Split (3)

train · 79.3k rows

text stringlengths 31 26.1k	summary stringlengths 11 1.19k
អតីតបុគ្គលិកអាស៊ីសេរី២នាក់ គឺលោក អ៊ួន ឈិន និងលោក យាង សុធារិន ហៅ យាង សុជាមេត្តា ត្រូវបានសមត្ថកិច្ច និងអាជ្ញាធរខណ្ឌមានជ័យ ឃាត់ខ្លួនកាលពីយប់ថ្ងៃទី ១៤ វិច្ឆិកា ក្រោមហេតុផលថា ពួកគេបានរៀបចំបើកអាជីវកម្មថតរូបមិនបានសុំច្បាប់អនុញ្ញាត និង លួចផលិតព័ត៌មានផ្ញើទៅក្រៅប្រទេស។ មកដល់ពេលនេះលោក អ៊ួន ឈិន និងលោក យាង សុជាមេត្តា ត្រូវបានសមត្ថកិច្ចបញ្ចូនទៅស្នងការដ្ឋាននគរបាលជាតិ ដើម្បីបន្តនីតិវិធីសាកសួរបន្ថែមទៀត ក្រោយពីអាជ្ញាធរ បាននាំខ្លួនអតីតបុគ្គលិកអាស៊ីសេរីទាំងរូបនេះ មកឆែកឆេររកភស្តុតាងនៅផ្ទះសំណាក់ម៉ារ៉ាឌី ដែលពួកគាត់បានជួលស្នាក់នៅ និងរៀបចំកន្លែងស្ទូឌីយូ។ ប៉ុន្តែជុំវិញការសង្ស័យរបស់សមត្ថកិច្ចនេះ ត្រូវបានអតីតបុគ្គលិកវិទ្យុអាស៊ីសេរីលោក អ៊ួន ឈិន បានលើកឡើងថា លោកបានជួលបន្ទប់ផ្ទះសំណាក់មួយនេះ ដើម្បីបើកជាស្ទូឌីយូសម្រាប់ច្រៀងខារ៉ាអូខេ ថតវីដេអូក្នុងកម្មវិធីរៀបអាពាហ៍ពិពាហ៍ ឬពិធីបុណ្យផ្សេងៗ និងគ្រោងរៀបចំថតចម្រៀងសម្រាប់លក់ កម្សាន្តជាគ្រួសារប៉ុណ្ណោះ។ នេះបើតាមកំណត់ហេតុរបស់អាជ្ញាធរខណ្ឌមានជ័យ ដែលបានសួរនាំលោក អ៊ួន ឈិន។ វិទ្យុអាស៊ីសេរី ដែលមានវត្តមាននៅកម្ពុជាជិត២០ឆ្នាំ មកហើយនោះ បានប្រកាសផ្អាកការិយាល័យព័ត៌មាន នៅរាជធានីភ្នំពេញមួយរយៈសិន កាលពីថ្ងៃទី១២ ខែកញ្ញា ឆ្នាំ២០១៧ ។ វិទ្យុអាស៊ីសេរី បានអះអាងថា ការចាត់វិធានក្តៅរបស់រដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា គឺជាមូលហេតុដែលខ្លួនត្រូវបង្ខំចិត្តផ្អាកការិយាល័យព័ត៌មាន៕	ភ្នំពេញ៖ សមត្ថកិច្ច បានបញ្ជូនអតីតបុគ្គលិកវិទ្យុអាស៊ីសេរី ២នាក់ ទៅស្នងការដ្ឋាននគរបាលរាជធានីភ្នំពេញ ក្រោយពីបញ្ចប់ការស្វែងរកភស្តុតាង នៅក្នុងផ្ទះសំណាក់ម៉ារ៉ាឌី ដែលត្រូវបានអាជ្ញាធរសង្ស័យថា លួចផលិតព័ត៌មានពីកម្ពុជា ហើយផ្ញើទៅស្ថាប័នអាស៊ីសេរី ដែលមានមូលដ្ឋាននៅរដ្ឋធានីវ៉ាស៊ីនតោននៃសហរដ្ឋអាមេរិក ។ ស្ថាប័នវិទ្យុអាស៊ីសេរី បានផ្អាកការិយាល័យនៅភ្នំពេញ កាលពីថ្ងៃទី១២ កញ្ញា ឆ្នាំ២០១៧ កន្លងមក។
លិខិត ដែលទើបនឹងត្រូវបានសារព័ត៌មានចុះផ្សាយ បានបង្ហាញថា លោកស្រី លី ស្រីវីណា បានស្នើទៅគណបក្សសង្គ្រោះជាតិ តាំងពីថ្ងៃទី១ ខែកញ្ញា ឆ្នាំ២០១៧មកម្ល៉េះ ដើម្បីសុំឈប់ពីតំណាងរាស្ត្រប្រចាំរាជធានីភ្នំពេញ។ ហើយកាលបរិច្ឆេទនៃការលាលែងខាងលើ គឺដូចគ្នានឹងការលើកឡើងរបស់លោកស្រី ដែលប្រាប់សារព័ត៌មានថ្មីៗ តាមទូរសព្ទ នៅព្រឹកថ្ងៃសុក្រនេះ។ លោកស្រី លី ស្រីវីណា ពុំបានផ្តល់ចម្លើយនោះទេថា លោកស្រី នឹងចូលរួមជាមួយគណបក្សផ្សេង ឬយ៉ាងណា។ លោកស្រី គ្រាន់តែនិយាយយ៉ាងខ្លីថា លោកស្រីមិនមែនឈប់ ដើម្បីរកតំណែងនោះទេ។ លោកស្រី ប្រាប់មូលហេតុដូច្នេះថា៖«ខ្ញុំសុំឈប់ ព្រោះខ្ញុំជាវេជ្ជបណ្ឌិត។ ខ្ញុំ រវល់ខ្លាំង។ ខ្ញុំចង់មានពេលគ្រប់គ្រាន់ ដើម្បីបម្រើសេវាសាធារណៈ ដោយគ្មាននិន្នាការនយោបាយ»។ ជុំវិញបញ្ហាខាងលើ សារព័ត៌មានថ្មីៗ មិនអាចសុំការបញ្ជាក់បន្ថែមពីអ្នកនាំពាក្យគណបក្សសង្គ្រោះជាតិបានទេ ដោយសារតែពុំលើកទូរសព្ទ៕	ភ្នំពេញ៖ លោកស្រីវេជ្ជបណ្ឌិត លី ស្រីវីណា តំណាងរាស្ត្រគណបក្សសង្គ្រោះជាតិ បានបញ្ជាក់ថា លោកស្រី ពិតជាបានសុំឈប់ពីតំណាងរាស្ត្រមែន។ ប៉ុន្តែលោកស្រី អះអាងថា ការលាឈប់របស់លោកស្រី មិនពាក់ព័ន្ធនឹងស្ថានការណ៍នយោបាយបច្ចុប្បន្ននោះទេ។
លោក ទៀ សីហា បានប្រាប់ដល់ពលរដ្ឋដែលមានទីលំនៅ និងមានអាជីវកម្មនៅអមសងខាងផ្លូវស៊ីសុវត្ថា ផ្លូវជាតិលេខ៦ ចំណុចស្តុបសណ្ឋាគារសុខាអង្គរ ដល់រង្វង់មូលនាគបាញ់ទឹក និងផ្លូវលេខ២៦៧ចាប់ពីចំណុចផ្លូវវាងក្រុង ដល់ស្ថានីយបូមវត្តចក នៅខេត្តសៀមរាប ដែលត្រូវបានអាជ្ញាធរចុះវាស់វែងកន្លងមក គឺត្រូវរុះរើសំណង់ សម្ភារ និង ទ្រព្យសម្បត្តិផ្សេងៗ ដែលនៅលើចំណីផ្លូវទាំង២ខ្សែនេះ ដើម្បីឲ្យការឲ្យជួសជុល និងកែលម្អផ្លូវប្រព្រឹត្តទៅដោយរលូន។ «កន្លងមកខ្សែផ្លូវទាំង២នេះ ក្រុមការងារជំនាញ សហការជាមួយនឹងអាជ្ញាធរមូលដ្ឋាន បានចុះវាស់វែងតាមការសម្រេចនៃការចុះបញ្ជីដីមានលក្ខណៈជាប្រព័ន្ធ (LMAP) ដែលបានចុះបញ្ជីដីធ្លីជូនបងប្អូនប្រជាពលរដ្ឋរួចហើយ»។ នេះជាការលើកឡើងរបស់លោក ទៀ សីហាហើយលោក បានព្រមានថា ក្នុងករណីពលរដ្ឋមិនអនុវត្តតាមទេ រដ្ឋបាលខេត្ត នឹងចាត់វិធានការរុះរើតាមនីតីវិធី និងច្បាប់ជាធរមាន ដោយមិនទទួលខុសត្រូវរាល់ការខូចខាត និងបាត់បង់ទ្រព្យសម្បត្តិរបស់បងប្អូនប្រជាពលរដ្ឋឡើយ។ សេចក្តីជូនដំណឹងរបស់លោកលោក ទៀ សីហា បានឲ្យដឹងថា ក្រសួងសាធារណការ និងដឹកជញ្ជូន នឹងចាប់ផ្តើមដំណើរការអនុវត្តគម្រោងជួសជុល និងកែលម្អផ្លូវស៊ីវត្ថា និងផ្លូវលេខ២៦៧ចាប់ពីចំណុចផ្លូវវាងក្រុង ដល់ស្ថានីយបូមវត្តចក ក្រោមជំនួយឥណទានរបស់ធនាគារអភិវឌ្ឍន៍អាស៊ី (ADB) នៅថ្ងៃខាងមុខ។ ចំពោះហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធផ្លូវតូចធំចំនួន៣៨ខ្សែ ដែលស្ថិតនៅទីរួមខេត្តសៀមរាប កំពុងតែត្រូវបានកសាងឡើងជាបណ្តើរៗហើយ ដោយគ្រោងចំណាយថវិកាជាតិចំនួន១៥០លានដុល្លារ៕ អត្ថបទទាក់ទង រដ្ឋាភិបាលសម្រេចកញ្ចប់ថវិកា១៥០លានដុល្លារសម្រាប់កសាងផ្លូវ៣៨ខ្សែក្នុងទីរួមខេត្តសៀមរាប	ភ្នំពេញ៖ លោក ទៀ សីហា អភិបាលខេត្តសៀមរាប បានចេញសេចក្តីជូនដំណឹង នៅថ្ងៃទី៤ ខែមករា ឲ្យពលរដ្ឋ ដែលមានលំនៅដ្ឋាន និងមានអាជីវកម្ម នៅតាមបណ្តោយផ្លូវជាតិលេខ៦ និងផ្លូវលេខ២៦៧ នៅខេត្តសៀមរាប រួសរាន់រុះរើសំណង់ សម្ភារ និង ទ្រព្យសម្បត្តិផ្សេងៗ ចេញពីចំណីផ្លូវទាំង២ខ្សែនេះ ក្នុងរយៈពេល១៥ថ្ងៃជាកំហិត ពីព្រោះផ្លូវទាំង២ខ្សែនេះ នឹងត្រូវជួសជុល និងកែលម្អឡើងវិញ។
លោក មួន ខិប អាយុ ៤៥ឆ្នាំ ជាក្រុមប្រឹក្សាឃុំតាឡាត ស្រុកសេសាន ខេត្តស្ទឹងត្រែង បានឲ្យដឹងថា ប្រពៃណី «តមភូមិ» ត្រូវបានប្រជាជនរស់នៅក្នុងភូមិខ្សាច់ថ្មី គោរពយ៉ាងខ្ជាប់ខ្ជួន តាំងពីយូរយារណាស់មកហើយ ពោលគឺតាំងពីគាត់ដឹងក្តីមក ឃើញឪពុកម្តាយ ជីដូនជីតារបស់គាត់ ចាស់ទុំក្នុងភូមិ ប្រារព្វធ្វើពិធីនេះជារៀងរាល់ឆ្នាំ។ លោក អន ប៊ន នៅមុខអាស្រមអ្នកតាឃ្លាំងមៀងក្រហមក កន្លែងធ្វើពិធី «ឡើងចាស់ស្រុក»។ រូបភាព៖ ឈុត ឈាណា / អច្ឆរិយភាពនៃទន្លេមេគង្គ។ លោក មួន ខិប មានប្រសាសន៍ថា៖ «ប្រពៃណី «ឡើងចាស់ស្រុក» និង «តមភូមិ» ត្រូវបានប្រជាជនក្នុងភូមិនេះប្រារព្ធធ្វើឡើងជារៀងរាល់ឆ្នាំ ក្នុងមួយឆ្នាំ២ដង គឺថ្ងៃ ៣កើត ដល់ ៦កើត ខែមាឃ ម្តង និងថ្ងៃទី៦កើត ដល់ថ្ងៃ៩កើតខែពិសាខ ម្តងទៀត។ អ្នកភូមិហៅពិធីនេះថា «ឡើងចាស់ស្រុក»។ ក្នុងរយៈពេលបីថ្ងៃ ប្រជាជនក្នុងភូមិ និងអ្នកដំណើរមកពីទីជិតឆ្ងាយ ត្រូវបានហាមឃាត់មិនឲ្យចេញ-ចូលភូមិទេ។ បើចូលគឺត្រូវស្នាក់នៅក្នុងភូមិរហូតដល់ថ្ងៃបញ្ចប់ «តមភូមិ» ៣ថ្ងៃ។ បើចេញត្រូវនៅខាងក្រៅភូមិរហូតដល់ថ្ងៃបញ្ចប់ «តមភូមិ» ៣ថ្ងៃដែរ ទើបអាចចូលភូមិវិញបាន។ ប៉ុន្តែ សម័យបច្ចុប្បន្ន ច្បាប់ប្រពៃណី «តមភូមិ» នេះ ហាក់ត្រូវបានបន្ធូរបន្ថយខ្លះ។ ប្រជាជនក្នុងភូមិ ឬអ្នកដំណើរមកពីទីជិតឆ្ងាយ អាចចេញចូលបានតាមចិត្ត តែត្រូវបង់ប្រាក់ «ពិន័យ» ក្នុងតម្លៃ ម៉ូតូមួយគ្រឿង ២០០០ រៀល រថយន្តមួយគ្រឿង ៥០០០»។ «ចំពោះប្រាក់ «ពិន័យ» ដែលប្រមូលបាន គណៈកម្មការរៀបចំកម្មវិធី «ឡើងចាស់ស្រុក» នឹងយកទៅទិញដង្វាយផ្សេងៗ មានមាន់ ទា ផ្លែឈើ ទៀន ធូប ស្លា បារី យកទៅថ្វាយចាស់ស្រុក ដែលមានព្រះនាមថា «លោកតាឃ្លាំងមឿងក្រហមក» ដើម្បីសុំខមាលទោស»។ នេះជាការបញ្ជាក់បន្ថែមរបស់ មួន ខិប។ លោក អន ប៊ន នៅលើអាស្រមអ្នកតាឃ្លាំងមៀងក្រហមក កន្លែងធ្វើពិធី «ឡើងចាស់ស្រុក»។ រូបភាព៖ ឈុត ឈាណា / អច្ឆរិយភាពនៃទន្លេមេគង្គ។ ដូចគ្នានេះ លោក អន ប៊ន អាយុ ៣៧ឆ្នាំ ជាកសិករ ក៏បានលើកឡើងស្រដៀងនឹងលោកក្រុមប្រឹក្សាឃុំ ដែរថា ៖«ពិធីបុណ្យ «ឡើងចាស់ស្រុក» នេះ ពេលខ្ញុំដឹងក្តីមក ឃើញចាស់ទុំក្នុងភូមិប្រារព្វមិនដែលខាន ក្នុងមួយឆ្នាំពីរដង។ អ្នកភូមិបានរៀបរណ្តាប់ សម្រាប់ «ឡើងចាស់ស្រុក» ក្នុងខែមាឃ ចាប់ពីថ្ងៃ៣កើត ដល់ ៦កើត មានដូចជា ពងមាន់ ស្រា បារី ទៀនធូប ឬនំអន្សមជាដើម។ ចំណែកឯថ្ងៃ៦កើត ដល់ថ្ងៃ៩កើត ខែពិសាខ អ្នកភូមិមិនយកពងមាន់ទៅថ្វាយដូចមុនទៀតទេ គីគេយកមាន់ម្តង ព្រមទាំងស្រា បារី ទៀនធូប ឬនំអន្សមជាដើមទៅថ្វាយម្តង។ ពេលយកដង្វាយមកថ្វាយ អ្នកភូមិច្រើនតែសំបូងសម្រូងសុំសេចក្តីសុខ ឬសុំអ្វីដែលល្អៗសម្រាប់គ្រួសាររបស់ពួកគេ»។ បើតាមការរៀបរាប់របស់លោកក្រុមប្រឹក្សាឃុំតាឡាត ប្រជាជនក្នុងភូមិខ្សាច់ថ្មីនេះភាគច្រើន គឺជាជនជាតិ ខ្មែរ-ឡាវ។ នៅក្នុងជីវភាពប្រចាំថ្ងៃរបស់គេ ពោលការទំនាក់ទំនងក្នុងគ្រួសារ ក៏ដូចជាមួយអ្នកភូមិផងរបងជាមួយ ពួកគេនិយាយជាភាសាឡាវ។ ចំណែកភាសាខ្មែរ គឺសម្រាប់ប្រើប្រាស់ខាងក្រៅភូមិ ឬជាមួយអ្នកមកពីខាងក្រៅភូមិដែលមិនចេះភាសាឡាវ។ ភាគច្រើន ពួកគេប្រកបរបរនេសាទ និងធ្វើស្រែចំការ។	ស្ទឹងត្រែង៖ ប្រពៃណី «ឡើងចាស់ស្រុក» និង «តមភូមិ» របស់អ្នកភូមិភាគឦសានស្ថិតនៅតាមបណ្តោយដងទន្លេសេសាន ស្ថិតនៅក្នុងឃុំតាឡាត ស្រុកសេសាន ខេត្តស្ទឹងត្រែងមួយនេះ នៅតែប្រកាន់បានយ៉ាងខ្ជាប់ខ្ជួនតាំងពីដូនតា តរៀងមករហូតដល់បច្ចុប្បន្ន។ ថ្វីដ្បិតតែចូលដល់សម័យទំនើប មានផ្លូវគមនាគមន៍ខ្វាត់ខ្វែង អាចធ្វើដំណើរទៅគ្រប់ទិសទីបាន និងគ្រួសារខ្លះ មានរថយន្ត ម៉ូតូ ព្រមទាំងរបស់ប្រើប្រាស់ទំនើបៗ ហើយក្តី ក៏ពួកគេមិនបោះបង់ចោលប្រពៃណីនេះដែរ។
បន្ទាប់ពីកម្មវិធី «Mercedes-Benz និងកំណប់អាថ៌កំបាំង» បានបំពេញបេសកកម្មរបស់ខ្លួនឡើងទៅកាន់កំពូលភ្នំឱរ៉ាល់ និងបានបង្ហាញពីសម្រស់ធម្មជាតិ អាកាសធាតុដ៏សែនមនោរម្យនៅទីនោះ តាមរយៈសារព័ត៌មានអេឡិកចត្រូនិច ThmeyThmey និង Fresh News បានអន្ទងដួងចិត្តភ្ញៀវទេសចរជាតិ និងអន្តរជាតិកាន់តែច្រើន បានឡើងទៅកាន់កំពូលភ្នំឱរ៉ាល់ ដែលជាភ្នំខ្ពស់ជាងគេក្នុងប្រទេសកម្ពុជា។ តាមរយៈលោក ឈឺន ឆីម ប្រធានក្រុមនាំភ្ញៀវឡើងលេងលើភ្នំឱរ៉ាល់ ដែលមានកម្ពស់ ១,៨១៣ម៉ែត្រនោះ បានថ្លែងប្រាប់អង្គភាពព័ត៌មាន Fresh News ថា ចាប់តាំងពីដើមខែកុម្ភៈ មក ពោលគឺនៅក្រោយបេសកកម្មរបស់ « Mercedes-Benz និងកំណប់អាថ៌កំបាំង» មានអ្នកទេសចរជាជនជាតិខ្មែរ និងបរទេសសរុប៨ក្រុម ស្មើនឹង ៤៦នាក់ ក្នុងនោះបរទេស ២១នាក់ បានឡើងទៅលេងភ្នំឱរ៉ាល់។ អ្នកបន្តអាជីពឡើងភ្នំពីឱពុកមារូបនេះបានបន្តថា ចំនួនអ្នកចាប់អារម្មណ៍ឡើងទៅកាន់ភ្នំឱរ៉ាល់ ហាក់មានចំនួនច្រើនជាងមុន បន្ទាប់ពីព័ត៌មានត្រូវបានផ្សព្វផ្សាយ។ ក្នុងបទសម្ភាសន៍តាមទូរស័ព្ទ ដោយបន្លឺសំឡេងសើចតិចៗ បង្ហាញពីភាពសប្បាយរីករាយផុសចេញពីក្នុងបេះដូងមកនោះលោក បានគូសបញ្ជាក់យ៉ាងដូច្នេះ «បាទបងបងប្អូនគាត់ចាប់អារម្មណ៍ឡើងភ្នំច្រើនក្នុងរយៈពេលប៉ុន្មានថ្ងៃមកនេះ។ ប្រហែលមកពីបងៗបានផ្សព្វផ្សាយទើបបងប្អូនគាត់ចាប់អារម្មណ៍ឡើងភ្នំច្រើនជាងមុន។ ខ្ញុំបានចាត់ចែងបងប្អូនក្នុងភូមិជាច្រើនក្រុម ដើម្បីជូនពួកគាត់ឡើងទៅលើភ្នំ»។ ប្រធានក្រុមនាំភ្ញៀវឡើងភ្នំរូបនេះ ធ្លាប់បានបញ្ជាក់ប្រាប់អង្គភាពព័ត៌មាន Fresh News ក្នុងពេលដែលក្រុមការងារ «Mercedes-Banz និងកំណប់អាថ៌កំបាំង» ឡើងទៅកាន់ភ្នំឱរ៉ាល់នៅចុងខែមករា កន្លងទៅ ថា របរជូនភ្ញៀវឡើងទៅកាន់ភ្នំឱរ៉ាល់នេះ បានធ្វើឲ្យជីវភាពបងប្អូនប្រជាពលរដ្ឋក្នុងភូមិ ជាប់ជើងភ្នំឱរ៉ាល់ គឺភូមិស្រែកិន មានជីវភាពល្អប្រសើរជាងមុន ហើយបាននាំឲ្យពួកគាត់ឈប់ប្រកបរបរកាប់ឈើតាមជើងភ្នំផងដែរ។ បុរសវ័យ៣៨ឆ្នាំ សក់រួញអង្គាដីនេះ បានអះអាងបន្តថា ក្រៅពីរកបានកម្រៃពីការជូនភ្ញៀវឡើងភ្នំក្នុងមួយថ្ងៃតម្លៃប្រមាណ ៣៥ដុល្លារហើយនោះ ពួកគាត់ថែមទាំងរកចំណូលបានពីការលក់ម្ហូបអាហារជូនថែមទៀងផង។ អ្នកនាំភ្ញៀវឡើងភ្នំឱរ៉ាល់រយៈ១៤ឆ្នាំមកហើយនេះ បានលួចបង្ហើបទៀតថា ក្នុងមួយខែគាត់អាចរកចំណូលជាមធ្យមប្រមាណជា ១ពាន់ដុល្លារ។ មិនត្រឹមតែរូបលោកជាអ្នកជូនភ្ញៀវ និងលក់ម្ហូបអាហារឲ្យភ្ញៀវទេ ដែលទទួលបានផលពីភ្ញៀវដែលចូលចិត្តឡើងភ្នំឱរ៉ាល់នោះ បងប្អូនប្រជាពលរដ្ឋដទៃក៏ទទួលបានផលដែរ តាមរយៈការចិញ្ចឹមសត្វ និងដាំបន្លែសម្រាប់ធ្វើម្ហូបអាហារជូនភ្ញៀវ។ ដំណើរ ឡើងទៅកាន់កំពូលភ្នំឱរ៉ាល់ របស់កម្មវិធី «Mercedes-Benz និងកំណប់អាថ៌កំបាំង» ក៏ទទួលបានការកោតសរសើរពីលោក ថោង ខុន រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងទេសចរណ៍ផងដែរ។ លោក ថោង ខុន បានចាត់ទុកការធ្វើដំណើរទៅដល់កំពូលភ្នំឱរ៉ាល់ និងផ្សព្វផ្សាយពីសក្តានុពលទេសចរណ៍នៅតំបន់នោះ គឺជាការរួមចំណែកផ្សព្វផ្សាយនូវសក្តានុពលទេសចរណ៍របស់កម្ពុជា ហើយក៏ជាការរួមចំណែកលើកកម្ពស់ជីវភាពរបស់ប្រជាពលរដ្ឋនៅតំបន់ជើងភ្នំឱរ៉ាល់ផងដែរ។ ទោះបីកិត្តិនាមដ៏ល្បាញល្បី និងសម្រស់ធម្មជាតិដ៏ស្រស់ត្រកាល នៃភ្នំឱរ៉ាល់ ដែលមានចំងាយប្រមាណ១៦០គីឡូម៉ែត្រពីរាជធានីភ្នំពេញនោះ មានភាពទាក់ទាញអ្នកទេសចរយ៉ាងណាក្តី តែស្ថានភាពផ្លូវពីថ្នល់ជាតិចូលទៅកាន់ជើងភ្នំ មានប្រវ៉ែងជាង២០គីឡូម៉ែត្រ មានស្ថានភាពដ៏សែនលំបាក គឺជាឧបសគ្គមួយនាំឲ្យភ្ញៀវរារែកចិត្ត។ លោក ឆីម តំណាងប្រជាពលរដ្ឋ នៅតែទទូចសុំឲ្យមានការជួយសាងសង់ផ្លូវ ពីថ្នល់ជាតិទៅកាន់ភូមិស្ថានប្រជាពលរដ្ឋប្រវែងជិត ២០គីឡូម៉ែត្រឲ្យបានល្អប្រសើរ ដើម្បីរួមចំណែកជួយសម្រួល និងទាក់ទាញភ្ញៀវទេសចរ ឲ្យឡើងទៅកាន់ភ្នំឱរ៉ាល់កាន់តែច្រើនថែមទៀត។ សូមបញ្ជាក់ថាកាលពីថ្ងៃទី២៩ ខែមករា ដល់ថ្ងៃទី០១ ខែកុម្ភៈ ឆ្នាំ២០១៨ កម្មវិធី «Mercedes-Benz និងកំណប់អាថ៌កំបាំង» រៀបចំឡើងដោយក្រុមហ៊ុន Star Auto Cambodia ដែលជាក្រុមហ៊ុនចែកចាយរថយន្តដ៏ល្បីនៅលើពិភពលោករបស់អាល្លឺម៉ង់ គឺរថយន្ត Mercedes Benz បានសហការជាមួយសារព័ត៌មានអេឡិចត្រូនិកថ្មីៗ និង Fresh News បាននាំគ្នាបំបែកកំណត់ត្រាឡើងទៅកាន់ភ្នំឱរ៉ាល់ ដែលជាភ្នំខ្ពស់ជាងគេនៅកម្ពុជា។ ភ្នំនេះស្ថិតនៅក្នុងភូមិស្រែកិន ឃុំត្រពាំងជោរ ស្រុកឱរ៉ាល់ ខេត្តកំពង់ស្ពឺ មានចម្ងាយប្រមាណតែ ១៦០គីឡូម៉ែត្រប៉ុណ្ណោះ ពីរាជធានីភ្នំពេញ៕ សូមថ្លែងអំណរគុណដល់ក្រុមហ៊ុនដែលបានចូលរួមឧបត្ថមនៅក្នុងកម្មវិធី «Mercedes-Benz និងកំណប់អាថ៌កំបាំង» ១, ក្រុមហ៊ុន ស្តារ អូតូ (ខេមបូឌា) ខូ អិលធីឌី ទទួលសិទ្ធិផ្តាច់មុខពីក្រុមហ៊ុន ឌែមលើ អេជី ក្នុងការនាំចូល ចែកចាយ និងដាក់លក់នូវគ្រប់ប្រភេទរថយន្ត Mercedes ប្រចាំនៅកម្ពុជា។ ទីតាំងស្ថិតនៅ មហាវិថី សម្តេច ហ៊ុន សែន កែង មហាវិថី ឧកញ៉ា ហ៊ុន នាង ភូមិទួលរកា សង្កាត់ចាក់អង្រែក្រោម ខណ្ឌមានជ័យ រាជធានីភ្នំពេញ។ ទូរស័ព្ទទំនាក់ទំនងផ្នែកទូទៅ 023 231 488 , ផ្នែកលក់ 017 231 488 និងផ្នែកសេវាកម្ម ០11 726 988 ។ ២, ហាងលក់ទំនិញ Baby outlet ជាហាងទំនិញដ៏ធំសម្រាប់កុមារតូចៗ ទារក និងស្ត្រីមានផ្ទៃពោះ។ Baby Outlet មាន ៣សាខា។ សាខាទី១ នៅទួលគោក ទល់មុខសាលាបឋមសិក្សាទួលគោក, សាខាទី២ នៅតាមបណ្ដាយផ្លូវកម្ពុជាក្រោម ខាងក្រោយទីស្ដីការគណៈរដ្ឋមន្ត្រី និងសាខាទី៣ នៅខាងត្បូងវិមានឯករាជ្យ ជាប់នឹងសកលវិទ្យាល័យបញ្ញាសាស្ត្រកម្ពុជា។ ទាក់ទងតាមលេខទូរស័ព្ទ 017 222 978 ។ ៣, ក្រុមហ៊ុន Serge Comtesse (ស៊ែក កុងតេស) ជាក្រុមហ៊ុនតែមួយគត់ ដែលនាំចូលផ្តាច់មុខពីប្រទេសអាល្លឺម៉ង់នូវផលិតផល Schwarzkopf (ស្វកខប) Professional គឺប្រភេទផលិតផលការពារ និងថែរក្សាសរសៃសក់បានយ៉ាងល្អ។ ក្រុមហ៊ុន ស៊ែក កុងតេស មានទីតាំងនៅ ផ្លូវលេខ២១E0, ផ្លូវលេខ១៣៦ កែងផ្លូវ៤៩, សង្កាត់ផ្សារថ្មីIII, ខណ្ឌដូនពេញ, រាជធានីភ្នំពេញ។ ព័ត៌មានលម្អិតសូមទាក់ទងទៅកាន់ 023 966 263 / 023 63 00 733 ។ ៤, ក្រុមហ៊ុនកូកាកូឡា ដែលបានឧបត្ថម្ភភេសជ្ជៈ និងទឹកពិសា Dasani ។ ទាក់ទងតាមលេខទូរស័ព្ទ 023 428 995 / 428 996 ៕	ចំនួនភ្ញៀវទេសចរជាតិ និងអន្តរជាតិ ឡើងទៅកាន់ភ្នំឱរ៉ាល់ បានកើនឡើងកាន់តែច្រើន បន្ទាប់ពីកម្មវិធី«Mercedes-Benz និងកំណប់អាថ៌កំបាំង» បានធ្វើដំណើរទៅដល់ ដើម្បីផ្សព្វផ្សាយពីសក្តានុពលនៅទីនោះ តាមរយៈបណ្តាញព័ត៌មានអេឡិកចត្រូនិច ThmeyThmey និង Fresh News ។
លោក កែវ រតនៈ រដ្ឋមន្ត្រីប្រតិភូអមនាយករដ្ឋមន្ត្រី ទទួលបន្ទុកអគ្គិសនីកម្ពុជា បាននិយាយថា ក្រុមការងារក្រោមការសហការ ពីអាជ្ញាធររាជធានី នឹងធ្វើឱ្យបានជោគជ័យពីបញ្ហាតម្លៃអគ្គិសនីឯកជនដែលមានតម្លៃថ្លៃ យ៉ាងយូរក្នុងសប្តាហ៍ទីបី ខែមករា ឆ្នាំ២០១៩ ដោយអគ្គិសនីនឹងបញ្ចុះតម្លៃទៅតាមការកំណត់ «៤៨០រៀលក្នុងមួយគីឡូវ៉ាត់»។ នេះបើយោងតាមទីភ្នាក់ងារព័ត៌មានជាតិ(AKP)។ អត្ថបទទាក់ទង សម្ដេច ហ៊ុន សែន បញ្ជាឲ្យអាជ្ញាធរអគ្គិសនី ចុះដោះស្រាយតម្លៃភ្លើងនៅតាមផ្សារ ឲ្យស្របតាមរដ្ឋាភិបាលកំណត់ រដ្ឋាភិបាល សម្រេចបញ្ចុះតម្លៃអគ្គិសនីនៅឆ្នាំ២០១៩ និង២០២០ លោកបានបញ្ជាក់ថា «នៅឆ្នាំ២០១៩ យើងកែទម្រង់វិក្កយបត្រថ្មី ដើម្បីឱ្យសេវាខិតជិតប្រជាពលរដ្ឋ បង្កភាពងាយស្រួលជូនប្រជាពលរដ្ឋ»។ ចំណែក លោក ឃួង ស្រេង អភិបាលរាជធានីភ្នំពេញ ក៏បានជំរុញឱ្យផ្នែកជំនាញ អាជ្ញាធរខណ្ឌទាំងអស់ ធ្វើការងារពាក់ព័ន្ធនឹងការតបណ្តាញភ្លើងរដ្ឋចូលផ្សារនេះឱ្យបានលឿន ពោលគឺអាចឱ្យ អាជីវករបានប្រើប្រាស់ភ្លើងរដ្ឋបានយ៉ាងយូរ នៅថ្ងៃទី៣១ ខែមករា ឆ្នាំ២០១៩ផងដែរ។ បច្ចុប្បន្នតម្លៃអគ្គិសនីរដ្ឋនៅទីក្រុងភ្នំពេញថ្លៃ ៧២០រៀល ក្នុងមួយគីឡូវ៉ាត់។ សូមរម្លឹក កាលពីថ្ងៃទី១៩ធ្នូ ឆ្នាំ២១០៨ ក្នុងពិធីប្រជុំមហាសន្និបាតគណៈកម្មាធិការកណ្តាលគណបក្សប្រជាជនកម្ពុជា សម្ដេចនាយករដ្ឋមន្ត្រី ហ៊ុន សែន បានបញ្ជាយ៉ាងកំហិតដល់មន្ត្រីពាក់ព័ន្ធ និងអគ្គិសនី ឲ្យចុះជាបន្ទាន់ដោះស្រាយនូវបញ្ហាតម្លៃភ្លើងនៅតាមទីផ្សារ ឲ្យមានតម្លៃដូចរាជរដ្ឋាភិបាលបានកំណត់។ បើតាមលោក ម៉េត មាសភក្តី អ្នកនាំពាក្យសាលារាជធានីភ្នំពេញ អគ្គិសនីនៅតាមផ្សារក្នុងរាជធានីភ្នំពេញ នឹងចុះពីប្រមាណ១៥០០រៀលមកនៅត្រឹម៧៤០រៀលក្នុងមួយគីឡូវ៉ាត់៕	ភ្នំពេញ៖ តម្លៃអគ្គិសនី ឬភ្លើងនៅទូទាំងរាជធានីភ្នំពេញ នឹងចុះមកត្រឹមថ្លៃ ៤៨០រៀលក្នុងមួយគីឡូវ៉ាត់ នាថ្ងៃទី៣១ ខែមករាឆ្នាំ២០១៩ ដើម្បីសម្រួលដល់ប្រជាពលរដ្ឋ។
កញ្ញា Marianne កំពុងសិក្សាថ្នាក់ទី១០ (ឆ្នាំសិក្សាថ្មី២០១៨-២០១៩)នៅសាលាបារាំង Lycée français René Descartes de Phnom Penh ក្បែរវត្តភ្នំកណ្តាលរាជាធានីភ្នំពេញ។ លក្ខណៈពិសេសរបស់ Marianne គឺថា កញ្ញាចូលចិត្តធ្វើការច្រើនមុខព្រមពេលជាមួយគ្នា មានន័យថា ក្រៅពីការសិក្សា កញ្ញាធ្វើការងារជាតួសម្តែង, តារាបង្ហាញម៉ូត, អ្នករាំរបាំ និងជាកីឡាការិនី។ ក្នុងវិស័យកីឡា Marianne ហាត់ជិះម៉ូតូហោះ ហាត់ក្បាច់គុនខ្មែរ ល្បុក្កតោ បាល់អោប។ល។ លើសពីនេះទៅទៀត បើទោះបីឪពុកកញ្ញាជាជនជាតិបារាំងមែន តែ Marianneស្រឡាញ់វប្បធម៌ខ្មែរខ្លាំងណាស់។ តើ Marianne គួរចូលរួមប្រកួតប្រជែង Miss Cambodia ទេ នាពេលអនាគត? លោកស្រី ខៃ ចិន្តា ដែលជាម្តាយរបស់ Marianne បានថ្លែងប្រាប់សារព័ត៌មានអេឡិចត្រូនិកថ្មីៗ(Thmeythmey.com)ថា លោកស្រីអនុញ្ញាតឲ្យកូនស្រីចូលរួមគ្រប់សកម្មភាពសង្គម និងគ្រប់សកម្មភាពអាជីព តែមិនត្រូវភ្លេចការសិក្សាឡើយ៕	ភ្នំពេញ៖ កញ្ញា Marianne អាចជាតារានឹងរះឡើងនាពេលអនាគតនៅក្នុងប្រទេសកម្ពុជា។ កញ្ញា Marianne អាយុទើប១៥ឆ្នាំប៉ុណ្ណោះ តែអាចធ្វើកិច្ចការ និងការងារបានច្រើនមុខព្រមពេលជាមួយគ្នា ជាតួសម្តែងផង, ជាតារាបង្ហាញម៉ូតផង, អ្នករាំរបាំផង និងជាកីឡាការិនីផង។ កញ្ញា Marianne គឺជាកូនស្រីរបស់លោកស្រី ខៃ ចិន្តា ម្ចាស់សណ្ឋាគារ Terres Rouges ដែលមានស្វាមីជាជនជាតិបារាំង។
កាសែតVietiane Times របស់ប្រទេសឡាវ បានចុះផ្សាយថា ភាគីកម្ពុជា-ឡាវ បានឯកភាពគ្នាហើយ ដោយសារសម្រេចដកទ័ពចេញពីតំបន់ព្រំដែននោះ ចាប់ពីម៉ោង៨ព្រឹក ហើយបញ្ចប់នៅម៉ោង១១ព្រឹក។ការសម្រេចរបស់ភាគីទាំងពីរ ធ្វើឡើងនៅក្នុងកិច្ចប្រជុំមួយ នៅព្រំដែនDonkhamao នៅក្នុងស្រុក Khong ខេត្ត Champassak ប្រទេសឡាវ។ សារព័ត៌មានថ្មីៗ បានទាក់ទងលោក ម៉ៅ ផល្លា អ្នកនាំពាក្យកងទ័ពជើងគោកកម្ពុជា ពីជំនួបប្រជុំរវាងភាគីទាំងពីរនៅតំបន់ព្រំដែនដែរ ប៉ុន្តែលោក មិនទាន់អាចផ្ដល់ព័ត៌មានបានឡើយ ដោយសារតែលោកកំពុងរវល់ប្រជុំនៅប្រទេសវៀតណាម។ តែយ៉ាងណាលោក ម៉ៅ ផល្លា បានប្រាប់សារព័ត៌មានថ្មីៗ កាលពីថ្ងៃទី២៦ សីហាថា ភាគីកម្ពុជា -ឡាវ បើកកិច្ចប្រជុំចុងក្រោយពីបញ្ហាដំណោះស្រាយនៅតំបន់មុំបី នៃខេត្តព្រះវិហារ ដើម្បីរកដំណោះស្រាយរួមគ្នា លើចំណុច«ស» នៃបន្ទាត់ព្រំដែននេះ។ បើតាមលោក ម៉ៅ ផល្លា តំបន់មុំបី ជាចំណុចដែលមិនទាន់មានការកំណត់ថាជារបស់អ្នកណាឡើយ។ អត្ថបទទាក់ទង កម្ពុជា-ឡាវ ប្រជុំចុងក្រោយពីបញ្ហាតំបន់មុំបី នៅព្រឹកនេះ កងទ័ពឡាវ មានគ្នាប្រមាណ២០នាក់ បានចូលមកកាន់កាប់តំបន់នេះ កាលពីថ្ងៃទី១៤ ខែសីហា ដោយសំអាងថា តំបន់នោះជាទឹកដីរបស់ពួកគេ។ក្រោយទទួលបានដំណឹងនេះ សម្ដេចនាយករដ្ឋមន្ត្រី ហ៊ុន សែន ក៏បានចរចាជាមួយនាយករដ្ឋមន្ត្រីឡាវ លោក ថងលូន ស៊ីស៊ូលីត តាមទូរសព្ទ នៅថ្ងៃទី២៤ សីហា ដោយស្នើសុំឱ្យរក្សាភាពស្ងៀមស្ងាត់នៅតំបន់ព្រំដែននេះដែរ។ តាមរយៈការចរចាគ្នានោះប្រមុខរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា បានស្នើឱ្យភាគីឡាវដកទ័ពចេញពីតំបន់មុំបីនោះ ហើយកម្ពុជាក៏ដកកម្លាំងចេញដូចគ្នាដែរ ដើម្បីទុកពេលចរចាបន្តទៀត៕	ភ្នំពេញ៖ បើគ្មានអ្វីប្រែប្រួលទេ ! កងទ័ពកម្ពុជា និងឡាវ នឹងត្រូវដកចេញរៀងខ្លួនពីព្រំដែន នៅចំណុចតំបន់មុំ ក្នុងស្រុកជាំក្សាន្ត ខេត្តព្រះវិហារ នៅព្រឹកថ្ងៃទី២៩ សីហា។
ប្រធានាធិបតីចិន លោក ស៊ី ជិនភីង នៅថ្ងៃទី១៩ ខែតុលា បានជួបជាមួយនាយករដ្ឋមន្រ្តីអេហ្ស៊ីប លោក Mostafa Madbouli នៅក្នុងក្រុងប៉េកាំង ដោយបញ្ហាអ៊ីស្រាអែល និងប៉ាឡេស្ទីន ពាណិជ្ជកម្ម កិច្ចសហប្រតិបត្តិការ និងសេដ្ឋកិច្ច សុទ្ធតែជាប្រធានបទដែលមេដឹកនាំប្រទេសទាំងពីរលើកយកទៅពិភាក្សា។ «ចិន មានឆន្ទៈក្នុងការពង្រឹងកិច្ចសហប្រតិបត្តិការជាមួយអេហ្ស៊ីប...និងចាក់បញ្ចូលភាពច្បាស់លាស់ រួមទាំងស្ថិរភាពបន្ថែមទៅក្នុងតំបន់ និងពិភពលោក»។ លោកស៊ី បានប្រាប់នាយករដ្ឋមន្រ្តីអេហ្ស៊ីបែបនេះ នៅថ្ងៃទី១៩ ខែតុលា ដោយបន្តថា ចិន គាំទ្រឱ្យមានដំណោះស្រាយរដ្ឋពីរ នៅក្នុងដែនដីប៉ាឡេស្ទីន ដើម្បីបញ្ជាក់ពីការរួមរស់ប្រកបដោយសន្តិភាពរវាងប៉ាឡេស្ទីន និងអ៊ីស្រាអែល។ បន្ថែមពីនេះ មេដឹកនាំចិន បានបន្តថា ចិនមានឆន្ទៈក្នុងការធ្វើការជាមួយក្រុងគែរ ដើម្បីការពារពីភាពត្រឹមត្រូវ និងយុត្តិធម៌អន្តរជាតិ ក៏ដូចជាធានាពីផលប្រយោជន៍រួមរវាងបណ្តាប្រទេសអភិវឌ្ឍ។ នេះបើតាមការចុះផ្សាយរបស់ទីភ្នាក់ងារព័ត៌មាន AFP។ ទន្ទឹមនេះ លោកស៊ី បានអះអាងថា លោកសាទរពីតួនាទីដ៏សំខាន់របស់អេហ្ស៊ីប ក្នុងការបន្ធូរបន្ថយភាពតានតឹងនៅក្នុងតំបន់ និងគាំទ្រអេហ្ស៊ីប ក្នុងការបើកច្រកមនុស្សទៅក្នុងតំបន់កាហ្សា។ នៅក្នុងថ្ងៃទី១៨ ខែតុលា ប្រធានាធិបតីអាម៉េរិក លោក ចូ បៃដិន បានអះអាងថា ជំនួយមនុស្សធម៌នឹងចាប់ផ្តើមបញ្ជូនទៅឱ្យប្រជាជនប៉ាឡេស្ទីន នៅក្នុងតំបន់កាហ្សាភាគខាងត្បូង ចាប់ពីថ្ងៃទី២០ ខែតុលា តាមច្រកRafah គ្រប់គ្រងដោយអេហ្ស៊ីប។ បើតាមប្រធានាធិបតីចិន វាពិតជាសំខាន់ណាស់ ក្នុងការបង្ការជម្លោះមិនឱ្យរីកធំឡើង ឬបាត់បង់ការគ្រប់គ្រង រួមទាំងបង្កឱ្យមានវិបត្តិមនុស្សធម៌ធ្ងន់ធ្ងរ។ ត្រង់ចំណុចនេះ លោកស៊ី បានអះអាងថា អាទិភាពសំខាន់បំផុត គឺបញ្ចប់សង្រ្គាម និងមានបទឈប់បាញ់ ឱ្យបានកាន់តែឆាប់រហ័ស។ បន្ថែមពីបញ្ហានៅមជ្ឈិមបូព៌ា មេដឹកនាំចិន ក៏បានអបអរអេហ្ស៊ីបផងដែរ ក្នុងការចូលរួមយន្តការកិច្ចសហប្រតិបត្តិការ BRICS ដែលមានប្រេស៊ីល រុស្ស៊ី ឥណ្ឌា ចិន និងអាហ្វ្រិកខាងត្បូង។ អេហ្ស៊ីប គ្រោងនឹងក្លាយជាសមាជិក BRICS នៅឆ្នាំក្រោយ។ ជាការឆ្លើយតប លោក Madbouli បានអះអាងថា អេហ្ស៊ីបសាទរចំពោះជំហររបស់ចិនលើបញ្ហាប៉ាឡេស្ទីន ហើយរំពឹងធ្វើការជាមួយចិននៅថ្ងៃខាងមុខ ក្នុងការដោះស្រាយបញ្ហានៅក្នុងតំបន់។ មកទល់ពេលនេះ កិច្ចចរចាលើបទឈប់បាញ់មិនទាន់មានឡើយ ខណៈសង្រ្គាមបានអូសបន្លាយលើសពី១០ថ្ងៃហើយ។ សង្រ្គាមរវាងអ៊ីស្រាអែល និងហាម៉ាស កំពុងវិវដ្តទៅរកស្ថានភាពស្មុគស្មាញ និងមានវិបត្តិមនុស្សធម៌ធ្ងន់ធ្ងរ ដោយសារប្រជាជនប៉ាឡេស្ទីនរាប់ម៉ឺននាក់ បានភៀសខ្លួនពីភាគខាងជើង ឆ្ពោះទៅតំបន់ភាគខាងត្បូងកាហ្សា៕	ជាមួយស្ថានភាពក្ដៅជាថ្មីនៅមជ្ឈិមបូព៌ាដោយសារជម្លោះអ៊ីស្រាអែល-ហាម៉ាស ប្រធានាធិបតីចិន លោក ស៊ី ជិនភីង នៅថ្ងៃទី១៩ ខែតុលា បានលើកឡើងថា ចិន និងអេហ្ស៊ីប គួរតែធ្វើការជាមួយគ្នា ដើម្បីនាំស្ថិរភាពសម្រាប់តំបន់។ មេដឹកនាំចិន ក៏បានសាទរតួនាទីរបស់អេហ្ស៊ីប ក្នុងការកាត់បន្ថយជម្លោះនៅក្នុងតំបន់ផង។
ភ្នំពេញ៖ រយៈពេល៦ខែ ដើមឆ្នាំ២០២២នេះ អគ្គនាយកដ្ឋានគយ និងរដ្ឋាករកម្ពុជាប្រមូលចំណូលពន្ធ បានចំនួន ៥ ២៤៩ ពាន់លានរៀល ឬស្មើនឹងប្រមាណ ១ ២៩៣លានដុល្លារ។ លោក គុណ ញឹម អគ្គនាយកនៃអគ្គនាយដ្ឋានគយ និងរដ្ឋាករកម្ពុជា បានថ្លែងយ៉ាងដូច្នេះ ក្នុងសន្និសីទសារព័ត៌មាន ស្តីពីលទ្ធផលប្រមូលពន្ធអាករលើរថយន្តគ្មានពន្ធ នៅថ្ងៃទី៧ ខែកក្កដានេះ។ បើតាមលោក គុណ ញឹម ចំណូលពន្ធគយក្នុងឆមាសទី១ នេះ ស្មើនឹង ៥០,១ភាគរយ លើសផែនការកំណត់ដោយច្បាប់ ស្តីពីហិរញ្ញវត្ថុសម្រាប់ការគ្រប់គ្រងថវិកាឆ្នាំ២០២២ បន្តិចប៉ុណ្ណោះ។ លោក គុណ ញឹម បានដូច្នេះថា ៖«រយៈពេល៦ខែ ដើមឆ្នាំ២០២២នេះ អគ្គនាយកដ្ឋានគយ និងរដ្ឋាករកម្ពុជា អនុវត្តផែនការចំណូលបានគ្រប់ផែនការ មានន័យថាអនុវត្តបានលើស៥០ភាគបន្តិច ក្នុងរង្វង់៥០,១ភាគរយ នៃតួលេខដែលកំណត់ដោយច្បាប់ហិរញ្ញវត្ថុសម្រាប់ការគ្រប់គ្រងថវិកា ឆ្នាំ២០២២»។ ក្នុងសន្និសីទសារព័ត៌មានដដែលនេះ លោក គុណ ញឹម បានឱ្យដឹងដែរថា ក្នុងរយៈពេលជិត១០ខែ អគ្គនាយកដ្ឋានគយ និងរដ្ឋាករកម្ពុជា ប្រមូលពន្ធអាករបានជាង ៧៦លានដុល្លារ ពីម្ចាស់រថយន្តគ្មានពន្ធនាំចូលទាំងរថយន្តចង្កូតឆ្វេង និងចង្កូតស្តាំ ដែលជ្រកក្រោមផ្លាកលេខផ្សេងៗ រហូតដល់ជាង៩ពាន់គ្រឿង។ អត្ថបទទាក់ទង គយប្រមូលពន្ធអាករជាង ៧៦លានដុល្លារ ពីរថយន្តជាង៩ពាន់គ្រឿង សូមជម្រាបដែរថា កាលពីឆ្នាំ២០២១ អគ្គនាយកដ្ឋានគយ និងរដ្ឋាករកម្ពុជា ប្រមូលចំណូលបាន ជិត ២ ៣០០ លានដុល្លារ។ ចំណូលនេះ គឺធា្លក់ចុះចំនួន ៥,១ភាគរយ បើធៀបនឹងឆ្នាំ២០២០៕	ដោយ ៖ ធន់ សេងហុង
នៅលើហ្វេសប៊ុកលោក វេង សាខុន រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងកសិកម្មបានសរសេរដូច្នេះថា៖«លោកប្រធានក្រុមហ៊ុនបានបញ្ជាក់ថាក្រុមហ៊ុនមានមុខជំនួញច្រើន ហើយចំពោះមុខនេះលោកមានបំណងវិនិយោគលើវិស័យដាំឈើដើម្បីនាំទៅប្រទេសចិន»។ ឆ្លើយតបនឹងការសម្លឹងឃើញឱកាសវិនិយោគនេះ លោក វេង សាខុន បានណែនាំឲ្យក្រុមហ៊ុននេះ ត្រូវសហការជាមួយក្រុមហ៊ុនចិនដែលមានដីស្រាប់ដើម្បីដាំដុះប្រភេទឈើថ្មីសម្រាប់នាំចេញ ដោយសារបច្ចុប្បន្ននេះរដ្ឋាភិបាលមិនមានផ្ដល់ដីសម្បទានសេដ្ឋកិច្ចទៀតទេ។ លោកបន្ថែមថា ក្រុមហ៊ុនក៏អាចសហការជាមួយក្រុមហ៊ុនក្នុងស្រុកដើម្បីដាំ និងប្រមូលទិញដើមអាកាស្យាសម្រាប់កែច្នៃផងដែរ។ ជាមួយគ្នានេះ រដ្ឋមន្ត្រីកសិកម្មរូបនេះ បានបង្ហាញពីសក្ដានុពលរបស់កម្ពុជាសម្រាប់ការវិនិយោគលើវិស័យកសិកម្ម ជាពិសេសការបោះទុនលើការដាំឈើឡើងវិញ កែច្នៃកសិផល ការដាំដុះមុខដំណាំផ្សេងៗ ចិញ្ចឹមសត្វ ចិញ្ចឹមត្រីជាដើម។ លោក វេង សាខុន បញ្ជាក់ថា បោះទុនលើវិស័យកសិកម្មនៅកម្ពុជា អ្នកវិនិយោគអាចសម្លឹងឱកាសនាំចេញទៅទីផ្សារចិន អាស៊ាន អឺរ៉ុប ឬអាមេរិក៕	ភ្នំពេញ៖ ក្នុងឱកាសពិភាក្សាការងារជាមួយលោក វេង សាខុន នៅទីក្រុងប៉េកាំង នៅថ្ងៃទី២៧ខែមេសា ប្រធានក្រុមហ៊ុន Beijing Fushide Investment Management Ltd បានប្រាប់ពីបំណងរបស់លោកក្នុងការវិនិយោគដាំឈើសម្រាប់នាំចេញ នៅកម្ពុជា។
កីឡាករ ហេង ម៉េងហុង បានឈ្នះមេដាយសំរិទ្ធ១ លើវិញ្ញាសាយុវជនអាយុក្រោម២៣ឆ្នាំ Mens Physique -23។ ចំណែកកីឡាករ ឈួង សារិ ទទួលបានចំណាត់ថ្នាក់លេខ៤ លើវិញ្ញាសា Classic Physique Open -183 សង់ទីម៉ែត្រ។ កីឡាករ សំបូរ សុភ័ណ្ឌ ទទួលបានចំណាត់ថ្នាក់លេខ៥ លើវិញ្ញាសា Classic Physique Open -170 សង់ទីម៉ែត្រ។ គួរបញ្ជាក់ថា កម្ពុជា មានកីឡាករកាយវប្បកម្ម៣រូប រួមមាន កីឡាករ សំបូរ សុភ័ណ្ឌ កីឡាករ ឈួង សារិ កីឡាករ ហេង ម៉េងហុង ដែលដឹកនាំដោយលោកគ្រូ សំបូរ នន់ ចូលរួមក្នុងការប្រកួតនៅថ្ងៃទី១៨-២០ ខែវិច្ឆិកា។ ព្រឹត្តិការណ៍នេះ មានកីឡាករ៣០០នាក់មកពី៥០ប្រទេសចូលរួមប្រកួតប្រជែង៕	កីឡាករកាយវប្បកម្មកម្ពុជា ហេង ម៉េងហុង ឈ្នះមេដាយសំរឹទ្ធ១ ខណៈកីឡាករ សំបូរ សុភ័ណ្ឌ និងឈួង សារិ ស្ថិតក្នុងតារាង Top10 ពីព្រឹត្តិការណ៍ IFBB PRO League Thailand នៅប្រទេសថៃ នៅថ្ងៃទី១៩ ខែវិច្ឆិកា ឆ្នាំ២០២២។
វីដេអូដែល លោក ថេង សាវឿន និងសហការី ថ្លែងអំណរគុណដល់សម្តេច នាយករដ្ឋមន្រ្តី ត្រូវបានផ្សព្វផ្សាយ នៅល្ងាចថ្ងៃទី៣០ ខែឧសភា ឆ្នាំ២០២៣នេះ។ កាលនៅក្នុងពន្ធនាគារ ក្រៅពីលិខិតសារភាពកំហុស លោក ថេង សាវឿន ថែមទាំងធ្វើវីដេអូផងដែរ ដើម្បីសារភាពកំហុសរបស់ខ្លួន ហើយក្នុងវីដេអូនោះ លោក បានសុំឲ្យសម្តេចនាយករដ្ឋមន្រ្តី ជួយធ្វើអន្តរាគមន៍ឲ្យលោក និងសហការី បានចេញពីពន្ធនាគារ។ លោកទាំង៣ ត្រូវចាប់ខ្លួនក្នុងអំឡុងខែឧសភានេះ ក្រោមបទចោទ២បទល្មើសដូចគ្នា គឺបទរួមគំនិតក្បត់ (ជាតិ) និងបទញុះញង់បង្កឲ្យមានអសន្តិសុខសង្គម៕	លោក ថេង សាវឿន ប្រធានសមាគមសម្ព័នកសិករកម្ពុជា (CCFC) និងសហការី២រូបទៀត បានចេញពីពន្ធនាគារខេត្តរតនគិរីហើយ បន្ទាប់ពីលោកទាំង៣ ធ្វើលិខិតចេញពីពន្ធនាគារ ដោយសារភាពពីទោសកំហុសរបស់ខ្លួន។ ពេលទៅដល់ផ្ទះ លោកទាំង៣ បានថ្លែងអំណរគុណតាមរយៈវីដេអូ ដល់សម្តេចនាយករដ្ឋមន្រ្តី ហ៊ុន សែន ដែលជួយធ្វើអន្តរាគមន៍។ -
នាយករដ្ឋមន្រ្តីនូវែលសេឡង់ ចាស៊ីន អាឌើន ចាត់ទុកសកម្មភាពចាក់នេះ ជាទង្វើភេរវកម្មបង្កដោយអ្នកជ្រុលនិយមម្នាក់។ ក្នុងសន្និសីទសារព័ត៌មានមួយ លោកស្រីបន្ថែមថា ជនដៃដល់ ជាជនជាតិស្រីលង្កាដែលបានរស់នៅនូវែលសេឡង់ចាប់តាំងពីឆ្នាំ២០១១មកម្ល៉េះ ហើយស្ថិតក្នុងបញ្ជីឃ្លាំមើល៥ឆ្នាំមកហើយ។ បុរសនោះត្រូវបានបាញ់ដោយក្រុមប៉ូលិសនៅកន្លែងកើតហេតុក្នុងផ្សារទំនើប Countdown Lynnmall ក្នុងទីក្រុង Auckland។ ជនដៃដល់រូបនោះ ទំនងជាអ្នកគាំទ្រមនោគមន៍វិជ្ជារបស់ក្រុមភេរវកររដ្ឋឥស្លាម។ ក្នុងហេតុការណ៍ដ៏តក់ស្លុតនេះមនុស្សចំនួន៦នាក់បានរងរបួសដោយមនុស្ស៣នាក់មានសភាពគ្រោះថ្នាក់ខ្លាំង ឯម្នាក់ស្ថិតក្នុងកម្រិតធ្ងន់ធ្ងរនិ ងម្នាក់ផ្សេងទៀតស្ថិតក្នុងស្ថានភាពមធ្យម។ នេះបើយោងតាមពីទីភ្នាក់ងារសារព័ត៌មាន Reuters ។ ជុំវិញរឿងនេះ លោកស្រី អាឌើន សង្កត់ធ្ងន់ថា អ្វីដែលកើតឡើងនៅថ្ងៃនេះគឺពិតជាអាក្រក់ខ្លាំងណាស់ហើយគួរឱ្យស្អប់ខ្ពើម ហើយទង្វើបែបនេះមិនមែនជាការតំណាងនៃជំនឿឬសហគមន៍ណាមួយឡើយ។អាជ្ញាធរនូវែលសេឡង់ អះអាងថា អ្នកវាយប្រហារធ្វើសកម្មភាពតែម្នាក់ឯងទ ហើយគ្មានហេតុការណ៍គ្រោះថ្នាក់អ្វីកើតដល់សហគមន៍ទៀតឡើយ។ គួរបញ្ជាក់ថា នូវែលសេឡង់បានបង្កើនការប្រុងប្រយ័ត្នខ្ពស់ចាប់តាំងពីមានខ្មាន់កាំភ្លើងប្រកាន់ពូជសាសន៍ម្នាក់ សម្លាប់មនុស្សចំនួន៥១នាក់នៅវិហារឥស្លាមពីរកន្លែងក្នុងក្រុង Christchurch កាលពីថ្ងៃទី១៥ ខែមីនាឆ្នាំ២០១៩ ៕	ប៉ូលិសនូវែលសេឡង់ នៅថ្ងៃទី៣ ខែកញ្ញា បានបាញ់សម្លាប់ជនជ្រុលនិយមម្នាក់ក្រោយពីធ្វើសកម្មភាពចាក់មនុស្សយ៉ាងតិច៦នាក់នៅផ្សារទំនើបមួយកន្លែងក្នុងទីក្រុង Auckland។
កីឡាករកូនកាត់ខ្មែរ-អាម៉េរិក ក្រូសលីន ម៉ាធីវដាវីត បានយកឈ្នះ កីឡាករប៊ូតាន Tenzin Singye Do ដោយពិន្ទុប្រកៀកប្រកិតគ្នាក្នុងសិតទី១ ដោយលទ្ធផល ៧-៦ និងនៅសិតទី២ បន្តឈ្នះទៀតដោយពិន្ទុ ៦-៣។ ចំណែកកីឡាករ ប៊ុន កេន្នី បានយកឈ្នះកីឡាករ Tenzin Wangchuk ទាំង២សិត ពោលក្នុងសិតទី១ បញ្ចប់ដោយពិន្ទុឈ្នះដាច់ ៦-០ និងចូលដល់សិតទី២ កេន្នី បន្តឈ្នះ Wangchuk ដោយពិន្ទុ ៦-០។ រីឯការប្រកួតនៅលើវិញ្ញាសាវាយគូមានកីឡាករ ឡុង សំនៀង និងទេព ធី ម៉ូធី ដោយក្នុងសិតទី១ កម្ពុជា បានយកឈ្នះលើក្រុមប៊ូតាន ៦-០ និងសិតទី២ បន្តឈ្នះដោយពិន្ទុ ២-០។ គួរបញ្ជាក់ថា សម្រាប់ព្រឹត្តិការណ៍ប្រកួតពានរង្វាន់ Daviss Cup 2022 កម្ពុជាបានបញ្ជូនកីឡាករ៥រូប និងគ្រូបង្វឹក គ្រូជំនួយ សរុប៩រូប។ ការប្រកួតចាប់ផ្តើមពីថ្ងៃទី១៧-២២ ខែតុលា ដែលមានក្រុមចំនួន១៦ ចូលរួមប្រកួតប្រជែង ក្នុងនោះដែរកម្ពុជា ឈរពូលA រួមមាន តួកម៉េនីស្ថាន, ប៊ូតាន និងម៉ុងហ្គោលី៕	ក្រុមកីឡាវាយកូនបាល់ជម្រើសជាតិកម្ពុជា បានយកឈ្នះប៊ូតាន ក្នុងលទ្ធផល ៣-០ សិត នាជំនួបបើកឆាកដំបូងក្នុងពូលA នៃពានរង្វាន់ Daviss Cup 2022 កាលពីថ្ងៃទី១៧ ខែតុលា នៅក្នុងទីក្រុង ISA Town ប្រទេសបារ៉ែន។
តាមរយៈការរៀបចំសង្ក្រាន្តអង្គរកាលពីពេលថ្មីៗនេះ សម្ដេច ហ៊ុន សែន បានកត់សម្គាល់ថា ភ្ញៀវទេសចរជាតិ និងអន្តរជាតិ បាននាំគ្នាដើរកម្សាន្តនៅខេត្តសៀមរាប និងនៅតាមតំបន់សមុទ្រនានា យ៉ាងច្រើនសន្ធឹកសន្ធាប់។ ក្នុងន័យនេះប្រមុខរដ្ឋាភិបាល បាននិយាយថា បច្ចុប្បន្នកម្ពុជាកំពុងក្លាយជាទិសដៅទេសចរណ៍ដ៏ធំបំផុតមួយនៅអាស៊ីផងដែរ។ ប៉ុន្តែរដ្ឋាភិបាល ក៏មិនភ្លេចរំឭកពីការរក្សាសន្តិភាពឡើយ។ សម្ដេច ហ៊ុន សែន បានសរសេរលើហ្វេសប៊ុកយ៉ាងដូច្នេះថា៖«ទន្ទឹមនឹងនេះ ក៏មានប្រជាពលរដ្ឋមួយចំនួនបានចេញទៅកម្សាន្តនៅក្រៅប្រទេស ស្របពេលដែលសេវាដឹកជញ្ជូនតាមយន្តហោះកំពុងប្រកួតប្រជែង និងកើនឡើងជាបន្តបន្ទាប់នៅកម្ពុជា។ តម្លៃសំបុត្រយន្តហោះសព្វថ្ងៃបានធ្លាក់ចុះទាប ដែលអាចធ្វើដំណើរទៅទេសចរណ៍នៅក្រៅប្រទេសបានយ៉ាងងាយស្រួល»។ មកដល់ពេលនេះ កំណើនភ្ញៀវទេសចរកើនឡើងជាង៥លាននាក់ហើយ ខណៈរដ្ឋាភិបាលរំពឹងថា កម្ពុជា នឹងទាក់ទាញបានភ្ញៀវទេសចរណ៍បរទេសជាង ៧លាននាក់ នៅក្នុងឆ្នាំ២០២០ ខាងមុខ ដោយក្នុងនោះមានភ្ញៀវទេសចរណ៍ចិន ២លាននាក់។ បើតាមសេចក្តីប្រកាសព័ត៌មាន នៅត្រីមាសទី១ ឆ្នាំ២០១៨នេះ ស្ថិតិភ្ញៀវទេសចរបរទេសចំនួន៨៥៨,៥៨០នាក់ បានទិញប័ណ្ណចូលទស្សនារមណីយដ្ឋានអង្គរ ដែលកើនឡើង ១២.៣៦ភាគរយ និងរកចំណូលសរុបចំនួន៣៩,៦៥៦,៨១០ដុល្លារ កើនឡើង ២៨.៥២ភាគរយ បើប្រៀបធៀបនឹងរយៈពេលដូចគ្នាក្នុងឆ្នាំ២០១៧ ។ ក្នុងចំណូលសរុបត្រីមាសទី១ក្នុងឆ្នាំ២០១៨ នេះ រមណីយដ្ឋានអង្គរដកចំណូលចំនួន ១,៧១៧,១៦០ដុល្លារ ត្រូវបានបង់ចូលមូលនីធិមន្ទីរពេទ្យគន្ធបុប្ផា៕	ភ្នំពេញ៖ កម្ពុជា កំពុងក្លាយជាទិសដៅទេសចរណ៍ដ៏ធំបំផុតមួយនៅអាស៊ី។ នេះជាការលើកឡើងរបស់សម្ដេចនាយករដ្ឋមន្ត្រី ហ៊ុន សែន ដែលរំពឹងលើកំណើនភ្ញៀវទេសចរមកកម្ពុជានាពេលខាងមុខ។
កីឡាការិនី Yastremska ជាជនភៀសខ្លួនពីសង្គ្រាមក្នុងប្រទេស ដោយនាងបានភៀសខ្លួនជាមួយប្អូនស្រីបង្កើតបន្ទាប់ពីមានការវាយប្រហារពីសំណាក់រុស្ស៊ីបានប៉ុន្មានថ្ងៃ។ កីឡាការិនីវ័យ២១ឆ្នាំ អះអាងថា នាងបានគេងនៅក្នុងកន្លែងចតរថយន្តក្រោមដីរយៈពេល២ថ្ងៃ មុនពេលពួកគេរត់ភៀសខ្លួន។ ក្នុងវគ្គផ្តាច់ព្រ័ត្រ Lyon Open វិញ កីឡាការិនីសញ្ជាតិអ៊ុយក្រែនបានប្រកួតចាញ់កីឡាការិនីចិន Zhang Shuai ក្នុងលទ្ធផល២ទល់១សិត ដោយពិន្ទុ ៣-៦ ៦-៣ និង ៦-៤។ «ប្រាក់រង្វាន់ដែលខ្ញុំទទួលបាននៅការប្រកួតនេះ ខ្ញុំនឹងបរិច្ចាគជូនទៅកាន់មូលនិធិរបស់ជនជាតិអ៊ុយក្រែនក្នុងការជួយដល់ប្រទេសអ៊ុយក្រែនទាំងមូល។ បើសិនប្រជាជនអ៊ុយក្រែនកំពុងមើលមកខ្ញុំ ខ្ញុំចង់និយាយថា អ្នកទាំងអស់គ្នាពិតជាខ្លាំងក្លា អ្នកទាំងអស់គ្នាមានស្មារតីអស្ចារ្យ ហើយខ្ញុំបានប្រយុទ្ធដើម្បីអ៊ុយក្រែន។» Yastremska បាននិយាយបែបនេះក្រោយចប់ការប្រកួត។ កាលពីថ្ងៃទី២៤ខែកុម្ភៈ រុស្ស៊ីបានបើកការវាយប្រហារចូលក្នុងប្រទេសអ៊ុយក្រែនសំដៅទៅកាន់ទីក្រុងកៀវ។ ការឈ្លានពាននេះ ត្រូវបានរុស្ស៊ីបានហៅថា ជាប្រតិបត្តិការពិសេស។ សហព័ន្ធកីឡាបាល់ទាត់ធំៗ ព្រមទាំងស្ថាប័នកីឡាអន្តរជាតិបានហាមឃាត់ក្រុមជម្រើសជាតិរុស្ស៊ី អត្តពលិក និងក្លិបរុស្ស៊ីត្រូវពីការប្រកួតអន្តរជាតិនានា៕	កីឡាការិនីវាយកូនបាល់អ៊ុយក្រែន Dayana Yastremska និយាយថា នឹងបរិច្ចាគប្រាក់រង្វាន់ដែលបានពីការប្រកួតកម្មវិធី Lyon Open វគ្គផ្តាច់ព្រ័ត្រនាថ្ងៃទី៧ ខែមីនា ជួយដល់ប្រទេសកំណើតដែលកំពុងរងគ្រោះដោយសារតែសង្រ្គាម។
សម្ដេច ហេង សំរិន បានរៀបរាប់ពីស្នាដៃរបស់គណបក្សប្រជាជន ដែលបានតស៊ូរំដោះប្រទេសជាតិ ចេញភ្លើងសង្គ្រាម ទើបមានការទុកចិត្តពីប្រជាពលរដ្ឋ ហើយអាចកាន់អំណាចដល់បច្ចុប្បន្ននេះ។ ទន្ទឹមនេះសម្ដេច បានប្រាប់ឲ្យមន្ត្រីបក្សខ្លួន បម្រើផលប្រយោជន៍ពលរដ្ឋឲ្យបានល្អ ដើម្បីជួយការពារស្នាដៃរបស់គណបក្ស។ នៅលើហ្វេសប៊ុកប្រធានរដ្ឋសភា អមជាមួយរូបថតជួបសមាជិក សមាជិកាបក្ស នៅខេត្តត្បូងឃ្មុំ បានសរសេរដូច្នេះថា៖«ផ្លាស់ប្តូរឥរិយាបទរបស់ខ្លួនលុបបំបាត់ភាពក្រអឺតក្រទម ភាពជានាយម៉ឺននិយម ទៅជាមន្ត្រីអ្នកបម្រើប្រជាពលរដ្ឋ ដោយសាមញ្ញដាក់ខ្លួនឲ្យទាបជាមួយប្រជាពលរដ្ឋ អ្វីដែលប៉ះទង្គិចផលប្រយោជន៍របស់ ប្រជាពលរដ្ឋត្រូវជៀសវាងជាដាច់ខាត»។ បន្ថែមពីនេះសម្ដេច ហេង សំរិន បានបញ្ជាក់ថា ការងារផ្ដល់សេវាសាធារណៈ ដែលជាតម្រូវការរបស់ពលរដ្ឋ គឺជាកាតព្វកិច្ចរបស់មន្ត្រី ត្រូវបំពេញឲ្យបានត្រឹមត្រូវ។ អ្វីដែលគួរឲ្យកត់សម្គាល់នោះ ឃើញថា ថ្នាក់ដឹកនាំគណបក្សប្រជាជនកម្ពុជា បានព្រមាន និងស្តីឲ្យមន្ត្រីថ្នាក់ក្រោមជាបន្តបន្ទាប់ ស្របពេលការបោះឆ្នោតជិតមកដល់នេះ។ កន្លងមកសម្ដេច ហ៊ុន សែន ក៏ធ្លាប់ព្រមានដកមន្ត្រីណា ដែលអសកម្មដោះស្រាយបញ្ហាពលរដ្ឋហើយ បែរជាលាបពណ៌ពួកគាត់ជាក្រុមប្រឆាំងផងដែរ។ ក្រៅពីព្រមានមន្ត្រីថ្នាក់ក្រោម សម្ដេច ក៏ធ្លាប់ផ្ញើសារទៅរដ្ឋមន្ត្រីទាំងអស់ថា បើរដ្ឋមន្ត្រីណា មិនបានបំពេញការងារល្អត្រឹមត្រូវទេ នោះពួកគេនឹងគ្មានវត្តមានធ្វើជារដ្ឋមន្ត្រី នៅក្នុងនីតិកាលទី៦ឡើយ ។ គួរបញ្ជាក់ថា ថ្ងៃបោះឆ្នោតជ្រើសតាំងតំណាងរាស្ត្រ នីតិកាលទី៦ នឹងប្រព្រឹត្តទៅ នៅថ្ងៃទី២៩ កក្កដា ដោយមានគណបក្សចំនួន២០ ចូលរួមប្រកួតប្រជែង។ ចំណែកពលរដ្ឋ ដែលមានសិទ្ធិបោះឆ្នោត មានជាង៨លាននាក់៕	ភ្នំពេញ៖ ប្រធានរដ្ឋសភា សម្ដេច ហេង សំរិន ប្រាប់ឲ្យមន្ត្រីគណបក្សប្រជាជន ផ្លាស់ប្តូរឥរិយាបថ ក្រអឺតក្រទមខ្លួន ហើយបម្រើផលប្រយោជន៍ប្រជាពលរដ្ឋឲ្យបានត្រឹមត្រូវ។ ការលើកឡើងរបស់ប្រធានរដ្ឋសភានេះ ធ្វើឡើងនៅក្នុងយុទ្ធនាការឃោសនាបោះឆ្នោត ក្នុងខេត្តត្បូងឃ្មុំកាលពីពេលថ្មីនេះ។
ឧត្តមស្នងការទទួលបន្ទុកសិទិ្ធមនុស្សអង្គការសហប្រជាជាតិលោក Zeid Ra'ad Al Hussein នៅថ្ងៃ៤ កក្កដា បានលើកឡើងថា មីយ៉ាន់ម៉ាគួរតែចេះខ្មាសអៀនខ្លះ ចំពោះទង្វើរបស់ខ្លួន ដែលព្យាយាមបង្ហាញពិភពលោកថាខ្លួនមានឆន្ទៈនាំជនភៀសខ្លួនជនជាតិភាគតិចទៅវិញ ខណៈសូម្បីតែភៀសខ្លួនម្នាក់ក៏មិនទាន់បានត្រឡប់ទៅវិញដោយផ្លូវការផង។ តាមការចុះផ្សាយរបស់មជ្ឈមណ្ឌលព័ត៌មានអង្គការសហប្រជាជាតិ ឧត្តមស្នងការសិទ្ធិមនុស្ស បានថ្លែងនាកិច្ចប្រជុំក្រុមប្រឹក្សាសិទ្ធិមនុស្សដោយមិនមានការយល់យោគដល់មុខមីយ៉ាន់ម៉ាឡើយ។ លោក អះអាង សហគមន៍អន្តរជាតិមិនមែនឆ្កួតនោះទេ។ មិនមែនឆ្កួតនោះ សំដៅ សហគមន៍អន្តរជាតិមិនចេះតែជឿតាមការបញ្ចុះបញ្ចូលរបស់មីយ៉ាន់ម៉ាដែលអះអាងខ្លួនថា តែងតែការពារសិទ្ធិជនភៀសខ្លួននោះ។ ប្រមុខសិទ្ធិដដែលនោះបន្តទៀតថា តាមរយៈបទពិសោធន៍នៃអាណត្តិដឹកនាំរបស់លោកបួនឆ្នាំមកនេះ លោក បានឆ្លងកាត់ការលើកឡើងបែបគ្មានការទទួលខុសត្រូវ និងមិនសមហេតុសមផលជាច្រើន ហើយមីយ៉ាន់ម៉ា ក៏គួរតែចេះមានការខ្មាសអៀនខ្លះផង។ ប្រមុខសិទ្ធិមនុស្សខាងលើក៏បានរាយការណ៍ពីបច្ចុប្បន្នភាពនៃចំនួនជនភៀសខ្លួនរ៉ូហ៊ីងយ៉ាដែលបច្ចុប្បន្នមានរហូតដល់ជាង៧០ម៉ឺននាក់ ដែលបានភៀសខ្លួនទៅកាន់បង់ក្លាដែសដើម្បីគេចពីការគំរាមកំហែងសន្តិសុខ និងថែមទាំងបានទទូចឲ្យក្រុមប្រឹក្សាសន្តិសុខចាត់បញ្ជូនមីយ៉ាន់ម៉ាទៅកាន់តុលាការព្រហ្មទណ្ឌអន្តរជាតិឲ្យកាន់តែឆាប់ទៀតផង។ គួររម្លឹកផងដែរថា នាចុងសប្តាហ៍មុន អគ្គលេខាធិការអង្គការសហប្រជាជាតិ ក៏បានបំពេញទស្សនកិច្ចទៅជំរំដែលជនភៀសខ្លួនរ៉ូហ៊ីងយ៉ាកំពុងតែស្នាក់នៅបណ្តោះអាសន្នក្នុងទឹកដីបង់ក្លាដែស។ មិនខុសពីប្រតិភូអន្តរជាតិផ្សេងទៀតឡើយ ប្រមុខអង្គការសហប្រជាជាតិ បានទទួលដឹងលឺពីការពិតមួយ គឺជនភៀសខ្លួនជនជាតិភាគតិចរ៉ូហ៊ីងយ៉ា ពិតជារស់នៅយ៉ាងលំបាកមែន ហើយលោក ក៏បានសន្យាជួយជំរុញរដ្ឋាភិបាលមីយ៉ាន់ម៉ារឿងទទួលជនភៀសខ្លួនវិញផងដែរ។ ជុំវិញសំណុំរឿងរ៉ូហ៊ីងយ៉ាដដែលនេះដែរ ចៅក្រមតុលាការព្រហ្មទណ្ឌអន្តរជាតិ ក៏បានចេញលិខិតជូនដំណឹងមួយទៅកាន់រដ្ឋាភិបាលមីយ៉ាន់ម៉ាដើម្បីបំភ្លឺ និងតវ៉ាជាមួយនឹងសំណើពិចារណាលើយុត្តាធិការលើមីយ៉ាន់ម៉ារបស់រដ្ឋអាជ្ញានៃតុលាការព្រហ្មទណ្ឌអន្តរជាតិ។ អង្គសវនាការនៃតុលាការព្រហ្មទណ្ឌអន្តរជាតិ ក៏បានកំណត់យកថ្ងៃ២៧ កក្កដានេះដើម្បីជាថ្ងៃកំណត់ចុងក្រោយសម្រាប់មីយ៉ាន់ម៉ាដាក់សំណើតវ៉ា។ គួរកត់សម្គាល់ផងដែរនោះ មីយ៉ាន់ម៉ា មិនមែនជាភាគីនៃលក្ខន្តិកៈក្រុងរ៉ូម នៃតុលាការព្រហ្មទណ្ឌអន្តរជាតិឡើយ ពោលគឺតាមរយៈតុលាការដោយផ្ទាល់ មិនអាចមានសិទ្ធិ ឬយុត្តាធិការដើម្បីជំនុំជម្រះរឿងរ៉ូហ៊ីងយ៉ាបានឡើយ។ ហេតុផលនេះហើយ ដែលធ្វើឲ្យសហគមន៍អន្តរជាតិ ពិសេសប្រមុខសិទ្ធិមនុស្សអង្គការសហប្រជាជាតិ ស្នើឲ្យក្រុមប្រឹក្សាសន្តិសុខ ដែលជាអង្គភាពដ៏មានឥទ្ធិពលផ្តល់អនុសាសន៍ទៅតុលាការដើម្បីជាបន្ទុកបន្ថែម៕	ប្រមុខសិទ្ធិមនុស្សអង្គការសហប្រជាជាតិលោក Zeid Ra'ad Al Hussein បានថ្លែងហួសចិត្តនឹងការដោះសារ និងភាពមិនទទួលខុសត្រូវរបស់តំណាងរដ្ឋាភិបាលមីយ៉ាន់ម៉ាពាក់ព័ន្ធនឹងវិបត្តិរ៉ូហ៊ីងយ៉ា។ ប្រមុខសិទ្ធិមនុស្សរូបនេះ បានទទូចឲ្យក្រុមប្រឹក្សាសន្តិសុខអង្គការសហប្រជាជាតិបញ្ជូនសំណុំរឿងនេះទៅកាន់តុលាការព្រហ្មទណ្ឌអន្តរជាតិដើម្បីឲ្យអង្គភាពយុត្តិធម៌មួយនេះរកយុត្តិធម៌ឲ្យជនរងគ្រោះ។
លោក Schwenk មើលឃើញថា ការប្រើប្រាស់រថយន្តអគ្គិសនីនាពេលបច្ចុប្បន្ន មានការផ្លាស់ប្តូរយ៉ាងឆាប់រហ័សពីមួយថ្ងៃទៅមួយថ្ងៃ ហើយបច្ចេកវិទ្យានេះ នឹងឆ្ពោះទៅរកនិរន្តរភាពបន្ថែមទៀត នៅក្នុងវិស័យរថយន្តនៅជុំវិញពិភពលោក។ យ៉ាងក៏ដោយ ការរប្តូរទៅប្រើរថយន្តអគ្គិសនីនេះ ក៏ត្រូវមើលលើការផ្តល់អគ្គិសនីគ្រប់គ្រាន់ផងដែរ។ នៅថ្ងៃបើកដំណើរការរថយន្ត Mercedes ថ្មីស៊េរី A-Class Limousine នាយកប្រតិបត្តិក្រុមហ៊ុន Mercedes-Benz ប្រចាំប្រទេសឥណ្ឌារូបនេះ លើកឡើងថា បើទោះការបំពាក់បច្ចេកវិទ្យាអគ្គិសសម្រាប់រថយន្តកើនឡើងក្តី ក៏លោកជឿជាក់ថាអ្នកប្រើរថយន្តម៉ាស៊ីនសាំង ឬម៉ាស៊ូត នៅតែមានច្រើនដដែលនាពេលអនាគត។ «ខ្ញុំផ្ទាល់គិតថា ពាក់កណ្តាលនៃរថយន្តទូទាំងពិភពលោកនឹងទទួលបានអគ្គិសនីនៅឆ្នាំ ២០៣០។ ការប្រើរថយន្តអគ្គិសនីច្រើន ក៏ពឹងផ្អែកលើការផ្គត់ផ្គង់អសគ្គិសនីផងដែរ ដ្បិតរាល់ការបញ្ចូល ឬសាកម្តងៗត្រូវវាការច្រើនគីឡូវ៉ាត់»។ នេះបើតាមការបញ្ជាក់របស់លោក Schwenk មុនបន្ថែមថា ប្រទេសមួយចំនួនរួមទាំងប្រទេសឥណ្ឌានឹងមានលទ្ធភាពប្រើរថយន្តអសគ្គិសនីច្រើន។ ស្របពេលគ្នានេះ លោក Schwenk មើលឃើញថាប្រទេសអ្នកមាន និងប្រទេសអ្នកក្រមួយចំនួននៅតែប្រើរថយន្តម៉ាស៊ីនប្រឹងដដែល។ អ្នកមាន ចង់ប្រើរថយន្តប្រើសាំង ឬម៉ាស៊ូតដោយសារមានកម្លាំងខ្លាំង ឯអ្នកក្រឬមធ្យមប្រើរថយន្តម៉ាស៊ីនសាំង ដោយសាររថយន្តអគ្គិសនីថ្លៃ និងខ្វះការផ្គង់ផ្គង់អគ្គិសនី៕	នៅឆ្នាំ២០៣០ រថយន្តពាក់កណ្តាលនៅជុំវិញពិភពលោក នឹងប្រើអគ្គិសនី។ នេះបើតាមការអះអាងរបស់លោក Martin Schwenk នាយកគ្រប់គ្រង និងប្រតិបត្តិក្រុមហ៊ុន Mercedes-Benz ប្រចាំប្រទេសឥណ្ឌា។
ការបង្កើតកម្លាំងទ័ពអវកាស ដែលជាអង្គភាពទ័ពទី៦ របស់យោធាអាមេរិក ធ្វើឲ្យចិនមិនសប្បាយចិត្តឡើយ។ អង្គភាពទ័ពនេះ ត្រូវលេចជារូបរាងក្រោមច្បាប់ថវិកាការពារជាតិឆ្នាំ២០២០ ដែលលោកប្រធានាធិបតី ដូណាល់ ត្រាំ ចុះហត្ថលេខាដាក់ឲ្យប្រើកាលពីចុងសប្ដាហ៍មុន។ គោលដៅសំខាន់របស់អង្គភាពទ័ពថ្មីនេះ គឺការពារប្រយោជន៍អាមេរិក និងឥទ្ធិពលអាមេរិកនៅទីលំហដែលរងការគំរាមកំហែងដោយរុស្ស៊ី និងចិន។ លោក Geng Shuang អ្នកនាំពាក្យក្រសួងការបរទេសចិន បានរិះគន់អាមេរិកដែលប្រឹងពង្រឹងយុទ្ធសាស្ត្រអនុត្តរភាពលំហអាកាស ហើយកំពុងតែធ្វើឲ្យទីលំហក្លាយជាទីតាំងប្រកួតប្រជែងអាវុធទៀតផង។ ក្នុងសន្និសីទសារព័ត៌មានថ្ងៃទី២៣ ខែធ្នូ លោក Geng Shuang បន្តថា សកម្មភាពបែបនេះ បានបំពានការមូលមតិជាទូទៅដែលចាត់ទុកលំហអាកាសជាតំបន់សម្រាប់គោលដៅសន្តិភាព ហើយវាក៏ធ្វើឲ្យប៉ះពាល់តុល្យភាពសាកល បង្កការគំរាមដល់សន្តិភាព និងសន្តិភាពលំហអាកាសខាងក្រៅ។ «ចិន បារម្ភជាខ្លាំង និងប្រឆាំងដាច់ខាត។» នេះជាការបញ្ជាក់របស់អ្នកនាំពាក្យក្រសួងការបរទេសចិនទៅនឹងសំណួររបស់អ្នកកាសែតដែលចង់ដឹងពីជំហររបស់ចិនក្រោយអាមេរិកបង្កើតទ័ពអវកាស។ មន្ត្រីដដែលបន្តថា សម្រាប់សន្តិសុខទីលំហ អាមេរិកគិតតែពីសន្តិសុខខ្លួនប៉ុណ្ណោះ ខណៈគោលដៅសហគមន៍អន្តរជាតិ គឺការពារសន្តិសុខមនុស្សគ្រប់រូបនៅលំហខាងក្រៅនេះ។ អ្នកនាំពាក្យរូបនេះ ក៏បន្តរិះគន់អាមេរិកដែលយកឈ្មោះចិន និងរុស្ស៊ីដើម្បីសម្រេចគោលដៅរបស់ខ្លួន។ លោក Geng Shuang ចាត់ទុកទង្វើរបស់អាមេរិក ជាការទម្លាក់កំហុសលើអ្នកស្លូតត្រង់ ហើយយករួចខ្លួនតែឯង។ ទន្ទឹមនឹងការប្រតិកម្មនឹងអាមេរិក លោក Geng Shuang ក៏ប្រកាសពីជំហរបស់ចិនក្នុងការធានាសន្តិភាពនៅលំហអាកាស។ អ្នកនាំពាក្យរូបនេះបញ្ជាក់ថា ចិនឈរខាងការប្រើប្រាស់ដោយសន្តិភាពលំហខាងក្រៅ ហើយប្រឆាំងការរត់ប្រណាំងសព្វាវុធ។ ដោយមិននិយាយចំឈ្មោះអាមេរិក មន្ត្រីក្រសួងការបរទេសចិនដដែល បានអំពាវនាវឲ្យប្រទេសនានាអនុវត្តឲ្យត្រឹមត្រូវការការពារសន្តិភាពយូរអង្វែងនៅទីលំហ និងធានាថា ទីលំហមិនក្លាយជាសមរភូមិថ្មីឡើយ៕	ទីក្រុងប៉េកាំង នៅថ្ងៃទី២៣ ខែធ្នូ ចេញមុខរិះគន់ការបង្កើតទ័ពអវកាសរបស់អាមេរិក ដោយចាត់ទុកជាការធ្វើយោធូបនីយកម្មទីលំហដើម្បីប្រយោជន៍ផ្ទាល់ខ្លួន។ អ្នកនាំពាក្យក្រសួងការបរទេសចិន ចាត់ទុកការបង្កើតអង្គភាពទ័ពថ្មីនេះ ជាការបំផ្លាញតុល្យភាពយុទ្ធសាស្ត្រពិភពលោក។ ឯការយកចិន និងរុស្ស៊ីដើម្បីជាលេសពង្រឹងអំណាចយោធាដោយអាមេរិក ក៏ជារឿងមិនត្រឹមត្រូវដែរ ខណៈចិននឹងបន្តអនុវត្តគំនិតសន្តិភាពនិយមនៅទីលំហដដែល។
ក្នុងជំនួបលើកទី៤ លោកស្រី ម៉ែន សំអន ប្រធានគណៈចលនាមហាជនកម្ពុជា និងលោកស្រី ប៊ួយ ធី មិញ ហាយ ប្រធានគណៈចលនាមហាជនមជ្ឍិមបក្សកុម្មុយនីស្តវៀតណាម បានព្រមព្រៀងគ្នាជំរុញស្ថាប័នគណបក្ស អង្គការមហាជន និងគណបក្សខេត្ត ដែលមានព្រំដែនជាប់គ្នា ឲ្យបន្តសហការគ្នាល្អ ដើម្បីបង្កើនទំនាក់ទំនងរវាងប្រទេសទាំង២ ការគាំទ្រក្នុងអង្គការអន្តរជាតិ និងវេទិកាពហុភាគីនានាផងដែរ។ ក្រៅពីនេះ វាក៏អាចចូលរួមដោះស្រាយកិច្ចការតំបន់ និងពិភពលោក ក៏ដូចជាការអភិវឌ្ឍនានាផងដែរ។ ជំនួបតាមប្រព័ន្ធអនឡាញ ភាគីទាំងពីរបានវាយតម្លៃខ្ពស់ចំពោះលទ្ធផលនៃកិច្ចប្រជុំកំពូល និងកិច្ចព្រមព្រៀងបក្ស ដែលមានដូចជា កម្មវិធីអាហាររូបករណ៍ ការផ្លាស់ប្ដូរគណៈប្រតិភូជាន់ខ្ពស់ និងជំនាញ អង្គការមហាជន និងការសម្របសម្រួលសេវាកម្មសុខភាពនានាជូនប្រជាជនតាមបណ្តាខេត្តជាប់ព្រំដែន និងសិស្សនិស្សិតកម្ពុជាដែលកំពុងសិក្សានៅប្រទេសវៀតណាមផងដែរ។ ជំនួបរយៈពេលមួយរសៀលនេះ ភាគីទាំងពីរបានបង្ហាញការពេញចិត្តចំពោះលទ្ធផលជាផ្លែផ្កា ព្រោះវាបានចូលរួមចំណែកយ៉ាងសំខាន់ដល់ទំនាក់ទំនងមិត្តភាព សាមគ្គីភាពដ៏រឹងមាំ រវាងប្រទេសទាំង២។ ទន្ទឹមនឹងនេះ វាក៏ជាផ្នែកមួយជួយពង្រឹងកិច្ចសហប្រតិបត្តិការដ៏ជិតស្និទ្ធរវាងគណបក្សរដ្ឋាភិបាល និងប្រជាជននៃប្រទេសទាំងពីរ ដើម្បីផលប្រយោជន៍ទៅវិញទៅមកផងដែរ៕	ភ្នំពេញ៖ គណៈចលនាមហាជនកម្ពុជា និងវៀតណាម បានជួបពិភាក្សាគ្នាពីចំណងមិត្តភាព កិច្ចសហប្រតិបត្តិការនានារវាងភាគីទាំង២ និងទិសដៅបន្តទៅថ្ងៃអនាគត។ ក្នុងជំនួបនេះ លោកស្រី ម៉ែន សំអន ប្រធានគណៈចលនាមហាជន នៃគណៈកម្មាធិការកណ្ដាល គណបក្សប្រជាជនកម្ពុជា និងលោកស្រី ប៊ួយ ធី មិញ ហាយ ប្រធានគណៈចលនាមហាជនមជ្ឍិមបក្សកុម្មុយនីស្តវៀតណាម បានព្រមព្រៀងជំរុញកិច្ចសហប្រតិបត្តិការខេត្តតាមព្រំដែន ឱ្យបន្តសហការគ្នាល្អ ដើម្បីចូលរួមដោះស្រាយកិច្ចការតំបន់រវាងប្រទេសទាំង២។
នាយករដ្ឋមន្ត្រីកម្ពុជា បានផ្តល់អនុសាសន៍ក្នុងវេទិកាស្តីពីអាស៊ានក្នុងវ័យ៥០ឆ្នាំ នៃវេទិកាសេដ្ឋកិច្ចពិភពលោក (World Economic Forum) ថា ដើម្បីឈានទៅសម្រេចបាននូវសហគមន៍មានសមារណកម្មស៊ីជម្រៅស្របតាមគោលដៅរបស់ខ្លួននោះ អាស៊ានត្រូវពង្រឹងកិច្ចសហប្រតិបត្តិការជាមួយដៃគូ និងកសាងទំនុកចិត្តជាមួយភាគីពាក់ព័ន្ធដោយផ្អែកលើច្បាប់អន្តរជាតិ។ ក្រៅពីនេះអាស៊ានត្រូវធានាការអភិវឌ្ឍសេដ្ឋកិច្ចប្រកបដោយនិរន្តភាព និងកាត់បន្ថយគម្លៀតនៃការអភិវឌ្ឍក្នុងតំបន់ និងត្រូវបន្តអនុវត្តគោលនយោបាយកសាងការផ្សាភ្ជាប់ក្នុងតំបន់ដែលមានបីប្រភេទមានការផ្សភ្ជាប់រវាងប្រជាជននិងប្រជាជន,រវាងស្ថាប័ននិងហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធផង។ មួយវិញទៀត សម្តេចបានកត់សម្គាល់ថា អ្វីដែលសំខាន់អាស៊ានត្រូវលើកកម្ពស់ភាពជាស្នូល និងបន្តតួនាទីនិងសមត្ថភាពរបស់ខ្លួនក្នុងការដោះស្រាយបញ្ហាប្រឈមពិភពលលោកនិងតំបន់ឲ្យខាងតែបាននាពេលអនាគត។ សម្តេច៖ ដើម្បីលើកស្ទួយភាពជាស្នូលរបស់អាស៊ាន ការសម្រេចបានកិច្ចព្រមព្រៀងRCEPជារឿងអាទិភាពរបស់អាស៊ាន ស្ថិតនៅលើវេទិការួមជាប្រមុខរដ្ឋហ្វីលីពីន និងប្រមុខរដ្ឋាភិបាលឡាវ និងវៀតណាម សម្តេច ហ៊ុន សែន នាយករដ្ឋមន្ត្រីកម្ពុជាបានសង្កត់ធ្ងន់ថា ដើម្បីសម្រេចឲ្យបាននូវតួនាទីនិងរក្សាភាពភាពជាស្នូលរបស់ខ្លួនក្នុងនាមជាអង្គការដ៏ជោគជ័យមួយ ការសម្រេចឲ្យបាននូវកិច្ចព្រមព្រៀងភាពជាដៃគូសេដ្ឋកិច្ចគ្រប់ជ្រុងជ្រោយក្នុងតំបន់ (RCEP) ជារឿងអាទិភាពបំផុត។ សម្តេច ហ៊ុន សែន បានលើកឡើងដូច្នះថា៖«រឿងអាទិភាពរបស់អាស៊ានគឺសម្រេចឲ្យបាននូវកិច្ចព្រមព្រៀងភាពជាដៃគូសេដ្ឋកិច្ចគ្រប់ជ្រុងជ្រោយក្នុងតំបន់ដែលមានភាគីសរុប ១៦ ដែលមានអាស៊ានជាឆ្អឹងខ្នង។ ហើយកិច្ចព្រមព្រៀងនេះមានទំហំផលិតផលក្នុងសរុបប្រហែល ២២,៤ ទ្រីលានដុល្លារឯណោះ»។ តាមពិតទៅ អាស៊ានក្លាយជាសហគមន៍ដ៏ធំមួយដែលមានប្រជាជនជាង ៦០០លាននាក់ភាគច្រើនមានវ័យក្មេង និងជាសហគមន៍ដែលមានសេដ្ឋកិច្ចរីកចម្រើនរហ័ស និងមានលទ្ធភាពរក្សាសន្តិសុខ សន្តិភាព និងស្ថិរភាពបានល្អប្រសើរ។ ដូច្នេះហើយការសម្រេចបាននូវកិច្ចព្រមព្រៀងពាណិជ្ជកម្មមួយនេះជាជម្រើសមួយដ៏ប្រសើរបំផុតសម្រាប់តំបន់ផង និងកម្ពុជាដែលជាប្រទេសកំពុងអភិវឌ្ឍផង។ សូមបញ្ជាក់ថា កិច្ចព្រមព្រៀងភាពជាដៃគូសេដ្ឋកិច្ចគ្រប់ជ្រុងជ្រោយក្នុងតំបន់នេះត្រូវបានគេស្នើឡើងដំបូងនៅឆ្នាំ ២០១២ នាទីក្រុងភ្នំពេញដោយមានសមាជិកសរុប ១៦ ហើយក្នុងនោះមានប្រទេសអាស៊ានទាំង ១០ រួមជាមួយដៃគូសន្ទនាចំនួន ៦ផ្សេងទៀតផង។ កាលបរិច្ឆេទនៃការបញ្ចប់ការចរចាដើមឡើងគឺចុងឆ្នាំ ២០១៥ ប៉ុន្តែការចរចាមិនអាចបញ្ចប់តាមការគ្រោងទុកនោះឡើយ។ មានសមាជិកសរុប ១៦ បើកិច្ចព្រមព្រៀងនេះចេញរូបរាងជាផ្លូវការ វានឹងក្លាយជាទីផ្សារដ៏ធំដែលមានប្រជាជនរហូតដល់ ៣,៥ពាន់លាននាក់ឯណោះ។ បច្ចុប្បន្ននេះ សមាជិកអាស៊ានទាំង ១០ និងដៃគូពាក់ព័ន្ធកំពុងប្រឹងប្រែងជំរុញឲ្យមានការបញ្ចប់ការចរចាកិច្ចព្រមព្រៀងនេះត្រឹមចុងឆ្នាំ ២០១៧ ខាងមុខ។ ស្ថិតក្រោមកិច្ចព្រមព្រៀងនេះ អាស៊ានប្តេជ្ញាកាត់បន្ថយរបាំងពន្ធឲ្យដល់ ៩០ភាគរយនៃផលិតផលពាណិជ្ជកម្មទាំងអស់ថែមទៀតផង៕	សម្តេច ហ៊ុន សែន ស្នើឲ្យអាស៊ានបន្តលើកស្ទួយភាពជាស្នូលរបស់ខ្លួនក្នុងកិច្ចសហប្រតិបត្តិការក្នុងតំបន់ និងពង្រឹងសមត្ថភាពក្នុងការដោះស្រាយបញ្ហាប្រឈមតំបន់និងពិភពលោកនៅពេលអនាគត។ ដើម្បីសម្រេចឲ្យបាននូវគោលដៅនេះ សម្ដេច ហ៊ុន សែន ជំរុញឲ្យអាស៊ានផ្ដោតលើការសម្រេចឲ្យបាននូវកិច្ចព្រមព្រៀងភាពជាដៃគូសេដ្ឋកិច្ចគ្រប់ជ្រុងជ្រោយក្នុងតំបន់ (RCEP) ដែលជារឿងអាទិភាពបំផុតមួយរបស់អាស៊ាន។
លោក Wang Wentian បាននិយាយថា កត្តាទាំង៣ខាងលើនេះ គឺជាចំណុចដែលអ្នកវិនិយោគចិន សម្លឹងឃើញ និងចង់បាន សម្រាប់ការរកស៊ីរបស់ពួកគេ ដូច្នេះទើបបានជាពួកគេបង្វែរការវិនយោគមកកម្ពុជាបែបនេះ។ បើតាមលោក Wang Wentian ចំណុចដែលទាក់ទាញអ្នកវិនិយោគិនចិនកាន់តែខ្លាំងទៀតនោះ គឺគោលនយោបាយអនុគ្រោះការវិនិយោគ ដែលរួមមានការអនុគ្រោះពន្ធ និងដីធ្លី (ដីសម្បទានវិនិយោគ)ជាដើម។ ទាំងនេះសុទ្ធតែជាលក្ខណៈពិសេសរបស់កម្ពុជា ដែលអាចទាក់ទាញអ្នកវិនិយោគចិនបាន។ សូមស្ដាប់ប្រសាសន៍ឯកអគ្គរដ្ឋទូតចិនប្រចាំកម្ពុជា ថ្លែងក្នុងសន្និសីទកាសែត តាមរយៈអ្នកបកប្រែ កាលពីថ្ងៃទី១៦ មករា ដូចតទៅ៖	ភ្នំពេញ៖ រយៈពេលជាង២ឆ្នាំចុងក្រោយនេះ ក្រុមហ៊ុនចិនជាច្រើន បានសម្រុកបោះទុនវិនិយោគយ៉ាងគំហុកនៅក្នុងប្រទេសកម្ពុជា។ មូលហេតុដែលនាំឲ្យអ្នកវិនិយោគិនចិន ងាកមកចេញពីបរទេស ហើយមករកស៊ីនៅកម្ពុជានេះ ដោយសារមានកត្តាចំនួន៣ សំខាន់ គឺកត្តាមិត្តភាព ស្ថិរភាពនយោបាយ និងបរិយាកាសសេដ្ឋកិច្ច ដែលផ្ដល់ការអនុគ្រោះសម្រាប់អ្នកវិនិយោគនៅកម្ពុជា។ នេះជាការអះអាងរបស់លោក Wang Wentianឯកអគ្គរដ្ឋទូតចិនប្រចាំកម្ពុជា។
នាយករដ្ឋមន្ត្រីអូស្ត្រាលី លោក អាន់ថូនី អាល់បានីស បានប្រកាស ប្រកាសពីផែនការវិនិយោគក្នុងតម្លៃ ១,៣ពាន់លានដុល្លារដល់សមាជិកអាស៊ាននៅក្នុងជំនួបកិច្ចប្រជុំកំពូលពិសេសអាស៊ាន-អូស្ត្រាលី នៅទីក្រុងមែលប៊ននាថ្ងៃទី៥ ខែមីនា។ មូលនិធិនេះនឹងផ្តោតលើថាមពលស្អាត ហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធ ប្រាក់កម្ចី សមធម៌ និងការធានារ៉ាប់រង។ ក្នុងនេះ កញ្ចប់ថវិកា ៩០លានដុល្លារនឹងត្រូវប្រើប្រាស់ដើម្បីកសាងភាពជាដៃគូហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធហិរញ្ញវត្ថុ និងគោលនយោបាយគាំទ្រដល់អាជីវកម្មអូស្ត្រាលីដែលកំពុងវិនិយោគនៅវៀតណាម និងឥណ្ឌូណេស៊ី។ «ច្រើនជាងតំបន់ផ្សេងទៀត អាស៊ីអាគ្នេយ៍ ជាអនាគតរបស់អូស្ត្រាលី»។ នាយករដ្ឋមន្រ្តីអូស្ដ្រាលីបានថ្លែងបែបនេះនៅក្នុងវេទិកាធុរកិច្ចជាមួយថ្នាក់ដឹកនាំកំពូលអាស៊ានទាំង១០។ ប្រមុខរដ្ឋាភិបាលអូស្រ្តាលី បានសង្កត់ធ្ងន់ថា មូលនិធិនេះនឹងធ្វើឱ្យប្រសើរឡើងចំពោះការប្តេជ្ញាចិត្តផ្នែកសេដ្ឋកិច្ចរវាងអូស្ត្រាលី និងបណ្តាប្រទេសអាស៊ីអាគ្នេយ៍ក្នុងអំឡុងកិច្ចប្រជុំដ៏ធំមួយនេះ។ កិច្ចខិតខំប្រឹងប្រែងរបស់អូស្ត្រាលីក្នុងការធ្វើពិពិធកម្មដៃគូពាណិជ្ជកម្ម ធ្វើឡើងក្នងបរិបទប្រទេសនេះកំពុងស្វែងរកវិធីដើម្បីធ្វើឱ្យមានតុល្យភាពរវាងអាម៉េរិកដែលជាសម្ព័ន្ធមិត្តសន្តិសុខដ៏សំខាន់ និងចិនដែលជាដៃគូពាណិជ្ជកម្មធំបំផុតរបស់ខ្លួន។ ទំហំពាណិជ្ជកម្មទ្វេភាគីរវាងអូស្ត្រាលី និងអាស៊ានបានឡើងដល់ ១៧៨ពាន់លានដុល្លារក្នុងឆ្នាំ២០២២ ដែលធំជាងជប៉ុន និងអាម៉េរិក។ នេះបើតាមសារព័ត៌មាន The Straits Times៕	រដ្ឋាភិបាលអូស្ត្រាលីនៅថ្ងៃទី៥ ខែមីនា បានប្រកាសអំពីផែនការបង្កើនការវិនិយោគនៅក្នុងតំបន់អាស៊ីអាគ្នេយ៍ជាមួយកញ្ចប់មូលនិធិ ១,៣ពាន់លានដុល្លារ ដើម្បីជំរុញពាណិជ្ជកម្មនៅក្នុងតំបន់នេះឲ្យកាន់តែប្រសើរឡើង។
ភ្នំពេញ៖ ត្រីប្រហុកឆ្នាំនេះ មានតម្លៃខ្ពស់ជាងឆ្នាំមុន ស្របពេលពលរដ្ឋនាំគ្នាសម្រុកទិញត្រីនេះ។ ពលរដ្ឋខ្លះ ទិញត្រីប្រហុកបានតិច និងច្រើនទៅតាមលទ្ធភាពខ្លួន ខណៈត្រីឆ្នាំនេះហាក់មិនសូវសម្បូរ ដើម្បីផ្គត់ផ្គង់តម្រូវការពលរដ្ឋ។ មានមាឌតូច កម្ពស់ប្រហែល ១,៦០សម បុរសវ័យកណ្ដាលម្នាក់ បាននាំប្រពន្ធ និងកូនស្រីវ័យ១៧ឆ្នាំ មកពីខេត្តតាកែវ ដើម្បីប្រមូលទិញត្រី យកទៅធ្វើផ្អក និងប្រហុក សម្រាប់ទុក្ខបរិភោគខ្លះ និងលក់ខ្លះ។ ស្ថិតនៅសង្កាត់ច្រាំងចំរេះ ខណ្ឌឬស្សីកែវ រាជធានីភ្នំពេញ បុរសសម្បុរស្រអែមរូបនេះ បានទិញត្រីប្រហុក១តោន ច្រកការុងជាស្រេចហើយ ដើម្បីលើកដាក់ឡាន យកទៅស្រុកកំណើតវិញ។ ត្រី១តោន ក្នុងការុងនេះ លោក ម៉ៃ ពៅ ត្រូវចំណាយថវិកាអស់៤លានរៀល។ បើតាមលោក ពៅ ត្រីប្រហុកឆ្នាំនេះ មានតម្លៃខ្ពស់ជាងឆ្នាំមុនទ្វេដង។ មានស្រុកកំណើតនៅភូមិប្របសៀម ឃុំឧត្តមសូរិយា ស្រុកត្រាំកក់ ខេត្តតាកែវ បុរសវ័យ៤៤ឆ្នាំរូបនេះ បានប្រាប់សារព័ត៌មានថ្មីៗ ដូច្នេះថា៖« ត្រីធ្វើប្រហុកឆ្នាំនេះ ខ្ញុំទិញក្នុងតម្លៃ ១គីឡូ ៥,០០០រៀល ទៅ៥,៥០០រៀល។ គិតទៅត្រឹមត្រី១តោនសោះ ខ្ញុំចំណាយអស់ជាង ១ពាន់ដុល្លាទៅហើយ។ ឆ្នាំនេះមើលទៅខ្ញុំទិញបានត្រឹម៧ -៨ការុងប៉ុណ្ណឹងទេ ព្រោះអស់លុយហើយ។ ខ្ញុំទិញឆ្នាំមុន១គីឡូត្រឹមតែ ២៥០០រៀលទៅ ៣០០០រៀល តែឆ្នាំនេះឡើងពាក់កណ្ដាល »។ លោក ម៉ៃ ពៅ មកពីខេត្តតាកែវ វ័យ ៤៤ឆ្នាំ ឈរសម្លឹងទៅការុងដាក់ត្រីប្រហុក ក្រោមកម្ដៅព្រះអាទិត្យ នាម៉ោង១២ថ្ងៃត្រង់នេះ លោក ពៅ ឆ្លៀតរៀបរាប់បែបរអ៊ូថា ឆ្នាំនេះ ត្រីប្រហុកឡើងថ្លៃ ស្របពេលជំងឺកូវីដ-១៩ កំពុងរាតត្បាតទៀត។ «ជាអ្នកស្រុកស្រែដូចខ្ញុំ បើអត់អ្វី អត់បាន តែបើអត់អង្ករ និងប្រហុក គឺអត់មិនបានទេ ព្រោះនេះជារបស់ចាំបាច់នៅក្នុងគ្រួសាររបស់ខ្ញុំ។ ទោះជាត្រី ឡើងថ្លៃក៏ត្រូវតែទិញ ព្រោះបើធ្វើមិនបានលក់ ក៏បានត្រឹមហូបសម្រាប់គ្រួសាររបស់ខ្ញុំដែរ »។ នេះជាការបញ្ជាក់របស់បុរសមកពីខេត្តតាកែវ។ ពលរដ្ឋមកកពីបណ្ដាខេត្ត មកធ្វើត្រីប្រហុកនៅក្នុងគីឡូម៉ែតលេខ៩ ខណ្ឌឬស្សីកែវបាននិយាយថា ឆ្នាំនេះត្រីធ្វើប្រហុកឡើងថ្លៃខ្លាំង អាចនឹងធ្វើឱ្យចំនួននៃការធ្វើប្រហុកមានការថយចុះ ហើយតម្លៃប្រហុកក្នុងទីផ្សារអាចមានតម្លៃថ្លៃជាងឆ្នាំមុនមួយគុណ នឹងពីរ ឬនឹងបី។ ពួកគាត់ថានេះជាឆ្នាំមួយហើយដែលត្រីធ្វើប្រហុកថ្លៃបែបនេះ។ ដៃម្ខាងរើសកម្ទេចស្មៅចេញពីត្រី ដៃម្ខាងលូកយកអំបិលលាយត្រីធ្វើប្រហុកនេះ លោកយាយ មីង នឹម វ័យ៧០ឆ្នាំ បានមកប្រមូលទិញត្រីប្រហុក នៅតំបន់ច្រាំងចំរេះបីថ្ងៃហើយ ក្រោយពីទទួលបានដំណឹងថា រដូវត្រីប្រហុក ចាប់ផ្ដើមមកដល់ពីថ្ងៃទី២០ ដល់២៦ ធ្នូនេះ។ ៣ថ្ងៃមកនេះ លោកយាយ នឹម ទើបតែទិញបានត្រីធ្វើប្រហុកបានជាង ២៥០គីឡូប៉ុណ្ណោះ ។ អ្នកស្រីទទួលស្គាល់ថា ត្រីធ្វើប្រហុកក្នុងឆ្នាំនេះ ពិតជាឡើងថ្លៃខ្ពស់ជាងឆ្នាំមុនខ្លាំងណាស់។ មានស្រុកកំណើតនៅឃុំគុស ស្រុកត្រាំកក់ ខេត្តតាកែវ ស្ត្រីចំណាស់រូបនេះ បាននិយាយថា៖« មើលទៅទិញមិនបានត្រី១តោនទេ បើត្រីគិតតែពីឡើងថ្លៃដូចជាទ្រនិចនាឡិកាយ៉ាងហ្នឹង។ មួយម៉ោងមុន ខ្ញុំទិញបានតម្លៃ៦៥០០រៀល (ស្រាប់តែខ្ញុំ)អង្គុយលាយអំបិលត្រីនៅទីនេះ មិនទាន់បានមួយម៉ោងត្រឹមត្រូវផង ត្រីឡើងថ្លៃ៧០០០ពាន់ ទៅ៧២០០រៀលហើយ» ។ អ្នកស្រី មីង នឹម មានវ័យ៧០ឆ្នាំ មកពីស្រុកត្រាំកក់ ខេត្តតាកែវ បើតាមការសន្និដ្ឋានរបស់លោកយាយ នឹម រាល់ពេលតម្លៃត្រីប្រហុកខ្ពស់បែបនេះ វានឹងធ្វើឲ្យតម្លៃប្រហុកនៅលើទីផ្សារឡើងខ្ពស់ដូចគ្នា។« ត្រីធ្លាប់តែទិញបានក្នុងតម្លៃថោក តែឆ្នាំនេះឡើងដល់ជាងពាក់កណ្ដាលពួកខ្ញុំគ្មានលុយឯណា ត្រៀមច្រើនដើម្បីទិញទេ មានតែបានប៉ុន្មានយកប៉ុណ្ណឹង។ បើឆ្នាំមុន ខ្ញុំធ្វើបាន១០ពាង តែឆ្នាំនេះធ្វើបានត្រឹម៥ពាង។ ហើយប្រហុកក្នុងឆ្នាំមុន គេលក់បានតម្លៃ១៨០០០រៀល ឆ្នាំនេះយ៉ាងតិចក៏គេលក់ មិនក្រោមតម្លៃ៣០០០០រៀលដែរ»។ នេះជាការបញ្ជាក់របស់ អ្នកស្រី នឹម ។ មិនមែនតែប្រជាកសិករមកពីខេត្តតាកែវទេ ពលរដ្ឋនៅខេត្តកំពង់ស្ពឺ ព្រែវែង ស្វាយរៀង និងខេត្តមួយចំនួនក៏បានធ្វើដំណើរមកសង្កាត់ច្រាំងចំរេះ ខណ្ឌឬស្សីកែវ រាជធានីភ្នំពេញ ដើម្បីប្រមូលទិញត្រី យកទៅធ្វើផ្អក និងប្រហុក សម្រាប់ទុក្ខបរិភោគ និងលក់ផងដែរ។ សកម្មភាពផ្សេងៗ របស់ពលរដ្ឋមកពីបណ្ដាខេត្តនានា មករង់ចាំទិញត្រីធ្វើប្រហុក នៅគីឡូម៉ែតលេខ៩ ខណ្ឌឬស្សីកែវ ក្រុងភ្នំពេញ អង្គុយក្នុងរោងជិតមាត់ទឹក នៅកន្លែងកាត់ត្រីប្រហុក ក្នុងខណ្ឌឬស្សកែវ លោក សុខ ចាន់ឌី និងគ្រួសារ បាននាំគ្នាមកទិញត្រី យកធ្វើប្រហុកលក់ ជារៀងរាល់ឆ្នាំ។ គ្រួសារលោក ចាន់ឌី តែងតែនាំគ្នាមកធ្វើត្រីប្រហុកនៅទីនេះ បានយ៉ាង២ទៅ៣តោនដែរក្នុងមួយឆ្នាំ។ ប៉ុន្តែឆ្នាំនេះ លោកធ្វើប្រហុកបានត្រឹម១តោនប៉ុណ្ណោះ។ « ខ្ញុំកំពុងរៀបចំលើកត្រីប្រហុកទៅផ្ទះ ឈប់ទិញហើយព្រោះបើតាមការសង្កេតមើលរបស់ខ្ញុំតម្លៃត្រីមិនចុះថ្លៃទេ មានតែឡើងបន្ត ពេលនេះពួកខ្ញុំត្រូវប្រមូលរបស់របរត្រលប់ទៅស្រុកវិញហើយ ព្រោះលុយត្រៀមទិញត្រី ២ ទៅ៣តោន ឥលូវទិញបានជាង១តោនអស់លុយហើយ»។ នេះជាសម្តីរបស់លោក សុខ ចាន់ឌី មកពីភូមិធ្លក ឃុំធ្លក ស្រុកស្វាយជ្រុម ខេត្តស្វាយរៀង។ បើតាមបុរសវ័យ៣៥ឆ្នាំ ដែលប្រកបរបរធ្វើប្រហុកលក់នេះ តម្លៃប្រហុកឆ្នាំនេះ នឹងឡើងថ្លៃ ដោយសារតែតម្លៃដើមខ្ពស់ដែរ។ លោក ចាន់ឌី បានបញ្ជាក់ថា៖ « ត្រីបើទិញបានតិចហើយថ្លៃយ៉ាងនេះ ពេលលក់ប្រហុកចេញវិញក៏ថ្លៃដែរ។ ខ្ញុំទិញត្រីស្រស់មួយគីឡូជាង៦០០០រៀលទៅហើយ បូកទាំងថ្លៃឈ្នួលទៀតមិនតិចទេ ដូច្នេះខ្ញុំគិតថា ពេលលក់ចេញក៏តម្លៃថ្លៃគួរសម្យដែរ។ ខ្ញុំមិនសូវបារម្ភទេ បើទិញត្រីមកថ្លៃ ប្រហុករបស់យើងលក់ចេញក៏បានថ្លៃដូចគ្នា»។ គំនរត្រីស្រស់ កាត់ក្បាលហើយ ត្រៀមលាយអំបិលធ្វើប្រហុក នៅគីឡូម៉ែតលេខ៩ ក្នុងខណ្ឌឬស្សីកែវ (២១.១២.២០២០) ប្រជាពលរដ្ឋ ដែលនាំគ្នាមកប្រមូលទិញត្រីប្រហុក នៅក្នុងសង្កាត់ច្រាំងចំរះ១ ខណ្ឌឬស្សីកែវ រាជធានីភ្នំពេញ ទិញបានគ្រប់ៗគ្នា ដោយគ្រាន់តែអ្នកខ្លះទិញបានតិច និងច្រើនប៉ុណ្ណោះ ។ បើតាមមន្ត្រីជលផល ប្រចាំការនៅដាយ ៤អេ ប្រាប់សារព័ត៌មានThmeyThmey បានបញ្ជាក់ថា៖ « ពួកគាត់ជាមន្ត្រីជលផលមិនទាន់អាចបញ្ជាក់បានពីតម្លៃទីផ្សាររបស់ត្រីធ្វើប្រហុកនៅឡើយ ព្រោះឆ្នាំនេះ ពួកយើងមិនទាន់ សង្មត់ថាត្រីសម្បូរ ឬខ្សត់ជាងឆ្នាំមុន ឬយ៉ាងណាទេ។ ប៉ុន្តែបើតាមការង្កេត ត្រីប្រហុក នៅបរិមាណមធ្យមនៅឡើយ (នេះបើគិតត្រឹមព្រឹកថ្ងៃទី២១ ខែឆ្នូ ) តែនៅថ្ងៃបន្ទាប់ ត្រីអាចសម្បូរជាងនេះ ដូចនេះតម្លៃត្រី អាច(ឡើង-ចុះ)តាមនេះដែរ » ។ ពលរដ្ឋឈរចាំទិញត្រីប្រហុកពីឈ្មួញ នៅក្នុងខណ្ឌឬស្សីកែវ រដ្ឋបាលជលផលនៃក្រសួងកសិកម្ម រុក្ខាប្រមាញ់ និងនេសាទ នៅថ្ងៃទី១៧ ខែធ្នូ ឆ្នាំ២០២០ បានចេញសេចក្តីជូនដំណឹងស្តីពី ការធ្វើប្រហុក ផ្អក ត្រីឆ្អើរ ចាប់ពីថ្ងៃទី ២០ ខែធ្នូ រហូតដល់ ថ្ងៃទី២៦ ខែធ្នូ ឆ្នាំ២០២០ខាងមុខនេះ។ក្រសួងកសិកម្ម រុក្ខាប្រមាញ់ និងនេសាទ បានបញ្ជាក់ថា ប្រសិនបើផ្ទៃមេឃស្រឡះល្អ និងគ្មានភ្លៀងកក់ខែទេនោះ ប្រជានេសាទ នឹងអាចនេសាទត្រី ក្នុងភូមិសាស្ត្ររាជធានីភ្នំពេញ និងខេត្តកណ្ដាល ដើម្បីធ្វើប្រហុក ផ្អក ត្រីឆ្អើរ នៅអំឡុង៦ថ្ងៃនេះ៕ ការុង ច្រកត្រីប្រហុករបស់ពលរដ្ឋមកពីខេត្តតាកែវ រងចាំឡានឈ្នួលមកដឹក នៅក្នុងខណ្ឌឬស្សីកែវ (២១.១២.២០២០)	ដោយ៖ ប៉ូ សុភា
ក្រុមហ៊ុន SPEEDWIND មានមូលនិធិយ៉ាងរឹងមាំនិងមានបទពិសោធន៍យ៉ាងទូលំទូលាយ លើវិស័យចែកចាយនិងលក់ផលិតផល និង សេវាកម្មជាច្រើនសម្រាប់ផ្គត់ផ្គង់តម្រូវការរបស់ប្រជាជនក្នុងប្រទេសកម្ពុជា។ ដើម្បីឲ្យកាន់តែមានភាពងាយស្រួល អតិថិជនទាំងអស់អាចរកជាវនៅកញ្ចប់សេវាកម្មអ៊ីនធើណិតរបស់ក្រុមហ៊ុនSINGMENGតាមតម្រូវការរបស់លោកអ្នកនៅគ្រប់បណ្តាហាងរបស់ក្រុមហ៊ុន SPEEDWIND នៅ រាជធានីភ្នំពេញ ដោយក្នុងនោះលោកអ្នកអាចជ្រើសរើសកញ្ចប់សេវាកម្មមានដូចជា៖ 1. កញ្ចប់Family Wifiអ៊ីនធើណិត 9Mbps, 11Mbps, 12Mbps 2. កញ្ចប់Family Plusអ៊ីនធើណិតជាមួយទូរទស្សន៍ (8Mbps, 9Mbps, 11Mbps, 12Mbps + TV) 3. កញ្ចប់COMBOអ៊ីនធើណិតជាមួយទូរទស្សន៍ (6Mbps, 8Mbps, 10Mbps + TV) 4. ទូរទស្សន៍ SINGMENG TV (OTT TV) បច្ចេកវិទ្យាចុងក្រោយ 5. Business Lite Fiber Optic Internet: 30Mbps (Local Speed 50Mbps) 6. សេវាកម្មIP គួរបញ្ជាក់ផងដែរថា ក្រុមហ៊ុន ស៊ីងម៉ឹង ធេលីមីឌា គឺជាក្រុមហ៊ុនដែលផ្តល់សេវាកម្មកម្សាន្តចម្រុះដ៏ល្អបំផុតនៅកម្ពុជា ដែលផ្តល់ជូននូវសេវាអ៊ីនធើណិតល្បឿនលឿនសម្រាប់គេហដ្ឋាន អាជីវកម្ម ក្រុមហ៊ុន សហគ្រាស និងផ្តល់ដំណោះស្រាយពហុចម្រុះរួមមានទូរទស្សន៍ឆ្លាតវ័យOTT សហគមន៍ឆ្លាតវ័យ និងកម្មវិធីទស្សនាទូរទស្សន៍តាមទូរស័ព្ទដៃ SPlus App) និងដំណោះស្រាយសម្លេង(VoIP) ដែលបាននឹងកំពុងរីកចម្រើនយ៉ាងឆាប់រហ័សនៅប្រទេសកម្ពុជា។ គោលដៅចម្បងរបស់ក្រុមហ៊ុន ស៊ីងម៉ឹង ធេលីមីឌា គឺធ្វើជាក្រុមហ៊ុនចម្បងដែលផ្តល់ជូនសេវាកម្មប្រព័ន្ធទូរគមនាគមន៍ធំជាងគេនៅក្នុងប្រទេសកម្ពុជា និងផ្តល់ជូនការកម្សាន្តបែបឌីជីថលដែលធំជាងគេនៅអាស៊ីអាគ្នេយ៍នេះ។ សម្រាប់ព័ត៌មានបន្ថែមសូមទាក់ទងមកកាន់ ក្រុមហ៊ុន ស្ពីដវីន សប ដែលមានអាស័យដ្ឋាននៅ អគារ Regency Complex A, មហាវិថី ម៉ៅសេទុង សង្កាត់ ទំនប់ទឹក ខណ្ឌ ចំការមន រាជធានីភ្នំពេញ។ ទូរស័ព្ទមកកាន់លេខ 085 726 111 Facebook: Speedwind (អត្ថបទពាណិជ្ជកម្ម)	កាលពីថ្ងៃច័ន្ទ ទី០៣ ខែកុម្ភះ ឆ្នាំ២០២០នេះក្រុមហ៊ុន SINGMENG និង ក្រុមហ៊ុន SPEEDWIND បានចុះកិច្ចព្រមព្រៀងក្នុងការផ្តល់សិទ្ធិអោយក្រុមហ៊ុន SPEEDWIND លក់ផលិតផល និងសេវាកម្មរបស់ក្រុមហ៊ុន SINGMENG ។
ការកំណត់យកថ្ងៃ«ទិវាជាតិនៃការចងចាំ» ជាថ្ងៃបុណ្យជាតិនេះ សម្រាប់ជាការរំលឹកដល់ជនរងគ្រោះ និងការឈឺចាប់ពីឧក្រិដ្ឋកម្ម ដែលកើតមានក្នុងរបបកម្ពុជាប្រជាធិបតេយ្យ ចាប់ពីថ្ងៃទី១៧ មេសា ១៩៧៥ ដល់ថ្ងៃទី៦ មករា ១៩៧៩។ រដ្ឋាភិបាល បានបញ្ជាក់ពីគោលបំណងយ៉ាងដូច្នេះថា៖«លើកតម្កើងការរំលឹកដល់ជនរងគ្រោះ ការស្ដារកិត្តិយសនិងសេចក្តីថ្លៃថ្នូរ របស់ជនគ្រោះ ទោះជានៅរស់ ឬក៏បានបាត់បង់ជីវិតក៏ដោយ។ ប៉ះប៉ូវដល់ការឈឺចាប់ផ្លូវចិត្ត និងផ្នែកសង្គមដល់ជនរងគ្រោះ និងក្រុមគ្រួសារ ។ចូលរួមក្នុងការផ្សះផ្សាជាតិ និងជំរុញឲ្យមានសុខដុមរមនីយកម្ម ក្នុងសង្គមកម្ពុជា និងលើកកម្ពស់ការផ្សព្វផ្សាយនិងការយល់ដឹងអំពីអំពើឃោឃៅ ដែលកើតមាននៅក្នុងរបបកម្ពុជាប្រជាធិបតេយ្យ កុំឲ្យកើតមានឡើងសារជាថ្មី»។ ចំណែកប្រជាពលរដ្ឋត្រូវបានផ្ដល់ឱកាសឲ្យរៀបចំតាមបែបជំនឿ សាសនា ឬទំនៀមទម្លាប់របស់ខ្លួន តាមគោលបំណង របស់រដ្ឋាភិបាលខាងលើនេះផងដែរ។ នេះបើតាមអនុក្រឹត្យរដ្ឋាភិបាល ចុះថ្ងៃទី១៤ កុម្ភៈ៕	២០ ឧសភា ត្រូវបានរដ្ឋាភិបាល ដាក់បញ្ចូលក្នុងថ្ងៃបុណ្យជាតិជាផ្លូវការ ក្រោមឈ្មោះថា «ទិវាជាតិនៃការចងចាំ»។ នេះបើតាមអនុក្រឹត្យចុះកាលពីថ្ងៃទី១៤ ខែកុម្ភៈ ឆ្នាំ២០១៨ កន្លងមក ហើយក៏ត្រូវជាថ្ងៃឈប់សម្រាកសាធារណៈផងដែរ។
១. ទទួលទានអាហារសម្បូរជាតិដែក មួយក្នុងចំណោមវិធីដ៏ងាយដើម្បីកម្ចាត់អាការៈអស់កម្លាំង គឺការផ្គត់ផ្គង់ជាតិដែកឱ្យបានគ្រប់គ្រាន់ក្នុងរាងកាយ។ ជាតិរ៉ែនេះចាំបាច់សម្រាប់បង្កើនកោសិកាគ្រាប់ឈាមក្រហមដើម្បីប្រាកដថាអុកស៊ីសែនត្រូវបានផ្គត់ផ្គង់ទៅសព្វពេញរាងកាយ។ រាល់កោសិការាងកាយត្រូវការទទួលបានអុកស៊ីហ្សែនគ្រប់គ្រាប់ដើម្បីបំពេញមុខងារភារកិច្ច។ កង្វះជាតិដែកផ្ដល់បញ្ហាសុខភាពជាច្រើន រួមទាំងភាពអស់កម្លាំងឆាប់ហត់ ពិបាកផ្ដោតអារម្មណ៍ និងសូម្បីតែភាពអំណត់ស៊ូទ្រាំ។ ប្រសិនបើអ្នកមិនចង់ឱ្យបញ្ហាទាំងនេះកើតឡើងទេ ចូរទទួលទានអាហារដែលមានផ្ទុកសម្បូរទៅដោយជាតិដែក។ ២. ចាប់ផ្ដើមធ្វើលំហាត់ប្រាណ លំហាត់ប្រាណជួយសម្រួលចរន្តឈាមហូរ ហើយល្អណាស់សម្រាប់សុខភាពសសៃឈាមបេះដូង។ ការគិតតែពីគេងមិនបានផ្ដល់ឱ្យអ្នកនូវថាមពលបន្ថែមដូចបានគិតទុកឡើយ។ ផ្ទុយទៅវិញការធ្វើលំហាត់ប្រាណស្រាលៗដូចជា ដើរនិងរត់ត្រឹកៗយ៉ាងហោចណាស់ ៣ ដង ក្នុងមួយសប្តាហ៍បែរជាជួយបង្កើនកម្លាំងថាមពលគួរឱ្យកត់សម្គាល់។ ៣. គេងឱ្យបានគ្រប់គ្រាន់ ការគេងមិនគ្រប់ក៏អាចធ្វើអោយអ្នកអស់កម្លាំងខុសពីធម្មតាផងដែរ! នោះក៏ព្រោះតែការគេង គឺជាពេលដែលអ្នកផ្ដល់អោយរាងកាយនូវពេលសម្រាកស្ដារថាមពលពេញលេញមកវិញ។ ដូច្នេះដើម្បីជាការប្រសើរ ចូរគេងអោយបានពី ៧ ទៅ ៩ ម៉ោងក្នុងមួយយប់។ ៤. ទទួលទានទឹកក្រូចឆា្មរ គ្រាន់តែច្របាច់ក្រូចឆ្មារម្ខាងក្នុងទឹក ១ កែវ រួចកូរឱ្យសព្វ សឹមទទួលទានក៏អាចដោះស្រាយបញ្ហាអស់កម្លាំងងងុយគេងបានយ៉ាងប្រសើរផងដែរ។ ៥. ទទួលទានទឹកឱ្យបានច្រើនគ្រប់គ្រាន់ ទឹកដើរតួនាទីសំខាន់ណាស់ចំពោះសុខភាពរាងកាយ ហើយជួយរក្សាក៏ដូចជាបង្កើនកម្រិតថាមពល។ ប្រសិនបើអ្នកខ្សោះជាតិទឹកក្នុងរាងកាយនោះវានឹងបង្កផលប៉ះពាល់ដល់មុខងារបេះដូងនាំឱ្យអ្នកឆាប់ហត់។ ៦. ទទួលទានគ្រាប់ធញ្ញជាតិ គ្រាប់ធញ្ញជាតិភាគច្រើនមានផ្ទុកសម្បូរទៅដោយជាតិម៉ាញ៉េស្យូមដែលជួយបំលែងស្ករទៅជាថាមពល។ គ្រាប់ធញ្ញជាតិក៏ជាប្រភពដ៏ល្អបំផុតមួយនៃប្រូតេអ៊ីននិងជាតិសសៃដែលជួយឱ្យឆ្អែតនិងគ្រប់គ្រងកម្រិតជាតិស្ករក្នុងឈាមបានយ៉ាងប្រសើរផងដែរ។ ទោះជាយ៉ាងណាមិនត្រូវទទួលទានច្រើនជាងមួយក្ដាប់ដៃពេញក្នុងមួយថ្ងៃឡើយ៕ ត្រួតពិនិត្យដោយ www.health.com.kh	កំពុងជួបប្រទះអាការៈអស់កម្លាំងជាញឹកញយមែនទេ?កុំបារម្ភ! ជំនួសឱ្យការជ្រើសរើសទទួលទានភេសជ្ជៈប៉ូវកម្លាំងផ្សេងៗ អ្នកក៏អាចដោះស្រាយបញ្ហានេះបានយ៉ាងងាយជាមួយគន្លឹះមួយចំនួន។ ថាតើគន្លឹះទាំងនោះមានអ្វីខ្លះទៅ? ខាងក្រោមវេបសាយសុខភាព Health.com.kh នឹងបង្ហាញឱ្យដឹងពីគន្លឹះងាយៗដោះស្រាយបញ្ហាឧស្សាហ៍មានអារម្មណ៍អស់កម្លាំង ៖
មហាសេដ្ឋីវ័យ៧៤ឆ្នាំ លោក ថាក់ស៊ីន ស៊ីណាវ៉ាត់ ត្រូវបានបណ្តេញចេញពីវអំណាចវនៅក្នុងរដ្ឋប្រហារយោធាឆ្នាំ ២០០៦ ហើយបានចំណាយពេល១៥ឆ្នាំក្នុងការនិរទេសខ្លួនឯងចេញពីប្រទេសក្រោយរងការចោទប្រកាន់ជាច្រើនករណីដែលលោកអះអាងថា មានហេតុផលនយោបាយ។ «នៅថ្ងៃអង្គារ ២២ ខែសីហា ម៉ោង ៩ ព្រឹក ខ្ញុំនឹងទៅទទួលឪពុកខ្ញុំលោកថាក់ស៊ីន នៅអាកាសយានដ្ឋានដនមឿង»។ លោកស្រី Paetongtarn ដែលជាបេក្ខជនម្នាក់ក្នុងចំណោមបេក្ខភាពនាយករដ្ឋមន្ត្រីរបស់គណបក្សភឿថៃបាននិយាយនៅលើបណ្ដាញសង្គម Instagram បែបនេះ ។ បន្ថែមពីនេះ លោកថាក់ស៊ីនបានប្រាប់កាសែត BBC ថៃ នាថ្ងៃទី១៩ ខែសីហាថា លោកប្រាកដនឹងត្រឡប់ទៅផ្ទះវិញលើកនេះព្រោះលោកចង់ឱ្យប្រទេសមានសន្តិភាព ហើយលោកក៏នឹកចៅ និងចង់រស់នៅជាមួយគ្រួសារ។ ការវិលត្រឡប់ទៅវិញរបស់លោកនឹងធ្វើឡើងស្របពេលនឹងការបោះឆ្នោតជ្រើសតាំងនាយក រដ្ឋមន្ត្រីនៅពេលរសៀលថ្ងៃទី២២ ខែសីហា។ លោក Srettha Thavisin បេក្ខជនពីគណបក្សភឿថៃដែលមានទំនាក់ទំនងជាមួយលោក ថាក់ស៊ីន អាចក្លាយជានាយករដ្ឋមន្ត្រី ហើយវានឹងបញ្ចប់ភាពមិនច្បាស់លាស់ផ្នែកនយោបាយរាប់ខែចាប់តាំងពីការបោះឆ្នោតខែឧសភាមក៕	លោកស្រី Paetongtarn Shinawatra ដែលជាកូនស្រីរបស់អតីតនាយករដ្ឋមន្រ្តីថៃ ថាក់ស៊ីន ស៊ីណាវ៉ាត់ អះអាងថា លោក ថាក់ស៊ីន នឹងវិលត្រឡប់ចូលថៃវិញនៅថ្ងៃទី២២ ខែសីហា ដែលជាថ្ងៃបោះឆ្នោតជ្រើសរើសនាយករដ្ឋមន្ត្រីថ្មីតែម្ដង។
លោក យ៉ាង សុភាព មន្ត្រីជំរឿន និងជាគ្រូបង្រៀនម្នាក់ផងដែរនោះ បានអះអាងថា រងការធាក់រហូតដល់ទៅ៤ជើងពីបុគ្គលម្នាក់ឈ្មោះ មិន សុក នាពេលដែលលោកបំពេញការងារនៅភូមិរំពាក់ពេន ឃុំឧត្តមសូរិយា ស្រុកត្រាំកក់ ខេត្តតាកែវ កាលពីថ្ងៃទី១ ខែមីនា ពោលគឺពីរថ្ងៃមុនការធ្វើជំរឿនផ្លូវការ។ លោក ណុប កនណាវុឌ្ឍ អ្នកនាំពាក្យក្រសួងផែនការ បានបញ្ជាក់ថា ចន្លោះពីថ្ងៃទី២៨ ខែកុម្ភៈ ដល់ថ្ងៃទី២ ខែមីនា មន្ត្រីជំរឿន បានចុះបញ្ជីគ្រួសារ (Listing) និងដើរបិទស្ទីកឃឺរ នៅតាមផ្ទះនីមួយៗ មុនថ្ងៃធ្វើជំរឿនផ្លូវការចន្លោះពីថ្ងៃទី៣ ដល់ថ្ងៃទី១៣ ខែមីនា។ លោក យ៉ាង សុភាព បានទៅដល់ផ្ទះអ្នកភូមិឈ្មោះ មិន សៅ កាលពីវេលាម៉ោង១០កន្លះព្រឹកថ្ងៃទី១ ខែមីនា ប៉ុន្តែពេលនោះ ស្រាប់តែបុគ្គលឈ្មោះ មិន សុក ដែលជាបងប្អូនម្ចាស់ផ្ទះ បានចេញមករារាំង និងបង្អាក់ការងារខ្លួន។ បើតាមអ្នកនាំពាក្យ លោក មិន សុក មិនត្រឹមតែរារាំងការងាររបស់លោក យ៉ាង សុភាព ប៉ុណ្ណោះទេ ប៉ុន្តែថែមទាំងយកឯកសារការងារពាក់ព័ន្ធគ្រួសារនៅបណ្តាជិត៦០ខ្នង ហែកចោលផងដែរ។ «លោក មិន សុក ទំនងជាស្រវឹងស្រា និងមានគំនិតប្រកាន់បក្សពួក និងមិនយល់ពីការធ្វើជំនឿរបស់រដ្ឋាភិបាល បានធ្វើសកម្មភាពរារាំងបែបនេះ»។ ក្នុងពាក្យបណ្តឹងរបស់ខ្លួនដែលដាក់នៅអធិការដ្ឋាននគរបាលស្រុកត្រាំកក់ លោក យ៉ាង សុភាព ស្នើឲ្យមានការដាក់ទោសឈ្មោះ មិន សុក ទៅតាមនីតិវិធី និងទម្ងន់ទោសជាក់ស្តែង។ តាមពាក្យបណ្តឹង បុគ្គលឈ្មោះ មិន សុក ក៏បានជេប្រមាថ ថ្នាក់ដឹកនាំរាជរដ្ឋាភិបាលផងដែរ។ ការធ្វើជំរឿនផ្លូវការលើកដំបូងកាលពីឆ្នាំ១៩៩៨ កម្ពុជាមានពលរដ្ឋចំនួន១១,៤៣៧,៦៥៦នាក់ ហើយឡើងដល់ ១៣,៣៩៥,៦៨២នាក់នៅឆ្នាំ២០០៨ ។ នៅឆ្នាំ២០១៥ អង្គការសហប្រជាជាតិ បានប៉ាន់ប្រមាណថា ចំនួនប្រជាជនកម្ពុជាកើនដល់១៥,៥៨លាននាក់៕	ភ្នំពេញ៖ មន្ត្រីជំរឿនម្នាក់នៅស្រុកត្រាំកក់ ខេត្តតាកែវ បានដាក់ពាក្យប្តឹងពលរដ្ឋម្នាក់ដែលបានប្រើហិង្សា រួមទាំងពាក្យសម្តីប្រមាថ និងរារាំងមិនឲ្យខ្លួនចុះបំពេញសំណុំឯកសារការងារ។ នេះបើតាមការបញ្ជាក់របស់លោក ណុប កនណាវុឌ្ឍ អ្នកនាំពាក្យក្រសួងផែនការ មកកាន់សារព័ត៌មាន ThmeyThmey។
ក្រៅពីរកឃើញអ្នកឆ្លងថ្មី រដ្ឋបាលខេត្តកំពង់ចាម ក៏បានប្រកាសថា មានអ្នកជំងឺកូវីដ-១៩ ចំនួន ២៨នាក់បន្ថែមដែរ បានជាសះស្បើយពីកូវីដ-១៩ កាលពីថ្ងៃទី១៦ ឧសភា។ តួលេខនេះ បានធ្វើឱ្យអ្នកជាសរុបកើនដល់ ១០៥នាក់។ យ៉ាងណាក៏ដោយ រដ្ឋបាលខេត្តមិនបានបង្ហាញអត្តសញ្ញាណអ្នកសះស្បើយនោះទេ។ គួរជម្រាបថា មិនមែនមានតែខេត្តកំពង់ចាមនោះទេ ដែលមានករណីឆ្លងថ្មីកូវីដ-១៩ ខេត្តកំពង់ស្ពឺ ក៏បានរកឃើញអ្នកកើតកូវីដ-១៩បន្ថែមចំនួន២៤នាក់ដែរ កាលពីថ្ងៃទី១៦ ឧសភា ខណៈខេត្តកំពង់ធំ រកឃើញ៦ករណី ហើយខេត្តកំពត ក៏មាន៣ករណីថ្មីដែរ។ អត្ថបទទាក់ទង Covid-19៖ កំពង់ស្ពឺ មាន២៤ករណីបន្ថែម ខណៈកំពង់ធំ ៦ករណី និង៣ករណីនៅកំពត តាមរបាយការណ៍របស់ក្រសួងសុខាភិបាល គិតត្រឹមថ្ងៃទី១៥ ឧសភា កម្ពុជា មានអ្នកកើតកូវីដ-១៩ ចំនួន២២ ១៨៤នាក់ ដោយសះស្បើយមាន ១២ ១២០នាក់ និងស្លាប់១៥០នាក់៕	រដ្ឋបាលខេត្តកំពង់ចាម បានរកឃើញមនុស្ស១០នាក់ទៀត តេស្តវិជ្ជមានកូវីដ-១៩ នៅថ្ងៃទី១៦ ឧសភា ក្នុងចំណោមមនុស្ស ១៩៣នាក់ដែលបានយកសំណាកតេស្ត។ ក្នុងចំណោមអ្នកវិជ្ជមានថ្មីទាំង១០នាក់នោះ មាន៦នាក់ជាពលរដ្ឋរស់នៅឃុំសំបូរ ស្រុកបាធាយ, ខណៈស្រុកស្រីសន្ធរ ស្ទឹងត្រង់ ព្រៃឈរ និងស្រុកកងមាស មាន១ករណីរៀងខ្លួន។ នេះបើតាមសេចក្តីប្រកាសព័ត៌មានរបស់រដ្ឋបាលខេត្តកំពង់ចាម ចេញផ្សាយនៅព្រឹកថ្ងៃទី១៧ ឧសភានេះ ដែលបន្តថាអ្នកជំងឺដែលបានរកឃើញ ត្រូវបានបញ្ជូនទៅសម្រាកព្យាបាលនៅមន្ទីរពេទ្យ មេគង្គកំពង់ចាម។
VAR សម្រេចក្តីលើកដំបូងនៅ World Cup ខណៈបារាំងឈ្នះអូស្ត្រាលី ២-១ Paul Pogba បានស៊ុតបាល់បញ្ចូលទីនៅនាទី៨០ ដើម្បីនាំជ័យជម្នះសម្រាប់ក្រុមជម្រើសជាតិបារាំងលើអូស្ត្រាលីក្នុងជំនួបបើកឆាកពូល C ស្របពេលបច្ចេកវិទ្យា VAR (វីដេអូជំនួយការអាជ្ញាកណ្តាល) ត្រូវយកទៅអនុវត្តជាលើកដំបូងក្នុងព្រឹត្តិការណ៍ World Cup។ តាមរូបភាពវីដេអូ VAR អាជ្ញាកណ្តាលបានសម្រេចឲ្យមានការទាត់បាល់ប៉េណាល់ទី ក្រោយខ្សែការពារអូស្ត្រាលី Josh Risdon ធ្វើឲ្យ Antoine Griezmann ដួលនៅប្រអប់គ្រោះថ្នាក់។ Griezmann ផ្ទាល់ជាអ្នកស៊ុតបាល់ប៉េណាល់ទីបានសម្រេចនៅនាទី៥៨។ ៤នាទីក្រោយមក Mile Jedinak បានទាត់បាល់ប៉េណាល់ទីតាមស្មើវិញ ក្រោយខ្សែការពារបារាំង Samuel Umtiti យកដៃរងពីការទាត់ហ្វ្រីឃីករបស់ Aaron Mooy។ ទោះបីជាយ៉ាងណាក៏ដោយ អូស្ត្រាលីដែលមានអ្នកគាំទ្រប្រមាន១០០០នាក់ បញ្ចប់ដោយសារខកចិត្ត ដោយ១០នាទីមុនបញ្ចប់ការប្រកួត Pogba បានទាត់បាល់បុករបាទីហើយធ្លាក់ចុះក្រោម។ ក្រុមបារាំងមិនទាន់អបអរភ្លាមៗនោះឡើយ ប៉ុន្មានវិនាទីក្រោយមក VAR បានបង្ហាញថា ជាគ្រាប់បាល់បញ្ចូលទី។ អ៊ីស្លង់ស្មើអាហ្សង់ទីន ១-១ ដោយការទាត់បាល់ប៉េណាល់ទីរបស់ Messi ត្រូវបានរារាំង អ៊ីស្លង់ដែលជាសមាជិកថ្មីនៅ World Cup បានបង្ហាញសមត្ថភាពដ៏គួរឲ្យភ្ញាក់ផ្អើលតាមរយៈការទប់ស្មើក្នុងលទ្ធផល ១-១ ជាមួយអាហ្សង់ទីនដែលជាក្រុមកំពូលមួយនៅលើពិភពលោក។ បន្ថែមពីលើនេះ កីឡាករអ៊ីស្លង់ធ្វើបានយ៉ាងល្អក្នុងការរារាំងឱកាសមាសរបស់អាហ្សង់ទីន ជាពិសេសការវាយលុករបស់ Lionel Messi។ នៅលើទីលាន Spartak Stadium ខ្សែប្រយុទ្ធ Sergio Aguero បានស៊ុតបាល់បញ្ចូលទីនាំមុខនៅនាទី១៩ ប៉ុន្តែជាង៤នាទីក្រោយ Alfred Finnbogason បានវាយបកតាមស្មើវិញ និងជាគ្រាប់បាល់បញ្ចូលទីដំបូងបំផុតផងដែររបស់អ៊ីស្លង់នៅក្នុង World Cup។ នៅនាទី៦៤ Messi មានឱកាសរកគ្រាប់បាល់ជ័យជម្នះសម្រាប់អាហ្សង់ទីន ប៉ុន្តែត្រូវរារាំងយ៉ាងល្អពីសំណាក់អ្នកចាំទីអ៊ីស្លង់ Hannes Halldorsson ដើម្បីរក្សាលទ្ធផលស្មើ ១-១ រហូតដល់បញ្ចប់ការប្រកួត។ អាហ្សង់ទីនខកមិនបានជ័យជម្នះបើកឆាកជាលើកដំបូងនៅ World Cup បើគិតចាប់តាំងពីចាញ់កាមេរូននៅឆ្នាំ១៩៩០ ។ នៅតង់ទីពីរ អ៊ីស្លង់មិនមានឱកាសស៊ុតមួយគ្រាប់ណាឡើយ ខណៈអាហ្សង់ទីន បានព្យាយាមរហូតដល់ទៅ១៦លើក។ ដាណឺម៉ាកឈ្នះប៉េរូ ១-០ ក្រោយគូប្រជែងធ្វើមិនបានសម្រេចគ្រាប់បាល់ប៉េណាល់ទី ដាណឺម៉ាកចាប់ផ្តើមយុទ្ធនាការ World Cup របស់ខ្លួនជាមួយនឹងជ័យជម្ន ១-០ លើប៉េរូ។ ក្រោយពិនិត្យរូបភាពវីដេអូ VAR ប៉េរូ ត្រូវបានផ្តល់ការទាត់បាល់ពិន័យ១១ម៉ែត្រនៅចុងតង់ទីមួយ ប៉ុន្តែ Christian Cueva ធ្វើមិនបានសម្រេច។ ក្រោយការខកឱកាសរបស់ក្រុមពីតំបន់អាមេរិកខាងត្បូង ដាណឺម៉ាកស្វែងរកឱកាសវាយលុកវិញនៅតង់ទីពីរ។ ខណៈការប្រកួតដំណើរការជិត១ម៉ោង Christian Eriksen បានបញ្ជូនបាល់ទៅឲ្យ Yussuf Poulsen ស៊ុតបាល់បញ្ចូលទីនាំជ័យជម្នះ ១-០ ។ ជ័យជម្នះនេះនាំឲ្យដាណឺម៉ាកមាន៣ពិន្ទុស្មើបារាំងនៅក្នុងពូល C។ Own goal និងប៉េណាល់ទីនាំក្រូអាស៊ី ឈ្នះ នីហ្សេរីយ៉ា ២-០ ក្រូអាស៊ីបើកឆាកពូល D ជាមួយនឹងជ័យជម្នះ ២-០ លើនីហ្សេរីយ៉ា។ នៅនាទី៣២ Luka Modric បានបញ្ជូនបាល់ចេញពីជ្រុង ហើយក្រោយការប៉ះបន្តបន្ទាប់របស់ Ante Rebic និង Mario Mandzukic ខ្សែការពារនីហ្សេរីយ៉ា Oghenekara Etebo បានផ្លាត់ស្នៀតរុញបាល់ឲ្យចូលទីខ្លួនឯង។ Modric បានស៊ុតបាល់ប៉េណាល់ទីនៅនាទី៧១ ដើម្បីនាំឲ្យក្រូអាស៊ី ឈ្នះ ២-០ ។ ឱកាសកើតឡើង បន្ទាប់ពី Modrid ខ្លួនឯង បានទាត់បានចេញពីជ្រុង ហើយ William Troost-Ekong បង្កឲ្យ Mario Mandzukic ដួលនៅក្នុងតំបន់គ្រោះថ្នាក់៕	ការប្រកួត FIFA World Cup នៅរុស្ស៊ី បានបញ្ចប់ថ្ងៃទីបីរបស់ខ្លួន ដោយនៅក្នុងពូល C បារាំងឈ្នះអូស្ត្រាលី ២-១ ដាណឺម៉ាកឈ្នះប៉េរូ ១-០ ។ រីឯនៅក្នុងពូល D អ៊ីស្លង់ បង្ហាញវត្តមាននៅ World Cup ដំបូងជាមួយនឹងលទ្ធផលស្មើ ១-១ ជាមួយអាហ្សង់ទីន មុនពេលដែលក្រូអាស៊ី ស៊ី នីហ្សេរីយ៉ា ២-០ ។
សម្តេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត លោកចង់ឲ្យសាធារណជន ប្រើពាក្យ «ទុរេន» ដែលត្រូវទៅតាមវចនានុក្រមខ្មែរ។ «ទុរេន» ជា ផ្លែឈើដែលមានឱជារសផ្អែម។ «ទុរេន» សម្រាប់ធ្វើជាបង្អែមផ្សេងៗ សំបកមានបន្លារឹង៕	សម្រាប់ពាក្យដែលបញ្ជាក់ថា ត្រឹមត្រូវ ដើម្បីកំណត់បានថា ជាឈ្មោះផ្លែឈើម្យ៉ាង ដែលមានឱជារសផ្អែម ដែលសំបកមានបន្លាមុតស្រួច នោះគេហៅថា«ទុរេន» មិនមែន «ធុរេន»,«ធូរេន» ឬ«តារ៉េន» នោះទេ។
លោក ហ្គោតាបាយ៉ា រ៉ាចាប៉ាក់សា ត្រូវបានប្រធានសភាស្រីលង្កានៅថ្ងៃទី១៥ ខែកក្កដាប្រកាសជាផ្លូវការថា បានចុះចេញពីតំណែងហើយ បន្ទាប់ពីអតីតធានាធិបតីរូបនេះបានដាក់លិខិតលាលែងទៅសភា។ លោក ហ្គោតាបាយ៉ា រ៉ាចាប៉ាក់សា បានចាកចេញពីស្រីលង្កាទៅកាន់ប្រទេសម៉ាល់ឌីវហើយបន្ទាប់មកទៅសិង្ហបុរី ទីដែលលោកផ្ញើលិខិតលាលែងជាផ្លូវការ។ ក្រោយប្រកាសពីការលាលែងតំណែងរបស់លោក ហ្គោតាបាយ៉ា សភាស្រីលង្កាបានជួបប្រជុំនៅថ្ងៃទី១៦ ខែកក្កដា ដើម្បីចាប់ផ្តើមដំណើរការនៃការជ្រើសរើសប្រធានាធិបតីថ្មី ខណៈប្រេងឥន្ធនៈបានដឹកជញ្ជូនមកដល់ដើម្បីជួយសម្រួលដល់បញ្ហាក្នុងប្រទេសដែរ។ ខ្លឹមសារនៃលិខិតរបស់លោក ហ្គោតាបាយ៉ា ដែលបានដាក់ទៅសភា ត្រូវបានលោក Dhammika Dasanayake អគ្គលេខាធិការសភាស្រីលង្កាអានបង្ហាញជាសាធារណៈ។ ក្នុងលិខិតនេះ លោក ហ្គោតាបាយ៉ា និយាយថា វិបត្តិហិរញ្ញវត្ថុរបស់ស្រីលង្កាបានចាក់ឫសក្នុងប្រទេសជាច្រើនឆ្នាំមកហើយដោយការគ្រប់គ្រងមិនត្រឹមត្រូវនៃសេដ្ឋកិច្ចតាំងពីមុនលោកឡើងកាន់អំណាចមកម្ល៉េះ ទន្ទឹមនឹងការរាតរាលដាលនៃជំងឺកូវីដ-១៩ និងការធ្លាក់ចុះនៃភ្ញៀវទេសចរផង ដែលធ្វើឱ្យស្រីលង្កាជួបវិបត្តិសេដ្ឋកិច្ចដ៏ធ្ងន់ធ្ងរនេះ។ «នេះជាជំនឿផ្ទាល់ខ្លួនរបស់ខ្ញុំដែលខ្ញុំបានចាត់វិធានការដែលអាចធ្វើបានទាំងអស់ដើម្បីដោះស្រាយវិបត្តិនេះរួមទាំងការអញ្ជើញសមាជិកសភាឱ្យបង្កើតរដ្ឋាភិបាលមកពីគ្រប់គណបក្ស»។ លោក ហ្គោតាបាយ៉ា បានសរសេរបែបនេះក្នុងលិខិតដដែល។ គួរបញ្ជាក់ថា សភាស្រីលង្កានឹងជួបប្រជុំជាថ្មីនៅថ្ងៃទី១៩ ខែកក្កដាខាង ដើម្បីទទួលយកសំណើបេក្ខភាពសម្រាប់តំណែងរបស់ប្រធានាធិបតីថ្មី ខណៈការបោះឆ្នោតជ្រើសរើសមេដឹកនាំប្រទេសនេះគ្រោងនឹងធ្វើឡើងនៅថ្ងៃទី២០ ខែកក្កដា៕	អតីតប្រធានាធិបតីស្រីលង្កា ហ្គោតាបាយ៉ា រ៉ាចាប៉ាក់សា ដែលបានភៀសខ្លួនចេញទៅសិង្ហបុរីនៅសប្តាហ៍នេះ ដើម្បីគេចខ្លួនពីការងើបតស៊ូរបស់ប្រជាជន បានអះអាងក្នុងលិខិតលាលែងដែលបានផ្ញើទៅប្រធានសភា ថា លោកបានធ្វើគ្រប់ជំហានដែលអាចធ្វើបានរួចហើយដើម្បីបញ្ចៀសវិបត្តិសេដ្ឋកិច្ចដែលកើតឡើងក្នុងប្រទេស។
លោក Biden និយាយថា កិច្ចព្រមព្រៀងនេះ នឹងជួយដល់សហរដ្ឋអាមេរិកនិងចក្រភពអង់គ្លេស ឱ្យនៅតែស្ថិតក្នុងទីតាំងមួយដ៏ល្អ នៅក្នុងពិភពលោកដែលកំពុងមានការប្រែប្រួលដ៏ឆាប់រហ័សនេះ។ បើទោះបីជាយ៉ាងនេះក្តី ក៏មេដឹកនាំទាំងពីរ មិនបានឆ្លើយតបនឹងសំណួរ ជុំវិញការរីកចម្រើនទៅមុខនៃកិច្ចព្រមព្រៀងពាណិជ្ជកម្មសេរីដ៏ទូលំទូលាយមួយរវាងសហរដ្ឋអាមេរិកនិងចក្រភពអង់គ្លេស ដែលគណបក្សអភិរក្សនិយមអង់គ្លេសបានសន្យាក្នុងឆ្នាំ ២០១៩ ថា នឹងធ្វើការចរចារឿងនេះក្នុងរយៈពេល ៣ ឆ្នាំនៃការគ្រប់គ្រងអំណាចរបស់ខ្លួន។ ការប្រកាសកាលពីថ្ងៃព្រហស្បតិ៍ម្សិលមិញ ដែលគ្របដណ្តប់លើវិស័យបច្ចេកវិទ្យា ដូចជាបន្ទះសៀគ្វីអេឡិចត្រូនិក semiconductor និងបញ្ញាសិប្បនិម្មិតជាដើមនោះកើតមានឡើង ក្រោយពីមានការជួបពិភាក្សាគ្នាមួយចំនួននៅសេតវិមានដែលសំដៅដោះស្រាយទៅលើចំណងទាក់ទងខាងផ្នែកសេដ្ឋកិច្ច និងការគាំទ្រទៅលើការការពាររបស់ប្រទេសអ៊ុយក្រែន ប្រឆាំងនឹងការឈ្លានពានរបស់រុស្ស៊ីជាដើម។ សរសរស្តម្ភនៃសេចក្តីប្រកាសអាត្លង់ទិក ឬ Atlantic Declaration មានរួមបញ្ចូលនូវការធានាភាពជាដៃគូរវាងសហរដ្ឋអាមេរិកនិងចក្រភពអង់គ្លេស នៅក្នុងសម័យបច្ចេវិទ្យាកំពុងលេចធ្លោនិងមានសារៈសំខាន់ សន្តិសុខសេដ្ឋកិច្ច ការផ្លាស់ប្តូរឌីជីថល និងអន្តរកាលឆ្ពោះទៅរកថាមពលស្អាតជាដើម។ បើយោងតាមសេតវិមាន កិច្ចព្រមព្រៀងនេះនឹងធ្វើឱ្យកាន់តែស៊ីជម្រៅថែមទៀតនូវទំនាក់ទំនងវិនិយោគទុននិងពាណិជ្ជកម្ម សង្វាក់ផ្គត់ផ្គង់ប្រកបដោយភាពចម្រុះ និងការកាត់បន្ថយការពឹងផ្អែកជាយុទ្ធសាស្ត្រទៅលើគូសត្រូវដែលមានអំណាចខ្លាំង៕	ប្រធានាធិបតីសហរដ្ឋអាមេរិក លោក Joe Biden និងនាយករដ្ឋមន្ត្រីចក្រភពអង់គ្លេសលោក Rishi Sunak បានប្រកាសកាលពីថ្ងៃព្រហស្បតិ៍មិ្សលមិញ ពីភាពជាដៃគូផ្នែកសេដ្ឋកិច្ច ឬ Atlantic Declaration ដែលផ្តោតទៅលើអន្តរកាលថាមពលនិងបច្ចេកវិទ្យាដែលទើបបង្កើតថ្មីៗ ដែលត្រូវបានចាត់ទុកថា មានសារៈសំខាន់ខ្លាំងដល់សន្តិសុខជាតិ។
នៅវេលាម៉ោងជិត១១ថ្ងៃត្រង់ទៅហើយ កម្មករជួសជុលប្រាសាទប្រឹងលើកញញួរវាយដំដុំថ្មតូចធំ នៅការដ្ឋានមួយកន្លែង នាភូមិនគរក្រៅ នៃក្រុងអង្គរធំ។ ក្នុងចំណោមកម្មករមួយក្រុមមានគ្នាជាង១០នាក់ យុវជន សៀវ ទិត្យ គឺមានវ័យក្មេងជាងគេ។ ទិត្យ មានវ័យ២៥ឆ្នាំ ដែលទើបប្រឡូកការងារជាកម្មករជួសជុលប្រាសាទ ជំនួសឪពុកដែលចាស់ និងបានចូលនិវត្តន៍ពីការងារនេះមួយរយៈហើយ។ ឪពុករបស់យុវជន ទិត្យ ជាកម្មករជំនាញជួសជុលប្រាសាទ តាំងពីអំឡុងជួសជុលប្រាសាទបាពួនមកម្លេះ និងបន្តរហូតដល់ការងារជួសជុលប្រាសទមេបុណ្យខាងលិច។ ជាកូនពៅក្នុងគ្រួសារ ដែលមានបងប្អូន៧នាក់ ទិត្យ ជាកូនប្រុសតែម្នាក់គត់ដែលចាប់អាជីពជួសជុលប្រាសាទ។ ក្នុងសំដីសំដៅសំនៀងបែបអ្នកសៀមរាប ទិត្យ រៀបរាប់ថាខ្លួនកំពុងរៀនសូត្រពីកម្មករចាស់ៗ ហើយសព្វថ្ងៃគេកំពុងបំពេញការងារផ្នែកដាប់ថ្ម និងហាក់រៀងស្ទាត់បន្ដិចហើយ។ ដំបូង ទិត្យ ប្រាប់ថា រៀងពិបាកបន្ដិចព្រោះត្រូវប្រើកម្លាំងដៃខ្លាំងដាប់ថ្ម ឈឺដៃ និងមានពេលខ្លះត្រូវប្រើពេល២ទៅ៣ថ្ងៃ ដើម្បីដាប់ថ្មបានមួយដុំក៏មាន។ យ៉ាងណា ទិត្យ ប្រាប់ថា៖« {ការងារនេះ} សប្បាយ ព្រោះជួសជុលដើម្បីទុកឱ្យកូនចៅមើល ពេលចាស់ទៅ បើអត់មានការជួសជុល ប្រាសាទនឹងបាត់បង់ ការជួសជុលទោះមិនបាន១០០ភាគរយ ក៏មើលទៅស្អាតដែរ»។ ទិត្យ បន្តលើកឧទាហរណ៍ជាក់ស្ដែងដូចនៅប្រាសាទទន្លេស្ងួតដែលខ្លួនកំពុងជួសជុលនេះ ដើមឡើយវាមានសភាពទ្រុឌទ្រោម និងទ្រេតខ្លាំង តែឥឡូវ ប្រាសាទនេះបានឈររឹងមាំឡើងវិញ និងមានភាពស្រស់ស្អាត។ យុវជន សៀវ ទិត្យ ក្រុមការងារជួសជុលប្រាសាទ មានគ្រួសាររស់នៅច្រើនជំនាន់ក្នុងតំបន់អង្គរ ទិត្យ ធ្លាប់លួចគិតដែរថា ខ្លួនឯងជាប់ពូជពង្សជាអ្នកកសាងអង្គរ និងមានភ័ព្វសំណាងក្លាយជាអ្នកបន្តកិច្ចការនេះនាពេលបច្ចុប្បន្ន។ បន្ទាប់ពីគម្រោងជួសជុលប្រាសាទទន្លេស្ងួតរួចរាល់នៅចុងឆ្នាំនេះ ទិត្យ ប្រាប់ថា គ្រោងនាំប្រពន្ធកូនមកមើលស្នាដៃខ្លួន ដែលរួមចំណែកធ្វើឱ្យប្រាសាទនេះមានរូបរាងល្អឡើងវិញ។ ទិត្យ បន្ថែម៖« ថ្ងៃណាទំនេរ នាំកូនមកដើរលេង យើងប្រាប់កូនថា កូននេះឯងប្រាសាទដែលឪធ្លាប់រៀប {ជួសជុល}»។ ទិត្យ នឹងធ្វើដូច្នេះ ដូចកាលឪពុករបស់គេនាំទៅមើលប្រាសាទបាពួន ដែលគាត់ធ្លាប់ជួសជុលកន្លងមកដែរ។ ទិត្យ ថា ខ្លួនមានមោទកភាពជាខ្លាំងចំពោះស្នាដៃឪពុក និងចង់ឱ្យកូនចៅខ្លួន មានមោទកភាពចំពោះខ្លួនដូច្នេះដែរ។ ក្រៅពីបង្ហាញមោនកភាពចំពោះការងារជួសជុលប្រាសាទ ទិត្យ ប្រាប់ថា នឹងបន្តធ្វើកិច្ចការនេះរហូត ដោយមិនចង់ផ្លាស់ប្ដូរការងារផ្សេងទេ។ ទិត្យ នឹងជំរុញឱ្យកូនៗបន្តការងារនេះពីខ្លួនបន្តទៀត ប្រសិនបើពួកគេមាននិស្ស័យ តែបុរសកូនពីររូបនេះនិយាយដោយស្នាមញញឹមថា ខ្លួនចង់ឱ្យកូនៗរៀនសូត្របានច្រើន ដែលអាចជួយប្រាសាទរបស់ដូនតាបានលើសពីនេះ៕	សៀមរាប៖ ជាអ្នកភូមិអង្គរមួយរូប យុវជន សៀវ ទិត្យ កំពុងចូលរួមការងារជួសជុលប្រាសាទ។ យុវជនរូបនេះ កំពុងស្នងការងារពីឪពុកដែលចាស់ និងសម្រាកនៅផ្ទះ។ ទើបនឹងចូលរួមការងារអភិរក្សប្រាសាទ តែ ទិត្យ ហាក់ស្រឡាញ់ការងារនេះជាខ្លាំង ព្រោះបានរួមចំណែកលើកតម្លៃប្រាង្គប្រាសាទរបស់ដូនតាខ្មែរ។ មួយទៀត យុវជនរូបនេះ ចង់បន្សល់ស្នាដៃទុកឱ្យកូនចៅជំនាន់ក្រោយបានឃើញ ពីអ្វីដែលខ្លួនបាខិតខំប្រឹងប្រែងដើម្បីប្រាសាទរបស់ដូនតា។
លោកអះអាងបន្ថែមថា ខ្យល់ដកដង្ហើមជាប្រភពនៃជីវិតមនុស្ស។ លោកថា ខ្យល់អាកាសគ្របដណ្តប់ពិភពលោកទាំងមូល ដោយបរិយាយបញ្ជាក់ថា ខ្យល់អាកាសបង្កើតវត្ថុជាច្រើនសណ្ឋានតាមវិធី២យ៉ាង គឺ៖ កម្រិតខាប់ និងកម្រិតរបោះ។ កម្រិតខាប់ និងកម្រិតរបោះនៃខ្យល់បានកំណត់ភាវៈនៃវត្ថុ។ ខ្យល់ខាប់បង្កើតភាពត្រជាក់ ឯខ្យល់របោះបង្កើតកំដៅ។ ឧទាហរណ៍៖ បើគេដកដង្ហើមខ្លាំង ដោយបង្រួមបបូរមាត់ គេដឹងថា មានខ្យល់ត្រជាក់ចូលទៅក្នុង ពីព្រោះខ្យល់នោះមានកម្រិតខាប់។ ប៉ុន្តែបើគេដកដង្ហើមដោយបើកបបូរមាត់ឲ្យធំ គេដឹងថាមានខ្យល់ក្តៅឧណ្ហៗ ពីព្រោះខ្យល់នោះមានកម្រិតរបោះ៕ ប្រភព៖ «ប្រវត្តិទស្សនវិជ្ជាបស្ចឹមប្រទេស» រៀបរៀងដោយ បណ្ឌិត ឆយ យីហ៊ាង	ភ្នំពេញ៖ ទស្សនវិទូជនជាតិក្រិច លោក អាណាស៊ីម៉ែន(Anaximene) បានអះអាងថា ល្អងរូបធាតុដំបូង គឺកើតចេញពីខ្យល់។ កើតនៅឆ្នាំ៥៨៥ នឹងស្លាប់នៅឆ្នាំ៥២៥ មុនគ្រឹស្តសករាជ លោក អាណាស៊ីម៉ែន យល់ថា ខ្យល់ មានតួនាទីសំខាន់បំផុតក្នុងជីវិតធម្មជាតិ និងជីវិតមនុស្ស។
នៅក្នុងលិខិតនោះ លោក គឹម សុខ បញ្ជាក់ថា ការដែលលោកដាក់ទណ្ឌកម្មខ្លួនឯង ដោយអត់បរិភោគអាហាររយៈពេល៧ថ្ងៃ គឺដើម្បីអង្វរឲ្យប្រជាពលរដ្ឋកម្ពុជាជិត៨លាននាក់ ដែលបានចុះឈ្មោះបោះឆ្នោត ទៅបោះឆ្នោតជ្រើសរើសក្រុមប្រឹក្សាឃុំ-សង្កាត់ នាអាណត្តិទី៤នេះ ដែលនឹងប្រព្រឹត្តទៅនៅថ្ងៃទី៤ ខែមិថុនា ឆ្នាំ២0១៧។ លោក គឹម សុខ បានសរសេរក្នុងលិខិតយ៉ាងដូច្នេះ៖«ការបោះឆ្នោត គឺជាដំណោះស្រាយសន្តិវិធីនៃការផ្លាស់ប្តូរមេដឹកនាំ ទាំងនៅមូលដ្ឋាន និងថ្នាក់ជាតិ។ គ្មានទេសង្គ្រាម ដោយសារការផ្លាស់ប្តូរ ដែលកើតឡើងពីការបោះឆ្នោត»។ លោក ជូង ជូងី ដែលជាមេធាវីរបស់លោក គឹម សុខ បញ្ជាក់ប្រាប់សារព័ត៌មានថ្មីៗថា លោក ពិតជាបង្ហោះលិខិតរបស់លោក គឹម សុខ នៅលើបណ្តាញសង្គមហ្វេសប៊ុក មែន។ លោកនិយាយបែបនេះថា៖«គាត់ពិតជាបានសរសេរលិខិតនោះមែន។ គាត់សរសេរនៅចំពោះមុខខ្ញុំ នៅពេលខ្ញុំទៅជួបគាត់កាលពីប៉ុន្មានថ្ងៃមុន។ ហើយខ្ញុំក៏យកទៅបង្ហោះលើហ្វេសប៊ុក»។ លោក គឹម សុខ ថា លោកឃ្លានបោះឆ្នោត ជាងឃ្លានបាតចំអែតក្រពះទៅទៀត។ ក្នុងអំឡុងខែកុម្ភៈ ឆ្នាំ២0១៧ លោក គឹម សុខ ដែលជាអ្នកតាមដានបញ្ហាសង្គមនិងនយោបាយ ត្រូវបានចៅក្រមស៊ើបសួរនៃសាលាដំបូងរាជធានីភ្នំពេញ សម្រេចយកទៅឃុំជាបណ្តោះអាសន្ន ក្រោមបទចោទ «បរិហារកេរ្តិ៍ជាសាធារណៈ» និងបទ «ញុះញង់ ឲ្យមានភាពវឹកវរដល់សន្តិសុខសង្គម» តាមបណ្តឹងរបស់សម្តេច ហ៊ុន សែន នាយរដ្ឋមន្ត្រី និងជាប្រធានគណបក្សប្រជាជនកម្ពុជា។ បើតាមលោក គី តិច ដែលជាមេធាវីរបស់សម្តេច ហ៊ុន សែន ការប្តឹងនេះ គឺដោយសារតែលោក គឹម សុខ បានចោទថា គណបក្សប្រជាជនកម្ពុជា នៅពីក្រោយខ្នងនៃអំពើឃាតកម្មលើលោក កែម ឡី។ នៅក្នុងពាក្យបណ្តឹងនេះ សម្តេច ហ៊ុន សែន បានទារសំណងជំងឺចិត្តចំនួន៥០ម៉ឺនដុល្លារ ពីលោក គឹម សុខ។ លោក គឹម សុខ នៅរងពាក្យបណ្តឹងមួយផ្សេងទៀត ពីសម្តេច ហ៊ុន សែន។ បណ្តឹងលើកទីពីរនេះ គឺពាក់ព័ន្ធនឹងការលើកឡើងរបស់ គឹម សុខ ដែលចោទថា ប្រព័ន្ធមួយ ស្ថិតនៅក្រោមការគ្រប់គ្រងរបស់រដ្ឋាភិបាលបច្ចុប្បន្ន មានការសម្លាប់មនុស្ស ហើយរកឃាតកមិនឃើញ។ សម្រាប់បណ្តឹងនេះ សម្តេច ហ៊ុន សែន ទារសំណងជំងឺចិត្តចំនួន ២៥០០ដុល្លារអាមេរិក ពីលោក គឹម សុខ៕	ភ្នំពេញ៖ លោក គឹម សុខ អ្នកឃ្លាំមើលស្ថានការណ៍នយោបាយ ដែលកំពុងតែជាប់ពន្ធនាគារ ក្រោមបណ្តឹងនាយករដ្ឋមន្ត្រីកម្ពុជា បានអះអាងថា លោកនឹងបង្អត់អាហារខ្លួនឯងរយៈពេល៧ថ្ងៃ គឺចាប់ពីថ្ងៃទី២៩ ខែឧសភា ដល់ថ្ងៃទី៤ ខែមិថុនា ឆ្នាំ២0១៧។ នេះបើតាមលិខិតរបស់លោក គឹម សុខ ដែលសរសេរឲ្យលោកមេធាវី ជូង ជូងី ហើយត្រូវបានលោកមេធាវី ជូង ជូងី យកទៅបង្ហោះលើបណ្តាញសង្គមហ្វេសប៊ុក នៅថ្ងៃទី២៨ ខែឧសភា ឆ្នាំ២0១៧។
បញ្ជានេះ គឺធ្វើឡើងក្នុងឱកាសដែលសម្តេច ទៀ បាញ់ ចូលរួមជាអធិបតីក្នុងពិធីរម្លឹកខួបលើកទី២៥ឆ្នាំនៃការបង្កើតកងពលតូចលេខ៧០ នាព្រឹកថ្ងៃទី១៤ ខែតុលា ឆ្នាំ២០១៩។ រដ្ឋមន្ត្រីការពារជាតិ សង្កត់ធ្ងន់ដូច្នេះថា៖«អ្វីៗដែលកំពុងកើតឡើងនេះ គឺវាចាំបាច់ណាស់ ត្រូវតែសហការចាត់វិធានការឲ្យមានប្រសិទ្ធិភាពនៅគ្រប់ទិសទីនិងគ្រប់មូលដ្ឋានទាំងអស់»។ សម្តេចរដ្ឋមន្ត្រី បន្ថែមថា៖«និយាយឲ្យចំ កន្លែងណា ដែលមានការញុះញង់ ការបំផុសបំផុលកើតឡើង ជារូបភាពណាក៏ដោយ ដែលនាំឲ្យប៉ះពាល់ដល់សន្តិសុខ គឺត្រូវតែចាត់វិធានការតែម្តង មិនចាំបាច់ទុកឲ្យប្រមូលផ្តុំធំឬក៏កើតឡើងនូវភាពជ្រួលច្របល់រួចស្រេចហើយ ទើបយើងពន្លត់ក្រោយទេ គឺដាក់មុនតាំងពីពេលនៅតូច នៅ [កំពុង] កើតឡើងហ្នឹងតែម្តង»។ លោក សម រង្ស៊ី និង បក្សពួក៨នាក់ទៀត ដែលសុទ្ធតែជាមេដឹកនាំសំខាន់ៗរបស់ក្រុមប្រឆាំង ត្រូវតុលាការកម្ពុជា ចោទប្រកាន់ពីឧបឃាត ដែលសំដៅលើការរៀបចំគម្រោងធ្វើរដ្ឋប្រហារផ្តួលរំលំរដ្ឋាភិបាល។ ទន្ទឹមនេះ មានសកម្មជននិងមន្ត្រីរបស់លោក ដែលកំពុងរស់នៅក្នុងស្រុក បានរងការចោទប្រកាន់ជាហូរហែពីបទរួមគំនិតក្បត់ជាតិ ដោយអ្នកខ្លះត្រូវជាប់ឃុំ និងអ្នកខ្លះត្រូវគេចខ្លួន។ យ៉ាងណាក៏ដោយ លោក សម រង្ស៊ី បានប្រកាសជាថ្មីថា លោក នឹងវិលមកកម្ពុជា នៅថ្ងៃទី៩ ខែវិច្ឆិកា ឆ្នាំ២០១៩ តាមការគ្រោងទុក ដោយមិនរាថយឡើយ។ លោក រំពឹងថា ប្រជាពលរដ្ឋជាច្រើននៅក្រៅប្រទេស នឹងមកជាមួយលោក ហើយប្រជាពលរដ្ឋនៅក្នុងប្រទេស នឹងទៅទទួលលោក៕	ភ្នំពេញ៖ ជាថ្មីម្តងទៀត ក្រោយមានបញ្ជាពីសម្តេចនាយករដ្ឋមន្ត្រី ហ៊ុន សែន សម្តេច ទៀ បាញ់ រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងការពារជាតិ បានបញ្ជាបន្តទៅកាន់គ្រប់បណ្តាអង្គភាពយោធា ឲ្យសហការជាមួយក្រសួង ស្ថាប័ន រហូតដល់អាជ្ញាធរដែនដីនៅគ្រប់មូលដ្ឋាន ឲ្យចាត់វិធានការលើលោក សម រង្ស៊ី និង បក្សពួក បើពួកគេ ពិតជាមកកម្ពុជាមែន ហើយក៏ត្រូវទប់ស្កាត់ចលនារបស់លោក នៅក្នុងស្រុកផងដែរ ដែលកំពុងអនុវត្តដោយអ្នកគាំទ្ររបស់លោក។
Iroel Sanchez, an academic and former president of the Cuban Book Institute, said in a recent interview with Xinhua that one of China's great achievements is having maintained its socialist system in the midst of deep economic changes. "China has achieved its transformations in the process of reform and opening-up with political stability and a battle with social problems, such as poverty, to diminish social differences," he said. Sanchez said China is currently at the forefront in many aspects such as science, technology, and trade and economy, providing an "inevitable reference" for any nation that intends to develop. "For countries like Cuba that want to build a different model, it is also a reference, not necessarily to copy because the conditions in each country are different, but to study China's experiences on its road of development," he said. "China has sought to open itself to the world while benefiting the majority of its people with fair social policies. China's economic development is a help to its political independence and sovereignty, and that is the strength of the Chinese society," Sanchez, who is also professor at the University of Havana, said. In the case of Cuba, he said, the Caribbean island's government started to update its socialist system in 2010 to improve the people's quality of life. "Cuba has proposed to encourage foreign investment, mildly insert market economy concepts in the planning of its development, and allow a role for the private sector...in certain areas of the economy which have to do with the internal dynamics of the country," he said. Sanchez said Cuba was making the transformations on the basis of political and social consensus. Stressing that there are different development paths for different countries, Sanchez said the Western model of development doesn't work everywhere. "There are serious problems in the world such as climate change, pollution, migratory flows, violence and drug trafficking, issues that have been stimulated by the Western model of development," he said. In Africa, for example, he said, countries assuming the Western development model have to surrender their wealth to the world's big companies. "That has resulted in ...social and political instability in that region. The West wants to impose a model on developing countries without taking into account their culture, tradition and history," he said.	HAVANA: Socialism with Chinese characteristics and China's reforms over the past decades serve as a "reference" for developing countries, a renowned Cuban analyst has said.
របាយការណ៍បានបង្ហាញថា ទោះបីមានការធ្លាក់ចុះ ប៉ុន្តែចំណូល ២,២ពាន់លានដុល្លារអាម៉េរិក ពីការនាំចេញយានយន្តរបស់តួកគី នៅតែឈរលំដាប់ថ្នាក់ទីមួយ លើការនាំចេញផលិតផលទាំងអស់ទូទាំងប្រទេស ពោលគឺរួមចំណែកដល់ទៅ ១២,៧ភាគរយឯណោះ។ លោក Baran Celik ប្រធានសមាគម OIB បានបញ្ជាក់ថា ខែដំបូងនៃឆ្នាំ២០២២ ពិភពលោកនៅតែបន្តប្រឈមនឹងវិបត្តិផ្សេងៗទាក់ទង បន្ទះឈីបរថយន្ត និងគ្រឿងបន្លាស់នានា ជាពិសេសការដំឡើងថ្លៃខ្ពស់។ លោកបានបញ្ជាក់ថា៖ «យើងមានកំណត់ត្រានាំចេញខ្ពស់ជាង៤០ភាគរយទៅបណ្តាប្រទេសមួយចំនួន ដូចជា ចក្រភពអង់គ្លេស សហរដ្ឋអាម៉េរិក និងអេហ្ស៊ីប»។ របាយការណ៍បានបញ្ជាក់ថា ការនាំចេញឧស្សាហកម្មផ្គត់ផ្គង់ កើន៧ភាគរយ នៅខែមករា ខណៈការនាំចេញរថយន្តដឹកអ្នកដំណើរ ថយចុះ ២១ភាគរយ ។ រីឯការនាំចេញយានយន្តសម្រាប់ដឹកទំនិញ កើន៣ភាគរយ និងការនាំចេញរថយន្ត Bus, Minibus និង Midibus កើនដល់ទៅ ៣៩ភាគរយផងដែរ។ ឧស្សាហកម្មផ្គត់ផ្គត់យានយន្តតួកគី ក៏មានកំណើនលក់ចេញទៅកាន់ទីផ្សារ រុស្ស៊ី ប៉ូឡូញ ស្លូវេនី ហូឡង់ និងអាល្លឺម៉ង់ ផងដែរ ប៉ុន្តែបានធ្លាក់ចុះនៅទីផ្សារម៉ារុក និងហុងគ្រី៕	ឧស្សាហកម្មយានយន្តតួកគី បានធ្លាក់ចុះ ១,៦ភាគរយលើការនាំចេញនាខែមករា កន្លងមក ប៉ុន្តែចំណូល ២,២ពាន់លានដុល្លារអាម៉េរិកនៅតែជាការរួមចំណែកដ៏ធំនៃសេដ្ឋកិច្ចរបស់ប្រទេសមួយនេះ រយៈពេល១៦ឆ្នាំជាប់គ្នា។ នេះបើតាមទិន្នន័យដែលផ្សព្វផ្សាយសមាគមឧស្សាហកម្មនាំចេញយានយន្ត Uludag (OIB)។
លោក ស្រី កែវសុភៈ នាយរងខណ្ឌរដ្ឋបាលជលផលខេត្តសៀមរាប បានថ្លែងថា ពស់ថ្លាន់ចំនួន៥ក្បាលនេះ គឺបានមកពីអ្នកនេសាទ ដែលគាត់ស្ម័គ្រចិត្តយកមកលែង ដើម្បីឆ្លើយតបទៅនឹងការអំពាវនាវរបស់ខណ្ឌរដ្ឋបាលជលផលសៀមរាប ដើម្បីអភិរក្ស និងបង្កើនផលស្តុកនៅក្នុងទីជម្រកធម្មជាតិ ឲ្យសម្បូរឡើងវិញ។ លោក កែវសុភៈ បន្តថា «នេះគឺជាសកម្មភាពជាគំរូមួយ របស់ប្រជានេសាទម្នាក់។ ពស់ថ្លាន់ គឺជាសត្វល្មួនដែលគ្មានពិស និងមានទំហំខ្លួនធំគួរឲ្យទាកទាញ។ ជាការល្អ បើយើងអភិរក្សពួកវាទុកសម្រាប់ឲ្យកូនចៅយើងជំនាន់ក្រោយបានស្គាល់ និងដើម្បីទាក់ទាញទេសចរណ៍ នោះយើងនឹងអាចជួយបង្កើតប្រាក់ចំណូលដល់ប្រជាជននៅក្នុងតំបន់ផងដែរ»។ លោក កែវសុភៈ ក៏បានធ្វើការអំពាវនាវដល់ប្រជានេសាទថា៖ «ខ្ញុំសូមសំណូមពរដល់ប្រជានេសាទទាំងអស់ បើចាប់បានពពួកប្រភេទសត្វកម្រ ឬពពួកត្រីកម្រ ដូចជាត្រីគល់រាំង ត្រីរាជជាដើម សូមមេត្តាផ្តល់ដំណឹងទៅអាជ្ញាធរដែនដី និងខណ្ឌរដ្ឋបាលជលផល ដើម្បីយកទៅលែងក្នុងតំបន់អភិរក្ស ឬទីជម្រកធម្មជាតិវិញ»។ រាប់ពីឆ្វេងទៅ លោក គង់ សីឡា, លោក ង៉ោ ប៉េងប៊ុន, លោក ស្រី កែវសុភៈ, អ្នកស្រី ជា សីលា និង កញ្ញា អេលីហ្សាបែត អេវើរេស ក្នុងពេលលែងពស់ថ្លាន់ ក្នុងព្រៃលិចទឹក នៅចុងឃ្នៀស។ លោកគង់ សីឡា ជាប្រជានេសាទរស់នៅក្នុងឃុំចុងឃ្នៀស ស្រុកសៀមរាប ខេត្តសៀមរាប ដែលជាអ្នកស្ម័គ្រចិត្តប្រគល់ពស់ថ្លាន់ទាំងប្រាំក្បាលនោះ បាននិយាយថា គាត់តែងតែលែងពស់ថ្លាន់ឲ្យចូលទៅក្នុងទីជម្រកធម្មជាតិវិញ មិនថាធំ ឬតូចទេ បន្ទាប់ពីវាបានចូលក្នុងលបរបស់គាត់។ បុរសកូនបី វ័យ៣៨ឆ្នាំ រូបនេះបន្តថា៖ «ពស់ថ្លាន់ ជាប្រភេទល្មួនគ្មានពិស វាពុំបង្កគ្រោះដល់មនុស្ស ដូចប្រភេទពស់មានពិសដទៃឡើយ។ ផ្ទុយទៅវិញ វាអាចជួយកំចាត់សត្វចង្រៃ ដូចជាកណ្តុរជាដើម ដែលបំផ្លាញដំណាំកសិកម្ម របស់ប្រជាកសិករ»។ កញ្ញា អេលីហ្សាបែត អេវើរេស និស្សិតហាត់ការមកពីសហរដ្ឋអាមេរិក របស់គម្រោងអច្ឆរិយភាពនៃនទន្លេមេគង្គ ដែលបានចូលរួមធ្វើការសិក្សាស្រាវជ្រាវលើផលចាប់ត្រី ដោយឧបករណ៍លបឡុក ក្នុងបឹងទន្លេសាប តំបន់ចុងឃ្នៀស ខេត្តសៀមរាប បានបញ្ចេញចំណាប់អារម្មណ៍រំភើបរីករាយ បន្ទាប់ពីបានចូលរួមលែងពស់ថ្លាន់ចំនួន ៥ក្បាលចូលទៅក្នុងទីជម្រកធម្មជាតិវិញនេះ។ កញ្ញា អេលីហ្សាបែត បាននិយាយាថា នេះជាលើកទីមួយក្នុងជីវិត ដែលកញ្ញាមានឳកាសបានលែងពស់ថ្លាន់ជាមួយនឹងអ្នកនេសាទ។ «ខ្ញុំមានក្តីរំភើប ដែលបានចូលរួមលែងពស់ថ្លាន់ទាំងប្រាំក្បាលនេះ និងរីករាយណាស់ ពេលបានឃើញពួកវាមានសេរីភាព លូនចូលទៅក្នុងទីជម្រកធម្មជាតិវិញ។ ខ្ញុំសង្ឃឹមថា ពស់ថ្លាន់ទាំងនេះ នឹងអាចជួយអូសទាញភ្ញៀវទេសចរណ៍មកទស្សនាកំសាន្តក្នុងតំបន់បានកាន់តែច្រើន»។ បឹងទន្លេសាបក្នុងប្រទេសកម្ពុជា គឺចំណុចស្នូលនៃជីវៈចម្រុះដ៏សម្បូរបែប។ ជាពិសេស ត្រីទឹកសាប ច្រើនជាង ៣០០ប្រភេទ។ ព្រៃលិចទឹក ភូមិបណ្តែតទឹក ផ្ទះជើងសសរខ្ពស់ៗ និងជីវិតរស់នៅប្រចាំថ្ងៃរបស់ប្រជានេសាទ គឺជាប៉ូលទាកទាញទេសចរណ៍ដ៏សំខាន់។ ការបាត់បង់ព្រៃលិចទឹក ជីវៈចម្រុះអាចនឹងបាត់បង់តាមដែរ។ សូមជួយថែរក្សាព្រៃលិចទឹក ដើម្បីនិរន្តរភាពនៃជីវៈចម្រុះ និងទេសចរណ៍៕	សៀមរាប៖ រដ្ឋបាលជលផល និងគម្រោងអច្ឆរិយភាពនៃទន្លេមេគង្គ នៅក្នុងពេលចុះសិក្សាស្រាវជ្រាវពីផលចាប់ត្រី ដែលនេសាទបានដោយឧបករណ៍លបឡុក ដោយមានការចូលរួមពីសំណាក់មន្ត្រីខណ្ឌរដ្ឋបានជលផលសៀមរាប កាលពីថ្ងៃទី២៩ ខែមករា ឆ្នាំ២០២១ បានលែងពស់ថ្លាន់ចំនួន៥ក្បាល ចូលទៅក្នុងព្រៃលិចទឹកដែលជាទីជម្រកធម្មជាតិវិញ នៅតំបន់ចុងឃ្នៀស ស្រុកសៀមរាប ខេត្តសៀមរាប។
បញ្ហាសន្តិសុខតំបន់ ការប្រឆាំងភេរវកម្ម និងកិច្ចសហប្រតិបត្តិការពាណិជ្ជកម្មនឹងក្លាយជាប្រធានបទនៃជំនួបកំពូលរវាងមេដឹកនាំអាស៊ាន និងឥណ្ឌានៅថ្ងៃ ២៥ ខែមករាខាងមុខនេះដើម្បីរម្លឹកពីទំនាក់ទំនងរយៈពេល ២៥ ឆ្នាំរវាងឥណ្ឌានិងអាស៊ាន។ នេះបើតាមក្រសួងការបរទេសឥណ្ឌា។ យោងតាមសារព័ត៌មាន Times of India រដ្ឋលេខាធិការក្រសួងការបរទេសឥណ្ឌា Preeti Saran បានបញ្ជាក់ថា កិច្ចប្រជុំកំពូលនេះនឹងក្លាយជាវេទិកាប្រវត្តិសាស្ត្រសម្រាប់ទំនាក់ទំនងរវាងឥណ្ឌានិងអាស៊ាន ហើយវត្តមានក្នុងពិធីបុណ្យរដ្ឋធម្មនុញ្ញឥណ្ឌានោះជារឿងមិនធ្លាប់មានពីមុនឡើយ។ អ្នកជំនាញខ្លះយល់ឃើញថា វត្តមានមេដឹកនាំអាស៊ាននៅឥណ្ឌាដោយចូលរួមក្នុងកិច្ចប្រជុំពិសេសនេះ អនុញ្ញាតឲ្យឥណ្ឌាបង្ហាញខ្លួនឲ្យកាន់តែច្បាស់ជាសម្ប័ន្ធមួយដ៏មានឥទ្ធិពលរបស់ប្រទេសអាស៊ានក្នុងទំនាក់ទំនងយុទ្ធសាស្ត្រ ពាណិជ្ជកម្មនិងការផ្សាភ្ជាប់ផង។ ពាក់ព័ន្ធកិច្ចប្រជុំនេះដែរ មន្ត្រីឥណ្ឌាខាងលើ បានបញ្ជាក់បន្ថែមថា មេដឹកនាំទាំងដប់នឹងអញ្ជើញទៅដល់ឥណ្ឌានៅថ្ងៃ ២៤ ខែមករា ហើយមេដឹកនាំទាំងអស់នឹងចូលរួមកិច្ចប្រជុំនៅថ្ងៃ ២៥ និងត្រួតក្បួនព្យុះហយាត្រាជាមួយមេដឹកនាំឥណ្ឌានៅថ្ងៃទី ២៦ ខែមករាផងដែរ។ សូមបញ្ជាក់ថា កិច្ចប្រជុំពិសេសអាស៊ាន-ឥណ្ឌា នឹងត្រូវរៀបចំឡើងចាប់ពីថ្ងៃ ២៥ ដល់ថ្ងៃ ២៦ ខែមករា ឆ្នាំ ២០១៨ ដោយកិច្ចប្រជុំនេះនឹងត្រូវរៀបចំឡើងក្រោមប្រធានបទ « តម្លៃរួម ជោគវាសនារួមគ្នា»។ កិច្ចប្រជុំកំពូលនេះដែរនឹងក្លាយជាវេទិកាដ៏សំខាន់មួយសម្រាប់មេដឹកនាំអាស៊ាន និងឥណ្ឌា ជជែកពិភាក្សាពីបញ្ហាប្រឈមរួមគ្នា និងឈានទៅពង្រឹងកិច្ចសហប្រតិបត្តិការទ្វេភាគី និងភាពជាដៃគូយុទ្ធសាស្ត្រឲ្យកាន់តែរឹងមាំនិងស៊ីជម្រៅបន្ថែមទៀត៕	មេដឹកនាំអាស៊ានទាំងដប់នឹងអញ្ជើញចូលរួមក្នុងកិច្ចប្រជុំកំពូលអាស៊ាន-ឥណ្ឌានៅចុងខែមករាខាងមុខនេះតាមការអញ្ជើញរបស់នាយករដ្ឋមន្ត្រីឥណ្ឌាលោក នារិន្ទ្រា ម៉ូឌី។ កិច្ចប្រជុំកំពូលថ្នាក់តំបន់នេះនឹងផ្តោតសំខាន់លើបញ្ហាសន្តិសុខ ភេរវកម្ម និងពាណិជ្ជកម្មតំបន់ផងដែរ។
ការប្រើភ្លើងដុតព្រៃដើម្បីយកដីដាំដំណាំក្នុងតំបន់ជនបទ ជារឿងសាមញ្ញក្នុងចំណោមប្រជាកសិករនៅប្រេស៊ីល។ យោងតាមក្រឹត្យមួយដែលបានចេញផ្សាយកាលពីថ្ងៃទី២៩ ខែសីហា ការដាក់បម្រាមរយៈពេល២ខែនេះ បានចាប់ផ្តើមនៅថ្ងៃទី២៨ ខែសីហា ពោលគឺថ្ងៃដែលលោកប្រធានាធិបតី Bolsonaro បានចុះហត្ថលេខា។ ភ្លើងជាង១៦០០ទីតាំងថ្មី ត្រូវបានឆាបឆេះឡើង ចន្លោះពីថ្ងៃទី២៧-២៨ ខែសីហា ដែលបង្កើនចំនួនភ្លើងឆេះសរុបក្នុងឆ្នាំ២០១៩នេះ ដល់ទៅជិត ៨៥០០០ទីតាំង នៅទូទាំងប្រទេសប្រេស៊ីល។ យោងតាមទិន្នន័យផ្លូវការ នេះជាតួលេខខ្ពស់បំផុតចាប់តាំងពីឆ្នាំ២០១០មក។ អ្វីដែលគួរឲ្យកត់សម្គាល់គឺថា ពាក់កណ្តាលនៃភ្លើងឆេះទាំងនេះ កើតឡើងក្នុងព្រៃអាម៉ាហ្សូន។ តាមការចុះផ្សាយរបស់ទីភ្នាក់ងារព័ត៌មាន AFP ប៉ូលិសប្រេស៊ីល នៅថ្ងៃទី២៩ បានបញ្ជាក់ថា បានចាប់ឃាត់ខ្លួនមនុស្ស៣នាក់ដែលបានដុតព្រៃជាង ៥ពាន់ហិកតា ក្នុងតំបន់អភិរក្សមួយក្នុងរដ្ឋ Para ភាគខាងជើងប្រទេស។ កន្លងទៅ លោកប្រធានាធិបតី Bolsonaro ធ្លាប់លើកឡើងថា ព្រៃអាម៉ាហ្សូន គួរតែបើកទ្វារសម្រាប់ការអភិវឌ្ឍ ហើយលោកថែមទាំងរាំងខ្ទប់ដង្ហើមហិរញ្ញវត្ថុភ្នាក់ងារទាំងឡាយណា ដែលទទួលខុសត្រូវបង្ក្រាបសកម្មភាពខុសច្បាប់។ ទាក់ទិននឹងរឿងនេះ អ្នកជំនាញទម្លាក់កំហុសលើគោលនយោបាយអភិវឌ្ឍន៍ និងវិធានការធូររលុងរបស់រដ្ឋាភិបាលលោក Bolsonaro ទើបបង្កឲ្យកសិករប្រេស៊ីលដុតព្រៃយកដីធ្វើស្រែស្រេចតែអំពើចិត្តបែបនេះ៕	ប្រធានាធិបតីប្រេស៊ីល លោក Jair Bolsonaro បានដាក់បម្រាមដុតព្រៃយកដីនៅទូទាំងប្រទេសសម្រាប់រយៈពេល៦០ថ្ងៃ។ ចំណាត់ការរបស់ប្រមុខរដ្ឋាភិបាលរូបនេះ មានគោលដៅឆ្លើយតបនឹងបញ្ហាភ្លើងឆេះនៅព្រៃអាម៉ាហ្សូន ក្រោយរងការរិះគន់ខ្លាំងៗពីសំណាក់សហគមន៍អន្តរជាតិ។
Nokia 2.2 គឺជាទូរសព្ទដៃលំដាប់ថវិកា ដែលតម្លៃរបស់វាមិនដល់ ១៥០ ដុល្លារផង។ អេក្រង់របស់វាបំពាក់មកជាមួយអេក្រង់ IPS LCD ដង់ស៊ីតេ 295 ppi មានទំហំ ៥.៧១ អ៊ីញ និងអាចបង្ហាញរូបភាពបាន HD+។ ទូរសព្ទនេះ មានទម្ងន់ 153 ក្រាម។ Nokia 2.2 ប្រតិបត្តិការដោយប្រព័ន្ធ Android 9.0 (Pie) បំពាក់បន្ទះឈីប Helio A22 និង CPU Quad-core 2.0 GHz និងមានថាមពលថ្ម រហូតដល់ 3,000mAh។ ទូរសព្ទនេះ មាន Ram 3 GB និងអង្គផ្ទុកទិន្ន័យ 32 GB។ ទូរសព្ទនេះ អាចស្កេនមុខដោះសោ និងអាចស្កេនម្រាមដៃបានយ៉ាងឆាប់រហ័ស។ វាក៏បានបំពាក់នូវប៊ូតុង Google Assistant សម្រាប់ជំនួយដល់ការប្រើប្រាស់ប្រចាំថ្ងៃផងដែរ។ ចំណែកឯ ផ្នែកកាមេរ៉ាទូរសព្ទនេះវិញ គឺបានបំពាក់មកជាមួយកាមេរ៉ា ទំហំ 13MP មួយគ្រាប់តែប៉ុណ្ណោះ នៅផ្នែកខាងក្រោយ ប៉ុន្តែវាអាចធ្វើការបានយ៉ាងល្អ នៅកន្លែងដែលមានពន្លឺតិច ឬខ្សោយ។ រីឯផ្នែកខាងមុខរបស់វា គឺបំពាក់មកជាមួយការមេរ៉ាទំហំ 5MP។ ចំណែកឯ Nokia 3.2 វាមានទម្ងន់ ១៨១ ក្រាម បំពាក់មកជាមួយ ISP LCD ទំហំ 6.26 អ៊ីញ និងកម្រិតបង្ហាញរូបភាព 720 x 1520 pixels ដង់ស៊ីតេ 269 ppi។ Nokia3.2 ប្រតិបតិ្តការឡើងដោយប្រព័ន្ធ Android 9.0 (Pie) និងអាចធ្វើបច្ចុប្បភាពបានបន្ថែមទៀត។ ទូរសព្ទនេះ បំពាក់ជាមួយបន្ទះឈីប Qualcomm SDM429 Snapdragon 429 និង CPU Adreno 504។ ទូរសព្ទជំនាន់ក្រោយ Nokia3.2 មានកាមេរ៉ាទំហំ 13 MP, f/2.2 ដែលធ្វើការបានល្អនៅទីងងឹត និងផ្នែកខាងមុខមានទំហំ 5 MP, f/2.2។ វាមានរ៉េម 3 RAM និងអង្គផ្ទុកទិន្ន័យ 32 GB និងមានថាមពលថ្មរហូតដល់ 4000 mAh។ HMD Global ក៏បានបំពាក់ប៊ូតុងជំនួយការ Google Asisstant មកជាមួយផងដែរ។ កាន់តែពិសេស ក្រៅពីការដោះសោរ ដោយស្កេនក្រយ៉ៅដៃ។ រីឯ Nokia 4.2 វិញបានរចនាឡើង ជាមួយរូបរាងស្លីមយ៉ាងស្រស់ស្អាត ដែល មានទម្ងន់ ១៦១ ក្រាម។ HMD GLOBAL បានរចនាផ្នែកខាងក្រោយ របស់ទូរសព្ទ Nokia 4.2 ដោយមានកាមេរ៉ា ២គ្រាប់ នៅខាងក្រោយជាមួយនឹង Flash មួយគ្រាប់ អមជាមួយ logo របស់ Nokia នៅចំកណ្ដាលទូរសព្ទ ផ្នែកខាងក្រាយយ៉ាងស្រស់ស្អាត។ ផ្នែកខាងស្ដាំ ភ្ជាប់មកជាមួយប៊ូតុងសំឡេង និងប៊ូតុងចាក់សោរ។ លើសពីនេះ Nokia 4.2 បានបំពាក់ប៊ូតុងជំនួយការ Google Assistant នៅផ្នែកខាងឆ្វេងរបស់វា។ ផ្នែកខាងមុខរបស់ទូរសព្ទដែលមានតម្លៃក្រោម ២០០ ដុល្លារនេះ បានបំពាក់មកជាមួយនឹងអេក្រង់ IPS LCD ដែលមានទំហំ 5.71 អ៊ីង កម្រិតបង្ហាញរូបភាព 720 x 1520 pixels ជាមួយដង់ស៊ីតេ 295 ppi។ទូរសព្ទដែលមានអេក្រង់បែបដំណក់ទឹកមួយនេះ ប្រតិបតិ្តការដោយប្រព័ន្ធ Android 9.0 (Pie) ជាមួយបន្ទះឈីប Qualcomm SDM439 Snapdragon, CPU Octa-core និង GPU Adreno 505។ ទូរសព្ទនេះ មាន RAM 3GB និងអង្គផ្ទុកទិន្ន័យ 32GB និងបំពាក់នូវថាមពលថ្ម 3000mAH។ Nokia 4.2 បានបំពាក់ជាមួយកាមេរ៉ាភ្លោះផ្នែកខាងក្រោយ ដោយមួយគ្រាប់មានទំហំ 13 MP និងកម្រិត f/2.2 និងមួយគ្រាប់ទៀត 2 MP និងកម្រិត f/1/3 អាចថតវីដេអូ 1080p@30fps។ កាមេរ៉ាផ្នែកខាងមុខទំហំ 8 MP កម្រិត f/2.0៕ សម្រាប់ព័ត៌មានលម្អិតអាចទំនាក់ទំនងផ្នែកសេវាបម្រើអតិថិជន ក្រុមហ៊ុនខេធីអេច (KTH) តាមរយៈទូរសព្ទលេខ៖ 012879 707 (អត្ថបទពាណិជ្ជកម្ម)	មួយរយៈចុងក្រោយនេះយើងសង្កេតឃើញថា ៣ ម៉ូឌែលរបស់ក្រុមហ៊ុនផលិតទូសព្ទដៃជើងចាស់ Nokia ដែលទើបចូលទីផ្សារកម្ពុជា ឃើញថាមានសន្ទុះគាំទ្រយ៉ាងខ្លាំង។ ការទទួលបានការគាំទ្រទូរសព្ទ ៣ ម៉ូឌែលរបស់ Nokia នេះ ក៏ដោយសារតែទូរសព្ទ ៣ ម៉ូឌែលនេះមានតម្លៃធូថ្លៃមែនទែន ដោយតម្លៃរបស់ទូរសព្ទទាំង ៣ នេះ មិនដល់ ២០០ ដុល្លារផង ប៉ុន្តែការរចនារូបរាង និង សមត្ថភាពគឺមិនអន់ឡើយ។ ទូរសព្ទ ៣ ម៉ូឌែលនេះមានដូចជា Nokia 2.2 តម្លៃ ១២៧ ដុល្លារ, Nokia 3.2 តម្លៃ ១៤៥ និងមួយម៉ូឌែលទៀតតម្លៃត្រឹមតែ ១៥៥ ដុល្លារប៉ុណ្ណោះ ព្រមទាំងថែមការដូជាច្រើនសម្រាប់ម៉ូឌែលទាំង ៣ នេះផងដែរ។
តារាចម្រៀងហ៊ីបហបអាមេរិកឈ្មោះ Aaquil Brown មានអនុស្សាវរីយ៍ដ៏មិនអាចបំភ្លេចបាននាការប្រគំតន្ត្រីនៅទីក្រុងប៉ារីស ប្រទេសបារាំង កាលពីល្ងាចថ្ងៃចន្ទ។ តារាចម្រៀងដែលមានរហស្សនាមថា «Slim Jxmmi» រូបនេះ បានលោតពីលើឆាកឆ្ពោះទៅហ្វូងអ្នកគាំទ្រនៅពេលកំពុងសម្តែង។ ស្របពេលជាមួយគ្នានោះ អ្នកគាំទ្រម្នាក់បានបូតយកខ្សែកមាសរបស់លោក។ Europe 1 បានទទួលព័ត៌មានផងដែរថា ខ្សែករបស់ Aaquil Brown នៃក្រុមចម្រៀង Rae Sremmunrd របស់អាមេរិក មានតម្លៃខ្ទង់១០ម៉ឺនអឺរ៉ូ (ជាង១១ម៉ឺនដុល្លារអាមេរិក)។ បន្ទាប់ពីការប្រគំតន្ត្រី Aaquil ក៏បានដាក់ពាក្យបណ្តឹងទៅស្នងការដ្ឋានប៉ូលិសខណ្ឌទី១៩ នៃក្រុងប៉ារីសផងដែរ។ ប៉ូលិសក៏បានបើកការស៊ើបអង្កេតភ្លាមៗ ។ Aaquil Brown (Slim Jxmmi) ជាសហស្ថាបនិកក្រុមហ៊ីបហប Rae Sremmurd ដែលមានប្រភពនៅក្រុង Tupelo រដ្ឋ Mississippi សហរដ្ឋអាមេរិក។ សហស្ថាបនិកម្នាក់ទៀត គឺ Khalif Brown ហៅ Swae Lee ដែលជាបងប្រុសបង្កើតរបស់ Aaquil ផ្ទាល់៕ This is how you start a party !!!!!!!!! pic.twitter.com/l1nJsRV4H0 Swae Lee Lee Swae (@goSwaeLee) July 4, 2017	សមាជិកម្នាក់នៃក្រុមចម្រៀងហ៊ីបហប Rae Sremmunrd ត្រូវបានអ្នកគាំទ្រទាញយកខ្សែកមាស បន្ទាប់ពីគេលោតទៅលើហ្វូងអ្នកគាំទ្រ នាការប្រគំតន្ត្រីមួយនៅទីក្រុងប៉ារីស កាលពីដើមសប្តាហ៍កន្លងមក។ នេះបើតាមការផ្សាយរបស់សារព័ត៌មាន Europe 1 ។
រូបភាពនោះ បង្ហាញពីនគរបាល សង្កត់កបុរសឈ្មោះ វ៉េ ឡុងរាជ ដោយជង្គង់ខាងស្តាំ ឯជង្គង់ខាងឆ្វេង សង្កត់នៅត្រង់ចង្កេះបុរសនោះ ខណៈដងខ្លួន ស្ថិតក្នុងស្ថានភាពផ្អៀង ហើយក្បាលផ្ទប់ទៅនឹងដី។ ទិដ្ឋភាពនេះ ធ្វើឲ្យគេ នឹកឃើញដល់ទិដ្ឋភាពនៅអាមេរិក ដែលនគរបាល បានសង្កត់កបុរសអាមេរិកស្បែកខ្មៅឈ្មោះ George Floyd ដើមកំណើតអាហ្រ្វិក ដោយជង្គង់ខាងឆ្វេង រហូតដល់ស្លាប់ ដោយសារដកដង្កើមមិនរួច កាលពីពីរ-បីខែកន្លងទៅ។ រូបភាពទាំងពីរ ដែលកើតឡើងនៅកម្ពុជានិងនៅអាមេរិក គឺស្រដៀងគ្នា។ អ្នកប្រើប្រាស់បណ្តាញសង្គមនៅកម្ពុជា បានយករូបភាពទាំងពីរនេះ បង្ហោះជាមួយគ្នា ដើម្បីប្រៀបធៀប។ អ្នកខ្លះ បានសរសេរសារបង្ហាញពីការមិនពេញចិត្ត ចំពោះទង្វើរបស់នគរបាល ដែលសង្កត់កជនសង្ស័យគ្រឿងញៀននោះ។ យ៉ាងណា ស្នងការដ្ឋាននគរបាលរាជធានីភ្នំពេញ បំភ្លឺថា អំឡុងពេលប្រតិបត្តិការឃាត់ខ្លួន សមត្ថកិច្ច ពិនិត្យឃើញបុរសជាជនសង្ស័យនោះ ស្ថិតក្នុងស្ថានភាពញៀនគ្រឿងញៀនខ្លាំង និងស្រវឹងស្រាជោគជាំ ហើយមានចេតនាប្រើដំបងប្រព្រឹត្តអំពើហិង្សាលើសមត្ថកិច្ច ទើបបានជាសមត្ថកិច្ច ឈានដល់ការប្រើសិទ្ធិការពារខ្លួន ដោយចាប់ជនសង្ស័យ វាយខ្នោះ រួមទាំងដកហូតវត្ថុតាង រួចបញ្ជូនទៅអធិការដ្ឋាននគរបាលខណ្ឌច្បារអំពៅ ដើម្បីកសាងនីតិវិធីច្បាប់។ ប៉ុន្តែ ស្នងការដ្ឋាននគរបាលរាជធានីភ្នំពេញ ព្រមទទួលស្គាល់ថា សកម្មភាពប្រតិបត្តិការរបស់សមត្ថកិច្ច ពិតជាបានប្រើប្រាស់សិទ្ធិហួសព្រំដែន និងប្រាសចាកពីវិជ្ជាជីវៈ។ តាមរយៈសេចក្តីបំភ្លឺ នៅថ្ងៃទី១ ខែកក្កដា ឆ្នាំ២០២០ ស្នងការដ្ឋាននគរបាលរាជធានីភ្នំពេញ ប្រាប់សាធារណជនដូច្នេះថា៖«យើងខ្ញុំ ចាត់ទុកកិច្ចការនេះជាបទពិសោធន៍ ហើយនឹងអប់រំណែនាំ និងពិនិត្យដាក់វិន័យតាមវិន័យរបស់កងកម្លាំងនគរបាលជាតិ»។ ដ្បិតទិដ្ឋភាពទាំងពីរនេះ មើលទៅស្រដៀងគ្នាក្តី តែនៅអាមេរិក ប្រជាជន រិះគន់រដ្ឋាភិបាលនិងតវ៉ាខ្លាំងក្លាជាង ដោយសារតែ Floyd ត្រូវនគរបាលសង្កត់ករហូតដល់ស្លាប់ ឯនៅកម្ពុជា បុរសជាជនសង្ស័យក្នុងបទល្មើសគ្រឿងញៀននោះ មិនបានបាត់ជីវិតឡើយ៕	ពីរ-បីថ្ងៃនេះ មានការចែករំលែកតៗគ្នា នូវរូបភាពនគរបាល ចាប់បុរសឈ្មោះ វ៉េ ឡុងរាជ ជាមួយម៉ូតូម៉ាក Suzuki Smash-V ពណ៌ខ្មៅ នៅសង្កាត់ក្បាលកោះ ខណ្ឌច្បារអំពៅ រាជធានីភ្នំពេញ ដោយសង្ស័យថា រូបគេ ទទួលយកគ្រឿងញៀន ពីជនសង្ស័យម្នាក់ទៀត តែជនសង្ស័យម្នាក់នោះ បានរត់គេចខ្លួនរួចពីនគរបាល។
ក្រសួងការងារ ពុំបានបញ្ជាក់ឡើយពីមូលហេតុ ដែលនាំមានគ្រោះថ្នាក់ចរាចរណ៍នេះ។ បច្ចុប្បន្ន អ្នករងគ្រោះទាំងនោះ កំពុងសម្រាកព្យាបាលនៅមន្ទីរពេទ្យបង្អែកស្រុកស្វាយទាប៕	រថយន្តដឹកកម្មកររោងចក្រ៦៥នាក់ បានជួបគ្រោះថ្នាក់ចរាចរណ៍ នៅភូមិលៀប ឃុំកណ្តៀងរាយ ស្រុកស្វាយទាប ខេត្តស្វាយរៀង នៅព្រឹក៧ថ្ងៃទី៣មករានេះ។ បើតាមក្រសួងការងារនិងបណ្តុះបណ្តាលវិជ្ជាជីវៈ ក្នុងចំណោមកម្មករទាំងនោះ មានកម្មករ៥០នាក់ ដែលរងរបួស តែមិនធ្ងន់ធ្ងរនោះទេ។
ឆ្នាំ ២០១៧ ជាខួប ៤០ឆ្នាំនៃការបង្កើតទំនាក់ទំនងរវាងកាណាដាជាមួយអាស៊ាន ហើយវាជាពេលវេលាពិសេសព្រោះវាក៏ចំឆ្នាំដែលអាស៊ានរៀបចំប្រារព្ធខួបលើកទី ៥០នៃការករកើតរបស់ខ្លួនដែរ។ រយៈពេល ៤០ឆ្នាំ មកនេះកាណាដា ក្លាយជាដៃគូជិតស្និទ្ធរបស់អាស៊ាន ហើយទំនាក់ទំនាក់មានការអភិវឌ្ឍគួរឲ្យកត់សម្គាល់ផង។ កន្លងកាណាដានៅបង្ហាញជំហរស្ទាក់ស្ទើរក្នុងការស្រវាចាប់អាស៊ាន ហើយទំនាក់ទំនងរវាងកាណាដា និងអាស៊ានប្រឈមបញ្ហាខ្លាំងដោយសារបញ្ហាដែលកើតឡើងនៅមីយ៉ាន់ម៉ា។ កាណាដាជាមហាអំណាចអាមេរិកខាងជើងដែលតែងតែទិតៀនរបបសឹកមីយ៉ាន់ម៉ាតាំងពីដើមមក ហើយការចូលរួមរបស់មីយ៉ាន់ម៉ាជាមួយអាស៊ានឆ្នាំ ១៩៩៧ ធ្វើឲ្យទំនាក់ទំនងទ្វេភាគីអាស៊ានិងកាណាដាកាន់តែធ្លាក់ចុះខ្លាំង។ យ៉ាងណាមិញទំនាក់ទំនងនេះចាប់ផ្តើមប្រសើរឡើងបន្តិចម្តងៗនៅអំឡុងឆ្នាំ ២០១០ ដោយកាណាដាចាប់ផ្តើមចុះកិច្ចព្រមព្រៀងពាណិជ្ជកម្ម ជាមួយអាស៊ាន និងពង្រឹងទំនាក់ទំនងការទូតរួមគ្នាជាដើម។ ឆ្នាំ ២០១២ ក្រុមប្រឹក្សាធុរៈកិច្ចកាណាដា និងអាស៊ានត្រូវបានបង្កើតឡើងដើម្បីជួយសម្រួលដល់អ្នកវិនិយោគកាណាដាក្នុងការមកដាក់ទុនរកស៊ីនៅតំបន់អាស៊ានផងនិងជំរុញទំនាក់ទំនងពាណិជ្ជកម្មជាដើម។ កាលឆ្នាំ ២០០៩ កាណាដាបានដាក់ទូតប្រចាំអាស៊ានជាផ្លូវការ ប៉ុន្តែឯកអគ្គរាជទូតកាណាដាប្រចាំឥណ្ឌូណេស៊ីជាអ្នកកាន់តួនាទីពីរ ជាទូតប្រចាំអាស៊ានផង និងជាទូតប្រចាំឥណ្ឌូណេស៊ីផង។ កាណាដាបន្តបង្កើតស្ថានទូតនៅតាមបណ្តាប្រទេសអាស៊ានដើម្បីពង្រឹងទំនាក់ទំនងការទូត ហើយដូចស្រាប់នៅឆ្នាំ ២០១៥ កាណាដាសម្រេចបង្កើតស្ថានទូតនៅកម្ពុជានិងឡាវជាផ្លូវការ។ ថ្វីបើដូច្នេះ ទំនាក់ទំនងរវាងអាស៊ាន និងកាណាដាកន្លងមកនៅមានកម្រិតនៅឡើយ ព្រោះគោលនយោបាយការបរទេសរបស់អតីតនាយករដ្ឋមន្ត្រី Stephen Harper ដែលទើបចប់អាណត្តិឆ្នាំ ២០១៥ នោះ មិនសូវយកចិត្តទុកដាក់ខ្លាំងលើតំបន់អាស៊ីអាគ្នេយ៍ឡើយ។ ប៉ុន្តែក្រោយការចូលកាន់តំណែងរបស់នាយករដ្ឋមន្ត្រីវ័យក្មេង ចាស្ទីន ទ្រូដូ កាណាដាចាប់ផ្តើមកែលម្អនយោបាយការបរទេសរបស់ខ្លួន និងប្រឹងប្រែងបង្កើនតួនាទីរបស់ខ្លួនលើឆាកអន្តរជាតិជាពិសេសពង្រឹងទំនាក់ទំនងជាមួយអង្គការតំបន់ជាពិសេសអាស៊ានតែម្តង។ នៅឆ្នាំ ២០១៦ រដ្ឋាភិបាលក្រុងអូតាវ៉ា សម្រេចតែងតាំងលោកស្រី Marie-Louise Hannan ជាឯកអគ្គរាជទូតពិសេសប្រចាំអាស៊ានជាលើកដំបូងរបស់ខ្លួន ដើម្បីបង្ហាញឲ្យឃើញពីឆន្ទៈច្បាស់លាស់របស់រដ្ឋាភិបាលកាណាដាក្នុងការសហការជាមួយអាស៊ាន។ អ្វីដែលគួរឲ្យកត់សម្គាល់កាណាដាបានបង្ហាញជំហរច្បាស់លាស់ចង់ក្លាយខ្លួនជាសមាជិកកិច្ចប្រជុំកំពូលអាស៊ីបូព៌ា និងកិច្ចប្រជុំរដ្ឋមន្ត្រីការពារជាតិបូកថែមទៀតផង។ ជាការពិត កាណាដា ត្រូវការការគាំទ្រពេញទំហឹងពីបណ្តារដ្ឋអាស៊ានដើម្បីសម្រេចមហិច្ឆតារបស់ខ្លួននេះ។ គេរំពឹងថា ទំនាក់ទំនងរវាងអាស៊ាននិងកាណាដានឹងកាន់តែរឹងមាំ បើសិនជាលោកនាយករដ្ឋមន្ត្រី ចាស្ទីន ទ្រូដូ អាចនឹងមកបំពេញទស្សនកិច្ចនៅហ្វីលីពីនដើម្បីចូលរួមកិច្ចប្រជុំកំពូលអាស៊ីបូព៌ាក្នុងនាមជាភ្ងៀវរបស់ប្រធានអាស៊ាន តបតាមការអញ្ជើញរបស់ប្រធានាធិបតី រ៉ូឌ្រីហ្គោ ឌូទើតេផង។ លោក ទ្រូដូ អាចនឹងយកឱកាសនោះបំពេញទស្សនកិច្ចផ្លូវការទៅកាន់ប្រទេសផ្សេងទៀតក្នុងតំបន់ដើម្បីរឹតបន្តឹងចំណងការទូត ហើយវាក៏ជួយជំរុញឲ្យបណ្តារដ្ឋអាស៊ានកាន់តែជឿជាក់លើកាណាដាផងដែរ។ -មូលហេតុអ្វីកាណាដាត្រឡប់មកស្រវាចាប់អាស៊ាន? សប្តាហ៍នេះ រដ្ឋមន្ត្រីការបរទេសកាណាដា Chrystia Freeland ដែលមកចូលរួមកិច្ចប្រជុំវេទិកាតំបន់អាស៊ាននៅក្រុងម៉ានីល បានប្រកាសផ្តល់ជំនួយ និងអាហារូបករណ៍ដល់និស្សិតអាស៊ាន ដែរ។ ក្នុងវេទិកាសន្តិសុខប្រចាំឆ្នាំនេះ លោកស្រីប្រមុខការទូតកាណាដា បានលើកឡើងពីការប្តេជ្ញាចិត្តរបស់កាណាដា ក្នុងការចូលរួមរក្សាសន្តិសុខ សន្តិភាពនិង ស្ថិរភាព នៅក្នុងតំបន់អាស៊ីប៉ាស៊ីហ្វិក។ គម្រោងផ្តល់ជំនួយអភិវឌ្ឍ និងសន្តិសុខចំនួន ១២ ត្រូវបានប្រកាស បន្ថែមលើជំនួយមនុស្សធម៌ ដែលមានទំហំប្រហែល ២០លានដុល្លារនោះ ហើយកាណាដាក៏ប្តេជ្ញាជួយឧបត្ថម្ភថវិកា ១០លានដុល្លារក្នុងរយៈពេលប្រាំឆ្នាំដើម្បីផ្តល់អាហារូបករណ៍ដល់និស្សិតអាស៊ានផងដែរ។ សកម្មភាពនេះរឹតតែបង្ហាញឲ្យឃើញថា កាណាដា យកចិត្តទុកដាក់ចំពោះតំបន់ និងបន្តទំនាក់ទំនងរយៈពេលវែងជាមួយអាស៊ានទៅថ្ងៃមុខផងដែរ។ វាមានមូលហេតុសំខាន់ៗមួយចំនួនដែលរុញឲ្យកាណាដា កែប្រែគោលនយោបាយការបរទេសរបស់ខ្លួនឡើងវិញដើម្បីពង្រឹងទំនាក់ទំនងជាមួយអាស៊ាន។ មូលហេតុទីមួយគឺ ប្រយោជន៍សេដ្ឋកិច្ចព្រោះអាស៊ានជាតំបន់ដែលមានកំណើនសេដ្ឋកិច្ចខ្ពស់និងរីកចម្រើនរហ័ស។ កាណាដាសំឡឹងឃើញ ប្រយោជន៍ពាណិជ្ជកម្មវែងឆ្ងាយ ព្រោះអាស៊ានជាទីផ្សារធំបំផុតមួយ ព្រោះតំបន់នេះមានប្រជាជនរហូតដល់ជាង ៦០០លាននាក់ក្នុងនោះមានប្រជាពលរដ្ឋវ័យក្មេងច្រើន ហើយវាក៏មានសហគមន៍សេដ្ឋកិច្ចរួមគ្នាលំហូរវិនិយោគ សេវាកម្ម ទំនិញ រួមទាំងកម្លាំងពលកម្មទៅវិញទៅមកថែមទៀត។ យោងតាមរបាយការណ៍ពាណិជ្ជកម្មក្រុមប្រឹក្សាធុរៈកិច្ចអាស៊ាន កាណាដា អាស៊ានជាដៃគូធំបំផុតទីប្រាំមួយរបស់កាណាដា ហើយទំហំពាណិជ្ជកម្មទ្វេភាគីកើនដល់ ២១,៣ពាន់លានដុល្លារគិតត្រឹមឆ្នាំ ២០១៦។ ដូច្នេះហើយ វាជាឱកាសល្អបំផុតសម្រាប់កាណាដាក្នុងការពង្រឹងកិច្ចសហប្រតិបត្តិការសេដ្ឋកិច្ចនិងពាណិជ្ជកម្មជាមួយអាស៊ានឲ្យកាន់តែស៊ីជម្រៅថែមទៀត។ មូលហេតុទីពីរគឺសន្តិសុខនិងស្ថិរភាពតំបន់។ កាណាដាយល់ឃើញថា តំបន់ទាំងមូលមានសក្ដានុពលខ្ពស់ប៉ុន្តែតំបន់នេះស្ថិតក្រោមការគំរាមកំហែងដោយសារបញ្ហាជម្លោះព្រំដែននិងដែនសមុទ្ររួមទាំងបញ្ហាសន្តិសុខឯទៀតដូចជាភេរវកម្មជាដើម។ វាជារឿងចាំបាច់ដែលកាណាដា ត្រូវលូកដៃចូលរួមដោះស្រាយ និងជ្រោមជ្រែងតំបន់ដើម្បីធានា និងរក្សាស្ថិរភាពនិងសន្តិភាពតំបន់និងពិភពលោកទាំងមូលនោះ។ កាលពីខែកុម្ភៈ ឯកអគ្គរាជទូតកាណាដាប្រចាំអាស៊ានលោកស្រី Hannan បានលើកឡើងផងដែរក្នុងវេទិកាអ្នកសារព័ត៌មានអាស៊ាន Reporting ASEAN នៅក្នុងក្រុងបាងកក ថា បញ្ហាសន្តិសុខនេះជាមូលហេតុសំខាន់ដែលកាណាដា ត្រូវពង្រឹងតួនាទីនៅអាស៊ាន។ លោកស្រីបានបញ្ជាក់ដូច្នេះ ៖« វាមានសារៈសំខាន់ផ្នែកភូមិសាស្ត្រនយោបាយជាពិសេសអ្វីដែលកំពុងកើតឡើងនៅអាស៊ានតែម្តង។ បញ្ហាសន្តិសុខនៅក្នុងតំបន់ក៏សំខាន់សម្រាប់កាណាដាដែរ។ ដូច្នេះហើយវាមានសារសំខាន់ដែលកាណាដាត្រូវចាប់អារម្មណ៍និងភ្ជាប់ទំនាក់ទំនងជាមួយ និងដើម្បីស្វែងយល់ពីបញ្ហាដែលកំពុងកើតមានឡើងនៅក្នុងតំបន់នោះ»។ មូលហេតុមួយទៀតគឺ ជំនួយអភិវឌ្ឍកាណាដាផ្តល់ឲ្យតំបន់អាស៊ានក្នុងនាមជាម្ចាស់ជំនួយ។ ក្នុងនាមជាមហាអំណាចអាមេរិកខាងជើង កាណាដា ចង់ចូលរួមក្នុងការដោះស្រាយបញ្ហាប្រឈមក្នុងការអភិវឌ្ឍដែលអាស៊ានកំពុងជួបប្រទះដែរ។ លោកស្រី Hannan បានទទួលស្គាល់ថា កាណាដាចង់សហការ និងជួយគាំទ្របណ្តាប្រទេសអាស៊ានដើម្បីដោះស្រាយបញ្ហាភាពក្រីក្រជាដើម។លោកស្រីបានសង្កត់ធ្ងន់ដូច្នេះថា៖«អាស៊ីអាគ្នេយ៍នៅតែមានប្រជាជនភាគច្រើនរស់នៅក្រោមបន្ទាត់នៃភាពក្រីក្រ។ កាណាដាជាប្រទេសផ្តល់ជំនួយ ហើយយើងចង់សហការ និងធ្វើការជាមួយប្រទេសអាស៊ានដើម្បីជួយដោះស្រាយបញ្ហានេះ»។ សូមបញ្ជាក់ថា យោងតាមរបាយការណ៍រដ្ឋាភិបាលកាណាដាចន្លោះពីឆ្នាំ ២០១៤ ដល់ឆ្នាំ ២០១៥ កាណាដាបានផ្តល់ជំនួយអភិវឌ្ឍមកកាន់តំបន់អាស៊ានប្រហែល ២៥០ លានដុល្លារអាមេរិក ហើយចាប់ពីឆ្នាំ ២០១១ កាណាដាបានផ្តល់ជំនួយសន្តិសុខចំនួន ៧៩ លានដុល្លារផងដែរដល់សមាជិកអាស៊ានទាំងដប់ ដើម្បីគាំទ្រអាស៊ានក្នុងការរក្សាសន្តិសុខ ស្ថិរភាព និងសន្តិសុខក្នុងតំបន់ផង៕	ក្រោមការដឹកនាំរបស់នាយករដ្ឋមន្ត្រីកាណាដាលោក ចាស្ទីន ទ្រូដូ (Justin Trudeau) កាណាដាបន្តស្វះស្វែងពង្រឹងទំនាក់ទំនងសេដ្ឋកិច្ច ពាណិជ្ជកម្ម និងសន្តិសុខជាមួយអាស៊ានជាដើម។ សប្តាហ៍នេះកាណាដាបានប្រកាសផ្តល់ជំនួយ ២០លានដុល្លារ ដល់អាស៊ានក្នុងនោះមានទាំងជំនួយមនុស្សធម៌ និងគម្រោងពាក់ព័ន្ធការប្រឆាំងភេរវកម្មនិងបទឧក្រិដ្ឋឆ្លងដែនផងដែរ។ ក្រៅពីនេះ កាណាដាសន្យាផ្តល់អាហារូបករណ៍ដល់សិស្សនិស្សិតអាស៊ានក្នុងទំហំទឹកប្រាក់ ១០លានដុល្លារក្នុងរយៈពេលប្រាំឆ្នាំថែមទៀតផង។ វាបញ្ជាក់ឲ្យឃើញថា កាណាដាប្រៀបដូចជាមហាអំណាចផ្សេងទៀតដែរ កំពុងតែព្យាយាមចែរចូវអាស៊ាន ហើយវាមានមូលហេតុសំខាន់ៗមួយចំនួនដែលកាណាដាត្រូវត្រឡប់មកក្រសោបអាស៊ានបែបនេះ។
ក្នុងឱកាសជួបពិភាក្សាការងាររវាងតំណាងក្រុមហ៊ុនកសិកម្ម និងធនាគារជប៉ុន ជាមួយលោក ឌិត ទីណា រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងកសិកម្មកាលពីថ្ងៃទី២១ កុម្ភៈ ជប៉ុន បានបង្ហាញគម្រោងវិនិយោគលើការដាំជីរបន្លាក្នុងផ្ទះសំណាញ់តាមស្តង់ដារជប៉ុន សម្រាប់នាំចេញទៅកាន់ប្រទេសជប៉ុន។ ចំពោះគម្រោងនេះ លោក ឌិត ទីណា បានគាំទ្រ និងត្រៀមខ្លួនជួយ ដើម្បីឱ្យគម្រោងនេះប្រព្រឹត្តទៅបានរលូន និងទទួលបានជោគជ័យតាមផែនការគ្រោងទុក។ តំណាងក្រុមហ៊ុនកសិកម្ម និងធនាគារជប៉ុន ជួបជាមួយលោក ឌិត ទីណា រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងកសិកម្ម កាលពីថ្ងៃទី២១ កុម្ភៈ។ រូបភាពពីក្រសួងកសិកម្ម កញ្ញា អ៊ឹម រចនា អ្នកនាំពាក្យក្រសួងកសិកម្ម បានបញ្ជាក់ថា គម្រោងដាំជីរបន្លានេះ ក្រុមហ៊ុនជប៉ុន បានដាំសាកល្បងនៅតំបន់គិរីរម្យ ក្នុងខេត្តកំពង់ស្ពឺ។ បើតាមកញ្ញា អ៊ឹម រចនា ជីរបន្លានេះ ត្រូវបានដាំក្នុងផ្ទះសំណាញ់ ដើម្បីជួយការពារបញ្ហាសត្វល្អិត និងអាកាសធាតុ ដូចជា ភ្លៀង និងខ្យល់ជាដើម។ ការដាំជីរបន្លានេះ ស្ថិតក្នុងដំណាក់កាលសាកល្បង ប៉ុន្តែបើជោគជ័យក្រុមហ៊ុនជប៉ុន នឹងពង្រីកការដាំដុះបន្ថែមទៀត។ ជីរបន្លានេះ មានឈ្មោះថា Shiso ជាប្រភេទជីរដែលទទួលទានជាមួយត្រីឆៅ។ សូមបញ្ជាក់ថា បច្ចុប្បន្ននេះ ក្រុមហ៊ុនជប៉ុនជាច្រើន កំពុងវិនិយោគក្នុងវិស័យកសិកម្ម ដែលដាំដុះនូវដំណាំជាច្រើនប្រភេទនៅខេត្តបាត់ដំបង និងខេត្តមណ្ឌលគិរី សម្រាប់ផ្គត់ផ្គង់ទីផ្សារក្នុងស្រុក និងនាំចេញផងដែរ៕	ភ្នំពេញ៖ ជប៉ុន មានគម្រោងវិនិយោគលើការដាំជីរបន្លាក្នុងផ្ទះសំណាញ់តាមស្ដង់ដាររបស់ជប៉ុន សម្រាប់នាំចេញទៅកាន់ជប៉ុន។ លោក ឌិត ទីណា រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងកសិកម្ម បានគាំទ្រលើគម្រោងដាំជីរបន្លាក្នុងផ្ទះសំណាញ់នេះផងដែរ។
សូមស្តាប់ប្រសាសន៍របស់លោក ស៊ុន ចាន់ថុលរដ្ឋមន្ត្រីសាធារណការ និងដឹកជញ្ជូន ខាងក្រោមតទៅ៖ លោក ស៊ុន ចាន់ថុល បានសង្កត់ធ្ងន់ដោយទាមទារឱ្យអគ្គនាយកដ្ឋានដឹកជញ្ជូន ត្រូវផ្តល់បណ្ណបើកបរចំពោះតែបុគ្គលណាដែលប្រឡងជាប់ទ្រឹស្តី ប្រឡងជាប់ដាក់ចង្កូតត្រឹមត្រូវប៉ុណ្ណោះ ដើម្បីកាត់បន្ថយគ្រោះថ្នាក់ចរាចរណ៍។ បើតាមរដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងសាធារណការ និងដឹកជញ្ជូនរូបនេះ ដែលថ្លែងចេញពីពិធីសម្ពោធ និងដាក់ឱ្យប្រើប្រាស់ជាផ្លូវការនូវមជ្ឈមណ្ឌលបណ្ដុះបណ្ដាលបើកបរយានយន្តធុនធ្ងន់នាថ្ងៃទី៤កុម្ភៈ កម្ពុជាសព្វថ្ងៃ មានមនុស្ស៥នាក់បានស្លាប់ និងអ្នករបួសពី១២ទៅ១៥នាក់ ដោយសារគ្រោះថ្នាក់ចរាចរណ៍។ ការយកប្រាក់ទៅទិញបណ្ណបើកបរ ឬការផ្តល់បណ្ណបើកបរឱ្យអ្នកដែលគ្មានចំណេះផ្នែកបើកបរ ឱ្យអ្នកគ្មានការរៀនសូត្រត្រឹមត្រូវលើផ្នែកបើកបរថយន្តនេះ ហើយនៅពេលអ្នកទាំងនោះបើកបរលើផ្លូវសាធារណៈ គឺអាចមានគ្រោះថ្នាក់ធ្វើឱ្យស្លាប់ដល់ខ្លួនឯងផង និងអ្នកដទៃផង។ លោក ស៊ុន ចាន់ថុល បន្តមានប្រសាសន៍ដូច្នេះ៖« យើងមិនអាចចេញបណ្ណបើកបរឱ្យអ្នកដែលគ្មានបទពិសោធន៍ គ្មានបានរៀនបើកបរឡើយ! ហើយការប្រគល់បណ្ណបើកបរឱ្យអ្នកទាំងនោះ គឺដូចដើម្បីសម្លាប់គាត់អ៊ីចឹងឯង»។ ជាមួយគ្នានេះ លោក ស៊ុន ចាន់ថុល ក៏បញ្ជាឱ្យអគ្គនាយកដ្ឋានដឹកជញ្ជូន ដកអាជ្ញាបណ្ណបណ្តុះបណ្តាលរថយន្តធុនធន់ពីក្រុមហ៊ុនណា ដែលមិនបានអនុវត្តឬមិនរៀបចំការបណ្តុះបណ្តាល ទៅតាមការស្នើសុំអាជ្ញាបណ្ណនោះ ក្នុងការបើកអាជីវកម្ម៕	ភ្នំពេញ៖«យើងប្រគល់បណ្ណបើកបរឱ្យអ្នកគ្មានចំណេះបើកបរ ដូចដើម្បីសម្លាប់គេអ៊ីចឹង»។ នេះជាការលើកឡើងរបស់រដ្ឋមន្ត្រីសាធារណការ និងដឹកជញ្ជូន លោក ស៊ុន ចាន់ថុល ដោយ បញ្ជាមន្ត្រីជំនាញរបស់ខ្លួនឱ្យពិនិត្យនិតីវិធីឡើងវិញ ឱ្យបានត្រឹមត្រូវនិងម៉ត់ចត់ក្នុងការផ្តល់អាជ្ញាបណ្ណបើកបរ ដល់បុគ្គលណាមួយ។
«ខ្ញុំនឹងចងចាំជានិច្ចដល់គុណូបការៈរបស់ឯកឧត្តម អង្គ វង្ស វឌ្ឍនា ចំពោះរូបខ្ញុំ»។ នេះជាការលើកឡើងរបស់រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងយុត្តិធម៌ថ្មី នៅចំពោះមុខថ្នាក់ដឹកនាំ និងអតីតរដ្ឋមន្ត្រីយុត្តិធម៌ ក្រោមវត្តមានសម្ដេច ស ខេង រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងមហាផ្ទៃ ជាអធិបតីភាព ។ លោក កើត រិទ្ធ បានរម្លឹកពីស្នាដៃជាច្រើនរបស់លោក អង្គ វង្ស វឌ្ឍនា ដែលសម្រេចបានរយៈពេលជាង១៦ឆ្នាំមកនេះ រួមមានការបង្កើតច្បាប់ជាច្រើន ដែលមានមាត្រាសរុបប្រមាណជា៣០០០មាត្រា ,ការសាងសង់សាលាជម្រះក្តីនៅតាមរាជធានី-ខេត្ត ,ការផ្ដល់សេវាផ្នែកច្បាប់ ,ការផ្ដល់សេវាយុត្តិធម៌, ការដោះស្រាយវិវាទក្រៅប្រព័ន្ធ ការបណ្ដុះបណ្ដាលធនធានមនុស្សនៅក្នុងប្រព័ន្ធយុត្តិធម៌ រួមទាំងការកំណែទម្រងផ្សេងទៀត។ និយាយពីស្នាដៃរបស់អតីតរដ្ឋមន្ត្រីយុត្តិធម៌នេះហើយ លោក កើត រិទ្ធ ក៏បានលើកពីគុណូបការៈលោក អង្គ វង្ស វឌ្ឍនា វិញម្ដងថា អតីតរដ្ឋមន្ត្រីចាស់ តែងតែផ្ដល់ឱកាសដល់រូបលោក និងមន្ត្រីយុត្តិធម៌គ្រប់ជាន់ថ្នាក់ដទៃទៀត ។ ជាពិសេសការដឹកនាំ និងរៀបចំប្រព័ន្ធយុត្តិធម៌ ឱ្យមានភាពល្អប្រសើរដែលមិនអាចកាត់ថ្លៃបាន។ សម្រាប់លោក កើត រិទ្ធ ការអនុគ្រោះ និងផ្ដល់ឱកាសដល់មន្ត្រីនេះ គឺជាគុណតម្លៃធំធេង ។ ថ្លែងទាំងអួលដើមក រដ្ឋមន្ត្រីយុត្តិធម៌ថ្មីរូបនេះ បាននិយាយដូច្នេះថា៖«ក្នុងនាមរូបខ្ញុំផ្ទាល់ជាសហការី ដែលបានធ្វើការងារក្រោមការដឹកនាំរបស់ឯកឧត្តមទេសរដ្ឋមន្ត្រី អង្គ វង្ស វឌ្ឍនា នៅក្នុងរយៈពេលដែលឯកឧត្តមធ្វើជារដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងយុត្តិធម៌ សូមសម្ដែងការដឹងគុណ ប្រកបកត្តញុតាធម៌ និងកតវេទិតាធម៌ ជូនចំពោះដ៏ជ្រាលជ្រៅបំផុត ជូនឯកឧត្តមទេសរដ្ឋមន្ត្រី ដែលកន្លងមកតែងតែផ្ដល់ឱកាស ផ្ដល់ការណែនាំ ការបណ្ដុះបណ្ដាល ការតម្រង់ទិស ការចែករំលែកបទពិសោធន៍ល្អ ទាំងការងារ ទាំងនយោបាយ និងតថភាពសង្គម និងបទពិសោធន៍ជីវិតផ្ទាល់ខ្លួនដល់ខ្ញុំ។ បើតាមលោក កើត រិទ្ធ ភាពស្និទស្នាលរវាងលោក និងលោក អង្គ វង្ស វឌ្ឍនា នៅក្នុងពេលបំពេញការងារ ប្រៀបដូចជាឪពុក ដែលមានព្រហ្មវិហារធម៌ចំពោះកូន។ តាមរយៈមនោសញ្ចេតនាយ៉ាងជ្រាលជ្រាវជាមួយលោក អង្គ វង្ស វឌ្ឍនា នេះ លោក កើត រិទ្ធ ក៏បានប្ដេជ្ញាអនុវត្តបន្តនូវស្នាដៃរបស់រដ្ឋមន្ត្រីចាស់ រួមទាំងការកំណែទម្រង់ផ្សេងទៀត ដែលនៅសេសសល់ ជាពិសេសគោរពយ៉ាងខ្ជាប់ខ្ជួន នូវការអនុវត្តច្បាប់ ក្នុងការការពារជាតិ សាសនា ព្រះមហាក្សត្រ។ លោក កើត រិទ្ធ បានចូលបម្រើការងារនៅក្រសួងយុត្តិធម៌ តាំងពីឆ្នាំ២០០៧មក ក្នុងតួនាទីជាអនុរដ្ឋលេខាធិការក្រសួង មុននឹងបន្តឡើងជារដ្ឋលេខាធិការក្រសួងនៅចន្លោះឆ្នាំ២០១៣-២០១៤ ។ លោក កើត រិទ្ធ ត្រូវបានព្រះមហាក្សត្រចេញព្រះរាជក្រឹត្យ តែងតាំងជារដ្ឋមន្ត្រីយុត្តិធម៌ជំនួសលោក អង្គ វង្ស វឌ្ឍនា តាមសំណើរបស់សម្ដេចនាយករដ្ឋមន្ត្រី ហ៊ុន សែន ដែលសុំកែសម្រួលសមាភាពគណៈរដ្ឋមន្ត្រីចំនួន៤រូបកន្លងមក។ លោក អង្គ វង្ស វឌ្ឍនា បានបម្រើការងារក្នុងក្រសួងយុត្តិធម៌ តាំងពីអំឡុងឆ្នាំ២០០១ ក្នុងតួនាទីជារដ្ឋលេខាធិការ មុននឹងកាន់តំណែងជារដ្ឋមន្ត្រីយុត្តិធម៌ ពីឆ្នាំ២០០៤ ដល់ថ្ងៃទី១ ខែមេសា ឆ្នាំ២០២០នេះ។ សាវតាលោក កើត រិទ្ធ រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងយុត្តិធម៌៖ -ឆ្នាំ ១៩៩៩ ទទួលបានបរិញ្ញាបត្រនីតិសាស្ត្រពីមហាវិទ្យាល័យនីតិសាស្ត្រ និងសេដ្ឋកិច្ច ។ -ឆ្នាំ ២០០០ ទទួលបានបរិញ្ញាបត្រនីតិឯកជនពីសាកលវិទ្យាល័យលីយ៉ុង២ប្រទេសបារាំង (និស្សិតអាហាររូបករណ៍) ។ ឆ្នាំ ២០០១ ទទួលបានសញ្ញាបត្រ Maîtrise (ជាមួយនិទ្ទេសល្អណាស់) ផ្នែកច្បាប់នៃសាកលវិទ្យាល័យលីយ៉ុង២ប្រទេសបារាំង (និស្សិតអាហាររូបករណ៍) ។ ឆ្នាំ ២០០២ ទទួលបានបរិញ្ញាបត្រជាន់ខ្ពស់ផ្នែកច្បាប់ព្រហ្មទណ្ឌ និងវិទ្យាសាស្ត្រនៃបទឧក្រិដ្ឋនៅ នៅសាកលវិទ្យាល័យលីយ៉ុង៣ប្រទេសបារាំង (និស្សិតអាហាររូបករណ៍)។ បទពិសោធន៍ការងារ៖ -ចាប់តាំងពីឆ្នាំ ២០០២ រហូតដល់ឆ្នាំ ២០១៦ ជាសាស្ត្រាចារ្យផ្នែកច្បាប់នៅសាកលវិទ្យាល័យភូមិន្ទនិតីសាស្ត្រ និងវិទ្យាសាស្ត្រសេដ្ឋកិច្ច (ទាំងថ្នាក់ភាសាបារាំង និងភាសាខ្មែរ) នៅក្នុងកំឡុងពេលនោះលោកកើត រិទ្ធ ក៏បានចុះផ្សព្វផ្សាយច្បាប់ទាក់ទងនឹងក្រមព្រហ្មទណ្ឌ និងក្រមនីតិវិធីព្រហ្មទណ្ឌទៅដល់ចៅក្រម ព្រះរាជអាជ្ញានិងមន្ត្រីអនុវត្តច្បាប់ តាមបណ្តាខេត្ត ។ -២០០៣-២០០៥ មន្ត្រីរាជការស៉ីវិលក្រសួងអប់រំយុវជន និងកីឡា -២០០៥-២០១២មន្ត្រីរាជការស៉ីវិលក្រសួងសេដ្ឋកិច្ច និងហរិញ្ញវត្ថុ ។ -២០០៧-២០១៣ អនុរដ្ឋលេខាធិការក្រសួងយុត្តិធម៌ -២០០៨ ដល់បច្ចុបន្ន ជាសមាជិកគណកម្មាការមូលបត្រកម្ពុជា ។ -២០១២ ដល់បច្ចុប្បន្ន ជាសមាជិក ឧត្តម ក្រុមប្រឹក្សា សេដ្ឋកិច្ចជាតិ ។ -២០១៤ ដល់បច្ចុប្បន្ន ជាសមាជិកគណៈកម្មាធិការកំណែទម្រង់ច្បាប់ និងប្រព័ន្ធយុត្តិធម៌ ។ -២០១៣ ដល់ ២០១៨ ជារដ្ឋលេខាធិការក្រសួងយុត្តិធម៌។ -២០១៨ ដល់ ២០២០ ជារដ្ឋលេខាធិការប្រចាំការក្រសួងយុត្តិធម៌ ។ -ថ្ងៃ ៣០ មីនា ២០២០ ជារដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងយុត្តិធម៌។ ស្នាដៃនិពន្ធ៖ សហនិពន្ធសៀវភៅ សេចក្តីផ្តើមនៃច្បាប់កម្ពុជា បោះពុម្ពផ្សាយក្នុងឆ្នាំ ២០០៣ និង ២០០៥។ សហនិពន្ធសៀវភៅ កំណត់ពន្យល់លើសេចក្តីព្រាងក្រមព្រហ្មទណ្ឌទាក់ទងលើវិភាគទានលើការសិក្សាច្បាប់ព្រហ្មទណ្ឌកម្ពុជា បោះពុម្ពឆ្នាំ ២០០៥។ និពន្ធអត្ថបទស្តីពីធាតុផ្សំនៃបទល្មើសរំលោភ និងនិងការវិវត្តរបស់វានៅក្នុងច្បាប់ព្រហ្មទណ្ឌកម្ពុជា បោះពុម្ពឆ្នាំ ២០០៦ ក្នុងព្រឹត្តបត្រនៃសាកលវិទ្យាល័យភូមិន្ទនីតិសាស្ត្រ និងវិទ្យសាស្ត្រសេដ្ឋកិច្ច។ សហនិពន្ធសៀវភៅ នីតិកម្ពុជា បោះពុម្ពផ្សាយក្នុងឆ្នាំ ២០១៦។ (ប្រភពពីAKP)	ភ្នំពេញ៖ រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងយុត្តិធម៌ថ្មី លោក កើត រិទ្ធ ថ្លែងទាំងអួលដើម«ក» នៅពេលរម្លឹកដល់ស្នាដៃ និងគុណូបការរបស់អតីតរដ្ឋមន្ត្រី លោក អង្គ វង្ស វឌ្ឍនា នាពិធីប្រកាសផ្ទេរ និងតែងតាំងរដ្ឋមន្ត្រី នៅរសៀលថ្ងៃទី១ មេសា នាទីស្តីការក្រសួង។
លោក Felix Dalmas គ្រូបង្វឹកក្រុមជម្រើសជាតិកម្ពុជាបាននិយាយថា ខ្សែប្រយុទ្ធ ដាវ នីម សក្តិសមនឹងទទួលបានឱកាសក្នុងការបង្ហាញខ្លួនជាមួយក្រុមជម្រើសជាតិ ព្រោះរូបគេមានគុណភាពខ្ពស់ ទាំងល្បឿន កម្លាំង និងបច្ចេកទេសក្នុងការបណ្តើរបាល់។ លើសពីនេះ រូបគេ អាចលេងទាំងក្នុងតំបន់ប្រយុទ្ធ និងបម្រើស្លាបមិនចាញ់កីឡាករល្បីៗរបស់កម្ពុជាដទៃទៀតឡើយ។ «ក្នុងតំណែង ដាវ នីម លេង គឺមានការប្រកួតប្រជែងខ្លាំងក្នុងក្រុមជម្រើសជាតិ គាត់ក៏អាចលេងក្នុងតំបន់ស្លាបបានដូចគ្នា។ ខ្ញុំបានសង្កេតមើលការលេងរបស់គាត់ជាយូរមកហើយ គាត់ជាកីឡាករដែលមានគុណភាពទាំងល្បឿន កម្លាំង និងបច្ចេកទេសក្នុងការបណ្តើរបាល់។ ដូច្នេះគាត់ស័ក្តិសមមានឱកាសធ្វើជាផ្នែកមួយក្នុងក្រុមជម្រើសជាតិ»។ លោក Felix Dalmas លើកឡើងដូច្នេះក្នុងសន្និសីទសារព័ត៌មាន មុនជំនួបរវាងក្រុមជម្រើសជាតិកម្ពុជាជាមួយប៉ាគីស្ថាន សម្រាប់វគ្គជម្រុះបឋម World Cup នៅថ្ងៃទី៦ ខែមិថុនា ឆ្នាំ២០១៩ នាពហុកីឡដ្ឋានជាតិ។ ការលើកឡើងបែបនេះរបស់លោក Felix ក្រោយខ្សែប្រយុទ្ធខ្មែរកម្ពុជាក្រោមខាងលើ ត្រូវបានលោក Keisuke Honda កោះហៅឲ្យចូលរួមជាមួយក្រុមជម្រើសជាតិកម្ពុជាជាលើកដំបូង។ វាជាឱកាសមួយដ៏ល្អសម្រាប់ ដាវ នីម ក្នុងការសិក្សាពីប្រព័ន្ធលេងរបស់ក្រុមជម្រើសជាតិ ក៏ដូចជាផ្សារភ្ជាប់ទំនាក់ទំនងល្អរវាងក្រុមជម្រើសជាតិជាមួយក្លិបគីរីវង់សុខសែនជ័យ។ តែយ៉ាងណាឱកាសបង្ហាញខ្លួនជាមួយក្រុមជម្រើសជាតិកម្ពុជារបស់ខ្សែប្រយុទ្ធរូបនេះ មិនទាន់ប្រាកដប្រជា១០០ភាគរយនោះទេ។ ព្រោះមកទល់ពេលនេះ សហព័ន្ធកីឡាបាល់ទាត់កម្ពុជា មិនទាន់សម្រេចជ្រើសរើសកីឡាករ២៣រូបចុងក្រោយសម្រាប់ត្រៀមជំនួបជាមួយប៉ាគីស្ថាននៅឡើយទេ។ ខណៈបច្ចុប្បន្នក្រុមជម្រើសជាតិមានសមាជិករហូត២៦រូបក្រោយការចូលរួមរបស់កីឡាករ ស៊ិន កក្កដា។ សម្រាប់លោក Felix Dalmas ដើម្បីបង្កើតក្រុមមួយឲ្យមានគុណភាព គឺទាមទារឲ្យមានការថ្លឹងថ្លែងគុណភាពរបស់កីឡាករឲ្យបានម៉ត់ចត់។ «សម្រាប់ការកសាងក្រុមមួយឲ្យមានគុណភាព គឺយើងត្រូវការជ្រើសរើសកីឡាករមានគុណភាពខុសៗគ្នា។ ដូច្នេះយើងត្រូវការថ្លឹងថ្លែងរកកីឡាករមានគុណភាព ដើម្បីបង្កើតក្រុមមួយពោរពេញដោយគុណភាព»។ នេះជាការលើកឡើងរបស់លោក Felix Dalmas។ កីឡាករ ដាវ នីម បានចូលរួមជាមួយក្លិបបាល់ទាត់គីរីវង់សុខសែនជ័យតាំងពីឆ្នាំ២០១៦។ សម្រាប់១០ប្រកួតកន្លងមកក្នុងក្របខណ្ឌខេមបូឌានលីគរដូវកាលឆ្នាំ២០១៩ រូបគេរកបាន៤គ្រាប់។ កីឡាកររូបនេះមានស្រុកកំណើតនៅក្រុងដូនកែវ ខេត្តតាកែវ តែរូបគេបានទៅរស់នៅជាមួយឪពុក នៅកម្ពុជាក្រោមតាំងកុមារ៕	កីឡាករ ដាវ នីម របស់ក្លិបបាល់ទាត់គីរីវង់សុខសែនជ័យ ត្រូវបានកោះហៅឲ្យចូលរួមជាមួយក្រុមជម្រើសជាតិកម្ពុជាជាលើកដំបូង សម្រាប់ជំនួបវគ្គជម្រុះបឋម World Cup ជើងទី១ជាមួយប៉ាគីស្ថាន។ ដាវ នីម ត្រូវបានលោក Felix Dalmas ចាត់ទុកជាកីឡាករមានគុណភាព ដែលស័ក្តិសមលេងក្នុងតំណែងប្រយុទ្ធស្លាប ដែលមានការប្រកួតប្រជែងខ្លាំងក្នុងក្រុមជម្រើសជាតិ។ សម្រាប់លោក Felix ដើម្បីបង្កើតក្រុមមួយពោរពេញដោយគុណភាព គឺត្រូវការកីឡាករមានគុណភាពខុសៗគ្នា។
ការងារនេះនឹងផ្ដល់ជូនអតិថិជនក៏ដូចជាអ្នកប្រើប្រាស់សេវាកម្មធានារ៉ាប់រងរបស់ក្រុមហ៊ុនធានារ៉ាប់រង ភីភីអាយ ទទួលបាននូវភាពងាយស្រួលក្នុងការទូទាត់ថ្លៃបុព្វលាភធានារ៉ាប់រង តាមរយៈកម្មវិធីអាប់ (APP) របស់គ្រឹះស្ថានមីក្រូហិរញ្ញវត្ថុ អេ អឹម ខេ ដែលបានដំឡើងក្នុងទូរស័ព្ទដោយរហ័ស និងសុវត្ថិភាពដែលជាជម្រើសមួយដ៏ល្អសម្រាប់អ្នកប្រើប្រាស់ ស្របទៅតាមការវិវត្តនៃបច្ចេកវិទ្យាទំនើបនាពេលបច្ចុប្បន្ន។ លើសពីនេះ អតិថិជនរបស់គ្រឹះស្ថានមីក្រូហិរញ្ញវត្ថុ អេ អឹម ខេ ក៏ដូចជាអ្នកប្រើប្រាស់សេវាកម្មធានារ៉ាប់រងរបស់ ក្រុមហ៊ុនធានារ៉ាប់រង ភីភីអាយ អាច ទូទាត់ថ្លៃបុព្វលាភធានារ៉ាប់រងយ៉ាងងាយស្រួលគ្រប់ទីកន្លែង តាមរយៈភ្នាក់ងារ អេ អឹម ខេ ជាង៦០០០កន្លែង និងគ្រប់សាខាគ្រឹះស្ថានគ្រឹះស្ថានមីក្រូហិរញ្ញវត្ថុ អេ អឹម ខេ ទូទាំងព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា។ ក្រោមកិច្ចសហប្រតិបត្តិការរវាង ក្រុមហ៊ុនធានារ៉ាប់រង ភីភីអាយ និងគ្រឹះស្ថានមីក្រូហិរញ្ញវត្ថុ អេ អឹម ខេ យើងមានភាពជឿជាក់យ៉ាងម៉ុតមាំថា អតិថិជនរបស់ក្រុមហ៊ុនទាំងពីរនឹងទទួលបាននូវភាពងាយស្រួល ឆាប់រហ័ស និងមានទំនុកចិត្តកាន់តែខ្ពស់តាមរយៈការប្រើប្រាស់សេវាកម្មមធ្យោបាយទួទាត់យ៉ាងទូលំទូលាយ។ អតិថិជនទាំងអស់អាចទំនាក់ទំនងមកកាន់ ក្រុមហ៊ុនធានារ៉ាប់រង ភីភីអាយ តាមរយៈលេខទូរសព្ទ ០១៥ ៧៨ ០០ ៧៨ ឬ [email protected] ឬមកកាន់ គ្រឹះស្ថានមីក្រូហិរញ្ញវត្ថុ អេ អឹម ខេ តាមរយៈលេខទូរសព្ទ ០២៣ ២២០ ២០២ ឬ ១៨០០ ២០០ ២០០ ឬ [email protected] ដើម្បីទទួលបានការណែនាំទាក់ទងនឹងព័ត៌មានលម្អិតសេវាកម្មផ្សេងៗ។ អំពីគ្រឹះស្ថានមីក្រូហិរញ្ញវត្ថុ អេ អឹម ខេ គ្រឹះស្ថានមីក្រូហិរញ្ញវត្ថុ អេ អឹម ខេ គឺជាគ្រឹះស្ថានមីក្រូហិរញ្ញវត្ថុឈានមុខគេក្នុងប្រទេសកម្ពុជា ដែលផ្តល់សេវាហិរញ្ញវត្ថុប្រកបដោយទំនួលខុសត្រូវ និងសម្បូរបែប ដល់អតិថិជនគ្រប់រូប និងគ្រួសារដែលមានចំណូលទាប ដើម្បីជួយសម្រេចបំណងប្រាថ្នាផ្នែកហិរញ្ញវត្ថុ និងជីវភាព ដែលពួកគាត់ចង់បាន។ អេ អឹម ខេ បានបង្កើតឡើងជាង ២០ឆ្នាំមកហើយ ដោយមានប្រតិបត្តិការនៅគ្រប់ខេត្ត និងស្រុកក្នុងប្រទេសកម្ពុជា ក្នុងនោះមានសាខាជាង ១៥១កន្លែង និងភ្នាក់ងារប្រមាណ ៦,០០០ កន្លែង។ អេ អឹម ខេ ផ្តល់សេវាហិរញ្ញវត្ថុជាច្រើនប្រភេទ រួមមានកម្ចី ប្រាក់បញ្ញើ និងសេវាប្រតិបត្តិការ/ការទូទាត់ប្រចាំថ្ងៃ។ អេ អឹម ខេ ប្រកាន់ខ្ជាប់នូវការអនុវត្តការផ្តល់ប្រាក់កម្ចីប្រកបដោយទំនួលខុសត្រូវ និងការការពារអតិថិជន ដោយបានបម្រើការជូនដល់អតិថិជនរាប់លាននាក់។ បេសកកម្មរបស់ អេ អឹម ខេ គឺស្នូលនៃប្រតិបត្តិការ ដែលផ្តោតលើការបង្កើតឥទ្ធិពលឋិតថេរនៅក្នុងសហគមន៍ តាមរយៈការលើកកម្ពស់បរិយាប័ន្នហិរញ្ញវត្ថុ និងការគាំទ្រដល់កំណើនសេដ្ឋកិច្ច។ (អត្ថបទពាណិជ្ជកម្ម)	នៅថ្ងៃអង្គារ៍ ទី១១ ខែកក្កដា ឆ្នាំ២០២៣ ក្រុមហ៊ុនធានារ៉ាប់រង ភីភល & ផាតនើរ អុិនសួរេន ភីអិលស៊ី (ភីភីអាយ) និងគ្រឹះស្ថានមីក្រូហិរញ្ញវត្ថុ អេ អឹម ខេ ភីអិលស៊ី (អេ អឹម ខេ) បានចុះហត្ថលេខាធ្វើកិច្ចសហប្រតិបត្តិការលើមធ្យោបាយទូទាត់ និងពង្រឹងភាពជាដៃគូរបស់ក្រុមហ៊ុនទាំងពីរឱ្យកាន់តែប្រសើរ និងពង្រីកវិសាលភាពសេវាកម្មក្រុមហ៊ុន ឱ្យមានភាពរីកចម្រើនប្រកបដោយចីរភាព។
លោក វេង សាខុន លើកឡើងថា ការជំរុញការវិនិយោគលើការដាំឈើនេះ ដើម្បីបង្កើតការងារនៅមូលដ្ឋាន និងកាត់បន្ថយការចំណាកស្រុក។ បន្ថែមលើនេះ ការវិនិយោគលើដំណាំឈើ ក៏អាចបង្កើតប្រភពនៃការផ្គត់ផ្គង់ឈើក្នុងស្រុក និងនាំចេញផលិតផលឈើដែលបានដាំ ជំនួសឈើចេញពីព្រៃធម្មជាតិ ដោយធានាដល់ការគ្រប់គ្រងធនធានធម្មជាតិប្រកបដោយនិរន្តរភាព។ រដ្ឋមន្រ្តីក្រសួងកសិកម្ម បញ្ជាក់បែបនេះ៖«បច្ចុប្បន្នរាជរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា កំពុងជំរុញ លើកទឹកចិត្តឲ្យមានការវិនិយោគ ដាំឈើគ្រប់រូបភាព ដូចជាការដាំបែបលក្ខណៈគ្រួសារ ការដាំដោយវិស័យឯកជន ដូចជាក្រុមហ៊ុនសម្បទានដីសេដ្ឋកិច្ច និងក្រុមហ៊ុនឯកជនដាំឈើដៃគូសហការជាមួយរដ្ឋ»។ ការលើកឡើងរបស់លោក វេង សាខុន បែបនេះ បានធ្វើឡើងនៅថ្ងៃទី១៦ ខែមិថុនា នាស្ថានីយដាំឈើម្សៅក្រដាស ហ៊ុន សែន មានក ដែលស្ថិតនៅស្រុកសាមគ្គីមានជ័យ ខេត្តកំពង់ឆ្នាំង។ ស្ថានីយនេះ មានផ្ទៃដីសរុប ២៨ ៩៦០ហិកតា ជាកន្លែងអភិវឌ្ឍ និងជំរុញការងារស្រាវជ្រាវ ពិសោធន៍ និងផលិតពូជឈើអាកាស្យា-ប្រេងខ្យល់ សម្រាប់ចែកពលរដ្ឋដាំដុះជាចម្ការឈើលក្ខណៈគ្រួសារ ដាំតាមទីសាធារណៈ និងឈានដល់ការផលិតផ្គត់ផ្គង់ដល់វិស័យឯកជន។ បើតាមលោក កែវ អូម៉ាលីស្ស ប្រធានរដ្ឋបាលព្រៃឈើ បច្ចុប្បន្ន រដ្ឋបាលព្រៃឈើ បានដាំដុះដើមមេពូជអាកាស្យា Acacia hybrid បានចំនួន ១ម៉ឺនដើម ប្រេងខ្យល់ ពូជ K7 បានចំនួន ៧ពាន់ដើម និងប្រេងខ្យល់ ពូជG9 បានចំនួន ២ ៥០០ដើម។ ប្រធានរដ្ឋបាលព្រៃឈើរូបនេះ បន្ថែមថា អនាគតរដ្ឋបាលព្រៃឈើ មានផែនការអភិវឌ្ឍតំបន់ស្ថានីយដាំឈើម្សៅក្រដាស ហ៊ុន សែន មានក ឲ្យទៅជាមជ្ឈមណ្ឌលស្រាវជ្រាវ និងផលិតពូជឈើអាកាស្យា និងប្រេងខ្យល់ ដោយប្រើបច្ចេកទេសកាត់ត្រួយបណ្តុះឲ្យបាន ៥លានដើមក្នុងមួយឆ្នាំ។ ជាមួយគ្នានេះ រដ្ឋបាលព្រៃឈើ នឹងសាងសង់បន្ទប់ពិសោធន៍បង្កាត់ពូជឈើ ដោយជាលិកាវប្បកម្ម សិក្សាស្រាវជ្រាវ និងអភិវឌ្ឍហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធ ថ្នាលបណ្តុះកូនឈើ ដើម្បីបង្កើនសមត្ថភាពផលិតកូនឈើឲ្យបាន ១០លានដើម ក្នុងមួយឆ្នាំ។ លើសពីនេះ នឹងបង្កើនការផលិតពូជឈើពាណិជ្ជកម្ម ក្នុងស្រុកសម្រាប់ចែកចាយ និងដាំដុះនៅតាមទីសាធារណៈចំនួន ១,៥លានដើម ក្នុងមួយឆ្នាំ៕	ភ្នំពេញ៖ រាជរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា បានជំរុញ និងលើកទឹកចិត្តពលរដ្ឋ ឲ្យមានការវិនិយោគលើការដាំដុះឈើគ្រប់រូបភាព មិនថាជាលក្ខណៈគ្រួសារ ឬលក្ខណៈក្រុមហ៊ុននោះទេ ដើម្បីផ្គត់ផ្គង់ទីផ្សារក្នុងស្រុក និងអាចនាំចេញ។ នេះបើតាមទំព័រហ្វេសប៊ុកផេករបស់លោក វេង សាខុន រដ្ឋមន្រ្តីក្រសួងកសិកម្ម រុក្ខាប្រមាញ់ និងនេសាទ។
ជារៀងរាល់ឆ្នាំ អង្គការសប្បុរសធម៌របស់អង់គ្លេស Christian Aid តែងតែគណនាតម្លៃខូតខាតពីគ្រោះមហន្តរាយអាកាសធាតុដូចជាទឹកជំនន់ ភ្លើងឆេះព្រៃ និងរលកកម្តៅដោយផ្អែកតាមការអះអាងពីក្រុមហ៊ុនធានារ៉ាប់រង និងរបាយការណ៍ផ្សេងៗ។ កាលពីឆ្នាំ២០២០ អង្គការនេះ បានរកឃើញគ្រោះមហន្តរាយអាកាសធាតុទាំង១០ដែលបង្កការបំផ្លិចបំផ្លាញធំបំផុតរបស់ពិភពលោក ដោយបណ្តាលឱ្យខូតខាតគិតជាទឹកប្រាក់សរុបចំនួន១៥០ពាន់លានដុល្លារ ខណៈនៅឆ្នាំ២០២១ តម្លៃខាតបង់កើតដល់១៧០ពាន់លានដុល្លារ កើនឡើង១៣ភាគរយ។ អង្គការ Christian Aid បានបញ្ជាក់ថា ការកើនឡើងតម្លៃខាតបង់នេះបានឆ្លុះបញ្ចាំងពីផលប៉ះពាល់នៃបម្រែបម្រួលអាកាសធាតុ ដែលបង្កឡើងដោយសកម្មភាពមនុស្ស។ ព្រឹត្តិការណ៍គ្រោះមហន្តរាយទាំង១០នេះ ក៏បានសម្លាប់មនុស្សយ៉ាងហោច១,០៧៥នាក់ និងបង្ខំឱ្យប្រជាជនចំនួន១,៣លាននាក់ ផ្លាស់ប្តូរទីលំនៅ។ គ្រោះមហន្តរាយ ដែលនាំឱ្យមានផលប៉ះពាល់ខ្លាំងជាងគេក្នុងឆ្នាំ២០២១ គឺព្យុះសង្ឃរា lda ដែលបោកបក់មកពីភាគខាងកើតរបស់អាម៉េរិក និងបណ្តាលឱ្យខូតខាតទ្រព្យសម្បត្តិជាង៦៥ពាន់លានដុល្លារ។បន្ទាប់ពីបានវាយប្រហាររដ្ឋល្វីស្យាណានៅចុងខែសីហា វាបានធ្វើដំណើរទៅទិសខាងជើងដោយបង្កជាទឹកជំនន់ខ្លាំងក្លាជន់លិចទីក្រុងញូវយ៉កនិងតំបន់ជុំវិញនោះ។ ជាមួយគ្នានេះ អាល្លឺម៉ងនិងបែលហ្ស៉ិក ក៏ស្ថិតក្នុងបញ្ជីបន្ទាប់ដែលរងការខូតខាតគិតជាទឹកប្រាក់ចំនួន៤៣ពាន់លានដុល្លារដោយគ្រោះទឹកជំនន់ និងបានបណ្តាលឱ្យមនុស្សស្លាប់ជាច្រើននាក់កាលពីខែកក្កដា។ ឯព្យុះរដូវរងារនៅរដ្ឋតិចសាល់ បាននាំឱ្យរដ្ឋនេះចំណាយប្រាក់លើបណ្តាញអគ្គិសនីចំនួន២៣ពាន់លានដុល្លារ ហើយទឹកជំនន់នៅខេត្តហឺណានរបស់ចិនក្នុងចុងខែកក្កដា បានបង្កការខូតខាតគិតជាទឹកប្រាក់ចំនួន១៧,៦ពាន់លានដុល្លារ។ ទន្ទឹមនេះ គ្រោះធម្មជាតិ ដែលបានបំផ្លាញទ្រព្យសម្បត្តិអស់រាប់ពាន់លានដុល្លារផ្សេងទៀតរួមមាន ទឹកជំនន់នៅកាណាដា អាកាសធាតុត្រជាក់ខ្លាំងនៅចុងនិទាឃរដូវរបស់ទឹកដីបារាំងដែលបានបំផ្លាញចម្ការទំពាំងបាយជូរ និងព្យុះកំបុតត្បូងនៅឥណ្ឌានិងបង់ក្លាដេសនៅខែឧសភា។ នៅពាក់កណ្តាលខែធ្នូ ក្រុមហ៊ុនធានារ៉ាប់រងធំជាងគេបំផុតរបស់ពិភពលោក Swiss Re បានប៉ាន់ប្រមាណថា គ្រោះមហន្តរាយធម្មជាតិនិងវិបត្តិអាកាសធាតុ បានបង្កការខូតខាតប្រហែល ២៥០ពាន់លានដុល្លារនៅឆ្នាំ២០២១នេះ។ ក្រុមហ៊ុននេះ ក៏បានអះអាងថា តួលេខសរុបមានការកើនឡើងចំនួន២៤ភាគរយ បើធៀបជាមួយឆ្នាំ២០២០៕	គ្រោះមហន្តរាយអាកាសធាតុធំបំផុតចំនួន១០នៅឆ្នាំ២០២១ បានបំផ្លាញទ្រព្យសម្បត្តិយ៉ាងដំណំ ដោយបង្កការខាតបង់ប្រាក់សរុបចំនួន១៧០ពាន់លានដុល្លារ ដែលកើនជាង២០ពាន់លានដុល្លារបើធៀបនឹងឆ្នាំ២០២០។ នេះបើតាមរបាយការណ៍ចេញផ្សាយដោយក្រុមផ្ដល់ជំនួយមួយរបស់អង់គ្លេសនៅថ្ងៃទី២៧ ខែធ្នូ។
តាមប្រភពរដ្ឋាភិបាលជប៉ុន កូរ៉េខាងជើង បានបាញ់វត្ថុមួយ ដែលធ្លាក់នៅក្រៅតំបន់សេដ្ឋកិច្ចផ្តាច់មុខរបស់ជប៉ុន (EEZ)។ វត្ថុនេះ ត្រូវបានរដ្ឋាភិបាលជប៉ុន វាយតម្លៃថា ជាមីស៊ីលបាលីស្ទិក។ ចំណែកយោធាកូរ៉េខាងត្បូង បានអះអាងថា ក្រុងព្យុងយ៉ាង បានបាញ់មីស៊ីលបាលីស្ទិកចម្ងាយខ្លីចេញពីទិសពាយព្យនៃប្រទេស។ នេះបើតាមការចុះផ្សាយរបស់ទីភ្នាក់ងារព័ត៌មាន Kyodo។ ការបាញ់នេះ ធ្វើឡើងក្រោយកូរ៉េខាងជើង បានបាញ់មីស៊ីលបាលីស្ទិកអន្តរទ្វីបជាថ្មីទៅសមុទ្រខាងកើតនៅថ្ងៃទី១៦ ខែមីនា។ ការបាញ់មីស៊ីល Hwasong-17 នេះ ត្រូវបានលោកគីម ជុងអ៊ុន មេដឹកនាំកូរ៉េខាងជើងចាត់ទុកជាការបំភ័យសត្រូវ ស្របពេលកូរ៉េខាងត្បូង និងអាម៉េរិក កំពុងធ្វើសមយុទ្ធយោធាដ៏ធំជាមួយគ្នាក្នុងរយៈពេល ១១ថ្ងៃ។ សូមបញ្ជាក់ថា មីស៊ីលបាលីស្ទិកអន្តរទ្វីប Hwasong-17 ជាមីស៊ីលដ៏ធំមួយរបស់កូរ៉េខាងជើង ដែលត្រូវបានជឿថា អាចវាយប្រហារបានគ្រប់កន្លែងនៅក្នុងដីអាម៉េរិក៕	កូរ៉េខាងជើង បានបាញ់មីស៊ីលមួយគ្រាប់ជាថ្មី ដោយទំនងជាមីស៊ីលបាលីស្ទិក។ នេះបើតាមការបញ្ជាក់របស់រដ្ឋាភិបាលជប៉ុននៅថ្ងៃទី១៩ ខែមីនា ។
បើតាមឆ្មាំឆ្នេរសមុទ្រហ្វីលីពីនរាយការណ៍នៅថ្ងៃទី៤ មីនា កប៉ាល់ចំនួន៤២គ្រឿងដែលគេជឿថាជានាវារបស់កងជីវពលដែនសមុទ្រចិនត្រូវបានប្រទះឃើញនៅក្នុងតំបន់ជុំវិញកោះ Thitu។ «វត្តមានជាបន្តបន្ទាប់ដោយគ្មានការអនុញ្ញាតរបស់ពួកគេ(ចិន) គឺពិតជាមិនគោរពនឹងសិទ្ធិនៃការឆ្លងកាត់ដោយស្របច្បាប់ និងរំលោភបំពានលើបូរណភាពទឹកដីរបស់ហ្វីលីពីន»។ ឆ្មាំឆ្នេរសមុទ្រហ្វីលីពីនបានលើកឡើងបែបនេះក្នុងសេចក្តីថ្លែងការណ៍មួយ។ កោះ Thitu ដែលជាកោះមួយក្នុងចំណោមប្រជុំកោះ Spratly ជាច្រកយុទ្ធសាស្ត្រដ៏ធំបំផុត និងសំខាន់បំផុតរបស់ទីក្រុងម៉ានីលនៅក្នុងសមុទ្រចិនខាងត្បូង។ យ៉ាងណាមិញ ផ្នែកជាច្រើននៃប្រជុំកោះនេះត្រូវបានទីក្រុងប៉េកាំងទាមទារជាដែនទឹករបស់ខ្លួន។ ប្រធានាធិបតីហ្វីលីពីន Ferdinand Marcos Jr ធ្លាប់និយាយហើយថា ហ្វីលីពីននឹងមិនធ្វើឱ្យបាត់បង់ទឹកដីខ្លួនបាត់បង់សូម្បីបន្តិច ខណៈដែលប្រទេសក្នុងតំបន់អាស៊ីអាគ្នេយ៍មួយនេះតែងតវ៉ាចំពោះសកម្មភាពឈ្លានពានរបស់ចិននៅក្នុងសមុទ្រចិនខាងត្បូង។ នៅប្រហែល៤៨០គីឡូម៉ែត្រពីភាគខាងលិចនៃខេត្ត Palawan កោះ Thitu ក៏ជាទីតាំងឈរជើងរបស់ក្រុងម៉ានីលដើម្បីរក្សាការទាមទារទឹកដីរបស់ខ្លួនក្នុងតំបន់នេះដែរ។ ហ្វីលីពីនបានដាក់ពាក្យបណ្តឹងចំនួន៧៧ដងប្រឆាំងនឹងសកម្មភាពរបស់ចិននៅក្នុងសមុទ្រនេះ៕	ហ្វីលីពីននៅថ្ងៃទី៤ មីនា បានលើកឡើងថា ខ្លួនបានប្រទះឃើញនាវាកងទ័ពជើងទឹកចិន និងនាវាជីវពលរាប់សិបគ្រឿងធ្វើដំណើរជុំវិញកោះដែលហ្វីលីពីនកាន់កាប់ក្នុងដែនជម្លោះក្នុងសមុទ្រចិនខាងត្បូង។
សីលធម៌ ជាចំណុចសំខាន់ ដែលមនុស្សគ្រប់រូបត្រូវតែមាន។ ការតាំងចិត្តថា មិនធ្វើអំពើអាក្រក់ ឬមិនប្រព្រឹត្តទង្វើមិនគប្បីណាមួយ ដែលបង្កការឈឺចាប់ដល់អ្នកដទៃ ហៅថាសីលធម៌។ ដោយឡែក សីលធម៌សង្គម ក៏ពាក់ព័ន្ធនឹងសកម្មភាពរបស់មនុស្សរស់នៅក្នុងសង្គមដែរ។ សីលធម៌សង្គម ផ្ដោតលើការចេះអធ្យាស្រ័យគ្នា សាមគ្គីភាពក្នុងសង្គម ជាពិសេសរំលោភបំពានអ្នកដទៃ។ សីលធម៌របស់ពលរដ្ឋមួយចំនួន នៅក្នុងសង្គមកម្ពុជានាពេលបច្ចុប្បន្ននេះ ហាក់មិនសូវឱ្យតម្លៃជាតិសាសន៍ខ្លួន ងាយប្រតិកម្ម ឆាប់ខឹង និងមិនសូវចេះយោគយល់គ្នា។ ចំពោះបញ្ហាសីលធម៌សង្គមនេះ លោក ហឿ សេធុល អ្នកប្រឹក្សាខាងសុខភាពផ្លូវចិត្ត វាយតម្លៃថា សីលធម៌សង្គមបានធ្លាក់ចុះ។ «សម្រាប់ខ្ញុំ ជាអ្នកចិត្តសាស្រ្ត និងជាអ្នកធ្វើការងារសង្គមយូរមកហើយ ខ្ញុំហ៊ាននិយាយថា បរិបទសង្គមរបស់យើង ទាក់ទងសីលធម៌សង្គមរបស់យើងធ្លាក់ចុះខ្លាំង ស្ទើរតែនៅក្នុងកម្រិតមួយទាបបំផុត។ នេះជាចំណុចមួយដែលខ្ញុំមើលឃើញ»។ នេះជាការមើលឃើញរបស់អ្នកចិត្តសាស្រ្ត ហឿ សេធុល។ ដើម្បីជ្រាបច្បាស់ សូមអញ្ជើញទស្សនាបទសម្ភាសរវាងអ្នកស្រី ញឹក ស្រីល័ក្ខ អ្នកសារព័ត៌មានថ្មីៗ ជាមួយលោក ហឿ សេធុល អ្នកប្រឹក្សាខាងសុខភាពផ្លូវចិត្ត ដូចតទៅ៖ ការសង្កេតឃើញពីស្ថានភាពសីលធម៌សង្គមកម្ពុជានាពេលនេះ លោក ហឿ សេធុល បានធៀបនឹងប្រវិត្តសាស្រ្តរបស់កម្ពុជាមុនសម័យសង្រ្គាម ដែលប្រជាជនសម័យនោះភាពរួសរាយរាក់ទាក់ និងជាមនុស្សសន្តិភាពនិយម។ អ្នកចិត្តសាស្រ្តរូបនេះ បន្តដូច្នេះ៖«ប៉ុន្តែក្រោយឆ្លងកាត់សម័យសង្រ្គាមមក ក្នុងសម័យបច្ចុប្បន្ននេះ ប្រព័ន្ធអប់រំរបស់យើង នៅទន់ខ្សោយផង ដែលកត្តាទាំងអស់នោះ រួមចំណែកធ្វើឱ្យយើងមានវិបត្តិសង្គមកើតឡើង»។ បើតាមលោក ហឿ សេធុល បញ្ហាសីលធម៌សង្គម ក៏ជាផ្នែកមួយនៃវិបត្តិសង្គម ដែលធ្វើឱ្យចំណុចទាំងអស់ធ្លាក់ចុះ។ សីលធម៌សង្គមធ្លាក់ចុះ ពិតជាធ្វើឱ្យមានផលប៉ះពាល់ដល់សង្គម។ ក្នុងបទសម្ភាសជាមួយសារព័ត៌មានថ្មីៗលោក ហឿ សេធុល អ្នកប្រឹក្សាខាងសុខភាពផ្លូវចិត្ត ក៏បានលើកពីឧទាហរណ៍មួយចំនួននៅក្នុងសង្គម ដែលមនុស្សមិនចេះគោរពគ្នា មិនចេះស្រឡាញ់គ្នា មិនចេះអត់ឱនឱ្យគ្នា ជាសញ្ញានៃការធ្លាក់ចុះសីលធម៌សង្គម។ ជាមួយគ្នានេះ សីលធម៌សង្គមធ្លាក់ចុះ ពាក់ព័ន្ធនឹងផ្លូវចិត្តរបស់ពលរដ្ឋ។ ត្រង់ចំណុចនេះ លោក ហឿ សេធុល ពន្យល់បែបនេះ៖«នៅពេលដែលនិយាយពីកត្តាចិត្តសាស្រ្ត គឺនិយាយទាក់ទងនឹងអាកប្បកិរិយា ការគិត និងអារម្មណ៍។ វិបត្តិអាកប្បកិរិយា យើងមើលឃើញផ្ទាល់នៅក្នុងសង្គមរបស់យើង ដូចជាថ្មីៗនេះ មានវិវាទតិចតួចកើតឡើង ឈានដល់ការបាញ់ប្រហារ ដែលនេះ ស្ដែងចេញពីអាក្បកិរិយា»។ ចំពោះបញ្ហាទាំងនេះ ជាចំណុចដែលសង្គមជាតិទាំងមូលត្រូវយកចិត្តទុកដាក់។ មនុស្សមួយចំនួន នៅមិនអាចគ្រប់គ្រងចិត្ត ឬអារម្មណ៍របស់ខ្លួនបាននៅឡើយ ដែលជាហេតុបង្កឱ្យមានបញ្ហាផ្សេងៗ។ ជុំវិញការយកចិត្តទុកដាក់លើបញ្ហាគ្រប់គ្រងចិត្ត ឬផ្លូវចិត្តនេះ លោក ហឿ សេធុល បានផ្ដល់យោបល់ថា គួរចាប់តាំងពីក្មេងនៅតូច ក្នុងការអប់រំផ្លូវចិត្ត ជាពិសេសផ្ដើមចេញពីគ្រួសារ សាលារៀន និងមនុស្សនៅក្នុងសង្គម។ តើអ្នកណាខ្លះ អាចជួយកែខៃសីលធម៌សង្គមឡើងវិញ? លោក ហឿ សេធុល អ្នកប្រឹក្សាខាងសុខភាពផ្លូវចិត្ត លើកឡើងថា ពលរដ្ឋទាំងអស់គ្នា ជាកោសិកាសង្គម មានតួនាទី និងការទទួលខុសត្រូវ ក្នុងការចូលរួមកែលម្អសីលធម៌សង្គមឱ្យមានភាពល្អប្រសើរ។ លើសពីនេះ ការរួមចំណែករបស់ពលរដ្ឋ ត្រូវការការចូលរួមពីរដ្ឋាភិបាលផងដែរ៕	ភ្នំពេញ៖ ការរស់នៅរបស់ពលរដ្ឋក្នុងសង្គមល្អ ឬមិនល្អ ពាក់ព័ន្ធនឹងសីលធម៌សង្គម។ កាលណាសង្គមមានសីលធម៌ល្អ ការរស់នៅរបស់ពលរដ្ឋនឹងមានភាពប្រសើរឡើង។ សម្រាប់នាពេលបច្ចុប្បន្ននេះ លោក ហឿ សេធុល អ្នកប្រឹក្សាខាងសុខភាពផ្លូវចិត្ត បានសង្កេតឃើញថា សីលធម៌សង្គមកម្ពុជា កំពុងធ្លាក់ចុះខ្លាំង គួរឱ្យព្រួយបារម្ភ ដែលប៉ះពាល់ដល់ផ្លូវចិត្តពលរដ្ឋ។
ធនាគារកណ្តាលអាម៉េរិក (Fed) បានដំឡើងអត្រាការប្រាក់ ១០ដងជាប់ៗគ្នាចាប់តាំងពីខែមីនាឆ្នាំ ២០២២។ អត្រាការប្រាក់កម្រិតនេះ គឺមិនមែនជាអ្វីដែលអ្នកប្រើប្រាស់ចង់បាននោះទេ ប៉ុន្តែការផ្លាស់ប្តូររបស់ Fed នៅតែអាចប៉ះពាល់ដល់អត្រាការប្រាក់លើប្រាក់កម្ចី និងការសន្សំ ជាពិសេសការដកប្រាក់កម្ចីទិញផ្ទះ ទិញរថយន្ត ឬប្រើប្រាស់ប័ណ្ណឥណទានជាដើម។ ការដំឡើងអត្រាការប្រាក់ បានកើតឡើងនៅក្នុងបរិបទមួយ ដែលវិស័យធនាគារទទួលរងនូវហានិភ័យ ដោយសារអត្រាការប្រាក់ខ្ពស់ ស្របពេលដែលធនាគារចំនួន ៣ នៅអាម៉េរិកបានដួលរលំក្នុងរយៈពេលត្រឹមតែ ២ខែ។ នៅក្នុងសេចក្តីប្រកាសបន្ទាប់ពីកិច្ចប្រជុំរបស់ Fed បានបន្តសង្កត់ធ្ងន់លើការប្តេជ្ញាចិត្តក្នុងការទប់ស្កាត់អតិផរណា។ នៅពេលត្រូវបានសួរនៅក្នុងសន្និសីទសារព័ត៌មាន ថាតើ Fed នឹងត្រូវបានបញ្ឈប់ការដំឡើងនៅពេលណា ? ឆ្លើយតបបញ្ហានេះ ប្រធានកណ្តាលអាមេរិកលោក Jerome Powell បាននិយាយថាពួកគេនឹងពិភាក្សាអំពីរឿងនេះនៅឯកិច្ចប្រជុំខែមិថុនា។ «ក្រុមប្រឹក្សាគាំទ្រយ៉ាងខ្លាំងចំពោះការដំឡើងអត្រាការប្រាក់លើកនេះ ប៉ុន្តែក៏មានការពិភាក្សាអំពីការបញ្ឈប់ដែរ»។ លោក Powell បានបញ្ជាក់បែបនេះ នៅថ្ងៃទី៣ ខែឧសភា។ ការពិភាក្សានៅ Fed អាចនឹងកាន់តែខ្លាំងក្នុងប៉ុន្មានសប្តាហ៍ខាងមុខ ដោយសារការខ្ចីប្រាក់មានការធ្លាក់ចុះ ហើយសេដ្ឋកិច្ចត្រូវបានព្រមានថា ស្ថិតនៅលើមាត់ជ្រោះនៃវិបត្តិ។ ការរឹតបន្តឹង និងការបន្ធូរបន្ថយរបស់ Fed នឹងត្រូវជជែកគ្នា ថាតើគោលនយោបាយបច្ចុប្បន្ន គឺគ្រប់គ្រាន់ ដើម្បីនាំអតិផរណាត្រឡប់ទៅគោលដៅ ២ភាគរយវិញដែរឬយ៉ាងណា។ ពួកគេត្រូវការពិចារណាពីស្ថានភាពសេដ្ឋកិច្ច ទិសដៅនៃអតិផរណា និងហានិភ័យសេដ្ឋកិច្ចជាបន្តបន្ទាប់។ នេះបើតាមលោក Joseph Brusuelas ប្រធានសេដ្ឋវិទូនៅ RSM US បាននិយាយនៅកម្មវិធីទូរទស្សន៍ CNN ។ ទោះជាយ៉ាងណាក៏ដោយលោក Powell មានសុទិដ្ឋិនិយមចំពោះសេដ្ឋកិច្ចអាម៉េរិក។ លោកបានចង្អុលបង្ហាញថា ការធ្លាក់ចុះយ៉ាងខ្លាំងនៃការងារថ្មី មិនបានទាញអត្រាអ្នកអត់ការងារធ្វើឱ្យឡើងខ្ពស់នោះទេ។ កាលពីខែមីនា អាម៉េរិកបានបន្ថែមការងារថ្មីចំនួន ៩,៥៩លានកន្លែង ដែលធ្លាក់ចុះពីកម្រិតខ្ពស់បំផុតចំនួន ១២លានក្នុងរយៈពេលដូចគ្នាកាលពីឆ្នាំមុន ហើយអត្រាគ្មានការងារធ្វើក្នុងឆ្នាំ២០២២ ក៏មិនលើសពី ៣,៧ភាគរយដែរ។ ធនាគារកណ្តាលបាននិយាយថាការរឹតបន្តឹងលក្ខខណ្ឌផ្តល់ប្រាក់កម្ចីអាចធ្វើឱ្យសេដ្ឋកិច្ចធ្លាក់ចុះដែលបណ្តាលឱ្យវាឈានដល់គោលដៅអតិផរណារបស់ខ្លួន។ Fed បាននិយាយនៅក្នុងសេចក្តីថ្លែងការណ៍មួយថា ឥណទានដែលត្រូវបានរឹតបន្តឹងអាចថ្លឹងថ្លែងលើសកម្មភាពសេដ្ឋកិច្ច ការងារ និងអតិផរណា ហើយទំហំនៃផលប៉ះពាល់ទាំងនេះនៅតែមានភាពមិនប្រាកដប្រជា។ ទោះបីជាមានការដួលរលំនៃធនាគារ First Republic កាលពីសប្តាហ៍មុនក៏ដោយ លោក Powell គិតថា ភាពចលាចលនៅក្នុងវិស័យធនាគារមិនគួរឱ្យព្រួយបារម្ភពេកនោះទេ។ លោកបានបន្តថា ស្ថានភាពនេះមានភាពប្រសើរឡើងចាប់តាំងពីខែមីនា ហើយធនាគារជាច្រើនមានការព្រួយបារម្ភអំពីសាច់ប្រាក់ងាយស្រួល។ ជុំវិញកិច្ចព្រមព្រៀងរបស់ JP Morgan ក្នុងការទិញ First Republic លោក Powell បាននិយាយថា វាគឺជារឿងល្អសម្រាប់ប្រព័ន្ធធនាគារ៕	ធនាគារកណ្តាលអាមេរិក (Fed) កាលពីថ្ងៃទី ៣ ខែឧសភាបានប្រកាសថា នឹងដំឡើងអត្រាការប្រាក់យោង ០,២៥ភាគរយបន្ថែមទៀត បើទោះបីជាមានបញ្ហាចម្រូងចម្រាស់នៅក្នុងវិស័យធនាគារក៏ដោយ។ អត្រាការប្រាក់បច្ចុប្បន្ននៅក្នុងអាម៉េរិកមានប្រហែល ៥ ទៅ ៥,២៥ភាគរយ ដែលនេះគឺជាកម្រិតខ្ពស់បំផុតក្នុងរយៈពេលជាង ១៥ឆ្នាំ។
កាលពីល្ងាច ថ្ងៃ២៨ ខែធ្នូ ឆ្នាំ២០១៩ នៅចំណុចផ្លូវ៦០ម៉ែត្រ សង្កាត់ចាក់អង្រែក្រោម ខណ្ឌមានជ័យ រាជធានីភ្នំពេញ មានគ្រោះថ្នាក់ចរាចរណ៍មួយបានកើតឡើងរវាងរថយន្តនិងម៉ូតូ បណ្តាលឲ្យមានមនុស្សស្លាប់ម្នាក់នៅកន្លែងកើតហេតុ និងរងរបួសធ្ងន់ម្នាក់។ អ្នកបាត់បង់ជីវិតនោះ គឺនាយស្មាញ វ័យ៦៨ឆ្នាំ ជាអ្នកបើកម៉ូតូ និងអ្នកជិះពីក្រោយម្នាក់ទៀត (មិនស្គាល់ឈ្មោះ ) បានរងរបួសធ្ងន់៕ អត្ថបទទាក់ទង សម្តេច ហ៊ុន សែន ស្រណោះ និងសោកស្តាយចំពោះមរណភាពតារាកំប្លែង នាយស្មាញ	ភ្នំពេញ៖ លោក សេង រិទ្ធី ចៅក្រមស៊ើបសួរសាលាដំបូលរាជធានីភ្នំពេញ បានចេញដីកា នៅថ្ងៃទី៣១ ខែធ្នូ ឆ្នាំ២០១៩ បង្គាប់ឲ្យឃុំខ្លួនបុរសឈ្មោះ ទិត ទី ដែលជាប់សង្ស័យថា ជាអ្នកបើករថយន្តបុកតារាកំប្លែង លោក សួន សុខហ៊ីម ហៅ ស្មាញ ឲ្យស្លាប់។ ចៅក្រមស៊ើបសួរ ចោទជនសង្ស័យរូបនេះ ពីបទបើកបរធ្វេសប្រហែស ខ្ជីខ្ចា មិនប្រុងប្រយ័ត្ន បណ្ដាលឲ្យអ្នកដទៃមានរបួសនិងស្លាប់។ នេះបើតាមការចេញផ្សាយរបស់អគ្គស្នងការដ្ឋាននគរបាលជាតិ។
«មិនមែនជារឿងងាយស្រួលនោះឡើយក្នុងការណែនាំមនុស្សធម្មតាឲ្យយល់ពីការងាររបស់យើង»។ ធនាគារកណ្តាលគៀរហ្សីសុីស្ថាន បានអះអាងយ៉ាងដូច្នេះនៅក្នុងសេចក្តីថ្លែងការណ៍របស់ខ្លួន ដោយយល់ឃើញថា ការប្រើប្រាស់មធ្យោបាយបែបបុរាណ និងប្រវត្តិសាស្ត្រ តាមរយៈសិល្បករ នឹងមានឥទ្ធិពលច្រើនលើប្រជាជន។ ស្ថាប័នថ្នាក់ជាតិមួយនេះ បានរៀបចំការផ្សព្វផ្សាយពាណិជ្ជកម្មដែលមានការចូលរួមពីក្រុមអ្នកចម្រៀងប្រជាប្រិយ ដែលតុបតែង ពាក់មួក និងមានសម្លៀកបំពាក់បែបប្រពៃណី ជាមួយនឹងការប្រគំឧបករណ៍ភ្លេង Komuz។ ក្នុងពាណិជ្ជកម្មដំបូង លោក Baian Akhmatov អ្នកចម្រៀងប្រពៃណីដ៏ល្បីល្បាញ ច្រៀងពន្យល់ទាក់ទងនឹងអត្ថន័យ អតិផរណា និងណែនាំឲ្យពលរដ្ឋយល់ដឹងពីការប្រើប្រាស់លុយ និងក្រេឌីត ជាដើម។ មន្ត្រីធនាគារកណ្តាល បានពន្យល់ថា ការអប់រំតាមរយៈអ្នកចម្រៀង ពិតជាបានធ្វើឲ្យពលរដ្ឋយល់ដឹងច្រើន ក្នុងនោះដូចជា ការពន្យល់ពីអត្រាការប្រាក់ នយោបាយហិញ្ញប្បទាន ទាំងពីរការគ្រប់គ្រងថវិកាគ្រួសារ។ កន្លងមក អត្រាប្រាក់កម្ចី បានឡើងជាង២០ភាគរយ ដែលធ្វើឲ្យពលរដ្ឋមិនសប្បាយ រហូតដល់មានការតវ៉ានៅមុខធនាគារ និងគ្រឹះស្ថានមីក្រូហិរញ្ញវត្ថុ។ បញ្ហាទាំងនេះហើយ ដែលធនាគារកណ្តាលគៀរហ្ស៊ីសុីស្ថានត្រូវការជំនួយជាចាំបាច់ពីក្រុមសិល្បករ ដើម្បីឲ្យពួកគេជួយពន្យល់ពលរដ្ឋទាក់ទងនឹងមូលហេតុជុំវិញការឡើងអត្រាការប្រាក់ ពីព្រោះភាគីខាងធនាគារហាក់ដូចជានិយាយមិនចូលត្រចៀកពួកគេនោះឡើយ។ គៀរហ្ស៊ីសុីស្ថាន ជាប្រទេសទីពីរដ៏ក្រជាងក្នុងចំណោមប្រទេសចំនួន១៥ដែលធ្លាប់ស្ថិតក្រោមសាធារណរដ្ឋសូវៀត។ ក្នុងចំណោមពលរដ្ឋប្រមាណ៦លាននាក់ មានជាងពាក់កណ្តាលរស់ក្រោមបន្ទាត់នៃភាពក្រីក្រ ហើយរាប់ពាន់នាក់ធ្វើអន្តោប្រវេសន៍ទៅរុស្ស៊ី និងប្រទេសដទៃដើម្បីធ្វើការងារ៕	ធនាគារកណ្តាលគៀរហ្ស៊ីសុីស្ថានបានអំពាវនាវដល់ក្រុមអ្នកចម្រៀងប្រពៃណីឲ្យដល់ខ្លួន លើការអប់រំពលរដ្ឋទាក់ទងនឹងបញ្ហាហិរញ្ញវត្ថុ ជាពិសេសអត្រាប្រាក់កម្ចី និងការគ្រប់គ្រងសេដ្ឋកិច្ចគ្រួសារជាដើម។ នេះបើយោងតាមការផ្សាយរបស់សារព័ត៌មាន The Epoch Times។
ស្ត្រីខ្មែរម្នាក់ អាយុ ២៧ឆ្នាំ ទទួលបានលទ្ធផលតេស្តវិជ្ជមានកូវីដ-១៩ កាលពីថ្ងៃទី១៩មេសា។ ស្ត្រីរូបនេះ រស់នៅភូមិកោងកាងទី១ ឃុំកោងកាង ស្រុកពញាក្រែក ខេត្តត្បូងឃ្មុំ និងជាបុគ្គលិកកាស៊ីណូ ក្នុងខេត្តព្រះសីហនុ។ មកទល់ពេលនេះ អាជ្ញាធរបានរកឃើញមនុស្ស៤៦នាក់ បានប៉ះពាល់ផ្ទាល់ និងប្រយោលជាមួយអ្នកជំងឺរូបនេះ។ រដ្ឋបាលខេត្តត្បូងឃ្មុំ នៅថ្ងៃទី១៩ ខែមេសា បានប្រកាសរកឃើញស្ត្រីខ្មែរម្នាក់ វិជ្ជមានកូវីដ-១៩។ អ្នកជំងឺរូបនេះ អាយុ ២៧ឆ្នាំ រស់នៅក្នុងភូមិកោងកាងទី១ ឃុំកោងកាង ស្រុកពញាក្រែក ខេត្តត្បូងឃ្មុំ និងមានមុខរបរជាបុគ្គលិកកាស៊ីណូ ក្នុងខេត្តព្រះសីហនុ។ បច្ចុប្បន្នស្ត្រីនោះ ត្រូវបានដាក់សម្រាកព្យាបាលនៅមន្ទីរពេទ្យបង្អែកពញាក្រែក ខេត្តត្បូងឃ្មុំ។ តាមសេចក្តីប្រកាសព័ត៌មានរបស់រដ្ឋបាលខេត្តត្បូងឃ្មុំ ស្ត្រីដែលមានវិជ្ជមានកូវីដ-១៩រូបនេះ និងប្ដី បានជិះម៉ូតូ ពីខេត្តព្រះសីហនុ នៅថ្ងៃទី ២មេសា និងបានចូលយកកូននៅផ្ទះម្ដាយក្មេក នៅអ្នកលឿង ខេត្តព្រៃវែង និងបានសម្រាកនៅទីនោះ ចំនួន២យប់ផងដែរ។ បន្ទាប់មក នៅថ្ងៃទី ៤មេសា គ្រួសារនេះ បានចេញពីអ្នកលឿង ទៅផ្ទះឪពុកបង្កើត ដែលស្ថិតនៅក្នុងភូមិកោងកាងទី១ ឃុំកោងកាង ស្រុកពញាក្រែក ខេត្តត្បូងឃ្មុំ។ ស្ត្រីរូបនេះ បានតេស្តសំណាក នៅថ្ងៃទី១៦ មេសា និងទទួលបានលទ្ធផលវិជ្ជមាននៅថ្ងៃទី ១៩ ខែមេសា។ បច្ចុប្បន្ន រដ្ឋបាលខេត្តត្បូងឃ្មុំ បានស្រាវជ្រាវរកឃើញអ្នកប៉ះពាល់ផ្ទាល់ និងប្រយោលជាមួយស្ត្រីរូបនេះ ចំនួន៤៦នាក់ ហើយអាជ្ញាធរ ក៏កំពុងស្រាវជ្រាវរកអ្នកពាក់ព័ន្ធបន្ថែមទៀត ដើម្បីទប់ស្កាត់កុំឱ្យជំងឺកូវីដ-១៩ឆ្លងរាលដាលនៅក្នុងសហគមន៍។ ទន្ទឹមនឹង រដ្ឋបាលខេត្តត្បូងឃ្មុំ ក៏បានអំពាវឲ្យអ្នកដែលពាក់ព័ន្ធនឹងអ្នកជំងឺ ឬធ្លាប់ទៅកាន់ទីតាំងដែលអ្នកជំងឺស្នាក់នៅ រួសរាន់ទៅពិនិត្យសុខភាពតាមមន្ទីរពេទ្យ ឬមណ្ឌលសុខភាព ប្រសិនបើមានរោគសញ្ញាផ្សេងៗ នៃជំងឺឆ្លងកូវីដ-១៩ និងរាយការណ៍ជូនអាជ្ញាធរមូលដ្ឋាន ឬទំនាក់ទំនងតាមលេខទូរសព្ទ ០១២ ៩៨៣ ៦៣៩ / ០៩៧ ៦៤៧ ៧៧៣៧ / ០១២ ៩៦៨ ៤៣២ និង ០៩៧ ៩៧៩ ៩៨៩៨ ដើម្បីក្រុមការងារ ចាត់វិធានការយកសំណាក។ គិតត្រឹមថ្ងៃទី១៩ ខែមេសា កម្ពុជាមានករណីវិជ្ជមានកូវីដ-១៩សរុបចំនួន ៧,០១៣ករណី ក្នុងនោះ ៦,៤៧០នាក់ ពាក់ព័ន្ធសហគមន៍២០កុម្ភៈ។ អ្នកជាសះស្បើយចំនួន ៦,៤៧០នាក់ និងស្លាប់ ៤៩នាក់ ខណៈ ១,៩៨២នាក់ កំពុងរង់ចំាបញ្ជូនទៅព្យាបាល៕	ដោយ៖ ស៊ុល រ៉វី
ក្នុងសង្រ្គាមលីបង់លើកទី២ ក្រុមហេប៊ូឡា (Hezbollah) បានបាញ់គ្រាប់រ៉ុក្កែតជិត ៤ពាន់ មកលើទីក្រុងហៃហ្វា (Haifa) និងតំបន់ភាគខាងជើងអ៊ីស្រាអែល។ ពេលនោះ ប្រជាជនអ៊ីស្រាអែលចំនួន ៤៤នាក់ បានបាត់បង់ជីវិត និងប្រជាជនចំនួន ២៥ម៉ឺននាក់ផ្សេងទៀតត្រូវជម្លៀស។ ផ្តើមចេញពីសង្រ្គាមលីបង់លើកទី២ អ៊ីស្រាអែលបានសម្រេចអភិវឌ្ឍប្រព័ន្ធការពារមីស៊ីលក្នុងឆ្នាំ២០០៧ ដើម្បីប្រឆាំងនឹងគ្រាប់រ៉ុក្កែតរបស់សត្រូវ។ រហូតដល់ឆ្នាំ២០០៩ អ៊ីស្រាអែល បានទទួលជោគជ័យលើការសាកល្បង Iron Dome ដោយបង្អាក់គ្រាប់រ៉ុក្កែតបានជាច្រើនគ្រាប់។ ប៉ុន្មានខែបន្ទាប់ កងកម្លាំងប្រតិបត្តិប្រព័ន្ធខែលការពារមីស៊ីលមួយនេះ ត្រូវបានក្រសួងការពារជាតិអ៊ីស្រាអែលបង្កើតឡើង។ នៅដើមឆ្នាំ២០១០ អ៊ីស្រាអែល បានធ្វើតេស្តដោយជោគជ័យម្តងទៀត លើការបង្អាក់គ្រាប់រ៉ុក្កែតជាច្រើនគ្រាប់ ដែលជាប្រភេទ Qassam និង Katyusha។ រហូតដល់ខែកក្កដា ឆ្នាំដដែល អ៊ីស្រាអែល បានសាកល្បងចុងក្រោយលើប្រព័ន្ធការពារមីស៊ីល Iron Dome ទាក់ទិននឹងទីតាំងដែលត្រូវបង្អាក់គ្រាប់រ៉ុក្កែត ឬមីស៊ីល។ ការធ្វើតេស្តនោះ បានប្រពឹត្តទៅដោយជោគជ័យ ដោយប្រព័ន្ធការពារមីស៊ីលប្រភេទនេះ អាចបង្អាក់គ្រាប់រ៉ុក្កែត ដែលវាយប្រហារមកលើទីក្រុង ប៉ុន្តែវានឹងមិនបាញ់កម្ទេចលើគ្រាប់រ៉ុក្កែត ដែលវាយប្រហារលើតំបន់វាលលំហ និងគ្មានមនុស្សរស់នៅឡើយ។ ដោយឃើញថាប្រព័ន្ធខែលការពារមីស៊ីលមួយនេះមានសមត្ថភាពគ្រប់គ្រាន់ក្នុងការបង្អាក់រ៉ុក្កែតរបស់សត្រូវ កងកម្លាំងទ័ពអាកាសអ៊ីស្រាអែល បានដំឡើង Iron Dome នៅក្នុងខែមីនា ឆ្នាំ២០១១។ មកទល់ពេលនេះ អ៊ីស្រាអែល បានពង្រាយប្រព័ន្ធការពារមីស៊ីលប្រភេទនេះ បានចំនួន ១០គ្រឿងហើយ។ ក្នុងឆ្នាំ២០១៤ ក្រុមហាម៉ាស់ បានបាញ់គ្រាប់រ៉ុក្កែតជាច្រើនពាន់គ្រាប់ ប៉ុន្តែប្រព័ន្ធការពារមីស៊ីលអ៊ីស្រាអែលមួយនេះ អាចបង្អាក់បានស្ទើទាំងអស់។ សមត្ថភាព Iron Dome នៅតែអាចការពារអ៊ីស្រាអែល ពីការវាយប្រហាររបស់ក្រុមហាម៉ាស់ ក្នុងឆ្នាំ២០២១ ដែលបានបាញ់គ្រាប់រ៉ុក្កែតជាង ២ពាន់គ្រាប់។ ប្រព័ន្ធការពារមីស៊ីល Iron Dome ចែកចេញជាបីផ្នែកសំខាន់ៗដូចជា ប្រព័ន្ធរ៉ាដាចាប់គ្រាប់រ៉ុក្កែត, ប្រព័ន្ធគ្រប់គ្រង់អាវុធ និងរៀបចំការប្រយុទ្ធ (BMC) និងឧបករណ៍បាញ់មីស៊ីល (MFU)។ លក្ខណៈពិសេសមួយរបស់ប្រព័ន្ធការពារមីស៊ីលនេះ គឺអាចប្រើប្រាស់បានគ្រប់អាកាសធាតុទាំងអស់ និងអាចគ្រប់គ្រងស្ថានការណ៍បាន បើទោះមានគ្រាប់រ៉ុក្កែតបាញ់មកច្រើន ក្នុងពេលតែមួយក៏ដោយ។ បើតាមកម្លាំងការពារជាតិអ៊ីស្រាអែល Iron Dome មួយគ្រឿង អាចការពារក្រុងមួយ ដែលមានទំហំមធ្យម និងអាចបង្អាក់គ្រាប់រ៉ុក្កែតចម្ងាយ ៧០គឺឡូម៉ែត្រ។ ប៉ុន្តែប្រព័ន្ធការពារមីស៊ីលមួយនេះ ត្រូវបានផលិតឡើង ដើម្បីតែបង្អាក់គ្រាប់រ៉ុក្កែតដែលមានចម្លាយខ្លីប៉ុណ្ណោះ។ ចាប់តាំងពីបង្កើត រហូតដល់ឆ្នាំ២០២១ Iron Dome ត្រូវបានអភិវឌ្ឍសមត្ថភាពជាបន្តបន្ទាប់។ ប្រព័ន្ធខែលការពារមីស៊ីលអភិវឌ្ឍចុងក្រោយ ត្រូវបានអ៊ីស្រាអែលសាកល្បងនៅខែមីនា ឆ្នាំ២០២១ កន្លងទៅ។ ដោយសារតែសមត្ថភាពដ៏ខ្លាំងបែបនេះ បក្សសម្ព័ន្ធយោធាណាតូ បានប្រើប្រាស់ Iron Dome នៅក្នុងទឹកដីអ៊ីរ៉ាក់ និងអាហ្វហ្កានីស្ថាន។ អាមេរិក បានទិញចំនួន ពីរគ្រឿង ខណៈអាស៊ៃបៃហ្សង់ និងឥណ្ឌា បានចុះកិច្ចព្រមព្រៀងទិញ Iron Dome។ ស្របពេលមានការបញ្ជាទិញពីប្រទេសមួយចំនួន រដ្ឋាភិបាលអ៊ីស្រាអែល កំពុងចរចាកិច្ចព្រមព្រៀងទិញលក់ ជាមួយបណ្តាប្រទេសអឺរ៉ុបផ្សេងទៀតផងដែរ។ គួររំលឹកថា នៅក្នុងឆ្នាំ២០១១ ក្រុមហ៊ុន Raytheon បានសហការជាមួយក្រុមហ៊ុន Rafael របស់អ៊ីស្រាអែល ដើម្បីយក Iron Dome មកលក់នៅលើទឹកដីអាមេរិក។ លើសពីនេះ ក្រុមហ៊ុនទាំងពីរ ក៏បានចុះកិច្ចព្រមព្រៀងផ្គត់ផ្គង់សម្ភារ Iron Dome និងបង្កើតរោងចក្រ Iron Dome ផលិតនៅអាមេរិកថែមទៀត៕	Iron Dome ជាប្រព័ន្ធការពារមីស៊ីលអ៊ីស្រាអែល ដែលបានបង្អាក់គ្រាប់រ៉ុក្កែតរបស់ក្រុមហាម៉ាស និងសត្រូវផ្សេងទៀតជាច្រើនពាន់គ្រាប់ បើគិតចាប់តាំងពីឆ្នាំ២០១១ មក។ ប្រព័ន្ធការពារមីស៊ីលមួយនេះ អាចការកម្ទេចប្រភេទអាវុធ C-RAM, មីស៊ីលនាំផ្លូវ, មីស៊ីលប្រដេញ, គ្រាប់រ៉ុក្កែត, ដ្រូនជាដើម។
Growth Height Pro រួមមានអ្វីខ្លះ? សមាសភាគសំខាន់របស់ Growth Height Pro ជួយបំពេញនូវសារធាតុចិញ្ចឹមដូចជា៖កាល់ស្យូម ស័ង្កសី ម៉ាញេស្យូម និងប្រយោជន៍បាក់តេរី Probiotic (L Acidophilus - B Bifidum) ជំនួយការថែទាំផ្លូវពោះវៀនរបស់ក្មេង។ សូមទស្សនាកិច្ចសម្ភាសខ្លីខាងក្រោម៖ ទំនាក់ទំនងទិញ Hotline + line : 070 98 77 78,066 98 77 78,012 722 108 facebook link: https://www.facebook.com/Mr.Ratana070987778/ អាស័យដ្ឋាន៖ ផ្ទះលេខ13គ ផ្លូវ 271 ភូមិត្រពាំងឈូក សង្កាត់ទឹកថ្លា ខ័ណ្ឌ សែនសុខ រាជធានីភ្នំពេញ៕ ខាងក្រោមនេះជារូបភាពអតិថិជនដែលប្រើប្រាស់ផលិតផលGrowth Height Pro (អត្ថបទពាណិជ្ជកម្ម)	បញ្ហាកម្ពស់ជារឿងដ៏គួរឱ្យបារម្ភមួយសម្រាប់មនុស្សជាច្រើនជាពិសេសមិត្តៗយុវវ័យដែលមិនសូវមានភាពអំណោយផលរឿងកម្ពស់ពីធម្មជាតិ ហើយ វាអាចជាបញ្ហាដែលអ្នកខ្លះគិតថាប៉ះពាល់ដល់រូបរាងសង្ហាររបស់ខ្លួន ឬក៏ខ្មាសគេដែលខ្ពស់ៗជាងជាដើម។
បើតាមគ្រឹះស្ថានអង្គរ ក្នុងចំណោមប្រាក់ចំណូលជាង៧៤លានដុលា្លរនេះ មាន៣,៣២៥,០២៦ដុល្លារ ត្រូវបានរាជរដ្ឋាភិបាលឧបត្ថម្ភជូនមន្ទីរពេទ្យគន្ធបុប្ផា ដើម្បីទ្រទ្រង់ដំណើរការពិនិត្យ និងព្យាបាលកុមារកម្ពុជា។ ដោយឡែក ការលក់បណ្ណជូនភ្ញៀវចូលទស្សនារមណីយដ្ឋានអង្គរវត្តប្រចាំខែកញ្ញាវិញ ដែលកម្ពុជាទទួលចំណូលបានជាង៤លានដុល្លារ ក្នុងចំនួនមនុស្សជាង១១ម៉ឺននាក់៕	ភ្នំពេញ៖ រយៈពេល៩ខែក្នុងឆ្នាំ២០១៩ កម្ពុជាទទួលចំណូលបានជាង៧៤លានដុល្លារ ពីការលក់បណ្ណជូនភ្ញៀវជាង១,៦លាននាក់ សម្រាប់ការចូលទស្សនារមណីយដ្ឋានអង្គរវត្ត ។ នេះបើយោងតាមសេចក្តីប្រកាសព័ត៌មានរបស់គ្រឹះស្ថានអង្គរ នៅថ្ងៃទី១តុលា។
ទាំងប្រធានក្រុម Ronaldo និង Pepe ស្ថិតក្រោមជម្រើសរបស់លោក Martinez និងបង្ហាញខ្លួនគ្រប់ការប្រកួតឱ្យព័រទុយហ្គាល់តាំងពីវគ្គចែកពូល រហូតដល់ធ្លាក់ត្រឹមវគ្គ៨ក្រុមចុងក្រោយក្រោមថ្វីជើងបារាំងដោយបាល់កាត់ក្តី១១ម៉ែត្រលទ្ធផល ៥-៣។ Pepe បានបង្កើតប្រវត្តិសាស្ត្រក្នុងការប្រកួតជើងឯកអឺរ៉ុបឆ្នាំ២០២៤ ដោយក្លាយជាកីឡាករចំណាស់បំផុតក្នុងវ័យ៤១ឆ្នាំ ស្របពេល Ronaldo វ័យ ៣៩ឆ្នាំ ជាកីឡាករដំបូងបង្ហាញខ្លួន៦លើក។ ក្រោយអស់ឱកាសឡើងទៅវគ្គពាក់កណ្តាលផ្តាច់ព្រ័ត្រ អ្នកទាំងពីរបានរំលែកការខកចិត្តដោយឱបគ្នាយ៉ាងយូរនៅលើទីលានប្រកួតបន្ទាប់។ Pepe ស្រក់ទឹកភ្នែក ខណៈ Ronaldo ជាអ្នកលួងលោម។ គ្រូបង្វឹកព័រទុយហ្កាល់លើកឡើងថាទឹកភ្នែករបស់ Pepe ជាការបង្ហាញការខកចិត្ត។ «Pepe ជាកីឡាករគំរូមួយរូបក្នុងក្រុមព័រទុយហ្កាល់ និងសម្រាប់កីឡាករយុវជនជំនាន់ក្រោយ»។ នៅពេលសួរថាតើកីឡាករទាំងពីរនឹងបង្ហាញខ្លួនលើកចុងក្រោយឱ្យព័រទុយហ្កាល់នោះ លោក Martinez បានឆ្លើយភ្លាមថាអ្វីៗទាំងនេះមិនទាន់ដល់ពេលទេ ហើយអ្នកទាំងពីរក៏មិនមានការសម្រេចចិត្តណាមួយជុំវិញការចូលនិវត្តន៍ពីជម្រើសជាតិនោះដែរ។ បើទោះមានការរិះគន់លើលោក Martinez ជុំវិញការដាក់កីឡាករវ័យចំណាស់ទាំងពីរដែលធ្វើឱ្យក្រុមមិនអាចឆ្លងទៅវគ្គ៤ក្រុមចុងក្រោយក្តី ប៉ុន្តែគ្រូបង្វឹកសញ្ជាតិអេស្ប៉ាញរូបនេះនៅតែបង្ហាញការជឿជាក់លើគុណភាព និងសមត្ថភាពរបស់ Ronaldo និងPepe៕	Cristiano Ronaldo និង Pepe មិនទាន់មានការសម្រេចចិត្តចូលនិវត្តន៍ពីក្រុមជម្រើសជាតិនៅឡើយទេ ក្រោយព័រទុយហ្កាល់ចាញ់បារាំងនៅវគ្គ៨ក្រុមចុងក្រោយ UEFA Euro 2024។ នេះជាការអះអាងរបស់លោក Roberto Martinez គ្រូបង្វឹកព័រទុយហ្កាល់ បើទោះកីឡាការទាំងពីរមានវ័យជ្រេក៏ដោយ។
ករណីឆ្លងជំងឺកូវីដ-១៩ ថ្មីៗភាគច្រើននៅអេមីរ៉ាតអារ៉ាប់រួម បង្កដោយវីរុសបំប្លែងខ្លួនដែលត្រូវបានរកឃើញនៅអង់គ្លេស អាហ្វ្រិកខាងត្បូង និងឥណ្ឌា។ នេះបើតាមការបញ្ជាក់របស់អាជ្ញាធរប្រទេសនេះនៅថ្ងៃទី២៨ ខែមិថុនា។ វីរុសទម្រង់ថ្មីទាំងនេះ ក៏នាំឱ្យការស្លាប់ដោយសារជំងឺកូវីដ-១៩ កើនឡើងជាលំដាប់ដែរ។ អេមីរ៉ាតអារ៉ាប់រួម ដែលជារដ្ឋតំបន់ឈូងសមុទ្រមួយ និងមានប្រជាជនរស់នៅប្រមាណ៩លាននាក់ ស្ថិតក្នុងចំណោមប្រទេសដែលអនុវត្តយុទ្ធនាការចាក់វ៉ាក់សាំងលឿនជាងគេ។ ថ្វីដ្បិតផ្ដល់វ៉ាក់សាំងដល់ប្រជាជនបានច្រើនក្តី ករណីឆ្លងប្រចាំថ្ងៃក្នុងប្រទេសបានកើនឡើងយ៉ាងរហ័ស ដោយនៅរយៈប៉ុន្មានខែក្រោយចុងនេះ ករណីឆ្លងប្រចាំថ្ងៃហក់ឡើងដល់២ពាន់នាក់។ ថ្ងៃទី២៧ខែមិថុនា ចំនួនអ្នកស្លាប់មាន១០នាក់ ដែលជាអត្រាខ្ពស់ជាងគេប្រចាំថ្ងៃមិនធ្លាប់មានចាប់តាំងពីខែមីនា។ អាជ្ញាធរគ្រប់គ្រងគ្រោះមហន្តរាយ និងវិបត្តិអាសន្នរបស់ប្រទេសនេះ ចង្អុលដល់វត្តមានវីរុសបំប្លែងថ្មីដូចជាបែតា ដែលតា និងអាល់ហ្វា ដែលនៅពីក្រោយការកើនឡើងករណីឆ្លង។ ក្នុងចំណោមករណីឆ្លងថ្មីៗ វីរុសបំប្លែងថ្មីបែតា (រកឃើញដំបូងនៅអាហ្រ្វិកខាងត្បូង) មានចំណែក៣៩,២ភាគរយ, ទម្រង់ដែលតា (រកឃើញនៅឥណ្ឌា)មាន៣៣,៩ភាគរយ និងទម្រង់អាល់ហ្វា (រកឃើញនៅអង់គ្លេស) មាន១១,៣ភាគរយ។ អង្គការសុខភាពពិភពលោក បានព្រមានអំពីការរីករាលដាលនៃវីរុសបំប្លែងថ្មីដែលតាដែលកំពុងវាយលុកពាសពេញពិភពលោកជាមួយនឹងល្បឿនចម្លងយ៉ាងឆាប់រហ័ស។ អេមីរ៉ាតអារ៉ាប់រួម ក៏ចាត់វិធានការដែរ ដោយហាមឃាត់មិនឱ្យអ្នកដំណើរដែលបានទៅអាហ្រ្វិកខាងត្បូង ឬឥណ្ឌាក្នុងរយៈពេល១៤ថ្ងៃមុន ចូលក្នុងប្រទេសឡើយ ទោះជាប្រជាជនធម្មតា និងអ្នកការទូតដែលធ្លាប់ស្ថិតក្នុងករណីលើកលែងក្ដី។ គួរបញ្ជាក់ថា ប្រជាជនប្រទេសនេះប្រមាណ៧១ភាគរយ បានទទួលការចាក់វ៉ាក់សាំងរួចរាល់ ដោយមានវ៉ាក់សាំងរបស់ Sinopharm, Pfizer- BioNTech, AstraZeneca និង Sputnik V ផងដែរ៕	ដោយ ឈួ ស៊ាវយីងជាវ
ពិសាអាហារដែលមានផ្ទុកជាតិគីមី គឺបំផ្លាញសុខភាពប្រជាពលរដ្ឋ បំផ្លាញសេដ្ឋកិច្ចគ្រួសារ និងបំផ្លាញសេដ្ឋកិច្ចជាតិ។ ដោយមើលឃើញបញ្ហានេះ អ្នកស្រី អ៊ឹង សុវណ្ណលី ម្ចាស់សួនកម្សាន្តធម្មជាតិ EM និងជាអ្នកជំនាញល្បីល្បាញខាងជីធម្មជាតិ EM បានឲ្យដឹងថា អ្នកស្រីសម្រេចចិត្តបើកសួនកម្សាន្តធម្មជាតិ EM នេះ ពីព្រោះ អ្នកស្រីចង់ជួយរកទីផ្សារជូនកសិករខ្មែរ និងចង់ឲ្យអតិថិជនទាំងឡាយទិញបន្លែ ផ្លែឈើ ត្រីសាច់ធម្មជាតិពិតៗ។ កសិករខ្មែរនាពេលកន្លងមកប្រឈមនឹងកង្វះខាតទីផ្សារដែលជំរុញឲ្យតម្លៃកសិផលធ្លាក់ចុះ។ អ្នកស្រី សុវណ្ណលី បានបញ្ជាក់ថា៖«ម្យ៉ាងទៀត យើងចង់ជួយកសិករដែលដាំបន្លែធម្មជាតិ EM ពោលគឺមិនមែនបន្លែប្រើប្រាស់ជីគីមីឡើយ»។ អ្នកស្រី សុវណ្ណលី ត្រៀមដាំបន្លែខ្លួនឯង និងបង្កើតក្រុមកសិករដាំបន្លែធម្មជាតិ EM ដើម្បីលក់នៅក្នុងសួនកម្សាន្តធម្មជាតិ EM។ បន្លែ ផ្លែឈើធម្មជាតិ ត្រី សាច់ របស់កសិករអាចដាក់លក់នៅក្នុងសួនកម្សាន្តធម្មជាតិ ហើយសួនកម្សាន្តនេះក៏មានហាងអាហារដ្ឋានដែលអាចចម្អិនអាហារពីបន្លែ សាច់ ធម្មជាតិភ្លាមៗជូនអតិថិជនដែរ។ នៅក្នុងសួនកម្សាន្តនេះ អ្នកទេសចរអាចទទួលបានសេវាមួយចំនួនដូចតទៅ៖ អាហារដ្ឋានសុខភាពធម្មជាតិ, លក់បន្លែ ត្រី សាច់ធម្មជាតិ, សេវាថែរក្សាសុខភាពសម្ផស្ស, សេវាម៉ាស្សាខ្លួនដើម្បីសុខភាព, សួនទឹកធម្មជាតិ ស្ទូចត្រី និងតូបសម្រាប់អង្គុយកម្សាន្តពិសាអាហារ កសិករដែលដាំបន្លែធម្មជាតិត្រូវតែត្រួតពិនិត្យដោយសមាគមរបស់អ្នកស្រី អ៊ឹង សុវណ្ណលី។ អ្នកជំនាញជីធម្មជាតិ EM រូបនេះ បានអះអាងយ៉ាងច្បាស់ថា រាល់បន្លែធម្មជាតិដែលផលិតដោយក្រុមការងាររបស់អ្នកស្រី និងក្រុមកសិកររបស់អ្នកស្រីត្រូវតែធម្មជាតិពិតប្រាកដ ពោល គឺគ្មានឡើយបន្លែដាំដោយដាក់ថ្នាំគីមី។ អ្នកស្រី អ៊ឹង សុវណ្ណលី បានបញ្ជាក់ថា ការវិនិយោគច្រើនសែនដុល្លារលើសួនកម្សាន្តធម្មជាតិ EM នេះ គឺក្នុងគោលដៅជួយកសិករដើម្បីបើកទីផ្សារផលិតផលកសិកម្មធម្មជាតិ EM និងជួយឲ្យអតិថិជនទទួលបានផលិតផលធម្មជាតិពិតប្រាកដ៕ លេខទំនាក់ទំនង៖ 010 99 86 86, 012 937 698, 016 99 86 86, 068 99 68 68 (អត្ថបទពាណិជ្ជកម្ម)	ភ្នំពេញ៖ សួនកម្សាន្តធម្មជាតិ EM ដែលមានទីតាំងនៅខាងលិចឈាងខាងត្បូងនៃរាជធានីភ្នំពេញ, មានចម្ងាយប្រមាណជា៤គីឡូម៉ែត្រពីវត្តស្លែង បើកឲ្យដំណើរការដូចថ្ងៃធម្មតានៅឱកាសបុណ្យភ្ជុំបិណ្ឌនេះ។ ផ្លូវចូលទៅកាន់សួនកម្សាន្តធម្មជាតិ EM គឺស្ថិតនៅជាប់នឹងរបងវត្តស្លែងតែម្តង។ នៅក្នុងសួនកម្សាន្តនេះ អ្នកទេសចរជាតិ និងអន្តរជាតិអាចទទួលបានការបម្រើអាហារសរីរាង្គ និងសេវាដទៃមួយចំនួនដូចតទៅ៖ អាហារដ្ឋានសុខភាពធម្មជាតិ លក់បន្លែ ត្រី សាច់ធម្មជាតិ ថែរក្សាសុខភាពសម្ផស្ស ម៉ាស្សាខ្លួនដើម្បីសុខភាព សួនទឹកធម្មជាតិ ស្ទូចត្រី និងតូបសម្រាប់អង្គុយកម្សាន្តពិសាអាហារ
ក្នុងចំណោមម៉ូតូទាំង៥គ្រឿងនោះ មានម៉ូតូម៉ាក ROYAL ENFIELD ផលិតម៉ូតូប្រភេទ Bullet 500 តាំងពីឆ្នាំ១៩៣១។ វាជាប្រភេទម៉ូតូចំណាស់ជាងគេទូទាំងពិភពលោក។ ប្រភេទ Bullet 500 នៅតែមានម៉ូឌែលថ្មី។ យ៉ាងណាក៏ដោយម៉ូតូម៉ាក ៣គ្រឿង ម៉ាកROYAL ENFIELD ដែលនៅស្កាយលែន គឺជាម៉ូឌែល Classic ផលិតក្នុងចន្លោះឆ្នាំ២០១៧ និង២០២០។ វាពិសេសត្រង់ថា ជាម៉ូឌែលដែលដូចនឹងម៉ូឌែល ដែលផលិតនៅទស្សវត្សរ៍១៩៥០។ ROYAL ENFIELD ត្រូវបានបង្កើតឡើងឆ្នាំ១៨៩២ ហើយចាប់ផ្ដើមផលិតម៉ូតូក្នុងឆ្នាំ១៩០១។ ពីដំបូងគឺជាក្រុមហ៊ុនអង់គ្លេស ក៏ប៉ុន្តែបច្ចុប្បន្ន គឺជាក្រុមហ៊ុនឥណ្ឌាវិញ។ ម៉ូតូ HARLEY-DAVIDSON ប្រភេទ Ultra Classic ម៉ូឌែល Electra Glide នៅស្កាយលែន គឺជាម៉ូតូកង់៣ ផលិតក្នុងទស្សវត្សរ៍១៩៧០។ ខាងក្នុង HARLEY-DAVIDSON ហៅប្រភេទម៉ូតូ Ultra Classic ថា FL។ តាំងពីឆ្នាំ១៩៤១ គេប្រើអក្សរទាំង២នេះ សម្រាប់ម៉ូតូតួធំ។ ម៉ូឌែល Electra Glide មានឈ្មោះនេះ ព្រោះ electra មានន័យថាអគ្គិសនី ហើយគឺជាម៉ូឌែលដំបូងរបស់ HARLEY-DAVIDSON ដែលដុំដេប្រើភ្លើង ឱ្យតែចុចប៊ូតុងវាឆាប់ឆេះ។ លោក HARLEY William និងលោក DAVIDSON Arthur បង្កើតក្រុមហ៊ុនរបស់ខ្លួនឆ្នាំ១៩០៣ នៅសហរដ្ឋអាម៉េរិក។ HARLEY-DAVIDSON ឈានមុខគេទូទាំងពិភពលោក ក្នុងការផលិតម៉ូតូធំចាប់ពី ៧០០CC ឡើងទៅ។ ដើម្បីជ្រាបច្បាស់ សូមអញ្ជើញទស្សនាវីដេអូខាងក្រោមនេះ៖ អត្ថបទទាក់ទង ម៉ូតូ VESPA ផលិតឆ្នាំ១៩៦៩មួយគ្រឿង ត្រូវបានច្នៃមកប្រើអាគុយ ជំនួសប្រេងសាំង លោក បញ្ញា មានម៉ូតូកង់បីប្លែកមួយដែលថ្លៃដូចឡាន តែនៅត្រូវភ្លៀង និងកម្តៅថ្ងៃ តង់កៅស៊ូបន្ថែមសោភ័ណភាពម៉ូតូចាស់របស់លោក ប៊ុនថេង ព្រោះខ្លួនទាប លោក សារាត់ ច្នៃម៉ូតូរបស់ខ្លួនដូចម៉ូតូជនពិការដើម្បីងាយជិះ កាន់តែចាស់កាន់តែមានតម្លៃ៖ ឡាន Jeep ចាស់ថ្លៃជាង១ម៉ឺនដុល្លារ, ម៉ូតូកង់បីចាស់ក៏អាចដល់ម៉ឺនដុល្លារដែរ	លោក ស្រី ចាន់ថន បានប្រមូលម៉ូតូចំនួន៥គ្រឿង និងរថយន្ដបុរាណ១០គ្រឿង ដាក់តាំងឱ្យសាធារណជនទស្សនា នៅរមណីយដ្ឋានស្កាយលែន ដែលស្ថិតនៅឃុំវិហារសួគ៌ ស្រុកខ្សាច់កណ្ដាល ខេត្តកណ្ដាល។
រដ្ឋមន្រ្តីការបរទេសអាស៊ាន នៅថ្ងៃទី១៥ ខែតុលា បានបើកកិច្ចប្រជុំបន្ទាន់មួយ ដើម្បីពិភាក្សាពីវត្តមានរបស់លោកមីន អ៊ុងឡាំង ក្នុងកិច្ចប្រជុំមេដឹកនាំអាស៊ាន ដែលនឹងធ្វើចាប់ពីថ្ងៃទី២៦ ដល់ថ្ងៃទី២៨ ខែតុលាខាងមុខ។ មួយថ្ងៃបន្ទាប់ពីកិច្ចប្រជុំនោះ ព្រុយណេ ដែលជាប្រធានផ្លាស់វេនអាស៊ាន បានសេចក្តីថ្លែងការណ៍មួយ ដោយអញ្ជើញអ្នកតំណាងមីយ៉ាន់ម៉ា មិនស្ថិតក្នុងជួរនយោបាយចូលរួមក្នុងកិច្ចប្រជុំ។ បានសេចក្តីថា លោកមីន អ៊ុងឡាំង អគ្គមេបញ្ជាការយោធាមីយ៉ាន់ម៉ា នឹងមិនត្រូវបានអញ្ជើញឱ្យចូលរួមក្នុងកិច្ចប្រជុំឡើយ។ បន្ទាប់ពីសេចក្តីថ្លែងការណ៍ព្រុយណេ របបសឹកមីយ៉ាន់ម៉ា បានបង្ហាញការខកបំណងរបស់ខ្លួន និងចាត់ទុកសេចក្តីសម្រេចនោះ ធ្វើខុសនឹងគោលបំណងអាស៊ាន។ «មីយ៉ាន់ម៉ា ពិតជាខកបំណង និងជំទាស់យ៉ាងខ្លាំងលើសេចក្តីសម្រេចរបស់កិច្ចប្រជុំរដ្ឋមន្រ្តីការបរទេសអាស៊ាន»។ ក្រសួងការបរទេស ដែលគ្រប់គ្រងដោយយោធាមីយ៉ាន់ម៉ា បានបញ្ជាក់បែបនេះ នៅក្នុងសេចក្តីថ្លែងការណ៍មួយ ក្នុងថ្ងៃទី១៦ ខែតុលា ដោយបន្ថែមថា សេចក្តីសម្រេចនោះ គឺប្រឆាំងនឹងគោលបំណងរបស់អាស៊ាន។ ការបដិសេធវត្តមានរបស់មេដឹកនាំយោធាមីយ៉ាន់ម៉ាក្នុងកិច្ចប្រជុំអាស៊ាន គឺជារឿងដ៏កម្រមួយ ដោយសារតែអាស៊ាន កន្លងមក តែងអនុវត្តគោលការណ៍ «មិនជ្រៀតជ្រែកកិច្ចការផ្ទៃក្នុងរបស់រដ្ឋដទៃ»។ ក្នុងកិច្ចសម្ភាសជាមួយសារព័ត៌មានBBC អ្នកនាំពាក្យរបបសឹក ក៏អះអាងដែរថា សម្ពាធពីខាងក្រៅអាចជាកត្តាមួយ ជំរុញឱ្យអាស៊ានធ្វើបែបនោះ។ សូមបញ្ជាក់ថា បន្ទាប់ពីសេចក្តីសម្រេចខាងលើ សិង្ហបុរី ក៏បានគាំទ្រមិនឱ្យមេដឹកនាំមីយ៉ាន់ម៉ាចូលរួមប្រជុំដែរ ដើម្បីជំរុញឱ្យរបបសឹកគោរពតាមការឯកភាពចំនួន ៥ចំណុច ដែលបានដាក់ចេញ កាលពីខែកុម្ភៈ កន្លងទៅ។ ការឯកភាពចំនួន ៥ចំណុចនោះមានដូចជា បញ្ឈប់អំពើហិង្សាភ្លាមៗនៅមីយ៉ាន់ម៉ា, រៀបចំកិច្ចពិភាក្សាប្រកបដោយស្ថាបនារវាងភាគីទាំងអស់, ការសម្របសម្រួលពីប្រេសិតពិសេសអាស៊ាន, ជំនួយមនុស្សធម៌ និងទស្សនកិច្ចរបស់ប្រេសិតអាស៊ានទៅមីយ៉ាន់ម៉ា ដើម្បីជួបភាគីទាំងអស់ដោយផ្ទាល់៕	របបសឹកមីយ៉ាន់ម៉ា នៅថ្ងៃទី១៦ ខែតុលា បានចេញសេចក្តីថ្លែងការណ៍មួយតបនឹងសេចក្តីសម្រេចរបស់រដ្ឋមន្រ្តីការបរទេសអាស៊ាន ដោយអះអាងថា ខ្លួនខកបំណង ដែលមិនអញ្ជើញមេដឹកនាំយោធាមីយ៉ាន់ម៉ាចូលរួមក្នុងកិច្ចប្រជុំតាមប្រព័ន្ធវីដេអូនៅចុងខែតុលា។ យោធាមីយ៉ាន់ម៉ា បានចាត់ទុកសេចក្តីសម្រេចនោះ ខុសនឹងគោលបំណងរបស់អាស៊ាន។
សេចក្តីជួនដំណឹង ដែលចុះហត្ថលេខាដោយលោក ឡេង ប៉េងឡុង អគ្គលេខាធិការរដ្ឋសភា បានបញ្ជាក់ថា ការប្រកាសទ្រព្យសម្បត្តិនិងបំណុលនេះ ត្រូវធ្វើឡើងក្រោយរយៈពេល៣0ថ្ងៃយ៉ាងយូរ បន្ទាប់ពីពួកគាត់ទាំង៥៥រូប អស់តំណែងជាតំណាងរាស្ត្រ។ សេចក្តីជូនដំណឹងនោះ ប្រាប់អតីតតំណាងរាស្ត្រគណបក្សសង្គ្រោះជាតិ យ៉ាងដូច្នេះថា៖«សូមមេត្តាបំពេញកាតព្វកិច្ចប្រកាសទ្រព្យសម្បត្តិនិងបំណុល តាមច្បាប់ស្តីពីការប្រឆាំងអំពើពុករលួយ»។ គណបក្សសង្គ្រោះជាតិ ត្រូវបានតុលាការកំពូល រំលាយចោល កាលពីថ្ងៃទី១៦ ខែវិច្ឆិកា ឆ្នាំ២0១៧។ រហូតដល់ថ្ងៃទី២១ ខែវិច្ឆិកា លោក ឡេង ប៉េងឡុង បានប្រាប់ថា រដ្ឋសភា សម្រេចលុបឈ្មោះអតីតតំណាងរាស្ត្រគណបក្សសង្គ្រោះជាតិ ជាផ្លូវការ៕	ភ្នំពេញ៖ ទោះលែងមានឈ្មោះជាតំណាងរាស្ត្រក៏ដោយ ប៉ុន្តែអតីតតំណាងរាស្ត្រទាំង៥៥រូប នៃគណបក្សសង្គ្រោះជាតិ (CNRP) មិនទាន់រួចផុតពីកាតព្វកិច្ចក្នុងការប្រកាសទ្រព្យសម្បត្តិ និងបំណុលនោះទេ។ អគ្គលេខាធិការដ្ឋាននៃរដ្ឋសភា បានចេញសេចក្តីជូនដំណឹងមួយ ទៅកាន់អតីតតំណាងរាស្ត្រទាំងនោះ ដើម្បីស្នើឲ្យប្រកាសទ្រព្យសម្បត្តិនិងបំណុល។
ឈរជើងលក់ភីហ្សានៅតាមចិញ្ចើមផ្លូវរយៈពេល២ឆ្នាំ នៅតំបន់ផ្សារទួលទំពូង លោក ដាឡា បាននិយាយថា ភីហ្សារបស់លោកកំពុងប្រកួតប្រជែងជាមួយក្រុមហ៊ុនភីហ្សាផ្សេងៗ ខណៈដែលអតិថិជនច្រើនគាំទ្រដល់ផលិតផលខ្លួន។ ធ្លាប់មានបទពិសោធន៍ធ្វើការផ្នែកចុងភៅជាមួយបរទេសផងនោះ លោក ដាឡា បាននិយាយដូច្នេះថា «មិនមែនមកពីអតិថិជនយើង ធ្វើឲ្យនំយើងលក់ដាច់នោះទេ។ បើអតិថិជនអាណិតយើង នំលក់ដាច់នោះ យើងរកស៊ីមិនបានយូរទេ។ អតិថិជនអាណិតយើង លក់យើងលក់ដាច់ ពីព្រោះនំយើងវាមានរសជាតិឆ្ងាញ់ និងគុណល្អ ដែលគេទទួលយកបាន»។ សូមស្ដាប់កិច្ចសម្ភាសរវាងកញ្ញា អ៊ូ សុខមាន នៃសារព័ត៌មានថ្មីៗ និងលោក គោរម្យ ដាឡា ម្ចាស់អាជីវកម្ម Mr King Pizza តទៅនេះ៖ ដ្បិតកំពុងដំណើរការអាជីវកម្មរបស់ខ្លួនតាមចិញ្ចើមផ្លូវសាធារណៈ ឬអាហារតាមផ្លូវ (Street Foods)ក្តី ប៉ុន្តែលោក ដាឡា នៅមានគោលបំណងធំមួយទៀត គឺបង្កើតក្រុមហ៊ុនភីហ្សាបែបស្នាដៃកូនខ្មែរ ដើម្បីប្រជែងជាមួយក្រុមហ៊ុនភីហ្សាបរទេស។ មហិច្ឆតារបស់លោក ដាឡា នេះកើតឡើងក្រោយពីឃើញសន្ទុះអតិថិជនគាំទ្រផលិតផលខ្លួនខ្លាំង។ បុរសសម្បុរស្រអែម មាឌក្រាស់រូបនេះ បាននិយាយដូច្នេះថា៖«ខ្ញុំមានផលិតផលល្អនៅក្នុងដៃហើយ។ អ្វីដែលខ្ញុំត្រូវធ្វើបន្ទាប់នោះ គឺព្យាយាមធ្វើយ៉ាងឲ្យអតិថិជនគោលដៅរបស់ខ្ញុំបានស្គាល់កាន់តែច្រើន។ ហើយការជ្រើសរើស យកទីតាំងនៅចិញ្ចើមផ្លូវ ក្បែរផ្សារទួលទំពូងនេះ ជាជម្រើសល្អបំផុត ព្រោះទីនេះជាតំបន់បណ្តុំដោយជនជាតិបរទេស ពិសេសអឺរ៉ុប និងជាតំបន់អ្នកមាន ដែលខ្ញុំអាចមានអតិថិជនពីរប្រភេទក្នុងពេលវេលាតែមួយ»។ បើតាមលោក ដាឡា គោលដៅបង្កើតក្រុមហ៊ុនលក់ភីហ្សាឲ្យខាងតែបាន គឺនៅរយៈពេលបីឆ្នាំបន្ទាប់ទៀត ។ បច្ចុប្បន្ន Mr King Pizza មានទីតាំងលក់ចិញ្ចើម បណ្តាយផ្លូវ១៥៥ ក្បែរផ្សារទួលទំពូង បើកលក់ចាប់ពីម៉ោង៥ល្ងាច ដល់ម៉ោង១០យប់៕	ភ្នំពេញ៖ Mr King Pizza ជាភីហ្សាពីអ៊ីតាលី ប៉ុន្តែបានបំបែករូបមន្តមកជារសជាតិបែបខ្មែរ ដែលច្នៃដោយផ្ទាល់ពីលោក គោរម្យ ដាឡា ។ ជាអ្នកច្នៃរូបមន្តធ្វើភីហ្សានេះលោក ដាឡា អះអាងថា រសជាតិ និងគុណភាពភីហ្សាដែលលោកកំពុងផលិតលក់នេះ មិនចាញ់ភីហ្សាក្នុងសណ្ឋាគារផ្កាយ៥ ឬភីហ្សាបរទេសផ្សេងឡើយ។
ប្រង់ ជាឈ្មោះប្រទាលមួយប្រភេទ មានធាងរឹង ស្លឹករឹងល្អិត ហើយមើមមានជាតិពុល និងជារុក្ខជាតិដាំលម្អនៅតាមតំបន់ក្ដៅ ដែលមានកម្ពស់រហូតដល់៤ម៉ែត្រ។ នេះបើតាមសំណេររបស់លោក អ៊ាង សុផល្លែត រដ្ឋលេខាធិការក្រសួងបរិស្ថាន។ តើហេតុអ្វីបានជារដ្ឋបាលខេត្តសៀមរាប យកដាំប្រង់នេះ មកដាំលម្អតាមសួនកណ្ដាលផ្លូវជាតិលេខ៦យ៉ាងដូច្នេះ? អភិបាលខេត្តសៀមរាប លោក ទៀ សីហា ពន្យល់យ៉ាងដូច្នេះថា៖« ដើមប្រង់មានសម្រស់ប្លែកពីគេ វាស្រដៀងដើមដូងផង ស្រដៀងដើមលម្ម៉ើផង ហើយណាមួយជាដើមឈើក្នុងព្រៃរបស់ខ្មែរយើងសុទ្ធសាធតែម្ដង ដែលមានដុះនៅតាមតំបន់ដូចជា នៅខេត្តបន្ទាយមានជ័យ កំពង់ស្ពឺជាដើម ហើយដើមឈើនេះ ជាដើមបុរាណមួយដែលដុះនៅប្រទេសកម្ពុជាយើងជាយូរលុងណាស់មកហើយ។ ចឹងហើយខ្ញុំគិតថា ក្រុងបុរាណរបស់យើង ដែលឥឡូវនេះស្ថាបនាផ្លូវ៣៨ខ្សែ មានភាពល្អ ហើយក៏មានភាព Modern ចឹងហើយជាគំនិតរបស់ខ្ញុំ ក៏ដូចជាក្រុមការងារ គឺចង់រក្សាភាពចាស់បុរាណរបស់យើងនៅក្នុងក្រុងសៀមរាប ជាពិសេសនៅតាមដងផ្លូវថ្មីៗតែម្ដង»។ តាមការបញ្ជាក់ពីលោកអភិបាលខេត្ត បច្ចុប្បន្ននេះ ក្រុមការងារបានរៀបចំដាំដើមប្រង់នេះ បានជិត៤០០ដើម ហើយនឹងបន្តដាំបន្ថែមទៀតតាមសួនច្បារក្នុងក្រុងសៀមរាប៕	សៀមរាប៖ ដើមប្រង់រាប់សិបដើម ត្រូវបានដាំលម្អតាមទ្រូងផ្លូវជាតិលេខ៦ កណ្ដាលក្រុងសៀមរាប ។ តាមពិតទៅ ដើមរុក្ខជាតិនេះ គេកម្រឃើញមានដុះ ឬដាំតាមដងផ្លូវណាស់ ភាគច្រើនដើមនេះ មានដុះច្រើននៅតំបន់ព្រៃភ្នំតែប៉ុណ្ណោះ។
ពាក់ព័ន្ធនឹងការនាំចូលផលិតផលថ្នាំជក់នេះ លោក វេជ្ជបណ្ឌិត មុំ គង់ ដែលជានាយកប្រតិបត្តិអង្គការចលនាដើម្បីសុខភាពកម្ពុជា តែងតែទទូចឱ្យរដ្ឋាភិបាលកដំឡើងអត្រាពន្ធលើផលិតផលថ្នាំជក់ ដើម្បីកាត់បន្ថយចំណាយសេវាសុខភាពសាធារណៈ។ លោក មុំ គង់ បាននិយាយដូច្នេះ៖ «ការដំឡើងពន្ធលើថ្នាំជក់ រដ្ឋទទួលបានប្រាក់ចំណូលបន្ថែម ហើយកាត់បន្ថយទុកវេទនារបស់ពលរដ្ឋថែមទៀត»។ អ្នកជំនាញបន្តរៀបរាប់ថា៖ «ផលិតផលខ្លះ កាលណាយើងដំឡើងពន្ធ គឺប៉ះពាល់ដល់ជីវភាពរស់នៅរបស់ពលរដ្ឋ ប៉ុន្តែពន្ធថ្នាំជក់នេះ បើរដ្ឋធ្វើទៅគឺអត់មានប៉ះពាល់អ្វីសោះ តែបែរជាជួយកាត់បន្ថយទុកវេទនារបស់ពលរដ្ឋទៅវិញ។ ការដំឡើងពន្ធលើផលិតផលថ្នាំជក់នេះ គឺរដ្ឋអត់មានខាតអ្វីសោះតែម្តង»។ តាមការស្ទង់មតិ គឺមាន៩៤ភាគរយនៃពលរដ្ឋកម្ពុជា គាំទ្រឱ្យមានដំឡើងពន្ធលើថ្នាំជក់។ លោក មុំ គង់ បានបន្ថែមបែបនេះមកកាន់សារព័ត៌មានថ្មីៗ។ យោងតាមសេចក្តីព្រាងច្បាប់ស្តីពីហិរញ្ញវត្ថុសម្រាប់ការគ្រប់គ្រង ឆ្នាំ២០២៣ រដ្ឋាភិបាលនឹងពង្រឹងការប្រមូលពន្ធពីវិស័យផលិតស្រាបៀ និងផលិតផលថ្នាំជក់ ដើម្បីបង្កើនចំណូលសម្រាប់ជាតិ។ សេចក្តីព្រាងច្បាប់ស្តីពីហិរញ្ញវត្ថុសម្រាប់ការគ្រប់គ្រង ឆ្នាំ២០២៣ ដែលសម្តេចនាយករដ្ឋមន្ត្រី ហ៊ុន សែន ចុះហត្ថលេខាកាលពីថ្ងៃទី៨មិថុនា ឆ្នាំ២០២២ បានបញ្ជាក់ថា៖ «ដើម្បីគាំទ្រសកម្មភាពនៃអាជីវកម្មក្នុងស្រុក និងរក្សាចីរភាពកំណើនចំណូលថវិកាជាតិ អគ្គនាយកដ្ឋាពន្ធដារ ត្រូវពង្រឹងការប្រមូលពីវិស័យសំណង់ វិស័យទូរគមនាគមន៍ វិស័យរ៉ែ វិស័យផលិតស្រាបៀ, ភេសជ្ជៈ និងថ្នាំជក់ ជាដើម»។ បច្ចុប្បន្ន អត្រាពន្ធលើផលិតផលថ្នាំជក់ធៀបតម្លៃលក់រាយនៅកម្ពុជា មានត្រឹមតែ២៥ភាគរយ ចំពោះបារីក្នុងស្រុក និង ៣១ភាគរយប៉ុណ្ណោះ ចំពោះបារីនាំចូល ខណៈប្រទេសថៃមានអត្រាពន្ធរហូតដល់៧០ភាគរយ, សិង្ហបុរី ៦៧,៥ភាគរយ និងភូមាពី៥០-៦០ភាគរយ និងវៀតណាម មានក្នុងរង្វង់៣៥ភាគរយ។ យោងតាមការសិក្សារបស់អង្គការសហប្រជាជាតិ ស្ដីពីការវិនិយោគលើការត្រួតពិនិត្យផលិតផលថ្នាំជក់ ឆ្នាំ២០១៩ នៅពេលដែលកម្ពុជាដំឡើងពន្ធលើផលិតផលថ្នាំជក់ដល់៧៥ភាគរយ នោះ កម្ពុជានឹងទទួលបានចំណូលពន្ធបន្ថែម២៣៥លានដុល្លារ នារយៈពេល៥ឆ្នាំខាងមុខ។ ចំណូលនេះ នឹងកើនដល់ ៩៣៣លានដុល្លារ ក្នុងរយៈពេល១៥ឆ្នាំខាងមុខទៀត។ ទន្ទឹមនឹងការដំឡើងពន្ធថ្នាំជក់នេះ វានឹងកាត់បន្ថយអត្រាស្លាប់ ជំងឺ និងពិការភាព ដោយសារការប្រើប្រាស់ផលិតផលថ្នាំជក់។ អង្គការសហប្រជាជាតិ បានបង្ហាញទៀតថា ពលរដ្ឋកម្ពុជាចំនួន១,៥ម៉ឺននាក់ស្លាប់ជារៀងរាល់ឆ្នាំ ដោយសារជំងឺបង្កដោយការប្រើប្រាស់ថ្នាំជក់ ដូចជា៖ ជំងឺមហារីកសួត រលាកស្រោមខួរ ជាដើម។ ការប្រើប្រាស់ថ្នាំជក់បណ្ដាលឱ្យខាតបង់ទឹកប្រាក់៦៤៩លានដុល្លារក្នុងមួយឆ្នាំ ដែលស្មើនឹង៣ភាគរយនៃផលិតផលក្នុងស្រុកសរុប របស់កម្ពុជា។ ក្នុងនោះ មាន៥៨៤លានដុល្លារ បណ្ដាលមកពីការខាតបង់ផលិតភាពសេដ្ឋកិច្ច គឺមរណភាពមុនអាយុកំណត់, ផលិតភាពធ្លាក់ចុះ ពីការសម្រាកទៅជក់បារី និង អវត្តមានពីការងារ...៕	ពេញមួយឆ្នាំ២០២២ កម្ពុជាបាននាំចូលថ្នាំជក់ និង ផលិតផលជំនួយឱ្យថ្នាំជក់ក្នុងទំហំទឹកប្រាក់ប្រមាណ២៧២លានដុល្លារអាម៉េរិក។ ទំហំនៃការនាំចូលនេះ កើនដល់១៦,៨ភាគរយ បើធៀបនឹងឆ្នាំ២០២១។ នេះបើយោងតាមស្ថិតិពាណិជ្ជកម្មនាំចូលរបស់អគ្គនាយកដ្ឋានគយ និងរដ្ឋាករកម្ពុជា។
អត្ថបទទាក់ទង សម្តេច ហ៊ុន សែន៖ ជារឿងអកុសលដែលលាបពណ៌ និងបន្ទោស កែវ សុខផេង ពេលចាញ់ លោក Felix Dalmas គ្រូបង្វឹកក្រុមជម្រើសជាតិអាយុក្រោម២២ឆ្នាំកម្ពុជា ហាក់ឲ្យតម្លៃខ្លាំងទៅលើការអភិវឌ្ឍក្រុម ជាជាងលទ្ធផល។ សម្រាប់ លោក ទោះបីក្រុម U22កម្ពុជាមិនទទួលបានមេដាយពីប្រកួតកីឡាស៊ីហ្គេមលើកទី៣០នៅហ្វីលីពីនឆ្នាំនេះក៏ពិតមែន តែលោកមិនឈឺចាប់ និងសោកស្តាយឡើយ។ អ្វីដែលសំខាន់ គឺលោកចង់ឃើញការអភិវឌ្ឍរបស់កីឡាករកម្ពុជា។ «យើងត្រូវចេះឈឺចាប់ កុំឲ្យភាពឈឺចាប់នឹងកើតឡើងក្នុងជីវិតយើងម្តងទៀត។ ខ្ញុំមិនសោកស្តាយទេ តែត្រូវចេះប្រើភាពឈឺចាប់ធ្វើជាភ្លើងកំហឹងជំរុញឲ្យយើងខិតខំទៅមុខទៀត។ យើងនៅចាំទេពេលចាញ់វៀតណាម បើសិនយើងអាចផ្លាស់ប្តូរទម្លាប់ និងចិត្តរបស់យើង ហើយធ្វើឲ្យប្រសើរជាងនេះ គឺប្រសើរជាងឈ្នះមេដាយទៅទៀត»។ លោក Felix Dalmas លើកឡើងបែបនេះពេលជួបជុំគ្នាជាមួយថ្នាក់ដឹកនាំ និងក្រុមកីឡាករ U22 ក្នុងបន្ទប់ផ្លាស់សម្លៀកបំពាក់ក្រោយជំនួបជាមួយមីយ៉ាន់ម៉ា។ គ្រូបង្វឹកអាហ្សង់ទីនរូបនេះអះអាងថា លោកពិតជាមានមោទកភាពមែនទែន ដែលបានធ្វើជាគ្រូបង្វឹកក្រុមជម្រើសជាតិកម្ពុជា និងបានដឹកនាំក្រុម U22 ចូលរួមប្រកួតក្នុងព្រឹត្តិការណ៍កីឡាស៊ីហ្គេម។ ជាមួយគ្នានេះ លោក ជំរុញឲ្យកីឡាករបន្តខិតប្រឹងប្រែងហ្វឹកហាត់ពង្រឹងសមត្ថភាពបន្ថែមទៀត ដើម្បីត្រៀមប្រជែងក្នុងពានរង្វាន់លក្ខណៈអន្តរជាតិលើកក្រោយៗទៀត។ លោកជឿជាក់ថា ក្រុមកីឡាករកម្ពុជានឹងអាចនាំយកជ័យលាភីពីការប្រកួតលក្ខណៈអន្តរជាតិជូនជាតិមាតុភូមិ បើសិនពួកគេមិនបាក់ទឹកចិត្ត ហើយបន្តការប្រឹងប្រែងរបស់ខ្លួន។ ជាមួយការវាយតម្លៃខ្ពស់ចំពោះទម្រង់លេង និងលទ្ធផលរបស់ក្រុមជម្រើសជាតិអាយុក្រោម២២ឆ្នាំ លោក Felix Dalmas ដាស់តឿនឲ្យកីឡាករគ្រប់រូប ពិនិត្យសកម្មភាពប្រកួតឡើងវិញ ដើម្បីស្វែងរកចំណុចខ្វះខាតមកកែតម្រូវ។ លោកជឿជាក់ថា កម្ពុជានឹងបោះជំហានទៅមុខ បើកីឡាករម្នាក់ៗមានស្មារតី និងយកចិត្តទុកដាក់ក្នុងការហ្វឹកហាត់។ គ្រូបង្វឹករូបនេះ លើកទឹកចិត្តកីឡាករ ពិសេសកីឡាករ កែវ សុខផេង កុំបាក់ទឹកចិត្ត និងបន្តការខិតខំប្រឹងប្រែងបន្ថែម ដើម្បីឈានឆ្ពោះទៅរកភាពជោគជ័យនៅថ្ងៃអនាគត។ ទោះបីមានមតិមួយចំនួនរិះគន់កីឡាករ កែវ សុខផេង ចំពោះការស៊ុតប៉េណាល់ទីមិនចូលក៏ដោយ តែលោក Felix បានចេញមកការពារថា កីឡាកររូបនេះ ដែលជួយឲ្យកម្ពុជាឈានដល់ទាត់បាល់ប៉េណាល់ទីកាត់សេចក្តីជាមួយមីយ៉ាន់ម៉ា។ ភ្លាមៗក្រោយទាត់ប៉េណាល់ទីចុងក្រោយមិនបានសម្រេច ខ្សែប្រយុទ្ធ កែវ សុខផេង បានសរសេរសារលើទំព័រហ្វេសប៊ុករបស់ខ្លួនថា«កំហុសគ្រប់យ៉ាងមកពីរូបខ្ញុំ»។ បន្ថែមលើការបង្ហាញការសោកស្តាយ សុខផេង បានសុំទោសគ្រូបង្វឹក ថ្នាក់ដឹកនាំ និងមិត្តរួមក្រុមចំពោះកំហុស ដែលកើតឡើងដោយអចេតនានេះផងដែរ។ ពេលជួបជុំជាមួយគ្រូបង្វឹក ថ្នាក់ដឹកនាំ និងមិត្តរួមក្រុមក្នុងបន្ទប់ផ្លាស់សម្លៀកបំពាក់ក្រោយជំនួបជាមួយមីយ៉ាន់ម៉ា អតីតកីឡាករភ្នំពេញក្រោនរូបនេះបាននិយាយដូច្នេះថា៖«សុំទោសអ្នកទាំងអស់គ្នាចំពោះកំហុសដដែលៗ លើកក្រោយខ្ញុំនឹងកែ ខ្ញុំសុំទោសលោកគ្រូ និងមិត្តរួមក្រុមទាំងអស់ដែលមានកំហុសដដែល»។ ការធ្វើមិនបានសម្រេចក្នុងការស៊ុតប៉េណាល់ទីជាបន្តបន្ទាប់ក្នុងជំនួបជាមួយវៀតណាមនៅវគ្គពាក់កណ្តាលផ្តាច់ព្រ័ត្រ និងជាមួយមីយ៉ាន់ម៉ានៅវគ្គដណ្តើមមេដាយសំរឹទ្ធ សុខផេង ត្រូវបានមតិមួយចំនួនតូចរិះគន់ដោយផ្សារភ្ជាប់ជាមួយប្រវត្តិគ្រួសារ។ តែអ្នកគាំទ្របាល់ទាត់ពិតប្រាកដ មិនត្រឹមតែមិនស្តីបន្ទោសនោះទេ ថែមទាំងលើកទឹកចិត្តឲ្យរូបគេបន្តខិតខំប្រឹងប្រែងទៀតផង។ នាពិធីប្រគល់សញ្ញាបត្រជូនដល់និស្សិតនៃសាកលវិទ្យាល័យឯកទេសនៃកម្ពុជា(CUS) នៅព្រឹកថ្ងៃទី១១ ខែធ្នូ សម្តេចនាយករដ្ឋមន្ត្រី ហ៊ុន សែន ដែលជាអ្នកតាមដានកីឡាបាល់ទាត់ម្នាក់ ក៏បានលើកទឹកចិត្តដល់ កែវ សុខផេង ផងដែរ។ សម្តេចបានបង្ហាញការហួសចិត្ត ដែលកីឡាកររូបនេះ ត្រូវបានរងការស្តីបន្ទោស និងលាបពណ៌ពីសំណាក់អ្នកគាំទ្រមួយក្តាប់តូច ដោយសាររឿងទាត់ប៉េណាល់ទីមិនចូល។ «ពីពីម្សិលមិញ(ថ្ងៃអង្គារ)ខ្ញុំបានចូលទៅកាន់ផេក ឬទំព័រហ្វេសប៊ុកក្មួយ កែវ សុខផេង។ ប៉ុន្តែចូលទៅអត់ឃើញ ឃើញតែថ្មីៗ(សារព័ត៌មានថ្មី)បានសរសេរថា សុខផេង បានបង្ហោះក្នុងហ្វេសប៊ុករបស់ខ្លួនថា«អ្វីៗជាកំហុសរបស់ខ្ញុំ» ដូច្នេះខ្ញុំចង់ចូលទៅកាន់ហ្វេសប៊ុកនឹង(កែវ សុខផេង) ដើម្បីផ្តល់មតិយោបល់(Comment)ថា កុំឲ្យបាក់ទឹកចិត្ត»។ នេះជាការលើកឡើងរបស់សម្តេច ហ៊ុន សែន។ ជាមួយការលើកទឹកចិត្តប្រមុខដឹកនាំរាជរដ្ឋាភិបាលរូបនេះបានឆ្លៀតថ្លែងការពារកីឡាករ កែវ សុខផេង ដូច្នេះថា៖«ខ្ញុំសុំនិយាយការពារដោយត្រង់ នៅពេលកីឡាករបាល់ទាត់យើងទាត់ចាញ់វៀតណាម បែរជាចោទកីឡាករ កែវ សុខផេង ថាជាកូនរបស់វៀតណាម នេះជារឿងអកុសលបំផុតៗ នៅពេលទាត់ឈ្នះម៉ាឡេស៊ី កែវ សុខផេង ជាវីរៈបុរស នៅពេលចាញ់វៀតណាមថា សុខផេង ជាកូនមានម្តាយវៀតណាម»៕	ទោះបីក្រុមកីឡាជម្រើសជាតិអាយុក្រោម២២ឆ្នាំកម្ពុជា ខកខានទទួលបានមេដាយសំរឹទ្ធក្នុងការប្រកួតកីឡាស៊ីហ្គេមនៅហ្វីលីពីនក៏ដោយ តែលោក Felix Dalmas មិនឈឺចាប់នោះទេ។ តែអ្វីដែលសំខាន់សម្រាប់ លោក គឺកីឡាករត្រូវចេះប្រើភាពឈឹចាប់ពីការបរាជ័យទៅអភិវឌ្ឍសមត្ថភាព។ គ្រូបង្វឹកអាហ្សង់ទីនរូបនេះជឿជាក់ថា កម្ពុជានឹងទទួលបានជោគជ័យក្នុងការប្រកួតក្រោយៗ បើសិនកីឡាករម្នាក់ៗខិតប្រឹងប្រែង និងយកចិត្តទុកដាក់ក្នុងការហ្វឹកហាត់។
ការអនុគ្រោះពន្ធនេះ លើកលែងអាករតម្លៃបន្ថែម ចំពោះ សណ្ឋាគារ, ផ្ទះសំណាក់ និងក្រុមហ៊ុនភ្នាក់ងារទេសចរណ៍ ដែលបានចុះបញ្ជីជាមួយអគ្គនាយកដ្ឋានពន្ធដារ និងមានសកម្មភាពអាជីវកម្ម នៅខេត្តសៀមរាប។ សេចក្តីប្រកាសរបស់រដ្ឋាភិបាល បានបន្ថែមថា «អាជីវកម្មទាំងអស់ នៅតែមានកាតព្វកិច្ចដាក់លិខិតប្រកាសពន្ធអាករ និងប្រើប្រាស់ប្រព័ន្ធអនឡាញសម្រាប់ការគ្រប់គ្រងអាករលើតម្លៃបន្ថែម (E-VAT) ជារៀងរាល់ខែ ក្នុងអំឡុងពេលការលើកលែងការបង់ពន្ធនេះ»។ ជាមួយគ្នានេះ រដ្ឋាភិបាលកម្ពុជាសម្រេចបន្តផ្ដល់ ការបង្កកតួលេខបំណុលត្រឹមចុងឆ្នាំ២០១៩ និងមិនគិតពិន័យសម្រាប់ឆ្នាំ២០២៣ លើវិស័យទេសចរណ៍។ មួយវិញទៀត រដ្ឋាភិបាលបន្តជំរុញអាជីវកម្មកក្នុងវិស័យទេសចរណ៍ រៀបចំកម្មវិធីអភិវឌ្ឍន៍ជំនាញ ដល់បុគ្គលិករបស់ខ្លួន ដោយខ្លួនឯង និងអាចស្នើសុំការគាំទ្រហិរញ្ញប្បទាន ពីសំណាក់គម្រោងមូលនិធិអភិវឌ្ឍន៍ជំនាញ (SDF) តាមការចំបាច់ផងដែរ។ យ៉ាងណាមិញ ការដាក់ចេញនូវវិធានការបន្ថែមខាងលើ របស់រដ្ឋាភិបាលនេះ ដោយសារថា ស្ថានភាពសង្គម-សេដ្ឋកិច្ច នៅបន្តរងនូវហានិភ័យ និងភាពមិនប្រាកដប្រជាខ្ពស់ លើការប្រែប្រួលនិន្នាការតំបន់ និងសកល។ វិធានការខាងលើនេះ ក៏ដើម្បីបន្តកាត់បន្ថយផលប៉ះពាល់មកលើស្ថានភាព សង្គម-សេដ្ឋកិច្ច ក៏ដូចជាបន្តទ្រទ្រង់ និងស្ដារអាជីវកម្ម និងធុរកិច្ច ឱ្យងើបឡើងវិញ។ ស្របពេលដែល អាជីវកម្មក្នុងគោលដៅទេសចរណ៍ ដូចជារាជធានីភ្នំពេញ, ខេត្តក្នុងតំបន់ឆ្នេរ និងខេត្តមួយចំនួនទៀត មានកំណើនទេសចរណ៍ជាតិ, ធុរជន និងវិនិយោគិន។ ដោយឡែកពាក់ព័ន្ធនឹងកំណើនភ្ញៀវទេសចរអន្តរជាតិវិញ រដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា លើកឡើងថា អាចនឹងបន្តមានភាពយឺតយ៉ាវ ក្នុងរយៈពេលខ្លី ទៅមធ្យមខាងមុខ។ ដោយសារ ភាពមិនប្រាកដប្រជា នៃស្ថានភាពសេដ្ឋកិច្ចសកល ដែលជាសម្ពាធដល់វិស័យទេសចរណ៍ ក្នុងគោលដៅមួយចំនួន ដែលអាស្រ័យភ្ញៀវបរទេស។ ទន្ទឹមនឹងនេះ រដ្ឋាភិបាលនឹងបន្តតាមដាន លើស្ថានភាពនៃវិបត្តិនៃជំងឺឆ្លងកូវីដ-១៩ ជាពិសេសការប្រែប្រួលនិន្នាការតំបន់ និងសកល លើសង្គម-សេដ្ឋកិច្ច និងត្រៀមដាក់ចេញនូវវិធានការបន្ថែមទៀត ដើម្បីស្ដារ និងជំរុញកំណើនសេដ្ឋកិច្ចជាតិឡើងវិញ៕	ភ្នំពេញ៖ រាជរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា នៅថ្ងៃទី៣០ ខែមករា បានប្រកាសអនុគ្រោះការបង់ពន្ធប្រចាំខែគ្រប់ប្រភេទ ចាប់ពីខែមករា ដល់ខែមីនា ឆ្នាំ២០២៣ ។ នេះបើតាមសេចក្ដីប្រកាសព័ត៌មានស្ដីពី សេចក្ដីណែនាំរបស់រដ្ឋាភិបាល អំពីវិធានការបន្ថែម សម្រាប់បន្តគ្រប់គ្រងផលប៉ះពាល់ និងគាំទ្រការងើបឡើងវិញ នៃវិស័យទេសចរណ៍ ។
ក្នុងន័យពាក្យប្រៀបវិញ «បន្លែបង្ការ» គឺជាការនិយាយអធិប្បាយផ្សែផ្សំដោយបរិយាយផ្សេងៗ៖ និយាយបន្លែបង្ការពីនេះពីនោះ... ។ រីឯ «បន្លែ» ឯណោះវិញ ពាក្យនេះ មិនមែនមានន័យត្រឹមតែ ស្លឹក, ផ្លែ, ផ្កា, មើមជាដើមសម្រាប់ស្ល, បន្លែស្រស់, បន្លែក្រៀម នោះឡើយ។ ជាកិរិយាសព្ទ «បន្លែ» មានន័យថា ប្រែបកស្រាយ, អធិប្បាយ។ ពាក្យបុរាណ៖ បាបមិត្ត បន្លែថា មិត្តអាក្រក់, មិត្តខិលខូច, មិត្តនាំឲ្យវិនាស ។ «បន្លែ» ក៏ជាបរិវារសព្ទសម្រាប់និយាយផ្សំនឹងពាក្យ បន្លប់ ឬ បន្លំ ថែមទៀតផង។ បន្លែបន្លប់ គឺបន្លប់ដោយសម្ដីអធិប្បាយផ្សែផ្សំ; បន្លែបន្លំ គឺបន្លំដោយពោលពាក្យអធិប្បាយផ្សែផ្សំនាយអាយឲ្យអ្នកស្ដាប់ភ័ន្តស្មារតី ៕	ពាក្យ «បន្លែបង្ការ» មានន័យត្រឹមត្រូវក្នុងវចនានុក្រមខ្មែរសម្តេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត ដោយសំដៅលើបន្លែច្រើនមុខឬបន្លែរាយរងដែលទុកបង្ការក្រែងខ្វះខាត ។
កាសែតជប៉ុន Asahi បានចុះផ្សាយព័ត៌មានដោយដកស្រង់ប្រភពអនាមិក ថា រដ្ឋាភិបាលរបស់នាយករដ្ឋមន្ត្រីជប៉ុន ស៊ូហ្កា យូស៊ីហ៊ីដេ ទំនងជាអនុម័តតាមការស្នើសុំរបស់ក្រុមប្រឹក្សាសន្តិសុខជាតិជប៉ុន នៅមុនពេលដាច់ឆ្នាំ២០២០ លើគម្រោងបំពាក់ប្រព័ន្ធរ៉ាដា Aegis ។ ទោះបីជាបែបនេះក្តី ការសម្រេចចិត្តបំពាក់ប្រព័ន្ធរ៉ាដាទំនើបនេះលើនាវាចម្បាំងប្រភេទណា ឬការចាយវាយលើការបំពាក់នេះ នឹងត្រូវយកទៅគិតគូរនាឆ្នាំ២០២១។ ការបំពាក់ប្រព័ន្ធរ៉ាដា «Aegis» ថ្មីលើនាវា អាចមានតម្លៃលើសទ្វេដង បើធៀបនឹងប្រព័ន្ធរ៉ាដាដែលបំពាក់លើមូលដ្ឋានទ័ពផ្ទាល់ដី ហើយក៏ចំណាយពេលយូរជាង៣ឆ្នាំផងដែរក្នុងការបំពាក់។ យោងតាមការចុះផ្សាយរបស់ទីភ្នាក់ងារព័ត៌មាន Reuters តម្លៃរបស់វា រំពឹងឈានដល់២ពាន់លានដុល្លារឯណោះ។ ប្រព័ន្ធរ៉ាដា Aegis ដែលអភិវឌ្ឍក្រុមហ៊ុនអាមេរិក Lockheed Martin ជាការប្រើប្រាស់កុំព្យូទ័រដ៏មានឥទ្ធិពល និងបច្ចេកវិទ្យារ៉ាដាក្នុងការតាមចាប់និងស្ទាក់ចាប់មីស៊ីលសត្រូវ ក៏ដូចជាបាញ់មីស៊ីលកម្ទេចសត្រូវវិញផងដែរ។ ក្រៅពីអាមេរិក និងជប៉ុន យោធាអេស្ប៉ាញ អូស្ត្រាលី ន័រវែស និងអូស្ត្រាលី ក៏ប្រើប្រាស់ប្រព័ន្ធនេះ។ អង្គការយោធាណាតូ ក៏មានប្រើប្រព័ន្ធមីស៊ីលនេះដែរ។ គួររម្លឹកផងដែរថា ក្នុងខែមិថុនាកន្លងទៅ រដ្ឋមន្ត្រីការពារកាលនោះ លោក Taro Kono បានសម្រេចផ្អាកផែនការដាក់ពង្រាយប្រព័ន្ធរ៉ាដា Aegis នៅមូលដ្ឋានទ័ពផ្ទាល់ដី ចំនួន២កន្លែង ដោយលើកហេតុផលថា ការបាញ់ស្ទាក់មីស៊ីលអាចធ្លាក់ចូលផ្ទះពលរដ្ឋជប៉ុន។ ប្រព័ន្ធរ៉ាដាស៊េរីថ្មីចុងក្រោយ « SPY-7» ដែលជប៉ុនគ្រោងបំពាក់លើនាវាសង្គ្រាមខ្លួន នឹងមានកម្លាំងខ្លាំងជាង៣ដង បើធៀបនឹងប្រព័ន្ធរ៉ាដាស៊េរីចាស់ ដែលនាវាសង្គ្រាមជប៉ុនបច្ចុប្បន្នកំពុងប្រើប្រាស់។ ការដំឡើងនេះ នឹងអនុញ្ញាតឲ្យជប៉ុនប្រើប្រាស់មីស៊ីលបាញ់ស្ទាក់ក្បាលគ្រាប់មីស៊ីលសត្រូវ ជាពិសេស ប្រសិនបើបាញ់ចេញដោយកូរ៉េខាងជើង ឬពីមូលដ្ឋានឯទៀត ដូចជា ចិន និងរុស្ស៊ី ជាដើម៕	ជប៉ុន នឹងបំពាក់ប្រព័ន្ធរ៉ាដា «Aegis» ដ៏មានឥទ្ធិពលថ្មីលើនាវាចម្បាំងរបស់ខ្លួនដើម្បីត្រៀមលក្ខណៈក្នុងលក្ខខណ្ឌដែលកូរ៉េខាងជើងបាញ់មីស៊ីលបាលីស្ទិកតម្រង់មករកជប៉ុន។ នេះបើតាមការចុះផ្សាយរបស់កាសែតជប៉ុន Asahi នៅថ្ងៃទី ៧ ខែធ្នូ ។ គម្រោងនេះ ធ្វើឡើងក្រោយរដ្ឋាភិបាលជប៉ុនបានលុបចោលផែនការដាក់ពង្រាយប្រព័ន្ធរ៉ាដាប្រភេទនេះនៅមូលដ្ឋានយោធាចំនួន២ទីតាំង។
ការប្រកួត«អ្នកលេងគុន» ប្រព្រឹតិ្តទៅនៅថ្ងៃទី១៥ ធ្នូ វេលាម៉ោង ៦:៣០ ល្ងាច នៅពហុកីឡដ្ឋានជាតិអូឡាំពិក។កីឡាករ៥ប្រទេស ក្នុងតំបន់អាស៊ាន ដែលប្រកួតក្នុងកម្មវិធី«អ្នកលេងគុន» រួមមាន កម្ពុជា ឡាវ វៀតណាម ហ្វីលីពីន និងឥណ្ឌូណេស៊ី៕	ភ្នំពេញ៖ អ្នកលេងគុនល្បុក្កតោកម្ពុជាឥន្រ្ទីពិឃាតក្រញាំភ្លើង រិន សារ័ត្ន យកឈ្នះអ្នកលេងគុនល្បុក្កតោហ្វីលីពីនស្ដេចពស់វែក Jiar Orlando Castillo លើប្រភេទទម្ងន់៦៥គីឡូក្រាម។ រិន សារិន បានប្រើក្បាច់ជង្គង់ហោះ ផ្ដួល Castillo នៅទឹកទី៣។
ថ្ងៃអង្គារទី១១ខែមិថុនា ប្រធាននគរបាលអន្តោប្រវេសន៍ថៃលោកNatthathorn Prohsunthorn បានមកដល់ប៉ុស្តិ៍ត្រួតពិនិត្យអន្តោប្រវេសន៍ Sadao ក្រោយមានព័ត៌មានអាស្រូវពាក់ព័ន្ធមន្ត្រីលោកយកលុយទឹកតែពីអ្នកឆ្លងដែន។ លោកបានបញ្ជាឲ្យមន្ត្រីថ្នាក់ក្រោមឈប់ទទួលលុយទឹកតែ បើមិនដូច្នោះទេពួកគេនឹងរងពិន័យជាមិនខាន។ នគរបាល ៦ នាក់ត្រូវបានផ្លាស់ប្ដូរពីប៉ុស្ដិ៍ត្រួតពិនិត្យអន្តោប្រវេសន៍ Sadao ភាគខាងត្បូងទៅការិយាល័យអន្តោប្រវេសន៍ Songkla ដើម្បីរង់ចាំការស្រាវជ្រាវពីការបញ្ហាលុយថ្លៃទឹក។ មូលហេតុមកពីភ្ញៀវទេសចរណ៍មកពីម៉ាឡេស៊ី ឬពលករចំណាកស្រុកម៉ាឡេស៊ីទម្លាប់ដាក់លុយក្នុងលិខិតឆ្លងដែនដើម្បីទទួលបានការបោះត្រាអនុញ្ញាតិ។ យោងតាមសារព័ត៌មានថៃ Bangkok Post លោក Natthathorn បានលើកឡើងថា ស្លាកសញ្ញានៅប៉ុស្តិ៍ត្រួតពិនិត្យបានបញ្ជាក់ស្រាប់ហើយថា មិនមានអ្វីចំណាយអ្វីទេពេលឆ្លងដែនក្នុងម៉ោងធ្វើការ។ ប៉ុន្តែគេត្រូវបង់លុយនៅពេលដែលគេមកដល់ប៉ុស្តិ៍ត្រួតពិនិត្យក្រៅម៉ោងធ្វើការចន្លោះម៉ោង៦ ព្រឹកដល់៩ព្រឹក ឬ៦ ល្ងាចដល់ម៉ោង ៩ល្ងាច»។ លោក Natthathorn ក៏បានបញ្ជាក់ថា ក្រសួងមហាផ្ទៃក៏បានអត្រាការចំណាយ សម្រាប់មន្ត្រីដែលធ្វើការក្នុងម៉ោងសម្រាកដែរ។ ការចំណាយបន្ថែមលើសេវានេះនៅដដល បើសិនជាក្រសួងមិនបានកែប្រែ។ ប៉ុន្តែមន្ត្រីខ្លះទាមទារលើសកំណត់ថែមទៀត។ ជាងម្ភៃឆ្នាំមកហើយដែលប្រជាជនឆ្លងដែនពីម៉ាឡេស៊ីមកថៃតាមរយៈប៉ុស្តិ៍ត្រួតពិនិត្យឆ្លងដែន Sadao ឲ្យថ្លៃទឹកតែទៅមន្ត្រីអន្តោប្រវេសន៍ ហើយក្នុងម្នាក់ដាក់លុយឲ្យមន្ត្រី ១៦ បាត។ ចំណែកការបោះត្រាលើទិដ្ឋាការដែលមានសុពលភាពមួយខែ គេត្រូវបង់ទឹកតែហូតដល់ ៧៩បាត។ ក្នុងមួយថ្ងៃយ៉ាងតិចណាស់មានអ្នកឆ្លងដែន ប្រាំពាន់នាក់ដែរ ដែលមានន័យថាថ្លៃទឹកដែលមន្ត្រីអន្តោប្រវេសន៍ Sadao ទទួលបានមានទំហំចាប់ពីប្រាំបីម៉ឺន ទៅមួយសែនបាតឯណោះ៕	ជាងម្ភៃឆ្នាំមកហើយដែលប្រជាជនម៉ាឡេស៊ី និងថៃទម្លាប់ឲ្យលុយទឹកតែទៅមន្ត្រីប៉ូលិសនៅប៉ុស្តិ៍ត្រួតពិនិត្យអន្តោប្រវេសន៍ Sadao ពេលជាពួកគេចង់ឆ្លងដែនពីម៉ាឡេស៊ីមកថៃ។ ថ្ងៃអង្គារទី១១ខែមិថុនា ប្រធាននាយកដ្ឋាននគរបាលអន្តោប្រវេសន៍ថៃបញ្ជាឲ្យមន្ត្រីថ្នាក់ក្រោមបញ្ឈប់យកថ្លៃទឹកតែ ហើយអ្នកល្មើបញ្ជានឹងត្រូវពិន័យធ្ងន់ធ្ងរ។
ការកើនឡើងនូវកំដៅផែនដី ដែលបណ្តាលមកពីសកម្មភាពរបស់មនុស្ស មានល្បឿនលឿនខ្លាំងមិនធ្លាប់មានទេ។ នេះគឺជាការសន្និដ្ឋានរបស់ក្រុមអ្នកវិទ្យាសាស្ត្រល្បីៗជាច្រើននាក់ ដែលបានរួមគ្នាធ្វើរបាយការថ្មីមួយ ចេញផ្សាយកាលពីថ្ងៃពុធទី៥មិថុនា។ អ្នកវិទ្យាសាស្ត្របានទាញសញ្ញាអាសន្នថា ល្បឿននៃការកើនឡើងសីតុណ្ហភាពផែនដីនេះ កំពុងតែមកបំផ្លាញក្តីសង្ឃឹម ក្នុងការទប់ស្កាត់ការកើនឡើងកំដៅផែនដី មិនឲ្យលើសពី២°c នៅរវាង ចុងសតវត្សរ៍ទី២១នេះ។ ក្នុងរវាងពីឆ្នាំ២០១៤ដល់២០២៣ ការកើនឡើងកំដៅផែនដី ដែលបណ្តាលមកពីសកម្មភាពរបស់មនុស្ស បានមានល្បឿនកើនឡើងយ៉ាងលឿនរហ័ស។ ពោលគឺក្នុងរវាង១០ឆ្នាំមកនេះ សីតុណ្ហភាពផែនដី បានឡើងកម្តៅ ចំនួន ០,២៦°c បន្ថែមទៀត ដោយសារតែសកម្មភាពមនុស្ស។ នេះបើផ្អែកតាមរបាយការណ៍ថ្មីមួយ របស់ក្រុមអ្នកស្រាវជ្រាវវិទ្យាសាស្ត្រល្បីឈ្មោះ ចំនួនជាង៦០នាក់ ចេញផ្សាយថ្ងៃទី៥មិថុនា នៅក្នុងទស្សនាវត្តី Earth System Science Data ។ បើប្រៀបធៀបទៅសម័យបុរេឧស្សាហកម្ម ការកើនឡើងកំដៅផែនដីបង្កឡើងដោយសកម្មភាពមនុស្ស គឺបានកើនឡើងចំនួន ១,១៩°c ក្នុងរយៈពេល១០ឆ្នាំចុងក្រោយនេះ។ ពោលគឺកើនខ្ពស់ជាងរបាយការណ៍ចុងក្រោយ ចេញផ្សាយកាលពីឆ្នាំមុន ដែលមាន ១,១៤°c ក្នុងរវាងពីឆ្នាំ២០១៣-២០២២។ ក្នុងឆ្នាំ២០២៣ ការកើនឡើងកំដៅផែនដី ដែលជាចំណែកបង្កឡើងដោយសកម្មភាពមនុស្ស គឺមានទំហំដល់ទៅ ១,៣១°c។ សូមបញ្ជាក់ថា តាមរយៈរបាយការណ៍ថ្មីនេះ ក្រុមអ្នកវិទ្យាសាស្ត្រមានបំណង ផ្តល់ឲ្យនូវទិន្នន័យធ្វើបច្ចុប្បន្នភាព រៀងរាល់មួយឆ្នាំម្តង ដើម្បីជាបច្ច័យចូលរួមដល់ការចរចានានា ក្នុងក្របខណ្ឌអន្តរជាតិ ទាក់ទិននឹងការដោះស្រាយវិបត្តិអាកាសធាតុ។ យោងតាមក្រុមអ្នកវិទ្យាសាស្ត្រ ទសវត្សបច្ចុបន្ននេះ មានសារៈសំខាន់ខ្លាំងណាស់ ព្រោះអាចជាឱកាសចុងក្រោយហើយសម្រាប់មនុស្សជាតិយើង ក្នុងការទាញទប់សីតុណ្ហភាពផែនដី មិនឲ្យឡើងលើស២°c នៅរវាងឆ្នាំ២១០០ ដូចអ្វីដែលបានកំណត់ដោយកិច្ចព្រមព្រៀងទីក្រុងប៉ារីសស្តីពីអាកាសធាតុ។ លោក Pierre Friedlinstein អ្នកស្រាវជ្រាវអាកាសធាតុនៅសកលវិទ្យាល័យ Exeter និង CNRS ដែលចូលរួមសរសេររបាយការណ៍ខាងលើ បានលើកឡើងថា លទ្ធផលតួលេខបានបង្ហាញថា ពេលវេលាអាសន្នខ្លាំងណាស់ ពិភពលោកត្រូវតែជជែកគ្នារកវិធីកាត់បន្ថយឧស្ម័នផ្ទះកញ្ចក់ឲ្យខាងតែបាន។ លោកស្រី Valérie Masson-Delmotte អ្នកជំនាញអាកាសធាតុម្នាក់ទៀត បានអះអាងថា ការកើនឡើងកម្តៅផែនដីដែលបង្កមកពីសកម្មភាពមនុស្ស គឺវាបានបង្កើនហានិភ័យធ្ងន់ធ្ងរនៃវិបត្តិអាកាសធាតុ គ្រោះមហន្តរាយធម្មជាតិកាន់តែកាចសាហាវ និងញឹកញាប់នៅទូទាំងពិភពលោក ដែលមានដូចជាទឹកជំនន់ គ្រោះរាំងស្ងួត រលកកំដៅមហាប្រល័យ និងភ្លើងឆេះព្រៃជើម។ គួរបញ្ជាក់ថា ការកើនឡើងកំដៅផែនដី គឺជាលទ្ធផលនៃឧស្ម័នផ្ទះកញ្ចក់ ដែលកាន់តែមានកម្រាស់ក្រាស់ ហ៊ំព័ទ្ធជុំវិញផែនដី។ ឧស្ម័នផ្ទះកញ្ចក់ ដែលភាគច្រើនផ្សំដោយឧស្ម័នកាបូនិកនោះ គឺភាគច្រើនលើសលប់ កើតចេញពីសកម្មភាពរបស់មនុស្ស តាមរយៈការប្រើប្រាស់ថាមពលហ្វូស៊ីល ដែលមានដូចជា ធ្យូងថ្ម ប្រេងឥន្ធនៈ និងឧស្ម័នជាដើម។ រវាងពីឆ្នាំ២០១៣ដល់២០២២ ការដុតចំហេះថាមពលហ្វូស៊ីល បានបញ្ចេញជាឧស្ម័នកាបូនិក ចំនួន ៥៣ពាន់លានតោនជាមធ្យមក្នុង១ឆ្នាំៗ៕	ដោយ៖ម៉ម ពិសី/RFI ខេមរភាសា
សម្រាប់ការបោះឆ្នោតជ្រើសរើសក្រុមប្រឹក្សាឃុំ-សង្កាត់នាពេលខាងមុខ គណបក្សសញ្ជាតិកម្ពុជា ដែលមានលោក សេង សុខេង ជាប្រធាន មិនមានការប្រកាសគោលនយោបាយថ្មីនោះឡើយ។ គណបក្សគ្រាន់តែលើកយកគោលការណ៍របស់ខ្លួនដើម្បីទាក់ទាញអ្នកបោះឆ្នោតតែប៉ុណ្ណោះ។ គណបក្សសញ្ជាតិកម្ពុជា បានកំណត់នូវគោលការណ៍ យ៉ាងដូច្នេះ៖ «ដើម្បីទទួលបានសេចក្តីសុខទាំងផ្លូវកាយ ផ្លូវចិត្ត និងផ្លូវសង្គម ព្រមទាំងទទួលបាននូវការអភិវឌ្ឍ ប្រកបដោយចិរភាព ទាំងពេលបច្ចុប្បន្ន និងទៅអនាគត គណបក្សសញ្ជាតិកម្ពុជា ត្រូវប្រកាន់ភ្ជាប់នូវគោលការណ៍គ្រឹះ គឺសាមគ្គីធម៌ ធ្វើបុណ្យ រក្សាសីល និងបណ្តុះនូវគ្រាប់ពូជព្រះនិព្វាន»។ គណបក្សសញ្ជាតិកម្ពុជា ដាក់បេក្ខភាពនៅ៥២ឃុំ-សង្កាត់ក្នុងខេត្តកំពង់ចាម កំពង់ឆ្នាំង កំពង់ធំ កណ្តាល ក្រចេះ ព្រៃវែង ស្វាយរៀង និងត្បូងឃ្មុំ។ គណបក្សនេះ មានបេក្ខជនសរុប៧៩៦នាក់ ក្នុងនោះស្ត្រី៤២០នាក់៕	គណបក្សសញ្ជាតិកម្ពុជា មិនមែនជាគណបក្សថ្មីនោះឡើយ ដោយបក្សនេះ ក៏បានចូលរួមផងដែរនាការបោះឆ្នោតជ្រើសរើសតំណាងរាស្ត្រអណត្តិទី៥កន្លងមក។ បក្សដែលបង្កើតឡើងដោយបុរសកាន់សីលម្នាក់ គឺព្រះគ្រូមហាថេរៈ លោកតាហង្ស ភ្នំត្បែងមានជ័យ មានសញ្ញាព្រះអាទិត្យពណ៌មាស និងព្រះចន្ទពណ៌ប្រាក់ ជួបគ្នា ដោយមានបាវចនា សញ្ជាតិ សាសនា និងអធិបតេយ្យ។
បើតាមការអះអាងរបស់លោក គូ វិត ប្រធាននាយកដ្ឋានគាំពារ និងអភិរក្សសំណង់បុរាណ ក្រុមការងារអភិរក្ស បានរកឃើញចម្លាក់សត្វតោនោះកប់ នៅក្នុងដីជម្រៅ១ម៉ែត្រ តាំងពីសម័យបាយ័នក្នុងសតវត្សរ៍ទី១៣ នៅពេលដែលក្រុមការងារកំពុងតែជួសជុលកំពង់ទឹកបុរាណ នៅក្នុងប្រាសាទមេបុណ្យ ខេត្តបន្ទាយមានជ័យ។ លោក គូ វិត បានបញ្ជាក់ប្រាប់អ្នកសារព័ត៌មានថ្មីៗដូច្នេះថា៖«កាលណាយើងរកឃើញនៅកន្លែងហ្នឹង យើងនឹងដាក់នៅកន្លែងហ្នឹងវិញ។ ឥឡូវយើងកំពុងតែស្ថិតនៅក្នុងដំណើរជួសជុលកំពង់ទឹក។ យើងនឹងយកទៅដាក់វិញទៅ យើងនឹងអាចឃើញពីរូបភាពដើមរបស់វាវិញហើយ»។ បើតាមប្រធាននាយកដ្ឋានគាំពារ និងអភិរក្សសំណង់បុរាណ ក្រុមការងារអភិរក្ស មិនទាន់អាចកំណត់ទំហំឲ្យពិតប្រាកដរបស់វាបាននៅឡើយទេ។ លោកបញ្ជាក់ថា មន្ត្រីអភិរក្សកំពុងតែធ្វើការវាស់វែង ដោយសហការជាមួយនឹងអាជ្ញាធរ ដើម្បីការពារ ថែរក្សា និងយាមជាប្រចាំ។ ជាពិសេសក្រុមការងារអភិរក្សក៏បានរៀបចំពិធីបួងសួងសុំសេចក្តីសុខ ពីអ្នកថែរក្សាទឹកដី ដើម្បីឲ្យការជួសជុលប្រាសាទមេបុណ្យ បានសម្រេចជោគជ័យផងដែរ៕ រូបពីលោកស្រី ម៉ៅ ម៉ាល័យ	ភ្នំពេញ៖ កាលពីថ្ងៃទី៣ ខែកុម្ភៈ ក្រុមអភិរក្សដ្ឋានអង្គរ បានប្រទះឃើញរូបចម្លាក់សត្វតោចំនួន១ក្បាល នៅប្រាសាទមេបុណ្យ ឃុំបន្ទាយឆ្មារ ស្រុកថ្មពួក ខេត្តបន្ទាយមានជ័យ ខណៈដែលកំពុងតែធ្វើកំណាយជួសជុលប្រាសាទមេបុណ្យ។ លោក គូ វិត ប្រធាននាយកដ្ឋានគាំពារ និងអភិរក្សសំណង់បុរាណ បានប្រាប់អ្នកសារព័ត៌មានថ្មីៗថា ចម្លាក់សត្វតោនោះ ជាប្រភេទសត្វតោដែលកសាងឡើងនៅសតវត្សទី១៣។
ក្រៅពីនេះ ក៏មានកម្មវិធីសប្បាយៗជាច្រើនដូចជាកម្មវិធីប្រកួតដើរម៉ូដកុមារ, ការបត់ប៉េងប៉ោង, ការប្រគំតន្ត្រី និងការចាប់ឆ្នោតយករង្វាន់ផងដែរ។ អ្វីដែលកាន់តែពិសេសនោះ គឺផលិតផលទារក កុមារ និងស្ត្រីមានផ្ទៃពោះជាច្រើន នឹងផ្តល់ជូនការបញ្ចុះតម្លៃ នៅក្នុងពិព័រណ៍នេះដែរ។ សូមទស្សនាទិដ្ឋភាពខ្លះៗនៅក្នុងហាងបេប៊ី អោតឡេត សាខាទួលគោក នៅព្រឹកថ្ងៃទៅ២៦ តុលានេះដូចតទៅ៖ ដូច្នេះកុំឲ្យឱកាសដ៏ពិសេសនេះ កន្លងផុត!!! សូមអញ្ជើញទៅចូលរួមក្នុងពិព័រណ៍«សម្ភារត្រៀមសម្រាល» ទាំងអស់គ្នា នៅបេប៊ី អោតឡេត សាខាទួលគោកតែមួយគត់ ចាប់ពីម៉ោង៨ព្រឹក ដល់ម៉ោង៨យប់។ ពិព័រណ៍នេះ មានរយៈពេល២ថ្ងៃ គឺនៅថ្ងៃទី២៦ និងទី២៧ ខែតុលា៕ (អត្ថបទពាណិជ្ជកម្ម)	ភ្នំពេញ៖ «ពិព័រណ៍សម្ភារត្រៀមសម្រាល» បានចាប់ផ្តើមហើយនៅថ្ងៃទី២៦ ខែតុលានេះ នៅហាងបេប៊ី អោតឡេត សាខាទួលគោកតែមួយគត់។ ហាងបេប៊ី អោតឡេត បានរៀបចំកម្មវិធីពិសេសៗជាច្រើន ដើម្បីទទួលស្វាគមន៍លោកឪពុកអ្នកម្តាយ ជាពិសេសស្ត្រីដែលគាត់កំពុងពពោះ ឲ្យគាត់ទទួលបានការប្រឹក្សាយោបល់ពីវេជ្ជបណ្ឌិតដែលជាជនជាតិជប៉ុន និងជនជាតិថៃ និងចំណេះដឹងបន្ថែមពីការថែរក្សាគភ៌ របៀបថែទាំទារក និងការសត្រៀមសម្ភារសម្រាប់សម្រាលជាដើម។
សេចក្តីប្រកាសព័ត៌មានដដែលនេះបញ្ជាក់ថា ថវិកាដែលចិនផ្តល់ឲ្យCMAC គឺស្ថិតនៅក្នុងការ គាំទ្រសកម្មភាពការងារសំខាន់ៗ៣ រួមមាន៖ ទី១/ បោសសំអាតមីន និងសំណល់ជាតិផ្ទុះពីសង្គ្រាមនៅខេត្តព្រះវិហារ ស្ទឹងត្រែង សៀមរាប និងខេត្តកំពង់ធំ ព្រមទាំងអន្តរាគមន៍ចាំបាច់ និងតម្រូវការបន្ទាន់ ទៀតផងស។ ទី២/ ស្រាវជ្រាវព័ត៌មានគ្រាប់មីន និងសំណល់ជាតិផ្ទុះពីសង្គ្រាមនៅខេត្តជាប់បឹងទន្លេសាប ចំនួន៨៤០ភូមិ។ ទី៣/ ពង្រឹងសមត្ថភាពជំនាញកំចាត់មីន នៃវិទ្យាស្ថានបច្ចេកទេសសកម្មភាពមីន និងមណ្ឌលសុនខហិតមីន៕	ភ្នំពេញ៖ មជ្ឈមណ្ឌលសកម្មភាពកំចាត់មីនកម្ពុជា (CMAC) បានទទួលថវិកាចំនួន ២,៥លានដុល្លារ ដែលជា ជំនួយឥតសំណងរបស់រដ្ឋាភិបាលចិន។ ថវិកា ដែលចិនផ្តល់ឲ្យនេះ គឺក្នុងគម្រោងលុបបំបាត់មីននៅកម្ពុជា សម្រាប់រយៈពេល១ឆ្នាំ ដែលត្រូវអនុវត្តពីខែឧសភា ឆ្នាំ២០១៨ ដល់ ខែឧសភា ឆ្នាំ២០១៩។ នេះបើយោងតាមសេចក្តីប្រកាសព័ត៌មានរបស់CMAC ចុះថ្ងៃទី២៤ ខែឧសភា។
បើតាមសេចក្ដីជូនដំណឹងរបស់ រដ្ឋបាលស្រុកកំពង់លែង ការផ្អាកចរាចរលើកំណាត់ផ្លូវនេះ ដោយសារតែមិនចង់ឲ្យអ្នកដំណើរគ្រោះថ្នាក់ដោយប្រការណាមួយ និងបង្ការការខូចខាតផ្លូវផងដែរ។ រដ្ឋបាលស្រុក នឹងអនុញ្ញាតឲ្យរថយន្តគ្រប់ប្រភេទអាចចរាចរវិញ នៅពេលដែលទឹកនៅកំណាត់ផ្លូវនេះ ចាប់ផ្តើមស្រកវិញ៕	ភ្នំពេញ៖ រដ្ឋបាលស្រុកកំពង់លែង បានប្រកាសឱ្យផ្អាកចរាចរផ្លូវ៥០C ពីចំណុចភូមិកង្កែប ឃុំច្រណូក ស្រុកកំពង់លែង ដល់ចំណុចព្រំប្រទល់ខេត្តកំពង់ធំ បណ្ដោះអាសន្ន ដោយសារផ្លូវនេះកំពុងជន់លិចដោយសារជំនន់ទឹកភ្លៀង។
១. ទឹកក្រូចឆ្មារស្រស់ អ្វីដែលអ្នកត្រូវធ្វើ គឺគ្រាន់តែលាបទឹកក្រូចឆ្មារស្រស់ៗលើស្បែកដែលមានបញ្ហាស្នាមអ៊ុចពណ៌ត្នោត និងរងចាំសម្រាប់រយៈពេល ១០នាទី សឹមលាងសម្អាតចេញដោយប្រើទឹកក្ដៅឧណ្ហៗ។ អនុវត្តឱ្យបាន ២ដងក្នុងមួយថ្ងៃ។ ២. ប្រទាលកន្ទុយក្រពើ អ្វីដែលអ្នកត្រូវធ្វើ គឺគ្រាន់តែលាបទឹកប្រទាលកន្ទុយក្រពើស្រស់សុទ្ធលើតំបន់ស្បែកដែលមានបញ្ហា និងរងចាំសម្រាប់រយៈពេល ៣០នាទី សឹមលាងសម្អាតចេញជាមួយទឹកត្រជាក់។ អនុវត្តឱ្យបាន ២ដងក្នុងមួយថ្ងៃសម្រាប់រយៈពេល ១ខែពេញ។ ៣. ម្នាស់ អ្វីដែលអ្នកត្រូវធ្វើ គឺគ្រាន់តែលាបទឹកម្នាស់ស្រស់សុទ្ធលើតំបន់ស្បែកដែលមានបញ្ហា និងរងចាំសម្រាប់រយៈពេលពី ៥នាទី ទៅ ១០នាទី សឹមលាងសម្អាតចេញ។ អនុវត្តឱ្យបានម្ដងក្នុងមួយថ្ងៃរហូតទទួលបានលទ្ធផលគាប់ចិត្ត។ ៤. ល្ហុង អ្វីដែលអ្នកត្រូវធ្វើ គឺគ្រាន់តែកិនល្ហុងទុំឱ្យរាងម៉ដ្ឋ បន្ទាប់មកសឹមលាបម៉ាស្សាលើតំបន់ស្បែកដែលទទួលរងផលប៉ះពាល់។ រងចាំសម្រាប់រយៈពេល ២០នាទី សឹមលាងសម្អាតចេញជាមួយទឹកក្ដៅឧណ្ហៗ។ អនុវត្តឱ្យបាន ២ដងក្នុងមួយថ្ងៃដើម្បីទទួលបានលទ្ធផលកាន់តែប្រសើរ។ ៥. រមៀត អ្វីដែលអ្នកត្រូវធ្វើ គឺគ្រាន់តែលាយម្ស៉ៅរមៀត ១ ស្លាបព្រា ជាមួយទឹកក្រូចឆ្មារចំនួនសមល្មម និងទឹកដោះគោស្រស់ កូរអោយសព្វចូលគ្នា សឹមលាបល្បាយលើតំបន់ស្បែកដែលទទួលរងផលប៉ះពាល់ ហើយទុកចោលរហូតដល់ស្ងួត សឹមលាងសម្អាតចេញជាមួយទឺកធម្មតា។ អនុវត្តម្ដងក្នុងមួយថ្ងៃ៕	ចង់កម្ចាត់ស្នាមអ៊ុចៗពណ៌ត្នោតលើស្បែកមិនពិបាកឡើយ! (អាន ៖ ស្បែកកូនរបស់អ្នកនឹងស្អាតហើយមិនរមាស់បើធ្វើតាមវិធីនេះ តើកូនស្រីរបស់អ្នកចេះតែរមាស់ស្បែកមែនទេ?) ត្រូវធ្វើបែបណាទៅ? កុំបារម្ភ! ខាងក្រោមវេបសាយសុខភាព Health.com.kh នឹងបង្ហាញពីគន្លឹះងាយៗជួយដោះស្រាយបញ្ហានេះ ៖
ជាផ្នែកមួយនៃកម្មវិធីប្រយុទ្ធប្រឆាំងបម្រែបម្រួលអាកាសធាតុ អាម៉េរិកនឹងជួយថៃឱ្យទទួលបានថាមពលនុយក្លេអ៊ែរដែលមិនសូវផ្ដល់ផលប៉ះពាល់ដល់បរិស្ថាន តាមររយៈការផ្ដល់រ៉េអាក់ទ័រខ្នាតតូច។ គម្រោងនេះ ស្ថិតក្រោមគំនិតផ្ដួចផ្ដើមពិភពលោកគ្មានកាបូន ដែលដាក់ចេញកាលពីសន្និសីទស្ដីពីបម្រែបម្រួលអាកាសធាតុកាលពីឆ្នាំ២០២១ ។ រដ្ឋបាលអាម៉េរិក នឹងចាប់ដៃជាមួយវិស័យឯកជន និងបណ្ដាសប្បុរសនានាដើម្បីដោះស្រាយវិបត្តិអាកាសធាតុ។ ថៃ មិនមានថាមពលនុយក្លេអ៊ែរឡើយ បើទោះជាធ្លាប់មានគម្រោងក្ដី តែក៏បាត់បង់ទៅវិញក្រោយគ្រោះមហន្តរាយនុយក្លេអ៊ែរនៅរោងចក្រ Fukshima របស់ជប៉ុនកាលពីឆ្នាំ២០១១។ បើតាមសេតវិមាន ក្រោមគម្រោងនេះ អាម៉េរិកនឹងផ្ដល់ជំនួយបច្ចេកទេសដល់ប្រទេសអាស៊ីអាគ្នេយ៍មួយនេះក្នុងការអភិវឌ្ឍរ៉េអាក់ទ័រធុនតូច ដែលអាចផលិតក្នុងរោងចក្រផ្ទាល់ ហើយងាយស្រួលក្នុងការដឹកជញ្ជូនផងដែរ។ រ៉េអាក់ទ័រខ្នាតតូចនេះ មានសុវត្ថិភាពខ្ពស់ ព្រោះមិនត្រូវការមនុស្សបិទរ៉េអាក់ទ័រឡើយក្នុងអាសន្ន។ អ្នកជំនាញអាម៉េរិក នឹងធ្វើការជាមួយដៃគូនៅថៃលើការពង្រាយរ៉េអាក់ទ័រដែលមានស្តង់ដាសុវត្ថិភាព និងសន្តិសុខខ្ពស់ ហើយមិនសាយភាយនុយក្លេអ៊ែរឡើយ។ «យើងត្រៀមខ្លួនធ្វើការជាមួយថៃដើម្បីទាញយកប្រយោជន៍ពីរ៉េអាក់ទ័រខ្នាតតូច និងប្រភពថាមពលដែលអាចទុកចិត្តបាន។» មន្រ្តីជាន់ខ្ពស់អាម៉េរិកដែលអមដំណើរលោកស្រី ហារីស ទៅថៃបញ្ជាក់បែបនេះ។ សេតវិមានមិនបានផ្ដល់ពេលវេលាជាក់លាក់ពីគម្រោងនេះឡើយ ប៉ុន្តែអះអាងថា នឹងគាំទ្រថៃលើការសម្រេចគោលដៅកាបូនអព្យាក្រឹត្យនៅឆ្នាំ២០៦៥។ ប្រទេសមួយចំនួនដូចជាគូប្រជែងរបស់អាម៉េរិកមានរុស្ស៊ី និងចិន ព្រមទាំងអាហ្សង់ទីនជាដើម ក៏កំពុងអភិវឌ្ឍរ៉េអាក់ទ័រខ្នាតតូចដែរក្នុងវិស័យថាមពលរបស់ខ្លួន៕	ទីក្រុងវ់ាស៊ីនតោន នឹងជួយទីក្រុងបាងកកក្នុងការអភិវឌ្ឍថាមពលនុយក្លេអ៊ែរតាមរយៈរ៉េអាក់ទ័រខ្នាតតូច។ អនុប្រធានាធិបតីអាម៉េរិក កាម៉ាឡា ហារីស ប្រកាសបែបនេះនៅថ្ងៃទី១៨ ខែវិច្ឆិកាអំឡុងទស្សនកិច្ចនៅថៃ។
«ខ្ញុំតែងនិយាយភាសាអង់គ្លេស ទោះកំពុងជិះកង់ ឬនៅក្នុងបន្ទប់ទឹកក៏ដោយ។ គេថា ខ្ញុំឆ្កួត តែខ្ញុំមិនខ្វល់ទេ ខ្ញុំធ្វើបែបនេះ ដើម្បីខ្ញុំចេះភាសាអង់គ្លេស»។ នេះការបញ្ជាក់របស់លោក ប៊ីន យ៉ាន ប្រាប់ដល់យុវជនផ្សេងទៀត កុំឲ្យមានអារម្មណ៍ខ្មាសអៀន ឬខ្លាចអ្នកដទៃសើចចំអកលើការនិយាយភាសាអង់គ្លេស។ លោកពន្យល់ថា គន្លឹះនៃការចងចាំភាសាអង់គ្លេសបានល្អ គឺត្រូវកត់ចំណាំ ឧស្សាហ៍និយាយ អានអង់គ្លេសឲ្យឮៗ និងកុំខ្លាចក្នុងការនិយាយជាមួយជនបរទេស។ «ពេលជួបជនបរទេស ត្រូវចាត់ទុកថា ពួកគេ គឺជាគ្រូរបស់យើង ជាមិត្តភក្តិ ជាឪពុកម្តា។ ទោះបីជនជាតិណាក៏ដោយ ត្រូវរត់ទៅនិយាយជាមួយពួកគេ ថ្វីដ្បិតជនបរទេសមួយចំនួនមិននិយាយជាមួយយើង តែមិនត្រូវខ្មាសអៀននោះទេ»។ សូមអញ្ជើញស្តាប់បទសម្ភាសរវាង លោក រ៉ឹម ភារី អ្នកយកព័ត៌មានរបស់គេហទំព័រថ្មីៗ ជាមួយ លោក ប៊ីន យ៉ាន ដូចតទៅ៖	ភ្នំពេញ៖ លោក ប៊ីន យ៉ាន ជាយុវជនខ្មែរម្នាក់ដែលពូកែភាសាអង់គ្លេស។ ជនជាតិដើមភាគតិចគួយមកពីខេត្តស្ទឹងត្រែងរូបនេះ អាចប្រើប្រាស់ភាសាអង់គ្លេសជាផ្លូវការ និងមានសមត្ថភាពស្តាប់ភាសាអង់គ្លេសជាច្រើនជាតិសាសន៍ បើទោះបីជនបរទេសទាំងនោះ បញ្ចេញសំឡេងភាសាអង់គ្លេសផ្សេងៗគ្នាក៏ដោយ។
លោក គង់ មុនីកា កូនប្រុសពៅរបស់លោក គង់ គាំ បានប្រាប់សារព័ត៌មានថ្មីៗថា ឪពុកលោក បានធូរស្បើយបន្តិចហើយ ក្រោយចូលសម្រាកព្យាបាលប៉ុន្មានថ្ងៃនេះ បើធៀបនឹងថ្ងៃដំបូង ដែលជំងឺធ្វើទុក្ខខ្លាំង។ បើតាមលោក មុនីកា លោក គង់ គាំ ដែលមានវ័យ៨៣ឆ្នាំ មានអាការជំងឺបេះដូង និងហើមសួត។ នៅពេលនេះ គ្រូពេទ្យកំពុងយកចិត្តទុកដាក់តាមដានជំងឺបន្តទៀត ហើយបើសិនជាអាការៈ កាន់តែធូរស្បើយនោះ លោក គង់ គាំ នឹងអាចចេញពីមន្ទីរពេទ្យវិញហើយ នៅក្នុងសប្ដាហ៍នេះ។ នេះបើតាមលោក គង់ មុនីកា ប្រធានគណបក្សឆន្ទៈខ្មែរ។ លោក គង់ គាំ ជាអតីតអ្នកនយោបាយជើងចាស់មួយរូបនៅកម្ពុជា ។ លោក ធ្លាប់បម្រើការងារក្នុងគណបក្សប្រជាជនកម្ពុជា ចាប់ពីឆ្នាំ១៩៧៩ ដល់ឆ្នាំ១៩៩៣ មុននឹងលោក សម្រេចចិត្តទៅចូលរួមជាមួយគណបក្សប្រឆាំង ដែលមានឈ្មោះថា បក្សជាតិខ្មែរ ដែលដឹកនាំដោយលោក សម រង្ស៊ី នៅឆ្នាំ១៩៩៥ ។ ក្រោយមកគណបក្សនេះ បានប្ដូរឈ្មោះមកគណបក្ស សម រង្ស៊ី វិញ ហើយបានរួបរួមគ្នាជាមួយគណបក្សសិទ្ធិមនុស្ស ដែលដឹកនាំដោយលោក កឹម សុខា នៅឆ្នាំ២០១២។ ក្រោយការរួមបញ្ចូលគ្នានេះ មេដឹកនាំទាំងពីរ ក៏បានបង្កើតគណបក្សមួយ ឈ្មោះថា គណបក្សសង្គ្រោះជាតិ ដើម្បីចូលរួមប្រជែងការបោះឆ្នោតនៅឆ្នាំ២០១៣។ លោក គង់ គាំ ក៏បានបន្តរួមរស់ជាមួយគណបក្សសង្គ្រោះជាតិ ក្នុងនាមជាទីប្រឹក្សានយោបាយ រហូតដល់គណបក្សនេះ ត្រូវបានតុលាការកំពូលសម្រេចរំលាយ កាលពីខែវិច្ឆិកា ឆ្នាំ២០១៦។ តាមរយៈការសម្រេចរំលាយគណបក្សសង្គ្រោះជាតិនេះ តុលាការ ក៏បានដាក់បម្រាមសកម្មភាពនយោបាយ ៥ឆ្នាំ លើមន្ត្រី ១១៨នាក់ របស់គណបក្សប្រឆាំងមួយនេះ។ លោក គង់ គាំ ស្ថិតនៅក្នុងចំណោមមន្ត្រីទាំងនោះ។ ទើបឈានដល់ឆ្នាំ២០១៩ លោក គង់ គាំ ទទួលបានសិទ្ធិធ្វើនយោបាយវិញ ក្រោមព្រះរាជទានសម្បទា ពីព្រះមហាក្សត្រ ហើយលោក ក៏សម្រេចចូលរួមជាមួយគណបក្សឆន្ទៈខ្មែរ របស់លោក គង់ មុនីកា ក្នុងតំណែងជាទីប្រឹក្សា និងតំណែងជាប្រធានកិត្តិយស។ ក្រោយមកទៀត ប្រធានគណបក្សឆន្ទៈខ្មែរ ក៏បានសម្រេចមកចូលរួមជាមួយគណបក្សភ្លើងទៀន ដែលដឹកនាំដោយលោក ទាវ វណ្ណុល កាលពីខែវិច្ឆិកា ឆ្នាំ ២០២២ ហើយលោក គង់ គាំ ត្រូវបានគណបក្សភ្លើងទៀន តែងតាំងជាឧត្តមទីប្រឹក្សាផងដែរ។ ប៉ុន្តែលោក គង់ គាំ ក៏បានលាលែងចេញពីតួនាទីគណបក្សនេះ កាលពីខែកុម្ភៈ ឆ្នាំ២០៣ ក្រោយរងការព្រមានពីសម្ដេច ហ៊ុន សែន អតីតនាយករដ្ឋមន្រ្តី បន្ទាប់ពីលោកប្រើប្រាស់ពាក្យសម្តីវាយប្រហារលើសម្ដេច ហ៊ុន សែន និងគណបក្សប្រជាជនកម្ពុជា។ ការបញ្ចប់តំណែងក្នុងគណបក្សប្រឆាំងនេះ ជាថ្នូរមិនឱ្យសម្ដេច ហ៊ុន សែន ប្ដឹងផ្ដល់លើរូបលោក៕	លោក គង់ គាំ អតីតអ្នកនយោបាយនៃគណបក្សភ្លើងទៀន កំពុងសម្រាកព្យាបាលជំងឺ នៅក្នុងមន្ទីរពេទ្យ កាល់ម៉ែត។ លោក គង់ គាំ បានចូលសម្រាកព្យាបាលជំងឺ ៤ថ្ងៃហើយ តាំងពីថ្ងៃទី២៣ តុលាមក។
ប្រមុខការទូតអាម៉េរិក អាន់តូនី ប្លីងខិន អះអាងថា ចិនជាប្រទេសតែមួយគត់ ដែលមានបំណងកែប្រែសណ្តាប់ធ្នាប់អន្តរជាតិ និងអំណាចសេដ្ឋកិច្ច ការទូត យោធា រួមទាំងបច្ចេកវិទ្យា។ បើតាមរដ្ឋមន្រ្តីការបរទេសរូបនេះ ចិនបានដើរចាកពីតម្លៃសកល ដែលបានជួយទ្រទ្រង់ដំណើរការរបស់ពិភពលោកជាង ៧៥ឆ្នាំកន្លងមកនេះ។ ទំនាក់ទំនងរដ្ឋាភិបាលក្រុងប៉េកាំង និងក្រុងវ៉ាស៊ីនតោន នៅប៉ុន្មានឆ្នាំចុងក្រោយ មិនមានភាពល្អប្រសើរឡើយ ដោយប្រទេសទាំងពីរ មានភាពតានតឹងលើបញ្ហាជាច្រើន ដោយរាប់ចាប់តាំងពីសមុទ្រចិនខាងត្បូង ដល់ពាណិជ្ជកម្ម។ មិនតែប៉ុណ្ណោះ ការកើនឡើងឥទ្ធិពលចិននៅក្នុងតំបន់ តាមរយៈសកម្មភាពយោធា កិច្ចព្រមព្រៀងពាណិជ្ជកម្មសេរី រួមទាំងគំនិតផ្តួចផ្តើមផ្លូវ និងខ្សែក្រវាត់ បានធ្វើឱ្យអាម៉េរិកខិតខំសហការជាមួយសម្ធ័ន្ធមិត្ត និងដៃគូក្នុងតំបន់ ដើម្បីទប់ស្កាត់។ តាមរយៈសុន្ទរកថានៅសកលវិទ្យា The George Washington University ដែលបង្ហាញពីចំណាត់ការរដ្ឋបាលលោកបៃឌិនចំពោះចិន ក្នុងថ្ងៃទី២៦ ខែឧសភា លោក អាន់តូនី ប្លីងខិន រដ្ឋមន្រ្តីការបរទេសអាម៉េរិក បានបញ្ជាក់យ៉ាងច្បាស់ថា បើទោះមានសង្គ្រាមនៅអ៊ុយក្រែនក៏ដោយ ប៉ុន្តែអាម៉េរិក នៅតែផ្តោតលើបញ្ហាប្រឈមរយៈពេលវែង ចំពោះសណ្តាប់ធ្នាប់អន្តរជាតិ ដែលបង្កដោយចិន។ «ចិន ជាប្រទេសតែមួយគត់ ដែលមានបំណងកែប្រែឡើងវិញនូវសណ្តាប់ធ្នាប់អន្តរជាតិ និងប្រើអំណាចសេដ្ឋកិច្ច ការទូត យោធា និងបច្ចេកវិទ្យាដើម្បីធ្វើរឿងនេះ»។ ប្រមុខការទូតអាម៉រិក បានសង្កត់ធ្ងន់បែបនេះ ដោយបន្ថែមថា ចក្ខុវិស័យរបស់ចិន បានដើរចេញយ៉ាងឆ្ងាយពីតម្លៃសកល ដែលបានជួយគាំទ្រដំណើរការរបស់ពិភពលោក ក្នុងរយៈពេល ៧៥ឆ្នាំ កន្លងមកនេះ។ យ៉ាងណាមិញ មន្រ្តីជាន់ខ្ពស់អាម៉េរិករូបនេះ មិនបានពន្យល់ចំណុចខាងលើឱ្យបានច្បាស់លាស់ឡើយ។ ទោះចាត់ទុកជាដៃគូប្រជែង លោក ប្លីងខិន ក៏បានមើលឃើញពីតួនាទីដ៏សំខាន់របស់រដ្ឋាភិបាលក្រុងប៉េកាំង នៅក្នុងការដោះស្រាយបញ្ហាសកលផង។ ក្នុងកម្មវិធីដដែល រដ្ឋមន្រ្តីការបរទេសរូបនេះ បានលើកឡើងថា ចិន ជាផ្នែកមួយនៃសេដ្ឋកិច្ចសកល និងដៃគូសហការរបស់អាម៉េរិក ក្នុងការដោះស្រាយបញ្ហាប្រឈម ដែលមានចាប់ពីបម្រែបម្រួលអាកាសធាតុ ដល់ជំងឺកូវីដ-១៩។ ត្រង់ចំណុចនេះ លោកប្រមុខការទូតអាម៉េរិក បានយល់ថា ទំនាក់ទំនងប្រទេសទាំងពីរ គឺមានភាពស្មុគស្មាញ និងសំខាន់ ក្នុងសម័យបច្ចុប្បន្ន។ ដោយមានការចោទប្រកាន់ពីចិនជាញឹកញាប់ជុំវិញសង្រ្គាមត្រជាក់ជំនាន់ថ្មី មន្រ្តីជាន់ខ្ពស់អាម៉េរិករូបនេះ បាននិយាយការពារជាថ្មីថា រដ្ឋាភិបាលក្រុងវ៉ាស៊ីនតោន មិនបានស្វែងរកជម្លោះ ឬសង្រ្គាមត្រជាក់អ្វីឡើយ ហើយរដ្ឋបាលបៃឌិន កំពុងបញ្ចៀសពីបញ្ហាទាំងពីរ។ លោកប្លីងខិន បានបន្តថា អាម៉េរិក មិនបានរាំងខ្ទប់ចិនពីតួនាទីរបស់ខ្លួន ក្នុងនាមជាប្រទេសមហាអំណាចឡើយ ហើយក៏មិនបានហាមឃាត់សេដ្ឋកិច្ចចិនមិនឱ្យរីកលូតលាស់ដែរ។ គួររំឭកថា ក្នុងដំណើរទស្សនកិច្ចនៅតំបន់អាស៊ីខាងកើតនាពេលកន្លងមក ប្រធានាធិបតីអាម៉េរិក លោក ចូ បៃឌិន បានសម្ពោធក្របខណ្ឌសេដ្ឋកិច្ចឥណ្ឌូ-ប៉ាស៊ីហ្វិក (IPEF) ដោយមានប្រទេសចំនួន ១២ ផ្សេងទៀតចូលរួមជាសមាជិក។ គម្រោងសេដ្ឋកិច្ចមួយនេះ ត្រូវបានអ្នកជំនាញយល់ឃើញថា ជាការប្រជែងឥទ្ធិពលចិន៕	ធៀន ភារិន្ទ ()
ការបន្តសវនាការលើកទីពីរ លើសំណុំរឿងរបស់លោក សួន សេរីរដ្ឋា គឺដោយសារតែសវនាការលើកមុន មិនទាន់បានបញ្ចប់ ហើយចៅក្រមជំនុំជម្រះ ក៏មិនទាន់សម្រេចយ៉ាងណាដែរ។ នៅក្នុងសវនាការកាលពីលើកមុន លោក សួន សេរីរដ្ឋា បានស្នើទៅចៅក្រមជំនុំជម្រះ ដើម្បីទុកឱកាសឲ្យលោក រកមេធាវីការពារសិទ្ធិ។ លោក សួន សេរីរដ្ឋា ត្រូវបានសមត្ថកិច្ចឃាត់ខ្លួន ក្រោយបង្ហោះសារលើបណ្តាញសង្គមហ្វេសប៊ុក ដោយរិះគន់សម្តេចនាយករដ្ឋមន្ត្រី ហ៊ុន សែន ក្នុងអំឡុងនៃការដោះស្រាយជម្លោះព្រំដែនកម្ពុជា-ឡាវ កាលពីពេលថ្មីៗនេះ។ បន្ទាប់ពីចាប់ខ្លួន តុលាការ ក៏បើកសវនាការជំនុំជម្រះតែម្តង ដោយមិនឆ្លងកាត់ការស៊ើបសួរ នោះទេ។ សម្រាប់តុលាការ សាររបស់លោក សួន សេរីរដ្ឋា លើបណ្តាញសង្គមហ្វេសប៊ុក ស្ថិតក្នុងបទល្មើសជាក់ស្តែង ដែលត្រូវចាត់ការភ្លាមៗ។ លោក សួន សេរីរដ្ឋា ត្រូវបានចោទថា ធ្វើឲ្យកងទ័ពមិនគោរពបទបញ្ជា ដែលអាចបង្កឲ្យប៉ះពាល់ដល់សន្តិសុខជាតិ៕	ភ្នំពេញ៖ តុលាការរាជធានីភ្នំពេញ នឹងបើកសវនាការជាលើកទីពីរ នៅរសៀលថ្ងៃទី២៤ ខែសីហា ឆ្នាំ២០១៧នេះ លើសំណុំរឿងរបស់លោក សួន សេរីរដ្ឋា ប្រធានគណបក្សអំណាចខ្មែរ។ កាលពីថ្ងៃទី១៤ ខែសីហា ឆ្នាំ២០១៧ តុលាការ បានបើកសវនាការ លើសំណុំរឿងរបស់លោក សួន សេរីរដ្ឋា ម្តងរួចទៅហើយ។
ពាក្យ «សន្តិសុខថាមពល» (Energy security) ជាវិធានការធានាសន្តិសុខដែលប្រជាជាតិមួយឬសហគមន៍ពិភពលោកទាំងមូលត្រូវតែអនុវត្ត ដើម្បីរក្សាការផ្គត់ផ្គង់ថាមពលឱ្យបានគ្រប់គ្រាន់។ ចំណែកឯ «សន្តិសុខស្បៀង» (Food security) ជាស្ថានភាពប្រសើរមួយដែលកើតមានឡើងនៅពេលដែលប្រជាជនទទួលសិទ្ធិការពារក្នុងការទទួលបាននូវបរិមាណចំណីអាហារគ្រប់គ្រាន់ដែលមានសារធាតុចិញ្ចឹមនិងសុវត្ថិភាពសម្រាប់ការលូតលាស់ប្រចាំថ្ងៃ ការអភិវឌ្ឍនិងជីវិតដែលមានសុខភាពល្អនិងភាពសកម្ម។ អសន្តិសុខស្បៀងអាចបណ្តាលមកពីភាពមិនអាចទទួលបានសិទ្ធិការពារនូវចំណីអាហារ លទ្ធភាពនៃការទិញមិនគ្រប់គ្រាន់ ការបែងចែកមិនសមស្រប ឬការបរិភោគអាហារមិនគ្រប់គ្រាន់នៅតាមលំនៅឋាន។ ដកស្រង់ពីសទ្ទានុក្រមការប្រែប្រួលអាកាសធាតុ (Lexicon of Climate Change) ដែលបោះពុម្ពដោយនាយកដ្ឋានប្រែប្រួលអាកាសធាតុនៃអគ្គលេខាធិការដ្ឋានក្រុមប្រឹក្សាជាតិអភិវឌ្ឍន៍ដោយចីរភាព និងក្រសួងបរិស្ថាន (ឆ្នាំ២០១៧)៕	ពាក្យ «សន្តិសុខថាមពល» និង «សន្តិសុខស្បៀង» ជាពាក្យទាក់ទងនឹងការប្រែប្រួលអាកាសធាតុ។ ពាក្យនេះ ស្ថិតនៅក្នុងសទ្ទានុក្រមប្រែប្រួលអាកាសធាតុ។
នៅក្នុងសន្និសីទ សារព័ត៌មានថ្ងៃទី៥ ខែមីនា លោកTedros Adhanom Ghebreyesus និយាយថាប្រទេសដែលមានសមត្ថភាពផលិតវ៉ាក់សាំងគួរចាប់ផ្តើមព្យួរសិទ្ធិប៉ាតង់ ដោយអនុលោមតាមវិធានអាសន្នដែលចែងក្នុងកិច្ចព្រមព្រៀងនៃអង្គការពាណិជ្ជកម្មពិភពលោក(WTO)។ «វិធានខាងលើត្រូវបានចែងឡើងសម្រាប់ប្រើក្នុងស្ថានការណ៍អាសន្ន»។ នេះជាការលើកឡើងរបស់លោកTedros ដោយអះអាងថាបើពេលនេះគេមិនប្រើវិធានខាងលើទេ នោះគ្មានពេលវេលាណាផ្សេងទៀតឡើយ។ លោកថាWHO នឹងបើកកិច្ចប្រជុំជាមួយតំណាងឧស្សាហកម្មឱសថ និងវ៉ាក់សាំងដើម្បីស្វែងរកឧបសគ្គក្នុង និងដោះស្រាយបញ្ហាទាំងនោះ។ យោងតាមសារព័ត៌មានAP មានរោងចក្រឧស្សាហកម្មនៅក្នុងទ្វីបចំនួន៣ដែលមានសមត្ថភាពក្នុងការផលិតវ៉ាក់សាំងរាប់រយលានដូស បើសិនជាវិធីសាស្ត្រ ចំណេះដឹង និងបច្ចេកទេសត្រូវបានផ្ទេរទៅទៅពួកគេ។ ប៉ុន្តែវិធីសាស្ត្រ ចំណេះដឹងទាំងនោះជាកម្មសិទ្ធិរបស់ក្រុមហ៊ុនវ៉ាក់សាំងPfizer និងModernaរបស់អាមរិក និងក្រុមហ៊ុនAstraZenecaរបស់អង់គ្លេសនិងស៊ុយអែត។ ក្នុងសន្និសីទសារព័ត៌មាន លោកTedros លើកឡើងពីយុទ្ធសាស្ត្ររបស់ក្រុមហ៊ុនរបស់AstraZeneca ក្នុងការចែកចាយរបៀបធ្វើវ៉ាក់សាំងជាមួយវិទ្យាស្ថានSerumរបស់ឥណ្ឌា។ ប៉ុន្តែក៏កត់សម្គាល់ផងដែរថា តម្លាភាពគឺជាកត្តាគន្លឹះក្នុងការចែកចាយចំណេះដឹងស្តីពីការផលិតវ៉ាក់សាំង និងការព្យួរសិទ្ធិប៉ាតង់។ ចំពោះបញ្ហានេះ ក្រុមហ៊ុនឱសថដែលអភិវឌ្ឍវ៉ាក់សាំងប្រឆាំងជំងឺកូវីដ-១៩ អះអាងថាកំពុងចចារកិច្ចសន្យារ ដើម្បីផ្តល់សិទ្ធិក្នុងការផលិតវ៉ាក់សាំងដល់ក្រុមហ៊ុនមួយចំនួន ដោយលើកឡើងពីការការពារកម្មសិទ្ធិបញ្ញារបស់ខ្លួន។ ក្រុមហ៊ុនអាមេរិក និងអឺរ៉ុប ដែលអភិវឌ្ឍវ៉ាក់សាំងទាំងនោះទទួលប្រាក់រាប់ពាន់លានដុល្លារពីរដ្ឋាភិបាលនៃប្រទេសខ្លួន។ ចំពោះបញ្ហាវ៉ាក់សាំងវិញ លោកTedrosអះអាងថាយន្តការCOVAXបានជញ្ជូនវ៉ាក់សាំងដល់ប្រទេសចំនួន២០ គិតត្រឹមថ្ងៃទី៥ ខែមីនា ដោយអះអាងថាចំនួនវ៉ាក់សាំងដែលបានចែកចាយត្រូវបានផ្តល់ដល់ប្រជាជនចំនួន២ទៅ៣ភាគរយនៃចំនួនប្រជាជនពិភពលោក។លោកបានបញ្ជាក់ថា COVAX បានផ្តល់វ៉ាក់សាំងចំនួន១១លានដូសកាលពីសប្តាហ៍មុន ហើយនឹងបន្តចែកចាយវ៉ាក់សាំងចំនួន២៣៧លានដូសបន្ថែមទៀតដល់ប្រទេសចំនួន១៤២ នៅត្រឹមចុងខែឧសភា៕ អត្ថបទទាក់ទង WHO ព្រមានជាថ្មី ពិភពលោកនឹងមិនបញ្ចប់វិបត្តិកូវីដ-១៩ ក្នុងឆ្នាំ២០២១ ឡើយ	អគ្គនាយកអង្គការសុខភាពពិភពលោកអំពាវនាវ នៅថ្ងៃទី៥ ខែមីនាឱ្យព្យួរសិទ្ធិប៉ាតង់(ប្រកាសនីយប័ត្រតក្កកម្ម) នៃវ៉ាក់សាំងកូវីដ-១៩ រហូតដល់ផុតរលត់ជំងឺរាតត្បាតសាកលកូវីដ-១៩។ ប្រមុខWHO អះអាងថាការព្យួរសិទ្ធប៉ាតង់នេះនឹងជួយបង្កើនចំនួនវ៉ាក់សាំងដើម្បីបំពេញសេចក្តីត្រូវការ។ សិទ្ធិប៉ាតង់ គឺជាសិទ្ធិមួយនៃក្នុងច្បាប់កម្មសិទ្ធិបញ្ញាដែលអនុញ្ញាតក្នុងការត្រួតត្រាផ្តាច់មុខលើការផលិត និងការលក់របស់អ្វីមួយដែលមនុស្ស ឬក្រុមហ៊ុនបានបង្កើតឡើង។
បើតាមការផ្សាយរបស់ទីភ្នាក់ងារព័ត៌មាន Reuters លោក Lee Jae-chul អ្នកនាំពាក្យ KFA បាននិយាយថា សហព័ន្ធកីឡាបាល់ទាត់កូរ៉េខាងជើង (PRKFA) បានផ្ញើលិខិតមួយកាលពីថ្ងៃទី៣០ ខែឧសភាទៅកាន់សហព័ន្ធបាល់ទាត់អាស៊ី (AFC) ដោយប្រកាសថា ក្រុមពួកគេនឹងមិនចូលរួមក្នុងវគ្គជម្រុះជុំទី២ទេ។ យ៉ាងណាក៏ដោយ លោក Lee បន្ថែមថា AFC កំពុងស្នើសុំឱ្យភាគីកូរ៉េខាងជើងពិចារណាឡើងវិញជុំវិញការសម្រេចចិត្តខាងលើនេះ។ ការប្រកួតជម្រុះព្រឹត្តិការណ៍កីឡាបាល់ទាត់ពិភពលោក World Cup ឆ្នាំ២០២២ ជុំទី២ នៅទូទាំងទ្វីបអាស៊ី បានរងផលប៉ះពាល់ដោយជំងឺរាតត្បាតកូវីដ-១៩។ ចំណោមការប្រកួតទាំងអស់មានតែ៣ប្រកួតដែលត្រូវប្រកួតនៅខែមីនា ត្រូវពន្យារពេលរហូតដល់ខែមិថុនា។ AFC បានប្រកាសនៅថ្ងៃទី១២ ខែមេសាថា ដើម្បីមានភាពងាយស្រួល ជាជាងការប្រកួតនៅឆ្ងាយ ក្រុមនីមួយៗនៃប្រទេសទាំង ៥ នឹងលេងនៅក្នុងប្រទេសម្ចាស់ផ្ទះតែមួយ។ កូរ៉េខាងត្បូងត្រូវបាន AFC ដាក់ឱ្យធ្វើជាម្ចាស់ផ្ទះសម្រាប់ពូល H ដែលរួមមានកូរ៉េទាំងពីរ តួកម៉េនីស្ថាន លីបង់ និងស្រីលង្កា។ គម្រោងមិនចូលរួមប្រកួតជម្រុះ World Cup នៅទឹកដីកូរ៉េខាងត្បូង ពីសំណាក់កូរ៉ខាងជើង ទំនងជាបណ្តាលមកពីបញ្ហានយោបាយ។ ការសម្រេចចិត្តរបស់កូរ៉េខាងជើងនេះកើតឡើងជិតមួយខែ បន្ទាប់ពីពួកបានប្រកាសផងដែរថានឹងមិនចូលរួមក្នុងព្រឹត្តិការណ៍កីឡាអូឡាំពិកក្រុងតូក្យូឆ្នាំ ២០២០ ដោយសារតែព្រួយបារម្ភអំពីជំងឺឆ្លងកូវីដ-១៩៕	ក្រុមកីឡាបាល់ទាត់ជម្រើសជាតិកូរ៉េខាងជើង គ្រោងមិនចូលរួមប្រកួតវគ្គជម្រុះ World Cup ដែលរៀបចំនៅកូរ៉េខាងត្បូងនៅខែក្រោយឡើយ ដោយបារម្ភពីការឆ្លងជំងឺកូវីដ-១៩។ សហព័ន្ធកីឡាបាល់ទាត់កូរ៉េខាងត្បូង (KFA) ប្រកាសដូច្នេះនៅថ្ងៃទី ៣ ខែឧសភា។
បន្ទាប់ចេញពីកិច្ចប្រជុំអាស៊ាននៅកម្ពុជា រដ្ឋមន្រ្តីការបរទេសអាម៉េរិក លោក អាន់តូនី ប្លីងខិន ទៅដល់ហ្វីលីពីននៅយប់ថ្ងៃទី៥ ខែសីហា ហើយបានជួបពិភាក្សាជាមួយប្រធានាធិបតីហ្វីលីពីន Ferdinand Marcos Jr នៅថ្ងៃទី៦ ខែសីហា ក្នុងក្រុងម៉ានីល។ ជំនួបនេះបានពិភាក្សាជុំវិញការពង្រឹងសម្ព័ន្ធភាពរវាងប្រទេសទាំងពីរ រួមទាំងភាពតានតឹងរវាងអាម៉េរិក និងចិនក្រោយដំណើរទស្សនកិច្ចនៅកោះតៃវ៉ាន់របស់ប្រធានសភាតំណាងអាម៉េរិក លោកស្រី ណាន់ស៊ី ផេឡូស៊ី។ ក្នុងជំនួបនៅក្រុងម៉ានីលនេះ លោក ប្លីងខិន បានលើកឡើងជាថ្មីថា សន្ធិសញ្ញាការពារទៅវិញទៅមកដែលមានអាយុកាល ៧០ឆ្នាំជាមួយហ្វីលីពីន គឺរឹងដូចដែកមិនអាចផ្លាស់ប្ដូរ។ «រាល់ការវាយប្រហារដោយប្រដាប់អាវុធទៅលើកងទ័ពហ្វីលីពីននាវាសាធារណៈ និងយន្តហោះជាដើមនោះ ហ្វីលីពីននឹងទទួលបានការការពារពីអាម៉េរិកក្រោមសន្ធិសញ្ញាការពារទៅវិញទៅមក»។ លោក ប្លីងខិន បានអះអាងបែបនេះក្នុងសន្និសីទសារព័ត៌មានមួយ និងបន្តថា ហ្វីលីពីន គឺជាមិត្តដែលមិនអាចជំនួសបាន ជាដៃគូរ និងជាសម្ព័ន្ធមិត្តរបស់អាម៉េរិក។ នៅក្នុងសុន្ទរកថាបើកពេលជួបលោកប្លីងខិន លោក Marcos បានព្យាយាមបង្ហាញគំនិតវិជ្ជមានទាក់ទងនឹងដំណើរទស្សនកិច្ចនៅតៃវ៉ាន់របស់លោកស្រី ផេឡូស៊ី ដោយលោកជឿថា ការធ្វើដំណើរទស្សនកិច្ច មិនបានបង្កើនភាពតានតឹងអ្វីឡើយ។ ស្ថានភាពនៅតៃវ៉ាន់មានភាពផុយស្រួយងាយនឹងផ្ទុះបញ្ហាស្រាប់ ជាយូរមកហើយ។ ហ្វីលីពីន គឺជាប្រទេសដែលពោរពេញដោយការប្រកួតប្រជែងភូមិសាស្ត្រនយោបាយរវាងអាម៉េរិក និងចិន ធ្វើឱ្យលោក Marcos ប្រឈមមុខនឹងបញ្ហារក្សាតុល្យភាពទំនាក់ទំនងរវាងមហាអំណាចទាំងពីរ។ លើសពីនេះ លោក Marcos ក៏ត្រូវប្រឈមមុខនឹងសម្ពាធពីប្រជាជនក្នុងប្រទេសដែលមាននិន្នាការប្រឆាំងចិនលើវិវាទសមុទ្រចិនខាងត្បូងផងដែរ។ គួរបញ្ជាក់ថា ទំនាក់ទំនងការទូតរវាងហ្វីលីពីន និងអាម៉េរិក ត្រូវបានរង្គោះរង្គើអស់មួយរយៈពេលហ្វីលីពីនស្ថិតក្រោយរដ្ឋបាលអតីតប្រធានាធិបតី លោក រ៉ូឌ្រីហ្គោ ឌូទើតេ ដែលលោកហាក់ដូចជាមានទំនោរទៅរកចិន ហើយគំរាមកំហែងដល់ទំនាក់ទំនងយោធាជាមួយអាម៉េរិក៕	រដ្ឋមន្ត្រីការបរទេសអាម៉េរិក អាន់តូនី ប្លីងខិន នៅថ្ងៃទី៦ ខែសីហា បានអះអាងចំពោះមុខ ប្រធានាធិបតីហ្វីលីពីន លោក Ferdinand Marcos Jr ថាអាម៉េរិកនឹងការពារប្រទេសអាស៊ីអាគ្នេយ៍មួយនេះ ប្រសិនបើមានការវាយប្រហារប្រដាប់អាវុធនៅសមុទ្រចិនខាងត្បូង។
វេជ្ជបណ្ឌិត បេអាត រីចឆ្នឺរ កើតនៅថ្ងៃទី១៣ ខែមីនា ឆ្នាំ១៩៤៧នៅក្រុងហ្សួរិច ប្រទេសស្វីស។ លោកបានទទួលសញ្ញាបត្រវេជ្ជសាស្ត្រនៅឆ្នាំ១៩៧៣ ហើយបំពេញការងារជាវេជ្ជបណ្ឌិតឯកទេសថែទាំកុមារនៅមន្ទីរពេទ្យ Zurich Childrens Hospital។ នាអំឡុងឆ្នាំ១៩៧៤-១៩៧៥ លោកត្រូវបានបញ្ជូនមកកាន់កម្ពុជាក្នុងបេសកកម្មកាកបាទក្រហមស្វីស ឲ្យបម្រើការមន្ទីរពេទ្យគន្ធបុប្ឆាក្នុងក្រុងភ្នំពេញ។ លោកត្រូវបានបង្ខំចិត្តវិលត្រឡប់ទៅស្វីសវិញ នៅមុនការកាន់កាប់អំណាចរបស់ក្រុមខ្មែរក្រហម។ ក្រៅពីជំនាញវេជ្ជសាស្ត្រ លោក Beat Richner ក៏ជាតន្ត្រីករសេឡូម្នាក់ផងដែរ។ នៅខែធ្នូ ឆ្នាំ១៩៩១ លោកត្រូវបានរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា ស្នើសុំឲ្យជួយជុសជុល និងគ្រប់មន្ទីរពេទ្យគន្ធបុប្ឆាដែលរងការបំផ្លិចបំផ្លាញ។ បុរសចិត្តធម៌ម្នាក់នេះ បានទទួលយកតាមសំណើរ ហើយនៅឆ្នាំ១៩៩២ លោកបានបង្កើតមូលនិធិគន្ធបុប្ឆាដែលមានមូលដ្ឋាននៅហ្សួរិច ប្រទេសស្វីស ហើយធ្វើការជុសជុល និងដាក់ដំណើរការមន្ទីរពេទ្យគន្ធបុប្ឆាដែលត្រូវបានបំផ្លាញដោយសង្គ្រាមឡើងវិញ។ បច្ចុប្បន្ន មូលនិធិគន្ធបុប្ឆាមានមន្ទីរពេទ្យកុមារចំនួន៥ (គន្ធបុប្ឆាទី១ ទី២ ទី៤ និងទី៥នៅភ្នំពេញ) មន្ទីរពេទ្យជ័យវរ្ម័នទី៧ ឬគន្ធបុប្ឆាទី៣នៅសៀមរាប។ តាមរបាយការណ៍នៅឆ្នាំ២០១៦ មន្ទីរពេទ្យគន្ធបុប្ឆា បានចំណាយថវិកា១២ម៉ឺនដុល្លារអាមេរិកក្នុង១ថ្ងៃដើម្បីព្យាបាលជំងឺកុមារកម្ពុជាដោយឥតគិតថ្លៃ។ ៨៦,៤ភាគរយជាវិភាគទានសប្បុរសជនដែលភាគច្រើនរស់នៅក្នុងប្រទេសស្វីស ៨,៩ភាគរយជាវិភាគទានរបស់រដ្ឋាភិបាលស្វីស និង៤,៧ភាគរយ ជាវិភាគទានរបស់រាជរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា។ លោកត្រូវបានគេហៅជាទូទៅថា Dr. Beat Beatocello Richner ដោយសារតែលោកបានប្រើប្រាស់ឧបករណ៍សេឡូ ជាមធ្យោបាយក្នុងការស្វែងរកថវិកាជួយដល់កុមារកម្ពុជា៕	លោក វេជ្ជបណ្ឌិត បេអាត រីចឈ្នឺរ (Dr.Beat Richner) ប្រធានមូលនិធិ និងស្ថាបនិកមន្ទីរពេទ្យគន្ធបុប្ឆា បានទទូលមរណភាពក្នុងអាយុ៧១ឆ្នាំនៅក្រុងហ្សួរិច ប្រទេសស្វីស នាម៉ោង២ និង៤៥នាទី ថ្ងៃទី៩ ខែកញ្ញា។ នេះបើតាមសេចក្តីប្រកាសព័ត៌មានរបស់មូលនិធិគន្ធបុប្ជា។ តន្ត្រីករសេឡូ និងជាវេជ្ជបណ្ឌិតឯកទេសថែទាំកុមាររូបនេះ ត្រូវបានចាត់ទុកជាទេព្តាដែលបានជួយសង្គ្រោះកុមារខ្មែររាប់លាននាក់។
រឿងនេះត្រូវបានធ្វើឡើងក្រោយពីអ្នកត្រូវធ្វើយកមកពិសោធន៍នោះ បានស្ថិតក្នុងស្ថានភាពតានតឹងខ្លាំង ដែលវាគ្រប់គ្រាន់នឹងធ្វើឲ្យកោសិកាជាច្រើនងាប់បានរហូតដល់អាចកើតជាជំងឺភ្លេចភ្លាំងថែមទៀតផង។ ការស្រាវជ្រាវបានបង្ហាញទៀតថា ពោះវៀនរបស់មនុស្សយើងដើរតួនាទីដ៏សំខាន់មួយក្នុងដំណើរការការពារខួរក្បាល។ ធាតុផ្សំពិតប្រាកដរបស់ស្រាក្រហមដែលត្រូវបានរំលាយក្នុងពោះវៀនក៏ជារបស់ដ៏សំខាន់សម្រាប់ប្រឆាំងនឹងការស្លាប់របស់សរសៃប្រសាទដែរ។ រឿងនេះក៏អាស្រ័យទៅលើបាក់តេរីល្អៗក្នុងពោះវៀនសម្រាប់ជួយដល់ការរំលាយអាហារ និងភេសជ្ជៈដែរ៕ ត្រួតពិនិត្យដោយ www.health.com.kh	ក្នុងការសិក្សាមួយ អ្នកវិទ្យាសាស្ត្របានជ្រើសរើសសារធាតុជាច្រើនដែលមានក្នុងលាមក និងទឹកនោមរបស់អ្នកញ៉ាំស្រាក្រហមក្នុងកម្រិតមធ្យមជាទៀងទាត់ មកធ្វើការពិនិត្យ និងវិភាគ។ បន្ទាប់មកទៀត គេក៏បានដាក់នូវសរសៃប្រសាទរបស់មនុស្ស ឬកោសិកាសរសៃប្រសាទក្នុងខួរក្បាលចូលទៅក្នុងសារធាតុខាងលើ។ ជាលទ្ធផលអ្នកស្រាវជ្រាវបានរកឃើញថា ស្រាក្រហមបានផលិតជាសារធាតុជាច្រើនដែលវាពិតជាជួយការពារសរសៃប្រសាទរបស់ខួរក្បាលកុំឲ្យស្លាប់មែន។

Subsets and Splits

No community queries yet

The top public SQL queries from the community will appear here once available.