English
stringlengths
1
66.1k
Other Language
stringlengths
1
126k
Filipino scientist Gregorio Y. Zara demonstrating his “telephone-television” invention in 1954.
Зара го демонстрира својот пронајдок „телефон - телевизор“ во 1954.
Photo: National Academy of Science and Technology Philippines / Facebook
Фото: Национална Академија за Наука и Технологија - Филипини / Фејсбук
This is neither an April Fools’ joke nor a viral Internet hoax.
Ова не е првоаприлска шега ниту вирална Интернет зафрканција.
On March 30, 2016, the Philippine National Academy of Science and Technology (NAST) posted on Facebook a photo from 1954 of Filipino engineer Gregorio Y. Zara demonstrating his latest invention: a two-way television telephone, or videophone, patented as a "photo phone signal separator network."
На 30 март 2016 година, филипинската Национална Академија за Наука и Технологија (НАНТ) објави фотографија на Фејсбук, направена во 1954 година, од филипинскиот инженер Грегорио И. Зара кој го демонстрира својот најнов пронајдок: двонасочен телевизор телефон, или видеофон, патентиран како „фото фон мрежа за разделување...
The post quickly became popular especially among Filipino Internet users, who appreciated learning that a Filipino invented a videophone as early as the 1950s.
Оваа објава брзо стана популарна, посебно меѓу филипинските Интернет корисници, на кои им беше мило кога дознаа дека Филипинец открил видеофон уште во 50-те години на минатиот век.
Here’s the full caption of the Facebook photo:
Еве го целиот опис на фотографијата на Фејсбук:
Before there was Skype and Facetime, a Filipino scientist invented a television-telephone.
Филипнски научник открил телевизор – телефон пред Скајп и Фејстајм.
Aha!
Аха!
National Scientist Gregorio Y. Zara, a physicist, invented a device that makes it possible for two persons to see each other on a television while talking on the telephone as early as 1954.
Националниот Научник Грегорио И. Зара, физичар, откри направа која им овозможува на двајца да се гледаат преку телевизор додека зборуваат на телефон уште во 1954.
NAST is an advisory body in the Philippine government that deals with science and technology.
НАНТ е советодавно тело во филипинската влада кое се занимава со наука и технологија.
One of its mandates is to recognize outstanding achievements by Filipinos in science and technology.
Една од задачите е да оддаде признание на исклучителните достигнувања на Филипинците во полето на науката и технологијата.
Aside from the videophone, Zara has 30 patents under his name, including a solar-energy device, a propeller-cutting machine, and an airplane engine that ran on plain alcohol as fuel.
Покрај видеофонот, Зара има 30 патенти зад неговото име, вклучувајќи ја и направата на соларна енергија, машина за сечење со пропелер и авионски мотор кој користел чист алкохол како гориво.
Most of the reactions on social media praised Zara's pioneering achievement in building a videophone.
Повеќето од реакциите на друштвените медиуми беа со пофални зборови за пионерското достигнување на Зара.
Many students know Zara as an important Filipino scientist, but only few remember that one of his inventions was an early prototype of a gadget that we came to know as a videophone.
Многу студенти го познаваат Зара како важен филипински научник, но само малку од нив се сеќаваат дека еден од неговите пронајдоци е ран прототип на гаџет познат како видеофон.
Other social media users have seen the story as evidence that the country's previous governments failed to support the work of scientists and visionaries like Zara.
Други корисници на друштвените медиуми ја окарактеризираа ситуацијата како доказ дека претходните владејачки гарнитури во земјата не ја поддржале работата на научници и визионери како Зара.
There is no clear explanation as to why Zara’s videophone didn’t reach the commercial market, but one commenter noted that the transmission used by the machine is the same as broadcasting a live television.
Нема јасно објаснување зошто видеофонот на Зара не стигнал до комерцијалниот пазар, но во еден коментар е забележано дека емитувањето преку оваа машина е исто како гледање телевизија во живо.
Hence, it was “expensive and impractical.”
Што значи, било „скапо и непрактично“.
Zara died in 1978, but his legacy lives on every time a Filipino overseas worker connects with his or her family in the Philippines using an Internet videophone.
Зара почина во 1978, но неговото наследство продолжува да живее секојпат кога Филипинец кој работи во странство се гледа со својата фамилија на Филипините користејќи Интернет видеофон.
A Young Yemeni Man Wants You to Know How War Changed His Life · Global Voices
Млад човек од Јемен сака да знаете како војната му го промени животот
Bilal and Ahmed Credit: Ahmed Algohbary
Билал и Ахмед. Фото: Ахмед Алгохбари
This article by Ahmed Algohbary originally appeared on PRI.org on March 25, 2016, and is republished here as part of a content-sharing agreement.
Оваа статија на Ахмед Алгохбари првично беше објавена на PRI.org на 25 март 2016 година, и сега ја споделуваме овде како дел од договорот за споделување содржини.
A young Yemeni man wants you to know how the war changed his life.
Млад човек од Јемен сака да знаете како војната му го промени животот.
His two-minute audio recording is a heart breaker.
Неговата двеминутна аудио снимка навистина ќе ви го стопи срцето.
Listen to this story on PRI.org » On March 26, 2015 a coalition of air forces led by Saudi Arabia began a bombing campaign in Yemen.
На 26 март 2015 година, коалицијата на воздушни сили предводени од Саудиска Арабија почнаа да го бомбардираат Јемен.
It was meant to defeat rebel forces that had taken over much of the country and driven out the internationally recognized government.
Бомбардирањето беше со цел да ги порази бунтовничките сили кои имаа заземено поголем дел од државата и ја имаа истерано меѓународно признаената влада.
As the first anniversary of the air war was approaching, Yemeni college student Ahmed Algohbary made this recording.
Јеменскиот студент Ахмед Алгохбари ја направи аудио снимката во периодот кога се навршуваше првата година од војната.
It's the story of his best friend, Bilal, who died in a Saudi airstrike April 20, 2015.
Приказната е за неговиот најдобар другар Билал, кој загина во саудиски воздушен напад на 20 април 2015 година.
Ahmed wrote the story in English so that westerners could understand. "It is my most important message for what is happening in Yemen," he says.
Ахмед ја напиша приказната на англиски јазик, за луѓето од Западот да можат да ја разберат. „Таа е мојата најважна порака за тоа што се случува во Јемен,“ вели тој.
Hello.
Здраво.
My name is Ahmed Algohbary.
Јас сум Ахмед Алгохбари.
I'm from Yemen, Dhamar City.
Доаѓам од градот Дамар, Јемен.
I'm going to talk about my best friend, Bilal.
Ќе зборувам за мојот најдобар другар, Билал.
Everyone in this life has a best friend.
Секој има најдобар другар во својот живот.
Someone who knows all your secrets.
Некој кој ги знае сите твои тајни.
Someone you talk to every day.
Некој со коj зборуваш секој ден.
Someone who can always put a smile on your face.
Некој кој може секогаш да те насмее.
My best friend is Bilal.
Мојот најдобар другар е Билал.
Me and Bilal were playing football together, surfing the net, watching movies and going to school together.
Јас и Билал игравме фудбал заедно, пребарувавме по Интернет, гледавме филмови и одевме заедно на училиште.
Bilal always knows how to make me laugh.
Билал секогаш знае како да ме насмее.
He has changed my life and made me a better person.
Тој ми го промени животот и ме направи подобра личност.
Three years ago Bilal went to the capital, Sana'a, to study there.
Пред три години, Билал замина во главниот град Сана за да студира.
And a year ago Saudis started to bombard my lovely country, Yemen.
А пред една година, Саудијците започнаа да ја бомбардираат мојата прекрасна земја Јемен.
On the 19th of April, 2015 I went to Sana'a to meet my friend, Bilal.
На 19 април 2015 година отидов за Сана да го посетам мојот пријател Билал.
I took him to a coffee shop.
Отидовме во едно кафуле.
We had a nice chat.
Си направивме убав муабет.
And then I went back to my house, and Bilal went to his uncle's house.
Потоа, јас отидов во мојата куќа, а Билал замина во куќата на чичко му.
Saudi jets targeted Faj Attan mountain.
Саудиските бомбардери ја имаа планината Фаџ Атан за цел.
It was the biggest explosion.
Тоа беше најголемата експлозија.
My house windows shattered.
Прозорците од мојата куќа се распарчија.
Three hours later I received a call from Bilal's mother.
Три часа подоцна ми се јави мајка му на Билал.
She said, "Ahmed, Bilal is dead."
Таа рече: „Ахмед, Билал умре.“
I said, "What?" I was in a very big shock.
Реков: „Што?“ Бев во огромен шок.
She said, "Saudi killed my son." And she was crying.
Таа рече: „Саудијците ми го убија синот.“ Таа плачеше.
I cried, too.
Плачев и јас.
I couldn't really believe that: my best friend killed by Saudi air strikes.
Не можев да поверувам дека: мојот најдобар другар е убиен во саудиски воени напади.
Bilal is one of many who are killed by Saudi war on Yemen.
Билал е едниот од многуте убиени во саудиските напади врз Јемен.
I will never forget watching 'Game of Thrones' episodes every day together and dancing around his room and singing.
Никогаш нема да заборавам како гледавме „Игра на троновите“ секој ден и како танцувавме и пеевме во неговата соба.
I hope one day I will wake up and the war will be over.
Се надевам дека еден ден ќе се разбудам и војната ќе биде завршена.
My message to the Saudi coalition: Please stop killing.
Мојата порака до саудиската коалиција: Ве молам престанете со убивање.
We have kids.
Имаме деца.
We are human beings like you.
И ние сме човечки суштества како Вас.
This is not a game.
Ова не е игра.
Another message to United Kingdom: Please stop selling weapons to Saudi Arabia.
Уште една порака до Обединетото Кралство: Ве молам престанете да праќате оружје во Саудиска Арабија.
And also now the Saudi jets are over my city.
И сега, саудиските бомбардери пак летаат над мојот град.
Meet the Jamaican Entrepreneur Who Found a Way to Make ‘Going Green’ Fulfilling, Socially Responsible, and Even Profitable · Global Voices
Запознајте го јамајканскиот претприемач кој најде начин да го направи „станувањето зелен“ исполнето, социјално одговорно па дури и профитабилно
Jamaican “green” entrepreneur Jovan Evans demonstrates his invention on World Water Day.
Јамајканскиот „зелен“ претприемач Јован Еванс го демонстрира својот пронајдок за време на Светскиот ден на водата.
Photo courtesy Mr. Evans, used with permission.
Фото: Г-дин. Еванс, искористена со дозвола.
On World Water Day (March 22) the United Nations Environment Programme (UNEP), in partnership with the Jamaican Government, launched the Jamaica Green Economy Scoping Study in a garden setting at Kingston's Devon House.
Програмата за животна средина при Обединетите Нации (UNEP), во партнерство со јамајканската влада, ја лансираше Студијата од областа на јамајканската зелена економија за време на Светскиот ден на водата (22 март) во градината на Девон Хаус во Кингстон.
The study, covering five sectors (Agriculture, Construction, Energy, Tourism, and Water) was funded by the European Commission under its regional program on "Advancing Caribbean States' Sustainable Development Through Green Economy".
Студијата која опфаќа пет сектори (земјоделство, градежништво, енергија, туризам и вода) беше финансиски поддржана од Европската комисија и е во склоп на регионалната програма за „Подобрување на одржливиот развој на карипските држави преку зелена економија“.
Jamaica is one of the most heavily indebted countries in the world, with 90 percent of its current energy needs dependent on imported petroleum.
Јамајка е една од најзадолжените земји во светот, со тоа што дури 90 проценти од енергетските потреби зависат од увозот на петролеј.
The country seems ripe for transition to a low carbon economy, but it's yet to be seen if the Jamaican private sector is ready to make that leap.
Земјата изгледа зрела да стане економија со ниска емисија на штетни гасови, но сепак останува да се види дали јамајканскиот приватен сектор е подготвен на тој чекор.
Meanwhile, there is hope: innovators like Jovan Evans are paving the way and turning innovative eco-friendly ideas into products.
Во меѓувреме, се јавува надеж: пронаоѓачите како Јован Еванс создаваат услови за иновативни еколошки идеи и ги претвараат истите во производи.
Global Voices had the opportunity to speak with Evans to discuss his ideas, entrepreneurial spirit, and “going green” transition.
Глобал Војсис имаше можност да зборува со Еванс и да продискутира за неговите идеи, претприемачки дух и за „станувањето зелен“.
Global Voices (GV): Tell us a little about your background.
Глобал војсис (ГВ): Кажете ни нешто за Вашето минато.
How did your upbringing and education prepare you for entrepreneurship?
Како Вашето воспитување и образование Ве подготвија за претприемништвото?
Jovan Evans (JE): In my younger years I would spend hours watching my grandfather, a retired engineer and farmer, build things — from bicycles to water pumping systems.
Јован Еванс (ЈЕ): Кога бев мал го гледав со часови го гледав дедо ми, пензиониран инженер и земјоделец, како создава работи – од велосипеди до системи за пумпање вода.
He was one of those “Why buy when you can build” kind of men.
Тој беше еден тие кои велат „Зошто да го купиш кога можеш да го направиш“.
Having people like that in your life reinforces the idea that man manipulates the environment and not the other way around.
Таквите луѓе околу тебе ја зајакнуваат идејата дека човекот управува со околината, а не обратно.
As a child, my favorite toys were Lego.
Како дете, обожавав да си играм со „Лего“ коцките.
Later, I abandoned it for a PC. Lego stimulates your imagination and confidence in your creative abilities.
Подоцна, ги оставив за компјутер. „Лего“ ја стимулира имагинацијата и довербата во твоите креативни способности.
It is up there with reading books and playing musical instruments, in my view.
Според мене, тие се на исто рамниште со читањето книги и свирењето инструменти.
I went to Campion College, the best school in the Caribbean, where I met some really smart kids and excellent teachers.
Учев во „Кампион Колеџ“, најдоброто училиште на Карибите, каде што запознав навистина паметни деца и одлични наставници.
At the time, I think Campion was the only school where you had the option of building remote-controlled aeroplanes as an extracurricular activity through the Science Club.
Во тоа време, мислам дека „Кампион“ беше единственото училиште каде постоеше можноста за градење авиончиња на далечинско управување како дел од дополнителна настава преку Научниот Клуб.
I guess that makes me a nerd!
Претпоставувам дека тоа ме прави бубалица!
But apart from that, the standards of the school made mediocrity synonymous with failure.
Шала на страна, стандардите на училиштето го израмнија просечното со неуспехот.
Having this in mind when developing products is an asset.
Предност е да се има ова на ум.
I graduated from the University of the West Indies with a B.Sc. in Computer Science and for ten years I worked in the IT sector.
Дипломирав на „Универзитетот на Западните Инди“ на одделот за информатика и десет години работев во ИТ секторот.
This was until January 2015, when I left the “nine-to-five” world to start my company, AquaFlow Products & Services Ltd. As an IT professional you are always solving problems, whether it's infrastructure acquisition and deployment or software implementation and development.
Така беше до јануари 2015, кога го напуштив светот „од девет до пет“ и основав моја компанија, „AquaFlow Products & Services Ltd.“ Како ИТ професионалец секогаш решаваш проблеми без разлика дали се работи за мрежи или имплементација и развој на софтвер.
There are many things that contributed to my development as an entrepreneur, but the most notable to me are the skills I gained throughout the years working for and with others.
Има многу работи кои придонесоа кон мојот развој како претприемач, но за мене најзначајни се вештините кои ги стекнав во годините работејќи со и за други.
Academia played a small role in my journey and I found training from entrepreneur-targeted workshops was more impactful.
Академскиот свет игра мала улога во моето патешествие и сметам дека обуките од работилниците за претприемачи беа многу покорисни.
For example, expertise in procurement, graphics design, web-development and photography went a very long way.
На пример, познавањето на набавките, графичкиот дизајн, создавањето веб страници, фотографирањето се стигнати многу далеку.
Believe it or not, I built software to manage the accounting and sales aspect of my business.
Верувале или не, јас создадов софтвер за да управува со сметководството и продажбата од аспект на мојот бизнис.
The “Pump-N-Spray”.
Системот „Pump-N-Spray“.
Photo courtesy Jovan Evans, used with permission.
Фото: Јован Еванс, искористена со дозвола.
GV: What gave you the idea — and why did you see the need — for your Pump-N-Spray?
ГВ: Како дојдовте до идејата – и зошто видовте потреба – за Вашиот Pump-N-Spray?
JE: Pump-N-Spray was born from frustration: the annoyance of bucket bathing every night because of water restrictions, a back-breaking chore I was introduced to on my grandfather’s farm decades prior.
ЈЕ: Pump-N-Spray се роди од фрустрација: од мачното капење со кофа секоја вечер заради рестрикциите на вода, еден исцрпувачки процес со кој се запознав на фармата на дедо ми уште пред неколку децении.
One day I forgot to catch my water, and that was the straw that “broke my back”.
Еден ден заборавив да си наполнам вода и тоа беше „капката што ја прели чашата“.
I originally sought to buy a solution but couldn’t find one, so this “camel” decided to build one.
Првично барав да купам некакво решение но не можев да најдам, па затоа „камилава“ одлучи да направи еден.
After six weeks I developed my first prototype.
Го развив мојот прв прототип по шест недели.
At that time, the pump-n-spray was just for myself.
Тогаш, Pump-N-Spray беше само за мене.