Split (1)

train · 1.99k rows

text stringlengths 33 22.2k	summary stringlengths 61 956
បើតាមក្រសួងធនធានទឹក ឥទ្ធិពលរបស់ព្យុះព្យុះសង្ឃរា យ៉ាកជិ នាំឱ្យបណ្តាខេត្តនៅតំបន់វាលទំនាប រួមមាន បន្ទាយមានជ័យ បាត់ដំបង ពោធិ៍សាត់ សៀមរាប កំពង់ឆ្នាំង កំពង់ធំ កំពង់ចាម ត្បូងឃ្មុំ ព្រៃវែង ស្វាយរៀង កណ្តាល តាកែវ និងរាជធានីភ្នំពេញ អាចមានភ្លៀងធ្លាក់ជាមួយ ផ្គរ រន្ទះ និងខ្យល់កន្ត្រាក់ គ្របដណ្តប់លើផ្ទៃដី ៥៥ភាគរយ។ សម្រាប់បណ្តាខេត្តនៅតំបន់ខ្ពង់រាប រួមមានកំពង់ស្ពឺ ប៉ៃលិន ឧត្តរមានជ័យ ព្រះវិហារ ស្ទឹងត្រែង ក្រចេះ រតនគិរី មណ្ឌលគិរី តំបន់ជួរភ្នំក្រវាញ និងជួរភ្នំដងរែក ក៏អាចមានភ្លៀងធ្លាក់ជាមួយផ្គរ រន្ទះ និងខ្យល់កន្ត្រាក់គ្របដណ្តប់លើផ្ទៃដី៤០ ភាគរយ ។ ដោយឡែកតំបន់មាត់សមុទ្រ រួមមានខេត្តកោះកុង ព្រះសីហនុ កំពត កែបនិងជួរភ្នំបូកគោ អាចមានភ្លៀងធ្លាក់ជាមួយផ្គរ រន្ទះ និងខ្យល់កន្ត្រាក់គ្របដណ្តប់លើផ្ទៃដីរហូតដល់ ៣០ ភាគរយ។ ទោះបីជា ព្យុះទី១១ ឈ្មោះយ៉ាកជិ (Yagi) វិវឌ្ឍន៍ទៅជាព្យុះសង្ឃរា ប៉ុន្តែក្រសួងធនធានទឹក មិនបានព្រមានពីហានិភ័យនៃជំនន់ទឹកភ្លៀងនោះទេ។ សូមជម្រាបថា ព្យុះយ៉ាកជិ មានឥទ្ធិពល មកលើប្រទេសកម្ពុជា តាំងពីថ្ងៃទី ៣ ខែកញ្ញាមកម្ល៉េះ៕	ព្យុះទី១១ ឈ្មោះយ៉ាកជិ (Yagi) វិវឌ្ឍន៍ទៅជាព្យុះ សង្ឃរា ដែលស្ថានភាពនេះ នឹងធ្វើឱ្យកម្ពុជា អាចមានភ្លៀងលាយឡំ ផ្គរ រន្ទះ និងខ្យល់កន្ត្រាក់ ចាប់ពីថ្ងៃទី៥ ដល់ទី៧ ខែ កញ្ញា។ នេះបើតាមសេចក្តីជូនដំណឹងរបស់ក្រសួងធនធានទឹក និងឧតុនិយម ចេញផ្សាយថ្ងៃទី៥ខែកញ្ញា។
កម្ពុជា ធ្លាប់ឈ្នះស្រីលង្កា លទ្ធផល ៤-០ ម្ដងរួចហើយកាលពីឆ្នាំ២០១៦ ក្នុងការប្រកួតមិត្តភាព។ ដោយឡែក ក្រុមជម្រើសជាតិកម្ពុជា ត្រូវជួបស្រីលង្កា ម្ដងទៀតនៅក្នុងវគ្គជម្រុះ AFC Asian Cup Saudi Arabia 2027 ដោយជើងទី១ នៅកីឡដ្ឋាន Racecourse International Colombo និងជើងទី២ នៅពហុកីឡដ្ឋានជាតិអូឡាំពិកកម្ពុជា ថ្ងៃទី១០ ខែកញ្ញា ឆ្នាំ២០២៤។ យោងតាមការបង្ហោះរបស់សហព័ន្ធកីឡាបាល់ទាត់កម្ពុជា (FFC) លើផេកហ្វេសប៊ុកផ្លូវការរបស់ខ្លួន លោក Felix G. Dalmas យល់ថាទម្រង់ និងរបៀបនៃការលេងរបស់ក្រុមស្រីលង្កា មិនដូចពីមុនឡើយ ព្រោះកីឡាកររបស់ស្រីលង្កា ភាគច្រើនលេងឲ្យក្លិបនៅទ្វីបអឺរ៉ុប។ «យើង កំពុងប្រកួតជាមួយក្រុមស្រីលង្កាថ្មី និងខុសប្លែកពីមុន ដែលកីឡាករភាគច្រើនមកពីអឺរ៉ុប។ ដូច្នេះ យើងមិនអាចប្រៀបធៀបក្រុមស្រីលង្កាពេលនេះ ទៅពេលមុន ដែលយើងធ្លាប់ប្រកួតបានឡើយ។»។ គ្រូបង្វឹកកម្ពុជារូបនេះ បាននិយាយដូច្នេះ។ សមាសភាពកីឡាករស្រីលង្កា ដែលលេងនៅក្លិបអឺរ៉ុប មានដូចជា៖ កីឡាករ Jason Thayaparan លេងនៅក្លិប SV Eintracht Trier 05 (អាល្លឺម៉ង់), Claudio Matthias នៅក្លិប Dynamo Dresden (អាល្លឺម៉ង់), Sacay Steven នៅក្លិប Onet-le-Château Football (បារាំង), Leon Perera នៅក្លិប Lüneburger SK Hansa (អាល្លឺម៉ង់), Anujan Rajendram នៅក្លិប Strindheim IL (ន័រវេស), Adhavan Rajamohan នៅក្លិប IFK Haninge (ស៊ុយអែត), Samuel Durrant នៅក្លិប Dundalk (អៀរឡង់), Oliver Kelaart នៅក្លិប Haukar និងកីឡាមួយចំនួនទៀត ដែលភាគច្រើនលេងនៅលីគបរទេសដូចជាអូស្ដ្រាលី និងអារ៉ាប់។ ចំណែក លោក Felix G. Dalmas ក៏បានដាក់កីឡាករចូលសញ្ជាតិ និងកីឡាកម្ពុជា ដែលកើតនៅបរទេសឲ្យចូលរួមក្នុងប្រកួតនេះផងដែរ៕ អត្ថបទទាក់ទង ជាប់ជម្រើសជាតិលើកដំបូង កាន់ ម៉ូ ប្តេជ្ញាប្រឹងជួយគោព្រៃ ឈ្នះឱ្យបានច្រើន	លោក Felix G. Dalmas គ្រូបង្វឹកក្រុមជម្រើសជាតិកម្ពុជា មិនអាចស្មានដឹងពីទម្រង់លេង និងសមត្ថភាពរបស់ស្រីលង្កាពេលនេះបានទេ ព្រោះតែកីឡាកររបស់ពួកគេបច្ចុប្បន្ន ភាគច្រើនមកពីអឺរ៉ុប។ លោក Felix និយាយដូច្នេះ ក្នុងសន្និសីទសារព័ត៌មានមុនប្រកួតរវាងកម្ពុជា និងស្រីលង្កា ក្នុងវគ្គជម្រុះជើងទី១ AFC Asian Cup Saudi Arabia 2027 នៅថ្ងៃទី៥ ខែកញ្ញា វេលាម៉ោង ៥:១៥នាទី ល្ងាច [ម៉ោងនៅកម្ពុជា]។
ពីពិធីប្រគល់វិញ្ញាបនបត្រសិស្ស និងសិក្ខាកាមមេធាវីនៃគណៈមេធាវីកម្ពុជា នៅថ្ងៃទី៥ ខែកញ្ញា សម្តេច ហ៊ុន ម៉ាណែត បញ្ជាក់ថា នឹងបង្កើតគណៈកម្មការគ្រប់គ្រង និងផ្សព្វផ្សាយពីផែនការប្រើប្រាស់ថវិកាមូលនិធិនេះ ដើម្បីធានាតម្លាភាពនៃការប្រើប្រាស់ថវិកា។ ទន្ទឹមនឹងនេះប្រមុខរាជរដ្ឋាភិបាល ក៏លើកទឹកចិត្តឱ្យប្រជាពលរដ្ឋទៅមើលផ្ទាល់សកម្មភាព សាងសង់ផ្លូវនៅតាមបណ្តោយព្រំដែននេះផងដែរ។ សម្តេច ហ៊ុន ម៉ាណែត បន្ថែម៖ «ប្រជាពលរដ្ឋអាចទៅមើលផ្ទាល់តែម្តង ថាធ្វើអត់? បានប៉ុន្មាន? យើងដាក់ឱ្យច្បាស់ អត់មានឱ្យស្រពេចស្រពិល ថាធ្វើផ្លូវព្រំដែន អត់ទេ!។ យើងនឹងកំណត់ឱ្យច្បាស់ ពីកន្លែងណា ដល់កន្លែងណា? បង្គោលណា ដល់បង្គោលណា? ចម្ងាយប៉ុន្មាន ត្រូវប្រើប្រាស់ថវិកានេះ។»។ រដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា ចាប់ផ្ដើមទទួលថវិកាចូលរួមបរិច្ចាគក្នុងមូលនិធិកសាងហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធតាមបណ្ដោយព្រំដែន ពីប្រជាពលរដ្ឋ នៅថ្ងៃទី២៦ ខែសីហា។ គិតមកទល់ពេលនេះ មានពលរដ្ឋជិត៤០ម៉ឺននាក់ហើយ បានចូលរួមក្នុងមូលនិធិនេះ ខណៈដែលតួលេខពលរដ្ឋចូលរួមប្រចាំថ្ងៃ មានចន្លោះពី១,៣ម៉ឺននាក់ ទៅ១,៧ម៉ឺននាក់។ នេះបើតាមសម្តេច ហ៊ុន ម៉ាណែត។ អត្ថបទទាក់ទង ពលរដ្ឋជិត៤០ម៉ឺននាក់ បានចូលរួមក្នុងមូលនិធិកសាងផ្លូវនៅតាមព្រំដែន រដ្ឋ ចាប់ផ្ដើមទទួលថវិកាមូលនិធិកសាងហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធ តាមបណ្ដោយព្រំដែន សម្ដេច ហ៊ុន ម៉ាណែត សម្រេចបង្កើតមូលនិធិកសាងហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធតាមបណ្ដោយព្រំដែន នៅក្នុងពិធីដដែលនេះ សម្តេចនាយករដ្ឋមន្ត្រី ចាត់ទុកថាសកម្មភាពចូលរួមនេះ បង្ហាញទឹកចិត្តស្រលាញ់ និងស្មារតីរួបរួមគ្នារបស់ប្រជាពលរដ្ឋកម្ពុជា ក្នុងការការពារបូរណភាពទឹកដី។ «រឿងទឹកចិត្តធំណាស់ ហើយរឿងនៃការភ្ជាប់សមានចិត្តជាមួយនឹងការការពារទឹកដី តាមរយៈមិនត្រឹមតែបញ្ចេញកង្វល់ ប៉ុន្តែធ្វើសកម្មភាពជាក់ស្តែង ដើម្បីចូលរួមកសាង គឺជាស្មារតី ដែលយើងចូលរួមគ្នា។ មិនមែនចូលរួមគ្នាស្រលាញ់ជាតិដើម្បីធ្វើម៉េចឱ្យសេដ្ឋកិច្ចខ្មែរដាំក្បាលចុះ យកឈ្នះ ឱ្យរដ្ឋាភិបាលរលំទេ។ ប៉ុន្តែរួមគ្នាដើម្បីការកសាង ការពារប្រទេសជាតិយើង។»។ ប្រមុខរាជរដ្ឋាភិបាល បញ្ជាក់ដូច្នេះ មុននឹងបន្តថា រដ្ឋាភិបាល បាន និងកំពុងកសាងហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធផ្លូវក្រវាត់ព្រំដែន ប្រវែងជាង២ ២៦០គីឡូម៉ែត្រ ដោយបច្ចុប្បន្នមានផ្លូវប្រវែងជា១ ៣០០ គីឡូម៉ែត្រហើយ ត្រូវបានកសាងរួច។ រដ្ឋ គ្រោងចាយពេល១០ឆ្នាំក្នុងការកសាងផ្លូវក្រវាត់ព្រំដែន ជាង ១ ៣០០គីឡូម៉ែត្រដែលនៅសេសសល់ ដោយគ្រោងចំណាយថវិកាប្រមាណ ២០០លានដុល្លារ។ សូមរំឭកថា សម្ដេចនាយករដ្ឋមន្ត្រី បានប្រកាសពីការបង្កើតមូលនិធិកសាងហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធតាមបណ្ដោយព្រំដែននេះ កាលពីថ្ងៃទី២២ ខែសីហា នាពេលថ្លែងការណ៍ស្ដីពី «សមិទ្ធផលរយៈពេល១ឆ្នាំ របស់រដ្ឋាភិបាល នីតិកាលទី៧»។ មូលនិធិនេះ មានគោលដៅកៀរគរថវិកា និងផ្ដល់ឱកាសឱ្យប្រជាពលរដ្ឋនៅទូទាំងប្រទេស បានចូលរួមជាមួយរដ្ឋាភិបាល ក្នុងការកសាងហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធតាមបណ្ដោយព្រំដែន និងជាការបង្ហាញការយកចិត្តទុកដាក់ លើការកសាងផ្លូវនៅតាមព្រំដែនរបស់ពលរដ្ឋ និងរាជរដ្ឋាភិបាល៕	រាជរដ្ឋាភិបាល ប្រមូលថវិកាបានចំនួន១៩លានដុល្លារហើយ ពីពលរដ្ឋប្រមាណ ៤០ម៉ឺននាក់ ដែលចូលរួមបរិច្ចាគក្នុងមូលនិធិកសាងហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធតាមបណ្ដោយព្រំដែន។ នេះបើតាម សម្តេចនាយករដ្ឋមន្ត្រី ហ៊ុន ម៉ាណែត។
មន្ទីរពហុព្យាបាលអន្តរជាតិខេមា និង ក្រុមហ៊ុន ហ្វតតេ បានចាប់ដៃគូសហការគ្នាអស់រយៈពេលជាច្រើនឆ្នាំមកហើយក្នុងការផ្តល់សេវាពិនិត្យ ថែទាំ និងព្យាបាលជំងឺជូនអតិថិជនរបស់ក្រុមហ៊ុន ហ្វតតេ ដែលត្រូវបានធានានៅក្រោមបណ្ណសន្យារ៉ាប់រង Medi+ SafetyNet FigtreeBlue និង EmCare។ ពិធីចុះហត្ថលេខាលើអនុស្សារណៈនៃការយោគយល់គ្នាថ្មីនេះ គឺផ្តោតសំខាន់លើផលិតផលបន្ថែមរបស់ក្រុមហ៊ុន ហ្វតតេ ចំនួនពីរគឺ៖ បណ្ណសន្យារ៉ាប់រងសម្រាកពេទ្យ និងវះកាត់ (H&S) បណ្ណសន្យារ៉ាប់រងគ្រោះថ្នាក់បុគ្គល (PA)។ ក្នុងការពង្រឹងកិច្ចសហប្រតិបត្តិការលើផលិតផលបន្ថែមទាំងពីរនេះ ក្រុមហ៊ុនហ្វតតេនឹងបញ្ចូលមន្ទីរពហុព្យាបាលអន្តរជាតិខេមាជាមន្ទីរពេទ្យដៃគូរបស់ខ្លួន និងធ្វើការជូនដំណឹងទៅអតិថិជនរបស់ខ្លួនថាអាចមកទទួលសេវាកម្មផលិតផលទាំងពីរនៅមន្ទីរពហុព្យាបាលអន្តរជាតិខេមា។ ដោយឡែក មន្ទីរពហុព្យាបាលអន្តរជាតិខេមា នឹងផ្តល់សេវាកម្មជូនអតិថិជនរបស់ក្រុមហ៊ុនហ្វតតេប្រកបដោយគុណភាពខ្ពស់ ក្រមសីលធម៌វិជ្ជាជីវៈ កាត់បន្ថយរយៈពេលរង់ចាំ និងមានតម្លៃសមរម្យ។ សូមបញ្ជាក់ថា បច្ចុប្បន្ននេះ មន្ទីរពហុព្យាបាលអន្តរជាតិខេមា មានសេវាកម្មសំខាន់ៗដូចជា៖ ព្យាបាលរបួស និងសង្គ្រោះបន្ទាន់២៤ម៉ោងរៀងរាល់ថ្ងៃ ឯកទេសជំងឺទូទៅ ឯកទេសជំងឺកុមារ ឯកទេសជំងឺវះកាត់ទូទៅ ឯកទេសជំងឺតម្រងនោមនិងលាងឈាម ឯកទេសជំងឺបេះដូងនិងសរសៃឈាម ឯកទេសជំងឺក្រពះ ពោះវៀន និងថ្លើម ឯកទេសជំងឺទឹកនោមផ្អែមនិងជំងឺក្រពេញអ័រម៉ូន ឯកទេសផ្នែកវះកាត់មុខមាត់-ឆ្អឹងថ្គាមនិងបាក់បែកឆ្អឹង ឯកទេសជំងឺប្រព័ន្ធប្រសាទ វះកាត់ខួរក្បាលនិងឆ្អឹងខ្នង ឯកទេសរោគស្ត្រីនិងសម្ភព ឯកទេសព្យាបាលដោយចលនានិងស្តានិតិសម្បទា ការពិនិត្យឈាមនិងរូបភាពវេជ្ជសាស្ត្រ។ (អត្ថបទពាណិជ្ជកម្ម)	នៅថ្ងៃទី៥ ខែកញ្ញា ឆ្នាំ២០២៤នេះ មន្ទីរពហុព្យាបាលអន្តរជាតិខេមា និង ក្រុមហ៊ុន ហ្វតតេ អ៊ិនសួរឹនស៍ (ខេមបូឌា) បានចុះហត្ថលេខាលើអនុស្សារណៈនៃការយោគយល់គ្នា ដើម្បីពង្រឹងកិច្ចសហប្រតិបត្តិការឱ្យកាន់តែល្អប្រសើរមួយកម្រិតទៀត ក្នុងការផ្តល់សេវាពិនិត្យ ថែទាំ និងព្យាបាលជំងឺជូនអតិថិជនរបស់ក្រុមហ៊ុនហ្វតតេ។
នៅក្នុងសន្និសីទសារព័ត៌មាននៅថ្ងៃទី៤ ខែកញ្ញា លោក ណេតាន់យ៉ាហ៊ូ បានប្រកាសយ៉ាងច្បាស់ថា កងកម្លាំងអុីស្រាអែល នឹងមិនចាកចេញពីតំបន់នេះជាដាច់ខាត លុះត្រាមានការធានាពីច្រក Philadelphi មិនត្រូវបានប្រើប្រាស់ដោយក្រុមប្រដាប់អាវុធហាម៉ាស។ច្រក Philadelphi ស្ថិតនៅតាមបណ្តោយព្រំដែនអេហ្ស៊ីប និងកាហ្សា ប្រវែង១៤គីឡូម៉ែត្រ។ ច្រកមួយនេះ ត្រូវបានមេដឹកនាំអុីស្រាអែល ចាត់ទុកជាផ្លូវដង្ហើមរបស់ក្រុមហាម៉ាស ដែលផ្លូវដឹកជញ្ជូនអាវុធ និងគ្រាប់រំសេវ។ ការបញ្ជាក់បែបនេះ ជាការដាក់លក្ខខណ្ឌមួយថ្មីសម្រាប់អុីស្រាអែល ក្នុងការទទួល ឬមិនទទួលកិច្ចព្រមព្រៀងបទឈប់បាញ់ដំណាក់កាលទី១ ដែលមានរយៈពេល ៤២ថ្ងៃដែរ បើទោះមានសម្ពាធពីប្រជាជនក្នុងស្រុក និងសហគមន៍អន្តរជាតិ។ «រហូតទាល់តែការធានាកើតឡើង យើងនឹងតាំងវត្តមាននៅទីនោះ»។ មេដឹកនាំអុីស្រាអែល បានសង្កត់ធ្ងន់បែបនេះ ដែលចង់បានន័យថា វត្តមានកងកម្លាំងអុីស្រាអែល នឹងមិនដកចេញឡើង រហូតដល់មានការធានាសន្តិសុខត្រឹមត្រូវ។ មូលហេតុសំខាន់ដែលអុីស្រាអែល ចង់គ្រប់គ្រងច្រកមួយនេះ ដ្បិតនាយករដ្ឋមន្រ្តី បានលើកឡើងពីករណីកងទ័ពរបស់ខ្លួន បានរកឃើញផ្លូវក្រោមដី ដែលក្រុមហាម៉ាសប្រើសម្រាប់ដឹកជញ្ជូនអាវុធ និងគ្រាប់រំសេវ។ សម្រាប់លោក ណេតាន់យ៉ាហ៊ូ ប្រសិនបើចង់ដោះលែងចំណាប់ខ្មាំង អុីស្រាអែលចាំបាច់ណាស់ ក្នុងការគ្រប់គ្រងច្រក Philadelphi។ យ៉ាងណាមិញ ការលើកឡើងរបស់លោកប្រមុខរដ្ឋាភិបាល ត្រូវបានអាម៉េរិកមើលឃើញជាការបង្កភាពស្មុគស្មាញ។ បើតាមមន្រ្តី អាម៉េរិកអាចចាត់ចែងយ៉ាងពេញលេញលើតម្រូវការផ្នែកសន្តិសុខរបស់អុីស្រាអែលនៅច្រក Philadelphi ដែលមិនធ្លាប់មានពីមុខមក ហើយវាមិនចាំបាច់កងកម្លាំងពិសេសឈរជើងនៅទីនោះឡើយ។ ក្រោយសន្និសីទសារព័ត៌មានរបស់មេដឹកនាំអុីស្រាអែល ក្រុមហាម៉ាស បានចេញសេចក្តីថ្លែងការណ៍មួយនៅថ្ងៃទី៥ ខែកញ្ញា ដោយចោទលោក ណេតាន់យ៉ាហ៊ូ ព្យាយាមធ្វើឱ្យបទឈប់បាញ់ មិនកើតចេញជារូបរាង។ «យើងព្រមានកុំឱ្យធ្លាក់ចូលទៅក្នុងអន្ទាក់ និងល្បិចរបស់លោក ណេតាន់យ៉ាហ៊ូ ដោយលោកបានប្រើប្រាស់ការចរចា ដើម្បីបន្តសកម្មភាពឈ្លានពានប្រឆាំងប្រជាជនយើង»។ ក្រុមហាម៉ាស បានបញ្ជាក់បែបនេះ ដោយទទូចឱ្យដាក់សម្ពាធលើអុីស្រាអែលចូលតុចរចា។ សល់តែ ១ខែទៀតប៉ុណ្ណោះ ជម្លោះអុីស្រាអែល បានឈានចូលដល់ ១ឆ្នាំហើយ ដោយកងកម្លាំងអុីស្រាអែល បន្តបើកការវាយប្រហារនៅតំបន់កាហ្សា។ ប្រជាជនប៉ាឡេស្ទីនយ៉ាងហោចណាស់ ៤២០០០នាក់ បានបាត់បង់ជីវិត ខណៈប្រជាជនផ្សេងទៀត រស់ក្នុងស្ថានភាពខ្វះទឹកស្អាត និងអាហារបរិភោគ៕	ប្រមុខរដ្ឋាភិបាលអុីស្រាអែល លោក បេនចាមីន ណេតាន់យ៉ាហ៊ូ នៅថ្ងៃទី៤ ខែកញ្ញា បានដាក់លក្ខខណ្ឌថ្មី មុនឈានដល់ការឯកភាពលើបទឈប់បាញ់ ដោយតម្រូវឱ្យធានាច្រក Philadelphi មិនត្រូវបានប្រើប្រាស់ដោយក្រុមហាម៉ាសជាថ្មី។ សំណើបែបនេះ ត្រូវបានមន្រ្តីជាន់ខ្ពស់អាម៉េរិក ចាត់ទុកធ្វើឱ្យមានលក្ខណៈស្មុគស្មាញបន្ថែម។
បង្កើតឡើងនៅឆ្នាំ១៩៩៣ World Travel Awards ដែលមានមូលដ្ឋាននៅក្រុងឡុងដ៍ ចក្រភពអង់គ្លេស ក្លាយជាស្ថាប័នដែលទទួលស្គាល់ និងផ្តល់ជ័យលាភីសម្រាប់ឧស្សាហកម្មទេសចរណ៍ ការធ្វើដំណើរ និងបដិសណ្ឋារកិច្ច ទូទាំងពិភពលោក។ នេះជាការប្រកាសជ័យលាភីប្រចាំលើកទី៣១របស់ World Travel Awards ដោយមានការបែងចែកជ័យលាភីជាច្រើនផ្នែកក្នុងតំបន់នីមួយៗ រួមមានតំបន់អាស៊ី អាហ្វ្រិក ការ៉ាអ៊ីប អាម៉េរិកកណ្តាល អឺរ៉ុប មហាសមុទ្រឥណ្ឌា មជ្ឈឹមបូព៌ា អាម៉េរិកខាងជើង អូសេអានី និងអាមេរិកខាងត្បូង ដោយការបោះឆ្នោតតាមអនឡាញសម្រាប់តំបន់អាស៊ី បានប្រព្រឹត្តទៅពីថ្ងៃទី២ ខែមេសា ដល់ថ្ងៃទី២៨ ខែកក្កដា។ ដូចកាលពីឆ្នាំ២០២២ និងឆ្នាំ២០២៣ កន្លងមកដែរ កម្ពុជាបានជាប់ជ័យលាភីជាគោលដៅទេសចរណ៍វប្បធម៌ឈានមុខគេនៅតំបន់អាស៊ី (Asias Leading Cultural Destination) ដោយទទួលបានសំឡេងគាំទ្រច្រើនជាងឥណ្ឌា ជប៉ុន ណេប៉ាល់ ស្រីលង្កា ថៃ និងវៀតណាម។ បើគិតពីឆ្នាំ២០១៩មក វៀតណាម ឈ្នះ២លើក ថៃ១លើក និងកម្ពុជា២លើក។ សម្រាប់ជ័យលាភីជាគោលដៅទេសចរណ៍យុវជនឈានមុខគេនៅតំបន់អាស៊ី (Asias Leading Youth Travel Destination) កម្ពុជាទទួលបានសំឡេងគាំទ្រច្រើនជាងប្រទេសជិតខាងទាំងបី គឺឡាវ ថៃ និងវៀតណាម។ ឡាវធ្លាប់ឈ្នះ២លើក ថៃ១លើក និង២លើកចុងក្រោយ បានមកកម្ពុជា។ នៅឆ្នាំ២០២៤នេះ ខេត្តសៀមរាប ក៏បានជាប់ជាបេក្ខភាពនៃពានរង្វាន់ Asias Most Romantic Destination 2024 ប៉ុន្តែសៀមរាប និងកោះសាមុយរបស់ថៃ ទទួលបានសំឡេងគាំទ្រតិចជាងកោះបាលី ប្រទេសឥណ្ឌូណេស៊ី។ ក្នុងក្របខណ្ឌកម្ពុជាវិញ សម្រាប់ឆ្នាំ២០២៤នេះ Avis ជាជ័យលាភីក្រុមហ៊ុនឈានរថយន្តនាំមុខគេ, សណ្ឋាគារនាំមុខគេ បានលើសណ្ឋាគារ Capri by Fraser, សណ្ឋាគារ Hotel Suite នាំមុខគេ បានលើ Presidential Suite @ Park Hyatt Siem Reap, រីសតនាំមុខគេ គឺ Raffles Grand Hotel dAngkor, វីឡារីសតឈានមុខគេ បានលើ កោះ Song Saa Private Island រីឯភ្នាក់ងារទេសចរណ៍នាំមុខ គឺ Satguru Travel Cambodia៕	កម្ពុជា ក្លាយជាម្ចាស់ជ័យលាភី៣ឆ្នាំជាប់គ្នានូវពានរង្វាន់ចំនួន២របស់ World Travel Awards ទាំងជាគោលដៅទេសចរណ៍វប្បធម៌ឈានមុខគេនៅតំបន់អាស៊ី (Asias Leading Cultural Destination) និងជាគោលដៅទេស ចរណ៍យុវជនឈានមុខគេនៅតំបន់អាស៊ី (Asias Leading Youth Travel Destination)។ នៅឆ្នាំ២០២៤នេះ ឈ្មោះជ័យលាភីទាំងអស់ត្រូវបានប្រកាសក្នុងកម្មវិធី នៅក្រុងម៉ានីល ប្រទេសហ្វីលីពីន នាថ្ងៃទី៣ ខែកញ្ញា។
ដើម្បីឱ្យពិធីដង្ហែសពរបស់សម្ដេចចៅហ្វាវាំង គង់ សំអុល ប្រព្រឹត្តទៅដោយរលូន និងសុវត្ថិភាព សមត្ថកិច្ច នឹងបញ្ចៀសចរាចរតាមតម្រាយផ្លូវដង្ហែសពជាបណ្ដោះអាសន្ន។ បើតាមរដ្ឋបាលរាជធានីភ្នំពេញ ពិធីដង្ហែសព នឹងចាប់ផ្ដើមចេញពីរុក្ខវិថីសម្ដេចប៉ាន ឆ្ពោះទៅមហាវិថីព្រះនរោត្តម បត់ស្ដាំឆ្ពោះទៅរង្វង់មូលវិមានឯករាជ្យ។ ក្បូនដង្ហែសព នឹងបត់ឆ្វេងតាមមហាវិថីព្រះសីហនុ រហូតដល់ស្ដុបនាគបាញ់ទឹក បត់ឆ្វេងតាមមហាវិថីសម្ដេចសុធារស បន្តឆ្លងកាត់មុខព្រះបរមរាជវាំង រហូតដល់ផ្លូវលេខ១៧៨។ ក្រោយឆ្លងកាត់ព្រះបរមរាជវាំង ក្បួនខាងលើ នឹងបន្តបត់ឆ្វេងដល់មហាវិថីព្រះនរោត្តម រួចបត់ស្ដាំ ឆ្ពោះទៅស្ដុបមន្ទីរពេទ្យព្រះអង្គឌួង និងបត់ឆ្វេងឆ្ពោះទៅមហាវិថីសហព័ន្ធរុស្ស៊ី រហូតដល់ផ្លូវជាតិលេខ៤ មុខវត្តជម្ពូវ័ន ដែលជាទីតាំងប្រារព្ធពិធីបូជាសព។ ជាមួយគ្នានេះ រដ្ឋបាលរាជធានីភ្នំពេញ អំពាវនាវដល់ប្រជាពលរដ្ឋយោគយល់ និងចូលរួមបញ្ចៀសចរាចរឆ្លងកាត់តម្រាយផ្លូវដង្ហែសពខាងលើ ដើម្បីកាត់បន្ថយការកកស្ទះចរាចរណ៍។ សូមបញ្ជាក់ថា សម្តេចឧបនាយករដ្ឋមន្ត្រី គង់ សំអុល រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងព្រះបរមរាជវាំង បានទទួលមរណភាពក្នុងអាយុ៩៤ឆ្នាំ ដោយជរាពាធ នៅថ្ងៃទី២ ខែកញ្ញា៕ អត្ថបទទាក់ទង សម្តេចចៅហ្វាវាំង គង់ សំអុល ទទួលមរណភាពក្នុងអាយុ៩៤ឆ្នាំ	រដ្ឋបាលរាជធានីភ្នំពេញ បានប្រាប់ឱ្យប្រជាពលរដ្ឋចូលរួមបញ្ចៀសចរាចរនៅរុក្ខវិថីសម្ដេចប៉ាន, មហាវិថីព្រះនរោត្តម, មហាវិថីព្រះសីហនុ, មុខព្រះបរមរាជវាំង និងមហាវិថីសហព័ន្ធរុស្ស៊ី ឆ្ពោះទៅផ្លូវជាតិលេខ៤ មុខវត្តជម្ពូវ័ន ដើម្បីដង្ហែសពសម្ដេច គង់ សំអុល។ បើតាមរដ្ឋបាលរាជធានីភ្នំពេញ ពិធីដង្ហែនឹងចាប់ផ្ដើមនៅម៉ោង៦ព្រឹក ថ្ងៃទី៦ កញ្ញា។
ការគ្មានឈ្មោះរបស់ Messi និង Ronaldo ជាបេក្ខភាពប្រជែងពានរង្វាន់ Ballon dOr លើកនេះ គឺជាលើកដំបូងហើយ ចាប់តាំងពីឆ្នាំ ២០០៣ មក ដែលកីឡាករលំដាប់កំពូលពិភពលោកទាំង ២រូប នេះ បានជាប់ឈ្មោះក្នុងការប្រកួតប្រជែងពានរង្វាន់កីឡាករឆ្នើមទូទាំងពិភពលោក។ អំឡុងពេលកីឡាករគូប្រជែងទាំង ២ ប្រកបអាជីពនៅក្នុងបាល់ទាត់តំបន់អឺរ៉ុប ពួកគេ ក៏តែងតែជាគូប្រជែងដ៏ស្វិតស្វាញសម្រាប់ពានរង្វាន់ Ballon dOr នេះ។ ការបាត់ឈ្មោះរបស់កីឡាករឆ្នើមក្នុងវិស័យបាល់ទាត់ទាំង ២រូបនេះ ត្រូវបានគេគិតថាហាក់បីបង្ហាញថា រជ្ជកាលរបស់កីឡាករគូប្រជែងទាំង ២ ឈានដល់ទីបញ្ចប់ ក្រោយពីបានប្រើពេលប្រមាណ ២ទសវត្សរ៍ ប្រជែងគ្នាដណ្តើមពានរង្វាន់នានា និងប្រជែងលើកំណត់ត្រា។ Ronaldo ចាប់តាំងពីផ្លាស់អាជីពទៅលេងនៅក្លិប Al Nassr នាទឹកដីប្រទេសអារ៉ាប៊ីសាអូឌីតកាលពីឆ្នាំ ២០២៣ មក ឥទ្ធិពលក្នុងការប្រជែងពាន Ballon dOr របស់គេបានថយចុះបន្តិចម្តងៗ រហូតទាល់តែបាត់ឈ្មោះចេញពីបញ្ជី។ ចំណែកខ្សែប្រយុទ្ធសញ្ជាតិអាហ្សង់ទីន ការផ្លាស់ទៅកាន់ក្លិប Inter Miami កាលពីខែមិថុនា ឆ្នាំ ២០២៣ ក៏បានធ្វើឱ្យឥទ្ធិពលនៃការប្រកួតប្រជែងពានរង្វាន់ឯកត្តជនមួយនេះ រសាត់ទៅបន្តិចម្តងៗដូចគ្នា។ តែយ៉ាងណា ទោះបីជាមិនលេងក្នុងក្លិបតំបន់អឺរ៉ុប ប៉ុន្តែ Ronaldo រីករាយជាមួយនឹងការស៊ុតរកគ្រាប់បាល់ ជួយដល់ក្រុម Al Nassr ដោយរដូវកាលមុន គេរកបានគ្រាប់បាល់ចំនួន ៥០គ្រាប់ ឯណោះ។ Messi វិញបានជួយក្រុម Inter Miami ឈ្នះពានរង្វាន់លើកដំបូងក្នុងប្រវត្តិសាស្ត្រ League Cup រវាងក្រុមមកពីប្រទេសម៉ិកស៊ិក ប្រកួតទល់នឹងក្រុមមកពីលីគអាម៉េរិក Major League Soccer។ កាលពីឆ្នាំ ២០២៣ កន្លងទៅ ខ្សែប្រយុទ្ធវ័យ ៣៩ឆ្នាំ ដែលធ្លាប់បានឈ្នះពានរង្វាន់ Ballon dOr ចំនួន ៥ដង ក៏មិនជាប់ឈ្មោះក្នុងបញ្ជីបេក្ខភាពផងដែរ ខណៈដែល Messi បានជាប់ឈ្មោះលើកទី១៦ ហើយថែមទាំងបានឈ្នះពានរង្វាន់ Ballon dOr លើកទី៨ ក្នុងអាជីពថែមទៀត។ កាលពីពេលថ្មីៗនេះ Messi បានជួយអាហ្សង់ទីនឈ្នះពានរង្វាន់ Copa America ឆ្នាំ ២០២៤ ប៉ុន្តែបែរជាគ្មានឈ្មោះលើកនេះ។ ដោយឡែកកីឡាករ Vinicius Jr និង Jude Bellingham ដែលជាមិត្តរួមក្រុមក្នុងក្លិប Real Madrid បច្ចុប្បន្នគឺជាបេក្ខភាពឈានមុខគេ និងមានការគាំទ្រខ្លាំងបំផុតសម្រាប់ការប្រជែងពានរង្វាន់ Ballon dOr ឆ្នាំ ២០២៤។ កីឡាករ Erling Haaland និង Kylian Mbappe ដែលមនុស្សគ្រប់គ្នាតែងលើកយកមកនិយាយ ប្រៀបធៀបដូចទៅនឹងការប្រកួតប្រជែងគ្នារបស់ Messi និង Ronaldo ក៏ស្ថិតក្នុងបញ្ជីឈ្មោះបេក្ខភាព ៣០រូប ផងដែរ។ Rodri ខ្សែបម្រើឆ្នើម Man City និងជម្រើសជាតិអេស្ប៉ាញ ដែលមានឈ្មោះក្នុងបញ្ជីប្រជែង ក៏ជាបេក្ខភាពមិនអាចមើលរំលងផងដែរ។ ខ្សែបម្រើកណ្តាលវ័យ២៨ឆ្នាំរូបនេះ បានបង្ហាញទេពកោសល្យលេចធ្លោ ក្នុងការជួយក្រុមមេឃខៀវឈ្នះជើងឯក Premier League ជាលើកទី៥ជាប់គ្នា និងនាំអេស្ប៉ាញគ្រងជើងឯក UEFA Euro ឆ្នាំ ២០២៤ និងជាលើកទី៣ផងដែរ។ ក្នុងចំណោមកីឡាករទាំង៣០រូប ក្រុមជម្រើសជាតិអេស្ប៉ាញ ដែលទើបឈ្នះពានរង្វាន់ UEFA Euro 2024 មានកីឡាករចំនួន ៦នាក់ ជាប់ក្នុងបញ្ជី ដោយរួមមានកីឡាករវ័យ ១៧ឆ្នាំ Lamine Yamal, Nico Williams, Alejandro Grimaldo, Dani Olmo, Dani Carvarjal និង Rodri ក៏បេក្ខភាពឈានមុខមួយរូប។ ក្លិប Real Madrid មានកីឡាករសរុបចំនួន ៧នាក់ ជាប់ឈ្មោះ រួមមានមួយនឹងកីឡាករមកពីក្លិបក្នុងប្រទេសអេស្ប៉ាញដទៃផ្សេងទៀត។ ចំណែកក្រុមជម្រើសជាតិអង់គ្លេសជើងឯករង Euro 2024 មានកីឡាករ ៥រូប ជាប់ឈ្មោះជាបេក្ខភាពរួមមាន Harry Kane, Bukayo Saka, Declan Rice, Cole Palmer, Phil Foden និង Jude Bellingham ដែលជាបេក្ខភាពដ៏ពិសេសមួយរូប។ សម្រាប់ពានរង្វាន់ Ballon dOr ទៅលើផ្នែកនារីវិញ ក្លិប Barcelona មានកីឡាការិនីចំនួន ៦ ក្នុងបញ្ជីបេក្ខភាព ក្នុងនោះក៏រួមមានកីឡាការិនីដែលទើបឈ្នះកាលពីឆ្នាំមុន Aitana Bonmati និងកីឡាការិនីម្ចាស់ Ballon dOr ២សម័យ Alexia Putellas។ កម្មវិធិប្រគល់ពានរង្វាន់ Ballon dOr ឆ្នាំ ២០២៤ ទៅកាន់កីឡាករដែលលេងបានល្អខ្លាំងបំផុតប្រចាំពិភពលោក នឹងត្រូវធ្វើឡើងនៅថ្ងៃទី២៨ ខែតុលា ស្ថិតក្នុងទីក្រុងប៉ារីស ប្រទេសបារាំង៕	បញ្ជីឈ្មោះបេក្ខភាពកីឡាករ ៣០រូប ចុងក្រោយ សម្រាប់ប្រជែងពានរង្វាន់កីឡាករល្អបំផុតប្រចាំឆ្នាំ ២០២៤ បានបង្ហាញជាផ្លូវការ នាថ្ងៃទី៤ ខែកញ្ញា ដោយគ្មានឈ្មោះទាំង Lionel Messi និង Cristiano Ronaldo ជាលើកដំបូងក្នុងរយៈពេលប្រមាណ ២ទសវត្សរ៍។ Jude Bellingham និង Vinicius Jr សមាជិកក្រុម Real Madrid ទំនងជាបេក្ខភាពឈានមុខគេ សម្រាប់ការប្រជែងពាន Ballon dOr ឆ្នាំ ២០២៤ ស្របពេល Rodri របស់ Manchester City ក៏មិនអាចមើលរំលង។
ផ្អែកតាមច្បាប់ និងវិធាននានារបស់កម្ពុជា គឺតម្រូវឱ្យរោងចក្រ សហគ្រាសឧស្សាហកម្ម ដែលបញ្ចេញសំណល់ប្រភេទប្រភពបំពុល ត្រូវបំពាក់ជាចាំបាច់ នូវឧបករណ៍ស្វ័យត្រួតពិនិត្យ តាមដានការបញ្ចេញសំណល់រាវ និងការបង្ហូរទឹកកខ្វក់ ចេញពីរោងចក្រសហគ្រាស ដើម្បីតាមដានត្រួតពិនិត្យ ការបំពុលបរិស្ថានពីចម្ងាយ។ លោក អ៊ាង សុផល្លែត បញ្ជាក់ថា ការបំពាក់ឧបករណ៍នេះគឺដើម្បីបញ្ចៀសការលេចជ្រាប ឬការលួចបង្ហូរសំណល់រាវ ដែលមានសារធាតុពុល ចេញពីរោងចក្រ សហគ្រាស ចូលទៅក្នុងប្រភពទឹកធម្មជាតិ និងធានាថាកម្មករ កម្មការិនី និយោជិត ដែលរស់នៅ និងបំពេញការងារក្នុងតំបន់ឧស្សាហកម្ម មានសុខភាពល្អ មានបរិស្ថានល្អ និងមានការវិនិយោគល្អ។ រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងបរិស្ថាន ក៏បានព្រមានចាត់វិធានការច្បាប់ ដោយមិនលើកលែងឡើយ ចំពោះរោងចក្រសហគ្រាសណា ដែលបញ្ចេញសំណល់ប្រភេទបំពុល មិនបានបំពាក់ឧបករណ៍ស្វ័យត្រួតពិនិត្យ តាមការណែនាំនេះ៕	លោក អ៊ាង សុផល្លែត រដ្ឋមន្រ្តីក្រសួងបរិស្ថាន ទាមទារឱ្យរោងចក្រសហគ្រាសដែល បញ្ចេញសំណល់ប្រភេទបំពុល បំពាក់ឧបករណ៍ស្វ័យត្រួតពិនិត្យ និងប្រព័ន្ធគ្រប់គ្រង ទិន្នន័យការបញ្ចេញសំណល់រាវ។
អតីតប្រធានាធិបតីអាម៉េរិកលោក ដូណាល់ ត្រាំ និងអនុប្រធានាធិបតីលោកស្រី កាម៉ាឡា ហារីស នឹងចូលរួមក្នុងការជជែកដេញដោលនៅស្ថានីយទូរទស្សន៍ ABC News នៅម៉ោង ៩យប់ថ្ងៃទី១០ ខែកញ្ញា (ម៉ោង៨ព្រឹក ថ្ងៃទី១១ ខែកញ្ញានៅទីក្រុងភ្នំពេញ)។ ភាគីទាំងពីរនៅថ្ងៃទី៤ ខែកញ្ញា បានយល់ព្រមតាមលក្ខខណ្ឌកំណត់របស់ ABC News ។ ព្រឹត្តិការណ៍នេះ នឹងអនុវត្តស្តង់ដារលក្ខខណ្ឌដូចគ្នាសម្រាប់ការជជែកដេញដោលរវាងលោក ត្រាំ និងលោកប្រធានាធិបតី ចូ បៃឌិន នៅលើកញ្ចក់ទូរទស្សន៍ CNN ក្នុងខែមិថុនា។ បើតាម ABC News កម្មវិធីនឹងមានរយៈពេល ៩០នាទី ដោយមានការសម្រាកចាក់ពាណិជ្ជកម្ម ២ដង។ បេក្ខជនទាំងពីរនឹងឈរនៅលើវេទិកាពេញមួយចប់កម្មវធី។ អ្នកទាំងពីរមិនមានសេចក្តីថ្លែងការណ៍បើកទេ ហើយត្រូវបានផ្តល់ពេល២ នាទីក្នុងម្នាក់ដើម្បីធ្វើសេចក្តីថ្លែងការណ៍បិទ។ ទន្ទឹមនេះ បេក្ខជនម្នាក់ៗទទួលបានប៊ិច ក្រដាសទទេមួយ និងដបទឹកមួយ។ បេក្ខជនទាំងពីរនាក់មិនត្រូវបានអនុញ្ញាតឱ្យនាំយកសម្ភារ ឬក្រដាសព្រាងជាលាយលក្ខណ៍អក្សរទៅកាន់វេទិកាពិភាក្សានោះទេ។ លោក ត្រាំ និងលោកស្រី ហារីស នឹងមានពេល២នាទីដើម្បីឆ្លើយសំណួររបស់អ្នកសម្របសម្រួល ២នាទីដើម្បីឆ្លើយតប និង១នាទីបន្ថែមដើម្បីបញ្ជាក់ ឬឆ្លើយតប។ លើសពីនេះ បេក្ខជនមិនត្រូវបានអនុញ្ញាតឱ្យសួរសំណួរគ្នាទៅវិញទៅមក និងមិនត្រូវបានអនុញ្ញាតឱ្យទាក់ទងជាមួយជំនួយការពួកគេទេអំឡុងពេលសម្រាក។ សាលនៃកិច្ចពិភាក្សានឹងមិនមានទស្សនិកជនទេ។ បន្ថែមពីនេះ មីក្រូហ្វូនរបស់បេក្ខជនត្រូវបានបើកនៅពេលដែលវាជាវេនរបស់ពួកគេដើម្បីនិយាយតែប៉ុណ្ណោះ។ ជំនួយការអនុប្រធានាធិបតីអាម៉េរិកពីមុន ចង់ផ្លាស់ប្តូរលក្ខខណ្ឋនេះដោយរំពឹងថាលោក ត្រាំ នឹងបង្ហាញពីភាពទន់ខ្សោយនៅពេលដែលមិនមានការអត់ធ្មត់ឆ្លើយសំនួរ។ គួរបញ្ជាក់ថា អតីតប្រធានាធិបតី ត្រាំ បានឈ្នះការបោះកាសនៅថ្ងៃទី៣ ខែកញ្ញាដើម្បីជ្រើសរើសលំដាប់និយាយ។ លោក ត្រាំ នឹងថ្លែងសុន្ទរកថាបិទបន្ទាប់ពីលោកស្រី ហារីស៕	បេក្ខជនប្រធានាធិបតីបក្សសាធារណរដ្ឋលោក ដូណាល់ ត្រាំ និងបេក្ខជនបក្សប្រជាធិបតេយ្យលោកស្រី កាម៉ាឡា ហារីស បានយល់ព្រមចំពោះលក្ខខណ្ឌដោយ ABC News សម្រាប់ការជជែកដេញដោលលើកដំបូងរវាងអ្នកទាំងពីរ។
ក្នុងវ័យ ៤៦ឆ្នាំ កីឡាការិនីមានពិការភាព Storey បានបន្តឈ្នះមេដាយមាសកីឡាប៉ារ៉ាឡាំពិកទីក្រុងប៉ារីសឆ្នាំ ២០២៤ លើប្រភេទកីឡាប្រណាំងកង់ (Cycling) និងជាការឈ្នះលើក ១៣។ មេដាយមាសចំនួន ៥ផ្សេងទៀតក្នុងកីឡាប៉ារ៉ាឡាំពិក Storey ដណ្តើមបានពីកីឡាហែលទឹក ។ ស្ថិតក្នុងការប្រកួតនាទីក្រុងប៉ារីស កីឡាការិនី Storey បានជិះដល់ទី ដោយប្រើថិរវេលា២០នាទី ២២,១៥វិនាទី ដោយបានយកឈ្នះលើកីឡាការិនីបារាំង Heidi Gaugain ចំណាត់ថ្នាក់មេដាយប្រាក់ ដោយនាំមុខត្រឹមតែ ៤វិនាទី ប៉ុណ្ណោះ។ Sarah Storey ក៏បានកាន់កាប់តំណែងជាអត្តពលិកដែលឈ្នះមេដាយមាសប៉ារ៉ាឡាំពិកច្រើនជាងគេ ដោយបានបំបែកកំណត់ត្រារបស់លោក Mike Kenny អតីតអត្តពលិកហែលទឹក ដែលមានកំណត់ត្រាមេដាយមាសចំនួន ១៦។ ក្រោយពីទទួលបានជ័យជម្នះ កីឡាការិនីវ័យ ៤៦ឆ្នាំ បង្ហាញក្តីរំភើបយ៉ាងខ្លាំងចំពោះភាពជោគជ័យដែលនាងធ្វើបាន អំឡុងពេលប្រកួត។«ខ្ញុំពិតជារីករាយខ្លាំង មានអារម្មណ៍ថាខ្ញុំបាននៅខ្ពស់ដល់ឋានព្រះច័ន្ទអ៊ីចឹង។ ប៉ុន្តែខ្ញុំនៅតែដឹងថា វាតែងតែមានវិធីសាស្ត្រដើម្បីធ្វើរឿងអ្វីមួយមានភាពកាន់តែល្អប្រសើរថែមទៀត។ ការប្រកួតនេះ គឺជាការប្រកួតប៉ារ៉ាឡាំពិក ដែលមានចម្ងាយថិរវេលាខ្លីបំផុត ដែលយើងធ្លាប់ជួបមុន ហើយខ្ញុំគិតថាជារឿងអាម៉ាស់មួយ ព្រោះយើងមិនបានបង្ហាញអំពីអ្វីដែលជាកីឡាប៉ារ៉ា តាមអ្វីដែលយើងចង់ឱ្យពួកគេបានឃើញ។»។ នេះបើតាមការលើកឡើងរបស់កីឡាការិនី Storey ក្នុងកិច្ចសម្ភាសក្រោយចប់ការប្រកួត។ ដោយឡែកគិតសរុបជាមេដាយទាំងអស់ ដែលកីឡាការិនី Storey បានឈ្នះក្នុងអាជីព សរុបមានចំនួន ២៩ ហើយដោយមេដាយចំនួន ១៦ កើតចេញពីការប្រកួតកីឡាប៉ារ៉ាហែលទឹកពីចន្លោះឆ្នាំ ១៩៩២-២០០៤៕	កីឡាការិនី Sarah Storey អត្តពលិកកីឡាប៉ារ៉ាឡាំពិករបស់ចក្រភពអង់គ្លេស បានបន្តធ្វើបានកំណត់ត្រាមេដាយមាសបន្ថែមទៀតក្នុងអាជីព ក្រោយរូបនាងបានប្រកួតឈ្នះលើប្រភេទកីឡាប៉ារ៉ាប្រណាំងកង់ (Womens C5 time Trail) ស្ថិតក្នុងការប្រកួតកីឡាប៉ារ៉ាឡាំពិកទីក្រុងប៉ារីស ឆ្នាំ ២០២៤ និងជាមេដាយមាសលើកទី១៨។
គោលបំណងនៃការប្រារព្ធពិធីនេះឡើង គឺដើម្បីចូលរួមចំណែកក្នុងការអប់រំផ្សព្វផ្សាយឱ្យប្អូនៗសិស្សានុសិស្ស និងសាធារណៈជនទូទៅមានការយល់ដឹងបន្ថែមអំពីវិធីងាយៗក្នុងការទុកដាក់សំរាមឱ្យបានត្រឹមត្រូវ មានសណ្តាប់ធ្នាប់ល្អ មានភាពងាយស្រួលក្នុងការប្រមូលទុកដាក់ ផ្តល់អនាម័យភាព និងសុខុមាលភាពល្អក្នុងការរស់នៅ ទាំងនៅក្នុងលំនៅផ្ទាល់ខ្លួន ទាំងនៅទីសាធារណៈ ជាពិសេសគឺបំផុសស្មារតីឱ្យមហាជនចូលរួមចំណែកក្នុងការលើកកម្ពស់សោភ័ណភាពទីក្រុង និងផ្តល់ជាគំរូល្អក្នុងការចូលរួមចំណែកថែរក្សាអនាម័យបរិស្ថានសម្រាប់ ប្រទេសកម្ពុជា។ ការប្រារព្ធទិវាបរិស្ថានថ្ងៃនេះ ត្រូវបានរៀបចំឡើងដោយមានការចូលរួមពីសំណាក់ លោក ជិន ប៊ុនធឿន អភិបាលនៃគណៈអភិបាលខណ្ឌឫស្សីកែវ ចៅសង្កាត់ អាជ្ញាធរ បុគ្គលិក និងរថយន្តនៃក្រុមហ៊ុនគ្រប់គ្រងសំណល់សំរាម និងសំណល់រឹង 800Super-GAEA Cambodia និងអ្នកពាក់ព័ន្ធជាច្រើនរូបទៀត ហើយសមាជិកដែលបានចូលរួម មានទឹកមុខញញឹមស្រស់ស្រាយ និងខិតខំបំពេញបេសកកម្មយ៉ាងសស្រាក់សស្រាំគួរជាទីរីករាយក្រៃលែង។ លោក ពៅ ភក្តី នាយកចាងហ្វាង នៃសាលារៀន អន្តរទ្វីប អាមេរិកាំង សាខាទួលសង្កែ បានមានមតិសំណេះសំណាល និងថ្លែងអំណរគុណចំពោះគណៈអធិបតី និងអ្នកដែលបានចូលរួមទាំងអស់ ដែលបានចំណាយពេលវេលាដ៏មានតម្លៃ ទាំងកម្លាំងកាយ និងកម្លាំងចិត្ត ដើម្បីចូលរួមក្នុងទិវាបរិស្ថាននាថ្ងៃនេះ ឱ្យមានការប្រព្រឹត្តទៅដោយរលូន។ ស្ថិតនៅក្នុងពិធីនោះ លោកបានបញ្ជាក់ផងដែរថា ការចូលរួមនៅក្នុងថ្ងៃនេះត្រូវបានបែងចែកទៅតាមក្រុមនីមួយៗដោយមានភាពត្រឹមត្រូវ និងច្បាស់លាស់ នៅតាមទីតាំងផ្សេងៗគ្នារៀងៗខ្លួន។ ជាចុងក្រោយ លោកក៏បានថ្លែងអំណរគុណ និងជូនពរចំពោះគណៈអធិបតី និងអ្នកស្ម័គ្រចិត្តចូលរួមទាំងអស់ ដែលបានខិតខំចំណាយពេលវេលា ទាំងកម្លាំងកាយ និងកម្លាំងចិត្ត ក្នុងការចូលរួមក្នុងយុទ្ធនាការដ៏ពិសេសមួយនេះ។ គួរជម្រាបជូនថា មជ្ឈមណ្ឌលភាសា អេ អាយ អាយ និងសាលារៀន អន្តរទ្វីប អាមេរិកាំង តែងតែប្រារព្ធពិធីនេះឡើងជាប្រចាំដើម្បីជាប្រយោជន៍ក្នុងការជួយបំផុស និងក្រើនរំឭកដល់សាធារណៈជនទូទៅ ដែលរស់នៅក្នុងសង្គម ឱ្យមានស្មារតីចូលរួមស្រឡាញ់ ថែរក្សា និងការពារបរិស្ថានឱ្យបានល្អគ្រប់ៗគ្នា ហើយជាពិសេសក៏មានការចូលរួមចំណែកយ៉ាងសកម្មក្នុងការការពារបរិស្ថានជាមួយអាជ្ញាធរដែនដី ដើម្បីសង្គមជាតិកាន់តែប្រសើរឡើង។ មួយវិញទៀត ព្រឹត្តិការណ៍ដ៏សំខាន់នេះគឺជាការបង្ហាញពីស្មារតីរបស់មជ្ឈមណ្ឌលភាសា អេ អាយ អាយ និងសាលារៀន អន្តរទ្វីប អាមេរិកាំង ដែលតែងតែណែនាំ បង្ហាត់បង្ហាញ និងដឹកនាំសិស្សានុសិស្ស ដើម្បីធ្វើជាគំរូ និងជាទម្លាប់ដ៏ល្អប្រសើរស្របទៅនឹងការសិក្សាអប់រំផ្សារភ្ជាប់នឹងការអនុវត្តជាក់ស្តែងក្នុងសង្គមផងដែរ៕ (អត្ថបទពាណិជ្ជកម្ម)	នៅព្រឹកថ្ងៃទី០៥ ខែកញ្ញា ឆ្នាំ២០២៤៖ គណៈគ្រប់គ្រងមជ្ឈមណ្ឌលភាសា អេ អាយ អាយ (Aii) និងសាលារៀន អន្តរទ្វីប អាមេរិកាំង (AIS) បានប្រារព្ធទិវាបរិស្ថានប្រចាំឆ្នាំ២០២៤ នៅមជ្ឈមណ្ឌលភាសា អេ អាយ អាយ និងសាលារៀន អន្តរទ្វីប អាមេរិកាំង សាខាទួលសង្កែ ដោយមានការចូលរួមពីសំណាក់លោកគ្រូ អ្នកគ្រូ បុគ្គលិក និងសិស្សានុសិស្សប្រមាណជាជាង៥០០នាក់។
កញ្ចប់ជំនួយនេះត្រូវបានលើកឡើងដោយលោក Hans Risser ប្រធានអង្គការNPA ប្រចាំកម្ពុជា នៅចំពោះមុខលោក ហេង រតនៈ ប្រធានមជ្ឈមណ្ឌលសកម្មភាពកំចាត់មីនកម្ពុជា(CMAC) នាថ្ងៃទី៣ ខែកញ្ញា។ លោក ហេង រតនៈ បានបញ្ជាក់នៅលើបណ្តាញសង្គមហ្វេសប៊ុកផ្លូវការរបស់ខ្លួនថា កញ្ចប់ជំនួយនេះ គឺសម្រាប់អនុវត្តការងារបោសសម្អាតនៅខេត្តបន្ទាយមានជ័យ និងឧត្តរមានជ័យ ក្នុងរយៈពេល២ឆ្នាំ ដោយចាប់ខែកញ្ញា ឆ្នាំ២០២៤ ដល់ខែសីហា ឆ្នាំ២០២៦។ ប្រធានមជ្ឈមណ្ឌលសកម្មភាពកំចាត់មីនកម្ពុជា បានចាត់ទុកជំនួនឥតសំណងពីរដ្ឋាភិបាលអាល្លឺម៉ង់នេះ គឺជាជំនួយមនុស្សធម៌ក្នុងការបោសសម្អាតគ្រាប់មីននិងសំណល់យុទ្ធភណ្ឌសង្គ្រាមនៅកម្ពុជា។ ជាមួយគ្នានេះ លោក Hans Risser ប្រធានអង្គការNPA បានបង្ហាញជំហរនូវរបស់ខ្លួនក្នុងការខិតខំជួយគាំទ្រអភិវឌ្ឍន៍ធនធានមនុស្សតាមសំណូមពររបស់អង្គភាពស៊ីម៉ាក់ និងរួមគ្នាដោះស្រាយបញ្ហាប្រឈមផ្សេងៗជាមួយគ្នា។ ចាប់តាំងពីឆ្នាំ១៩៩២ ដល់ឆ្នាំ២០២៣ កម្ពុជាបានប្រកាសមានផ្ទៃដីជាង៣ពាន់គីឡូម៉ែត្រការ៉េ ត្រូវបានបោសសម្អាតគ្រាប់មីន និងយកទៅប្រើប្រាស់ ដើម្បីបង្កបង្កើនផល។ យ៉ាងណាមិញ កម្ពុជានៅតែបន្តការងារដោះមីនបន្ថែមទៀត ដើម្បីសម្រេចឲ្យបាននូវចក្ខុវិស័យ «កម្ពុជាគ្មានមីនឆ្នាំ២០២៥»។ ក្នុងចំណោមផ្ទៃដីដែលរំដោះបានពីចំការមីនជាង៣ពាន់គីឡូម៉ែត្រការ៉េនេះ គឺមាន៧៦ភាគរយ ត្រូវបានយកទៅប្រើប្រាស់នៅក្នុងវិស័យកសិកម្ម។ ផ្ទៃដី៥ភាគរយ ត្រូវបានប្រើប្រាស់សម្រាប់កសាងហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធ និងមាន ១៩ភាគរយ ត្រូវបានយកទៅប្រើប្រាស់ក្នុងការសាងសង់លំនៅឋាន ភូមិករ សាលារៀន ឬមណ្ឌលសុខភាពជាដើមដោយប្រជាជនជិត ១២លាននាក់ ទទួលផលពីដីគ្មានមីនទាំងនេះ។ នេះបើតាមសារលិខិតរបស់ប្រមុខរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា សម្តេច ហ៊ុន ម៉ាណែត នាឱកាសខួបលើកទី២៥ នៃទិវាជាតិយល់ដឹងអំពីមីន ២៤ ខែកុម្ភៈ ឆ្នាំ២០២៤។ សារលិខិតដដែលបានបង្ហាញថា គ្រាប់មីន និងគ្រាប់មិនទាន់ផ្ទុះជាង ៤លានគ្រាប់ ត្រូវបានរកឃើញ និងបំផ្លាញចោលក្នុងរយៈពេល៣១ឆ្នាំកន្លងទៅ។ ក្នុងចំណោមគ្រាប់មីនដ៏ច្រើនសន្ធឹកសន្ធាប់នេះ មីនប្រឆាំងមនុស្សមានចំនួនជាង ១,១លានគ្រាប់ មីនប្រឆាំងរថក្រោះមានជាង២,៦ម៉ឺនគ្រាប់ និងគ្រាប់មិនទាន់ផ្ទុះមានជាង ៣លានគ្រាប់។ ដោយឡែក ចំនួនជនរងគ្រោះដោយសារគ្រាប់មីនបានថយចុះពី ៤ ៣២០នាក់ ក្នុងឆ្នាំ១៩៩៦ មកនៅត្រឹម ៣២នាក់ ក្នុងឆ្នាំ២០២៣។ ជាមធ្យម ចំនួនអ្នករងគ្រោះដោយគ្រាប់មីនធ្លាក់មកនៅក្រោម ១០០នាក់ ក្នុងរយៈពេល១០ឆ្នាំ និងមកនៅត្រឹម៥០នាក់ ក្នុងរយៈពេល៥ឆ្នាំចុងក្រោយ។ ទោះយ៉ាងណា ដើម្បីសម្រេចឲ្យបាននូវចក្ខុវិស័យ «កម្ពុជាគ្មានមីនឆ្នាំ២០២៥» ប្រទេសដែលញ៉ាំញីដោយសង្គ្រាមជាច្រើនទសវត្សរ៍មួយនេះ ត្រូវការបោសសម្អាតផ្ទៃដី ដែលមានមីនសេសសល់ចំនួន ៥៣៣គីឡូម៉ែត្រការ៉េ និងសំណល់ជាតិផ្ទុះ រួមទាំងគ្រាប់បែកចង្កោមជាង ១៣០០គីឡូម៉ែត្រការ៉េបន្ថែមទៀត៕	ភ្នំពេញ៖ រដ្ឋាភិបាលសាធារណរដ្ឋសហព័ន្ធអាល្លឺម៉ង់ សម្រេចផ្តល់ជំនួយចំនួន ៣,១២លានដុល្លារអាម៉េរិក ដល់កម្ពុជា ក្នុងការបោសសម្អាតមីននៅខេត្តបន្ទាយមានជ័យ និងឧត្តរមានជ័យ។ ជំនួយនេះត្រូវបានផ្តល់តាមរយៈអង្គការជំនួយប្រជាជនណ័រវេស្ស (NPA) ដែលអនុវត្តសកម្មភាពបោសសម្អាតមីនដោយអង្គភាពស៊ីម៉ាក់(CMAC)។
សូមបញ្ជាក់ថា បេក្ខជន៦នាក់ដែលបានប្រឡងជាប់នេះ នឹងទទួលបានក្របខណ្ឌ ក បម្រើការងារក្នុងក្រសួងអភិវឌ្ឍន៍ជនបទ។	នាព្រឹកថ្ងៃទី៥ ខែកញ្ញា ជាថ្ងៃប្រកាសលទ្ធផលនៃការប្រឡងជ្រើសរើសមន្រ្តីរាជការចូលបម្រើការងារក្នុងក្របខណ្ឌក្រសួងអភិវឌ្ឍន៍ជនបទ សម្រាប់ផែនការក្របខណ្ឌឆ្នាំ២០២៣។ ដូចការគ្រោងទុក បេក្ខជន៦នាក់ប៉ុណ្ណោះ ដែលបានជាប់ជាស្ថាពរ ធ្វើជាមន្រ្តីបម្រើការងារក្នុងក្របខណ្ឌក្រសួងអភិវឌ្ឍន៍ជនបទ ក្នុងចំណោមបេក្ខជនប្រឡងជាង៧០០នាក់។ ក្រៅពីនេះមានបេក្ខជនជាប់បម្រុងចំនួន២៦នាក់ផងដែរ។
លោក ឡៅ ស៊ីថៃ គឺជាអតីតកីឡាករប្រដាល់គុនខ្មែរប្រចាំខេត្តបាត់ដំបង កាលពីអំឡុងឆ្នាំ១៩៩៧។ ពេលនៅជាកីឡាករថ្នាល លោក ស៊ីថៃ ហាត់ជាមួយលោក មាស សុខគ្រី ព្រឹទ្ធាចារ្យក្នុងវិស័យគុនខ្មែរ។ ប៉ុន្ដែដោយសារតែកាលនោះ ថវិកា បានពីការប្រកួតមិនអាចទ្រទ្រង់ជាប់នូវជីវភាពខ្វះខាតប្រចាំថ្ងៃបាន ទើបជំរុញឲ្យលោក ស៊ីថៃ ឈប់ឡើងប្រកួតហើយទៅធ្វើជាពលករនៅក្រៅប្រទេស កាលពីឆ្នាំ២០០០។ លុះចូលដល់ឆ្នាំ២០២២ ក្នុងការត្រឡប់កម្ពុជាវិញ នៅទីតាំងវត្តកំណប់ បានរៀបចំការប្រកួតប្រដាល់សហគមន៍មួយ ក្នុងពិធីបុណ្យភូមិ។ ចៃដន្យ កីឡាករថ្នាលម្នាក់ មិនមានអ្នកឲ្យទឹក ហើយបានមកសុំលោក ស៊ីថៃ ឲ្យជួយ ទាំងមិនដឹងថារូបលោក គឺជាអតីតអ្នកប្រដាល់។ អំឡុងពេលឲ្យទឹក អ្នកភូមិម្នាក់ ដែលស្គាល់លោក ឡៅ ស៊ីថៃ ក៏បានប្រាប់ទៅកីឡាករថ្នាលនោះ និងម្ដាយរបស់គេថា លោក ស៊ីថៃ គឺជាកីឡាករជើងចាស់។ ពេលនោះហើយ ដែលអ្នកភូមិ បានសុំឲ្យលោក ស៊ីថៃ បង្ហាត់កូនៗរបស់ពួកគេ។ នោះ ក៏ជាពេលដែលរូបលោក ចាប់ផ្ដើមមានគំនិតបើកក្លិបបង្ហាត់ដល់ក្មេងៗ ផងដែរ។ ចុងឆ្នាំ២០២២ លោក ឡៅ ស៊ីថៃ បានបើកក្លិបឈ្មោះ ប្រាក់រិទ្ធីគុនខ្មែរ។ រយៈពេល១ឆ្នាំនេះ គ្រូបង្វឹករូបនេះ បានបង្ហាត់សិស្សជាង ៣០នាក់ ក្នុងនោះមានកីឡាការិនីថ្នាល ៤នាក់។ លោក ខូវ ឆាយ ប្រធានសហព័ន្ធគុនខ្មែរ យកសម្ភាភារៈ និងគ្រឿងបរិក្ខាមួយចំនួនជូន ដល់ក្លិបប្រាក់រិទ្ធីគុនខ្មែរ រូបពី លោកខូវ ឆាយ ដោយសារតែម្ដុំនោះសម្បូរធនធានក្មេងៗ ចង់ហាត់គុនខ្មែរ ប៉ុន្ដែខ្វះខាតទ្រព្យធន ដែលជាហេតុជំរុញឲ្យ លោក ឡៅ ស៊ីថៃ សុំក្រោលគោប្អូនបង្កើតរបស់ខ្លួន ដែលមានបណ្ដោយ ៦ម៉ែត្រ និងទទឹក៥ម៉ែត្រយកមកបង្ហាត់សិស្ស។ រាល់ថ្ងៃនេះ ក្លិប មានការខ្វះទាំងសម្ភាភារៈហ្វឹកហាត់ ដោយគ្រាន់តែមានស្រោមដៃ ២គូ, បាវសាក់១ និងហ្ស៊ីប១ ប៉ុណ្ណោះ។ «យើងខ្វះខាតខ្លាំងមែនទែន ហើយយើងអត់កន្លែងហាត់។ ប្អូនគាត់មានក្រោលគោមួយ ដែលនៅសល់មិនប្រើការអី ខ្ញុំក៏សុំគាត់យកមកបង្ហាត់សិស្ស។ កីឡាករខ្ញុំ មានអាយុចាប់ពី៧ ដល់២៣ឆ្នាំ។ ការពិបាកនោះ គឺពិបាកលើសពីការស្មាន។ ការហ្វឹកហាត់របស់សិស្ស ធ្វើយ៉ាងមិចឲ្យសិស្សល្អ។ យើង ខ្វះខាតសម្ភារៈ ហើយរាល់ថ្ងៃ ខ្ញុំមានតែហ្ស៊ីប១ និងហ្គង់២គូ ប៉ុណ្ណោះ។»។ លោក ឡៅ ស៊ីថៃ បាននិយាយដូច្នេះ។ ប្រធានក្លិបប្រាក់រិទ្ធីគុនខ្មែរ បានបន្ដទៀតថា បច្ចុប្បន្នសិស្សថ្នាលទាំងនោះ មានសមត្ថភាពអាចចេញប្រកួតតាមកម្មវិធីតាមតំបន់បាន ប៉ុន្ដែសង្វៀនធំ ដូចជានៅទីក្រុងភ្នំពេញ គឺមិនធ្លាប់ឡើងប្រកួតឡើយ។ លោក ឡៅ ស៊ីថៃ ក៏បានស្នើរទៅលោក ខូវ ឆាយ ប្រធានសហព័ន្ធកីឡាប្រដាល់គុនខ្មែរ និងលោក មាស សុខគ្រី ឲ្យជួយសម្រួលដើម្បីឲ្យកីឡាករថ្នាលក្លិបនៅខេត្តបាត់ដំបងនេះ បានទៅប្រកួតនៅភ្នំពេញផង ដើម្បីលើកទឹកចិត្តដល់កីឡាករ-កីឡាការិនី ឲ្យប្រឹងបន្ថែម៕	លោក ឡៅ ស៊ីថៃ ប្រធាន និងជាគ្រូបង្វឹកក្លិបប្រាក់រិទ្ធីគុនខ្មែរ បានយកក្រោលគោបង្ហាត់សិស្សគុនខ្មែរ ប្រមាណជាង ៣០នាក់ ដែលភាគច្រើនជាថ្នាល មានអាយុចាប់ពី៧-២៣ឆ្នាំ នៅ ភូមិដំបូកខ្ពស់ ស្រុកសង្កែ ខេត្តបាត់ដំបង។ គ្រូបង្វឹករូបនេះ បញ្ជាក់ថាដោយសារនៅទីនោះមានភាពអត្ដខាត់ ប៉ុន្ដែក្មេងៗ ចង់ហាត់ច្រើន ជាហេតុជំរុញខ្លួន បន្ដការបើកក្លិប ទោះជួបបញ្ហាក៏ដោយ។
ចាប់ពីថ្ងៃទី៤ ខែកញ្ញាមក ចិន បានក្រាលកម្រាលព្រំក្រហមទទួលមេដឹកនាំបណ្តាប្រទេសអាហ្រ្វិក និង អគ្គលេខាធិការអង្គការសហប្រជាជាតិ លោក អាន់តូនីញ៉ូ ហ្គូតេរ៉េស។ នៅក្នុងកិច្ចប្រជុំកំពូលកិច្ចសហប្រតិបត្តិការអាហ្វ្រិក-ចិន (FOCAC) នៅថ្ងៃទី៥ ខែកញ្ញា លោក ស៊ី ជិនភីង ប្រធានាធិបតីចិន បានសន្យាផ្តលជំនួយហិរញ្ញវត្ថុទំហំ ៥១ពាន់លានដុល្លារ និងគាំទ្រហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធចំនួន ៣០នៅទូទាំងទ្វីបអាហ្រ្វិក ដែលសម្បូរដោយធនធានធម្មជាតិមួយនេះ។ ទន្ទឹមនេះ លោកស៊ី ក៏បានប្តេជ្ញាកែលម្អទីផ្សាររបស់ខ្លួនសម្រាប់តំបន់អាហ្វ្រិកផងដែរ។ «យើងត្រៀមខ្លួនជាស្រេចក្នុងការជួយអភិវឌ្ឍវិស័យពាណិជ្ជកម្មសេរីនៅលើទ្វីបអាហ្វ្រិក»។ លោកស៊ី បានសង្កត់ធ្ងន់បែបនេ នៅថ្ងៃទី៥ ខែកញ្ញា ដោយបន្តសន្យាសហការលើកិច្ចសហប្រតិបត្តិការហិរញ្ញវត្ថុ និងដឹកជញ្ជូន។ នៅក្នុងពិធីបរិភោគអាហារពេលល្ងាច នៅថ្ងៃទី៤ ខែកញ្ញា មេដឹកនាំចិន បានចាត់ទុក កិច្ចសហប្រតិបត្តិការអាហ្វ្រិក-ចិន ធ្វើឱ្យផ្លាស់ប្តូរជីវិតប្រជាជនជាច្រើន។ «វេទិកាកិច្ចសហប្រតិបត្តិការចិន-អាហ្រ្វិក បានជួយកែលម្អជីវិតប្រជាជនជាច្រើន តាមរយៈផ្លូវ, ផ្លូវរថភ្លើង សាលារៀន និងមន្ទីរពេទ្យជាដើម»។ ទូរទស្សន៍ CGTN បានស្រង់សម្តីលោក ស៊ី។ មេដឹកនាំចិន បានបន្តថា សហគមន៍ដែលមានប្រជាជនរួមសរុបជាង២.៨ពាន់លាននាក់នេះ គឺឈរលើមិត្តភាពប្រពៃណី ហើយសហការគ្នាតជំនាន់ ទោះបីពិភពលោកមានការប្រែប្រួលក្តី។ ក្នុងឱកាសនោះ ប្រធានាធិបតីសេណេហ្កាល់ លោក Bassirou Diomaye Faye បានបង្ហាញក្ដីសោមនស្សទៅកាន់ចិនក្រោមការដឹកនាំរបស់លោកស៊ីដែលខិតខំប្រឹងប្រែងលើកកម្ពស់សន្តិភាព និង ការអភិវឌ្ឍសកល។ ជំនួសមុខឲ្យមេដឹកនាំអាហ្រិ្វកទាំងអស់ មេដឹកនាំសេណេហ្កាល់បន្តថា អាហ្វ្រិក គឺរួចរាល់ក្នុងការពង្រឹងសម្ព័ន្ធភាព និងធ្វើឲ្យកិច្ចសហប្រតិបត្តិការដៃគូយុទ្ធសាស្ត្រគ្រប់ជ្រុងជ្រោយជាមួយចិនកាន់តែស៊ីជម្រៅ។ កិច្ចប្រជុំនេះផ្ដល់ឱកាសធំដល់បណ្ដាប្រទេសអាហ្រ្វិកឲ្យទទួលបាននូវជំនួយហិរញ្ញវត្ថុលើការកសាងហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធ ថាមពលបៃតង និងការវិនិយោគផ្សេងៗជាលក្ខណៈទ្វេភាគីជាមួយចិន។ កន្លងមក កេនយ៉ាទទួលបានជំនួយទឹកប្រាក់ពីចិនទំហំ ២៨១លានដុល្លារ ក្នុងការសាងសង់ផ្លូវទីជនបទ ក្រោមគម្រោងផ្លូវសូត្ររបស់ចិន។ វត្តមានការវិនិយោគចិន នៅតំបន់អាហ្រ្វិក ជារឿងសំខាន់ ក្នុងការទទួលបានសំឡេងគាំទ្រនៅលើឆាកអន្តរជាតិ។ «អាហ្រិក គឺសំខាន់សម្រាប់ចិន ដោយសារតែកម្លាំងសំឡេងឆ្នោតរបស់ពួកគេនៅអង្គសន្និបាតអង្គការសហប្រជាជាតិ។ រូបភាពជាមួយមេដឹកនាំប្រទេសអាហ្រ្វិក និងព័ត៌មានចុះផ្សាយទាំងអស់នោះគឺសំខាន់ណាស់សម្រាប់លោកស៊ី»។ លោកស្រី Jana de Kluiver អ្នកស្រាវជ្រាវវិទ្យាស្ថានសម្រាប់ការសិក្សាសន្តិសុខនៅតំបន់អាហ្រ្វិក បានប្រាប់សារព័ត័មាន Aljazeera បែបនេះ៕	ប្រធានាធិបតីចិន លោក ស៊ី ជីនភីង នៅថ្ងៃទី៥ ខែកញ្ញា បានសន្យាផ្តល់ជំនួយ ៥១ពាន់លានដុល្លារដល់បណ្តាប្រទេសអាហ្រ្វិក និងគម្រោងហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធចំនួន ៣០ នៅទូទាំងទ្វីបអាហ្រ្វិក។
តើគុណតម្លៃអង្គរ ពិតជាសាបរលាបមែនទេ? ច្បាស់ហើយថា វាមិនពិតនោះទេ។ សំណួរនេះ ត្រូវបានលោក សែត កៅ សួរខ្លួនឯង ហើយក៏ឆ្លើយខ្លួនឯងវិញដែរ កំឡុងពេលឡើងមានមតិ ក្នុងសិក្ខាសាលាពិគ្រោះយោបល់ស្ដីពីការរៀបចំផែនការអភិវឌ្ឍន៍ទេសចរណ៍ខេត្តសៀមរាប ឆ្នាំ២០២៥-២០២៨។ ប្រតិបត្តិករទេសចរណ៍ចាស់វស្សារូបនេះថា អង្គរនៅតែមានគុណតម្លៃជានិច្ច ប៉ុន្តែទេសចរក៏ត្រូវការអ្វីដែលថ្មីបន្ថែមដែរ មិនមែនត្រឹមតែប្រាសាទមួយមុខនោះទេ។ បន្ថែមពីនេះ លោក សែត កៅ បានលើករណីប្រទេសសិង្ហបុរីមកធ្វើជាឧទាហរណ៍ ដែលប្រទេសកូនកោះតូចមួយនេះ ប្រឹងអភិវឌ្ឍន៍ផលិតផលទេសចរណ៍ថ្មីៗជាប់ជានិច្ច ហើយជាលទ្ធផលការប្រឹងប្រែងទាំងនោះ បានលទ្ធផលជាផ្លែផ្កាច្រើន គឺទេសចរសម្រុកទៅលេងសិង្ហបុរីក្នុងចំនួនដ៏ច្រើន។ លោក សែត កៅ ប្រធានក្លឹប STC។ ក្នុងនាមវិស័យឯកជន លោក សែត កៅ លើកឡើងទៀតថា លោកតែងតែមានយោបល់ ឬផ្តល់ជាគំនិតមួយចំនួនតាមរយៈក្រសួងទេសចរណ៍ ដើម្បីអភិវឌ្ឍន៍វិស័យទេសចរណ៍ខេត្តសៀមរាបឱ្យមានភាពរីកចម្រើន និងមាននិរន្តរភាព។ ជាអ្វីដែលប្រធានសមាគមក្លឹបទេសចរណ៍សៀមរាបចង់ចែករំលែក គឺគួរបង្កើតផលិតផលថ្មីៗនៅតាមប៉ូលទាំង៦ ដែលជាទិសដៅទេសចរណ៍ក្នុងខេត្ត ដូចជាតំបន់អង្គរ ភ្នំគូលែន ទន្លេសាប បន្ទាយស្រី ក្រុងសៀមរាប និងតំបន់ក្រុងរណបថ្មីជុំវិញព្រលានយន្តហោះអន្តរជាតិសៀមរាប-អង្គរ។ ចំពោះការរំពឹងលើចរន្តទេសចរឥណ្ឌាវិញ លោក សែត កៅ ក៏មានសុទិដ្ឋនិយមខ្លះដែរ ប៉ុន្តែលោកលើកពីក្តីបារម្ភថា ចរន្តនេះនឹងអាចងើបតែមួយរយៈ ឬមិនមានស្ថេរភាពយូរអង្វែង ដូចករណីទេសចរកូរ៉េ និងទេសចរចិនជាដើម។ មុនឆ្នាំ២០១២ ទេសចរកូរ៉េសម្រុកមកលេងសៀមរាបច្រើន ដោយសារតែការមកទិញផ្សិតម្យ៉ាងនាពេលនោះ ក្រោយមកក៏ស្ងាត់ទៅវិញ។ បន្ទាប់មកទេសចរចិន ដែលមានចរន្តខ្លាំងមុនសម័យកូវីដបន្តិច ហើយក្រោយមកក៏ស្ងាត់ទៅវិញដូចគ្នា។ លោក សែត កៅ បានចោទជាសំណួរខ្លីដូច្នេះថា តើគួរធ្វើឱ្យប្រវត្តិសាស្រ្តជ្រំដែនទៀតឬយ៉ាងណា ឬធ្វើយ៉ាងណាដើម្បីរក្សាលំហូរទេសចរឥណ្ឌាពេលនេះ ទៅអនាគត? លោក ឡុង កុសល អគ្គនាយករងអាជ្ញាធរជាតិអប្សរា។ ចំណែកខាងអាជ្ញាធរជាតិអប្សរាវិញ លោក ឡុង កុសល បានលើកឡើងពីការអភិវឌ្ឍមួយចំនួន ដែលអាជ្ញាធរខិតខំ ដើម្បីរក្សានិរន្តរភាព ស្ថេរភាព និងអភិវឌ្ឍន៍វិស័យទេសចរណ៍ក្នុងខេត្តសៀមរាប។ លោក កុសល លើកពីការអភិវឌ្ឍសួនរុក្ខជាតិអង្គរ ការបង្កើតព្រឹត្តិការណ៍រំឭកគុណអង្គរជាប្រចាំឆ្នាំ កម្មវិធីសាសនា និងការរៀបចំអភិវឌ្ឍន៍តំបន់ទេសភាពវប្បធម៌ថ្មីៗបន្ថែមទៀត ដូចជានៅខ្លោងទ្វារជ័យ នៃរាជធានីអង្គរធំជាដើម។ នៅខ្លោងទ្វារនេះ លោក កុសល ប្រាប់ថា អាជ្ញាធរជាតិអប្សរាបានគិតគូរលើកតម្លៃ និងជួសជុលចម្លាក់ទាញព្រត្រ័ឡើងវិញ បង្កើតចំណត និងហេដ្ឋារចនាសម្ពន្ធមួយចំនួន ក៏ដូចជាបង្កើតផ្ទាំងទស្សនីយភាពថ្មី និងប្លែកៗដើម្បីត្រៀមបម្រើទេសចរនាពេលខាងមុខ។ ក្រៅពីនេះ អាជ្ញាធរអប្សរាគ្រោងសហការជាមួយដៃគូរអភិវឌ្ឍន៍នានាទាក់ទងនឹងការផលិតឧស្សាហកម្មវត្ថុអនុវស្សារីយ៍ផ្នែកវប្បធម៌មួយចំនួន នៅតាមភូមិក្នុងតំបន់រមណីយដ្ឋានអង្គរ ក្នុងបំណងលើកស្ទួយវត្ថុប្រើប្រាស់ទាំងនោះដូចជារទេះគោខ្នាតតូចជាដើម។ល។ ជាមួយគ្នានោះ អាជ្ញាធរអប្សរាបានរៀបចំប្រតិទិនប្រចាំឆ្នាំ ស្តីពីកម្មវិធីប្រពៃណីទំនៀមទម្លាប់មរតកអរូបីនៅក្នុងតំបន់អង្គរ ដើម្បីផ្សព្វផ្សាយដល់ភ្ញៀវទេសចរ ដែលចង់ស្វែងយល់ពីពិធីទាំងនោះផងដែរ។ បើតាមការលើកឡើងរបស់លោក ឡុង កុសល ប្រសិនគ្មានអ្វីប្រែប្រួលទេ នាដើមឆ្នាំ២០២៥ខាងមុខនេះ សារមន្ទីរឌីជីថលមួយនឹងត្រូវរៀបចំសាងសង ដោយមានការប្រើប្រាស់ប្រព័ន្ធបច្ចេកវិទ្យាទំនើប អាចឱ្យទេសចរទស្សនារមណីយដ្ឋានអង្គរ ជាទម្រង់ឌីជីថល មើលប្រាសាទនៅជុំវិញខ្លួនលក្ខណៈ៣៦០ ដឺក្រេ។ ក្នុងកិច្ចពិគ្រោះយោបល់ស្ដីពីការរៀបចំផែនការអភិវឌ្ឍទេសចរណ៍ខេត្តសៀមរាប ឆ្នាំ២០២៥-២០២៨ ភាគីពាក់ព័ន្ធដែលមានការចូលរួមទាំងស្ថាប័នរដ្ឋ និងឯកជន សរុបជិត៣០០នាក់ ក៏បានស្នើនូវលក្ខណៈមួយចំនួន ដើម្បីដាក់នៅក្នុងផែនការនេះដែរ។ ក្នុងនោះស្នើឱ្យសម្រួលដល់ទេសចរថៃចូលតាមច្រកធំៗមកខេត្តសៀមរាប ឱ្យកាន់តែងាយស្រួល ផ្សព្វផ្សាយរូបភាពវិជ្ជមានក្នុងខេត្តឱ្យបានកាន់តែច្រើនដើម្បីឱ្យភ្ញៀវមានភាពកក់ក្ដៅ ជួសជុលហេដ្ឋារចនាសម្ពន្ធឱ្យកាន់តែល្អ ភ្លើងបំភ្លឺផ្លូវ ពង្រឹងគុណភាពក្រុមហ៊ុនអាកាសចរណ៍ និងយុទ្ធនាការបញ្ចុះតម្លៃព្រមគ្នាជាដើម។ល។ លោក ថោង ខុន ប្រធានគណៈកម្មការរៀបចំ និងអភិវឌ្ឍន៍ទេសចរណ៍សៀមរាប-អង្គរ។ ក្នុងពិធីបិទសិក្ខាសាលាពិគ្រោះយោបល់នៅថ្ងៃទី៣ ខែកញ្ញា នាសណ្ឋាគាររីជិនស៊ី អង្គរ លោក ថោង ខុន ប្រធានគណៈកម្មការគ្រប់គ្រង និងអភិវឌ្ឍន៍ទេសចរណ៍សៀមរាប-អង្គរ បានឱ្យដឹងថា ផែនការអភិវឌ្ឍន៍ សម្រាប់រយពេល៤ឆ្នាំនេះ (២០២៥-២០២៨) នឹងឆ្លើយតបទៅនឹងបំណងប្រាថ្នាចំនួន៣របស់រាជរដ្ឋាភិបាល និងប្រជាពលរដ្ឋ ដូចមានចែងក្នុងផែនការមេអភិវឌ្ឍន៍ទេសចរណ៍ខេត្តសៀមរាប ឆ្នាំ២០២១-២០៣៥។ បំណងប្រាថ្នាទាំងនោះរួមមាន ទី១ សៀមរាបគឺជាខេត្តទេសចរណ៍អន្តរជាតិដ៏គួរឱ្យចាប់អារម្មណ៍ និងមានការទទួលស្គាល់ជាលក្ខណៈសកលលើការអភិរក្ស និងកិច្ចគាំពារសម្បត្តិបេតិកភណ្ឌវប្បធម៌ និងបរិស្ថានធម្មជាតិ។ ទី២ ធានាឱ្យបានផលប្រយោជន៍សេដ្ឋកិច្ច-សង្គម ជាអតិបរិមាពីវិស័យទេសចរណ៍ ពោលគឺតំបន់ប្រវត្តិសាស្រ្តអង្គរ តំបន់ទីក្រុងដែលមានស្ទឹងសៀមរាប តំបន់ទន្លេសាប ឧទ្យានជាតិភ្នំគូលែន និងតំបន់ជនបទ ដែលជាគោលដៅទេសចរណ៍ ត្រូវតែភ្ជាប់ជាមួយការអភិវឌ្ឍសេដ្ឋកិច្ចមូលដ្ឋាន និងការកាត់បន្ថយភាពក្រីក្រ។ បំណងប្រាថ្នាទី៣ ដែលលោក ថោង ខុន បានលើកឡើងថែមទៀត គឺខេត្តសៀមរាបជាគោលដៅទេសចរណ៍មានគុណភាព សំដៅទាក់ទាញទេសចដែលមកកម្សាន្តបានម្ដងហើយម្ដងទៀត និងភ្ញៀវទេសចរកម្រិតខ្ពស់ អាចបង្កើនចំណូលជូនប្រជាពលរដ្ឋមូលដ្ឋាន និងកសាងសេដ្ឋកិច្ចមូលដ្ឋានប្រកបដោយបរិយាបន្ន។ ប្រធានគណៈកម្មការគ្រប់គ្រង និងអភិវឌ្ឍន៍ទេសចរណ៍សៀមរាប-អង្គរ លោក ថោង ខុន ស្នើឱ្យគ្រប់ភាគីពាក់ព័ន្ធ ចូលរួមអនុវត្តន៍ជាក់ស្ដែងនូវសកម្មភាពដែលនឹងមានចង្អុលបង្ហាញនៅក្នុង ផែនការអភិវឌ្ឍន៍ទេសចរណ៍សៀមរាប ឆ្នាំ២០២៥-២០២៨ ដើម្បីរួមចំណែកដល់ការសម្រេចទស្សនវិស័យទេសចរណ៍ខេត្តសៀមរាប ក៏ដូចជាវិស័យទេសចរណ៍កម្ពុជាជារួម។ បន្ថែមពីនេះ ប្រធានគណៈកម្មការថ្មីនេះ ក៏មានសុទិដ្ឋិនិយមថា តាមរយៈកិច្ចសហការអនុវត្តផែនការនេះ ខេត្តសៀមរាបនឹងក្លាយជាគោលដៅទេសចរណ៍ប្រកបដោយគុណភាព ទាក់ទាញភ្ញៀវទេសចរអន្តរជាតិ ឱ្យបានប្រមាណ ៧,៥លាននាក់ ភ្ញៀវទេសចរក្នុងស្រុកប្រមាណជាង ១០លាននាក់ បង្កើតការងារសរុប ប្រមាណ ១,៦លាននាក់ ក្នុងនោះការងារដោយផ្ទាល់ក្នុងវិស័យទេសចរណ៍ប្រមាណ ៩៤ម៉ឺននាក់ និងនាំមកនូវចំណូលសេដ្ឋកិច្ចជាតិប្រមាណ ៥,៩ពាន់លានដុល្លារអាមេរិកនៅឆ្នាំ ២០៣៥៕ អត្ថបទទាក់ទង លោក ថោង ខុន ជំរុញឱ្យប្រតិបត្តិករទេសចរណ៍បន្តប្រឹងប្រែង និងបង្កើនឧត្តមភាពប្រកួតប្រជែង	សៀមរាប៖ ការធ្លាក់ចុះនៃចំនួនទេសចរមកកម្សាន្តខេត្តសៀមរាប នៅតែជាក្ដីកង្វល់ទាំងស្ថាប័នរដ្ឋ និងឯកជន ដែលព្យាយាមរំដោះស្រាយរួមគ្នា។ កន្លងមកដើម្បីដោះស្រាយវិបត្តិនេះ រាជរដ្ឋាភិបាលបានដាក់ចេញនូវគោលនយោបាយមួយចំនួន ដោយរំពឹងថានឹងអាចស្រោចស្រង់ ឬក៏ស្រូបទាញទេសចរបានឡើងវិញ។ ចំណុចរួមដែលរដ្ឋ និងឯកជន មើលឃើញនៅពេលនេះ គឺគួរតែបង្កើតផលិតផលថ្មីៗបន្ថែមទៀត ក្រៅតែពីប្រាសាទបុរាណ។
ការស្ទង់មតិនេះធ្វើឡើងជាមួយគ្រូចំនួន ៤៦០៣នាក់ ចាប់ពីថ្នាក់មត្តេយ្យដល់វិទ្យាល័យ ដែលក្នុងនោះមានតែ ០,៧ភាគរយប៉ុណ្ណោះដែលពេញចិត្តនឹងប្រាក់ខែបច្ចុប្បន្នរបស់ពួកគេ។ ផ្ទុយទៅវិញ ៩៣ភាគរយបានសម្តែងការមិនពេញចិត្ត ជាពិសេសរហូតដល់ ៦៥ភាគរយបាននិយាយថា ពួកគេមិនពេញចិត្តយ៉ាងខ្លាំងជាមួយប្រាក់ខែបច្ចុប្បន្ន។ ប្រាក់ខែគោលសម្រាប់គ្រូបង្រៀនថ្មីនៅកូរ៉េខាងត្បូងមានចាប់ពី ២,១៩លានវ៉ុន (ប្រមាណ១៦៤០ដុល្លារ) ដល់ ២,២៥លានវ៉ុន (ប្រមាណ ១៦៨០ដុល្លារ)គិតត្រឹមឆ្នាំនេះ។ យ៉ាងណាមិញ បើបូកបញ្ចូលនឹងប្រាក់ឧបត្ថម្ភ និងការកាត់កងផ្សេងៗធ្វើឲ្យចំណូលសុទ្ធនៅសល់ប្រហែល ២លានវ៉ុនប៉ុណ្ណោះ ទោះបីជាប្រកបអាជីពជាច្រើនឆ្នាំក៏ដោយ។ របាយការណ៍របស់គណៈកម្មាធិការប្រាក់ឈ្នួលអប្បបរមានៃក្រសួងការងារកូរ៉េខាងត្បូងក្នុងឆ្នាំ២០២៣ បានឱ្យដឹងថា ប្រាក់ចំណូលក្រោយបង់ពន្ធជាមធ្យមរបស់គ្រូបង្រៀនថ្មីនៅក្នុងប្រទេសនេះគឺ ២,៣១លានវ៉ុន ដែលទាបជាងថ្លៃនៃការរស់នៅប្រចាំខែ សម្រាប់គ្រួសារមួយដែលត្រូវចំណាយ ២,៤៦លានវ៉ុន។ នេះជាហេតុបណ្តាលឲ្យចំនួនគ្រូបង្រៀនវ័យក្មេងដែលចាកចេញពីអាជីពនេះ មានការកើនឡើងជាលំដាប់ ដែលឆ្លុះបញ្ចាំងពីការមិនពេញចិត្តកាន់តែខ្លាំងឡើង។ តាមក្រសួងអប់រំកូរ៉េខាងត្បូង ចំនួនគ្រូបង្រៀនបឋមសិក្សា មធ្យមសិក្សា និងវិទ្យាល័យដែលមានបទពិសោធតិចជាង ១០ឆ្នាំដែលត្រូវឈប់ពីការងារបានកើនឡើងពី ៤៤៨នាក់ក្នុងឆ្នាំ២០២០ ដល់៥៧៦នាក់ ក្នុងឆ្នាំ២០២៣។ នៅកូរ៉េខាងត្បូង គ្រូបង្រៀនវ័យក្មេងតែងតែត្រូវបានចាត់តាំងឲ្យទទួលភារកិច្ចដែលអ្នកដទៃចៀសវាង ដូចជាការធ្វើជាគ្រូបន្ទុកថ្នាក់ និងការដោះស្រាយអំពើហិង្សាក្នុងសាលា ជាហេតុធ្វើឲ្យពួកគេប្រឈមនឹងលក្ខខណ្ឌលំបាកជាច្រើន។ បន្ថែមពីនេះ លក្ខខណ្ឌការងារមិនសមស្រប និងប្រាក់ខែតិចជាហេតុធ្វើឲ្យគ្រូបង្រៀនវ័យក្មេងមិនរារែកក្នុងការលាលែងពីអាជីព។ អ្នកជំនាញក្នុងវិស័យអប់រំកូរ៉េខាងត្បូងសង្កេតឃើញថា បច្ចុប្បន្នសារៈសំខាន់នៃប្រាក់ឈ្នួល និងលក្ខខណ្ឌការងារមិនត្រូវអើពើនោះទេ។ ទាក់ទិននឹងបញ្ហានេះ កូរ៉េខាងត្បូងត្រូវមានវិធានការកែលម្អប្រាក់បៀវត្សន៍ដល់គ្រូបង្រៀន។ បើតាមសាស្ត្រាចារ្យ Park Nam Gi នៃសាកលវិទ្យាល័យអប់រំជាតិ Gwangju ក្នុងរយៈពេលជាច្រើនឆ្នាំកន្លងមកនេះ ប្រាក់បៀវត្សរ៍របស់គ្រូបង្រៀនមិនមានការកើនឡើងគួរឱ្យកត់សម្គាល់ទេបើប្រៀបធៀបទៅនឹងវិជ្ជាជីវៈផ្សេងទៀត៕	សហព័ន្ធគ្រូបង្រៀនកូរ៉េខាងត្បូងនៅថ្ងៃទី៤ ខែកញ្ញា បានប្រកាសពីលទ្ធផលនៃការស្ទង់មតិមួយបង្ហាញថា គ្រូបង្រៀនជិត ៩០ភាគរយដែលមានអាយុចន្លោះ ២០-៣០ឆ្នាំ នៅក្នុងប្រទេសនេះកំពុងពិចារណាលាឈប់ពីអាជីព និងផ្លាស់ប្តូរការងារ ដោយសារតែប្រាក់ខែមិនគ្រប់គ្រាន់សម្រាប់ការចំណាយ។
តាមរយៈវីដេអូ ជិត៥នាទី កាលពីថ្ងៃទី២៩ សីហា លោក សាពូន មីដាដា បានស្នើទៅរដ្ឋាភិបាល សុំដីមួយប្លង់ទំហំ១៥ម៉ែត្រ គុណនឹង២៥ម៉ែត្រ ដើម្បីសង់ផ្ទះរស់នៅតាមខ្សែបន្ទាត់ព្រំដែនកម្ពុជា។ «ខ្ញុំសូមចូលរួមចំណែករស់នៅទីនោះ បង្កបង្កើនផល និងអភិវឌ្ឍន៍សេដ្ឋកិច្ចធុនតូចតាមលទ្ធភាពដែលអាចធ្វើទៅបាន ដើម្បីរួមចំណែកអភិវឌ្ឍន៍ការពារព្រំប្រទល់ និងការពារជាតិយើង»។ នេះបើតាមសំណើអតីតតារាចម្រៀងរូបនេះ។ តែសំណើរបស់លោក សាពូន មីដាដា នេះ ត្រូវបានសម្ដេចនាយករដ្ឋមន្រ្តី បានបដិសេធ នៅថ្ងៃទី៥ កញ្ញា ។ ថ្លែងក្នុងពិធីប្រគល់វិញ្ញាបនបត្រជូនសិស្សមេធាវី និងសិក្ខាកាមមេធាវី នៃគណៈមេធាវីកម្ពុជា ប្រមុខរដ្ឋាភិបាល បានបញ្ជាក់ច្បាស់ថា ការផ្ដល់ដីសម្បទានតាមខ្សែបន្ទាត់ព្រំដែន គឺសម្រាប់តែប្រជាពលរដ្ឋក្រីក្រពិតប្រាកដ ដែលគ្មានដីលំនៅឋានប៉ុណ្ណោះ។ លោកនាយករដ្ឋមន្រ្តី បានសង្កត់ធ្ងន់បែបនេះថា ៖«ម្សិលមិញ អាប្អូន សាពូន មីដាដា បានដាក់សារមកខ្ញុំ ថា អត់ដីដែរ សុំទៅរស់នៅតំបន់ព្រំដែន។ ផ្ញើរសារមកបងតាមហ្វេសប៊ុក តែឥឡូវបងប្រាប់ឱ្យហើយទៅថា អាប្អូនឯងមានដីហើយ បងជួយមិនបានទេ (មិនឱ្យដីទេ)»។ សម្ដេច ហ៊ុន ម៉ាណែត ទទួលស្គាល់ពីសន្ដានចិត្តលោក មីដាដា ដែលមានបំណងចង់រួមចំណែក និងការពារទឹកដី ប៉ុន្តែការផ្ដល់ដីសម្បទាន គឺត្រូវអនុវត្តឱ្យពលរដ្ឋក្រខ្សត់ ទើបប្រសើរជាង។ ជាគោលនយោបាយនោះ រដ្ឋាភិបាលមិនប្រើកងកម្លាំងដើម្បីការពារព្រំដែននោះទេ ពោលគឺត្រូវប្រើពលរដ្ឋជាបង្គោលព្រំដែនរស់ ដើម្បីការពារព្រំដែន។ នេះបើតាមប្រមុខរដ្ឋាភិបាល។ ជាមួយគ្នាសម្ដេច បានបង្ហើបទៀតថា សម្តេចបានចុះហត្ថលេខាលើផែនការសាងសង់បញ្ចប់ផ្លូវក្រវាត់ព្រំដែននៅសល់ប្រវែង ១,៣០០គីឡូម៉ែត្រទៀត កាលពីខែកក្កដា កន្លងមក។ ផ្លូវក្រវ៉ាត់ព្រំដែនជាង១ពាន់នេះ ត្រូវការចំណាយថវិកាជាថ២០០លានដុល្លារ ដោយប្រើរយៈពេលសាងសង់១០ឆ្នាំ ៕ អត្ថបទទាក់ទង មូលនិធិកសាងផ្លូវតាមព្រំដែន ប្រមូលថវិកាបាន១៩លានដុល្លារ	សម្ដេចនាយករដ្ឋមន្រ្តី ហ៊ុន ម៉ាណែត បានថ្លែងជាសាធារណៈថា រដ្ឋាភិបាល នឹងមិនផ្តល់ដីនៅតំបន់ឱ្យលោក សាពូន មីដាដា អតីតតារាចម្រៀងជួរមុខនៅកម្ពុជាឡើយ។ សម្ដេចបដិសេធសំណើរបស់លោក មីដាដា ដែលបានបង្ហោះវីដេអូតាមបណ្ដាញសង្គម សុំដីមួយកន្លែងពីរដ្ឋាភិបាល ដើម្បីសាងសង់ផ្ទះរស់នៅការពារព្រំដែនកម្ពុជា។
ការទទួលបាន QR Code សម្រាប់ផ្ទៀងផ្ទាត់ក្នុងថ្នាល verify.gov.kh ដោយសារតែថ្នាក់ដឹកនាំក្រសួងប្រៃសណីយ៍ និងទូរគមនាគមន៍ វាយតម្លៃថា សារព័ត៌មានឌីជីថលថ្មីៗ ជាស្ថាប័នសារព័ត៌មានប្រកបដោយវិជ្ជាជីវៈខ្ពស់ ហើយបានប្រឈមនឹងបញ្ហានៃការក្លែងបន្លំ ជាច្រើន។ ថ្នាក់ដឹកនាំក្រសួង បានបញ្ជាក់ថា តួនាទីរបស់រដ្ឋាភិបាល គឺចូលរួមការពារទប់ស្កាត់ការក្លែងបន្លំ ដូច្នេះបណ្តាស្ថាប័នឯកជន ក្នុងនោះមានដូចជាសារព័ត៌មានប្រកបដោយវិជ្ជាជីវៈដូចជាសារព័ត៌មានឌីជីថលថ្មីៗ ត្រូវតែទទួលបាននូវការគាំទ្រ និងលើកទឹកចិត្ត។ តាមរយៈ QR Code ដែលស្ថិតនៅក្នុងកាតសម្គាល់ គេអាចផ្ទៀងផ្ទាត់ព័ត៌មានអំពីបុគ្គលិកសារព័ត៌មានឌីជីថលថ្មីៗ នៅលើថ្នាល verify.gov.kh ដែលភ្ជាប់ជាមួយឡូហ្គោស្ថាប័ន ឈ្មោះ តួនាទី និងលេខសម្គាល់ ទាំងភាសាខ្មែរ និងភាសាអង់គ្លេស។ ជាទូទៅ អ្នកកាសែតរបស់សារព័ត៌មានឌីជីថលថ្មីៗ មានកាតសម្គាល់ដែលចេញដោយក្រសួងព័ត៌មាន ហើយអាចផ្ទៀងផ្ទាត់បានតាមថ្នាល verify.gov.kh ប៉ុន្តែបុគ្គលិកផ្សេងទៀត ដូចជាខាងរដ្ឋបាល គណនេយ្យ ទីផ្សារ ផ្នែកលក់ ឬ IT ជាដើម ប្រើកាតសម្គាល់ដែលចេញដោយស្ថាប័ន។ «ការទទួលបាន QR Code សម្រាប់ផ្ទៀងផ្ទាល់លើថ្នាលverify.gov.kh របស់ក្រសួងប្រៃសណីយ៍ ពិតជារួមចំណែកការពារទប់ស្កាត់កុំឱ្យមានការក្លែងបន្លំ តាមរយៈប្រើប្រាស់ស្ថាប័នសារព័ត៌មានឌីជថ្មីៗ ក្នុងគោលបំណងមិនល្អណាមួយ»។ នេះជាការបញ្ជាក់របស់លោក អ៊ឹង ចំរើន នាយកប្រតិបត្តិសារព័ត៌មានឌីជីថលថ្មីៗ។ អភិវឌ្ឍដោយ ក្រសួងប្រៃសណីយ៍ និងទូរគមនាគមន៍ និងគណៈកម្មាធិការរដ្ឋាភិបាលឌីជីថល verify.gov.kh ត្រូវបានរដ្ឋាភិបាលសម្រេចដាក់ឱ្យប្រើប្រាស់ផ្លូវការ តាមអនុក្រឹត្យចុះកាលពីថ្ងៃទី៣ ខែមីនា ឆ្នាំ២០២៣ ។ កាលពីដើមខែកុម្ភៈ ថ្នាលផ្ទៀងផ្ទាត់ឯកសារនេះ បានឈ្នះមេដាយមាសនៃពានរង្វាន់ឌីជីថលអាស៊ានឆ្នាំ២០២៤ ដែលរៀបចំនៅប្រទេសសិង្ហបុរី ក្រោមក្របខណ្ឌកិច្ចប្រជុំ រដ្ឋមន្ត្រី ឌីជីថលអាស៊ាន លើកទី៤ (The 4th ASEAN Digital Ministers Meeting) ដោយមានការចូលរួមផងដែរពីភាគីនៃប្រទេសទីម័រខាងកើត កូរ៉េខាងត្បូង ចិន ឥណ្ឌា សហរដ្ឋអាម៉េរិក និងសហភាពទូរគមនាគមន៍អន្តរជាតិ។ សម្តេចនាយករដ្ឋមន្ត្រី ហ៊ុន ម៉ាណែត បានលើកឡើងថា ការឈ្នះបានមេដាយមាសនេះ គឺជាសាក្សី និងឧទាហរណ៍ជាក់ស្តែងដែលឆ្លុះបញ្ចាំងពីសមត្ថភាពរបស់កូនខ្មែរ ហើយសម្តេចក៏បានជំរុញបណ្តាក្រសួង ស្ថាប័នក្នុងការដាក់ឱ្យដំណើរការថ្នាល verify.gov.kh ផងដែរ។ នាថ្ងៃទី៥ ខែកញ្ញា ក្រសួងប្រៃសណីយ៍ បានចេញសេចក្តីជូនដំណឹងអំពីការសម្រេចរបស់រដ្ឋាភិបាលក្នុងការដាក់ឱ្យប្រើប្រាស់ «ថ្នាលផ្ទៀងផ្ទាត់ឯកសារ verify.gov.kh» នៅគ្រប់ក្រសួង ស្ថាប័ន រដ្ឋបាល ថ្នាក់ក្រោមជាតិ និងនីតិបុគ្គលសាធារណៈ ក្នុងការផ្តល់សេវាសាធារណៈសម្រាប់ផ្ទៀងផ្ទាត់ភាពត្រឹមត្រូវនៃឯកសារ តាមរយៈការដាក់បញ្ចូល QR Code ស្តង់ដា ក្នុងគោលបំណងលុបបំបាត់ការក្លែងបន្លំឯកសារ ផ្តល់ភាពងាយស្រួល និងទំនុកចិត្តក្នុងការប្រើប្រាស់ ចំណេញពេលវេលា កាត់បន្ថយការចំណាយ ព្រមទាំងជំរុញការធ្វើបរិវត្តកម្មឌីជីថល សេវាសាធារណៈ ស្របតាមឧត្តមានុវត្តជាអន្តរជាតិ។ ក្រៅពីអត្ថប្រយោជន៍សម្រាប់វិស័យសាធារណៈ ក្រសួងប្រៃសណីយ៍ បានលើកពីគម្រោងពង្រីកវិសាលនៃការប្រើប្រាស់ឱ្យកាន់តែទូលំទូលាយទៅវិស័យឯកជន។ សម្រាប់វិស័យឯកជនដែលមានបំណងប្រើប្រាស់ថ្នាលនេះ អាចដាក់សំណើទៅកាន់ក្រសួង៕	សារព័ត៌មានឌីជីថលថ្មីៗ ក្រោមកិច្ចសហការជាមួយក្រសួងប្រៃសណីយ៍ និងទូរគមនាគមន៍ បានដាក់ឱ្យដំណើរការ«ថ្នាលផ្ទៀងផ្ទាត់ឯកសារ verify.gov.kh» សម្រាប់បុគ្គលិកគ្រប់ផ្នែករបស់ខ្លួនដែលបម្រើការនៅ www.thmeythmey.com, www.thmeythmey25.com និង www.cambodianess.com ។
ក្នុងពិធីប្រគល់សញ្ញាបត្រជូនសិស្សមេធាវី នៅព្រឹកថ្ងៃទី៥កញ្ញា សម្ដេច ហ៊ុន ម៉ាណែត បានណែនាំឱ្យគណៈមេធាវីនៅកម្ពុជា បន្តយកចិត្តទុកដាក់លើការបណ្តុះបណ្តាល និងការបង្កើនសមត្ថភាពមេធាវី ដើម្បីពង្រឹងការគោរពច្បាប់ វិធានវិជ្ជាជីវៈ និងក្រមសីលធម៌។ ចំពោះមជ្ឈមណ្ឌលបណ្តុះបណ្តាលវិជ្ជាជីវៈមេធាវី នាយករដ្ឋមន្ត្រី ឱ្យបន្តជ្រើសរើសសម្រិតសម្រាំង គ្រូបណ្តុះបណ្តាលប្រកបដោយសមត្ថភាពខ្ពស់ ទាំងជំនាញរឹង និងជំនាញទន់ ហើយបន្តធ្វើបច្ចុប្បន្នភាព លើមុខវិជ្ជាដែលត្រូវបណ្តុះបណ្តាល រួមទាំងវិធីសាស្ត្របង្រៀន ឱ្យមានលក្ខណៈទំនើបស្របតាមការវិវឌ្ឍនៃសង្គម សេដ្ឋកិច្ច និងបច្ចេកវិទ្យា។ សម្ដេច ហ៊ុន ម៉ាណែត បានប្រាប់ទៅគណៈមេធាវីបែបនេះ៖ «មេធាវីគ្រប់រូប បន្តជួយការពារយុត្តិធម៌នៅក្នុងសង្គម ជាពិសេសបន្តជួយការពារក្តីដល់ជនក្រីក្រដោយមិនយកកម្រៃ និងដោយយកចិត្តទុកដាក់ ប្រកបដោយទឹកចិត្តអាណិតស្រឡាញ់ដូចសមាជិកគ្រួសាររបស់ខ្លួន។»។ ជាមួយគ្នានេះ ប្រមុខរាជរដ្ឋាភិបាល បានលើកទឹកចិត្តដល់ក្រសួងយុត្តិធម៌ ឱ្យសហការជាមួយគណៈមេធាវី ដើម្បីពិនិត្យការធ្វើវិសោធនកម្មច្បាប់ ស្តីពីលក្ខន្តិកៈមេធាវី ខណៈច្បាប់នេះអនុវត្តអស់ជិត៣ទសវត្សរ៍ហើយ។ ការធ្វើវិសោធនកម្មច្បាប់ ស្តីពីលក្ខន្តិកៈមេធាវី គឺដើម្បីឆ្លើយតបទៅនឹងការវិវឌ្ឍនៃសង្គម សេដ្ឋកិច្ច បច្ចេកវិទ្យា និងឧត្តមានុវត្ត ក៏ដូចជាការកែទម្រង់ការគ្រប់គ្រង ការប្រកបវិជ្ជាជីវៈ ការផ្សព្វផ្សាយវិជ្ជាជីវៈ និងរបៀបនៃការបោះឆ្នោតជ្រើសរើសប្រធាន និងក្រុមប្រឹក្សាគណៈមេធាវីជាដើម។ ទន្ទឹមនឹងនេះ នាយករដ្ឋមន្ត្រី ប្រាប់ដល់អង្គភាពនគរបាលយុត្តិធម៌ សហការជួយសម្រួលដល់មេធាវី ដែលបានអនុវត្តវិជ្ជាជីវៈ ដើម្បីអមកូនក្តីនៅក្នុងដំណាក់កាល ស៊ើបអង្កេតបឋមរបស់នគរបាលយុត្តិធម៌ផងដែរ។ បើតាមលោក លី ច័ន្ទតុលា ប្រធានគណៈមេធាវី បច្ចុប្បន្នក្នុងគណៈមេធាវី សមាជិកសរុបចំនួន ២ ៩៩៦នាក់ ក្នុងនោះស្ត្រីមានចំនួន ៧៦៤រូប។ ក្នុងចំណោមសមាជិកទាំងអស់ មាន មេធាវីពេញសិទ្ធិកំពុងប្រកបវិជ្ជាជីវៈចំនួន ២ ៥៤៣នាក់ មេធាវីកំពុងធ្វើកម្មសិក្សា ២៣០នាក់ មេធាវីសុំមិនប្រកបវិជ្ជាជីវៈ២០១នាក់ មេធាវីសុំនៅក្រៅបញ្ជីចំនួន២២នាក់ មេធាវីទទួលមរណភាព៧០នាក់ និងមេធាវីទទួលទណ្ឌកម្មលុបឈ្មោះចេញពីបញ្ជីគណៈមេធាវីចំនួន១៨នាក់៕	សម្ដេច ហ៊ុន ម៉ាណែត នាយករដ្ឋមន្ត្រី ផ្ដល់អនុសាសន៍ ដល់មេធាវីនៅកម្ពុជា ចូលរួមលើក កម្ពស់នីតិរដ្ឋ គុណភាពនិងប្រសិទ្ធភាពនៃប្រព័ន្ធយុត្តិធម៌ ខណៈគណៈមេធាវីនៅកម្ពុជា មានជិត៣ពាន់នាក់។
Rebecca Cheptegei មានវ័យ ៣៣ឆ្នាំ គឺជាកីឡាការិនីរត់ម៉ារ៉ាតុនតំណាងឱ្យប្រទេសអ៊ូហ្កង់ដា ដោយនាងធ្លាប់ បានចូលរួមការប្រកួតព្រឹត្តិការណ៍កីឡាអូឡាំពិកទីក្រុងប៉ារីសឆ្នាំ ២០២៤ កាលពីខែកក្កដា កន្លងទៅ។ បើតាមការអះអាងរបស់វេជ្ជបណ្ឌិតអ៊ូហ្កង់ដា Cheptegei បានរងគ្រោះ រលាកស្បែកខ្លួនយ៉ាងខ្លាំង បន្ទាប់ពីរងការវាយប្រហារដោយការចាក់សាំងដុតពីសំណាក់អតីតមិត្តប្រុសនាង កាលពីថ្ងៃទី១ ខែកញ្ញា រួចមក។ អាជ្ញាធរស្ថិតក្នុងទីក្រុងភាគពាយព្យនៃប្រទេសកេនយ៉ា ដែលជាទីកន្លែងរបស់កីឡាការិនី Cheptegei បានស្នាក់នៅ និងហ្វឹកហាត់ បាននិយាយថា កីឡាការិនីវ័យ ៣៣ឆ្នាំ ត្រូវបានជនបង្កកំណត់គោលដៅដើម្បីវាយប្រហារ បន្ទាប់ពីរូបនាងបានចាកចេញពីព្រះវិហារវិលត្រឡប់ទៅផ្ទះវិញ។ បើតាមរបាយការណ៍របស់អាជ្ញាធរក្នុងតំបន់ ពួកគេបានចោទប្រកាន់ទៅលើអតីតមិត្តប្រុសរបស់នាង និងជាអត្តពលិកមួយរូបផងនោះ ហើយថែមទាំងសន្និដ្ឋានថាការវាយប្រហារកើតឡើង ចេញពីជម្លោះទាក់ទងនឹងរឿងដីមួយកន្លែង។ ក្រុមមន្ត្រីប៉ូលិសក្នុងតំបន់ បានអះអាងបន្ថែមថា ពួកគេកំពុងតែបន្តការស៊ើបអង្កេតលើករណីខាងលើ។ អតីតមិត្តប្រុសរបស់ កីឡាការិនី Cheptegei ក៏ត្រូវបានអាជ្ញាធរបញ្ជាក់ថា បានបញ្ជូនទៅកាន់មន្ទីរពេទ្យដូចគ្នា ប៉ុន្តែសភាពរបួសរលាកស្បែករបស់គេ គឺតិចជាងកីឡាការិនីដែលបានស្លាប់។ ក្រុមគ្រួសាររបស់កីឡាការិនី Rebecca Cheptegei នៅមិនទាន់ទទួលបានព័ត៌មានចំពោះការស្លាប់របស់សមាជិកគ្រួសារឡើយ ប៉ុន្តែលោកវេជ្ជបណ្ឌិត Owen Menach ជាប្រធានមន្ទីពេទ្យ Moi Teaching and Referral ក្នុងទីក្រុង Eldoret ហើយបានព្យាបាលលើករណីកីឡាការិនី Cheptegei បានប្រាប់សារព័ត៌មានថា កីឡាការិនី វ័យ ៣៣ឆ្នាំ បានស្លាប់ បន្ទាប់ពីបញ្ហាសិរីរាង្គទាំងអស់របស់នាងបរាជ័យ និងមិនដំណើរការ។ ដោយឡែកអំឡុងការប្រកួតកីឡាអូឡាំពិកទីក្រុងប៉ារីស ឆ្នាំ ២០២៤ កីឡាការិនី Cheptegei បានរត់ម៉ារ៉ាតុន និងបានបញ្ចប់ចំណាត់ថ្នាក់លេខរៀងទី៤៤ កាលនោះ។ កាលពីឆ្នាំ ២០២២ នាងក៏ធ្លាប់បានឈ្នះមេដាយមាស នៅក្នុងការប្រកួតរត់ម៉ារ៉ាតុនឆ្លងកាត់ឧបសគ្គ World Mountain and Trail Running Championship ក្នុងទីក្រុងឈៀងម៉ៃ ប្រទេសថៃ៕	កីឡាការិនីម៉ារ៉ាតុនអ៊ូហ្កង់ដា Rebecca Cheptegei ដែកទើបចូលរួមអូឡាំពិកប៉ារីស បានស្លាប់ នៅប៉ុន្មានថ្ងៃក្រោយពេលនាង ត្រូវអតីតមិត្តប្រុសចាក់សាំងដុត។ នេះបើតាមការបញ្ជាក់របស់មន្ត្រីអ៊ូហ្កង់ដា។
កន្លងការប្រឡងប្រជែងជ្រើសរើសគ្រូមត្តេយ្យសិក្សា ដែលរៀបចំឡើងកាលពីថ្ងៃ០១ ខែកញ្ញា មានបេក្ខជនប្រឡងសរុបចំនួន១០៤១១នាក់។ ចំណែកឯការប្រឡងលើវិញ្ញាសាសរសេរ គឺពហុចម្លើយពាក់ព័ន្ធនឹងវប្បធម៌ទូទៅ និងគណិតវិទ្យា តាមមេរៀនថ្នាក់ទី១២។ សូមអញ្ជើញលោកអ្នកនាងទស្សនារូបភាពខាងក្រោមនេះ៖	ការប្រឡងប្រជែងជ្រើសរើសគ្រូបង្រៀនមត្ដេយ្យសិក្សា ក្នុងដំណាក់កាលទី១នេះ សម្រិតសម្រាំងបានបេក្ខជនជាប់ចំនួន៦៣២នាក់ ហើយមានសិទ្ធបន្តប្រឡងដំណាក់កាលទី២។ ហើយលទ្ធផលចុងក្រោយ នឹងជ្រើសរើសគ្រូបង្រៀនចំនួន ២០០នាក់ប៉ុណ្ណោះ។
កញ្ញា អ៊ឹម រចនា អ្នកនាំពាក្យក្រសួងកសិកម្ម បានលើកឡើងនៅក្នុងកិច្ចប្រជុំជាមួយមន្រ្តីជលផលខេត្តក្រចេះ ពាក់ព័ន្ធនឹងការងារពង្រឹងកិច្ចការអភិរក្សផ្សោតទន្លេ កាលពីថ្ងៃទី២ ខែកញ្ញាថា បច្ចុប្បន្នមន្រ្តីឆ្មាំទន្លេ បានខិតខំបំពេញភារកិច្ចរាល់ថ្ងៃ មិនខ្លាចការនឿយហត់ ដោយបានឆ្លាស់វេនគ្នាការពារ និងទប់ស្កាត់បទល្មើសនេសាទ ២៤ម៉ោង លើ២៤ម៉ោង។ តែយ៉ាងណា ការនេសាទដោយប្រើមងក្រឡាធំ និងឧបករណ៍ឆក់ នៅក្នុងភូមិសាស្ត្រខេត្តក្រចេះ នៅតែកើតមាន និងអាចបង្កហានិភ័យដល់អាយុជីវិតសត្វផ្សោត។ ជុំវិញបញ្ហានេះ អ្នកនាំពាក្យក្រសួងកសិកម្ម លើកទឹកចិត្តរដ្ឋបាលខេត្ត អាជ្ញាធរមូលដ្ឋាន និងមន្ត្រីឆ្មាំទន្លេទាំងអស់ សហការគ្នា ដើម្បីពង្រឹងវិធានការការពារឱ្យបន្ថែម ដើម្បីធានានិរន្តរភាព ផ្សោតដែលជារតនសម្បត្តិជាតិ សម្រាប់ទាក់ទាញភ្ញៀវទេសចរ និងបង្កើនចំណូលដល់ពលរដ្ឋមូលដ្ឋាន។ កញ្ញា អ៊ឹម រចនា អ្នកនាំពាក្យក្រសួងកសិកម្ម រុក្ខាប្រមាញ់ និងនេសាទ ក្នុងកិច្ចប្រជុំជាមួយមន្រ្តីជលផលខេត្តក្រចេះ ពាក់ព័ន្ធនឹងការងារពង្រឹងកិច្ចការអភិរក្សផ្សោតទន្លេ កាលពីថ្ងៃទី២ ខែកញ្ញា។ រូបភាព៖ ក្រសួងកសិកម្ម ផ្សោតទន្លេមេគង្គជារតនៈសម្បត្តិជាតិមានជីវិត ហើយប្រជាជនខ្មែរមានជំនឿថា «ទីណាមានផ្សោត ទីនោះមានត្រី»។ រយៈពេល៩ខែ ឆ្នាំ២០២៤នេះ កម្ពុជាទទួលបានផ្សោតកើតថ្មី៨ក្បាល និងងាប់ទៅវិញ២ក្បាល ធៀបនឹងឆ្នាំ២០២៣ មានផ្សោតកើតថ្មី៨ក្បាល តែងាប់រហូតដល់៥ក្បាល។ ផ្សោតទន្លេមេគង្គ ឬផ្សោតក្បាលត្រឡោក (Orcaella brevirostris) គឺជាផ្សោតមួយប្រភេទក្នុងចំណោមសត្វផ្សោតទឹកសាបតែ៦ប្រភេទគត់ នៅក្នុងពិភពលោក ហើយវាត្រូវបានចាត់ថ្នាក់ក្នុងបញ្ជីក្រហមរបស់អង្គការ IUCN ជាប្រភេទសត្វជិតផុតពូជ។ សត្វផ្សោតប្រភេទនេះ រស់នៅតែក្នុងប្រព័ន្ធទន្លេទន្លេចំនួន៣ប៉ុណ្ណោះលើពិភពលោក ក្នុងនោះរួមមាន ទន្លេមេគង្គ (កម្ពុជា) ទន្លេអាយ៉េវ៉ាឌី (មីយ៉ាន់ម៉ា) និងទន្លេមហាកាម (ឥណ្ឌូណេស៊ី)៕ អត្ថបទទាក់ទង ផ្សោតមួយក្បាលទៀតងាប់ ព្រោះជាប់មងនៅខេត្តក្រចេះ កម្ពុជាទទួលបានកូនផ្សោត១ក្បាលទៀត នៅដើមខែឧសភា ចំនួនផ្សោតកើតថ្មីកើនឡើង ឯអត្រាងាប់ថយចុះគួរឱ្យកត់សម្គាល់ នៅឆ្នាំនេះ	សត្វផ្សោតរស់នៅទន្លេមេគង្គ ក្នុងភូមិសាស្រ្តប្រទេសកម្ពុជាបានកើនឡើងពី៩២ទៅ១០៥ក្បាល ក្នុងរយៈពេល២ឆ្នាំចុងក្រោយនេះ។ ទិន្ន័យនេះ បានបង្ហាញពីភាពជោគជ័យដ៏ធំធេងសម្រាប់កម្ពុជាលើការអភិរក្ស ខណៈក្រសួងកសិកម្ម រុក្ខាប្រមាញ់ និងនេសាទ ប្ដេជ្ញាធ្វើគ្រប់បែបយ៉ាង ដើម្បីធានាដល់ការរស់រានមានជីវិតរបស់សត្វផ្សោត។
តារាបាល់ទាត់វ័យ ៣៩ឆ្នាំ មកដល់ពេលនេះ នៅតែមានមហិច្ឆតាខ្លាំង ក្នុងការប្រកួតប្រជែងជាមួយនឹងក្រុមជម្រើសជាតិព័រទុយហ្កាល់ ក្នុងការដណ្តើមពានរង្វាន់អន្តរជាតិបន្ថែមទៀត។ Ronaldo បានអះអាងថា រូបគេនឹងផ្តល់គ្រប់យ៉ាងអស់ពីសមត្ថភាព នៅក្នុងការប្រកួតពានរង្វាន់ Nations League ឆ្នាំ ២០២៤។ នាពេលថ្មីៗនេះ Ronaldo ត្រូវបានសារព័ត៌មានកីឡាជាច្រើននៅលើពិភពលោក ចុះផ្សាយថារូបគេ នឹងចូលនិវត្តន៍ដោយសម្ងាត់ មិនមានការប្រកាសឱ្យដឹងជាមុន។ រឿងនេះត្រូវបានផ្សព្វផ្សាយចែកចាយពេញពិភពលោក រហូតធ្វើឱ្យតារាបាល់ទាត់របស់ក្រុម Al Nassr ចេញមុនបកស្រាយថា គេគ្មានគម្រោង និងមិនធ្លាប់គិតពីរឿងព្យួរស្បែងជើងពីក្រុមជម្រើសជាតិព័រទុយហ្កាល់ឡើយ។ ទោះជាយ៉ាងណា ក្រោយពេលខកខានបង្ហាញពីសមត្ថភាពនៃការស៊ុតបញ្ចូលអំឡុងការប្រកួត Euro 2024 ចាប់តាំងពីពេលនោះមក កត្តាវ័យរបស់ Ronaldo តែងត្រូវបានគេលើកឡើងយកមកជជែក អំពីរឿងរ៉ាវនៃការចូលនិវត្តន៍ពីអាជីពបាល់ទាត់អន្តរជាតិ។ ប៉ុន្តែ Ronaldo បានចេញមុខស្រាយបញ្ចប់ចម្ងល់ មុនពេលមានការប្រកួតពានរង្វាន់ UEFA Nations League មកដល់ ខណៈរូបគេកំពុងតែហ្វឹកហាត់ជាមួយនឹងក្រុមជម្រើសជាតិព័រទុយហ្កាល់។ តាមរយៈការបង្ហោះរបស់ Ronaldo នៅបណ្តាញសង្គម Instagram ឡាយឡំជាមួយនឹងរូបភាពដ៏រីករាយ អំឡុងពេលគេហ្វឹកហាត់ជាមួយក្រុមព័រទុយហ្កាល់ Ronaldo បានបញ្ជាក់ថាគេត្រៀមខ្លួនរួចរាល់ ដើម្បីប្រជែង Nations League។ ដោយឡែក Ronaldo ក៏កំពុងតែសម្លឹងមើលការបំបែកកំណត់ត្រាថ្មី ពីការប្រកួត Nations League នោះគឺជាការរកបានគ្រាប់បាល់ទី ៩០០ ក្នុងអាជីពរបស់គេ ប្រសិនបើរូបគេនឹងអាចស៊ុតបាល់បញ្ចូលទីនៅការប្រកួតនោះ។ មកដល់ពេលនេះ ខ្សែប្រយុទ្ធ Cristiano Ronaldo ត្រូវបានគេរំពឹងថា នឹងអាចចាប់ផ្តើមការប្រកួតក្នុងជម្រើស ១១នាក់ដំបូង ទល់នឹងក្រុមជម្រើសជាតិក្រូអាស៊ី ដែលធ្វើឡើងថ្ងៃទី៥ ខែកញ្ញា មុនពេលទៅជួបស្កុតឡែន នៅ៣ថ្ងៃបន្ទាប់៕	ខ្សែប្រយុទ្ធ Cristiano Ronaldo បានតាំងចិត្តយ៉ាងមុតមាំដើម្បីជួយព័រទុយហ្កាល់ ប្រកួតប្រជែងពានរង្វាន់ UEFA Nations League ខណៈតារាបាល់ទាត់វ័យ ៣៩ឆ្នាំ លេចលឺពាក្យចចាមអាម៉ាមចូលនិវត្តន៍។
អាម៉េរិកគ្រោងអនុម័តច្បាប់ពន្ធលើទំនិញចិននៅប៉ុន្មានថ្ងៃខាងមុខនេះ បន្ទាប់ពីពន្យារពេលការសម្រេចចិត្ត២ដង ខណៈខ្លួនបន្តពិនិត្យមើលកំណែប្រែការស្នើឡើងចំពោះការយកពន្ធលើទំនិញចិន ដែលដាក់ក្រោមរដ្ឋបាលអតីតប្រធានាធិបតី ដូណាល់ ត្រាំ ក្នុងឆ្នាំ ២០១៨ និងឆ្នាំ ២០១៩។ តាមការការគ្រោងទុក អាម៉េរិកនឹងយកពន្ធខ្ពស់ជាង ១០០ភាគរយលើរថយន្តអគ្គិសនីចិន, ៥០ភាគរយលើបន្ទះឈីប, ២៥ភាគរយលើបន្ទះសូឡា, ២៥ភាគរយលើថ្មសាកលីចូម និងសារធាតុរ៉ែសំខាន់ៗដូចជា ដែក និងអាលុយមីញ៉ូម ដែលត្រូវចូលជាធរមាននៅថ្ងៃទី១ ខែសីហា។ ការិយាល័យតំណាងពាណិជ្ជកម្មអាម៉េរិកនៅថ្ងៃទី៣០ ខែកក្កដា បានប្រកាសពន្យារពេលការអនុម័តច្បាប់នេះ ដោយបញ្ជាក់ថាត្រូវការពេលវេលាបន្ថែមទៀតដើម្បីសិក្សាមតិសាធារណៈពីជាង ១១០០ក្រុមហ៊ុន។ ពាក់ព័ន្ធនឹងបញ្ហានេះ កាលបរិច្ឆេទនៃច្បាប់ដំឡងពន្ធចូលជាធរមាននៅថ្ងៃទ៣១ ខែសីហា ត្រូវបានពន្យារពេលបន្ថែមទៀត។ ការពន្យារពេលចុងក្រោយ បានកើតឡើងបន្ទាប់ពីទីប្រឹក្សាសន្តិសុខជាតិសេតវិមានលោក Jake Sullivan បានជួបពិភាក្សាជាច្រើនថ្ងៃនៅទីក្រុងប៉េកាំង រួមទាំងកិច្ចប្រជុំជាមួយប្រធានាធិបតីចិន ស៊ី ជិនភីង ដែលភាគីទាំងពីរបានសង្កត់ធ្ងន់លើភាពចាំបាច់នៃការគ្រប់គ្រងទំនាក់ទំនងអាម៉េរិក-ចិន។ មួយសប្តាហ៍បន្ទាប់ពីដំណើរទស្សនកិច្ចនៅចិនរបស់លោក Jake Sullivan ក្រសួងពាណិជ្ជកម្មចិនបានជំរុញឲ្យអាម៉េរិកដកពន្ធទាំងអស់ ដែលគ្រោងដាក់លើទំនិញចិនជាបន្ទាន់។ អ្នកនាំពាក្យក្រសួងពាណិជ្ជកម្មចិន លោកស្រី He Yongqian បាននិយាយនៅក្នុងសន្និសីទសារព័ត៌មានជានាថ្ងៃទី៥ ខៃកញ្ញា ថា ការដាក់ពន្ធលើទំនិញចិន ជាការបន្ថែមសាំងលើភ្លើង។ «ចិនបានបញ្ជូនតំណាងជាន់ខ្ពស់ទៅកាន់អាម៉េរិក ដើម្បីពិភាក្សាលើបញ្ហានៃពន្ធ ៣០១ ជាច្រើនដង»។ សារព័ត៌មាន Reuters ស្រង់សម្តីលោកស្រី He Yongqian លើកឡើងក្នុងសន្និសីទបែបនេះ។ ក្រុមការងារពាណិជ្ជកម្មចិន-អាម៉េរិក គ្រោងនឹងបើកកិច្ចប្រជុំលើកទី២នៅទីក្រុងធានជីនភាគខាងជើងចិននាថ្ងៃទី៧ ខែកញ្ញា។ កិច្ចប្រជុំលើកដំបូងត្រូវបានធ្វើឡើងកាលពីខែមេសា។ ភាគីទាំងពីររំពឹងថា នឹងមានការពិភាក្សាស៊ីជម្រៅលើប្រធានបទជាច្រើនរួមទាំងកង្វល់រៀងៗខ្លួនអំពីគោលនយោបាយសេដ្ឋកិច្ច និងពាណិជ្ជកម្ម៕	ក្រសួងពាណិជ្ជកម្មចិននៅថ្ងៃទី៥ ខែកញ្ញា បានជំរុញឲ្យអាម៉េរិកដកពន្ធលើទំនិញខ្លួនជាបន្ទាន់។ ការទទូចនេះធ្វើឡើងក្នុងបរិបទរដ្ឋបាលប្រធានាធិបតី លោក ចូ បៃឌិន គ្រោងនឹងអនុម័តច្បាប់ដំឡើងពន្ធលើទំនិញចិន រួមទាំងរថយន្តអគ្គិសនី។
ក្រសួងការបរទេស បានបញ្ជាក់ថា ទំហំទឹកប្រាក់ប្រមាណ៥៥លានដុល្លារដែលជប៉ុនឱ្យកម្ពុជាខ្ចីនេះ គឺសម្រាប់ទៅយកពង្រីកគម្រោងប្រព័ន្ធខ្សែបញ្ជូន និងចែកចាយនៅរាជធានីភ្នំពេញ ដំណាក់កាលពីទី២។ក្រសួងការបរទេស បានចាត់ទុកការផ្តល់កម្ចី គឺជាការប្តេជ្ញាចិត្តឥតងាករេរបស់ប្រទេសជប៉ុន ដើម្បីជួយដល់កិច្ចខិតខំប្រឹងប្រែងឥតឈប់ឈររបស់រដ្ឋាភិបាលកម្ពុជាក្នុងការលើកកម្ពស់ការអភិវឌ្ឍសង្គមសេដ្ឋកិច្ចជាតិ។ « ការផ្តល់ឥណទាននេះ ក៏នឹងជួយពង្រឹង និងធ្វើឱ្យកាន់តែស៊ីជម្រៅបន្ថែមទៀតនូវភាពជាដៃគូយុទ្ធសាស្ត្រគ្រប់ជ្រុងជ្រាយរវាងប្រទេសទាំងពីរផងដែរ»។ នេះជាការអះអាងរបស់ក្រសួងការបរទេសនាថ្ងៃទី៤ ខែកញ្ញា។ គិតត្រឹមដំណាច់ត្រីមាសទីមួយ ឆ្នាំ២០២៤ កម្ពុជាមានបំណុលសាធារណៈក្នុងនិងក្រៅប្រទេសចំនួន១១,០៩ពាន់លានដុល្លារអាម៉េរិក។ ក្នុងនោះ មាន១១ពាន់លានដុល្លារ ស្មើនឹង៩៩,១២ភាគរយ គឺជាបំណុលក្រៅប្រទេស។ ព្រឹត្តិបត្រស្ថិតិបំណុលសាធារណៈកម្ពុជាដែលចេញដោយក្រសួងសេដ្ឋកិច្ច និងហិរញ្ញវត្ថុបានបង្ហាញថា ក្នុងចំណោមបំណុលក្រៅប្រទេសដែលកម្ពុជាជំពាក់ច្រើនជាងគេនោះ គឺចិន មានរហូតដល់ ៣ ៩៦០លានដុល្លារ (៣៦ភាគរយ) នៃបំណុលក្រៅប្រទេសសរុប។ បន្ទាប់មក គឺប្រទេសជប៉ុន មានប្រមាណ១ ២១០លានដុល្លារ (១១ភាគរយ)។ ជាមួយគ្នានេះ កម្ពុជា ជំពាក់លុយប្រទេសកូរ៉េខាងត្បូងចំនួន៥៥០លានដុល្លារ(ប្រមាណ៥ភាគរយ) និងជំពាក់លុយបារាំង ក្នុងទំហំទឹកប្រាក់៥៥០លានដុល្លារផងដែរ៕	កម្ពុជា នឹងទទួលបានឥណទានសម្បទានចំនួន៧,៩៨៨ លានយ៉េន (ប្រមាណ ៥៥លានដុល្លារអាម៉េរិក) ពីរដ្ឋាភិបាលប្រទេសជប៉ុន ដើម្បីអភិវឌ្ឍន៍បណ្តាញអគ្គិសនីនៅរាជធានីភ្នំពេញ។ ទំហំកម្ចីនេះ នឹងត្រូវបានចុះលេខាលើលិខិតប្តូរសារ និងឯកសារពាក់ព័ន្ធ រវាងលោក សុខ ចិន្តាសោភា ឧបនាយករដ្ឋមន្ត្រី រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងការបរទេស ជាមួយលោក UENO Atsushi ឯកអគ្គរាជទូតជប៉ុនប្រចាំកម្ពុជា នាថ្ងៃទី៦ ខែកញ្ញា។ នេះបើយោងតាមសេចក្តីប្រកាសរបស់ក្រសួងការបរទេស និងសហប្រតិបត្តិការអន្តរជាតិ។
បើតាមACU អ្នកស្ម័គ្រចិត្តចូលរួមសង្កេតការណ៍ ត្រូវមានពេលវេលាគ្រប់គ្រាន់ និងមានមធ្យោបាយធ្វើដំណើរដោយខ្លួនឯង។ លើសពីនេះ ត្រូវមានទីលំនៅនៅរាជធានី-ខេត្ត ដែលបានចុះធ្វើអ្នកសង្កេតការណ៍ ជាពិសេស ត្រូវមានអាយុចាប់ពី២១ឆ្នាំ។ អ្នកស្ម័គ្រចិត្តចូលរួមសង្កេតការណ៍ នឹងទទួលបានវិញ្ញាបនបត្រ រួមទាំងថវិកា ១០ម៉ឺនរៀល ។ សម្រាប់ការទទួលពាក្យ នឹងបញ្ចប់នៅថ្ងៃទី១៣ ខែកញ្ញា។ សូមបញ្ជាក់ថា ការប្រឡងសញ្ញាបត្រមធ្យមសិក្សាទុតិយភូមិ ឆ្នាំ២០២៤នេះ នឹងបន្តក្រោមពាក្យស្លោក «អ្នកចេះ គឺជាប់» ដោយមិនឱ្យបេក្ខជនលួចចម្លង ឬយកសំណៅឯកសារចូលទៅកាន់មណ្ឌលប្រឡងឡើយ៕	អង្គភាពប្រឆាំងអំពើពុករលួយ នឹងជ្រើសរើសអ្នកសង្កេតការណ៍ស្ម័គ្រចិត្ត ចំនួន ៣ ៣១៨នាក់សម្រាប់សង្កេតការណ៍នៅក្នុងការប្រឡងសញ្ញាបត្រមធ្យមសិក្សាទុតិយភូមិ សម័យប្រឡង៨ តុលាខាងមុខ។ នេះបើតាមសេចក្ដីប្រកាសព័ត៌មានរបស់ ACU។
តទៅនេះសូមទស្សនាវីដេអូដូចខាងក្រោម៖ ស្ថិតជាន់ទី៣ នៃអគារ Ratchadamnoen Contemporary Art Centre មជ្ឈមណ្ឌលនេះបើកឱ្យសាធារណជនចូលទស្សនាដោយឥតគិតថ្លៃ។ នៅទីនេះគេបែងចែកជា៦ផ្នែកពិព័រណ៍ទីទៃពីគ្នា។ អ្នកចូលទស្សនានៅទីនេះក្រៅពីទទួលបានចំណេះដឹង និងព័ត៌មានពីអាស៊ីអាគ្នេយ៍ ក៏ដូចជាប្រទេសសមាជិកអាស៊ាន ពួកគេក៏អាចបានទស្សនាការពិព័រណ៍គំនូរ សកម្មភាពកម្សាន្ត ទស្សនីយភាពសិល្បៈ ដែលត្រូវបានមជ្ឈមណ្ឌលនេះរៀបចំឡើង។ ទេសចរអាចទៅទស្សនានៅមជ្ឈមណ្ឌលនេះបាន ចាប់ពីថ្ងៃអង្គារ៍ រហូតដល់ថ្ងៃអាទិត្យ ចាប់ពីម៉ោង១០ព្រឹក រហូតដល់៥ល្ងាច លើកលែងថ្ងៃបុណ្យជាតិ និងថ្ងៃចន្ទ៕	ថៃ៖ «ASEAN Cultural Center» ឬ «មជ្ឈមណ្ឌលវប្បធម៌អាស៊ាន» ជាមជ្ឈមណ្ឌលវប្បធម៌ពីតំបន់អាស៊ានដំបូងគេ ក្នុងអាស៊ីអាគ្នេយ៍ ស្ថិតក្នុងទីក្រុងបាងកក ប្រទេសថៃ។ បង្កើតឡើងក្នុងឆ្នាំ២០១៥ មជ្ឈមណ្ឌលនេះ ក្នុងគោលបំណងបង្ហាញពីសហគមន៍អាស៊ាន តាមរយៈប្រវត្តិសាស្ត្រ, វប្បធម៌, សិល្បៈ, ប្រពៃណី និងបេតិកភណ្ឌវប្បធម៌ជាដើម។
គិតចាប់ពីបើកការប្រកួតផ្លូវការពីថ្ងៃទី២៨ ខែសីហា រហូតដល់ថ្ងៃទី៥ ខែកញ្ញា អត្តពលិក ថៃ ដណ្តើមបានមេដាយច្រើនជាងគេចំនួន ១៨ មាស៥ ប្រាក់ ៦ និងសំរឹទ្ធ៧ ក្នុងចំណោមប្រទេសអាស៊ាន តាមពីក្រោយដោយ សិង្ហបុរី ដែលរកបានមេដាយមាស២ និងប្រាក់១ សរុប៣ និងលេខ៣ឥណ្ឌូណេស៊ី រកបានមេដាយមាស១ ប្រាក់៦ និងសំរឹទ្ធ៥ សរុប១២មេដាយ។ ម៉ាឡេស៊ី ដណ្តើមបានមេដាយមាស១ ប្រាក់១ ប្រាក់១ និងសំរឹទ្ធ ១ សរុប៣ និងវៀតណាម រកបានមេដាយសំរឹទ្ធ១។ កម្ពុជា ឡាវ ទីម័រខាងកើត ហ្វីលីពីន និងមីយ៉ាន់ម៉ា មិនទាន់រកឃើញមេដាយនៅឡើយ ខណៈការប្រកួតនៅសល់៣ថ្ងៃទៀតនឹងបិទបញ្ចប់ព្រឹត្តិការណ៍។ កម្ពុជា អស់ឱកាសដណ្តើមមេដាយទៅហើយ ក្រោយកីឡាករ វ៉ាន វ៉ុន ធ្លាក់ចេញពីការប្រកួតត្រឹមវគ្គដំបូង លើវិញ្ញាសាប្រណាំងរទេះ T54 ចម្ងាយ១០០ម៉ែត្រ នៅថ្ងៃទី៤ ខែកញ្ញា។ ប្រទេសពីអាស៊ីអាគ្នេយ៍ ចំនួន១០ បានបញ្ជូនអត្តពលិករៀងខ្លួនទៅប្រជែងមេដាយនៅប្រទេសបារាំង លើកលែងតែព្រុយណេមួយប៉ុណ្ណោះ។ ចំណោម១០ប្រទេស ថៃបញ្ជូនអត្តពលិកច្រើនជាងគេចំនួន៧៨រូប តាមពីក្រោយដោយឥណ្ឌូណេស៊ី ៣៥រូប ម៉ាឡេស៊ី ២៨រូប សិង្ហបុរី ១០រូប វៀតណាម ៧រូប ហ្វីលីពីន ៦រូប រួមជាមួយកម្ពុជា ឡាវ ទីម័រខាងកើត និងមីយ៉ាន់ម៉ា មាន១រូបដូចគ្នា។ កម្ពុជា ឡាវ ទីម័រខាងកើត និងមីយ៉ាន់ម៉ា សុទ្ធតែទទួលបានសិទ្ធិអនុគ្រោះ (Wild Card) ពីគណៈកម្មការប៉ារ៉ាឡាំពិកអន្តរជាតិ។ ចិន នាំមុខមេដាយដាច់គេ ក្នុងចំណោមប្រទេស/ក្រុម ជុំវិញពិភពលោក ចូលរួមប៉ារ៉ាឡាំពិកនៅបារាំង។ ចិន ឈរកំពូលតារាង ដោយរកបានមេដាយសរុប ១៣៦ ក្នុងនោះមាស ៦២ ប្រាក់៤៧ និងសំរឹទ្ធ២៧ តាមពីក្រោយដោយចក្រភពអង់គ្លេស ដែលរកបានមេដាយមាស ៣៣ ប្រាក់២៥ និងសំរឹទ្ធ១៧ សរុប៧៥មេដាយ និងអាម៉េរិក ឈរលេខ៣ រកបានមេដាយសរុប ៦៤ មាស២៥ ប្រាក់២៧ និងសំរឹទ្ធ១២។ ហូងឡង់នៅលេខ៤ រកបានមេដាយសរុប ២៨ ក្នុងនោះមាស ១៦ ប្រាក់ ៧ និងសំរឹទ្ធ៥ ស្របពេល ម្ចាស់ផ្ទះបារាំង ឈរលេខ៥បណ្តោះអាសន្ន ដោយរកបានមេដាយមាស ១៥ ប្រាក់ ១៧ និងសំរឹទ្ធ១៨ សរុប៥០។ ប្រេស៊ីល អ៊ុយក្រែន អ៊ីតាលី អូស្ត្រាលី និងអេស្ប៉ាញ ក្នុងចំណោមក្រុមទាំង១០ Top 10។ គិតត្រឹមថ្ងៃទី៥ ខែកញ្ញា មានតែ ៧៨ប្រទេស/ក្រុម ប៉ុណ្ណោះ ដណ្តើមបានមេដាយ ក្នុងចំណោមប្រទេស/ក្រុម ទាំង១៦៧ ដែលមានវត្តមាននៅប៉ារីស៕ អត្ថបទទាក់ទង នៅអាស៊ីអាគ្នេយ៍ មានតែកម្ពុជា ព្រុយណេ និងទីម័រខាងកើត មិនធ្លាប់ឈ្នះមេដាយប៉ារ៉ាឡាំពិក	ក្រោយដំណើរការព្រឹត្តិការណ៍កីឡាប៉ារ៉ាឡាំពិកប៉ារីស ឆ្នាំ ២០២៤ រយៈ៨ថ្ងៃ មានតែ ថៃ សិង្ហបុរី ឥណ្ឌូណេស៊ី ម៉ាឡេស៊ី និងវៀតណាម ដែលរកបានមេដាយរៀងខ្លួន ក្នុងចំណោមប្រទេសចំនួន១០ ពីអាស៊ីអាគ្នេយ៍ដែលបានបញ្ជូនអត្តពលិកទៅប្រជែងមេដាយ។
ក្នុងនោះ ទម្លាប់នៃការទទួលទានអាហារ គឺជារឿងដ៏សំខាន់ព្រោះវា នឹងជួយអោយថ្លើមអ្នក មិនមានបញ្ហាខ្លាំង ឬ វិវត្តទៅរកសភាពមិនល្អ ។ ទន្ទឹមនឹងនេះ អ្នកគួរមានការប្រុងប្រយ័ត្ន និង តមនូវ ប្រភេទអាហារដូចខាងក្រោមនេះ ៖ អាហារដែលគួរចៀសវាង ចូរចៀសវាងការញ៉ាំទឹកប្រសិនបើអ្នកមិនប្រាកដថាទឹកនោះបរិសុទ្ធ ល្អ ឬមិនល្អ។ នៅពេលអ្នកធ្វើដំណើរទៅបរទេស ចូរកុំញ៉ាំអាហារដែលប្រើទឹកឆៅមកលាងសម្អាត។ ចៀសវាងពពួកសត្វតែមានសម្បកឆៅ ព្រោះវាជាភ្នាក់ងារផ្ទុកវីរ៉ុសរលាកថ្លើមប្រភេទ A។ ចៀសវាងការញ៉ាំស្រាព្រោះវានឹងបន្ថែមអោយខូចថ្លើមកាន់តែខ្លាំង។ អាហារដែលមានជាតិខ្លាញ់ Saturated Fat សាច់ក្រហម និងអាហារធ្វើពីទឹកដោះគោ ព្រោះវានឹងដាក់បន្ទុកដល់ថ្លើមធ្វើការកាន់តែខ្លាំង។ ជាតិកាហ្វេអ៊ីន តែ កាហ្វេ ភេសជ្ជៈប៉ូវកម្លាំង និងថ្នាំបំបាត់ការឈឺចាប់មួយចំនួននឹងធ្វើអោយថ្លើមធ្វើកាន់តែខ្លាំង ដូច្នេះគួរតែចៀសវាងវាអោយបាន។ អាហារសម្បូរជាតិប៉ូតាស្យូម មិនសូវមានសូដ្យូម មានផលវិជ្ជមានចំពោះថ្លើម ។ ចូរចៀសវាងអាហារប្រៃ និងបង្កើនការញ៉ាំផ្លែឈើស្រស់ និងបន្លែស្រសអោយបានច្រើនព្រោះវាសម្បូរជាតិប៉ូតាស្យូម៕ ត្រួតពិនិត្យដោយ៖ www.health.com.kh	ជំងឺរលាកថ្លើមប្រភេទBនេះ គឺជាជំងឺរ៉ាំរ៉ៃ ដែលតម្រូវអោយអ្នកជំងឺត្រូវចេះថែទាំសុខភាពខ្លួនឯងជាប្រចាំ។
១. ឡើងទម្ងន់ នេះ គឺជាសញ្ញាមួយដែលងាយនឹងសម្គាល់បំផុត ក្នុងការញុំាស្ករច្រើនពេក។ អាហារសម្រន់ដូចជាស្ករគ្រាប់ ភេសជ្ជៈកាបូន គឺជាបុព្វហេតុទូទៅនៃការឡើងទម្ងន់។ បរិមាណជាតិស្ករនៅក្នុងការផលិតផលទាំងនេះ គឺធំធេងណាស់ ហើយជះឥទ្ធិពលដល់ការកើនឡើងនៃការផលិតអាំងស៊ុយលីន ដែលផ្ទុកជាតិខ្លាញ់លើសនៅក្នុងពោះ។ ២. ជំងឺពុកធ្មេញ បង្អែមអាចជម្រុញការបង្កើតការពុកធ្មេញ។ តាមពិតស្ករមិនបណ្តាលឱ្យពុកធ្មេញទេ ប៉ុន្តែវាធ្វើឱ្យខូចខាតបន្ទះអាហារដែលនៅលើធ្មេញ ប្រសិនបើមិនរំលាយ ឬសម្អាត វានឹងជួយសម្រួលដល់ការលេចចេញនូវបន្ទះនៅលើធ្មេញ។ វាបំផ្លាញផ្ទៃរឹងនៃធ្មេញ និងបង្កើតប្រហោងតូចៗ។ អាហារដែលមានជាតិស្ករផ្សេងទៀតដូចជា បង្អែម នំខេកជាដើម អាចជាប់នៅចន្លោះធ្មេញរបស់អ្នក និងពន្លឿនដំណើរការបំផ្លាញធ្មេញរបស់អ្នក។ ៣. ឡើងមុន អាហារដែលមានជាតិស្ករខ្ពស់ ជួយបង្កើនកម្រិតអាំងស៊ុយលីននៅក្នុងខ្លួន និងចាប់ផ្តើមដំណើរការនៃការផ្សារភ្ជាប់ស្ករជាមួយម៉ូលេគុលប្រូតេអ៊ីន។ នៅពេលគ្លុយកូសចូលក្នុងចរន្តឈាម វាបណ្តាលឱ្យមានដំណើរការស្មុគស្មាញនៃដំណើរការសរីរវិទ្យា។ លទ្ធផលចុងក្រោយ គឺជំងឺរលាកស្បែក និងបញ្ហាស្បែក។ ការកើនឡើងអាំងស៊ុយលីនអាចធ្វើឱ្យក្រពេញប្រេងមានជាតិខ្លាញ់ច្រើនហួសប្រមាណនៅក្នុងស្បែក និងបង្កឱ្យមានដំណើរការកន្សោម។ នេះមានន័យថា របបអាហារដែលមានជាតិស្ករខ្ពស់ ត្រូវបានផ្សារភ្ជាប់ជាមួយនឹងការកើនឡើងមុន។ ប្រសិនបើស្បែករបស់អ្នកកាន់តែធ្ងន់ធ្ងរ សូមព្យាយាមកាត់ជាតិស្ករនៅក្នុងរបបអាហាររបស់អ្នក ដើម្បីជួយឱ្យស្ថានភាពប្រសើរឡើង។ ៤. ជំងឺផ្តាសាយញឹកញាប់ ការទទួលទានជាតិស្ករច្រើនពេក ប៉ះពាល់ដល់មុខងាររបស់កោសិកាឈាមស ដោយហេតុនេះ ប៉ះពាល់ដល់ប្រព័ន្ធភាពស៊ាំ។ នៅពេលភាពស៊ាំចុះខ្សោយ អ្នកទទួលរងផលប៉ះពាល់។ នោះគឺជាសញ្ញាមួយក្នុងចំណោមសញ្ញាដែលអ្នកអាចនឹងកំពុងទទួលទានស្ករច្រើនពេក។ ៥. ចំណង់ការញុំាបង្អែម ស្ករក៏បង្កើតឱ្យមានអារម្មណ៍រំជើបរំជួលផងដែរ។ បន្ទាប់ពីអ្នកញុំាស្ករជួយរំញោចរាងកាយឱ្យបញ្ចេញនូវសារធាតុដូប៉ាមីន និងធ្វើឱ្យអ្នកមានអារម្មណ៍ធូរស្បើយ។ ទោះជាយ៉ាងណាក៏ដោយ នៅពេលដែលជាតិស្ករត្រូវបានគេលុបបំបាត់អ្នកនឹងមានអារម្មណ៍អស់កម្លាំងភ្លាមៗហើយចង់ញុំាថែមទៀត។ ដំណើរការនេះត្រូវបានធ្វើម្តងហើយម្តងទៀត ដែលបណ្តាលឱ្យអ្នកញុំស្ករកាន់តែច្រើន។ ប្រសិនបើអ្នកជួបប្រទះការឃ្លានអាហារផ្អែមជាញឹកញាប់ វាជាសញ្ញាបង្ហាញថាអ្នកកំពុងញុំស្ករច្រើនពេក។ ត្រួតពិនិត្យដោយ៖ www.health.com.kh	ការប្រើប្រាស់ស្ករច្រើន អាចបណ្តាលឱ្យមានបញ្ហាសុខភាពជាច្រើន។ បញ្ហាទាំងនេះអាចកើតឡើងនៅពេលអ្នកញុំាស្ករច្រើនពេក។
មូលហេតុនៃការភ្លេចភ្លាំងក្នុងចំណោមយុវវ័យ ការចងចាំអាចបែងចែកជាពីរប្រភេទធំៗគឺ ការចងចាំរយៈពេលខ្លី និងការចងចាំរយៈពេលវែង។ ការចងចាំរយៈពេលខ្លី សំដៅលើសមត្ថភាពក្នុងការចងចាំព្រឹត្តិការណ៍ ឬព័ត៌មានដែលបានកើតឡើងក្នុងរយៈពេលប៉ុន្មានម៉ោងចុងក្រោយនេះ។ ផ្ទុយទៅវិញ ការចងចាំរយៈពេលវែងពាក់ព័ន្ធនឹងបទពិសោធន៍ និងការតភ្ជាប់ពីអតីតកាល។ នៅពេលដែលមនុស្សវ័យក្មេងមានបញ្ហាជាមួយនឹងការចងចាំមួយ ឬទាំងពីរប្រភេទនេះ ពួកគេច្រើនតែភ្លេចភ្លាំង។ មូលហេតុនៃស្ថានភាពនេះចំពោះមនុស្សវ័យក្មេងអាចរួមមាន: ភាពតានតឹងនៅកន្លែងធ្វើការ យុវវ័យជាច្រើនត្អូញត្អែរអំពីសមត្ថភាពចងចាំរបស់ពួកគេ មិនមែនដោយសារជំងឺជាក់ស្តែងនោះទេ ប៉ុន្តែភាគច្រើនគឺដោយសារតែសម្ពាធពីរោគសញ្ញាថប់បារម្ភ ធ្លាក់ទឹកចិត្ត ភាពតានតឹងយូរ ឬភាពតានតឹងស្រួចស្រាវ។ កត្តាទាំងនេះប៉ះពាល់ដល់សមត្ថភាពក្នុងការប្រមូលផ្តុំ និងចងចាំព័ត៌មាន ដែលនាំឱ្យពិបាកក្នុងការរំលឹកព្រឹត្តិការណ៍ថ្មីៗ ក៏ដូចជាបទពិសោធន៍អតីតកាល។ ជំងឺផ្លូវចិត្ត មនុស្សវ័យក្មេងដែលជួបប្រទះនឹងជំងឺធ្លាក់ទឹកចិត្ត ឬសញ្ញានៃជំងឺវិកលចរិក ជារឿយៗតែងតែភ្លេចភ្លាំង។ ភាពស្លេកស្លាំងក្នុងបរិបទនេះជាធម្មតាកើតឡើងក្នុងស្ថានភាពស្ត្រេស ដែលភាគច្រើនប៉ះពាល់ដល់ការចងចាំរយៈពេលខ្លី ទោះបីជាការបាត់បង់ការចងចាំរយៈពេលវែងក៏អាចកើតមានផងដែរ។ ជំងឺរ៉ាំរ៉ៃដូចជាថ្លើម ឬខ្សោយតំរងនោម ឬជំងឺសួតដែលកាត់បន្ថយអុកស៊ីសែនទៅខួរក្បាលក៏រួមចំណែកដល់ការភ្លេចភ្លាំងផងដែរ។ របួសខួរក្បាល និងជំងឺដែលទាក់ទង ការបាត់បង់ការចងចាំបណ្តោះអាសន្នអាចកើតមានចំពោះអ្នកដែលមានជំងឺរលាកខួរក្បាល ឬរលាកស្រោមខួរ ជាមួយនឹងលទ្ធភាពនៃការខូចខាតខួរក្បាលរយៈពេលវែង។ អាស្រ័យលើកម្រិតនៃការខូចខាត ពួកគេអាចជួបប្រទះការបាត់បង់ការចងចាំរយៈពេលខ្លី ការបាត់បង់ការចងចាំរយៈពេលវែង ឬទាំងពីរ។ ជំងឺហ្សែន និងជំងឺខួរក្បាលមួយចំនួនអាចបណ្តាលឱ្យបាត់បង់ការចងចាំផងដែរ។ ឥទ្ធិពលនៃថ្នាំ និងគ្រឿងញៀន អ្នកដែលមានកង្វះវីតាមីន B1 មានហានិភ័យខ្ពស់ក្នុងការវិវត្តទៅជាជំងឺវង្វេងហៅថា Wernicke-Korsakoff Syndrome ដែលតែងតែកើតមានចំពោះមនុស្សដែលខ្វះអាហារូបត្ថម្ភរ៉ាំរ៉ៃ ឬញៀនស្រា។ ប្រសិនបើមិនបានព្យាបាលទាន់ពេលទេ ស្ថានភាពនេះអាចឈានដល់ជំងឺវង្វេង។ ក្នុងករណីដែលការព្យាបាលមានប្រសិទ្ធភាព អ្នកជំងឺទំនងជាអាចជាសះស្បើយទាំងស្រុង ប៉ុន្តែម្តងម្កាលអាចជួបប្រទះនឹងការបាត់បង់ការចងចាំរយៈពេលខ្លី។ លើសពីនេះ ការប្រើប្រាស់សារធាតុរំញោច ការសេពគ្រឿងស្រវឹង ឬគ្រឿងញៀនដូចជាកូកាអ៊ីន ក៏ជាកត្តាដែលបណ្តាលឱ្យភ្លេចភ្លាំងផងដែរ។ ដំណោះស្រាយដើម្បីព្យាបាល និងការពារការភ្លេចភ្លាំង នៅពេលដែលមនុស្សម្នាក់ជួបប្រទះការភ្លេចភ្លាំង បុគ្គលិកលក្ខណៈរបស់ពួកគេតែងតែផ្លាស់ប្តូរ បង្ហាញតាមរយៈភាពងឿងឆ្ងល់ និងភាពព្រងើយកន្តើយចំពោះអ្នកជុំវិញខ្លួន។ ជារឿយៗពួកគេអាចត្អូញត្អែរអំពីការមិនអាចចងចាំព័ត៌មានបាន ជាធម្មតាដោយការសួរម្តងទៀត ឬសង្កត់ធ្ងន់លើពាក្យនៅចុងបញ្ចប់នៃប្រយោគ។ សរុបមក ការភ្លេចភ្លាំងអាចព្យាបាលបាន។ ដូច្នេះហើយ នៅពេលដែលអ្នកសម្គាល់ឃើញសញ្ញានៃការភ្លេចភ្លាំង ការពិនិត្យសុខភាពទាន់ពេលវេលាគឺមានសារៈសំខាន់ខ្លាំងណាស់ដើម្បីកំណត់ពីភាពធ្ងន់ធ្ងរ ស្វែងរកកត្តាដែលអាចបណ្តាលឱ្យកើតជំងឺនេះ និងទទួលបានការណែនាំពីការព្យាបាលសមស្រប។ បច្ចុប្បន្ននេះ មានថ្នាំឯកទេសជាច្រើនដើម្បីព្យាបាលទម្រង់នៃការភ្លេចភ្លាំង រួមទាំងការភ្លេចភ្លាំងដោយសារការបាត់បង់ការចងចាំ ផលវិបាកនៃជំងឺដាច់សរសៃឈាមខួរក្បាល ការភ្លេចភ្លាំងដែលកើតមានជាទូទៅចំពោះមនុស្សចាស់ ក៏ដូចជាករណីទាក់ទងនឹងជំងឺធ្លាក់ទឹកចិត្ត និងស្ត្រេស។ វិធីសាស្ត្រព្យាបាលថ្មីមួយដែលកំពុងត្រូវបានអនុវត្តគឺការប្រើថ្នាំប្រឆាំងនឹងការចុះខ្សោយនៃខួរក្បាលដូចជា វីតាមីន E វីតាមីន C និង ginkgo biloba (ដកស្រង់ចេញពីដើម ginkgo)។ ថ្នាំទាំងនេះមានឥទ្ធិពលប្រឆាំងអុកស៊ីតកម្ម ជួយការពារកោសិកា ជាពិសេសកោសិកាខួរក្បាលពីការខូចខាតដែលបណ្តាលមកពីការចុះខ្សោយ។ លើសពីនេះទៅទៀត ពួកគេក៏ធ្វើឱ្យឈាមរត់ក្នុងខួរក្បាលល្អប្រសើរឡើង គាំទ្រការព្យាបាលរោគសញ្ញានៃការភ្លេចភ្លាំង និងការថយចុះនៃការយល់ដឹងបន្ទាប់ពីដាច់សរសៃឈាមខួរក្បាល៕ ត្រួតពិនិត្យដោយ៖ www.health.com.kh	ជារឿយៗអ្នកជំងឺបង្ហាញការព្រួយបារម្ភអំពីការបាត់បង់ការចងចាំ ពិបាកចងចាំ ឬភ្លេចភ្លាំង។ ដូច្នេះតើអ្វីជាមូលហេតុនៃរោគសញ្ញានេះ?
អត្ថបទទាក់ទង លោក ពូទីន ទៅម៉ុងហ្គោលី ដោយមិនខ្វល់ពីដីកាចាប់ខ្លួនរបស់ ICC ម៉ាឡេស៊ី ដាក់ពាក្យចូលរួមជាសមាជិកក្រុម BRICS ពីវេទិកាសេដ្ឋកិច្ចបូព៌ា ទីក្រុង Vladivostok ដែលស្ថិតនៅភាគខាងកើតរុស្ស៊ី លោក អាន់វ៉ា អ៊ីប្រាហ៊ីម នាយករដ្ឋមន្ត្រីម៉ាឡេស៊ី បានលើកឡើងថា ប្រទេសរបស់ខ្លួន នឹងទទួលបានផលប្រយោជន៍ ប្រសិនបើរុស្ស៊ី ចែករំលែកភាពជោគជ័យរបស់ខ្លួន និងឯកភាពសហការលើវិស័យជាច្រើន។ បើតាមមេដឹកនាំរូបនេះ ម៉ាឡេស៊ី សាទរកិច្ចប្រឹងប្រែងរបស់លោកប្រធានាធិបតី វ្ល៉ាឌីមៀ ពូទីន ក្នុងការអភិវឌ្ឍប្រទេស ហើយក៏រីករាយទទួលបទពិសោធពីមេដឹកនាំរុស្សីដែលឆ្លងកាត់ពេលវេលាលំបាកកន្លងមក។ «អ្នកបានបង្ហាញការប្តេជ្ញា ក្នុងការប្រឈមមុខនឹងបញ្ហាលំបាក និងឆ្លងកាត់បាន ហើយម៉ាឡេស៊ី នឹងទទួលប្រយោជន៍ពីបទពិសោធន៍ទាំងនេះ»។ ប្រមុខរដ្ឋាភិបាលម៉ាឡេស៊ី បានបញ្ជាក់បែបនេះ នៅថ្ងៃទី៤ ខែកញ្ញា ដោយមានលោកពូទីន អង្គុយនៅក្បែរ។ លោក អាន់វ៉ា បានបន្តថ្លែងថា សមាជិកអាស៊ានតែងតែសហការ ក៏ដូចជាបើកចំហធ្វើជំនួញជាមួយរុស្សីជាដៃគូគ្មានការលាក់លៀមឡើយ ជាពិសេសផ្ដោតសំខាន់លើផលិតកម្មឈីប។ មេដឹកនាំទាំងពីរពិភាក្សាលើប្រធានបទសំខាន់ៗដូចជា វិស័យកសិកម្មនិងសន្តិសុខផ្នែកចំណីអាហារ ឈីប និងបច្ចេកវិទ្យាអវកាស។ ជំនួបនេះទំនងនឹងត្រូវរងការរិះគន់ពីអាមេរិក និងលោកខាងលិច ដ្បិតមេដឹកនាំផ្សេងទៀតដែលជួបលោកពូទីន កន្លងមក បានរងការរិះគន់រួចទៅហើយ។ ក្នុងពេលមានវត្តមាននៅរុស្ស៊ី ដែលជាប្រទេសដ៏ធំមួយក្នុងការរុករកប្រេង និងធនធានធម្មជាតិ ប្រមុខរដ្ឋាភិបាលម៉ាឡេស៊ី បានបញ្ជាក់យ៉ាងច្បាស់ៗថា រដ្ឋាភិបាលក្រុងគូឡាឡាំពួ នឹងមិនបញ្ឈប់សកម្មភាពរុករកប្រេងនៅក្នុងសមុទ្រចិនខាងត្បូងឡើង បើទោះមានជម្លោះជាមួយក្រុងប៉េកាំង។ នេះបើតាមការចុះផ្សាយរបស់ទីភ្នាក់ងារព័ត៌មាន Reuters។ «ប្រាកដណាស់ យើងនឹងបន្ដការកិច្ចការក្នុងដែនទឹករបស់យើង ក៏ដូចជាការពារប្រយោជន៍សេដ្ឋកិច្ចដូចជាការខួងប្រេងក្នុងដែនទឹកយើងជាដើម»។ លោក អាន់វ៉ា បានសង្កត់ធ្ងន់បែបនេះ។ វត្តមានរបស់លោក អាន់វ៉ា នៅរុស្ស៊ី ធ្វើឡើងក្រោយម៉ាឡេស៊ី ដាក់ពាក្យចូលជាសមាជិកក្រុមប្រទេស BRICS។ តាមរយៈសំណេរលើបណ្តាញសង្គម Facebook លោក អាន់វ៉ា បានលើកឡើងថា វាជាជំហានដ៏អស្ចារ្យរបស់ម៉ាឡេស៊ីក្នុងការចូលរួមជាសមាជិកក្រុមប្រទេស BRICS បន្ទាប់ពីលោក ត្រូវបានលោកពូទីន អញ្ជើញចូលរួមប្រជុំនៅក្រុង Kazan នៅក្នុងខែតុលាខាងមុខ៕	នាយករដ្ឋមន្ត្រីម៉ាឡេស៊ី លោក អាន់វ៉ា អ៊ីប្រាហ៊ីម នៅថ្ងៃទី៤ ខែកញ្ញា បានជួបប្រធានាធិបតីរុស្សី លោកវ្ល៉ាឌីមៀ ពូទីន ក្នុងដំណើរទស្សនកិច្ចនៅរុស្ស៊ី ដើម្បីពិភាក្សាលើវិស័យកសិកម្ម សន្តិសុខស្បៀង និងបច្ចេកវិទ្យាលំហអាកាស។ វត្តមានរបស់លោក អាន់វ៉ា បែបនេះ កើតមានក្រោយម៉ាឡេស៊ី ដាក់ពាក្យចូលរួមក្រុមប្រទេស BRICS។
លោក ប៉ូ គឹមថូ នាយកវិទ្យាស្ថានបច្ចេកវិទ្យាកម្ពុជា បានបញ្ជាក់នៅក្នុងជំនួបពិភាក្សា ការងារជាមួយអភិបាលខេត្តកែប កាលពីថ្ងៃទី៥ ខែកញ្ញាថា ការបណ្តុះបណ្តាលនៅក្នុងសាខាថ្មីនេះ នឹងចាប់ផ្តើមក្នុងឆ្នាំសិក្សា ២០២៤-២០២៥ ដោយផ្តោតជំនាញចំនួន៤ គឺជំនាញ អគ្គិសនី និងថាមពល, សំណង់ស៊ីវិល, គីមីចំណីអាហារ និងធារាសាស្ត្រ។ «យើងគ្រោងបើកដេប៉ាតឺម៉ង់ចំនួន៤ ក្នុងនោះដេប៉ាតឺម៉ង់អគ្គិសនី និងថាមពល, ដេប៉ាតឺម៉ង់ គីមីចំណីអាហារ, ដេប៉ាតឺម៉ង់សំណង់ស៊ីវិល និងដេប៉ាតឺម៉ង់ធារាសាស្ត្រ។ យើងបើកការ បណ្តុះបណ្តាលនៅក្នុង២កម្រិត ទី១ កម្រិតបរិញ្ញាបត្ររង និងកម្រិតវិស្វករ។»។ លោក ប៉ូ គឹមថូ បញ្ជាក់ដូច្នេះជាមួយនឹងក្តីសង្ឃឹមថា ការបើកសាខាថ្មីនេះ នឹងទាក់ទាញបាន សិស្សានុសិស្ស នៅក្នុងខេត្តកែប និងបណ្តាខេត្តដែលនៅជុំវិញ ជាពិសេសសិស្សនារី។ លោក ប៉ូ គឹមថូ នាយកវិទ្យាស្ថានបច្ចេកវិទ្យាកម្ពុជា (កណ្តាល) លោក សោម ពិសិដ្ឋ អភិបាលខេត្តកែប បានស្វាគមន៍និងរីករាយចំពោះ វត្តមានសាខាវិទ្យាស្ថានបច្ចេកវិទ្យាកម្ពុជានៅក្នុងខេត្តខ្លួន។ លោក អភិបាលខេត្តសង្ឃឹមថាវត្តមានគ្រឹះស្ថានឧត្តមសិក្សាល្បីល្បាញនេះ នឹងក្លាយជាជំនួយអភិវឌ្ឍការអប់រំ និងសេដ្ឋកិច្ច ខេត្តជាប់សមុទ្រមួយនេះបន្ថែមទៀត៕ លោក សោម ពិសិដ្ឋ អភិបាលខេត្តកែប	វិទ្យាស្ថានបច្ចេកវិទ្យាកម្ពុជា នឹងចាប់ផ្តើមការបណ្តុះបណ្តាលថ្នាក់បរិញ្ញាបត្រ និងបរិញ្ញាបត្ររង នៅសាខាវិទ្យាស្ថានបច្ចេកវិទ្យាកម្ពុជាថ្មី ដែលមានទីតាំង នៅក្នុងសាកលវិទ្យាល័យ តេជោ ហ៊ុន សែន ចំការដូង ក្នុងស្រុកដំណាក់ចង្អើរ ខេត្តកែប។ បើតាមទំព័រហ្វេសប៊ុកវិទ្យាស្ថានបច្ចេកវិទ្យាកម្ពុជា សាខាសាលាតិចណូថ្មីនេះ មានឈ្មោះថា «វិទ្យាស្ថានបច្ចេកវិទ្យាកម្ពុជា មណ្ឌលតេជោ ហ៊ុន សែន ចំការដូង»។
អត្ថបទទាក់ទង បោះឆ្នោតបារាំង៖ បក្សឆ្វេងនិយម ផ្តាច់ក្តីសង្ឃឹមបក្សស្តាំនិយមជ្រុល លោក អេម៉ានុយអែល ម៉ាក្រុង ប្រធានាធិបតីបារាំង បានតែងតាំង លោក Michel Barnier ជាប្រមុខរដ្ឋាភិបាលថ្មី ជំនួសលោក Gabriel Attal ដែលជានាយករដ្ឋមន្រ្តីវ័យក្មេងជាងគេ។ លោក Barnier ជាអ្នកស្ដាំនិយម មិនមែនមកពីបក្សឆ្វេងនិយមដែលមានសំឡេងច្រើនក្នុងសភាឡើយ។ «យើងនឹងព្យាយាមតាមដែលអាចធ្វើបាន ក្នុងការដោះស្រាយបញ្ហាប្រឈម កំហឹង ការឈឺចាប់ អារម្មណ៍ត្រូវបានគេបោះបង់ចោល និងភាពអយុត្តិធម៌ដែលកើតមាននៅបារាំង»។ លោក Michel Barnier បានថ្លែងបែបនេះ នៅនិវេសនដ្ឋាននាយករដ្ឋមន្រ្តី Matignon ក្នុងថ្ងៃទី៥ ខែកញ្ញា។ មេដឹកនាំរូបនេះ បានសន្យាប្រាប់ការពិតដល់ប្រជាជនបារាំង ពាក់ព័ន្ធនឹងការប្រឈមផ្នែកហិរញ្ញវត្ថុ និងបរិស្ថានរបស់ប្រទេស ហើយទទូចឱ្យប្រជាជនរួបរួមគ្នា ដើម្បីវាសនាបារាំង។ ក្នុងនាមជានាយករដ្ឋមន្រ្តីមានវ័យចាស់ជាងគេក្នុងសាធារណរដ្ឋទី៥ លោក Barnier ដែលតែងត្រូវបានគេហៅថា «Monsieur Brexit» ផងនោះ ត្រូវបង្កើតរដ្ឋាភិបាលមួយ ក្នុងពេលបារាំងគ្មានបក្សនយោបាយមានសំឡេងភាគច្រើននៅក្នុងសភា។ វាជាបញ្ហាប្រឈមមួយសម្រាប់លោក Barnier ដែលត្រូវកាន់ចង្កូតរដ្ឋាភិបាលថ្មី ស្របពេលបក្សឆ្វេងនិយម មិនពេញចិត្តការតែងតាំងមួយនេះឡើយ។ លោក Jean-Luc Melenchon មេដឹកនាំបក្សឆ្វេងនិយម បានអំពាវនាវឱ្យមានបាតុកម្ម នៅថ្ងៃទី៧ ខែកញ្ញា ដោយចោទលោក ម៉ាក្រុង ថា លួចសំឡេងឆ្នោតប្រជាជន។ ពេលនេះ លោក Barnier ដែលមានការគាំទ្រតែពីបក្សកណ្តាលនិយម ត្រូវពឹងផ្អែកខ្លាំងលើបក្សស្តាំនិយមជ្រុល របស់លោកស្រី ម៉ារីន ឡឺប៉ែន ដែលជាគូប្រជែងលោកម៉ាក្រុងនៅពេលកន្លងមក នៅក្នុងសភា។ ប៉ុន្តែប្រមុខរដ្ឋាភិបាលថ្មីបារាំង ក៏ត្រូវប្រុងប្រយ័ត្នផងដែរលើបញ្ហាអន្តោប្រវេសន៍ និងសន្តិសុខផងដែរ ដ្បិតបក្សស្តាំនិយមជ្រុល National Rally តែងយកចិត្តទុកដាក់ខ្លាំងលើបញ្ហាបែបនេះ នៅពេលកន្លងមក។ បើសិនប៉ះបញ្ហារសើបទាំងនោះ លោក Barnier អាចប្រឈមនឹងការដកសេចក្តីទុកចិត្តពីសភា។ លោក Barnier ធ្លាប់ជាអតីតប្រធានអ្នកចរចាតំណែងឱ្យសហភាពអឺរ៉ុប នៅក្នុងរឿង Brexit ដែលជាករណីអង់គ្លេសចាកចេញពីសហភាពអឺរ៉ុប។ នាយករដ្ឋមន្រ្តីវ័យចាស់ជាងគេរូបនេះ ក៏ធ្លាប់ចូលរួមប្រជែងការបោះឆ្នោតប្រធានាធិបតីបារាំង នៅក្នុងឆ្នាំ២០២២ ផងដែរ ដោយមាននិន្នាការគ្រប់គ្រងជនអន្តោប្រវេសន៍ខ្លាំង៕	លោក អេម៉ានុយអែល ម៉ាក្រុង ប្រធានាធិបតីបារាំង បានជ្រើសអ្នកស្ដាំនិយម Michel Barnier ជាប្រមុខរដ្ឋាភិបាលបារាំងថ្មី។ លោក Michel Barnier ដែលត្រូវបានស្គាល់ជា «Monsieur Brexit» ចំពោះការចរចាចាកចេញពីអឺរ៉ុបរបស់អង់គ្លេស នឹងត្រូវធ្វើការច្រើនជាមួយបក្សស្តាំនិយមជ្រុល ដើម្បីដោះស្រាយបញ្ហាប្រឈមរបស់ប្រទេស ដ្បិតបក្សឆ្វេងនិយមមិនពេញចិត្ត។
នៅក្នុងសេចក្តីប្រកាសចុងក្រោយនេះ រដ្ឋាភិបាលហូឡងនឹងបន្ថែមទឹកប្រាក់បន្ថែមចំនួន ២,៤ពាន់លានអឺរ៉ូ (២,៧ពាន់លានដុល្លារ) សម្រាប់ការចំណាយលើវិស័យការពារជាតិនៅឆ្នាំ២០២៥ ដែលនាំឲ្យថវិកាជាតិកើនដល់ ២៤ពាន់លានអឺរ៉ូ។ ការវិនិយោគថ្មីនេះនឹងត្រូវប្រើប្រាស់ដើម្បីបំពាក់រថក្រោះបន្ថែមលើកងកម្លាំងថ្មើរជើង ទិញយន្តហោះចម្បាំង F-35 សម្រាប់កងទ័ពអាកាស នាវាពិឃាតសម្រាប់កងទ័ពជើងទឹក រួមជាមួយនឹងឧបករណ៍ប្រយុទ្ធជំនាន់ថ្មីដូចជា ខែលការពារមីស៊ីល ឬប្រព័ន្ធការពារដែនអាកាស។ លើសពីនេះ ក្រសួងការពារជាតិហូឡង់ បានបញ្ជាក់ថា ខ្លួននឹងចំណាយបន្ថែមចំនួន ២៦០លានអឺរ៉ូ (២៩០លានដុល្លារ) លើការជ្រើសរើស និងបណ្តុះបណ្តាលកងកម្លាំង។ រដ្ឋមន្ត្រីការពារជាតិហូឡង់ លោក Ruben Brekelmans បានសង្កត់ធ្ងន់លើការបង្កើនថវិកាការពារជាតិ ដើម្បីពង្រឹងសមត្ថភាពការពារប្រទេស ដើម្បីប្រឆាំងនឹងហានិភ័យនៃអស្ថិរភាពដែលកើតចេញពីស្ថានភាពមជ្ឈិមបូព៌ា ឬជម្លោះរុស្ស៊ី-អ៊ុយក្រែន។ ការសម្រេចនេះ បណ្តាលឲ្យហូឡង់សម្រេចគោលដៅនៃការចំណាយយ៉ាងហោចណាស់ ២ភាគរយនៃ GDP ជាលើកដំបូងលើវិស័យការពារជាតិដែលសមាជិកណាតូមួយនេះ បានយល់ព្រមកាលពី១០ឆ្នាំមុន។ នេះជាសញ្ញាល្អសម្រាប់អតីតនាយករដ្ឋមន្ត្រីហូឡង់ លោក Mark Rutte ដែលនឹងចូលកាន់តំណែងជាអគ្គលេខាធិការអង្គការអូតង់នៅខែតុលា។ លោក Rutte នឹងមានហេតុផលជាច្រើនទៀតដើម្បីបញ្ចុះបញ្ចូលមេដឹកនាំអាម៉េរិកឱ្យបន្តជឿជាក់លើសមាជិកណាតូក្នុងកិច្ចខិតខំប្រឹងប្រែងរបស់ពួកគេ ដើម្បីពង្រឹងសមត្ថភាពការពារខ្លួន៕	រដ្ឋាភិបាលហូឡង់នាថ្ងៃទី៥ ខែកញ្ញា បានប្រកាសថានឹងបង្កើនថវិកាការពារជាតិដល់ ២៤ ពាន់លានអឺរ៉ូ (ស្មើនឹង ២៦,៦ ពាន់លានដុល្លា) លើសពីគោលដៅ ២ភាគរយនៃផលិតផលក្នុងស្រុកសរុប(GDP)។ ការសម្រេចនេះ គឺដើម្បីការពារប្រទេសពីអស្ថិរភាពស្ថានភាពជម្លោះមជ្ឈិមបូព៌ា ឬរុស្ស៊ី-អ៊ុយក្រែន។
អតីតកីឡាករ Real Madrid និង Manchester United រកបានគ្រាប់ទី៩០០ នៅនាទី៣៤ ពីការបញ្ជូនដ៏ល្អពីសំណាក់កីឡាករ Nuno Mendes ដែលជាគ្រាប់ទី២ ក្រោយ Diogo Dalot ធ្វើបាននៅ៧នាទីដំបូងនៃវគ្គទី១ ។ ក្រោយស៊ុតចូល ប្រធានក្រុមវ័យ ៣៩ឆ្នាំ អបអរគ្រាប់បាល់របស់ខ្លួនទាំងទឹកភ្នែកនៅចំពោះមុខអ្នកគាំទ្ររាប់ម៉ឺននាក់នៅក្នុងកីឡដ្ឋាន Estadio da Luz ទីក្រុង Lisbon។ ១គ្រាប់របស់ក្រូអាស៊ី កើតឡើងដោយការធ្វើឱ្យចូលទីខ្លួនឯងរបស់ Diogo Dalot ដដែល។ ការរកបានគ្រាប់បាល់កំណត់ត្រានេះ កើតឡើង ក្រោយពេលដែល Ronaldo បានបង្ហាញពីគោលបំណងរបស់គេ ថាចង់រកឱ្យបានគ្រាប់បាល់ចំនួន ១,០០០គ្រាប់ ក្នុងអាជីពមុនពេលគេចូលនិវត្តន៍ពីបាល់ទាត់។ ការលើកឡើងរបស់ Ronaldo តាមរយៈវីដេអូ ដែលបានបង្ហោះមួយនៅលើឆានែល YouTube របស់គេកាលពីពេលថ្មីៗនេះ ហើយគ្រាប់បាល់ដែលកើតឡើងសម្រាប់ក្រុមជម្រើសជាតិព័រទុយហ្កាល់ ក៏ជាគ្រាប់បាល់ដំបូង ចាប់តាំងពី UEFA Euro 2024 ។ ដោយឡែកកន្លងមក លោក Pele វិរបុរសបាល់ទាត់ប្រេស៊ីល ត្រូវបានមនុស្សមួយចំនួនចាត់ទុកថាជាអ្នករកគ្រាប់បាល់ច្រើនជាងគេលើពិភពលោក ហើយ FIFA បានកត់ត្រាថាវិរបុរសបាល់ទាត់ប្រេស៊ីល រកបានគ្រាប់បាល់ស៊ុតបញ្ចូលទី ១២៨១គ្រាប់។ ប៉ុន្តែយ៉ាងណា កំណត់ត្រាគ្រាប់បាល់ច្រើនលើពិភពលោករបស់លោក Pele មួយចំណែកធំចំនួន ៥៥០ កើតចេញពីការប្រកួតលក្ខណៈពិពណ៌ និងការប្រកួតស្ម័គ្រចិត្ត៕	ខ្សែប្រយុទ្ធ Cristiano Ronaldo បានក្លាយជាកីឡាករដំបូងគេបង្អស់នៅលើពិភពលោក ដែលរកបានគ្រាប់បាល់ចំនួន ៩០០គ្រាប់ នៅក្នុងអាជីព ក្រោយពេលកីឡាករវ័យ ៣៩ឆ្នាំ រួមចំណែកស៊ុតបាល់បញ្ចូលទីនៅក្នុងការប្រកួតដែលព័រទុយហ្កាល់ ឈ្នះក្រូអាស៊ី ២-១ នៃការប្រកួតពានរង្វាន់ UEFA Nations League ថ្ងៃទី៥ ខែកញ្ញា។
ប្រឈមមុខនឹងស្ថានភាពនេះ រដ្ឋាភិបាលកោះហៃណានរបស់ចិនបានបន្តបិទសាលារៀនសម្រាប់ថ្ងៃទី២។ អាជ្ញាធរចិនបានព្យាករថា ព្យុះ Yagi នឹងបោកបក់តាមឆ្នេរសមុទ្រចិនពីទីក្រុង Wenchang លើកោះហៃណាន ទៅកាន់ទីក្រុង Leizhou ខេត្តចាប់ពីរសៀលក្វាងទុងថ្ងៃទី៦ ខែកញ្ញា។ ដើម្បីបង្ការទប់ទល់នឹងព្យុះ Yagi ផ្លូវដឹកជញ្ជូនឆ្លងកាត់ភាគខាងត្បូងប្រទេសចិនភាគច្រើនត្រូវបានបិទនៅថ្ងៃទី៦ ខែកញ្ញា។ ទន្ទឹមនេះ ជើងហោះហើរជាច្រើនត្រូវបានលុបចោលនៅក្នុងខេត្តហៃណាន, ក្វាងទុង និងតំបន់រដ្ឋបាលពិសេសនៃទីក្រុងហុងកុង និងម៉ាកាវ។ ស្ពានឆ្លងសមុទ្រវែងជាងគេលើពិភពលោកដែលតភ្ជាប់ហុងកុងជាមួយម៉ាកាវ និងទីក្រុង Zhuhai ក្នុងខេត្តក្វាងទុងក៏ត្រូវបិទដែរ។ ការព្យាករដំណើរព្យុះ yagi ។ រូបភាព ៖ Vietnam National Center for Hydro-Meteorological Forecasting យោងតាមទីភ្នាក់ងារព័ត៌មាន Xinhua រដ្ឋាភិបាលចិនបានបញ្ជូនកងកម្លាំងពិសេសទៅកាន់ខេត្តក្វាងទុង និងហៃណាន ដើម្បីផ្តល់ការណែនាំដល់ប្រជាជនស្តីពីការការពារទឹកជំនន់ និងព្យុះ។ ចំណែកនៅវៀតណាម កាលពីថ្ងៃទី៥ ខែសីហា រដ្ឋបាលអាកាសចរណ៍វៀតណាមបានប្រកាសផ្អាកប្រតិបត្តិការហោះហើរជាបណ្តោះអាសន្ននូវអាកាសយានដ្ឋាន ៤ រួមមាន Van Don, Cat Bi, Noi Bai និង Tho Xuan នៅថ្ងៃទី៧ ខែកញ្ញា។ ទន្ទឹមនេះ សាលារៀមួយចំនួននៅខេត្តភាគខាងជើងក៏ត្រូវបិទទ្វារផងដែរ ។ កាលពីដើមសប្តាហ៍នេះ ព្យុះ Yagi បានបង្កឱ្យមានទឹកជំនន់ និងការរអិលបាក់ដីនៅលើកោះ Luzon របស់ហ្វីលីពីន និងបានសម្លាប់មនុស្សយ៉ាងហោចណាស់ ១៣នាក់ ។ បន្ទាប់ពីបានបោកបក់ពាសពេញភាគខាងត្បូងប្រទេសចិន ព្យុះនេះនឹងបន្តឆ្ពោះទៅខេត្តភាគខាងជើង និងភាគកណ្តាលរបស់វៀតណាម ដែលរំពឹងថានឹងបោកបក់នៅថ្ងៃទី៧ ខែកញ្ញា។ ព្យុះ Yagi ត្រូវបានចាត់ទុកថាជាបាតុភូតអាកាសធាតុកំណាចដ៏កម្រមួយ។ ចាប់ពីឆ្នាំ ១៩៤៩ដល់ឆ្នាំ ២០២៣ ព្យុះ Yagi ចំនួន ១០៦ករណីដែលបានបោកបក់លើកោះហៃណាន ប៉ុន្តែមានតែ ៩ករណីប៉ុណ្ណោះដែលត្រូវបានចាត់ថ្នាក់ជាព្យុះដ៏កំណាច៕	នៅថ្ងៃទី៦ ខែកញ្ញា ព្យុះ Yagi បានបោកបក់ភាគខាងត្បូងចិន ហើយវានឹងបន្តបោកបក់ភាគខាងជើងវៀតណាមនាថ្ងៃបន្ទាប់ ដោយនាំមកនូវខ្យល់បក់ខ្លាំង និងភ្លៀងធ្លាក់ជោកជាំ។ ជាមួយកម្រិតខ្យល់បក់មានល្បឿន ២៤៥គីឡូម៉ែត្រក្នុងមួយម៉ោង វាជាប្រភេទខ្យល់ព្យុះខ្លាំងមួយនៅលើពិភពលោក។
ទទួលបានលទ្ធផលស្មើនៅជើងទី១ ជាមួយក្រុមដែលកម្ពុជា ធ្លាប់ឈ្នះកាលពីឆ្នាំ ២០១៦ លោក Felix នៅតែសរសើរទម្រង់លេងរបស់កូនក្រុម ខណៈខ្លួនរងការរិះគន់ពីអ្នកគាំទ្រកម្ពុជា។ ដោយសារ កម្ពុជា ធ្លាប់ឈ្នះស្រីលង្កា ៤-០ កាលពីឆ្នាំ២០១៦ ក្នុងជំនួបមិត្តភាព បានធ្វើឱ្យអ្នកគាំទ្ររំពឹងថា គោព្រៃនឹងអាចទទួលជ័យជម្នះបន្តទៀត ដ្បិតមានសមាសភាពកីឡាករល្អច្រើន រួមទាំងកីឡាករចូលសញ្ជាតិផង។ គ្រាន់តែបញ្ចប់ការប្រកួតជើងទី១ នៅកីឡដ្ឋាន Racecourse International Colombo អ្នកគាំទ្រកម្ពុជាភាគច្រើន បង្ហាញការមិនពេញចិត្តចំពោះលទ្ធផលស្មើ។ អ្នកគាំទ្រ បានបញ្ចេញមតិលើផេកហ្វេសប៊ុកផ្លូវការរបស់សហព័ន្ធកីឡាបាល់ទាត់កម្ពុជា (FFC) ដោយចង់ផ្លាស់ប្តូរគ្រូ Felix និងមានអ្នកខ្លះទៀតខាំមិនពាក្យបញ្ចើចបញ្ចើទៀតផង។ យ៉ាងណាក៏ដោយ ក៏មានមតិគាំទ្រលោក Felix និងឈរកណ្តាលផងដែរ ដោយសារពួកគេមើលឃើញពីបច្ចុប្បន្នភាពនៃសមាជិកក្រុមរបស់ស្រីលង្កា។ ឆ្លើយនឹងសំណួររបស់អ្នកកាសែតស្រីលង្កាក្រោយចប់ការប្រកួតដែលបានសួរថា តើលោករីករាយនឹងទម្រង់លេងរបស់កូនក្រុមលោកឬទេ ព្រោះក្រុមលោកមានចំណាត់ថ្នាក់ Ranking ល្អជាងស្រីលង្កានោះ គ្រូបង្វឹកសញ្ជាតិអាហ្សង់ទីន តបថាចំណាត់ថ្នាក់មិនអាចកំណត់សមត្ថភាពទម្រង់ប្រកួតរបស់ក្រុមបានទេ ដ្បិតកីឡាករស្រីលង្កានៅពេលនេះ ខុសពីមុនស្ទើរទាំងស្រុង។ «ចំណាត់ថ្នាក់មិនអាចកំណត់បានត្រឹមត្រូវទេ នៅពេលដែលអ្នកនាំកីឡាករ១០នាក់ដែលសុទ្ធសឹងប្រកបអាជីពនៅអឺរ៉ុប។ ពូកគេលេងនៅលីគប្រទេសអូស្ត្រាលី នៅអៀរឡង់ និងខ្លះទៀតកើតនៅអាហ្រ្វិក ដែលពោពេញដោយសក្តានុពល ដូច្នេះ Ranking មិនអាចកំណត់បានទេ ព្រោះពេលនេះកីឡាករខុសគ្នាទាំងស្រុងពីសមាជិកក្រុមពីមុន»។ នេះជាការបន្ថែមរបស់លោក Felix ទៅកាន់អ្នកកាសែតស្រីលង្កា មុនបន្ថែមថា ក្រុមរហស្សនាមគោព្រៃ ត្រូវប្រឈមខ្លាំងជាមួយក្រុមដែលមានការវិនិយោគខ្ពស់។ លោក Felix ថែមទាំងសរសើរប្រធានសហព័ន្ធកីឡាបាល់ទាត់ស្រីលង្កា ដែលហ៊ានបណ្តាក់ទុនទ្រង់ទ្រាយធំដើម្បីកែលម្អក្រុមពួកគេក្នុងការប្រកួត AFC Asian Cup។ «សហព័ន្ធស្រីលង្កា បានចំណាយយ៉ាងច្រើនដើម្បីនាំកីឡាករមានគុណភាពចូលក្រុម ហើយមានគ្រូបង្វឹកដ៏អស្ចារ្យមួយរូបថែមទៀត។ ខ្ញុំគិតថាទម្រង់លេងរបស់កូនក្រុមខ្ញុំ និងស្រីលង្កាប្រហែលគ្នា ប៉ុន្តែយើងមកពីឆ្ងាយ ហើយស្រីលង្កា មានអ្នកគាំទ្រ ដែលជាកីឡាករទី១២»។ កម្ពុជា ត្រូវទទួលស្រីលង្កា នៅជើងទី២ ក្នុងវគ្គជម្រុះ AFC Asian Cup Saudi Arabia 2027 នៅពហុកីឡដ្ឋានជាតិអូឡាំពិកកម្ពុជា ថ្ងៃទី១០ ខែកញ្ញា ដើម្បីកាត់សេចក្តី ថាក្រុមណានៅ ហើយក្រុមណាទៅវគ្គបន្ត៕ អត្ថបទទាក់ទង លោក Felix៖ កម្ពុជា មិនមែនប៉ះស្រីលង្កាពីមុនទេ ស្រីលង្កាពេលនេះមានកីឡាករពីអឺរ៉ុបច្រើន	ក្រុមកីឡាបាល់ទាត់ជម្រើសជាតិកម្ពុជា ស្មើស្រីលង្កា ០-០ នៅជំនួបជើងទី១ វគ្គជម្រុះ play-off ពានរង្វាន់ AFC Asian Cup 2027 នៅថ្ងៃទី៥ ខែកញ្ញា។ លោក Felix Dalmas គ្រូបង្វឹកគោព្រៃ ភ្ញាក់ផ្អើលនឹងការវិនិយោគរបស់ប្រធានសហព័ន្ធបាល់ទាត់ស្រីលង្កា តាមរយៈការនាំយកកីឡាករប្រកបអាជីពនៅអឺរ៉ុបច្រើនរូប ដើម្បីជួយក្រុមប្រជែងជើងឯកទ្វីបអាស៊ីនេះ។
ឧបនាយករដ្ឋមន្ត្រីស៊ុន ចាន់ថុល បានបញ្ជាក់ថា ក្រុមការងារកំពុងរៀបចំពង្រាង និងនីតិវិធីដោះស្រាយ បញ្ហាផលប៉ះពាល់នានានៅក្នុងគម្រោងជូនពលរដ្ឋ។ អនុប្រធានទី១ ក្រុមប្រឹក្សាអភិវឌ្ឍន៍កម្ពុជា បានអំពាវនាវពលរដ្ឋ កុំឱ្យជឿពាក្យចចាមអារ៉ាម ឬពាក្យញុះញង់ ដែលថារដ្ឋាភិបាលនឹងយកដីធ្លីរបស់ពលរដ្ឋ ដោយមិនបង់សំណងនោះ។ លោក ស៊ុន ចាន់ថុល បញ្ជាក់ដូច្នេះ៖«រាជរដ្ឋាភិបាល ពុំទាន់បានយកដីកន្លែងណាមួយម៉ែត្រនៅឡើយទេ។ អត់ទាល់តែសោះ! កំពុងតែ draft (ធ្វើពង្រាង) វ៉ៃបង្គោលហើយ ទើបក្រសួងសេដ្ឋកិច្ច និងហិរញ្ញវត្ថុ ដែលជាសេនាធិការរបស់រាជរដ្ឋាភិបាលយើង លោកនឹងទៅដោះស្រាយ បញ្ហាផលប៉ះពាល់នោះ។ មិនមែនដោះស្រាយថ្ងៃនេះ ស្អែកឱ្យរើចេញទេ។ គាត់មានកម្មវិធីរបស់គាត់ច្បាស់ណាស់។ ក្រៅពីបំភ្លឺរឿងដោះស្រាយសំណងហើយលោកឧបនាយករដ្ឋមន្ត្រី ក៏ប្រាប់ពលរដ្ឋកុំឱ្យជឿ និងបង់ប្រាក់ឱ្យជនទុច្ចរិត ជាថ្នូរនឹងការងារជាអ្នកបើកគ្រឿងចក្រ ក្នុងគម្រោងព្រែកជីកនេះ ខណៈសកម្មភាពជីកព្រែកមិនទាន់ចាប់ផ្តើមនៅឡើយនោះទេ។ លោក ស៊ុន ចាន់ថុល បញ្ជាក់បន្ថែមថា៖ «ខ្ញុំសូមជម្រាបថា អត់មានត្រូវការអ្នកបើកគ្រឿងចក្រអីទេ! យើងមិនទាន់បានធ្វើការនៅឡើយទេ។ បើកការដ្ឋានថ្ងៃ៥ ខែ៨ បើកការដ្ឋានហើយ ក៏ប៉ុន្តែយើងកំពុងតែដោះស្រាយផលប៉ះពាល់សិន។ ហើយគ្មាន! យើងខ្ញុំ ក្រសួង គ្មានទៅទារលុយ ទារកាក់ទេ។ ហើយទៅបង្ហោះទារលុយ ៥០-១០០ដុល្លារ ទើបបានធ្វើការ បើកគ្រឿងចក្រ គម្រោងព្រែកជីក។ ណែ៎! អត់មានសោះ អត់(ទាន់) មានគ្រឿងចក្រមួយគ្រឿងទេ!។»។ សូមជម្រាបថា គម្រោងព្រែកជីកហ្វូណនតេជោត្រូវបានបើកការដ្ឋានសាងសង់នៅថ្ងៃទី៥ ខែសីហា នៅចំណុចមាត់ព្រែកតាកែវ ស្ថិតក្នុងភូមិព្រែកតាកែវ ឃុំសំរោងធំ ស្រុកកៀនស្វាយ ខេត្តកណ្តាល ដោយមានអ្នកចូលរួមផ្ទាល់១ម៉ឺននាក់។ ព្រែកជីកនេះ មានប្រវែង១៨០គីឡូម៉ែត្រ ផ្ដើមចេញពីព្រែកតាកែវ នៃទន្លេមេគង្គ ឆ្លងកាត់ព្រែកតាឯក នៃទន្លេបាសាក់ រួចចូលតាមព្រែកតាហ៊ីង នៃទន្លេបាសាក់ ស្រុកកោះធំ និងបន្តរហូតដល់សមុទ្រខេត្តកែប។ គម្រោងនេះ គ្រោងចំណាយថវិកា ១ ៧០០លានដុល្លារ និងប្រើពេលសាងសង់៤ឆ្នាំ។ គម្រោងនេះ នឹងផ្តល់ប្រយោជន៍ដោយផ្ទាល់ដល់ពលរដ្ឋប្រមាណ ១,៦លាននាក់ ដែលរស់នៅអមសងខាងផ្លូវទឹកព្រែកជីកនេះ ក្នុងភូមិសាស្ត្រខេត្តកណ្តាល តាកែវ កំពត និងខេត្តកែប។ គម្រោងព្រែកជីកហ្វូណន គឺជាគម្រោងប្រវត្តិសាស្រ្តរបស់កម្ពុជា ក្នុងវិស័យដឹកជញ្ជូនផ្លូវទឹក ដែលតភ្ជាប់ប្រព័ន្ធទន្លេមេគង្គ និងផ្លូវសមុទ្រ។ គម្រោងនេះ នឹងផ្ដល់ផលចំណេញជាច្រើនដល់ចរន្តសេដ្ឋកិច្ច រួមមានការបង្កើតតំបន់ពាណិជ្ជកម្ម និងមជ្ឈមណ្ឌលភស្ដុភារកម្ម, ការអភិវឌ្ឍផែរណបថ្មីៗជាច្រើន, ការពង្រីកតំបន់អភិវឌ្ឍន៍កសិកម្ម ធារាសាស្ត្រ វារីវប្បកម្ម និងចិញ្ចឹមសត្វ, ការជួយគាំទ្រដល់ការអភិវឌ្ឍប៉ូលសេដ្ឋកិច្ចទី៤ របស់កម្ពុជា ការបង្កើតការងារបន្ថែមនៅកំពង់ផែស្វយ័តក្រុងព្រះសីហនុ កំពង់ផែស្វយ័តក្រុងភ្នំពេញ និងកំពង់ផែផ្សេងទៀត ការជំរុញការអភិវឌ្ឍទីក្រុង និងនគរូបនីយកម្ម និងការជំរុញការរីកចម្រើនផ្នែកអចលនទ្រព្យជាដើម៕	រដ្ឋ មិនទាន់បានប៉ះពាល់ដីរបស់ពលរដ្ឋ មួយម៉ែត្រណាឡើយ នៅក្នុងគម្រោងព្រែកជីកហ្វូណន។ នេះគឺជាការអះអាងរបស់ឧបនាយករដ្ឋមន្ត្រីស៊ុន ចាន់ថុល អនុប្រធានទី១ ក្រុមប្រឹក្សាអភិវឌ្ឍន៍កម្ពុជា ឆ្លើយតប នឹងកង្វល់របស់ពលរដ្ឋជុំវិញសំណងផលប៉ះពាល់។
កងទ័ពអាកាសអ៊ុយក្រែនបាននិយាយថាការបាញ់ស្ទាក់បានកើតមានឡើងនៅក្នុងតំបន់Cherkasy, Chernihiv, Dnipropetrovsk, Kharkiv, Kherson, Kirovohrad, Kyiv, Poltava, Vinnytsia, Zaporizhzhia និងតំបន់ Zhyomyr។ លោក Serhiy Lysak អភិបាលតំបន់ Dnipropetrovsk បាននិយាយនៅលើតេឡេក្រាមថាការវាយប្រហារមួយរបស់រុស្ស៊ីបានធ្វើឱ្យខូចខាតការដ្ឋានហេដ្ឋារចនាសម្ពន្ធមួយកន្លែងនិងមនុស្សម្នាក់រងរបួស។ នៅក្នុងតំបន់ Kherson ពួកមន្ត្រីបានរាយការណ៍ថាការវាយប្រហាររបស់រុស្ស៊ីដែលត្រូវចំមន្ទីរពេទ្យ២កន្លែងហើយបានធ្វើឱ្យមនុស្ស២នាក់រងរបួស។ លោក Filip Pronin អភិបាលតំបន់ Poltava បាននិយាយនៅលើតេឡេក្រាមថាកងទ័ពរុស្ស៊ីបានវាយប្រហារវិទ្យាស្ថានអប់រំមួយកន្លែង ក៏ប៉ុន្តែ លោកមិនបានផ្តល់ព័ត៌មានអំពីមនុស្សស្លាប់និងរងរបួសទេ។ ក្រសួងការពារជាតិរុស្ស៊ីបាននិយាយកាលពីថ្ងៃព្រហស្បតិ៍ថាខ្លួនបានកម្ទេចគ្រាប់រ៉ុក្កែតមួយគ្រាប់និងដ្រូនអ៊ុយក្រែន២គ្រឿងនៅលើតំបន់ Belgorod។ អភិបាលតំបន់នោះបាននិយាយនៅលើតេឡេក្រាមថាមានការខូចខាតផ្ទះមួយខ្នងហើយថាមនុស្សម្នាក់ទៀតបានរងបួស។ ក្រសួងការពារជាតិបានប្រាប់ឱ្យដឹងទៀតថាប្រព័ន្ធការពារដែនអាកាសរុស្ស៊ីក៏បានបាញ់ទម្លាក់ដ្រូន៣គ្រឿងនៅលើតំបន់ Kursk ហើយនិងដ្រូន២គ្រឿងទៀតនៅលើតំបន់ Bryansk។ សភាអ៊ុយក្រែនបានបោះឆ្នោតកាលពីថ្ងៃព្រហស្បតិ៍ដើម្បីសុខចិត្តទទួលយកការលា ឈប់ពីតំណែងរបស់រដ្ឋមន្ត្រីការបរទេសអ៊ុយក្រែនលោក Dmytro Kulebaមួយថ្ងៃបន្ទាប់ពីលោកបានស្នើសុំលាចេញពីតំណែងនៅពេលមានការរុះរើរដ្ឋាភិបាល។ ប្រធានាធិបតីអ៊ុយក្រែនលោក Volodymyr Zelenskyy បានស្នើឱ្យលោក Andrii Sybiha អនុរដ្ឋមន្ត្រីរបស់លោក Kuleba ធ្វើជារដ្ឋមន្ត្រីការបរទេសថ្មី៕	យោធាអ៊ុយក្រែនបាននិយាយកាលពីថ្ងៃព្រហស្បតិ៍ម្សិលមិញថាខ្លួនបានកម្ទេចដ្រូន ៦០គ្រឿងនៃដ្រូនទាំងអស់ចំនួន៧៨គ្រឿងរបស់រុស្ស៊ីដែលបានវាយប្រហារតំបន់នានានៅទូទាំងប្រទេសអ៊ុយក្រែន។
ថវិកា២លានដុល្លារដែលកម្ពុជាទទួលបានពីមូលនិធិពិសេសនៃកិច្ចសហប្រតិបត្តិការមេគង្គ-ឡានឆាង នឹងប្រើប្រាស់លើវិស័យទេសចរណ៍ សកម្មភាពមីន កសិកម្ម អភិវឌ្ឍន៍ជនបទ ការលើកកម្ពស់ការយល់ដឹងពីកិច្ចសហប្រតិបត្តិការមេគង្គ-ឡានឆាង ការជំរុញសេដ្ឋកិច្ចក្នុងតំបន់ ការអប់រំបណ្តុះបណ្តាលបច្ចេកទេស និងវិជ្ជាជីវៈ ការកសាងសមត្ថភាព និងការគ្រប់គ្រងហានិភ័យទឹកជំនន់។ នេះបើយោងតាមសេចក្តីប្រកាសព័ត៌មានរបស់ក្រសួងការបរទេស ដែលកិច្ចសហប្រតិបត្តិការនេះបានបង្ហាញពីការប្តេជ្ញាចិត្តរបស់កម្ពុជាក្នុងការជំរុញការអភិវឌ្ឍប្រកបដោយចីរភាព និងកិច្ចសហប្រតិបត្តិការជាមួយប្រទេសមេគង្គ-ឡានឆាង។ ក្នុងនាមរាជរដ្ឋាភិបាលនិងប្រជាជនកម្ពុជា លោក សុខ ចិន្តាសោភា ឧបនាយករដ្ឋមន្ត្រី រដ្ឋមន្រ្តីក្រសួងការបរទេស បានដឹងគុណចំពោះប្រទេសចិន ដែលបានបន្តគាំទ្រកម្ពុជា និងប្រទេសសមាជិកមេគង្គផ្សេងទៀតតាមរយៈមូលនិធិពិសេសនៃកិច្ចសហប្រតិបត្តិការមេគង្គ-ឡានឆាង។ លោកបានអះអាងថា៖ «មូលនិធិពិសេសនេះបានរួមចំណែកយ៉ាងច្រើនដល់ការអភិវឌ្ឍសេដ្ឋកិច្ចសង្គមនៅកម្ពុជា និងបណ្តាប្រទេសក្នុងអនុតំបន់ទន្លេមេគង្គ»។ លោក សុខ ចិន្តាសោភា រដ្ឋមន្រ្តីក្រសួងការបរទេស និងសហប្រតិបត្តិការអន្តរជាតិ បើតាមលោក Wang Wenbin មកទល់បច្ចុប្បន្នប្រទេសចិនបានផ្តល់ការគាំទ្រដល់ភាគីកម្ពុជាក្នុងការអនុវត្តគម្រោងសរុបចំនួន៩៧ តាមរយៈមូលនិធិពិសេសសម្រាប់គម្រោងកិច្ចសហប្រតិបត្តិការឡានឆាង-មេគង្គ។ លោកបានបញ្ជាក់នៅលើទំព័រហ្វេសប៊ុកផ្លូវការរបស់ខ្លួននាថ្ងៃទី៦ ខែកញ្ញា ថា ៖ « គម្រោងទាំងនេះ គឺមានប្រសិទ្ធភាពជួយដល់ការអភិវឌ្ឍសេដ្ឋកិច្ចប្រទេស និងកែលម្អជីវភាពរស់នៅរបស់ប្រជាជនកម្ពុជា។ ខ្ញុំជឿជាក់លើគម្រោងថ្មីដែលបានចុះហត្ថលេខានាលើកនេះ នឹងនាំមកនូវផលប្រយោជន៍កាន់តែច្រើនជូនដល់ប្រទេសនិងប្រជាជនកម្ពុជា»៕ លោក Wang Wenbin ឯកអគ្គរដ្ឋទូតចិនប្រចាំកម្ពុជា	កម្ពុជា ទទួលបានថវិកា២លានដុល្លារ ពីប្រទេសចិនក្រោមមូលនិធិពិសេសនៃកិច្ចសហប្រតិបត្តិការមេគង្គ-ឡានឆាងឆ្នាំ២០២៤ សម្រាប់គម្រោងចំនួន៨។ កញ្ចប់ថវិកានេះត្រូវបានចុះហត្ថលេខាដោយលោក សុខ ចិន្តាសោភា រដ្ឋមន្រ្តីក្រសួងការបរទេស និងសហប្រតិបត្តិការអន្តរជាតិ ជាមួយលោក Wang Wenbin ឯកអគ្គរដ្ឋទូតចិនប្រចាំកម្ពុជា នាថ្ងៃទី៥ ខែកញ្ញា។
ការយកឈ្នះលើក្រុមលិចតិនស្តាញ ក៏ជាការឈ្នះលើកទី២ របស់ក្រុមជម្រើសជាតិសាំងម៉ារាំង ចាប់តាំងពីពួកគេធ្លាប់បានប្រកួតឈ្នះម្តង កាលឆ្នាំ ២០០៤ ក្នុងលទ្ធផល ១-០ ដូចគ្នា តែជាការប្រកួតមិត្តភាពអន្តរជាតិ។ ប្រវត្តិជួបគ្នារវាងសាំងម៉ារាំង និងលិចតិនស្តាញ មានចំនួន ៧ដង ដោយសាំងម៉ារាំង ឈ្នះ ២ប្រកួត ស្មើ២ និងចាញ់ ៣ប្រកួត។ ជ័យជម្នះរបស់សាំងម៉ារាំងពេលនេះ ក៏ជាជ័យជម្នះលើកដំបូងបង្អស់ក្នុងរយៈពេល ២០ឆ្នាំ ក្រោយឆ្លងកាត់ការប្រកួតចំនួន ១៤០លើក មិនដែលស្គាល់ពាក្យថាឈ្នះទាល់តែសោះ។ ឈ្នះការប្រកួតដ៏ពិសេសមួយនេះ ក្រុមបាល់ទាត់ជម្រើសជាតិសាំងម៉ារាំង ត្រូវបានគេផ្តល់រហស្សនាមថា «ក្រុមវិរបុរសខ្លាំងជារៀងរហូត» ពីសំណាក់អ្នកគាំទ្រ។ អ្វីដែលអស្ចារ្យ លទ្ធផលជាប្រវត្តិសាស្ត្រនេះ បានធ្វើឱ្យសាំងម៉ារាំង បំបែកកំណត់ត្រា យកឈ្នះការប្រកួតប្រជែងពានរង្វាន់អន្តរជាតិផ្លូវការលើកដំបូង។ គ្រាប់បាល់ស៊ុតបញ្ចូលទី និងជាគ្រាប់ជ័យជម្នះ កើតឡើងនៅនាទី ៥៣ ស៊ុតដោយកីឡាករ Nicko Sensoli។ Sensoli វ័យត្រឹមតែ ១៩ឆ្នាំ លេងតួនាទីខ្សែបម្រើក្នុងក្រុម Sangiuliano នៅលីគទី៤ ប្រទេសអ៊ីតាលី។ ការស៊ុតបាល់បញ្ចូលទីជ័យជម្នះពីសំណាក់កីឡាករ Nicko Sensoli ក៏ជាការស៊ុតបាល់ដំបូង ក្នុងការបង្ហាញខ្លួនលើកដំបូងក្នុងក្រុមឈុតធំ ព្រោះតែគ្រូបង្វឹកចង់ឱ្យរូបគេទទួលបានបទពិសោធន៍ក្នុងក្រុមជម្រើសជាតិ។ ប៉ុន្តែមកដល់ពេលនេះ Sensoli បានបង្កើតប្រវត្តិសាស្ត្រដ៏ធំ ចំពោះមុខអ្នកគាំទ្រ និងបង្ហាញទៅកាន់ពិភពលោក៕	ក្រុមកីឡាបាល់ទាត់ជម្រើសជាតិសាំងម៉ារាំង ស្គាល់រសជាតិឈ្នះក្នុងការប្រកួតផ្លូវការលើកដំបូង ក្នុងប្រវត្តិសាស្ត្រ និងជាជ័យជម្នះលើកទី២ ក្រោយរង់ចាំរយៈពេល ២០ឆ្នាំ។ ជ័យជម្នះនេះ សាំងម៉ារាំង ធ្វើបានក្នុងការប្រកួតទី ១៤០ តាមរយៈការយកឈ្នះក្រុមលិចតិនស្តាញ ១-០ នៅពានរង្វាន់ UEFA Nations League កម្រិតលីគ D ពូលទី១។
អាកាសយានដ្ឋានសៀមរាបអង្គរតម្លៃជិត៩០០លានដុល្លារ ក្នុងស្រុកសូទ្រនិគម បានទទួលជើងហោះហើរជាផ្លូវការ ចាប់តាំងពីថ្ងៃទី១៦ ខែតុលា ឆ្នាំ២០២៣មក។ លោក Lu Wei ប្រធានក្រុមប្រឹក្សាភិបាលក្រុមហ៊ុនAIAI បានថ្លែងថា «ចាប់តាំងពីការបើកដំណើរការមកទល់ពេលនេះ អាកាសយានដ្ឋាននេះបានទទួលអ្នកដំណើរប្រមាណ៩០ម៉ឺននាក់ ហើយរំពឹងថារហូតដល់ខែតុលា នឹងមានអ្នកដំណើរប្រមាណ១,៣លាននាក់។ ចំនួននេះ អាចកើនដល់ ១,៥លាននាក់ នៅដំណាច់ឆ្នាំ២០២៤»។ ប្រធានក្រុមហ៊ុន AIAI បានលើកឡើងបែបនេះនៅក្នុងជំនួបការងារជាមួយ លោក ជា វុទ្ធី អគ្គលេខាធិការគណៈកម្មាធិការវិនិយោគកម្ពុជា(CDC) លើគម្រោងវិនិយោគអភិវឌ្ឍតំបន់សេដ្ឋកិច្ចនៅជិតអាកាសយានដ្ឋាន កាលពីថ្ងៃទី៤ ខែកញ្ញា។ នេះបើយោងតាមសេចក្តីប្រកាសព័ត៌មានរបស់CDC។ នាជំនួបការងារនេះលោក ជា វុទ្ធី បានចាត់ទុកការបើកដំណើរការនូវអាកាសយានដ្ឋានសៀមរាបអង្គររបស់ក្រុមហ៊ុន AIAI ជាការចូលរួមជំរុញកំណើនសេដ្ឋកិច្ចជាតិ និងជំរុញការទាក់ទាញទេសចរបរទេសមកទស្សនាកម្ពុជា ពិសេសខេត្តសៀមរាប។ លោក Lu Wei ប្រធានក្រុមប្រឹក្សាភិបាលក្រុមហ៊ុន Angkor International Airport Investment (AIAI) ។ រូបថត៖ CDC បន្ទាប់ពីអភិវឌ្ឍន៍គម្រោងអាកាសយានដ្ឋានសៀមរាបអង្គរបានជោគជ័យហើយនោះ លោក Lu Wei បានលើកឡើងពីគម្រោងសិក្សាបឋមក្នុងការអភិវឌ្ឍតំបន់ថាមពលពិសេស នៅចំពោះមុខលោក លោក ជា វុទ្ធី។ លោក Lu Wei បានបញ្ជាក់ថា គម្រោងនេះ គឺក្រុមហ៊ុនរបស់ខ្លួនបានសហការជាមួយក្រុមហ៊ុន China YNPD ដែលជាក្រុមហ៊ុនចិនបង្កើតឡើងតាំងពីឆ្នាំ១៩៥៨ និងមានជំនាញផ្នែកថាមពលអគ្គិសនី។ បើតាមសេចក្តីប្រកាសព័ត៌មានដដែលរបស់CDC គម្រោងតំបន់ថាមពលពិសេសនេះនឹងមានរៀបចំផលិតថាមពលអគ្គិសនីដើរដោយពន្លឺព្រះអាទិត្យ, ជីវម៉ាស(Biomass), ថាមពលដើរដោយខ្យល់ (Wind Power) និងប្រព័ន្ធផ្ទុកថាមពល (Energy Storage) ផងដែរ។ ជុំវិញនៃគម្រោងវិនិយោគថ្មីរបស់ក្រុមហ៊ុនចិនខាងលើនេះ លោក ជា វុទ្ធី បានប្រកាសស្វាគមន៍ និងស្នើឱ្យក្រុមហ៊ុនពិភាក្សាលម្អិតជាមួយក្រសួងរ៉ែ និងថាមពល ជាមុនសិន មុននឹងដាក់ពាក្យស្នើសុំវិនិយោគនៅCDC។ ក្រសួងទេសចរណ៍បានប្រកាសនៅថ្ងៃទី៥ កញ្ញា នេះថា ក្នុងរយៈពេល១សប្ដាហ៍ ចាប់ពីថ្ងៃទី២៦ ខែសីហា ដល់ថ្ងៃទី១ ខែកញ្ញា កម្ពុជាមានទេសចរជាតិប្រមាណ ២៨២ ៣០០នាក់ និងទេសចរបរទេសប្រមាណ ៤៤ ៦០០នាក់។ លោក ជា វុទ្ធី អគ្គលេខាធិការគណៈកម្មាធិការវិនិយោគកម្ពុជា(CDC) ។ រូបថត៖ CDC ក្នុងរយៈពេល៧ខែមកនេះ (ខែមករា ដល់ ខែកក្កដា) កម្ពុជាទទួលបានភ្ញៀវទេសចរអន្តរជាតិប្រមាណ៣,៧លាននាក់។ ក្នុងនោះ មានភ្ញៀវទេសចរចំនួន ១ ៣៤៦ ០៩២នាក់ បានធ្វើដំណើរហោះហើរតាមរយៈព្រលានយន្តទាំង៣របស់កម្ពុជាដែលមាននាពេលបច្ចុប្បន្ន។ នេះបើតាមរបាយការណ៍របស់ក្រសួងទេសចរណ៍ចេញ នាថ្ងៃទី៥ ខែកញ្ញា ដែលបង្ហាញថា ចំនួនជើងហោះហើរអន្តរជាតិចូលមកកាន់កម្ពុជាមាន សរុប៤៥០ ជើងហោះហើរ នារយៈពេល១សប្តាហ៍ចុងក្រោយនេះ។ ក្នុងនោះ អាកាសយានដ្ឋានអន្តរជាតិភ្នំពេញមានចំនួន ៣៤០ ជើងហោះហើរ, អាកាសយានដ្ឋានអន្តរជាតិសៀមរាបអង្គរមានចំនួន ១០០ ជើងហោះហើរ និងអាកាសយានដ្ឋានអន្តរជាតិខេត្តព្រះសីហនុមានចំនួន ១០ ជើងហោះហើរ។ ក្រសួងបញ្ជាក់ក្នុងបណ្ដាញសង្គមថា ក្នុងរយៈពេល១សប្ដាហ៍នេះ ជើងហោះហើរអន្តរជាតិចូលមកកាន់ប្រទេសកម្ពុជាសរុបចំនួន៤៥០ ជើងហោះហើរ។ ក្នុងនោះ អាកាសយានដ្ឋានអន្តរជាតិភ្នំពេញមានចំនួន ៣៤០ ជើងហោះហើរ, អាកាសយានដ្ឋានអន្តរជាតិសៀមរាបអង្គរមានចំនួន ១០០ ជើងហោះហើរ, និងអាកាសយានដ្ឋានអន្តរជាតិខេត្តព្រះសីហនុមានចំនួន ១០ ជើងហោះហើរ៕	មកទល់បច្ចុប្បន្ន អាកាសយានដ្ឋានអន្តរជាតិសៀមរាបអង្គរទទួលបានអ្នកដំណើរប្រមាណ៩០ម៉ឺននាក់ ក្រោយដំណើរការបានប្រមាណ១ឆ្នាំ។ នេះជាការលើកឡើងរបស់លោក Lu Wei ប្រធានក្រុមប្រឹក្សាភិបាលក្រុមហ៊ុន Angkor International Airport Investment (AIAI) ដែលរំពឹងថា ចំនួនអ្នកដំណើរតាមព្រលានយន្តហោះនេះ កើនដល់១,៥លាននាក់ នៅដំណាច់ឆ្នាំ២០២៤។
ក្នុងអាណត្តិទី៧នេះ ក្រសួងមុខងារសាធារណៈ បានរៀបចំការប្រឡងជ្រើសរើសមន្រ្តីរាជការចំនួន ៨លើក ស្របតាមការកំណែទម្រង់ប្រព័ន្ធជ្រើសរើសមន្រ្តីរាជការរបស់រដ្ឋាភិបាល។ ការប្រឡងជ្រើសរើសមន្រ្តីនាពេលកន្លងមក ដឹកនាំផ្ទាល់ដោយលោកឧបនាយករដ្ឋមន្រ្តី ហ៊ុន ម៉ានី រដ្ឋមន្រ្តីក្រសួងមុខងារសាធារណៈ ដើម្បីធានាថាការប្រឡងនេះ ប្រព្រឹត្តទៅដោយយុត្តិធម៌ តម្លាភាព និងប្រសិទ្ធភាព។ សូមអញ្ជើញទស្សនាវីដេអូខាងក្រោមដូចតទៅ៖ លោក យក់ ប៊ុនណា រដ្ឋលេខាធិការប្រចាំការក្រសួងមុខងារសាធារណៈ បានលើកឡើងពីវិធានការគន្លឹះរបស់រដ្ឋាភិបាល ពាក់ព័ន្ធនឹងការកែទម្រង់រដ្ឋបាលសាធារណៈ, វិស័យអប់រំ និងវិស័យសុខាភិបាល។ ទាក់ទងនឹងការកែទម្រង់រដ្ឋបាលសាធារណៈ រដ្ឋាភិបាលបានផ្ដោតលើការជ្រើសរើសមន្រ្តី, ការលើកកម្ពស់សមត្ថភាពស្ថាប័ន និងមន្រ្តី និងការគាំទ្រសម្មតិកម្ម។ «យើងឃើញយុវជនរបស់យើង មានការជឿទុកចិត្ត ហើយចូលរួមក្នុងដំណើរការនៃការប្រឡង គឺមានភាពផុលផុស»។ លោក យក់ ប៊ុនណា ថ្លែងបែបនេះ នៅក្នុងសិក្ខាសាលាចែករំលែកបទពិសោធនៃការគ្រប់គ្រង និងការផ្តល់សេវាសាធារណៈរបស់ជ័យលាភីអង្គភាពផ្តល់សេវាសាធារណៈគំរូ ក្នុងវិស័យសុខាភិបាល ឆ្នាំ២០២៣ កាលពីថ្ងៃទី៣ កញ្ញា។ រដ្ឋលេខាធិការប្រចាំការរូបនេះ ក៏បានបញ្ជាក់ពីការយកចិត្តទុកដាក់របស់រដ្ឋាភិបាលលើវិស័យអប់រំ និងសុខាភិបាលផងដែរ។ សម្រាប់វិស័យអប់រំ លោក យក់ ប៊ុនណា អះអាងថា រដ្ឋាភិបាលបានបាញ់ឆ្ពោះទៅដល់សេវាអប់រំនៅមូលដ្ឋាន ដោយគិតពីក្រោមមក ចាប់ពីមត្តេយ្យ បឋម អនុវិទ្យាល័យ និងវិទ្យាល័យ។ រីឯវិស័យសុខាភិបាលវិញ រដ្ឋាភិបាល បានផ្ដល់អាទិភាពដល់មណ្ឌលសុខភាព មន្ទីរពេទ្យបង្អែក១ និង២ ដែលជាអង្គភាពផ្ដល់សេវាសុខាភិបាលមូលដ្ឋាន ដែលនៅកៀកប្រជាពលរដ្ឋ។ លោក យក់ ប៊ុនណា បន្ថែមថា៖«យើងចង់ផ្ដល់សេវាឱ្យប្រជាពលរដ្ឋកាន់តែប្រសើរ។ អ្នកដែលនៅកៀកប្រជាពលរដ្ឋ អាចឆ្លើយតបនឹងតម្រូវការរបស់ប្រជាពលរដ្ឋទាន់ពេលវេលា ដែលនេះជាការគិតគូររបស់រដ្ឋាភិបាល។ សូមបញ្ជាក់ថា នាពេលបច្ចុប្បន្ននេះ ដើម្បីគាំទ្រដល់វិធានការគន្លឹះរបស់រដ្ឋាភិបាល ក្រសួងមុខងារសាធារណៈ បានធ្វើការជាមួយក្រសួងអប់រំ និងក្រសួងសុខាភិបាល រដ្ឋបាលថ្នាក់ក្រោមជាតិ ក្នុងការធ្វើបច្ចុប្បន្នភាពរចនាសម្ព័ន្ធ និងការគ្រប់គ្រងមន្រ្តី៕	ពោធិ៍សាត់៖ លោក យក់ ប៊ុនណា រដ្ឋលេខាធិការប្រចាំការក្រសួងមុខងារសាធារណៈ បានលើកឡើងពីសារសំខាន់នៃកំណែទម្រង់ការជ្រើសរើសមន្រ្តីរាជការរបស់រដ្ឋាភិបាល ដែលធ្វើឱ្យបេក្ខជនជឿទុកចិត្ត និងចូលរួមប្រឡងធ្វើជាមន្រ្តីរាជការកាន់តែច្រើន។ ចំពោះចំណុចនេះ លោក យក់ ប៊ុនណា អះអាងថា នេះជាការគិតគូររបស់រដ្ឋាភិបាល លើធនធានមនុស្ស។
អត្រាការប្រាក់ប្រកួតប្រជែង និងលក្ខខណ្ឌមានភាពបត់បែន គណនីប្រាក់បញ្ញើសន្សំថេរ ផ្តល់អត្រាការប្រាក់ប្រកួតប្រជែងខ្ពស់នៅក្នុងទីផ្សារបច្ចុប្បន្ន។ សម្រាប់ ប្រាក់បញ្ញើជាប្រាក់ដុល្លារទទួលបានអត្រាការប្រាក់រហូតដល់ ៥,៧៥% និងប្រាក់រៀល ផ្តល់អត្រាការប្រាក់រហូតដល់ ៦,០០% សម្រាប់រយៈពេល ១២ខែ។ សម្រាប់អតិថិជនដែលជ្រើសរើសលក្ខខណ្ឌរយៈពេលយូរជាងនេះ អត្រាការប្រាក់នឹងកើនឡើងដល់ ៦,០០% សម្រាប់ប្រាក់បញ្ញើជាប្រាក់ដុល្លារ និង ៦,២៥% សម្រាប់ប្រាក់រៀល ក្នុងរយៈពេល ២៤ ខែ និងផ្តល់អត្រាការប្រាក់អាចចរចារបានសម្រាប់រយៈពេល ៣៦ខែ។ ជាមួយលក្ខខណ្ឌទាំងនេះ ធនាគារ អាចធ្វើឱ្យអតិថិជនជ្រើសរើសលក្ខខណ្ឌនៃប្រាក់បញ្ញើផ្អែកលើយុទ្ធសាស្រ្តហិរញ្ញវត្ថុជាក់លាក់របស់អតិថិជនបាន។ លោក សឿង ម៉ូរ៉ារិទ្ធ ប្រធាននាយកប្រតិបត្តិនៃធនាគារ ឈីហ្វ បានសង្កត់ធ្ងន់ថា «គណនីប្រាក់បញ្ញើសន្សំថេរ ត្រូវបានរចនាឡើងដោយផ្តោតសំខាន់លើអតិថិជនរបស់យើង តាមរយៈការផ្តល់អត្រាការប្រាក់ប្រកួតប្រជែង និងលក្ខខណ្ឌមានបត់បែន យើងមានគោលបំណងផ្តល់នូវដំណោះស្រាយហិរញ្ញវត្ថុ ដែលជួយដល់អតិថិជនឱ្យសម្រេចបាននូវគោលដៅសន្សំប្រកបដោយប្រសិទ្ធភាព»។ ភាពងាយស្រួល និងផ្ដល់ជំនួយដល់អតិថិជន បន្ថែមពីលើអត្រាការប្រាក់ប្រកួតប្រជែងនេះ ធនាគារ ឈីហ្វ ក៏ប្តេជ្ញាផ្តល់ជូននូវភាពងាយស្រួលក្នុងការប្រើប្រាស់សេវាកម្ម និងផ្តល់ជំនួយដល់អតិថិជន។ ស្នាក់ការកណ្តាលរបស់ ធនាគារ ឈីហ្វ មានទីតាំងស្ថិតនៅតំបន់យុទ្ធសាស្រ្តក្នុងរាជធានីភ្នំពេញ ដើម្បីធានាថា អតិថិជនទទួលបានភាពងាយស្រួលក្នុងការប្រើប្រាស់សេវាកម្ម និងទទួលជំនួយ។ លើសពីនេះទៀត ធនាគារ ឈីហ្វ មានកម្មវិធី Chief Mobile អនុញ្ញាតឱ្យអតិថិជនអាចគ្រប់គ្រងគណនី និងប្រតិបត្តិការបានយ៉ាងងាយស្រួលពីគ្រប់ទីកន្លែងដែលនេះគឺបានឆ្លុះបញ្ចាំងពីការយកចិត្តទុកដាក់ខ្ពស់របស់ធនាគារក្នុងការលើកកម្ពស់បទពិសោធន៍សេវាធនាគារទាំងមូល។ គណនីប្រាក់បញ្ញើសន្សំថេរ របស់ធនាគារ ឈីហ្វ គឺជាធាតុផ្សំដ៏សំខាន់មួយនៃយុទ្ធសាស្រ្ត របស់ធនាគារក្នុងការពង្រឹងផលិតផលហិរញ្ញវត្ថុរបស់ខ្លួន។ គណនីនេះត្រូវបានរចនាឡើង ដើម្បីផ្តល់នូវភាពបត់បែន អត្រាការប្រាក់ប្រកួតប្រជែង និងផ្តល់អត្ថប្រយោជន៍ជាយុទ្ធសាស្រ្ត សម្រាប់ទអតិថិជនជាបុគ្គល និងសាជីវកម្ម ដែលកំពុងស្វែងរកការបង្កើនប្រាក់សន្សំ។ សម្រាប់អតិថិជនដែលមានចំណាប់អារម្មណ៍លើផលិតផលនេះ សូមអញ្ជើញទៅកាន់សាខាធនាគារ ឈីហ្វ ដែលនៅជិតលោកអ្នកបំផុត ដើម្បីទទួលបានព័ត៌មានបន្ថែម។ សម្រាប់ព័ត៌មានបន្ថែម៖ https://www.chiefbank.com.kh/en/Products/InstallmentDeposit Join Our Telegram Channel: https://t.me/chiefbankcambodia Facebook: https://www.facebook.com/ChiefCambodiaBank Instagram: https://www.instagram.com/chief_bank/ YouTube: https://www.youtube.com/@chiefbank7042 023 900 878 (ទីស្នាក់ការកណ្ដាល) 023 900 879 (សាខាខណ្ឌដូនពេញ - សង្កាត់ផ្សារកណ្ដាលទី២) 023 212 878 (សាខាខណ្ឌ ៧ មករា - សង្កាត់វាលវង់) 023 230 488 (សាខាខណ្ឌច្បារអំពៅ - សង្កាត់ច្បារអំពៅទី២) 023 998 878 (សាខាអ៊ីអនមានជ័យ) (អត្ថបទពាណិជ្ជកកម្ម)	ធនាគារ ឈីហ្វ បានណែនាំនូវ គណនីប្រាក់បញ្ញើសន្សំថេរ របស់ខ្លួន ដែលត្រូវបានរចនាឡើងដើម្បីផ្តល់ជូនអតិថិជននូវជម្រើសសន្សំ ដែលមានភាពបត់បែន និងជាទីពេញចិត្ត។ គណនីនេះត្រូវបានបង្កើតឡើងដើម្បីបំពេញតម្រូវការរបស់អតិថិជន ទាំងជាបុគ្គល និងសាជីវកម្ម ដោយផ្តល់នូវអត្រាការប្រាក់ប្រកួតប្រជែង និងលក្ខខណ្ឌមានភាពបត់បែន ដើម្បីបំពេញតាមគោលដៅហិរញ្ញវត្ថុផ្សេងៗ។
ក្រសួង ស្ថាប័ន និងសមាគមឧកញ៉ាកម្ពុជា អាចស្នើសុំផ្តល់គោរមងារឧកញ៉ាដល់រូបវន្តបុគ្គលជាប្រជាពលរដ្ឋខ្មែរ ដែលមានគុណបំណាច់ក្នុងការចូលរួមអភិវឌ្ឍ និងកសាងជាតិ តាមរយៈទំហំទឹកប្រាក់នៃអំណោយ និងវិភាគទាន របកគំហើញបច្ចេកវិទ្យាថ្មីៗ ឬស្នាដៃពិសេសណាមួយ។ ជាមួយនឹងសំណុំឯកសារផ្សេងៗ ការដាក់ពាក្យស្នើសុំផ្តល់គោរមងារឧកញ៉ា ត្រូវបង់កម្រៃសេវា ដែលត្រូវបានកំណត់ដោយប្រកាសអន្តរក្រសួងរវាងរដ្ឋមន្ត្រីទទួលបន្ទុកទីស្តីការគណៈរដ្ឋមន្ត្រី និងរដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងសេដ្ឋកិច្ច និងហិរញ្ញវត្ថុ។ «មានប្រវត្តិរូបច្បាស់លាស់ មានកិរិយាមារយាទល្អ ពុំធ្លាប់ត្រូវបានផ្តន្ទាទោសពីបទឧក្រិដ្ឋ ឬបទមជ្ឈិមណាមួយ និងប្រកបមុខរបរស្របច្បាប់»។ ទាំងនេះជាលក្ខណៈសម្បត្តិដែលត្រូវបានកំណត់សម្រាប់រូបវន្តបុគ្គលជាពលរដ្ឋខ្មែរ ដែលត្រូវផ្តល់គោរមងារឧកញ៉ា។ ចំពោះលក្ខខណ្ឌ និងទំហំទឹកប្រាក់នៃការផ្តល់អំណោយដែលត្រូវផ្តល់គោរងារឧកញ៉ាតាមលំដាប់ថ្នាក់ គឺមានចែងនៅជំពូកទី៥នៃអនុក្រឹត្យ។ សម្រាប់គោរមងារជា «ឧកញ៉ា» រូបវន្តបុគ្គលជាពលរដ្ឋខ្មែរ ត្រូវមានអាយុយ៉ាងតិច១៨ឆ្នាំ និងផ្តល់អំណោយជាថវិកាជូនរដ្ឋ ឬកសាងសមិទ្ធផលនានាជាអត្ថប្រយោជន៍សង្គមជាតិក្នុងទំហំទឹកប្រាក់២ប៊ីលានរៀល (៥០ម៉ឺនដុល្លារ) ឡើងទៅ។ គោរមវន្តដែលទទួលបានគោរមងារជាឧកញ៉ាយ៉ាងតិច៣ឆ្នាំ និងផ្តល់អំណោយជាថវិកាជូនរដ្ឋក្នុងទំហំទឹកប្រាក់៤ប៊ីលានរៀល (១លានដុល្លារ) ឡើងទៅបន្ថែមលើសមិទ្ធផលផ្សេងទៀត នឹងទទួលបានការផ្តល់គោរមងារជា «អ្នកឧកញ៉ា»។ សម្រាប់ការផ្តល់គោរមងារជា «លោកអ្នកឧកញ៉ា» វិញ ត្រូវអនុវត្តចំពោះគោរមវន្ត ដែលមានគោរមងារជាអ្នកឧកញ៉ា យ៉ាងតិច៥ឆ្នាំ និងអាយុយ៉ាងតិច៤៥ឆ្នាំ ដោយបុគ្គលរូបនោះ ត្រូវផ្តល់អំណោយជាថវិកាជូនរដ្ឋក្នុងទំហំទឹកប្រាក់១៦ប៊ីលានរៀល (៤លានដុល្លារ) បន្ថែមលើសមិទ្ធផលផ្សេងទៀតចំពោះសង្គមជាតិ។ ជាមួយគ្នានេះ គោរមងារឧកញ៉ា ក៏អាចផ្តល់ផងដែរជូនរូបវន្តបុគ្គលជាពលរដ្ឋខ្មែរ ដោយផ្អែកតាមគុណបំណាចក្នុងការចូលរួមអភិវឌ្ឍ និងកសាងជាតិ តាមរយៈរបបគំហើញនូវបច្ចេកវិទ្យាថ្មីៗណាមួយ ឬស្នាដៃពិសេសដែលមានប្រយោជន៍សម្រាប់សង្គមជាតិ។ តាមមាត្រា២២នៃអនុក្រឹត្យ របកគំហើញនូវបច្ចេកវិទ្យាថ្មីៗមានដូចជា របកគំហើញ ក្នុងវិស័យឧស្សាហកម្ម កសិកម្ម សុខាភិបាល បច្ចេកវិទ្យាព័ត៌មាន វិទ្យាសាស្ត្រកុំព្យូទ័រ ឬវិស័យប្រហាក់ប្រហែល ឬស្នាដៃពិសេស មានជាអាទិ៍ ក្នុងវិស័យសិល្បៈ កីឡា ស្ថាបត្យកម្ម វប្បធម៌ ប្រពៃណី សាសនា ជាអត្ថប្រយោជន៍សម្រាប់សង្គមជាតិ។ «របកគំហើញបច្ចេកវិទ្យាថ្មីៗ ឬស្នាដៃពិសេស ដែលជាកម្មវត្ថុនៃការវាយតម្លៃផ្តល់គោរមងារឧកញ៉ា ត្រូវមាន ការទទួលស្គាល់ជាផ្លូវការពីស្ថាប័នមានសមត្ថកិច្ចជាតិ អន្តរជាតិ ឬតាមរយៈការទទួលបានពានរង្វាន់វិទ្យាសាស្ត្រ នានា»។ នេះបើតាមការចែងក្នុងមាត្រា២៣។ សម្រាប់ប្រាក់វិភាគទានជូនរដ្ឋាភិបាល លោកអ្នកឧកញ៉ា ត្រូវបង់ចំនួន៤០០លានរៀល (១០ម៉ឺនដុល្លារ) ក្នុងមួយឆ្នាំ, អ្នកឧកញ៉ា ត្រូវបង់៦០លានរៀល (១៥០០០ដុល្លារ) ក្នុងមួយឆ្នាំ រីឯឧកញ៉ា ត្រូវបង់៣២លានរៀល (៨០០០ដុល្លារ) ក្នុងមួយឆ្នាំ។ រីឯអ្នកទទួលបានគោរមងារឧកញ៉ា តាមរយៈស្នាដៃរបកគំហើញនូវបច្ចេកវិទ្យាថ្មីៗណាមួយ ឬស្នាដៃពិសេសដែលមានអត្ថប្រយោជន៍សម្រាប់សង្គមជាតិ ត្រូវបានលើកលែងចំពោះការបង់វិភាគទាន។ ការបញ្ចប់គោរមងារឧកញ៉ា ត្រូវអនុវត្តក្នុងករណីគោរមវន្តសុំលាលែងពីគោរមងារដោយស្ម័គ្រចិត្ត, គោរមវន្តមិនបំពេញកាតព្វកិច្ចបង់ប្រាក់វិភាគទានប្រចាំឆ្នាំរយៈពេល៣ឆ្នាំជាប់ៗគ្នាដោយគ្មានមូលហេតុ, គោរមវន្តត្រូវបានផ្តន្ទាទោសពីបទឧក្រិដ្ឋ ឬបទមជ្ឈិមណាមួយ, អ្នកដែលត្រូវបានរកឃើញសកម្មភាពដែលប៉ះពាល់កិត្តិយស សីលធម៌ សុជីវធម៌ និងសេចក្តីថ្លៃថ្នូរបស់គោរមងារឧកញ៉ា ឬអ្នកដែលត្រូវបានរកឃើញថាសំណុំឯកសារស្នើសុំគោរមងារ មានការក្លែងបន្លំ។ សមាគមឧកញ៉ាកម្ពុជា ជាស្ថាប័នតែមួយគត់ដែលតំណាងឱ្យគោរមវន្តឧកញ៉ាទាំងអស់នៅកម្ពុជា និងត្រូវបានទទួលស្គាល់ជាដៃគូរដ្ឋាភិបាលក្នុងការធ្វើបច្ចុប្បន្នកម្មបញ្ជីគោរមវន្តឧកញ៉ាទាំងអស់នៅកម្ពុជា និងការងារផ្សេងៗទៀត៕	គោរមងារឧកញ៉ា មាន៣លំដាប់ថ្នាក់ ដោយលំដាប់ថ្នាក់ទី១ គឺ «លោកអ្នកឧកញ៉ា» លំដាប់ថ្នាក់ទី២ គឺ «អ្នកឧកញ៉ា» និងលំដាប់ថ្នាក់ទី៣ គឺ «ឧកញ៉ា»។ សម្តេចនាយករដ្ឋមន្ត្រី ហ៊ុន ម៉ាណែត កាលពីថ្ងៃទី៤ ខែមិថុនា បានចេញអនុក្រឹត្យថ្មី ស្តីពីបែបបទ និងនីតិវិធីនៃការស្នើសុំ និងវាយតម្លៃក្នុងការផ្តល់គោរមងារឧកញ៉ា និងការបញ្ចប់គោរមងារឧកញ៉ា។
រដ្ឋាភិបាលចិនប្រកាសបានបញ្ចប់កម្មវិធីស្មុំកូនអន្តរជាតិ។ ការសម្រេចចិត្តរបស់ចិននាពេលនេះ បានប៉ះពាល់ដល់គ្រួសារអាម៉េរិករាប់រយគ្រួសារដែលកំពុងរង់ចាំការសុំកូនចិញ្ចឹមពីចិន។ ក្នុងមួយទស្សវត្សកន្លងមក គ្រួសារអាម៉េរិកបានទទួលកូនចំនួន ៨២ ៦៧៤ នាក់មកពីចិនដែលច្រើនជាងគេបើធៀបនឹងប្រទេសដទៃទៀត។ នេះបើតាមសារព័ត៌មាន Al Jazeera។ ថ្លែងក្នុងសន្និសីទសារព័ត៌មានកាលពីថ្ងៃទី៥ ខែកញ្ញា អ្នកនាំពាក្យក្រសួងការបរទេសចិន លោកស្រី Mao Ning បានអះអាងថា ប្រទេសនេះនឹងលែងអនុញ្ញាតឲ្យជនបរទេសទទួលយកកូនទៀតហើយ លើកលែងតែករណីសាច់ញាត្តិកូនចិញ្ចឹមរបស់ឪពុក ឬម្តាយ។ អ្នកនាំពាក្យរូបនេះមិនបានផ្តល់ការពន្យល់អ្វីក្រៅពីលើកឡើងជុំវិញការសម្រេចចិត្តខាងលើគឺស្របតាមស្មារតីនៃសន្ធិសញ្ញាអន្តរជាតិដែលពាក់ព័ន្ធ។ បើតាមក្រសួងការបទេសអាម៉េរិក ស្ថានទូតអាម៉េរិកនៅទីក្រុងប៉េកាំងកំពុងស្នើសុំឱ្យក្រសួងកិច្ចការស៊ីវិលចិនពន្យល់ជាលាយលក្ខណ៍អក្សរ។ សេចក្តីថ្លែងការណ៍របស់ក្រសួងការបរទេសអាម៉េរិកសង្កត់ធ្ងន់ថា ៖«យើងយល់ថានៅតែមានគ្រួសាររាប់រយគ្រួសារកំពុងរង់ចាំការបញ្ចប់នីតិវិធីស្មុំកូន ហើយយើងអាណិតចំពោះស្ថានភាពរបស់ពួកគេ«។ ក្នុងរយៈពេលមួយទសវត្សរ៍កន្លងមកនេះ មនុស្សជាច្រើនបានសុំកូនចិញ្ចឹមពីប្រទេសចិន ដោយយកទៅរស់នៅផ្ទះថ្មីនៅបរទេស។ កន្លងមក ចិនបានផ្អាកការស្មុំកូនអន្តរជាតិជាបណ្ដោះអាសន្នអំឡុងពេលការរាលដាលជំងឺកូវីដ-១៩។ បន្ទាប់មករដ្ឋាភិបាលចិនបានអនុញ្ញាតឲ្យបន្តការចិញ្ចឹមកូនឡើងវិញមុនការបិទប្រទេសនៅឆ្នាំ២០២០។ កាលពីខែមករា មានតែដាណឺម៉ាកតែមួយគត់ដែលបិទប្រតិបត្តិការស្មុំកូន បន្ទាប់ពីមានការព្រួយបារម្ភអំពីឯកសារ និងនីតិវិធីក្លែងក្លាយ។ ក្រោយមកក្នុងខែដដែល ន័រវែសបានផ្តល់អនុសាសន៍ឱ្យបញ្ឈប់ការសុំកូនចិញ្ចឹមពីបរទេសរយៈពេល២ឆ្នាំ រហូតដល់មានការស៊ើបអង្កេតលើករណីមួយចំនួន។ ការសម្រេចចិត្តរបស់ចិននាពេលនេះ ធ្វើឡើងក្នុងបរិបទអត្រាកំណើតក្នុងប្រទេសបានធ្លាក់ចុះ។ ចំនួនទារកទើបនឹងកើតបានធ្លាក់ចុះមកនៅត្រឹម ៩,០២លាននាក់ក្នុងឆ្នាំ ២០២៣ ហើយចំនួនប្រជាជនសរុបបានធ្លាក់ចុះជាលើកទីពីរជាប់ៗគ្នាកាលពីឆ្នាំមុន៕	អាម៉េរិកព្រួយបារម្ភបន្ទាប់ពីចិនឈប់អនុញ្ញាតឱ្យជនបរទេសយកកូនមកចិញ្ចឹម ព្រោះអាម៉េរិកជាប្រទេសដែលយកកូនចិញ្ចឹមច្រើនជាងគេពីប្រទេសអាស៊ីមួយនេះ។
មួយសប្ដាហ៍មុន លោក Prabowo Subianto មកបំពេញទស្សនកិច្ចនេះ ភាគីឥណ្ឌូណេស៊ីបានផ្ដល់ជំនួយសព្វាវុធប្រមាណ១៦តោនដល់កម្ពុជា។ ក្នុងនោះមាន ទាំងកាំភ្លើងវែង កាំភ្លើងខ្លី និងគ្រាប់កាំភ្លើង។ ឧបករណ៍ទាំងនេះ ផលិតដោយក្រុមហ៊ុនផលិតអាវុធឥណ្ឌូណេស៊ី PT PINDAD។ នេះជាការលើកឡើងលោក Math Almin ជំនួយការអនុព័ន្ធការពារជាតិឥណ្ឌូណេស៊ី ដែលបានអះអាងថា លោក Prabowo Subianto មានទំនាក់ទំនងជិកស្និទ្ធនឹងកម្ពុជា ចាប់តាំងពីអំឡុងឆ្នាំ១៩៩៤មកម្ល៉េះ។ បើតាមជំនួយការអនុព័ន្ធការពារជាតិឥណ្ឌូណេស៊ី ការផ្ដល់ជំនួយនេះបានបង្ហាញពីសក្ដានុពលឧស្សាហកម្មការពារជាតិរបស់ឥណ្ឌូណេស៊ី និងការបើកទិដ្ឋភាពថ្មី ក្នុងកិច្ចសហប្រតិបត្តិការការពារជាតិ និងសន្តិសុខរវាងកម្ពុជានិងឥណ្ឌូណេស៊ី ។ លោក Math Almin បានប្រាប់សារព័ត៌មានឌីជីថលថ្មីៗ(ThmeyThmey)តាមប្រព័ន្ធទូរស័ព្ទនៅថ្ងៃទី៦ ខែកញ្ញានេះយ៉ាងដូច្នេះ៖ « ការផ្ដល់សព្វាវុធនេះ គឺសម្រាប់បង្កើតកិច្ចសហប្រតិបត្តិការ និងសម្រាប់ការហ្វឹកហ្វឺនរបស់កងកម្លាំង»។ លោកបានបន្ថែមថា ដំណើរទស្សនកិច្ចរបស់លោកប្រធានាធិបតីឥណ្ឌូណេស៊ី Prabowo Subianto បានបង្ហាញពីទំនាក់ទំនងកម្រិតខ្ពស់ រវាងប្រទេសទាំងពីរ។ លោក Math Almin បាននិយាយដោយសង្កត់ធ្ងន់បែបនេះថា៖ «លោក Prabowo មកទស្សនកិច្ចនេះ គឺដើម្បីជម្រាបលា ក្នុងនាមជាតួនាទីជារដ្ឋមន្ត្រីការពារជាតិចុងក្រោយ ហើយត្រឡប់ទៅវិញ លោកនឹងចូលកាន់តំណែងជាប្រធានាធិបតីនៅថ្ងៃទី២០ ខែកញ្ញា»។ បើតាមលោក Math Almin ឥណ្ឌូណេស៊ី តែងតែផ្តល់ការហ្វឹកហ្វឺនដល់អង្គភាពផ្សេងៗ នៃកងយោធពលខេមរភូមិន្ទ រួមទាំងកងបញ្ជាការពិសេស (កងពលតូចលេខ៩១១) និងទីបញ្ជាការកងអង្គរក្ស (BHQ)៕	ភ្នំពេញ៖ លោក Prabowo Subianto ប្រធានាធិបតីជាប់ឆ្នោត និងជារដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងការពារជាតិឥណ្ឌូណេស៊ី មកដល់កម្ពុជានារសៀលថ្ងៃទី៦ ខែកញ្ញា ដើម្បីបំពេញទស្សនកិច្ច។ ក្នុងដំណើរទស្សនកិច្ចនេះ លោក Prabowo Subianto បានជួបនឹងសម្ដេច ហ៊ុន សែន ប្រមុខរដ្ឋស្តីទី និងសម្តេច ហ៊ុន ម៉ាណែត។ នេះបើតាមក្រសួងការបរទេស និងសហប្រតិបត្តិការអន្តរជាតិ។
រោងចក្រផលិតសំបកកង់យានយន្តរបស់ក្រុមហ៊ុន Newbustar (Cambodia) Tire Co., Ltd.នេះ មាន ទីតាំងស្ថិតនៅក្នុងតំបន់សេដ្ឋកិច្ចពិសេស យូ ប៊ី អ៊ី ស្នួល នៅខេត្តក្រចេះ។ លោក ជា វុទ្ធី អគ្គលេខាធិការគណៈកម្មាធិការវិនិយោគកម្ពុជា បានវាយតម្លៃខ្ពស់ចំពោះក្រុមហ៊ុន Newbustar Group ដែលសម្រេចចិត្តដ៏ ក្នុងការបណ្តាក់ទុនវិនិយោគដ៏ច្រើនសន្ធឹកសន្ធាប់រហូតដល់ទៅប្រមាណ១៤០លានដុល្លារអាម៉េរិក។ ការចូលរួមវិនិយោគរបស់ក្រុមហ៊ុននេះ បានរួមចំណែកយ៉ាងសំខាន់ក្នុងការធ្វើពិពិធកម្មសេដ្ឋកិច្ចកម្ពុជា ក៏ដូចជាការចូលរួមជំរុញការអភិវឌ្ឍសង្គម-សេដ្ឋកិច្ច និងការបង្កើតការងារជូនបងប្អូនប្រជាពលរដ្ឋក្នុងមូលដ្ឋានផ្ទាល់។ បច្ចុប្បន្នតំបន់សេដ្ឋកិច្ចពិសេស យូ ប៊ី អ៊ី ស្នូល បានស្រូបយកគម្រោងវិនិយោគលើវិស័យគួរឲ្យកត់សម្គាល់ ដូចជា ការផលិតសម្ភារៈអគ្គិសនី ផ្តុំដំឡើងបន្ទះសូឡា និងការផលិតសំបកកង់យានយន្ត។ ទាំងនោះជាឧស្សាហកម្មមួយថ្មីដែលមានតម្លៃបន្ថែមខ្ពស់ និងប្រើប្រាស់បច្ចេកវិទ្យាទំនើប។ នេះបើយោងតាមសេចក្តីប្រកាសព័ត៌មានដដែលរបស់CDC នាថ្ងៃទី៦ ខែកញ្ញា។ តាមការកត់ត្រារបស់ក្រុមប្រឹក្សាអភិវឌ្ឍន៍កម្ពុជា គម្រោងវិនិយោគផលិតសំបកកង់យានយន្ត គឺមានចំនួន៥ ត្រូវបានចុះបញ្ជីវិនិយោគក្នុងទីតាំងតំបន់សេដ្ឋកិច្ចពិសេស។ ការរីកចម្រើនជាបន្តបន្ទាប់ នៃឧស្សាហកម្មផលិតសំបកកង់យានយន្ត នៅកម្ពុជានេះ បានបង្ហាញឲ្យឃើញពីការផ្តល់សេចក្តីទុកចិត្ត របស់វិស័យឯកជនមកលើរាជរដ្ឋាភិបាល។ បច្ចុប្បន្ន ក្រៅពីរោងចក្រផលិតសំបកកង់រថយន្ដខាងលើ, កម្ពុជាមានរោងចក្រផលិតសំបកកង់ឡានរបស់ក្រុមហ៊ុន CART TIRE CO.,LTD នៅតំបន់សេដ្ឋកិច្ចពិសេស ឈីលូ ជាន ពុចាយ (ខេត្ដស្វាយរៀង)។ រោងចក្ររបស់ក្រុមហ៊ុននេះបានដំណើរការតាំងឆ្នាំ២០២១មក លើទំហំផ្ទៃដី៥០ហិកតា ក្រោមទុនវិនិយោគ ៧៨៧លានដុល្លារ។ ទីផ្សារនាំចេញសំបកកង់ឡានរបស់ក្រុមហ៊ុននេះគឺមានអាម៉េរិក, កាណាដា, សមគមន៍អីរ៉ុប និងអាស៊ី ដែលម៉ាក «Sailun»។ រីឯរោងចក្រផលិតសំបកកង់ឡានរបស់ក្រុមហ៊ុន GENERAL TIRES TECHNOLOGY (CAMBODIA) CO.,LTD គឺស្ថិតនៅតំបន់សេដ្ឋកិច្ចពិសេស ក្រុងព្រះសីហនុ លើផ្ទៃដី២០ហិកតា ដែលដំណើរតាំងពីឆ្នាំ២០២២មក។ ក្រុមហ៊ុននេះ បានបោះទុនវិនិយោគចំនួន២៩៧លានដុល្លារ ក្នុងការផលិតសំបកកង់ឡាននាំទៅអាម៉េរិក និងមានគម្រោងនាំចេញទៅទីផ្សារប្រទេសប្រេស៊ីល ផងដែរ។ មកទល់សព្វថ្ងៃ កម្ពុជាមានតំបន់សេដ្ឋកិច្ចពិសេសដែលកំពុងដំណើរការមានចំនួន២៦តំបន់ ដោយបានស្រូបយកគម្រោងវិនិយោគប្រមាណ៧៧៥គម្រោង ក្នុងទំហំទុនវិនិយោគប្រមាណ១០ពាន់លានដុល្លារ។ គម្រោងវិនិយោគទាំងនេះបានផ្តល់ការងារជូនបងប្អូនកម្មករនិយោជិតប្រមាណ ១៨ម៉ឺនកន្លែង៕	ភ្នំពេញ៖ រោងចក្រផលិតសំបកកង់រថយន្តទី៣របស់កម្ពុជា នៅក្នុងទឹកដីខេត្តក្រចេះ ដំណើរការជាផ្លូវការ ពីថ្ងៃទី៦ ខែកញ្ញា តទៅ។ បើតាមសេចក្តីប្រកាសព័ត៌មានរបស់ក្រុមប្រឹក្សាអភិវឌ្ឍន៍កម្ពុជា(CDC) រោងចក្រនេះ គឺមានតម្លៃវិនិយោគប្រមាណ១៤០លានដុល្លារអាម៉េរិក។
គ្រាប់បាល់ចំនួន ៣គ្រាប់ នាំជ័យជម្នះ ធ្វើបានដោយកីឡាករខ្សែបម្រើ Alexis Mac Allister នាទី៤៨ ខ្សែប្រយុទ្ធ Julian Alvarez ស៊ុតគ្រាប់ទី២ នៅនាទី៨៤ និងនៅនាទី៩០+១ គ្រាប់បាល់ទី៣ ស៊ុតដោយ Paulo Dybala។ នៅក្នុងការប្រកួតនោះ ក្រុមម្ចាស់ជើងឯក Copa America ហាក់បីមានទម្រង់លេងខ្លាំង បើទោះជាគ្មានវត្តមានរបស់តារាឆ្នើមវ័យ ៣៧ឆ្នាំ Messi និង Angel Di Maria ដែលបានប្រកាសចូលនិវត្តន៍។ ក្រោយពីបញ្ចប់ការប្រកួត ក្រុមអាហ្សង់ទីន នឹងត្រូវបន្តការប្រកួតវគ្គជម្រុះ World Cup 2026 ទល់នឹងក្រុមគូប្រជែងកូឡុំប៊ី ដែលនឹងក្លាយជាជំនួបសងសឹកចាប់តាំងពីអាហ្សង់ទីន បានយកឈ្នះកូឡុំប៊ី លទ្ធផល ១-០ ក្នុងវគ្គផ្តាច់ព្រ័ត្រពានរង្វាន់ Copa America ឆ្នាំ ២០២៤ កាលពីខែកក្កដា។ ស៊ីលី ក្រោយចាញ់ការប្រកួតនេះ ពួកគេនឹងត្រូវធ្វើដំណើរទៅប្រកួតទល់នឹងក្រុមបូលីវី។ ចំពោះការបាត់វត្តមានរបស់ Messi ព្រោះតែតារាបាល់ទាត់ម្ចាស់ពានរង្វាន់ World Cup ឆ្នាំ ២០២២ ជួបបញ្ហារបួសដាច់សរសៃកជើង ចាប់តាំងពីការប្រកួតផ្តាច់ព្រ័ត្រក្នុងការប្រកួត Copa America ឆ្នាំ ២០២៤ ពេលអាហ្សង់ទីន គ្រងជើងឯក។ កាលនោះ បន្ទាប់ពីជួយរួមចំណែកឱ្យអាហ្សង់ទីនឈ្នះពានរួចមក Messi បានវិលត្រឡប់ទៅកាន់ក្លិប Inter Miami ដែលគេប្រកបអាជីព ដើម្បីទទួលការព្យាបាលរបួស។ ស្ថានភាពរបួសកជើងរបស់ខ្សែប្រយុទ្ធវ័យ ៣៧ឆ្នាំ ហាក់បីមិនទាន់ត្រូវបានបញ្ជាក់ច្បាស់លាស់ពីពេលវេលាជាសះស្បើយ រហូតមកដល់ពេលនេះ ហើយសូម្បីតែការប្រកួតរបស់ក្រុម Inter Miami នាពេលបច្ចុប្បន្ន ក៏គ្មានវត្តមាន Messi ផងដែរ។ ឆ្លងកាត់ការប្រកួតវគ្គជម្រុះ ៧ប្រកួតរួចមក អាហ្សង់ទីនរកបានជ័យជម្នះចំនួន ៦លើក និងចាញ់ ១លើក រកបាន ១៨ពិន្ទុ ដើម្បីបន្តឈរកំពូលតារាង ការប្រកួតវគ្គជម្រុះ World Cup 2026 តំបន់ទ្វីបអាម៉េរិកខាងត្បូង (CONMEBOL)។ ដោយឡែកក្រុមបូលីវី ដែលប្រកួតទល់នឹងក្រុមវេណេស៊ុយអេឡា ក្នុងថ្ងៃតែមួយជាមួយនឹងអាហ្សង់ទីន បានយកឈ្នះការប្រកួតក្នុងលទ្ធផល ៤-០ ដើម្បីដណ្តើមបាន ៣ពិន្ទុ ឡើងមកឈរនៅចំណាត់ថ្នាក់លេខ ៧ បណ្តោះអាសន្ន។ អ៊ុយរូហ្គាយ ជាក្រុមកំពុងឈរចំណាត់ថ្នាក់លេខ ២ មាន ១៣ពិន្តុ ក្នុងតារាង នឹងត្រូវប្រកួតទល់នឹងក្រុមប៉ារ៉ាហ្គាយ ចំណាត់ថ្នាក់លេខ៨ មាន ៥ពិន្ទុ ខណៈក្រុមប្រេស៊ីលនៅលេខ ៦ ត្រូវប្រកួតតទល់នឹងក្រុមអេក្វាទ័រ ចំណែកក្រុមកូឡុំប៊ី ដែលជាបេក្ខភាពដ៏ខ្លាំង នៅចំណាត់ថ្នាក់លេខ ៣ មាន ១២ពិន្ទុ និងត្រូវប៉ះក្រុមប៉េរូ ក្រុមបាតតារាងដែលមាន ២ពិន្ទុ នាការប្រកួតរាត្រីថ្ងៃទី៦ ខែកញ្ញា៕	ក្រុមបាល់ទាត់ជម្រើសជាតិអាហ្សង់ទីន យកឈ្នះក្រុមស៊ីលី លទ្ធផល ៣-០ នៅក្នុងជំនួបការប្រកួតវគ្គជម្រុះពានរង្វាន់ FIFA World Cup 2026 តំបន់ទ្វីបអាម៉េរិកខាងត្បូង (CONMEBOL) ដោយគ្មានវត្តមាន Lionel Messi។
តាមរយៈវីដេអូឯកសារស្ដីពី «អង្ករសែនក្រអូប០១ ឆ្ពោះទៅកាន់ទីផ្សារពិភពលោក» ដែលចេញផ្សាយដោយក្រសួងកសិកម្ម នាថ្ងៃទី៥ ខែកញ្ញា លោក គង់ គា ប្រធាននាយកដ្ឋានដំណាំស្រូវ បានលើកឡើងថា សែនក្រអូប០១ គឺជាពូជស្រូវស្រាល មិនប្រកាន់រដូវ ដែលបន្សុទ្ធ និងបញ្ចេញដោយវិទ្យាស្ថានស្រាវជ្រាវ និងអភិវឌ្ឍន៍កសិកម្មកម្ពុជា (CARDI) នៃក្រសួងកសិកម្ម កាលពីចុងឆ្នាំ២០១៩។ ស្រូវប្រភេទថ្មីនេះ មានរូបរាងស្រឡូនស្អាត, អង្ករមានពណ៌ថ្លារលើប, គ្រាប់អង្ករវែងៗ។ ជាបាយមានក្លិនក្រអូបប្រហើរ, រសជាតិឆ្ងាញ់, មិនទន់ ឬរាំងពេក ដែលលក្ខណៈទាំងអស់នេះពេញនិយមបំផុតនៅលើទីផ្សារជាតិ និងអន្តរជាតិ។ បើតាម លោក គង់ គា បច្ចុប្បន្នអង្ករ សែនក្រអូប០១នេះ ត្រូវបាននាំចេញទៅកាន់អឺរ៉ុប និងចិន ដោយលោកចាត់ទុកថា វាគឺជាមោទកភាពរបស់កម្ពុជា ដែលត្រូវបានគេទទួលស្គាល់។ ប្រធាននាយកដ្ឋានដំណាំស្រូវរូបនេះ បានអំពាវនាវឱ្យកសិករងាកមកដាំពូជស្រូវសែនក្រអូប០១វិញ ព្រោះថា មិនតែបាយឆ្ងាញ់នោះទេ ពូជប្រភេទនេះ ក៏ផ្ដល់ទិន្នផលខ្ពស់ចន្លោះពី៤,៥ ទៅ៥តោន ក្នុងមួយហិកតាផងដែរ។ លោក និយាយបន្ថែមបែបនេះថា៖«ប្រជាកសិករគួរតែដាំដុះពូជស្រូវរបស់ខ្មែរយើង កុំពឹងទៅលើពូជគេ ព្រោះថា នៅពេលគេមិនទិញ គឺតម្លៃនឹងធ្លាក់ចុះ។ នេះហើយ គឺជាបញ្ហារបស់យើង។ ចំណែក សែនក្រអូប០១នេះវិញ គឺជាពូជរបស់ខ្មែរ ដែលមានទីផ្សារស្រាប់ទាំងចិន និងអឺរ៉ុប.»។ ក្រៅតែពីការកៀរគរកសិករឱ្យដាំដុះ លោក គង់ គា ក៏បន្តអំពាវនាវដល់ភោជនីយដ្ឋាននានាឱ្យជួយប្រើប្រាស់ និងជួយផ្សព្វផ្សាយអង្ករខ្មែរបន្តផងដែរ៕	ក្រសួងកសិកម្ម រុក្ខាប្រមាញ់ និងនេសាទ លើកទឹកចិត្តកសិករឱ្យដាំស្រូវសែនក្រអូប០១ ដើម្បីទទួលបានទិន្នផលខ្ពស់ និងជាពិសេសមានតម្លៃខ្ពស់នៅលើទីផ្សារជាតិ និងអន្តរជាតិ។ កាលពីចុងឆ្នាំ២០២៣ ពូជស្រូវប្រភេទថ្មីនេះ ទទួលបានពានរង្វាន់មាសមួយពីប្រទេសចិន តាមរយៈការវាយតម្លៃពីលក្ខណៈពិសេសដូចជា ក្លិនក្រអូប គុណភាពអង្ករល្អ វែងរលូន និងបាយទន់ឆ្ងាញ់ពិសារ។
សម្ដេច ហ៊ុន ម៉ាណែត បានប្រាប់ឲ្យគណៈកម្មាធិការជាតិអូឡាំពិកកម្ពុជា និងស្ថាប័នកីឡាជាតិ ដែលពាក់ព័ន្ធទាំងអស់ រៀបចំព្រឹត្តិការណ៍ប្រកួតយុទ្ធគុនចម្រុះខ្មែរបុរាណ លើកទី១ នៅថ្ងៃទី១៨-២០ ខែតុលា ឆ្នាំ២០២៤។ នាយករដ្ឋមន្ដ្រីកម្ពុជា ប្រាប់ដូច្នេះក្នុងពិធីបើកជាការប្រកួតជាផ្លូវការ«យុទ្ធគុនចម្រុះជើងឯកអាស៊ី លើកទី២» (2nd AMMA Championship) កាលពីថ្ងៃទី១១ ខែកក្កដា ឆ្នាំ២០២៤ នៅវិមាននៃពហុកីឡដ្ឋានជាតិអូឡាំពិក។ លោក វ៉ាត់ ចំរើន បានបញ្ជាក់ថា ប្រាក់រង្វាន់ក្នុងព្រឹត្តិការណ៍នេះទោះជាមិនច្រើនដូចជាសង្វៀនតាមទូរទស្សន៍មួយចំនួន ប៉ុន្ដែក៏មិនតិចពេកដែរ។ អនុប្រធានអចិន្ត្រៃយ៍នៃគណៈកម្មការចំពោះកិច្ចរូបនេះ បានបញ្ជាក់ថា អ្នកបានចំណាត់ថ្នាក់លេខ១ ផ្នែកអាជីព នឹងទទួលបាន ៣ពាន់ដុល្លារ ហើយចំណាត់ថ្នាក់លេខ២ ចំនួន២ពាន់ដុល្លារ និងចំណាត់ថ្នាក់លេខ៣ ចំនួន១ពាន់ដុល្លារ។ រីឯអ្នកប្រកួតកម្រិតស្ម័គចិត្ត និងអ្នកប្រកួតលើវិញ្ញាសាសម្ដែង អ្នកចំណាត់ថ្នាក់លេខ១ បាន២៥០០ដុល្លារ ចំណាត់ថ្នាក់លេខ២ បាន១៥០០ដុល្លារ និងចំណាត់ថ្នាក់លេខ៣ ទទួលបាន១ពាន់ដុល្លារ។ អគ្គលេខាធិការរូបនេះ បានបន្ថែមថា សម្ដេច ហ៊ុន ម៉ាណែត ឲ្យប្រាក់រង្វាន់នេះ មិនមែនព្រោះតែការប្រកួតឈ្នះចាញ់របស់កីឡាករទេ ប៉ុន្ដែគឺជាការលើកទឹកចិត្តដល់ម្ចាស់ជ័យលាភី ដែលខំប្រឹងហ្វឹកហាត់ក្បាច់គុនបុរាណខ្មែរ។ «ប្រាក់រង្វាន់លើកទឹកចិត្ត មិនមែនសម្រាប់ការឈ្នះចាញ់ទេ ប៉ុន្ដែជាការលើកទឹកចិត្តដល់ម្ចាស់ជ័យលាភីទទួលបានជ័យលាភី។ សម្ដេច លើកទឹកចិត្តឲ្យកីឡាករ-កីឡាការិនី និងអ្នកគុននិយមទាំងអស់ប្រឹងប្រែងហ្វឹកហាត់។»។ លោក វ៉ាត់ ចំរើន បាននិយាយដូច្នេះ។ អនុប្រធានអចិន្ត្រៃយ៍រូបនេះ បានបន្ដទៀតថា គណៈកម្មការចំពោះកិច្ច នឹងបង្កើតក្រុមព្រឹទ្ធាចារ្យ ពិនិត្យនិងជ្រើសរើស កីឡាករ-កីឡាការិនីឆ្នើម ដើម្បីផ្ដល់ពានពិសេស និងម៉ូតូតម្លៃ៣ពាន់ដុល្លារ។ ពានពិសេស និងម៉ូតូតម្លៃ ៣ពាន់ដុល្លារនោះ នឹងត្រូវផ្ដល់ជូនកីឡាករ-កីឡាការិនីឆ្នើម ដែលមានសីលធម៌ល្អ និងបច្ចេកទេសល្អ ដែលមិនផ្ដោតលើតែកីឡាករ ទទួលបានជ័យលាភីទេ សូម្បីកីឡាករ-កីឡាការិនី មិនទទួលបានជ័យលាភីក៏អាចបានដែរ ឲ្យតែត្រូវតាមលក្ខខណ្ឌ។ «គណៈកម្មការចំពោះកិច្ច ក៏នឹងបង្កើតក្រុមព្រឹទ្ធាចារ្យ ដើម្បីពិនិត្យ និងជ្រើសរើសយកអ្នកដែរឆ្នើម និងកំពូលអ្នកឆ្នើមជាងគេ។ ឧទាហរណ៍ ក្នុងគីឡូ១ ចឹងមានអ្នកឆ្នើមមួយ អ៊ីចឹងអ្នកឆ្នើមនោះគឺជាអ្នកប្រកួតមានបច្ចេកទេសល្អ វាយមានបច្ចេកទេសល្អ មានភាពនឹងនរ មានការគោរពអាជ្ញាកណ្ដាលចៅក្រមបានល្អ គោរពទស្សនិកជនបានល្អ មានការប្រកួតដោយ (Fair-Play) បានន័យថាក្នុងស្ថានភាពគ្រោះថ្នាក់មិនថែមគេ ទុកឲ្យគេមានលទ្ធភាពប្រកួត។»។ លោក វ៉ាត់ ចំរើន បន្ថែម។ បើតាមការបញ្ជាក់ពីលោក វ៉ាត់ ចំរើន សម្ដេច ហ៊ុន ម៉ាណែត នឹងចូលរួមក្នុងពិធីបិទ ហើយបំពាក់មេដាយ និងរង្វាន់ដោយផ្ទាល់ក្នុងព្រឹត្តិការណ៍យុទ្ធគុនចម្រុះខ្មែរបុរាណ ដែលត្រូវធ្វើនៅថ្ងៃទី១៨-២០ ខែតុលា ឆ្នាំ២០២៤៕	លោក វ៉ាត់ ចំរើន អគ្គលេខាធិការគណៈកម្មាធិការជាតិអូឡាំពិកកម្ពុជា និងជាអនុប្រធានអចិន្ត្រៃយ៍នៃគណៈកម្មការចំពោះកិច្ច បាននិយាយថាប្រាក់រង្វាន់ នៃព្រឹត្តិការណ៍យុទ្ធគុនចម្រុះខ្មែរបុរាណ«ពានរង្វាន់សម្ដេចធិបតី» គឺមិនចាញ់ការប្រកួតអាជីពតាមសង្វៀននានាឡើយ។ ដោយឡែក កីឡាករ-កីឡាការិនីឆ្នើម ដែលមានសីលធម៌ និងបច្ចេកទេសល្អ ទោះជាមិនទទួលបានជ័យលាភីណាមួយ ក៏ពួកគេ ទទួលបានពានពិសេស និងម៉ូតូតម្លៃ ៣ពាន់ដុល្លារ ផងដែរ។ នេះតាមការបញ្ជាក់របស់ លោក វ៉ាត់ ចំរើន។
កាលពីសប្តាហ៍ទី១ ពោលការប្រកួតចាប់ពីថ្ងៃទី៣១ ខែសីហា ដល់ទី១ ខែកញ្ញា ក្រុម Duck Rice Esports បានបង្កភាពភ្ញាក់ផ្អើល ដោយបានផ្តួលក្រុមការពារជើងឯក See You Soon លទ្ធផល ២-០ នៅថ្ងៃការប្រកួតទី២ ដើម្បីដណ្តើម ៣ពិន្ទុ ដ៏សំខាន់ឈរកំពូលតារាងវគ្គសន្សំពិន្ទុ Regular Season។ ការប្រកួតថ្ងៃទី១ បើកឆាក Duck Rice បានចាញ់ក្រុម Galaxy Legends លទ្ធផល ២-១ ចំណែក See You Soon បានប្រកួតវាយបកឈ្នះលើក្រុម PRO Esports ជំនួបបើកឆាកដំបូងគេ លទ្ធផល ២-១។ PRO Esports ជាក្រុមកំពុងតែកើនទម្រង់លេងល្អជាក្រុម បានបង្ហាញសមត្ថភាពដ៏ខ្លាំងរបស់ពួកគេនៅថ្ងៃទី២ នៃការប្រកួត ដោយបានបំបាក់ក្រុម Galaxy Legends លទ្ធផល ២-០ ដើម្បីប្រជែងតំណែងកំពូលតារាងនៅសប្តាហ៍ទី១ ជាមួយក្រុម Duck Rice។ ចំណែកក្រុម Team Max ដែលទើបឆ្លងកាត់ការប្រកួត ១លើក នៅក្នុងសប្តាហ៍ទី១ ពួកគេបានចាញ់ការប្រកួតក្រោមថ្វីដៃក្រុម Flash KH លទ្ធផល ២-០។ រីឯក្រុម CFU Gaming ដែលត្រូវជួប Team MAX ជំនួបបើកឆាកសប្តាហ៍ទី២ វេលាម៉ោង ១រសៀល កាលពីសប្តាហ៍មុន ពួកគេបានបំបាក់ក្រុម Team SV លទ្ធផល ២-០ យ៉ាងងាយស្រួល។ ការប្រកួតទី២ ជាជំនួបរវាងក្រុម Flash KH ដែលកំពុងត្រូវបានគេរំពឹងថាបេក្ខភាពប្រជែងពានក្នុងរដូវកាលទី៧ នឹងត្រូវ តទល់នឹងក្រុម Team SV នៅវេលាម៉ោង ៣:៣០នាទី រសៀល មុនពេលជំនួបសងសឹងរវាង See You Soon ត្រូវតទល់ក្រុម Galaxy Legends នៅវេលាម៉ោង ៦ល្ងាច។ កាលពីរដូវកាលមុន See You Soon នឹងក្រុម Galaxy Legends ដែលទើបប្តូរឈ្មោះមកពី D-Roar Legends ធ្លាប់បានជួបគ្នានៅវគ្គផ្តាច់ព្រ័ត្រ ហើយកាលនោះក្រុម See You Soon បានយកឈ្នះដោយលទ្ធផល ៤-២។ ដើម្បីលើកពាន។ ការប្រកួតក្នុងសប្តាហ៍ទី២ ថ្ងៃទី៨ ខែកញ្ញា ត្រូវជាថ្ងៃទី២ ក្រុមដែលប្រជែងគ្នាឈរកំពូលតារាងក្នុងសប្តាហ៍ទី១ PRO Esports នឹងត្រូវតទល់ក្រុម Duck Rice Esports វេលាម៉ោង ១រសៀល មុនជួបគ្នារាង Team SV ទល់នឹង Team MAX វេលាម៉ោង ៣:៣០នាទី រសៀល ហើយការប្រកួតគូធំប្រចាំសប្តាហ៍ Flash KH ប៉ះគ្នាជាមួយនឹង CFU Gaming វេលាម៉ោង ៦ល្ងាច។ គួរបញ្ជាក់ថាក្រុមដែលនឹងក្លាយជាជើងឯកពានរង្វាន់ MPL KH រដូវកាលទី៧ នឹងទទួលបានប្រាក់រង្វាន់ចំនួន ១៦,០០០ដុល្លារ ជាមួយនឹងសំបុត្រទៅកាន់ការប្រកួតពានរង្វាន់ M6 World Championship ធ្វើឡើងនៅប្រទេសម៉ាឡេស៊ី ដែលមានតម្លៃប្រាក់រង្វាន់សរុប ១លានដុល្លារ៕	ការប្រកួតកីឡាអេឡិចត្រូនិកលីគអាជីពកម្ពុជា MPL Cambodia រដូវកាលទី៧ បានឈានដល់ការប្រកួតសប្តាហ៍ទី២ នាថ្ងៃទី៧ ខែកញ្ញា នេះហើយ ដោយក្រុម Team MAX នឹងត្រូវតទល់ក្រុមខ្លាំង CFU Gaming ក្នុងជំនួបបើកឆាក មុនការជួបគ្នារវាងក្រុមម្ចាស់ពាន ២សម័យ Flash KH ទល់ Team SV និងក្រុមការពារជើងឯក See You Soon តទល់ Galaxy Legends។
ឯកសារយុទ្ធសាស្ត្រថ្មីស្តីពីការគ្រប់គ្រងបំណុលនេះ ត្រូវបានប្រមុខរដ្ឋាភិបាលសម្រេច ហ៊ុន ម៉ាណែត ចុះហត្ថលេខា កាលពីថ្ងៃទី២៦ ខែកក្កដា ឆ្នាំ២០២៤។ យុទ្ធសាស្ត្រនេះ មានវិសាលភាពគ្របដណ្តប់លើរាល់ប្រតិបត្តិការពាក់ព័ន្ធនឹងការគ្រប់គ្រងបំណុលសាធារណៈ រួមមានទាំងការខ្ចីប្រាក់ពីគេ, ការឱ្យប្រាក់គេខ្ចី, ការធានារបស់រដ្ឋ, និងការគ្រប់គ្រងហានិភ័យបំណុល រួមទាំងកាតព្វកិច្ចបំណុលជាយថាហេតុ។ សម្រាប់យុទ្ធសាស្ត្រថ្មីនេះ ក៏តាមដានលើស្ថានភាព និងនិន្នាការនៃបំណុលរបស់វិស័យឯកជន សំដៅរួមចំណែកគ្រប់គ្រងស្ថិរភាពម៉ាក្រូ សេដ្ឋកិច្ច និងហិរញ្ញវត្ថុ ក្នុងរយៈពេលមធ្យម និងវែង ផងដែរ។ នៅក្នុងយុទ្ធសាស្ត្រស្តីពី៖ «ការគ្រប់គ្រងបំណុលសាធារណៈ ២០២៤-២០២៨» បានកំណត់យ៉ាងច្បាស់នូវពិតាននៃការខ្ចីលុយប្រចាំឆ្នាំរបស់កម្ពុជា។ ក្នុងនោះ រដ្ឋាភិបាលបានកំណត់លើការខ្ចីប្រាក់ពីស្ថាប័ន និងដៃគូអភិវឌ្ឍក្រៅប្រទេសក្នុងរង្វង់ពី១,៧ពាន់លានអេសដេអ៊ែ(ប្រមាណ២៣០០លានដុល្លារ) ដល់ ២ពាន់លានអេសដេអ៊ែ(ប្រមាណ២៧០០លានដុល្លារ)ក្នុងមួយឆ្នាំ។ ប៉ុន្តែក្នុងកាលៈទេសៈចាំបាច់ កម្ពុជាអាចបង្កើនការខ្ចីលុយពីបរទេសប្រចាំឆ្នាំ ដល់២,៥ពាន់លានអេសដេអ៊ែ(ប្រមាណជាង៣ ៣០០លានដុល្លារ)។ យ៉ាងណាមិញ នៅក្នុងឯកសារយុទ្ធសាស្ត្រថ្មីនៃការគ្រប់គ្រងសាធារណៈនេះ បានកំណត់រដ្ឋាភិបាលមិនឱ្យ លុយពីបរទេសលើសពីចំនួន១០ពាន់លានអេសដេអ៊ែឡើយ(សមមូលនឹងប្រមាណ ១៣,៥ ប៊ីលានដុល្លារអាម៉េរិក) ក្នុងរយៈពេល៥ឆ្នាំឡើយ ពោលគឺចាប់ពីឆ្នាំ២០២៤ ដល់ឆ្នាំ២០២៨។ ជាមួយគ្នានេះ ការខ្ចីលុយពីវិនិយោគិនក្នុងប្រទេសតាមរយៈការលក់បោះមូលបត្ររដ្ឋ ក៏មិនឱ្យលើសពីទំហំទឹកប្រាក់១០០០ដុល្លារអាម៉េរិក ផងដែរ។ គួររំឭកថា គិតត្រឹមដំណាច់ត្រីមាសទីមួយ ឆ្នាំ២០២៤ កម្ពុជាមានបំណុលសាធារណៈក្នុងនិងក្រៅប្រទេសចំនួន១១,០៩ពាន់លានដុល្លារអាម៉េរិក។ ក្នុងនោះ មាន១១ពាន់លានដុល្លារ ស្មើនឹង៩៩,១២ភាគរយ គឺជាបំណុលក្រៅប្រទេស។ ព្រឹត្តិបត្រស្ថិតិបំណុលសាធារណៈកម្ពុជាដែលចេញដោយក្រសួងសេដ្ឋកិច្ច និងហិរញ្ញវត្ថុបានបង្ហាញថា ក្នុងចំណោមបំណុលក្រៅប្រទេសដែលកម្ពុជាជំពាក់ច្រើនជាងគេនោះ គឺចិន មានរហូតដល់ ៣ ៩៦០លានដុល្លារ (៣៦ភាគរយ) នៃបំណុលក្រៅប្រទេសសរុប។ បន្ទាប់មក ប្រទេសជប៉ុន មានប្រមាណ១ ២១០លានដុល្លារ(១១ភាគរយ)។ កម្ពុជា ក៏ជំពាក់លុយប្រទេសកូរ៉េខាងត្បូងចំនួន៥៥០លានដុល្លារ(ប្រមាណ៥ភាគរយ) និងបារាំង ក្នុងទំហំ៥៥០លានដុល្លារផងដែរ។ ផ្អែកតាមការវាយតម្លៃរបស់ឧបនាយករដ្ឋមន្ត្រី អូន ព័ន្ធមុនីរ័ត្ន រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងសេដ្ឋកិច្ច និងហិរញ្ញវត្ថុ ស្ថានភាពបំណុលសាធារណៈបច្ចុប្បន្នរបស់កម្ពុជា គឺនៅតែស្ថិតក្នុងភាពអាចគ្រប់គ្រងបាន ។ ពោលគឺ នៅតែមាន «ចីរភាព» និង «ហានិភ័យកម្រិតទាប» ដដែល បើទោះបីជាសេដ្ឋកិច្ចកម្ពុជា ទទួលរងនូវផលប៉ះពាល់ពីការរីករាលដាលនៃវិបត្តិជំងឺកូវីដ-១៩ និងពីកត្តាខាងក្រៅផ្សេងទៀតក្តី។ លោកបានបញ្ជាក់ថា ការរក្សាបាននូវចីរភាពបំណុលសាធារណៈនេះ គឺអាស្រ័យដោយកម្ពុជាមានប្រព័ន្ធគ្រប់គ្រងបំណុលសាធារណៈមួយដ៏រឹងមាំ។ ក្នុងនោះមាន ១.ក្របខ័ណ្ឌគតិយុត្ត ២.គោលនយោបាយ, យុទ្ធសាស្ត្រ, និងនីតិវិធីគ្រប់គ្រងប្រតិបត្តិការ គ្រប់ជ្រុងជ្រោយ ៣.សមត្ថភាពស្ថាប័ន និងធនធានមនុស្សគ្រប់គ្រាន់។ និង ៤. គឺកម្ពុជាមានប្រព័ន្ធព័ត៌មានវិទ្យាសម្រាប់ គ្រប់គ្រងប្រតិបត្តិការ និងរក្សាទុកទិន្នន័យ ដើម្បីជាមូលដ្ឋាននៃការវិភាគ និងតាមដានហានិភ័យបំណុល។ល៕	រដ្ឋាភិបាលសម្រេចដាក់ឱ្យអនុវត្តយុទ្ធសាស្ត្រថ្មីស្តីពី «ការគ្រប់គ្រងបំណុលសាធារណៈ ២០២៤- ២០២៨» ដើម្បីធានានូវប្រសិទ្ធភាព, ស័ក្តិសិទ្ធភាព, តម្លាភាព, គណនេយ្យភាព, និងចីរភាព នៃការគ្រប់គ្រងបំណុលសាធារណៈ។ ក្នុងយុទ្ធសាស្ត្រនេះ រដ្ឋាភិបាលបានកំណត់លើការខ្ចីប្រាក់ពីបរទេសមិនឱ្យលើពី២៧០០លានដុល្លារក្នុងមួយឆ្នាំឡើយ។
សាលា អឹផឡូ ប៊ីស្សនេស ជាគ្រឹះស្ថានដែលទទួលស្គាល់ដោយក្រសួងការងារ និងបណ្តុះបណ្តាលវិជ្ជាជីវៈ មានទីតាំងនៅ ផ្សារស្ទឹងមានជ័យថ្មី ជាន់ទី២ សង្កាត់ស្ទឹងមានជ័យ ខណ្ឌមានជ័យ រាជធានីភ្នំពេញ។ សាលាមានឯកទេសក្នុងការបណ្ដុះបណ្ដាលកម្មវិធីអប់រំជាច្រើន រួមមាន សញ្ញាបត្របច្ចេកទេស (Technical Diplomas) បរិញ្ញាបត្ររង(Associate Degrees) និង វិញ្ញាបនបត្រទទួលស្គាល់គុណភាពអប់រំពី (Internationally Accredited Certificates) ស្ថាប័នចក្រភពអង់គ្លេស ដោយផ្តោតលើការផ្ដល់ឱ្យសិស្សនូវជំនាញសំខាន់ៗសម្រាប់មុខជំនាញដែលបានជ្រើសរើស និង សម្រាប់ប្រើប្រាស់ក្នុងអាជីពការងារនាពេលអនាគត។ ម៉្យាងវិញទៀត កម្មវិធីបច្ចេកទេសគណនេយ្យ (ATQ) ត្រូវបានរៀបចំឡើងសម្រាប់អ្នកដែលមានបំណងចង់ក្លាយជាអ្នកជំនាញគណនេយ្យ ក្នុងគោលបំណងផ្តល់ជូនបេក្ខជននូវចំណេះដឹងសំខាន់ៗ និងជំនាញជាក់ស្តែង។ កម្មវិធីបច្ចេកទេសគណនេយ្យ (ATQ) ត្រូវបាន ទទួលស្គាល់ដោយនិយោជក និងស្ថាប័នដែលមានជំនាញវិជ្ជាជីវៈ ។ សញ្ញាបត្រ ATQ បង្កើនលទ្ធភាពការងារក្រោយបញ្ចប់ការសិក្សា និងផ្ដល់ឱកាសការងារក្នុងតួនាទីគណនេយ្យផ្សេងៗកាន់តែច្រើន។ បន្ថែមពីលើ កម្មវិធីបច្ចេកទេសគណនេយ្យ (ATQ) សាលា អឹផឡូ ប៊ីស្សនេស ផ្តល់ជូននូវកម្មវិធីសិក្សាជាច្រើនទៀតរួមមាន សញ្ញាបត្រទ្វេ(Dual Degree) ក្នុងភាពជាដៃគូជាមួយស្ថាប័នចក្រភពអង់គ្លេស ដែលគ្របដណ្តប់លើវិស័យដូចជា៖ (១) វិទ្យាសាស្ត្រកុំព្យូទ័រ, (២) សំណង់ និងការរចនាខាងក្នុង, (៣) គណនេយ្យ, (៤) មាតិកា និងទីផ្សារឌីជីថល, (៥) ការគ្រប់គ្រងភស្តុភារ និងឃ្លាំង។ សាលា អឹផឡូ ប៊ីស្សនេស ផ្តោតលើភាពងាយស្រួល និងគុណភាពជាចម្បង ដោយផ្តល់នូវការអប់រំខ្ពស់ប្រកបដោយស្ដង់ដា និង តម្លៃសមរម្យ។ សម្រាប់ព័ត៌មានបន្ថែមអំពីកម្មវិធី ATQ និងការផ្តល់ជូនផ្សេងទៀត សូមទាក់ទង សាលា អឹផឡូ ប៊ីស្សនេស តាមរយៈ ៖ ទូរស័ព្ទ៖ +855 85 331 883/ +855 81 288 858 Telegram: +855 85 999 586 / +855 81 288 858 អ៊ីមែល៖ [email protected] , [email protected] ចាប់ផ្តើមដំណើររបស់អ្នកឆ្ពោះទៅរកអាជីពជោគជ័យជាមួយ សាលា អឹផឡូ ប៊ីស្សនេស ថ្ងៃនេះ!	ពិធីចុះអនុស្សរណៈនៃការយោគយល់គ្នារវាង វិទ្យាស្ថានគណនេយ្យករជំនាញ និងសវនករកម្ពុជា (វ.គ.ស.ក.) និង សាលា អឹផឡូ ប៊ីស្សនេស ស្តីពីការទទួលយកកម្មវិធីសិក្សាបច្ចេកទេសគណនេយ្យទៅបង្រៀន និងការទទួលស្គាល់សាលា អឹផឡូ ប៊ីស្សនេស ជាស្ថាប័នបណ្តុះបណ្តាលដៃគូ ដែលប្រព្រឹត្តឡើងនៅព្រឹកថ្ងៃទី០៦ ខែកញ្ញា ឆ្នាំ២០២៤ នៅបន្ទប់ប្រជុំ វ.គ.ស.ក.។ កិច្ចសហការនេះ គឺជាជំហានឆ្ពោះទៅមុខយ៉ាងសំខាន់ក្នុងការបង្កើនឱកាសសម្រាប់សិស្សានុសិស្សនៅក្នុងកម្មវិធីបច្ចេកទេសគណនេយ្យ (ATQ) ។ តាមរយៈនៃការចុះអនុស្សរណៈនេះ នឹងសម្របសម្រួលកម្មសិក្សា ដែលផ្តល់នូវបទពិសោធក្នុងពិភពពិតដ៏មានតម្លៃ និងកំណើនវិជ្ជាជីវៈគណនេយ្យករមួយដ៏ពិតប្រាកដ។
មានវ័យ ៣៨ឆ្នាំ លោកស្រី ថែថងថាន ស៊ីណាវ៉ាត់ បានក្លាយជានាយករដ្ឋមន្រ្តីក្មេងជាងគេ និងជាស្រ្តីទីពីរ ដែលដឹកនាំប្រទេស បន្ទាប់ពីម្តាយមីងរបស់ខ្លួន លោកស្រី យីងឡាក់ ស៊ីណាវ៉ាត់។ នៅចំពោះមុខព្រះមហាក្សត្រ កូនស្រីពៅរបស់លោក ថាក់ស៊ីន បានស្បថចូលកាន់តំណែង ជានាយករដ្ឋមន្រ្តីទី៣១ របស់ថៃ ក្នុងថ្ងៃទី៦ ខែកញ្ញា។ «ខ្ញុំទុកចិត្តអ្នក ដែលអាចបំពេញការងារបានយ៉ាងល្អ»។ មហាក្សត្រថៃ Maha Vajiralongkorn មានព្រះរាជបន្ទូលបែបនេះ នៅចំពោះមុខសមាជិកគណៈរដ្ឋមន្រ្តីថៃថ្មី។ នេះបើតាមការចុះផ្សាយរបស់ទីភ្នាក់ងារព័ត៌មាន AFP។ ការស្បថចូលកាន់តំណែងនេះ ធ្វើឡើងក្រោយ លោកស្រី ថែថងថាន បានបង្ហាញសមាជិកគណៈរដ្ឋមន្រ្តីថ្មី ដែលភាគច្រើនជាសមាជិកចាស់ នៅក្នុងរដ្ឋាភិបាល លោកសេដ្ឋា ថាវីស៊ីន។ គណៈរដ្ឋមន្រ្តីថៃថ្មី ត្រូវបើកកិច្ចប្រជុំពិសេសមួយ នៅថ្ងៃទី៧ ខែកញ្ញា ដើម្បីបញ្ចប់គោលនយោបាយរបស់ប្រទេសមួយចំនួន មុនពេលបង្ហាញនៅពីមុខសមាជិកសភា នៅថ្ងៃទី១២ និងថ្ងៃទី១៣ ខែកញ្ញា។ លោកស្រី ថែថងថាន នឹងចាប់ផ្តើមការងារជានាយករដ្ឋមន្រ្តី នៅថ្ងៃទី១៦ ខែកញ្ញា មុននឹងបើកកិច្ចប្រជុំគណៈរដ្ឋមន្រ្តីលើកដំបូង នៅថ្ងៃទី១៧ ខែកញ្ញា៕	លោកស្រី ថែថងថាន ស៊ីណាវ៉ាត់ នៅថ្ងៃទី៦ ខែកញ្ញា បានស្បថចូលកាន់តំណែងជានាយករដ្ឋមន្រ្តី នៅចំពោះមុខមហាក្សត្រ។ ពីពេលនេះទៅ កូនស្រីពៅរបស់លោកថាក់ស៊ីន ស៊ីណាវ៉ាត់ បានក្លាយជានាយករដ្ឋមន្រ្តីវ័យក្មេងជាងគេ ក្នុងប្រវត្តិសាស្រ្តថៃ។
ភាពឈានមុខគេរបស់ក្រុមហ៊ុន អ៊ែរ អេស៊ា ក្នុងប្រភេទធំៗពីរត្រូវបានលេចឡើងម្តងហើយម្ដងទៀត ដែលធ្វើឡើងដោយឆ្លងកាត់ដំណាក់កាលបោះឆ្នោតជ្រើសរើសពីសំណាក់អតិថិជន ស្ថានប័នឧស្សាហកម្មអាកាសចរណ៍ និងភ្ញៀវទេសចររាប់លានអ្នកទូទាំងតំបន់។ យោងតាមកំណត់ត្រារយៈពេល២៣ឆ្នាំរបស់ខ្លួន នៃកិច្ចប្រតិបត្តិការពហុមជ្ឈមណ្ឌលបណ្ដាញផ្លូវអាកាសដែលវិវត្ដក្នុងតំបន់អាស៊ី ក្រុមហ៊ុន អ៊ែរ អេស៊ា បន្តផ្តល់នូវការកែលម្អតាមបទពិសោធរបស់អតិថិជន ដោយស្របតាមការប្ដេជ្ញារបស់ខ្លួនក្នុងការផ្ដល់ជូននូវជម្រើសនៃការធ្វើដំណើរក្នុងតម្លៃទាបបំផុត។ តាមរយៈការកែលម្អជាបន្តបន្ទាប់សម្រាប់ដំណើរការកក់ ចំណុចទំនាក់ទំនងការធ្វើដំណើរ ក៏ដូចជាសេវាកម្មសម្បូរដ៏បែបចម្រុះច្រើនមុខទៀតប្រកបដោយភាពច្នៃប្រឌិតដើម្បីតម្រូវដល់ភាពងាយស្រួលសម្រាប់អតិថិជន ក្រុមហ៊ុនអាកាសចរណ៍ អ៊ែរ អេស៊ា ធានាទាំងការផ្ដល់នូវតម្លៃដ៏សមរម្យបំផុត និងគុណភាពខ្ពស់ដើរទន្ទឹមគ្នា។ ចំពោះការបើកដំណើរការឡើងវិញ និងគម្រោងបើកដំណើរការប្រើប្រាស់នូវកងនាវាអាកាសចរណ៍របស់ខ្លួននាពេលខាងមុខនេះ នឹងមិនត្រឹមតែអាចនាំឱ្យក្រុមហ៊ុន AirAsia ស្វែងរកទិសដៅថ្មីៗប៉ុណ្ណោះទេ ថែមទាំងអាចពង្រីកផ្លូវហោះហើរដោយឆ្លងកាត់ទ្វីបផ្សេងៗគ្នាផងដែរ នេះជាការពិតជាក់ស្ដែងដូចនឹងការផ្ដល់ជូននូវតម្លៃដ៏សមរម្យបច្ចុប្បន្ននេះដែរ។ លោក Bo Lingam ដែលជានាយកប្រតិបត្តិនៃក្រុមហ៊ុនអាកាសចរណ៍ AirAsia Aviation Group Limited បានលើកឡើងថា ៖ « វាពិតជាពានរង្វាន់ដ៏អស្ចារ្យមួយនឹកស្មានមិនដល់ ដែលត្រូវបានទទួលស្គាល់ដោយអ្នកបោះឆ្នោតជាច្រើន ហើយបាននាំយើងឱ្យឈ្នះពានរង្វាន់នេះនៅក្នុងកម្មវិធីលំដាប់អន្ដរជាតិ World Travel Awards ដែលស្ដែងឱ្យឃើញពីការពេញចិត្តពេញថ្លើមពីសំណាក់ភ្ញៀវទេសចររបស់យើង»។ ដោយមានសន្ទុះភ្ញៀវទេសចរកើនឡើងយ៉ាងច្រើនកុះករជាង៨០០លាននាក់ ចាប់តាំងពីថ្ងៃដំបូងទល់រហូតមកដល់សព្វថ្ងៃនេះ ដំណើរនៃភាពរីកចម្រើនរបស់ក្រុមហ៊ុន អ៊ែរ អេស៊ា ផ្អែកទៅលើការបង្កើតនូវភាពច្នៃប្រឌិតថ្មីៗ និងការកែលម្អតម្រូវសម្រាប់ភាពងាយស្រួល។ «នៅក្នុងឆ្នាំ២០២៤ យើងរំពឹងថានឹងដំណើរការជើងហោះហើរចំនួន៤៤០,០០០។ ដោយសន្ទុះនៃការរីកលូតលាស់របស់យើងជាមួយនឹងយន្ដហោះ និងផ្លូវហោះហើរថ្មីៗនោះ គឺទទួលបានដោយការប្រកាន់ខ្ជាប់នូវគោលជំហរដ៏រឹងមាំនៃប្រតិបត្ដិការ និងយោងទៅតាមបទពិសោធរបស់អតិថិជនផ្ទាល់ ហើយក៏បានមកពីការស្ទង់មតិដោយផ្ដល់ពិន្ទុពីអ្នកផ្សព្វផ្សាយសុទ្ធសាធ ខណៈពេលប្រតិបត្តិការហោះហើររបស់យើងបានពង្រីកច្រើនជាង៦ដងមកហើយ ចាប់តាំងពីឆ្នាំ២០២១»។ ពេលសម្លឹងឆ្ពោះទៅកាន់អនាគត យើងពិតជាមានក្ដីរំភើបរីករាយចំពោះផែនការរបស់យើងក្នុងការតភ្ជាប់ទៅកាន់ទ្វីបកាន់តែច្រើន ជាមួយនឹងការបន្ថែមជម្រើសជើងហោះហើរ បូករួមនឹងការផ្ដល់នូវតម្លៃដ៏សមរម្យ និងសេវាកម្មដ៏ល្អឥតខ្ចោះដល់ភ្ញៀវទេសចរណ៍របស់យើង ដោយយើងអនុវត្តតាមគោលការណ៍និរន្ដរភាពយ៉ាងយកចិត្តទុកដាក់ក្នុងការប្រតិបត្តិការរបស់យើង។ យើងសូមអរគុណយ៉ាងជ្រាលជ្រៅដល់អ្នករៀបចំកម្មវិធី World Travel Awards ដៃគូឧស្សាហកម្មអាកាសចរណ៍របស់យើងទាំងអស់ និងភ្ញៀវទេសចរណ៍របស់យើងសម្រាប់ការជឿទុកចិត្ត និងការគាំទ្រ។ ពានរង្វាន់ទាំងនេះគឺជាសក្ខីភាពមួយដែលបញ្ជាក់ពីកិច្ចខិតខំប្រឹងប្រែរបស់ AirAsia Allstars ជាង២១,០០០នាក់របស់យើង ដែលទទួលភ្ញៀវយ៉ាងចិត្តទុកដាក់ និងចាត់ទុកពួកគេជាវត្ថុដ៏មានតម្លៃលើសពីអ្វីៗទាំងអស់ ហើយយើងនឹងនៅតែបន្ដវិវឌ្ឍឱ្យកាន់តែប្រសើរឡើងជានិច្ច។ Suhaila Hassan នាយកក្រុមហ៊ុន AirAsia Group of Cabin Crew បានបន្ថែមថា ការផ្ដោតលើគោលការណ៍ប្រតិបត្ដិការដ៏ល្អឥតខ្ចោះរបស់យើងតាមរយៈការផ្ដល់នូវជើងហោះហើរក្នុងតម្លៃទាបនេះ បានជំរុញឱ្យមានផលប្រយោជន៍ច្រើនក្នុងការចំណាយដ៏សមរម្យបំផុត ស្របពេលយើងកំពុងបន្ដលើកកម្ពស់គុណភាពសេវាកម្មបន្ថែមផ្សេងៗទៀត។ ជាមួយនឹងអ្នកបម្រើការលើយន្ដហោះ ៥០០០នាក់ ដែលជាអ្នកផ្ដល់សេវាកម្មដ៏មានជំនាញ និងឆ្លងកាត់បទពិសោធបម្រើភ្ញៀវលើយន្ដហោះរាប់លាននាក់ពីមួយឆ្នាំទៅមួយឆ្នាំ ក្រុមហ៊ុន អ៊ែរ អេស៊ា ក៏បានជាប់ឈ្មោះជាជម្រើសអាកាសចរណ៍ល្អជាងគេ ដែលមានសេវាបដិសណ្ឋារកិច្ចលើយន្តហោះល្អលើសពីតម្លៃដែលចំណាយនៅតំបន់អាស៊ីក្នុងរយៈពេល៨ឆ្នាំជាប់ៗគ្នា នេះហើយដែលបញ្ជាក់ឱ្យឃើញពីការប្ដេជ្ញារបស់ពួកគេ និងជំរុញឱ្យយើងនៅតែបន្ដវិវឌ្ឍន៍ថែមមួយកម្រិតទៀត។ លោក Graham Cooke ស្ថាបនិក និងជាប្រធាននៃកម្មវិធីពានរង្វាន់គោលដៅទេសចរណ៍ពិភពលោក World Travel Awards ក៏បានមានប្រសាសន៍ផងដែរថា «ក្រុមហ៊ុន AirAsia នៅតែបន្តគ្រប់គ្រងពានរង្វាន់សម្រាប់សេវាកម្មជើងហោះហើរដែលមានតម្លៃទាបជាងគេនេះ។ សូមអបអរសាទរដល់ក្រុមហ៊ុន អ៊ែរ អេស៊ា ដែលបានធ្វើសម្រេចម្តងទៀតនៅក្នុងប្រភេទពានរង្វាន់សំខាន់ៗចំនួនពីរនៅទូទាំងទ្វីបអាស៊ី និងអាស៊ីប៉ាស៊ីហ្វិក។ ហើយយើងនឹងទន្ទឹមរង់ចាំមើលក្រុមហ៊ុន AirAsia Group នឹងលេចខ្ពស់ឡើងជាបន្តបន្ទាប់ក្នុងប៉ុន្មានឆ្នាំខាងមុខនេះ»។ គួរបញ្ជាក់ផងដែរថា៖ ក្រុមហ៊ុន Airline Group ក៏ត្រូវបានទទួលស្គាល់នៅក្នុងឆ្នាំ ២០២៤ ថាជាក្រុមហ៊ុនអាកាសចរណ៍ដែលមានតម្លៃទាបបំផុតក្នុងពិភពលោករយៈពេល១៥ឆ្នាំជាប់ៗគ្នា ហើយត្រូវបានទទួលស្គាល់ថាជាអាកាសចរណ៍ដែលមានសុវត្ថិភាពជាងគេលើពិភពលោកក្នុងចំណោមក្រុមហ៊ុនអាកាសចរណ៍ដែលមានតម្លៃជើងហោះហើរទាបដទៃទៀត។ ជាមួយគ្នានេះដែរ ដោយស្របតាមកិច្ចខិតខំប្រឹងប្រែងដើរតាមគោលការណ៍និរន្ដរភាព ដោយរួមបញ្ចូលទាំងជាមួយកិច្ចសន្សំសំចៃលើការប្រើប្រាស់ប្រេងឥន្ធនៈ ក្នុងវិស័យឧស្សាហកម្មអាកាសចរណ៍របស់ខ្លួន ក្រុមហ៊ុន AirAsia ត្រូវបានឈរក្នុងចំណាត់ថ្នាក់របស់យុទ្ធនាការកិច្ចគាំពារដើម្បីនិរន្ដរភាពបរិស្ថាន Gold Environmental Sustainability ដែលត្រូវបានវាយតម្លៃ និងត្រួតពិនិត្យរបាយការណ៍ដោយមជ្ឈមណ្ឌលអាកាសចរណ៍ CAPA-Envest Global Airline Sustainability Benchmarking Report ក្នុងឆ្នាំ ២០២៣។ កាន់តែពិសេសបំផុតនោះ ដើម្បីជាការអបអរជ័យជម្នះដ៏អស្ចារ្យនេះ ក្រុមហ៊ុន AirAsia នឹងផ្តល់ជូននូវតម្លៃប្រូម៉ូសិនសម្រាប់ជើងហោះហើរក្នុងស្រុកពីរាជធានីភ្នំពេញទៅខេត្តសៀមរាប ព្រមទាំងជើងហោះហើរអន្តរជាតិពីរាជធានីភ្នំពេញទៅកូឡាឡាំពួរក្នុងតម្លៃចាប់ពី៤៩ ដុល្លារក្នុងមួយជើង។ សម្រាប់ជើងហោះហើរទាំងអស់ អ្នកអាចកក់បានចាប់ពីថ្ងៃនេះរហូតដល់ថ្ងៃទី៨ ខែកញ្ញា ឆ្នាំ២០២៤ តាមរយៈកម្មវិធីទូរស័ព្ទដៃ AirAsia MOVE (អតីត airasia Superapp) និងគេហទំព័រ airasia.com ចំពោះការធ្វើដំណើរចាប់ពីថ្ងៃទី១៧ ខែកុម្ភៈ ឆ្នាំ២០២៥ ដល់ថ្ងៃទី៣១ ខែមករា ឆ្នាំ ២០២៦។ ** តម្លៃសំបុត្រហោះហើរក្នុងមួយជើង បានរួមបញ្ចូលទាំងពន្ធអាកាសយានដ្ឋាន ថ្លៃបន្ថែមប្រេង និងថ្លៃសេវាកម្មផ្សេងៗតាមការអនុវត្ត។ លក្ខខណ្ឌផ្សេងៗត្រូវបានអនុវត្ត។	ភ្នំពេញ៖ ក្រុមហ៊ុនអាកាសចរណ៍ អ៊ែរ អេស៊ា បានអបអរការទទួលជ័យជម្នះចំនួនពីរផ្ទួនគ្នាក្នុងពិធីប្រគល់ពានរង្វាន់គោលដៅទេសចរណ៍ពិភពលោកប្រចាំទ្វីបអាស៊ី និងអូសេអានី World Travel Awards Asia and Oceania 2024 នៅទីក្រុងម៉ានីលកាលពីយប់មិញនេះ ដោយត្រូវបានទទួលស្គាល់ថា ជាក្រុមហ៊ុនអាកាសចរណ៍ដែលមានតម្លៃទាបបំផុតឈានមុខគេនៅតំបន់អាស៊ីក្នុងរយៈពេល៩ឆ្នាំជាប់ៗគ្នា និងជាក្រុមហ៊ុនអាកាសចរណ៍ ដែលមានសេវាបដិសណ្ឋារកិច្ចលើយន្តហោះល្អក្នុងតម្លៃទាបបំផុតឈានមុខគេនៅតំបន់អាស៊ីក្នុងរយៈពេល៨ឆ្នាំជាប់ៗគ្នាផងដែរ។
ព្រែកជីកហ្វូណនតេជោ ត្រូវបានតភ្ជាប់ពីព្រែកតាកែវនៃទន្លេមេគង្គ ទៅសមុទ្រនៃខេត្តកែប មានប្រវែង ១៨០គីឡូម៉ែត្រ។ ព្រែកជីកនេះ មានទទឹងប្រវែង ១០០ម៉ែត្រផ្នែកខាងលើ និងទទឹងផ្នែកបាតព្រែក ៨០ម៉ែត្រ ដោយមានជម្រៅ ៥,៤ម៉ែត្រ។ គម្រោងនេះ បានចាប់ផ្ដើមធ្វើការពីថ្ងៃទី៥ ខែសីហា ឆ្នាំ២០២៤។ បន្ទាប់ពីចប់សន្និសីទសារព័ត៌មានព្រឹត្តិការណ៍រត់ Pink Run នាថ្ងៃទី៥ ខែកញ្ញា ឆ្នាំ២០២៤ នៅទីស្នាក់ការគណៈកម្មាធិការជាតិអូឡាំពិកកម្ពុជា លោក វ៉ាត់ ចំរើន យល់ថានៅពេលសមិទ្ធផលព្រែកជីកហ្វូណនតេជោនេះរួចរាល់ នឹងក្លាយជាទីតាំង ដែលអំណោយផលក្នុងការរៀបចំកីឡា និងកីឡាមហាជនមួយចំនួន ដូចជាការរត់ ជិះកង់ និងប្រណាំងទូក។ អគ្គលេខាធិការរូបនេះ ពន្យល់ថា ព្រែកជីកនេះ ត្រូវជាមួយនឹងបច្ចេកទេសកីឡាមួយចំនួន ដោយនៅតាមផ្លូវអមដងព្រែក អាចជាទីតាំងទាក់ទាញអ្នករត់ និងអ្នកជិះកង់ ហើយប្រសិនជាព្រែកនេះ មានស្ពានឆ្លងកាត់ទៀតនោះ គឺកាន់តែប្រសើរសម្រាប់មហាជនអ្នកលេងកីឡា។ មួយវិញទៀត ជម្រៅទឹក ៥,៤ម៉ែត្រ គឺត្រូវតាមស្ដង់ដារកីឡាប្រណាំងទូក ដូចជាទូកនាគ ទូករ៉អ៊ីង ទូកកានូ និងកាយ៉ាក់។ «យើង ឃើញថាព្រែកជីកយើង គឺធំ ហើយត្រូវជាមួយនិងបច្ចេកទេសកីឡា ហើយអាចរៀបចំកីឡា២ ៣មុខ។ យើងឃើញថា អមសងខាងព្រែក នឹងក្លាយជាទិដ្ឋភាពដ៏អស្ចារ្យទាក់ទាញអ្នករត់។ អ្នករត់អាចរត់កម្សាន្ដតាមដងព្រែក។ ជិះកង់ ក៏ល្អដែរប្រណាំងកង់ជុំវិញព្រែក ហើយបើព្រែកមានស្ពានឆ្លងកាត់ល្អទៀត នឹងធ្វើឲ្យការជិះកង់យើងល្អ។ យើង ឃើញហើយប្រវែងនៃព្រែកជីកអាចសមស្រប ទៅនឹងការប្រណាំងកង់របស់យើង។ កីឡាទូកកានូ ទូកកាយ៉ាក់ ទូកប្រពៃណីខ្នាតជាតិ និងអន្ដរជាតិបានទៀត។ ខ្នាតអន្ដរជាតិ ក្នុងទូកប្រពៃណី ឬទូកនាគរបស់យើង គឺត្រូវឲ្យមានទឹកត្រឹមជម្រៅ៤ម៉ែត្រចុះក្រោម ប៉ុន្ដែព្រែកជីកយើង ដល់ទៅ ៥ម៉ែត្រជាង។ អ៊ីចឹងកម្រិតបច្ចេកទេសនៃការអ៊ុំទូក យើងអាចរៀបចំធ្វើបានទៀត។»។ អគ្គលេខាធិការបន្ថែម។ ដោយឡែក គណៈកម្មាធិការជាតិអូឡាំពិកកម្ពុជា ក៏កំពុងស្វែងយល់បន្ដពីប្រភេទកីឡាមួយចំនួន ដែលអាចរៀបចំនៅទីតាំងព្រែកជីកហ្វូណនតេជោនេះ ថែមទៀត៕	លោក វ៉ាត់ ចំរើន អគ្គលេខាធិការគណៈកម្មាធិការជាតិអូឡាំពិកកម្ពុជា យល់ថាព្រែកជីកហ្វូណនតេជោ ក៏អំណោយផលសម្រាប់ទីតាំងរៀបចំកីឡា និងកីឡាមហាជន ដូចជាជិះកង់ រត់ ប្រណាំងទូក ទូកកានូ រ៉ូអ៊ីង និងទូកនាគ ជាដើម។
SpaceX ជាក្រុមហ៊ុនផ្នែកអវកាសដ៏ធំមួយរបស់អាម៉េរិក ដែលរកស៊ីផ្នែកអ៊ីនធឺណិត ភ្ជាប់ជាមួយផ្កាយរណប Starlink។ ក្នុងពេលបច្ចុប្បន្ន សេវាកម្មអ៊ីនធឺណិត Starlink មាននៅបណ្តាលប្រទេសជាង ១០០ ខណៈនៅអាស៊ីអាគ្នេយ៍ មានម៉ាឡេស៊ី ឥណ្ឌូណេស៊ី និងហ្វីលីពីន។ ក្រុមហ៊ុន SpaceX កំពុងចាប់អារម្មណ៍ទីផ្សារវៀតណាមមួយទៀត ហើយបង្ហាញចំណាប់អារម្មណ៍នាំយកអ៊ីនធឺណិត Starlink ទៅវៀតណាម។ នៅក្នុងជំនួបជាមួយលោក ផាម មិញជិញ ប្រមុខរដ្ឋាភិបាលវៀតណាម នៅថ្ងៃទី៦ ខែកញ្ញា លោក Tim Hughes អនុប្រធានកិច្ចការរដ្ឋាភិបាល និងធុរកិច្ចសកលរបស់ក្រុមហ៊ុន SpaceX បានស្នើរវៀតណាមឱ្យកែលម្អហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធនៅក្នុងប្រទេស មុននឹងអាចដំណើរអ៊ីនធឺណិត Starlink បាន។ ការចាប់អារម្មណ៍របស់ក្រុមហ៊ុន Starlink នៅវៀតណាម គឺដើម្បីចូលរួមចំណែកក្នុងការអភិវឌ្ឍប្រព័ន្ធអប់រំ និងកិច្ចខិតខំទប់ស្កាត់គ្រោះមហន្តរាយជាដើម។ មិនតែប៉ុណ្ណោះ វៀតណាមជាទីផ្សារធំមួយលើវិស័យអ៊ីនធឺណិត ដ្បិតជាប្រទេសនេះមានចំនួនប្រជាជនជិត ១០០លាននាក់។ ជាការឆ្លើយតប លោក ផាម ស្វាគមន៍សំណើរបស់ក្រុមហ៊ុនអ៊ីនធឺណិតអាម៉េរិក ដែលចង់រកស៊ីនៅប្រទេសខ្លួន ហើយធានាថា វៀតណាមជាប្រទេសដ៏សមស្រប ក្នុងការធ្វើអាជីវកម្មផ្នែកអ៊ីនធឺណិតប្រកបដោយប្រសិទ្ធភាព។ មេដឹកនាំរូបនេះ ក៏បានទទូចឱ្យក្រុមហ៊ុន SpaceX សហការជាមួយវៀតណាមនៅលើវិស័យសំខាន់ៗមួយចំនួនផងដែរ ដូចជា វិទ្យាសាស្រ្ត និងបច្ចេកវិទ្យា, នវានុវត្តន៍, បញ្ញាសិប្បនិម្មិត និងបច្ចេកវិទ្យាអ៊ីនធឺណិតជាដើម៕	លោក Tim Hughes មន្រ្តីជាន់ខ្ពស់នៅក្រុមហ៊ុនអាម៉េរិក SpaceX នៅថ្ងៃទី៦ ខែកញ្ញា បានបង្ហាញបំណងនាំយកអ៊ីនធឺណិត Starlink ដែលភ្ជាប់បណ្តាញជាមួយផ្កាយរណប ទៅវៀតណាម។ នៅចំពោះមុខនាយករដ្ឋមន្រ្តីវៀតណាម លោក Hughes បានស្នើឱ្យប្រទេសអាស៊ីអាគ្នេយ៍មួយនេះ កែលម្អហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធមួយចំនួននៅក្នុងប្រទេស មុនពេលអាចដំណើរការអ៊ីនធឺណិត Starlink បាន។
លោក សួម សុភា បុរាណវិទូ នៃអាជ្ញាធរជាតិអប្សរា បាននាំអ្នកសារព័ត៌មានឌីជីថលថ្មីៗ ទៅកាន់ប្រាសាទភិមានអាកាស និងទីតាំងព្រះរាជបរមវាំងនៅក្នុងក្រុងអង្គរធំ។ អ្នកស្រាវជ្រាវវ័យក្មេងរូបនេះ ដើរតម្រង់ទៅកាន់ខ្លោងទ្វារខាងកើត នៃប្រាសាទភិមានអាកាស និងកាន់ឯកសារមួយចំនួនជាប់ដៃជានិច្ច។ ទៅដល់ភ្លាម អ្នកជំនាញរូបនេះ បានបង្ហាញសិលាចារិក២ផ្ទាំងនៅខ្លោងទ្វារខាងកើតនេះ។ សិលាចារិកទាំង២ផ្ទាំងនេះ ត្រូវបានចារក្នុងរាជ្យព្រះបាទសូរ្យវរ្ម័នទី១ ក្រោយពេលព្រះអង្គធ្វើសង្គ្រាមឈ្នះ ព្រះបាទជ័យវិរវរ្ម័ន នៅចន្លោះឆ្នាំ១០០៨ ដល់ឆ្នាំ១០១០។ តើព្រះបរមរាជវាំងសម័យអង្គរ ស្ថិតនៅកន្លែងណាខ្លះ? អ្នកជំនាញបុរាណវិទ្យា និងប្រវត្តិវិទ្យា ជាច្រើន យល់ថា ភ្នំគូលែន ជារាជធានីមួយ ដោយសារនៅទីនោះ មានព្រះបរមរាជវាំង ប្រាសាទ និងប្រជាជន។ ភ្នំគូលែន ជាចំណុចចាប់ផ្ដើមសម័យអង្គរ នាឆ្នាំ៨០២ នៃគ្រិស្តសករាជ។ ក្រោយពីព្រះបាទជ័យវរ្ម័នទី២ បានវាយឈ្នះ ជ្វា ព្រះអង្គបានប្រកាសឯករាជ្យក្នុងឆ្នាំ៨០២នៅលើកំពូលភ្នំគូលែន។ បណ្ឌិតនរវិទ្យា អាំង ជូលាន បានថ្លែងថា មហិន្ទ្របព៌ត (ភ្នំគូលែន) មិនមែនជារាជធានីធំនោះទេ ពោលគឺភ្នំគូលែន អាចជាផ្នែកមួយនៃរាជធានី និងជាទីសក្ការធំនាសម័យនោះប៉ុណ្ណោះ។ នាដើមសម័យអង្គរ ហរិហរាល័យ ជារាជធានីធំ ដែលព្រះបាទជ័យរវ្ម័នទី២ បានគង់នៅ និងសុគតនៅទីនោះ។ រាជធានីហរិហរាល័យ នៅតំបន់រលួស ស្រុកប្រាសាទបាគង នាពេលបច្ចុប្បន្ននេះ ជារាជធានីដ៏ធំមួយ ដែលមានប្រាសាទបាគង ប្រាសាទព្រះគោ ព្រះលលៃ និងប្រាសាទជាច្រើនទៀតនៅទីនោះ។ ព្រះបរមរាជវាំង ក៏ស្ថិតនៅតំបន់រលួសនាពេលបច្ចុប្បន្ននេះដែរ។ អ្នកស្រាវជ្រាវ យល់ថា ព្រះបរមរាជវាំងរាជធានីហរិហរាល័យ ស្ថិតនៅម្ដុំប្រាសាទព្រៃមន្ទីរ។ ដូចបានរៀបរាប់ខាងលើ ភ្នំគូលែន ក៏មានព្រះបរមរាជវាំង នាពេលដែលព្រះបាទជ័យវរ្ម័នទី២ បានយាងទៅកាន់ទីនោះ។ លោក សួម សុភា ថ្លែងថា ចាប់ពីឆ្នាំ៨០២ ដល់ឆ្នាំ៨៥០ ព្រះអង្គបានយាងទៅកាន់ភ្នំគូលែន ដែលមានព្រះបរមរាជវាំង និងប្រាសាទជាច្រើនទៀតនៅលើកំពូលភ្នំដ៏អស្ចារ្យមួយនេះ។ បន្ទាយគ្រូចារ្យ ត្រូវបានអ្នកជំនាញកំណត់ថា ជាព្រះបរមរាជវាំងលើភ្នំគូលែន។ មកដល់រជ្ជកាលព្រះបាទយសោវរ្ម័នទី១ ព្រះអង្គ បានប្ដូររាជធានីពី ហរិហរាល័យ មកកាន់ យសោធរ ឬយសោធរៈបុរៈ។ បើតាមលោក សួម សុភា ព្រះបាទយសោវរ្ម័នទ១ បានឡើងគ្រងរាជ្យសម្បត្តិចាប់ពីឆ្នាំ ៨៨៩ ដល់ ៩១០។ ព្រះអង្គ បានគង់នៅរាជធានីយសោធរ និងបានកសាងប្រាសាទភ្នំបាខែង ប្រាសាទភ្នំបូក និងប្រាសាទភ្នំក្រោម។ កាលគង់នៅហរិហរាល័យ ព្រះអង្គ ក៏បានកសាងប្រាសាទលលៃ ដែលជាប្រាសាទឥដ្ឋដ៏ត្រកាលមួយផងដែរ។ ក្រោយពេលព្រះបាទយសោវរ្ម័នទី១ បានសោយទិវង្គត ក្រុងយសោធរនេះ មានព្រះមហាក្សត្រ ២អង្គ បានបន្តគ្រងរាជនៅតំបន់អង្គរនេះ ដែលជាបុត្ររបស់ព្រះបាទយសោវរ្ម័នទី១។ ក្រោយមកទៀត ព្រះបាទជ័យវរ្ម័នទី៤ បានយាងទៅតាំងរាជធានីនៅតំបន់កោះកេរមួយរយៈពេលយូរ។ បើតាមអាជ្ញាធរជាតិព្រះវិហារ ព្រះបាទជ័យវរ្ម័នទី៤ បានចាប់ផ្តើមកសាងរាជធានីនៅកោះកេរនាឆ្នាំ៩២១ នៃគ្រិស្តសករាជ ហើយបានគ្រងរាជជាផ្លូវការពីឆ្នាំ ៩២៨ ដល់ ៩៤១ នៃគ្រិស្តសករាជ។ បន្ទាប់មក ព្រះរាជបុត្រព្រះអង្គ ព្រះបាទហសវរ្ម័នទី២ បានឡើងគ្រងរាជរយៈពេលខ្លី រហូតដល់ឆ្នាំ ៩៤៤ នៃគ្រិស្តសករាជ។ រាជធានីរបស់ព្រះអង្គឈ្មោះ លិង្គបុរ (បុរីលិង្គ) ជាភាសាសំស្ក្រឹត និងឆោកគគ៌្យរ (ស្រះគរគី) ជាភាសាខ្មែរ ដែលសព្វថ្ងៃហៅថា កោះកេរ។ សិលាចារឹក ៧៣ ផ្ទាំងនៅទីកន្លែងប្រាសាទផ្ទាល់បានចារឡើងដោយអក្សរទំហំធំៗ ដែលអ្នកជំនាញសន្និដ្ឋានបានថា មានមនុស្សប្រហែលមួយម៉ឺននាក់ រស់នៅរាជធានីកោះកេរក្នុងចន្លោះឆ្នាំ ៩២៨ដល់ ៩៤៤ នៃគ្រិស្តសករាជ។ ក្រោយមក ព្រះបាទរាជេន្ទ្រវរ្ម័នទី២ បានយាងត្រឡប់មកកាន់រាជធានីយសោធរអង្គរធំវិញ។ ព្រះបាទព្រះបាទរាជេន្ទ្រវម៌្មទេវ បានកសាង ប្រាសាទប្រែរូប ដែលមានវ័យចំណាស់តាំងពីសតវត្សទី១០ ឆ្នាំ៩៦១។ ប្រាសាទប្រែរូប ជាសំណង់អំពីឥដ្ឋដែលធំជាងគេនៅក្នុងសម័យអង្គរ។ ប៉ុន្តែ ថ្មបាយក្រៀម និងថ្មភក់ ក៏ត្រូវបានគេប្រើប្រាស់ដើម្បីធ្វើជា កំពែង ខឿន សសរពេជ្រ ស៊ុមទ្វារ និងផ្ដែរ។ ព្រះបាទព្រះបាទរាជេន្ទ្រវរ្ម័នទី២ ក៏បានកសាងប្រាសាទមេបុណ្យខាងកើត។ ត្រឡប់មកកាន់ឆ្នាំ១០០១ លោក សួម សុភា បានបញ្ជាក់ថា នៅព្រះបាទជ័យវរ្ម័នទី៥ បានសោយទិវង្គត ព្រះបាទជ័យវិរវរ្ម័ន បានឡើងគ្រងរាជ្យបន្ត។ ព្រះបាទជ័យវិរវរ្ម័ន បានគង់នៅរាជធានីអង្គរនេះ មិនបានយាងទៅតាំងរាជធានីនៅតំបន់ផ្សេងនោះទេ។ ព្រះបរមរាជវាំងរាជធានីយសោធរ ត្រូវបានគេស្គាល់ថា ស្ថិតនៅខាងក្រោយ ប្រាសាទភិមានអាកាស។ កិត្តិនាមរបស់ព្រះបាទជ័យវរវរ្ម័ន មិនសូវល្បីសុះសាយនៅក្នុងប្រវត្តិសាស្រ្តខ្មែរប៉ុន្មាននោះទេ។ ប៉ុន្តែព្រះបាទជ័យវិរវរ្ម័ននេះហើយ ដែលបានគង់នៅព្រះបរមរាជវាំងក្នុងក្រុងអង្គរធំ និងបានកសាងប្រាសាទភិមានអាស។ សូមបញ្ជាក់ថា ប្រាសាទភិមានអាកាស ត្រូវបានកសាងបន្ថែមក្នុងរាជ្យព្រះមហាក្សត្របន្តបន្ទាប់ទៀត៕	សៀមរាប៖ នៅពេលគេនិយាយអំពីរាជធានីសម័យអង្គរ គេតែងតែនិយាយអំពីភ្នំគូលែន និងរាជធានីហរិហរាល័យ នាដើមសម័យអង្គរ និងរាជធានីយសោធរ។ អ្នកស្រាវជ្រាវខ្មែរមួយចំនួន បានហៅរាជធានីយសោធរ ថា យសោធរ១ និងយសោធរអង្គរធំ។ បើយើងនិយាយជារួម នៅពេលព្រះបាទយសោវរ្ម័នទី១ បានផ្លាស់ប្ដូររាជធានីពី ហរិហរាល័យ មកកាន់ រាជធានីយសោធរ ព្រះអង្គ បានយកយកភ្នំបាខែងជាផ្ចិតរាជធានី និងសង់ប្រាសាទភ្នំបាខែងលើកំពូលភ្នំតែម្ដង។ ដំបូងឡើយ ប្រាសាទភ្នំបាខែង មានឈ្មោះថា យសោធរគិរី ដែលពាក្យ គិរី មានន័យថា ភ្នំ។ ក្រុងអង្គធំនាពេលបច្ចុប្បន្ននេះ ក៏ស្ថិតនៅក្នុងកំពែងរាជធានីយសោធរ របស់ព្រះបាទយសោវរ្ម័នទី១ផងដែរ។
នៅថៃវត្តព្រហ្មញ្ញសាសនាមួយនេះ ត្រូវបានគេហៅ ឬស្គាល់ថា Wat Khaek, វត្ត Uma Devi (ឧមាទេវី)។ បច្ចុប្បន្នមានប្រជាជនដែលមានជំនឿលើព្រហ្មញសាសនា តែងទៅបន់ស្រន់ជាប្រចាំ ទៅតាមសេចក្ដីប៉ងប្រាថ្នារៀងៗខ្លួន។ វត្តនេះត្រូវបានកសាងឡើង ដើម្បីឧទ្ទិសដល់ ព្រះម៉ែ Mariamman ឬ ព្រះម៉ែ Mari។ ព្រះម៉ែ ជាព្រះនៃសេចក្ដីមេត្តាករុណាក្នុងជំនឿហិណ្ឌូ។ ទោះបីឧទ្ទិសដល់ព្រះម៉ែ Mariamman ក៏ មានវត្តមានរូបបដិមាជាច្រើនផ្សេងទៀត ដែលត្រូវបានយកមកតម្កល់ក្នុងវត្តមួយនេះដូចជា Ganesh, Brahma, Vishnu, Lord Thendayuthapani, Sri Mahalakshmi និង Sri Saraswathi។ នេះបើតាម Amazing Thailand។ ដោយជាទីសក្ការៈបូជា នៅទីនេះតម្រូវឱ្យអ្នកចូលទៅក្នុងវត្តតាំងឡាយត្រូវពាក់ម៉ាស និងដោះស្បែកជើងគ្រប់ៗគ្នា។ ម្យ៉ាងវត្តនេះ ក៏មានបម្រាមមិនឱ្យថតរូបភាព ឬវីដេអូក្នុងបរិវេណវត្តនេះផងដែរ។ វត្តនេះ ស្ថិតក្នុងតំបន់អាជីវកម្មមមាញឹកមួយផងដែរ។ នៅជុំវិញវត្តមានអាជីវកម្មច្រើនលក់គ្រឿងសក្ការៈ និងនំ បង្អែម សម្រាប់លក់ទៅកាន់អ្នកដែលទៅបន់ស្រន់នៅវត្ត Sri Maha Mariamman Temple នេះ៕	បាងកក,ថៃ៖ « Sri Maha Mariamman Temple» ជាឈ្មោះនៃវត្តហិណ្ឌូសាសនាមួយ ស្ថិតតាមបណ្ដោយផ្លូវ Silom កណ្ដាលក្រុងបាងកក។ បើតាមគេហទំព័រ Amazing Thailand វិហារមាននេះមានអាយុកាលជាងមួយសតវត្សរ៍មកហើយ។
ក្នុងដំណើរទស្សនកិច្ចរបស់លោក Prabowo នៅកម្ពុជា លោក វណ្ណលី មើលឃើញពីការរឹតបន្តឹងផ្នែកការទូត យោធា និងសន្តិសុខរបស់ឥណ្ឌូណេស៊ី។ លោក ឃើញពីជំហរថ្នាក់ដឹកនាំឥណ្ឌូណេស៊ីថ្មីនេះ មានគោលបំណងពង្រឹងឥទ្ធពលរបស់ខ្លួនក្នុងតំបន់អាស៊ាន ដើម្បីប្រឆាំងទប់ទល់នឹងការប្រកួតប្រជែងរបស់ប្រទេសមហាអំណាច ចិននិងអាម៉េរិក។ ទប់ទល់នឹងប្រទេសមហាអំណាចក្នុងន័យនេះ លោក វណ្ណលី ពន្យល់បន្ថែមពីទិដ្ឋភាពអាស៊ានសព្វថ្ងៃ ហាក់មានបីប៉ូល។ ក្នុងនោះ ប៉ូលទី១ គឺការមានទំនាក់ទំនងជិតដិកជាមួយអាម៉េរិក ពិសេសផ្នែកសន្តិសុខយោធា ហើយប៉ូលមួយទៀត គឺមានទំនោរទៅចិន ដោយផ្ដោតលើកិច្ចសហប្រតិបត្តិការផ្នែកសេដ្ឋកិច្ច និងសន្តិសុខផងដែរ។ ចំណែក ប៉ូលមួយផ្នែកទៀត គឺមានជំហររឹងមាំពាក់ព័ន្ធនឹងឯរាជ្យ ដូចឥណ្ឌូណេស៊ី ជាដើម។ លោក Prabowo Subianto ប្រធានាធិបតីជាប់ឆ្នោត និងជារដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងការពារជាតិឥណ្ឌូនេស៊ី ជួបជាមួយសម្ដេច ហ៊ុន សែន ប្រមុខរដ្ឋស្តីទី និងសម្ដេច ហ៊ុន ម៉ាណែត នាយករដ្ឋមន្ត្រីកម្ពុជា។ អ្នកតាមដានភូមិសាស្រ្តនយោបាយរូបនេះ បន្តនិយាយប្រាប់សារព័ត៌មានឌីជីថលថ្មីៗ(ThmeyThmey) យ៉ាងដូច្នេះ៖ «ឥណ្ឌូណេស៊ីដឹងខ្លួនពីជំហររឹងមាំរបស់ខ្លួន បានដើរតួផ្សះផ្សាក្នុងការប្រកាន់ភ្ជាប់នូវឯកភាពអាស៊ាន រវាងប៉ូលទីមួយនិងទីពីរ ដើម្បីទប់ទល់ការពារកុំឱ្យអាស៊ានដើរចូលក្នុងជម្លោះភូមិស្រ្តានយោបាយ តាមរយៈការពង្រឹងនិងពង្រីកទំនាក់ទំនង ការផ្ដល់ជំនួយសព្វាវុធ និងផ្នែកសន្តិសុខជាដើម»។ យ៉ាងណាក៏ដោយ លោក វណ្ណលី ក៏សង្កេតឃើញកម្ពុជាកន្លងមកពុំបង្ហាញការគាំទ្រលើ សមយុទ្ធយោធារបស់ឥណ្ឌូណេស៊ី ដែលបានធ្វើឡើងនៅក្បែរសមុទ្រចិន ព្រោះតែកម្ពុជាទំនងបារម្ភខ្លាចភាគីចិនវាយតម្លៃអវិជ្ជមាន។ ហេតុដូច្នេះ ទើបភាគីឥណ្ឌូណេស៊ី បង្កើនការចិត្តទុកដាក់លើកម្ពុជាឱ្យកាន់តែខ្លាំង។ «ទាំងនេះ គ្រាន់តែជាចំណុចចាប់ផ្ដើមប៉ុណ្ណោះ លើការពង្រឹងនិងពង្រីកទំនាក់ទំនងរវាងកម្ពុជានិងឥណ្ឌូណេស៊ី។ ខ្ញុំជឿជាក់ថា ក្នុងតំណែងជាប្រធានាធិបតីរបស់លោក Prabowo លើផ្នែកជំនួយសន្តិសុខ និងយោធា នឹងកើនឡើង»។ នេះជាការមើលឃើញរបស់លោក វណ្ណលី ដែលបានអះអាងឥណ្ឌូណេស៊ី នឹងបង្កើនកិច្ចសហប្រតិបត្តិការជាបណ្តាប្រទេសនានា ទាំងក្នុងតំបន់ និងអន្តរជាតិ។ ក្នុងដំណើរទស្សនកិច្ច លោក Prabowo Subianto នៅកម្ពុជា បានបង្ហាញពីទំនាក់ទំនងយ៉ាងជិតស្និទ្ធរវាងប្រទេសទាំងពីរ។ កាលពីថ្ងៃទី៦ ខែកញ្ញា លោក Prabowo បានជួបជាមួយ សម្ដេច ហ៊ុន សែន ប្រមុខរដ្ឋស្តីទី និងសម្ដេច ហ៊ុន ម៉ាណែត នាយករដ្ឋមន្ត្រីកម្ពុជា ក្នុងគោលបំណងររឹតបន្តឹងទំនាក់ទំនងឱ្យកាន់តែជិតស្និទ្ធ។ លោក Prabowo Subianto បានអញ្ជើញសម្ដេចទាំងពីរឱ្យចូលរួម ក្នុងកម្មវិធីចូលកាន់មុខតំណែងជាប្រធាប្រធានាធិបតីនា នាថ្ងៃទី២០ ខែតុលា ឆ្នាំ២០២៤ ។ តបតាមការអញ្ជើញនេះ ប្រមុខរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជានឹងចូលរួម។ កងកម្លាំងឥណ្ឌូណេស៊ី រៀបចំសព្វាវុធសម្រាប់ផ្ដល់ជំនួយឱ្យកម្ពុជា។ រូបស្ថានទូតឥណ្ឌូណេស៊ី ដើម្បីបង្កើនមិត្តភាព និងពង្រឹងទំនាក់ទំនង រវាងកម្ពុជា-ឥណ្ឌូណេស៊ី ឱ្យកាន់តែប្រសើរបន្ថែមទៀត លោក Prabowo មានបំណងបន្តនូវកិច្ចសហប្រតិបត្តិការខាងផ្នែកសេដ្ឋកិច្ច និងវិស័យជាច្រើនទៀត រួមទាំងការបណ្ដុះបណ្ដាលធនធានមនុស្ស។ ពិសេសឱ្យយុវជនកម្ពុជាទៅបន្តការសិក្សានៅប្រទេសឥណ្ឌូណេស៊ី។ ប្រធានាធិបតីជាប់ឆ្នោតរូបនេះ ក៏មានបំណងបង្កើនជើងហោះហើរត្រង់ពីទីក្រុងសំខាន់ៗនៃប្រទេសទាំងពីរផងដែរ។ ចំណែក ភាគីកម្ពុជាវិញក៏ប្ដេជ្ញាចិត្តបន្តពង្រឹងទំនាក់ទំនង រវាងប្រទេសទាំងពីរថែមទៀត លើវិស័យសក្ដានុពលមួយចំនួន។ ជាអាទិ៍រួមមាន វិស័យសេដ្ឋកិច្ច ពាណិជ្ជកម្ម ការពារជាតិនិងសន្ដិសុខ កសិកម្ម និងទេសចរណ៍ រួមទាំងការពិចារណាលើលទ្ធភាព ក្នុងការបង្កើនជើងហោះហើរត្រង់រវាងប្រទេសទាំងពីរបន្ថែមទៀតផងដែរ។ មួយសប្ដាហ៍មុន លោក Prabowo Subianto មកបំពេញទស្សនកិច្ចនេះ ភាគីឥណ្ឌូណេស៊ីបានផ្ដល់ជំនួយសព្វាវុធប្រមាណ១៦តោនដល់កម្ពុជា។ ក្នុងនោះមាន ទាំងកាំភ្លើងវែង កាំភ្លើងខ្លី និងគ្រាប់កាំភ្លើង។ ឧបករណ៍ទាំងនេះ ផលិតដោយក្រុមហ៊ុនផលិតអាវុធឥណ្ឌូណេស៊ី PT PINDAD។ នេះជាការលើកឡើងលោក Math Almin ជំនួយការអនុព័ន្ធការពារជាតិឥណ្ឌូណេស៊ី៕ អត្ថបទទាក់ទង ប្រធានាធិបតីជាប់ឆ្នោតឥណ្ឌូណេស៊ី មកបំពេញទស្សនកិច្ចនៅកម្ពុជាd	ភ្នំពេញ៖ លោក សេង វណ្ណលី អ្នកឃ្លាំមើលភូមិសាស្ត្រនយោបាយ សង្កេតឃើញគោលនយោបាយដឹកនាំរបស់លោក Prabowo Subianto រដ្ឋមន្ត្រីការពារជាតិ និងជាប្រធានាធិបតីជាប់ឆ្នោតឥណ្ឌូណេស៊ី ផ្ដោតសំខាន់លើទំនាក់ទំនងការទូត និងសន្តិសុខយោធា។ អ្នកឃ្លាំមើលភូមិសាស្ត្រនយោបាយរូបនេះ យល់ឃើញថា នាពេលអនាគតកម្ពុជា-ឥណ្ឌុណេស៊ី នឹងមានកិច្ចសហប្រតិបត្តិការកាន់ស៊ីជម្រៅ។
e-KYB ជាប្រព័ន្ធផ្ទៀងផ្ទាត់អត្តសញ្ញាណ និងស្ថានភាពរបស់ក្រុមហ៊ុន សហគ្រាសនានា ពិសេសការចុះបញ្ជីពាណិជ្ជកម្ម ពន្ធដារ និងការស្នើសុំបើកសហគ្រាសអាជីវកម្មជាដើម។ នេះបើយោងតាមសេចក្ដីប្រកាសព័ត៌មានរួមស្ដីពីពិធីដាក់ដំណើរការសាកល្បង e-KYB កាលពីថ្ងៃទី៦ ខែកញ្ញា។ រូបភាពពី មជ្ឈមណ្ឌលបណ្ដុះធុរកិច្ចថ្មី Techno Startup Center សេចក្តីប្រកាសព័ត៌មានដដែលបានបញ្ជាក់ថា ប្រព័ន្ធ e-KYB នឹងអនុញ្ញាតឱ្យមានការផ្ទៀងផ្ទាត់ជាពិន្ទុ (Scoring Verification) អនុវត្តលើទិន្នន័យ ដែលមានស្រាប់របស់ក្រុមហ៊ុន និងផ្ដល់អត្ថប្រយោជន៍ជាច្រើនដល់វិស័យសាធារណៈតាមរយៈថ្នាលបច្ចេកវិទ្យាផ្លាស់ប្ដូរទិន្នន័យ(CamDX)។ និតីវិធីដើម្បីប្រើប្រាស់ប្រព័ន្ធ e-KYB ស្ថាប័នឯកជនត្រូវចូលជាសមាជិកនៃថ្នាល CamDX និងបន្ថែមសុំការប្រើប្រាស់ e-KYB នៅមជ្ឈមណ្ឌលបណ្ដុះធុរកិច្ចថ្មី។ លក្ខណៈពិសេសនៃប្រព័ន្ធ e-KYB ជាការផ្ទៀងផ្ទាត់បែបឌីជីថលជាមួយនឹងទិន្នន័យគោល និងការកំណត់អត្តសញ្ញាណសហគ្រាសក្នុងទម្រង់អេឡិចត្រូនិក ស្របនឹងយន្តការផ្ទៀងផ្ទាត់ស្វ័យប្រវត្តិ។ មួយវិញទៀត យន្តការផ្ទៀងផ្ទាត់ព័ត៌មានច្បាស់លាស់តាមរយៈការផ្លាស់ប្ដូរទិន្នន័យទៅវិញទៅមក និងការចែករំលែកការប្រើប្រាស់ហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធដែលមានស្រាប់ និងប្រើប្រាស់ទិន្នន័យគោលជាដើម៕ រូបភាពពី មជ្ឈមណ្ឌលបណ្ដុះធុរកិច្ចថ្មី Techno Startup Center	ភ្នំពេញ៖ មជ្ឈមណ្ឌលបណ្ដុះធុរកិច្ចថ្មី រួមជាមួយក្រសួងពាណិជ្ជកម្ម, អគ្គនាយកពន្ធដារ និងក្រសួងការងារ ប្រកាសដាក់ឱ្យដំណើរការសាកល្បង ប្រព័ន្ធកំណត់អត្តសញ្ញាណសហគ្រាស (e-KYB) ពីថ្ងៃទី៦ ខែកញ្ញា តទៅ។ ការដាក់ដំណើរការនូវប្រព័ន្ធនេះ គឺដើម្បីកំណត់អត្តសញ្ញាណសហគ្រាស និងការចុះបញ្ជីអាជីវកម្មតាមរយៈការផ្ទៀងផ្ទាត់តាមបែបឌីជីថល។
តស់! ទៅស្គាល់ «Talat Noi» ជាមួយសារព័ត៌មានឌីជីថលថ្មីៗ តាមរយៈវីដេអូដូចខាងក្រោម៖ Talat Noi ធ្លាប់ជាសហគមន៍នៃជាងដំដែក ថៃ-ចិន និងកន្លែងធ្វើជំនួញ អស់រយៈពេលជាង២០០ឆ្នាំមក ហើយ។ បច្ចុប្បន្នតំបន់នៃត្រូវគេស្គាល់ភាគច្រើន ជាកន្លែងជំនួញគ្រឿងបន្លាស់រថយន្តមួយទឹក។ «Talat Noi» មានន័យថា «ផ្សារតូច» ជាសហគមន៍ចិនចំណាស់មួយ នៅតាមបណ្ដោយទន្លេ Chao Phraya ក្នុងខណ្ឌ Samphanthawong នៃក្រុងបាងកក។ ឆ្លងកាត់ពេលវេលាជាច្រើនឆ្នាំក្រោយមក បច្ចុប្បន្ន «Talat Noi» បានបន្សល់នូវសំណង់អាគារចាស់ៗ, ផ្លូវដើរ ពពេញទៅដោយគំនូរសិល្បៈ និងពិព័រណ៍រូបថត និងហាងកាហ្វេលាក់ខ្លួន នៅតាមបណ្ដាផ្ទះ ចាស់ៗទាំងនេះ។ ក្រៅពីសំណង់លំនៅដ្ឋានចាស់ នៅតំបន់នេះក៏បានបន្សល់នូវវត្តពុទ្ធសាសនា, វិហារកាតូលិក, វិហារចិន និងធនាគារចំណាស់ឆ្នាំ ១៩០៦ «Siam Commercial Bank» ជាធនាគារដ៏ចំណាស់ជាងគេបំផុតក្នុងប្រទេសថៃ។ ដើរចូលកាន់តែជ្រៅបន្តិច ទេសចរនឹងបានឃើញឡានចាស់ដូចពណ៌សូកូឡាមួយ ចតចោលនៅចញ្ចើមផ្លូវ។ ប៉ុន្តែឡានចំណាស់មួយនេះ ជាវត្ថុទាក់ទាញទេសចរទៅថតរូបណាស់ ហាក់បីដូចជាអត្តសញ្ញាណមួយ ប្រាប់ថាពួកគេបានទៅ Talat Noi។ អ្នកលក់នៅតំបន់នោះថា ឡានតូចពណ៌សូកូឡាមួយនេះ ត្រូវបានគេយកវាមកចតចោលទីនេះ តាំងពីយូរមកម្ល៉េះ។ ក្រៅពីដើរទស្សនា កន្លែងមួយនេះក៏មានសារមន្ទីរតូចមួយផងដែរ គឺ«Talad Noi Museum»។ រទេសចរ អាចចូលទស្សនាដោយឥតគិតថ្លៃ។ សារមន្ទីរនេះ ជាកន្លែងដែលនូវចំណេះដឹង និងព័ត៌មានពីរឿងរ៉ាវ ការរស់នៅ ប្រពៃណី សហគមន៍ចិនមួយនេះ។ ទេសចរ គួរទីសារមន្ទីរនេះមុនចូលទស្សនាក្នុងតំបន់នេះ៕	បាងកក,ថៃ៖ ពីសហគមន៍ចិនចំណាស់មួយ «Talat Noi» ជាកន្លែងទេសចរណ៍មួយ នៅក្រុងបាងកក ប្រទេសថៃ។ ទេសចរទៅកន្លែងនេះភាគច្រើនគឺដើម្បីទៅថតរូបភាព ទស្សនាអគារចំណាស់ និងទៅហាងកាហ្វេផ្ទះចំណាស់ៗ។
ប្រតិភូរដ្ឋមន្ត្រីបរិស្ថាន នៃមហាអនុតំបន់មេគង្គ ចំនួន៦ប្រទេស តំណាងក្រសួង ស្ថាប័ន ដៃគូអភិវឌ្ឍន៍ អង្គទូតនានា រួមទាំងរដ្ឋបាលថ្នាក់ក្រោមជាតិ នឹងចូលរួមពិនិត្យ និងពិភាក្សាលើឯកសារយុទ្ធសាស្ត្រនានា ដើម្បីលើកកម្ពស់កិច្ចសហប្រតិបត្តិការ។ កិច្ចប្រជុំនេះ មានទិសដៅសម្រេចឱ្យបានពេញលេញ នូវចក្ខុវិស័យនៃមហាអនុតំបន់មេគង្គប្រកបដោយភាពស្អាត បៃតង និងចីរភាព ឆ្ពោះទៅរកការកសាងសហគមន៍នៃតំបន់មួយដែលមានអនាគតរួមគ្នា។ បើតាមសេចក្ដីប្រកាសព័ត៌មានរបស់ក្រសួងបរិស្ថាន កិច្ចប្រជុំលើកទី៦នេះ គ្រោងពិនិត្យអនុម័តលើឯកសារចំនួនពីរ គឺសេចក្តីព្រាងសេចក្តីថ្លែងការណ៍រួមភ្នំពេញ ស្តីពីការទប់ស្កាត់ការបំពុលដោយប្លាស្ទិកក្នុងមហាអនុតំបន់មេគង្គ និងសេចក្តីព្រាងក្របខណ្ឌយុទ្ធសាស្ត្រសម្រាប់ពន្លឿនសកម្មភាពអាកាសធាតុ និងនិរន្តរភាពបរិស្ថាន ក្នុងមហាអនុតំបន់មេគង្គ២០៣០។ កិច្ចប្រជុំ EMM-6 ក៏មានការតាំងបង្ហាញសមិទ្ធផលនានា ដែលចូលរួមចំណែកដល់ប្រសិទ្ធភាព ក្នុងការគ្រប់គ្រងបរិស្ថាន និងធនធានធម្មជាតិរបស់ក្រសួង ស្ថាប័ន និងដៃគូអភិវឌ្ឍន៍ផងដែរ។ នេះបើតាមក្រសួងបរិស្ថាន៕	កម្ពុជា នឹងធ្វើជាម្ចាស់ផ្ទះរៀបចំកិច្ចប្រជុំលើកទី៦ ថ្នាក់រដ្ឋមន្ត្រីបរិស្ថាន មហាអនុតំបន់មេគង្គ (The 6th GMS Environment Ministers' Meeting, EMM-6) និងកិច្ចប្រជុំពាក់ព័ន្ធ ចាប់ពីថ្ងៃទី១០-១៣ ខែកញ្ញា នៅរាជធានីភ្នំពេញ។ កិច្ចប្រជុំនេះ នឹងមានវត្តមានរដ្ឋមន្រ្តីបរិស្ថានកម្ពុជា ថៃ ឡាវ វៀតណាម មីយ៉ាន់ម៉ា និងចិន ចូលរួមដើម្បីពិនិត្យ និងពិភាក្សាលើឯកសារយុទ្ធសាស្ត្រនានា។
វៀតណាម ជាប្រទេសមួយ ដែលនាំចេញអង្ករដ៏ធំទៅកាន់ទីផ្សារអន្តរជាតិ។ ត្រឹមរយៈពេល ៨ខែនៃឆ្នាំដំបូង វៀតណាម បាននាំចេញអង្កររហូតដល់ ៦,១៦លានតោន ដែលស្មើនឹងទំហំទឹកប្រាក់៣,៨៥ពាន់លានដុល្លារ។ ទំហំនេះ គឺកើនឡើង ៥,៩ភាគរយ ខណៈតម្លៃកើនឡើង ២១,៧ភាគរយ បើធៀបនឹងរយៈពេលឆ្នាំមុន។ ការកើនឡើងការនាំចេញរបស់វៀតណាម គឺដោយសារតម្រូវការលើទីផ្សារអន្តរជាតិខ្ពស់ ដ្បិតប្រទេសជាច្រើនរងផលប៉ះពាល់ដោយសង្រ្គាមនៅអ៊ុយក្រែន និងបាតុភូត EI Nino។ ម្យ៉ាងការរឹតត្បិតការនាំចេញអង្ករពីសំណាក់ឥណ្ឌា អាចជាកត្តាមួយជួយឱ្យថៃ និងវៀតណាម កាន់តែនាំអង្ករបានច្រើនជាងមុន។ ក្នុង ៦ខែដំបូងនៅឆ្នាំ ២០២៤ វៀតណាមនាំចេញអង្ករទៅហ្វីលីពីនប្រមាណ ៣.២ លានតោនឯណោះ ពោល គឺកើនឡើង ១១% ប្រៀបនឹងឆ្នាំមុនក្នុងរយៈពេលដូចគ្នា។ កន្លងមក ហ្វីលីពីន បានកាត់បន្ថយពន្ធលើអង្ករនាំចូល ដើម្បីកាត់បន្ថយតម្លៃនៅក្នុងស្រុក៕	ត្រឹមរយៈពេល ៨ខែ ឆ្នាំ២០២៤ វៀតណាម បាននាំចេញអង្ករចំនួន ៦,១៦លានតោន ពោលគឺអាចរកចំណូលបាន ៣,៨៥ពាន់លានដុល្លារ។ នេះបើតាមការចុះផ្សាយរបស់ទីភ្នាក់ងារព័ត៌មានវៀតណាម ដោយស្រង់ទិន្នន័យពី ក្រសួងអភិវឌ្ឍ និងកសិកម្ម នៅថ្ងៃទី៤ ខែកញ្ញា។
បើតាមកញ្ញា ចៅ សុភ័ក្រ្តត្រា បុគ្គលិកអង្គការអាគ្រីស៊ុត ទីតាំងនេះបង្កើតឡើងនៅដើម ឆ្នាំ២០២៣ ដោយមានដាក់លក់សម្ភារចម្រុះបែបរបស់កសិករ។ ក្នុងនោះមានគ្រឿងទេសសម្ងួត តែ ម្សៅរមៀត ម្រេចភ្នំគូលែន ខ្ជាយខ្មៅ ប្រេងស្លឹកគ្រៃ ក៏ដូចជាថ្នាំពុលធម្មជាតិជាដើម។ល។ ដ្បិតថា ផលិតផលខាងលើមានការទទួលស្គាល់ពីអតិថិជនច្រើនពិតមែននាពេលសព្វថ្ងៃ ប៉ុន្តែការលក់នៅមានកម្រិត ដែលអង្គការអាគ្រីស៊ុត បន្តខិតខំប្រឹងប្រែងជួយកសិកររកទីផ្សារបន្ថែម។ នេះបើតាមការបញ្ជាក់ពីកញ្ញា ចៅ សុភ័ក្រ្តតា ដែលបន្ថែមថា ការកែច្នៃផលិតផលខាងលើ មានសារសំខាន់ណាស់ ដែលជួយឱ្យផលិតផលរបស់កសិករលក់បានតម្លៃខ្ពស់ជាងការលក់ស្រស់។ យ៉ាងណាមិញ កញ្ញា សុភ័ក្រ្តត្រា រំពឹងថា ភ្ញៀវទេសចរដែលឡើងទៅកម្សាន្តលើភ្នំគូលែន ជួយគាំទ្រផលិតផលរបស់សហគមន៍ ដើម្បីជាការលើកទឹកចិត្តដល់ពួកគេដែលខំផលិតបាន និងបញ្ជៀសពីការចំណាកស្រុកជាដើម។ ជាមួយគ្នានេះ អ្នកស្រី មៀន កូនង៉ា ដែលជាអ្នកលក់ប្រចំាំទីតាំង បានលើកឡើងថា ផលិតផលដែលអតិថិជន គាំទ្រច្រើនជាងគេ មានប្រេងស្លឹកគ្រៃ ខ្ជាយខ្មៅ ម្សៅរមៀត និងរមៀតសូនទឹកឃ្មុំជាដើម។ បើតាមជំទប់ទី១ ឃុំត្បែង ស្រុកបន្ទាយស្រី យាប់ វណ្ណៈ កសិករនៅឃុំត្បែងជាង ២៥០គ្រួសារ ដែលទទួលបានការគាំទ្របច្ចេកទេសកសិកម្ម និងការចងក្រងជាសមាគម។ ការងារនេះ បានជួយឱ្យកសិករមានចំណេះដឹងកាន់តែប្រសើរលើផ្នែកកសិករ និងធ្វើឱ្យកំណើនសេដ្ឋកិច្ចគ្រួសារពួកគេ កាន់តែប្រសើរឡើង។ តួយ៉ាង ការកែច្នៃផលិតផលកសិកម្មខាងលើនេះ បានធ្វើឱ្យតម្លៃផលិតផលកសិកម្ម ពួកគេកាន់តែលក់បានតម្លៃសមរម្យ៕	សៀមរាប៖ អង្គការអាគ្រីស៊ុតកម្ពុជា បានរៀបចំទីតាំងមួយកន្លែង ដើម្បីដាក់លក់ផលិតផលកែច្នៃជាច្រើនមុនរបស់កសិករ នៃសមាគមអ្នកដាំបន្លែសុវត្ថិភាពសៀមរាប។ ប្រសិនបើភ្ញៀវទេសចរឡើងទៅភ្នំគូលែន កុំភ្លេចចូលទៅទស្សនា និងគាំទ្រផលិតផលរបស់សហគមន៍ កសិករផង ដែលមានទីតាំងនៅក្បែរមជ្ឈមណ្ឌលស្រាវជ្រាវ និងអភិរក្សសួនកេសរកូល សុខ អាន ភ្នំគូលែន។
បើតាម លោក មួន សុភាព ប្រធានមន្ទីរវប្បធម៌ និងវិចិត្រសិល្បៈខេត្តសៀមរាប ការសម្ដែងទស្សនីយភាពល្ខោននិយាយនេះ មានការចូលរួមពីសិល្បករ សិល្បការិនីពីមន្ទីរវប្បធម៌ខេត្ត និងសិល្បករ សិល្បការិនីពីនាយកដ្ឋានសិល្បៈទស្សនីយភាព រួមនិងសិល្បករមហាជនផងដែរ។ ការសម្ដែងល្ខោននិយាយរឿង ផ្កាស្រពោន គ្រោងធ្វើឡើងនៅផ្សារទំនើបហេរីថេក វ៉ក ពីថ្ងៃទី២៨ និង២៩ ខែកញ្ញា។ លោក មួន សុភាព បានបញ្ជាក់ថា នេះជាលើកទី១ហើយ ដែលខេត្តសៀមរាបមានរៀបចំការសម្ដែងសិល្បៈ ល្ខោននិយាយនេះឡើង។ គោលបំណងសំខាន់នៃការរៀបចំនេះ គឺដើម្បីលើកទឹកចិត្តសិល្បករល្ខោនខេត្ត ជាពិសេសសិល្បករដែលជាយុវជនឱ្យចូលរួមថែរក្សាមរតកល្ខោននិយាយឱ្យកាន់តែខ្លាំងក្លា។ ផ្សព្វផ្សាយទម្រង់ល្ខោននិយាយដល់ប្រជាពលរដ្ឋ បង្កបរិយាកាលឱ្យកាន់ប្រសើរឡើង នាឱកាសបុណ្យភ្ជុំបិណ្ឌ និងផ្សព្វផ្សាយពីសិល្បៈវប្បធម៌ខ្មែរ ដើម្បីជំរុញវិស័យទេសចរណ៍ ទាក់ទាញភ្ញៀវទេសចរមកកាន់ខេត្តសៀមរាបឱ្យបានកាន់តែច្រើន៕ ផ្ទាំងផ្សព្វផ្សាយទស្សនីយភាពល្ខោននិយាយរឿងផ្កាស្រពោននៅខេត្តសៀមរាប។ រូបភាព៖ មន្ទីរវប្បធម៌ និងវិចិត្រសិល្បៈខេត្តសៀមរាប។	សៀមរាប៖ មន្ទីរវប្បធម៌ និងវិចិត្រសិល្បៈខេត្តសៀមរាប គ្រោងរៀបចំកម្មវិធីសម្ដែងទស្សនីយភាពល្ខោននិយាយ រឿងផ្កាស្រពោននៅចុងខែកញ្ញា នេះ។ ការសម្ដែងនេះជាលើកដំបូងពុំធ្លាប់មានទេនៅខេត្តសៀមរាប ក្នុងបំណងឱ្យមហាជនស្គាល់ និងគាំទ្រសិល្បៈមួយនេះ។
ប្រាសាទនេះ ត្រូវបានកសាងក្នុងអំឡុងសម័យអយុធ្យា (ឆ្នាំ១៣៥១ ដល់១៧៦៧) សតវត្សរ៍ទី១៧ និងត្រូវបានជួសជុលនៅសម័យស្ដេច Rama ទី២ និងបញ្ចប់នៅរាជស្ដេច Rama ទី៣។ ដើម្បីទៅកាន់ទីនេះ ទេសចរអាចធ្វើដំណើរដោយប្រើប្រាស់ទូកចម្លងពីត្រើយម្ខាងនៃរាជវាំង ទៅត្រើយម្ខាងទៀត ដែលទីតាំងវត្តអរុណនេះ។ ចំពោះទូកចម្លងនេះ មានតម្លៃត្រឹមតែ ៤បាត ឬស្មើប្រហែល ៦០០រៀល ប៉ុណ្ណោះ ពោលគឺត្រូវចំណាយប្រហែល ១ ២០០រៀល ដើម្បីឆ្លងទៅមក។ ទេសចរបរទេស ក៏ត្រូវទិញសំបុត្រចូលទស្សនាវត្តនេះផងដែរ ដោយទេសចរត្រូវចំណាយ ២០០បាត ឬប្រហែល ២៤ ០០០រៀល។ នៅទីនេះបើកទទួលឱ្យចូលទស្សនាចាប់ពីម៉ោង៨ព្រឹក ដល់ម៉ោង៦ល្ងាច។ នៅទីទេសចរណ៍មួយនេះ គឺហាមមិនឱ្យអ្នកចូលទស្សនាស្លៀកពាក់ខ្លីៗ ឬ sexy ឡើយ៕	បាងកក,ថៃ៖ វត្តអរុណ (Wat Arun) ឬ Temple of Dawn ជារមណីយដ្ឋានល្បីល្បាញមួយ នៅទីក្រុងបាងកក ប្រទេសថៃ ស្ថិតនៅត្រើយខាងលិចនៃទន្លេចៅផាយ៉ា។ ប្រាសាទពុទ្ធសាសនានេះ មានឈ្មោះពេញថា Wat Arun Ratchawararam Ratchawora Mahawi។
រដ្ឋបាលខេត្តសៀមរាប សហការជាមួយក្លឹបទេសចរណ៍សៀមរាប (STC) រៀបចំទិវាទេសចរណ៍ពិភពលោក ២៧ កញ្ញា ដោយមានកម្មវិធីមួយចំនួនចូលរួមអបអរ។ នេះជាឆ្នាំទី២ហើយ ដែលមានទិវានេះឡើង ស្របពេលដែលកន្លងមក រៀងរាល់ខែកញ្ញា ចរន្តទេសចរមមកលេងខេត្តសៀមរាប គឺមានភាពស្ងប់ស្ងាត់។ បទបង្ហាញត្រៀមរៀបចំទិវាទេសចរណ៍ពិពភលោកឆ្នាំ ២០២៤។ « ដោយសារទទួលបានជោគជ័យនាឆ្នាំដំបូង (២០២៣) ទើបឆ្នាំនេះ STC ក្រោមកិច្ចសហការជាមួយរដ្ឋបាលខេត្ត និងវិស័យឯកជននានានឹងរៀបចំទិវាទេសចរណ៍ពិភពលោក ឱ្យកាន់តែធំជាងឆ្នាំមុន ដើម្បីបំផុសចលនាឱ្យទេសចរ មកខេត្តសៀមរាប ក៏ដូចជាការបង្កើតព្រឹត្តិការណ៍កម្សាន្តចម្រុះបែប»។ នេះជាការលើកឡើងរបស់លោក សែត កៅ ប្រធាន STC ដែលគោលបំណងសំខាន់នៃការងារនេះ គឺដើម្បីធ្វើឱ្យទិវាទេសចរណ៍ពិភពលោក ២៧ កញ្ញា ក្លាយជាព្រឹត្តិការណ៍ប្រចាំឆ្នាំ ឱ្យតែរដូវនេះ ទេសចរនឹកឃើញមកលេងខេត្តសៀមរាប និងជារដូវកាលបញ្ចុះតម្លៃពិសេស។ លោក សែត កៅ បានអះអាងយ៉ាងដូច្នេះ ៖« ជាបំណងប្រាថ្នាយើង គឺដើម្បីរុញកម្មវិធិនេះឱ្យកាន់តែធំ និងទាក់ទាញទេសចរបរទេសមកខេត្តសៀមរាប ពិសេសខែកញ្ញានេះ ឱ្យក្លាយជាខែពិសេស ឱ្យតែខែកញ្ញ ចាប់ពីឆ្នាំបន្តបន្ទាប់មានការចាប់អារម្មណ៍ដល់ទេសចរ ទូទាំងពិភពលោក ជារដូវកាលមានការបញ្ចុះតម្លៃពិសេសលើសេវាកម្មផ្សេងៗ»។ បន្ថែមពីនេះ លោក សែត កៅ ក៏រំពឹងថា ប្រតិបត្តិករទេសចរនានា នឹងមានការបញ្ចុះតម្លៃសេវាកម្មព្រមៗគ្នា ដើម្បីអបអរទិវានេះ ក្នុងន័យទាក់ទាញភ្ញៀវទេសចរ។ បើតាមរបាយការណ៍ពី STC កាលឆ្នាំ២០២៣ មានសេវាកម្មជិត១០០ទីតាំង ដែលចូលរួមអបអរសាទរទិវាទេសចរណ៍ពិភពលោក បានបញ្ចុះតម្លៃលើសេវាកម្មស្នាក់នៅ ម្ហូបអាហារ និងភេសជ្ជៈ ពី១០ ដល់៥០ភាគរយ។ ផែនទីហែក្បួន និងទីតាំងរៀបចំទិវាទេសចរណ៍ពិភពលោក។ កម្មវិធីសំខាន់ៗ ដែលគ្រោងរៀបចំនាថ្ងៃទី២៧ ខែកញ្ញា រួមមាន ស្ដង់បង្ហាញម្ហូបខ្មែរ សម្ដែងសិល្បៈ និងតន្រ្តីខ្មែរ ការបង្ហាញម៉ូតូ និងរថយន្តចាស់ៗ ក្បួនដង្ហែអបអរសាទរ។ ប្រធានបទសម្រាប់ទិវាទេសចរណ៍ពិភពលោកឆ្នាំនេះគឺ «ទេសចរណ៍ និងសន្ដិភាព»។ នៅក្នុងកិច្ចប្រជុំត្រៀមសម្រាប់រៀបចំទិវាទេសចរណ៍ពិភពលោក ឆ្នាំ២០២៤ នៅរដ្ឋបាលខេត្តសៀមរាប នាព្រឹកថ្ងៃទី៤ ខែកញ្ញា អភិបាលរងខេត្តសៀមរាប លោក ង៉ូវ សេងកាក់ ស្នើឱ្យប្រតិបត្តិករទាំងអស់ចូលរួម ដើម្បីឱ្យទិវាទេសចរណ៍ពិភពលោក ២៧ កញ្ញា ក្លាយជាព្រឹត្តិការណ៍ស្ថិតក្នុងការចងចាំរបស់ភ្ញៀវទេសចរ។ «ឱ្យតែដល់ខែកញ្ញា ទេសចរជាតិ និងអន្តរជាតិ នឹកឃើញកម្មវិធីនៅខេត្តសៀមរាប ពិសេសការបញ្ចុះតម្លៃសេវាកម្មនានា»។ លោក សេងកាត់ បាននិយាយបែបនេះ ដោយបានបន្ថែមថា « រៀងរាល់ឆ្នាំក្នុងខែកញ្ញា គឺយើងមានការបញ្ចុះតម្លៃពិសេស សេវាស្នាក់នៅ ម្ហូបអាហារ ដឹកជញ្ចូន និងសេវាកម្មមគ្គុទ្ទេសក៍ផងដែរ ដើម្បីរួមគ្នាជាកញ្ចប់មួយ ទោះឆ្នាំនេះយើងធ្វើក្នុងកម្រិតណាមួយក៏ដោយ ឆ្នាំបន្តបន្ទាប់នឹងរុញបន្តបន្ទាប់ទៀត ដើម្បីឱ្យការផ្សព្វផ្សាយកាន់តែទូលំទូលាយ»។ លោក ង៉ូវ សេងកាក់ អភិបាលរងខេត្តសៀមរាប នៅក្នុងកិច្ចប្រជុំត្រៀមរៀបចំទិវាទេសចរណ៍ពិភពលោក នាថ្ងៃទី៤ ខែកញ្ញា ឆ្នាំ២០២៤ នៅរដ្ឋបាលខេត្តសៀមរាប។ បើតាមការលើកឡើងពីអភិបាលរងខេត្តសៀមរាប ក្នុងខែកញ្ញានេះ ខេត្តសៀមរាបនឹងមាន ព្រឹត្តិការណ៍ធំៗចំនួន៣ ។ ក្នុងនោះ ព្រឹត្តិការណ៍ទី១ គឺការតាំងបង្ហាញរថយន្ត Gumball 3000 Rally នៅថ្ងៃទី១៥ ដល់១៧, ព្រឹត្តិការណ៍ ទី២ គឺសមរាត្រី ដែលព្រះអាទិត្យរះចំកណ្តាលកំពូលប្រាសាទអង្គរវត្ត ពីថ្ងៃទី២១ ដល់២៣។ និងទី៣ គឺ ព្រឹត្តិការណ៍អបអរសាទរទិវាទេសចរណ៍ពិភពលោក ២៧ ខែកញ្ញា។ លោក សែត សុគន្ធ អ្នកគ្រប់គ្រងទូទៅសណ្ឋាគារមេម័រផាឡេស និងរីសត ក៏បង្ហាញពីការចូលរួមក្នុងទិវាទេសចរណ៍ពិភពលោក ឆ្នាំ២០២៤នេះដែរ។ លោក សុគន្ធ ប្រាប់ថា សម្រាប់ព្រឹត្តិការណ៍អបអរសាទរទិវាទេសចរណ៍ពិភពលោក ២៧ ខែកញ្ញា នាឆ្នាំ២០២៤នេះ សណ្ឋាគារលោកត្រៀមបញ្ចុះតម្លៃ៣០ភាគរយ លើសេវាកម្មស្នាក់នៅ ដើម្បីជំរុញភ្ញៀវទេសចរមកកម្សាន្តខេត្តសៀមរាប៕	សៀមរាប៖ ប្រតិបត្តិករក្នុងវិស័យទេសចរណ៍ខេត្តសៀមរាប បានរួមគ្នាបញ្ចុះតម្លៃរាល់សេវាកម្មជាច្រើន ដើម្បីចូលរួមអបអរសាទរទិវាទេសចរណ៍ពិភពលោក ២៧ កញ្ញា។ រដ្ឋបាលខេត្ត និងប្រតិបត្តិករ ចង់ឃើញទិវានេះក្លាយជាព្រឹត្តិការណ៍សំខាន់ប្រចាំឆ្នាំ និងជំរុញទេចរមកលេងខេត្តសៀមរាប រៀងរាល់ខែកញ្ញា។
កិត្តិនាមរបស់ព្រះបាទជ័យវរវរ្ម័ន មិនសូវល្បីសុះសាយនៅក្នុងប្រវត្តិសាស្រ្តខ្មែរប៉ុន្មាននោះទេ។ ប៉ុន្តែព្រះបាទជ័យវិរវរ្ម័ននេះហើយ ដែលបានគង់នៅព្រះបរមរាជវាំងក្នុងក្រុងអង្គរធំ និងបានកសាងប្រាសាទភិមានអាស។ សូមបញ្ជាក់ថា ប្រាសាទភិមានអាកាស ត្រូវបានកសាងបន្ថែមក្នុងរាជ្យព្រះមហាក្សត្របន្តបន្ទាប់ទៀត។ ប្រាសាទភិមានអាកាស ស្ថិតនៅក្នុងព្រះបរមរាជវាំងក្រុងអង្គរធំ ដែលមានកំពែងព័ទ្ធជុំវិញ និងមានខ្លោងទ្វារចូលពីព្រះលានជល់ដំរី ព្រមទាំងមានផ្លូវដើរចូលធ្វើអំពីថ្មបាយក្រៀម ពីខ្លោងទ្វារខាងកើត ឆ្ពោះមកកាន់ ប្រាសាទភិមានអាកាស តែម្ដង។ កំពែងថ្មបាយក្រៀម ជុំវិញប្រាសាទ ត្រូវបានកសាងសង់ឡើងក្នុងរាជ្យព្រះបាទជ័យវរ្ម័នទី៧។ បើតាមកំណត់ត្រារបស់ លោក ជីវ តាក្វាន់ ដែលជាបេសកទូតរបស់អធិរាជចិនដែលបានមកស្នាក់នៅអង្គរពីឆ្នាំ ១២៩៦ ដល់ឆ្នាំ១២៩៧ ប្រាសាទភិមានអាកាស មានពណ៌មាស។ កំណត់ត្រារបស់លោកបានរៀបរាប់ថា ប្រាសាទនៅចំកណ្ដាលក្រុងអង្គរធំ ជាប្រាសាទពណ៌មាស និងប្រាសាទធំនៅជិត ជាប្រាសាទស្ពាន់។ បន្ទាប់មកអ្នកជំនាញជនជាតិបារាំង បានបកស្រាយថា ប្រាសាទបាយ័ន ជាប្រាសាទពណ៌មាស និងប្រាសាទបាភួន ជាប្រាសាទពណ៌ប្រាក់ (ប្រាសាទស្ពាន់)។ ចំណែកប្រាសាទភិមានអាកាស ក៏មានពណ៌មាសផងដែរ។ ប្រាសាទភិមានអាកាស ស្ថិតនៅក្នុងរចនាប័ទ្មឃ្លាំង ដែលគេរាប់ចន្លោះឆ្នាំ១០០២ ដល់ឆ្នាំ១០៥០។ ប្រាសាទរាជ្យនេះ ត្រូវបានព្រះមហាក្សត្រច្រើនជំនាន់ ដែលបានគង់នៅរាជធានីយសោធរ គោរពបដិបត្តិបន្តជារៀងរហូត៕	សៀមរាប៖ ត្រឡប់មកកាន់ឆ្នាំ១០០១ លោក សួម សុភា បានបញ្ជាក់ថា នៅព្រះបាទជ័យវរ្ម័នទី៥ បានសោយទិវង្គត ព្រះបាទជ័យវិរវរ្ម័ន បានឡើងគ្រងរាជ្យបន្ត។ ព្រះបាទជ័យវិរវរ្ម័ន បានគង់នៅរាជធានីអង្គរនេះ មិនបានយាងទៅតាំងរាជធានីនៅតំបន់ផ្សេងនោះទេ។ ព្រះបរមរាជវាំងរាជធានីយសោធរ ត្រូវបានគេស្គាល់ថា ស្ថិតនៅខាងក្រោយ ប្រាសាទភិមានអាកាស។
គម្រោងផ្តល់ជំនួយអ្នកស្វែងរកការងាររបស់សិង្ហបុរី SkillsFuture នឹងផ្តល់ជំនួយហិរញ្ញវត្ថុបណ្តោះអាសន្នរហូតដល់ ៤ ៥០០ដុល្លារសម្រាប់មនុស្សម្នាក់ ដល់អ្នកអត់ការងារធ្វើ។ គម្រោងនេះ មានគោលបំណងជួយដល់អ្នកដែលស្វែងរកការងារធ្វើ ឱ្យការប្រើប្រាស់ជំនាញ និងបទពិសោធន៍របស់ពួកគេកាន់តែប្រសើរឡើង។ អាជ្ញាធរសិង្ហបុរី នឹងពិនិត្យមើលចំពោះអ្នកដែលអាចនឹងបាត់បង់ការងារនាពេលឆាប់ៗខាងមុខ ដោយមានប្រាក់ខែតិចជាង ៣ ៨០០ដុល្លារ។ ទន្ទឹមនេះ ពួកគេត្រូវធ្វើការយ៉ាងហោចណាស់ ៦ខែ ក្នុងរយៈពេល១២ខែចុងក្រោយ។ លើសពីនេះ អ្នកដែលមានសិទ្ធិទទួលបានជំនួយ ត្រូវស្នាក់នៅលំនៅឋានដែលមានតម្លៃមិនលើសពី ១៩ ០០០ដុល្លារ។ ការផ្តល់ជំនួយនេះ គ្រោងនឹងផ្តល់អ្នកអត់កាងារធ្វើចំនួន ៦០ម៉ឺននាក់ ចាប់ពីខែមេសា ឆ្នាំ២០២៥ សម្រាប់រយៈពេល៦ខែ។ ក្នុងរយៈពេល ៦ខែនៃការផ្តល់ជំនួយ ប្រសិនបើពួកគេទទួលបានការងារថ្មី អ្នកទាំងនោះមិនអាចបន្តទទួលប្រាក់ទៀតទេ ទោះបីជាពួកគេអាចរកការងារបានមុនថ្ងៃកំណត់ក៏ដោយ។ មិនតែប៉ុណ្ណោះ បុគ្គលណាដែលបានស្នើសុំជំនួយម្តងហើយ ក៏មិនអាចស្នើសុំបានទៀតទេក្នុងរយៈពេល ៣ ឆ្នាំបន្ទាប់។ លោកនាយករដ្ឋមន្ត្រី ឡរ៉េន វង់ បានលើកឡើងថា គម្រោងការថ្មីនេះត្រូវបានរៀបចំឡើង ដើម្បីជួយរកការងារដល់ប្រជាជនឲ្យបានឆាប់ ក៏ដូចជាបញ្ចៀសការពឹងផ្អែករបស់ប្រជាជនលើរដ្ឋាភិបាល។ «គម្រោងការថ្មីដែលបានចេញនេះ គឺដើម្បីជួយដល់ប្រជាជន។ រដ្ឋាភិបាលជួយបានមួយផ្នែក បន្ទាប់មកត្រូវជួយខ្លួនឯង ត្រូវមានទំនួលខុសត្រូវ និងព្យាយាមទាញខ្លួនអ្នកឡើង»។ លោក វង់ បានសង្កត់ធ្ងន់បែបនេះ នៅថ្ងៃទី២៣ ខែសីហា។ អ្នកវិភាគមើលឃើញថា គម្រោងនេះនឹងជួយដល់ប្រជាជនដែលបាត់បង់ការងារ ដោយពន្យាពេលឲ្យពួកគេដើម្បីស្វែងរក ឬបណ្តុះបណ្តាល និងអភិវឌ្ឍខ្លួនឲ្យកាន់តែប្រសើរ មុនពេលទទួលបានការងារថ្មី៕	សិង្ហបុរីគ្រោងផ្ដល់ថវិកាដល់ប្រជាជនគ្មានការងារធ្វើចំនួន ៦០ម៉ឺននាក់ ដោយទទួលបាន ៤ ៥០០ដុល្លារក្នុងម្នាក់ ចាប់ពីខែមេសា ឆ្នាំ២០២៥។
បើតាមប្រកាសព័ត៌មានរបស់រដ្ឋលេខាធិការដ្ឋានអាកាសចរណ៍ស៊ីវិល ការហោះហើរសាកល្បងនៃអាកាសយានដ្ឋានអន្តរជាតិនេះ នឹងអនុវត្តរហូតដល់ថ្ងៃទី១២ ខែកញ្ញា ឆ្នាំ២០២៤។ ប្រតិបត្តិការនេះ គឺធ្វើឡើងដើម្បីពិនិត្យមើលផ្នែកបច្ចេកទេស និងឧបករណ៍ចាំបាច់មួយចំនួនដែលបានបំពាក់រួច។ ដូចជា ប្រព័ន្ធបញ្ជាចរាចរណ៍ដែនអាកាស(ATC) ប្រព័ន្ធឧបករណ៍ចុះចត(ILS/ DME) ឧបករណ៍នាំផ្លូវអាកាស (Air Navigation) ប្រព័ន្ធរ៉ាដា(Radar Approach) និងប្រព័ន្ធវិទ្យុទាក់ទងជាដើម។ «ការធ្វើបែបនេះដើម្បីធានាថាឧបករណ៍ទាំងអស់នេះដំណើរការប្រកបដោយសុវត្ថិភាព ក្នុងការត្រៀមលក្ខណៈសម្រាប់ការហោះហើរជាផ្លូវការ នៅឆមាសទី១ ឆ្នាំ២០២៥»។ នេះជាការបញ្ជាក់របស់រដ្ឋលេខាធិការដ្ឋានអាកាសចរណ៍ស៊ីវិល នាព្រឹកថ្ងៃទី៨ ខែកញ្ញា។ ពាក់ព័ន្ធនឹងដំណើរសាកល្បងនៃការហោះហើររបស់អាកាសយានដ្ឋានអន្តរជាតិតេជោនេះ រដ្ឋបាលខេត្តតាកែវ បានអំពាវនាវដល់ប្រជាពលរដ្ឋដែលរស់នៅតំបន់នេះ កុំឱ្យមានការព្រួយបារម្ភ និងភ័យខ្លាចចំពោះការចុះចតរបស់យន្តហោះឡើយ។ គួររំលឹកថា ព្រលានយន្តហោះថ្មីនេះ ជាគម្រោងវិនិយោគរបស់ក្រុមហ៊ុនសាជីវកម្មវិនិយោគទុននៅក្រៅប្រទេស (OCIC) ក្រោមទុនវិនិយោគ១៥០០លានដុល្លារអាម៉េរិក ដែលត្រូវបានបើកការដ្ឋានសាងសង់នៅក្នុងឆ្នាំ២០១៨។ ព្រលានយន្តហោះនេះ ត្រូវបានសាងសង់នៅលើផ្ទៃដីជាង២៦០០ហិកតា ស្ថិតនៅឃុំសំពត់សរ ស្រុកបាទី ខេត្តតាកែវ។ ព្រលាននេះ ជាប្រភេទព្រលាន 4F មានសមត្តភាពទទួលបានការហោះហើរ ពីឆ្ងាយឆ្លងទ្វីបដោយអាចឱ្យយន្តហោះធុនធំរហូតដល់ Airbus A380-800 និង យន្តហោះ Boeing747-800 ចុះចតបាន៕	ភ្នំពេញ៖ អាកាសយានដ្ឋានអន្តរជាតិតេជោតម្លៃ១៥០០លានដុល្លារ ត្រូវបានដំណើរការហោះហើរសាកល្បងនាព្រឹកថ្ងៃទី៨ ខែកញ្ញា។ ក្នុងពិធីហោះហើរសម្រាប់ Flight Inspection ឬការហោះហើរសាកល្បង របស់អាកាសយានដ្ឋានអន្តរជាតិតេជោលំដាប់ថ្នាក់4Fនេះ គឺស្ថិតនៅក្នុងដំណាក់កាលទីមួយ ដែលធ្វើឡើងក្រោមវត្តមាន លោក ម៉ៅ ហាវណ្ណាល់ រដ្ឋមន្ត្រីទទួលបន្ទុករដ្ឋលេខាធិការដ្ឋានអាកាសចរណ៍ស៊ីវិល។
បន្ទាប់ពីកិច្ចប្រជុំគណៈរដ្ឋមន្រ្តីពិសេសក្រោយស្បថចូលកាន់តំណែង នៅថ្ងៃទី៧ ខែកញ្ញា លោកស្រី ផែថងថាន ស៊ីណាវ៉ាត់ ប្រមុខរដ្ឋាភិបាលថៃ បានប្តេជ្ញាដឹកនាំថៃរហូតដល់បញ្ចប់អាណត្តិ ដែលសល់ត្រឹមរយៈពេល ៣ឆ្នាំ។ ដើម្បីបង្ការ និងអាចដោះស្រាយបណ្តឹងផ្សេងៗ កូនស្រីលោកថាក់ស៊ីនរូបនេះ បានបង្កើតក្រុមការងារមួយ ដើម្បីដោះស្រាយបណ្តឹងផ្នែកច្បាប់លើលោកស្រី។ «ខ្ញុំចង់កាន់ការងាររហូតដល់បញ្ចប់អាណត្តិសល់រយៈពេល ៣ឆ្នាំ ដើម្បីធានាការអនុវត្តបន្តគោលនយោបាយរបស់លោក សេដ្ឋា ថាវីស៊ីន»។ លោកស្រី ផែថងថាន បានបញ្ជាក់បែបនេះ នៅថ្ងៃទី៧ ខែកញ្ញា។ បើតាមប្រមុខរដ្ឋាភិបាលថ្មីរូបនេះ គោលនយោបាយជាច្រើនក្នុងរដ្ឋាភិបាល លោក សេដ្ឋា នឹងនៅតែបន្ត ហើយបក្សសម្ព័ន្ធ បានពិភាក្សាលើការកែសម្រួលមួយចំនួន ដើម្បីធានាគោលនយោបាយ គឺស្របនឹងស្ថានភាពប្រទេសនៅក្នុងពេលបច្ចុប្បន្ន។ នេះបើតាមការចុះផ្សាយកាសែតបាងកកប៉ុស្តិ៍។ មិនតែប៉ុណ្ណោះ មេដឹកនាំជាស្រ្តី នឹងជួបជាមួយសមាជិកគណៈរដ្ឋាមន្រ្តីរៀងរាល់សប្តាហ៍ ដើម្បីពិភាក្សា និងធ្វើការកាន់តែជិតស្និទ្ធជាមួយគ្នា។ ដ្បិតលោកសេដ្ឋា បានកាន់តំណែងជាង ១ឆ្នាំ មុនពេលតុលាការធម្មនុញ្ញដកតំណែង លោកស្រី ផែថងថាន សល់តែពេល ៣ឆ្នាំប៉ុណ្ណោះ ដើម្បីដឹកនាំថៃ។ អាណត្តិនាយករដ្ឋមន្រ្តីថៃ មានចំនួន ៤ឆ្នាំ៕	លោកស្រី ផែថងថាន ស៊ីណាវ៉ាត់ នាយករដ្ឋមន្រ្តីថៃក្មេងជាងគេ បានសន្យាកាន់តំណែងឱ្យបានរហូតដល់បញ្ចប់អាណត្តិរយៈពេល ៣ឆ្នាំ ហើយបន្តគោលនយោបាយរបស់អតីតនាយករដ្ឋមន្រ្តីលោក សេដ្ឋា ថាវីស៊ីន។
សូមអញ្ជើញលោកអ្នកនាងទស្សនាកិច្ចសម្ភាសខាងក្រោមនេះ៖	ការចងចាំទាំងឡាយ ចម្ងល់ទាំងឡាយ និងអនុស្សាវរីយ៍ទាំងឡាយ រួមបញ្ចូលទាំងការស្រមើស្រមៃ ភាពច្នៃប្រឌិត និងទស្សនៈវិស័យ ចំពោះផែនដី ធម្មជាតិ ជីវិត និងជំនឿ បានកើតចេញជាសិល្បៈគំនូរសហសម័យជិត៣០ផ្ទាំង ដែលមានអត្ថន័យជ្រាលជ្រៅ។
នៅក្នុងសេចក្តីប្រកាសរបស់ខ្លួនកាលពីថ្ងៃទី ៥ ខែកញ្ញា អង្គការ OPEC+ ប្រកាសថានឹងបន្តកាត់បន្ថយការផលិតប្រេង២,២ លានបារ៉ែលក្នុងមួយថ្ងៃរហូតដល់ចុងខែវិច្ឆិកា។ ចាប់ពីខែធ្នូ ឆ្នាំ២០២៤ ដល់ខែវិច្ឆិកា ឆ្នាំ២០២៥ ផលិតកម្មប្រេងនឹងកើនឡើងជាបន្តបន្ទាប់។ ព័ត៌មាននេះជួយឱ្យតម្លៃប្រេងឆៅពិភពលោកកើនឡើង។ បច្ចុប្បន្ន តម្លៃប្រេង Brent ១ធុងបារ៉ែលបានកើនឡើង ០,៥ភាគរយដល់ ៧៣ដុល្លារក្នុងមួយបារ៉ែល។ ប្រេង WTI បានកើនឡើងប្រហាក់ប្រហែលគ្នាគឺ ៦៩,៥ដុល្លារ។ អង្គការ OPEC+ កាត់បន្ថយការផលិតក្នុងរយៈពេល ២ឆ្នាំចុងក្រោយនេះ ដើម្បីការពារការផ្គត់ផ្គង់លើសតម្រូវការនៅលើទីផ្សារ ដែលធ្វើឱ្យតម្លៃប្រេងធ្លាក់ចុះ បណ្តាលឱ្យខូចខាតដល់ប្រទេសសមាជិកដែលពឹងផ្អែកលើការនាំចេញប្រេង។ ការកាត់បន្ថយទន្និផលប្រេងចុងក្រោយរបស់ OPEC+ ធ្វើឡើងនៅខែមិថុនា នៅពេលក្រុមនេះបានពង្រីកការកាត់បន្ថយចំនួន ២,២លានបារ៉ែលក្នុងមួយថ្ងៃដល់ខែកញ្ញា និងកាត់បន្ថយចំនួន ១,៦៥លានបារ៉ែលក្នុងមួយថ្ងៃដល់ចុងឆ្នាំ២០២៥។ នៅឆ្នាំនេះ តម្លៃប្រេងមានទំនោរធ្លាក់ចុះ បើទោះបីជាអង្គការ OPEC+ រក្សាការកាត់បន្ថយផលិតកម្ម និងបង្កើនភាពតានតឹងភូមិសាស្ត្រនយោបាយនៅមជ្ឈិមបូព៌ាក៏ដោយ។ មូលហេតុចម្បងគឺថា តម្រូវការពីប្រទេសចិនដែលជាប្រទេសនាំចូលប្រេងធំជាងគេលើពិភពលោក មានការថយចុះ។ ទន្ទឹមនេះ ការផលិតប្រេងនៅអាម៉េរិកមានកម្រិតខ្ពស់បំផុត ដោយទទួលបាន ១៣,៤លានបារ៉ែលក្នុងមួយថ្ងៃក្នុងខែសីហា ស្របពេលតម្លៃប្រេងឆៅ WTI របស់អាម៉េរិកបច្ចុប្បន្នមានតម្លៃទាបបំផុតចាប់តាំងពីខែធ្នូ ឆ្នាំ២០២៣។ កាលពីខែមុន OPEC បានទម្លាក់ការព្យាកររបស់ខ្លួនសម្រាប់កំណើនតម្រូវការប្រេងពិភពលោកជាលើកដំបូងក្នុងរយៈពេលមួយឆ្នាំ។ ដូច្នោះហើយ ពិភពលោករំពឹងថានឹងប្រើប្រាស់ប្រេង ១០៤,៣លានបារ៉ែលក្នុងមួយថ្ងៃក្នុងឆ្នាំនេះ កើនឡើង ២,១១លានធុងបើធៀបនឹងឆ្នាំមុន ប៉ុន្តែនៅតែទាបជាងការព្យាករកាលពីខែមុនដែលមានចំនួន ២,២៥លានបារ៉ែល។ កាលពីខែមិថុនា ទីភ្នាក់ងារថាមពលអន្តរជាតិ (IEA) បានព្យាករថា នៅឆ្នាំ២០៣០ ការផ្គត់ផ្គង់ពិភពលោកអាចកើនឡើងដល់ ៨លានបារ៉ែលក្នុងមួយថ្ងៃ ខ្ពស់ជាងតម្រូវការ៕	តម្លៃប្រេងឆៅ និងប្រេងឥន្ធនៈបានធ្លាក់ចុះ ដែលបណ្តាលឱ្យអង្គការនៃប្រទេសនាំចេញប្រេង និងសម្ព័ន្ធមិត្ត (OPEC+) ពង្រីកគោលនយោបាយកាត់បន្ថយផលិតកម្មរបស់ខ្លួន។
លោក វ៉ាត់ ចំរើន និយាយថាព្រឹត្តិការណ៍ Pink Run 2024 ធ្វើឡើងក្នុងគោលបំណងអបអរ ការជីកព្រែកហ្វូណនតេជោ ការផ្សព្វផ្សាយពីបញ្ហាជំងឺមហារីកសុដន់ ការជួយដល់មន្ទីរពេទ្យ Home Hospital ដែលជំនាញផ្នែកព្យាបាលមហារីកសុដន់ និងបំផុសចលនាកីឡាដល់ប្រជាជនទាំងអស់។ អគ្គលេខាធិការរូបនេះ បាននិយាយដូច្នេះថា៖«រត់ គឺជាវិញ្ញាសាកីឡាសំខាន់ ក្នុងការរក្សានូវសុខភាពរបស់យើង ព្រោះយើងចូលរួមបង្កលក្ខណៈសប្បាយរីករាយផង និងបង្កើតសុខភាពល្អផង។ យើង អបអរសាទរ ព្រែកជីកហ្វូណនតេជោ។ យើងត្រូវនាំគ្នាបំផុសការគាំទ្រនេះ ជារៀងរាល់ពេលទាំងអស់។»។ ក្នុងសន្និសីទនាថ្ងៃទី៥ ខែកញ្ញា លោក វ៉ាត់ ចំរើន និយាយថាមានអ្នកចូលរួមជាង ២០០០នាក់ ហើយ បានចុះឈ្មោះ មុននឹងបិទត្រឹមថ្ងៃទី១១ ខែកញ្ញា។ នៅសល់ពេលជិត១សប្តាហ៍ អគ្គលេខាធិការរូបនេះ រំពឹងថា អ្នកចូលរួមអាចនឹងកើនដល់ចន្លោះពី៣០០០-៤០០០នាក់។ ដោយឡែកកាលពី ឆ្នាំ២០២៣ ព្រឹត្តិការណ៍នេះ មានអ្នកចូលរួម ៣៦០០នាក់។ ព្រឹត្តិការណ៍រត់នេះ នឹងធ្វើឡើងថ្ងៃទី១៣ ខែតុលា ឆ្នាំ២០២៤ នៅមុខសួនច្បារវត្តបទុមវតី ដោយមាន៣វិញ្ញាសា វិញ្ញាសាចម្ងាយ ១០គីឡូម៉ែត្រ, ៥គីឡូម៉ែត្រ និង ២,៥គីឡូម៉ែត្រ។ លោក វ៉ាត់ ចំរើន សំណូមពរឲ្យអ្នកចូលចិត្តការរត់ចុះឈ្មោះ ឲ្យបានច្រើន ដើម្បីបំផុសគាំទ្រដល់ការរត់ និងចលនាកីឡាមហាជន ជាពិសេសគឺការស្វែងយល់ពីបញ្ហាមហារីកសុដន់៕	គិតត្រឹមថ្ងៃទី៥ ខែកញ្ញា មានអ្នកចុះឈ្មោះរត់ព្រឹត្តិការណ៍ Pink Run ជាង២០០០នាក់។ នេះជាការបញ្ជាក់របស់លោក វ៉ាត់ ចំរើន អគ្គលេខាធិការគណៈកម្មាធិការជាតិអូឡាំពិកកម្ពុជា (NOCC) ដោយព្រឹត្តិការណ៍នេះ ក៏ផ្តោតលើការផ្សព្វផ្សាយ និងការការពារជំងឺមហារីកសុដន់ផងដែរ។ អគ្គលេខាធិការ NOCC ជឿថា Pink Run ដែលត្រូវធ្វើនៅថ្ងៃទី១៣ ខែតុលា នឹងមានអ្នកចូលរួម ចន្លោះពី៣០០០-៤០០០នាក់។
នៅខេត្តសៀមរាបគេឃើញមានកសិដ្ឋានចិញ្ចឹមនាងមិនច្រើនឡើយ ក្នុងនោះក៏មានកសិដ្ឋានសូត្រសិប្បករអង្គរ ឬAngkor Silk Farm ស្ថិតក្នុងស្រុកពួក ដែលកំពុងដាំមន និងចិញ្ចឹមដង្កូវនាងយកសូត្រ។ Angkor Silk Farm បានបើកដំណើរការកសិដ្ឋាន សិប្បកម្មផលិតសូត្រ និងតម្បាញធំមួយ តាំងពីឆ្នាំ១៩៩៤មក។ នៅទីនេះ ការចិញ្ចឹមដង្កូវយកសូត្រ គឺនៅរក្សាការចិញ្ចឹមបែបប្រពៃណី រាប់ចាប់ពីពូជដង្កូវ, ការចិញ្ចឹមថែទាំ,បន្តពូជ រហូតដល់ដំណាក់កាលប្រមូលផលសំបុកដង្កូវនាង។ តើដើម្បីទទួលបានសំបុកនាងមានគុណភាព យកមកផលិតសូត្រ តើគេត្រូវឆ្លងដំណាក់កាលអ្វីខ្លះទៅ? ដើម្បីជ្រាបច្បាស់សូមលោកអ្នកនាងទស្សនាវីដេអូដូចតទៅ៖ ដំណើរជីវិតរបស់ «ដង្កូវនាង» ជាទូទៅដង្កូវនាងអាចរស់បាន៤៥ ទៅ៤៧ថ្ងៃ ពោលគឺរយៈពេលពេញមួយជីវិតនៃដង្កូវរាប់ចាប់ពីកកើត រហូតដល់ក្លាយជាមេអំបៅ ហើយងាប់។ បើតាមសម្ដីលោក អែម អាន ប្រធានផ្នែកការដាំមន និងដង្កូវនាង នៃកសិដ្ឋានសូត្រសិប្បករអង្គរ គេបែងចែកវដ្ដជីវិតដង្កូវនាងជា៤វគ្គសំខាន់ៗគឺដំណាក់កាលពង, ដំណាក់កាលកូនញាស់, ដំណាក់កាលដក់ដឿ និងចុងក្រោយដំណាក់កាលមេអំបៅ។ ផ្ទាំងព័ត៌មានបង្ហាញពីវដ្ដជីវិតដង្កូវនាង ស្ថិតក្នុងរោងចិញ្ចឹមដង្កូវនាង នៃកសិដ្ឋានសូត្រសិប្បករអង្គរ។ បើគេរាប់ចាប់ពីដំណាក់កាលចាក់សំបុក ដង្កូវនាងត្រូវការពេលពី១០ ទៅ១២ថ្ងៃ ដើម្បីវិវត្តន៍ខ្លួនពីដង្កូវ ក្លាយជាដក់ដឿ នឹងបន្តក្លាយជាមេអំបៅ ហើយចេញពីសំបុក។ នៅដំណាក់កាលនេះ ប្រសិនបើគេចិញ្ចឹមដង្កូវនាង ដើម្បីស្រាវសូត្រ គេត្រូវយកសំបុកនោះទៅស្ងោរទុក មុនដក់ដឿ វិវត្តន៍ខ្លួនជាមេអំបៅ។ បើមិនដូច្នេះទេវាធ្វើឱ្យសំបុកខូច នឹងមិនអាចយកទៅស្រាវសរសៃសូត្របានឡើយ។ ប្រសិនបើគេយកមេអំបៅនោះធ្វើពូជវិញ គឺអ្នកចិញ្ចឹមទុកវារហូតក្លាយជាមេអំបៅ នឹងចេញពីសំបុក ហើយគេយកវាទៅបង្កាត់ រវាងមេអំបៅញី និងឈ្មោល។ គេអាចកំណត់សម្គាល់មេអំបៅញី និងឈ្មោលបានតាមរយៈរូបរាងរបស់ពួកវាបាន គឺមេអំបៅញី មានទំហំខ្លួនធំជាងមេអំបៅឈ្មោល។ តែប្រសិនបើវាស្ថិតក្នុងដំណាក់កាលដក់ដឿគឺនីចំណុចចុង នៃដងខ្លួនញីមានគំនូសដូចទៅនឹងអក្សរ «X» និងមានស្នាមចុចស្មៅមួយនៅចំណុចខាងចុង សម្រាប់ដក់ដឿឈ្មោល។ លោក អែម អាន កំពុងដាក់ចំណីស្លឹកមន សម្រាប់ដង្កូវនាងក្នុងទីតាំងចិញ្ចឹមដង្កូវនាង។ ដើម្បីបង្កាត់ ឬបន្តពូជ អ្នកចិញ្ចឹមគេយកមេអំបៅញីមួយ និងឈ្មោលមួយក្បាល ដាក់ចូលទៅក្នុងកងជ័រមូល និងដាក់វារយៈពេល១២ម៉ោង ដើម្បីបន្តពូជ។ ក្រោយ១២ម៉ោង គេដកមេអំបៅឈ្មោលចេញ នឹងទុកឱ្យមេអំបៅញីពងក្នុងកងនោះដដែល។ ក្នុងមេអំបៅញីមួយក្បាលអាចផលិតពងបានចន្លោះពី២៥០ ទៅ៣០០ពង។ ក្រោយបន្តពូជរួច មេអំបៅឈ្មោលនឹងងាប់ ។ ឯមេអំបៅញី ងាប់ក្រោយពេលបញ្ចេញពងរួច។តែវាក៏អាចរស់បាន១ ឬ២ថ្ងៃ ក្រោយបន្តពូជបានដែរ ប្រសិនបើមេអំបៅនោះ មានសុខភាពល្អ។ ក្រោយមេបាស្លាប់១០ ទៅ១២ថ្ងៃ ពងមេអំបៅទាំងនោះ ញាស់ក្លាយជាដង្កូវតូចៗ ឬគេហៅម្យ៉ាងទៀតថា «កូនស្រមោចខ្មៅ»។ នៅពេលញាស់ភ្លាមគេមិនទាន់អាចដាក់ចំណីឱ្យវាភ្លាមឡើយ គឺគេរង់ចាំដល់ឱ្យពងក្នុងរង្វង់កងមួយៗទាំងនោះ អាចញាស់បានប្រមាណ៩០ភាគរយសិន។ កសិករម្នាក់កំពុងជ្រំដី ក្នុងចម្ការដាំមនរបស់កសិដ្ឋានសូត្រសិប្បករអង្គរ។ ការដាំមន សម្រាប់ចំណីដង្កូវនាង ចំណីរបស់ដង្កូវនាង គឺស្លឹកមន។ នៅកម្ពុជាគេពិបាកដាំមន នៅខែប្រាំង ព្រោះវាតម្រូវការទឹកគ្រប់គ្រាន់ ស្រោចស្រព ទើបអាចផលិតស្លឹកមន មានគុណភាពល្អសម្រាប់ចិញ្ចឹមដង្កូវនាង។ ក្រៅពីការយកចិត្តទុកដាក់ទៅលើការដាំដុះ និងថែទាំ កុំឱ្យសត្វដទៃយាយី ការប្រមូលផលស្លឹកមន ជាចំណីដង្កូវនាង ក៏គេមានរបៀបរបបក្នុងការបេះ និងបែងចែកជាដំណាក់កាលៗផងដែរ។ ក្នុងបទសម្ភាសន៍ជាមួយសារព័ត៌មានឌីជីថលថ្មីៗ លោក អែម អាន រៀបរាប់ថា គេអាចប្រមូលផលមនបានតែនៅពេលព្រឹក មុនម៉ោង៨ព្រឹក និងពេលល្ងាច ពោលគឺពេលដែលមិនមានពន្លឺថ្ងៃក្ដៅខ្លាំង។ លោកបន្តថា បើកាលណាគេបេះស្លឹកមន នៅពេលក្ដៅខ្លាំង វានឹងធ្វើឱ្យប៉ះពាល់ដល់ស្លឹកមន។ ស្លឹកមន នឹង ស្រពោន ដង្កូវទាំងនោះនឹងមិនស៊ីឡើយ។ ចំពោះការបេះស្លឹកមន ជាចំណីដង្កូវគឺគេបេះជាដំណាក់កាលៗ ពោលគឺផ្អែកលើដំណាក់កាលអាយុនៃដង្កូវ។ ដង្កូវនាងដំណាក់កាលទី១ (ដង្កូវញាស់ជាកូនស្រមោចខ្មៅ) គឺគេបេះស្លឹកខ្ចី ឬស្លឹកទី៣ ឬទី៤ នៃស្លឹក រាប់ពីត្រួយមក ក្នុងមួយថ្ងៃគេដាក់ចំណីចន្លោះពី៣ ទៅ៤ដង។ គេបែងចែកមួយដំណាក់កាលនៃដង្កូវនាង ស្មើនឹងបួនថ្ងៃ គឺដង្កូវនាងស៊ី៣ថ្ងៃ និងដេកមួយថ្ងៃ។ ពោល៤ថ្ងៃម្ដង វានឹងសកខ្លួនវាម្ដង។ ក្រោយ៤ថ្ងៃ ចូលដល់ដំណាក់កាលទី២ នៅដំណាក់កាល គេបេះស្លឹកទី៥ និងទី៦។ បានបួនថ្ងៃក្រោយមក ដល់ដំណាក់កាលទី៣ នៅដំណាក់កាលនេះ គេត្រូវបេះស្លឹកទី៧ និងទី៨។ គួរបញ្ជាក់ផងដែរ ពីដំណាក់កាលទី១ ដល់ទី៣ គឺអ្នកចិញ្ចឹមត្រូវហាន់ស្លឹកមននោះតូច ដើម្បីបង្កភាពងាយស្រួលដល់ការស៊ីដល់កូនដង្កូវតូចៗ។ ចំពោះដំណាក់កាលទី៤ និងទី៥ ជាពេលដែលដង្កូវពេញវ័យ នឹងត្រៀមខ្លួននឹងឡើងសំបុក ដូច្នេះគេបេះស្លឹកទី៩ ហើយស្លឹកមននោះជាស្លឹកមានគុណភាពល្អ ព្រោះគុណភាពស្លឹកមននៅដំណាក់កាលនេះ នឹងជះឥទ្ធិពលទៅដល់គុណភាពសំបុករបស់ដង្កូវនាង។ ពងដង្កូវនាង បន្ទាប់ពីអ្នកចិញ្ចឹមដាក់បង្កាត់រួច។ គុណភាពស្លឹកមន ជះឥទ្ធិពលទៅលើការលូតលាស់របស់ដង្កូវនាង នៅដំណាក់កាលនីមួយៗ ព្រោះប្រសិនបើសុខភាពដង្កូវនាងមិនល្អ ធ្វើឱ្យសរសៃសូត្រដែលផលិតពីសំបុកដង្កូវនាងនោះមិនល្អដូចគ្នា។ ដូច្នេះអ្នកចិញ្ចឹមត្រូវតែជ្រើសរើសស្លឹកមន ដែលមានជាតិប្រូតេអ៊ីនខ្ពស់ ដោយការដាក់ជីបំប៉ុនមុនប្រមូលផល។ មួយវិញទៀតគេមិនអាចប្រមូលផលស្លឹកមនណាដែលឆ្លងមេរោគ ឬសត្វផ្សេងយីយាឡើយ ពោលគឺលក្ខណៈស្លឹកនោះស្រស់ ក្រាស រលោង ពណ៌បៃតង មិនរួញ និងមិនមានសំបុកសត្វល្អិតដទៃចុះ ឬស៊ី។ ព្រោះការយីយាពីសត្វល្អិត លើដំណាំមន នឹងធ្វើឱ្យឆ្លងរោគដល់ដង្កូវនាងទាំងនោះ។ នៅដំណាក់កាលទី៥ ជាដំណាក់កាលចុងក្រោយ ដែលត្រៀមនឹងឡើងធ្វើសំបុក។ ដំណាក់កាលនេះមានរយៈពេល៧ ទី៨ថ្ងៃ។ នៅដំណាក់កាលនេះ ដង្កូវនឹងលេងស៊ី៣ថ្ងៃ និងដេកមួយថ្ងៃដូចដំណាក់កាលមុនៗហើយ គឺពេញមួយដំណាក់កាលទី៥ គឺវាស៊ីតែមុខគត់។ បន្ទប់ចិញ្ចឹមដង្កូវនាង នៅកសិដ្ឋានសូត្រសិប្បករអង្គរ។ ក្រោយមកដង្កូវទាំងនោះនឹងវិវត្តន៍ទៅជាពណ៌លឿងថ្លា។ អ្នកចិញ្ចឹមនឹងយកវាទៅដាក់លើចង្អេរ ឬបាច់ដើមពួច តែគេមិននិយមប្រើបាច់ដើមពួចនេះឡើយ ព្រោះវាពិបាកក្នុងការបម្រូលសំបុក។ ចង្អេរ មានភាពងាយស្រួលជាង។ ដើម្បីបានសំបុកមួយ ដង្កូវនីមួយៗ ត្រូវការពេល៤ ទី៥ថ្ងៃផងដែរ។ ក្នុងមួយសំបុក វាអាចផលិតបានសរសៃសូត្រប្រវែងពី៣០០ ទៅ៤០០ម៉ែត្រ សម្រាប់ពូជដង្កូវខ្មែរ។ តែចំពោះពូជកូនកាត់ (Hybrid) អាចផលិតបានសរសៃសូត្របានប្រវែង៧០០ ទៅ១ ០០០ម៉ែត្រ។ ក្រោយមកគេក៏ប្រមូលសំបុកទាំងនោះទៅស្រាវ ឱ្យបានជាសរសៃសូត្រ និងបន្តទៅត្បាញជាក្រណាត់ជាដើម៕	សៀមរាប៖ សរសៃសូត្រ គឺផលិតចេញពីសំបុកដង្កូវនាង។ បច្ចុប្បន្នមិនមានកសិដ្ឋាន ឬសិប្បកម្មផលិតសូត្រច្រើនឡើយ ដែលដាំមន និងចិញ្ចឹមដង្កូវនាងខ្លួនឯង ខណៈសូត្រដែលសិប្បករខ្មែរយកមកត្បាញ តាមផ្ទះមួយចំនួនធំ នាំចូលពីក្រៅប្រទេសដូចជាចិន វៀតណាម ជាដើម។
មន្ទីរព័ត៌មានខេត្តរតនគិរី បានបញ្ជាក់ថា មានមនុស្ស១៥នាក់ មានអាការរាក ក្អួត ឈឺក្បាលខុសធម្មតា បន្ទាប់ពីបរិភោគម្ហូបភ្លាសាច់គោឆៅ នៅក្នុងពិធីបុណ្យសពមួយក្នុងភូមិបានរយៈពេល២ម៉ោង នៅរសៀលថ្ងៃទី៧ ខែកញ្ញា។ ក្នុងចំណោមជនរងគ្រោះ១៥នាក់នោះ គឺមាន៥នាក់ ត្រូវបានបញ្ជូនទៅមណ្ឌលសុខភាពភ្នំកុក, ៥នាក់នៅមណ្ឌលសុខភាពអូរជុំ និង៥នាក់ទៀតសម្រាកព្យាបាលនៅមន្ទីរពេទ្យភូមិ ដោយសារមានអាការស្រាល។ ជុំវិញហេតុការណ៍នេះ មន្ទីរសុខាភិបាលខេត្តរតនគិរីបានចុះពិនិត្យម្ហូបអាហារ និងប្រមូលសំណាកនៅទីតាំងកើតហេតុ ហើយសង្ស័យថាពុលម្ហូបភ្លាសាច់គោឆៅនៅកម្មវិធីនោះ។ មកដល់បច្ចុប្បន្ន អ្នកជំងឺទាំង១៥នាក់នោះ កំពុងសម្រាកនៅមណ្ឌលសុខភាពស្រុក ហើយគ្រូពេទ្យ បន្តតាមដានអាការយ៉ាងយកចិត្តទុកដាក់ ផងដែរ៕ រូបភាពមន្ទីរព័ត៌មានខេត្តរតនគិរី រូបភាពពីមន្ទីរព័ត៌មានខេត្តរតនគិរី	មនុស្ស១៥នាក់ នៅខេត្តរតនគិរី ត្រូវបានសង្ស័យពុលអាហារ បន្ទាប់ពីបរិភោគភ្លាសាច់គោឆៅ ហើយបញ្ជូនទៅមន្ទីរពេទ្យភ្លាមៗ នាថ្ងៃទី៧ ខែកញ្ញា។ មនុស្សទាំង១៥នាក់នោះ ជាពលរដ្ឋរស់នៅភូមិកាឡៃសាវង ឃុំភ្នំកុក ក្នុងស្រុកវើនសៃ។
ចាប់តាំងពីម៉ោង១២ និង០៨នាទីថ្ងៃត្រង់ (ម៉ោងក្នុងស្រុក) នៅថ្ងៃទី៧ ខែកញ្ញា ដែលក្រុមហ៊ុន Huawei ដាក់ឱ្យបញ្ជាទិញ មុនពេលក្រុមហ៊ុន Apple សម្ពាធ iPhone 16 Series។ ទូរសព្ទ Mate XT ដែលអាចបត់បាន ៣តង់ នឹងមានពណ៌ក្រហម និងខ្មៅ ហើយវានឹងត្រូវដាក់លក់ចាប់ពីថ្ងៃទី២០ ខែកញ្ញា។ ត្រឹមរយៈពេល ៧ម៉ោងប៉ុណ្ណោះ ទូរសព្ទបត់៣តង់របស់ក្រុមហ៊ុន Huawei មានអតិថិជនកម្មង់ទិញរហូតដល់ ១,៣លាននាក់ឯណោះ។ ចំណុចលម្អិតរបស់ទូរសព្ទអាចនឹងត្រូវប្រកាសនៅថ្ងៃទី១០ ខែកញ្ញាខាងមុខ។ ទន្ទឹមនេះ ក្រុមហ៊ុន Huawei អាចប្រកាសសម្ពោធរថយន្តអគ្គិសនីប្រភេទថ្មីរបស់ខ្លួនផងដែរ។ មួយរយៈចុងក្រោយ ក្រុមហ៊ុនចិនជាច្រើន បានផ្តោតលើការអភិវឌ្ឍរថយន្តអគ្គិសនីយ៉ាងខ្លាំង។ តាមការស្រាវជ្រាវរបស់ក្រុមហ៊ុនស្រាវជ្រាវកាណាដា TechInsights ការលក់ទូរសព្ទអេក្រង់បត់របស់ Huawei បានកើនឡើងរហូតដល់ ៨៥ភាគរយ នៅចន្លោះខែមេសា ដល់ខែមិថុនា ឆ្នាំ២០២៤។ ក្រុមហ៊ុន Huawei ជាក្រុមហ៊ុនផលិតទូរសព្ទដ៏ធំមួយនៅលើពិភពលោក ក្នុងចំណោមក្រុមហ៊ុនផលិតទូរសព្ទផ្សេងទៀតដូចជា Samsung, Vivo និងApple ជាដើម៕	ទូរសព្ទអេក្រង់បត់ ៣តង់របស់ក្រុមហ៊ុន Huawei ត្រូវបានបញ្ជាទិញរហូតដល់ ១,៣លាននាក់ ត្រឹមរយៈពេល ៧ម៉ោងប៉ុណ្ណោះ ក្រោយដាក់ឱ្យកម្មង់ទិញ នៅថ្ងៃទី៧ ខែកញ្ញា។ ទូរសព្ទ Mate XT ត្រូវបានដាក់លក់ ស្របពេលក្រុមហ៊ុន Apple ចេញ iPhone 16 Series។
ថ្នាលបណ្តុះកូនឈើទីមួយនេះ ដែលត្រូវបានសាងសង់ឡើងនៅភូមិ៤៤ ឃុំព្រះធាតុ ស្រុកអូរាំងឪ ក្រោមបញ្ចប់ថវិការបស់កម្មវិធីអភិវឌ្ឍន៍សហប្រជាជាតិ (UNDP) និងក្រុមហ៊ុន កូកា-កូឡា កម្ពុជា។ បើតាមសេចក្តីប្រកាសព័ត៌មានរបស់ក្រសួងបរិស្ថាន ថ្នាលនេះ គឺជាការជំរុញនូវការដាំដុះដើមឈើឱ្យបានច្រើន។ ពោល គឺបង្កើនគម្របព្រៃតាមផែនការរបស់រដ្ឋាភិបាលចំនួន៦០ភាគរយ នៃផ្ទៃដីរបស់កម្ពុជានៅត្រឹមឆ្នាំ២០៥០។ លោក អ៊ាង សុផល្លែត រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងបរិស្ថាន។ រូបថត៖ ក្រសួងបរិស្ថាន « ថ្នាលបណ្តុះកូនឈើនេះរួមចំណែកដល់ការចូលរួមចំណែកដាំដើមឈើឡើងវិញឲ្យបានច្រើនសំដៅ កាត់បន្ថយការប្រែប្រួលអាកាសធាតុ និងធ្វើឲ្យកម្ពុជាមានភាពបៃតងស្រស់ស្អាត»។ នេះជាការលើកឡើងរបស់លោក អ៊ាង សុផល្លែត រដ្ឋមន្ត្រីបរិស្ថាន ដែលបានបញ្ជាក់ថា ថ្នាលបណ្តុះកូនឈើទី១នេះ ជាការបោះជំហានមួយពោរពេញដោយថាមពល បន្ទាប់ពីមានការចូលរួមពីដៃគូអភិវឌ្ឍន៍ និងវិស័យឯកជន រួមទាំងអាជ្ញាធរមូលដ្ឋានគ្រប់លំដាប់ថ្នាក់ និងប្រជាពលរដ្ឋ នឹងបន្តជំហានទៅកាន់ខេត្តមណ្ឌលគិរី សៀមរាប កំពង់ស្ពឺ និងកោះកុង។ ជាមួយគ្នានេះ លោករដ្ឋមន្រី្តបរិស្ថានក៏បានអំពាវនាវដល់ប្រជាពលរដ្ឋរួមគ្នាដាំដើមឈើដាំឲ្យបានច្រើន ក៏ដូចជាជួយថែរក្សា និងកុំកាប់ដើមឈើ ដើម្បីទុកជាម្លប់ និងខ្យល់សម្រាប់ដកដង្ហើមផងដែរ។ លោកស្រី Alissar Chaker តំណាងនៃកម្មវិធីអភិវឌ្ឍន៍សហប្រជាជាតិ (UNDP) ។ រូបថត៖ ក្រសួងបរិស្ថាន កន្លងមក UNDP បានគាំទ្ររាជរដ្ឋាភិបាល និងក្រសួងបរិស្ថាន ក្នុងការបង្កើតគោលនយោបាយ និងក្របខណ្ឌសំខាន់ៗនានាសម្រាប់ការអនុវត្តរបៀបវារៈអាកាសធាតុរបស់ជាតិ និងបន្តការរួមចំណែកចំពោះមហិច្ឆតាកាត់បន្ថយការបញ្ចេញឧស្ម័នផ្ទះកញ្ចក់ និងការសម្រេចបានគម្របព្រៃឈើចំនួន៦០ភាគរយ នៅឆ្នាំ២០៥០។ លោកស្រី Alissar Chaker តំណាងនៃកម្មវិធីអភិវឌ្ឍន៍សហប្រជាជាតិ (UNDP) នៅកម្ពុជា បានថ្លែងថា UNDP គាំទ្រកិច្ចខិតខំប្រឹងប្រែងដែលកំពុងអនុវត្តក្រោមយុទ្ធសាស្ត្រស្តារព្រៃឈើជាតិឡើងវិញ។ ការគាំទ្ររបស់UNDPនេះ គឺមានគោលបំណងដាំដើមឈើចំនួន១លានដើម ក៏ដូចជាអនុសាសន៍ក្នុងគោលនយោបាយការចូលរួមចំណែកដើម្បីអនុវត្តអនុសញ្ញាក្របខណ្ឌសហប្រជាជាតិស្តីការប្រែប្រួលអាកាសធាតុ (NDC) និងគោលដៅអព្យាក្រឹតកាបូន។ នេះបើតាមសេចក្តីប្រកាសព័ត៌មានដដែលរបស់ក្រសួងបរិស្ថាន នាថ្ងៃទី៨ ខែកញ្ញា៕ រូបថត៖ ក្រសួងបរិស្ថាន	ក្រសួងបរិស្ថានបានសម្ពោធបើកការដ្ឋានសាងសង់ថ្នាលបណ្ដុះកូនឈើថ្នាក់តំបន់ទីមួយលើទំហំដីជាង៣ហិកតាក្នុងខេត្តត្បូងឃ្មុំ នាថ្ងៃទី៨ ខែកញ្ញា។ ថ្នាលនេះមានសមត្ថភាពបណ្តុះកូនឈើបានជាង១លានដើមក្នុងមួយឆ្នាំ។
ព្យុះYagi ជាព្យុះដែលមានឥទ្ធិពលខ្លាំងមួយ ដែលបានបំផ្លាញហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធ និងផ្ទះសម្បែងជាច្រើនខ្នងនៅវៀតណាម។ នៅក្នុងកិច្ចប្រជុំមួយ ដែលមានការចូលរួមពីថ្នាក់ដឹកនាំខេត្តចំនួន ២៦ នាយករដ្ឋមន្រ្តីវៀតណាម លោក ផាម មិញជិញ បានទទូចឱ្យមន្រ្តីដាក់ចេញវិធានការបន្ទាន់ និងច្បាស់លាស់ ដើម្បីជម្នះផលវិបាកក្រោយព្យុះ Yagi។ គិតត្រឹមម៉ោង ៧ព្រឹកថ្ងៃទី៨ ខែកញ្ញា មនុស្សយ៉ាងហោចណាស់ ៥នាក់ បានស្លាប់ និង ១៨៦នាក់រងរបួសនៅវៀតណាម។ ដ្បិតជាព្យុះដែលមានឥទ្ធិពលខ្លាំង វាបានបង្កឱ្យដាច់ភ្លើង និងបំផ្លាញផ្ទះសម្បែង ៣២៧៩ខ្នង នៅវៀតណាមភាគខាងជើង។ ទន្ទឹមនេះ ហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធជាច្រើន បានខូចខាត ខណៈសាលារៀន និងការិយាល័យជាដើម ក៏រងផលប៉ះពាល់ផងដែរ។ ដំណាំជាច្រើនហិចតា ត្រូវបានបំផ្លាញ។ ទន្ទឹមនេះ អាជ្ញាធរវៀតណាម បានជូនដំណឹងពីកម្រិតភ្លៀងធ្លាក់ខ្លាំងក្នុងតំបន់ភាគខាងជើង នៅថ្ងៃទី៨ និងថ្ងៃទី៩ ខែកញ្ញា ដោយអាចបង្កជាជំនន់ទឹកភ្លៀង៕	នាយករដ្ឋមន្រ្តីវៀតណាម លោក ផាម មិញជិញ នៅថ្ងៃទី៨ ខែកញ្ញា បានដឹកនាំកិច្ចប្រជុំចម្រុះមួយ ដោយបញ្ជាឱ្យមន្រ្តី ដាក់ចេញវិធានការច្បាស់លាស់ និងរហ័ស ដើម្បីដោះស្រាយផលវិបាកកើតចេញពីព្យុះ Yagi។ មនុស្សយ៉ាងហោចណាស់ ៥នាក់ បានស្លាប់ និង១៨៦នាក់ បានរងរបួស នៅវៀតណាម ដោយសារព្យុះYagi។
ទេសចរជាតិ អាចចំណាយពេលមួយព្រឹកទស្សនាប្រាសាទប្រាសាទដ៏ស្រស់ស្អាតនៅក្នុងក្រុងអង្គរធំ។ ប្រាសាទបាលិលេយ្យ ប្រៀបដូចត្បូងពណ៌ខៀវមួយដុះឡើងកណ្ដាលព្រៃជ្រៅ។ ដើម្បីដល់ប្រាសាទនេះ ទេសចរត្រូវចូលតាមវត្តទេព្យប្រណម្យ រួចដើរទៅក្រោយបន្តទៀត។ ប្រាសាទបាលិលេយ្យ ស្ថិតនៅខាងក្រោយវត្តនេះ និងនៅខាងជើងប្រាសាទភិមានអាកាស។ ប្រាសាទបាលិលេយ្យ ស្ថិតនៅក្នុងក្រុងអង្គរធំ ខាងជើងប្រាសាទភិមានអាកាស។ រូបថត៖ អាជ្ញាធរជាតិអប្សរា កូនប្រាសាទតូចច្រឡឹងមួយនេះ ពេញនិយមសម្រាប់ទេសចរ ដែលចូលចិត្តថតរូប។ ទីនោះ មានប្លង់ថតរូបស្អាតៗជាច្រើនកន្លែង។ ទេសចរបរទេស ទៅទស្សនាប្រាសាទនេះច្រើនជាងទេសចរជាតិ។ បច្ចប្បន្ន អាជ្ញាធរជាតិអប្សរា មិនបានកំណត់ឆ្នាំនៃការកសាងច្បាស់នោះទេ ព្រោះប្រាសាទនេះ មិនមានសិលាចារិក ឬឯកសារបញ្ជាក់នោះទេ។ ទស្សនាប្រាសាទនេះចប់ ទេសចរមានជម្រើសច្រើន ពោលគឺអាចទស្សនាប្រាសាទភិមានអាកាស ព្រះលានជល់ដំរី ប្រាសាទនាងទាំង១២ ឬទៅថតរូបនៅខ្លោងទ្វារដីឆ្នាំង។ ប៉ុន្តែខ្ញុំសូមណែនាំប្រាសាទចំនួន ៥នៅក្រុមប្រាសាទព្រះពិធូរ។ ក្រុមប្រាសាទព្រះពិធូរ មានប្រាសាទកោរសក់ ប្រាសាទជម ប្រាសាទតាទូត ប្រាសាទដូនមារ និងប្រាសាទកណ្ដកយក្ស។ ក្រុមប្រាសាទទាំង៥នេះ ស្ថិតនៅខាងក្រោមកន្លែងពិសារអាហារជិតព្រះលានជល់ដំរី។ ទេសចរ អាចដើរទស្សនាប្រាសាទកោរសក់មុនគេ រួចបន្តដំណើរនៅខាងក្រោយប្រាសាទនេះ។ ប្រាសាទកោរសក់ ត្រូវបានសាងសង់អំឡុងសតវត្សរ៍ទី១២។ ប្រាសាទកោរសក់ ក៏មានកន្លែងថតរូបប្លែកពីគេ។ ខ្លោងទ្វារប្រាសាទកោសក់ ត្រូវបានព័ទ្ធជុំវិញដោយដើមឈើ និងឬសឈើធំៗ។ កន្លែងនេះហើយ ដែលទេសចរ ចូលចិត្តថតរូបជាងគេ។ ខាងមុខប្រាសាទកោរសក់ មានរានហាលធំមួយដូចប្រាសាទអង្គរវត្ត។ ចម្លាក់នាគ ដែលបែរមុខមកស្រះទឹក បង្កើតបានជាទស្សនីយភាពដ៏ប្លែក។ ប្រាសាទកោរសក់ មានរានហាលដូចប្រាសាទអង្គរវត្ត និងជាកន្លែងទាក់ទាញសម្រាប់អ្នកថតរូបនាពេលបច្ចុប្បន្ន។ រូបថត៖ សែម វណ្ណា ទេសចរ អាចរំលងប្រាសាទជម ដោយសារអ្នកជំនាញខ្មែរ និងអ្នកជំនាញកូរ៉េ កំពុងជួសជុលប្រាសាទនេះ។ ដើរហួសប្រាសាទជម ទេសចរនឹងទៅដល់ប្រាសាទតាទូត ដែលជាប្រាសាទព្រះពុទ្ធសាសនាដ៏ធំមួយ។ ប្រាសាទតាទូតនេះ ធំជាងគេក្នុងចំណោមប្រាសាទនៅក្រុមប្រាសាទព្រះពិធូរ។ ជិតប្រាសាទតាទូត មានប្រាសាទដូនមារ និងប្រាសាទកណ្ដកយក្ស។ ទេសចរ អាចទស្សនាប្រាសាទទាំងនេះត្រឹមមួយព្រឹកប៉ុណ្ណោះ រួចអាចពិសារអាហារនៅខាងមុនប្រាសាទកោរសក់ ក៏បាន ឬទៅពិសារនៅព្រះដាក់។ ប្រសិនទេសចរពិសារអាហារនៅជិតព្រះលានជល់ដំរី ទេសចរ អាចធ្វើដំណើរចេញតាមខ្លោងទ្វារដីឆ្នាំង រួចឆ្ពោះទៅកាន់ប្រាសាទកណ្ដាលបារាយណ៍មួយ គឺប្រាសាទនាគព័ន្ធ។ ប្រាសាទនាគព័ន្ធ ក្លាយជាកន្លែងទស្សនាថ្ងៃលិច និងថ្ងៃរះដ៏ល្អឯកមួយនាពេលបច្ចុប្បន្ន។ ទេសចរ ត្រូវដើរតាមស្ពានឈើទៅកាន់កណ្ដាលបារាយណ៍។ ទេសចរ ក៏អាចជិះទូកកម្សាន្តនៅបារាយណ៍ជយតដាក ឬបារាយណ៍ប្រាសាទនាគព័ន្ធ ក្នុងរមណីយដ្ឋានអង្គរ ដែលជាផលិតផលទេសចរណ៍មួយក្នុងខេត្តសៀមរាប។ នេះជាបទពិសោធថ្មីមួយសម្រាប់ទេសចរ ក្រៅពីគយគន់សម្រស់ធម្មជាតិ និងសត្វស្លាបកម្រនៅទីនេះ។ ការជិះទូកនេះ ក៏ចូលរួមលើកកម្ពស់ជីវភាពពលរដ្ឋសហគមន៍ផងដែរ។ ទេសចរ ជិះទូកកម្សាន្តក្នុងបារាយណ៍ជ័យតដាក ដើម្បីទៅទស្សនាប្រាសាទនាគព័ន្ធ។ រូបថត៖ ស៊ុល រ៉វី ទេសចរអាចទិញសំបុត្រជិះទូក នៅទីតាំងផ្ទាល់បាន ដែលស្ថិតនៅផ្នែកខាងកើត នៃប្រាសាទព្រះខ័ន ឬវាយពាក្យ «Baray Reach Dak Community Tour» នៅលើ Google Map។ លោកអ្នកនាងក៏អាចកក់មុនបានដូចគ្នាតាមរយៈលេខទំនាក់ទំនង ០៨៩ ២១១ ៧៣៧។ ការទស្សនាប្រាសាទតូចៗ ជាការលើកតម្លៃប្រាសាទរបស់បុព្វបុរស និងចូលរួមលើកកម្ពស់ជីវភាពប្រជាជនរស់នៅជិតទីនោះ។ ដូច្នេះទេសចរជាតិគួរចំណាយពេលទស្សនាប្រាសាទផ្សេងៗឱ្យបានច្រើន ដើម្បីយល់ដឹងកាន់តែច្បាស់ពីរតនសម្បត្តិបេតិកភណ្ឌដ៏មានតម្លៃ មិនអាចកាត់ថ្លៃបានទាំងនេះ៕	សៀមរាប៖ ប្រជាជនខ្មែរគ្រប់រូប មានបំណងប្រាថ្នាដូចគ្នាមួយក្នុងជីវិត គឺទស្សនាប្រាសាទអង្គរវត្តផ្ទាល់ភ្នែក។ បំណងប្រាថ្នានេះ មិនមែនមានតែជនជាតិខ្មែរទេ ពោលគឺជនបរទេស ក៏ចង់ឃើញផ្ទាល់ចក្ខុរបស់ពួកគេដែរ។ ប៉ុន្តែជនជាតិខ្មែរច្រើនលាននាក់ បានទស្សនាប្រាសាទអង្គរវត្ត ប្រាសាទបាយ័ន ប្រាសាទតាព្រហ្ម និងប្រាសាទល្បីៗជាច្រើនទៀត ច្រើនលើកច្រើនសាររាប់ភ្លេចទៅហើយ។
រដ្ឋាភិបាលប្រារព្ធទិវាអក្ខរកម្មជាតិ ថ្ងៃទី៨កញ្ញា ឡើងក្រោមប្រធានបទ « អក្ខរកម្មជាមូលដ្ឋានគ្រឹះនៃចំណេះដឹង បំណិន និងនវានុវត្តន៍ »។ទិវាអក្ខរកម្មជាតិឆ្នាំ២០២៤ ត្រូវបាន ធ្វើឡើងក្នុងគោលបំណងបង្កើនការយល់ដឹងឱ្យកាន់តែទូលំទូលាយ អំពីសារៈសំខាន់នៃការងារអក្ខរកម្ម ដែលជាមូលដ្ឋានគ្រឹះសម្រាប់ការអភិវឌ្ឍសមត្ថភាពពលរដ្ឋ និងសង្គមជាតិ ដើម្បីរួមចំណែកបង្កើនល្បឿននៃកំណើនសេដ្ឋកិច្ច។ ដើម្បីជំរុញការងារអក្ខរកម្មកម្ពុជាឱ្យកាន់តែមានប្រសិទ្ធភាព សម្ដេច ហ៊ុន ម៉ាណែត បានប្រាប់ឱ្យក្រសួងស្ថាប័នពាក់ព័ន្ធត្រូវរៀបចំគោលនយោបាយ ស្តង់ដា ក្នុងការពង្រីកវិសាលភាពកម្មវិធីអក្ខរកម្ម។សម្តេច ហ៊ុន ម៉ាណែត បានបញ្ជាក់នៅក្នុងសារលិខិតរបស់ខ្លួនថា ក្រសួង-ស្ថាប័នពាក់ព័ន្ធ គឺត្រូវជំរុញកុមារ និងយុវជនតាមសហគមន៍ ឱ្យទទួលបានការសិក្សាអប់រំពេញលេញ និងកាត់បន្ថយការបោះបង់ការសិក្សា រួមទាំងការចែករំលែកចំណេះដឹងក្នុងសហគមន៍ផងដែរ។ សម្ដេចនាយករដ្ឋមន្ត្រី ក៏លើកទឹកចិត្តឱ្យតាមរោងចក្រ សហគ្រាស បើកថ្នាក់អក្ខរកម្ម គួបផ្សំជាមួយថ្នាក់បំប៉នជំនាញវិជ្ជាជីវៈដល់កម្មករ-កម្មការិនីបន្ថែម និងបង្កើនកិច្ចសហប្រតិបត្តិការជាមួយគ្រឹះស្ថានសិក្សាសាធារណៈ ដើម្បីធានានិរន្តភាពការសិក្សាតាមស្ថាប័នផងដែរ។ ទន្ទឹមនឹងនេះ សម្ដេច ក៏ជំរុញឱ្យមានការផ្សព្វផ្សាយកាន់តែទូលំទូលាយទាក់ទងនឹងកម្មវិធីអក្ខរកម្មផងដែរ៕	ភ្នំពេញ៖ ក្រសួងស្ថាប័នពាក់ព័ន្ធ អង្គការជាតិ-អន្តរជាតិ ដៃគូអភិវឌ្ឍន៍ សហគមន៍ និងពលរដ្ឋគ្រប់រូប សូមយកចិត្តទុកដាក់លើការងារអក្ខរកម្ម ការអប់រំក្នុងនិងក្រៅប្រព័ន្ធ ដើម្បីបន្តចូលរួមលើកកម្ពស់ការងារអក្ខរកម្មនៅកម្ពុជាឱ្យកាន់តែមានប្រសិទ្ធភាព។ នេះជាសារអំពាវនាវរបស់ប្រមុខរដ្ឋាភិបាលសម្តេច ហ៊ុន ម៉ាណែត នាឱកាសទិវាអក្ខរកម្មជាតិ ថ្ងៃទី៨ ខែកញ្ញា។
ប្រទេសអារ៉ាប៊ីសាអូឌីត កន្លងមកបានក្លាយជាបេក្ខភាពឈានមុខគេ និងជាប្រទេសតែមួយប៉ុណ្ណោះមកពីតំបន់អាស៊ី ដែលបានដេញថ្លៃសម្រាប់ការរៀបចំព្រឹត្តិការណ៍ World Cup ឆ្នាំ ២០៣៤។ ព្រឹត្តិការណ៍ FIFA World Cup នឹងត្រូវរៀបចំចំនួន ២លើក មុនពេលបានឈានជើងទៅដល់ប្រទេសអារ៉ាប៊ីសាអូឌីតស្ថិតក្នុងទឹកដីតំបន់មជ្ឈិមបូព៌ាសាជាថ្មី។ World Cup ឆ្នាំ ២០២៦ នឹងត្រូវរៀបចំឡើងនៅក្នុងប្រទេសរួមគ្នាធ្វើសហម្ចាស់ផ្ទះចំនួន ៣ រួមមានអាម៉េរិក, ម៉ិកស៊ិក និងកាណាដា ហើយការប្រកួតក៏មានចំនួនក្រុមកើនឡើងពីចំនួន ៣២ រហូតដល់ ៤៨ក្រុម លើកដំបូង។ ការប្រកួត World Cup ឆ្នាំ ២០៣០ នឹងត្រូវធ្វើឡើងនៅទ្វីបចំនួន ២ អឺរ៉ុប និងអាហ្រ្វិក ដោយរួមមានប្រទេសចំនួន ៣ ធ្វើសហម្ចាស់ផ្ទះរួមមាន អេស្ប៉ាញ, ព័រទុយហ្កាល់ និងម៉ារ៉ុក។ ចំណែកប្រទេសអាហ្សង់ទីន, ប៉ារ៉ាហ្គាយ និងអ៊ុយរូហ្គាយ នឹងត្រូវរៀបចំការប្រកួតចំនួន ៣ ថ្ងៃបើកឆាក ដើម្បីធ្វើពិធីគម្រប់ខួប ១០០ឆ្នាំ នៃការបង្កើតពានរង្វាន់បាល់ទាត់ពិភពលោក។ សម្រាប់ប្រទេសអារ៉ាប៊ីសាអូឌីតវិញ កីឡដ្ឋានមួយចំនួនត្រូវបានត្រៀមរៀបចំជួសជុលបន្ថែម ខណៈដែលកីឡដ្ឋានមួយចំនួនកំពុងតែត្រៀមរៀបចំកសាងឡើង ទៅតាមគម្រោងការ។ ខាងក្រោមនេះជាកីឡដ្ឋានចំនួន ១៥ ដែលប្រទេសអារ៉ាប៊ីសាអូឌីតបានបង្ហាញ សម្រាប់ការត្រៀមរៀបចំការប្រកួត FIFA World Cup ឆ្នាំ ២០៣៤ បើតាមការផ្សាយរបស់គេហទំព័រ Saudi2034bid៖ កីឡដ្ឋាន King Salman International ទីក្រុង Riyadh ផ្ទុកមនុស្សបាន ៩២,០០០នាក់ កីឡដ្ឋាន King Fahad Sports City ទីក្រុង Riyadh ផ្ទុកមនុស្សបាន ៧០,០០០នាក់ កីឡដ្ឋាន Prince Mohammed Bin Salman ទីក្រុង Riyadh ផ្ទុកមនុស្សបាន ៥០,០០០នាក់ កីឡដ្ឋាន New Murabba ទីក្រុង Riyadh ផ្ទុកមនុស្ស ៤៦,០០០នាក់ កិឡដ្ឋាន Roshn ទីក្រុង Riyadh ផ្ទុកមនុស្ស ៤៦,០០០នាក់ កីឡដ្ឋាន Prince Faisal Bin Fahad Sports City ទីក្រុង Riyadh ផ្ទុកមនុស្សបាន ៤៦,០០០នាក់ កីឡដ្ឋាន South Riyadh ទីក្រុង Riyadh ផ្ទុកមនុស្សបាន ៤៧,០០០នាក់ កីឡដ្ឋាន King Saud University ទីក្រុង Riyadh ផ្ទុកមនុស្សបាន ៤៦,០០០នាក់ កីឡដ្ឋាន King Abdullah Sports City ទីក្រុង Jeddah ផ្ទុកមនុស្សបាន ៥៨,៤៣២នាក់ កីឡដ្ឋាន Qiddiya Coast ទីក្រុង Jeddah ផ្ទុកមនុស្សបាន ៤៦,០០០នាក់ កីឡដ្ឋាន Jeddah Central Development ទីក្រុង Jeddah ផ្ទុកមនុស្សបាន ៤៥,០០០នាក់ កីឡដ្ឋាន King Abdullah Economic City ទីក្រុង Jeddah ផ្ទុកមនុស្សបាន ៤៥,០០០នាក់ កីឡដ្ឋាន Aramco ទីក្រុង Al Khobar ទីក្រុង Jeddah ផ្ទុកមនុស្សបាន ៤៦,០០០នាក់ កីឡដ្ឋាន King Khalid University ទីក្រុង Abha ផ្ទុកមនុស្សបាន ៤៥,០០០នាក់ កីឡដ្ឋាន NEOM ដែលមានកម្ពស់ខ្ពសពីផ្ទៃដីស្ថិតក្នុងគម្រោងសាងសង់សំណង់មហិមា NEOM ក្នុងទីក្រុង NEOM ផ្ទុកមនុស្សបានចំនួន ៤៦,០០០នាក់៕	ការប្រកួតពានរង្វាន់បាល់ទាត់ពិភពលោក FIFA World Cup នឹងត្រូវវិលត្រឡប់ទៅកាន់ទឹកដីតំបន់មជ្ឈិមបូព៌ាសារជាថ្មីនៅក្នុងឆ្នាំ ២០៣៤ នៅប្រទេសអារ៉ាប៊ីសាអូឌីត។ ព្រឹត្តិការណ៍នេះ ក្រោយពេលដែលប្រទេសកាតា ស្ថិតក្នុងតំបន់នោះបានរៀបចំការប្រកួតបានដោយជោគជ័យកាលពីឆ្នាំ២០២២។ ពេលថ្មីនេះអ្នករៀបចំការប្រកួត បានបង្ហាញគ្រោងការកសាង និងកែលម្អរកីឡដ្ឋានចំនួន១៥ ត្រៀមសម្រាប់រៀបចំការប្រកួត World Cup ឆ្នាំ ២០៣៤។
លោក អន សុភាព បុរាណវិទូនៃអាជ្ញាធរជាតិអប្សរា បានពន្យល់ថា ផ្លូវជ័យ មានតាំងពីរជ្ជកាលរបស់ព្រះបាទរាជេន្ទ្រវរ្ម័នទី២ ក្រោយមកនៅពេលព្រះបាទជ័យវរ្ម័នទី៧ រៀបចំរាជធានីអង្គរ ក៏នៅតែបន្តប្រើប្រាស់ផ្លូវដែលមានស្រាប់នោះជាច្រកទ្វារចេញចូលរាជធានីផងដែរ។ បើតាមលោកបុរាណវិទូ សុភាព ផ្លូវជ័យនោះ ទំនងក៏ជាផ្លូវសំខាន់ ដែលព្រះមហាក្សត្រយាងចេញចូលរាជធានី មន្រ្តីរាជការធ្វើដំណើរ និងអាចជាវិថីដែលគេដង្ហែភ្លើងជ័យចូលក្រុងបន្ទាប់ពីឈ្នះសង្រ្គាមផងដែរ។ សូមអញ្ជើញលោក-អ្នកនាងទស្សនាបទសម្ភាសរវាងកញ្ញា ផាត ដាណេ អ្នកសារព័ត៌មាននៃសារព័ត៌មានឌីជីថលថ្មីៗ និងលោក អន សុភាព បុរាណវិទូនៃអាជ្ញាធរជាតិអប្សរា ដូចតទៅ៖ ក្រឡេកមកមើលរចនាសម្ព័ន្ធ ច្រកទ្វារជ័យនេះ ស្ថិតនៅចំពីមុខប្រាសាទភិមានអាកាស ដែលអតីតព្រះបរមរាជវាំងសម័យអង្គរ ហើយភ្ជាប់រហូតដល់កំពង់ទឹកបារាយណ៍ខាងកើត គឺបារាយណ៍យសោធជដាក និងវត្តមានប្រាសាទជាច្រើនទៀតផង។ លោកបុរាណវិទូ អន សុភាព លើកឡើងថា៖«ផ្លូវនេះ ពីដើមមកជាទីតាំងផ្លូវចាស់ដែលមានតាំងពីយូរលង់មកហើយ យ៉ាងហោចណាស់ក៏ក្នុងរជ្ជព្រះបាទរាជេន្ទ្រវរ្ម័នទី២ដែរ តាមការស្រាវជ្រាវ។ បើប្រវត្តិ យើងមិនអាចដឹងច្បាស់ឡើយ អ្នកស្រុកនិទានបន្តជំនាន់ថាជាផ្លូវមួយ នៅពេលគេចេញទៅធ្វើសង្រ្គាមទទួលបានជ័យជម្នះ គេដង្ហែភ្លើងជ័យចូលតាមផ្លូវហ្នឹង អ៊ីចឹងបានគេហៅថាខ្លោងទ្វារជ័យ»។ បើគិតក្នុងន័យប្រវត្តិសាស្រ្ត មកដល់បច្ចុប្បន្ន ខ្លោងទ្វារជ័យ មានលក្ខណៈពិសេសខុសពីខ្លោងទ្វារចំនួន៤ផ្សេងទៀត ក៏ព្រោះជាអតីតវិថីរបស់ព្រះមហាក្សត្រ និងមានរចនាសម្ព័ន្ធសំណង់បុរាណជាច្រើនរួមផ្សំផងដែរ។ ក្នុងន័យនេះ សម្រាប់ភ្ញៀវទេសចរ ដែលទៅកម្សាន្តរាជធានីអង្គរ គួរតែចំណាយពេលវេលាធ្វើដំណើរតាមផ្លូវប្រវត្តិសាស្ត្រនេះ និងអាចចូលទស្សនាសំណង់ប្រាសាទនានា ដែលមានដូចជាប្រាសាទតុប ប្រាសាទជ្រុង ប្រាសាទចៅសាយទេវតា ប្រាសាទធម្មនន្ទ ប្រាសាទតាកែវនៅតាមផ្លូវនេះផងដែរ៕	សៀមរាប៖ ខ្លោងទ្វារជ័យ ជាច្រកទ្វារចេញចូលក្រុងអង្គរដ៏សំខាន់របស់ព្រះមហាក្សត្រក្នុងអតីតកាល ហើយបន្តប្រើប្រាស់ដល់បច្ចុប្បន្ន។ បើតាមលោកបុរាណវិទូ អន សុភាព ផ្លូវជ័យនេះ ប្រហែលជាវិថីរបស់ព្រះមហាក្សត្រ ឬអាចជាផ្លូវដែលគេដង្ហែភ្លើងជ័យចូលរាជធានីបន្ទាប់ពីឈ្នះសង្រ្គាម ដូច្នេះហើយបានជាគេហៅថាខ្លោងទ្វារជ័យ។ រីឯរចនាសម្ព័ន្ធផ្លូវជ័យនេះ មានអ័ក្សត្រង់ពីបរមរាជវាំង ដល់បារាយណ៍ខាងកើត និងមានប្រាសាទជាច្រើនតាមផ្លូវនោះផងដែរ។
បើតាម សុដាណេ ចំណុចសំខាន់ខ្លាំងបំផុតនៃការទទួលបានអាហារូបករណ៍ គឺការសរសេរសំណេរ ការជ្រើសរើស ជំនាញឲ្យបានត្រឹមត្រូវជាមួយជំនាញដែលយើងបានរៀន ហើយបេក្ខជននីមួយៗ ត្រូវបញ្ជាក់ថានឹងយកចំណេះដឹង ដែលរៀននៅអង់គ្លេសតាមរយៈអាហារូបករណ៍ យកមកអភិវឌ្ឍន័ប្រទេសជាតិវិញ។ ជាក់ស្ដែង ក្រោយបញ្ចប់ការសិក្សា កញ្ញា ហែម សុដាណេ បានមកបំពេញការងារនៅកម្ពុជាវិញពិតមែន។ ដើម្បីជ្រាបច្បាស់សូមលោកអ្នកទស្សនាបទសម្ភាសរវាង លោក តុប វណ្ណរ៉ា អ្នកសារព័ត៌មាននៃសារព័ត៌មានថ្មីៗ ជាមួយ កញ្ញា ហែម សុដាណេ សិស្សអារូបករណ៍ Chevening ដូចតទៅ៖ កញ្ញា ហែម សុដាណា ប្រាប់សារព័ត៌មានឌីជីថលថ្មីៗដូច្នេះ៖ «បេក្ខជនត្រូវសិក្សាអំពីពាក្យអាហារូបករណ៍ Chevening ឱ្យច្បាស់ និងស្វែងរកសាលាដែលដែលត្រូវរៀន មានជំនាញអ្វីខ្លះ ។ បេក្ខជនត្រូវប្រាកដនូវអ្វីដែលបាន សរសេរ ជៀសវាងសរសេរផ្សេង និងឆ្លើយសំណួរផ្សេងពេលសម្ភាស»។ ទន្ទឹមនឹងនេះ បេក្ខជន ត្រូវមានទំនុកចិត្តខ្ពស់ ក្នុងការឆ្លើយសំណួរ ជាមួយអ្នកសម្ភាស ហើយបេក្ខជន ត្រូវបង្ហាញគំនិត និងចម្លើយបែបពិចារណាលើសំណួរ ដែលអ្នកសម្ភាសបានសួរ។ ចំពោះការត្រៀម និស្សិតត្រូវមានបទពិសោធន៍ការងារ ប្រមូលព័ត៌មានពីអាហារូបករណ៍ សួរយោបល់ពីសិស្សច្បងដែលជាប់អារូបករណ៍។ កញ្ញា ហែម សុដាណេ បន្តថាការទទួលបានអាហារូបករណ៍នេះ ជាគំរូភាពសម្រាប់ក្មេងស្រី និងស្ត្រីផ្សេងទៀត និងលើកទឹកចិត្តឱ្យពួកគាត់បន្តការសិក្សាទៅក្រៅប្រទេស ដើម្បីទទួលចំណេះដឹងថ្មីៗជួយប្រទេសជាតិ៕	ភ្នំពេញ៖ កញ្ញា ហែម សុដាណេ បានជាប់អាហារូបករណ៍បរិញ្ញាបត្រជាន់ខ្ពស់ ជំនាញ ការអភិរក្ស និងការគ្រប់គ្រង អេកូឡូស៊ី នៅសាកលវិទ្យាល័យ United Kingdom universities នៅប្រទសអង់គ្លេស។ កញ្ញា សុដាណេ បានចែករំលែកបទពិសោធន៍ថា បេក្ខជនគ្រប់រូបត្រូវសិក្សាអំពីសំណួរនីមួយៗ ក្នុងពាក្យអាហារូបករណ៍ឲ្យបានច្បាស់។
សូមទស្សនាវីដេអូពី «ការជិះទូកតាមបណ្ដោយទន្លេ Chao Phraya» ដូចខាងក្រោម៖ ទេសចរណ៍មានជម្រើសច្រើន ក្នុងការធ្វើដំណើរទស្សនាក្រុងបាងកក តាមផ្លូវទឹក។ពួកគេអាចជ្រើសមធ្យោបាយធ្វើដំណើរតាមទូកកន្ទុយវែង (long-tail boats), សាឡាង (ferries) និងកប៉ាល់ទេសចរណ៍ប្រណិត (luxurious cruise ships)ជាដើម។ ក្រៅពីធ្វើដំណើរទស្សនាក្រុង តាមផ្លូវទឹកពេលថ្ងៃ។ ទេសចរខ្លះ ក៏ជ្រើសរើសការធ្វើដំណើរពេលយប់ផងដែរ ដើម្បីទស្សនាក្រុងនាពេលរាត្រី ដែលពន្លឺភ្លើងបន្ថែមសម្រស់ទៅកាន់សំណង់អាគារ និងសំណង់ប្រវត្តិសាស្ត្រនានា តាមបណ្ដោយទន្លេនេះ។ គួរជម្រាបផងដែរថា ទន្លេ Chao Phraya ជាទន្លេធំមួយ នៅប្រទេសថៃ ដែលហូរឆ្លងកាត់ខេត្តជាច្រើន និងក្រុងបាងកក។ វាហូរចេញពីចំណុចខេត្ត Nakhon Sawan នៅចំណូចដែលទន្លេ Ping និងទន្លេ Nann រួមបញ្ចូលគ្នា ក្លាយជាទន្លេ Chao Phraya នេះ។ ទន្លេនេះមានប្រវែង ៣៧០គីឡូម៉ែត្រ។ នេះបើតាមគេហទំព័រ Amazing Thailand៕	ថៃ៖ ទន្លេ Cho Phraya ជាផ្លូវទឹកមមាញឹកមួយ ដែលហូរឆ្លងកាត់បេះដូង នៅរាជធានីបាងកក ប្រទេសថៃ។ ការធ្វើដំណើរដោយទូក លើទន្លេមួយនេះ ទេសចរអាចបានឃើញសំណង់នៃតំបន់ប្រវត្តិសាស្ត្រ វត្តពុទ្ធសាសនា សំណង់ស្ថាបត្យកម្មទំនើប និងលំនៅដ្ឋាន ប្របតាមច្រាំងទន្លេនេះ។
យ៉ាងណាមិញ ប្រសិនបើយើងផឹកស្រាលើសកម្រិតជាប្រចាំ តើនឹងមានអ្វីកើតឡើងចំពោះសុខភាពបេះដូង? ចង្វាក់បេះដូងកើនឡើង ពិតណាស់ គ្រឿងស្រវឹងអាចបណ្ដាលឲ្យមានភាពប្រែប្រួលចំពោះចង្វាក់បេះដូង។ យោងតាមការសិក្សាបានបង្ហាញថា ការផឹកស្រាច្រើនជាប្រចាំអាចបង្កឲ្យកើតជំងឺបេះដូងដើរញាប់ ហើយផលវិបាកដែលកើតឡើងដោយសារបញ្ហាបេះដូងដើរញាប់នេះមានភាពខុសគ្នា ដែលអាស្រ័យលើភាពញឹកញាប់ រយៈពេល និងភាពធ្ងន់ធ្ងរ។ បញ្ហានេះក៏អាចនាំឲ្យមានដុំកំណកឈាម ដែលបណ្ដាលឲ្យកើតមានអាការៈគាំងបេះដូង និងគ្រោះថ្នាក់សរសៃឈាមខួរក្បាល។ សម្ពាធឈាមកើនឡើង សូម្បីតែនៅពេលដែលយើងផឹកគ្រឿងស្រវឹងម្ដងម្កាល ក៏អាចធ្វើឲ្យសម្ពាធឈាមរបស់យើងឡើងខ្ពស់ផងដែរ។ ដូចនេះហើយ ប្រសិនបើយើងផឹកគ្រឿងស្រវឹងជាប្រចាំ និងលើសកម្រិត វាអាចបណ្ដាលឲ្យកើតមានជំងឺលើសឈាម។ យោងតាមការសិក្សាមួយចំនួនបានបង្ហាញថា ការកាត់បន្ថយការញ៉ាំស្រាអាចធ្វើឲ្យសម្ពាធឈាមយើងថយចុះ។ យ៉ាងណាមិញ នៅពេលដែលសម្ពាធឈាមខ្ពស់ វាក៏អាចបណ្ដាលឲ្យសរសៃឈាមឡើងរឹង និងក្រាស់ ជាហេតុបង្កជាជំងឺដាច់សរសៃឈាមខួរក្បាល និងគាំងបេះដូង។ សាច់ដុំបេះដូងចុះខ្សោយ បេះដូងមានសារសំខាន់ណាស់ក្នុងការទទួលយកអុកស៊ីសែន និងសារធាតុចិញ្ចឹម ដោយបង្កើតសម្ពាធសម្រាប់ឈាមចរាចរពាសពេញរាងកាយ ដើម្បីធានាថាឈាមហូរនៅក្នុងទិសដៅតែមួយ។ ភាពញឹកញាប់ និងកម្លាំងកន្ត្រាក់នៃបេះដូងប្រែប្រួលទៅតាមតម្រូវការរាងកាយ។ ជាទូទៅ សាច់ដុំអាចកន្ត្រាក់ដោយសារតែស្រទាប់សាច់ដុំនៅក្នុងជញ្ជាំងបេះដូង។ ប៉ុន្តែ នៅពេលដែលយើងផឹកគ្រឿងស្រវឹងច្រើនជ្រុល វានឹងអាចបំផ្លាញសាច់ដុំបេះដូង ក៏ដូចជាធ្វើឲ្យយើងកើតជំងឺសាច់ដុំបេះដូងដោយមិនដឹងខ្លួន។ គ្រឿងស្រវឹងអាចបង្កឲ្យមានជំងឺសរសៃឈាមបេះដូងអ្វីខ្លះ? ១. គាំងបេះដូង សាច់ដុំបេះដូងត្រូវការអុកស៊ីសែន ដើម្បីដំណើរការ។ នៅពេលដែលសរសៃឈាមដែលផ្គត់ផ្គង់អុកស៊ីសែនទៅកាន់សាច់ដុំបេះដូងត្រូវបានកាត់បន្ថយ ឬកាត់ផ្ដាច់ទាំងស្រុង សាច់ដុំបេះដូងមិនអាចទទួលបានអុកស៊ីសែន ជាហេតុបណ្ដាលឲ្យកើតមានអាការៈគាំងបេះដូង។ ការផឹកគ្រឿងស្រវឹងអាចបង្កើនកម្រិតជាតិខ្លាញ់ក្នុងឈាម ហើយអ្នកដែលមានជាតិខ្លាញ់ខ្ពស់ (high triglycerides) ច្រើនតែមានកូលេស្តេរ៉ូលអាក្រក់ខ្ពស់ និងកូលេស្តេរ៉ូលល្អតិចតួច។ នៅពេលដែលយើងមានកូលេស្តេរ៉ូលអាក្រក់ខ្ពស់ វាអាចបង្កឲ្យស្ទះសរសៃឈាម ក៏ដូចជាបង្កទៅជាជំងឺគាំងបេះដូង។ ២. ជំងឺគ្រោះថ្នាក់សរសៃឈាមខួរក្បាល ជាមួយគ្នានេះដែរ ការផឹកគ្រឿងស្រវឹងក៏អាចបង្កើនហានិភ័យនៃជំងឺគ្រោះថ្នាក់សរសៃឈាមខួរក្បាលចំនួន២ប្រភេទ ដែលបណ្ដាលឲ្យមានការរាំងស្ទះលំហូរឈាមទៅកាន់ជាលិកាខួរក្បាល និងអាចធ្វើឲ្យយើងបាត់បង់ចលនា និងមុខងាររំញោច ។ ជំងឺគ្រោះថ្នាក់សរសៃឈាមខួរក្បាលនេះក៏អាចបំផ្លាញប្រព័ន្ធផ្សេងទៀតនៅក្នុងរាងកាយរបស់យើង រួមទាំងប្រព័ន្ធឆ្អឹង ប្រព័ន្ធសាច់ដុំ ប្រព័ន្ធរំលាយអាហារ ប្រព័ន្ធផ្លូវដង្ហើម និងប្រព័ន្ធទឹកនោមថែមទៀតផង ៕ ត្រួតពិនិត្យដោយ៖ www.health.com.kh	ឈាមបញ្ជូនសារធាតុចិញ្ចឹម និងសារធាតុផ្សេងៗ រួមទាំងជាតិអាកុល ដែលត្រូវបានស្រូបចូលទៅក្នុងចរន្តឈាមតាមរយៈក្រពះ និងពោះវៀនតូចទៅគ្រប់ផ្នែកនៃរាងកាយ ហើយប្រព័ន្ធសរសៃឈាមបេះដូងក៏រងការប៉ះពាល់ផងដែរ។ នៅពេលដែលយើងផឹកគ្រឿងស្រវឹង ចង្វាក់បេះដូង និងសម្ពាធឈាមអាចកើតឡើងជាបណ្ដោះអាសន្ន។ ជាទូទៅ ចំពោះស្ត្រីគួរផឹកគ្រឿងស្រវឹងចំនួន១កែវ រីឯបុរសអាចផឹកបានចំនួន២កែវក្នុងមួយថ្ងៃ ដែលបរិមាណនេះត្រូវបានចាត់ទុកថាជាកម្រិតសមល្មម ។
ត្រីសាលម៉ុន និងខ្លាញ់ត្រី ត្រីសាលម៉ុន គឺជាប្រភពដ៏ល្អនៃខ្លាញ់អូមេហ្គា ៣ ដែលមានប្រយោជន៍ខ្លាំងណាស់សម្រាប់សុខភាពបេះដូង។ ខ្លាញ់ទាំងនេះអាចជួយបន្ថយកម្រិតសម្ពាធឈាមកាត់បន្ថយការរលាក និងបន្ថយកម្រិតនៃសមាសធាតុ ទប់ស្កាត់សរសៃឈាមដែលហៅថា oxylipins ។ ដូច្នោះការទទួលទានត្រីដែលមានខ្លាញ់អូមេហ្គា ៣ កាន់តែច្រើននឹងធ្វើឲ្យកម្រិតសម្ពាធឈាមទាប។ ការ៉ុត ការ៉ុតមានរសជាតិផ្អែម និងមានជីវជាតិ ជាបន្លែសំខាន់ក្នុងរបបអាហារមនុស្សជាច្រើន។ ការ៉ុតមានសមាសធាតុ phenolic ខ្ពស់ដូចជា chlorogenic, p-coumaric និងអាស៊ីត caffeic ដែលជួយបន្ធូរសរសៃឈាម និងកាត់បន្ថយការរលាក ឬជួយបន្ថយកម្រិតសម្ពាធឈាម។ យ៉ាងណា ការបរិភោគការ៉ុតឆៅអាចមានប្រយោជន៍ជាងក្នុងការកាត់បន្ថយសម្ពាធឈាមខ្ពស់។ Celery Celery គឺជាបន្លែដ៏ពេញនិយមដែលអាចមានឥទ្ធិពលវិជ្ជមានទៅលើសម្ពាធឈាម មានផ្ទុកសារធាតុ phthalides ដែលអាចជួយសម្រួលសរសៃឈាម និងបន្ថយកម្រិតសម្ពាធឈាម។ ប្រូខូលី ប្រូខូលីមានអត្ថប្រយោជន៍ជាច្រើនចំពោះសុខភាព រួមទាំងសុខភាពនៃប្រព័ន្ធឈាមរត់របស់អ្នកផងដែរ។ ការបន្ថែមបន្លែ cruciferous នេះទៅក្នុងរបបអាហាររបស់អ្នកអាចជាមធ្យោបាយដ៏ឆ្លាតវៃក្នុងការបន្ថយសម្ពាធឈាម។ ប្រូខូលី មានសារធាតុប្រឆាំងអុកស៊ីតកម្ម flavonoid ខ្ពស់ ដែលអាចជួយកាត់បន្ថយសម្ពាធឈាមដោយការជំរុញមុខងារសរសៃឈាម និងបង្កើនកម្រិតនីទ្រីកអុកស៊ីតនៅក្នុងខ្លួនរបស់អ្នក៕ ត្រួតពិនិត្យដោយ៖ www.health.com.kh	ខាងក្រោមនេះជាប្រភេទអាហារដែលអ្នកគួរតែទទួលទានឲ្យបានច្រើន ព្រោះវាមានឥទ្ធិពលជួយធ្វើឲ្យសុខភាពល្អអាចកាត់បន្ថយកម្រិតសម្ពាធឈាម និងជួយកាត់បន្ថយហានិភ័យនៃជំងឺបេះដូង។
សាលាគរុកោសល្យខេត្តស្ទឹងត្រែង នឹងប្រែក្លាយជាមជ្ឈមណ្ឌលគរុកោសល្យភូមិភាគឦសានវិញ ដែលផ្តោតលើការអប់រំពហុភាសា។ មជ្ឈមណ្ឌលគរុកោសល្យភូមិភាគឦសាន នឹងចូលរួមពង្រីកសេវាអប់រំពហុភាសាប្រកបដោយសមធម៌ បរិយាបន្ន និងមាននិរន្តរភាពដល់ជនជាតិដើមភាគតិច។ លោកឧបនាយករដ្ឋមន្រ្តី ហង់ជួន ណារ៉ុន លើកឡើងថា ការរៀបចំនេះ នឹងផ្សារភ្ជាប់ភាសាកំណើត វប្បធម៌ ប្រពៃណី និងទំនៀមទម្លាប់របស់ជនជាតិដើមភាគតិច ដោយលើកកម្ពស់ការចូលរួមរបស់សហគមន៍ជនជាតិដើមភាគតិច ក៏ដូចជាកិច្ចសហប្រតិបត្តិការគ្រប់ភាគីពាក់ព័ន្ធ។ រូបភាពពីក្រសួងអប់រំ យុវជន និងកីឡា។ នាពិធីសំណេះសំណាលខាងលើ រដ្ឋមន្រ្តីអប់រំ ក៏បានអរគុណដល់បុគ្គលិកអប់រំគ្រប់លំដាប់ថ្នាក់ ដែលខិតខំប្រឹងប្រែងបំពេញការងារប្រកបដោយមនសិការវិជ្ជាជីវៈខ្ពស់ ដើម្បីផ្ដល់នូវសេវាអប់រំមួយមានគុណភាពជូនសិស្សានុសិស្ស បើទោះបីជាខេត្តស្ទឹងត្រែងនៅឆ្ងាយពីទីក្រុងក្តី។ នៅក្នុងឱកាសនេះក្នុងនាមអ្នកដឹកនាំការធ្វើកំណែទម្រង់ក្នុងវិស័យអប់រំ ប្រមាណ ១០ ឆ្នាំមកនេះ លោក ហង់ជួន ណារ៉ុន ដែលរំឭកថា កំណែទម្រង់ដំបូង គឺចាប់ផ្ដើមពីការកែទម្រង់ការប្រឡងសញ្ញាបត្រមធ្យមសិក្សាទុតិយភូមិ កែលម្អកម្មវិធីសិក្សា និងសៀវភៅសិក្សាគោល កំណែទម្រង់សាលារៀន និងសាលាគរុកោសល្យ ការរៀបចំនិងវាយតម្លៃលទ្ធផលសិក្សារបស់សិស្ស អនុវត្តនូវកញ្ចប់អំណានដំបូង និងគណិតដំបូងសម្រាប់ថ្នាក់បឋមសិក្សា ពង្រីកនូវសេវាអប់រំនៅកម្រិតមត្តេយ្យសិក្សា ជាពិសេសការបង្កើតមត្តេយ្យសិក្សាសហគមន៍ ដើម្បីជួយគាំទ្រដល់ខេត្តដែលនៅឆ្ងាយ៕ រូបភាពពីក្រសួងអប់រំ យុវជន និងកីឡា។	លោក ហង់ជួន ណារ៉ុន រដ្ឋមន្រ្តីក្រសួងអប់រំ បានសម្រេចឱ្យសាលាគរុកោសល្យខេត្តស្ទឹងត្រែង រៀបចំទៅជាមជ្ឈមណ្ឌលគរុកោសល្យភូមិភាគឦសាន ដោយផ្តោតលើការអប់រំពហុភាសា ដើម្បីធានាធ្វើយ៉ាងណាឱ្យជនជាតិដើមភាគតិច អាចទទួលបានការអប់រំដែលមានគុណភាព។ ការសម្រេចនេះ ធ្វើឡើងនៅក្នុងពិធីសំណេះសំណាលជាមួយបុគ្គលិកអប់រំ នៃមន្ទីរអប់រំ ខេត្តស្ទឹងត្រែង កាលពីថ្ងៃទី៨ កញ្ញា។
ក្រោយដំណើរការប្រកួតកីឡាប៉ារ៉ាឡាំពិកប៉ារីសជាផ្លូវការរយៈ១១ថ្ងៃ ចាប់ពីថ្ងៃទី២៨ ខែសីហា ដល់ថ្ងៃទី៨ ខែកញ្ញា មានប្រទេស/ក្រុម ៨៥ រកបានមេដាយរៀងខ្លួន ក្នុងចំណោមប្រទេស/ក្រុម ១៦៧ ជុំវិញពិភពលោក ដែលមានវត្តមាននៅបារាំង។ ចិន នៅតែរក្សាចំណាត់ថ្នាក់កំពូលតារាងរបស់ខ្លួននៅប៉ារ៉ាឡាំពិក ប៉ារីស ឆ្នាំ ២០២៤នេះ ខណៈចក្រភពអង់គ្លេស និងអាម៉េរិក ក៏នៅតែជាក្រុមគូប្រជែង ដែលទទួលបានចំណាត់ថ្នាក់លេខ២ និងលេខ៣ ដដែលដូចគ្នា។ នេះក៏ជាព្រឹត្តិការណ៍ប៉ារ៉ាឡាំពិកលើកទី៥ជាប់គ្នា ដែលចិនបញ្ចប់ក្នុងចំណាត់ថ្នាក់កំពូលតារាង ក្រោយធ្វើបាន៤លើករួចមកហើយចាប់ពី ឆ្នាំ ២០០៤មក។ ចក្រភពអង់គ្លេស ទទួលបានលេខពីរ ចំនួន៣លើកជាប់គ្នា ចាប់ពីឆ្នាំ ២០១៦មក។ ក្រុមអត្តពលិកចិន ដណ្តើមបានមេដាយសរុប ២២០ ក្នុងនោះមាស ៩៤ ប្រាក់ ៧៦ និងសំរឹទ្ធ៥០ ស្របពេលចក្រភពអង់គ្លេស រកបានមេដាយសរុប ១២៤ ក្នុងនោះមាស ៤៩ ប្រាក់ ៤៤ និងសំរឹទ្ធ៣១ និងលេខ៣អាម៉េរិក ប្រមួលបានមេដាយមាស ៣៦ ប្រាក់ ៤២ និងសំរឹទ្ធ២៧ សរុប ១០៥។ ម្ចាស់ផ្ទះបារាំង បញ្ចប់ក្នុងចំណាត់ថ្នាក់លេខ៨ ដោយរកបានមេដាយមាស ១៩ ប្រាក់ ២៨ និងសំរឹទ្ធ ២៨ សរុប ៧៥។ ប្រេស៊ីល ជាប្រទេសតែមួយគត់ពីអាម៉េរិកឡាទីន ដែលស្ថិតក្នុងចំណោមប្រទេសទាំង១០ Top 10 ដែលរកបានមេដាយច្រើនជាងគេ ដោយបញ្ចប់ក្នុងលេខរៀងទី៥ ជាមួយមេដាយសរុប ៨៩ ក្នុងនោះមាស ២៥ ប្រាក់ ២៦ និងសំរឹទ្ធ៣៨។ ហូឡង់ បញ្ចប់ចំណាត់ថ្នាក់លេខ៤ ជាមួយមេដាយសរុប ៥៦ ក្នុងនោះមាស ២៧ ប្រាក់ ១៧ និងសំរឹទ្ធ១២។ អ៊ីតាលី ឈរលេខ៦ រកបានមេដាយមាស ២៤ ប្រាក់ ១៥ និងសំរឹទ្ធ៣២ សរុប៧១។ លេខ៧ អ៊ុយក្រែន រកបានមេដាយមាស ២២ ប្រាក់ ២៨ សំរឹទ្ធ៣២ សរុប ៨២មេដាយ។ លេខ៩ អូស្ត្រលី រកបានមេដាយសរុប ៦៣ ក្នុងនោះ មាស ១៨ ប្រាក់ ១៧ និងសំរឹទ្ធ២៨ និងជប៉ុន បញ្ចប់ចំណាត់ថ្នាក់លេខ១០ បានមេដាយសរុប ៤១ ក្នុងនោះមាស ១៤ ប្រាក់ ១០ និងសំរឹទ្ធ១៧។ ១០ប្រទេសពីអាស៊ីអាគ្នេយ៍ លើកលែងព្រុយណេ ដែលមិនបានបញ្ជូនអត្តពលិក ទៅប្រជែងមេដាយនៅប្រទេសបារាំង។ មានតែ កម្ពុជា មីយ៉ាន់ម៉ា ឡាវ ហ្វីលីពីន និងទីម័រខាងកើតប៉ុណ្ណោះ ដែលមិនទទួលបានមេដាយណាមួយ ពីកីឡាប៉ារ៉ាឡាំពិកនៅបារាំង។ កម្ពុជា ឡាវ ទីម័រខាងកើត និងមីយ៉ាន់ម៉ា សុទ្ធតែទទួលបានសិទ្ធិអនុគ្រោះ (Wild Card) ពីគណៈកម្មការប៉ារ៉ាឡាំពិកអន្តរជាតិ។ ថៃ សិង្ហបុរី ឥណ្ឌូណេស៊ី ម៉ាឡេស៊ី និងវៀតណាម សុទ្ធតែរកបានមេដាយរៀងខ្លួន។ ថៃ ឈរលេខ១នៅអាស៊ីអាគ្នេយ៍ ដែលរកបានមេដាយច្រើនជាងគេ ក្នុងចំនួនសរុប ៣០មេដាយ ក្នុងនោះមាស ៦ ប្រាក់ ១១ និងសំរឹទ្ធ១៣ តាមពីក្រោយដោយមេឡេស៊ី ដែលរកបានមេដាយមាស ២ ប្រាក់ ២ និងសំរឹទ្ធ១ សរុប៥ និងលេខ៣ សិង្ហបុរី រកបានមេដាយមាស ២ និងប្រាក់ ១ សរុប៣។ ឥណ្ឌូណេស៊ី ឈរលេខ៤ ដោយរកបានមេដាយសរុប ១៤ ក្នុងនោះមាស ១ ប្រាក់ ៨ និងសំរឹទ្ធ៥ និងចុងក្រោយ វៀតណាម ដែលរកបានមេដាយសំរឹទ្ធ ១៕ អត្ថបទទាក់ទង ប៉ារ៉ាឡាំពិក៖ ថៃ សិង្ហបុរី ឥណ្ឌូណេស៊ី ម៉ាឡេស៊ី និងវៀតណាម រកបានមេដាយរៀងខ្លួន នៅអាស៊ីអាគ្នេយ៍ មានតែកម្ពុជា ព្រុយណេ និងទីម័រខាងកើត មិនធ្លាប់ឈ្នះមេដាយប៉ារ៉ាឡាំពិក	ព្រឹត្តិការណ៍កីឡាប៉ារ៉ាឡាំពិក ក្រុងប៉ារីស ឆ្នាំ ២០២៤ បានបិទបញ្ចប់កម្មវិធីប្រកួតផ្លូវការហើយនៅយប់ថ្ងៃទី៨ ខែកញ្ញា។ ចិន បញ្ចប់ក្នុងចំណាត់ថ្នាក់កំពូលតារាងដោយរកបានមេដាយច្រើនដាច់គេ និងលើកទី៥ជាប់ៗគ្នាជាកំណត់ត្រា តាមពីក្រោយដោយចក្រភពអង់គ្លេស និងអាម៉េរិក ស្របពេលម្ចាស់ផ្ទះបារាំងនៅលេខ៨។ ចំណោមប្រទេសចំនួន១០ ពីអាស៊ីអាគ្នេយ៍ មានតែ ថៃ សិង្ហបុរី ឥណ្ឌូណេស៊ី ម៉ាឡេស៊ី និងវៀតណាម ប៉ុណ្ណោះដណ្តើមបានមេដាយ។
សញ្ញាបត្របណ្ឌិតកិត្តិយស «ភាពជាអ្នកដឹកនាំ និងការកសាងសន្តិភាព» (Leadership and Peacebuilding) ដែលនឹងត្រូវផ្តល់ជូនសម្តេច ហ៊ុន សែន គឺជាសញ្ញាបត្របណ្ឌិតកិត្តិយសទី៥របស់សម្តេចពីបណ្តាសាកលវិទ្យាល័យនៅកូរ៉េខាងត្បូង។ ដោយមិនគិតពីគោរមងារ ពានរង្វាន់ និងមេដាយ ពីក្របខណ្ឌអន្តរជាតិផ្សេងទៀត សម្តេច ហ៊ុន សែន ដែលដឹកនាំរដ្ឋាភិបាលជាង៣៨ឆ្នាំ ទទួលបានសញ្ញាបត្របណ្ឌិតកិត្តិយសចំនួន១៦ បើគិតចាប់តាំងពីឆ្នាំ១៩៩៥មក ហើយ សញ្ញាបត្របណ្ឌិតកិត្តិយសពីសាកលវិទ្យាល័យជុងហ្គូកវ៉ាយស៍ខាងមុខនេះ គឺជាសញ្ញាបត្របណ្ឌិតកិត្តិយសដំបូងបំផុតក្នុងឋានៈសម្តេចជាប្រធានព្រឹទ្ធសភា។ សញ្ញាបត្របណ្ឌិតកិត្តិយសដែលអតីតនាយករដ្ឋមន្ត្រីកម្ពុជាទទួលបានទាំង១៦កន្លងមកនោះ មាន៤ពីសាកលវិទ្យាល័យរបស់កូរ៉េខាងត្បូង ៣ពីថៃ ២ពីសហរដ្ឋអាមេរិក, ២ពីសាកលវិទ្យាល័យនៅកម្ពុជា ខណៈ៥ទៀតបានពីសាធារណរដ្ឋអៀរឡង់ (សហភាពអឺរ៉ុប) ចិន វៀតណាម ម៉ាឡេស៊ី ឥណ្ឌូណេស៊ី។ សញ្ញាបត្របណ្ឌិតកិត្តិយស២ដំបូងបំផុតរបស់សម្តេច ហ៊ុន សែន គឺទទួលបានពីសាកលវិទ្យាល័យនៅសហរដ្ឋអាម៉េរិក ដោយឆ្នាំ១៩៩៥ គឺ «សញ្ញាបត្របណ្ឌិតកិត្តិយសផ្នែកវិទ្យាសាស្ត្រនយោបាយ» ពីសាកលវិទ្យាល័យកាលីហ្វ័រញ៉ាខាងត្បូង (Southern California University) និងឆ្នាំ ១៩៩៦ គឺ «សញ្ញាបត្របណ្ឌិតកិត្តិយសផ្នែកច្បាប់» ពីមហាវិទ្យាល័យ វ៉ែសឡេយ៉ិន (Iowa Wesleyan University) រដ្ឋអាយអូវ៉ា»។ នៅឆ្នាំ២០០១ សម្តេចទទួលបានសញ្ញាបត្របណ្ឌិតកិត្តិយសរហូតដល់ទៅ២ ក្នុងនោះ «ផ្នែកវិទ្យាសាស្ត្រនយោបាយ» ពី សាកលវិទ្យាល័យ Dankook ក្រុងសេអ៊ូល ប្រទេសកូរ៉េខាងត្បូង និង «ថ្នាក់បណ្ឌិតផ្នែកវិទ្យាសាស្ត្រនយោបាយក្នុងវិស័យទំនាក់ទំនងអន្តរជាតិ» ពីសាកលវិទ្យាល័យ រ៉ាមកំហែង (Ramkhamhaeng University) របស់ថៃ។ ដូចគ្នាផងដែរនៅឆ្នាំ២០០៤ អតីតប្រមុខរដ្ឋាភិបាល ទទួលបានសញ្ញាបត្រថ្នាក់បណ្ឌិតកិត្តិយស២បន្ថែមទៀត គឺ «ផ្នែកវិទ្យាសាស្ត្រនយោបាយ» ពីសាកលវិទ្យាល័យអន្តរជាតិអាយរីស (Irish International University) នៃសហភាពអឺរ៉ុប អមដោយមេដាយ Excellence 2004 និង «ផ្នែកវិទ្យាសាស្ត្រនយោបាយ» មួយទៀត ពីសាកលវិទ្យាល័យកម្ពុជា។ ពីរឆ្នាំក្រោយមក ពោលគឺនៅឆ្នាំ២០០៦ សាកលវិទ្យាល័យមួយទៀតនៅក្រុងសេអ៊ូល គឺសាកលវិទ្យាល័យ Soon Chun Hyang ប្រគល់ជូនសម្តេចនូវសញ្ញាបត្រកិត្តិយស «ទស្សនវិជ្ជាផ្នែកវិទ្យាសាស្ត្រនយោបាយ» មុនពេលសម្តេចទទួលបានបណ្ឌិតកិត្តិយស «ផ្នែកអប់រំសំរាប់ការអភិវឌ្ឍន៍មូលដ្ឋាន » ពីសាកលវិទ្យាល័យរាជផាត់បានសម្តេចចៅប្រាយ៉ា (Bansomdejchaopraya Rajabhat University) របស់ថៃ។ នៅដើមឆ្នាំ២០០៧ សម្តេចទទួលបានសញ្ញាបត្របណ្ឌិតកិត្តិយស «ផ្នែកអប់រំ» ពីសាកលវិទ្យាល័យជាតិក្រុងហាណូយ ប្រទេសវៀតណាម។ នៅឆ្នាំ២០០៩ សម្តេចបានសញ្ញាបត្របណ្ឌិតកិត្តិយស២បន្ថែមទៀតពីកូរ៉េខាងត្បូង ក្នុងនោះ «ផ្នែកសេដ្ឋកិច្ច» ពីសាកលវិទ្យាល័យ Woosuk និង «ផ្នែកវិទ្យាសាស្ត្រនយោបាយ» ពីសាកលវិទ្យាល័យកូរ៉េ នៅក្រុងសេអ៊ូល។ សញ្ញាបត្របណ្ឌិតកិត្តិយស២បន្ថែមទៀតនៅឆ្នាំ២០១៥ សម្រាប់បុរសខ្លាំងនៅកម្ពុជា ក្នុងនោះ មានសញ្ញាបត្រ «ភាពជាអ្នកដឹកនាំឆ្នើម» ពីសាកលវិទ្យាល័យ Limkokwing University of Creative Technology របស់ម៉ាឡេស៊ី និង «ផ្នែកអក្សរសាស្ត្រ» ពីសាកលវិទ្យាល័យក្វាងស៊ី (Guangxi) ក្រុងប៉េកាំង ប្រទេសចិន។ នៅឆ្នាំ២០១៩ សម្តេចបានសញ្ញាបត្របណ្ឌិតកិត្តិយស «ផ្នែកទំនាក់ទំនងនយោបាយ» ពីសាកលវិទ្យាល័យគ្រើក (Krirk) ដែលជាសញ្ញាបត្រទី៣ពីប្រទេសថៃ។ នៅឆ្នាំ២០២២ សម្តេចទទួលសញ្ញាបត្របណ្ឌិតកិត្តិយស «ផ្នែកអភិវឌ្ឍន៍» ពីសាកលវិទ្យាល័យភូមិន្ទភ្នំពេញ។ កាលពីខែឧសភា ឆ្នាំ២០២៣ សម្តេចទទួលសញ្ញាបត្របណ្ឌិតកិត្តិយស «ផ្នែកមនុស្សសាស្ត្រ និងសាមគ្គីភាព» ពីសាកលវិទ្យាល័យជាតិណេហ្គរី ប៉ាដាង របស់ឥណ្ឌូណេស៊ី ដំណាលគ្នានឹងគោរមងារកិត្តិយស «ពុទ្ធមាមកាភិបាល» ពីអង្គការពុទ្ធសាសនិកពិភពលោក។ នាឱកាសនៃការទទួលបានសញ្ញាបត្រសញ្ញាបត្របណ្ឌិតកិត្តិយស«ភាពជាអ្នកដឹកនាំ និងការកសាងសន្តិភាព» ដពីសាកលវិទ្យាល័យជុងហ្គូកវ៉ាយស៍ ដែលជាសញ្ញាបត្រទី១៧ សម្តេចប្រធានព្រឹទ្ធសភា នឹងធ្វើបាឋកថាស្តីពី«បទពិសោធន៍របស់ប្រទេសកម្ពុជាក្នុងការរំដោះជាតិ ការកសាងសន្តិភាព ការផ្សះផ្សា និងការកសាងជាតិឡើងវិញ» ពីប្រទេសដែលហែកហួរដោយសង្គ្រាម និង វាលពិឃាត មកជាប្រទេសជាតិដែលពោរពេញដោយសន្តិភាព ការរួមរស់ជាមួយគ្នា (សហត្ថិភាព) និងការអត់ឱន។ ក្រៅពីសញ្ញាបត្របណ្ឌិតកិត្តិយស បើតាមរូបថតឯកសារមួយ សម្តេច ហ៊ុន សែន (កាលណោះ ជា សមមិត្ត ហ៊ុន សែន) ត្រូវបានក្រសួងអប់រំជាតិ កាលពីឆ្នាំ១៩៩០ ចេញសេចក្តីសម្រេចទទួលស្គាល់កម្រិតសមត្ថភាពចប់ឧត្តមសិក្សា។ នៅឆ្នាំ១៩៩១ សម្តេចទទួលបានសញ្ញាបត្រវិទ្យាសាស្ត្រនយោបាយពីស្ថាប័នឧត្តមសិក្សាកម្ពុជា និងសញ្ញាបត្របណ្ឌិត ផ្នែកវិទ្យាសាស្ត្រនយោបាយពីបណ្ឌិតសភាជាតិផ្នែកនយោបាយ ទីក្រុងហាណូយ ប្រទេសវៀតណាម៕	សម្តេច ហ៊ុន សែន ប្រធានព្រឹទ្ធសភា នាព្រឹកថ្ងៃចន្ទ ទី៩ ខែកញ្ញា នេះ បានដឹកនាំប្រតិភូទៅចូលរួមវេទិកាចំណេះដឹងពិភពលោកលើកទី២៥ នៅក្រុងអ៊ុនឆន់ ប្រទេសកូរ៉េខាងត្បូង។ នៅមុនវិលត្រឡប់មកកម្ពុជាវិញ នាថ្ងៃទី១៣ ខែកញ្ញា អតីតប្រមុខរដ្ឋាភិបាល ត្រូវបន្តដំណើរទៅកាន់ខេត្តឃុងសាងបុកដូ ដើម្បីទទួលសញ្ញាបត្រកិត្តិយសពីសាកលវិទ្យាល័យជុងហ្គូកវ៉ាយស៍ (Dongguk University WISE)។
អត្ថបទទាក់ទង នាយករដ្ឋមន្រ្តីអ៊ីស្រាអែល ប្តេជ្ញាស្តារសន្តិសុខភាគខាងជើង ក្រោយក្រុមហេប៉ូឡា វាយប្រហារ បើទោះជាប់ដៃនៅតំបន់កាហ្សា និងទប់ក្រុមហេប៉ូឡា នៅលីបង់ អុីស្រាអែល ឆ្លៀតវាយប្រហារនៅតំបន់ភាគកណ្តាលស៊ីរី ដែលបង្កឱ្យមានមនុស្សស្លាប់ និងរបួសជាច្រើននាក់។ អុីស្រាអែល បានវាយប្រហារលើទីក្រុង Masyaf របស់ស៊ីរី។ តាមការបញ្ជាក់របស់ប្រធានមន្ទីរពេទ្យក្រុង Masyaf មនុស្ស៥នាក់បាត់បង់ជីវិត និង១៩នាក់រងរបួសធ្ងន់ស្រាល។ ការបាញ់ប្រហារបង្កអគ្គីភ័យចំនួនពីរកន្លែងផងដែរ។ មន្រ្តីសន្តិសុខស៊ីរីម្នាក់សុំមិនបញ្ចញអត្តសញ្ញាណ បានប្រាប់ភ្នាក់ងារព័ត៌មានក្នុងស្រុក Sana ថា ការវាយប្រហាររបស់អុីស្រាអែល ធ្វើឆ្លងតាមដែនអាកាសលីបង់ សំដៅទៅកាន់កន្លែងយោធាស៊ីរីលក្នុងក្រុង Masyaf។ តាមប្រភពការសម្ងាត់តំបន់ចំនួនពីរបានឲ្យដឹងថា ការវាយប្រហារអុីស្រាអែលបាញ់សំដៅមជ្ឈមណ្ឌលយោធាដែលស្រាវជ្រាវលើការផលិតអាវុធគីមីជិតទីក្រុង Masyaf ជាច្រើនលើក។ មជ្ឈមណ្ឌលយោធានោះត្រូវបានគេជឿថា ជាទីតាំងធ្វើការរបស់អ្នកជំនាញយោធាអ៊ីរ៉ង់ដែលពាក់ព័ន្ធនឹងការផលិតអាវុធ។ នេះបើតាមការផ្សាយរបសសារព័ត៌មាន Reuters។ «គ្រាប់ចំនួន១៣បានផ្ទុះក្នុងតំបន់កន្លែងស្រាវជ្រាវវិទ្យាសាស្រ្តនៅក្រុង Masyaf ដែលជាទីតាំងក្រុងគាំទ្រប៉ាឡេស្ទីន និងអ្នកជំនាញអភិវឌ្ឍអាវុធស្នាក់នៅ»។ នេះបើតាមរបាយការណ៍ក្រុមអ្នកតាមដានសង្គ្រាមដែលមានមូលដ្ឋាននៅអង់គ្លេស។ កាលពីពាក់កណ្ដាលខែមេសា អុីស្រាអែលបានបាញ់ប្រហារស្ថានទូតអ៊ីរ៉ង់ក្នុងទីក្រុង ដាម៉ាសលើទឹកដីស៊ីរីម្ដងរួចមកហើយ។ ក្នុងកំឡុងសង្គ្រាមស៊ីវិល១៣ឆ្នាំនេះ ស៊ីរីទទួលរងការវាយ ប្រហារពីអុីស្រាអែលជាប្រចាំ ជាពិសេសលើទីតាំងដែលមានជាប់ពាក់ព័ន្ធនឹងអ៊ីរ៉ង់។ ស៊ីរីជាទីតាំងមួយ និងជាផ្លូវសម្រាប់ដឹកជញ្ជូនអាវុធដ៏សំខាន់របស់អ៊ីរ៉ង់សម្រាប់ក្រុមហេប៉ូឡា ដែលមានមូលដ្ឋាននៅលីបង់។ មួយរយៈចុងក្រោយ ហេប៉ូឡា បានវាយប្រហារជាច្រើនលើកនៅតំបន់ភាគខាងជើងអុីស្រាអែល។ ការវាយប្រហាររបស់អុីស្រាអែលនៅតំបន់ភាគកណ្តាលស៊ីរី អាចជាយុទ្ធសាស្រ្តក្នុងការបំផ្លាញអាវុធសត្រូវ ដែលអាចយកមកវាយប្រហារលើខ្លួន៕	អុីស្រាអែល នៅថ្ងៃទី៨ ខែកញ្ញា បានវាយប្រហារទីតាំងមួយចំនួននៅស៊ីរី ដែលបង្កឱ្យមនុស្សយ៉ាងហោចណាស់ ៥នាក់ បាត់បង់ជីវិត និង១៩នាក់រងរបួស។ ការវាយប្រហារនេះ ត្រូវបានប្រភពចារកិច្ចតំបន់អះអាងថា ជាការវាយប្រហារលើមជ្ឈមណ្ឌលស្រាវជ្រាវអាវុធ ដែលមានវត្តមានអ្នកជំនាញយោធាជាច្រើននាក់។
ស្ថិតក្នុងការប្រកួតពានរង្វាន់ UEFA Nations League លីគកម្រិត A ពូលទី១ ព័រទុយហ្កាល់ បានយកឈ្នះលើក្រុមស្កុតឡែនទាំងលំបាក ក្នុងលទ្ធផល ២-១ ពោលជាការប្រកួតដែលព័រទុយហ្កាល់ ត្រូវបានធ្វើការងារធ្ងន់ក្នុងការតាមស្វែងរកគ្រាប់បាល់វាយបកឈ្នះឡើងវិញ។ ស្កុតឡែន បើកឆាកនាំមុខ១គ្រាប់មុននៅដើមវគ្គទី១ ដែលធ្វើបានដោយខ្សែបម្រើ Scott McTominay នៅនាទី៧។ នៅវគ្គទី២ ព័រទុយហ្កាល់តាមស្មើ ១-១ ធ្វើបានដោយ Bruno Fernandes នាទី៥៤ មុនពេល Ronaldo ស៊ុតគ្រាប់យកឈ្នះនៅនាទី៨៨។ គ្រាប់បាល់ស៊ុតបញ្ចូលទីនាំជ័យជម្នះពីសំណាក់ កីឡាករវ័យ ៣៩ឆ្នាំ បានក្លាយជាគ្រាប់បាល់កំណត់ត្រាទី ៩០១ ក្រោយពីកីឡាកររូបនេះ សម្រេចគ្រាប់បាល់ទី ៩០០ ក្នុងអាជីព អំឡុងការប្រកួតយកឈ្នះលើក្រុមក្រូអាស៊ី កាលពីថ្ងៃទី៦ ខែកញ្ញា។ មុនពេលបង្ហាញខ្លួនលេងក្នុងព័រទុយហ្កាល់ សម្រាប់ការប្រកួត UEFA Nations League តាមរយៈវីដេអូមាតិការមួយ បានបង្ហាញ នៅលើឆានែល YouTube ផ្លូវការរបស់ខ្លួន ខ្សែប្រយុទ្ធ Ronaldo ធ្លាប់បានលើកឡើងថា ចង់រកឱ្យបានគ្រាប់បាល់ចំនួន ១,០០០គ្រាប់ មុននឹងបញ្ចប់អាជីពជាកីឡាករបាល់ទាត់។ ក្រោយពេល Ronaldo រកបានគ្រាប់ជ័យជម្នះឱ្យព័រទុយហ្កាល់ កីឡាករ Bruno Fernandes បានប្រាប់អ្នកកាសែតថា កីឡាករវ័យ ៣៩ឆ្នាំ បានខ្សឹបប្រាប់ផ្ទាល់ថា គេកំពុងតែឆ្ពោះទៅរកការស៊ុតបញ្ចូនទី ១,០០០គ្រាប់ ក្នុងអាជីព។ «គេនៅតែមានឥទ្ធិពលដូចគ្នា មិនថាគេស្ថិតនៅជម្រើស ១១នាក់ដំបូង ឬក៏ស្ថិតនៅកៅអីបម្រុងឬទេ។ គ្រប់គ្នាដែលបានផ្លាស់ប្តូរចូល គឺតែងតែបង្កើតភាពខុសប្លែកគ្នា Cristiano Ronaldo បានបង្កើតការស៊ុតគ្រាប់បាល់បញ្ចូលទី ថ្ងៃនេះរូបគេរកបានគ្រាប់ទី ៩០១ ហើយពេលនេះទៀតគេក៏កំពុងឆ្ពោះទៅរកការស៊ុតបញ្ចូលទីចំនួន ១,០០០គ្រាប់ ដែលជាអ្វីរូបគេចង់បាន។»។ នេះបើតាមសម្តីរបស់ Bruno Fernandes ប្រាប់ទៅអ្នកកាសែត ក្រោយចប់ការប្រកួត។ ក្រោយឆ្លងកាត់ ២ប្រកួត ព័រទុយហ្កាល់យកឈ្នះលើក្រុមក្រូអាស៊ី និងស្កុតឡែន បានធ្វើឱ្យក្រុមពួកគេ ឡើងឈរកំពូលតារាង UEFA Nations League លីគកម្រិត A ពូលទី១ ដោយមាន ៦ពិន្ទុពេញ។ ក្រុមក្រូអាស៊ីស្ថិតនៅលេខ ២ មាន ៣ពិន្ទុ ស្មើក្រុមប៉ុឡូញស្ថិតនៅចំណាត់ថ្នាក់លេខ ៣ ចំណែកស្កុតឡែននៅបាតតារាងគ្មានពិន្ទុរាប់។ ក្រោយពីបញ្ចប់បេសកកម្មជាមួយនឹងក្រុមព័រទុយហ្កាល់រួច ព្រមទាំងការបំបែកកំណត់ត្រាពិសេសរួច តារាបាល់ទាតវ័យ ៣៩ឆ្នាំ នឹងត្រូវធ្វើដំណើរវិលត្រឡប់ទៅកាន់ប្រទេសអារ៉ាប៊ីសាអូឌីតវិញ ដើម្បីបន្តជួយក្រុម Al Nassr ប្រកួតប្រជែងពានរង្វាន់លីគកំពូល Saudi Pro League រដូវកាល ២០២៤-២៥៕	ខ្សែប្រយុទ្ធ Cristiano Ronaldo នៅតែបន្តរកបានគ្រាប់ទី៩០១ ដែលធ្វើបាន នៅចុងម៉ោង ដើម្បីនាំជ័យជម្នះដល់ក្រុមជម្រើសជាតិព័រទុយហ្កាល់ យកឈ្នះស្កុតឡែន លទ្ធផល ២-១ នៃការប្រកួតពានរង្វាន់ UEFA Nations League។ ប្រធានក្រុម វ័យ៣៩ឆ្នាំ ដាក់គោលដៅរកឱ្យបានគ្រាប់ទី១០០០ មុនចូលនិវត្តន៍។
កត់សម្គាល់ថា នាអំឡុងពេលពិធីបុណ្យភ្ជុំបិណ្ឌក្នុងឆ្នាំ ២០២៣កន្លងទៅ តម្រូវការធ្វើដំណើរមានការកើនឡើងរហូតដល់ ៥២,២ % បើប្រៀបធៀបទៅនឹងឆ្នាំមុន។ redBus បានត្រៀមខ្លួនរួចជាស្រេចដើម្បីសម្រួល និងផ្តល់ការគាំទ្រចំពោះតម្រូវការ ដែលត្រូវបានរំពឹងទុកថានឹងមានការកើនឡើងក្នុងឆ្នាំ២០២៤នេះ។ ជាមួយនឹងសេវាកម្មល្អ និងការផ្ដល់ជូនផ្សេងៗដ៏សម្បូរបែបនេះ redBus ខិតខំឱ្យការធ្វើដំណើរកាន់តែមានភាពងាយស្រួល ជាមួយនឹងមុខងារពិសេសៗនាំមុខគេក្នុងវិស័យនេះ ដូចជា «មុខងារលុបចោលការកក់សំបុត្រដោយភាពងាយស្រួល ការកំណត់ពេលវេលាធ្វើដំណើរឡើងវិញ និងជាពិសេសមុខងារដែលផ្ដល់ភាពងាយស្រួលដល់អ្នកដំណើរជាស្រ្តី តាមរយៈការបង្ហាញពីភេទរបស់អ្នកដំណើរ ដែលបានកក់កៅអីរួចហើយ»។ បន្ថែមលើសពីនេះ អ្នកដំណើរមានជម្រើសធ្វើដំណើរជាមួយក្រុមហ៊ុនឡានក្រុងជាច្រើនយ៉ាងសម្បូរបែប ហើយក្នុងនោះក៏មានប្រតិបត្តិករឡានក្រុងមួយចំនួនដែលមានតែនៅក្នុង redBus ប៉ុណ្ណោះ។ «ពិធីបុណ្យភ្ជុំបិណ្ឌជាពេលវេលាមួយដែលប្រជាជនទូទាំងប្រទេស មកជួបជុំគ្នាដើម្បីអបអរ ស្វែងយល់ពីបេតិកភណ្ឌវប្បធម៌ដ៏សម្បូរបែប និងប្រតិបត្តិទៅតាមប្រពៃណីរបស់ប្រទេសខ្លួន។ វាក៏ជាពេលវេលានៃលំហូរភ្ញៀវទេសចរក្នុងប្រទេសផងដែរ។ redBus ត្រៀមខ្លួនរួចជាស្រេច ដើម្បីបំពេញតម្រូវការធ្វើដំណើររបស់ប្រជាជនកម្ពុជា ជាមួយនឹងបណ្តាញប្រតិបត្តិករឡានក្រុង និងផ្លូវដំណើរជាច្រើនរបស់យើង។ ការកើនឡើងនៃការធ្វើដំណើរតាមរថយន្តក្រុងនេះ មិនត្រឹមតែបង្ហាញពីភាពទាក់ទាញនៃពិធីបុណ្យប្រពៃណីជាតិប៉ុណ្ណោះទេ ប៉ុន្តែថែមទាំងជួយជម្រុញសេដ្ឋកិច្ចក្នុងតំបន់ និងលើកកម្ពស់បទពិសោធការធ្វើដំណើរ ទាំងមូលសម្រាប់អ្នករាល់គ្នាផងដែរ»។ នេះបើយោងតាមប្រសាសន៍របស់លោក Krishnan Ramaswami នាយកផ្នែកធុរកិច្ច ពាណិជ្ជកម្មអន្តរជាតិនៃក្រុមហ៊ុន redBus។ ដើម្បីបំពេញតម្រូវការដែលកំពុងកើនឡើង redBus បានចាប់ដៃគូជាមួយក្រុមហ៊ុនរថយន្តក្រុងឈានមុខគេចំនួន ៤៤ ក្រុមហ៊ុន ដោយផ្តល់ជើងធ្វើដណើរជាង ១៥០០ ទូទាំងប្រទេស។ ក្នុងចំណោមនោះ ក្រុមហ៊ុនដែលមានកេរ្ដិ៍ឈ្មោះដូចជា វីរៈប៊ុនថាំ ឡារីតា ចាយអេនអាយបីស កាពីតូល រិទ្ធ មុនី ដឹកអ្នកដំណើរ ខេមបូលីង២១ អ៊ិចប្រេស្ស និងចាន់ ម៉ូលីរដ្ឋ ដែលកំពុងផ្តល់សេវាកម្មយ៉ាងទូលំទូលាយនៅលើវេទិកា redBus ក្នុងអំឡុងពេលពិធីបុណ្យចាប់ពីថ្ងៃទី០១ ដល់ថ្ងៃទី ០៣ ខែតុលា ឆ្នាំ២០២៤ ដោយធានាថាអ្នកដំណើរហ្នឹងទទួលបានការធ្វើដំណើរប្រកបដោយសុវត្ថិភាព និងទំនុកចិត្ត។ redBus នាំមកនូវភាពងាយស្រួលនៃការកក់សំបុត្រតាមអ៊ីនធឺណិត គ្រប់ពេលវេលា គ្រប់ទីកន្លែង ត្រឹមចុងម្រាមដៃរបស់អតិថិជន។ ដោយសារហេតុផលនេះ ទើបកម្មវិធីមួយនេះទទួលបានផ្កាយវាយតម្លៃរហូតទៅដល់ ៤,៨ នៅទូទាំងពិភពលោក និងត្រូវបានជឿទុកចិត្តដោយអ្នកប្រើប្រាស់កម្មវិធីជាង ១០០លាននាក់ ជុំវិញពិភពលោក។ អំឡុងពេលបុណ្យភ្ជុំបិណ្ឌនេះ redBus នឹងផ្ដល់នូវសេវាកម្មផ្លូវដំណើរដ៏សម្បូរបែបតាមរយៈបណ្ដាញក្រុមហ៊ុនរថយន្ដ ក្រុងជាច្រើនដែលមានជាង ២៣០ខ្សែផ្លូវ ទូទាំង២៥ខេត្ត និងរាជធានី។ ខណៈដែលអ្នកធ្វើដំណើរដក់ជាប់ទៅនឹងភាព សម្បូរបែបនៃវប្បធម៌ និងស្មារតីនៃពិធីបុណ្យភ្ជុំបិណ្ឌ ពួកគេអាចបង្កើនបទពិសោធបន្ថែម តាមរយៈការរុករកកន្លែងទាក់ ទាញមួយចំនួនដែលមិនគួររំលងក្នុងប្រទេស។ ស្របពេលដែលប្រជាជនខ្មែរមួយចំនួនធំមានគម្រោងត្រលប់ទៅស្រុកកំណើត មួយចំនួនទៀតក៏មានចំណាប់អារម្មណ៍ ទៅលើតំបន់ទេសចរណ៍ផងដែរ។ ខាងក្រោមនេះជាគោលដៅទេសចរណ៍ និងការផ្ដល់ជូនមួយចំនួនដែលនឹងធ្វើឱ្យថ្ងៃ សម្រាកពេលបុណ្យភ្ជុំបិណ្ឌរបស់អ្នកកាន់តែប្រសើរ៖ តំបន់វប្បធម៌ ១. ខេត្តសៀមរាប៖ ជាភូមិភាគនៃឧទ្យានបុរាណវិទ្យាអង្គរ និងជាទ្រព្យនៃប្រវត្តិសាស្រ្ត និងវប្បធម៌។ ទស្សនាឈ្វេងយល់ ពីប្រាសាទ អង្គរវត្ត និងប្រាសាទបាយ័ន និងរីករាយជាមួយនឹងផ្សាររាត្រីដ៏អ៊ូអរ។ ២. ខេត្តឧត្តរមានជ័យ៖ ខេត្តដ៏ស្រស់ត្រកាលមួយនេះប្រៀបដូចជាត្បូងដែលមិនទាន់ឆ្នៃ មានទាំងទីតាំងប្រវត្តិសាស្ត្រ និងទេសភាពដ៏ស្រគត់ស្រគុំ។ ខេត្តមួយនេះស័ក្តិសមបំផុតសម្រាប់អ្នកដែលចង់ទទួលបានអារម្មណ៍ស្ងប់ស្ងាត់។ ៣. ខេត្តកំពង់ធំ៖ មានភាពល្បីល្បាញជាមួយប្រាសាទបុរាណ សំបូរព្រៃគុក ជាប្រាសាទដែលបានសាងសងមុន ប្រាសាទអង្គរវត្ត។ គយគន់ទេសភាពដ៏ស្រស់ស្អាតនៃបឹងទន្លេសាប និងជាជម្រើសល្អសម្រាប់ភ្ញៀវទេសចរដែលស្វែង រកកន្លែងដ៏ស្ងប់ស្ងាត់ បែបជនបទជាមួយសិប្បកម្មប្រពៃណី។ តំបន់ឆ្នេរសមុទ្រ ៥. ក្រុងព្រះសីហនុ៖ ជាតំបន់ដែលធំ និងស្រស់ស្អាតបំផុតក្នុងប្រទេសកម្ពុជា ជាមួយឆ្នេរខ្សាច់ ប្រជុំកោះតូចៗនៅជិតជាច្រើន និងគ្រឿងសមុទ្រស្រស់ៗ។ ភ្ញៀវទេសចរអាចសាកល្បងលេងកីឡាក្នុងទឹកដូចជា ការជ្រមុជទឹក (snorkeling) និងជិះទូកកាយ៉ាក (kayaking) ។ ៦. ខេត្តកែប៖ ល្បីល្បាញពីឆ្នេរសមុទ្រដ៏ស្ងប់ស្ងាត់ និងគ្រឿងសមុទ្រស្រស់ៗ មិនតែប៉ុណ្ណោះក៏មានឧទ្យានជាតិកែប ផងដែរ។ អង្គុយលើឆ្នេរសមុទ្រស្ងប់ស្ងាត់ និងញ៉ាំក្ដាមសមុទ្រស្រស់ៗពីផ្សារក្នុងតំបន់ផ្ទាល់ ជាអារម្មណ៍លំហែមួយ ដែលមិនគួររំលង។ ៧. ខេត្តកំពត៖ ខេត្តស្ថិតតាមបណ្ដោយមាត់ព្រែកនេះ ត្រូវបានគេស្គាល់សម្រាប់កសិដ្ឋានម្រេច និងស្ថាបត្យកម្មពីសម័យអាណានិគម។ ភ្ញៀវទេសចរអាចរីករាយនឹងការជិះទូកកម្សាន្តតាមមាត់ព្រែក ដើរទស្សនាចម្ការម្រេច អង្គុយ លំហែតាមហាងកាហ្វេស្អាតៗ និងផ្សារក្នុងស្រុក។ ទឹកដីសម្បត្តិទិសពាយ័ព្យ ៩. ខេត្តបាត់ដំបង៖ មានភាពល្បីល្បាញជាមួយស្ថាបត្យកម្មពីសម័យអាណានិគម និងកន្លែងទេសចរណ៍ថ្មីប្លែកដូចជា ឡូរី រថភ្លើងឬស្សី។ ភ្ញៀវទេសចរអាចទៅកម្សាន្តតាមទីតាំងប្រវត្តិសាស្រ្ត និងតាមផ្សារដ៏មមាញឹក ដើម្បីទទួលបានបទ ពិសោធការរស់នៅដូចប្រជាជនទីនោះ។ ១០. ខេត្តបន្ទាយមានជ័យ៖ សម្បូរទៅដោយប្រាសាទបុរាណពីប្រវត្តិសាស្រ្ត និងដើមកំណើតនៃបុណ្យប្រពៃណីវប្បធម៌ ខ្មែរជាច្រើន។ ១១. ខេត្តពោធិ៍សាត់៖ ត្រូវបានគេស្គាល់ដោយសារទេសភាពជនបទ និងសិប្បកម្មបែបប្រពៃណីដ៏ស្រស់ស្អាត និងជា ជំនំនៃសិល្បៈករដ៏ចំណានជាច្រើន។ ភ្ញៀវទេសចរអាចមកទស្សនាសិក្ខាសិលា និងសិប្បកម្មបែបប្រពៃណីពីប្រជាជន ក្នុងខេត្តពោធិ៍សាត់ដោយផ្ទាល់បាន។ គំនួសពណ៌ទេសចរណ៍ធម្មជាតិ ១២. ខេត្តក្រចេះ៖ ស្ថិតនៅតាមដងទន្លេមេគង្គ ត្រូវបានគេស្គាល់ជាតំបន់អភិរក្សសត្វផ្សោតដែលជាសត្វកម្រនៅក្នុង ប្រទេសសព្វថ្ងៃ។ ភ្ញៀវទេសចរអាចរីករាយជាមួយការជិះទូកកម្សាន្ត និងទស្សនាសត្វផ្សោតតាមដងទន្ទេបាន។ ១៣. ខេត្តមណ្ឌលគិរី៖ ជាខេត្តពោរពេញដោយព្រៃឈើខៀវស្រងាត់ ទឹកធ្លាក់ធម្មជាតិ និងវប្បធម៌ជាច្រើនទាក់ទងនឹង ជនជាតិភាគតិច។ តំបន់នេះត្រូវបានគេស្គាល់ដោយទឹកធ្លាក់ដ៏ស្រស់ស្អាត និងឱកាសឈ្វេងយល់ពីសហគមន៍ជន ជាតិភាគតិច។ ១៤. ខេត្តរតនគិរី៖ ជាតំបន់ដាច់ស្រយាលមួយដែលសម្បូរអច្ឆរិយៈធម្មជាតិ និងកុលសម្ព័ន្ធក្នុងប្រទេសកម្ពុជា។ ភ្ញៀវទេសចរអាចមកកម្សាន្តបែបផ្សងព្រេងលក្ខណៈថ្មើរជើង និងទស្សនាពីភូមិ និងវប្បធម៌ការរស់នៅរបស់ជនជាតិ ភាគតិច។ ការបញ្ចុះដ៏ពិសេសពី redBus ចាប់ពីថ្ងៃទី ១ ដល់ ទី២២ ខែកញ្ញា៖ ដើម្បីឱ្យការធ្វើដំណើរកាន់តែមានតម្លៃសមរម្យ redBus បានបញ្ចុះតម្លៃពិសេសសម្រាប់ពិធីបុណ្យភ្ជុំបិណ្ឌ៖ ការបញ្ចុះតម្លៃ និងការទទួលប្រាក់ត្រលប់មកវិញមានតម្លៃ ១០ ដុល្លារ (ការបញ្ចុះតម្លៃ ៥ដុល្លារ និងការទទួល បានប្រាក់ត្រឡប់មកវិញ ៥ដុល្លារ។ ការផ្តល់ជូនមានកំណត់) លេខកូដបញ្ចុះតម្លៃ៖ PCHUMBEN10 ចូលទៅប្រើលើគេហទំព័ររបស់ក្រុមហ៊ុន redBus គេហទំព័រក្នុងទូរស័ព្ទដៃ និងកម្មវិធី (Android & iOS app) https://www.redbus.com.kh/ កក់សំបុត្រសម្រាប់ដំណើរកម្សាន្តរបស់អ្នកជាមួយ redBus នៅថ្ងៃនេះ ដើម្បីទទួលបានការបញ្ចុះតម្លៃ និងដំណើរ កម្សាន្តដែលធានាបាននូវសុវត្ថិភាព និងការចង់ចាំដែលបំភ្លេចមិនបាន។ សម្រាប់ព័ត៌មានបន្ថែម, អាចចូលទៅកាន់ គេហទំព័រ https://www.redbus.com.kh/ ឬដោនឡូតកម្មវិធីទូរស័ព្ទ redBus ។ អំពី redBus redBus ត្រូវបានបង្កើតឡើងក្នុងឆ្នាំ ២០០៦ ហើយសព្វថ្ងៃនេះជាវេទិកាលក់សំបុត្ររថយន្តក្រុងតាមអ៊ីនធឺណិតធំបំផុតរបស់ពិភពលោកតាមចំនួនសំបុត្រដែលបានលក់។ redBus បានលក់សំបុត្រឡានក្រុងជាង ៤៦៦ លានសំបុត្រនៅ ទូទាំងពិភពលោក ហើយមានអ្នកប្រើប្រាស់ប្រហែល ៥២ លាននាក់។ ក្នុងប្រទេសកម្ពុជា redBus បានផ្ដល់នូវផ្លូវដំណើរទៅតាមខេត្តក្រុងធំៗ រហូតដល់ ២៥ ខេត្តក្រុង។ ជាមួយតម្លៃសំបុត្រ រថយន្តក្រុងសមរម្យ តាមរយៈគេហទំព័រ និងកម្មវិធីទូរស័ព្ទ iOS និង Android។ ចក្ខុវិស័យរបស់ redBus ធ្វើឱ្យអ្នក ដំណើរគ្រប់រូបទទួលបានបទពិសោធធ្វើដំណើរល្អ មានភាពងាយស្រួល មានទំនុកចិត្ត និងផាសុកភាព។ (អត្ថបទពាណិជ្ជកម្ម)	ភ្នំពេញ៖ ក្នុងអំឡុងពេលដែលពិធីបុណ្យភ្ជុំបិណ្ឌខិតជិតមកដល់ ក្រុមហ៊ុនលក់សំបុត្រឡានក្រុងតាមប្រព័ន្ធអ៊ីនធឺណិតដ៏ធំបំផុតក្នុងពិភពលោក redBus ដែលបានចាប់ផ្តើមដំណើរការកាលពីដើមខែមេសា ឆ្នាំ២០២៤នេះ បានប្ដេជ្ញាពង្រឹងលើការផ្ដល់ជូនបទពិសោធធ្វើដំណើរដោយរលូន និងគួរឱ្យទុកចិត្តនៅទូទាំងប្រទេសកម្ពុជា។
នៅពិធីនេះ លោក ហង់ជួន ណារ៉ុន ឧបនាយករដ្ឋមន្ត្រី រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងអប់រំ យុវជន និងកីឡា បានគូសបញ្ជាក់ថា ប្រធានបទទិវាអក្ខរកម្មជាតិឆ្នាំនេះ បានគូសរំលេចអំពីតួនាទីដ៏សំខាន់នៃអក្ខរកម្ម ក្នុងការផ្តល់ភាពអង់អាចដល់ប្រជាពលរដ្ឋ រួមទាំងជនងាយរងគ្រោះ កុមារ និងយុវជនធ្វើពលកម្មនៅក្រៅសាលារៀន កម្មករ កម្មការិនីរោងចក្រ កុមារ និងយុវជនជនជាតិដើមភាគតិច ដើម្បីទទួលបានចំណេះដឹងមូលដ្ឋាន និងមានសមត្ថភាពរឹងមាំ ឆ្ពោះទៅចាប់យកជំនាញវិជ្ជាជីវៈប្រចាំជីវិត ដែលនឹងចូលរួមលើកកម្ពស់ជីវភាព និងការអភិវឌ្ឍសង្គមកាន់តែសកម្ម និងមាននិរន្តភាព។ ក្រៅពីនេះ អក្ខរកម្ម ក៏ចូលរួមក្នុងការលើកកម្ពស់ចំណេះ បំណិន និងនវានុវត្តន៍ សម្រាប់ការប្រាស្រ័យទាក់ទងគ្នា ការបណ្តុះភាពសុខដុមរមនា និងឯកភាពគ្នា ការស្វែងរកគោលដៅរួម ការយល់ដឹងគ្នាទៅវិញទៅមក និងការស្រឡាញ់និងថែរក្សាសុខសន្តិភាពផងដែរ។ លោកឧបនាយរដ្ឋមន្ត្រី ហង់ជួន ណារ៉ុន បញ្ជាក់ដូច្នេះបន្ថែមថា៖ «ការលើកកម្ពស់អក្ខរកម្ម ពិតជាបានចូលរួមក្នុងការអភិវឌ្ឍសេដ្ឋកិច្ចកម្ពុជា និងបន្តរក្សានូវសុខសន្តិភាព ដែលប្រជាជនកម្ពុជាគ្រប់រូបចង់បាន។»។ លោក ហង់ជួន ណារ៉ុន ឧបនាយករដ្ឋមន្ត្រី រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងអប់រំ យុវជន និងកីឡា នាអំឡុងការប្រារព្ធទិវាអក្ខរកម្ម ៨កញ្ញា លើកទី២៤ នៅក្នុងខេត្តស្ទឹងត្រែង កាលពីថ្ងៃទី៨ ខែកញ្ញា។ (រូបភាព៖ ហ្វេសប៊ុកក្រសួងអប់រំ) បើតាមលោករដ្ឋមន្ត្រី ហង់ជួន ណារ៉ុន ក្នុងអំឡុងមួយទស្សវត្សមកនេះ ក្រសួងអប់រំ និងដៃគូអភិវឌ្ឍន៍ បានបង្កើនជាបន្តបន្ទាប់អត្រាអក្ខរកម្មជាតិ មានជាអាទិ៍ ការប្រមូលសិស្សចុះឈ្មោះចូលរៀនប្រចាំឆ្នាំ ការបានដាក់ឱ្យប្រើប្រាស់នូវវិធីសាស្រ្តបង្រៀនថ្មី សម្រាប់អំណានថ្នាក់ដំបូង ដើម្បីកែលម្អប្រសិទ្ធភាពអក្ខរកម្ម និងគុណភាពនៃការរៀនជាដើម។ យោងតាមការអង្កេតសេដ្ឋកិច្ចសង្គមកម្ពុជានៅឆ្នាំ២០២១ កម្ពុជាសម្រេចបានអត្រាអក្ខរកម្មសម្រាប់មនុស្សពេញវ័យ ៨៤.៧ភាគរយ និងចំណុចដៅសម្រេចឱ្យបាន ៩១.៥ភាគរយ នៅឆ្នាំ២០២៨ ដូចមានចែងក្នុងផែនការ យុទ្ធសាស្ត្រវិស័យអប់រំឆ្នាំ២០២៤-២០២៨។ ទោះយ៉ាងណាកការងារនេះ ទាមទារឱ្យមានការខិតខំប្រឹងប្រែងរួមគ្នាពីគ្រប់ភាគីពាក់ព័ន្ធ។ ជុំវិញការប្រារព្ធទិវាអក្ខរកម្មជាតិនេះដែរ លោក វន សំភាស់ នាយកអង្គការ អេដ អេ អាកស្យុង ប្រចាំប្រទេសកម្ពុជា បានគូសបញ្ជាក់ថា អក្ខរកម្ម គឺពិតជាមានសារសំខាន់ខ្លាំងណាស់ សម្រាប់សេដ្ឋកិច្ច សង្គមជាតិ ព្រោះថាការណ៍ដែលប្រជាពលរដ្ឋ ចេះអាន ចេះសរសេរ និងមានបំណិនជីវិត បំណិនឌីជីថល គឺពួកគេអាចជម្នះនូវឧបសគ្គទាំងឡាយ ហើយបង្កើតឱកាសថ្មីៗឱ្យខ្លួនឯង។ អក្ខរកម្ម ក៏ជាមូលដ្ឋាននៃការអភិវឌ្ឍចំណេះជំនាញ និងការសម្រេចចិត្ត ហើយវានឹងក្លាយជាប្រភពចំណូល និងមុខរបរប្រចាំជីវិត។ លោក វន់ សំភាស់ បន្ថែមដូច្នេះ មុននឹងសង្កត់ធ្ងន់ទៀតថា ៖ «សារៈសំខាន់នៃការចេះអាន ចេះសរសេរ ហើយនឹងបំណិនជីវិត អក្ខរកម្មហ្នឹងវាសំខាន់បំផុតតែម្តង យើងអត់អាចនឹងជម្នះនូវឧបសគ្គ ហើយបង្កើតឱកាសថ្មីៗឱ្យខ្លួនឯងបានទេ បើយើងខ្វះនូវបំណិន ឬក៏អត់ចេះអាន ចេះសរសេរ។ អ៊ីចឹង អក្ខរកម្ម វាជាបំណិនមូលដ្ឋាន សម្រាប់ជីវិត វាជាមូលដ្ឋាននៃការអភិវឌ្ឍ នៃចំណេះដឹង នៃឱកាសផ្សេងៗសម្រាប់ជីវិតរបស់យើង។ ហើយបើយើងអត់មាន យើងបាត់ឱកាស យើងបាត់ជំនាញ យើងខ្វះបំណិនជីវិតដើម្បីប្រកួតប្រជែងតែម្តង។»។ លោក ហង់ជួន ណារ៉ុន ឧបនាយករដ្ឋមន្ត្រី រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងអប់រំ យុវជន និងកីឡា(ឆ្វេង) និងលោក វន សំភាស់ នាយកអង្គការ អេដ អេ អាកស្យុង ប្រចាំប្រទេសកម្ពុជា (ស្តាំ) នាអំឡុងការប្រារព្ធទិវាអក្ខរកម្ម ៨កញ្ញា លើកទី២៤ នៅក្នុងខេត្តស្ទឹងត្រែង កាលពីថ្ងៃទី៨ ខែកញ្ញា។ អង្គការ អេដ អេ អាកស្យុង មានវត្តមាននៅកម្ពុជា និងបានចូលរួមចំណែកនៅក្នុងការអភិវឌ្ឍវិស័យអប់រំ នៅក្នុងប្រទេសនេះ ២០ឆ្នាំមកហើយ។ បច្ចុប្បន្ន អេដ អេ អាកស្យុង កំពុងផ្តល់ការគាំទ្រដល់អង្គការ និងស្ថាប័នដៃគូ ដែលមានជាអង្គការ ស្ថាប័នរដ្ឋទាំងថ្នាក់ជាតិ និងក្រោមជាតិ រួមទាំងដៃគូឯកជននានា នៅក្នុង ១០០ស្រុក ៨០០ឃុំ និងប្រមាណ១ ៦០០សាលារៀន នៅក្នុងរាជរាជធានី-ខេត្តចំនួន២២ នៅទូទាំងប្រទេស ក្នុងសកម្មភាពអប់រំ ច្រើនទាំងក្នុងប្រព័ន្ធ និងក្រៅប្រព័ន្ធ ដើម្បីឱ្យកុមារមានលទ្ធភាពចូលរៀនឡើងវិញ ហើយបន្តរៀនប្រកបដោយគុណភាព។ លោក វន សំភាស់ នាយកអង្គការ អេដ អេ អាកស្យុង បានបន្តបញ្ជាក់ថា នឹងបន្តចូលរួមជាមួយសហគមន៍ សាលារៀន អាជ្ញាធរគ្រប់លំដាប់ថ្នាក់ ក៏ដូចជាក្រសួងអប់រំ ដើម្បីធ្វើយយ៉ាងណាឱ្យការរៀន និងការបង្រៀន កាន់តែប្រសិទ្ធភាព និងសមធម៌ និងពិសេសពង្រីកវិសាលភាពបំណិនជីវិត និងលើកកម្ពស់អក្ខរកម្ម ដល់កុមារ និងយុវជនកម្ពុជា។ នៅក្នុងសារលិខិតអបអរទិវាអក្ខរកម្មជាតិនេះដែរ សម្តេច ហ៊ុន ម៉ាណែត នាយករដ្ឋមន្ត្រីកម្ពុជា បានរំលេចថា កម្ពុជា បានបោះជំហានគួរឱ្យកត់សម្គាល់ ក្នុងការលើកកម្ពស់អក្ខរកម្ម ដោយបានផ្សារភ្ជាប់អក្ខរកម្មទៅនឹងការអភិវឌ្ឍសង្គមសេដ្ឋកិច្ច និងការខិតខំប្រឹងប្រែងដើម្បីកាត់បន្ថយភាពក្រីក្រ។ ជាក់ស្តែង ការកើនឡើងនៃសេដ្ឋកិច្ច នៅក្នុង១ទសវត្សរ៍មកនេះ បានជួយសម្រួលដល់ការផ្លាស់ប្តូររចនាសម្ព័ន្ធ ដោយផ្លាស់ប្តូរកម្លាំងពលកម្មពីវិស័យកសិកម្ម ទៅវិស័យផលិតកម្ម និងសេវាកម្ម។ បើតាមសម្តេច នាយករដ្ឋមន្ត្រី ការផ្លាស់ប្តូរនេះ មិនត្រឹមតែនាំមកនូវផលិតភាពខ្ពស់ និងប្រាក់ឈ្នួលកាន់តែប្រសើរប៉ុណ្ណោះទេ ប៉ុន្តែថែមទាំងបានបង្កើតបរិយាកាសមួយ ដែលការងារអក្ខរកម្ម ត្រូវបានទទួលស្គាល់កាន់តែខ្លាំងឡើងថា ជាកត្តាជំរុញដ៏សំខាន់ សម្រាប់បុគ្គលម្នាក់ៗ ក្នុងការចូលរួមយ៉ាងពេញលេញនៅ ក្នុងការអភិវឌ្ឍសង្គម សេដ្ឋកិច្ច។ សម្តេច ហ៊ុន ម៉ាណែត នាយករដ្ឋមន្ត្រីកម្ពុជា លើសពីនេះ វត្តមានឌីជីថលនីយកម្ម និងបញ្ញាសិប្បនិមិត្ត បានតម្រូវឱ្យពលរដ្ឋ ចេះធ្វើការជាមួយនឹងព័ត៌មាន និងបច្ចេកវិទ្យា ដើម្បីទាញយកប្រយោជន៍ និងការការពារពីការគំរាមកំហែងនានា។ សម្តេច ហ៊ុន ម៉ាណែត បានបញ្ជាក់ថា៖«ជារឿងសំខាន់ដែលយើងទាំងអស់គ្នា ត្រូវទទួលស្គាល់ថា អក្ខរកម្មនាពេលបច្ចុប្បន្ននេះ បានពង្រីកវិសាលភាពហួសពីការអាន និងការសរសេរតាមបែបប្រពៃណី និងត្រូវទទួលយកវិមាត្រថ្មីនៃអក្ខរកម្ម ដែលរួមបញ្ចូលនូវភាពជាពលរដ្ឋសកល ការយល់ដឹងតាមបែបវិទ្យាសាស្ត្រ បច្ចេកវិទ្យា និងតម្លៃនៃពិភពលោករបស់យើង។»។ ចំពោះការងារ អក្ខរកម្ម គឺរាជរដ្ឋាភិបាល ប្តេជ្ញាមិនត្រឹមតែធានាឱ្យប្រជាពលរដ្ឋគ្រប់រូប មានសមត្ថភាពអាន និងសរសេរប៉ុណ្ណោះទេ ប៉ុន្តែថែមទាំងបំពាក់បំប៉ននូវជំនាញ និងឱកាសសិក្សាពេញមួយជីវិត ដែលចាំបាច់សម្រាប់ការរស់នៅក្នុងពិភពលោកទំនើប ប្រកបដោយបច្ចេកវិទ្យានិងវិទ្យាសាស្ត្រជឿនលឿន។ ប្រមុខរាជរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជាបន្តដូច្នេះ មុននឹងអំពាវនាវដល់ក្រសួង ស្ថាប័នពាក់ព័ន្ធ អង្គការ និងដៃគូជាតិ អន្តរជាតិ សហគមន៍ និពលរដ្ឋទាំងអស់ ឱ្យបន្តយកចិត្តទុកដាក់លើការងារអក្ខរកម្ម ក៏ដូចជាការងារអប់រំ ទាំងក្នុងប្រព័ន្ធ និងក្រៅប្រព័ន្ធ និងមិនផ្លូវការ ដើម្បីបន្តចូលរួមលើកកម្ពស់ការងារអក្ខរកម្មនៅកម្ពុជា ឱ្យកាន់តែផុលផុស មានប្រសិទ្ធភាព និងប្រសិទ្ធផល៕	ទិវាអក្ខរកម្មអន្តរជាតិ ៨កញ្ញា លើកទី២៤ ឆ្នាំ២០២៤ ត្រូវបានរាជរដ្ឋាភិបាលប្រារព្ធឡើងជាក្រោមប្រធានបទ «អក្ខរកម្មជាមូលដ្ឋានគ្រឹះនៃចំណេះដឹង បំណិន និងនវានុវត្តន៍» នៅខេត្តស្ទឹងត្រែង។
បុគ្គលិក និងក្រុមគ្រូពេទ្យនៃ មន្ទីរពេទ្យគន្ធបុប្ផា បានប្រារព្ធពិធីសូត្រមន្តរំលឹកខួប៦ឆ្នាំ របស់លោកវេជ្ជបណ្ឌិត Beat Richner ដែលបានទទួលមរណភាពក្នុងឆ្នាំ២០១៨។ លោកវេជ្ជបណ្ឌិត Beat Richner ត្រូវបានចាត់ទុកជាទេព្តាដែលបានជួយសង្គ្រោះកុមារខ្មែររាប់លាននាក់។ លោកវេជ្ជបណ្ឌិត Beat Richner មានឈ្មោះល្បីមួយទៀត គឺ Beattocello ដែលជាឈ្មោះសម្រាប់ហៅពេលដែលលោកប្រគំឧបករណ៍ Celloរៃ អង្គាសថវិកាដើម្បីឧបត្ថម្ភមន្ទីរពេទ្យគន្ធបុប្ជា។ វេជ្ជបណ្ឌិត បេអាត រីចឆ្នឺរ កើតនៅថ្ងៃទី១៣ ខែមីនា ឆ្នាំ១៩៤៧នៅក្រុងហ្សួរិច ប្រទេសស្វីស។ លោកបានទទួលសញ្ញាបត្រវេជ្ជសាស្ត្រនៅឆ្នាំ១៩៧៣ ហើយបំពេញការងារជាវេជ្ជបណ្ឌិតឯកទេសថែទាំកុមារនៅមន្ទីរពេទ្យ Zurich Childrens Hospital។ នាអំឡុងឆ្នាំ១៩៧៤-១៩៧៥ លោកត្រូវបានបញ្ជូនមកកាន់កម្ពុជាក្នុងបេសកកម្មកាកបាទក្រហមស្វីស ឱ្យបម្រើការពេទ្យគន្ធបុប្ផា ក្នុងក្រុងភ្នំពេញ។ លោកត្រូវបានបង្ខំចិត្តវិលត្រឡប់ទៅស្វីសវិញ នៅមុនការកាន់កាប់អំណាចរបស់ក្រុមខ្មែរក្រហម។ ក្រៅពីជំនាញវេជ្ជសាស្ត្រ លោក Beat Richner ក៏ជាតន្ត្រីករសេឡូម្នាក់ផងដែរ។ នៅខែធ្នូ ឆ្នាំ១៩៩១ លោកត្រូវបានរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា ស្នើសុំឱ្យជួយជួសជុល និងគ្រប់ពេទ្យគន្ធបុប្ផា ដែលរងការបំផ្លិចបំផ្លាញ។ បុរសចិត្តធម៌ម្នាក់នេះ បានទទួលយកតាមសំណើរ ហើយនៅឆ្នាំ១៩៩២ លោកបានបង្កើតមូលនិធិគន្ធបុប្ឆាដែលមានមូលដ្ឋាននៅហ្សួរិច ប្រទេសស្វីស ហើយធ្វើការជុសជុល និងដាក់ដំណើរការមន្ទីរពេទ្យគន្ធបុប្ផា ដែលត្រូវបានបំផ្លាញដោយសង្គ្រាមឡើងវិញ។ បច្ចុប្បន្ន មូលនិធិគន្ធគន្ធបុប្ផា មានមន្ទីរពេទ្យកុមារចំនួន៥ (គន្ធបុប្ផា ទី១ ទី២ ទី៤ និងទី៥នៅភ្នំពេញ) គន្ធបុប្ផាទី៣នៅសៀមរាប ឬមន្ទីរពេទ្យជ័យវរ្ម័នទី៧។ ក្នុងមួយឆ្នាំៗ មន្ទីរពេទ្យគន្ធបុប្ឆា បានចំណាយថវិកាប្រមាណ៤២លានដុល្លារដើម្បីព្យាបាលជំងឺកុមារកម្ពុជាដោយឥតគិតថ្លៃ៕	ថ្ងៃទី៩ ខែកញ្ញា ឆ្នាំ២០២៤នេះ ជាខួប៦ឆ្នាំនៃមរណភាព លោកវេជ្ជបណ្ឌិត Beat Richner ដែលជាស្ថាបនិកមន្ទីរពេទ្យគន្ធបុប្ផា ក្នុងវ័យ៧១ឆ្នាំ ដោយសារតែជំងឺ នៅឯប្រទេសស្វីស។ បុគ្គលិក និងក្រុមគ្រូពេទ្យ នៃមន្ទីរពេទ្យគន្ធបុប្ផា បានប្រារព្ធពិធីគម្រប់ខួបជូនលោកវេជ្ជបណ្ឌិត Beat Richner។

Subsets and Splits

No community queries yet

The top public SQL queries from the community will appear here once available.