Datasets:
clui
/
it-pl

Dataset card Data Studio Files
xet
 Community
1
it
stringlengths
2
914
pl
stringlengths
1
915
Ora questo è soltanto un singolo interruttore e ne avremmo bisogno di mezzo miliardo per un computer , quindi c' è ancora molta strada da fare .
To tylko jeden łącznik , a komputer potrzebuje miliarda , więc to nie koniec .
Ma è davvero incoraggiante dato che gli origami possono sistemare al posto giusto parti che sono un decimo più piccole di quelle in un normale computer .
Ale to bardzo obiecujące , bo origami układa części wielkości jednej dziesiątej tych w komputerze .
Quindi è molto promettente per la costruzione di computer miniaturizzati .
Będzie można tworzyć bardzo małe komputery .
Ora vorrei tornare al compilatore .
Wróćmy do kwestii kompilatora .
L' origami di DNA è la dimostrazione che il compilatore funziona davvero .
Origami DNA to dowód , że kompilator działa .
Quindi , si inizia con qualche oggetto nel computer .
Zaczynamy w komputerze ,
Si scrive una descrizione di alto livello del programma , una descrizione di alto livello dell' origami .
od programu w języku wysokiego poziomu , opisującego origami .
Lo si può poi compilare in molecole , mandarlo ad un sintetizzatore e funziona davvero .
Kompilator prowadzi do cząsteczek , można je syntezować . Kompilator prowadzi do cząsteczek , można je syntezować .
E un' azienda ha scritto un bel programma molto meglio del mio codice che era piuttosto orribile , che ci permette di fare tutto questo in modo efficace attraverso una progettazione grafica computerizzata .
W programie stworzonym niedawno przez pewną firmę , lepszym niż mój brzydki kod , robi się za pomocą miłego , wizualnego interfejsu. robi się za pomocą miłego , wizualnego interfejsu .
A questo punto vi potreste chiedere : perché gli origami di DNA non sono la fine della storia ?
Ale dlaczego origami DNA nam nie wystarczy ? Ale dlaczego origami DNA nam nie wystarczy ?
" Avendo il compilatore molecolare si può fare ciò che si vuole " .
Mamy przecież komputer molekularny .
Il fatto è che il procedimento non è scalabile .
Otóż ograniczeniem jest skala .
Quindi se vogliamo costruire un essere umano con un origami di DNA il problema è che abbiamo bisogno di un lungo filamento lungo 10 milioni di miliardi di miliardi di basi .
Gdybyśmy chcieli ułożyć człowieka z origami DNA , potrzebowalibyśmy łańcucha o 10 bilionach par. potrzebowalibyśmy łańcucha o 10 bilionach par .
Dato che sarebbero tre anni luce di DNA , non useremo questo metodo .
To długość trzech lat świetlnych , więc nic z tego nie będzie .
Invece passeremo ad un' altra tecnologia chiamata autoassemblaggio algoritmico di tasselli .
Z pomocą przychodzi inna technologia , algorytmiczne samomontowanie płytek .
È stata introdotta da Erik Winfree , e funziona utilizzando tasselli che sono un centesimo delle dimensioni di un origami di DNA .
Pomysłodawcą jest Erik Winfree . Korzysta ona z płytek , które mierzą jedną setną origami DNA . Korzysta ona z płytek , które mierzą jedną setną origami DNA .
Ingrandendo ci sono solo quattro filamenti di DNA su cui ci sono segmentini fatti di un unico filamento che possono legarsi ad altri tasselli se combaciano .
Mamy cztery łańcuchy DNA z pojedynczymi zszywaczami , które łączą się z odpowiednimi płytkami .
Disegnamo questi tasselli come dei quadratini .
Najłatwiej przedstawić te płytki jako kwadraty .
E se guardate alle loro estremità adesive , quei segmentini di DNA , potete vedere che formano una scacchiera .
Przyglądając się miejscom połączeń , widzimy , że tworzą razem układ szachownicy .
Quindi questi tasselli formano una complicata scacchiera che si autoassembla .
Te płytki budują skomplikowaną szachownicę .
E il punto qui , nel caso vi sia sfuggito , è che i tasselli sono una sorta di programma molecolare che possono produrre delle strutture come output .
Jeśli to nie było jasne , płytki stanowią rodzaj programu molekularnego i produkują różne wzory .
E la parte davvero meravigliosa è che ogni programma per computer può essere tradotto in uno di questi programmi a tasselli , in particolare un contatore .
Fascynujące jest to , że każdy program komputerowy można przetłumaczyć na płytki , szczególnie obliczenia .
Quindi possiamo immaginare un insieme di tasselli che quando si assemblano formano un piccolo contatore binario invece di una scacchiera .
Możemy opracować zestaw płytek , które razem utworzą mały licznik binarny , zamiast szachownicy .
In modo da leggere i numeri binari cinque , sei e sette .
Z tego odczytamy zapisane dwójkowo 5 , 6 i 7 .
E per iniziare correttamente questo tipo di computazioni abbiamo bisogno di qualche input , un seme di qualche sorta .
Żeby odpowiednio rozpocząć takie obliczenia , musimy mieć dane wejściowe .
Ad esempio possiamo usare un origami di DNA .
Do tego może służyć origami DNA .
Possiamo codificare il numero 32 sulla destra di un origami di DNA e quando aggiungiamo tasselli che contano , questi iniziano a contare , leggendo quel 32 e si fermeranno a 32 .
Można zapisać numer 32 po prawej stronie origami DNA a po dodaniu płytek odliczających zacznie się odliczanie , liczba 32 zostanie odczytana i proces zatrzyma się na 32 .
Quello che abbiamo fatto è trovare un modo per cui il programma molecolare sappia quando interrompere l' esecuzione .
Innymi słowy , rozwiązaliśmy problem tego , jak zatrzymać program molekularny .
Sa quando smettere di crescere perché sa contare .
Program wie , gdzie się zatrzymać , bo potrafi odliczać .
Sa quanto è grande .
Program wie , gdzie się zatrzymać , bo potrafi odliczać .
Quindi questo risponde al genere di domande di cui parlavo .
To odpowiedź na pierwszy problem , o którym mówiłem .
Non ci dice come facciano i bambini , tuttavia .
Ale ciągle nie wiemy , jak robi to płód .
Ora possiamo utilizzare il contare per ottenere oggetti molto più grandi di quelli possibili con gli origami di DNA .
Dzięki odliczaniu możemy robić większe rzeczy z origami DNA . Dzięki odliczaniu możemy robić większe rzeczy z origami DNA .
Ecco un origami di DNA , quello che possiamo fare è scrivere 32 su entrambi i lati dell' origami di DNA usare il nostro annaffiatoio bagnare con dei tasselli e iniziare a far crescere i tasselli dall' origami fino a creare un quadrato .
Mamy tu origami DNA . Możemy zakodować " 32 " po obu stronach , wziąć konewkę , podlać je płytkami , żeby rosły następne , i stworzyć kwadrat .
Il contatore serve da contorno per poi riempire il quadrato nel mezzo .
Licznik to szablon , na podstawie którego wypełniamy kwadrat środkowy .
Quindi quello che abbiamo fatto è riuscire a costruire qualcosa molto più grande di un origami di DNA combinando origami di DNA e tasselli .
W taki sposób zrobiliśmy z origami DNA coś większego , W taki sposób zrobiliśmy z origami DNA coś większego , łącząc origami z płytkami .
E la cosa interessante è che è anche riprogrammabile .
A to można przeprogramować .
Potremmo cambiare appena un paio di filamenti di DNA in questa rappresentazione binaria e ottenere 96 invece che 32 .
Po zmianie dwóch łańcuchów DNA w odwzorowaniu dwójkowym otrzymujemy 96 , zamiast 32 .
E l' origami resterebbe della stessa dimensione , ma il quadrato che ne risulterebbe sarebbe tre volte più grande .
Wtedy origami DNA ma ten sam rozmiar , ale powstały kwadrat jest trzykrotnie większy .
Quindi questo riassume quello che vi dicevo sullo sviluppo .
To idea rozwoju , o której mówiłem . To idea rozwoju , o której mówiłem .
Abbiamo un programma per computer molto sensibile in cui piccoli cambiamenti , singole minuscole mutazioni , possono portare qualcosa che costruiva un quadrato di una certa misura a costruirne uno molto più grande .
Zaczynamy od programu komputerowego , podatnego na małe zmiany , mutacje , które z programu budującego kwadrat robią coś , co tworzy coś znacznie większego .
Ora , l' utilizzo del contare per costruire questo tipo di oggetti attraverso questo tipo di processi di sviluppo ha anche attinenza con la domanda di Craig Venter .
Wykorzystanie procesów obliczeniowych do tworzenia takich rzeczy w opisanym procesie rozwoju jest istotne także w kontekście pytania Craiga Ventera .
E possiamo chiederci : " quanti filamenti di DNA sono necessari per costruire un quadrato di una data misura ? "
Można zapytać , ilu łańcuchów DNA potrzeba na kwadrat danego rozmiaru ?
Se volessimo costruire un quadrato di dimensione 10 , 100 o 1000 nel caso usassimo soltanto origami di DNA avremmo bisogno di un numero di filamenti che è il quadrato della dimensione del quadrato , quindi avremmo bisogno di cento , diecimila o un milione di filamenti di DNA .
Żeby stworzyć kwadrat o rozmiarze 10 , 100 czy 1000 , używając tylko origami DNA , potrzebowalibyśmy liczby łańcuchów równej kwadratowi rozmiaru tego kwadratu , czyli 100 , 10 000 lub miliona łańcuchów .
Non ce lo possiamo davvero permettere .
Nie możemy sobie na to pozwolić .
Ma se usiamo un po ' di calcolo , cioè degli origami più dei tasselli che contano , allora ci riusciamo usando 100 , 200 o 300 filamenti di DNA .
Ale gdy podeprzemy się obliczeniami , dodając do origami płytki , które umożliwiają obliczenia , wystarczy nam 100 , 200 lub 300 łańcuchów DNA .
Ed ecco che possiamo ridurre esponenzialmente il numero dei filamenti di DNA che utilizziamo se contiamo , se usiamo un po ' di calcolo .
Liczba potrzebnych łańcuchów spada wykładniczo , jeśli wprowadzimy obliczenia .
Quindi calcolare è una strada molto potente per ridurre il numero di molecole di cui abbiamo bisogno per costruire qualcosa , per ridurre la dimensione del genoma che stiamo costruendo .
Dodanie procesów obliczeniowych to skuteczny sposób na obniżenie liczby molekuł koniecznych , by coś zbudować , zmniejszyć rozmiar tworzonego genomu .
E in fine torno a quell' idea un po ' folle dei computer che costruiscono computer .
Wrócę teraz do zwariowanego pomysłu o komputerach budujących komputery .
Se osservate il quadrato che abbiamo costruito con gli origami e i contatori che vi crescono , la sua struttura è esattamente la struttura di cui avete bisogno per costruire una memoria .
Jeśli przyjrzymy się kwadratowi z origami , z którego wyrastają liczniki , powstały wzór to układ potrzebny , by stworzyć pamięć. powstały wzór to układ potrzebny , by stworzyć pamięć .
Quindi se applicate fili e interruttori a quei tasselli , invece che alle graffette , le applicate ai tasselli , allora i tasselli si autoassembleranno in circuiti complessi , nei circuiti de-multiplexer di cui avete bisogno per indirizzare questa memoria .
Więc jeśli dołączymy przewody i łączniki do płytek , zamiast łączyć je z łańcuchami , samoczynne zmontują się złożone obwody , demultiplekser konieczny do dostępu do pamięci .
Ed ecco che potete costruire un circuito complesso se solo usate un po ' di calcolo .
Tak skomplikowany obwód powstaje dzięki obliczeniom .
È un computer molecolare che costruisce un computer elettronico .
Komputer molekularny buduje elektroniczny .
Ora mi chiederete : " quanta strada abbiamo fatto finora ? "
Jak daleko zaszliśmy ?
Questo è quanto abbiamo fatto sperimentalmente lo scorso anno .
Oto , czego dokonaliśmy w zeszłym roku .
Questo è un origami di DNA rettangolare e questi sono dei tasselli che vi crescono accanto .
To prostokąt z origami DNA , wyrastają z niego płytki .
E potete vedere come contano .
Widać , jak liczą .
Uno , due , tre , quattro , cinque , sei , nove , dieci , undici , dodici , diciassette .
Raz , dwa , trzy , cztery , pięć , sześć , dziewięć , 10 , 11 , 12 , 17 .
Ci sono un po ' di errori , ma almeno il conteggio procede .
Są błędy , ale przynajmniej liczby rosną .
( Risate ) Abbiamo avuto quest' idea nove anni fa e la costante di tempo necessaria per sviluppare questo genere di cose è più o meno questa , quindi direi che abbiamo fatto molti progressi .
( Śmiech ) Sam pomysł powstał dziewięć lat temu . Widać , ile to zajmuje czasu , więc uważam , że to wielki postęp .
Abbiamo idee su come correggere gli errori .
Już myślimy , jak naprawić błędy .
E penso che nei prossimi cinque o dieci anni costruiremo i quadrati che ho descritto e forse arriveremo anche ad alcuni di quei circuiti che si autoassemblano .
Myślę , że w ciągu 5-10 lat zrobimy kwadraty , które opisałem , a może nawet samo-montujące się obwody .
Ora , cosa voglio che vi rimanga di questo seminario ?
Jaki jest najważniejszy przekaz tej prelekcji ?
Vorrei che vi ricordiate che per creare forme di vita complesse e diversificate , la vita stessa applica dei processi di calcolo ..
Chciałbym , żebyście zapamiętali , że różnorodne i złożone formy życia powstają dzięki obliczeniom .
E quei calcoli sono in realtà calcoli molecolari , e per capire a fondo tutto ciò , come disse Feynman , per capire davvero qualcosa dobbiamo costruirlo .
Jeśli odbywają się one w komputerach molekularnych , chcemy zbadać ten proces , a jak mówi Feynman , chcemy zbadać ten proces , a jak mówi Feynman , żeby coś zrozumieć , trzeba to zbudować .
Quindi l' idea è di utilizzare molecole per riprodurre tutto , ricostruire tutto dal basso , usando il DNA in modi che la natura non aveva in progetto , usando gli origami di DNA e gli origami di DNA come semi per l' autoassemblaggio algoritmico .
Wykorzystamy cząsteczki , odtworzymy ten mechanizm , zbudujemy od podstaw , używając DNA zupełnie inaczej , niż chce przyroda , używając origami DNA jako podstawy algorytmicznego samo-montażu .
Tutto ciò è davvero entusiasmante , ma quello che vorrei vi ricordaste traendo spunto da alcune di quelle grandi domande , è che la programmazione molecolare non è solo volta a costruire aggeggini
To wszystko wygląda fajnie , ale jak sugerują opisane " wielkie pytania " , ale jak sugerują opisane " wielkie pytania " , w programowaniu molekularnym nie chodzi o gadżeciarstwo .
Non è solo costruire cellulari e circuiti che si autoassemblano .
Nie chodzi tylko o budowanie telefonów i obwodów . Nie chodzi tylko o budowanie telefonów i obwodów .
Piuttosto è prendere l' informatica e considerare le grandi domande sotto una nuova luce , riformulare quelle grandi domande e cercare di capire come il mondo biologico possa produrre queste meraviglie . Grazie .
To nowa informatyka , nowe spojrzenie na wielkie pytania , zadawanie ich w nowej wersji i próba zrozumienia , jak biologia tworzy tyle wspaniałości . Dziękuję .
Sono qui oggi per condividere con voi un viaggio straordinario - un viaggio straordinariamente gratificante , in realtà - che mi ha portato ad addestrare ratti per salvare vite umane individuando mine antiuomo e tubercolosi .
Jestem tu dziś , by podzielić się z wami zdumiewającą opowieścią — zdumiewająco satysfakcjonującą historią , która przywiodła mnie do szkolenia szczurów , do ratowania ludzkiego życia poprzez wykrywanie min lądowych oraz gruźlicy .
Da bambino , avevo due passioni .
Jako dziecko , miałem dwie pasje .
Una era la passione per i roditori .
Jedną z nich było zamiłowanie do gryzoni .
Avevo ogni tipo di ratti , topi , criceti , gerbilli , scoiattoli .
Miałem wszelkie możliwe szczury , myszy , chomiki , myszoskoczki , wiewiórki .
Praticamente tutti . Li allevavo e li vendevo ai negozi di animali .
Wszystko hodowałem i sprzedawałem sklepom ze zwierzętami .
( Risate ) Avevo anche una passione per l' Africa .
( Śmiech ) Pasjonowała mnie też Afryka .
Essendo cresciuto in un ambiente multiculturale , ci capitava di ospitare in casa studenti Africani , e ho appreso le loro storie , con dei background così diversi , della loro dipendenza su conoscenze tecniche , beni e servizi di importazione , della loro esuberante diversità culturale .
Dorastałem w wielokulturowym otoczeniu . Mieszkali z nami w domu afrykańscy studenci . Słyszałem ich historie , o różnorodnych losach , o zależności od sprowadzanej wiedzy specjalistycznej , dóbr i usług , o bujnym zróżnicowaniu kulturowym .
L' Africa per me era davvero affascinante .
Afryka mnie fascynowała .
Sono diventato ingegnere industriale — nel campo dello sviluppo del prodotto — ed ho approfondito la conoscenza delle tecnologie di rilevamento , di fatto le primissime tecnologie specifiche per i paesi in via di sviluppo .
Zostałem inżynierem przemysłowym — inżynierem ds. rozwoju produktów — i skupiłem się na technologiach wykrywania , pierwszych technologiach nadających się dla krajów rozwijających się .
Ho iniziato a lavorare nel settore industriale ma non ero così contento di contribuire al benessere di una società dei consumi attraverso una modalità lineare , dall' estrazione alla manifattura .
Zacząłem pracować w tej branży , ale nie byłem naprawdę szczęśliwy , pracując na rzecz materialistycznego społeczeństwa konsumpcyjnego , w liniowym trybie wydobycia i produkcji .
Ho lasciato il mio lavoro per concentrarmi su un problema reale : le mine antiuomo .
Rzuciłem pracę , by zająć się prawdziwym problemem : minami lądowymi .
Siamo nel ' 95 .
Przenieśmy się teraz do roku ' 95 .
La Principessa Diana annuncia in TV che le mine creano una barriera strutturale per qualsiasi sviluppo , ed è vero .
Księżna Diana stwierdza w telewizji , że miny lądowe tworzą strukturalną barierę dla rozwoju . I tak jest .
Finché esisteranno questi ordigni o il sospetto della loro esistenza , non puoi avventurarti nel territorio .
Póki te urządzenia tam są , lub jest podejrzenie ich obecności , nie można wejść na dany teren .
In effetti fu lanciato un appello mondiale per sviluppare nuovi sistemi sostenibili di rilevamento laddove sono più necessari , ossia principalmente nei Paesi in via di sviluppo .
To był ogólnoświatowy apel o nowe wykrywacze łatwe w utrzymaniu w miejscach , w których są potrzebne , czyli głównie w krajach rozwijających się .
Noi abbiamo scelto i ratti .
My wybraliśmy szczury .
Mi chiederete perché ?
Dlaczego mielibyśmy wybrać szczury ?
Non sono forse nocivi ?
Czyż nie są szkodnikami ?
Beh , in effetti — contrariamente a quanto si pensi — i ratti sono delle creature altamente sociali .
Cóż , właściwie szczury są — przeciwnie do tego , co większość ludzi o nich myśli — bardzo towarzyskie .
E di fatto sono il nostro prodotto — ciò che state vedendo qui .
A tu widzicie nasz produkt .
Qui da qualche parte c' è una mina .
Gdzieś tu jest mina .
Qui vedete un operatore Africano qualificato col suo ratto che lo precede mentre esplora l' area .
Widzicie operatora , wyszkolonego Afrykanina , ze swym szczurem , który chodzi w lewo i prawo .
Qui l' animale trova una mina .
W tym momencie zwierzę znajduje minę .
Gratta appena con le zampe al di sopra della mina
Szczur drapie ziemię ,
e torna dall' istruttore per la sua ricompensa in cibo .
i wraca po nagrodę-smakołyk .
Molto , molto semplice .
Bardzo , bardzo proste .
E molto sostenibile in questo ambiente .
Łatwe do utrzymania w tym środowisku .
Ecco l' animale che riceve la sua ricompensa .
Tutaj zwierzę dostaje swój smakołyk .
Ed ecco come funziona .
I tak to działa .
Ma perché dovremmo usare i ratti ?
Dlaczego mielibyśmy używać szczurów ?
I ratti vengono usati sin dagli anni 50 del secolo scorso per tantissimi esperimenti .
Szczury były używane od lat ' 50 ubiegłego wieku w rozmaitych eksperymentach .