មួយ ៗ Ġ ដ ូ ជ ជា âĢĭ ម នុ ស្ស បាន រ ៀន និង ការ ប្រ ើប ្រា ស់ វ ប្ប ធម៌ Ġ ដើម ្ប ី ឲ្យ ជីវ ីត រ ប ស់ គ េក ាន់ តែ មាន ភាព ល្អ ប្រសើរ ដោយ ការ យក ប ច្ច េក ទេស វិទ្យា ជា ម ធ ្យ ោ បា យ វ ប្ប ធម៌ គ្រ ប់ គ្រ ង ភាព ខ្ លា ំ ង រ ប ស់ ម នុ ស្ស Ġ ទៅ លើ ធម្ម ជាតិ ត្រ ង់ ថា ម នុ ស្ស បាន ប្រ ើប ្រា ស់ វា តា ម រយ ៈ វ ប្ប ធម៌ ធ ្វ ើ ឲ្យ ម នុ ស្ស មាន ការ អភិវឌ្ឍ ន៍ វ ប្ប ធម៌ ជ ួយ ឲ្យ ម នុ ស្ស ស្ គ ាល់ ខ្លួន ឯ ង ច្ បា ស់ ជា ល ថា ន រណ ាក ារ ស្ គ ាល់ ច្ បា ស់ ពី វ ប្ប ធម៌ រ ប ស់ ធ ្វ ើ ឲ្យ គ េ អា ច ការពារ ខ្លួន គ េ ពី ការ ហ ូរ ចូល វ ប្ប ធម៌ បរ ទេស	181	▁តើ វ ប្ប ធម៌ មាន សារ ៈ សំ ខ ាន់ អ ្វី ខ្ ល ះ ▁ចំពោះ ប្រ ជា ជាតិ នី មួយ ៗ ▁	22	▁វប្បធម ៌ មាន សារ ៈ សំ ខ ាន់ ច ំព ោះ ប្រ ជា ជាតិ នី មួយ ៗ ▁ដូ ជ ជា ▁មនុស្ស បាន រ ៀន និង ការ ប្រ ើ ប្រ ាស់ វ ប្ប ធម៌ ▁ដើម្បីឲ្យ ជីវ ីត រ ប ស់ គ េ កាន់ តែ មាន ភាព ល្អ ប្រសើរ ដោយ ការ យក ប ច្ច េក ទេស វិទ្យា ជា ម ធ ្យ ោ ប ាយ វ ប្ប ធម៌ គ្រ ប់ គ្រ ង ភាព ខ្ ល ាំង រ ប ស់ ម នុ ស្ស ▁ទៅ លើ ធម្ម ជាតិ ត្រ ង់ ថា ម នុ ស្ស បាន ប្រ ើ ប្រ ាស់ វ ាត ាម រយ ៈ វ ប្ប ធម៌ ធ ្វ ើ ឲ្យ ម នុ ស្ស មាន ការ អភិវឌ្ឍ ន៍ វ ប្ប ធម៌ ជ ួយ ឲ្យ ម នុ ស្ស ស្ គ ាល់ ខ្លួន ឯ ង ច ្ប ាស់ ជា ល ថា ន រ ណា ការ ស្ គ ាល់ ច ្ប ាស់ ពី វ ប្ប ធម៌ រ ប ស់ ធ ្វ ើ ឲ្យ គ េ អា ច ការពារ ខ្លួន គ េ ពី ការ ហ ូរ ចូល វ ប្ប ធម៌ បរ ទេស	173
តើផ្ទៃរបស់ខួរធំ មានលក្ខណៈដូចម្តេច?	null	ខួរតូចចែកចេញជាអឌ្ឍគោលខួរចំនួនពីចំហៀង ស្រទាប់ខាងក្រៅរបស់ខួរតូចមានផ្នាត់ជ្រៅជាច្រើនដែលកើតឡើងពីសារធាតុប្រផេះ ឯផ្នែកខាងក្នុងសារធាតុស ដូចនៅក្នុងខួរធំ ដែរ	null	ខួរតូចចែកចេញជាអឌ្ឍគោលខួរចំនួនពីចំហៀង ស្រទាប់ខាងក្រៅរបស់ខួរតូចមានផ្នាត់ជ្រៅជាច្រើនដែលកើតឡើងពីសារធាតុប្រផេះ ឯផ្នែកខាងក្នុងសារធាតុស ដូចនៅក្នុងខួរធំ ដែរ	ត ើ ផ្ ទ ៃ រ ប ស់ ខ ួរ ធ ំ Ġ មាន ល ក្ខ ណៈ ដូច ម្ ត េច ? Ġ	20	ខ ួរ តូ ច ច ែក ចេញ ជា អ ឌ ្ឍ គោ ល ខ ួរ ចំ ន ួន ពី ចំ ហ ៀង âĢĭ Ġ ស្រ ទ ាប់ ខា ង ក្រ ៅ រ ប ស់ ខ ួរ តូ ច âĢĭ មាន ផ្ នា ត់ ជ្រ ៅ ជា ច្ រ ើន âĢĭ ដ ែល កើត ឡើង ពី សារ ធាតុ ប្រ ផ េះ Ġ ឯ ផ្ ន ែក ខា ង ក្នុង សារ ធាតុ ស Ġ ដូច នៅ ក្នុង ខ ួរ ធ ំ Ġ ដ ែរ	75	▁តើ ផ្ ទ ៃ រ ប ស់ ខ ួរ ធ ំ ▁មាន ល ក្ខ ណៈ ដូច ម ្ត េច ? ▁	19	▁ខ ួរ ត ូច ច ែក ចេញ ជា អ ឌ ្ឍ គ ោល ខ ួរ ចំ ន ួន ពី ចំ ហ ៀង ▁ស្រទាប់ ខា ង ក្រ ៅ រ ប ស់ ខ ួរ ត ូច ▁មាន ផ្ ន ាត់ ជ្រ ៅ ជា ច ្រ ើន ▁ដែល កើត ឡើង ពី សារ ធាតុ ប្រ ផ េះ ▁ឯ ផ្ ន ែក ខា ង ក្នុង សារ ធាតុ ស ▁ដូច នៅ ក្នុង ខ ួរ ធ ំ ▁ដែរ	71
ដូចម្តេចដែលហៅថា ដំណើរពុកផុយ	null	ដំណើរពុកផុយគឺជា ការបាក់បែកជាបំណែកនៃសិលា ជី និងខនិជរបស់សំបកផែនដីតាមរយៈទំានាក់ទំនងដោយផ្ទាល់ជាមួយបរិយាកាសនៃភព	null	ដំណើរពុកផុយគឺជា ការបាក់បែកជាបំណែកនៃសិលា ជី និងខនិជរបស់សំបកផែនដីតាមរយៈទំានាក់ទំនងដោយផ្ទាល់ជាមួយបរិយាកាសនៃភព	ដូច ម្ ត េច ដ ែល ហ ៅ ថា ÂłĠ ដំណើរ ពុ ក ផ ុយ ĠâĢĭ Ġ	14	ដំណើរ ពុ ក ផ ុយ គ ឺ ជា Ġ កា âĢĭ រ បា ក់ បែក ជា ប ំណ ែក នៃ សិ លា Ġ ជី Ġ និង ខ âĢĭâĢĭ និ ជ រ ប ស់ សំ ប ក ផ ែន ដ ីត ាម រ âĢĭ យ ៈ ទំ ាន ាក់ ទំ ន ង ដោយ ផ្ ទ ាល់ ជា មួយ បរ ិយ ាក ាស នៃ ភព	57	▁ដូចម្តេច ដ ែល ហ ៅ ថា ▁ដំណើរ ព ុក ផ ុយ ▁	11	▁ដំណើរ ព ុក ផ ុយ គ ឺ ជា ▁កា ▁រប ាក់ បែក ជា ប ំណ ែក នៃ សិ លា ▁ជី ▁និង ខ ▁និ ជ រ ប ស់ សំ ប ក ផ ែន ដ ីត ាម រ ▁យ ៈ ទំ ា នាក់ ទំ ន ង ដោយ ផ្ ទ ាល់ ជា មួយ ប រិយា កាស នៃ ភព	55
ចូររៀបរាប់អំពីពិធីបុណ្យទាក់ទងនឹងប្រេត	null	ពិធីបុណ្យទាក់ទងនឹងប្រេតនៅក្នុងគម្ពីរធម្មបទដ្ឋកថា បាននិយាយពីរឿងពួកប្រេតរបស់ព្រះរាជាព្រះនាមពិម្ពិសារមួយក្រុមបានបំពេញទានមានវត្ថុមិនស្អាតបរិសុទ្ធ ពោលគឺស៊ីបាយមុនលោក លុះធ្វើមរណកាលទៅបានទៅកើតក្នុងបេតវិស័យ កើតជាប្រេត សោយទុក្ខវេទនាអស់កាលដ៏យូរអង្វែង គឺតាំងពីមុនភទ្ទកប្បយើងនេះទៅទៀត លុះមកដល់ភទ្ទកប្បយើងនេះមានព្រះពុទ្ធត្រាស់ដឹងធម៌ប្រាំព្រះអង្គ គឺកុក្កសន្ធោ កោនាគមនោកស្សបោ សមណគោត្តម និងអរិយមេត្តេយ្យ នៅសល់ព្រះមួយអង្គទៀតដែលមិនទាន់បានត្រាស់ គឺព្រះអរិយមេត្តេយ្យ ដែលលោកកំពុងតែបំពេញបារមីនៅឋានតុសិតសព្វថ្ងៃនេះ ព្រះពុទ្ធព្រះនាមកុក្កសន្ធោ បានត្រាស់ដឹងឡើងមុនគេក្នុងភទ្ទកប្បនេះ ពួកប្រេត ទាំងនោះក៏នាំគ្នាទៅសួរថា បពិត្រព្រះអង្គដ៏ចម្រើន ចុះយើងខ្ញុំទាំងឡាយកាលណាទើបបានអាហារបរិភោគ ព្រះអង្គទ្រង់ត្រាស់ថា ចាំសួរព្រះពុទ្ធជាន់ក្រោយចុះ ក្នុងសាសនាតថាគតនេះអ្នកទាំងឡាយមិនត្រូវបានអាហារបរិភោគទេ លុះផែនដីដុះបានមួយយោជន៍ឡើង ព្រះពុទ្ធព្រះនាមកោនាគមនោបានត្រាស់ដឹងឡើងក្នុងលោក ពួកប្រេតទាំងនោះបាននាំគ្នាទៅសួរព្រះអង្គ ហើយព្រះអង្គត្រាស់ថា អ្នកទាំងឡាយត្រូវបានអាហារបរិភោគក្នុងសាសនាតថាគតនេះហើយ តែចាំមើលពេលណាដែលព្រះបាទពិម្ពិសារជាញាតិរបស់អ្នកទាំងឡាយ ថ្វាយទានដល់តថាគតនឹងញុំាងអាហារឱ្យសម្រេចដល់អ្នកទាំងឡាយ អអ្នកទាំងឡាយនឹងបានអាហារបរិភោគក្នុងពេលនោះ លុះព្រះបាទពិម្ពិសារបានថ្វាយទានក្នុងថ្ងៃដំបូងហើយមិនបានផ្សាយផលទៅឱ្យពួកញាតិ ក៏ស្រាប់តែពួកប្រេតទាំងឡាយនោះយំស្រែកទ្រហឹងអឺងកងក្នុងរាត្រី នោះជាសំលេងគួរឱ្យព្រឺព្រួចភ័យខ្លាចពេកណាស់ ដែលស្ថិតនៅពាសពេញព្រះរាជដំណាក់ លុះព្រឹកឡើងព្រះបាទពិម្ពិសារក៏បានយាងទៅកាន់វត្តវេឡុវ័ន ហើយសួរព្រះសម្ពុទ្ធពីហេតុការណ៍យប់នោះ ព្រះអង្គទ្រង់ត្រាស់ថា ពួកប្រេតជាញាតិរបស់ព្រះអង្គនាំគ្នាយំស្រែករកអាហារព្រោះពួកប្រេតទាំងនោះត្រូវបានអាហារបរិភោគក្នុងសាសនាតថាគតនេះហើយ ព្រះរាជាគ្រាន់តែបានដឹងហេតុយ៉ាងដូច្នេះហើយ ក៏បានចាត់ចែងធ្វើបុណ្យទានម្តងទៀតមានបាយ ទឹក នំចំណី ត្រី សាច់ សំពត់់អាវស្បៃជា ដើមដល់ព្រះសង្ឃទាំងឡាយមានព្រះពុទ្ធជាប្រធានព្រះអង្គក៏បានអនុមោទនាដោយ តិរោកុឌ្ឌសូត្រស្រេចហើយ ពួកប្រេតទាំងនោះក៏ទទួលផលក្នុងពេលនោះ ហើយក៏បានរួចចាកអំពីប្រេតវិស័យទៅកើតក្នុងសុគតិភពអស់ទៅ រឿងនេះលើកយកមកទៅបំភ្លឺឱ្យឃើញអំពីទំនាក់ទំនងជាមួយបុណ្យភ្ជុំបិណ្ឌហើយជារឿងដែលគួរយកជាប្រមាណក្នុងកិច្ចកុសលបានគួរបញ្ជាក់ថាមនុស្សដែលស្លាប់ទៅមិនមែនសុទ្ធតែចាប់កំណើតជាប្រេតទាំងអស់នោះ ទេអ្នកធ្វើល្អតែងទៅកើតក្នុងសុគិតភពមានឋានទេវលោកជាដើម ហើយកុសលផលបុណ្យដែលញាតិធ្វើក្នុងរដូវភ្ជុំបិណ្ឌក៏ទៅជួយ សណ្តោងអ្នកល្អទាំងអស់នោះឱ្យរឹងរឹតសុខចម្រើនទ្វេឡើងថែមទៀតការលើកឡើងនេះក្រែងមានទស្សនៈយល់ច្រឡំ និងដើម្បីបញ្ចៀសនូវការយល់ខុស	null	ពិធីបុណ្យទាក់ទងនឹងប្រេតនៅក្នុងគម្ពីរធម្មបទដ្ឋកថា បាននិយាយពីរឿងពួកប្រេតរបស់ព្រះរាជាព្រះនាមពិម្ពិសារមួយក្រុមបានបំពេញទានមានវត្ថុមិនស្អាតបរិសុទ្ធ ពោលគឺស៊ីបាយមុនលោក លុះធ្វើមរណកាលទៅបានទៅកើតក្នុងបេតវិស័យ កើតជាប្រេត សោយទុក្ខវេទនាអស់កាលដ៏យូរអង្វែង គឺតាំងពីមុនភទ្ទកប្បយើងនេះទៅទៀត លុះមកដល់ភទ្ទកប្បយើងនេះមានព្រះពុទ្ធត្រាស់ដឹងធម៌ប្រាំព្រះអង្គ គឺកុក្កសន្ធោ កោនាគមនោកស្សបោ សមណគោត្តម និងអរិយមេត្តេយ្យ នៅសល់ព្រះមួយអង្គទៀតដែលមិនទាន់បានត្រាស់ គឺព្រះអរិយមេត្តេយ្យ ដែលលោកកំពុងតែបំពេញបារមីនៅឋានតុសិតសព្វថ្ងៃនេះ ព្រះពុទ្ធព្រះនាមកុក្កសន្ធោ បានត្រាស់ដឹងឡើងមុនគេក្នុងភទ្ទកប្បនេះ ពួកប្រេត ទាំងនោះក៏នាំគ្នាទៅសួរថា បពិត្រព្រះអង្គដ៏ចម្រើន ចុះយើងខ្ញុំទាំងឡាយកាលណាទើបបានអាហារបរិភោគ ព្រះអង្គទ្រង់ត្រាស់ថា ចាំសួរព្រះពុទ្ធជាន់ក្រោយចុះ ក្នុងសាសនាតថាគតនេះអ្នកទាំងឡាយមិនត្រូវបានអាហារបរិភោគទេ លុះផែនដីដុះបានមួយយោជន៍ឡើង ព្រះពុទ្ធព្រះនាមកោនាគមនោបានត្រាស់ដឹងឡើងក្នុងលោក ពួកប្រេតទាំងនោះបាននាំគ្នាទៅសួរព្រះអង្គ ហើយព្រះអង្គត្រាស់ថា អ្នកទាំងឡាយត្រូវបានអាហារបរិភោគក្នុងសាសនាតថាគតនេះហើយ តែចាំមើលពេលណាដែលព្រះបាទពិម្ពិសារជាញាតិរបស់អ្នកទាំងឡាយ ថ្វាយទានដល់តថាគតនឹងញុំាងអាហារឱ្យសម្រេចដល់អ្នកទាំងឡាយ អអ្នកទាំងឡាយនឹងបានអាហារបរិភោគក្នុងពេលនោះ លុះព្រះបាទពិម្ពិសារបានថ្វាយទានក្នុងថ្ងៃដំបូងហើយមិនបានផ្សាយផលទៅឱ្យពួកញាតិ ក៏ស្រាប់តែពួកប្រេតទាំងឡាយនោះយំស្រែកទ្រហឹងអឺងកងក្នុងរាត្រី នោះជាសំលេងគួរឱ្យព្រឺព្រួចភ័យខ្លាចពេកណាស់ ដែលស្ថិតនៅពាសពេញព្រះរាជដំណាក់ លុះព្រឹកឡើងព្រះបាទពិម្ពិសារក៏បានយាងទៅកាន់វត្តវេឡុវ័ន ហើយសួរព្រះសម្ពុទ្ធពីហេតុការណ៍យប់នោះ ព្រះអង្គទ្រង់ត្រាស់ថា ពួកប្រេតជាញាតិរបស់ព្រះអង្គនាំគ្នាយំស្រែករកអាហារព្រោះពួកប្រេតទាំងនោះត្រូវបានអាហារបរិភោគក្នុងសាសនាតថាគតនេះហើយ ព្រះរាជាគ្រាន់តែបានដឹងហេតុយ៉ាងដូច្នេះហើយ ក៏បានចាត់ចែងធ្វើបុណ្យទានម្តងទៀតមានបាយ ទឹក នំចំណី ត្រី សាច់ សំពត់់អាវស្បៃជា ដើមដល់ព្រះសង្ឃទាំងឡាយមានព្រះពុទ្ធជាប្រធានព្រះអង្គក៏បានអនុមោទនាដោយ តិរោកុឌ្ឌសូត្រស្រេចហើយ ពួកប្រេតទាំងនោះក៏ទទួលផលក្នុងពេលនោះ ហើយក៏បានរួចចាកអំពីប្រេតវិស័យទៅកើតក្នុងសុគតិភពអស់ទៅ រឿងនេះលើកយកមកទៅបំភ្លឺឱ្យឃើញអំពីទំនាក់ទំនងជាមួយបុណ្យភ្ជុំបិណ្ឌហើយជារឿងដែលគួរយកជាប្រមាណក្នុងកិច្ចកុសលបានគួរបញ្ជាក់ថាមនុស្សដែលស្លាប់ទៅមិនមែនសុទ្ធតែចាប់កំណើតជាប្រេតទាំងអស់នោះ ទេអ្នកធ្វើល្អតែងទៅកើតក្នុងសុគិតភពមានឋានទេវលោកជាដើម ហើយកុសលផលបុណ្យដែលញាតិធ្វើក្នុងរដូវភ្ជុំបិណ្ឌក៏ទៅជួយ សណ្តោងអ្នកល្អទាំងអស់នោះឱ្យរឹងរឹតសុខចម្រើនទ្វេឡើងថែមទៀតការលើកឡើងនេះក្រែងមានទស្សនៈយល់ច្រឡំ និងដើម្បីបញ្ចៀសនូវការយល់ខុស	ច ូរ រ ៀប រា ប់ អ ំព ី ពិ ធី ប ុ ណ ្យ ទ ាក់ ទ ង នឹង ប្រ េត Ġ	22	ពិ ធី ប ុ ណ ្យ ទ ាក់ ទ ង នឹង ប្រ េត នៅ ក្នុង គម ្ ពី រ ធម្ម បទ ដ្ឋ ក ថា Ġ បាន និ យា យ ពី រឿង ព ួ ក ប្រ េត រ ប ស់ ព្រ ះ រាជ ា ព្រ ះ នា ម ពិ ម្ព ិស ារ មួយ ក្រុម បាន ប ំព េញ ទាន មាន វ ត្ថ ុម ិន ស្ អា ត បរ ិស ុទ្ធ Ġ ព ោល គ ឺ ស៊ី បា យ ម ុន លោក Ġ ល ុះ ធ ្វ ើម រណ កាល ទៅ បាន ទៅ កើត ក្នុង ប េត វិ ស ័យ Ġ កើត ជា ប្រ េត Ġ ស ោយ ទុក្ខ វេ ទ នា អ ស់ កាល ដ ៏ យ ូរ អ ង ្វ ែង Ġ គ ឺត ាំង ពី ម ុន ភ ទ្ទ ក ប្ប យ ើង នេះ ទៅ ទៀត Ġ ល ុះ មក ដល់ ភ ទ្ទ ក ប្ប យ ើង នេះ មាន ព្រ ះ ពុ ទ្ធ ត្រា ស់ ដ ឹង ធម៌ ប្រា ំព ្រ ះ អង្គ Ġ គ ឺ ក ុក ្ក ស ន្ធ ោ Ġ ក ោន ា គម ន ោក ស្ស ប ោ Ġ សម ណ គោ ត្ត ម Ġ និង អ រិយ មេ ត្ត េយ្យ Ġ នៅ ស ល់ ព្រ ះ មួយ អង្គ ទៀត ដ ែល ម ិន ទាន ់ បាន ត្រា ស់ Ġ គ ឺ ព្រ ះ អ រិយ មេ ត្ត េយ្យ Ġ ដ ែល លោក កំ ពុ ង តែ ប ំព េញ បា រ មី នៅ ឋ ាន ត ុស ិត ស ព្វ ថ ្ង ៃ នេះ Ġ ព្រ ះ ពុ ទ្ធ ព្រ ះ នា មក ុក ្ក ស ន្ធ ោ Ġ បាន ត្រា ស់ ដ ឹង ឡើង ម ុន គ េក ្ន ុង ភ ទ្ទ ក ប្ប នេះ Ġ ព ួ ក ប្រ េត Ġ ទ ាំង ន ោះ ក ៏ នាំ គ្នា ទៅ ស ួរ ថា Ġ ប ពិ ត្រ ព្រ ះ អង្គ ដ ៏ ចម្រ ើន Ġ ច ុះ យ ើង ខ្ ញ ុំ ទ ាំង ឡា យក ាល ណា ទ ើប បាន អា ហា រ បរ ិ ភោគ Ġ ព្រ ះ អង្គ ទ្រ ង់ ត្រា ស់ ថា Ġ ច ាំ ស ួរ ព្រ ះ ពុ ទ្ធ ជា ន់ ក្រ ោយ ច ុះ Ġ ក្នុង សា ស នា ត ថា គ ត នេះ អ្នក ទ ាំង ឡា យ ម ិន ត្រូវ បាន អា ហា រ បរ ិ ភោគ ទេ Ġ ល ុះ ផ ែន ដ ី ដ ុះ បាន មួយ យោ ជន ៍ ឡើង âĢĭ Ġ ព្រ ះ ពុ ទ្ធ ព្រ ះ នា មក ោន ា គម ន ោ បាន ត្រា ស់ ដ ឹង ឡើង ក្នុង លោក Ġ ព ួ ក ប្រ េត ទ ាំង ន ោះ បាន នាំ គ្នា ទៅ ស ួរ ព្រ ះ អង្គ Ġ ហើយ ព្រ ះ អង្គ ត្រា ស់ ថា Ġ អ្នក ទ ាំង ឡា យ ត្រូវ បាន អា ហា រ បរ ិ ភោគ ក្នុង សា ស នា ត ថា គ ត នេះ ហើយ Ġ តែ ច ាំ មើល ពេល ណា ដ ែល ព្រ ះ បាទ ពិ ម្ព ិស ារ ជា ញ ាត ិ រ ប ស់ អ្នក ទ ាំង ឡា យ Ġ ថ ្វា យ ទាន ដល់ ត ថា គ ត នឹង ញ ុំ ាង អា ហា រ ឱ្យ សម ្រ េច ដល់ អ្នក ទ ាំង ឡា យ Ġ អ អ្នក ទ ាំង ឡា យ នឹង បាន អា ហា រ បរ ិ ភោគ ក្នុង ពេល ន ោះ Ġ ល ុះ ព្រ ះ បាទ ពិ ម្ព ិស ារ បាន ថ ្វា យ ទាន ក្នុង ថ ្ង ៃ ដំ បូ ង ហើយ ម ិន បាន ផ្សាយ ផល ទៅ ឱ្យ ព ួ ក ញ ាត ិ Ġ ក ៏ ស្រ ាប់ តែ ព ួ ក ប្រ េត ទ ាំង ឡា យ ន ោះ យ ំ ស្រ ែក ទ្រ ហ ឹង អ ឺ ង ក ង ក្នុង រា ត្រ ី Ġ ន ោះ ជា សំ ល េង គ ួរ ឱ្យ ព្រ ឺ ព្រ ួច ភ ័យ ខ្ លា ច ព េក ណា ស់ Ġ ដ ែល ស្ ថ ិត នៅ ពា ស ព េញ ព្រ ះ រាជ ដំ ណា ក់ Ġ ល ុះ ព្រឹក ឡើង ព្រ ះ បាទ ពិ ម្ព ិស ារ ក ៏ បាន យា ង ទៅ កាន់ វត្ត វេ ឡ ុ វ ័ន Ġ ហើយ ស ួរ ព្រ ះ សម ្ ពុ ទ្ធ ពី ហេតុ ការណ៍ យប់ ន ោះ Ġ ព្រ ះ អង្គ ទ្រ ង់ ត្រា ស់ ថា Ġ ព ួ ក ប្រ េត ជា ញ ាត ិ រ ប ស់ ព្រ ះ អង្គ នាំ គ្នា យ ំ ស្រ ែក រក អា ហា រ ព្រ ោះ ព ួ ក ប្រ េត ទ ាំង ន ោះ ត្រូវ បាន អា ហា រ បរ ិ ភោគ ក្នុង សា ស នា ត ថា គ ត នេះ ហើយ Ġ ព្រ ះ រាជ ា គ្រ ាន់ តែ បាន ដ ឹង ហេតុ យ៉ាង ដូច ្ន េះ ហើយ Ġ ក ៏ បាន ច ាត់ ច ែង ធ ្វ ើប ុ ណ ្យ ទាន ម្ ត ង ទៀត មាន បា យ Ġ ទឹក Ġ ន ំ ចំ ណី Ġ ត្រ ី Ġ សា ច ់ Ġ សំ ព ត់ ់ អា វ ស្ ប ៃ ជា Ġ ដើម ដល់ ព្រ ះ សង ្ ឃ ទ ាំង ឡា យ មាន ព្រ ះ ពុ ទ្ធ ជា ប្រ ធាន ព្រ ះ អង្គ ក ៏ បាន អនុ ម ោទ នា ដោយ Ġ តិ រ ោក ុ ឌ ្ ឌ ស ូត ្រ ស្រ េច ហើយ Ġ ព ួ ក ប្រ េត ទ ាំង ន ោះ ក ៏ ទទួល ផល ក្នុង ពេល ន ោះ Ġ ហើយ ក ៏ បាន រ ួច ច ាក អ ំព ី ប្រ េត វិ ស ័យ ទៅ កើត ក្នុង សុ គ តិ ភព អ ស់ ទៅ Ġ រឿង នេះ លើក យក មក ទៅ ប ំ ភ្ល ឺ ឱ្យ ឃើញ អ ំព ី ទំ នាក់ ទំ ន ង ជា មួយ ប ុ ណ ្យ ភ ្ ជ ុំ ប ិ ណ្ឌ ហើយ ជា រឿង ដ ែល គ ួរ យក ជា ប្រ មា ណ ក្នុង កិច្ច ក ុស ល បាន គ ួរ បញ្ជា ក់ ថា ម នុ ស្ស ដ ែល ស្លាប់ ទៅ ម ិន ម ែន សុ ទ្ធ តែ ច ាប់ កំ ណ ើត ជា ប្រ េត ទ ាំង អ ស់ ន ោះ Ġ ទេ អ្នក ធ ្វ ើ ល្អ តែ ង ទៅ កើត ក្នុង សុ គ ិត ភព មាន ឋ ាន ទេ វ លោក ជា ដើម Ġ ហើយ ក ុស ល ផល ប ុ ណ ្យ ដ ែល ញ ាត ិ ធ ្វ ើក ្ន ុង រ ដ ូវ ភ ្ ជ ុំ ប ិ ណ្ឌ ក ៏ ទៅ ជ ួយ Ġ ស ណ្ត ោង អ្នក ល្អ ទ ាំង អ ស់ ន ោះ ឱ្យ រ ឹង រ ឹត សុខ ចម្រ ើន ទ ្វ េ ឡើង ថ ែម ទៀត ការ លើក ឡើង នេះ ក្រ ែង មាន ទ ស្ស នៈ យ ល់ ច្ រ ឡ ំ Ġ និង ដើម ្ប ី បញ្ច ៀស ន ូវ ការ យ ល់ ខុស	1,060	▁ចូរ រ ៀប រ ាប់ អ ំព ី ពិ ធី ប ុ ណ ្យ ទ ាក់ ទ ង នឹង ប្រ េត ▁	21	▁ពិធី ប ុ ណ ្យ ទ ាក់ ទ ង នឹង ប្រ េត នៅ ក្នុង គ ម្ព ី រ ធម្ម បទ ដ្ឋ ក ថា ▁បាន ន ិយ ាយ ពី រឿង ព ួ ក ប្រ េត រ ប ស់ ព្រ ះ រាជ ា ព្រ ះ ន ាម ពិ ម្ព ិ សារ មួយ ក្រុម បាន ប ំព េញ ទាន មាន វ ត្ថ ុម ិន ស ្អ ាត បរ ិស ុទ្ធ ▁ពោលគឺ ស៊ី ប ាយ ម ុន លោក ▁លុះ ធ ្វ ើម រណ កាល ទៅ បាន ទៅ កើត ក្នុង ប េត វិ ស ័យ ▁កើត ជា ប្រ េត ▁ស ោយ ទុក្ខ វេ ទ នា អ ស់ កាល ដ ៏ យ ូរ អ ង ្វ ែង ▁គឺ តាំង ពី ម ុន ភ ទ្ទ ក ប្ប យ ើង នេះ ទៅ ទៀត ▁លុះ មក ដល់ ភ ទ្ទ ក ប្ប យ ើង នេះ មាន ព្រ ះ ព ុទ្ធ ត្រ ាស់ ដ ឹង ធម៌ ប្រ ាំ ព្រ ះ អង្គ ▁គឺ ក ុក ្ក ស ន្ធ ោ ▁ក ោ នា គម ន ោក ស្ស ប ោ ▁សម ណ គោ ត្ត ម ▁និង អ រិយ មេ ត្ត េយ្យ ▁នៅសល់ ព្រ ះ មួយ អង្គ ទៀត ដ ែល ម ិន ទ ាន់ បាន ត្រ ាស់ ▁គឺ ព្រ ះ អ រិយ មេ ត្ត េយ្យ ▁ដែល លោក ក ំព ុង តែ ប ំព េញ ប ារ មី នៅ ឋ ាន ត ុស ិត ស ព្វ ថ ្ង ៃ នេះ ▁ព្រះពុទ្ធ ព្រ ះ នា មក ុក ្ក ស ន្ធ ោ ▁បាន ត្រ ាស់ ដ ឹង ឡើង ម ុន គ េ ក្នុង ភ ទ្ទ ក ប្ប នេះ ▁ពួក ប្រ េត ▁ទាំងនោះ ក ៏ នាំ គ្នា ទៅ ស ួរ ថា ▁បពិត្រ ព្រ ះ អង្គ ដ ៏ ចម្រ ើន ▁ចុះ យ ើង ខ្ ញ ុំ ទ ាំង ឡា យ កាល ណា ទ ើប បាន អា ហា រ ប រិ ភោគ ▁ព្រះអង្គ ទ្រ ង់ ត្រ ាស់ ថា ▁ចាំ ស ួរ ព្រ ះ ព ុទ្ធ ជ ាន់ ក្រ ោយ ច ុះ ▁ក្នុង សា ស នា ត ថា គ ត នេះ អ្នក ទ ាំង ឡា យ ម ិន ត្រូវ បាន អា ហា រ ប រិ ភោគ ទេ ▁លុះ ផ ែន ដ ី ដ ុះ បាន មួយ យោ ជ ន៍ ឡើង ▁ព្រះពុទ្ធ ព្រ ះ នា មក ោ នា គម ន ោ បាន ត្រ ាស់ ដ ឹង ឡើង ក្នុង លោក ▁ពួក ប្រ េត ទ ាំង ន ោះ បាន នាំ គ្នា ទៅ ស ួរ ព្រ ះ អង្គ ▁ហើយ ព្រ ះ អង្គ ត្រ ាស់ ថា ▁អ្នក ទ ាំង ឡា យ ត្រូវ បាន អា ហា រ ប រិ ភោគ ក្នុង សា ស នា ត ថា គ ត នេះ ហើយ ▁តែ ច ាំ មើល ពេល ណា ដ ែល ព្រ ះ បាទ ពិ ម្ព ិ សារ ជា ញ ា តិ រ ប ស់ អ្នក ទ ាំង ឡា យ ▁ថ្វាយ ទាន ដល់ ត ថា គ ត នឹង ញ ុំ ាង អា ហា រ ឱ្យ ស ម្រ េច ដល់ អ្នក ទ ាំង ឡា យ ▁អ អ្នក ទ ាំង ឡា យ នឹង បាន អា ហា រ ប រិ ភោគ ក្នុង ពេល ន ោះ ▁លុះ ព្រ ះ បាទ ពិ ម្ព ិ សារ បាន ថ ្វា យ ទាន ក្នុង ថ ្ង ៃ ដំ បូ ង ហើយ ម ិន បាន ផ្សាយ ផល ទៅ ឱ្យ ព ួ ក ញ ា តិ ▁ក៏ ស្រ ាប់ តែ ព ួ ក ប្រ េត ទ ាំង ឡា យ ន ោះ យ ំ ស្រ ែក ទ្រ ហ ឹង អ ឺ ង ក ង ក្នុង រា ត្រ ី ▁នោះ ជា សំ ល េង គ ួរ ឱ្យ ព្រ ឺ ព្រ ួច ភ ័យ ខ ្លា ច ព េក ណ ាស់ ▁ដែល ស ្ថ ិត នៅ ពា ស ព េញ ព្រ ះ រាជ ដ ំណ ាក់ ▁លុះ ព្រឹក ឡើង ព្រ ះ បាទ ពិ ម្ព ិ សារ ក ៏ បាន យ ាង ទៅ កាន់ វត្ត វេ ឡ ុ វ ័ន ▁ហើយ ស ួរ ព្រ ះ ស ម្ព ុទ្ធ ពី ហេតុ ការណ៍ យប់ ន ោះ ▁ព្រះអង្គ ទ្រ ង់ ត្រ ាស់ ថា ▁ពួក ប្រ េត ជា ញ ា តិ រ ប ស់ ព្រ ះ អង្គ នាំ គ្នា យ ំ ស្រ ែក រក អា ហា រ ព្រ ោះ ព ួ ក ប្រ េត ទ ាំង ន ោះ ត្រូវ បាន អា ហា រ ប រិ ភោគ ក្នុង សា ស នា ត ថា គ ត នេះ ហើយ ▁ព្រះរាជា គ្រ ាន់ តែ បាន ដ ឹង ហេតុ យ៉ាង ដូច ្ នេះ ហើយ ▁ក៏ បាន ច ាត់ ច ែង ធ ្វ ើប ុ ណ ្យ ទាន ម ្ត ង ទៀត មាន ប ាយ ▁ទឹក ▁នំ ចំ ណី ▁ត្រី ▁សាច់ ▁សំពត់ ់ អា វ ស ្ប ៃ ជា ▁ដើម ដល់ ព្រ ះ សង ្ ឃ ទ ាំង ឡា យ មាន ព្រ ះ ព ុទ្ធ ជា ប្រ ធាន ព្រ ះ អង្គ ក ៏ បាន អនុ ម ោទ នា ដោយ ▁ តិ រ ោក ុ ឌ ្ ឌ ស ូ ត្រ ស្រ េច ហើយ ▁ពួក ប្រ េត ទ ាំង ន ោះ ក ៏ ទទួល ផល ក្នុង ពេល ន ោះ ▁ហើយក៏ បាន រ ួច ច ាក អ ំព ី ប្រ េត វិ ស ័យ ទៅ កើត ក្នុង សុ គ តិ ភព អ ស់ ទៅ ▁រឿង នេះ លើក យក មក ទៅ ប ំ ភ្ល ឺ ឱ្យ ឃើញ អ ំព ី ទំ នាក់ ទំ ន ង ជា មួយ ប ុ ណ ្យ ភ ្ ជ ុំ ប ិ ណ្ឌ ហើយ ជា រឿង ដ ែល គ ួរ យក ជា ប្រ មា ណ ក្នុង កិច្ច ក ុស ល បាន គ ួរ បញ្ជា ក់ ថា ម នុ ស្ស ដ ែល ស្លាប់ ទៅ ម ិន ម ែន ស ុទ្ធ តែ ច ាប់ ក ំណ ើត ជា ប្រ េត ទ ាំង អ ស់ ន ោះ ▁ទេ អ្នក ធ ្វ ើ ល្អ ត ែង ទៅ កើត ក្នុង សុ គ ិត ភព មាន ឋ ាន ទេ វ លោក ជា ដើម ▁ហើយ ក ុស ល ផល ប ុ ណ ្យ ដ ែល ញ ា តិ ធ ្វ ើ ក្នុង រ ដ ូវ ភ ្ ជ ុំ ប ិ ណ្ឌ ក ៏ ទៅ ជ ួយ ▁សណ្ត ោង អ្នក ល្អ ទ ាំង អ ស់ ន ោះ ឱ្យ រ ឹង រ ឹត សុខ ចម្រ ើន ទ ្វ េ ឡើង ថ ែម ទៀត ការ លើក ឡើង នេះ ក្រ ែង មាន ទ ស្ស នៈ យ ល់ ច ្រ ឡ ំ ▁និង ដើម ្ប ី បញ្ច ៀស ន ូវ ការ យ ល់ ខុស	999
ហេតុអ្វីបានជាកើតមានកតិកាសញ្ញាអន្តរជាតិ	null	បានជាកើតមាន កតិកាសញ្ញាអន្តរជាតិព្រោះមានការកាន់ពូជសាសន៍ ពណ៌សម្បុរ វណ្ណៈអតុល្យភាពនៃការអប់រំ សង្គមកិច្ចមានការរើសអើងភេទ សាសនា ជំនឿមិនប្រក្រតីនសសុខភាពពលរដ្ឋពិភពលោកឲ្យមានការទទួលស្គាល់សិទ្ធិស្មើគ្នាមនុស្សម្នាក់ៗមានសេចក្តីថ្លៃថ្នូរពីកំណើត	null	បានជាកើតមាន កតិកាសញ្ញាអន្តរជាតិព្រោះមានការកាន់ពូជសាសន៍ ពណ៌សម្បុរ វណ្ណៈអតុល្យភាពនៃការអប់រំ សង្គមកិច្ចមានការរើសអើងភេទ សាសនា ជំនឿមិនប្រក្រតីនសសុខភាពពលរដ្ឋពិភពលោកឲ្យមានការទទួលស្គាល់សិទ្ធិស្មើគ្នាមនុស្សម្នាក់ៗមានសេចក្តីថ្លៃថ្នូរពីកំណើត	âĢĭ ហេតុ អ ្វី បាន ជា កើត មាន ក តិ កាស ញ្ញា អ ន្ត រ ជាតិ Ġ	15	បាន ជា កើត មាន Ġ ក តិ កាស ញ្ញា អ ន្ត រ ជាតិ ព្រ ោះ មាន ការ កាន់ ព ូ ជ សា ស ន៍ Ġ ព ណ៌ សម្ប ុរ Ġ វ ណ្ណ ៈ អ ត ុល ្យ ភាព នៃ ការ អ ប់ រំ Ġ សង ្ គម កិច្ច មាន ការ រ ើស អ ើង ភ េ ទ Ġ សា ស នា Ġ ជំ ន ឿ ម ិន ប្រ ក្រ តី ន ស សុខ ភាព ពល រដ្ឋ ពិ ភព លោក ឲ្យ មាន ការ ទទួល ស្ គ ាល់ សិ ទ្ធិ ស្ម ើ គ្នា ម នុ ស្ស ម្ នាក់ ៗ មាន សេ ច ក្តី ថ្លៃ ថ្ន ូរ ពី កំ ណ ើត	102	▁ហេតុ អ ្វី បាន ជា កើត មាន ក តិ កាស ញ្ញា អ ន្ត រ ជាតិ ▁	15	▁បានជា កើត មាន ▁ក តិ កាស ញ្ញា អ ន្ត រ ជាតិ ព្រ ោះ មាន ការ កាន់ ព ូ ជ សា ស ន៍ ▁ពណ៌ សម្ប ុរ ▁វណ្ណៈ អ ត ុល ្យ ភាព នៃ ការ អ ប់ រំ ▁សង្គមកិច្ច មាន ការ រ ើស អ ើង ភ េ ទ ▁សាសនា ▁ជំនឿ ម ិន ប្រ ក្រ ត ីន ស សុខ ភាព ពល រដ្ឋ ពិ ភព លោក ឲ្យ មាន ការ ទទួល ស្ គ ាល់ សិ ទ្ធិ ស្ម ើ គ្នា ម នុ ស្ស ម្ នាក់ ៗ មាន ស េច ក្តី ថ្លៃ ថ្ន ូរ ពី ក ំណ ើត	91
ចំពោះវិស័យរដ្ឋាភិបាលចាំចាច់ត្រូវតែពង្រីកគមនាគមន៍ ហើយគមនាគមន៍ប្រភេទណាដែល អ្នកពង្រីកមុនគេ	null	ចំពោះវិស័យទេសចរណ៍រដ្ឋាភិបាលចាំបាច់ត្រូវពង្រឹកគមនាគមន៍ជាមុនសិន មូលហេតុសម្រួលដល់ការធ្វើចរចរណ៍សព្វបែបយ៉ាងពិសេស គឺដំណើរទេសចរណ៍នៃភ្ញៀវជាតិ និងអន្តរជាតិ ទាក់ទាញភ្ញៀវទេសចរណ៍ក្នុងស្រុក និងក្រៅស្រុក ធានានូវសុវត្ថិភាព និងសន្តិសុខដល់អ្នកដំណើរ ផ្លូវគមនាគមន៍ស្អាត នាំមកនូវចិត្តបរិសុទ្ធ និងអារម្មណ៍ជ្រះថ្លាចំពោះអ្នកទេសចរណ៍ និងអ្នកដំណើរ ផ្តល់នូវភាពមនោរម្យទាំងចិត្តទាំងកាយចំពោះអ្នកទេសចរណ៍គមនាគមន៍ដែលពង្រីកមុនគេ គឺ គមនាគមន៍ប្រភេទផ្លូវគោក	null	ចំពោះវិស័យទេសចរណ៍រដ្ឋាភិបាលចាំបាច់ត្រូវពង្រឹកគមនាគមន៍ជាមុនសិន មូលហេតុសម្រួលដល់ការធ្វើចរចរណ៍សព្វបែបយ៉ាងពិសេស គឺដំណើរទេសចរណ៍នៃភ្ញៀវជាតិ និងអន្តរជាតិ ទាក់ទាញភ្ញៀវទេសចរណ៍ក្នុងស្រុក និងក្រៅស្រុក ធានានូវសុវត្ថិភាព និងសន្តិសុខដល់អ្នកដំណើរ ផ្លូវគមនាគមន៍ស្អាត នាំមកនូវចិត្តបរិសុទ្ធ និងអារម្មណ៍ជ្រះថ្លាចំពោះអ្នកទេសចរណ៍ និងអ្នកដំណើរ ផ្តល់នូវភាពមនោរម្យទាំងចិត្តទាំងកាយចំពោះអ្នកទេសចរណ៍គមនាគមន៍ដែលពង្រីកមុនគេ គឺ គមនាគមន៍ប្រភេទផ្លូវគោក	ចំ ព ោះ វិ ស ័យ រដ្ឋ ា ភិ បាល ច ាំ ច ាច់ ត្រូវ តែ ព ង ្រី ក គម នា គមន៍ Ġ ហើយ គម នា គមន៍ ប្រ ភ េ ទ ណា ដ ែល Ġ អ្នក ព ង ្រី ក ម ុន គ េ Ġ	43	ចំ ព ោះ វិ ស ័យ ទេស ចរ ណ៍ រដ្ឋ ា ភិ បាល ចាំបាច់ ត្រូវ ព ង ្រ ឹក គម នា គមន៍ ជា ម ុន សិ ន Ġ ម ូល ហេតុ សម ្រ ួល ដល់ ការ ធ ្វ ើ ចរ ចរ ណ៍ ស ព្វ ប ែប យ៉ាង ពិ សេ ស Ġ គ ឺ ដំណើរ ទេស ចរ ណ៍ នៃ ភ ្ញ ៀវ ជាតិ Ġ និង អ ន្ត រ ជាតិ Ġ ទ ាក់ ទ ាញ ភ ្ញ ៀវ ទេស ចរ ណ៍ ក្នុង ស្រ ុក Ġ និង ក្រ ៅ ស្រ ុក Ġ ធាន ាន ូវ សុ វ ត្ថ ិ ភាព Ġ និង ស ន្ត ិស ុ ខ ដល់ អ្នក ដំណើរ Ġ ផ្ល ូវ គម នា គមន៍ ស្ អា ត Ġ នាំ មក ន ូវ ចិត្ត បរ ិស ុទ្ធ Ġ និង អារម្មណ៍ ជ្រ ះ ថ ្លា ចំ ព ោះ អ្នក ទេស ចរ ណ៍ Ġ និង អ្នក ដំណើរ Ġ ផ្ ត ល់ ន ូវ ភាព ម ន ោរ ម្ យ ទ ាំង ចិត្ត ទ ាំង កាយ ចំ ព ោះ អ្នក ទេស ចរ ណ៍ គម នា គមន៍ ដ ែល ព ង ្រី ក ម ុន គ េ Ġ គ ឺ Ġ គម នា គមន៍ ប្រ ភ េ ទ ផ្ល ូវ គោ ក	182	▁ចំពោះ វិ ស ័យ រ ដ្ឋា ភិ បាល ច ាំ ច ាច់ ត្រូវ តែ ព ង ្រី ក គម នា គមន៍ ▁ហើយ គម នា គមន៍ ប្រ ភ េ ទ ណា ដ ែល ▁អ្នក ព ង ្រី ក ម ុន គ េ ▁	41	▁ចំពោះ វិ ស ័យ ទេស ចរ ណ៍ រ ដ្ឋា ភិ បាល ចាំបាច់ ត្រូវ ព ង ្រ ឹក គម នា គមន៍ ជា ម ុន ស ិន ▁មូលហេតុ ស ម្រ ួល ដល់ ការ ធ ្វ ើ ចរ ចរ ណ៍ ស ព្វ ប ែប យ៉ាង ពិ ស េស ▁គឺ ដំណើរ ទេស ចរ ណ៍ នៃ ភ ្ញ ៀវ ជាតិ ▁និង អ ន្ត រ ជាតិ ▁ទាក់ទាញ ភ ្ញ ៀវ ទេស ចរ ណ៍ ក្នុង ស្រ ុក ▁និង ក្រ ៅ ស្រ ុក ▁ធានា ន ូវ សុ វ ត្ថ ិ ភាព ▁និង ស ន្ត ិ សុខ ដល់ អ្នក ដំណើរ ▁ផ្លូវ គម នា គមន៍ ស ្អ ាត ▁នាំមក ន ូវ ចិត្ត បរ ិស ុទ្ធ ▁និង អារម្មណ៍ ជ្រ ះ ថ ្លា ច ំព ោះ អ្នក ទេស ចរ ណ៍ ▁និង អ្នក ដំណើរ ▁ផ្តល់ ន ូវ ភាព ម ន ោ រម្យ ទ ាំង ចិត្ត ទ ាំង កាយ ច ំព ោះ អ្នក ទេស ចរ ណ៍ គម នា គមន៍ ដ ែល ព ង ្រី ក ម ុន គ េ ▁គឺ ▁ គម នា គមន៍ ប្រ ភ េ ទ ផ្ល ូវ គ ោក	167
តើការសម្គាល់តម្លៃវប្បធម៌ខ្លួនឯងច្បាស់មានប្រយោជន៍អ្វីខ្លះចំពោះអ្នក	null	ការស្គាល់ពីតម្លៃវប្បធម៌ខ្មែរឲ្យបានច្បាស់ មានប្រយោជន៍ដូចជាស្គាល់ខ្លួនឯងច្បាស់ ឧ លទ្ធិ មេបា មេគឺស្រ្តី បាគឺប្រុស បំពាក់ស្មារតីស្នេហាជាតិចេះស្រឡាញ់ថែរក្សាកេមរតកវប្បធម៌ជាតិមិនប្រព្រឹត្តអ្វីខុសគន្លងប្រពៃណីកំណត់ច្បាស់ថាអ្វីលជាវប្បធម៌ របស់ខ្លួននិងអ្វីជាវប្បធម៌បរទេសធ្វើខ្លួនក្លាយជាពលរដ្ឋល្អក្នុងសង្គម	null	ការស្គាល់ពីតម្លៃវប្បធម៌ខ្មែរឲ្យបានច្បាស់ មានប្រយោជន៍ដូចជាស្គាល់ខ្លួនឯងច្បាស់ ឧ លទ្ធិ មេបា មេគឺស្រ្តី បាគឺប្រុស បំពាក់ស្មារតីស្នេហាជាតិចេះស្រឡាញ់ថែរក្សាកេមរតកវប្បធម៌ជាតិមិនប្រព្រឹត្តអ្វីខុសគន្លងប្រពៃណីកំណត់ច្បាស់ថាអ្វីលជាវប្បធម៌ របស់ខ្លួននិងអ្វីជាវប្បធម៌បរទេសធ្វើខ្លួនក្លាយជាពលរដ្ឋល្អក្នុងសង្គម	ត ើក ារ សម ្ គ ាល់ ត ម្ល ៃ វ ប្ប ធម៌ ខ្លួន ឯ ង ច្ បា ស់ មាន ប្រ âĢĭ យោ ជន ៍ អ ្វី ខ្ ល ះ ចំ ព ោះ អ្នក Ġ	33	ការ ស្ គ ាល់ ពី ត ម្ល ៃ វ ប្ប ធម៌ ខ្ ម ែរ ឲ្យ បាន ច្ បា ស់ Ġ មាន ប្រ យោ ជន ៍ ដូច ជា âĢĭ ស្ គ ាល់ ខ្លួន ឯ ង ច្ បា ស់ Ġ ឧ Ġ ល ទ្ធិ Ġ មេ បា Ġ មេ គ ឺ ស្រ ្ត ី Ġ បា គ ឺ ប្រ ុស Ġ ប ំព ាក់ ស្ម ារ តី ស្ន េ ហា ជាតិ ច េះ ស្រ ឡា ញ ់ ថ ែរ ក្ស ាក េ ម រ ត ក វ ប្ប ធម៌ ជាតិ ម ិន ប្រ ព្រ ឹត ្ត អ ្វី ខុស គ ន្ លង ប្រ ព ៃ ណី កំ ណ ត់ ច្ បា ស់ ថា អ ្វី ល ជា វ ប្ប ធម៌ Ġ រ ប ស់ ខ្លួន និង អ ្វី ជា វ ប្ប ធម៌ បរ ទេស ធ ្វ ើ ខ្លួន ក្លា យ ជា ពល រដ្ឋ ល្អ ក្នុង សង ្ គម âĢĭ ĠÂł	137	▁តើ ការ ស ម្ គ ាល់ ត ម្ល ៃ វ ប្ប ធម៌ ខ្លួន ឯ ង ច ្ប ាស់ មាន ប្រ ▁យោ ជ ន៍ អ ្វី ខ្ ល ះ ច ំព ោះ អ្នក ▁	32	▁ការស្ គ ាល់ ពី ត ម្ល ៃ វ ប្ប ធម៌ ខ្ ម ែរ ឲ្យ បាន ច ្ប ាស់ ▁មាន ប្រ យោ ជ ន៍ ដូច ជា ▁ស្គាល់ ខ្លួន ឯ ង ច ្ប ាស់ ▁ឧ ▁លទ្ធិ ▁មេ បា ▁មេ គ ឺ ស្រ ្ត ី ▁បា គ ឺ ប្រ ុស ▁បំពាក់ ស្ម ារ តី ស្ន េ ហា ជាតិ ច េះ ស្រ ឡ ាញ់ ថ ែរ ក្ស ាក េ ម រ ត ក វ ប្ប ធម៌ ជាតិ ម ិន ប្រ ព្រ ឹ ត្ត អ ្វី ខុស គ ន្ លង ប្រ ព ៃ ណី ក ំណ ត់ ច ្ប ាស់ ថា អ ្វី ល ជា វ ប្ប ធម៌ ▁របស់ ខ្លួន និង អ ្វី ជា វ ប្ប ធម៌ បរ ទេស ធ ្វ ើ ខ្លួន ក្លា យ ជា ពល រដ្ឋ ល្អ ក្នុង ស ង្គ ម ▁	128
បំលាស់លំនៅនៅកម្ពុជាមានមូលហេតុសំខាន់ៗអ្វីខ្លះបំលាស់លំនៅប្រភេទណាមានអត្រាខ្ពស់ជាងគេនិងទាបជាងគេ	null	ចលនាបំលាស់លំនៅស្ថាននៅកម្ពុជាមានមូលហេតុសំខាន់ៗ ដូចតទៅ អសន្តិសុខ ការវិលមកជួបជុំគ្រួសារ ការស្វែងរកការងារប្រសើរជាងមុន ការភ្ជាប់ការរសិក្សា ការប្តូរ ការធ្វើការតាមប្តី រីប្រពន្ធក្រោយរៀបការ មាតុភូមិនិវត្តន៍ការវិលមកជួបជុំគ្រួសារមានអត្រាខ្ពស់ជាងគេគឺ ៤៩៣ ហើយការភ្ជាប់ការសិក្សាមានអត្រាទាបជាងគេ ០៧	null	ចលនាបំលាស់លំនៅស្ថាននៅកម្ពុជាមានមូលហេតុសំខាន់ៗ ដូចតទៅ អសន្តិសុខ ការវិលមកជួបជុំគ្រួសារ ការស្វែងរកការងារប្រសើរជាងមុន ការភ្ជាប់ការរសិក្សា ការប្តូរ ការធ្វើការតាមប្តី រីប្រពន្ធក្រោយរៀបការ មាតុភូមិនិវត្តន៍ការវិលមកជួបជុំគ្រួសារមានអត្រាខ្ពស់ជាងគេគឺ ៤៩៣ ហើយការភ្ជាប់ការសិក្សាមានអត្រាទាបជាងគេ ០៧	ប ំ លាស់ លំ នៅ នៅ ក ម្ព ុ ជា មាន ម ូល ហេតុ សំ ខា ន់ ៗ អ ្វី ខ្ ល ះ ប ំ លាស់ លំ នៅ ប្រ ភ េ ទ ណា មាន អ ត្រា ខ្ ព ស់ ជា ង គ េន ិ ង ទ ាប ជា ង គ េ Ġ	51	ច ល នា ប ំ លាស់ លំ នៅ ស្ ថា âĢĭ ន នៅ ក ម្ព ុ ជា មាន ម ូល ហេតុ សំ ខា ន់ ៗ Ġ ដូច ត ទៅ Ġ អ ស ន្ត ិស ុ ខ Ġ ការ វិ ល មក ជ ួ ប ជ ុំ គ្រួសារ Ġ ការ ស្ វ ែង រក ការងារ ប្រសើរ ជា ង ម ុន Ġ ការ ភ្ជាប់ ការ រស ិក ្សា Ġ ការ ប្ តូ រ Ġ ការ ធ ្វ ើក ារ តា ម ប្ តី Ġ រី ប្រ ពន្ធ ក្រ ោយ រ ៀប ការ Ġ មា ត ុ ភ ូម ិ âĢĭ និ វត្ត ន៍ ការ វិ ល មក ជ ួ ប ជ ុំ គ្រួសារ មាន អ ត្រា ខ្ ព ស់ ជា ង គ េ គ ឺ Ġ ៤ ៩ ៣ Ġ ហើយ ការ ភ្ជាប់ ការ សិ ក្ស ាម ាន អ ត្រា ទ ាប ជា ង គ េ Ġ ០ ៧ ĠâĢĭ	133	▁បំ លាស់ លំ នៅ នៅ ក ម្ព ុ ជា មាន ម ូល ហេតុ សំ ខ ាន់ ៗ អ ្វី ខ្ ល ះ ប ំ លាស់ លំ នៅ ប្រ ភ េ ទ ណា មាន អ ត្រា ខ្ ព ស់ ជា ង គ េ និង ទ ាប ជា ង គ េ ▁	49	▁ចលនា ប ំ លាស់ លំ នៅ ស្ ថា ▁ន នៅ ក ម្ព ុ ជា មាន ម ូល ហេតុ សំ ខ ាន់ ៗ ▁ដូច ត ទៅ ▁អស ន្ត ិ សុខ ▁ការ វិ ល មក ជ ួ ប ជ ុំ គ្រួសារ ▁ការស្វែងរក ការងារ ប្រសើរ ជា ង ម ុន ▁ការ ភ្ជាប់ ការ រស ិក ្សា ▁ការប ្ត ូរ ▁ការធ្វើ ការ ត ាម ប្ តី ▁រី ប្រ ពន្ធ ក្រ ោយ រ ៀប ការ ▁មាតុភូមិ ▁និ វត្ត ន៍ ការ វិ ល មក ជ ួ ប ជ ុំ គ្រួសារ មាន អ ត្រា ខ្ ព ស់ ជា ង គ េ គ ឺ ▁៤៩ ៣ ▁ហើយ ការ ភ្ជាប់ ការ ស ិក ្សា មាន អ ត្រា ទ ាប ជា ង គ េ ▁០៧ ▁	114
រូបធាតុជាអ្វី	null	រូបធាតុជាបញ្ញត្តិទស្សនៈវិជ្ជា ប្រើសំរាប់ចង្អុលបង្ហាញតថភាពសត្យានុម័តដែលបញ្ចូនទៅឥន្រ្ទីយារម្មណ៍របស់មនុស្ស ហើយត្រូវបានឥន្រ្ទីយារម្មណ៍ថតចម្លងនិងឆ្លុះបញ្ចាំងឡើងញនិងមានអត្ថិភាពមិនចំនុះឥន្រ្ទិយារម្មណ៍នោះឡើយ	null	រូបធាតុជាបញ្ញត្តិទស្សនៈវិជ្ជា ប្រើសំរាប់ចង្អុលបង្ហាញតថភាពសត្យានុម័តដែលបញ្ចូនទៅឥន្រ្ទីយារម្មណ៍របស់មនុស្ស ហើយត្រូវបានឥន្រ្ទីយារម្មណ៍ថតចម្លងនិងឆ្លុះបញ្ចាំងឡើងញនិងមានអត្ថិភាពមិនចំនុះឥន្រ្ទិយារម្មណ៍នោះឡើយ	រូប ធាតុ ជា អ ្វី Ġ	5	រូប ធាតុ ជា បញ្ញត្តិ ទ ស្ស នៈ វិជ្ជា Ġ ប្រ ើស ំ រា ប់ ច ង ្អ ុល បង ្ហ ាញ ត ថ ភាព ស ត ្យា នុ ម ័ត ដ ែល បញ្ច ូន ទៅ ឥ ន្ រ ្ ទី យា រ ម្ម ណ៍ រ ប ស់ ម នុ ស្ស Ġ ហើយ ត្រូវ បាន ឥ ន្ រ ្ ទី យា រ ម្ម ណ៍ ថ ត ច ម្ល ង និង ឆ្ ល ុះ បញ្ចាំង ឡើង ញ និង មាន អ ត្ថ ិ ភាព ម ិ âĢĭ ន ចំ នុ ះ ឥ ន្ រ ្ ទិ យា រ ម្ម ណ៍ ន ោះ ឡ ើយ	98	▁រូប ធាតុ ជា អ ្វី ▁	5	▁រូប ធាតុ ជា បញ្ញត្តិ ទ ស្ស នៈ វិជ្ជា ▁ប្រើ សំ រ ាប់ ច ង ្អ ុល ប ង្ហ ាញ ត ថ ភាព ស ត ្យា ន ុម ័ត ដ ែល បញ្ច ូន ទៅ ឥ ន ្រ ្ ទី យ ារ ម្ម ណ៍ រ ប ស់ ម នុ ស្ស ▁ហើយ ត្រូវ បាន ឥ ន ្រ ្ ទី យ ារ ម្ម ណ៍ ថ ត ច ម្ល ង និង ឆ្ ល ុះ បញ្ចាំង ឡើង ញ និង មាន អ ត្ថ ិ ភាព ម ិ ▁ន ចំ ន ុះ ឥ ន ្រ ្ ទ ិយ ារ ម្ម ណ៍ ន ោះ ឡ ើយ	97
តើសកលមានផ្ទុករូបធាតុអ្វីខ្លះ	null	សកលមានផ្ទុករូបធាតុងងឹតប្រហែល ២៣ធូលី និងឧស្ម័នផ្សេងៗទៀត	null	សកលមានផ្ទុករូបធាតុងងឹតប្រហែល ២៣ធូលី និងឧស្ម័នផ្សេងៗទៀត	ត ើស ក ល មាន ផ្ ទុក រូប ធាតុ អ ្វី ខ្ ល ះ Ġ	14	ស ក ល មាន ផ្ ទុក រូប ធាតុ ង ង ឹត ប្រ ហ ែល Ġ ២ ៣ ធ ូល ី Ġ និង ឧ ស្ម ័ន ផ្ សេ ង ៗ ទៀត	28	▁តើ ស ក ល មាន ផ្ ទុក រូប ធាតុ អ ្វី ខ្ ល ះ ▁	14	▁សកល មាន ផ្ ទុក រូប ធាតុ ង ង ឹត ប្រ ហ ែល ▁២៣ ធ ូ លី ▁និង ឧ ស្ម ័ន ផ្ ស េង ៗ ទៀត	25
ព្រះករុណាព្រះបាទបរមរតនកោដសម្តេចនរោត្តម សីហនុ តើព្រះអង្គយាងចូលទីវង្គតនៅថ្ងៃខែឆ្នាំណា	null	ព្រះករុណាព្រះបាទបរមតនកោដសម្តេចនរោត្តម សីហនុ ព្រះអង្គយាងចូលទីវង្គតនៅថ្ងៃច័ន្ទ ទី ១៥ តុលា ឆ្នាំ ២០១២ ត្រូវនឹងថ្ងៃទី ១៥ កើត ខែ ភទ្របទឆ្នាំរោង ចត្វាស័ក	null	ព្រះករុណាព្រះបាទបរមតនកោដសម្តេចនរោត្តម សីហនុ ព្រះអង្គយាងចូលទីវង្គតនៅថ្ងៃច័ន្ទ ទី ១៥ តុលា ឆ្នាំ ២០១២ ត្រូវនឹងថ្ងៃទី ១៥ កើត ខែ ភទ្របទឆ្នាំរោង ចត្វាស័ក	ព្រ ះ ករ ុ ណា ព្រ ះ បាទ បរ ម រ ត ន ក ោ ដ សម ្ត េច ន រ ោត ្ត ម Ġ សី ហ នុ Ġ ត ើ ព្រ ះ អង្គ យា ង ចូល ទី វ ង្គ ត នៅ ថ ្ង ៃ ខែ ឆ្នាំ ណា Ġ	46	ព្រ ះ ករ ុ ណា ព្រ ះ បាទ បរ ម ត ន ក ោ ដ សម ្ត េច ន រ ោត ្ត ម Ġ សី ហ នុ Ġ ព្រ ះ អង្គ យា ង ចូល ទី វ ង្គ ត នៅ ថ ្ង ៃ ច ័ន ្ ទ Ġ ទី Ġ ១ ៥ Ġ ត ុល ា Ġ ឆ្នាំ Ġ ២០ ១ ២ Ġ ត្រូវ នឹង ថ ្ង ៃ ទី Ġ ១ ៥ Ġ កើត Ġ ខែ Ġ ភ ទ្រ បទ ឆ្នាំ រ ោង Ġ ច ត ្វា ស ័ ក	76	▁ព្រះករុណា ព្រ ះ បាទ បរ ម រ ត ន ក ោ ដ សម ្ត េច ន រ ោ ត្ត ម ▁សីហនុ ▁តើ ព្រ ះ អង្គ យ ាង ចូល ទី វ ង្គ ត នៅ ថ ្ង ៃ ខែ ឆ្នាំ ណា ▁	39	▁ព្រះករុណា ព្រ ះ បាទ បរ ម ត ន ក ោ ដ សម ្ត េច ន រ ោ ត្ត ម ▁សីហនុ ▁ព្រះអង្គ យ ាង ចូល ទី វ ង្គ ត នៅ ថ ្ង ៃ ច ័ ន្ទ ▁ទី ▁១៥ ▁តុលា ▁ឆ្នាំ ▁២០១២ ▁ត្រូវ នឹង ថ ្ង ៃ ទី ▁១៥ ▁កើត ▁ខែ ▁ភ ទ្រ បទ ឆ្នាំ រ ោង ▁ចត ្វា ស ័ ក	60
ហេតុអ្វីបានជាកម្ពុជាមានអាត្រាកំនើនប្រជាជនអវិជ្ជមានក្នុងចន្លោះឆ្នាំ ១៩៧៥-១៩៧៩	null	ពីឆ្នាំ ១៩៧៥១៩៧៩ ប្រជាជនកម្ពុជាមានអត្រាកំនើនអវិជ្ជមាន ដោយសារអត្រាមរណ ប្រមាណមានកំរិតខ្ពស់ ហើយអត្រាជាតិប្រមាណមានការថយចុះខ្លាំងសម័យកម្ពុជាប្រជាធិបតេយ្យ	null	ពីឆ្នាំ ១៩៧៥១៩៧៩ ប្រជាជនកម្ពុជាមានអត្រាកំនើនអវិជ្ជមាន ដោយសារអត្រាមរណ ប្រមាណមានកំរិតខ្ពស់ ហើយអត្រាជាតិប្រមាណមានការថយចុះខ្លាំងសម័យកម្ពុជាប្រជាធិបតេយ្យ	ហេតុ អ ្វី បាន ជា ក ម្ព ុ ជា មាន អា ត្រា កំ ន ើន ប្រ ជា ជន អ វិ ជ្ជ មាន ក្នុង ច ន្ ល ោះ ឆ្នាំ Ġ ១៩ ៧ ៥ - ១៩ ៧ ៩ Ġ	34	ពី ឆ្នាំ Ġ ១៩ ៧ ៥ ១៩ ៧ ៩ Ġ ប្រ ជា ជន ក ម្ព ុ ជា មាន អ ត្រា កំ ន ើន អ វិ ជ្ជ មាន Ġ ដោយ សារ អ ត្រា ម រណ Ġ ប្រ មា ណ មាន កំ រិ ត ខ្ ព ស់ Ġ ហើយ អ ត្រា ជាតិ ប្រ មា ណ មាន ការ ថ យ ច ុះ ខ្ លា ំ ង âĢĭ សម័យ ក ម្ព ុ ជា ប្រ ជា ធិបតេយ្យ	66	▁ហេតុ អ ្វី បាន ជា ក ម្ព ុ ជា មាន អា ត្រា កំ ន ើន ប្រ ជា ជន អ វិ ជ្ជ មាន ក្នុង ច ន ្ល ោះ ឆ្នាំ ▁១៩ ៧ ៥ - ១៩ ៧ ៩ ▁	34	▁ពី ឆ្នាំ ▁១៩ ៧ ៥ ១៩ ៧ ៩ ▁ប្រជាជន ក ម្ព ុ ជា មាន អ ត្រា កំ ន ើន អ វិ ជ្ជ មាន ▁ដោយសារ អ ត្រា ម រណ ▁ប្រមាណ មាន កំ រ ិត ខ្ ព ស់ ▁ហើយ អ ត្រា ជាតិ ប្រ មា ណ មាន ការ ថ យ ច ុះ ខ្ ល ាំង ▁សម័យ ក ម្ព ុ ជា ប្រ ជា ធិបតេយ្យ	60
តើរាជរដ្ឋាភិបាលរបស់លោកឆឺឈីលត្រូវបានកើតឡើងយ៉ាងដូចម្ដេច	null	រាជរដ្ឋាភិបាលរបស់លោក ឆឺ ឈីល ត្រូវបានកើតឡើងដោយសម្ព័ន្ធភាពដែលមាន៣គណបក្សគឺគណបក្សអភិរក្សនិយម គណបក្សការងារនិយម និង គណបក្សសេរីនិយម	null	រាជរដ្ឋាភិបាលរបស់លោក ឆឺ ឈីល ត្រូវបានកើតឡើងដោយសម្ព័ន្ធភាពដែលមាន៣គណបក្សគឺគណបក្សអភិរក្សនិយម គណបក្សការងារនិយម និង គណបក្សសេរីនិយម	ត ើរ ា ជ រដ្ឋ ា ភិ បាល រ ប ស់ លោក ឆ ឺ ឈ ី ល ត្រូវ បាន កើត ឡើង យ៉ាង ដូច ម្ ដ េច Ġ	26	រាជ រដ្ឋ ា ភិ បាល រ ប ស់ លោក Ġ ឆ ឺ Ġ ឈ ី ល Ġ ត្រូវ បាន កើត ឡើង ដោយ សម ្ ព ័ន ្ ធ ភាព ដ ែល មាន ៣ គ ណ ប ក្ស គ ឺ គ ណ ប ក្ស អ ភិ រក ្ស និយម Ġ គ ណ ប ក្ស ការងារ និយម Ġ និង Ġ គ ណ ប ក្ស សេ រី និយម	59	▁តើ រាជ រ ដ្ឋា ភិ បាល រ ប ស់ លោក ឆ ឺ ឈ ី ល ត្រូវ បាន កើត ឡើង យ៉ាង ដូច ម្ ដ េច ▁	24	▁រាជ រ ដ្ឋា ភិ បាល រ ប ស់ លោក ▁ឆ ឺ ▁ឈី ល ▁ត្រូវបាន កើត ឡើង ដោយ ស ម្ព ័ ន្ធ ភាព ដ ែល មាន ៣ គ ណ ប ក្ស គ ឺ គ ណ ប ក្ស អ ភិ រ ក្ស និយម ▁គណបក្ស ការងារ និយម ▁និង ▁គណបក្ស សេ រី និយម	49
តើអគ្គលេខាធិការអាស៊ានចាប់តាំងពីការបង្កើតអាស៊ានមានប៉ុន្មានរូប ចូររៀបរាប់	null	អគ្គលេខាធិការអាស៊ានរួមមានឯកឧត្តម ហាតូណូ ដាសូណូ ជនជាតិឥណ្ឌូណេស៊ី ជាអគ្គលេខាធិការអាស៊ានពីថ្ងៃទី៧ មិថុនា ១៩៧៦ ដល់ថ្ងៃទី ១៨ កុម្ភៈ ១៩៧៨ ឯកឧត្តម យូម៉ាចាឌី ណូតូវិហ្សូណូ ជនជាតិឥណ្ឌូណេស៊ី ជាអគ្គលេខាធិការអាស៊ានពីថ្ងៃទី១៩ កុម្ភៈ ១៩៧៨ ដល់ថ្ងៃទី៣០ មិថុនា ១៩៧៨ ឯកឧត្តម ដាទុកអាលី បីនអាប់ឌុលលាស់ ជនជាតិម៉ាឡេស៊ី ជាអគ្គលេខាធិការអាស៊ានពីថ្ងៃទី១០ កក្កដា ១៩៧៨ ដល់ថ្ងៃទី៣០ មិថុនា ១៩៨០ ឯកឧត្តម ណាស៊ីស្សូជី រ៉េយែស ជនជាតិហ្វីលីពីន អគ្គលេខាធិការអាស៊ានពីថ្ងៃទី០១ កក្កដា ១៩៨០ ដល់ថ្ងៃទី១ កក្កដា ១៩៨២ ឯកឧត្តម ចាន់ កាយយូវ ជនជាតិសិង្ហបុរី ជាអគ្គលេខាធិការអាស៊ានពីថ្ងៃទី១៨ កក្កដា ១៩៨២ ដល់ថ្ងៃទី១៥ កក្កដា ១៩៨៤ ឯកឧត្តម ផាន វ៉ាន់ណាមមេតេ ជនជាតិស្យាម ថៃ ជាអគ្គលេខាធិការអាស៊ានពីថ្ងៃទី១៦ កក្កដា ១៩៨៤ ដល់ថ្ងៃទី១៥ កក្កដា ១៩៨៦ ឯកឧត្តម រ៉ូដេរីក យុំាង ជនជាតិព្រុយណេ ជាអគ្គលេខាធិការអាស៊ានពីថ្ងៃទី១៦ កក្កដា ១៩៨៦ ដល់ថ្ងៃទី១៦ កក្កដា១៩៨៩ ឯកឧត្តម រូស្សស្លី ណ័រ ជនជាតិឥណ្ឌូណេស៊ី ជាអគ្គលេខាធិការអាស៊ានពីថ្ងៃទី១ មករា ១៩៩៣ ដល់ថ្ងៃទី៣១ ធ្នូ ១៩៩៧ ឯកឧត្តមអាជីត សនង៍ ជនជាតិម៉ាឡេស៊ី ជាអគ្គលេខាធិការអាស៊ានពីថ្ងៃទី១ មករា ១៩៩៣ ដល់ថ្ងៃទី៣១ ធ្នូ ១៩៩៧ ឯកឧត្តម រ៉ូដូហ្វូ សេវើរីណូហ្សេអ័រ ជនជាតិហ្វីលីពីន ជាអគ្គលេខាធិការអាស៊ានពីថ្ងៃទី១ មករា ១៩៩៨ ដល់ថ្ងៃទី៣១ ធ្នូ ២០០២ ឯកឧត្តម អ៊ុង ខេងយាំង ជនជាតិសិង្ហបុរី ជាអគ្គលេខាធិការអាស៊ានពីថ្ងៃទី១ មករា ២០០៣ ដល់ថ្ងៃទី៣១ ធ្នូ ២០០៧ ឯកឧត្តមបណ្ឌិត ស៊ូរិន ពិតស៊ូវ៉ាន់ ជនជាតិស្យាមថៃ សាសនាម៉ូស្លីម អគ្គលេខាធិការអាស៊ានពីថ្ងៃទី១ មករា ២០០៨ ដល់ថ្ងៃទី៣១ ធ្នូ ២០១២ ឯកឧត្តម លី លឿងម៉ិញ ជនជាតិវៀតណាម អគ្គលេខាធិការអាស៊ានពីថ្ងៃទី១ មករា ២០១៣ ដល់បច្ចុប្បន្ន	null	អគ្គលេខាធិការអាស៊ានរួមមានឯកឧត្តម ហាតូណូ ដាសូណូ ជនជាតិឥណ្ឌូណេស៊ី ជាអគ្គលេខាធិការអាស៊ានពីថ្ងៃទី៧ មិថុនា ១៩៧៦ ដល់ថ្ងៃទី ១៨ កុម្ភៈ ១៩៧៨ ឯកឧត្តម យូម៉ាចាឌី ណូតូវិហ្សូណូ ជនជាតិឥណ្ឌូណេស៊ី ជាអគ្គលេខាធិការអាស៊ានពីថ្ងៃទី១៩ កុម្ភៈ ១៩៧៨ ដល់ថ្ងៃទី៣០ មិថុនា ១៩៧៨ ឯកឧត្តម ដាទុកអាលី បីនអាប់ឌុលលាស់ ជនជាតិម៉ាឡេស៊ី ជាអគ្គលេខាធិការអាស៊ានពីថ្ងៃទី១០ កក្កដា ១៩៧៨ ដល់ថ្ងៃទី៣០ មិថុនា ១៩៨០ ឯកឧត្តម ណាស៊ីស្សូជី រ៉េយែស ជនជាតិហ្វីលីពីន អគ្គលេខាធិការអាស៊ានពីថ្ងៃទី០១ កក្កដា ១៩៨០ ដល់ថ្ងៃទី១ កក្កដា ១៩៨២ ឯកឧត្តម ចាន់ កាយយូវ ជនជាតិសិង្ហបុរី ជាអគ្គលេខាធិការអាស៊ានពីថ្ងៃទី១៨ កក្កដា ១៩៨២ ដល់ថ្ងៃទី១៥ កក្កដា ១៩៨៤ ឯកឧត្តម ផាន វ៉ាន់ណាមមេតេ ជនជាតិស្យាម ថៃ ជាអគ្គលេខាធិការអាស៊ានពីថ្ងៃទី១៦ កក្កដា ១៩៨៤ ដល់ថ្ងៃទី១៥ កក្កដា ១៩៨៦ ឯកឧត្តម រ៉ូដេរីក យុំាង ជនជាតិព្រុយណេ ជាអគ្គលេខាធិការអាស៊ានពីថ្ងៃទី១៦ កក្កដា ១៩៨៦ ដល់ថ្ងៃទី១៦ កក្កដា១៩៨៩ ឯកឧត្តម រូស្សស្លី ណ័រ ជនជាតិឥណ្ឌូណេស៊ី ជាអគ្គលេខាធិការអាស៊ានពីថ្ងៃទី១ មករា ១៩៩៣ ដល់ថ្ងៃទី៣១ ធ្នូ ១៩៩៧ ឯកឧត្តមអាជីត សនង៍ ជនជាតិម៉ាឡេស៊ី ជាអគ្គលេខាធិការអាស៊ានពីថ្ងៃទី១ មករា ១៩៩៣ ដល់ថ្ងៃទី៣១ ធ្នូ ១៩៩៧ ឯកឧត្តម រ៉ូដូហ្វូ សេវើរីណូហ្សេអ័រ ជនជាតិហ្វីលីពីន ជាអគ្គលេខាធិការអាស៊ានពីថ្ងៃទី១ មករា ១៩៩៨ ដល់ថ្ងៃទី៣១ ធ្នូ ២០០២ ឯកឧត្តម អ៊ុង ខេងយាំង ជនជាតិសិង្ហបុរី ជាអគ្គលេខាធិការអាស៊ានពីថ្ងៃទី១ មករា ២០០៣ ដល់ថ្ងៃទី៣១ ធ្នូ ២០០៧ ឯកឧត្តមបណ្ឌិត ស៊ូរិន ពិតស៊ូវ៉ាន់ ជនជាតិស្យាមថៃ សាសនាម៉ូស្លីម អគ្គលេខាធិការអាស៊ានពីថ្ងៃទី១ មករា ២០០៨ ដល់ថ្ងៃទី៣១ ធ្នូ ២០១២ ឯកឧត្តម លី លឿងម៉ិញ ជនជាតិវៀតណាម អគ្គលេខាធិការអាស៊ានពីថ្ងៃទី១ មករា ២០១៣ ដល់បច្ចុប្បន្ន	ត ើ អ គ្គ លេខ ា ធិ ការ អា ស៊ ាន ច ាប់ តាំង ពី ការ បង ្ក ើត អា ស៊ ាន មាន ប៉ ុន ្ម ាន រូប Ġ ច ូរ រ ៀប រា ប់ Ġ	34	អ គ្គ លេខ ា ធិ ការ អា ស៊ ាន រួម មាន ឯក ឧ ត្ត ម Ġ ហា តូ ណូ Ġ ដា ស ូ ណូ Ġ ជន ជាតិ ឥ ណ្ឌ ូ ណេ ស៊ី Ġ ជា អ គ្គ លេខ ា ធិ ការ អា ស៊ ាន ពី ថ ្ង ៃ ទី ៧ Ġ ម ិ ថ ុន ា Ġ ១៩ ៧៦ Ġ ដល់ ថ ្ង ៃ ទី Ġ ១ ៨ Ġ ក ុម ្ ភ ៈ Ġ ១៩ ៧ ៨ Ġ ឯក ឧ ត្ត ម Ġ យ ូម ៉ ា ច ា ឌី Ġ ណូ តូ វិ ហ្ស ូ ណូ Ġ ជន ជាតិ ឥ ណ្ឌ ូ ណេ ស៊ី Ġ ជា អ គ្គ លេខ ា ធិ ការ អា ស៊ ាន ពី ថ ្ង ៃ ទី១ ៩ Ġ ក ុម ្ ភ ៈ Ġ ១៩ ៧ ៨ Ġ ដល់ ថ ្ង ៃ ទី ៣០ Ġ ម ិ ថ ុន ា Ġ ១៩ ៧ ៨ Ġ ឯក ឧ ត្ត ម Ġ ដា ទុក អា លី Ġ បី ន អា ប់ ឌ ុល លាស់ Ġ ជន ជាតិ ម៉ា ឡេ ស៊ី Ġ ជា អ គ្គ លេខ ា ធិ ការ អា ស៊ ាន ពី ថ ្ង ៃ ទី១ ០ Ġ ក ក្ក ដា Ġ ១៩ ៧ ៨ Ġ ដល់ ថ ្ង ៃ ទី ៣០ Ġ ម ិ ថ ុន ា Ġ ១៩ ៨០ Ġ ឯក ឧ ត្ត ម Ġ ណា ស៊ី ស្ស ូ ជី Ġ រ៉េ យ ែ ស Ġ ជន ជាតិ ហ្វ ី លី ពី ន Ġ អ គ្គ លេខ ា ធិ ការ អា ស៊ ាន ពី ថ ្ង ៃ ទី ០ ១ Ġ ក ក្ក ដា Ġ ១៩ ៨០ Ġ ដល់ ថ ្ង ៃ ទី១ Ġ ក ក្ក ដា Ġ ១៩ ៨ ២ Ġ ឯក ឧ ត្ត ម Ġ ច ាន់ Ġ កាយ យ ូវ Ġ ជន ជាតិ សិ ង្ហ ប ុរ ី Ġ ជា អ គ្គ លេខ ា ធិ ការ អា ស៊ ាន ពី ថ ្ង ៃ ទី១ ៨ Ġ ក ក្ក ដា Ġ ១៩ ៨ ២ Ġ ដល់ ថ ្ង ៃ ទី១ ៥ Ġ ក ក្ក ដា Ġ ១៩ ៨ ៤ Ġ ឯក ឧ ត្ត ម Ġ ផ ាន Ġ វ៉ាន់ ណា ម មេ ត េ âĢĭ Ġ ជន ជាតិ ស្ យា ម Ġ ថ ៃ Ġ ជា អ គ្គ លេខ ា ធិ ការ អា ស៊ ាន ពី ថ ្ង ៃ ទី១ ៦ Ġ ក ក្ក ដា Ġ ១៩ ៨ ៤ Ġ ដល់ ថ ្ង ៃ ទី១ ៥ Ġ ក ក្ក ដា Ġ ១៩ ៨ ៦ Ġ ឯក ឧ ត្ត ម Ġ រ៉ូ ដ េរ ី ក Ġ យ ុំ ាង Ġ ជន ជាតិ ព្រ ុយ ណេ Ġ ជា អ គ្គ លេខ ា ធិ ការ អា ស៊ ាន ពី ថ ្ង ៃ ទី១ ៦ Ġ ក ក្ក ដា Ġ ១៩ ៨ ៦ Ġ ដល់ ថ ្ង ៃ ទី១ ៦ Ġ ក ក្ក ដា ១៩ ៨ ៩ Ġ ឯក ឧ ត្ត ម Ġ រ ូស ្ស ស្ លី Ġ ណ ័រ Ġ ជន ជាតិ ឥ ណ្ឌ ូ ណេ ស៊ី Ġ ជា អ គ្គ លេខ ា ធិ ការ អា ស៊ ាន ពី ថ ្ង ៃ ទី១ âĢĭ Ġ មក រា Ġ ១៩ ៩ ៣ Ġ ដល់ ថ ្ង ៃ ទី ៣ ១ Ġ ធ្នូ Ġ ១៩ ៩ ៧ Ġ ឯក ឧ ត្ត ម អា ជី ត Ġ ស ន ង ៍ Ġ ជន ជាតិ ម៉ា ឡេ ស៊ី Ġ ជា អ គ្គ លេខ ា ធិ ការ អា ស៊ ាន ពី ថ ្ង ៃ ទី១ Ġ មក រា Ġ ១៩ ៩ ៣ Ġ ដល់ ថ ្ង ៃ ទី ៣ ១ Ġ ធ្នូ Ġ ១៩ ៩ ៧ Ġ ឯក ឧ ត្ត ម Ġ រ៉ូ ដ ូ ហ្វ ូ Ġ សេ វ ើរ ី ណូ ហ្ស េ អ ័រ Ġ ជន ជាតិ ហ្វ ី លី ពី ន Ġ ជា អ គ្គ លេខ ា ធិ ការ អា ស៊ ាន ពី ថ ្ង ៃ ទី១ Ġ មក រា Ġ ១៩ ៩៨ Ġ ដល់ ថ ្ង ៃ ទី ៣ ១ Ġ ធ្នូ Ġ ២០ ០ ២ Ġ ឯក ឧ ត្ត ម Ġ អ៊ ុង Ġ ខ េង យា ំ ង Ġ ជន ជាតិ សិ ង្ហ ប ុរ ី Ġ ជា អ គ្គ លេខ ា ធិ ការ អា ស៊ ាន ពី ថ ្ង ៃ ទី១ Ġ មក រា Ġ ២០ ០ ៣ Ġ ដល់ ថ ្ង ៃ ទី ៣ ១ Ġ ធ្នូ Ġ ២០ ០ ៧ Ġ ឯក ឧ ត្ត ម បណ្ឌិត Ġ ស៊ូ រិ ន Ġ ពិ ត ស៊ូ វ៉ាន់ Ġ ជន ជាតិ ស្ យា ម ថ ៃ Ġ សា ស នា ម៉ូ ស្ លី ម Ġ អ គ្គ លេខ ា ធិ ការ អា ស៊ ាន ពី ថ ្ង ៃ ទី១ Ġ មក រា Ġ ២០ ០ ៨ Ġ ដល់ ថ ្ង ៃ ទី ៣ ១ Ġ ធ្នូ Ġ ២០ ១ ២ Ġ ឯក ឧ ត្ត ម Ġ លី Ġ ល ឿង ម៉ ិញ Ġ ជន ជាតិ វ ៀត ណា ម Ġ អ គ្គ លេខ ា ធិ ការ អា ស៊ ាន ពី ថ ្ង ៃ ទី១ Ġ មក រា Ġ ២០ ១ ៣ Ġ ដល់ ប ច្ច ុប ្ប ន្ន	686	▁តើ អ គ្គ លេខ ា ធិ ការ អា ស៊ ាន ច ាប់ តាំង ពី ការ ប ង្ក ើត អា ស៊ ាន មាន ប៉ ុន ្ មាន រូប ▁ចូរ រ ៀប រ ាប់ ▁	32	▁អគ្គ លេខ ា ធិ ការ អា ស៊ ាន រួម មាន ឯក ឧ ត្ត ម ▁ហា តូ ណូ ▁ដា ស ូ ណូ ▁ជនជាតិ ឥ ណ្ឌ ូ ណេ ស៊ី ▁ជា អ គ្គ លេខ ា ធិ ការ អា ស៊ ាន ពី ថ ្ង ៃ ទី ៧ ▁មិថុនា ▁១៩ ៧៦ ▁ដល់ ថ ្ង ៃ ទី ▁១៨ ▁កុម្ភៈ ▁១៩ ៧ ៨ ▁ឯកឧត្តម ▁យូ ម៉ា ច ា ឌី ▁ណូ តូ វិ ហ្ស ូ ណូ ▁ជនជាតិ ឥ ណ្ឌ ូ ណេ ស៊ី ▁ជា អ គ្គ លេខ ា ធិ ការ អា ស៊ ាន ពី ថ ្ង ៃ ទី១ ៩ ▁កុម្ភៈ ▁១៩ ៧ ៨ ▁ដល់ ថ ្ង ៃ ទី ៣០ ▁មិថុនា ▁១៩ ៧ ៨ ▁ឯកឧត្តម ▁ដា ទុក អា លី ▁បី ន អ ាប់ ឌ ុល លាស់ ▁ជនជាតិ ម៉ា ឡេ ស៊ី ▁ជា អ គ្គ លេខ ា ធិ ការ អា ស៊ ាន ពី ថ ្ង ៃ ទី ១០ ▁កក្កដា ▁១៩ ៧ ៨ ▁ដល់ ថ ្ង ៃ ទី ៣០ ▁មិថុនា ▁១៩ ៨០ ▁ឯកឧត្តម ▁ណា ស៊ី ស្ស ូ ជី ▁ រ៉េ យ ែ ស ▁ជនជាតិ ហ្វ ី លី ពី ន ▁អគ្គ លេខ ា ធិ ការ អា ស៊ ាន ពី ថ ្ង ៃ ទី ០ ១ ▁កក្កដា ▁១៩ ៨០ ▁ដល់ ថ ្ង ៃ ទី១ ▁កក្កដា ▁១៩ ៨ ២ ▁ឯកឧត្តម ▁ចាន់ ▁កាយ យ ូវ ▁ជនជាតិ សិ ង្ហ ប ុ រី ▁ជា អ គ្គ លេខ ា ធិ ការ អា ស៊ ាន ពី ថ ្ង ៃ ទី១ ៨ ▁កក្កដា ▁១៩ ៨ ២ ▁ដល់ ថ ្ង ៃ ទី១ ៥ ▁កក្កដា ▁១៩ ៨ ៤ ▁ឯកឧត្តម ▁ផា ន ▁វ៉ាន់ ណា ម ម េត េ ▁ជនជាតិ ស ្យា ម ▁ថៃ ▁ជា អ គ្គ លេខ ា ធិ ការ អា ស៊ ាន ពី ថ ្ង ៃ ទី១ ៦ ▁កក្កដា ▁១៩ ៨ ៤ ▁ដល់ ថ ្ង ៃ ទី១ ៥ ▁កក្កដា ▁១៩ ៨ ៦ ▁ឯកឧត្តម ▁រ៉ូ ដ េ រី ក ▁យ ុំ ាង ▁ជនជាតិ ព្រ ុយ ណេ ▁ជា អ គ្គ លេខ ា ធិ ការ អា ស៊ ាន ពី ថ ្ង ៃ ទី១ ៦ ▁កក្កដា ▁១៩ ៨ ៦ ▁ដល់ ថ ្ង ៃ ទី១ ៦ ▁កក្កដា ១ ៩៨ ៩ ▁ឯកឧត្តម ▁រ ូ ស្ស ស្ លី ▁ណ ័រ ▁ជនជាតិ ឥ ណ្ឌ ូ ណេ ស៊ី ▁ជា អ គ្គ លេខ ា ធិ ការ អា ស៊ ាន ពី ថ ្ង ៃ ទី១ ▁មករា ▁១៩ ៩ ៣ ▁ដល់ ថ ្ង ៃ ទី ៣ ១ ▁ធ្នូ ▁១៩ ៩ ៧ ▁ឯកឧត្តម អា ជី ត ▁ស ន ង ៍ ▁ជនជាតិ ម៉ា ឡេ ស៊ី ▁ជា អ គ្គ លេខ ា ធិ ការ អា ស៊ ាន ពី ថ ្ង ៃ ទី១ ▁មករា ▁១៩ ៩ ៣ ▁ដល់ ថ ្ង ៃ ទី ៣ ១ ▁ធ្នូ ▁១៩ ៩ ៧ ▁ឯកឧត្តម ▁រ៉ូ ដ ូ ហ្វ ូ ▁សេ វ ើ រី ណូ ហ្ស េ អ ័រ ▁ជនជាតិ ហ្វ ី លី ពី ន ▁ជា អ គ្គ លេខ ា ធិ ការ អា ស៊ ាន ពី ថ ្ង ៃ ទី១ ▁មករា ▁១៩ ៩៨ ▁ដល់ ថ ្ង ៃ ទី ៣ ១ ▁ធ្នូ ▁២០០ ២ ▁ឯកឧត្តម ▁អ៊ុ ង ▁ខេង យ ាំង ▁ជនជាតិ សិ ង្ហ ប ុ រី ▁ជា អ គ្គ លេខ ា ធិ ការ អា ស៊ ាន ពី ថ ្ង ៃ ទី១ ▁មករា ▁២០០ ៣ ▁ដល់ ថ ្ង ៃ ទី ៣ ១ ▁ធ្នូ ▁២០០៧ ▁ឯកឧត្តម បណ្ឌិត ▁ស៊ូ រ ិន ▁ពិត ស៊ូ វ៉ាន់ ▁ជនជាតិ ស ្យា ម ថ ៃ ▁សាសនា ម៉ូ ស្ លី ម ▁អគ្គ លេខ ា ធិ ការ អា ស៊ ាន ពី ថ ្ង ៃ ទី១ ▁មករា ▁២០០៨ ▁ដល់ ថ ្ង ៃ ទី ៣ ១ ▁ធ្នូ ▁២០១២ ▁ឯកឧត្តម ▁លី ▁លឿង ម៉ ិញ ▁ជនជាតិ វ ៀត ណា ម ▁អគ្គ លេខ ា ធិ ការ អា ស៊ ាន ពី ថ ្ង ៃ ទី១ ▁មករា ▁២០១៣ ▁ដល់ ប ច្ច ុ ប្ប ន្ន	568
តើសមូហភាវូបកម្មមានន័យយ៉ាងដូចម្ដេច	null	សមូហភាវូបនីយកម្មមានន័យថា រាល់កម្មសិទ្ធិឯកជនទាំងអស់ នឹងត្រូវប្រមូលផ្ដុំដើម្បីប្រើប្រាស់រួមគ្នា ហើយទ្រព្យសម្បត្តិឯកជនត្រូវបានហាមឃាត់រឺឯការដាំដុះស្រូវត្រូវធ្វើឡើងដោយក្រុមការងារនៅជុំរំធ្វើការប្រមូលផ្ដុំ	null	សមូហភាវូបនីយកម្មមានន័យថា រាល់កម្មសិទ្ធិឯកជនទាំងអស់ នឹងត្រូវប្រមូលផ្ដុំដើម្បីប្រើប្រាស់រួមគ្នា ហើយទ្រព្យសម្បត្តិឯកជនត្រូវបានហាមឃាត់រឺឯការដាំដុះស្រូវត្រូវធ្វើឡើងដោយក្រុមការងារនៅជុំរំធ្វើការប្រមូលផ្ដុំ	ត ើស ម ូ ហ ភា វ ូប កម្ម មាន ន ័យ យ៉ាង ដូច ម្ ដ េច Ġ	17	សម ូ ហ ភា វ ូប នី យក ម្ម មាន ន ័យ ថា Ġ រា ល់ កម្ម សិ ទ្ធិ ឯក ជន ទ ាំង អ ស់ Ġ នឹង ត្រូវ ប្រ ម ូល ផ្ ដ ុំ ដើម ្ប ី ប្រ ើប ្រា ស់ រួម គ្នា Ġ ហើយ ទ្រ ព្យ សម្បត្តិ ឯក ជន ត្រូវ បាន ហា ម ឃាត ់ រ ឺ ឯក ារ ដា ំ ដ ុះ ស្រ ូវ ត្រូវ ធ ្វ ើ ឡើង ដោយ ក្រុម ការងារ នៅ ជ ុំ រំ ធ ្វ ើក ារ ប្រ ម ូល ផ្ ដ ុំ	85	▁តើ សម ូ ហ ភា វ ូប កម្ម មាន ន ័យ យ៉ាង ដូច ម្ ដ េច ▁	16	▁សម ូ ហ ភា វ ូប នី យ កម្ម មាន ន ័យ ថា ▁រាល់ កម្ម សិ ទ្ធិ ឯក ជន ទ ាំង អ ស់ ▁នឹង ត្រូវ ប្រ ម ូល ផ្ ដ ុំ ដើម ្ប ី ប្រ ើ ប្រ ាស់ រួម គ្នា ▁ហើយ ទ្រ ព្យ សម្បត្តិ ឯក ជន ត្រូវ បាន ហា ម ឃ ាត់ រ ឺ ឯ ការ ដ ាំ ដ ុះ ស្រ ូវ ត្រូវ ធ ្វ ើ ឡើង ដោយ ក្រុម ការងារ នៅ ជ ុំ រំ ធ ្វ ើ ការ ប្រ ម ូល ផ្ ដ ុំ	84
តើក្នុងសហព័ន្ធយូហ្គោស្លាវីមានរដ្ឋជាសហជិកចំនួនប៉ុន្មានអ្វីខ្លះ	null	ក្នុងសហព័ន្ធយូហ្គោស្លាវីមានរដ្ឋជាសហជិកចំនួន ៦ គឺ រដ្ឋសង្គមនិយមបូន្នីអ៊ែកូវីន ក្រូអាត ម៉ាសេឌន ស្លូវ៉ៃន ម៉ុងតេនេក្រូ និងស៊ែប៊ី ដែលរួមបញ្ចូលទាំងខេត្តសយ័ត្វ ២ គឺ វ៉ូសវ៉ូឌីន និងកូសូរូដែលមានសិទ្ធិស្មើគ្នានឹងរដ្ឋផ្សេងៗទៀតនៅក្នុងសហព័ន្ធដែរ	null	ក្នុងសហព័ន្ធយូហ្គោស្លាវីមានរដ្ឋជាសហជិកចំនួន ៦ គឺ រដ្ឋសង្គមនិយមបូន្នីអ៊ែកូវីន ក្រូអាត ម៉ាសេឌន ស្លូវ៉ៃន ម៉ុងតេនេក្រូ និងស៊ែប៊ី ដែលរួមបញ្ចូលទាំងខេត្តសយ័ត្វ ២ គឺ វ៉ូសវ៉ូឌីន និងកូសូរូដែលមានសិទ្ធិស្មើគ្នានឹងរដ្ឋផ្សេងៗទៀតនៅក្នុងសហព័ន្ធដែរ	ត ើក ្ន ុង ស ហ ព ័ន ្ ធ យ ូ ហ្គោ ស្ លា វី មាន រដ្ឋ ជា ស ហ ជ ិក ចំ ន ួន ប៉ ុន ្ម ាន អ ្វី ខ្ ល ះ Ġ	35	ក្នុង ស ហ ព ័ន ្ ធ យ ូ ហ្គោ ស្ លា វី មាន រដ្ឋ ជា ស ហ ជ ិក ចំ ន ួន Ġ ៦ Ġ គ ឺ Ġ រដ្ឋ សង ្ គម និយម បូ ន្ន ី អ៊ ែក ូវ ីន Ġ ក្រ ូ អា ត Ġ ម៉ា សេ ឌ ន Ġ ស្ ល ូវ ៉ៃ ន Ġ ម៉ ុង ត េន េក ្រ ូ Ġ និង ស៊ ែប ៊ី Ġ ដ ែល រួម បញ្ចូល ទ ាំង ខ េត ្ត ស យ ័ត ្វ Ġ ២ Ġ គ ឺ Ġ វ ៉ ូស វ ៉ ូ ឌី ន Ġ និង កូ ស ូរ ូ ដ ែល មាន សិ ទ្ធិ ស្ម ើ គ្នា នឹង រដ្ឋ ផ្ សេ ង ៗ ទៀត នៅ ក្នុង ស ហ ព ័ន ្ ធ ដ ែរ	116	▁តើ ក្នុង ស ហ ព ័ ន្ធ យ ូ ហ្គោ ស ្លា វី មាន រដ្ឋ ជា ស ហ ជ ិក ចំ ន ួន ប៉ ុន ្ មាន អ ្វី ខ្ ល ះ ▁	32	▁ក្នុង ស ហ ព ័ ន្ធ យ ូ ហ្គោ ស ្លា វី មាន រដ្ឋ ជា ស ហ ជ ិក ចំ ន ួន ▁៦ ▁គឺ ▁រដ្ឋ ស ង្គ ម និយម បូ ន្ន ី អ៊ ែក ូវ ីន ▁ក្រ ូ អា ត ▁ម៉ា សេ ឌ ន ▁ស្ល ូវ ៉ៃ ន ▁ម៉ុង ត េន េ ក្រ ូ ▁និង ស៊ ែ ប៊ី ▁ដែល រួម បញ្ចូល ទ ាំង ខ េ ត្ត ស យ ័ត ្វ ▁២ ▁គឺ ▁វ៉ ូស វ ៉ ូ ឌី ន ▁និង ក ូស ូរ ូ ដ ែល មាន សិ ទ្ធិ ស្ម ើ គ្នា នឹង រដ្ឋ ផ្ ស េង ៗ ទៀត នៅ ក្នុង ស ហ ព ័ ន្ធ ដ ែរ	108
ហេតុអ្វីបានជាកាប៉ាស៊ីតេនៃកុងដង់សាទ័រមិនអាស្រ័យនិងឥទ្ធិពលនៃអង្គធាតុដែលស្ថិតនៅក្បែរវាពីព្រោះអ្វី	null	បានជាកាប៉ាស៊ីតេនៃកុងដង់សាទ័រមិនអាស្រ័យនិងឥទ្ធិពលនៃអង្គធាតុដែលស្ថិតនៅក្បែរវាពីព្រោះ កាប៉ាស៊ីតេគឺជាតម្លៃថេរមួយដែលបញ្ជាក់ពីសមត្ថភាពបន្ទុកអគ្គិសនីរបស់កុងដង់សាទ័រមួយហើយវាអាស្រ័យនិងលក្ខណៈរូបជាក់ស្តែងនៃសមាសធាតុដែលផ្សំជាកុងដង់សាទ័រនោះ	null	បានជាកាប៉ាស៊ីតេនៃកុងដង់សាទ័រមិនអាស្រ័យនិងឥទ្ធិពលនៃអង្គធាតុដែលស្ថិតនៅក្បែរវាពីព្រោះ កាប៉ាស៊ីតេគឺជាតម្លៃថេរមួយដែលបញ្ជាក់ពីសមត្ថភាពបន្ទុកអគ្គិសនីរបស់កុងដង់សាទ័រមួយហើយវាអាស្រ័យនិងលក្ខណៈរូបជាក់ស្តែងនៃសមាសធាតុដែលផ្សំជាកុងដង់សាទ័រនោះ	ហេតុ អ ្វី បាន ជា កា ប៉ា ស៊ី ត េន ៃ ក ុង ដង ់ សា ទ័រ ម ិន អា ស្រ ័យ និង ឥ ទ្ធិ ពល នៃ អង្គ ធាតុ ដ ែល ស្ ថ ិត នៅ ក្ ប ែរ វា ពី ព្រ ោះ អ ្វី Ġ	44	បាន ជា កា ប៉ា ស៊ី ត េន ៃ ក ុង ដង ់ សា ទ័រ ម ិន អា ស្រ ័យ និង ឥ ទ្ធិ ពល នៃ អង្គ ធាតុ ដ ែល ស្ ថ ិត នៅ ក្ ប ែរ វា ពី ព្រ ោះ Ġ កា ប៉ា ស៊ី ត េ គ ឺ ជា ត ម្ល ៃ ថ េរ មួយ ដ ែល បញ្ជា ក់ ពី សម ត្ថ ភាព ប ន្ទ ុក អ គ្គ ិស នី រ ប ស់ ក ុង ដង ់ សា ទ័រ មួយ ហើយ វា អា ស្រ ័យ និង ល ក្ខ ណៈ រូប ជា ក់ ស្ត ែង នៃ សម ាស ធាតុ ដ ែល ផ្ សំ ជា ក ុង ដង ់ សា ទ័រ ន ោះ	109	▁ហេតុ អ ្វី បាន ជា កា ប៉ា ស៊ី ត េន ៃ ក ុង ដ ង់ សា ទ័រ ម ិន អា ស្រ ័យ និង ឥ ទ្ធិ ពល នៃ អង្គ ធាតុ ដ ែល ស ្ថ ិត នៅ ក ្ប ែរ វា ពី ព្រ ោះ អ ្វី ▁	44	▁បានជា កា ប៉ា ស៊ី ត េន ៃ ក ុង ដ ង់ សា ទ័រ ម ិន អា ស្រ ័យ និង ឥ ទ្ធិ ពល នៃ អង្គ ធាតុ ដ ែល ស ្ថ ិត នៅ ក ្ប ែរ វា ពី ព្រ ោះ ▁កា ប៉ា ស៊ី ត េ គ ឺ ជា ត ម្ល ៃ ថ េរ មួយ ដ ែល បញ្ជា ក់ ពី សម ត្ថ ភាព ប ន្ទ ុក អ គ្គ ិស នី រ ប ស់ ក ុង ដ ង់ សា ទ័រ មួយ ហើយ វា អា ស្រ ័យ និង ល ក្ខ ណៈ រូប ជ ាក់ ស្ត ែង នៃ ស មាស ធាតុ ដ ែល ផ្ សំ ជា ក ុង ដ ង់ សា ទ័រ ន ោះ	108
ចូរបង្ហាញដោយសង្ខេបពីវិបត្តិដែលកើតមានឡើងនេះ	null	វិបត្តិដែលកើតមានឡើងនេះមានដូចជារោងចក្រផលិតរថយន្ដហ្វតបានបញ្ចេញរថយន្ដ ៩០០០ គ្រឿនក្នុងមួយ ថ្ងៃដែលនាំឪ្យរថយន្ដបានបន្ថយតម្លៃពី ១២០០ ដុល្លារក្នុងមួយគ្រឿងវិញសហរដ្ឋអមេរិកជាអ្នកនាំស្រូវសាលីធំជាងគេលើពិភពលោក ត្រូវបានកាត់បន្ថយបិរមាណនាំចេញប្រជាជនដែលមានប្រាក់ក្នុងធនាគារបាននាំគា្នដកប្រាក់វិញ ព្រោះខ្លាចធនាគារដូលរលំ បាត់បង់ប្រាក់របស់ខ្លួន ដែលជាហេតុធ្វើឪ្យធនាគារចំនួន ៧០០បានបិទទ្វាការបាត់់បងប្រាក់កម្ចីពីធនាគារនេះបានបណ្ដាលឪ្យប្រជាជនបានកាត់បន្ថយតម្រូវការ សម្ភារៈប្រើប្រាស់ដែលជាហេតុនាំឪ្យផលិតផលឧស្សាហកម្មសល់ និងគ្មានទីផ្សារ	null	វិបត្តិដែលកើតមានឡើងនេះមានដូចជារោងចក្រផលិតរថយន្ដហ្វតបានបញ្ចេញរថយន្ដ ៩០០០ គ្រឿនក្នុងមួយ ថ្ងៃដែលនាំឪ្យរថយន្ដបានបន្ថយតម្លៃពី ១២០០ ដុល្លារក្នុងមួយគ្រឿងវិញសហរដ្ឋអមេរិកជាអ្នកនាំស្រូវសាលីធំជាងគេលើពិភពលោក ត្រូវបានកាត់បន្ថយបិរមាណនាំចេញប្រជាជនដែលមានប្រាក់ក្នុងធនាគារបាននាំគា្នដកប្រាក់វិញ ព្រោះខ្លាចធនាគារដូលរលំ បាត់បង់ប្រាក់របស់ខ្លួន ដែលជាហេតុធ្វើឪ្យធនាគារចំនួន ៧០០បានបិទទ្វាការបាត់់បងប្រាក់កម្ចីពីធនាគារនេះបានបណ្ដាលឪ្យប្រជាជនបានកាត់បន្ថយតម្រូវការ សម្ភារៈប្រើប្រាស់ដែលជាហេតុនាំឪ្យផលិតផលឧស្សាហកម្មសល់ និងគ្មានទីផ្សារ	ច ូរ បង ្ហ ាញ ដោយ សង ្ខ េ ប ពី វិ ប ត្តិ ដ ែល កើត មាន ឡើង នេះ Ġ	20	វិ ប ត្តិ ដ ែល កើត មាន ឡើង នេះ មាន ដូច ជា រ ោង ច ក្រ ផល ិត រ ថ យ ន្ ដ ហ្វ ត បាន បញ្ច េញ រ ថ យ ន្ ដ Ġ ៩០ ០០ Ġ គ្រ ឿន ក្នុង មួយ Ġ ថ ្ង ៃ ដ ែល នាំ ឪ ្យ រ ថ យ ន្ ដ បាន បន្ថយ ត ម្ល ៃ ពី Ġ ១ ២០ ០ Ġ ដុល្លារ ក្នុង មួយ គ្រឿង វិញ ស ហ រដ្ឋ អ មេ រិក ជា អ្នក នាំ ស្រ ូវ សា លី ធ ំ ជា ង គ េ លើ ពិ ភព លោក Ġ ត្រូវ បាន កាត់ បន្ថយ ប ិ រ មា ណ នាំ ចេញ ប្រ ជា ជន ដ ែល មាន ប្រា ក់ ក្នុង ធ នា គ ារ បាន នាំ គ ា ្ន ដ ក ប្រា ក់ វិញ Ġ ព្រ ោះ ខ្ លា ច ធ នា គ ារ ដ ូល រ លំ Ġ បា ត់ បង់ ប្រា ក់ រ ប ស់ ខ្លួន Ġ ដ ែល ជា ហេតុ ធ ្វ ើ ឪ ្យ ធ នា គ ារ ចំ ន ួន Ġ ៧០ ០ បាន ប ិ ទ ទ ្វា ការ បា ត់ ់ បង ប្រា ក់ ក ម្ ច ី ពី ធ នា គ ារ នេះ បាន ប ណ ្ ដា ល ឪ ្យ ប្រ ជា ជន បាន កាត់ បន្ថយ ត ម្រ ូវ ការ Ġ សម ្ ភា រៈ ប្រ ើប ្រា ស់ ដ ែល ជា ហេតុ នាំ ឪ ្យ ផល ិត ផល ឧ ស្សា ហ កម្ម ស ល់ Ġ និង គ ្ម ាន ទី ផ្ សារ	235	▁ចូរ ប ង្ហ ាញ ដោយ សង ្ខ េ ប ពី វិ ប ត្តិ ដ ែល កើត មាន ឡើង នេះ ▁	19	▁វិបត្តិ ដ ែល កើត មាន ឡើង នេះ មាន ដូច ជា រ ោង ច ក្រ ផល ិត រ ថ យ ន្ ដ ហ្វ ត បាន បញ្ច េញ រ ថ យ ន្ ដ ▁៩ ០០០ ▁គ្រ ឿន ក្នុង មួយ ▁ថ្ងៃ ដ ែល នាំ ឪ ្យ រ ថ យ ន្ ដ បាន បន្ថយ ត ម្ល ៃ ពី ▁១២ ០០ ▁ដុល្លារ ក្នុង មួយ គ្រឿង វិញ ស ហ រដ្ឋ អ មេ រិក ជា អ្នក នាំ ស្រ ូវ សា លី ធ ំ ជា ង គ េ លើ ពិ ភព លោក ▁ត្រូវបាន កាត់ បន្ថយ ប ិ រ មា ណ នាំ ចេញ ប្រ ជា ជន ដ ែល មាន ប្រ ាក់ ក្នុង ធ នា គ ារ បាន នាំ គ ា ្ន ដ ក ប្រ ាក់ វិញ ▁ព្រោះ ខ ្លា ច ធ នា គ ារ ដ ូល រ លំ ▁បាត់បង់ ប្រ ាក់ រ ប ស់ ខ្លួន ▁ដែល ជា ហេតុ ធ ្វ ើ ឪ ្យ ធ នា គ ារ ចំ ន ួន ▁៧ ០០ បាន ប ិ ទ ទ ្វា ការ ប ាត់ ់ បង ប្រ ាក់ ក ម្ ច ី ពី ធ នា គ ារ នេះ បាន ប ណ ្ ដា ល ឪ ្យ ប្រ ជា ជន បាន កាត់ បន្ថយ ត ម្រ ូវ ការ ▁សម្ភារៈ ប្រ ើ ប្រ ាស់ ដ ែល ជា ហេតុ នាំ ឪ ្យ ផល ិត ផល ឧ ស្សា ហ កម្ម ស ល់ ▁និង គ ្ មាន ទី ផ្ សារ	222
តើព្រះបរមរាជវាំងជាអ្វី មានឈ្មោះពេញថាដូចម្តេច តើព្រះបរមរាជវាំងខ្មែរមានទីតាំងនៅកន្លែងណា តើនៅក្នុងព្រះបរមរាជវាំងខ្មែរមានប្រាសាទសំខាន់ៗប៉ុន្មាន ចូររៀបរាប់ឈ្មោះប្រាសាទនីមួយៗ ព្រមទាំងកាលបរិច្ឆេទកសាង	null	ព្រះបរមរាជវាំង គឺជាកន្លែងព្រះមហាក្សត្រគង់ប្រថាប់ ព្រមទាំងព្រះរាជវង្សានុវង្ស ដែលពាក្យសាមញ្ញហៅថា ភូមិរបស់ស្តេច មានឈ្មោះពេញថា ក្រុងចតុមុខមង្គល សកលកម្ពុជាធិបតី សិរីធរបវឥន្ទបត្តបុរីរដ្ឋរាជសីមា មហានគរ ព្រះបរមរាជវាំងខ្មែរមានទីតាំងនៅត្រង់ចំណុចប្រសព្វនៃទន្លេបួនមុន គឺទន្លេមេគង្គលើ ទន្លេមេគង្គក្រោម ទន្លេបាសាក់ និងទន្លេសាប នៅក្នុងព្រះបរមរាជវាំងខ្មែរមានប្រាសាទសំខាន់ៗចំនួន ១១ ប្រាសាទគឺប្រាសាទទេវាវិនិច្ឆ័យ ស្ថិតនៅចំកណ្តាលផ្ទៃព្រះបរមរាជវាំង កសាងក្នុងឆ្នាំ ១៩១៣ ១៩១៧ ហើយសម្ភោធនៅថ្ងៃទី ១៦ ខែ មិថុនា ឆ្នាំ ១៩១៩ ដោយព្រះបាទស៊ីសុវត្ថិ មានទំហំ ៣០ម៉×៦០ម៉ និងមានកំពស់ ៥០ម៉ ប្រាសាទនេះជាព្រះទីនាំងសម្រាប់ព្រះរាជពិធីរាជាពិសេកព្រះមហាក្សត្រឡើងសោយរាជព្រះរាជពិធីបុណ្យទ្វារទសមាស ព្រះរាជសវនាការថ្វាយសារតាំងពិធីសច្ចាប្រណិធាន និងព្រះរាជបដិសណ្ឋារកិច្ចចំពោះភ្ញៀវជាន់ខ្ពស់ជាតិ និងអន្តរជាតិ ប្រាសាទ ច័ន្ទឆាយា ស្ថិតនៅជាប់កំពែងខាងមុន ឈាងខាងជើងនៃព្រះបរមរាជវាំង កសាងក្នុងឆ្នាំ ១៩១៣ ក្នុងរជ្ជកាលព្រះបាទ ស៊ីសុវត្ថិ៩ ប្រាសាទនេះជាព្រះទីនាំងសម្រាប់ហាត់របាំសំដែនផ្ទាំងទស្សនីយភាព និងព្រះរាជពិធីលាងសាយភោជន៍ជូនភ្ញៀវកិត្តិយសជាន់ខ្ពស់ ប្រាសាទ ខេមរិន្ទ ស្ថិតនៅខាងលិចឈាងខាងជើងប្រាសាទទេវវិនិច្ឆ័យ កសាងក្នុងឆ្នាំ ១៩២៧ ដល់ ១៩៣០ ដោយឧកញ៉ាទេពនិម្មិត ខៀវ ក្នុងរជ្ជកាលព្រះបាទស៊ីសុវត្ថិមុនីវង្ស ប្រាសាទនេះជាព្រះរាជដំណាក់អចិន្ត្រៃយ៍សម្រាប់ព្រះមហាក្សត្រគង់ប្រថាប់ហើយក៏ជាទីកន្លែងត្រៀមទុក្ខសម្រាប់ការស្នាក់អាស្រ័យរបស់បណ្តាប្រមុនរដ្ឋបរទេសដែលមកទស្សនកិច្ចនៅព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា ប្រាសាទ ហោព្រះខ័ន ឬសំរិទ្ធវិមាន ស្ថិតនៅខាងត្បូងប្រាសាទទេវិនិច្ឆ័យ កសាងក្នុងឆ្នាំ ១៩១៥ ១៩១៧ ប្រាសាទនេះជាក់កន្លែងសម្រាប់តំកល់គ្រឿងបព្ចាកុកដភណ្ឌព្រះខ័នរាជ ព្រះម្កុដរាជ ព្រះសុពណ៍បាទុកា ព្រះលំពែងជ័យ ព្រះវាលវិជ្ជនី ក្រឺស ផ្តិលធំ ប្រាសាទ ហោសំរាន្តភិរម្យ ស្ថិតនៅខាងជើងប្រាសាទេវាវិនិច្ឆ័យ កសាងក្នុងឆ្នាំ ១៩១៥ ដល់ ១៩១៧ ប្រាសាទនេះជាកន្លែងសម្រាប់រក្សាទុកឧបករណ៍តន្ត្រីបុរាណ និងប្រពៃណីខ្មែរ ព្រមទាំងគ្រឿងប្រដាប់ប្រដាសម្រាប់ព្រះរាជពិធីហែក្បួនផ្សេងៗ ប្រាសាទសហមេត្រីស្ថិតនៅខាងជើងប្រាសាទហោសំរាន្តភិរម្យក្បែរកំពែងព្រះបរមរាជវាំង កសាងក្នុងឆ្នាំ ១៩៥០ ប្រាសាទនេះជាព្រះរាជដំណាក់ថ្មីរបស់ព្រះមហាក្សត្រត្រីយានី ស៊ីសុវត្តិ កុសុមៈនារីរតន៍ហើយប្រាសាទនេះផងដែរក៏ជាទីកន្លែងសម្រាបការប្រជុំនាយហានជាន់ខ្ពស់ហើយបច្ចុប្បន្ននេះជាព្រះរាជដំណាក់សម្រាប់ព្រះមហាក្សត្រទទួលភ្ញៀវជាន់ខ្ពស់ ប្រាសាទ បោជនីយ៍ ស្ថិតនៅខាងត្បូងឈាងខាងកើតប្រាសាទទេវាវិនិច្ឆ័យ កសាងក្នុងឆ្នាំ ១៩១៣ ដល់ ១៩១៧ ប្រាសាទនេះជាកន្លែងសម្រាប់ ព្រះរាជពិធីលៀងសាយភោជនាអាហាររ សំដែងសិល្បៈរបាំជូនភ្ញៀវជាន់ខ្ពស់ និងជាកន្លែងសម្រាប់ប្រជាសវនាការរបស់ព្រះមហាក្សត្រផង ប្រាសាទំណាប៉ូឡរអុង ទី៣ ស្ថិតនៅក្រោមប្រាសាទភោជនីយ៍ ប្រាសាទនេះជាព្រះរាជដំណាក់របស់ ព្រះអធិរាជនីអឺហ្ស៊េនី ប្រាសាទនេះត្រូវបានរៀបចំតំលើងសាងសង់ឡើងវិញតាមគម្រូដើមទាំងស្រុងក្នុងឆ្នាំ ១៨៧៦	null	ព្រះបរមរាជវាំង គឺជាកន្លែងព្រះមហាក្សត្រគង់ប្រថាប់ ព្រមទាំងព្រះរាជវង្សានុវង្ស ដែលពាក្យសាមញ្ញហៅថា ភូមិរបស់ស្តេច មានឈ្មោះពេញថា ក្រុងចតុមុខមង្គល សកលកម្ពុជាធិបតី សិរីធរបវឥន្ទបត្តបុរីរដ្ឋរាជសីមា មហានគរ ព្រះបរមរាជវាំងខ្មែរមានទីតាំងនៅត្រង់ចំណុចប្រសព្វនៃទន្លេបួនមុន គឺទន្លេមេគង្គលើ ទន្លេមេគង្គក្រោម ទន្លេបាសាក់ និងទន្លេសាប នៅក្នុងព្រះបរមរាជវាំងខ្មែរមានប្រាសាទសំខាន់ៗចំនួន ១១ ប្រាសាទគឺប្រាសាទទេវាវិនិច្ឆ័យ ស្ថិតនៅចំកណ្តាលផ្ទៃព្រះបរមរាជវាំង កសាងក្នុងឆ្នាំ ១៩១៣ ១៩១៧ ហើយសម្ភោធនៅថ្ងៃទី ១៦ ខែ មិថុនា ឆ្នាំ ១៩១៩ ដោយព្រះបាទស៊ីសុវត្ថិ មានទំហំ ៣០ម៉×៦០ម៉ និងមានកំពស់ ៥០ម៉ ប្រាសាទនេះជាព្រះទីនាំងសម្រាប់ព្រះរាជពិធីរាជាពិសេកព្រះមហាក្សត្រឡើងសោយរាជព្រះរាជពិធីបុណ្យទ្វារទសមាស ព្រះរាជសវនាការថ្វាយសារតាំងពិធីសច្ចាប្រណិធាន និងព្រះរាជបដិសណ្ឋារកិច្ចចំពោះភ្ញៀវជាន់ខ្ពស់ជាតិ និងអន្តរជាតិ ប្រាសាទ ច័ន្ទឆាយា ស្ថិតនៅជាប់កំពែងខាងមុន ឈាងខាងជើងនៃព្រះបរមរាជវាំង កសាងក្នុងឆ្នាំ ១៩១៣ ក្នុងរជ្ជកាលព្រះបាទ ស៊ីសុវត្ថិ៩ ប្រាសាទនេះជាព្រះទីនាំងសម្រាប់ហាត់របាំសំដែនផ្ទាំងទស្សនីយភាព និងព្រះរាជពិធីលាងសាយភោជន៍ជូនភ្ញៀវកិត្តិយសជាន់ខ្ពស់ ប្រាសាទ ខេមរិន្ទ ស្ថិតនៅខាងលិចឈាងខាងជើងប្រាសាទទេវវិនិច្ឆ័យ កសាងក្នុងឆ្នាំ ១៩២៧ ដល់ ១៩៣០ ដោយឧកញ៉ាទេពនិម្មិត ខៀវ ក្នុងរជ្ជកាលព្រះបាទស៊ីសុវត្ថិមុនីវង្ស ប្រាសាទនេះជាព្រះរាជដំណាក់អចិន្ត្រៃយ៍សម្រាប់ព្រះមហាក្សត្រគង់ប្រថាប់ហើយក៏ជាទីកន្លែងត្រៀមទុក្ខសម្រាប់ការស្នាក់អាស្រ័យរបស់បណ្តាប្រមុនរដ្ឋបរទេសដែលមកទស្សនកិច្ចនៅព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា ប្រាសាទ ហោព្រះខ័ន ឬសំរិទ្ធវិមាន ស្ថិតនៅខាងត្បូងប្រាសាទទេវិនិច្ឆ័យ កសាងក្នុងឆ្នាំ ១៩១៥ ១៩១៧ ប្រាសាទនេះជាក់កន្លែងសម្រាប់តំកល់គ្រឿងបព្ចាកុកដភណ្ឌព្រះខ័នរាជ ព្រះម្កុដរាជ ព្រះសុពណ៍បាទុកា ព្រះលំពែងជ័យ ព្រះវាលវិជ្ជនី ក្រឺស ផ្តិលធំ ប្រាសាទ ហោសំរាន្តភិរម្យ ស្ថិតនៅខាងជើងប្រាសាទេវាវិនិច្ឆ័យ កសាងក្នុងឆ្នាំ ១៩១៥ ដល់ ១៩១៧ ប្រាសាទនេះជាកន្លែងសម្រាប់រក្សាទុកឧបករណ៍តន្ត្រីបុរាណ និងប្រពៃណីខ្មែរ ព្រមទាំងគ្រឿងប្រដាប់ប្រដាសម្រាប់ព្រះរាជពិធីហែក្បួនផ្សេងៗ ប្រាសាទសហមេត្រីស្ថិតនៅខាងជើងប្រាសាទហោសំរាន្តភិរម្យក្បែរកំពែងព្រះបរមរាជវាំង កសាងក្នុងឆ្នាំ ១៩៥០ ប្រាសាទនេះជាព្រះរាជដំណាក់ថ្មីរបស់ព្រះមហាក្សត្រត្រីយានី ស៊ីសុវត្តិ កុសុមៈនារីរតន៍ហើយប្រាសាទនេះផងដែរក៏ជាទីកន្លែងសម្រាបការប្រជុំនាយហានជាន់ខ្ពស់ហើយបច្ចុប្បន្ននេះជាព្រះរាជដំណាក់សម្រាប់ព្រះមហាក្សត្រទទួលភ្ញៀវជាន់ខ្ពស់ ប្រាសាទ បោជនីយ៍ ស្ថិតនៅខាងត្បូងឈាងខាងកើតប្រាសាទទេវាវិនិច្ឆ័យ កសាងក្នុងឆ្នាំ ១៩១៣ ដល់ ១៩១៧ ប្រាសាទនេះជាកន្លែងសម្រាប់ ព្រះរាជពិធីលៀងសាយភោជនាអាហាររ សំដែងសិល្បៈរបាំជូនភ្ញៀវជាន់ខ្ពស់ និងជាកន្លែងសម្រាប់ប្រជាសវនាការរបស់ព្រះមហាក្សត្រផង ប្រាសាទំណាប៉ូឡរអុង ទី៣ ស្ថិតនៅក្រោមប្រាសាទភោជនីយ៍ ប្រាសាទនេះជាព្រះរាជដំណាក់របស់ ព្រះអធិរាជនីអឺហ្ស៊េនី ប្រាសាទនេះត្រូវបានរៀបចំតំលើងសាងសង់ឡើងវិញតាមគម្រូដើមទាំងស្រុងក្នុងឆ្នាំ ១៨៧៦	ត ើ ព្រ ះ បរ ម រាជ វា ំ ង ជា អ ្វី Ġ មាន ឈ្មោះ ព េញ ថា ដូច ម្ ត េច Ġ ត ើ ព្រ ះ បរ ម រាជ វា ំ ង ខ្ ម ែរ មាន ទី តាំង នៅ កន្លែង ណា Ġ ត ើន ៅ ក្នុង ព្រ ះ បរ ម រាជ វា ំ ង ខ្ ម ែរ មាន ប្រា សា ទ សំ ខា ន់ ៗ ប៉ ុន ្ម ាន Ġ ច ូរ រ ៀប រា ប់ ឈ្មោះ ប្រា សា ទ នី មួយ ៗ Ġ ព្រ ម ទ ាំង កាល បរ ិច ្ ឆ េ ទ ក សា ង Ġ	95	ព្រ ះ បរ ម រាជ វា ំ ង Ġ គ ឺ ជា កន្លែង ព្រ ះ ម ហា ក្សត្រ គ ង់ ប្រ ថា ប់ Ġ ព្រ ម ទ ាំង ព្រ ះ រាជ វង្ស ានុ វង្ស Ġ ដ ែល ពាក្យ សា ម ញ្ញ ហ ៅ ថា Ġ ភ ូម ិ រ ប ស់ ស្ត េច Ġ មាន ឈ្មោះ ព េញ ថា Ġ ក្រុង ច ត ុម ុ ខ ម ង្គ ល Ġ ស ក ល ក ម្ព ុ ជា ធិ បតី Ġ សិ រី ធរ ប វ ឥ ន្ទ ប ត្ត ប ុរ ី រដ្ឋ រាជ សី មា Ġ ម ហាន គរ Ġ ព្រ ះ បរ ម រាជ វា ំ ង ខ្ ម ែរ មាន ទី តាំង នៅ ត្រ ង់ ចំណុច ប្រ ស ព្វ នៃ ទ ន្ ល េ ប ួន ម ុន Ġ គ ឺ ទ ន្ ល េ មេ គ ង្គ លើ Ġ ទ ន្ ល េ មេ គ ង្គ ក្រោម Ġ ទ ន្ ល េ បា សា ក់ Ġ និង ទ ន្ ល េស ា âĢĭ ប Ġ នៅ ក្នុង ព្រ ះ បរ ម រាជ វា ំ ង ខ្ ម ែរ មាន ប្រា សា ទ សំ ខា ន់ ៗ ចំ ន ួន Ġ ១ ១ Ġ ប្រា សា ទ គ ឺ ប្រា សា ទ ទេ វា វិ និ ច្ឆ ័យ Ġ ស្ ថ ិត នៅ ចំ ក ណ្ត ាល ផ្ ទ ៃ ព្រ ះ បរ ម រាជ វា ំ ង Ġ ក សា ង ក្នុង ឆ្នាំ Ġ ១៩ ១ ៣ Ġ ១៩ ១ ៧ Ġ ហើយ សម ្ ភ ោ ធ នៅ ថ ្ង ៃ ទី Ġ ១ ៦ Ġ ខែ Ġ ម ិ ថ ុន ា Ġ ឆ្នាំ Ġ ១៩ ១៩ Ġ ដោយ ព្រ ះ បាទ ស៊ី សុ វ ត្ថ ិ Ġ មាន ទំ ហ ំ Ġ ៣០ ម៉ ÃĹ ៦០ ម៉ Ġ និង មាន កំ ព ស់ Ġ ៥០ ម៉ Ġ ប្រា សា ទ នេះ ជា ព្រ ះ ទី នាំ ង សម ្រា ប់ ព្រ ះ រាជ ពិ ធី រាជ ា ពិ សេ ក ព្រ ះ ម ហា ក្សត្រ ឡើង ស ោយ រាជ ព្រ ះ រាជ ពិ ធី ប ុ ណ ្យ ទ ្វា រ ទ សម ាស Ġ ព្រ ះ រាជ ស វ នា ការ ថ ្វា យ សារ តាំង ពិ ធី ស ច្ច ាប ្រ ណ ិ ធាន Ġ និង ព្រ ះ រាជ ប ដ ិស ណ ្ឋ ារ កិច្ច ចំ ព ោះ ភ ្ញ ៀវ ជា ន់ ខ្ ព ស់ ជាតិ Ġ និង អ ន្ត រ ជាតិ Ġ ប្រា សា ទ Ġ ច ័ន ្ ទ ឆ ាយ ា Ġ ស្ ថ ិត នៅ ជាប់ កំ ព ែង ខា ង ម ុន Ġ ឈ ាង ខា ង ជើង នៃ ព្រ ះ បរ ម រាជ វា ំ ង Ġ ក សា ង ក្នុង ឆ្នាំ Ġ ១៩ ១ ៣ Ġ ក្នុង រ ជ្ជ កាល ព្រ ះ បាទ Ġ ស៊ី សុ វ ត្ថ ិ ៩ Ġ ប្រា សា ទ នេះ ជា ព្រ ះ ទី នាំ ង សម ្រា ប់ ហា ត់ រ បា ំ សំ ដ ែន ផ្ ទ ាំង ទ ស្ស នី យ ភាព Ġ និង ព្រ ះ រាជ ពិ ធី លា ង សាយ ភ ោ ជន ៍ ជ ូន ភ ្ញ ៀវ ក ិត្ត ិយ ស ជា ន់ ខ្ ព ស់ Ġ ប្រា សា ទ Ġ ខ េ ម រិន្ទ Ġ ស្ ថ ិត នៅ ខា ង ល ិច ឈ ាង ខា ង ជើង ប្រា សា ទ ទេ វ វិ និ ច្ឆ ័យ Ġ ក សា ង ក្នុង ឆ្នាំ Ġ ១៩ ២ ៧ Ġ ដល់ Ġ ១៩ ៣០ Ġ ដោយ ឧ ក ញ៉ា ទេ ព និ ម្ម ិត Ġ ខ ៀវ Ġ ក្នុង រ ជ្ជ កាល ព្រ ះ បាទ ស៊ី សុ វ ត្ថ ិម ុន ី វង្ស Ġ ប្រា សា ទ នេះ ជា ព្រ ះ រាជ ដំ ណា ក់ អ ច ិន ្ត ្រ ៃ យ ៍ សម ្រា ប់ ព្រ ះ ម ហា ក្សត្រ គ ង់ ប្រ ថា ប់ ហើយ ក ៏ ជា ទី កន្លែង ត្រ ៀម ទុក្ខ សម ្រា ប់ ការ ស្ន ាក់ អា ស្រ ័យ រ ប ស់ បណ្ត ាប ្រ ម ុន រដ្ឋ បរ ទេស ដ ែល មក ទ ស្ស ន កិច្ច នៅ ព្រ ះ រាជ ា ណា ច ក្រ ក ម្ព ុ ជា Ġ ប្រា សា ទ Ġ ហ ោ ព្រ ះ ខ ័ន Ġ ឬ សំ រិទ្ធ វិ មាន Ġ ស្ ថ ិត នៅ ខា ង ត្ប ូង ប្រា សា ទ ទេ វិ និ ច្ឆ ័យ Ġ ក សា ង ក្នុង ឆ្នាំ Ġ ១៩ ១ ៥ Ġ ១៩ ១ ៧ Ġ ប្រា សា ទ នេះ ជា ក់ កន្លែង សម ្រា ប់ ត ំ ក ល់ គ្រឿង ប ព្ ច ាក ុក ដ ភណ្ឌ ព្រ ះ ខ ័ន រាជ Ġ ព្រ ះ ម្ ក ុ ដ រាជ Ġ ព្រ ះ សុ ព ណ៍ បាទ ុក ា Ġ ព្រ ះ លំ ព ែង ជ ័យ Ġ ព្រ ះ វា ល វិ ជ្ជ នី Ġ ក្រ ឺ ស Ġ ផ្ តិ ល ធ ំ Ġ ប្រា សា ទ Ġ ហ ោស ំ រា ន្ត ភិ រម្យ Ġ ស្ ថ ិត នៅ ខា ង ជើង ប្រា សា ទេ វា វិ និ ច្ឆ ័យ Ġ ក សា ង ក្នុង ឆ្នាំ Ġ ១៩ ១ ៥ Ġ ដល់ Ġ ១៩ ១ ៧ Ġ ប្រា សា ទ នេះ ជា កន្លែង សម ្រា ប់ រក ្សា ទុក ឧ ប ករណ៍ ត ន្ត ្រី ប ុរ ា ណ Ġ និង ប្រ ព ៃ ណី ខ្ ម ែរ Ġ ព្រ ម ទ ាំង គ្រឿង ប្រ ដា ប់ ប្រ ដា សម ្រា ប់ ព្រ ះ រាជ ពិ ធី ហ ែក ្ប ួន ផ្ សេ ង ៗ ĠâĢĭ ប្រា សា ទ ស ហ មេ ត្រ ី ស្ ថ ិត នៅ ខា ង ជើង ប្រា សា ទ ហ ោស ំ រា ន្ត ភិ រម្យ ក្ ប ែរ កំ ព ែង ព្រ ះ បរ ម រាជ វា ំ ង Ġ ក សា ង ក្នុង ឆ្នាំ Ġ ១៩ ៥០ Ġ ប្រា សា ទ នេះ ជា ព្រ ះ រាជ ដំ ណា ក់ ថ ្ម ី រ ប ស់ ព្រ ះ ម ហា ក្សត្រ ត្រ ី យា នី Ġ ស៊ី សុ វត្ត ិ Ġ ក ុស ុម ៈ នា រី រ ត ន៍ ហើយ ប្រា សា ទ នេះ ផ ង ដ ែរ ក ៏ ជា ទី កន្លែង សម ្រា ប ការ ប្រជុំ នា យ ហាន ជា ន់ ខ្ ព ស់ ហើយ ប ច្ច ុប ្ប ន្ន នេះ ជា ព្រ ះ រាជ ដំ ណា ក់ សម ្រា ប់ ព្រ ះ ម ហា ក្សត្រ ទទួល ភ ្ញ ៀវ ជា ន់ ខ្ ព ស់ Ġ ប្រា សា ទ Ġ ប ោ ជន ីយ៍ Ġ ស្ ថ ិត នៅ ខា ង ត្ប ូង ឈ ាង ខា ង កើត ប្រា សា ទ ទេ វា វិ និ ច្ឆ ័យ Ġ ក សា ង ក្នុង ឆ្នាំ Ġ ១៩ ១ ៣ Ġ ដល់ Ġ ១៩ ១ ៧ Ġ ប្រា សា ទ នេះ ជា កន្លែង សម ្រា ប់ Ġ ព្រ ះ រាជ ពិ ធី ល ៀង សាយ ភ ោ ជន ា អា ហា រ រ Ġ សំ ដ ែង សិ ល ្ប ៈ រ បា ំ ជ ូន ភ ្ញ ៀវ ជា ន់ ខ្ ព ស់ ĠâĢĭ និង ជា កន្លែង សម ្រា ប់ ប្រ ជា ស វ នា ការ រ ប ស់ ព្រ ះ ម ហា ក្សត្រ ផ ង Ġ ប្រា សា ទំ ណា ប៉ ូ ឡ រ អ ុង Ġ ទី ៣ Ġ ស្ ថ ិត នៅ ក្រោម ប្រា សា ទ ភ ោ ជន ីយ៍ Ġ ប្រា សា ទ នេះ ជា ព្រ ះ រាជ ដំ ណា ក់ រ ប ស់ Ġ ព្រ ះ អ ធិ រាជ នី អ ឺ ហ្ស ៊ េន ី Ġ ប្រា សា ទ នេះ ត្រូវ បាន រៀបចំ ត ំ លើ ង សា ង សង ់ ឡើង វិញ តា ម គម ្រ ូ ដើម ទ ាំង ស្រ ុង ក្នុង ឆ្នាំ Ġ ១ ៨ ៧៦	1,155	▁តើ ព្រ ះ បរ ម រាជ វ ាំង ជា អ ្វី ▁មាន ឈ្មោះ ព េញ ថា ដូច ម ្ត េច ▁តើ ព្រ ះ បរ ម រាជ វ ាំង ខ្ ម ែរ មាន ទី តាំង នៅ កន្លែង ណា ▁តើ នៅ ក្នុង ព្រ ះ បរ ម រាជ វ ាំង ខ្ ម ែរ មាន ប្រា សា ទ សំ ខ ាន់ ៗ ប៉ ុន ្ មាន ▁ចូរ រ ៀប រ ាប់ ឈ្មោះ ប្រា សា ទ នី មួយ ៗ ▁ព្រមទាំង កាល ប រិ ច្ឆ េ ទ ក សា ង ▁	84	▁ព្រះបរម រាជ វ ាំង ▁គឺជា កន្លែង ព្រ ះ ម ហា ក្សត្រ គ ង់ ប្រ ថ ាប់ ▁ព្រមទាំង ព្រ ះ រាជ វង្ស ានុ វង្ស ▁ដែល ពាក្យ ស ាម ញ្ញ ហ ៅ ថា ▁ភូមិ រ ប ស់ ស្ត េច ▁មាន ឈ្មោះ ព េញ ថា ▁ក្រុង ច ត ុ មុខ ម ង្គ ល ▁សកល ក ម្ព ុ ជា ធិ បតី ▁សិរី ធរ ប វ ឥ ន្ទ ប ត្ត ប ុ រី រដ្ឋ រាជ សី មា ▁មហា ន គរ ▁ព្រះបរម រាជ វ ាំង ខ្ ម ែរ មាន ទី តាំង នៅ ត្រ ង់ ចំណុច ប្រ ស ព្វ នៃ ទ ន ្ល េ ប ួន ម ុន ▁គឺ ទ ន ្ល េ មេ គ ង្គ លើ ▁ទន្លេ មេ គ ង្គ ក្រោម ▁ទន្លេ ប ាស ាក់ ▁និង ទ ន ្ល េ សា ▁ប ▁នៅក្នុង ព្រ ះ បរ ម រាជ វ ាំង ខ្ ម ែរ មាន ប្រា សា ទ សំ ខ ាន់ ៗ ចំ ន ួន ▁១១ ▁ប្រាសាទ គ ឺ ប្រា សា ទ ទេ វា វិ និ ច្ឆ ័យ ▁ស្ថិត នៅ ចំ ក ណ្ត ាល ផ្ ទ ៃ ព្រ ះ បរ ម រាជ វ ាំង ▁កសាង ក្នុង ឆ្នាំ ▁១៩ ១ ៣ ▁១៩ ១ ៧ ▁ហើយ ស ម្ភ ោ ធ នៅ ថ ្ង ៃ ទី ▁១៦ ▁ខែ ▁មិថុនា ▁ឆ្នាំ ▁១៩ ១៩ ▁ដោយ ព្រ ះ បាទ ស៊ី សុ វ ត្ថ ិ ▁មាន ទំ ហ ំ ▁៣០ ម៉ × ៦០ ម៉ ▁និង មាន ក ំព ស់ ▁៥០ ម៉ ▁ប្រាសាទ នេះ ជា ព្រ ះ ទី ន ាំង ស ម្រ ាប់ ព្រ ះ រាជ ពិ ធី រាជ ា ពិ ស េក ព្រ ះ ម ហា ក្សត្រ ឡើង ស ោយ រាជ ព្រ ះ រាជ ពិ ធី ប ុ ណ ្យ ទ ្វា រ ទ ស មាស ▁ព្រះរាជ ស វ នា ការ ថ ្វា យ សារ តាំង ពិ ធី ស ច្ច ា ប្រ ណ ិ ធាន ▁និង ព្រ ះ រាជ ប ដ ិស ណ ្ឋ ារ កិច្ច ច ំព ោះ ភ ្ញ ៀវ ជ ាន់ ខ្ ព ស់ ជាតិ ▁និង អ ន្ត រ ជាតិ ▁ប្រាសាទ ▁ច័ន្ទ ឆ ាយ ា ▁ស្ថិត នៅ ជាប់ ក ំព ែង ខា ង ម ុន ▁ឈាង ខា ង ជើង នៃ ព្រ ះ បរ ម រាជ វ ាំង ▁កសាង ក្នុង ឆ្នាំ ▁១៩ ១ ៣ ▁ក្នុង រ ជ្ជ កាល ព្រ ះ បាទ ▁ស៊ី សុ វ ត្ថ ិ ៩ ▁ប្រាសាទ នេះ ជា ព្រ ះ ទី ន ាំង ស ម្រ ាប់ ហ ាត់ រ ប ាំ សំ ដ ែន ផ្ ទ ាំង ទ ស្ស នី យ ភាព ▁និង ព្រ ះ រាជ ពិ ធី ល ាង សាយ ភ ោ ជ ន៍ ជ ូន ភ ្ញ ៀវ ក ិត្ត ិយ ស ជ ាន់ ខ្ ព ស់ ▁ប្រាសាទ ▁ខេម រិន្ទ ▁ស្ថិត នៅ ខា ង ល ិច ឈ ាង ខា ង ជើង ប្រា សា ទ ទេ វ វិ និ ច្ឆ ័យ ▁កសាង ក្នុង ឆ្នាំ ▁១៩ ២ ៧ ▁ដល់ ▁១៩ ៣០ ▁ដោយ ឧ ក ញ៉ា ទេ ព និ ម្ម ិត ▁ខៀវ ▁ក្នុង រ ជ្ជ កាល ព្រ ះ បាទ ស៊ី សុ វ ត្ថ ិម ុន ី វង្ស ▁ប្រាសាទ នេះ ជា ព្រ ះ រាជ ដ ំណ ាក់ អ ច ិ ន្ត ្រ ៃ យ ៍ ស ម្រ ាប់ ព្រ ះ ម ហា ក្សត្រ គ ង់ ប្រ ថ ាប់ ហើយ ក ៏ ជា ទី កន្លែង ត្រ ៀម ទុក្ខ ស ម្រ ាប់ ការ ស្ន ាក់ អា ស្រ ័យ រ ប ស់ បណ្ត ា ប្រ ម ុន រដ្ឋ បរ ទេស ដ ែល មក ទ ស្ស ន កិច្ច នៅ ព្រ ះ រាជ ា ណា ច ក្រ ក ម្ព ុ ជា ▁ប្រាសាទ ▁ហោ ព្រ ះ ខ ័ន ▁ឬ សំ រិទ្ធ វិ មាន ▁ស្ថិត នៅ ខា ង ត្ប ូង ប្រា សា ទ ទេ វិ និ ច្ឆ ័យ ▁កសាង ក្នុង ឆ្នាំ ▁១៩ ១ ៥ ▁១៩ ១ ៧ ▁ប្រាសាទ នេះ ជ ាក់ កន្លែង ស ម្រ ាប់ ត ំ ក ល់ គ្រឿង ប ព្ ច ាក ុក ដ ភណ្ឌ ព្រ ះ ខ ័ន រាជ ▁ព្រះ ម្ ក ុ ដ រាជ ▁ព្រះ សុ ព ណ៍ បាទ ុក ា ▁ព្រះ ល ំព ែង ជ ័យ ▁ព្រះ វ ាល វិ ជ្ជ នី ▁ក្រ ឺ ស ▁ផ្ត ិល ធ ំ ▁ប្រាសាទ ▁ហោ សំ រា ន្ត ភិ រម្យ ▁ស្ថិត នៅ ខា ង ជើង ប្រា សា ទេ វា វិ និ ច្ឆ ័យ ▁កសាង ក្នុង ឆ្នាំ ▁១៩ ១ ៥ ▁ដល់ ▁១៩ ១ ៧ ▁ប្រាសាទ នេះ ជា កន្លែង ស ម្រ ាប់ រក ្សា ទុក ឧ ប ករណ៍ ត ន្ត ្រី ប ុរ ា ណ ▁និង ប្រ ព ៃ ណី ខ្ ម ែរ ▁ព្រមទាំង គ្រឿង ប្រ ដ ាប់ ប្រ ដា ស ម្រ ាប់ ព្រ ះ រាជ ពិ ធី ហ ែក ្ប ួន ផ្ ស េង ៗ ▁ប្រាសាទ ស ហ មេ ត្រ ី ស ្ថ ិត នៅ ខា ង ជើង ប្រា សា ទ ហ ោ សំ រា ន្ត ភិ រម្យ ក ្ប ែរ ក ំព ែង ព្រ ះ បរ ម រាជ វ ាំង ▁កសាង ក្នុង ឆ្នាំ ▁១៩ ៥០ ▁ប្រាសាទ នេះ ជា ព្រ ះ រាជ ដ ំណ ាក់ ថ ្ម ី រ ប ស់ ព្រ ះ ម ហា ក្សត្រ ត្រ ី យា នី ▁ស៊ី សុ វ ត្តិ ▁ក ុស ុម ៈ នា រី រ ត ន៍ ហើយ ប្រា សា ទ នេះ ផ ង ដ ែរ ក ៏ ជា ទី កន្លែង ស ម្រ ាប ការ ប្រជុំ ន ាយ ហាន ជ ាន់ ខ្ ព ស់ ហើយ ប ច្ច ុ ប្ប ន្ន នេះ ជា ព្រ ះ រាជ ដ ំណ ាក់ ស ម្រ ាប់ ព្រ ះ ម ហា ក្សត្រ ទទួល ភ ្ញ ៀវ ជ ាន់ ខ្ ព ស់ ▁ប្រាសាទ ▁ប ោ ជន ីយ៍ ▁ស្ថិត នៅ ខា ង ត្ប ូង ឈ ាង ខា ង កើត ប្រា សា ទ ទេ វា វិ និ ច្ឆ ័យ ▁កសាង ក្នុង ឆ្នាំ ▁១៩ ១ ៣ ▁ដល់ ▁១៩ ១ ៧ ▁ប្រាសាទ នេះ ជា កន្លែង ស ម្រ ាប់ ▁ព្រះរាជ ពិ ធី ល ៀង សាយ ភ ោ ជ នា អា ហា រ រ ▁សំដែង ស ិល ្ប ៈ រ ប ាំ ជ ូន ភ ្ញ ៀវ ជ ាន់ ខ្ ព ស់ ▁និង ជា កន្លែង ស ម្រ ាប់ ប្រ ជា ស វ នា ការ រ ប ស់ ព្រ ះ ម ហា ក្សត្រ ផ ង ▁ប្រាសាទ ំ ណា ប៉ ូ ឡ រ អ ុង ▁ទី៣ ▁ស្ថិត នៅ ក្រោម ប្រា សា ទ ភ ោ ជន ីយ៍ ▁ប្រាសាទ នេះ ជា ព្រ ះ រាជ ដ ំណ ាក់ រ ប ស់ ▁ព្រះ អ ធិ រាជ នី អ ឺ ហ្ស ៊ េន ី ▁ប្រាសាទ នេះ ត្រូវ បាន រៀបចំ ត ំ លើ ង សា ង ស ង់ ឡើង វិញ ត ាម គ ម្រ ូ ដើម ទ ាំង ស្រ ុង ក្នុង ឆ្នាំ ▁១៨ ៧៦	1,029
ចូរអធិប្បាយអំពីអំណាចនីតិប្រតិបត្តិ និងនីតិប្បញ្ញត្តិនៅក្នុងចក្រភពអាឡឺម៉ង់	null	អំណាចនីតិប្រតិបត្តិកាន់កាប់ដោយរដ្ឋាភិបាល អំណាចនីតិប្បញ្ញត្តិត្រូវកាន់កាប់ដោយសភាពីរគឺសភាប៊ុនដេស្រាតជាសភាជាន់ខ្ពស់ ជាតំណាងរដ្ឋអាឡឺម៉ង់ហើយដែលមានសមាជិកជាប្រតិភូនៃប្រមុខរដ្ឋនីមួយៗ សភារ៉ៃស្តាកជាសភាជាន់ទាបមានសមាជិកតំណាងរាស្រ្តជ្រើសតាំងដោយការបោះឆ្នោតជាសកល	null	អំណាចនីតិប្រតិបត្តិកាន់កាប់ដោយរដ្ឋាភិបាល អំណាចនីតិប្បញ្ញត្តិត្រូវកាន់កាប់ដោយសភាពីរគឺសភាប៊ុនដេស្រាតជាសភាជាន់ខ្ពស់ ជាតំណាងរដ្ឋអាឡឺម៉ង់ហើយដែលមានសមាជិកជាប្រតិភូនៃប្រមុខរដ្ឋនីមួយៗ សភារ៉ៃស្តាកជាសភាជាន់ទាបមានសមាជិកតំណាងរាស្រ្តជ្រើសតាំងដោយការបោះឆ្នោតជាសកល	ច ូរ អ ធិ ប្ប ាយ អ ំព ី អ ំណ ា ច នី តិ ប្រ តិ ប ត្តិ Ġ និង នី តិ ប្ប ញ្ញ ត្តិ នៅ ក្នុង ច ក្រ ភព អា ឡ ឺ ម៉ង់ Ġ	34	អ ំណ ា ច នី តិ ប្រ តិ ប ត្តិ កាន់ កា ប់ ដោយ រដ្ឋ ា ភិ បាល Ġ អ ំណ ា ច នី តិ ប្ប ញ្ញ ត្តិ ត្រូវ កាន់ កា ប់ ដោយ ស ភាព ី រ គ ឺ ស ភា ប៊ ុន ដ េស ្រា ត ជា ស ភា ជា ន់ ខ្ ព ស់ Ġ ជា ត ំណ ាង រដ្ឋ អា ឡ ឺ ម៉ង់ ហើយ ដ ែល មាន សម ា ជ ិក ជា ប្រ តិ ភ ូន ៃ ប្រ មុខ រដ្ឋ នី មួយ ៗ Ġ ស ភា រ៉ ៃ ស្តា ក ជា ស ភា ជា ន់ ទ ាប មាន សម ា ជ ិក ត ំណ ាង រា ស្រ ្ត ជ្រ ើស តាំង ដោយ ការ ប ោះ ឆ្ ន ោត ជា ស ក ល	121	▁ចូរ អ ធិ ប្ប ាយ អ ំព ី អ ំ ណា ច នី តិ ប្រ តិ ប ត្តិ ▁និង នី តិ ប្ បញ្ញត្តិ នៅ ក្នុង ច ក្រ ភព អា ឡ ឺ ម៉ង់ ▁	32	▁អំណាច នី តិ ប្រ តិ ប ត្តិ កាន់ ក ាប់ ដោយ រ ដ្ឋា ភិ បាល ▁អំណាច នី តិ ប្ បញ្ញត្តិ ត្រូវ កាន់ ក ាប់ ដោយ ស ភាព ី រ គ ឺ ស ភា ប៊ ុន ដ េស ្រា ត ជា ស ភា ជ ាន់ ខ្ ព ស់ ▁ជា ត ំណ ាង រដ្ឋ អា ឡ ឺ ម៉ង់ ហើយ ដ ែល មាន ស មា ជ ិក ជា ប្រ តិ ភ ូន ៃ ប្រ មុខ រដ្ឋ នី មួយ ៗ ▁សភា រ ៉ៃ ស្តា ក ជា ស ភា ជ ាន់ ទ ាប មាន ស មា ជ ិក ត ំណ ាង រា ស្រ ្ត ជ្រ ើស តាំង ដោយ ការ ប ោះ ឆ្ ន ោត ជា ស ក ល	113
តើអត្ថបទកាព្យ មើលផែនដីខ្មែរ នេះនិយាយពីអ្វី	null	អត្ថបទកាព្យ មើលផែនដីខ្មែរ នេះនិយាយអំពីអំពើឃោរឃៅ យង់ឃ្នង់ របស់បនប្រល័យពូជសាសនា ប៉ុលពត ដែលបានធ្វើទុក្ខបុកមេ្ទញមកលើ ប្រជាជនខ្មែរស្លូតត្រង់គ្រប់រូប ហលយថែមទាំងបង្ខំឲ្យធ្វើការយ៉ាងធ្ងន់ធ្ងរដូចសត្វធាតុ	null	អត្ថបទកាព្យ មើលផែនដីខ្មែរ នេះនិយាយអំពីអំពើឃោរឃៅ យង់ឃ្នង់ របស់បនប្រល័យពូជសាសនា ប៉ុលពត ដែលបានធ្វើទុក្ខបុកមេ្ទញមកលើ ប្រជាជនខ្មែរស្លូតត្រង់គ្រប់រូប ហលយថែមទាំងបង្ខំឲ្យធ្វើការយ៉ាងធ្ងន់ធ្ងរដូចសត្វធាតុ	ត ើ អ ត្ថ បទ កា ព្យ Ġ មើល ផ ែន ដ ី ខ្ ម ែរ Ġ នេះ និ យា យ ពី អ ្វី ĠĠ	22	អ ត្ថ បទ កា ព្យ Ġ មើល ផ ែន ដ ី ខ្ ម ែរ Ġ នេះ និ យា យ អ ំព ី អ ំព ើ ឃ ោរ ឃ ៅ âĢĭ Ġ យ ង់ ឃ ្ន ង់ Ġ រ ប ស់ ប ន ប្រ ល័យ ព ូ ជ សា ស នា Ġ ប៉ ុល ព ត Ġ ដ ែល បាន ធ ្វ ើ ទុក្ខ ប ុក មេ ្ ទ ញ មក លើ Ġ ប្រ ជា ជន ខ្ ម ែរ ស្ ល ូត ត្រ ង់ គ្រ ប់ រូប Ġ ហ ល យ ថ ែម ទ ាំង បង ្ខ ំ ឲ្យ ធ ្វ ើក ារ យ៉ាង ធ ្ង ន់ ធ ្ង រ ដូច ស ត ្វ ធាតុ	105	▁តើ អ ត្ថ បទ កា ព្យ ▁មើល ផ ែន ដ ី ខ្ ម ែរ ▁នេះ ន ិយ ាយ ពី អ ្វី ▁	21	▁អត្ថបទ កា ព្យ ▁មើល ផ ែន ដ ី ខ្ ម ែរ ▁នេះ ន ិយ ាយ អ ំព ី អ ំព ើ ឃ ោរ ឃ ៅ ▁យ ង់ ឃ ្ន ង់ ▁របស់ ប ន ប្រ ល័យ ព ូ ជ សា ស នា ▁ប៉ុល ព ត ▁ដែល បាន ធ ្វ ើ ទុក្ខ ប ុក មេ ្ ទ ញ មក លើ ▁ប្រជាជន ខ្ ម ែរ ស ្ល ូត ត្រ ង់ គ្រ ប់ រូប ▁ហ ល យ ថ ែម ទ ាំង បង ្ខ ំ ឲ្យ ធ ្វ ើ ការ យ៉ាង ធ ្ង ន់ ធ ្ង រ ដូច ស ត ្វ ធាតុ	97
ហេតុអ្វី បានជាគេគិតពីឆ្នាំ៥២មក	null	បានជាគេគិតពីឆ្នាំ៥២មក ព្រោះប្រវត្តិសាស្រ្តគេគិតថាតាំងពីមានការកត់ត្រានូវប្រភពឯកសារសរសេរ គឺអក្សរ	null	បានជាគេគិតពីឆ្នាំ៥២មក ព្រោះប្រវត្តិសាស្រ្តគេគិតថាតាំងពីមានការកត់ត្រានូវប្រភពឯកសារសរសេរ គឺអក្សរ	ហេតុ អ ្វី Ġ បាន ជា គ េ គ ិត ពី ឆ្នាំ ៥ ២ មក Ġ	14	បាន ជា គ េ គ ិត ពី ឆ្នាំ ៥ ២ មក Ġ ព្រ ោះ ប្រ វត្ត ិស ាស ្រ ្ត គ េ គ ិត ថា តាំង ពី មាន ការ ក ត់ ត្រា ន ូវ ប្រ ភព ឯក សារ ស រស េរ Ġ គ ឺ អ ក្ស រ	45	▁ហេតុ អ ្វី ▁បានជា គ េ គ ិត ពី ឆ្នាំ ៥ ២ មក ▁	13	▁បានជា គ េ គ ិត ពី ឆ្នាំ ៥ ២ មក ▁ព្រោះ ប្រ វ ត្តិ សា ស្រ ្ត គ េ គ ិត ថា តាំង ពី មាន ការ ក ត់ ត្រា ន ូវ ប្រ ភព ឯក សារ ស រស េរ ▁គឺ អ ក្ស រ	42
តើព្រះអង្គនរោត្តមសីហនុបានប្រកាសថាដូចម្ដេចខ្លះ	null	នៅថ្ងៃទី ១២ ខែមិថុនា ឆ្នាំ ១៩៥៣ នៅខេត្តសៀមរាបព្រះអង្គបានប្រកាសថា ប្រជាជាតិខ្មែរទាំងមូលបានសម្ដែងនូវចិត្តយ៉ាងមោះមុតក្នុងការទាមទារឯករាជ្យពីរយ៉ាងឪ្យដាច់ខាតទោះបីជាបារាំងពុំមានឆន្ទៈក្នុងការប្រគល់ឯករាជ្យឪ្យយើងក៏ដោយ	null	នៅថ្ងៃទី ១២ ខែមិថុនា ឆ្នាំ ១៩៥៣ នៅខេត្តសៀមរាបព្រះអង្គបានប្រកាសថា ប្រជាជាតិខ្មែរទាំងមូលបានសម្ដែងនូវចិត្តយ៉ាងមោះមុតក្នុងការទាមទារឯករាជ្យពីរយ៉ាងឪ្យដាច់ខាតទោះបីជាបារាំងពុំមានឆន្ទៈក្នុងការប្រគល់ឯករាជ្យឪ្យយើងក៏ដោយ	ត ើ ព្រ ះ អង្គ ន រ ោត ្ត ម សី ហ នុ បាន ប្រ កាស ថា ដូច ម្ ដ េច ខ្ ល ះ Ġ	24	នៅ ថ ្ង ៃ ទី Ġ ១ ២ Ġ ខែ ម ិ ថ ុន ា Ġ ឆ្នាំ Ġ ១៩ ៥ ៣ Ġ នៅ ខ េត ្ត ស ៀម រា ប ព្រ ះ អង្គ បាន ប្រ កាស ថា Ġ ប្រ ជា ជាតិ ខ្ ម ែរ ទ ាំង ម ូល បាន សម ្ ដ ែង ន ូវ ចិត្ត យ៉ាង ម ោះ ម ុត ក្នុង ការ ទ ាម ទ ារ ឯក រាជ ្យ ពី រយ ៉ ាង ឪ ្យ ដា ច ់ ខា ត ទ ោះ បី ជា បា រា ំ ង ពុ ំ មាន ឆ ន្ទ ៈ ក្នុង ការ ប្រ គ ល់ ឯក រាជ ្យ ឪ ្យ យ ើង ក ៏ ដោយ	104	▁តើ ព្រ ះ អង្គ ន រ ោ ត្ត ម សី ហ នុ បាន ប្រ កាស ថា ដូច ម្ ដ េច ខ្ ល ះ ▁	23	▁នៅ ថ ្ង ៃ ទី ▁១២ ▁ខែមិថុនា ▁ឆ្នាំ ▁១៩ ៥ ៣ ▁នៅ ខ េ ត្ត ស ៀម រ ាប ព្រ ះ អង្គ បាន ប្រ កាស ថា ▁ប្រជាជាតិ ខ្ ម ែរ ទ ាំង ម ូល បាន ស ម្ ដ ែង ន ូវ ចិត្ត យ៉ាង ម ោះ ម ុត ក្នុង ការ ទ ាម ទ ារ ឯក រាជ ្យ ពី រ យ៉ាង ឪ ្យ ដ ាច់ ខា ត ទ ោះ បី ជា ប ារ ាំង ព ុំ មាន ឆ ន្ទ ៈ ក្នុង ការ ប្រ គ ល់ ឯក រាជ ្យ ឪ ្យ យ ើង ក ៏ ដោយ	93
តើច្បាប់ពាណិជ្ជកម្មអន្តរជាតិបានឆ្លើយ	null	ច្បាប់ពាណិជ្ជកម្មអន្តរជាតិបានឆ្លើយតបទៅនឹងសេចក្តីត្រូវការរបស់អង្គការសហប្រជាជាតិក្នុងការដើរតួយ៉ាងសំខាន់ក្នុងការលុបចោល និងការកាត់បន្ថយឧបត្ថម្ភខាងផ្លូវច្បាប់នៃលំហូរ ពាណិជ្ជកម្មអន្តរជាតិនោះនៅឆ្នាំ ១៩៦៦មហាសន្និបាតរបស់អង្គការអន្តរជាតិ បានបង្កើតគណៈកម្មការច្បាប់ពាណិជ្ជកម្មអន្តរជាតិមួយរបស់អង្គការសហប្រជាជាតិ UNCITRAL United Nations Commission on International Trade Law គណៈកម្មនេះបង្កើតឡើងសម្រាប់ភាពសុខដុមរម្យនាភាពរីកចម្រើន និងការរួបរួមគ្នាក្នុងច្បាប់ពាណិជ្ជកម្មអន្តរជាតិ គណៈកម្មការនេះចូលរួមដោយប្រទេសចំនួន៣៦ហើយសមាជិករបស់ខ្លួនតំណាងឲ្យភូមិសាស្រ្តតំបន់ផ្សេងៗ គ្នានិងតំណាងឲ្យប្រព័ន្ធសេដ្ឋកិច្ចនិងផ្នែកច្បាប់សំខាន់ៗនៅលើពិភពលោក គណៈកម្មការនេះធ្វើរបាយការណ៍ដាក់ជូនមហាសន្និបាតរបស់អង្គការសហប្រជាជាតិជារៀងរាល់ឆ្នាំ និងផ្ញើររបាយការណ៍នេះជូនកិច្ចប្រជុំរបស់អង្គការសហប្រជាជាតិស្តីពីពាណិជ្ជកម្មនិងការអភិវឌ្ឍន៍	null	ច្បាប់ពាណិជ្ជកម្មអន្តរជាតិបានឆ្លើយតបទៅនឹងសេចក្តីត្រូវការរបស់អង្គការសហប្រជាជាតិក្នុងការដើរតួយ៉ាងសំខាន់ក្នុងការលុបចោល និងការកាត់បន្ថយឧបត្ថម្ភខាងផ្លូវច្បាប់នៃលំហូរ ពាណិជ្ជកម្មអន្តរជាតិនោះនៅឆ្នាំ ១៩៦៦មហាសន្និបាតរបស់អង្គការអន្តរជាតិ បានបង្កើតគណៈកម្មការច្បាប់ពាណិជ្ជកម្មអន្តរជាតិមួយរបស់អង្គការសហប្រជាជាតិ UNCITRAL United Nations Commission on International Trade Law គណៈកម្មនេះបង្កើតឡើងសម្រាប់ភាពសុខដុមរម្យនាភាពរីកចម្រើន និងការរួបរួមគ្នាក្នុងច្បាប់ពាណិជ្ជកម្មអន្តរជាតិ គណៈកម្មការនេះចូលរួមដោយប្រទេសចំនួន៣៦ហើយសមាជិករបស់ខ្លួនតំណាងឲ្យភូមិសាស្រ្តតំបន់ផ្សេងៗ គ្នានិងតំណាងឲ្យប្រព័ន្ធសេដ្ឋកិច្ចនិងផ្នែកច្បាប់សំខាន់ៗនៅលើពិភពលោក គណៈកម្មការនេះធ្វើរបាយការណ៍ដាក់ជូនមហាសន្និបាតរបស់អង្គការសហប្រជាជាតិជារៀងរាល់ឆ្នាំ និងផ្ញើររបាយការណ៍នេះជូនកិច្ចប្រជុំរបស់អង្គការសហប្រជាជាតិស្តីពីពាណិជ្ជកម្មនិងការអភិវឌ្ឍន៍	ត ើ ច្ បា ប់ ពា ណ ិ ជ្ជ កម្ម អ ន្ត រ ជាតិ បាន ឆ្ លើ យ Ġ	18	ច្ បា ប់ ពា ណ ិ ជ្ជ កម្ម អ ន្ត រ ជាតិ បាន ឆ្ លើ យ ត បទ ៅ នឹង សេ ច ក្តី ត្រូវ ការ រ ប ស់ អង្គ ការ ស ហ ប្រ ជា ជាតិ ក្នុង ការ ដ ើរ ត ួយ ៉ ាង សំ ខា ន់ ក្នុង ការ ល ុប ចោល Ġ និង ការ កាត់ បន្ថយ ឧ ប ត្ថ ម្ភ ខា ង ផ្ល ូវ ច្ បា ប់ នៃ លំ ហ ូរ Ġ ពា ណ ិ ជ្ជ កម្ម អ ន្ត រ ជាតិ ន ោះ នៅ ឆ្នាំ Ġ ១៩ ៦ ៦ ម ហា ស ន្ន ិប ាត រ ប ស់ អង្គ ការ អ ន្ត រ ជាតិ ĠÂł បាន បង ្ក ើត គ ណៈ កម្ម ការ ច្ បា ប់ ពា ណ ិ ជ្ជ កម្ម អ ន្ត រ ជាតិ មួយ រ ប ស់ អង្គ ការ ស ហ ប្រ ជា ជាតិ ĠUNC IT RAL ĠUnited ĠNations ĠCommission Ġon ĠInternational ĠTrade ĠLaw Ġ គ ណៈ កម្ម នេះ បង ្ក ើត ឡើង សម ្រា ប់ ភាព សុខ ដ ុម រម្យ នា ភាព រី ក ចម្រ ើន Ġ និង ការ រ ួ បរ ួ âĢĭ ម គ្នា ក្នុង ច្ បា ប់ ពា ណ ិ ជ្ជ កម្ម អ ន្ត រ ជាតិ Ġ គ ណៈ កម្ម ការ នេះ ចូល រួម ដោយ ប្រ ទេស ចំ ន ួន ៣ ៦ ហើយ សម ា ជ ិក រ ប ស់ ខ្លួន ត ំណ ាង ឲ្យ ភ ូម ិស ាស ្រ ្ត ត ំ ប ន់ ផ្ សេ ង ៗ Ġ គ្នា និង ត ំណ ាង ឲ្យ ប្រ ព ័ន ្ ធ សេ ដ្ឋ កិច្ច និង ផ្ ន ែក ច្ បា ប់ សំ ខា ន់ ៗ នៅ លើ ពិ ភព លោក Ġ គ ណៈ កម្ម ការ នេះ ធ ្វ ើរ បា យក ារ ណ៍ ដា ក់ ជ ូន ម ហា ស ន្ន ិប ាត រ ប ស់ អង្គ ការ ស ហ ប្រ ជា ជាតិ ជា រ ៀង រា ល់ ឆ្នាំ Ġ និង ផ្ ញ ើរ រ បា យក ារ ណ៍ នេះ ជ ូន កិច្ច ប្រជុំ រ ប ស់ អង្គ ការ ស ហ ប្រ ជា ជាតិ ស្ត ី ពី ពា ណ ិ ជ្ជ កម្ម និង ការ អភិវឌ្ឍ ន៍	321	▁តើ ច ្ប ាប់ ពា ណ ិ ជ្ជ កម្ម អ ន្ត រ ជាតិ បាន ឆ្ ល ើយ ▁	17	▁ច្បាប់ ពា ណ ិ ជ្ជ កម្ម អ ន្ត រ ជាតិ បាន ឆ្ ល ើយ ត ប ទៅ នឹង ស េច ក្តី ត្រូវ ការ រ ប ស់ អង្គ ការ ស ហ ប្រ ជា ជាតិ ក្នុង ការ ដ ើរ ត ួ យ៉ាង សំ ខ ាន់ ក្នុង ការ ល ុប ចោល ▁និង ការ កាត់ បន្ថយ ឧ ប ត្ថ ម្ភ ខា ង ផ្ល ូវ ច ្ប ាប់ នៃ លំ ហ ូរ ▁ពាណិជ្ជកម្ម អ ន្ត រ ជាតិ ន ោះ នៅ ឆ្នាំ ▁១៩ ៦ ៦ ម ហា ស ន្ន ិប ាត រ ប ស់ អង្គ ការ អ ន្ត រ ជាតិ ▁បាន ប ង្ក ើត គ ណៈ កម្ម ការ ច ្ប ាប់ ពា ណ ិ ជ្ជ កម្ម អ ន្ត រ ជាតិ មួយ រ ប ស់ អង្គ ការ ស ហ ប្រ ជា ជាតិ ▁UN CI TRA L ▁United ▁Nations ▁Commission ▁on ▁International ▁Trade ▁Law ▁គណៈ កម្ម នេះ ប ង្ក ើត ឡើង ស ម្រ ាប់ ភាព សុខ ដ ុម រម្យ នា ភាព រី ក ចម្រ ើន ▁និង ការ រ ួ បរ ួ ▁ម គ្នា ក្នុង ច ្ប ាប់ ពា ណ ិ ជ្ជ កម្ម អ ន្ត រ ជាតិ ▁គណៈកម្មការ នេះ ចូល រួម ដោយ ប្រ ទេស ចំ ន ួន ៣ ៦ ហើយ ស មា ជ ិក រ ប ស់ ខ្លួន ត ំណ ាង ឲ្យ ភ ូម ិ សា ស្រ ្ត ត ំ ប ន់ ផ្ ស េង ៗ ▁គ្នា និង ត ំណ ាង ឲ្យ ប្រ ព ័ ន្ធ សេ ដ្ឋ កិច្ច និង ផ្ ន ែក ច ្ប ាប់ សំ ខ ាន់ ៗ នៅ លើ ពិ ភព លោក ▁គណៈកម្មការ នេះ ធ ្វ ើរ ប ាយ ការណ៍ ដ ាក់ ជ ូន ម ហា ស ន្ន ិប ាត រ ប ស់ អង្គ ការ ស ហ ប្រ ជា ជាតិ ជា រ ៀង រ ាល់ ឆ្នាំ ▁និង ផ្ ញ ើរ រ ប ាយ ការណ៍ នេះ ជ ូន កិច្ច ប្រជុំ រ ប ស់ អង្គ ការ ស ហ ប្រ ជា ជាតិ ស្ត ី ពី ពា ណ ិ ជ្ជ កម្ម និង ការ អភិវឌ្ឍ ន៍	304
តើសហរដ្ឋអាមេរិកអនុវត្តនយោបាយដូចម្តេចខ្លះ មកលើប្រទេសជប៉ុន បន្ទាប់ពីប្រទេស ប្រទេសចិនប្រកាន់របបកុំមុយនីស្ត	null	បន្ទាប់ពីចិនប្រកាន់របបកុំមុយនីស្ត សរអ អនុវត្តនយោបាយលើប្រទេសជប៉ុនដូចជា ប្រគល់ឯករាជ្យពេញលេញឲ្យជប៉ុន តាមរយៈសន្ធិសញ្ញាសាន់ប្រាន់ស៊ីស្កូ ថ្ងៃទី ៨ សីហា ឆ្នាំ ១៩៥១ អាមេរិកអាចបន្តកាន់កាប់ជប៉ុនបានយូរអង្វែង រួមទាំងការដាក់មូលដ្ឋានយោធានៅទីនោះ តាមរយៈសន្ធិសញ្ញា សន្តិសុខជប៉ុន អាមេរិក ជួយអភិវឌ្ឍន៍សេដ្ឋកិច្ចជប៉ុនអោយរីកចំរើន	null	បន្ទាប់ពីចិនប្រកាន់របបកុំមុយនីស្ត សរអ អនុវត្តនយោបាយលើប្រទេសជប៉ុនដូចជា ប្រគល់ឯករាជ្យពេញលេញឲ្យជប៉ុន តាមរយៈសន្ធិសញ្ញាសាន់ប្រាន់ស៊ីស្កូ ថ្ងៃទី ៨ សីហា ឆ្នាំ ១៩៥១ អាមេរិកអាចបន្តកាន់កាប់ជប៉ុនបានយូរអង្វែង រួមទាំងការដាក់មូលដ្ឋានយោធានៅទីនោះ តាមរយៈសន្ធិសញ្ញា សន្តិសុខជប៉ុន អាមេរិក ជួយអភិវឌ្ឍន៍សេដ្ឋកិច្ចជប៉ុនអោយរីកចំរើន	ត ើស ហ រដ្ឋ អា មេ រិក អនុ វត្ត ន យោ បា យ ដូច ម្ ត េច ខ្ ល ះ Ġ មក លើ ប្រ ទេស ជ ប៉ ុន Ġ បន្ទាប់ ពី ប្រ ទេស Ġ ប្រ ទេស ច ិន ប្រ កាន់ រ ប ប ក ុំ ម ុយ នី ស្ត Ġ	46	បន្ទាប់ ពី ច ិន ប្រ កាន់ រ ប ប ក ុំ ម ុយ នី ស្ត Ġ ស រ អ Ġ អនុ វត្ត ន យោ បា យ លើ ប្រ ទេស ជ ប៉ ុន ដូច ជា Ġ ប្រ គ ល់ ឯក រាជ ្យ ព េញ ល េញ ឲ្យ ជ ប៉ ុន Ġ តា ម រយ ៈ ស ន្ធ ិស ញ្ញា សា ន់ ប្រា ន់ ស៊ី ស្ កូ Ġ ថ ្ង ៃ ទី Ġ ៨ âĢĭ Ġ សី ហា Ġ ឆ្នាំ Ġ ១៩ ៥ ១ Ġ អា មេ រិក អា ច ប ន្ត កាន់ កា ប់ ជ ប៉ ុន បាន យ ូរ អ ង ្វ ែង Ġ រួម ទ ាំង ការ ដា ក់ ម ូល ដ្ឋាន យោ ធាន ៅ ទី ន ោះ Ġ តា ម រយ ៈ ស ន្ធ ិស ញ្ញា Ġ ស ន្ត ិស ុ ខ ជ ប៉ ុន Ġ អា មេ រិក Ġ ជ ួយ អភិវឌ្ឍ ន៍ សេ ដ្ឋ កិច្ច ជ ប៉ ុន អោយ រី ក ចំ រ ើន	142	▁តើ ស ហ រដ្ឋ អា មេ រិក អនុ វត្ត ន យោ ប ាយ ដូច ម ្ត េច ខ្ ល ះ ▁មក លើ ប្រ ទេស ជ ប៉ ុន ▁បន្ទាប់ពី ប្រ ទេស ▁ប្រទេស ច ិន ប្រ កាន់ រ ប ប ក ុំ ម ុយ នី ស្ត ▁	44	▁បន្ទាប់ពី ច ិន ប្រ កាន់ រ ប ប ក ុំ ម ុយ នី ស្ត ▁ស រ អ ▁អនុវត្ត ន យោ ប ាយ លើ ប្រ ទេស ជ ប៉ ុន ដូច ជា ▁ប្រគល់ ឯក រាជ ្យ ព េញ ល េញ ឲ្យ ជ ប៉ ុន ▁តាមរយៈ ស ន្ធ ិស ញ្ញា ស ាន់ ប្រ ាន់ ស៊ី ស្ កូ ▁ថ្ងៃទី ▁៨ ▁សីហា ▁ឆ្នាំ ▁១៩ ៥ ១ ▁អាមេរិក អា ច ប ន្ត កាន់ ក ាប់ ជ ប៉ ុន បាន យ ូរ អ ង ្វ ែង ▁រួមទាំង ការ ដ ាក់ ម ូល ដ្ឋាន យោ ធាន ៅ ទី ន ោះ ▁តាមរយៈ ស ន្ធ ិស ញ្ញា ▁សន្តិសុខ ជ ប៉ ុន ▁អាមេរិក ▁ជួយ អភិវឌ្ឍ ន៍ សេ ដ្ឋ កិច្ច ជ ប៉ ុន អោយ រី ក ចំ រ ើន	117
តើកត្តាអ្វីខ្លះដែលធ្វើឲ្យអាឡឺម៉ង់បង្រួបបង្រួមគ្នាវិញ នៅថ្ងៃខែឆ្នាំណា	null	អាឡឺម៉ង់បានរួបរួមគ្នាវិញនៅថ្ងៃទី១២ កញ្ញា ១៩៩០ ដោយសារកត្តាមួយចំនួនដូចជាសហភាពសូវៀតពុំមានលទ្ធភាពជួយដល់អាឡឺម៉ង់ខាងកើតទៀត ដោយសារមានវិបត្តិសេដ្ឋកិច្ចធ្ងន់ធ្ងរការដួលរលំសហភាពសូវៀតប្រទេសមហាអំណាចបានយល់ព្រមដោះលែងប្រទេសអាឡឺម៉ង់ឲ្យមានសេរីភាព	null	អាឡឺម៉ង់បានរួបរួមគ្នាវិញនៅថ្ងៃទី១២ កញ្ញា ១៩៩០ ដោយសារកត្តាមួយចំនួនដូចជាសហភាពសូវៀតពុំមានលទ្ធភាពជួយដល់អាឡឺម៉ង់ខាងកើតទៀត ដោយសារមានវិបត្តិសេដ្ឋកិច្ចធ្ងន់ធ្ងរការដួលរលំសហភាពសូវៀតប្រទេសមហាអំណាចបានយល់ព្រមដោះលែងប្រទេសអាឡឺម៉ង់ឲ្យមានសេរីភាព	ត ើក ត្ត ា អ ្វី ខ្ ល ះ ដ ែល ធ ្វ ើ ឲ្យ អា ឡ ឺ ម៉ង់ បង ្រ ួ ប បង ្រ ួ ម គ្នា វិញ Ġ នៅ ថ ្ង ៃ ខែ ឆ្នាំ ណា Ġ	36	អា ឡ ឺ ម៉ង់ បាន រ ួ បរ ួ ម គ្នា វិញ នៅ ថ ្ង ៃ ទី១ ២ Ġ ក ញ្ញា Ġ ១៩ ៩០ Ġ ដោយ សារ ក ត្ត ាម ួយ ចំ ន ួន ដូច ជា ស ហ ភាព ស ូវ ៀត ពុ ំ មាន ល ទ្ធ ភាព ជ ួយ ដល់ អា ឡ ឺ ម៉ង់ ខា ង កើត ទៀត Ġ ដោយ សារ មាន វិ ប ត្តិ សេ ដ្ឋ កិច្ច ធ ្ង ន់ ធ ្ង រក ារ ដ ួល រ លំ ស ហ ភាព ស ូវ ៀត ប្រ ទេស ម ហា អ ំណ ា ច បាន យ ល់ ព្រ ម ដ ោះ លែង ប្រ ទេស អា ឡ ឺ ម៉ង់ ឲ្យ មាន សេ រី ភាព	109	▁តើ ក ត្ត ា អ ្វី ខ្ ល ះ ដ ែល ធ ្វ ើ ឲ្យ អា ឡ ឺ ម៉ង់ បង ្រ ួ ប បង ្ រួម គ្នា វិញ ▁នៅ ថ ្ង ៃ ខែ ឆ្នាំ ណា ▁	35	▁អា ឡ ឺ ម៉ង់ បាន រ ួ ប រួម គ្នា វិញ នៅ ថ ្ង ៃ ទី១ ២ ▁កញ្ញា ▁១៩ ៩០ ▁ដោយសារ ក ត្ត ា មួយ ចំ ន ួន ដូច ជា ស ហ ភាព ស ូវ ៀត ព ុំ មាន ល ទ្ធ ភាព ជ ួយ ដល់ អា ឡ ឺ ម៉ង់ ខា ង កើត ទៀត ▁ដោយសារ មាន វិ ប ត្តិ សេ ដ្ឋ កិច្ច ធ ្ង ន់ ធ ្ង រ ការ ដ ួល រ លំ ស ហ ភាព ស ូវ ៀត ប្រ ទេស ម ហា អ ំ ណា ច បាន យ ល់ ព្រ ម ដ ោះ លែង ប្រ ទេស អា ឡ ឺ ម៉ង់ ឲ្យ មាន សេ រី ភាព	105
ខេត្តសៀមរាប មានចំនួនមនុស្សសរុប ៥៦០.៤០៩នាក់ និងមាន ៩៨.៥២១ គ្រួសារ តើក្នុងនោះចែកជា ស្រុក ឃុំ ភូមិប៉ុន្មាន	null	មាន ១២ ស្រុក ១០០ ឃុំ និង ៨៧៥ ភូមិ	null	មាន ១២ ស្រុក ១០០ ឃុំ និង ៨៧៥ ភូមិ	ខ េត ្ត ស ៀម រា ប Ġ មាន ចំ ន ួន ម នុ ស្ស ស រ ុប Ġ ៥ ៦០ . ៤០ ៩ នាក់ Ġ និង មាន Ġ ៩៨ . ៥ ២ ១ Ġ គ្រួសារ Ġ ត ើក ្ន ុង ន ោះ ច ែក ជា Ġ ស្រ ុក Ġ ឃ ុំ Ġ ភ ូម ិប ៉ ុន ្ម ាន Ġ	49	មាន Ġ ១ ២ Ġ ស្រ ុក Ġ ១០ ០ Ġ ឃ ុំ Ġ និង Ġ ៨ ៧ ៥ Ġ ភ ូម ិ	16	▁ខេត្ត ស ៀម រ ាប ▁មាន ចំ ន ួន ម នុ ស្ស ស រ ុប ▁៥ ៦០ . ៤០ ៩ នាក់ ▁និង មាន ▁ ៩៨ . ៥ ២ ១ ▁គ្រួសារ ▁តើ ក្នុង ន ោះ ច ែក ជា ▁ស្រុក ▁ឃុំ ▁ភូមិ ប៉ ុន ្ មាន ▁	41	▁មាន ▁១២ ▁ស្រុក ▁១០០ ▁ឃុំ ▁និង ▁៨ ៧ ៥ ▁ភូមិ	10
ចូរនិយាយពីផ្នែកសុខភាពនៅអាឡឺម៉ងខាងលិចតាមជំរឿនឆ្នាំ ១៩៨៦	null	ផ្នែកសុខភាពអាឡឺម៉ង់ខាងលិចតាមការជំរឿនឆ្នាំ ១៩៨៦ មានដូចតទៅ មនុស្សប្រុសមានអាយុមធ្យម ៧១ ឆ្នាំ មនុស្សស្រីមានអាយុមធ្យម ៧៧ឆ្នាំអត្រាមរណៈរបស់កុមារគឺ ៩ នាក់ក្នុង ១០០០នាក់មានគ្រូពេទ្យទូទាំងប្រទេសសរុបចំនួន ១៥៣៨៩៥ នាក់គ្រូពេទ្យម្នាក់សម្រាប់ប្រជាជន ៣៧៦ នាក់មានទន្ដពេទ្យសរុបចំនួន ៣៤៤១៥នាក់មានឪកាថការីសរុបចំនួន ៣០៨៦៥នាក់ និងគិលានុប្បយិកាសរុបចំនួន ២៦៣៤៣៥ នាក់	null	ផ្នែកសុខភាពអាឡឺម៉ង់ខាងលិចតាមការជំរឿនឆ្នាំ ១៩៨៦ មានដូចតទៅ មនុស្សប្រុសមានអាយុមធ្យម ៧១ ឆ្នាំ មនុស្សស្រីមានអាយុមធ្យម ៧៧ឆ្នាំអត្រាមរណៈរបស់កុមារគឺ ៩ នាក់ក្នុង ១០០០នាក់មានគ្រូពេទ្យទូទាំងប្រទេសសរុបចំនួន ១៥៣៨៩៥ នាក់គ្រូពេទ្យម្នាក់សម្រាប់ប្រជាជន ៣៧៦ នាក់មានទន្ដពេទ្យសរុបចំនួន ៣៤៤១៥នាក់មានឪកាថការីសរុបចំនួន ៣០៨៦៥នាក់ និងគិលានុប្បយិកាសរុបចំនួន ២៦៣៤៣៥ នាក់	ច ូរ និ យា យ ពី ផ្ ន ែក សុខ ភាព នៅ អា ឡ ឺ ម៉ ង ខា ង ល ិច តា ម ជំ រ ឿន ឆ្នាំ Ġ ១៩ ៨ ៦ Ġ	30	ផ្ ន ែក សុខ ភាព អា ឡ ឺ ម៉ង់ ខា ង ល ិច តា មក ារ ជំ រ ឿន ឆ្នាំ Ġ ១៩ ៨ ៦ Ġ មាន ដូច ត ទៅ Ġ ម នុ ស្ស ប្រ ុស មាន អា យ ុម ធ ្យ ម Ġ ៧ ១ Ġ ឆ្នាំ Ġ ម នុ ស្ស ស្រី មាន អា យ ុម ធ ្យ ម Ġ ៧៧ ឆ្នាំ âĢĭ អ ត្រា ម រណៈ រ ប ស់ ក ុម ារ គ ឺ Ġ ៩ Ġ នាក់ ក្នុង Ġ ១០ ០០ នាក់ មាន គ្រ ូ ពេទ្យ ទូ ទ ាំង ប្រ ទេស ស រ ុប ចំ ន ួន Ġ ១ ៥ ៣ ៨ ៩ ៥ Ġ នាក់ គ្រ ូ ពេទ្យ ម្ នាក់ សម ្រា ប់ ប្រ ជា ជន Ġ ៣ ៧៦ Ġ នាក់ មាន ទ ន្ ដ ពេទ្យ ស រ ុប ចំ ន ួន Ġ ៣ ៤ ៤ ១ ៥ នាក់ មាន ឪ កា ថ ការ ី ស រ ុប ចំ ន ួន Ġ ៣០ ៨ ៦ ៥ នាក់ Ġ និង គ ិល ានុ ប្ប យ ិកា ស រ ុប ចំ ន ួន âĢĭ Ġ ២ ៦ ៣ ៤ ៣ ៥ Ġ នាក់	163	▁ចូរ ន ិយ ាយ ពី ផ្ ន ែក សុខ ភាព នៅ អា ឡ ឺ ម៉ ង ខា ង ល ិច ត ាម ជំ រ ឿន ឆ្នាំ ▁១៩ ៨ ៦ ▁	29	▁ផ្នែក សុខ ភាព អា ឡ ឺ ម៉ង់ ខា ង ល ិច ត ាម ការ ជំ រ ឿន ឆ្នាំ ▁១៩ ៨ ៦ ▁មាន ដូច ត ទៅ ▁មនុស្ស ប្រ ុស មាន អ ាយ ុម ធ ្យ ម ▁៧ ១ ▁ឆ្នាំ ▁មនុស្ស ស្រី មាន អ ាយ ុម ធ ្យ ម ▁ ៧៧ ឆ្នាំ ▁អត្រា ម រណៈ រ ប ស់ ក ុម ារ គ ឺ ▁៩ ▁នាក់ ក្នុង ▁១ ០០០ នាក់ មាន គ្រ ូ ពេទ្យ ទូ ទ ាំង ប្រ ទេស ស រ ុប ចំ ន ួន ▁១៥ ៣ ៨ ៩ ៥ ▁នាក់ គ្រ ូ ពេទ្យ ម្ នាក់ ស ម្រ ាប់ ប្រ ជា ជន ▁៣ ៧៦ ▁នាក់ មាន ទ ន្ ដ ពេទ្យ ស រ ុប ចំ ន ួន ▁៣៤ ៤ ១ ៥ នាក់ មាន ឪ កា ថ ការ ី ស រ ុប ចំ ន ួន ▁៣០ ៨ ៦ ៥ នាក់ ▁និង គ ិល ានុ ប្ប យ ិកា ស រ ុប ចំ ន ួន ▁២៦ ៣ ៤ ៣ ៥ ▁នាក់	153
តើជនជាតិភាគតិចអំបូរមនខ្មែរច្រើនរស់នៅឯណា តើក្រុមជនជាតិទាំងនេះមានប្រហែលជាប៉ុន្មានក្រុម ក្រុមជនជាតិធំៗមានជនជាតិណាខ្លះ	null	ជនជាតិភាគតិចអំបូរមនខ្មែរច្រើនរស់នៅតាមបណ្តាខេត្តមួយចំនួននៃប្រទេសកម្ពុជាដូចជាខេត្តព្រះវិហារស្ទឹងត្រែងរតនគីរី មណ្ឌលគីរី ក្រចេះ កំពង់ធំ សៀមរាប ពោធិ៍សាត់ ក្រុមជនជាតិទាំងនេះមាន ប្រហែល ២០ក្រុម ក្រុមជនជាតិធំៗមានព្នង ទំពូន កួយ គ្រឹង ព្រៅ ចារាយ ស្ទៀង កាវែត ពួកគេនិយាយភាសាផ្សេងៗគ្នា	null	ជនជាតិភាគតិចអំបូរមនខ្មែរច្រើនរស់នៅតាមបណ្តាខេត្តមួយចំនួននៃប្រទេសកម្ពុជាដូចជាខេត្តព្រះវិហារស្ទឹងត្រែងរតនគីរី មណ្ឌលគីរី ក្រចេះ កំពង់ធំ សៀមរាប ពោធិ៍សាត់ ក្រុមជនជាតិទាំងនេះមាន ប្រហែល ២០ក្រុម ក្រុមជនជាតិធំៗមានព្នង ទំពូន កួយ គ្រឹង ព្រៅ ចារាយ ស្ទៀង កាវែត ពួកគេនិយាយភាសាផ្សេងៗគ្នា	ត ើ ជន ជាតិ ភាគ តិ ច អ ំ បូ រ ម ន ខ្ ម ែរ ច្ រ ើន រស់ នៅ ឯ ណា Ġ ត ើក ្រ ុម ជន ជាតិ ទ ាំង នេះ មាន ប្រ ហ ែល ជា ប៉ ុន ្ម ាន ក្រុម Ġ ក្រុម ជន ជាតិ ធ ំ ៗ មាន ជន ជាតិ ណា ខ្ ល ះ ĠâĢĭ Ġ	55	ជន ជាតិ ភាគ តិ ច អ ំ បូ រ ម ន ខ្ ម ែរ ច្ រ ើន រស់ នៅ តា ម បណ្ត ា ខ េត ្ត មួយ ចំ ន ួន នៃ ប្រ ទេស ក ម្ព ុ ជា ដូច ជា ខ េត ្ត ព្រ ះ វិ ហា រស ្ ទ ឹង ត្រ ែង រ ត ន គី រី Ġ ម ណ្ឌ ល គី រី Ġ ក្រ ច េះ Ġ កំ ព ង់ ធ ំ Ġ ស ៀម រា ប Ġ ព ោ ធិ ៍ សា ត់ Ġ ក្រុម ជន ជាតិ ទ ាំង នេះ មាន Ġ ប្រ ហ ែល Ġ ២០ ក្រុម Ġ ក្រុម ជន ជាតិ ធ ំ ៗ មាន ព្ ន ង Ġ ទំ ព ូន Ġ ក ួយ Ġ គ្រ ឹង Ġ ព្រ ៅ Ġ ចារ ាយ Ġ ស្ទ ៀង Ġ កា វ ែត Ġ ព ួ ក គ េន ិយ ាយ ភា សា ផ្ សេ ង ៗ គ្នា	132	▁តើ ជន ជាតិ ភាគ ត ិច អ ំ ប ូរ ម ន ខ្ ម ែរ ច ្រ ើន រស់ នៅ ឯ ណា ▁តើ ក្រុម ជន ជាតិ ទ ាំង នេះ មាន ប្រ ហ ែល ជា ប៉ ុន ្ មាន ក្រុម ▁ក្រុម ជន ជាតិ ធ ំ ៗ មាន ជន ជាតិ ណា ខ្ ល ះ ▁	52	▁ជនជាតិ ភាគ ត ិច អ ំ ប ូរ ម ន ខ្ ម ែរ ច ្រ ើន រស់ នៅ ត ាម បណ្ត ា ខ េ ត្ត មួយ ចំ ន ួន នៃ ប្រ ទេស ក ម្ព ុ ជា ដូច ជា ខ េ ត្ត ព្រ ះ វិ ហា រ ស្ទ ឹង ត្រ ែង រ ត ន គី រី ▁មណ្ឌល គី រី ▁ក្រចេះ ▁កំពង់ធំ ▁សៀមរាប ▁ពោធិ៍សាត់ ▁ក្រុម ជន ជាតិ ទ ាំង នេះ មាន ▁ប្រហែល ▁២០ ក្រុម ▁ក្រុម ជន ជាតិ ធ ំ ៗ មាន ព ្ន ង ▁ទ ំព ូន ▁ក ួយ ▁គ្រ ឹង ▁ព្រ ៅ ▁ចារ ាយ ▁ស្ទ ៀង ▁កា វ ែត ▁ពួកគេ ន ិយ ាយ ភា សា ផ្ ស េង ៗ គ្នា	109
តើស្ពានអាកាសដែលជាកិត្តិយសប្រវត្តិសាស្រ្តដំបូងរបស់ព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា ត្រូវបានសម្ពោធឱ្យប្រើប្រាស់នៅថ្ងៃខែឆ្នាំណា ចូររៀបរាប់ពីសណ្ឋាននៃស្ពាននេះ	null	ស្ពានអាកាសដែលជាកិត្តិយសប្រវត្តិសាស្រ្តដំបូងរបស់ព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា ត្រូវបានសម្ពោធឱ្យប្រើប្រាស់នៅថ្ងៃ ២៤ ខែ មិថុនា ឆ្នាំ ២០១០ វេលាម៉ោង ៨ព្រឹក ក្រោមអធិបតីភាពដ៏ខ្ពង់ខ្ពស់របស់សម្តេចអគ្គសេនាបតីតេជោ ហ៊ុន សែន និងលោកជំទាវបណ្ឌិតស្ពាននេះចាប់កសាងនៅថ្ងៃទី ២៧ ខែ ឧសភា ឆ្នាំ ២០០៩បញ្ចប់ជាស្ថាពរនៅថ្ងៃទី ២៧ ខែ ឧសភា ឆ្នាំ ២០១០ចំណាយថវិកាអស់ ៦៤៤ ២១៦ ប្រវែងបណ្តោយស្ពាន ៣០៨ ម៉ែត្រ កម្ពស់ ៥m ២០cm អាចទ្រទម្ងន់បាន២៥	null	ស្ពានអាកាសដែលជាកិត្តិយសប្រវត្តិសាស្រ្តដំបូងរបស់ព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា ត្រូវបានសម្ពោធឱ្យប្រើប្រាស់នៅថ្ងៃ ២៤ ខែ មិថុនា ឆ្នាំ ២០១០ វេលាម៉ោង ៨ព្រឹក ក្រោមអធិបតីភាពដ៏ខ្ពង់ខ្ពស់របស់សម្តេចអគ្គសេនាបតីតេជោ ហ៊ុន សែន និងលោកជំទាវបណ្ឌិតស្ពាននេះចាប់កសាងនៅថ្ងៃទី ២៧ ខែ ឧសភា ឆ្នាំ ២០០៩បញ្ចប់ជាស្ថាពរនៅថ្ងៃទី ២៧ ខែ ឧសភា ឆ្នាំ ២០១០ចំណាយថវិកាអស់ ៦៤៤ ២១៦ ប្រវែងបណ្តោយស្ពាន ៣០៨ ម៉ែត្រ កម្ពស់ ៥m ២០cm អាចទ្រទម្ងន់បាន២៥	ត ើស ្ ពា ន អា កាស ដ ែល ជា ក ិត្ត ិយ ស ប្រ វត្ត ិស ាស ្រ ្ត ដំ បូ ង រ ប ស់ ព្រ ះ រាជ ា ណា ច ក្រ ក ម្ព ុ ជា Ġ ត្រូវ បាន សម ្ ព ោ ធ ឱ្យ ប្រ ើប ្រា ស់ នៅ ថ ្ង ៃ ខែ ឆ្នាំ ណា Ġ ច ូរ រ ៀប រា ប់ ពី ស ណ ្ឋ ាន នៃ ស្ព ាន នេះ Ġ	71	ស្ព ាន អា កាស ដ ែល ជា ក ិត្ត ិយ ស ប្រ វត្ត ិស ាស ្រ ្ត ដំ បូ ង រ ប ស់ ព្រ ះ រាជ ា ណា ច ក្រ ក ម្ព ុ ជា Ġ ត្រូវ បាន សម ្ ព ោ ធ ឱ្យ ប្រ ើប ្រា ស់ នៅ ថ ្ង ៃ Ġ ២ ៤ Ġ ខែ Ġ ម ិ ថ ុន ា Ġ ឆ្នាំ Ġ ២០ ១០ Ġ វេ លា ម៉ ោង Ġ ៨ ព្រឹក Ġ ក្រោម អ ធិ បតី ភាព ដ ៏ ខ្ ព ង់ ខ្ ព ស់ រ ប ស់ សម ្ត េច អ គ្គ សេ នា បតី ត េ ជ ោ Ġ ហ៊ ុន Ġ សែន Ġ និង លោក ជំ ទ ាវ បណ្ឌិត ស្ព ាន នេះ ច ាប់ ក សា ង នៅ ថ ្ង ៃ ទី Ġ ២ ៧ Ġ ខែ Ġ ឧ ស ភា Ġ ឆ្នាំ Ġ ២០ ០ ៩ បញ្ច ប់ ជា ស្ ថា ពរ នៅ ថ ្ង ៃ ទី Ġ ២ ៧ Ġ ខែ Ġ ឧ ស ភា Ġ ឆ្នាំ Ġ ២០ ១០ ចំ ណា យ ថ វិ កា អ ស់ Ġ ៦ ៤ ៤ Ġ ២ ១ ៦ Ġ ប្រ វ ែង បណ្ត ោយ ស្ព ាន Ġ ៣០ ៨ Ġ ម៉ែត្រ Ġ ក ម្ព ស់ Ġ ៥ m Ġ ២០ cm Ġ អា ច ទ្រ ទ ម្ ង ន់ បាន ២៥	185	▁តើ ស្ព ាន អា កាស ដ ែល ជា ក ិត្ត ិយ ស ប្រ វ ត្តិ សា ស្រ ្ត ដំ បូ ង រ ប ស់ ព្រ ះ រាជ ា ណា ច ក្រ ក ម្ព ុ ជា ▁ត្រូវបាន ស ម្ព ោ ធ ឱ្យ ប្រ ើ ប្រ ាស់ នៅ ថ ្ង ៃ ខែ ឆ្នាំ ណា ▁ចូរ រ ៀប រ ាប់ ពី ស ណ ្ឋ ាន នៃ ស្ព ាន នេះ ▁	66	▁ស្ពាន អា កាស ដ ែល ជា ក ិត្ត ិយ ស ប្រ វ ត្តិ សា ស្រ ្ត ដំ បូ ង រ ប ស់ ព្រ ះ រាជ ា ណា ច ក្រ ក ម្ព ុ ជា ▁ត្រូវបាន ស ម្ព ោ ធ ឱ្យ ប្រ ើ ប្រ ាស់ នៅ ថ ្ង ៃ ▁២៤ ▁ខែ ▁មិថុនា ▁ឆ្នាំ ▁២០១០ ▁វេលា ម៉ ោង ▁៨ ព្រឹក ▁ក្រោម អ ធិ បតី ភាព ដ ៏ ខ្ ព ង់ ខ្ ព ស់ រ ប ស់ សម ្ត េច អ គ្គ សេ នា បតី ត េ ជ ោ ▁ហ៊ុន ▁សែន ▁និង លោក ជំ ទ ាវ បណ្ឌិត ស្ព ាន នេះ ច ាប់ ក សា ង នៅ ថ ្ង ៃ ទី ▁២៧ ▁ខែ ▁ឧសភា ▁ឆ្នាំ ▁២០០៩ បញ្ច ប់ ជា ស្ ថា ពរ នៅ ថ ្ង ៃ ទី ▁២៧ ▁ខែ ▁ឧសភា ▁ឆ្នាំ ▁២០១០ ច ំណ ាយ ថ វ ិកា អ ស់ ▁៦ ៤ ៤ ▁២១ ៦ ▁ប្រវែង បណ្ត ោយ ស្ព ាន ▁៣០ ៨ ▁ម៉ែត្រ ▁កម្ពស់ ▁៥ m ▁២០ cm ▁អាច ទ្រ ទ ម្ ង ន់ បាន ២៥	159
តើអ្នកយល់ដូចម្ដេចចំពោះ ប្រពៃណីរៀបមង្គលការ របស់ដូនតាយើង	null	ចំពោះ ប្រពៃណីរៀបមង្គលការ របស់ដូនតាយើង ខ្ញុំយល់ថា ជាពិធីមួយដ៏សំខាន់ ដែលបង្ហាញ ពីទំនៀមទំលាប់របស់ខ្មែរ ក្នុងការផ្គុំកូនប្រុសស្រី ឲ្យមានគូរស្រកដើម្បីបន្តពូជពង្សវង្សត្រកូលតទៅ	null	ចំពោះ ប្រពៃណីរៀបមង្គលការ របស់ដូនតាយើង ខ្ញុំយល់ថា ជាពិធីមួយដ៏សំខាន់ ដែលបង្ហាញ ពីទំនៀមទំលាប់របស់ខ្មែរ ក្នុងការផ្គុំកូនប្រុសស្រី ឲ្យមានគូរស្រកដើម្បីបន្តពូជពង្សវង្សត្រកូលតទៅ	ត ើ អ្នក យ ល់ ដូច ម្ ដ េច ចំ ព ោះ Ġ ប្រ ព ៃ ណី រ ៀប ម ង្គ ល ការ Ġ រ ប ស់ ដ ូន តា យ ើង ĠĠ	30	ចំ ព ោះ Ġ ប្រ ព ៃ ណី រ ៀប ម ង្គ ល ការ Ġ រ ប ស់ ដ ូន តា យ ើង Ġ ខ្ ញ ុំ យ ល់ ថា Ġ ជា ពិ ធី មួយ ដ ៏ សំ ខា ន់ Ġ ដ ែល បង ្ហ ាញ Ġ ពី ទំ ន ៀម ទំ លា ប់ រ ប ស់ ខ្ ម ែរ Ġ ក្នុង ការ ផ្ គ ុំ កូ ន ប្រ ុស ស្រី Ġ ឲ្យ មាន គូ រស ្រ ក ដើម ្ប ី ប ន្ត ព ូ ជ ព ង្ស វង្ស ត្រ កូ ល ត ទៅ	86	▁តើ អ្នក យ ល់ ដូច ម្ ដ េច ច ំព ោះ ▁ប្រពៃណី រ ៀប ម ង្គ ល ការ ▁របស់ ដ ូន ត ាយ ើង ▁	24	▁ចំពោះ ▁ប្រពៃណី រ ៀប ម ង្គ ល ការ ▁របស់ ដ ូន ត ាយ ើង ▁ខ្ញុំ យ ល់ ថា ▁ជា ពិ ធី មួយ ដ ៏ សំ ខ ាន់ ▁ដែល ប ង្ហ ាញ ▁ពី ទំ ន ៀម ទំ ល ាប់ រ ប ស់ ខ្ ម ែរ ▁ក្នុង ការ ផ្ គ ុំ ក ូន ប្រ ុស ស្រី ▁ឲ្យ មាន គ ូរ ស្រ ក ដើម ្ប ី ប ន្ត ព ូ ជ ព ង្ស វង្ស ត្រ ក ូល ត ទៅ	76
តើចំណុចសុវត្ថិភាពយានយន្តមានប៉ុន្មាន អ្វីខ្លះ	null	ចំណុចសុវត្ថិភាពយានយន្តមាន៤ចំណុចគឹកង់ចង្កូតហ្រ្វាំងចង្កៀង	null	ចំណុចសុវត្ថិភាពយានយន្តមាន៤ចំណុចគឹកង់ចង្កូតហ្រ្វាំងចង្កៀង	ត ើ ចំណុច សុ វ ត្ថ ិ ភាព យា ន យ ន្ត មាន ប៉ ុន ្ម ាន Ġ អ ្វី ខ្ ល ះ Ġ	22	ចំណុច សុ វ ត្ថ ិ ភាព យា ន យ ន្ត មាន ៤ ចំណុច គ ឹក ង់ ច ង្ក ូត ហ ្រ ្វា ំ ង ច ង្ក ៀង	27	▁តើ ចំណុច សុ វ ត្ថ ិ ភាព យ ាន យ ន្ត មាន ប៉ ុន ្ មាន ▁អ្វី ខ្ ល ះ ▁	20	▁ចំណុច សុ វ ត្ថ ិ ភាព យ ាន យ ន្ត មាន ៤ ចំណុច គ ឹក ង់ ច ង្ក ូត ហ ្រ ្វ ាំង ច ង្ក ៀង	26

Subsets and Splits

No community queries yet

The top public SQL queries from the community will appear here once available.