Split (3)

train · 79.3k rows

text stringlengths 31 26.1k	summary stringlengths 11 1.19k
វចនានុក្រមសម្តេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត ពាក្យ «និង»មានន័យថា សព្ទជាសន្ធាន សម្រាប់និយាយតពាក្យ ឬតឃ្លារបះពីមួយទៅមួយ ដែលមានដំណើរសេចក្តីថា ទាំង, ព្រមទាំង, នេះផង, នុះផង។ ឧទាហរណ៍៖ អ្នក និងខ្ញុំ, គោ និងក្របី, សុខ និងទុក្ខ ជាដើម។ «នឹង»មានន័យថា ពាក្យជាកិរិយានុគ្រោះសម្រាប់និយាយនាំមុខកិរិយាសព្ទប្រាប់អនាគតកាលទៅខាងមុខដូចជា ប្រាកដជា, គង់តែ, មុខជា។ ឧទាហរណ៍៖ ស្អែកខ្ញុំនឹងទៅផ្ទះអ្នក, យើងគង់តែនឹងបានជួបគ្នាទៀតក្នុងថ្ងៃណាមួយជាពុំខាន។ ចំណែកឯពាក្យ«ហ្នឹង»មានន័យថា ដូច្នឹង, អ៊ឹចឹង, អើ, ហ្នឹងហើយ, នុះហើយ, ហ្នឹងឯង, ដំណើរហ្នឹង, ដំណើរនុះ។ ឧទាហរណ៍៖ ឯងហ្នឹងហើយ! ដែលញុំាច្រើនជាងគេ។ «ហ្នឹង»បើនិយាយមានសំឡេងខ្ពស់ស្រួចខ្លាំង ត្រូវសរសេរដាក់ជើងក្អែក(+)នេះពីលើ ហ្នឹ៎ងហើយ! ហ្នឹ៎ងឯង!(សម្រាប់សម្ដីសាមញ្ញ)។ នេះបើផ្អែកលើវចនានុក្រមសម្តេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត ដដែល៕	ជាទូទៅសាធារណជនមួយចំនួននៅតែមិនទាន់កំណត់ឲ្យច្បាស់ថា ពាក្យណាប្រើក្នុងន័យណាឡើយ ដូចជាពាក្យ «និង»,«នឹង»និង«ហ្នឹង» ដោយសង្កេតឃើញអ្នកសរសេរច្រើនតែប្រើខុស។ ការពិតពាក្យទាំងអស់នេះមានអត្ថន័យផ្សេងគ្នា ហើយការប្រើប្រាស់ក៏ខុសគ្នាដែរ។
កំណើននេះមានន័យថា ប្រាក់ចំណូលក្នុងឆ្នាំ២០១៩របស់ Vietjet ពីសេវាដឹកជញ្ជូនផ្លូវអាកាស មានចំនួន ៤១ ០៩៧ ពាន់លានដុង (ស្មើនឹង១,៨ពាន់លានដុល្លារអាមេរិក) ដែលជាការកើនឡើង ២១% បើធៀបទៅនឹងឆ្នាំ២០១៨ ក្នុងនោះប្រាក់ចំណេញមាន ៣ ៩៣៦ ពាន់លានដុង (ស្មើនឹង១៧៩លានដុល្លារអាមេរិក) ដែលជាការកើនឡើងជិត ៣០% បើធៀបទៅនឹងប្រាក់ចំណេញក្នុងឆ្នាំ២០១៨។ ក្រុមហ៊ុនអាកាសចរណ៍មួយនេះ បានព្យាយាមបញ្ជាទិញយន្តហោះបន្ថែមពីក្រុមហ៊ុន Airbus និងបានទទួលយន្តហោះថ្មីចំនួន៧គ្រឿង ក្នុងឆ្នាំ២០១៩ ខណៈដែលក្រុមហ៊ុនបានទទួលយន្តហោះ Airbus រហូតដល់១៦គ្រឿងក្នុងឆ្នាំ២០១៨។ ជាលទ្ធផល ប្រាក់ចំណូល និងចំណេញសរុបរបស់ Vietjet ក្នុងឆ្នាំ២០១៩ មានចំនួន ៥២ ០៩៥ ពាន់លានដុង (ស្មើនឹង២,២ពាន់លានដុល្លារអាមេរិក) និង ៥ ០១០ ពាន់លានដុង (ស្មើនឹង២១៦លានដុល្លារអាមេរិក) រៀងៗខ្លួន ដែលជាចំនួនថយចុះបន្តិច បើធៀបទៅនឹងឆ្នាំ២០១៨។ ខណៈដែលក្រុមហ៊ុន Vietjet បានជួលយន្តហោះបន្ថែមចំនួន៩គ្រឿងទៀត យន្តហោះដែលកំពុងប្រតិបត្តិការសរុប មានរហូតដល់ទៅ៧៨គ្រឿង រួមជាមួយនឹងរយៈពេលនៃប្រតិបត្តិការសរុប ៣២១ ០០០ ម៉ោង និងការហោះហើរចំនួន ១៣៩ ០០០លើក។ ក្រុមហ៊ុន Vietjet បានបង្កើតឲ្យមានការវិវឌ្ឍដ៏អស្ចារ្យដើម្បីឆ្លើយតបទៅនឹងបច្ចេកវិទ្យាទំនើប ក្នុងប្រតិបត្តិការរបស់ខ្លួន ដែលជាកត្តាមួយក្នុងចំណោមកត្តាដំខាន់ក្នុងការបង្កើនល្បឿនអភិវឌ្ឍ និងនិរន្តរភាពរបស់ពួកគេ។ តាមរយៈការប្រើប្រាស់កម្មវិធីត្រួតពិនិត្យទិន្នន័យហោះហើរ (FDM) ដើម្បីគ្រប់គ្រងបុគ្គលិកហោះហើរយ៉ាងមានប្រសិទ្ធិភាព និងកម្មវិធីគ្រប់គ្រងប្រេងឥន្ធនៈ SFCO2 ក្រុមហ៊ុនអាកាសចរណ៍ Vietjet បានសន្សំសំចៃប្រេងឥន្ធនៈច្រើនជាង ៤,៨លានគីឡូក្រាម និងបានកាត់បន្ថយការបញ្ចេញផ្សែងពុលបាន ១៥,៣លានគីឡូក្រាម ក្នុងឆ្នាំ២០១៩។ កំណើនសេដ្ឋកិច្ចរបស់ក្រុមហ៊ុនមួយនេះ ក៏កើតឡើងដោយសារតែការប្រើប្រាស់យុទ្ធសាស្ត្រដ៏មានប្រសិទ្ធិភាពរបស់ខ្លួនផងដែរ ទៅលើការគ្រប់គ្រងប្រាក់ចំណូលបន្ទាប់បន្សំ ដែលជាប្រាក់ចំណូល ពីសេវាបន្ថែមផ្សេងៗ ដូចជាតម្លៃលើសេវាបន្ថែម ការដឹកជញ្ជូនទំនិញ សេវាក្នុងយន្តហោះ (អាហារ និងភេសជ្ជៈផ្សេងៗ) និងការផ្សាយពាណិជ្ជកម្ម។ ក្នុងឆ្នាំ២០១៩ ប្រាក់ចំណូលបន្ទាប់បន្សំរបស់ Vietjet មានចំនួន ១១ ៣៥៦ ពាន់លានដុង (ស្មើនឹង៤៩លានដុល្លារអាមេរិក) ដែលជាការកើនឡើង ៣៥% បើធៀបទៅនឹងឆ្នាំ២០១៨។ តាមរយៈការអនុវត្តតាមគំរូផ្តោតលើនិរន្តរភាពរបស់ក្រុមហ៊ុនអាកាសចរណ៍គិតថ្លៃសេវាទាប ប្រាក់ចំណូលបន្ទាប់បន្សំបានក្លាយជាកត្តាដ៏សំខាន់មួយ ក្នុងកំណត់ភាពជោគជ័យរបស់ Vietjet ហើយបើយោងទៅតាមរបាយការណ៍របស់ក្រុមហ៊ុនតាមដានប្រាក់ចំណូលក្រុមហ៊ុនអាកាសចរណ៍ដ៏ល្បីល្បាញ CarTrawler YearBook ក្នុងឆ្នាំ២០១៩ Vietjet ស្ថិតក្នុងចំណាត់ថ្នាក់លេខ១២ ទូទាំងពិភពលោក បើផ្អែកលើអត្រាចំណូលបន្ទាប់បន្សំ នៅលើតារាងប្រាក់ចំណូលដឹកជញ្ជូនផ្លូវអាកាស។ យន្តហោះទំនើបៗរបស់ Vietjet ក៏ជាប្រភេទយន្តហោះថ្មីៗ និងស៊ីប្រេងឥន្ធនៈតិចផងដែរ ដោយយន្តហោះទាំងនោះមានអាយុកាលជាមធ្យម ២,៧៥ឆ្នាំ ប៉ុណ្ណោះ។ កាលពីខែកញ្ញា ឆ្នាំ២០១៩ ក្រុមហ៊ុនអាកាសចរណ៍មួយនេះ បានទទួលយន្តហោះ A321neo ACF (Airbus Cabin Flex) ១គ្រឿង ដែលមាន ២៤០កៅអី ដែលជាប្រភេទយន្តហោះដំបូងគេក្នុងពិភពលោក។ យន្តហោះថ្មីនេះ ត្រូវបានរចនាជាពិសេស ដោយមានកម្រិតនៃការសន្សំសំចៃនៃការស៊ីប្រេងឥន្ធនៈយ៉ាងហោចណាស់ ១៦% កាត់បន្ថយសំឡេងរំខានដល់ទៅ ៧៥% និងកាត់បន្ថយការបញ្ចេញផ្សែងពុលបានរហូតដល់ទៅ ៥០%។ នៅឆ្នាំ២០២០នេះ ក្រុមហ៊ុន មានគម្រោងបន្ថែមយន្តហោះថ្មីប្រភេទ A321neo ចំនួន៩គ្រឿងទៀតលើយន្តហោះរបស់ខ្លួន និងបន្ថែម២០គ្រឿងជារៀងរាល់ឆ្នាំ ចាប់ពីឆ្នាំ២០២១ តទៅ។ ជាមួយនឹងការបណ្តុំទៅដោយយន្តហោះទំនើបៗ និងបណ្តាញហោះហើរដែលមានការពង្រីកឥតឈប់ឈរទូទាំងតំបន់អាស៊ី-ប៉ាស៊ីហ្វិក និងតំបន់ភូមិសាស្ត្រដ៏មានអត្ថប្រយោជន៍របស់វៀតណាម កំណើនសក្តានុពលរបស់ Vietjet ពិតជាស្ថិតក្នុងកម្រិតដ៏ខ្ពស់។ បើយោងទៅតាមរបាយការណ៍ហិរញ្ញវត្ថុដែលរួមបញ្ចូលគ្នារបស់ Vietjet ទ្រព្យសម្បត្តិសរុបរបស់ក្រុមហ៊ុនអាកាសចរណ៍មួយនេះ ក្នុងឆ្នាំ២០១៩ មានចំនួន ៤៧ ៦០៨ពាន់លានដុង (ស្មើនឹង២០៥លានដុល្លារអាមេរិក ខណៈដែលទ្រព្យសម្បត្តិសរុបរបស់ម្ចាស់ក្រុមហ៊ុន មានចំនួន ១៧ ៦៦១ ពាន់លានដុង (ស្មើនឹង៧៦លានដុល្លារអាមេរិក)៕ (អត្ថបទពាណិជ្ជកម្ម)	ភ្នំពេញ ថ្ងៃទី៣ ខែកុម្ភៈ ឆ្នាំ២០២០៖ ក្រុមហ៊ុនអាកាសចរណ៍ Vietjet Aviation Joint Stock Company បានប្រកាសពីលទ្ធផលអាជីវកម្មរបស់ខ្លួនសម្រាប់ត្រីមាសទី៤នៃឆ្នាំ២០១៩។ ប្រាក់ចំណូលរបស់ក្រុមហ៊ុនអាកាសចរណ៍មួយនេះលើសេវាដឹកជញ្ជូនផ្លូវអាកាស មានចំនួនរហូតដល់ទៅ ១០ ៥០០ ពាន់លានដុង (ស្មើនឹង៤៥០លានដុល្លារអាមេរិក) ដែលជាការកើនឡើងដល់ទៅ ២៥% បើធៀបទៅនឹងត្រីមាសមុន។
តាមរយៈសារព័ត៌មានថ្មីៗ លោក ម៉ម សូណង់ដូ បានផ្ញើសារទៅកាន់អ្នកចូលចិត្តតាមដានវិទ្យុអាស៊ីសេរី និងវីអូអេ តាមវិទ្យុរបស់លោកថា នឹងមិនមានការផ្សាយវិទ្យុអាស៊ីសេរី និងវិទ្យុសំឡេងសហរដ្ឋអាមេរិកវីអូអេ នៅលើស្ថានីយវិទ្យុ ១០៥ របស់លោកទៀតទេ។ លោកថា បើលោកនៅតែផ្សាយវិទ្យុទាំងពីរនេះ ក្រសួងព័ត៌មាននឹងដកអាជ្ញាប័ណ្ណវិទ្យុរបស់លោកទាំងស្រុង។ លោក ម៉ម សូណង់ដូ បានត្រឹមតែសម្តែងការសោកស្តាយចំពោះចំណាត់ការរបស់ក្រសួងព័ត៌មាន។ « ខ្ញុំបានត្រឹមតែសោកស្តាយ ហើយមិនដឹងធ្វើយ៉ាងម៉េចទេ មានតែធ្វើតាមគេទេ គឺឈប់ផ្សាយពីថ្ងៃនេះទៅ។ យើងដឹងហើយ បើយើងនៅតែផ្សាយគេដកអាជ្ញាប័ណ្ណយើង។ យើងមិនអាចយកក្បាលទៅជល់នឹងភ្នំបានទេ។ ខ្ញុំអស់អីនិយាយហើយ»។ នេះជាការថ្លែងរបស់លោក ម៉ម សំណង់ដូ ប្រាប់ដល់សារព័តមានថ្មីៗ។ បើតាមសេចក្តីជូនដំណឹងរបស់ក្រសួងព័ត៌មាននៅថ្ងៃទី ៣ ខែកញ្ញា នេះ ហេតុផលដែលក្រសួងហាម មិនឲ្យវិទ្យសំបុកឃ្មុំ ១០៥ ផ្សាយវិទ្យុបរទេសទាំងពីរនេះ ដោយសារក្រសួងទើបរកឃើញថា វិទ្យុអាស៊ីសេរី និងវិទ្យុវីអូអេ ពុំទាន់បានចុះបញ្ជីការិយាល័យតំណាងស្របច្បាប់នៅក្រសួងព័ត៌មាន៕	ស្ថាបនិកវិទ្យុសំបុកឃ្មុំ ១០៥ លោក ម៉ម សូណង់ដូ បានប្រកាសថា វិទ្យុរបស់លោកនឹងឈប់ផ្សាយបន្តពីវិទ្យុអាស៊ីសេរី និងវិទ្យុសំបុកឃ្មុំចាប់ពីថ្ងៃនេះទៅ តាមការបញ្ជារបស់ក្រសួងព័ត៌មាន។
សូមលោក អ្នកនាង អញ្ជើញទស្សនាវីដេអូដូចតទៅ៖	ភ្នំពេញ៖ នាថ្ងៃទី៦ វិច្ឆកា ២០២៣នេះ ជាថ្ងៃដែលបេក្ខជន ប្រឡងសញ្ញាបត្រមធ្យមសិក្សាទុតិយភូមិ។ ដោយឡែកនៅមុខមណ្ឌលប្រឡងវិទ្យាល័យហ៊ុនសែន ប៊ុនរ៉ានីវត្តភ្នំ គឺមានវត្តមានអាណាព្យាបាល មកអង្គុយចាំកូនៗនៅសួនមុខមណ្ឌលផងដែរ។ យ៉ាងណាមិញ អាជីវករ ក៏កាក់កប នាថ្ងៃនេះដូចគ្នា ជាក់ស្តែងដូចជា អ្នកលក់នំបញ្ចុករូបនេះ បានលក់នំបញ្ចុកដាច់តាំងពីព្រឹក ខុសពីថ្ងៃធម្មតា។ អ្នកស្រី សប្បាយចិត្ត នៅពេលដែលអាណាព្យាបាលសិស្ស មកជួយទិញនំបញ្ចុករបស់គាត់។
ក្នុងពិធីបិទសន្និបាតត្រួតពិនិត្យលទ្ធផលការងារអត្តសញ្ញាណកម្ម រយៈពេល៣ឆ្នាំ (២០១៤-២០១៧) និងលើកទិសដៅការងារបន្ដ របស់អគ្គនាយកដ្ឋានអត្តសញ្ញាណកម្ម នាថ្ងៃទី២២ ខែមករា សម្តេច ស ខេង ថ្លែងថា ក្រសួងមហាផ្ទៃ កំពុងរៀបចំលិខិតស្នាមផ្សេងៗ ដើម្បីបង្កើតនូវក្រុមការងារធ្វើវិសោធនកម្មច្បាប់ទាំងពីរនេះ។ ច្បាប់ស្តីពីអន្តោប្រវេសន៍ មានគោលដៅគ្រប់គ្រងជនបរទេសទាំងអស់ដែលរស់នៅក្នុងប្រទេសកម្ពុជា មាន៧ជំពូក និង៤១ មាត្រា ត្រូវបានរដ្ឋសភានៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា អនុម័ត នៅឆ្នាំ ១៩៩៤ ។ ចំណែកឯច្បាប់ស្តីពីសញ្ជាតិ មាន៧ជំពូក និង២៣មាត្រា ត្រូវបានរដ្ឋសភាអនុម័តនៅក្នុងឆ្នាំ១៩៩៦ ។ ច្បាប់នេះ មានគោលដៅ កំណត់សញ្ជាតិខ្មែរ ចំពោះជនដែលបំពេញលក្ខខណ្ឌនៃច្បាប់នេះ ដែលរស់នៅលើទឹកដីកម្ពុជា ឬនៅបរទេស៕	សម្តេច ស ខេង រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងមហាផ្ទៃ បានឲ្យដឹងថា រដ្ឋាភិបាលគ្រោងធ្វើវិសោធនកម្ម ច្បាប់ចំនួន២ គឺច្បាប់ស្តីពីអន្តោប្រវេសន៍ និងច្បាប់ស្តីពីសញ្ជាតិ ឬឈានទៅធ្វើច្បាប់ថ្មី ដើម្បីឲ្យទាន់ការប្រែប្រួលនៃសង្គមកម្ពុជាបច្ចុប្បន្ន។
លោក វ៉ាត់ ចំរើន អគ្គលេខាធិការគណៈកម្មាធិការជាតិអូឡាំពិកកម្ពុជា បានបញ្ជាក់ថា ព្រះមហាក្សត្រ នឹងយាងចូលរួមព្រឹត្តិការណ៍អូឡាំពិកនៅចិន ប៉ុន្តែលោក មិនទាន់ដឹងពីពេលវេលាជាក់លាក់ ដែលព្រះអង្គយាងចេញទៅទេ។ ដោយឡែកកម្មវិធីខ្លះ ដែលភាគីចិនរៀបចំសម្រាប់ព្រះមហាក្សត្រនោះ ក៏មិនទាន់ដឹងច្បាស់ដែរ។ ថ្លែងប្រាប់សារព័ត៌មានថ្មីៗ លោក វ៉ាត់ ចំរើន បានបញ្ជាក់ដូច្នេះថា៖«ខ្ញុំបានទទួលដំណឹងពីខាងព្រះបរមរាជវាំងមកថា ព្រះមហាក្សត្រ ទ្រង់នឹងយាងទៅចូលរួម នៅក្នុងពិធីបើកព្រឹត្តិការណ៍អូឡាំពិកនេះ»។ កាលពីថ្ងៃទី២៥ មករា លោក Zhao Lijian អ្នកនាំពាក្យក្រសួងការបរទេសចិន ក៏បានលើកពីដំណើរយាងទៅរបស់ព្រះមហាក្សត្រកម្ពុជាដែរ។ ឆ្លើយតបសំណួរអ្នកកាសែត នៅក្នុងសន្និសីទនោះ អ្នកនាំពាក្យការបរទេសចិនរូបនេះ បាននិយាយដូច្នេះថា៖«ក្នុងនាមជាអ្នកជិតខាងចិន ដែលមានទំនាក់ទំនងរឹងមាំយូរលង់មកហើយនោះ កម្ពុជាបានបង្ហាញពីជំហរគាំទ្រចិន ក្នុងការរៀបចំធ្វើជាម្ចាស់ផ្ទះកីឡាអូឡាំពិករដូវរងានេះ។ សម្ដេចព្រះនរោត្តម សីហមុនី គឺជាមិត្តចាស់របស់ចិន ។ ពួកយើងស្វាគមន៍ ដំណើរយាងរបស់ព្រះអង្គមកចិន ដើម្បីធ្វើជាសាក្សីនៃការបើកពិធីជាប្រវត្តិសាស្រ្ត ដែលរៀបចំនៅទីក្រុងប៉េកាំងខាងមុខ ដែលក្លាយទីក្រុងដំបូងគេ ក្នុងការធ្វើជាម្ចាស់ផ្ទះព្រឹត្តិការណ៍ទាំងពីរ នៃកីឡាអូឡាំពិករដូវរងាផង និងកីឡាអូឡាំពិករដូវក្តៅផង»។ ព្រឹត្តិការណ៍ប្រកួតអូឡាំពិករដូវរងា នាទីក្រុងប៉េកាំង ប្រទេសចិន នឹងប្រព្រឹត្តទៅនាថ្ងៃទី៤ ដល់២០កុម្ភៈ៕	ព្រះករុណា ព្រះបាទ សម្ដេចព្រះនរោត្តម សីហមុនី ព្រះមហាក្សត្រកម្ពុជា នឹងយាងទៅចូលរួមពិធីបើកព្រឹត្តិការណ៍ប្រកួតអូឡាំពិករដូវរងា នាទីក្រុងប៉េកាំង ប្រទេសចិន ដែលប្រព្រឹត្តទៅនាថ្ងៃទី៤ កុម្ភៈ ។
ជាមួយនឹងអារម្មណ៍រីករាយក្រោយទទួលបានពានរង្វាន់ លោកស្រី ទីង ធារី ប្រាប់សារព័ត៌មានថ្មីៗថា លោកស្រីមិននឹកស្មានថាខ្លួនមានឱកាសបានពានរង្វាន់លេខ១នៅពេលនេះទេ។ ក្នុងកម្មវិធីដែលរៀបចំនៅល្ងាចថ្ងៃទី២២ តុលា នាសណ្ឋាគារ មីរ៉ាខល ម្ចាស់អាជីវកម្មកន្លែងហាត់ប្រាណរូបនេះយល់ថា ទំនងគណៈកម្មការមើលឃើញពីទស្សនវិស័យ បេសកកម្មវែងឆ្ងាយ ក៏ដូចជាគុណតម្លៃរបស់ក្រុមហ៊ុនរបស់លោកស្រី ដែលផ្តល់អត្ថប្រយោជន៍ជាច្រើនដល់ប្រជាពលរដ្ឋទូទៅ ដោយមិនសំដៅតែលើប្រាក់ចំណេញតែមួយមុខទេ។ ក្រោយទទួលបានបទពិសោធលើការប្រកួតប្រជែងនេះរួច លោកស្រី ទីង ធារី ប្រាប់ថា នឹងចូលរួមការប្រកួតសហគ្រិននៅថ្នាក់ជាតិនាពេលខាងមុខផងដែរ។ ម្ចាស់អាជីវកម្ម អង្គរអ៊ិនធើហ្វីតណេស រូបនេះយល់ថា ស្រ្តីត្រូវជឿជាក់លើខ្លួនឯង កុំបិទសក្កានុពលខ្លួនឯង ព្រោះយើងជាម្ចាស់លើជោគវាសនាខ្លួនឯង។ ស្រ្តីក៏អាចធ្វើដូចបុរសបានដែរ។ តំណាងគណៈកម្មការដាក់ពិន្ទុ លោកស្រី ធៀង កតិកា អគ្គនាយិកាផ្សារហេរីថេកវ៉ក លើកឡើងថា ចំណុចសំខាន់ៗដែលគណៈកម្មការផ្តល់ពិន្ទុ គឺផ្តោតលើសមត្ថភាពការធ្វើបទបង្ហាញ គំនិតផ្តួចផ្តើមអាជីវកម្ម ការច្នៃប្រឌិតអាជីវកម្ម យុទ្ធសាស្រ្តទីផ្សារ។ អាជីវកម្មបានផ្តល់ប្រយោជន៍អ្វីខ្លះដល់សង្គម ក៏ដូចជាទំនាក់ទំនងអាជីវកម្ម និងគ្រួសារជាដើម ដែលវាមានសារសំខាន់ណាស់សម្រាប់សហគ្រិនស្រ្តីក្នុងការបែងចែកពេលវេលា រួមនឹងការគាំទ្រពីក្រុមគ្រួសារ។ ក្រៅពីអបអរជាមួយបេក្ខភាពទទួលពានរង្វាន់ក្នុងកម្មវិធីប្រកួត លោកស្រី ធៀង កតិកា មើលឃើញចំណុចវិជ្ជមានជាច្រើននៃកម្មវិធីមួយនេះ។ វាជាពន្លឺនៃការចាប់ផ្តើមដ៏ល្អសម្រាប់សង្គមជាតិ តាមរយៈមានសហគ្រិនស្រ្ដីដ៏ឆ្នើម និងជាសញ្ញាដ៏ល្អសម្រាប់ជំរុញទឹកចិត្តដល់សហគ្រិនស្រ្តីដទៃទៀតឱ្យមានភាពក្លាហាន។ លោកស្រី ធៀង កតិកា បានប្រាប់ថ្មីៗដូច្នេះ៖ «ដោយសារពួកគាត់បានត្រៀមលក្ខណៈ ខ្លះអាចជាលើកដំបូងក្នុងការឡើងនិយាយជាសាធារណ ប៉ុន្តែវាជាចំណុចចាប់ផ្តើមមួយដ៏ល្អ សម្រាប់គាត់ក្នុងការអភិវឌ្ឍខ្លួនឯង រៀនសូត្រពីសហគ្រិនដទៃទៀត។ ជាមួយនេះដែរយើងមានជាគម្រូល្អៗដើម្បីឱ្យស្រ្តីជាច្រើនមិនបានឃើញថាមានឱកាសអ្វីខ្លះនៅក្នុងសង្គម ខ្លះមានគំនិតតែនៅមានភាពភ័យខ្លាចច្រើន»។ ប្រធានសមាគមសហគ្រិនស្ត្រីកម្ពុជាសាខាខេត្តសៀមរាប លោកស្រី នុច គឹមលីន បានឱ្យដឹងថា កម្មវិធីប្រកួតពានរង្វាន់ទទួលបានការពេញចិត្ត រួមនិងមតិកែលម្អពីអ្នកចូលរួមច្រើន ក៏ដូចជាចង់ឱ្យសមាគមរៀបចំកម្មវិធីប្រកួតនេះទៀតនៅថ្ងៃក្រោយទៀត។ សម្រាប់លោកស្រី គឹមលីន សហគ្រិនស្រ្តីត្រូវរៀនសូត្រឱ្យបានច្រើន ប្រសិនគិតថា ចង់ក្លាយជាសហគ្រិនពិតប្រាកដ និងត្រូវដើរឱ្យទាន់សម័យបច្ចេកវិទ្យានាពេលបច្ចុប្បន្ន។ លោកស្រី គឹមលីន បន្ថែមដូច្នេះ៖« សហគ្រិនពិតប្រាកដ ត្រូវដើរឱ្យទាន់សម័យកាល ដែលអាចរក្សាអាជីវកម្មរបស់ខ្លួនឱ្យបានយូរអង្វែងបាន គឺបន្តរៀនសូត្ររហូត។ ព្រោះសម័យបច្ចេកវិទ្យាវាមានការផ្លាស់ប្ដូរដែលនឹងអាចឱ្យអាជីវកម្មក្ស័យធន។ ហើយការរៀនសូត្រនេះអាចឱ្យយើងដើរតាមទំនោររបស់អតិថិជន ដើម្បីអភិវឌ្ឍន៍អាជីវកម្មរបស់យើងឱ្យមាននិរន្តរភាព»។ គួរបញ្ជាក់ថា កម្មវិធីប្រកួតពានរង្វាន់សហគ្រិនស្រ្តីឆ្នើមឆ្នាំ២០២២ប្រចាំខេត្តសៀមរាប ជ័យលាភីលេខ១ គឺលោកស្រី ទីង ធារី ម្ចាស់អាជីវកម្ម អង្គរអ៊ិនធើហ្វីតណេស លេខ២បានទៅលើលោកស្រី សុខ ឃីម ម្ចាស់អាជីវកម្ម ប្រហិត ហេង ហ៊ត់ និងជ័យលាភីលេខ៣ បានទៅម្ចាស់អាជីវកម្ម ហ្វេមីលី កាកាវ គឺលោកស្រី ស៊ុំ សុរង្សី៕	សៀមរាប៖ ឆ្លងកាត់ការប្រកួតប្រជែងដ៏ស្វិតស្វាញ កម្មវិធីប្រកួតពានរង្វាន់សហគ្រិនស្រ្តីឆ្នើម២០២២ ប្រចាំខេត្តសៀមរាប ត្រូវបានរកឃើញម្ចាស់ពានរង្វាន់ហើយ។ លោកស្រី ទីង ធារី ម្ចាស់អាជីវកម្ម អង្គរអ៊ិនធើហ្វីតណេស បានក្លាយជាជ័យលាភីលេខ១ ពានរង្វាន់សហគ្រិនស្រ្តីឆ្នើម២០២២ប្រចាំខេត្តសៀមរាប។ ពិធីនេះរៀបចំឡើងដោយសមាគមសហគ្រិនស្រ្តីកម្ពុជាសាខាខេត្តសៀមរាប។
សេចក្តីរាយការណ៍ចុងក្រោយពីលោក Emil Dardak អភិបាលរងនៃខេត្តជ្វាខាងកើត បានប្រាប់ប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយថា មានមនុស្សយ៉ាងហោចណាស់ ១៧៤នាក់បានស្លាប់បាត់បង់ជីវិត ។ ហេតុការណ៍រត់ជាន់គ្នា កើតឡើងនៅកីឡដ្ឋាន Kanjuruhan ក្នុងខេត្តជ្វាខាងកើត ក្រោយការប្រកួតរវាងក្រុមភ្ញៀវ Arema F.C. និងម្ចាស់ផ្ទះ Persebaya Surabaya ។ បើតាមប៉ូលិសឥណ្ឌូណេស៊ី អ្នកគាំទ្រក្រុមភ្ញៀវដែលរងបរាជ័យ បានសម្រុកចូលកីឡដ្ឋាន ហើយក្រុមប៉ូលិសក៏ចាត់វិធានការបង្ក្រាប ដែលនាំដល់ការរត់ជាន់គ្នានៅកីឡដ្ឋានតែម្ដង។ រូបភាព៖ AP កងកម្លាំងប៉ូលិសចំនួន២នាក់ ក៏បានបាត់បង់ជីវិតចំណោមមនុស្សទាំងនោះដែរ ហើយមនុស្សចំនួន ៣៤នាក់បានស្លាប់ក្នុងកីឡដ្ឋានផ្ទាល់ និងផ្សេងទៀតបានស្លាប់ក្រោយពេលបញ្ជូនទៅដល់មន្ទីពេទ្យ។ នេះបើតាមការបញ្ជាក់របស់លោក Nico Afinda មេប៉ូលិសក្នុងតំបន់ប្រាប់ទៅកាន់អ្នកកាសែត។ ក្រោយពេលមានហេតុការណ៍ដ៏តក់ស្លុតនេះកើតឡើង សហព័ន្ធបាល់ទាត់ពិភពលោក FIFA បានស្នើសុំឱ្យសហព័ន្ធបាល់ទាត់ឥណ្ឌូណេស៊ី (PSSI) ធ្វើរបាយការណ៍អំពីការស្លាប់ក្នុងហេតុការណ៍រត់ជាន់គ្នា ដើម្បីស៊ើបអង្កេតផងដែរ។ រូបភាព៖ AFP ការស្នើសុំពីសំណាក់ FIFA នេះទំនងជាមើលឃើញភាពមិនប្រក្រតី និងការល្មើសនូវច្បាប់ FIFA ពីសំណាកក្រុមមន្ត្រីប៉ូលីលក៏ដូចជាមន្ត្រីការពារសន្តិសុខក្នុងការប្រកួត ដែលបានប្រើប្រាស់អាវុធ និងឧស្ម័នដើម្បីបង្ក្រាបលើហ្វូងមនុស្ស ដែល FIFA បានហាមឃាត់ដាច់ខាត។ លើសពីនេះលីគកំពូលឥណ្ឌូណេស៊ីមួយនេះ ក៏ត្រូវបានសហព័ន្ធ PSSI បញ្ជាឱ្យផ្អាកការប្រកួតផ្សេងៗទៀត មួយសប្តាហ៍ដែរ ៕	មនស្សស្លាប់បាត់បងជីវិត កើនឡើងជាង១៧០នាក់ហើយ ក្នុងហេតុការណ៍រត់ជាន់គ្នាមួយ ក្នុងការប្រកួតបាល់ទាត់កីឡដ្ឋាន Kanjurahan នៃលីគកំពូលប្រទេសឥណ្ឌូណេស៊ី។ ការកើនឡើងនៃចំនួនអ្នកស្លាប់នេះ ត្រូវបានរាយការណ៍ដោយក្រុមមន្រ្តីក្នុងតំបន់ នាថ្ងៃទី២ ខែតុលានេះ។ នេះបើតាមសារព័ត៌មាន CNA។
ក្នុងសេចក្ដីថ្លែងការណ៍មួយដែលចេញផ្សាយនៅថ្ងៃទី២១ ខែកញ្ញា កងទ័ពជើងទឹកថៃ បញ្ជាក់ថា ខ្លួននឹងបញ្ជាទិញដ្រូនប្រភេទ Hermes 900 ពីក្រុមហ៊ុនអេឡិចត្រូនិកការពារជាតិអ៊ីស្រាអែល Elbit Systems ក្នុងទឹកប្រាក់១០៧,៦៧លានដុល្លារ។ យ៉ាងណាមិញ កងទ័ពជើងទឹកថៃមិនបានបញ្ជាក់ពីចំនួននោះឡើយ។ ទឹកប្រាក់ទាំងនេះ នឹងត្រូវចំណាយទិញប្រព័ន្ធដ្រូននេះក្នុងរយៈពេលបួនឆ្នាំចន្លោះឆ្នាំ២០២២ ដល់ឆ្នាំ ២០២៥។ សេចក្ដីថ្លែងការណ៍ដដែលនោះបានបន្តថា ដ្រូនទាំងនោះនឹងត្រូវបានប្រើប្រាស់សម្រាប់ការល្បាតនៅតាមសមុទ្រដើម្បីការពារអធិបតេយ្យភាពដែនសមុទ្រ ផ្លូវដឹកជញ្ជូន និងសម្រួលប្រតិបត្តិការតាមសមុទ្រផងដែរ។ បើយោងតាមគេហទំព័ររបស់ក្រុមហ៊ុន ដ្រូនប្រភេទ Hermes 900 ជាប្រភេទយន្តហោះគ្មានមនុស្សបើកខ្នាតមធ្យមដែលមានភាពធន់ក្នុងការហោះហើរលើសពី៣៦ម៉ោង និងចម្ងាយរហូតដល់៩,១៤៤ម៉ែត្រ ហើយអាចផ្ទុកទម្ងន់អតិបរមា៣៥០គីឡូក្រាម។ ប្រព័ន្ធដ្រូនប្រភេទនេះត្រូវបានប្រើប្រាស់នៅក្នុងប្រទេសជាច្រើនដូចជា ហ្វីលីពីន ស្វ៊ីស សហភាពអ៊ឺរ៉ុប និងកាណាដា។ កាលពីឆ្នាំ២០១៧ កងទ័ពថៃបានទិញយន្តហោះដ្រូន Hermes 450 របស់ក្រុមហ៊ុន Elbit Systems ផងដែរ៕	កងទ័ពជើងទឹកថៃ បានចុះកុងត្រាទិញដ្រូនប្រភេទ Hermes ពីក្រុមហ៊ុនអ៊ីស្រាអែលក្នុងតម្លៃ ១០៧,៦៧លានដុល្លារ។ ការបញ្ជាទិញនេះ ត្រូវមើលឃើញពីការបន្តពង្រឹងកម្លាំងយោធារបស់ក្រុងបាងកក។
សេចក្តីប្រកាសព័ត៌មានគណបក្សសង្គ្រោះជាតិ ដែលបានស្រង់សម្ដីឯកឧត្តម កឹម សុខា នៅថ្ងៃទី៣០ សីហា បានសរសេរដូច្នេះថា៖«គណបក្សសង្គ្រោះជាតិ មិនបានគិត មិនបានត្រៀម និងមិនបានធ្វើសកម្មភាពណាដែលជាអំពើហិង្សា ដូចដែលគេមួលបង្កាច់ លាបព័ណ៌យើងនោះឡើយ ទាំងពេលមុនបោះឆ្នោត និងក្រោយពេលបោះឆ្នោតក៏ដោយ»។ បន្ថែមពីនេះឯកឧត្តម កឹម សុខា បានវាយតម្លៃថា ស្ថានភាពនយោបាយនៅកម្ពុជាបច្ចុប្បន្ន អាចធ្វើឲ្យប៉ះពាល់ដល់សេរីភាពត្រឹមត្រូវ និងយុត្តិធម៌ សម្រាប់ការបោះឆ្នោតសកលឆ្នាំ២០១៨ខាងមុខផងដែរ។ ការលើកឡើងរបស់ឯកឧត្តម កឹម សុខា នេះធ្វើឡើងស្របពេលដែល ក្រសួងមហាផ្ទៃ គ្រោងបើកការស៊ើបអង្កេតទៅលើគណបក្សសង្គ្រោះជាតិ ទាក់ទងនឹងព័ត៌មានប៉ុនប៉ងធ្វើបដិវត្តព័ណ៌ និងប្រភពថវិការរបស់គណបក្សប្រឆាំងមកពីក្រៅប្រទេស៕	ភ្នំពេញ៖ ប្រធានគណបក្សសង្គ្រោះជាតិឯកឧត្តម កឹម សុខា បានបដិសេធថា គណបក្សលោកមិនបានត្រៀមធ្វើសកម្មភាពណាមួយ ដែលបង្កហិង្សានៅក្នុងប្រទេសជាតិឡើយ។ ឯកឧត្តម កឹម សុខា ចាត់ទុកព័ត៌មានដែលចោទគណបក្សលោកថា មានគម្រោងបង្កអំពើហិង្សានេះ ជាព័ត៌មានមិនពិត ដើម្បីមួលបង្កាច់គណបក្សខ្លួន។
ជំងឺរលាកសន្លាក់ (RA) គឺជាជំងឺរលាកនៅតាមសន្លាក់ជាច្រើនកន្លែង ដែលជាជំងឺទាក់ទងនឹងការវាយប្រហាររបស់អង្គបដិប្រាណមកលើសន្លាក់ឆ្អឹង។ វាអាចក្លាយទៅជាជំងឺរ៉ាំរ៉ៃ និងអាចបណ្តាលឱ្យស្លាប់បាន។ ជំងឺរលាកសន្លាក់ ត្រូវបានអ្នកជំនាញបង្ហាញថា វាបង្កឡើងដោយកត្តាចូលរួមជាច្រើន ក្នុងនោះក៏មានការជក់បារីផងដែរ។ ការជក់បារី ត្រូវបានក្លាយជាកត្តាបង្កើនហានិភ័យនៃជំងឺរលាកសន្លាក់ដ៏គួរឱ្យកត់សម្គាល់មួយ នាពេលបច្ចុប្បន្ន។ មិនត្រឹមតែអ្នកជក់បារីផ្ទាល់នោះទេដែលប្រឈមនឹងជំងឺរលាកសន្លាក់ ការសិក្សាថ្មីរបស់សាលាវេជ្ជសាស្ត្រ Harvard បានបង្ហាញថា កុមារជាកូនរបស់អ្នកជក់បារី បានស្រូបយកផ្សែងបារី ក៏បង្កឱ្យកើនឡើងហានិភ័យនៃជំងឺរលាកសន្លាក់ប្រមាណ ៧៥ភាគរយនៅថ្ងៃអនាគតដែរ។ នេះបើតាមការចុះផ្សាយលើទំព័រព័ត៌មានសុខភាព The Harvard Gazette។ ក្រុមអ្នកស្រាវជ្រាវរបស់សាលាវេជ្ជសាស្ត្រ Harvard បានប្រើប្រាស់ទិន្នន័យទទួលបានពីស្ត្រីជាអ្នកចូលរួមចំនួន ៩០៩២៣នាក់ ដើម្បីពន្យល់ពីទំនាក់ទំនងរវាងអ្នកស្រូបយកផ្សែងបារីចេញពីអ្នកជក់ផ្ទាល់ ជាមួយនិងជំងឺរលាកសន្លាក់។ ក្នុងការសិក្សា ការស្រូបយកផ្សែងបារីរបស់កុមារត្រូវបានបែងចែកជាបីប្រភេទ រួមមានទារកក្នុងផ្ទៃម្តាយដែលជក់បារី កុមារតូចៗដែលរស់នៅជាមួយឪពុកម្តាយជក់បារី និងក្មេងជំទង់ចាប់ពីអាយុ ១៨ឆ្នាំឡើង ដែលរស់នៅជាមួយអ្នកជក់បារី ។ ជាលទ្ធផល ការសិក្សាបានបង្ហាញថាហានិភ័យនៃជំងឺរលាកសន្លាក់ចំពោះបុគ្គលដែលធ្លាប់រងការប៉ះពាល់ពីផ្សែងបារីខ្លាំងតាំងពីកុមារកើនឡើងដល់ ៧៥ភាគរយ។ លើសពីនេះ ហានិភ័យអាចកើនឡើងខ្ពស់ជាងនេះទៀត ចំពោះអ្នកជក់បារីដោយខ្លួនឯងផ្ទាល់។ ផ្ទុយទៅវិញ ទារកក្នុងផ្ទៃម្តាយដែលជក់បារី និងក្មេងជំទង់ចាប់ពីអាយុ ១៨ឆ្នាំឡើង ដែលរស់នៅជាមួយអ្នកជក់បារី មិនមានហានិភ័យនៃការកើតជំងឺរលាកសន្លាក់ឡើយ។ គួរបញ្ជាក់ថា ការសិក្សា ក៏បានពន្យល់ពីផលវិបាកបារីចំពោះសុខភាពទាំងអ្នកជក់ផ្ទាល់ និងអ្នកជុំវិញខ្លួនដែលស្រូបយកផ្សែងបារីដោយអចេតនា។ ផ្សែងបារីនឹងធ្វើឱ្យកុមារមានហានិភ័យខ្ពស់ ក្នុងការកើតជំងឺរលាកសន្លាក់រ៉ាំរ៉ៃនៅថ្ងៃអនាគត។ ជំងឺរលាកសន្លាក់មិនទាន់មានវិធីអាចព្យាបាលបានទេ ដូច្នេះអ្នកគួរតែចៀងវាងការជក់បារីដើម្បីការពារសុខភាពអ្នក និងកូនៗអ្នកនៅថ្ងៃអនាគត៕	ការជក់បារីរបស់ឪពុកម្តាយដែលកំពុងមានកូនតូចៗរស់នៅជាមួយ អាចបង្កើនហានិភ័យជំងឺរលាកសន្លាក់ (RA) ដល់កូនៗ នៅពេលអនាគត ដោយសារពួកគេស្រូបយកផ្សែងបារីនោះ។ នេះបើតាមការសិក្សាមួយ ដែលធ្វើឡើងដោយក្រុមអ្នកស្រាវជ្រាវមកពីមន្ទីរពេទ្យស្ត្រី Brigham ជាមួយសាលាវេជ្ជសាស្ត្រ Havard។
ដើម្បីជ្រាបកាន់តែច្បាស់ សូមលោកអ្នកនាងទស្សនាបទសម្ភាសរវាងលោក ឈុំ ចន្ថា អ្នកសារព័ត៌មាន Thmey Thmey 25 ជាមួយលោក យន់ សុវណ្ណារិទ្ធ ម្ចាស់កសិដ្ឋានចិញ្ចឹមត្រីនៅក្នុងខណ្ឌព្រែកព្នៅដូចតទៅ៖ ក្នុងបទសម្ភាស ជាមួយសារព័ត៌មាន Thmey Thmey 25 លោក យន់ សុវណ្ណារិទ្ធ បានលើកឡើងថា ការឈានចូលក្នុង វិស័យវារីវប្បកម្ម ពុំមែនជារឿងងាយស្រួលនោះទេ ព្រោះដំបូងឡើយ លោក គ្រាន់តែជាអ្នកដើរទិញត្រីតាមស្រះ ឬកសិដ្ឋានរបស់ពលរដ្ឋ យកទៅលក់បន្តប៉ុណ្ណោះ។ ប៉ុន្តែ ដោយឃើញថា កម្ពុជាខ្វះខាតការផ្គត់ផ្គង់ត្រី លោក ក៏បានសាកល្បងបង្កើតកសិដ្ឋានចិញ្ចឹមត្រីដោយខ្លួនឯង នៅឆ្នាំ២០១៣ ដែលកាលនោះ មានត្រឹម ២ស្រះប៉ុណ្ណោះ។ ពីមួយឆ្នាំទៅមួយឆ្នាំ លោក សុវណ្ណារិទ្ធ បានពង្រីកការចិញ្ចឹមកាន់តែធំឡើងៗ។ ជាក់ស្ដែង មកដល់ពេលនេះ លោក សុវណ្ណារិទ្ធ មានកសិដ្ឋានចំនួន៣ ស្មើនឹង២០ស្រះ ដែលអាចផលិតត្រីបានប្រមាណ ៤តោន ក្នុងមួយថ្ងៃ។ ត្រីដែលលោកចិញ្ចឹម មាន៣ប្រភេទ គឺត្រីប្រា ពោ និងទីឡាបផ្យ៉ា។ គោលបំណងតែមួយគត់ របស់ម្ចាស់កសិដ្ឋានរូបនេះ គឺចង់ឆ្លើយតបនឹងតម្រូវការក្នុងស្រុក និងកាត់បន្ថយការនាំចេញពីបរទេស។ លោក ប្រាប់ដូច្នេះថា៖«ខ្ញុំជាអ្នកបោះដុំត្រី នៅផ្សារព្រែកព្នៅ ហើយយើងបានបង្កើតក្រុមមួយ ដើរប្រមូលទិញពីកសិដ្ឋានរបស់ពលរដ្ឋ។ ដោយឃើញមាន កង្វះខាតនៃការផ្គត់ផ្គង់ត្រី ក៏យើងមានគំនិតថា បង្កើតកសិដ្ឋានចិញ្ចឹមត្រីមួយ ព្រោះអី កន្លងទៅ យើងនាំចូលតែពីប្រទេសជិតខាងប៉ុណ្ណោះ អ៊ីចឹង យើងធ្វើវារីវប្បកម្មនេះ ដើម្បីឆ្លើយតបនឹងតម្រូវការរបស់យើង ជាក់ស្ដែង»។ ចំណុចខ្លាំងរបស់លោក យន់ សុវណ្ណារិទ្ធ ក្នុងវិស័យវារីវប្បកម្មជាង ១០ឆ្នាំមកនេះ គឺមានទីផ្សារលក់ចេញដោយខ្លួនឯង និងបំពេញស្តង់ដារនៃការផលិតត្រឹមត្រូវ។ សព្វថ្ងៃ លោក មានកន្លែងចែកចាយត្រីធំមួយ នៅផ្សារព្រែកព្នៅ ក្រុងភ្នំពេញ។ ទោះបី ប្រឈមវិបត្តិកូវីដ-១៩ និងសង្រ្គាមរុស្សី-អ៊ុយក្រែន ប៉ុន្តែលោក យន់ សុវណ្ណារិទ្ធ រកប្រាក់ចំណេញបានប្រមាណ ១លាន ៣០ម៉ឺនដុល្លារ ក្នុងមួយឆ្នាំ បន្ទាប់ពីបែងចែកថ្លៃចំណាយលើធាតុចូលផ្សេងៗ។ មិនតែប៉ុណ្ណោះ កសិដ្ឋាន យន់ សុវណ្ណារិទ្ធ បានបំពេញលក្ខខណ្ឌស្ដង់ដារ និងអនាម័យ ក្នុងការនាំចេញត្រីប្រា លើកដំបូង ទៅកាន់ទីផ្សារចិនផងដែរ។ ក្នុងឆ្នាំ ២០២២ ត្រីប្រា របស់លោក យន់ សុវណ្ណារិទ្ធ ត្រូវបានសាកល្បងនាំចេញ ១កុងតឺន័រ រួចហើយ ប៉ុន្តែមិនទទួលបានជោគជ័យនោះទេ ដោយសារកំហុសបច្ចេកទេសកែច្នៃ របស់ក្រុមហ៊ុនបញ្ជាទិញ។ យ៉ាងណា ម្ចាស់កសិដ្ឋានរូបនេះ រំពឹងថា ត្រីប្រា របស់ខ្លួននឹងអាចបញ្ជ្រាបចូលទីផ្សារចិននាពេលខាងមុខ។ ការនាំចេញទៅចិននេះ ត្រូវគោរពតាមការលក្ខខណ្ឌរបស់គយចិន ទាំងបច្ចេកទេសនៃការចិញ្ចឹម និងអនាម័យ ជាដើម។ ត្រីប្រា របស់លោក យន់ សុវណ្ណារិទ្ធ ធ្លាប់បានពិសោធន៍ នឹងនាំទៅចិន ១តោនរួចហើយ ប៉ុន្តែត្រូវផ្អាកវិញ ដោយសារមានបញ្ហាលើបច្ចេកទេសកែច្នៃខាងភាគីចិន។ ទោះជាយ៉ាងណា លោក យន់ សុវណ្ណារិទ្ធ នៅតែមានក្ដីសង្ឃឹមថា ត្រីប្រា នឹងអាចនាំចេញទៅទីផ្សារចិន យ៉ាងទូលំទូលាយ នៅក្នុងឆ្នាំ ២០២៣នេះ៕	ភ្នំពេញ៖ លោក យន់ សុវណ្ណារិទ្ធ ដែលជាឈ្មួញដើរទិញត្រីកាលពី១០ឆ្នាំមុន បានអភិវឌ្ឍន៍ខ្លួនទៅជាម្ចាស់កសិដ្ឋានចិញ្ចឹមត្រីធំៗចំនួន ៣កន្លែង។ មូលហេតុនាំឱ្យលោក ងាកមកចិញ្ចឹមត្រីដោយខ្លួនឯង ព្រោះចង់ឃើញវិស័យវារីវប្បកម្ម នៅកម្ពុជាមានភាពរីកចម្រើន និងកាត់បន្ថយការនាំចូលពីបរទេស។ ក្នុងវិស័យមួយនេះ លោក យន់ សុវណ្ណារិទ្ធ ទទួលបានផ្លែផ្កាយ៉ាងខ្លាំង ពីទីផ្សារក្នុងស្រុក ខណៈផែនការនាំត្រីប្រា ទៅចិនអាចនឹងកើតឡើងឆាប់ៗ។
បើតាមស្ថានទូតជប៉ុនប្រចាំកម្ពុជា ថវិកាចំនួន ៩២៥,៦៣០ ដុល្លារអាមេរិក នឹងត្រូវបែងចែកជាពីរចំណែក។ ថវិកាចំនួន២៣៧,៦៦៦ដុល្លារអាមេរិក ត្រូវផ្ដល់ឲ្យអង្គការមូលនិធិសម្រាប់ការអភិវឌ្ឍ និងជំនួយសង្គ្រោះអន្តរជាតិប្រចាំប្រទេសកម្ពុជា(FIDR) សម្រាប់អនុវត្តគម្រោងសល្យសាស្ត្រកុមារ នៅខេត្តក្រចេះ និងមួយផ្នែកទៀត ផ្ដល់ឲ្យអង្គការសកម្មភាពកម្ចាត់មីនជប៉ុន(JMAS) នូវទំហំទឹកប្រាក់៦៨៧,៩៦៤ ដុល្លារអាមេរិក សម្រាប់អនុវត្តគម្រោង ផ្ទេរបច្ចេកទេសមេកានិចគ្រប់ជ្រុងជ្រោយក្នុងការបោសសម្អាតមីននៅក្នុងខេត្តកំពង់ធំ។ លោក ហូរីណូអ៊ុជិ ហ៊ីដេហ៊ីសា ឯកអគ្គរាជទូតជប៉ុនប្រចាំកម្ពុជា យល់ឃើញថា គម្រោងសល្យសាស្ត្រកុមារនៅខេត្តក្រចេះ គឺជាការលើកកម្ពស់ទៅលើប្រព័ន្ធសល្យសាស្ត្រកុមារ តាមរយៈការបណ្តុះបណ្តាលបុគ្គលិកពេទ្យនៃមន្ទីរពេទ្យបង្អែក និងមណ្ឌលសុខភាព។ លើសពីនេះ អង្គការនឹងទាក់ទង ណែនាំដល់សហគមន៍ អ្នកជំងឺ និងគ្រួសារ ដើម្បីទទួលបានផ្នែកអប់រំសុខភាព។ ចំណែក គម្រោងបោសសម្អាតមីន គឺជាការរួមចំណែកមួយ ក្នុងការពង្រឹងសមត្ថភាព និងពន្លឿនកិច្ចខិតខំប្រឹងប្រែងរបស់ CMAC ក្នុងការធ្វើឲ្យប្រទេសជាតិមានសុវត្ថិភាព។ ចាប់តាំងពីឆ្នាំ២០០២ ជប៉ុនបានផ្តល់ជំនួយដល់កម្ពុជាជាង៣៦លានដុល្លារអាមេរិក លើគម្រោងចំនួន១១៧ ដែលគម្រោងនីមួយៗផ្តោតសំខាន់ទៅលើវិស័យអប់រំនៅកម្រិតមូលដ្ឋាន វិស័យសុខាភិបាល វិស័យកសិកម្ម និងសកម្មភាពបោសសម្អាតមីននៅក្នុងប្រទេសកម្ពុជា៕	ភ្នំពេញ៖ ថវិកាជិត១លានដុល្លារអាមេរិក ដែលជាជំនួយឥតសំណងរបស់ជប៉ុន នឹងផ្តល់ជូនដល់អង្គការពីរ ដើម្បីអនុវត្តលើគម្រោង សល្យសាស្ត្រកុមារនៅខេត្តក្រចេះ និងគម្រោង បោសសម្អាតមីន នៅខេត្តកំពង់ធំ។
សូមទស្សនាបទយកការណ៍ខាងក្រោមនេះ ៖	ក្រចេះ៖ ប្រជាសហគមន៍ ក្នុងឃុំកំពង់ចាម ស្រុកសំបូរ ខេត្តក្រចេះ បានយល់ដឹងច្រើនពីការចូលរួមអភិរក្សសត្វកន្ធាយក្បាលកង្កែប ដែលជាប្រភេទសត្វជិតផុតពូជនេះ។ តាមរយៈការអភិរក្សនេះ ពួកគេក៏អាចរកចំណូលផ្គត់ផ្គង់គ្រួសារផងដែរ ក្រៅពីការងារធ្វើស្រែចំការ។ អង្គការអភិរក្សសត្វ (WCS) ចាត់ទុកការចូលរួមរបស់ប្រជាពលរដ្ឋទាំងនេះ ជាចំណែកដ៏ធំដែលមិនអាចខ្វះបានឡើយ ដើម្បីថែរក្សាធនធានធម្មជាតិកម្រនេះឡើងវិញ។
មិនមែនជារឿងត្រូវព្យួរអភ័យឯកសិទ្ធិ ឬមិន នោះទេ។ អ្នកនាំពាក្យក្រុមតំណាងរាស្ត្រគណបក្សប្រជាជនកម្ពុជា លោក ឈាង វុន ធ្លាប់បានប្រាប់អ្នកសារព័ត៌មានថា ករណីឯ.ឧ កឹម សុខា ជាបទល្មើសជាក់ស្តែង ដែលគេមិនបាច់និយាយដល់រឿងព្យូរអភ័យឯកសិទ្ធិសភានោះឡើយ។ ប្រធានគណបក្សសង្គ្រោះជាតិត្រូវបានបានតុលាការចោទប្រកាន់ពីបទ ក្បត់ជាតិ ក្រោយមានការផ្សព្វផ្សាយឃ្លីបវីដេអូមួយ នៅតាមបណ្តាញសង្គមហ្វេសប៊ុក ដែលបង្ហាញថា ប្រធានគណបក្សសង្គ្រោះជាតិរូបនេះបាននិយាយអំពីការទាក់ទងគ្នាជាមួយជនបរទេស ដើម្បីផ្តួលរំលំរដ្ឋាភិបាល៕	តំណាងរាស្ត្រគណបក្សប្រជាជនកម្ពុជា៦៧រូបដែលមានវត្តមាននៅក្នុងកិច្ចប្រជុំរដ្ឋសភានៅព្រឹកថ្ងៃទី១១ខែកញ្ញានេះ បានបោះឆ្នោតយល់ព្រមឲ្យតុលាការចាត់នីតិវិធីលើ ឯ.ឧ កឹម សុខា ប្រធានគណបក្សសង្គ្រោះជាតិ។
ព្រឹទ្ធាចារ្យ រស់ យ៉ារ៉ាន់ បានប្រាប់សារព័ត៌មានថ្មីៗតាមទូរសព្ទថា ព្រឹទ្ធាចារ្យជួបគ្រោះថ្នាក់ចរាចរណ៍ ក្រោយពីត្រឡប់មកពីពិធីមង្គលការ កូនរបស់លោកស្រី ភឿង សកុណា រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងវប្បធម៌ និងវិចិត្រសិល្បៈ នៅម្ដុំព្រែកហូរ។ ព្រឹទ្ធាចារ្យបានរៀបរាប់ថា ឡានរបស់ព្រឹទ្ធាចារ្យ បើកបរបញ្ច្រាសទិសគ្នាជាមួយឡានបង្កហេតុ ដោយឡានព្រឹទ្ធាចារ្យបើកតម្រង់ទៅផ្លូវជាតិលេខ១។ ព្រឹទ្ធាចារ្យរៀបរាប់ថា ឡានដែលបើកបញ្ច្រាសទិសគ្នានោះ បើកបរលើគន្លងកណ្ដាលទ្រូងផ្លូវ។ ឡាននោះបើកគេចទឹក ដែលដក់នៅលើផ្លូវ ទើបបណ្ដាលឱ្យមកប៉ះនឹងឡានព្រឹទ្ធាចារ្យតែម្ដង។ ព្រឹទ្ធាចារ្យ រស់ យ៉ារ៉ាន់ ពន្យល់បន្ថែម៖«យើងបើកខាងស្ដាំ គេបើកខាងឆ្វេង។ គេបើកកណ្ដាលផ្លូវ ហើយគេបើកគេចទឹកដក់លើផ្លូវ ក៏មកប៉ះយើង។ គេប្រាប់ថាខាងគេរបួសបាក់ដៃដូចខ្ញុំដែរ ប៉ុន្តែឡានគេមានពោងសុវត្ថិភាព តែឡានខ្ញុំចាស់ មិនមានពោងសុវត្ថិភាពទេ។ សុំឱ្យអ្នកបើកបរឡាន មានការប្រុងប្រយ័ត្នខ្ពស់។»។ ព្រឹទ្ធាចារ្យ រស់ យ៉ារ៉ាន់ រួមទាំងព្រឹទ្ធាចារ្យ ព្រឿង ឈៀង ត្រូវនៅសម្រាកព្យាបាលក្នុងពន្ទីរពេទ្យ៣ថ្ងៃ ដើម្បីតាមដានអាការៈ។ ប្រសិនស្ថានភាពល្អប្រសើរ ទើបគ្រូពេទ្យ អនុញ្ញាតឱ្យចេញពីពេទ្យ។ សូមបញ្ជាក់ថា គ្រោះថ្នាក់ចរាចរនេះ ព្រឹទ្ធាចារ្យ ព្រឿង ឈៀង បានសុំឱ្យភាគីម្ខាងទៀត សងថ្លៃខូចខាតចំនួន១,៥០០ដុល្លារ សម្រាប់ការខូចខាត។ ប៉ុន្តែជាក់ស្ដែង ឡានរបស់ព្រឹទ្ធាចារ្យ ជួសជុលអស់ប្រាក់ ៣,០០០ដុល្លារ ដោយពុំទាន់គិតថ្លៃព្យាបាលខ្លួន របស់ព្រឹទ្ធាចារ្យទាំងពីរឡើយ។ ព្រឹទ្ធាចារ្យ រស់ យ៉ារ៉ាន់ បញ្ជាក់ថា សព្វដងកូនប្រុសរបស់ព្រឹទ្ធាចារ្យ គឺជាអ្នកបើកបរឡាន។ ក៏ប៉ុន្តែលើកនេះ កូនរបស់ព្រឹទ្ធាចារ្យ មិនបានទៅជាមួយ ទើបតម្រូវឱ្យព្រឹទ្ធាចារ្យ ព្រឿង ឈៀង បើកឡានដោយខ្លួនឯង៕	ភ្នំពេញ៖ ព្រឹទ្ធាចារ្យ ព្រឿង ឈៀង និងភរិយា បានជួបគ្រោះថ្នាក់ចរាចរណ៍ កាលពីយប់ថ្ងៃទី៣ ខែកក្កដា ឆ្នាំ២០២៣ វេលាម៉ោងប្រមាណ៩យប់ នៅម្ដុំរោងចក្រស្រាបៀថៃហ្គ័រ។ ព្រឹទ្ធាចារ្យ ព្រឿង ឈៀង រងរបួសស្រាល ចំដើមទ្រូង ដោយប៉ះជាមួយចង្កូតឡាន។ ចំណែកព្រឹទ្ធាចារ្យ រស់ យ៉ារ៉ាន់ ដែលត្រូវជាភរិយា រងរបួសហើមសួត និងបាក់កដៃស្ដាំ។
ក្រុមវៀតណាម Ron Ngo និង Sa Phanl Danh និង ក្រុមម៉ាឡេស៊ី Mohd Fadzrul Ismansyah Mohd Faizal និង Muhammad Adam Haiqal Mohd Zaki ទទួលបានមេដាយសំរឹទ្ធស្ទួន។ នេះជាការខកឱកាសមេដាយមាសទី៤របស់កម្ពុជាក្នុងវគ្គផ្តាច់ព្រ័ត្រសម្រាប់កីឡាប៉េតង់៕	កីឡាប៉េតង់កម្ពុជាមិនទាន់រកឃើញមេដាយមាសដំបូងរបស់ខ្លួនឡើយក្នុងព្រឹត្តិការណ៍កីឡាស៊ីហ្គេមលើកទី៣២ នៅពហុកីឡដ្ឋានជាតិអូឡាំពិក ដោយក្រុមវាយគូបុរស ដែលមានកីឡាករ ភាព រ៉ាឃីម និង ពុធយ៉ុន ច័ន្ទដារ៉ា បានបន្តចាញ់ក្រុមថៃ Aekkarin Kaewla និង Ratchata Khamdee នៅវគ្គផ្តាច់ព្រ័ត្រ។
សារព័ត៌មានទាំងបីប្រភេទ ដែលប្រមុខរដ្ឋាភិបាលអះអាងថា កំពុងលុបបំបាត់ឲ្យអស់នៅកម្ពុជារួមមាន ទីមួយគឺ សារព័ត៌មានម៉ាហ្វីយ៉ាដែលចាំទារជំរិតប្រាក់ជាថ្នូរនឹងការមិនចុះផ្សាយ ជាពិសេសបទល្មើសព្រៃឈើ ទីពីរ ជាសារព័ត៌មានអត់ច្បាប់ដែលមិនចុះបញ្ជី និងលួចបន្លំប្រាក់ពន្ធ រីឯប្រភេទទីបី ជាសារព័ត៌មានដែលមានអាជ្ញាបណ្ណ ប៉ុន្តែគ្មានសកម្មភាព ហើយចាងហ្វាងសារព័ត៌មានទាំងនោះ តែងតែបង្ហាញកាតរបស់ខ្លួនដើម្បីរួចផុតពីទោសទណ្ឌ។ សម្តេច ហ៊ុន សែន បានអះអាងថា រដ្ឋាភិបាលមានភស្តុតាង និងឯកសារគ្រប់គ្រាន់ទាំងទងនឹងប្រភេទសារព័ត៌មានទាំងនោះ ហើយបាន និងកំពុងលុបបំបាត់ពីកម្ពុជា។ សូមស្តាប់ប្រសាសន៍របស់សម្តេច ហ៊ុន សែន ទាក់ទងនឹងសារព័ត៌មានអាក្រក់ទាំងបីប្រភេទ៖	សម្តេចនាយករដ្ឋមន្ត្រី ហ៊ុន សែន នាជំនួបជាមួយអ្នកសារព័ត៌មានប្រចាំឆ្នាំលើកទីពីរ កាលពីល្ងាចថ្ងៃអាទិត្យ ទី២១ ខែមករា បានលើកឡើងពីសារព័ត៌មានខុសវិជ្ជាជីវៈចំនួន៣ប្រភេទ។
ក្នុងលិខិត ដែលចេញនៅថ្ងៃទី៦ ខែមិថុនានេះ សម្តេចប្រធានគណៈបញ្ជាការសន្តិសុខសម្រាប់ការបោះឆ្នោត អះអាងដូច្នេះថា៖«ដំណើរការប្រព្រឹត្តទៅដោយជោគជ័យ ក្រោមបរិយាកាសស្ងប់ស្ងាត់ សុខសន្តិភាព និងគ្មានហិង្សានៃការបោះឆ្នោតជ្រើសរើសក្រុមប្រឹក្សាឃុំ-សង្កាត់អាណត្តិទី៥ បានបង្ហាញទៅកាន់មជ្ឈដ្ឋានជាតិនិងអន្តរជាតិ ឲ្យឃើញនូវភាពចាស់ទុំ និងភាពម្ចាស់ការ ព្រមទាំងឆ្លុះបញ្ចាំងពីការប្តេជ្ញាចិត្តរបស់កម្ពុជា ក្នុងការអនុវត្តគោលការណ៍លទ្ធិប្រជាធិបតេយ្យសេរី ពហុបក្ស ដូចមានចែងក្នុងរដ្ឋធម្មនុញ្ញកម្ពុជា»។ សូមបញ្ជាក់ថា មានគណបក្សក្រៅរដ្ឋាភិបាលចំនួន១៦ ដែលបានចូលរួមប្រកួតប្រជែងក្នុងការបោះឆ្នោតឃុំ-សង្កាត់អាណត្តិទី៥ ជាមួយគណបក្សប្រជាជនកម្ពុជា ដែលកំពុងដឹកនាំរដ្ឋាភិបាល។ លទ្ធផលផ្លូវការនៃការបោះឆ្នោតឃុំ-សង្កាត់អាណត្តិថ្មីនេះ នឹងត្រូវប្រកាសនៅថ្ងៃទី២៦ ខែមិថុនា ឆ្នាំ២០២២៕	សម្តេច ស ខេង ឧបនាយករដ្ឋមន្រ្តី-រដ្ឋមន្រ្តីក្រសួងមហាផ្ទៃ និងជាប្រធានគណៈបញ្ជាការសន្តិសុខសម្រាប់ការបោះឆ្នោត បានចេញលិខិតសរសើរនិងថ្លែងអំណរគុណ ទៅកាន់កងកម្លាំងគ្រប់ថ្នាក់ ដែលបានប្រឹងប្រែងថែរក្សាសន្តិសុខ សណ្តាប់ធ្នាប់ និងសុវត្ថិភាពបានល្អប្រសើរ ក្នុងអំឡុងបោះឆ្នោតឃុំ-សង្កាត់អាណត្តិទី៥ កាលពីថ្ងៃទី៥ ខែមិថុនា ឆ្នាំ២០២២។
អត្ថបទទាក់ទង ប្រជាជនមីយ៉ាន់ម៉ា៣នាក់ត្រូវចាប់ខ្លួន បន្ទាប់ពីបាតុកម្មប្រឆាំងក្រុមយោធា យោធាមីយ៉ាន់ម៉ា បង្កើតគណៈកម្មការរៀបចំការបោះឆ្នោតសហភាពថ្មី ប្រទេស G7 ទាមទារឱ្យដោះលែងលោកស្រី ស៊ូជី និងអ្នកជាប់ឃុំផ្សេងទៀត លោកស្រី ស៊ូជី ត្រូវចោទថា នាំចូលវិទ្យុទាក់ទងខុសច្បាប់ ដំណើរដើមទងមុនឈានដល់រដ្ឋប្រហារនៅមីយ៉ាន់ម៉ា នៅក្នុងសេចក្តីថ្លែងការណ៍ចេញថ្ងៃទី៤ ខែកុម្ភៈ ក្រុមប្រឹក្សាសន្តិសុខអង្គការសហប្រជាជាតិ បានជំរុញឱ្យក្រុមយោធា ដោះលែងលោកស្រីអ៊ុងសាន ស៊ូជី ទីប្រឹក្សារដ្ឋមីយ៉ាន់ម៉ា និងលោក Win Myint ប្រធានាធិបតីមីយ៉ាន់ម៉ា និងអ្នកផ្សេងទៀតភ្លាមៗ។ សេចក្ដីថ្លែងការណ៍នេះ ប្រើសម្ដីទន់ភ្លន់ជាងសេចក្ដីព្រាងព្រោះមិនទាន់និយាយដល់រឿងទណ្ឌកម្មឡើយ។ ក្រៅពីទាមទារឱ្យដោះលែងថ្នាក់ដឹកនាំស៊ីវិល និងមនុស្សផ្សេងទៀត ក្រុមប្រឹក្សាដ៏មានឥទ្ធិពល ក៏បានអំពាវនាវឱ្យ មីយ៉ាន់ម៉ា ប្រកាន់ខ្ជាប់ដំណើរការ និងស្ថាប័នលទ្ធិប្រជាធិបតេយ្យ, ចៀសវាងហិង្សា, គោរពសិទ្ធិមនុស្ស, មូលដ្ឋាននៃសិទ្ធិសេរីភាព និងនីតិរដ្ឋផងដែរ។ លើសពីនេះ កិច្ចចរចា និងការបង្រួម ក៏ត្រូវអនុវត្តដែរ ដើម្បផលប្រយោជន៍របស់ប្រជាជនមីយ៉ាន់ម៉ា។ នេះបើតាមការចុះផ្សាយរបស់ទីភ្នាក់ងារព័ត៌មាន AP ។ សេចក្តីថ្លែងការណ៍ជាលើកដំបូងស្តីពីស្ថានភាពនយោបាយមីយ៉ាន់ម៉ានេះ ធ្វើឡើងបន្ទាប់ពីក្រុមប្រឹក្សាសន្តិសុខ មិនអាចចេញសេចក្តីថ្លែងការណ៍រួម នៅក្នុងកិច្ចប្រជុំជាបន្ទាន់មួយនៅពីរថ្ងៃមុន ដោយសារចិន និងរុស្ស៊ីអះអាងថា ខ្លួនត្រូវការពេលច្រើនជាងមុន។ ការប្រើប្រាស់ពាក្យសមល្មមបែបនេះ ទំនងជាលទ្ធផលនៃការចរចាផ្ទៃក្នុងជាមួយចិន និងរុស្ស៊ីផង។ ក្នុងថ្ងៃដដែលនេះ អាមេរិកក៏កំពុងសិក្សាពីទណ្ឌកម្មរបស់ខ្លួន ដើម្បីដាក់លើបុគ្គល និងក្រុមហ៊ុនគ្រប់គ្រងដោយយោធាផងដែរ ស្របពេលប្រធានាធិបតីប្រទេសមហាអំណាចមួយនេះ បានទាមទារឱ្យរបបយោធាដោះលែង និងលើកចោលការចោទប្រកាន់លោកស្រីស៊ូជី និងលោក Win Myint។ លោក Jake Sullivan ទីប្រឹក្សាសន្តិសុខជាតិ និយាយថា ទណ្ឌកម្មលើយោធាមីយ៉ាន់ម៉ា អាចនឹងត្រូវបានអនុម័តដោយសភា។ អាមេរិក ក៏សហការជាមួយសម្ព័ន្ធមិត្ត និងដៃគូដើម្បីបន្តដាក់សម្ពាធលើក្រុមយោធា។ លោក ចូ បៃឌិន ប្រធានាធិបតីអាមេរិក បានទទូចឱ្យយោធាមីយ៉ាន់ម៉ា ចុះចេញពីតំណែង និងដោះលែងលោកស្រីស៊ូជី។ «យោធាភូមា គួរតែប្រគល់អំណាចឱ្យរដ្ឋាភិបាលស៊ីវិល ដោះលែងសកម្មជន មន្ត្រីស៊ីវិល និងលើកចោលការរឹតត្បិតប្រព័ន្ធទូរគមនាគមន៍»។ លោកបៃឌិន បានលើកឡើងបែបនេះ នៅក្នុងសុន្ទរកថាពីគោលនយោបាយការបរទេសរបស់ខ្លួននៅថ្ងៃទី៤ ខែកុម្ភៈ។ បើតាមការអះអាងរបស់ប្រធានាធិបតីអាមេរិករូបនេះ នៅក្នុងសង្គមប្រជាធិបតេយ្យ កងទ័ពនឹងមិនប្រើអំណាចរបស់ខ្លួន ដើម្បីគ្រប់គ្រងលើប្រជាជន និងលុបចោលលទ្ធផលបោះឆ្នោតដែលជឿទុកចិត្តឡើយ។ ក្រោយរដ្ឋប្រហារថ្ងៃទី១ ខែកុម្ភៈ មនុស្សប្រមាណជា ១៤០នាក់ ត្រូវជាប់ឃុំខ្លួនមានទាំងអ្នកនយោបាយ និងសកម្មជន។ ប្រជាជនតវ៉ានឹងការដណ្តើមអំណាចយោធាចំនួន ៤នាក់ផ្សេងក៏ត្រូវបានចាប់ខ្លួនដែរ ក្នុងនោះមនុស្ស ៣នាក់ ជាអ្នកតវ៉ានៅក្នុងទីក្រុង Mandalay និង ១នាក់ទៀត ជាអ្នកគោះឆ្នាំង និងខ្ទះនៅក្នុងទីក្រុងយ៉ាំងហ្គោន។ លើសពីនេះ មីយ៉ាន់ម៉ា បានផ្អាកបណ្តាញសង្គម Facebook បណ្តោះអាសន្ន ដែលមានប្រជាជនមីយ៉ាន់ម៉ាប្រមាណ ២២លាននាក់ ប្រើប្រាស់ថែមទៀត៕	ក្រុមប្រឹក្សាសន្តិសុខអង្គការសហប្រជាជាតិ (UNSC) បានសេចក្តីថ្លែងការណ៍មួយដោយ ជំរុញឱ្យក្រុមយោធាដោះលែងលោកស្រីអ៊ុងសាន ស៊ូជី និងអ្នកជាប់ឃុំផ្សេងៗ។ ចំណែករដ្ឋបាលលោកចូ បៃឌិន ក៏កំពុងពិនិត្យមើលទណ្ឌកម្ម ដើម្បីដាក់លើបុគ្គល និងអង្គភាពយោធាដែលពាក់ព័ន្ធក្នុងការដណ្ដើមអំណាចនៅមីយ៉ាន់ម៉ា។
នៅថ្ងៃទី២៣ ខែមីនា ឆ្នាំ២០២៣ ក្រុមហ៊ុន អិន ស៊ី អិច បានដាក់លក់ជាផ្លូវការ នូវម៉ូតូម៉ាក Honda SCOOPY ស៊េរីថ្មី! ទាំងពីរប្រភេទ ក្រោមគំនិត NEVER BEHIND TREND ឆ្លុះបញ្ចាំងពីភាពទាក់ទាញ ទាន់សម័យ ស៊ីវិល័យ បច្ចេកវិទ្យាទំនើបកាលីបឈានមុខគេ មានពីរស៊េរី សម្រាប់ជម្រើស។ សម្រាប់អតិថិជនដែលពេញនិយមនូវការរចនាបែបស៊ីវិល័យស្រស់ឆើតឆាយ Honda SCOOPY ស៊េរី PRESTIGE ប្រាកដជាជម្រើសទី១ តែមថ្មីរចនាយ៉ាងសម្រិតសម្រាំង ដោយបន្ទះមាស បង្កប់ដោយក្រឡាចំណិតពេជ្រ និងនិមិត្តសញ្ញា SCOOPY ផុស រួមបញ្ចូល ឆ្លុះបញ្ចាំងពីភាពប្រណិតឥតខ្ចោះ។ ជាមួយ ប្រភេទកង់ អត់ពោះវៀន ទំហំ14អ៊ិញ! ធ្វើដំណើរដោយភាពជឿជាក់បង្កើនភាពងាយស្រួលក្នុងការបើកបរ។ ចំណែកឯ Honda Scoopy ស៊េរី CLUB12 ស្ទាយប្លែកការរចនាថ្មីបន្ទាត់ឆ្នូតដ៏ UNIQUE របស់ CLUB12 ផ្សារភ្ជាប់នឹងបច្ចេកវិទ្យានិងនិមិត្តសញ្ញា CXII ដែលបង្កប់អត្ថន័យពិសេស ទាក់ទាញគ្រប់ជ្រុងជ្រោយ និងស៊ីវិល័យឥតដែនកំណត់។ បំពាក់ជាមួយ Honda Smart key បង្កើនសុវត្ថិភាព និង ភាពងាយស្រួល ទ្វេដង មិនចាំបាច់ត្រូវការកូនសោរ។ ការរក្សាទំនាក់ទំនងគ្រប់ពេលវេលា ជាមួយ USB Type A ដែលធ្វើឲ្យជីវិតអ្នកកាន់តែងាយស្រួល។ ប្រអប់ដាក់អីវ៉ាន់ខាងមុខ កាន់តែធំ សម្រួលដល់ការទុកសម្ភារផ្សេងៗ។ គួរបញ្ជាក់ដែរថា Honda SCOOPY ស៊េរីថ្មី! ទាំងពីរស៊េរី ក៏បានបំពាក់ម៉ាស៊ីន PGM-FI ជំនាន់ថ្មី ក៏មានផ្តល់នូវការធានាជូនរយៈពេល២ (ពីរ)ឆ្នាំ ឬស្មើនឹង ២៤០០០គីឡូម៉ែត្រ។ សម្រាប់ម៉ូតូ Honda SCOOPY ស៊េរីថ្មីគឺ ៥ពណ៌សម្រាប់ជ្រើសរើស ដែល Scoopy PRESTIGE មាន ជម្រើស៣ (បី) ពណ៌ដូចជា៖ ពណ៌ស, ពណ៌ខ្មៅ នឹងពណ៌ក្រហម។ ចំណែកឯ Scoopy Club12 មាន ២ (ពីរ) ពណ៌មានដូចជា៖ ពណ៌ស នឹង ពណ៌ទឹកប្រាក់។ លោកអ្នកក៏អាចរកទិញ Honda SCOOPY ស៊េរីថ្មី! ទាំងពីរស៊េរីនេះនៅតាមបណ្តាហាងនានានូវទូទាំងប្រទេស ចាប់ពីថ្ងៃទី ២៣ ខែមីនា ឆ្នាំ២០២៣ នេះតទៅ។សម្រាប់ព័ត៌មានបន្ថែម៖ 010 922 922 ឬ ចូលទៅកាន់គេហទំព័រ : https://www.ncxhonda.com/motorcycles/kh/ACF110CBTP-2CA https://www.ncxhonda.com/motorcycles/kh/ACF110CBTP-3CA អត្ថបទពាណិជ្ជកម្ម	ក្រុមហ៊ុន អិន ស៊ី អិច គឺជាក្រុមហ៊ុន នាំចូល និងចែកចាយផ្តាច់មុខផលិតផលរបស់ Honda ជាច្រើនប្រភេទ ដើម្បីបំពេញរាល់សេចក្តីត្រូវការរបស់អតិថិជន នៅក្នុងព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា ដែលប្រកបដោយគុណភាពខ្ពស់ និងបច្ចេកវិទ្យាឈានមុខគេ ដូចជា៖ម៉ូតូHonda, រថយន្ត Honda និងម៉ាស៊ីនកសិឧស្សាហកម្ម Honda ដោយមានការគាំទ្រជាច្រើនពីសំណាក់អតិថិជនទូទាំងប្រទេសកម្ពុជា នឹងដើម្បីជាការឆ្លើយតបទៅនឹងរាល់តម្រូវការរបស់អតិថិជន។
ប្រការ២ ក្នុងប្រកាសរបស់សម្តេច ស ខេង ចែងពីភារកិច្ច៤យ៉ាងរបស់គណៈកម្មការកំណែទម្រង់នគរបាលជាតិកម្ពុជា។ ទី១ សិក្សាស្រាវជ្រាវពីច្បាប់និងលិខិតបទដ្ឋានគតិយុត្តិ សម្រាប់វិភាគមុខងារ រចនាសម្ព័ន្ធនៃអង្គភាពនីមួយៗ ដើម្បីកំណត់ក្របខ័ណ្ឌ ឋានន្តរស័ក្តិ ការបំពាក់មធ្យោបាយសម្ភារបម្រើការងារ ការបណ្តុះបណ្តាលធនធានមនុស្ស សំដៅធ្វើកំណែទម្រង់នគរបាលជាតិ។ ទី២ សិក្សាលើច្បាប់និងលិខិតបទដ្ឋានគតិយុត្តិ ដើម្បីធ្វើវិសោធនកម្ម ឬរៀបចំច្បាប់និងលិខិតបទដ្ឋានគតិយុត្តិថ្មីៗបន្ថែមទៀត សំដៅបម្រើដល់ការងារកំណែទម្រង់នគរបាលជាតិ។ ទី៣ រៀបចំឯកសារពាក់ព័ន្ធនឹងការងារកំណែទម្រង់នគរបាលជាតិ ដើម្បីដាក់ជូនរដ្ឋាភិបាលសម្រេច។ ទី៤ បំពេញភារកិច្ចផ្សេងៗទៀត តាមការចាំបាច់៕	សម្តេច ស ខេង ឧបនាយករដ្ឋមន្ត្រី រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងមហាផ្ទៃ បានចេញប្រកាស នៅថ្ងៃទី១២ ខែមករា ឆ្នាំ២០២១ ស្តីពីការបង្កើតគណៈកម្មការថ្មីមួយ គឺគណៈកម្មការកំណែទម្រង់នគរបាលជាតិកម្ពុជា។ សម្តេច ស ខេង ធ្វើជាប្រធានគណៈកម្មការនេះខ្លួនឯងផ្ទាល់តែម្តង ដោយមានអនុប្រធាន២រូប និងសមាជិក២៤រូប។
នៅត្រង់ទំព័រ Travel របស់ខ្លួន CNN បានបង្ហាញបញ្ជីឈ្មោះបង្អែមទាំង៥០ (50 of the Worlds Best Desserts) ដោយបានចាត់ថ្នាក់បង្អែមលត Cendol ស្ថិតនៅលេខរៀងទី៩ ដោយពណ៌នាថា បង្អែមដ៏ឆ្ងាញ់នេះ ជារបស់សិង្ហបុរី។ CNN បានបន្ថែមថា បង្អែមនេះ អាចរកបាននៅបណ្តាប្រទេសអាស៊ីអាគ្នេយ៍ ប៉ុន្តែសិង្ហបុរី មានលក្ខណៈពិសេសជាងគេដោយផ្សំជាមួយសណ្តែកក្រហមដ៏ផ្អែមឆ្ងាញ់។ អ្នកប្រើប្រាស់បណ្តាញសង្គមម៉ាឡេស៊ី សំដែងនូវការខកចិត្តយ៉ាងខ្លាំង ដោយអះអាងថា ជារឿងអយុត្តិធម៌ដែលទូរទស្សន៍ដ៏ធំលើពិភពលោកមួយនេះ ឲ្យក្រេឌីតទៅសិង្ហបុរី ថា ជាប្រភពនៃបង្អែម Cendol។ អ្នកខ្លះបានទាមទារឲ្យ CNN សិក្សាឲ្យបានច្បាស់មុននឹងចុះផ្សាយ។ អ្នកខ្លះទៀតបានជេរ ហើយអ្នកខ្លះទៀតសួរបែបចំអកថា «តើសិង្ហបុរី បានស្ករត្នោតពីណា?»។ @CNN urmmm.... have you guys tried cendol from Malaysia? Especially Melaka? pic.twitter.com/4xz5BaNBoZ Jimminx (@XDJimminx) December 3, 2018 Hey @CNN , we hate to break it to you, but ....... #cnn #cendol pic.twitter.com/a5t7dTdeuh afterschool.my (@afterschool_my) December 3, 2018	បង្អែមលត Cendol ដែលផ្សំជាមួយចាហួយផេនដា ខ្ទិះដូង និងស្កត្នោត ជាបង្អែមដែលមានប្រភពពីម៉ាឡេស៊ី មិនមែនមកពីសិង្ហបុរីនោះឡើយ។ អ្នកប្រើប្រាស់បណ្តាញសង្គមម៉ាឡេស៊ី ប្រតិកម្មយ៉ាងខ្លាំង បន្ទាប់ពីការចេញផ្សាយបញ្ជីបង្អែមដ៏ឆ្ងាញ់បំផុតទាំង៥០នៅលើពិភពលោករបស់ CNN។
បរិវារស័ព្ទ ខ្លប អាចគន្លាស់បានជាពាក្យ «ខ្លបព្រមចុះចូលជារណាច គឺខ្លាចព្រមចុះចូលជារណប» ពោលគឺបច្ចាមិត្រយើង បានចាញ់ដៃខ្លបខ្លាចជារណប។ ដកស្រង់ចេញពី «បរិវារស័ព្ទក្នុងភាសាខ្មែរ» និពន្ធដោយ លោក ស៊ីសុវត្ថិ ប៉ូរក្ខស៊ី និងផ្សាយចេញពីសមាគមសម្តេច ជួន ណាត ឆ្នាំ១៩៧២	តាមវចនានុក្រម «ខ្លាច» មានន័យថា ដែលមិនហ៊ាន, មិនអាច រីឯ «ខ្លប» មានន័យថា ដែលស្របទន់បណ្តោយ។ បច្ចមិត្រយើង បានចុះចូលខ្លបខ្លាចហើយ។
ខណៈជួបវិបត្តិផ្ទួនៗរួមមានផលប៉ះពាល់ពីជំងឺកូវីដ-១៩ បញ្ហាប្រេងឡើងថ្លៃ និងការគ្រប់គ្រងផ្នែកហិរញ្ញវត្ថុ មិនបានល្អរបស់រដ្ឋាភិបាល ស្រីលង្កាបច្ចុប្បន្នកំពុងជួបប្រទះវិបត្តិសេដ្ឋកិច្ចដ៏ធ្ងន់ធ្ងរដែលមិនធ្លាប់មាន ចាប់តាំងពីទទួលឯករាជ្យនៅក្នុងឆ្នាំ ១៩៤៨។ ទាក់ទិននឹងបញ្ហានេះ ស្រីលង្ការបានស្នើជំនួយហិរញ្ញវត្ថុពីស្ថាប័នធំៗ ដើម្បីដោះស្រាយបញ្ហានៅក្នុងប្រទេស។ «ធនាគារពិភពលោកបានយល់ព្រមផ្តល់ជំនួយហិរញ្ញវត្ថុចំនួន ៦០០លានដុល្លារអាម៉េរិក ដើម្បីដោះស្រាយវិបត្តិសេដ្ឋកិច្ចបច្ចុប្បន្ន»។ នេះបើតាមសេចក្តីថ្លែងការណ៍មួយរបស់ការិយាល័យប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយ ប្រធានាធិបតីស្រីលង្កាចេញនៅថ្ងៃទី២៦ ខែមេសា។ សេចក្តីថ្លែងការណ៍ដដែល បានអះអាងថា ធនាគារពិភពលោកនឹងបញ្ចេញទឹកប្រាក់ ៤០០លានដុល្លារក្នុងពេលឆាប់ៗនេះ។ បើតាមស្រីលង្កា ធនាគារពិភពលោក បានបញ្ជាក់ថា ខ្លួននឹងបន្តជួយស្រីលង្កាជម្នះវិបត្តិសេដ្ឋកិច្ច ក្នុងពេលបច្ចុប្បន្ន។ វិបត្តិហិរញ្ញវត្ថុស្រីលង្កា បានបង្កឡើងដោយការធ្លាក់ចុះយ៉ាងខ្លាំងនៃទុនបម្រុងរបស់ខ្លួន ក្នុងចំនួនប្រមាណ ៧០ភាគរយ ក្នុងរយៈពេល ២ ឆ្នាំចុងក្រោយនេះ។ បញ្ហានេះបានធ្វើឱ្យស្រីលង្កា ជួបការលំបាកក្នុងការទូទាត់លើសម្ភារៈសំខាន់ៗ រួមទាំងប្រេងឥន្ធនៈ ថ្នាំពេទ្យ និងអាហារជាដើម។ នៅដើមខែនេះ ស្រីលង្កាបានចាប់ផ្តើមកិច្ចពិភាក្សាជាមួយមូលនិធិរូបិយវត្ថុអន្តរជាតិ (IMF) ដើម្បីស្នើសុំជំនួយហិរញ្ញវត្ថុ។ មកទល់ពេលនេះស្រីលង្កាត្រូវការថវិកាពី ៣ ទៅ ៤ពាន់លានដុល្លារ ដើម្បីជួយបំពេញការចំណាយសំខាន់ៗរបស់ខ្លួន មុន IMF អនុម័តកញ្ចប់ជំនួយ។ លើសពីនេះ រដ្ឋាភិបាលស្រីលង្កាក៏បានអំពាវនាវដល់ប្រទេសជាច្រើន និងអង្គការអន្តរជាតិ ឱ្យផ្តល់ជំនួយផ្នែកហិរញ្ញវត្ថុដល់ខ្លួនផងដែរ។ កន្លងមក ឥណ្ឌា បានផ្តល់ជំនួយដល់ស្រីលង្កាជាង ១,៩ពាន់លានដុល្លាររួចហើយ ខណៈពេល ប្រទេសទាំងពីរនេះ កំពុងពិភាក្សាលើកញ្ចប់ជំនួយបន្ថែមចំនួន ១,៥ ពាន់លានដុល្លារ ដើម្បីទូទាត់ទំនិញនាំចូល និងប្រេងឥន្ធនៈ។ លើសពីនេះស្រីលង្កាក៏កំពុងចរចាជាមួយចិនផងដែរ ពាន់ព័ន្ធនឹងកម្ចីជាង ១ ពាន់លានដុល្លារ។ តាមការបញ្ជាក់របស់រដ្ឋមន្ត្រីហិរញ្ញវត្ថុស្រីលង្កា លោក Ali Sabry ក្រៅតែពីសុំជំនួយពីប្រទេសនានា រដ្ឋាភិបាល នឹងស្វែងរកជំនួយពីធនាគារអភិវឌ្ឍន៍អាស៊ី។ ក្រោយជួបវិបត្តិសេដ្ឋកិច្ច ស្រីលង្កា បានប្រកាសផ្អាកសងបំណុលបរទេសមួយចំនួន នៅដើមខែនេះ ដោយអះអាងថា ខ្លួននឹងបង្វែរទុនបម្រុងដែលមានតិចតួច ដើម្បីទូទាត់ដល់ការនាំចូលទំនិញសំខាន់ៗ ដូចជាប្រេងឥន្ធនៈ ហ្គាស និងថ្នាំពេទ្យជាដើមវិញ៕	ការិយាល័យប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយរបស់ប្រធានាធិបតីស្រីលង្កា នៅថ្ងៃទី២៦ ខែមេសា បានលើកឡើងថា ធនាគារពិភពលោក (WB) បានយល់ព្រមផ្តល់ជំនួយហិរញ្ញវត្ថុដល់ស្រីលង្កាចំនួន ៦០០ លានដុល្លារអាម៉េរិក ដើម្បីជួយសម្រួលដល់ការទូទាត់លើទំនិញនាំចូលសំខាន់ៗ។
គ្រូបង្វឹក៖ លោក Oscar Washington Tabarez (អ៊ុយរូហ្គាយ) លោក Tabarez ធ្លាប់ដឹកនាំក្រុមជម្រើសជាតិអ៊ុយរូហ្គាយក្នុងការប្រកួត World Cup ឆ្នាំ ១៩៩០ ដែលអ៊ីតាលីធ្វើម្ចាស់ផ្ទះ អាហ្វ្រិកខាងត្បូងឆ្នាំ ២០១០ និងប្រេស៊ីលឆ្នាំ ២០១៤។ អ្នកចាត់ការសញ្ជាតិ អ៊ុយរូហ្គាយ វ័យ៧០ឆ្នាំ ធ្លាប់ដឹកនាំក្រុមក្នុងតំបន់អាមេរិកឡាទីនមួយនេះឈ្នះពាន Copa America មួយលើកដែរកាលពីឆ្នាំ២០១១។ កីឡាករឆ្នើម៖ Luis Suarez Suarez ជាខ្សែប្រយុទ្ធដើរតួនាទីសំខាន់សម្រាប់ក្រុមជម្រើសជាតិ និងក្លិបដែលគេប្រកបអាជីព។ អតីតសមាជិករបស់ហង្សក្រហម Liverpool តែងរកគ្រាប់បាល់ញឹកញាប់ស្ទើគ្រប់ការប្រកួត។ ខ្សែប្រយុទ្ធវ័យ៣០ឆ្នាំរូបនេះបានជួយ Barcelona ឈ្នះជើងឯក Champion League និងនាំអ៊ុយរូហ្គាយមានវត្តមានក្នុងព្រឹត្តិការណ៍ World Cup ឆ្នាំ២០១០ នៅអាហ្វ្រិកខាងត្បូង និង ២០១៤ នៅប្រេស៊ីល មុនបន្តទៅរុស្ស៊ីឆ្នាំ២០១៨។ ប្រវត្តិក្នុង World Cup៖ នេះជាការបង្ហាញវត្តមានលើកទី ១៣ សម្រាប់អ៊ុយរូហ្គាយចាប់តាំងពីចូលរួមលើកដំបូងក្នុងឆ្នាំ១៩៣០ និងជាពេលដែលក្រុមប្រទេសនេះលើកពានលំដាប់ ពិភពលោកនេះដែរ។ ជើងឯកលើកទី២ របស់ក្រុមមកពីទ្វីបអាមេរិកខាងត្បូងមួយនេះធ្វើបាននៅឆ្នាំ១៩៥០។ អ៊ុយរូហ្គាយស្ថិតក្នុងចំណាត់ថ្នាក់ទី ២១ ពិភពលោកក្នុងតារាង FIFA Ranking នាពេលបច្ចុប្បន្ននេះ។ កម្មវិធីប្រកួត៖ -១៥ មិថុនា៖ អេហ្ស៊ីប vs អុយរូហ្គាយ (ម៉ោង៧យប់) -២០ មិថុនា៖ អ៊ុយរូហ្គាយ vs អារ៉ាប៊ីសាអូឌីត (ម៉ោង១០យប់) -២៥ មិថុនា៖ អ៊ុយរូហ្គាយ vs រុស្ស៊ី (ម៉ោង៩យប់)	ម្ចាស់ជើងឯក២សម័យកាល អ៊ុយរូហ្គាយស្ថិតនៅពូល A ជាមួយម្ចាស់ផ្ទះរុស្ស៊ីពីតំបន់អឺរ៉ុប អារ៉ាប៊ីសាអូឌីត ពីអាស៊ី និងអេហ្ស៊ីបពីអាហ្វ្រិក សម្រាប់ការប្រកួតបានរង្វាន់ FIFA world Cup 2018 នៅរុស្ស៊ី។ នេះជាការបង្ហាញខ្លួនលើកទី ១៣ហើយ របស់ក្រុមមកពីតំបន់អាមេរិកខាងត្បូងមួយនេះ តាំងពីចូលរួមលើកដំបូងក្នុងឆ្នាំ ១៩៣០។
មន្ទីរកិច្ចការផ្ទៃក្នុងក្នុងទីក្រុងហូជីមិញបានដាក់ស្នើផែនការមួយកាលពីខែឧសភាទៅកាន់គណៈកម្មាធិការគណបក្សកុម្មុយនីស្តរបស់ទីក្រុងនោះដើម្បីសុំឲ្យរួមបញ្ចូលស្រុកចំនួនបីជាតំបន់តែមួយដើម្បីការអភិវឌ្ឍ ជាមជ្ឈមណ្ឌលបច្ចេកវិទ្យានេះបើយោងតាមប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយព័ត៌មានក្នុងស្រុក VnExpress International។ ផែនការនោះត្រូវបានធ្វើឡើងបន្ទាប់ពីមានកិច្ចប្រជុំមួយកាលពីថ្ងៃទី០៨ ខែឧសភារវាងមន្ត្រីក្នុងទីក្រុងហូជីមិញនិងនាយករដ្ឋមន្ត្រីវៀតណាមលោក Nguyen Xuan Phuc នេះបើយោងតាមការរាយការណ៍របស់ប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយព័ត៌មាននោះ។ ថ្នាក់ដឹកនាំនៃទីក្រុងហូជីមិញបានចាប់ផ្តើមតាំងពីឆ្នាំ២០១៧ដើម្បីរៀបចំដីទំហំ២២.០០០ហិកតាសម្រាប់ទាញយកកម្រៃពីការស្រាវជ្រាវបច្ចេកវិទ្យានិងវិទ្យាសាស្ត្រ យោងតាមភ្នាក់ងារសារព័ត៌មានដដែល។ ប្រជាជនជាង១លាននាក់កំពុងរស់នៅលើដីតាមបណ្តោយដងទន្លេសៃហ្គនរួចជាស្រេច។ បើយោងតាមអ្នកវិភាគនៅទីតាំងផ្ទាល់ ទីតាំងនោះនឹងទាក់ទាញអ្នកសរសេរកម្មវិធីកុំព្យូទ័រ និងអ៊ីនធឺណិតខ្លាំងរួមមានក្រុមហ៊ុនបច្ចេកវិទ្យាហិរញ្ញវត្ថុជាង៤០ក្រុមហ៊ុន និងបុគ្គលិកក្រុមហ៊ុនទាំងនោះដែលពួកគេសង្ឃឹមថានឹងបានរស់នៅក្បែរកន្លែងធ្វើការ។ តំបន់នោះនឹងចេញជារូបរាងខណៈដែលជនជាតិវៀតណាមដែលមានចំណេះដឹងផ្នែកបច្ចេកវិទ្យាក្នុងវ័យ២០ឆ្នាំឡើងចាប់ផ្តើមក្រុមហ៊ុនរបស់ខ្លួន។ លោក Jack Nguyen ដៃគូនៅក្រុមហ៊ុនប្រឹក្សាអាជីវកម្ម Mazars ក្នុងទីក្រុងហូជីមិញបាននិយាយថា៖ «ជនជាតិវៀតណាមមានភាពជាសហគ្រិនខ្លាំងណាស់។ ពួកគេបានឃើញពីភាពជោគជ័យនៅប្រទេសផ្សេងទៀត ឬនៅសហរដ្ឋអាមេរិក ពួកគេនឹងព្យាយាមធ្វើវាដែរនៅទីនេះក្នុងប្រទេសវៀតណាម»។ លោក Nguyen បន្ថែមថា សហគ្រិនវៀតណាមដែលខ្លះទទួលការអប់រំនៅក្រៅប្រទេស កំពុងទាញយកប្រយោជន៍ពីវប្បធម៌ «ចល័ត» ដ៏ធំមួយក្នុងបណ្តាប្រទេសនៃតំបន់អាស៊ីអាគ្នេយ៍ក៏ដូចជាពីវិស្វករក្នុងស្រុកដែលមានប្រាក់ខែទាបឲ្យកសាងមូលដ្ឋានរបស់ពួកគេក្នុងទីក្រុងហូជីមិញ។ តំបន់បច្ចេកវិទ្យាហូជីមិញរួមមានមួយភាគតូចនៃមជ្ឈមណ្ឌលហិរញ្ញវត្ថុផ្ទះល្វែងទំនើបៗ និងសាកលវិទ្យាល័យពហុបច្ចេកវិទ្យាមួយនៅក្បែរនោះ។ អ្នកស្រី Phuong Hong ប្រជាជនម្នាក់ដែលរស់នៅក្នុងតំបន់នោះ បាននិយាយថាផលប្រយោជន៍ទាំងនោះគួរតែធ្វើឲ្យតំបន់នោះកាន់តែគួរឲ្យចាប់អារម្មណ៍សម្រាប់អ្នកចូលចិត្តបច្ចេកវិទ្យា។ អ្នកស្រីនិយាយសំដៅទៅទីតាំងរដ្ឋបាលចំនួនបីដែលនឹងត្រូវរួមបញ្ចូលគ្នាថា៖ «ស្រុកទាំងបីនេះមានរបៀបរស់នៅនិងមធ្យោបាយធ្វើដំណើរដ៏ងាយស្រួល»។ អ្នកធ្វើការផ្នែកបច្ចេកវិទ្យានឹងអាចទាញយកផលប្រយោជន៍ពីភាពងាយស្រួលនោះ នេះបើយោងតាមលោក Frederick Burke ដៃគូក្រុមហ៊ុនច្បាប់ Baker McKenzie ប្រចាំនៅទីក្រុងហូជីមិញ។ លោក Burke បាននិយាយថា៖ «ការណ៍ដែលពួកគេផ្តល់នូវការលើកទឹកចិត្តបន្ថែមដើម្បីដាក់ទីតាំងនៅទីនោះបង្កើតជាប្រព័ន្ធអេកូឡូស៊ីមួយដែលមានបុគ្គលិកខ្លះរស់នៅក្នុងតំបន់នោះ។ ដូច្នេះវិស្វករម្នាក់អាចប្តូរពីការងារមួយទៅការងារមួយទៀតដោយងាយស្រួល»។ មេដឹកនាំរដ្ឋាភិបាលវៀតណាមបានព្យាយាមអស់មួយទសវត្សរ៍ដើម្បីប្តូរសេដ្ឋកិច្ចផ្អែកលើការនាំចេញរបស់វៀតណាមឲ្យងាកចេញពីទំនិញថោកៗដូចជាស្បែកជើងនិងសម្លៀកបំពាក់ទៅរកទំនិញដែលមានចំណូលខ្ពស់ជាងដូចជាគ្រឿងអេឡិចត្រូនិក។ អ្នកវិភាគនិយាយថា គម្រោងរបស់រដ្ឋាភិបាលថ្នាក់ក្រុងនិងថ្នាក់ជាតិអាចនឹងដឹកនាំការបង្កើតតំបន់បច្ចេកវិទ្យា ដែលជាចំណុចខុសគ្នាចម្បងមួយធៀបនឹងការអភិវឌ្ឍដោយគ្មានការរៀបចំដូច Silicon Valley នៃរដ្ឋកាលីហ្វ័រញ៉ា។ លោក Lam Nguyen នាយកគ្រប់គ្រងក្រុមហ៊ុនស្រាវជ្រាវទីផ្សារបច្ចេកវិទ្យាIDC Indochina ក្នុងទីក្រុងហូជីមិញបាននិយាយថា៖ «អ្វីដែលយើងនឹងឃើញថាជាភាពខុសគ្នាសំខាន់ៗរវាងតំបន់ទាំងពីរនោះគឺ គម្រោងរបស់ទីក្រុងហូជីមិញនឹងជាចង្កោមមួយដែលជ្រើសរើសក្រុមហ៊ុនសាកលនិងក្នុងតំបន់ជាច្រើនហើយជាទីដែលឥរិយាបទសហគ្រិនត្រូវបានកំណត់ដោយរដ្ឋាភិបាលខណៈដែលតំបន់ Silicon Valleyនៅអាមេរិកបានរីកដុះដាលពីអ្នកជំនាញក្នុងស្រុកហើយត្រូវបានជំរុញដោយនិន្នាការឧស្សាហកម្មនិងការច្នៃប្រឌិតបច្ចេកវិទ្យាថ្មីៗ»។ ផែនការរបស់រដ្ឋរហូតមកដល់បច្ចុប្បន្ននេះបានផ្តល់សេវាអ៊ីនធឺណិត។ នាយកគ្រប់គ្រងក្រុមហ៊ុនIDC Indochina បាននិយាយថាការរីកដុះដាលនៃតំបន់នេះនឹងតម្រូវឲ្យមន្ត្រីក្នុងស្រុកពង្រីកហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធ។ លោកបន្តថា តំបន់នោះនឹងត្រូវការការលើកទឹកចិត្តខាងពន្ធដំណើរការផ្តល់អាជ្ញាប័ណ្ណអាជីវកម្មកាន់តែប្រសើរ និងទីតាំងល្អដើម្បីទាក់ទាញអ្នកចំណូលថ្មី។ លោក Lam Nguyen និយាយថាអ្នកវិនិយោគផ្នែកបច្ចេកវិទ្យានឹងពេញចិត្តចំពោះការចំណាយទាបនៅវៀតណាម។ អ្នកអង្កេតការក្នុងប្រទេសនិយាយថា តំបន់បច្ចេកវិទ្យាវៀតណាមនឹងប្រឈមនឹងកង្វះក្រុមហ៊ុនវិនិយោគ ការទិញភាគហ៊ុនទាំងស្រុង និងការបរាជ័យ បន្ទាប់មកមានការចាប់ផ្តើមក្រុមហ៊ុនឡើងវិញ។ ស្ថាបនិកក្រុមហ៊ុនចាប់ផ្តើមថ្មីជាច្រើនមានគំនិតប៉ុន្តែខ្វះទុន នេះបើយោងតាមលោក Jack Nguyen។ លោកបន្ថែមថា ពួកគេស្វែងរកមូលនិធិពីក្រៅប្រទេស។ តំបន់ភាគខាងត្បូងនៃទីក្រុង San Francisco ដែលត្រូវបានគេស្គាល់ថា«Silicon Valley» បានក្លាយជាមជ្ឈមណ្ឌលអភិវឌ្ឍបច្ចេកវិទ្យាតាំងពីអំឡុងឆ្នាំ១៩៥០ នៅពេលដែលព្រឹទ្ធបុរសម្នាក់នៃសាលាវិស្វកម្មនៃសាកលវិទ្យាល័យ Stanford បានលើកទឹកចិត្តឲ្យសមាជិកនៃមហាវិទ្យាល័យចាប់ផ្តើមក្រុមហ៊ុនដោយខ្លួនឯង។ ទំហំសេដ្ឋកិច្ចនៃតំបន់ Silicon Valley តាមការប៉ាន់ស្មានគឺខ្ពស់ជាងការរំពឹងទុក ដែលមានចំនួនប្រមាណ ២៧៥ពាន់លានដុល្លារក្នុងមួយឆ្នាំហើយវាគឺជាតំបន់មួយដែលថ្លៃខ្លាំងបំផុតក្នុងចំណោមតំបន់ថ្លៃៗផ្សេងទៀតក្នុងសហរដ្ឋអាមេរិក៕ សូមចុចទៅប្រភពដើម VOA ត្រង់នេះ	តៃប៉ិ កោះតៃវ៉ាន់ ៖ ក្រុងហូជីមិញដែលជាមជ្ឈមណ្ឌលហិរញ្ញវត្ថុវៀតណាមបានបម្រុងដីមួយកន្លែងទុកសម្រាប់អភិវឌ្ឍអ្វីដែលប្រជាជនក្នុងស្រុកហៅថាតំបន់ «Silicon Valley» ថ្មី ដែលសំដៅទៅតំបន់មួយនៅក្នុងរដ្ឋកាលីហ្វ័រញ៉ាដែលបច្ចេកវិទ្យាថ្មីៗត្រូវបានអភិវឌ្ឍនៅទីនោះ ប៉ុន្តែមិនមានចរឹតលក្ខណៈដូចកាលីហ្វ័រញ៉ាទេដោយសារមានដូចជាផែនការរដ្ឋនិងកង្វះក្រុមហ៊ុនបណ្តាក់ទុនជាដើម។
យើងស្តាប់កិច្ចសម្ភាសរបស់នាយ យ៉ាន ខាងក្រោមនេះ	កំពង់ចាម៖ លោក ហ៊ីម វិចិត្រ និងភរិយាបានជួលទីតាំងមួយនៅក្នុងស្រុកជើងព្រៃ ខេត្តកំពង់ចាម ដើម្បីលក់សាំង ម៉ាស៊ូត និងឧស្ម័ន (ហ្គាស)។ ខុសពីក្នុងប្រទេសថៃ ថ្វីដ្បិតតែឧស្ម័នមានតម្លៃថោកជាងប្រេងសាំង និងម៉ាស៊ូត ហើយបំពុលបរិស្ថានតិចជាងសាំង និងម៉ាស៊ូតក៏ដោយ អ្នកប្រើប្រាស់យានយន្តនៅកម្ពុជា ពុំសូវពេញនិយមប្រើប្រាស់ឧស្ម័នឡើយ ដោយហេតុផលគ្រោះថ្នាក់។ ទោះមានអ្នកប្រើប្រាស់ឧស្ម័នតិចក៏ដោយ តែលោក ហ៊ីម វិចិត្រ នៅតែដាក់លក់ឧស្ម័ននៅក្នុងតំបន់រស់នៅរបស់លោក សម្រាប់អ្នកដំណើរមកពីឆ្ងាយ។ ប៉ុន្តែដោយសារតែកំណើនដ៏គួរឱ្យភ្ញាក់ផ្អើលនៃម៉ូតកង់បី (ដែលប្រើឧស្ម័ន) អ្នកលក់ឧស្ម័នដូចលោក វិចិត្រ ទទួលបានអតិថិជនច្រើនល្មមដែរ។
ឥទ្ធិពលពីប្រព័ន្ធសម្ពាធទាប ITCZ ភ្ជាប់ទៅនឹងសម្ពាធទាបសកម្ម នៅលើសមុទ្រចិនខាងត្បូង និងខ្យល់មូសុងនិរតី ព្រមទាំងឥទ្ធិពលជ្រលងសម្ពាធទាបឥណ្ឌា និងខ្យល់មូសុងក្នុងកម្រិតខ្សោយទៅមធ្យម បានបង្កជាជំនន់ទឹកភ្លៀង តាមបណ្ដាខេត្តមួយចំនួន ក្នុងប្រទេសកម្ពុជា។ ជំនន់ទឹកភ្លៀងកាលពីសប្ដាហ៍មុន គិតចាប់ពីថ្ងៃទី១១ ដល់ថ្ងៃទី១៤ ខែកក្កដា កន្លងទៅ បានឆក់យកជីវិតមនុស្ស ដោយជន់លិចផ្ទះពលរដ្ឋតាមបណ្ដាភូមិសាស្ត្រភាគខាងក្រោម ស្រែ សត្វចិញ្ចឹម និងហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធមួយចំនួន។ យោងតាមរបាយការណ៍ គណៈកម្មាធិការជាតិគ្រប់គ្រងគ្រោះមហន្តរាយ ជំនន់ទឹកភ្លៀងបានធ្វើឱ្យប៉ះពាល់ផ្ទះពលរដ្ឋចំនួន ៥៤គ្រួសារ ក្នុងស្រុកចំនួន៣គឺ កំពង់សិលា ស្ទឹងហាវ និងព្រៃនប់ ខេត្តព្រះសីហនុ។ ចំពោះខេត្តកោះកុងវិញ ប៉ះពាល់ពលរដ្ឋចំនួន៤០គ្រួសារ លិចសម្ទូង៥ហិកតា និងបាត់បង់មាន់ទា ១៦០ក្បាល ក្នុងស្រុកចំនួន៣គឺ មណ្ឌលសីមា បទុមសាគរ និងស្រែអំបិល។ យោងតាមប្រភពខាងលើ ជំនន់ទឹកភ្លៀងបានធ្វើលិចផ្ទះពលរដ្ឋ ០៥គ្រួសារ , បាក់ក្បាលស្ពាន នៅក្នុងស្រុកសំឡូត ខេត្តបាត់ដំបង។ ចំណែកខេត្តពោធិ៍សាត់វិញ ជំនន់ទឹកភ្លៀង បានបណ្ដាលឱ្យពលរដ្ឋបីនាក់ស្លាប់ បណ្ដាលមកពីទឹកកួច ក្នុងឃុំថ្មដា ស្រុកវាលវែង។ គួរជម្រាបផងដែរថា បរិមាណទឹកភ្លៀងធ្លាក់ច្រើនជាបន្តបន្ទាប់ចាប់ពីដំណាច់ខែឧសភា ដែលធ្វើឱ្យជន់លិចនៅតាមតំបន់ទំនាប និងទីប្រជុំជន ក្នុងរយៈពេលខ្លី ព្រមទាំងបណ្ដាលឱ្យខូចខាតផលកិសកម្ម និងហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធមួយចំនួនផងដែរ។ យោងតាមរបាយការណ៍ឆមាសទី១ របស់គណៈកម្មាធិការគ្រប់គ្រងគ្រោះមហន្តរាយ ជំនន់ទឹកភ្លៀងបានធ្វើឱ្យស្រូវខូចខាត ៩ ៨១៣ហិកតា និងដំណាំរួមផ្សំ ២១ហិកតា ក្នុងខេត្តបន្ទាយមានជ័យ ត្បូងឃ្មុំ និងសៀមរាប។ ជំនន់ទឹកភ្លៀងក៏បានហូរផ្ដាច់ផ្លូវលំ ២ខ្សែ, ដាច់ស្ពានឈើមួយកន្លែង, បាក់ដាច់ទំនប់អាងស្តុកទឹក ០២កន្លែង, លិចផ្ទះកម្មករ៧ល្វែង (១៥០បន្ទប់) និងជម្លៀសកម្មករចម្ការចេក ១៧៦គ្រួសារ ក្នុងខេត្តរតនគិរី កំពង់ឆ្នាំង និងសៀមរាប។ សូមបញ្ជាក់ថា តាមការព្យាករណ៍អាកាសធាតុ របស់ក្រសួងធនធានទឹក និងឧតុនិយមចាប់ពីថ្ងៃទី១៥ ដល់ទី១៩ កម្ពុជានឹងទទួលរងឥទ្ធិពលពីជ្រលងសម្ពាធទាបឥណ្ឌា និងខ្យល់មូសុងក្នុងកម្រិតខ្សោយទៅមធ្យម។ ស្ថានភាពទាំងពីរខាងលើនេះ បណ្ដាលឱ្យតំបន់ទំនាបកណ្ដាល និងតំបន់ខ្ពង់រាប នឹងអាចមានភ្លៀងធ្លាក់ក្នុងកម្រិតពីតិចទៅបង្គួរ លាយឡំទៅដោយផ្គរ រន្ទះ និងខ្យល់កន្ត្រាក់ផងដែរ៕	ភ្នំពេញ៖ ជំនន់ទឹកភ្លៀងកាលពីសប្ដាហ៍មុន ធ្វើឱ្យប៉ះពាល់ដល់ផ្នែកខ្លះ ក្នុងខេត្តព្រះសីហនុ កោះកុង ពោធិ៍សាត់ និងខេត្តបាត់ដំបង។ ជំនន់ទឹកភ្លៀងនេះ បណ្ដាលឱ្យពលរដ្ឋចំនួន៩៩គ្រួសាររងផលប៉ះពាល់ និងមនុស្ស៣នាក់បាត់បង់ជីវិត។ ក្រៅពីឆក់យកជីវិតមនុស្ស ជំនន់ទឹកភ្លៀងក៏បានប៉ះពាល់ នូវដំណាំកសិកម្ម សត្វចិញ្ចឹម និងហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធមួយចំនួនផងដែរ។
LV3 ការចាប់សរសៃត្រង់ចំណុចនេះគឺស្ថិតនៅចន្លោះម្រាមមេជើង និងម្រាមបន្ទាប់មេជើង។ ចំណុចនេះត្រូវបាបានគេហៅថា LV3 ឬ Liver 3។ ការម៉ាស្សា ឬសង្កត់កន្លែងនេះអាចជួយដល់រឿងច្រើនក្នុងខ្លួនដូចជា បំបាត់ការថប់អារម្មណ៍ ការឈឺចាប់ពេលមករដូវ និងបញ្ចុះសម្ពាធឈាម។ PC6 PC6 ឬ Pericardium 6 គឺជាចំណុចចាប់សរសៃដ៏សំខាន់មួយសម្រាប់អ្នកលើសសម្ពាធឈាម។ ចំណុចនេះគឺស្ថិតនៅចំកណ្តាលនៃកដៃតែម្តង និងលាតសន្ធឹងទៅកែងដៃបន្តិច។ ចំណុចនេះអាចជួយបំបាត់ការថប់អារម្មណ៍ បញ្ចុះសម្ពាធឈាម បន្ថយការក្អួត អាការៈជំងឺហឺត និងផ្សេងៗទៀត។ LI4 LI4 គឺជា Large Intestine 4។ LI4 ត្រូវបានគេប្រើប្រាស់លើករណីឈឺចាប់រ៉ាំរ៉ៃ និងជំងឺដូចជាលើសសម្ពាធឈាម។ LI4 ស្ថិតនៅទីតាំងស្រដៀងគ្នានឹង LV3 ដែរ ប៉ុន្តែគ្រាន់តែវានៅលើប្រអប់ដៃ។ វាស្ថិតនៅសន្លាក់ចន្លោះមេដៃ និងម្រាមចង្អុល។ ចំណុចនេះអាចជួយព្យាបាលបញ្ហាផ្សេងៗទៀតដូចជា ឈឺធ្មេញ បញ្ហាប្រហោងឆ្អឹង និងស្បែក។ កន្លែងនេះមិនគួរណាម៉ាស្សា ឬចាប់សរសៃទេ បើសិនអ្នកជាស្ត្រីមានផ្ទៃពោះ ព្រោះវាអាចនឹងជំរុញដល់ការសម្រាលកូនមិនគ្រប់ខែបាន៕ ត្រួតពិនិត្យដោយ www.health.com.kh	ជំងឺបេះដូងគឺជាមូលហេតុចំបងមួយដែលនាំឲ្យមនុស្សទូទាំងពិភពលោកស្លាប់ច្រើនជាងគេ។ ជំងឺបេះដូងដែលអាចងាយនឹងស្លាប់បានដូចជា គាំងបេះដូង ដាច់សរសៃឈាមខួរក្បាល និងខ្សោយបេះដូង គឺបណ្តាលមកពីការលើសសម្ពាធឈាមទាំងអស់។ការព្យាបាល និងថែរក្សាសម្ពាធឈាមឲ្យនៅគ្រប់គ្រងបានគឺជារឿងសំខាន់បំផុត។ របបអាហារ ការហាត់ប្រាណ និងការប្រើថ្នាំគឺជាមធ្យោបាយមួយចំនួនក្នុងការព្យាបាលការលើសសម្ពាធឈាម។ ការចាប់សរសៃក៏ត្រូវបានគេប្រើប្រាស់យ៉ាងមានប្រជាប្រិយភាពក្នុងការព្យាបាលជំងឺលើសសម្ពាធឈាមដែរ។ ខាងក្រោមនេះគឺជាប៉ុន្មានចំណុចនៃកន្លែងចាប់សសៃដែលត្រូវបានគេស្គាល់ថា អាចសម្រួលដល់ការគ្រប់គ្រងសម្ពាធឈាម៖
អ្នកភូមិជនជាតិ Shan ទន្ទឹងរង់ចាំសន្តិភាពជាយូរមកហើយ ខណៈការប្រយុទ្ធរវាងកងកម្លាំងរដ្ឋាភិបាល និងកងទ័ពរំដោះជាតិ Ta'ang ដែលជាក្រុមជនជាតិភាគតិចប្រដាប់ដោយអាវុធនៅក្នុងតំបន់បង្កការលំបាកយ៉ាងខ្លាំងដល់ពួកអ្នកភូមិ។ អ្វីដែលជាទុក្ខព្រួយធ្ងន់ធ្ងរខ្លាំងបំផុតនោះ គឺការកើនឡើងការវាយប្រហារតាមអាកាសដោយកងទ័ពមីយ៉ាន់ម៉ាដើម្បីចូលទៅកាន់តំបន់ភ្នំនេះ ដែលការណ៍នេះបានបង្កហានិភ័យកាន់តែខ្លាំងសម្រាប់ជនស៊ីវិលអាចនៅចំកណ្តាលការប្រយុទ្ធតតាំងដាក់គ្នានេះ។ លោក U Maung Chone គ្រូបង្រៀននៅសាលារៀនក្នុង ក្រុង Namhsan បាននិយាយថា៖ «សំឡេងឧទ្ធម្ភាគចក្រពិតជាគួរឲ្យខ្លាចណាស់។ សំឡេងផ្ទុះគ្រាប់ដែលទម្លាក់នៅជុំវិញភូមិគឺពិតជាគួរឲ្យរន្ធត់ខ្លាំងណាស់។ មិនថាគ្រាប់បែកនោះទម្លាក់នៅក្នុងក្រុងឬនៅតំបន់ផ្សេងទៀតទេ សំឡេងផ្ទុះនោះគឺពិតជាគួរឲ្យខ្លាចណាស់សម្រាប់ក្មេងៗ»។ ជនស៊ីវិលប្រហែល៨០០០នាក់បានបាត់បង់ផ្ទះសម្បែងដោយសារការប្រយុទ្ធគ្នានៅក្នុងរដ្ឋ Shan ក្នុងឆ្នាំ២០១៩ ហើយមនុស្សរាប់ពាន់នាក់ទៀតបានរត់ចេញដោយសារការប្រយុទ្ធគ្នានៅក្នុងរដ្ឋ Kachin រដ្ឋ Karenនិងរដ្ឋ Rakhine។ ក្រុមអ្នកសង្កេតការណ៍ដូចអ្នកស្រី Charm Tong សកម្មជនសិទ្ធិមនុស្សក្នុងរដ្ឋ Shanមានក្តីកង្វល់ថា ក្រុមហ៊ុនអន្តរជាតិនានានឹងបន្តព្រងើយកន្តើយទៅនឹងការចោទប្រកាន់ជាច្រើនពីការប្រព្រឹត្តឧក្រិដ្ឋសង្គ្រាមដោយកងទ័ពមីយ៉ាន់ម៉ានេះ ហើយពួកគេនឹងនៅតែបន្តប្រព្រឹត្តទង្វើនេះយ៉ាងគឃ្លើន។ អ្នកស្រី CHARM TONG សកម្មជនសិទ្ធិមនុស្សរដ្ឋ Shan បានថ្លែងថា៖ «ប្រសិនបើគ្មានសម្ពាធពីអន្តរជាតិ និងការថ្កោលទោសចំពោះការប្រើប្រាស់អាវុធបែបនេះប្រឆាំងនឹងជនស៊ីវិលនៅក្នុងតំបន់នានាទេនោះ ពួកគេនៅតែអាចប្រព្រឹត្តឧក្រិដ្ឋកម្មដូចនេះ និងការវាយប្រហារដោយគ្មានការទទួលខុសត្រូវបែបនេះដដែរ»។ ការគំរាមកំហែងពីការវាយប្រហារភ្លាមៗដោយឥតឈប់ឈរទាំងនេះបានបង្កើនការលំបាកដល់កុមារដែលផ្លាស់ប្តូរទីលំនៅជាច្រើននៅក្នុងតំបន់ជនជាតិភាគតិច។ សម្រាប់ឳពុកម្តាយដូចជាអ្នកស្រី Mary Renu ការការពារកូនៗរបស់អ្នកស្រីពីព័ត៌មានអាក្រក់នៃការទម្លាក់គ្រាប់បែកគឺជាភារកិច្ចដ៏លំបាកមួយ។ អ្នកស្រី Renu និយាយថា កូនប្រុសអ្នកស្រីឈ្មោះ Naw Din អាយុ១០ឆ្នាំបានក្លាយជាក្មេងមិនសូវនិយាយស្តីនៅរយៈពេលប៉ុន្មានខែថ្មីៗនេះ ហើយព្យាយាមបង្ហាញពីការភ័យខ្លាចតាមរយៈការគូរគំនូរវិញ។ អ្នកស្រី Mary Renu បាននិយាយថា៖ «ខ្ញុំបានប្រាប់កូនប្រុសខ្ញុំកុំឲ្យបារម្ភ ព្រោះថាស្ថានភាពនឹងមានភាពប្រសើរឡើងវិញ។ កូនកុំខ្លាចអី។ ខ្ញុំព្យាយាមធ្វើឲ្យគាត់មានអារម្មណ៍ប្រសើរឡើងនិងគិតថាមានសុវត្ថិភាព។ ខ្ញុំបានប្រាប់គាត់ថាការប្រយុទ្ធគ្នានិងជម្លោះនឹងត្រូវបញ្ចប់ឆាប់ៗ។ ខ្ញុំព្យាយាមលើកទឹកចិត្តគាត់»។ ខណៈការប្រយុទ្ធគ្នានៅបន្តកើតឡើងនៅក្នុងតំបន់សម្បូរធនធាននៅប្រទេស មីយ៉ាន់ម៉ា ទាំងក្រុមការពារសិទ្ធិមនុស្សនិងជនភៀសខ្លួនសង្ឃឹមថាការពិនិត្យតាមដានកាន់តែខ្លាំងពីអន្តរជាតិលើយោធាមីយ៉ាន់ម៉ានឹងនាំមកនូវការទទួលខុសត្រូវនិងសន្តិសុខសម្រាប់ជនស៊ីវិល៕ សូមចុចទៅប្រភពដើម VOA ត្រង់នេះ	ឈៀងម៉ៃ ៖នៅក្នុងប្រទេសមីយ៉ាន់ម៉ា ការកើនឡើងនៃជម្លោះរវាងក្រុមជនជាតិភាគតិចប្រដាប់ អាវុធ និងកងកម្លាំងរដ្ឋាភិបាលពាក់ព័ន្ធនឹងការបង្ក្រាបកាលពីឆ្នាំមុន បានបង្កគ្រោះថ្នាក់ដល់ជនស៊ីវិលកាន់តែធ្ងន់ធ្ងរ ខណៈមានការចោទប្រកាន់កាន់តែខ្លាំងថាការបង្ក្រាបរបស់កងកម្លាំងរដ្ឋាភិបាលនេះគឺជាឧក្រិដ្ឋកម្មសង្គ្រាម។ បន្ទាប់ពីតុលាការអង្គការសហប្រជាជាតិចេញបទបញ្ជានាពេលថ្មីៗនេះឲ្យមីយ៉ាន់ម៉ាត្រូវតែការពារជនជាតិរ៉ូហ៊ីងយ៉ាកាន់សាសនាឥស្លាមពីអំពើប្រល័យពូជសាសន៍នោះ ក្រុមជនជាតិភាគតិចផ្សេងៗទៀតដែលបានប្រយុទ្ធអស់រាប់ទសវត្សរ៍មកហើយដើម្បីគ្រប់គ្រងដែនដីដែលសម្បូរដោយធនធានកំពុងបង្ហាញក្តីកង្វល់យ៉ាងខ្លាំងចំពោះអំពើឃោរឃៅដែលធ្វើឡើងដោយយោធាមីយ៉ាន់ម៉ាដែលត្រូវបានកត់ត្រាទុកអស់រាប់ទសវត្សរ៍មកហើយ។
តាមប្រភពដដែល ក្នុងរយៈពេល ៤ខែ ឆ្នាំ២០២១ កម្ពុជាបាននាំចេញកសិផលចំនួន ៥២មុខផ្សេងទៀត ទៅកាន់ទីផ្សារអន្តរជាតិ ចំនួន ២ ៨១៧ ៤៨៥,៣៥តោន។ បើប្រៀបធៀបរយៈពេលដូចគ្នានៅឆ្នាំ២០២០ មានចំនួន ១ ៧១៣ ៣២៤,០៥តោន មានការកើនឡើងចំនួន ១ ១០៤ ០៤៨តោន ស្មើនឹង ៦៤,៤៥ភាគរយ។ កសិផលសំខាន់ៗ ដែលកម្ពុជាបាននាំចេញ មានដូចជា ចំណិតដំឡូងមីក្រៀម១,១លានតោន,ដំឡូងមីស្រស់៣០ម៉ឺនតោន, ម្សៅដំឡូងមីជាង១ម៉ឺនតោន,គ្រាប់ស្វាយចន្ទីប្រមាណ៦៩ម៉ឺនតោន,ចេកស្រស់ប្រមាណ១៦ម៉ឺនតោន, ផ្លែស្វាយស្រស់ប្រមាណ១៤ម៉ឺនតោន និងម្រេចប្រមាណ២ពាន់តោន៕	ក្នុងរយៈពេល៤ខែ ឆ្នាំ២០២១នេះ កម្ពុជាបាននាំចេញកសិផលជាង ២,៨ លានតោនបន្ថែម ទៅកាន់ទីផ្សារអន្តរជាតិ។ ដោយមិនរាប់ទាំងការនាំចេញស្រូវ និងអង្ករ ប្រមាណ ១,៧លានតោននោះទេ។ ហើយចំណូលដែលទទួលបានពីការនាំកសិផលទាំងនេះ មានប្រមាណ ១,៥ ពាន់លានដុល្លារ។ នេះបើយោងតាមរបាយការណ៍នាំចេញកសិផល របស់អគ្គនាយកដ្ឋានកសិកមម្ម នៃក្រសួងកសិកម្ម។
ក្នុងចំណោមករណីវិជ្ជមានថ្មីទាំង១៤ មានករណីសហគមន៍ចំនួន១២ និងករណីនាំចូលពីបរទេសចំនួន២ រីឯអ្នកស្លាប់២នាក់ក្នុងចំណោម៤នាក់ មិនបានចាក់វ៉ាក់សាំងបង្ការកូវីដ-១៩។ គិតមកដល់ពេលនេះ កម្ពុជាមានអ្នកឆ្លងកូវីដ-១៩ សរុប ១២០ ២៨៦នាក់ សះស្បើយ១១៥ ៦៤២នាក់ និងស្លាប់២៩៦៧នាក់៕	សេចក្តីជូនព័ត៌មានរបស់ក្រសួងសុខាភិបាល ស្តីពីការសរុបស្ថានភាពកូវីដ-១៩ សម្រាប់ថ្ងៃទី៦ ខែធ្នូ ម្សិលមិញ បានបង្ហាញថា កម្ពុជាមានករណីវិជ្ជមាន១៤នាក់ទៀត (តាម PCR) សះស្បើយ១៥នាក់ និងស្លាប់៤នាក់។
លោកសាស្ត្រាចារ្យបណ្ឌិត Kenneth Dunn សាកលវិទ្យាធិការនៃសាកលវិទ្យាល័យ AUPP បានបញ្ជាក់ថា កម្មវិធីសញ្ញាបត្រពីរនេះ និស្សិតកម្ពុជានឹងមានចំណេះជំនាញពិតប្រាកដ ដែលអាចប្រកួតប្រជែងក្នុងទីផ្សារការងារមិនត្រឹមតែនៅក្នុងប្រទេសកម្ពុជា ឬក្នុងតំបន់ប៉ុណ្ណោះទេ ប៉ុន្តែអាចប្រកួតប្រជែងជាលក្ខណៈអន្តរជាតិ។ លោកសាស្ត្រាចារ្យបណ្ឌិត Kenneth Dunn បន្ថែមថា៖«កម្មវិធីសញ្ញាបត្រពីរ ដែលផ្តល់ដោយ AUPP គឺមានលក្ខណៈពិសេសផ្តាច់គេសម្រាប់ជំនាញដែលយើងមានបង្រៀននៅទីនេះ។ ចំណុចពិសេស គឺនិស្សិតនឹងទទួលបានសញ្ញាបត្រដូចគ្នា នឹងការទៅសិក្សានៅ The University of Arizona ឬនៅ Ford Hays State University ប៉ុន្តែនិស្សិតចំណាយប្រហែលតែ ១ភាគ៣ សម្រាប់ថ្លៃសិក្សា គឺតិចមែនទែន បើធៀបនឹងការចំណាយ ខ្ទង់៥ម៉ឺនដុល្លារ សម្រាប់ការសិក្សានៅសហរដ្ឋអាមេរិក»។ ក្រៅតែផ្តល់ការបណ្តុះបណ្តាលកម្មវិធីសញ្ញាបត្រ AUPP ក៏មានផ្តល់កម្មវិធីសិក្សាសញ្ញាបត្រតែមួយផងដែរ ដែលមានជំនាញដូចជា ស្ថាបត្យកម្ម កិច្ចការអន្តរជាតិ ជំនាញច្បាប់ និងធុរកិច្ច។ ដើម្បីជ្រាបលម្អិតសូមអញ្ជើញស្តាប់កិច្ចសម្ភាសរវាងសារព័ត៌មានថ្មីៗ និងលោកសាស្ត្រាចារ្យបណ្ឌិត Kenneth Dunn សាកលវិទ្យាធិការនៃសាកលវិទ្យាល័យ AUPPដូចតទៅ៖	សាកលវិទ្យាល័យអាមេរិកាំងភ្នំពេញ (AUPP) ត្រូវបានបង្កើតឡើងនៅក្នុងប្រទេសកម្ពុជា ក្នុងឆ្នាំ២០១៣ ដើម្បីផ្តល់ឱកាសឲ្យនិស្សិតកម្ពុជា ទទួលបានការអប់រំតាមកម្មវិធីសិក្សាស្តង់ដារអន្តរជាតិ។ AUPP គឺជាសាកលវិទ្យាល័យតែមួយគត់នៅកម្ពុជា និងនៅអាស៊ីអាគ្នេយ៍ដែលផ្តល់ជូនការបណ្តុះបណ្តាលកម្មវិធីសញ្ញាបត្រពីរ(២) ដោយមានកិច្ចសហផ្ទាល់ជាមួយសាកលវិទ្យាល័យដៃគូចំនួន២ នៅសហរដ្ឋអាមេរិក។
អត្ថបទទាក់ទង កូរ៉េខាងជើង បាញ់មីស៊ីលចម្ងាយខ្លី២គ្រាប់ទៀត ក្រោយបាញ់មីស៊ីលអន្តរទ្វីបបានពីរថ្ងៃ កូរ៉េខាងជើង បានបាញ់មីស៊ីលអន្តរទ្វីបជាថ្មី ចាប់តាំងពីចុងឆ្នាំ២០២២ ឧបទ្វីបកូរ៉េ កាន់តែមានភាពក្តៅគគុក ដោយសារតែកូរ៉េខាងជើង បានបាញ់មីស៊ីលបាលីស្ទិកអន្តរទ្វីប១គ្រាប់នៅថ្ងៃទី១៨ ខែកុម្ភៈ និងមីស៊ីលបាលីស្ទិកចម្ងាយខ្លីពីរគ្រាប់ថែមទៀត នៅថ្ងៃទី២០ ខែកុម្ភៈ ស្របពេលកូរ៉េខាងត្បូង និងអាម៉េរិក បានធ្វើសមយុទ្ធទ័ពអាកាសក្នុងថ្ងៃទី១៩ ខែកុម្ភៈ។ ក្រោយការបាញ់មីស៊ីលជាច្រើនលើកបែបនេះ ក្រសួងការបរទេសកូរ៉េខាងត្បូង នៅថ្ងៃទី២០ ខែកុម្ភៈ បានប្រកាសដាក់ទណ្ឌកម្មលើបុគ្គលចំនួន ៤រូប និងក្រុមហ៊ុនចំនួន៥ ដែលមានពាក់ព័ន្ធនឹងការអភិវឌ្ឍអាវុធនុយក្លេអ៊ែរ និងមីស៊ីលរបស់កូរ៉េខាងជើង។ ក្រុមហ៊ុនទាំង៥នោះ មានដូចជាក្រុមហ៊ុនដឹកជញ្ជូនតាមផ្លូវទឹក សម្ភារប្រណិត និងពាណិជ្ជកម្ម។ នេះមិនមែនជាលើកទីមួយឡើយ ដែលរដ្ឋាភិបាលក្រុងសេអ៊ូលក្រោមការដឹកនាំរបស់លោកប្រធានាធិបតី យូន សុកយ៉ល ដាក់ទណ្ឌកម្មលើក្រុងព្យុងយ៉ាង។ នៅដើមខែកុម្ភៈកន្លងមក បុគ្គលចំនួន៤រូប និងក្រុមហ៊ុនចំនួន ៧ ត្រូវបានដាក់ចូលទៅក្នុងបញ្ជីខ្មៅ ពាក់ព័ន្ធនឹងការវាយប្រហារតាមប្រព័ន្ធអ៊ីនធឺណិត និងលួចរូបិយវត្ថុគ្រីតូ។ ក្រោយការបាញ់មីស៊ីលជាច្រើនលើកបែបនេះ នាយករដ្ឋមន្រ្តីជប៉ុន លោកគីស៊ីដា ហ្វូមីអូ នៅថ្ងៃទី២០ ខែកុម្ភៈ បានអះអាងថា លោកនឹងស្នើឱ្យក្រុមប្រឹក្សាសន្តិសុខនៃអង្គការសហប្រជាជាតិ (UNSC) បើកកិច្ចប្រជុំបន្ទាន់មួយ ដើម្បីជជែកពីប្រធានបទមីស៊ីលកូរ៉េខាងជើង។ សូមបញ្ជាក់ថា អគ្គសេនាធិការចម្រុះរបស់កូរ៉េខាងត្បូង (JCS) បានចាប់សញ្ញាការបាញ់មីស៊ីលចេញពីតំបន់ Sukchon ក្នុងខេត្ត South Pyongan នៅចម្លោះម៉ោង៧ព្រឹក និងម៉ោង ៧ និង១១នាទី ក្នុងថ្ងៃទី២០ ខែកុម្ភៈ។ មីស៊ីលទាំងពីរនេះ ហោះបានចម្ងាយប្រមាណ ៣៩០គីឡូម៉ែត្រ និង៣៤០គីឡូម៉ែត្រ៕	កូរ៉េខាងត្បូង នៅថ្ងៃទី២០ ខែកុម្ភៈ បានប្រកាសដាក់ទណ្ឌកម្មលើកូរ៉េខាងជើង ដោយផ្តោតលើកម្មវិធីអាវុធប្រទេសនេះ។ នេះបើតាមសេចក្តីថ្លែងការណ៍របស់ក្រសួងការបរទេសកូរ៉េខាងត្បូង។ ទណ្ឌកម្មនេះ ធ្វើឡើងក្រោយក្រុងព្យុងយ៉ាង បានបាញ់មីស៊ីលបាលីស្ទិកអន្តរទ្វីប និងបាលីស្ទិកចម្ងាយខ្លីពីរគ្រាប់។
មន្ត្រីជាន់ខ្ពស់របស់ម៉ាឡេស៊ីទាំងពីរនាក់នេះ រងប្រាក់ពិន័យចំពោះកំហុសនេះ ចំនួន ២២៨ដុល្លារ។ នេះបើតាមទីភ្នាក់ងារព័ត៌មាន Bernama។ ទាំងលោក Azmi និងលោក Razman ត្រូវសម្រេចចោទប្រកាន់ ពីបទល្មើសបម្រាមបង្ការ និងគ្រប់គ្រងជំងឺឆ្លងឆ្នាំ២០២០ ដែលអាចជាប់គុកមិនឲ្យលើសពី៦ខែ ឬប្រាក់ពិន័យ២២៨ដុល្លារ ឬទាំងពីរ។ បើតាមប្រភពព័ត៌មានដដែល អ្នកទាំងពីរនេះ ត្រូវបានថតរូបរួមគ្នា ដោយកំពុងបរិភោគអាហារ ជាមួយមនុស្សមួយក្រុមនៅសាលាសាសនាមួយ ក្នុងរដ្ឋ Perak កាលពីថ្ងៃទី១៨ ខែមេសា បន្ទាប់ពីលោកអនុរដ្ឋមន្ត្រីសុខាភិបាលម៉ាឡេស៊ី បានធ្វើទស្សនកិច្ចទៅកាន់មន្ទីរពេទ្យមួយកន្លែងនៅទីនោះ។ រូបភាពទាំងនេះ ត្រូវបានបង្ហោះលើទំព័រហ្វេសប៊ុករបស់លោកអនុរដ្ឋមន្ត្រី Azmi ហើយក្រោយមកត្រូវបានលុបចោលវិញ។ ទង្វើនេះ គឺល្មើសនឹងបទបញ្ជាបិទប្រទេស ដែលរដ្ឋាភិបាលម៉ាឡេស៊ីបានដាក់ចេញ រួមមាន បម្រាមការប្រមូលផ្ដុំសាធារណៈ ក៏ដូចជាផ្អាកការធ្វើដំណើរ ទាំងក្នុងប្រទេសនិងអន្តរជាតិ ជាដើម ក្នុងគោលដៅទប់ស្កាត់ COVID-19 ។ ការអនុវត្តចំណាត់ការនេះ បានចូលធរមានតាំងពីថ្ងៃទី១៨ ខែមីនា និងបានពន្យារពេល៣ដងហើយ ពោលគឺនឹងបញ្ចប់នាថ្ងៃទី១២ ខែឧសភាខាងមុខ។ ទោះជាបែបនេះក្តី អនុរដ្ឋមន្ត្រីសុខាភិបាល លោក Azmi Ghazali នាពេលថ្មីៗនេះ បានចេញមុខសុំទោសជាសាធារណៈ ចំពោះរឿងហេតុអកុសលនេះ។ តាមការចុះផ្សាយរបស់ទូរទស្សន៍សិង្ហបុរី Channel News Asia លោក បញ្ជាក់ទៀតថា លោកគោរពដឹងគុណ ដល់ការលះបង់របស់ក្រុមជួរមុខ ដូចជា ប៉ូលិស កងកម្លាំងយោធា បុគ្គលិកសុខាភិបាល និងភ្នាក់ងាររដ្ឋាភិបាលដទៃទៀត ដែលប្រឹងប្រែងក្នុងបុព្វហេតុប្រឆាំងCOVID-19។ គិតត្រឹមថ្ងៃទី២៩ ខែមេសា ប្រទេសម៉ាឡេស៊ី មានករណីឆ្លងសរុប ៥,៨៥១ករណី ក្នុងនោះអ្នកជំងឺ៤,០៣២នាក់ជាសះស្បើយ។ អ្នកស្លាប់ដោយសារ COVID-19 សរុបមាន១០០នាក់ ខណៈអ្នកជំងឺធ្ងន់ធ្ងរមាន ៣៦ករណី។ នេះបើតាមវេបសាយ worldometers.info ដែលតាមដាន COVID-19 នៅទូទាំងពិភពលោក៕	អនុរដ្ឋមន្ត្រីសុខាភិបាលម៉ាឡេស៊ី លោក Azmi Ghazali និងសមាជិកក្រុមប្រឹក្សាប្រតិបត្តិនៃរដ្ឋ Perak លោក Razman Zakaria នៅថ្ងៃទី២៨ ខែមេសា ត្រូវបានតុលាការរកឃើញមានទោសកំហុស ល្មើសបទបញ្ជាគ្រប់គ្រងការចល័ត (MCO) របស់ប្រទេស។
ស្ថានទូតកម្ពុជាប្រចាំប្រទេសថៃ និងស្ថានអគ្គកុងស៊ុលកម្ពុជាប្រចាំខេត្តសាកែវ សហការជាមួយអាជ្ញាធរថៃ បានបញ្ជូលកុមារកម្ពុជា៦នាក់ ដែលរងគ្រោះដោយការជួញដូរមនុស្ស មកកម្ពុជាវិញ។ បើតាមសេចក្តីជូនព័ត៌មានរបស់ក្រសួងការបរទេសកម្ពុជា ពួកគេ ត្រូវបានបញ្ជូនពីប្រទេសថៃ មកកម្ពុជា តាមច្រកទ្វារអន្តរជាតិប៉ោយប៉ែត នៅថ្ងៃទី៣១ ខែឧសភា។ កុមាររងគ្រោះទាំងនេះ មានកុមារីចំនួន៤នាក់ និងកុមារា២នាក់ និងមានអាយុចន្លោះពី៣ឆ្នាំ ដល់១៤ឆ្នាំ។ បើតាមក្រសួងការបរទេស កុមារទាំងនេះ ត្រូវបានក្រសួងអភិវឌ្ឍសង្គម និងសន្តិសុខរបស់ថៃ សង្គ្រោះ និងឲ្យស្នាក់នៅមជ្ឈមណ្ឌលសុខុមាលភាពសម្រាប់ជនរងគ្រោះដោយការជួញដូរ។ បន្ទាប់មកក្រសួងនេះ បានផ្តល់ព័ត៌មានមកកាន់ស្ថានទូតកម្ពុជាប្រចាំប្រទេសថៃ ដើម្បីរៀបចំមាតុភូមិនិវន្តន៍កុមាររងគ្រោះទាំង៦នាក់នេះ៕	ក្រសួងអភិវឌ្ឍសង្គម និងសន្តិសុខរបស់ថៃ បានសង្គ្រោះ កុមារកម្ពុជា៦នាក់ ដែលរងគ្រោះដោយការជួញដូរ និងសហការជាមួយស្ថានទូតកម្ពុជាប្រចាំប្រទេសថៃ រៀបចំមាតុភូមិនិវត្តន៍មកកម្ពុជាវិញ។ ពួកគេ បានមកដល់កម្ពុជា នៅថ្ងៃទី៣១ ខែឧសភា តាមច្រកទ្វារអន្តរជាតិប៉ោយប៉ែត។
សមត្ថកិច្ច បាននាំលោក គឹម សុខា អ្នកវិភាគនយោបាយ ដែលកំពុងជាប់ពន្ធនាគារដោយសារតែបណ្តឹងរបស់សម្តេច ហ៊ុន សែន ទៅកាន់សាលាឧទ្ធរណ៍ នៅរសៀលថ្ងៃទី៣១ ខែមីនា ឆ្នាំ២០១៧នេះ ដើម្បីចូលរួមសវនាការ។ សវនាការនេះ គឺពាក់ព័ន្ធនឹងបណ្តឹងរបស់លោក គឹម សុខ ដែលសុំឲ្យមានការតទល់គ្នានៅក្នុងតុលាការ រវាងរូបលោក ជាចុងចោទ ជាមួយនឹងសម្តេច ហ៊ុន សែន ជាដើមបណ្តឹង។ កាលពីប៉ុន្មានសប្តាហ៍មុន លោក ជូង ជូងី មេធាវីរបស់លោក គឹម សុខ បានដាក់បណ្តឹងទៅកាន់សាលាដំបូងរាជធានីភ្នំពេញ ម្តងរួចទៅហើយ ដើម្បីសុំឲ្យកោះហៅដើមបណ្តឹងទៅតទល់ ជាមួយនឹងលោក គឹម សុខ។ ប៉ុន្តែ បណ្តឹងរបស់មេធាវីខាងលើ ត្រូវបានសាលាដំបូងរាជធានីភ្នំពេញ ច្រានចោល។ លោក ជូង ជូងី ធ្លាប់និយាយកន្លងមកថា បណ្តឹង ដែលសុំឲ្យកោះហៅដើមបណ្តឹងទៅតទល់នៅក្នុងតុលាការនេះ គឺធ្វើឡើងតាមសំណើរបស់លោក គឹម សុខ។ សូមបញ្ជាក់ថា លោក គឹម សុខ ត្រូវបានសាលាដំបូងរាជធានីភ្នំពេញ សម្រេចយកទៅឃុំនៅពន្ធនាគារព្រៃស កាលពីថ្ងៃទី១៧ ខែកុម្ភៈ ឆ្នាំ២០១៧ ក្រោយទទួលបានបណ្តឹងពីលោក គី តិច ដែលជាមេធាវីរបស់សម្តេច ហ៊ុន សែន នាយករដ្ឋមន្ត្រី និងជាប្រធានគណបក្សប្រជាជនកម្ពុជា។ បើតាមលោក គី តិច ការដាក់បណ្តឹងនេះ គឺដោយសារតែលោក គឺម សុខ និយាយថា គណបក្សប្រជាជនកម្ពុជា នៅពីក្រោយខ្នងនៃអំពើឃាតកម្មលើលោក កែម ឡី។ នៅក្នុងបណ្តឹងនេះ សម្តេច ហ៊ុន សែន សុំទារសំណងជំងឺចិត្តពីលោក គឺម សុខ រហូតទៅដល់ ៥០ម៉ឺនដុល្លារឯណោះ៕	ភ្នំពេញ៖ លោក គឹម សុខ បានឡើងសាលាឧទ្ធរណ៍ នៅរសៀលថ្ងៃសុក្រនេះ ដើម្បីបកស្រាយពីបណ្តឹងរបស់ខ្លួន ដែលចង់ឲ្យសម្តេច ហ៊ុន សែន ទៅតទល់ជាមួយគ្នា នៅក្នុងតុលាការ។ សម្តេច ហ៊ុន សែន គឺជាដើមបណ្តឹង ដែលបានប្តឹងលោក គឺម សុខ។
ជាលើកទី៦ ចាប់តាំងពីឆ្នាំ២០១៩ យោធាចិន និងរុស្ស៊ី ធ្វើល្បាតរួមគ្នានៅដែនសមុទ្រនៅអាស៊ីបូព៌ា។ បើតាមការប្រកាសរបស់ក្រសួងការពារជាតិចិននៅថ្ងៃទី៦ ខែមិថុនា បេសកកម្មរួមគ្នានេះ ជាផ្នែកមួយនៃផែនការកិច្ចសហប្រតិបត្តិការការពារជាតិរួមគ្នា។ កាលពីបេសកកម្មរួមក្នុងខែវិច្ឆិកា ឆ្នាំ២០២២ យោធាកូរ៉េខាងត្បូងក៏បញ្ចេញយន្តហោះរបស់ខ្លួនទៅតាមដានដែរ ក្រោយយន្តហោះទម្លាក់គ្រាប់បែកចិន H-6K និងយន្តហោះរុស្ស៊ី Tu-95 ហោះចូលតំបន់កំណត់អត្តសញ្ញាណការពារអាកាសខ្លួន។ ជប៉ុនវិញ ក៏ធ្វើដូចគ្នាដែរក្រោយយន្តហោះចិន និងរុស្ស៊ីហោះចូលសមុទ្រជប៉ុន។ ឯក្នុងបេសកកម្មខែឧសភា ឆ្នាំ២០២២ ចិន និងរុស្ស៊ីក៏បញ្ជូនយន្តហោះរបស់ខ្លួនទៅក្បែរជប៉ុន ស្របពេលជប៉ុនធ្វើម្ចាស់ផ្ទះកិច្ចប្រជុំ Quad ថែមទៀត។ សកម្មភាពរបស់យោធាចិនដែលអះអាងថា មិនសំដៅភាគីណាមួយ គួបផ្សំការឆ្លើយតបរបស់អាម៉េរិក និងសម្ព័ន្ធអាស៊ីរបស់ខ្លួន ធ្វើឱ្យស្ថានភាពតំបន់ឡើងកម្ដៅកាន់តែខ្លាំង។ ជាក់ស្ដែង នាវាចម្បាំងចិន និងអាម៉េរិកទើបប្រឈមមុខដាក់គ្នានៅសមុទ្រចិនខាងត្បូង ដែលទីក្រុងវ៉ាស៊ីនតោនចាត់ទុកជាទង្វើប្រកបដោយគ្រោះថ្នាក់៕	រុស្ស៊ី និងចិន បានធ្វើការល្បាតផ្លូវអាកាសរួមគ្នានៅថ្ងៃទី៦ ខែមិថុនា នៅពីលើសមុទ្រចិនខាងកើត និងសមុទ្រជប៉ុន ស្របពេលដែលស្ថានការណ៍នៅតំបន់ហាក់តានតឹងខ្លាំងដោយសារការប្រឈមមុខរវាងចិន និងអាម៉េរិក។
ស្នងការនគរបាលរាជធានីភ្នំពេញ លោក ស ថេត ដែលបានដឹកនាំកម្លាំងចុះបង្ក្រាបក្លឹបកម្សាន្តនោះ បានអះអាងថា ទីតាំងនេះ ជាកន្លែងលួចលាក់ផលិតសារធាតុញៀនខុសច្បាប់។ តាមរយៈការបង្ក្រាបនេះ សមត្ថកិច្ច បានដកហូតម៉ាស៊ីនផលិតគ្រឿងញៀន និងសារធាតុញៀនមួយចំនួនទៀតផង។បច្ចុប្បន្ន មនុស្ស និងសម្ភារៈ ត្រូវបានបញ្ជូនទៅស្នងការដ្ឋាននគរបាលរាជធានីភ្នំពេញ។ ការបង្ក្រាបនេះ ធ្វើឡើងក្រោមការអនុញ្ញាតពីលោក លី សុផាន់ណា ព្រះរាជអាជ្ញារងនៃសាលាដំបូងរាជធានីភ្នំពេញ៕	ភ្នំពេញ៖ សមត្ថកិច្ច បានឃាត់ខ្លួនមនុស្ស៥០នាក់ នៅក្លឹបកម្សាន្ត ម៉ៃ អាមី ក្នុងខណ្ឌចំការមន រាជធានីភ្នំពេញ។ ការបង្ក្រាបក្លឹបកម្សាន្តនេះ គឺពាក់ព័ន្ធនឹងករណីគ្រឿង ។ នេះបើតាមស្នងការនគរបាលរាជធានីភ្នំពេញ។
យុវជននិងយុវនារីចំនួន៥៣រូប បានមកចូលរួមក្នុងវេទិកាពិភាក្សាមួយ ដែលឆ្លុះបញ្ចាំងពីទស្សនៈរបស់យុវជន និងអ្នករស់រានមានជីវីតពីរបបខ្មែរក្រហម ចំពោះការបង្កើតឱ្យមានកិច្ចសន្ទនាគ្រួសារ ឬកិច្ចសន្ទនាអន្តរជំនាន់ ។ ការរៀបចំឱ្យមានកម្មវិធីនេះឡើង គឺក្នុងគោលបំណងកត់ត្រារឿងរ៉ាវប្រវត្តិសាស្ត្រ សម្រាប់មនុស្សជាតិ និងជាការចែករំលែកនូវការចងចាំរបស់មនុស្សជំនាន់មុន ដល់មនុស្សជំនាន់ក្រោយ ក្នុងការចូលរួមទប់ស្កាត់ការត្រឡប់មកវិញ នូវរបបដ៏សាហាវយង់ឃ្នងមកលើកម្ពុជាជាថ្មី។ យុវជនទាំងអស់ដែលបានចូលរួមវេទិការនេះ នឹងបង្កើតក្រុមពិភាក្សាអំពីការយល់ឃើញរបស់ពួកគេ ជុំវិញមូលហេតុដែលបណ្ដាលឱ្យមានសង្គ្រាម និងការយល់ឃើញរបស់ពួកគេទាក់ទងនឹងសង្គ្រាម។ សកម្មភាពសិក្ខាកាមចូលរួមក្នុងវេទិកាពិភាក្សាឆ្លុះបញ្ចាំងពី ទស្សនៈរបស់យុវជននិងអ្នករស់រានមានជីវិតពីរបបខ្មែរក្រហម កិច្ចសន្ទនាគ្រួសារឬកិច្ចសន្ទនាអន្តរជំនាន់នេះ ធ្វើឡើងក្រោម កម្មវិធីរំឭក" ដែលជាសកម្មភាពមួយនៃគម្រោង«អេប-កម្មវិធីសិក្សាប្រវត្តិសាស្ត្រខ្មែរក្រហម» ដែលអនុញ្ញាតឱ្យយុវជនយល់កាន់តែស៊ីជម្រៅ អំពីប្រវត្តិសាស្ត្រខ្មែរក្រហម និងអនុញ្ញាតឱ្យអ្នករស់រានមានជីវិត អាចចែករំលែកនូវរឿងរ៉ាវនិងបទពិសោធជីវិតរបស់ខ្លួន ក្នុងរបបខ្មែរក្រហម ។ នៅក្នុងឆ្នាំ២០១៨ និងឆ្នាំ២០១៩ "កម្មវិធីរំឭក" បានបណ្ដុះបណ្ដាលយុវជនកម្ពុជាជាច្រើននាក់ អំពីប្រវត្តិសាស្ត្រខ្មែរក្រហម តាមរយៈការប្រើប្រាស់ «អេប-កម្មវិធីសិក្សាប្រវត្តិសាស្ត្រខ្មែរក្រហម» ពីបច្ចេកទេសក្នុងការសម្ភាស និងការគាំទ្រផ្លូវចិត្ត ទៅដល់អ្នករស់រានមានជីវិតពីរបបខ្មែរក្រហម។ បន្ទាប់ពីទទួលបានការបណ្ដុះបណ្ដាលនេះ មានយុវជនចំនួន៧០រូប បានចូលរួមកត់ត្រាការចងចាំរបស់សមាជិកគ្រួសារ និងសាច់ញាតិរបស់ខ្លួន ទាក់ទងនឹងរឿងរ៉ាវដែលពួកគាត់បានឆ្លងកាត់ ក្នុងរបបខ្មែរក្រហម តាមរយៈការធ្វើកិច្ចសន្ទនាអន្តរជំនាន់។ ជាលទ្ធផល មជ្ឈមណ្ឌលធនធានសោតទស្សន៍បុប្ផាណា ទទួលបានបទពិសោធរបស់អ្នករស់រានមានជីវិត ពីរបបខ្មែរក្រហមចំនួន៨៧សាច់រឿង ពី១៣រាជធានី-ខេត្ត រួមមានរាជធានីភ្នំពេញ ខេត្តកណ្ដាល សៀមរាប ត្បូងឃ្មុំ កំពង់ចាម កំពង់ឆ្នាំង កំពង់ធំ ពោធិ៍សាត់ ស្វាយរៀង ព្រៃវែង កំពង់ស្ពឺ តាកែវ និងព្រះវិហារ។ សិក្ខាកាមឡើងមានមតិយោបល់ក្រោយចូលរួម កិច្ចសន្ទនាគ្រួសារ ឬកិច្ចសន្ទនាអន្តរជំនាន់ ក្រោមកម្មវិធីរំឭក «អេប-កម្មវិធីសិក្សាប្រវត្តិសាស្ត្រខ្មែរក្រហម» គឺជាគម្រោងសំណងមួយរបស់អង្គជំនុំជម្រះវិសាមញ្ញក្នុងតុលាការកម្ពុជា។ គម្រោងនេះត្រូវបានបង្កើតឡើង និងអនុវត្តដោយមជ្ឈមណ្ឌលធនធានសោតទស្សន៍បុប្ផាណា ក្រោមជំនួយហិរញ្ញវត្ថុរបស់សហគមន៍អឺរ៉ុប តាមរយៈការិយាល័យអង្គការសហប្រជាជាតិ សម្រាប់សេវាកម្មគម្រោង (United Nations Office for Project Services) និងទទួលបានជំនួយហិរញ្ញវត្ថុពីមូលនិធិរៃ (Rei Foundation Limited) ដោយមានការគាំទ្រពីក្រសួងអប់រំ យុវជន និងកីឡា និងក្រសួងវប្បធម៌និងវិចិត្រសិល្បៈ។ គម្រោងនេះ បានចាប់ផ្ដើមដំណើរការចាប់តាំងពីខែឧសភា ឆ្នាំ២០១៦។ ចំណាំ៖ របៀបទាញយក«អេប-កម្មវិធីសិក្សាប្រវត្តិសាស្ត្រខ្មែរក្រហម» ត្រូវចូលទៅកាន់ Google play ឬ App Store ហើយនៅលើប្រអប់ Search វាយពាក្យ Pol Pot ឬ Khmer Rouge History បន្ទាប់មកចុច INSTALL ឬ GET។ ក្រោយពីដំឡើងចប់ នុះអាចបើកដំណើរការកម្មវិធីនេះបានហើយ។	ភ្នំពេញ៖ មជ្ឈមណ្ឌលធនធានសោតទស្សន៍បុប្ផាណា បានរៀបចំវេទិកាពិភាក្សានិងឆ្លុះបញ្ចាំងពីទស្សនៈរបស់យុវជននិងអ្នករស់រានមានជីវិតពីរបបខ្មែរក្រហម ទៅលើកិច្ចសន្ទនាគ្រួសារ ឬ អន្តរជំនាន់ រវាងសមាជិកគ្រួសារ ឬសាច់ញាតិ នៅថ្ងៃទី២៣ខែធ្នូ ឆ្នាំ២០១៩នេះ ។ កម្មវិធីនេះបង្កើតឡើងដើម្បី ជាការលើកទឹកចិត្តយុវជនជំនាន់ក្រោយដទៃទៀត ឱ្យមានភាពក្លាហានក្នុងការបង្កើតកិច្ចសន្ទនាអន្តរជំនាន់ជាមួយសមាជិកគ្រួសារ ឬសាច់ញាតិរបស់ខ្លួន ដែលបានឆ្លងកាត់របបខ្មែរក្រហម។
AFP spoke to one of the event's most trenchant critics, Anand Giridharadas, a former McKinsey consultant and ex-columnist for The New York Times. His book "Winners Take All" torches what he calls the hypocrisy of an out-of-touch elite. Here are excerpts from the interview. - What is Davos? - It's basically lobbying under the guise of an ideas conference. You get to party together, you get to know each other and sit on panels together. It becomes this perfect way in which the rich and powerful are able to take their parochial interests and values and launder them into common values. When that is the company you keep, it is difficult to think your way out of sharing its values and assumptions. Davos conversations are not about how do you increase market share in China. I would actually respect that conference more. This whole thing has become so exhausting because we have now asked the Davos elite to take care of the common good for which they are not qualified and of which they have no interest. - Is it about doing good? - There's a spectrum from the naive to the shrewd at Davos. I don't think anybody at Goldman Sachs thinks that Goldman Sachs is really in the business of making the world a better place for the least among us. I think they understand that they are a bank and are here to make money for their owners and that a certain amount of giving and public responsibility is necessary to buy goodwill and avoid having executives put in prison after a financial crisis. And in a way I kind of respect that because at least they know who they are. Then you go to Silicon Valley and you really do have these guys like Facebook chief Mark Zuckerberg who are not cynical and really believe they are lucky enough to have alighted upon certain tools of emancipation, and if they are able to share them far and wide they'll be able to change the world for everybody. Their self-delusion comes from not at all understanding that they have become the problem rather than in any way representing the solution. - What next for Davos? - I believe that Davos should be cancelled. I think the only way forward for the plutocracy and for the Davos class in this age of rage is for a real period of reckoning and self-reflection and self-correction. Davos is a celebration and kind of carnival for those who have rigged so many countries around the world. And then as the working and middle classes of many societies have revolted against being stiffed by the plutocracy, the plutocrats have benefited yet again from demagogues -- and sometime plutocrats themselves like Donald Trump -- channelling that correct anger, but then diverting it so that the revolters punch down at the most vulnerable people in society, instead of punch up to people who stole the future. arp/jit/gd © Agence France-Presse	Davos, Switzerland \| This year's World Economic Forum in the Swiss ski resort of Davos is taking place under a cloud of popular anger that has destabilised major democracies from the US to Europe and Brazil.
ការសិក្សាបានមើលលើអ្នកលើសទម្ងន់ឬធាត់ខ្លាំងចំនួន ៣១៨នាក់ ដោយចែកចេញជាបីក្រុម៖ អ្នកទទួលទានភេសជ្ជៈកាឡូរីខ្ពស់ប្តូរទៅទទួលទានទឹកធម្មតា អ្នកប្តូរទៅទទួលទានភេសជ្ជៈសម្រកទម្ងន់ និងអ្នកដែលណែនាំឱ្យផ្លាស់ប្តូរការទទួលទានភេសជ្ជៈប៉ុន្តែបានផ្តល់ពត៌មានទូទៅពីជម្រើសល្អចំពោះសុខភាពដែលអាចជួយឱ្យគេឱ្យស្រកទម្ងន់។ ក្នុងរយៈពេលនៃការសិក្សា ៦ខែ ក្រុមទាំងបីមានការសម្រកទម្ងន់និងទំហំចង្កេះបានបន្តិច។ ប៉ុន្តែអ្នកដែលប្តូរទៅទទួលទានភេសជ្ជៈគ្មានកាឡូរីអាចសម្រកទម្ងន់បានច្រើនជាងក្រុមទីបីដែលស្រកបានយ៉ាងតិច ៥ភាគរយ ដល់ទៅពីរដង។ បន្ថែមពីលើនេះទៀត ក្រុមអ្នកស្រាវជ្រាវបានរកឃើញថាអ្នកដែលទទួលទានទឹកភាគច្រើន មានការធ្លាក់ចុះកម្រិតគ្លុយកូសនិងមានកម្រិតជាតិទឹកល្អជាងអ្នកនៅក្រុមទីបី។ ភាគរយនៃទម្ងន់ដែលស្រកនិងកម្រិតជាតិស្ករក្នុងឈាមទាបមានសារសំខាន់ព្រោះវាទាក់ទងទៅនឹងការវិវត្តន៍នៃកត្តាគ្រោះថ្នាក់ចំពោះជំងឺរ៉ាំរ៉ៃដែលទាក់ទងនឹងភាពធាត់ខ្លាំង។ អ្នកស្រាវជ្រាវ ដេបូរ៉ា តេត (Deborah Tate) និយាយថា ការផ្លាស់ប្តូរទៅទទួលទានភេសជ្ជៈគ្មានកាឡូរី មិនថាជាទឹកធម្មតា ភេសជ្ជៈសម្រកទម្ងន់ ឬអ្វីផ្សេងទៀតនោះទេ អាចជាការផ្លាស់ប្តូរច្បាស់លាស់និងសាមញ្ញសម្រាប់អ្នកដែលចង់សម្រកទម្ងន់ឬថែរក្សាទម្ងន់។ ប្រសិនបើវាត្រូវបានធ្វើឡើងក្នុងលក្ខណៈធំ វាអាចកាត់បន្ថយការកើនឡើងនៃបញ្ហាសុខភាពសាធារណៈនៃការធាត់ពេក។ ទម្ងន់ដែលស្រកក្នុងចំណោមអ្នកចូលរួមក្នុងការសិក្សាតិចជាងទម្ងន់ដែលសម្រកក្នុងកម្មវិធីសម្រកទម្ងន់តាមគ្លីនិក។ ប៉ុន្តែការឱ្យពួកគេផ្លាស់ប្តូរតែផ្នែកមួយនៃរបបអាហារ គឺងាយស្រួលនិងមានប្រសិទ្ធភាពនិងសុវត្ថិភាពចំពោះសុខភាពរបស់ពួកគេ។ ត្រួតពិនិត្យដោយ www.health.com.kh	ការស្រាវជ្រាវថ្មីមួយបានឱ្យដឹងថា អ្នកដែលទទួលទានទឹកធម្មតាឬភេសជ្ជៈសម្រកទម្ងន់ជំនួសការទទួលទានភេសជ្ជៈមានកាឡូរីច្រើនអាចសម្រកទម្ងន់បានពី ១,៨១ ទៅ ២,២៧គីឡូក្រាមក្នុងរយៈពេលកន្លះឆ្នាំ។
អ្នកមិនត្រូវដាក់ដបទឹកដោះគោត្រង់ពេកនោះទេ ព្រោះអាចមានគ្រោះថ្នាក់បាន ដោយធ្វើឲ្យកូនពិបាកបៅខ្លាំងណាស់។ ដូចនេះ អ្នកគួរតែប្រយ័ត្នក្នុងពេលដែលកាន់ឲ្យកូនបៅ។ នៅពេលដែលអ្នកឱ្យកូនបៅ អ្នកមិនត្រូវគ្របគេជិតនោះទេ អ្នកត្រូវតែមើលឃើញដៃរបស់គេដើម្បីអាចសង្កេតមើលអាការៈមិនប្រក្រតីរបស់កូន ទើបអាចបង្ការកូនពីគ្រោះថ្នាក់បាន។ នៅពេលដែលមុខរបស់កូនមិនបែរមករកអ្នក សូមអ្នកុំបំបៅគេឱ្យសោះ ព្រោះខ្លាចមានគ្រោះថ្នាក់ដល់កូន។ អ្នកមិនត្រូវបង្វិលក្បាលដបទឹកដោះគោនៅក្នុងមាត់របស់កូននៅពេលដែលគេមិនចង់បៅទេ ព្រោះខ្លាចគេបៅឆ្អែតពេក បើអ្នកបង្ខំឲ្យគេបៅទៀត នឹងអាចធ្វើឲ្យកូនមានគ្រោះថ្នាក់ខ្លាំងណាស់។ ដូចនេះ អ្នកគួរតែប្រយ័ត្នក្នុងពេលឲ្យកូនបៅ៕ ត្រួតពិនិត្យដោយ៖ www.health.com.kh	ខាងក្រោមនេះ យើងខ្ញុំនឹងបង្ហាញអ្នកពីរឿងដែលអ្នកគួរតែប្រយ័ត្នពេលដែលបំបៅទឹកដោះគោកូន។ តើមានអ្វីខ្លះទៅ?
មាន់ខ្នាយមាស Tottenham Hotspur អំឡុងកាលប្រកួត World Cup មានកីឡាករចំនួន ១២នាក់ ដែលត្រូវបានទៅជួយក្រុមជម្រើសជាតិរៀងៗខ្លួនប្រកួតនៅប្រទេសកាតា។ សម្រាប់ការប្រកួតទល់ Brentford លោក Conte មិនបានដាក់ឈ្មោះរបស់អ្នកចាំក្រុមជម្រើសជាតិបារាំង Hugo Lloris និងអាហ្សង់ទីន Cristian Romero ក្នុងបញ្ជីក្រុមកីឡាករដែលត្រូវលេងឡើយ។ Hugo Lloris ជាប្រធានក្រុមបារាំងដែលធ្វើបានល្អ ក្នុងការប្រកួតផ្តាច់ព្រ័ត្រទល់អាហ្សង់ទីនថ្ងៃទី១៨ ធ្នូ សប្តាហ៍មុន។ ក្រោយការវិលត្រលប់ដ៏ឆាប់រហ័សនៃការប្រកួតក្របខណ្ឌ Premier league អ្នកចាត់ការសញ្ជាតិអ៊ីតាលីបានលើកឡើងពីអារម្មណ៍មិនសប្បាយចិត្តចំពោះការប្រកួត ខណៈក្រុមនឹងត្រូវអវត្តមានកីឡាករសំខាន់ៗ។ «និយាយដោយស្មោះត្រង់នេះពិតជាស្ថានភាពដ៏ចម្លែកដែលត្រូវបន្តលេងយ៉ាងឆាប់រហ័ស ត្រឹមតែរយៈពេល ១សប្តាហ៍បន្ទាប់តែ World Cup ខ្ញុំពិតមិនសប្បាយចិត្តចំពោះរឿងនេះ។ វាពិតប្រាកដណាស់ដែលនឹងត្រូវផ្តល់ពេលវេលាសម្រាប់កីឡាករដើម្បីសម្រាកឱ្យបានច្រើន ហើយក៏ត្រូវប្រាកដថាកីឡាករដែលមិនលេង World Cup អំឡុងការហ្វឹកហាត់ ៣ឬ៤ សប្តាហ៍ពួកគេមានគម្រិតមួយដ៏ខ្ពស់សម្រាប់ការប្រកួតល្អជាងកីឡាករលេងនៅ World Cup ពេលនេះ។»។ លោក Conte បាននិយាយប្រាប់បណ្តាញផ្សព្វផ្សាយរបស់អង់គ្លេសមួយបែបនេះ។ សម្រាប់ Spurs កីឡាករ Rodrigo Bentancur ក៏នឹងត្រូវអវត្តមានការប្រកួតដោយសារតែជាប់បម្រាម ។ ប៉ុន្តែរូបគេក៏ស្ថិតក្នុងបញ្ជីកីឡាកររបួសសរសៃពួរ ខណៈ Richarlison នឹងត្រូវអវត្តមាន ៤សប្តាហ៍បន្តទៀតដោយសារតែរបួសសរសៃពួរដូចគ្នា អំឡុងពេលគេជួយប្រេស៊ីលប្រកួត World Cup។ Spurs បច្ចុប្បន្នជាក្រុមស្ថិតនៅចំណាត់ថ្នាក់លេខ៤ នៃចំណោមក្រុមកំពូលតារាងដោយមាន ២៩ពិន្ទុក្នុងដៃបន្ទាប់ពីឆ្លងកាត់ចំនួន ១៥ប្រកួតរួចមក មានគម្លាតពិន្ទុពីក្រុមកំពូលតារាង Arsenal ៨ពិន្ទុ៕	លោក Antonio Conte អ្នកចាត់ការក្រុម Tottenham Hotspur ថ្ងៃទី២៥ ខែធ្នូ បានបង្ហាញអារម្មណ៍មិនសប្បាយចិត្តដែលការវិលត្រលប់របស់ Premier League ឆាប់រហ័សត្រឹមតែរយៈពេល ៨ថ្ងៃបន្ទាប់តែការប្រកួត World Cup បានបញ្ចប់។ អ្នកចាត់ការសញ្ជាតិអ៊ីតាលី និយាយថាលោកនឹងផ្តល់ពេលវេលាសម្រាកខ្លះដល់កីឡាករមុនជំនួប Boxing Day ទល់ Brentford មកដល់។
តាមរយៈស្ថានទូតខ្លួន ស៊ុយអែត សរសេរថា អង្គការសិល្បៈខ្មែរអមតៈ មានបេសកកម្មដើរតួជាកត្តាជំរុញ នៅក្នុងវិស័យសិល្បៈដ៏រស់រវើក ដែលញុំាងចិត្តអ្នកជំនាន់ថ្មី។ សិល្បៈខ្មែរអមតៈ គឺជាអង្គការសិល្បៈនិងវប្បធម៌ចម្បងនៅកម្ពុជា ដែលជំរុញលើកស្ទួយសិល្បករទោល និងជាក្រុម លើគ្រប់វិស័យទាំងអស់ រួមមានតន្ត្រី របាំ សិល្បៈទស្សនីយ៍ ភាពយន្ត និងអក្សរសិល្ប៍។ អង្គការនេះ បានពង្រីកការផ្សព្វផ្សាយ និងឥទ្ធិពលរបស់ខ្លួនយ៉ាងទូលំទូលាយ តាមរយៈការតាំងពិព័រណ៍ ការសម្តែង សិក្ខាសាលា និងសន្និបាតជាច្រើន៕	រដ្ឋាភិបាលស៊ុយអែត បានចុះកិច្ចព្រមព្រមផ្តល់ជំនួយ ១លានដុល្លារ គាំទ្រវិស័យសិល្បៈ និងវប្បធម៌ខ្មែរ តាមរយៈអង្គការសិល្បៈខ្មែរអមតៈ(CLA)។ បើតាមទំព័រហ្វេសប៊ុកស្ថានទូតស៊ុយអែត ប្រចាំប្រទេសកម្ពុជា កិច្ចព្រមព្រៀងដំណាក់កាលដំបូងនៃការគាំទ្រនេះ គឺមានរយៈពេល៣ឆ្នាំ ហើយគោលបំណងចម្បងនៃជំនួយនេះ គឺគាំទ្រដល់សិល្បករ ស្វែងយល់ពីសក្តានុពល នៃការចូលរួមរបស់ប្រជាពលរដ្ឋ តាមរយៈសិល្បៈនៅក្នុងប្រទេសកម្ពុជា និងដើម្បីបង្កើត ចែករំលែក និងពិភាក្សាររឿងរ៉ាវ និងទស្សនៈចម្រុះផ្សេងៗ ជុំវិញបរិបទសង្គម នយោបាយ និងវប្បធម៌តាមរយៈការបង្ហាញនូវវប្បធម៌ និងសិល្បៈផ្សេងៗ។
លោក ឡុង ប៉ុណ្ណាសិរីវត្ថ អ្នកនាំពាក្យក្រសួងវប្បធម៌ និងវិចិត្រសិល្បៈ បានប្រាប់សារព័ត៌មានថ្មីៗ នៅព្រឹកថ្ងៃទី៧នេះថា អ្វីដែលសណ្ឋាគារ Le Palais ធ្វើខុសគឺមិនបានសុំច្បាប់កម្ពុជា មុនយករចនាបទ្មប្រាសាទខ្មែរទៅសាងសង់ក្នុងសណ្ឋាគាររបស់ខ្លួន។ យ៉ាងណាក៏ដោយ លោកថាភាគីកម្ពុជានៅសិក្សាផ្នែកច្បាប់បន្ថែមទៀត ចំពោះការសាងសង់នេះ។ សូមស្ដាប់ប្រសាសន៍របស់លោក ឡុង ប៉ុណ្ណាសិរីវត្ថ៖ លោក ឡុង ប៉ុណ្ណាសិរីវត្ថ បញ្ជាក់បន្ថែម៖«អ្វីដែលជាអវិជ្ជមានគឺគាត់មិនសុំយើង។ ប៉ុន្តែយើងនៅសិក្សាបន្តទៀត ពាក់ព័ន្ធទៅនឹងផ្លូវច្បាប់ ផ្នែកសេដ្ឋកិច្ច ផ្នែកពាណិជ្ជកម្ម គឺមានជ្រុងដែលត្រូវជជែក ដែលត្រូវលើកទៅខាងភាគីថៃ។ យើងតែងតែជំរុញឱ្យបណ្ដាប្រទេស ដែលជាសមាជិកនៃអនុសញ្ញាទាំងអស់ ជួយផ្សព្វផ្សាយ និងលើកកម្ពស់វប្បធម៌របស់យើង។ យើងធ្វើអ្វី យើងមើលជ្រុងវិជ្ជមាន និងជ្រុងអវិជ្ជមាន។ បើវិជ្ជមានច្រើនជាងយើងទទួលយក តែបើអវិជ្ជមានយើងត្រូវប្រាប់ទៅគេ ធ្វើបែបនេះមួយបែបនោះ២»។ ដោយសារសណ្ឋាគារ Le Palais បានសាងសង់ក្នុងទឹកដីថៃ ដូច្នោះហើយ ការធ្វើអ្វីមួយ ត្រូវសិក្សាលើផ្លូវច្បាប់ជាតិ និងអន្តរជាតិ និងសិក្សាផ្លូវច្បាប់ពាក់ព័ន្ធផ្សេងៗទៀត។ នេះបើតាមលោក ឡុង ប៉ុណ្ណាសិរីវត្ថ ដែលបានបន្ថែមថា ការសិក្សាផ្លូវច្បាប់នេះ មិនត្រូវការប្រើពេលយូរទេ ប៉ុន្តែលោកក៏មិនអាចបញ្ជាក់ច្បាស់ថា វានឹងបញ្ចប់នៅពេលណាដែរ។ សូមស្ដាប់ប្រសាសន៍របស់លោក ប៉ុណ្ណាសិរីវត្ថ៖ អ្នកនាំពាក្យរូបនេះបញ្ជាក់បន្ថែម៖«យើងត្រូវដោះស្រាយ ដោយធ្វើការសិក្សាទៅលើបទដ្ឋានគតិយុត្តិជាតិនិងអន្តរជាតិ និងគតិយុត្តិផ្សេងៗ ដែលពាក់ព័ន្ធទៅនឹងអ្វីដែលជាការប្រព្រឹត្តិឡើង របស់ម្ចាស់សណ្ឋាគារ។ ក្រសួងនឹងសិក្សា ប្រមូលព័ត៌មានទាំងអស់ហ្នឹង ហើយយើងនឹងអញ្ជើញអន្តរក្រសួង ដើម្បីជជែកពិភាក្សា រកយន្តការដោះស្រាយ តាមផ្លូវការទូត។ ប៉ុន្តែដោះស្រាយតាមផ្លូវណានោះ យើងត្រូវដោះស្រាយតាមដំណាក់ យើងមិនទាន់អាចនិយាយអ្វីដោយផុយៗបានទេ»។ ជុំវិញបញ្ហាខាងលើនេះ លោកបណ្ឌិត ឈត ប៊ុនថង ប្រធានផ្នែកទំនាន់ទំនងវប្បធម៌ អប់រំ និងទេសចរណ៍នៃវិទ្យាស្ថានទំនាក់ទំនងអន្តរជាតិ នៃរាជបណ្ឌិតសភាកម្ពុជា ក៏បានបញ្ជាក់ប្រាប់សារព័ត៌មានថ្មីៗដែរថា ការយករចនាបទ្មប្រាសាទអង្គរវត្ត ទៅរចនាលើសណ្ឋាគារ Le Palais នៅក្នុងប្រទេសថៃ អាចមានផលវិជ្ជមាន និងអវិជ្ជមាន។ ចំពោះផលវិជ្ជមានការសាងសង់បែបនេះ អាចជាការជួយផ្សព្វផ្សាយឱ្យប្រាសាទខ្មែរកាន់តែមានភាពល្បីល្បាញ បង្កើនភ្ញៀវទេសចរណ៍ បង្កើនសេដ្ឋកិច្ចជាតិ។ លោកបណ្ឌិត ឈត ប៊ុនថង ប្រធានផ្នែកទំនាន់ទំនងវប្បធម៌ អប់រំ និងទេសចរណ៍នៃវិទ្យាស្ថានទំនាក់ទំនងអន្តរជាតិ នៃរាជបណ្ឌិតសភាកម្ពុជា(រូបផ្ដល់ឱ្យ) រីឯផលអវិជ្ជមាន អាចមានការភាន់ច្រឡំនៅរយឆ្នាំក្រោយ ចំពោះអ្នកមិនបានអានប្រវត្តិសាស្ត្រខ្មែរ ដោយមិនអាចបែងចែកថារចនាបទ្មនោះ គឺជារបស់ខ្មែរ ឬរបស់ថៃ។ ជាដំណោះស្រាយ លោក ឈត ប៊ុនថង ថាគេអាចសង់សិលាចារិកនៅកន្លែងដែលសាងសង់ថ្មី នៅក្រៅប្រទេស បញ្ជាក់ថារចនាបទ្មនោះ បានចម្លងពីប្រាសាទរបស់ខ្មែរ ឬចុះក្នុងក្រាំងណាមួយកុំឱ្យមានការភាន់ច្រឡំ។ សូមស្ដាប់ប្រសាសន៍របស់លោក ឈត ប៊ុនថង ខាងក្រោម៖ ទោះជាយ៉ាងណាក៏ដោយ អ្នកវិភាគរូបនេះ ថាការថែរក្សាមរតកវប្បធម៌ជាតិ គឺត្រូវការចាំបាច់ការយកចិត្តទុកដាក់ពីកូនខ្មែរគ្រប់រូប ក្រុមអ្នកជំនាញ ព្រមទាំងកម្រិតថ្នាក់ដឹងនាំ។ កាលពីថ្ងៃទី៥ តុលា សណ្ឋាគារ Le Palais នៅប្រទេសថៃ ដែលបានយករចនាបថប្រាសាទខ្មែរ ជាពិសេសប្រាសាទអង្គរវត្ត តុបតែងលម្អនៅសណ្ឋាគារនោះ បានសុំអភ័យទោសកម្ពុជា ក្រោយមានប្រតិកម្មពីសំណាក់ពលរដ្ឋខ្មែរ ។ បើតាមកាសែតបាងកកប៉ុស្តិ៍ សណ្ឋាគារ Le Palais បានបង្កើតឡើងកាលពីឆ្នាំ២០១៤ ដោយប្តីជនជាតិបារាំង និងប្រពន្ធជនជាតិខ្មែរ បានចូលភាគហ៊ុនជាមួយអ្នកវិនិយោគថៃ ដើម្បីកសាងសណ្ឋាគារ ដែលមានរចនាបទ្មបែបខ្មែរនេះឡើង៕	ភ្នំពេញ៖ ក្រសួងកំពុងសិក្សាផ្លូវច្បាប់ជាតិ និងអន្តរជាតិ ជាមួយអន្តរក្រសួង លើករណីការយករចនាបទ្មប្រាសាទអង្គរវត្ត ទៅរចនាលើសណ្ឋាគារ Le Palais នៅក្នុងប្រទេសថៃ។ លោក ឡុង ប៉ុណ្ណាសិរីវត្ថ អ្នកនាំពាក្យក្រសួងវប្បធម៌ និងវិចិត្រសិល្បៈ បានអះអាងថា ការសិក្សានេះមិនត្រូវការពេលយូរឡើយ តែលោកក៏មិនបានបញ្ជាក់ច្បាស់ ថានឹងបញ្ចប់នៅពេលណាដែរ។ ទោះជាយ៉ាងណា អ្នកវិភាគថា ការយករចនាប័ទ្មប្រាសាទអង្គរវត្ត រចនាលើសណ្ឋាគារ Le Palais នៅក្នុងប្រទេសថៃ មានផលវិជ្ជមាន និងអវិជ្ជមាន។
ដើម្បីត្រៀមប្រជែងដណ្តើមជើងឯកក្នុងរដូវកាលឆ្នាំ២០២០ ក្លិបភ្នំពេញក្រោនបាននាំចូលកីឡាករជាបន្តបន្ទាប់។ ជាក់ស្តែងនៅថ្ងៃទី២៦ ខែធ្នូ ឆ្នាំ២០១៩ ពួកគេបានចុះកិច្ចសន្យាជាមួយកីឡាករយុវជន៥រូប ដែលភាគច្រើនជាកីឡាករលេងនៅក្លិបពាក់កណ្តាលអាជីព។ កីឡាករទាំងនេះរួមមាន ពៅ គីមណាន់, ឃុន សុខម៉េង, អ៊ីម សំអូន និង ណុប សុផានុ ដោយពួកគេទាំងបួនមកពីក្លិបពាក់កណ្តាលអាជីព Kompong Speu United និងកីឡាករ សំណាង រិទ្ធី មកពីក្លិប CMAC FC។ ពួកគេទាំង៥មានអាយុចន្លោះពី១៩ទៅ២០ឆ្នាំ។ ទោះបីពួកគេជាកីឡាករឡើងមកពីក្លិបពាក់កណ្តាលអាជីព តែគ្រូបង្វឹកលោក ស៊ុំ វណ្ណា បានដាក់ពួកគេឲ្យលេងក្នុងក្រុមឈុតធំរបស់ភ្នំពេញក្រោន។ ការដាក់បែបនេះ គឺដើម្បផ្តល់ឱកាសឲ្យពួកគេអភិវឌ្ឍខ្លួនឈានទៅរកកម្រិតអាជីព ក៏ដូចជារួមចំណែកជួយអភិវឌ្ឍធនធានកីឡាករនៅកម្ពុជា។ ពីរថ្ងៃមុននាំចូលយុវជនទាំងនេះ ក្លិបជើងឯក៦សម័យកាលមួយនេះ បាននាំចូលខ្សែបម្រើប្រយុទ្ធកូឡុំប៊ី Andres Nieto ដែលធ្លាប់លេងឲ្យក្លិបអាជីពរបស់កូឡុំប៊ី Deportes Tolima។ កីឡាករវ័យ២៣ឆ្នាំរូបនេះ បានចេញទៅប្រកបអាជីពក្រៅស្រុកលើកដំបូងដោយលេងឲ្យក្លិប Real Frontera របស់វេណេស៊ុយអេឡា មុនផ្ទេរទៅកាន់ក្លិប Club 6 de Febrero, Atlético San Francisco និង O&M FC នៅសាធារណរដ្ឋដូមីនីកែន។ រូបគេជាកីឡាករកូឡុំប៊ីដំបូងគេ ដែលមកប្រកបអាជីពនៅកម្ពុជា ហើយរូបគេជាកីឡាករបរទេសទី២របស់ភ្នំពេញក្រោន បន្ទាប់ពីក្លិបនេះបាននាំចូលកីឡាករ Esoh Omogba ដែលបានចែកផ្លូវជាមួយណាហ្គាវើលដ៍។ បន្ថែមលើនេះក្លិបបាននាំចូលអ្នកចាំទី អ៊ុំ វិចិត្រ និងខ្សែការពារខ្មែរ-បារាំង កុក បូរីស ក្រោយកីឡាកររូបនេះបានចែកផ្លូវជាមួយភ្នំពេញក្រោនបានពីររដូវកាល។ ជាមួយគ្នានេះ ក្លិបរហស្សនាមសិង្ហក្រហម ក៏បានចែកផ្លូវជាមួយកីឡាករបរទេស និងខ្មែរមួយចំនួនផងដែរ។ កីឡាករទាំងនេះរួមមាន Dzarma Bata, វ៉ា សុខថន, Shane Booysen និង Mustafa Zazai៕	ក្រោយចុះកិច្ចសន្យានាំចូលខ្សែបម្រើប្រយុទ្ធកូឡុំប៊ី Andres Nieto ក្លិបភ្នំពេញក្រោនបាននាំចូលយុវជនចំនួន៥រូប ដែលមកពីក្លិបពាក់កណ្តាលអាជីពនៅខេត្តកំពង់ស្ពឺ និង CMAC FC ដោយពួកគេមានអាយុចន្លោះពី១៩ទៅ២០ឆ្នាំ។ ជាមួយគ្នានេះ ក្លិបជើងឯក៦សម័យកាលមួយនេះ ក៏បានចែកផ្លូវជាមួយកីឡាករមួយចំនួនផងដែរ។
អាជ្ញាកណ្តាលស្ត្រីទាំងបីរូបមានដូចជា Yoshimi Yamashita រួមជាមួយជំនួយការអាជ្ញាកណ្តាលពីររូបទៀត Makoto Bozono និង Naomi Teshirogi នឹងកាត់សេចក្តីរួមគ្នាក្នុងជំនួបចុងក្រោយពូល F រវាងក្រុមពីកម្ពុជា និងក្រុមរបស់មីយ៉ាន់ម៉ា នៃព្រឹត្តិការណ៍ AFC Cup ឆ្នាំ២០១៩ ក្នុងកីឡដ្ឋាន Thuwunna ក្នុងក្រុងយ៉ាំងហ្គោន។ នេះគឺជាលើកទីមួយហើយដែលអាជ្ញាកណ្តាលស្រី ៣ នាក់ចូលរួមក្នុងការប្រកួតប្រជែងពានរបស់សហព័ន្ធកីឡាបាល់ទាត់អាស៊ី (AFC) ដែលជាចំណុចសំខាន់ថ្មីមួយក្នុងការដឹកនាំអាជ្ញាកណ្តាលស្រីនៅអាស៊ីផ្សេងទៀត។ មុនចូលខ្លួនមកកាត់សេចក្តីសម្រាប់ការប្រកួតបុរសនេះ អ្នកទាំងបីសុទ្ធតែឆ្លងកាត់ការសាកល្បងកាយសម្បទាដែលទាមទារឲ្យមានការបំពេញតាមតម្រូវការពីសំណាក់មន្ត្រីអាជ្ញាកណ្តាលបុរសជាមុន។ អ្នកទាំងបីក៏ស្ថិតក្នុងចំណោមអាជ្ញាកណ្តាលអាស៊ី១២រូបដែលបានជ្រើសរើសទៅកាត់សេចក្តីក្នុងការប្រកួតពានរង្វាន់កីឡាបាល់ទាត់ពិភពលោកនារី (FIFA Women's World Cup) ឆ្នាំ២០១៩ នៅប្រទេសបារាំងនាខែមិថុនាខាងមុខនេះផងដែរ។ ណាហ្គាវើលបានយកឈ្នះ Yangon United ក្នុងជើងទី១នៅពហុកីដ្ឋានអូឡាំពិកដោយលទ្ធផល ២-១ រួចមកហើយ។ ប៉ុន្តែសម្រាប់ជំនួបជើងទី២នេះគ្រាន់តែជាការប្រកួតបង្គ្រប់កិច្ចប៉ុណ្ណោះ ដ្បិតក្រុមទាំងពីរអស់ឱកាសទៅវគ្គបន្តដូចគ្នាក្នុងពូល F នេះ៕	ប្រវត្តិសាស្ត្រកីឡាបាល់ទាត់អាស៊ីថ្មីដំបូង នឹងកើតមាននាការប្រកួតពានរង្វាន់ AFC Cup រវាងណាហ្គាវើល និង Yangon United នៅថ្ងៃទី១៥ ខែឧសភា នៅពេលដែលអាជ្ញាកណ្តាលស្ត្រីជនជាតិជប៉ុនដំបូងបំផុតដល់ទៅបីរូបនឹងចូលខ្លួនទៅកាត់សេចក្តី។
ខណៈសាលារៀន រោងកុន ក្លិបកីឡា និងហាងទំនិញនានា បានបើកទ្វារឡើងវិញក្នុងទីក្រុង តូក្យូ កាលពីថ្ងៃទី ១ ខែមិថុនា ប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយក្នុងស្រុកជប៉ុន បានរាយការណ៍ថា រដ្ឋាភិបាលក៏កំពុងរៀបចំផែនការអនុញ្ញាតឲ្យអ្នកដំណើរមកពីប្រទេស ថៃ វៀតណាម អូស្ត្រាលី និងនូវែលសេឡង់ ចូលក្នុងប្រទេសក្នុងពេលប៉ុន្មានខែខាងមុខផងដែរ។ កាសែតជប៉ុន Asahi Shimbun ដែលស្រង់ប្រភពមិនបញ្ចេញឈ្មោះ បានចុះផ្សាយថា រដ្ឋាភិបាលជប៉ុន កំពុងពិចារណាអនុញ្ញាតឲ្យអ្នកធុរកិច្ចបរទេសមកពីប្រទេសចំនួន៤ចូលក្នុងប្រទេសជប៉ុន ប្រសិនបើពួកគេមានលទ្ធផលតេស្ត COVID-19 អវិជ្ជមាន សម្រាប់ការធ្វើតេស្ត២ដងដាច់ដោយឡែកពីគ្នា អំឡុងពេលដំណើរពួកគេចេញពីប្រទេសកំណើត និងទៅដល់ប្រទេសជប៉ុន។ កាលណាត្រូវអនុញ្ញាតឲ្យចូលប្រទេស ការចល័តរបស់អ្នកដំណើរបរទេសទាំងនេះ នឹងត្រូវរឹតត្បិតតែសម្រាប់តំបន់ ដូចជា កន្លែងស្នាក់នៅ ការិយាល័យក្រុមហ៊ុន និងរោងចក្រ ជាដើម។ កាសែតដដែលបញ្ជាក់បែបនេះ ដោយបន្ថែមថា ការប្រើមធ្យោបាយធ្វើដំណើរសាធារណៈ នឹងត្រូវហាមឃាត់។ តាមការចុះផ្សាយរបស់ទីភ្នាក់ងារព័ត៌មាន Reuters គេពុំទាន់ទទួលការឆ្លើយតបណាភ្លាមៗណាមួយពាក់ព័ន្ធរឿងនេះពីក្រសួងការបរទេសជប៉ុននៅឡើយទេ។ គិតត្រឹមថ្ងៃទី១ ខែមិថុនា ប្រទេសជប៉ុន មានករណីឆ្លងCOVID-19សរុប ១៧ ០០០ករណី និងស្លាប់ ៩០០នាក់។ ហើយចាប់តាំងពីខែកុម្ភៈ រដ្ឋាភិបាលជប៉ុនបានដាក់បម្រាមការមកដល់ពីសំណាក់ជនបរទេស ក្នុងគោលដៅទប់ស្កាត់ការរាលរាលជំងឺCOVID-19ពីប្រទេសក្រៅ៕	រដ្ឋាភិបាលជប៉ុន កំពុងពិចារណាបើកព្រំដែនខ្លួនឡើងវិញសម្រាប់អ្នកដំណើរបរទេសមកពីបណ្ដាប្រទេសដែលបានជ្រើសរើស ដោយផ្អែកលើកម្រិតឆ្លងCOVID-19ទាប ។ ផែនការនេះ ត្រូវបានលើកឡើងខណៈប្រទេសជប៉ុនផ្ដើមបន្ធូរបន្ថយការរឹតត្បិតដែលបានដាក់ដើម្បីទប់ស្កាត់COVID-19។
ពីរប្រកួតរបស់ក្រុមលោក Pep Guardiola ដែលលោក Mourinho លើកឡើងថាជាការប្រកួតមិត្តភាពនោះ គឺក្នុងជំនួបដែល Man City យកឈ្នះ Southampton ៦-១ ក្នុងក្របខណ្ឌ Premier League និងលត់ Shakhtar Donetsk ៦-០ នៅ Champions League។ ជ័យជន្នះរបស់ក្រុមម្ចាស់ការពារជើងឯក លើក្រុម Man Utd នៅទឹកដី Etihad ដែលធ្វើបានដោយខ្សែបម្រើ David Silva ខ្សែប្រយុទ្ធ Sergio Aguero និង Ilkay Gundogan បានធ្វើឲ្យពួកគេឈរនៅកំពូលតារាង Premier League ដដែលដោយទទួលបាន៣២ពិន្ទុ នាំមុខគូប្រជែង Liverpool ២ពិន្ទុ ក្រោយឆ្លងកាត់១២ប្រកួត។ អ្នកចាត់ការទូទៅសញ្ជាតិព័រទុហ្គាល់ វ័យ៥៦ឆ្នាំ លើកឡើងថាក្រុមម្ចាស់ផ្ទះមេឃខៀវមានប្រៀបជាងក្រុមបិសាចក្រហម ព្រោះ២ប្រកួតលើកចុងក្រោយមុនប៉ះក្រុមលោក ពួកគេបានលេងជាមួយក្រុមល្មមៗហើយមិនសូវចំណាយកម្លាំងច្រើន និងថែមទាំងអាចរកគ្រាប់បាល់បានដល់ទៅ ១២ទល់នឹង១ ឯណោះ។ លោក Mourinho លើកហេតុផលដូច្នេះថា ២ប្រកួតចុងក្រោយរបស់ Man Utd គឺសុទ្ធតែជួបក្រុមខ្លាំងដោយយកឈ្នះ Bournemouth ២-១ និងឈ្នះ Juventus ២-១ នៅក្រៅដីដូចគ្នា ហើយកីឡាកររបស់លោកបានធ្វើការធ្ងន់ធ្ងរ មុនធ្វើដំណើរទៅជួប Man City។ «វាជាលទ្ធផលដ៏ធំទៅហើយសម្រាប់ការប្រឹងប្រែងរបស់ក្រុមមួយដែលមានការប្រកួត ៣ លើកនៅក្រៅដីក្នុងសប្តាហ៍តែមួយជាមួយក្រុមខ្លាំងដូចជា Juventus រួចត្រូវតតាំងជាមួយក្រុម Man City ដែលមានការប្រកួតមិត្តភាព២លើកក្នុងផ្ទះខ្លួនឯងនោះ»។ Mourinho បានប្រាប់វិទ្យុ BBC 5 ដូច្នេះ។ ម្ចាស់ជើងឯកលីគកំពូលអង់គ្លេស២០សម័យ ស្ថិតនៅចំណាត់ថ្នាក់ទី៨ មាន២០ពិន្ទុ ក្រោយឆ្លងកាត់ការប្រកួត១២លើក ឈ្នះ៦ ចាញ់៤ ស្មើ២ សម្រាប់រដូវកាល ២០១៨-២០១៩ នេះ៕	លោក Jose Mourinho អ្នកចាត់ការទូទៅ Manchester United និយាយថាការត្រៀមលក្ខណៈរបស់ក្រុម Manchester City ដើម្បីទទួលជ័យជម្នះលើក្រុមលោកដោយលទ្ធផល ៣-១ ក្នុងជំនួប Manchester Derby នៅយប់ថ្ងៃទី១១ ខែវិច្ឆិកា គឺបន្ទាប់ពីពួកគេបានឆ្លងកាត់ការប្រកួតជាលក្ខណៈមិត្តភាពចំនួនពីរលើកកាលពីសប្តាហ៍មុន។
មាត្រាដដែលបញ្ជាក់ទៀតថា ផ្លូវល្បឿនលឿន មានបំពាក់បរិក្ខាផ្លូវថ្នល់គ្រប់គ្រាន់ ដើម្បីធានាលំហូរចរាចរណ៍ឥតឈប់ឈរ ធានាសុវត្ថិភាព បន្ថយពេលវេលាធ្វើដំណើរ និងមានកន្លែងកំណត់សម្រាប់ឲ្យយានយន្តចេញ និងចូលផ្លូវល្បឿនលឿននេះ។ បរិក្ខារផ្លូវថ្នល់ សំដៅដល់ទីចំណត ទីសំចត ភ្លើងសញ្ញា ស្លាកសញ្ញាកំណត់ល្បឿន ស្លាកសញ្ញាបង្ហាញផ្លូវ សញ្ញាចន្លោះគម្លាត គំនូសសញ្ញា របាំង ឬបរិក្ខាបែងចំណែកផ្លូវ។ រង្វង់មូល ខឿនបែងចែកទិសចរាចរណ៍ ថ្មចិញ្ចើមផ្លូវ ជញ្ជាំង របងការពារ បង្គោលគីឡូម៉ែត្រ បង្គោលសញ្ញាកំណត់ព្រំ ព្រមទាំងស្លាកសញ្ញា និងឧបករណ៍បំពាក់ផ្សេងទៀតនៅតាមបណ្តោយផ្លូវ ក៏ជាបរិក្ខារផ្លូវថ្នល់ដែរ៕	ផ្លូវល្បឿនលឿន សំដៅផ្លូវសម្រាប់យានយន្តធ្វើចរាចរណ៍ ដែលមានបរិក្ខារចែកទ្រូវផ្លូវជាពីរចំណែកខុសទិសគ្នា ឬចែកជាគន្លងផ្លូវ គ្មានកន្លែងផ្លូវប្រសព្វលើផ្ទៃរាបមួយ ឬមានផ្លូវប្រសព្វតិចបំផុត ក្នុងករណីចាំបាច់។ នេះបើយោងតាមមាត្រា៤ នៃច្បាប់ស្ដីពីចរាចរណ៍ផ្លូវគោកថ្មី។
ចាប់ពីម៉ោង៥ល្ងាច ដល់ម៉ោង ៨ យប់ នឹងមានការសម្តែងក្បាច់រាំ Carnival ដែលជាការសម្តែងក្បាច់រាំដ៏អស្ចារ្យពីអ្នករាំបុរសដ៏សង្ហារនិងនារីស្រស់ស្អាត២០នាក់រួមជាមួយនឹងការតុបតែងសម្លៀកបំពាក់រោមសត្វគួរឲ្យទាក់ទាញ ហើយក៏មានសម្តែងការព្រួសភ្លើង បង្វិលកងភ្លើង។ ទន្ទឹមនឹងនោះភ្ញៀវទាំងអស់អាចចូលរួមលេងហ្គេមកម្សាន្តផ្សេងៗដូចជាបាល់ទះ បោះកូនបាល់ ដើម្បីទទួលបានវត្ថុអនុស្សាវរីយ៍ ពីស្រាបៀរ ANCHOR។ ស្របគ្នានោះលោកអ្នកនឹងទទួលបានបទពិសោធន៍ថ្មីបំផុតជាមួយ ANCHOR BEACH CARNIVAL 2017 និងការពិសាស្រាបៀរ ក៏ដូចជាពិសាអាហារពេលល្ងាចនៅលើឆ្នេរខ្សាច់សមុទ្រដែលមិនធ្លាប់មានពីមុន រាល់ការជាវស្រាបៀរអាន់ឆ័រ ៦ដប លោកអ្នកនឹងទទួលសន្លឹកឆ្នោត១សន្លឹកដើម្បីលេងហ្គេមដើម្បីឈ្នះ រង្វាន់ដូចជា មួកនារី មួកបុរស អាវយឺត វ៉ែនតា កន្សែង ស្បែកជើង។ គួរបញ្ជាក់ផងដែលថាអ្វីដែលកាន់តែពិសេសនោះលោកអ្នកក៏អាចចូលរួមទស្សនាដោយផ្ទាល់នូវការប្រគុំតន្ត្រីដែលរៀបចំដោយក្រុមហ៊ុនស្រាបៀរ ANCHOR ដែលវត្តមានតារាល្បីៗដូចជា លោក ឆាយ វិរៈយុទ្ធលោក ណុប បាយ៉ារិទ្ធ, អ្នកនា ពេជ្រ សោភា, លោក ឆនសុវណ្ណរាជ, លោក ហ្សូណូ, កញ្ញា ទេព បូព្រឹក្ស, កញ្ញា វី ឌីណែត, និង កញ្ញា សាន ស្រីឡៃ ហើយកាន់តែអស្ចារ្យនោះ លោកអ្នកនឹងបានជួបជាមួយនឹងកញ្ញា Koy Ratchawin Wongviriya ដែលជាតារាចម្រៀងនិងតារាសម្តែងមកពីព្រះរាជាណាចក្រថៃ។ ( អត្ថបទពាណិជ្ជកម្ម )	កម្មវិធីតែមួយគត់ដែលមិនធ្លាប់មាននៅកម្ពុជាពីមុនមកដែលប្លែកនិងអស្ចារ្យគឺកម្មវិធី ANCHOR BEACH CARNIVAL 2017 ដែលនឹងចាប់ផ្តើមពីម៉ោង៥ល្ងាច ដល់ម៉ោង១២យប់ ថ្ងៃទី ៨-៩ មេសា ដែលនិងប្រព្រឹត្តទៅនៅទីលានកោះពេជ្រ ខេត្តកំពង់ចាម។
ជាអកុសល្យ មនុស្សយើងមិនបានផ្តល់នូវជីវជាតិគ្រប់គ្រាន់ទៅតាមតម្រូវការរបស់ខួរក្បាលឡើយតាមរយៈការញ៉ាំអាហារសព្វថ្ងៃនេះ។ ដូច្នេះតើមានមធ្យោបាយក្នុងការដោះស្រាយរឿងនេះទេ?វាពិតជាមាន តាមរយៈការបន្ថែមអាហារជំនួយដល់ខួរក្បាលដូចខាងក្រោមនេះ៖ កាហ្វេ មែនហើយ តើអ្នកបានដឹងអ្វីខ្លះទៅចំពោះកាហ្វេ? ការញ៉ាំកាហ្វេពេលព្រឹកតែងតែផ្តល់នូវរឿងល្អជានិច្ចដល់ខួរក្បាល។ ខួរក្បាលមានសារធាតុសំខាន់ៗពីរយ៉ាងដែលមានប្រយោជន៍ចំពោះខួរក្បាលនោះគឺ អង់ទីអុកស៊ីដង់ និងជាតិកាហ្វេអ៊ីន។ ការញ៉ាំកាហ្វេមិនត្រឹមតែល្អក្នុងការបង្កើនភាពរហ័សរហួនខាងផ្លូវចិត្តទេ តែក៏ពង្រឹងដល់អារម្មណ៍អារម្មណ៍របស់អ្នកដែរ។ បឺរីពណ៌ខៀវ មែនហើយ ផ្លែបឺរីពណ៌ខៀវផ្ទុកទោដោយអង់ទីអុកស៊ីដង់ និងសារធាតុប្រឆាំងការរលាក ដែលវាពិតជាល្អចំពោះខួរក្បាល។ រាល់ការបង្ករោគដែលកើតឡើងក្នុងរាងកាយ អាចនឹងបញ្ចេញចោលខណៈពេលដែលអង់ទីអុកស៊ីដង់ការពារកោសិកាពីការខូចខាត ហើយក្នុងនោះក៏មានខួរក្បាលផងដែរ។ ការការពារនេះអាចជួយអ្នកពីជំងឺភ្លេចភ្លាំងថែមទៀតផង។ ប្រូខូលី ចូរកុំភ្លេចបញ្ចូលបន្លែមួយនេះទៅក្នុងរបបអាហារអ្នកផង ព្រោះវាពិតជាជួយជម្រុញដល់សមត្ថភាពនៃភាពឆ្លាតវៃបាន។ ហេតុផលមួយនៅពីក្រោយរឿងនេះគឺថា វាមានវីតាមីន K និងផ្ទុកទៅដោយជីវជាតិជាច្រើនដែលមិនគ្រាន់ទែជួយប្រឆាំងនូវការបង្ករោគទាំងឡាយឡើយ ប៉ុន្តែក៏អាចជួយជម្រុញដល់មុខងារខួរក្បាលទៀត៕ ត្រួតពិនិត្យដោយ www.health.com.kh	ខួរក្បាលមនុស្សយើងត្រូវការរឿងច្រើនដើម្បីអាចជួយឲ្យវាធ្វើការងារដ៏សំខាន់ៗសម្រាប់រាងកាយបាន។ សម្រាប់រឿងមួយគឺវាជាសរីរាង្គមួយដែលផ្តល់សញ្ញាទៅកាន់បេះដូងដើម្បីច្របាច់ឈាមកាន់តែច្រើន ជាពិសេសឈាមសម្បូរអុកស៊ីសែនទៅរាងកាយទាំងមូល។ វាក៏ទទួលខុសត្រូវលើការថែរក្សាសួតឲ្យមានភាពសកម្មដែរ ដូច្នេះអ្នកនឹងអាចដកដង្ហើមចេញចូលបានយ៉ាងល្អ។ ប៉ុន្តែតើអ្នកកំពុងតែថែរក្សាខួរក្បាលខ្លួនឯងដែរទេ?
សមាជិករដ្ឋសភានៃគណបក្សប្រជាធិបតេយ្យបានជ្រើសរើសមេដឹកនាំថ្មីរបស់ខ្លួននៅថ្ងៃពុធម្សិលមិញ។ សមាជិករដ្ឋសភាអាមេរិកនៃរដ្ឋ New York លោក Hakeem Jeffries នឹងក្លាយជាមេដឹកនាំស្បែកខ្មៅលើកដំបូងរបស់គណបក្សដ៏សំខាន់មួយនៅក្នុងសភាសហរដ្ឋអាមេរិក នៅពេលដែលរដ្ឋសភាអាណត្តិថ្មី នឹងចាប់ផ្តើមបើកសម័យប្រជុំរបស់ខ្លួនក្នុងខែមករាខាងមុខនេះ។ លោក Jeffries ដែលមានអាយុ៥២ឆ្នាំនិងជាសមាជិករដ្ឋសភាអាមេរិកអស់រយៈពេល១០ឆ្នាំមកហើយនោះ បានសន្យានឹងសម្រេចការងារឱ្យបានល្អ បើទោះបីជាគណបក្សប្រជាធិបតេយ្យរបស់លោក បានចាញ់ឆ្នោតគណបក្សសាធារណរដ្ឋដោយសំឡេងតិចតួច នៅក្នុងការបោះឆ្នោតកាលពីថ្ងៃទី៨ខែវិច្ឆិកាកន្លងទៅក្តី។ ការជ្រើសរើសលោក Jeffries នៅក្នុងការបោះឆ្នោតដោយសំឡេងគាំទ្រជាឯកច្ឆន្ទ នៅក្នុងកិច្ចប្រជុំរបស់សមាជិកសភានៃគណបក្សប្រជាធិបតេយ្យ គឺជាការផ្លាស់ប្តូរដ៏ធំមួយសម្រាប់គណបក្សនេះ។ ប្រធានរដ្ឋសភាសហរដ្ឋអាមេរិកខាងគណបក្សប្រជាធិបតេយ្យដែលផុតតំណែង លោកស្រី Nancy Pelosi ដែលមានអាយុ៨២ឆ្នាំ ជាប្រធានគណបក្សប្រជាធិបតេយ្យក្នុងរដ្ឋសភាអស់រយៈពេល ២០ឆ្នាំកន្លងទៅ ហើយលោកស្រីបានប្រកាសក្នុងពេលថ្មីៗនេះថា លោកស្រីនឹងស្ថិតនៅជាសមាជិករដ្ឋសភាធម្មតា ដោយមិនស្វះស្វែងរកតួនាទីដឹកនាំរបស់គណបក្សតទៅទៀតនោះឡើយ នៅក្នុងរដ្ឋសភាអាណត្តិថ្មី ដែលត្រូវគ្រប់គ្រងដោយគណបក្សសាធារណរដ្ឋ។ លោក Jeffries ជាសមាជិករដ្ឋសភាមួយរូបក្នុងចំណោមសមាជិករដ្ឋសភាខាងគណបក្សប្រជាធិបតេយ្យ៣រូប ដែលត្រូវបានជ្រើសរើសជាមេដឹកនាំរបស់គណបក្សនេះ ដែលរួមមានសមាជិករដ្ឋសភាលោកស្រី Katherine Clark អាយុ៥៩ឆ្នាំនៃរដ្ឋ Massachusetts ឱ្យធ្វើជាប្រធានក្រុមប្រឹក្សាវិន័យរបស់គណបក្ស និងសមាជិករដ្ឋសភានៃរដ្ឋ California លោក Pete Aguilar អាយុ៤៣ឆ្នាំ ឱ្យធ្វើជាប្រធាននៃកិច្ចប្រជុំរបស់គណបក្សប្រជាធិបតេយ្យ។ សមាជិករដ្ឋសភាអាមេរិកខាងគណបក្សសាធារណរដ្ឋលោក Kevin McCarthy នៃរដ្ឋ California មានគម្រោងនឹងក្លាយជាប្រធានរដ្ឋសភាអាមេរិកអាណត្តិថ្មី បើទោះបីជាសមាជិកអភិរក្សនិយមខ្លះនៃគណបក្សសាធារណរដ្ឋរបស់លោក អាចមិនគាំទ្រលោកក៏ដោយ។ ដោយការគ្រប់គ្រងរដ្ឋសភារបស់គណបក្សសាធារណរដ្ឋនៅក្នុងសភាអាណត្តិថ្មី ហើយគណបក្សប្រជាធិបតេយ្យនៅតែរក្សាការគ្រប់គ្រងនៅក្នុងព្រឹទ្ធសភាអាមេរិក ហើយលោក Joe Biden ជាប្រធានាធិបតីមកពីគណបក្សប្រជាធិបតេយ្យនោះ កិច្ចព្រមព្រៀងនយោបាយលើច្បាប់សំខាន់ៗរបស់សហរដ្ឋអាមេរិក ទំនងហាក់ដូចជាមានការលំបាកនៅក្នុងរដ្ឋធានីវ៉ាស៊ីនតោនក្នុងពេលខាងមុខ៕	សមាជិករដ្ឋសភាអាមេរិកនៃរដ្ឋNew York លោក Hakeem Jeffries ដើរនៅក្បែរវិមានសភាក្នុងរដ្ឋធានីវ៉ាស៊ីនតោន កាលពីថ្ងៃទី៣០ ខែវិច្ឆិកា ឆ្នាំ ២០២២ ក្រោយពីលោកត្រូវបានជ្រើសរើសជាមេដឹកនាំថ្មីរបស់គណបក្សប្រជាធិបតេយ្យនៅរដ្ឋសភា។
គ្រូបង្វឹកបឹងកេត លោក ហៅ សុជាតិ មិនទាន់រំពឹងថា អាចយកបាន៣ពិន្ទុពីក្រុមព្រះខ័នរាជស្វាយរៀងទេ ខណៈក្រុមខ្លួន កំពុងជួបបញ្ហាកីឡាករ។ សម្រាប់លោក សុជាតិ ព្រះខ័នរាជស្វាយរៀង ជាក្រុមខ្លាំងនារដូវកាលនេះ ដែលសម្បូរទៅដោយកីឡាករមានសក្ដានុពល ។ សម្រាប់ខ្ញុំកីឡាករក្រុមស្វាយរៀងសុទ្ធតែគ្រោះថ្នាក់ទាំងអស់ ព្រោះពួកគាត់សុទ្ធតែមានគុណភាពទាំងអស់ បើយើងមិនប្រយ័ត្ន»។ គ្រូបង្វឹកបឹងកេត ប្រាប់សារព័ត៌មានថ្មីៗដូច្នេះ។ ចំណែកគ្រូបង្វឹកព្រះខ័នរាជស្វាយរៀង លោក Conor Nestor ក៏រអាលក្រុមបឹងកេតដែរ។ លោកមើលឃើញថា ការប្រកួតនេះ នឹងមានភាពស្វិតស្វាញ និងលំបាកផងដែរ។ លោកបន្ថែមថា៖« យើងបានត្រៀមខ្លួនរួចជាស្រេច ហើយទន្ទឹងរង់ចាំការប្រកួតប្រជែងដ៍លំបាកនេះ។ បឹងកេតជាក្រុមដែលវាយលុកល្អនៅក្នុងប្រទេស វាជាការសាកល្បងដ៍ស្វិតស្វាញមួយ យើងនឹងប្រឹងឲ្យអស់ពីសមត្ថភាព។ ពួកគេមានកីឡាករដែលអាចធ្វើឲ្យយើងឈឺចាប់នៅលើទីលាន យើងត្រូវផ្តោតអារម្មណ៍ឲ្យបានល្អ»។ ជំនួប៩លើករវាងក្រុមទាំងពីរ ម្ចាស់ផ្ទះព្រះខ័នរាជស្វាយរៀង ឈ្នះ២ ស្មើ២ និងចាញ់៣។ ព្រះខ័នរាជ ៣ប្រកួតចុងក្រោយរបស់គេចាញ់វិសាខា ១-០ ឈ្នះគីរីវង់ ១០-០ និងចាញ់ភ្នំពេញក្រោន ៣-០ កីឡាករកំពុងលេចធ្លោរបស់ខ្លួនគឺខ្សែបម្រើ មិន រតនៈ។ រីឯបឹងកេត ឈ្នះភ្នំពេញក្រោន ២-១ ស្មើណាហ្កាវើលដ៍ ០-០ និងឈ្នះទ័ព ៣-២ ។ ខ្សែប្រយុទ្ធ សៀង ចន្ធា កំពុងបង្ហាញទម្រង់លេងយ៉ាងល្អ។ ដោយឡែកអង្គរថាយហ្គឺរ បើកទ្វាកីឡដ្ឋានហនុមាន ទទួលភ្ញៀវភ្នំពេញក្រោន នាម៉ោង១៥ និង៤៥នាទី។ ។ ជួបគ្នា៧លើក អង្គរថាយហ្គឺរ ឈ្នះភ្ញៀវ ២ និងចាញ់៥។ ៣ប្រកួតចុងក្រោយរបស់ក្រុមពីសៀមរាបនេះ ឈ្នះ២ ចាញ់១ ។ ខ្សែប្រយុទ្ធ សុវណ្ណ ដូណា ជាតួអង្គសំខាន់ ។ ភ្នំពេញក្រោនវិញ ឈ្នះ២ និងចាញ់១ ដូចគ្នា។ ខ្សែប្រយុទ្ធ ប្រាក់ ធីវ៉ា កំពុងជាទីគោលដៅនៃការប្រុងប្រយ័ត្នពីក្រុមផ្សេង។ គូបន្ទាប់ណាហ្កាវើលដ៍ ជួបទ័ព នាកីឡដ្ឋានស្តាតចាស់ ។ ក្រុមទាំងពីរ ជួបគ្នា៦លើក ដោយណាហ្កា ឈ្នះ៣ និងស្មើ៣។ ទ័ព ៣ប្រកួតកន្លងមក ពុំដែលឈ្នះសោះ។ កីឡាករកំពុងលេចធ្លោ ខ្សែប្រយុទ្ធ ណារ៉ុង កក្កដា។ ចំណែកភ្ញៀវណាហ្គា លេង៣ប្រកួត ចាញ់២ និងស្មើ១ ។ ខ្សែបម្រើប្រយុទ្ធ គួច ដានី កំពុងបង្ហាញទម្រង់លេងដ៏ល្អ។ ងាកទៅក្រុមម្ចាស់ផ្ទះវិសាខា បើកទ្វាកីឡដ្ឋានព្រីនស៍ ទទួលភ្ញៀវគីរីវង់សុខសែនជ័យ។ ជំនួប៥លើក ភ្ញៀវពុំដែលឈ្នះម្ចាស់ផ្ទះឡើយ។ ៣ប្រកួតកន្លងមករបស់ម្ចាស់ផ្ទះ ធ្វើបានល្អគឺពុំទាន់ស្គាល់ពាក្យចាញ់ឡើយ ខណៈភ្ញៀវ៣ប្រកួតរបស់គេ ឈ្នះ១ និងចាញ់២៕	ក្រុមបាល់ទាត់ព្រះខ័នរាជស្វាយរៀង ទទួលភ្ញៀវបឹងកេត នាម៉ោង៦៖៣០នាទីល្ងាច ថ្ងៃទី២៧ សីហា នៅកីឡដ្ឋានស្វាយរៀង។ សម្រាប់គ្រូបង្វឹកក្រុមបឹងកេត មិនហ៊ានមើលស្រាលលើព្រះខ័នរាជស្វាយឡើយ។
នាព្រឹកថ្ងៃទី២២កញ្ញានេះ ធនាគារអភិវឌ្ឍន៍អាស៊ី (ADB) បានចេញរបាយការណ៍ស្តីពីបច្ចុប្បន្នភាពសេដ្ឋកិច្ចកម្ពុជា ដោយ ADB បានព្យាករថា សេដ្ឋកិច្ចកម្ពុជា នឹងកើនឡើងត្រឹម១,៩ភាគរយ ក្នុងឆ្នាំ២០២១ ប៉ុណ្ណោះ។ បើតាមលោកស្រី Sunniya Durrani-Jamal ដែលជានាយិការបស់ADB ប្រចាំកម្ពុជា ការទម្លាក់ការព្យាករកំណើនសេដ្ឋកិច្ចកម្ពុជា ក្នុងឆ្នាំ២០២១ ពី៤ភាគរយ មកត្រឹម ១,៩ភាគរយនេះ គឺដោយសារតែភាពអូសបន្លាយពេលយូរ នៃជំងឺកូវីដ-១៩ ដែលកើតចេញពីព្រឹត្តិការណ៍សហគមន៍២០កុម្ភៈ បានធ្វើឱ្យប៉ះពាល់ដល់សេវាកម្ម និងតម្រូវការក្នុងស្រុក។ លោកស្រី Sunniya Durrani-Jamal បាននិយាយដូច្នេះ៖«ការបិទខ្ទប់ និងការផ្អាកដំណើរការរោងចក្របណ្តោះអាសន្ន បានប៉ះពាល់ដល់ផលិតកម្មក្នុងវិស័យកាត់ដេរ ទំនិញធ្វើដំណើរ និង ស្បែកជើង កាលពីដើមឆ្នាំ[២០២១]នេះ។ ដោយផ្អែកលើចំណុចនេះ យើងព្យាករថាកំណើនសេដ្ឋកិច្ចរបស់កម្ពុជា នឹងមានត្រឹម១,៩ភាគរយនៅឆ្នាំ២០២១ ដែលទាបជាងការព្យាករ ៤,០ភាគរយ របស់យើងកាលពីខែមេសា»។ ការព្យាករពីកំណើនសេដ្ឋកិច្ចកម្ពុជារបស់ ADB ដែលធ្លាក់មកត្រឹម១,៩ភាគរយវិញនេះ គឺដោយសារតែតម្រូវការក្នុងស្រុក សម្រាប់ម្ហូបអាហារ ការស្នាក់នៅ ការដឹកជញ្ជូន និងសេវាកម្មបម្រើផ្ទាល់ផ្សេងទៀត បានប៉ះពាល់យ៉ាងខ្លាំងពីជំងឺកូវីដ-១៩ និងការបិទខ្ទប់នានា។ ជាពិសេស គឺការរឹតបន្តឹងលើការធ្វើដំណើរអន្តរជាតិនៅតែមាន ហើយការមកដល់នៃភ្ញៀវអន្តរជាតិបានធ្លាក់ចុះរហូតដល់ ៩១,៣ភាគរយ ក្នុងឆមាសទីមួយនៃឆ្នាំ ២០២១ ធៀបនឹងរយៈពេលដូចគ្នាកាលពីឆ្នាំ២០២០។ ទន្ទឹមនឹងនេះ កំណើនវិស័យសេវាកម្មត្រូវបានព្យាករថា នឹងធ្លាក់ចុះ ០,៦ភាគរយនៅឆ្នាំ ២០២១ ផងដែរ។ ប៉ុន្តែវិស័យកសិកម្មកម្ពុជា ត្រូវបាន ADB រំពឹងថា នឹងកើនឡើង១,៥ភាគរយ នៅក្នុងឆ្នាំ២០២១ ប៉ុន្តែការផ្ទុះឡើងនៃជំងឺកូវីដ-១៩ បានរំខានដល់ខ្សែច្រវ៉ាក់ផ្គត់ផ្គង់វិស័យកសិកម្ម។ រីឯ កំណើនវិស័យឧស្សាហកម្មកម្ពុជា ត្រូវបានព្យាករនៅកម្រិត ៥,៣ភាគរយ ក្នុងឆ្នាំ ២០២១ ដោយអាស្រ័យនឹងលទ្ធភាពក្នុងការបង្កើនការនាំចេញសម្លៀកបំពាក់ ទំនិញធ្វើដំណើរ និងស្បែកជើង និងការបន្តនៃភាពរឹងមាំក្នុងវិស័យកម្មន្តសាលផ្សេងទៀត។ ជាមួយនឹងគ្នានេះ រាជរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា បានចាត់វិធានការជាបន្តបន្ទាប់ ដើម្បីកាត់បន្ថយផលប៉ះពាល់នៃជំងឺរាតត្បាត ទៅលើសេដ្ឋកិច្ច និងសង្គម។ វិធានការទាំងនោះ រួមមាន៖ ការផ្តល់វ៉ាក់សាំង និងការព្យាបាលជំងឺកូវីដ-១៩ដោយឥតគិតថ្លៃ, ការជួយឧបត្តម្ភជាសាច់ប្រាក់ដល់គ្រួសារក្រីក្រ, ការជំរុញសេដ្ឋកិច្ច និងកម្មវិធីរៀបចំកម្ចីឡើងវិញ (Loan Restructuring)។ «ដើម្បីលើកកម្ពស់ជីវភាពរស់នៅរបស់ប្រជាពលរដ្ឋ និងធ្វើឱ្យមាននិរន្តរភាពកំណើនសេដ្ឋកិច្ច រាជរដ្ឋាភិបាល នឹងត្រូវបន្តពង្រឹងប្រព័ន្ធគាំពារសង្គមរបស់ខ្លួន និងលើកកម្ពស់គុណភាពសេវាថែទាំសុខភាពនិងការអប់រំ»។ នេះជាការលើកឡើងរបស់ លោកស្រី Durrani-Jamal ដោយបានបន្ថែមថា ការបន្តកំណែទម្រង់ហេដ្ឋារចនា សម្ព័ន្ធឌីជីថលក៏ចាំបាច់ផងដែរ ដើម្បីទាក់ទាញការវិនិយោគលើហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធ ដែលមានគុណភាពខ្ពស់។ នាយិការបស់ADBប្រចាំកម្ពុជារូបនេះ បានបញ្ជាក់ដូច្នេះ៖ «ការធ្វើកំណែទម្រង់ ដើម្បីលើកកម្ពស់ការអនុវត្តមុខងារសាធារណៈ ក៏ជាមូលដ្ឋានគ្រឹះក្នុងការធ្វើឱ្យប្រសើរឡើង នូវសមត្ថភាពប្រកួតប្រជែងអន្តរជាតិរបស់ប្រទេសផងដែរ»។ បច្ចុប្បន្ន ADB កំពុងអនុវត្តគម្រោងវិនិយោគនានានៅកម្ពុជា ដែលមានតម្លៃ ២,០៨ ពាន់លានដុល្លារ។ ក្នុងឆ្នាំ ២០២០ ADB បានផ្តល់ប្រាក់កម្ចី និងជំនួយឥតសំណង ៤៧៧,២លានដុល្លារដល់កម្ពុជា និងផ្តល់បន្ថែមចំនួន ២៨១,៣លានដុល្លារទៀត តាមរយៈសហហិរញ្ញប្បទាន។ ទឹកប្រាក់បម្រុងពី ADB សម្រាប់ឆ្នាំ ២០២១-២០២៤ រួមមានប្រាក់កម្ចីសម្បទាន ចំនួន ១,៤៩ ពាន់លានដុល្លារ និងជំនួយឥតសំណង ៣១,៨លានដុល្លារ ត្រៀមគាំទ្រដល់ការអភិវឌ្ឍសេដ្ឋកិច្ច និងការងើបឡើងវិញពីជំងឺរាតត្បាតកូវីដ-១៩ របស់កម្ពុជា។ នេះបើតាមសេចក្តីប្រកាសព័ត៌មានរបស់ADB៕	ភ្នំពេញ៖ ការអូសបន្លាយនៃការរាតត្បាតដោយជំងឺកូវីដ-១៩ នៅកម្ពុជា បានធ្វើឱ្យធនាគារអភិវឌ្ឍន៍អាស៊ី (ADB) ទម្លាក់ការព្យាកររបស់ខ្លួន មកលើសេដ្ឋកិច្ចកម្ពុជាក្នុងឆ្នាំ២០២១ ដែលមានកំណើន៤ភាគរយ មកត្រឹម១,៩ភាគរយវិញ។ យ៉ាងណាក៏ដោយ ADB បានរំពឹងថា សេដ្ឋកិច្ចកម្ពុជា នឹងកើនឡើងវិញ នៅអត្រា៥,៥ភាគរយ ក្នុងឆ្នាំ២០២២។
នៅខួបមួយឆ្នាំនៃការឈ្លានពានរបស់រុស្ស៊ីលើអ៊ុយក្រែន អូស្ត្រាលីបានប្រកាសដាក់ទណ្ឌកម្មលើរុស្ស៊ីបន្ថែម ដែលផ្ដោតលើរដ្ឋមន្ត្រីរុស្ស៊ីដែលមើលការខុសត្រូវផ្នែកថាមពល ធនធាន និងឧស្សាហកម្ម និងបុគ្គលសំខាន់ៗក្នុងវិស័យការពារជាតិរួមមានក្រុមហ៊ុនផលិតសព្វាវុធ Kalashnikov Concern ក្រុមហ៊ុនអាកាសចរណ៍ Tupolev និងក្រុមហ៊ុនអភិវឌ្ឍន៍នាវាមុជទឹក Admiralty Shipyards ជាដើម។ រដ្ឋាភិបាលអូស្ត្រាលីក៏បានប្រកាសពីការផ្តល់យន្តហោះដ្រូនបន្ថែមដល់អ៊ុយក្រែនផងដែរ។ «យើងបន្តឈរជាមួយអ៊ុយក្រែន។ យន្តហោះដ្រូននឹងផ្ដល់នូវសមត្ថភាពស៊ើបការណ៍ ត្រួតពិនិត្យ និងឈ្លបយកការណ៍នៅសមរភូមិសម្រាប់កងកម្លាំងប្រដាប់អាវុធអ៊ុយក្រែន»។ នាយករដ្ឋមន្ត្រីអូស្រ្តាលីលោក អាន់ថូនី អាល់បានីស លើកឡើងបែបនេះក្នុងសេចក្តីថ្លែងការណ៍មួយនៅថ្ងៃទី២៤ ខែកុម្ភៈ។ យ៉ាងណាមិញ លោកមិនបានបញ្ជាក់ច្បាស់ពីចំនួន ម៉ូដែលដ្រូន និងពីព័ត៌មានលម្អិតទាក់ទងនឹងយន្ដហោះដ្រូននេះនៅឡើយ។ នៅមុនមួយថ្ងៃនៃខួបមួយឆ្នាំនៃការឈ្លានពានរបស់រុស្ស៊ី មេដឹកនាំរុស្ស៊ីក៏បានបង្អួតពីឃ្លាំងអាវុធនុយក្លេអ៊ែររបស់ខ្លួន ខណៈអាម៉េរិក និងអង្គការណាតូបានចោទប្រកាន់ចិនថាកំពុងពិចារណាផ្គត់ផ្គង់អាវុធដល់រុស្សី។ អូស្ត្រាលី ដែលជាប្រទេសមួយក្នុងចំណោមអ្នកផ្ដល់ជំនួយច្រើនបំផុតឱ្យអ៊ុយក្រែន បានផ្គត់ផ្គង់ជំនួយ គ្រាប់រំសេវ និងឧបករណ៍ការពារ ហើយបានហាមឃាត់ការនាំចេញរ៉ែអាលុយមីញ៉ូម និងអាលុយមីញ៉ូម ទៅកាន់រុស្ស៊ី។ ចាប់តាំងពីជម្លោះបានចាប់ផ្តើម អូស្ត្រាលីបានផ្តល់ជំនួយផ្នែកយោធាប្រហែល៥០០លានដុល្លារអូស្ត្រាលីដល់អ៊ុយក្រែន។ អូស្រ្តាលីក៏បានចូលរួមក្នុងការបណ្តុះបណ្តាលទាហានអ៊ុយក្រែន និងបានដាក់ទណ្ឌកម្មបុគ្គល និងអង្គភាពរុស្ស៊ីជាង១ពាន់រួចមកហើយ៕	អូស្ត្រាលី កំពុងបញ្ជូនយន្តហោះដ្រូនបន្ថែមទៀតទៅកាន់អ៊ុយក្រែន ដើម្បីវាយតបតនឹងរុស្ស៊ីក្នុងថ្ងៃខួបមួយឆ្នាំនៃការឈ្លានពានរបស់រុស្ស៊ីលើអ៊ុយក្រែន។ ក្រៅតែពីផ្តល់ជំនួយបន្ថែម អូស្ត្រាលីក៏បានដាក់ទណ្ឌកម្មហិរញ្ញវត្ថុប្រឆាំងនឹងបុគ្គល៩០នាក់ និងអង្គភាពចំនួន៤០របស់រុស្ស៊ីដែរ។
ភាគីទាំងពីរបានឯកភាពគ្នា ក្នុងដំណើរការជំរុញឱ្យមាននវានុវត្តន៍ ការសម្របខ្លួនទៅនឹងបច្ចេកវិទ្យាថ្មី ដំណោះស្រាយផ្នែកផលិតកម្ម ការអភិវឌ្ឍជំនាញ ការផ្សារភ្ជាប់គ្រឹះស្ថានអប់រំ និងវិស័យឧស្សាហកម្ម និងភាពជាសហគ្រិនក្នុងវិស័យកសិកម្ម ព្រមទាំងការផ្លាស់ប្តូរព័ត៌មាន និងទិន្នន័យ ទាក់ទងនឹងវិស័យកសិកម្ម ក្នុងគោលបំណងបង្កើតជាយន្ដការគាំទ្រនានា។ ក្នុងឱកាសនេះ សហគ្រិនខ្មែរ និងអង្គការដៃគូដើម្បីចីរភាពវិស័យកសិកម្មកម្ពុជា បានចាប់ផ្តើមអនុវត្ត កម្មវិធីបណ្ដុះ ធុរកិច្ចថ្មី សហគ្រិនក្នុងសហគមន៍កសិកម្ម ដែលមានរយៈពេលបីឆ្នាំ ក្នុងគោលបំណង បង្កើតឧស្សាហកម្មកសិកម្មប្រកប ដោយផលិតភាព និងចីរភាព។ គម្រោងនឹងស្វែងរកដំណោះស្រាយ ចំពោះបញ្ហាចម្បងចំនួនពីរ ដែលជះឥទ្ធិពលដល់វិស័យកសិកម្មនៅកម្ពុជា រួមមានផលិតភាពទាប និងខ្វះការចូលរួមពីយុវជន នៅក្នុងវិស័យនេះ។ គម្រោងនេះមានសមាសធាតុពីរសំខាន់ៗ ទីមួយគឺ ការបណ្ដុះធុរកិច្ចថ្មី ដែលយុវជនត្រូវបានបណ្តុះបណ្តាលរយៈ ពេល ៤ខែ លើមុខវិជ្ជាបច្ចេកទេសកសិកម្ម សហគ្រិនភាព និងជំនាញធុរកិច្ច និងទីពីរគឺ ការចុះកម្មសិក្សា របស់យុវជន រយៈពេលមួយឆ្នាំជាមួយសហគមន៍កសិកម្ម ក្នុងខេត្តគោលដៅមួយចំនួន ដើម្បីជួយកសិករ និងសហគមន៍ជនបទ។ វិស័យកសិកម្មត្រូវបានប៉ាន់ ស្មានថា មានកំណើនវិជ្ជមានប្រមាណ ០.៥ ភាគរយ ក្នុងឆ្នាំ២០២០ ក្នុងអំឡុងពេលជំងឺកូវីដ-១៩ ខណៈដែលវិស័យដទៃទៀត ដូចជាវិស័យឧស្សាហកម្ម និងសេវាកម្ម ត្រូវបានប៉ាន់ស្មានថា មានកំណើនអវិជ្ជមាន។ នេះជាការលើកឡើងរបស់លោក ឈៀង វណ្ណមុនិណ្ឌ នាយកប្រតិបត្តិ សហគ្រិនខ្មែរ ដោយបានយោងរបាយការណ៍ស្តីពី ស្ថានភាព និងទស្សនៈវិស័យសេដ្ឋកិច្ចកម្ពុជា ដែលរៀបចំដោយក្រសួងសេដ្ឋកិច្ច និងហិរញ្ញវត្ថុ។ លោក ឈៀង វណ្ណមុនិណ្ឌ បន្តថា៖« ក្នុងបរិបទថ្មីនេះ យើងរំពឹងថា ការបង្កើនឱ្យមាននវានុវត្តន៍ និងជំនាញអាជីវកម្ម នៅតាមសហគមន៍អាចជួយជំរុញ វិស័យកសិកម្ម ឱ្យមានសក្ដានុពលពេលលេញ។ កម្មវិធីបណ្ដុះធុរកិច្ចថ្មី សហគ្រិនក្នុងសហគមន៍កសិកម្ម ផ្តួចផ្តើមឡើងដើម្បីឆ្លើយតបនឹងតម្រូវការខាងលើ តាមរយៈការលើកកម្ពស់សហគ្រិនភាពដល់យុវជន និងនិស្សិត នៅតាមសកលវិទ្យាល័យ ការពង្រីកសមត្ថភាពរបស់សហគមន៍កសិកម្មព្រមទាំងកសិករ និងការបង្កើននវានុវត្តន៍នៅក្នុងខ្សែសង្វាក់តម្លៃ កសិកម្ម»។ លោក ច័ន្ទ សេរីរដ្ឋា នាយកប្រចាំប្រទេស អង្គការដៃគូដើម្បីចីរភាពវិស័យកសិកម្មកម្ពុជា បង្ហាញសុទិដ្ឋិនិយមថា៖ ប្រសិនបើអនុវត្តបានល្អប្រសើរ គម្រោងនេះ នឹងចូលរួមចំណែកពង្រឹងសេដ្ឋកិច្ចជនបទ តាមរបៀបច្រើនយ៉ាង គឺទីមួយទាក់ទាញយុវជន ឱ្យងាកមកចាប់អារម្មណ៍ការងារ និងរបរកសិកម្ម។ ដូច្នេះ វានឹងនាំមកនូវផ្នត់គំនិតថ្មីៗ ដែលចូលរួមចំណែកអភិវឌ្ឍន៍វិស័យកសិកម្ម ប្រកបដោយនិរន្តរភាព។ លើសពីនេះទៀត គម្រោងនេះ នឹងជួយកាត់បន្ថយការធ្វើចំណាកស្រុក ឆ្លងកាត់ប្រទេស និងធ្វើចំណាកស្រុកពីទីជនបទទៅកាន់ទីក្រុង»។ លោក ច័ន្ទ សេរីរដ្ឋា ពន្យល់បន្ថែមថា៖«ប្រសិនបើកសិកម្ម នៅតំបន់ជនបទ បង្ហាញភាពទាក់ទាញផ្នែកសេដ្ឋកិច្ច យុវជន ស្ត្រី និងបុរស នឹងត្រូវទទួលអត្ថប្រយោជន៍ពីការងារ នៅនឹងកន្លែង ពោលគឺនឹងមិនបង្ខំចិត្តធ្វើចំណាកស្រុក ដើម្បីស្វែងរកឱកាសការងារនៅឆ្ងាយ ពីសហគមន៍របស់ខ្លួនឡើយ»។ គម្រោងនេះ នឹងភ្ជាប់បណ្តាញជាមួយអ្នកពាក់ព័ន្ធជាច្រើន មានដូចជាសាកលវិទ្យាល័យ ក្រុមកសិករ កសិពាណិជ្ជកម្ម ភ្នាក់ងាររដ្ឋាភិបាល និងអង្គការសង្គមស៊ីវិល។ សហគ្រិនខ្មែរ និងអង្គការដៃគូ ដើម្បីចីរភាពវិស័យកសិកម្មកម្ពុជា សូមស្វាគមន៍ដៃគូដទៃ ក្នុងការគាំទ្រដល់ដំណើរការអនុវត្តគម្រោងនេះ៕ ' (អត្ថបទពាណិជ្ជកម្ម)	កាលពីថ្ងៃទី ១៨ ខែកុម្ភៈឆ្នាំ ២០២១ សហគ្រិនខ្មែរ ដែលជាស្ថាប័នមួយ ស្ថិតនៅក្រោមក្រសួងសេដ្ឋកិច្ច និងហិរញ្ញវត្ថុ ជាមួយទស្សនវិស័យ ក្លាយជាថ្នាលជាតិ សម្រាប់ការលើកកម្ពស់គ្រប់សកម្មភា ពរបស់រិស័យសហគ្រិនភាព និងអង្គការដៃគូ ដើម្បីចីរភាពវិស័យកសិកម្មកម្ពុជា (CPSA) ដែលជាវេទិកាដៃគូពហុភាគី បានចូលរួមសហការជាដៃគូ ដើម្បីលើកកម្ពស់ភាពជាសហគ្រិនក្នុងវិស័យកសិកម្ម។
ថ្លែងក្នុងពិធីបិទទ្វារទឹកទំនប់វារីអគ្គិសនីសេសានក្រោម២ អនុភាព 400MW ស្ថិតនៅលើក្នុងខេត្តស្ទឹងត្រែង នាព្រឹកថ្ងៃទី២៥ ខែកញ្ញានេះ សម្ដេច ហ៊ុន សែន បានលើកឡើងដូច្នេះថា៖	ភ្នំពេញ៖ សម្ដេចនាយករដ្ឋមន្ត្រី ហ៊ុន សែន បាននិយាយថា ការបន្តកាន់តំណែងជានាយករដ្ឋមន្ត្រី រយៈពេល១០ឆ្នាំទៀត មិនមែនជាបញ្ហាសម្រាប់សម្ដេចឡើយ។ មូលហេតុដែលសម្ដេច ហ៊ុន សែន លើកឡើងបែបនេះ ដោយសារសម្ដេច ជឿជាក់ថា ខ្លួននឹងមានសុខភាពល្អ ហើយអាចរស់នៅរយៈពេល៣០ឆ្នាំទៀត ។
នៅថ្ងៃទី២៧ មិថុនា សហគមន៍ចំនួន ៤០ និងក្រុមផលិតចំនួន ៦ បានចុះកិច្ចសន្យា រួមគ្នាទាក់ទងនឹងការផលិត និងផ្គត់ផ្គង់ស្រូវ។ កិច្ចសន្យាទាំង៤៦នេះ គ្របដណ្ដប់លើផ្ទៃដីជិត ៧ពាន់ហិកតា និងអនុវត្តន៍ដោយកសិករចំនួន ២២៣៦គ្រួសារ នៅក្នុងស្រុកចំនួន ៧ នៃខេត្តកំពង់ធំ។ ក្នុងពិធីចុះកិច្ចព្រមព្រៀងលោក ឌិត ទីណា រដ្ឋមន្ដ្រីក្រសួងកសិកម្ម រុក្ខាប្រមាញ់ និងនេសាទ មានប្រសាសន៍ថា គំនិតផ្ដួចផ្ដើមឱ្យមានកិច្ចសន្យាកសិកម្មនេះ ធ្វើឡើងដើម្បីរួមចំណែកដោះស្រាយបញ្ហាទីផ្សារសម្រាប់ប្រជាកសិករ។ លោក ឌិត ទីណា រដ្ឋមន្រ្តីក្រសួងកសិកម្ម រុក្ខាប្រមាញ់ និងនេសាទ។ រូបភាពពីក្រសួងកសិកម្ម រដ្ឋមន្រ្តីកសិកម្មរូបនេះ ក៏បានជំរុញឱ្យសហគមន៍ប្រើប្រាស់ពូជសុទ្ធ និងអនុវត្តបច្ចេកទេសឱ្យបានត្រឹមត្រូវ ដោយក្រសួងគ្រោងនឹងរៀបចំប្រព័ន្ធកសិកម្មថ្មី ដែលជួយកសាងសហគមន៍ឱ្យរឹងមាំ តាមរយៈការដាក់ចេញគោលនយោបាយមន្រ្តីបច្ចេកទេសកសិកម្មតាមឃុំ។ លើសពីនេះ ការគិតគូរ ដើម្បីជួយសហគមន៍ឱ្យរឹងមាំ តាមរយៈការធ្វើការរួមគ្នាប្រកបដោយតម្លាភាព គណនេយ្យភាព និងការទទួលខុសត្រូវរបស់សហគមន៍។ លោក ចាន់ សុឃាំង ប្រធានសហព័ន្ធស្រូវអង្ករកម្ពុជា លើកឡើងថា ការរីកចម្រើនរបស់វិស័យស្រូវអង្ករ កើតចេញពីគោលនយោបាយរបស់សម្ដេច ហ៊ុន សែន លើការជំរុញផលិតកម្ម និងការនាំចេញអង្ករ។ លោក បន្តថា ក្នុងរយៈពេល៥ខែ ឆ្នាំ២០២៣នេះ កម្ពុជា សម្រេចបានការនាំចេញអង្ករចំនួន ២៧៨ ១៨៤តោន គិតជាទឹកប្រាក់បានជាង ១៩១លានដុល្លារ។ លោក ចាន់ សុឃាំង ប្រធានសហព័ន្ធស្រូវអង្ករកម្ពុជា។ រូបភាពពីសហព័ន្ធស្រូវអង្ករកម្ពុជា ទន្ទឹមនឹងភាពវិជ្ជមានក្នុងការនាំចេញស្រូវអង្ករ លោក សុង សារ៉ន ប្រធានក្រុមប្រឹក្សាភិបាលសហព័ន្ធស្រូវអង្ករកម្ពុជា បានបង្ហាញពីបញ្ហាប្រឈមរបស់វិស័យស្រូវអង្ករក្នុងការផលិត កែច្នៃនាំចេញ ជាមួយប្រទេសដែលផលិតស្រូវអង្ករដូចកម្ពុជា។ លោក ផ្ដោតលើការប្រកួតប្រជែងលើថ្លៃដើម គុណភាព ចីរភាព ការច្នៃប្រឌិត និងការធ្វើពិពិធកម្មគោលដៅទីផ្សារ និងផលិតផល ដោយការងារទាំងនេះ ត្រូវការការរៀបចំយុទ្ធសាស្រ្ត និងផែនការសកម្មភាព។ សូមបញ្ជាក់ថា កិច្ចសន្យាទាំងនេះ ផ្ដោតសំខាន់លើ ការទទួលទិញស្រូវ ប្រភេទផ្ការំដួល, ស្រូវសែនក្រអូប, ស្រូវប្រភេទអូអ៊ឹម និងស្រូវគ្រាប់ខ្លី៕ លោក សុង សារ៉ន ប្រធានក្រុមប្រឹក្សាភិបាលសហព័ន្ធស្រូវអង្ករកម្ពុជា។ រូបភាពពីសហព័ន្ធស្រូវអង្ករកម្ពុជា	រោងម៉ាស៊ីនកិនស្រូវ ៦ និងសហគមន៍៤៦ នៅខេត្តកំពង់ធំ បានចុះកិច្ចសន្យាកសិកម្ម ពីការផលិត និងផ្គត់ផ្គង់ស្រូវ ដើម្បីរួមចំណែកដោះស្រាយបញ្ហាទីផ្សារសម្រាប់ប្រជាកសិករ។ បើតាមលោក ឌិត ទីណា ការចុះកិច្ចសន្យាកសិកម្មនេះ ទាមទារឱ្យភាគីទាំងអស់ ទាំងខាងក្រុមហ៊ុននាំចេញ រោងម៉ាស៊ីនកិនស្រូវ និងសហគមន៍ គោរពកិច្ចសន្យា និងស្មោះត្រង់ជាមួយគ្នា។
សូមលោក-អ្នកនាងអញ្ជើញស្ដាប់បទយកការណ៍ខាងក្រោម លទ្ធផលល្អដែលសិស្សទទួលបានមិនមែនកើតឡើងដោយចៃដន្យឡើយ តែវាជាការខំប្រឹងប្រែងរួមគ្នា។ នេះជាការលើកឡើងរបស់លោក ឈិត សុភក្ត័ គ្រូបង្រៀនអក្សរសិល្ប៍ខ្មែរថ្នាក់ទី៩ និងទី១២ នៅវិទ្យាល័យព្រៃព្នៅ ដែលបានរួមចំណែកបណ្តុះបណ្តាលធនធានមនុស្សរហូតដល់សិស្សជាប់ជ័យលាភីមេដាយមាស មេដាយប្រាក់ និងមានឈ្មោះជាសិស្សពូកែអក្សរសិល្ប៍ខ្មែរទូទាំងប្រទេសឆ្នាំ២០២២។ សូមបញ្ជាក់ថា ក្នុងឆ្នាំ២០២២នេះ វិទ្យាល័យព្រៃព្នៅ មានវត្តមានសិស្សពូកែអក្សរសិល្ប៍ខ្មែររហូតដល់ទៅ៦នាក់ ហើយសុទ្ធតែជាសិស្សស្រីទាំងអស់។ ជ័យលាភីទាំងនោះមាន ធីម ស្រីពៅ បានមេដាយមាស (ចំណាត់ថ្នាក់លេខ១), ស្រេង ថារ៉ា បានមេដាយប្រាក់(ចំណាត់ថ្នាក់លេខ២) និង ជុន កាក់នីកា ជាប់ចំណាត់ថ្នាក់លេខ៧សម្រាប់មុខវិជ្ជាអក្សរសិល្ប៍ខ្មែរថ្នាក់ទី១២។ ចំណែកថ្នាក់ទី៩ មាន ផា ធីតា ជ័យលាភីមេដាយមាស (ចំណាត់ថ្នាក់លេខ១), នី ស្រីនិច ជាប់ចំណាត់ថ្នាក់លេខ៦ និង ថន រតនា ជាប់ចំណាត់ថ្នាក់លេខ៧។ លោកគ្រូ ឈិត សុភក្ត័ ទទួលកម្រងផ្កាពីលោក ឆាយ ប៉េងឆាន នាយកវិទ្យាល័យព្រៃព្នៅ។ ចាប់អាជីពជាគ្រូបង្រៀនថ្នាក់បឋមនៅឆ្នាំ២០០២ លោក សុភក្ត័ បានវិវត្តខ្លួនជាគ្រូវិទ្យាល័យពីឆ្នាំ២០០៩ រហូតមកដល់បច្ចុប្បន្ន ហើយក្នុងចំណោមសិស្សពូកែទាំង៦រូបនៅឆ្នាំនេះ មាន៤រូបជាសិស្សរបស់លោកផ្ទាល់។ លទ្ធផលរបស់សិស្សទាំង៦រូប បានធ្វើឱ្យលោកគ្រូ ឈិត សុភក្ត័ មានក្ដីរំភើបរីករាយ ចំពោះសិស្សទាំងនោះដែលបាននាំកិត្តិយសជូនវិទ្យាល័យព្រៃព្នៅទាំងមូល។ ក្នុងបទសម្ភាសជាមួយសារព័ត៌មានថ្មីៗតាមទូរសព្ទ គ្រូបង្រៀនដែលមានស្រុកកំណើតនៅស្រុកបាភ្នំ ខេត្តព្រៃវែងរូបនេះ ប្រាប់ពីកត្តាសំខាន់នាំឱ្យទទួលបានជោគជ័យយ៉ាងដូច្នេះ៖ «លក្ខណៈពិសេសដែលយើងអាចទទួលបាននូវមេដាយ និងជ័យលាភីជាបន្តបន្ទាប់នេះ គឺពាក់ព័ន្ធនឹងកត្តាចំនួន៦ គឺកត្តាគ្រួសារ សាលារៀន សហគមន៍ គ្រូបង្រៀន សិស្ស និងអាជ្ញាធរដែនដី»។ ក្រៅពីកត្តាសំខាន់ៗខាងលើ នៅមានកត្តា២បន្ថែមទៀត ដែលមិនអាចខ្វះបាននោះ គឺកត្តាសិស្ស និងកត្តាគ្រូបង្រៀន។ លោកគ្រូ ឈិត សុភក្ត័ និងភរិយា ដែលជាគ្រូបង្រៀននៅវិទ្យាល័យព្រៃព្នៅជាមួយគ្នា។ «កត្តាសិស្ស ដើម្បីក្លាយជាសិស្សពូកែខ្មែរ ទាមទារឱ្យសិស្សមានឧបនិស្ស័យ ត្រូវមានការតាំងចិត្ត ការប្តេជ្ញាចិត្តខ្ពស់ ការខិតខំប្រឹងប្រែង ការស្វ័យសិក្សាស្រាវជ្រាវ ការហ្វឹកហាត់ មានចំណេះដឹងទូទៅ និងត្រូវមានគំនិតសុទិដ្ឋិនិយម។ បើសិនសិស្សមិនមាននូវកត្តាខាងលើនេះទេ យើងពិបាកបង្ហាត់បង្រៀន និងបណ្ដុះបណ្ដាលសិស្សឱ្យគាត់ទទួលបានជោគជ័យណាស់ ទោះបីគ្រូមានបទពិសោធន៍ និងចំណេះដឹងខ្ពស់ក៏ដោយ។ ចំពោះកត្តាគ្រូវិញ ក្នុងការបង្ហាត់បង្រៀនសិស្សពូកែនេះ មិនចាំបាច់ទាល់តែគ្រូមានចំណេះខ្ពស់នោះទេ គ្រាន់តែមានសមត្ថភាពសម្របសម្រួលជាមួយកិច្ចការសិស្សបាន គឺជាការប្រពៃហើយបាទ»។ នេះជាការលើកឡើងរបស់គ្រូបង្រៀន ឈិត សុភក្ត័ ដោយបន្តថា គ្រូបង្រៀនត្រូវការការតាំងចិត្ត ការប្ដេជ្ញាខ្ពស់ដូចសិស្សដែរ ដើម្បីធ្វើយ៉ាងណាអាចឱ្យសិស្សទទួលបានជ័យលាភី និងត្រូវមានការជំរុញលើកទឹកចិត្តដល់សិស្ស ពិសេសគ្រូខ្លួនឯង ត្រូវចេះស្វ័យសិក្សាស្រាវជ្រាវ និងពង្រឹងចំណេះបន្ថែម។ លោកគ្រូ ឈិត សុភក្ត័ ថតជាមួយសិស្សពូកែរបស់វិទ្យាល័យព្រៃព្នៅ នៅមុខវិទ្យាល័យ១០មករា១៩៧៩ នាខេត្តសៀមរាប។ បើតាមលោក ឈិត សុភក្ត័ នេះមិនមែនជារឿងងាយស្រួលឡើយ ក្នុងការជំរុញឱ្យសិស្សក្លាយជាសិស្សពូកែ។ គ្រូបង្រៀនអក្សរសិល្ប៍ខ្មែររូបនេះ តែងប្រើវិធីសាស្រ្តលួងលោម និងបញ្ចុះបញ្ចូលសិស្សឱ្យចាប់អារម្មណ៍ និងមានចំណង់លើមុខវិជ្ជាខ្មែរ។ អត្ថបទទាក់ទង សិស្សស្រីដល់ទៅ៦រូបនៅវិទ្យាល័យព្រៃព្នៅ ខេត្តព្រៃវែង ជាប់សិស្សពូកែអក្សរសិល្ប៍ខ្មែរទូទាំងប្រទេស សកម្មភាពលោកគ្រូ ឈិត សុភក្ត័ កំពុងបង្រៀនសិស្ស។ ដើម្បីក្លាយជាសិស្សពូកែអក្សរសិល្ប៍ខ្មែរ ត្រូវសម្រិតសម្រាំងសិស្សតាំងពីថ្នាក់ក្រោម ការប្រឡងសិស្សពូកែត្រូវបានរៀបចំសម្រាប់តែសិស្សថ្នាក់ទី៩-១២ ប៉ុណ្ណោះ ដែលក្រសួងអប់រំ យុវជន និងកីឡា រៀបចំជារៀងរាល់ឆ្នាំ។ មុននឹងក្លាយជាជ័យលាភីថ្នាក់ជាតិទូទាំងប្រទេស សិស្សានុសិស្សត្រូវឆ្លងកាត់ច្រើនដំណាក់កាល ដោយរាប់ចាប់ពីការប្រឡងសិស្សពូកែនៅក្នុងវិទ្យាល័យ, ការប្រឡងថ្នាក់ស្រុក ថ្នាក់រាជធានី-ខេត្ត និងថ្នាក់ជាតិទូទាំងប្រទេស ដែលប្រមូលផ្ដុំសិស្សពូកែមកពី២៥រាជធានី-ខេត្ត។ ពិតណាស់ ដើម្បីក្លាយខ្លួនជាសិស្សពូកែទូទាំងប្រទេសនៅថ្នាក់ទី៩-១២ គឺមិនអាចភ្លេចគ្រឹះពីថ្នាក់ក្រោមបាននោះឡើយ។ «នៅពេលដែលសិស្សចង់ប្រឡងអក្សរសិល្ប៍ខ្មែរទូទាំងប្រទេស គឺត្រូវការការសម្រិតសម្រាំងណាស់។ មិនអាចបំភ្លេចបានទេ អំពីមូលដ្ឋានគ្រឹះនៅថ្នាក់ទី៧-៨ និងថ្នាក់ទី១០-១១។ ចំណែកលោកគ្រូអ្នកគ្រូ នៅថ្នាក់ទី៩-១២ គ្រាន់តែជាអ្នកចាំសម្រួច ចាំតម្រង់ កែតម្រូវ តុបតែងលម្អ និងចម្រាញ់ចុងក្រោយប៉ុណ្ណោះ។ ប៉ុន្តែមូលដ្ឋានគ្រឹះដ៏សំខាន់នៅថ្នាក់ទី៩-១២នោះ គឺបានមកពីថ្នាក់ទី៧-៨ និងថ្នាក់ទី១០-១១។ ប្រសិនបើលោកគ្រូអ្នកគ្រូចង់ឱ្យសិស្សរបស់ខ្លួនក្លាយជាសិស្សពូកែ ដូច្នេះត្រូវមានការចូលរួមពីលោកគ្រូអ្នកគ្រូដូចសាលាខ្ញុំអ៊ីចឹង»។ លោកគ្រូ ឈិត សុភក្ត័ រៀបរាប់បែបនេះ ដោយបន្ថែមថា លោកគ្រូអ្នកគ្រូដែលបង្រៀននៅថ្នាក់ទី៧-៨ និងថ្នាក់ទី១០-១១ តែងយកចិត្តទុកដាក់ និងបញ្ចូនមកឱ្យលោកជាអ្នកតុបតែង កែច្នៃដុំពេជ្រនេះ ដើម្បីសម្រិតសម្រាំងទៅប្រកួតប្រជែង។ បើតាមគ្រូបង្រៀនជនបទរូបនេះ ការអធិប្បាយខាងលើ ជាមូលដ្ឋានគ្រឹះដែលលោកគ្រូអ្នកគ្រូមិនអាចមើលរំលងបាន។ ក្រោយសម្រិតសម្រាំងសិស្សរួចមក លោក ឈិត សុភក្ត័ បានឆ្លៀតពេលចុងសប្ដាហ៍ ដើម្បីបំប៉នដល់សិស្សពូកែទាំងនោះដោយឥតគិតថ្លៃ។ លះបង់ពេលវេលាជាមួយគ្រួសារ ដើម្បីបំប៉នសិស្សបន្ថែម ដើម្បីធ្វើឱ្យសិស្សមានឱកាសជាប់ជាសិស្សពូកែថ្នាក់ជាតិ លោកគ្រូ ឈិត សុភក្ត័ បានចំណាយពេលវេលាជាច្រើនជួយសិស្ស តាមរយៈការបង្រៀនក្នុងថ្នាក់ និងបំប៉នបន្ថែមនៅចុងសប្ដាហ៍។ ក្ដីស្រឡាញ់ដែលមានសម្រាប់មុខវិជ្ជាអក្សរសិល្ប៍ខ្មែរផង និងចង់ឱ្យសិស្សនៅខេត្តព្រៃវែងទទួលបានលទ្ធផលល្អផង បានធ្វើឱ្យគ្រូបង្រៀនរាងស្ដើង និងពាក់វ៉ែនតារូបនេះ ជម្នះបញ្ហា ហើយសម្ភីបង្រៀនទាំងព្រឹក និងថ្ងៃ ដើម្បីពង្រឹងសមត្ថភាពសិស្ស។ គ្រូបង្រៀន ឈិត សុភក្ត័ អះអាងដូច្នេះ៖ «ការបំប៉ននេះសម្រាប់តែសិស្សពូកែប៉ុណ្ណោះ ដើម្បីសម្រួចសមត្ថភាពរបស់គាត់ តាមរយៈការបំប៉នបន្ថែមរៀងរាល់ថ្ងៃសៅរ៍អាទិត្យ។ យើងបំប៉នសមត្ថភាពគាត់បណ្ដើរ យើងលើកទឹកចិត្តគាត់ និងបណ្ដុះនៅការស្រឡាញ់ បណ្ដុះពីគុណតម្លៃដែលក្លាយជាសិស្សពូកែផ្នែកអក្សរសិល្ប៍ខ្មែរ ដែលមានតម្លៃយ៉ាងធំធេងសម្រាប់គ្រួសារ សង្គមជាតិ និងសាលារៀន»។ ចុងសប្ដាហ៍ ដែលជាពេលទំនេរសម្រាប់ផ្ដល់ឱ្យគ្រួសារ និងជាពេលសម្រាកផ្ទាល់ខ្លួន បែរក្លាយជាថ្ងៃដ៏រវល់សម្រាប់លោកគ្រូ ឈិត សុភក្ត័ ទៅវិញ។ ការចំណាយពេលដ៏ច្រើនលើសលប់ជាមួយសិស្សានុសិស្ស ក៏ធ្លាប់ធ្វើឱ្យក្រុមគ្រួសាររបស់លោក អាក់អន់ស្រពន់ចិត្តផងដែរ។ លោក រំឭកយ៉ាងដូច្នេះ៖ «ថ្ងៃសៅរ៍អាទិត្យ ដែលគ្រួសារគាត់ទៅលេងស្រុក ឬទៅដើរលេងកម្សាន្ត ខ្ញុំមិនសូវដែលមានពេលវេលាជូនក្រុមគ្រួសារកូនចៅទៅដើរលេងកម្សាន្តទេ ដោយសារតែជាប់ភារកិច្ច ណាមួយមានចិត្តស្រឡាញ់ និងភ័យព្រួយខ្លាចសិស្សសាលាទាំងមូលធ្វើមិនបាន។ ហើយគ្រួសាររបស់ខ្ញុំក៏ធ្លាប់និយាយលេងថា គិតតែរឿងបង្រៀនច្រើនជាងសេចក្ដីសុខក្នុងក្រុមគ្រួសារ»។ ការលះបង់របស់គ្រូបង្រៀនខ្មែរម្នាក់នេះ គឺដើម្បីផ្ដល់ជូនសិស្សដែលស្រឡាញ់មុខវិជ្ជាអក្សរសិល្ប៍ខ្មែរ និងដើម្បីកិត្តិយស មុខមាត់ សាលារៀន ឃុំស្រុកខេត្តព្រៃវែងទាំងមូល។ តាមរយៈការលះបង់ខាងលើ បានផ្ដល់ផលវិជ្ជមានដល់លោកគ្រូ ឈិត សុភក្ត័ ជាពិសេសធ្វើឱ្យភរិយាដែលជាគ្រូបង្រៀនខ្មែរផងនោះ សប្បាយចិត្តចំពោះការខិតខំប្រឹងរបស់ស្វាមីដែលបង្រៀនសិស្សឱ្យជាប់ជាសិស្សពូកែខ្មែរទូទាំងប្រទេស។ «នៅពេលយើងទទួលបានលទ្ធផលល្អ គ្រួសាររបស់ខ្ញុំលែងមានការអាក់អន់ស្រពន់ចិត្តរឿងពេលវេលាទៀតហើយ។ គាត់មានតែជំរុញលើកទឹកចិត្តដល់ខ្ញុំឱ្យខិតខំប្រឹងប្រែងបន្ថែម។ ភរិយាខ្ញុំគាត់រំភើបចិត្តមែនទែន រំភើបចិត្តនូវអ្វីដែលខ្ញុំបានប្រឹងប្រែង និងរំភើបចិត្តជំនួសសិស្សដែលទទួលបានជ័យលាភី។ តាំងពីពេលនោះមក ភរិយាខ្ញុំបានចំណាយថវិកាផ្ទាល់ខ្លួន ទាំងសម្ភារ និងឯកសារដល់សិស្សទៀតផល»។ នេះជាការបរិយាយទាំងក្ដីរីករាយរបស់លោកគ្រូ សុភក្ត័។ លទ្ធផលល្អរបស់សិស្សច្បង ជាគំរូដល់សិស្សប្អូននៅវិទ្យាល័យព្រៃព្នៅទាំងមូល ចាប់តាំងពីក្រសួងអប់រំ យុវជន និងកីឡា ធ្វើកំណែទម្រង់ការប្រឡងមក សិស្សវិទ្យាល័យព្រៃព្នៅបានឱហាតសិក្សាដើម្បីទទួលបានលទ្ធផលល្អ។ ជារួមវិទ្យាល័យព្រៃព្នៅ តែងមានសិស្សជាប់ជ័យលាភីសិស្សពូកែទូទាំងប្រទេស ចាប់ពីឆ្នាំ២០១៥រហូតដល់បច្ចុប្បន្ន។ បច្ច័យជាវិជ្ជមាននេះហើយ បានផ្ដល់ជាគំរូដល់សិស្សជំនាន់ក្រោយ ឱ្យចូលរួមកសាងកេរ្តិ៍ឈ្មោះសម្រាប់វិទ្យាល័យរបស់ពួកគេ។ លោកគ្រូ ឈិត សុភក្ត័ បន្តអភិប្រាយរាយរាប់ទាំងក្ដីត្រេកអរថា៖ «ក្រោយសិស្សរបស់យើងជាប់សិស្សពូកែដំបូង ចាប់ពីឆ្នាំ២០១៥មក បានធ្វើឱ្យសន្ទុះនៃការសិក្សារៀនសូត្រគឺខ្លាំងជាងមុន ព្រោះសិស្សយល់ពីតម្លៃនៃការសិក្សារៀនសូត្រ ដែលបានមើលឃើញពីការខំប្រឹងរបស់រាមច្បងរបស់គាត់។ ប្រសិនបើគ្មានសិស្សច្បងត្រួសត្រាយទេ ក៏ប្អូនៗមិនមានចិត្តតស៊ូរហូតបានជោគជ័យនៅថ្ងៃនេះដែរ។ សមិទ្ធផលទាំងនេះ បានចូលរួមយ៉ាងសំខាន់អំពីបងៗដែលជាសិស្សច្បង»។ សិស្សពូកែអក្សរសិល្ប៍ខ្មែរថ្នាក់ទី៩-១២ របស់វិទ្យាល័យព្រៃព្នៅ ដែលប្រឡងជាប់សិស្សពូកែទូទាំងប្រទេស ប្រចាំឆ្នាំ២០២២។ កំណើនសិស្សពូកែ និងសិស្សនិទ្ទេសA នៅវិទ្យាល័យព្រៃព្នៅ បានធ្វើឱ្យមានកើនឡើងនូវចំនួនសិស្សផ្ទេរចូលរៀនក្នុងគ្រឹះស្ថានអប់រំដ៏ល្បីល្បាញនៅឃុំព្រៃព្នៅ ស្រុកពារាំង ខេត្តព្រៃវែងមួយនេះ។ លើសពីនេះ ក៏បានផ្ដល់ផលលំបាកដល់វិទ្យាល័យនេះ ដោយសារខ្វះបន្ទប់សិក្សាផងដែរ។ បច្ចុប្បន្នវិទ្យាល័យព្រៃព្នៅ មានសិស្សសិក្សាជិត២ពាន់នាក់ ខណៈបន្ទប់សិក្សាមានត្រឹម១៦បន្ទប់ប៉ុណ្ណោះ។ បើតាមគ្រូបង្រៀនអក្សរសិល្ប៍ខ្មែររូបនេះ កំណើនសិស្ស និងការខ្វះខាតអាគារសិក្សា បានបង្ខំឱ្យសិស្សមួយចំនួនត្រូវសិក្សានៅតាមសំយាបផ្ទះពលរដ្ឋដែលនៅជិតនោះ។ លោក សុភក្ត័ រៀបរាប់ពីបញ្ហាដែលសិស្សានុសិស្ស និងគ្រូបង្រៀនកំពុងប្រឈមបែបនេះ៖ «បញ្ហាដែលវិទ្យាល័យព្រៃព្នៅជួបប្រទះការខ្វះខាតគ្រូបង្រៀន និងខ្វះអាគារសិក្សា ដែលធ្វើឱ្យការរៀន និងការបង្រៀនមានការលំបាកណាស់។ យើងខ្ចីសំយាបផ្ទះពលរដ្ឋ ទៅបង្រៀននៅទីនោះ ដើម្បីបង្រ្គប់ថ្នាក់។ ថ្នាក់ខ្លះមានសិស្សរៀនដល់ជិត៧០នាក់ឯណោះ ដែលខុសពីកម្មវិធីអប់រំរបស់ក្រសួង»។ គ្រូបង្រៀនដែលមានបទពិសោធន៍២០ឆ្នាំក្នុងអាជីពជាគ្រូរូបនេះ ស្នើដល់នាយករដ្ឋមន្រ្តី រដ្ឋមន្រ្តីក្រសួងអប់រំ និងអ្នកពាក់ព័ន្ធជួយសាងសង់អាគារសិក្សាបន្ថែមដល់វិទ្យាល័យព្រៃព្នៅ ដើម្បីផ្ដល់ការអប់រំដល់សិស្សនៅក្នុងតំបន់នោះបន្ថែមទៀត៕	សិស្សស្រីនៃវិទ្យាល័យព្រៃព្នៅ ក្នុងស្រុកពារាំង ខេត្តព្រៃវែងដល់ទៅ៦នាក់ បានប្រឡងជាប់សិស្សពូកែទូទាំងប្រទេស ផ្នែកអក្សរសិល្ប៍ខ្មែរ ដោយក្នុងនោះមាន៤នាក់ ជាសិស្សរបស់លោកគ្រូ ឈិត សុភក្ត័។ បើតាមគ្រូបង្រៀនវ័យ៤០ឆ្នាំ រូបនេះ កត្តាជោគជ័យកើតចេញពីការតាំងចិត្តរួមគ្នាទាំងគ្រូ ទាំងសិស្ស រួមទាំងគ្រួសារ សហគមន៍ និងអាជ្ញាធរដែនដី។
បើតាមរបាយការណ៍ដដែល អ្នកពាក់ព័ន្ធគ្រឿងញៀនជាង១ម៉ឺននាក់ ដែលត្រូវឃាត់ខ្លួន មានជនបរទេស១៧៧នាក់ (១៥ជនជាតិ)។ បទល្មើសគ្រឿងញៀនជាង៥,៤ពាន់ករណីនេះ បើធៀបនឹងឆមាសទី១ កាលពីឆ្នាំ២០១៩ គឺកើនឡើងជាង៣០ភាគរយ ដែលមានជាង៤,១ពាន់ករណី។ រីឯ អ្នកពាក់ព័ន្ធគ្រឿងញៀន ជាង១ម៉ឺននាក់ ដែលត្រូវឃាត់ខ្លួន ក្នុងឆមាសទី១នៃឆ្នាំ២០២០ គឺកើនឡើងជាង២២ភាគរយ បើធៀបនឹងឆមាសទី១ កាលឆ្នាំ២០១៩ ដែលមានជាង៨,៩ពាន់នាក់។ នៅទីស្ដីការក្រសួងមហាផ្ទៃ ថ្ងៃទី២៤ ខែកក្កដានេះ អាជ្ញាធរជាតិប្រយុទ្ធប្រឆាំងគ្រឿងញៀន បានបើកកិច្ចប្រជុំស្ដីពីលទ្ធផលការងារត្រួតពិនិត្យគ្រឿងញៀនប្រចាំឆមាសទី១ និងលើកទិសដៅការងារឆមាសទី២ ឆ្នាំ២០២០ ដោយមានការចូលរួមពីលោក កែ គឹម យ៉ាន ប្រធានអាជ្ញាធរជាតិប្រយុទ្ធប្រឆាំងគ្រឿងញៀន និងតំណាងក្រសួង រួមទាំងតំណាងស្ថានប័នពាក់ព័ន្ធមួយចំនួនទៀត។ ជាមួយគ្នានេះ សមត្ថកិច្ច រឹបអូសបានយកគ្រឿងញៀន២៦១គីឡូក្រាម ក្នុងឆមាសទី១ នៃឆ្នាំ២០២០ ហើយកាលពីឆមាសទី១ ឆ្នាំ២០១៩ សមត្ថកិច្ច រឹបអូសគ្រឿងញៀនបាន៣៤១គីឡូក្រាម ដោយថយចុះ៨០គីឡូក្រាម ស្មើនឹង២៣ភាគរយ។ ចំណែក សម្ភារ មធ្យោបាយ និង ឧបករណ៍ផលិតកែច្នៃគ្រឿងញៀន ដែលសមត្ថកិច្ចដកហូតបានពេលបង្ក្រាបបទល្មើសគ្រឿងញៀន ត្រូវសមត្ថបញ្ជូនទៅសាលាដំបូងរាជធានី-ខេត្ត៕	ភ្នំពេញ៖ ឆមាសទី១នៃឆ្នាំ២០២០ សមត្ថកិច្ចបានបង្ក្រាបបទល្មើសគ្រឿងញៀនជាង៥,៤ពាន់ករណី និងឃាត់ខ្លួនមនុស្សបានជាង១ម៉ឺននាក់។ នេះបើតាមរបាយការណ៍ត្រួតពិនិត្យគ្រឿងញៀនឆមាសទី១ ដែលចេញផ្សាយលើទំព័រហ្វេសប៊ុករបស់ក្រសួងមហាផ្ទៃថ្ងៃទី២៤ ខែកក្កដា ឆ្នាំ២០២០។
សត្វខ្ទីង ត្រូវបានគេកត់ត្រាក្នុងបញ្ជីក្រហមរបស់អង្គការ IUCN ថាជាប្រភេទសត្វងាយរងគ្រោះ និងជិតផុតពូជនៅលើពិភពលោក។ លោក នេត្រ ភក្ត្រា អ្នកនាំពាំក្យក្រសួងបរិស្ថាន បានឲ្យដឹងថា សត្វខ្ទីងនៅកម្ពុជា មានការធ្លាក់ចុះប្រមាណជាង ៥០ភាគរយនៅក្នុងអំឡុង ពេលចន្លោះពីឆ្នាំ ១៩៦០ មកដល់ដើមឆ្នាំ ១៩៩០។ ចំនួននេះត្រូវបានរកឃើញថា មានការធ្លាក់ចុះបន្ថែមទៀតរហូតមកដល់ពេលនេះ។ យ៉ាងណាមិញ គេនៅតែប្រទះឃើញវត្តមានសត្វខ្ទីងមាននៅស្ទើរគ្រប់តំបន់ការពារធម្មជាតិនានា។ លោក នេត្រ ភក្រ្តា បញ្ជាក់ថា៖ «មិនមានទិន្នន័យច្បាស់នៅឡើយទេថា កម្ពុជានៅសល់សត្វខ្ទីងចំនួនប៉ុន្មាន។ សត្វខ្ទីងនៅតែបន្តមានវត្តមានក្នុងតំបន់ការពារធម្មជាតិនៅកម្ពុជា និងបានបន្តពូជបង្កើតកូនតូចៗជាច្រើនផងដែរ។ វាជាផ្នែកមួយនៃការរក្សាបានប្រភេទពូជសត្វដ៏កម្ររបស់ពិភពលោកនៅកម្ពុជា និងការថែរក្សាបាននូវទីជម្រក ប្រកបដោយសុវត្ថិភាពសម្រាប់ពួកគេរស់នៅ»។ បើតាមក្រសួងបរិស្ថាន តំបន់ដែនជម្រកសត្វព្រៃក្នុងខេត្តមណ្ឌលគិរី ជាតំបន់ដែលមានសត្វខ្ទីងរស់នៅច្រើននៅ អំឡុងចុងទសវត្សរ៍ឆ្នាំ ១៩៩០ ចន្លោះពីជាង ៥០០ ទៅជាង ១០០០ក្បាល ប៉ុន្តែចំនួននេះបានថយចុះនៅពេលបច្ចុប្បន្ន។ ចំនួនសត្វខ្ទីងនៅលើពិភពលោកត្រូវបានគេប៉ាន់ស្មានថា មានចន្លោះពី ១៥ ០០០ ទៅ ៣៥ ០០០ ក្បាល។ បើយោងតាមទិន្នន័យទីវាល ចំនួនសត្វខ្ទីងពេញវ័យអាចមានចន្លោះពី ៦ ០០០ ទៅ ២១ ០០០ក្បាលប៉ុណ្ណោះ។ បច្ចុប្បន្ននេះ ខ្ទីងកំពុងមានវត្តមានរស់នៅក្នុងប្រទេសប៊ូតង់ កម្ពុជា ចិន ឥណ្ឌា ឡាវ ម៉ាឡេស៊ី មីយ៉ាន់ម៉ា នេប៉ាល់ ថៃ និងវៀតណាម។ ប៉ុន្តែខ្ទីង បានផុតពូជនៅក្នុងប្រទេសស្រីលង្កា និងប្រទេសបង់ក្លាដេស។ សត្វខ្ទីង ជាប្រភេទសត្វរស់នៅតាមតំបន់ទំនាប។ វាអាចរស់នៅទីខ្ពស់ជាង ២ ០០០ម៉ែត្រផងដែរ។ ខ្ទីងរស់នៅក្នុងតំបន់មួយចំនួនដូចជា តំបន់ទេសភាពខ្ពង់រាបខាងកើត និងតំបន់ជួរភ្នំក្រវ៉ាញជាដើម។ សត្វខ្ទីង ចូលចិត្តរស់នៅក្នុងព្រៃស្រោង ព្រៃល្បោះ និងវាលស្មៅ។ វាតែងតែចេញរកស៊ីនៅពេលព្រឹក និងពេលល្ងាច។ ប្រភេទសត្វនេះ ចូលចិត្តរស់នៅជាហ្វូង ហើយអាហាររបស់វា គឺល្បះខ្ចី ទំពាំង ស្មៅ និងវល្លិ៍ជាដើម។ សត្វខ្ទីងញីអាចបង្កើតកូនបាន១ បន្ទាប់ពីពពោះរយៈពេល ៩ខែ។ សត្វខ្ទីងញីពេញវ័យ អាចមានទម្ងន់រហូតដល់ជិត ១ តោន ខណៈខ្ទីងឈ្មោលអាចមានទម្ងន់ដល់ ១.៥ តោន៕ រូបភាពហ្វូង សត្វខ្ទីង ថតដោយមាស៊ីនថតរូបស្វ័យប្រវត្តិ។ រូបភាពីក្រសួងបរិស្ថាន រូបភាពហ្វូង សត្វខ្ទីង ថតដោយមាស៊ីនថតរូបស្វ័យប្រវត្តិ។ រូបភាពីក្រសួងបរិស្ថាន រូបភាពហ្វូង សត្វខ្ទីង ថតដោយមាស៊ីនថតរូបស្វ័យប្រវត្តិ។ រូបភាពីក្រសួងបរិស្ថាន	ភ្នំពេញ៖ ហ្វូងសត្វខ្ទីង ដែលមានទាំងសត្វខ្ទីងធំ និងសត្វខ្ទីងតូចជាច្រើន ត្រូវបានថតដោយម៉ាស៊ីនថតរូបស្វ័យប្រវតិ្តនៅដែនជម្រកសត្វព្រៃកម្ពុជា។ នេះបើតាមក្រសួងបរិស្ថាននៅថ្ងៃទី ១៦ ខែកក្កដា ឆ្នាំ២០២១។
«ខ្លាលឿងមាស» រស់នៅក្នុងព្រៃចម្រុះ និងតាមព្រៃស្រោង។ ទោះបីវាជាសត្វដើរលើដីមែន ប៉ុន្តែវាក៏អាចឡើងដើមឈើបានយ៉ាងរហ័សផងដែរ នៅពេលដែលវាមានអាសន្ន។ «ខ្លាលឿងមាស» ជាប្រភេទសត្វធំជាងគេ ក្នុងចំណោមត្រកូលខ្លាតូចៗ។ ជាធម្មតា វាចាប់អាហារជាគូ និងមានសកម្មភាពទាំងយប់ទាំងថ្ងៃ។ អាហាររបស់វាមានដូចជា សត្វទន្សាយ, ក្ដាន់ញ៉ែង, សត្វស្លាប, ត្រគួត ពិសេសពពួកសត្វមាន់ទោ និងសត្វតូចៗដទៃទៀត។ នេះបើយោងតាមសៀវភៅថនិកសត្វកម្ពុជា។ «ខ្លាលឿងមាស» អាចបង្កើតកូនបានពី១-២ក្បាល បន្ទាប់ពីវាពពោះបានរយៈពេល៩០ថ្ងៃ។ ជាទូទៅ វាបង្កើតកូននៅក្នុងរុន្ធឈើ រូងដី ឬក្នុងចន្លោះផ្ទាំងថ្ម។ ប្រសិនជាកូនរបស់វាបាត់បង់ទៅ មេអាចបន្តពូជបានក្នុងរយៈ ពេល ៤ខែបន្ទាប់។ ចំណែកខ្លាឈ្មោល មានតួនាទីសំខាន់ក្នុងការថែរក្សាកូន និងនៅជាមួយមេអំឡុងមេមានកូន។ ប្រភពឯកសារសត្វនេះ សារព័ត៌មានថ្មីៗ ដកស្រង់ចេញពីសៀវភៅថនិកសត្វកម្ពុជា ដែលរៀបរៀងដោយ ម៉ែន សូរិយន់, សួន ផល្លា, ស៊ិន ប៉ូលីន និង Joe Walston ឆ្នាំ២០០៨៕	«ខ្លាលឿងមាស» ជាប្រភេទសត្វកម្រ និងទទួលការគំរាមកំហែងយ៉ាងខ្លាំង។ «ខ្លាលឿងមាស» មាននៅតំបន់ភូមិភាគខាងជើង, និរតី និងឦសាននៃប្រទេសកម្ពុជា ហើយគេក៏ប្រទះឃើញវាផងដែរ នៅភូមិភាគខាងកើតប្រទេសឥណ្ឌា រហូតដល់ភាគខាងត្បូង, ប្រទេសចិន, តំបន់អាស៊ីអាគ្នេយ៍ និងកោះស៊ូម៉ាត្រាប្រទេសឥណ្ឌូនេស៊ី។ «ខ្លាលឿងមាស» ស្ថិតនៅក្នុងក្រុមប្រភេទមានកម្រ និងត្រូវបានចុះក្នុងបញ្ជីក្រហមនៃអង្គការ IUCN ថាជាប្រភេទងាយរងគ្រោះថ្នាក់។
តាមរយៈសារអេឡិចត្រូនិច Email ផ្ទៃក្នុងមួយ ដែលផ្ញើទៅកាន់បុគ្គលិកក្រុមហ៊ុន និងត្រូវបានប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយអាមេរិកមួយចំនួនទទួលបាន លោក Jeff Zucker ប្រធានទូរទស្សន៍ CNN បានអះអាងថា ក្រុមហ៊ុនបានរកឃើញបុគ្គលិកចំនួន ៣រូប ដែលមកធ្វើការនៅការិយាល័យ ដោយមិនទាន់ចាក់វ៉ាក់សាំងបង្ការជំងឺកូវីដ-១៩។ ពេលនេះ អ្នកទាំង ៣រូប ត្រូវបានបញ្ឈប់ពីការងារហើយ។ «អនុញ្ញាតឱ្យខ្ញុំបញ្ជាក់ឱ្យច្បាស់ យើងគ្មានការលើកលែងលើគោលនយោបាយបែបនេះឡើយ»។ លោក Zucker បានបញ្ជាក់បែបនេះនៅក្នុងលិខិតផ្ទៃក្នុង និងត្រូវបានបង្ហោះលើបណ្តាញសង្គម Twitter ដោយអ្នកសារព័ត៌មាន CNN មួយរូប។ យ៉ាងណាមិញ លិខិតផ្ទៃក្នុងនោះ មិនបានបញ្ជាក់ពីអត្តសញ្ញាណបុគ្គលិក ដែលត្រូវបានបញ្ចប់ពីការងារឡើយ។ បើតាមលោកប្រធានទូរទស្សន៍ CNN វាគឺជារឿងចាំបាច់សម្រាប់បុគ្គលិកត្រូវទទួលវ៉ាក់សាំងបង្ការជំងឺកូវីដ-១៩ ដើម្បីចុះយកព័ត៌មាន, ធ្វើការជាមួយបុគ្គលិកដទៃ និងចូលធ្វើការនៅការិយាល័យ។ ពេលនេះ បុគ្គលិក CNN ប្រមាណ ១ភាគ៣ប៉ុណ្ណោះ ដែលបានប្រើប្រាស់ការិយាល័យ ដោយផ្នែកលើមូលដ្ឋានស្ម័គ្រចិត្តប៉ុណ្ណោះ។ សូមបញ្ជាក់ថា ក្រុមហ៊ុនយក្សរបស់អាមេរិក ដូចជា Facebook, Google និង Microsoft បានបញ្ជាក់ថា ក្រុមហ៊ុន នឹងស្នើទៅបុគ្គលិករបស់ខ្លួនទៅទទួលវ៉ាក់សាំងបង្ការជំងឺកូវីដ-១៩ មុនពេលវិលមកធ្វើការនៅការិយាល័យ។ គោលនយោបាយរបស់ក្រុមហ៊ុនបែបនេះ ធ្វើឡើងស្របពេលវីរុសបង្កជាជំងឺកូវីដ-១៩ ទម្រង់ដែលតា កំពុងអុកឡុកនៅអាមេរិក៕	បុគ្គលិកទូរទស្សន៍ CNN ចំនួន៣រូប ត្រូវបានបណ្ដេញចេញពីការងារ ដោយសារតែបំពានគោលនយោបាយរបស់ក្រុមហ៊ុន។ អ្នកទាំងប ទៅធ្វើការនៅការិយាល័យ ដោយមិនទាន់ទទួលវ៉ាក់សាំងបង្ការជំងឺកូវីដ-១៩ ។
លទ្ធផល ៤-០ លើក្រុម Standard Liege បាននាំឲ្យ Arsenal នៅរក្សាតំណែងកំពូលតារាងពូល F មាន៦ពិន្ទុពេញពីការប្រកួត២លើក។ ៤គ្រាប់របស់ កាំភ្លើងធំធ្វើបានដោយខ្សែប្រយុទ្ធវ័យ១៨ឆ្នាំ សញ្ជាតិប្រេស៊ីល Gabriel Martinelli ២គ្រាប់ម្នាក់ឯង រួមទាំង Joseph Willock ខ្សែប្រយុទ្ធសញ្ជាតិអង់គ្លេសវ័យ២០ឆ្នាំ ១គ្រាប់ និងខ្សែបម្រើសញ្ជាតិអេស្ប៉ាញ Daniel Ceballos ១គ្រាប់។ Wolves ដែលបរាជ័យនៅជំនួនបើកឆាកពូល K បានស្រោចស្រង់ កិត្តិយសរបស់ខ្លួនវិញតាមរយៈការទទួលបានជ័យជម្នះលើក្រុមម្ចាស់ផ្ទះ Besiktas ១-០។ ១គ្រាប់ដែលសម្រេចបានដោយខ្សែការពារ Willy Boly បានជួយក្រុមពីលីគកំពូលអង់គ្លេសមួយនេះទទួលបាន៣ពិន្ទុ ឈរនៅលេខរៀងទី៣ក្នុងតារាងពូល K តាមពីក្រោយក្រុម SC Braga និង Slovan Bratislava ដែលមាន៤ពិន្ទុដូចគ្នា។ SC Braga និង Slovan Bratislava ដែលជួបគ្នានៅជំនួបទីពីរបញ្ចប់ទៅក្នុងលទ្ធផល ២-២ ក្រោយឈ្នះនៅប្រកួតបើកឆាករៀងខ្លួន។ ដោយឡែកក្រុមពីក្របខណ្ឌ Premier League មួយទៀត គឺ Man Utd ពួកគេទទួលបាន១ពិន្ទុបន្ថែម ក្រោយស្មើជាមួយម្ចាស់ផ្ទះ Alkmaar ០-០។ ក្នុងការប្រកួតលើកតារាងសិប្បនិម្មិតក្នុងភ្ញៀវបិសាចក្រហមលេងមិនបានល្អនោះឡើយដោយត្រូវក្រុមក្នុងលីគកំពូលហូឡង់វាយសម្រុកដដែល។ យ៉ាងណាក៏ដោយអ្នកចាំទី David De Gea តែតែសង្គ្រោះបាល់ពីការស៊ុតរបស់គូប្រជែងជាញឹកញាប់។ ឆ្លងកាត់ការប្រកួតពីរលើក Man Utd ទទួលបាន៤ពិន្ទុ ស្ថិតនៅចំណាត់ថ្នាក់ទី២ក្នុងតារាងពូល L ខណៈដែល Partizan Beograd ដែលឈ្នះ FC Astana ២-១ ឡើងទៅកំពូលតារាងមាន៤ពិន្ទុដូចគ្នា។ ខាងក្រោមនេះជាលទ្ធផលគូដទៃទៀតក្នុងពានរង្វាន់ Europa Leageu យប់មិញ៖	Arsenal និង Wolverhampton ទទួលបានជ័យជម្នះរៀងខ្លួនក្នុងការប្រកួតក្របខណ្ឌ UEFA Europa Leageu នៃវគ្គជម្រុះតាមពូលនៅរាត្រីថ្ងៃទី៣ តុលា។ Manchester United ដែលធ្វើដំណើរទៅជួប AZ Alkmaar នៅតារាងសិប្បនិម្មិតនោះ បញ្ចប់ទៅដោយគ្មានគ្រាប់បាល់ស៊ុតបញ្ចូលទីគ្នា។
បញ្ហានៃការគេងក្រលក់ ឬគេងមិនលក់រយៈពេលយូរ អាចធ្វើឲ្យអ្នកប្រឈមកាន់តែខ្លាំងនឹងការថប់អារម្មណ៍ ឬបាក់ទឹកចិត្ត។ យ៉ាងណាមិញ ខាងក្រោមនេះ ខ្ញុំសូមណែនាំអំពីមធ្យោបាយខ្លះៗក្នុងការគ្រប់គ្រងការគេងមិនលក់៖ ពិគ្រោះជាមួយគ្រូពេទ្យ ស្វែងរកការព្យាបាលដើម្បីជួយឲ្យអារម្មណ៍ធូរស្រាល បង្កើតទម្លាប់ចូលគេងឲ្យបានល្អ គិតគូរប្រើប្រាស់ថ្នាំជំនួយដល់ការគេង៕ ត្រួតពិនិត្យដោយ www.health.com.kh	ការគេងលក់ស្កប់ស្កល់នៅពេលយប់គឺជារឿងសំខាន់សម្រាប់សុខភាពរាងកាយ និងផ្លូវចិត្ត។
សេចក្តីសម្រេចនេះ គឺជាជោគជ័យដ៏ធំក្នុងប្រវត្តិសាស្ត្រ WTO និងជាព្រឹត្តិការណ៍ដ៏សំខាន់ក្នុងសមរភូមិរវាងក្រុមហ៊ុនផលិតយន្តហោះយក្ស Airbus របស់សហភាពអឺរ៉ុប (EU) និង Boeing របស់អាមេរិក។ សំណុំរឿងនេះហើយ គំរាមកំហែងដល់ទំនាក់ទំនងដែលកំពុងតានតឹងស្រាប់រវាងសហរដ្ឋអាមេរិក និងប្លុក EU ។ លោកប្រធានាធិបតី ដូណាល់ ត្រាំ បានសាទរចំពោះសេចក្តីសម្រេចនេះ ដោយចាត់ទុកជា «ជោគជ័យដ៏ធំធេង» សម្រាប់សហរដ្ឋអាមេរិក ហើយថែមទាំងទារយកគុណសម្បត្តិសម្រាប់លទ្ធផលនៃរឿងក្តីអាយុកាល ១៥ឆ្នាំនេះ។ តាមការចុះផ្សាយរបស់ទីភ្នាក់ងារព័ត៌មាន AFP មេដឹកនាំវ័យ៧៣ឆ្នាំរូបនេះ បញ្ជាក់បែបនេះ៖«យើងមានជ័យជម្នះច្រើននៅអង្គការ WTO។ បណ្តាប្រទេសទាំងអស់នោះ [EU] ឆបោកសហរដ្ឋអាមេរិករាប់ឆ្នាំ»។ ភ្លាមៗ សហភាពអឺរ៉ុប តាមរយៈសេចក្តីថ្លែងការណ៍ បានគំរាមឆ្លើយតបនឹងចំណាត់ការរបស់ក្រុងវ៉ាស៊ីនតោន។ ក្រុងព្រុចសែល បញ្ជាក់ឲ្យដឹងបែបនេះថា ប្រសិនបើសហរដ្ឋអាមេរិក សម្រេចចិត្តដាក់ចេញចំណាត់ការវាយបកដែលអនុញ្ញាតដោយអង្គការ WTO នោះ សហភាពអឺរ៉ុបគ្មានជម្រើសអ្វីផ្សេងក្រៅពីបង្ខំចិត្តធ្វើដូចគ្នាទេ។ រឿងក្តីនេះ បានចាប់ផ្តើមក្នុងឆ្នាំ២០០៤។ ពេលនោះ ក្រុងវ៉ាស៊ីនតោនបានចោទប្រកាន់ចក្រភពអង់គ្លេស អាល្លឺម៉ង់ និងអេស្ប៉ាញ ថាបានផ្តល់ជំនួយខុសគោលការណ៍ពាណិជ្ជកម្មសេរី និងផ្តល់ការគាំទ្រលើផលិតកម្មរបស់ក្រុមហ៊ុន Airbus ។ យ៉ាងណាមិញ ក្រុងព្រុចសែល ឆាប់ៗខាងមុខ ក៏នឹងបានទទួលឱកាសដំឡើងពន្ធដែលអនុញ្ញាតដោយអង្គការ WTO ដូចគ្នាទៅលើសហរដ្ឋអាមេរិក។ ក្នុងរឿងក្តីដាច់ដោយឡែកមួយដែលផ្តើមក្នុងឆ្នាំ២០០៥ ប្លុក EU បានចោទក្រុមហ៊ុនអាមេរិក Boeing ថាបានទទួលជំនួយដែលហាមឃាត់ ក្នុងទំហំទឹកប្រាក់ ១៩,១ពាន់លានដុល្លារ ចន្លោះឆ្នាំ ១៩៨៩-២០០៦ ពីស្ថាប័នជាច្រើនរបស់រដ្ឋាភិបាលអាមេរិក។ ក្រោយពីឆ្លងកាត់ការជំនុំជម្រះជាច្រើនលើក និងទទួលបានជោគជ័យមិនតិចផងនោះ អឺរ៉ុប បានស្នើឲ្យអាជ្ញាកណ្តាល WTO បើកផ្លូវឲ្យខ្លួនដំឡើងពន្ធវាយបកលើទំនិញអាមេរិក តម្លៃ ១២ពាន់លានដុល្លារ។ ទោះជាបែបនេះក្តី អ្នកជំនាញយល់ឃើញថា អង្គការ WTO ទំនងជាសម្រេចបន្ទាបតួលេខនេះ ខណៈការសម្រេចចុងក្រោយរំពឹងធ្វើឡើងក្នុងពេល៦ខែ៕	អង្គការពាណិជ្ជកម្មពិភពលោក (WTO) បានផ្តល់ភ្លើងបៃតងដល់ក្រុងវ៉ាស៊ីនតោនដើម្បីដំឡើងពន្ធប្រចាំឆ្នាំលើទំនិញរបស់សហភាពអឺរ៉ុបក្នុងទំហំទឹកប្រាក់ ៧,៥ពាន់លានដុល្លារ។ ទង្វើនេះ គឺជាការវាយបកលើប្លុកសេដ្ឋកិច្ចនេះ ដែលហ៊ានគាំទ្រដោយខុសច្បាប់លើក្រុមហ៊ុន Airbus ។
សាខា ក.ប.ប. រាជធានីភ្នំពេញ កាលពីថ្ងៃទី២៥ មេសា បានដកហូតប្រហិតចម្រុះចំនួន៨០កេស និង១៦២បាវ ឬស្មើ៨,៦២០គីឡូក្រាម ពីឈ្មួញដែលលួចនាំចូលតាមរយៈរថយន្២គ្រឿង បម្រុងយកទៅចែកចាយក្នុងរាជធានីភ្នំពេញ។ ទំនិញទាំងនោះ រួមមាន ហតដក ប្រហិតត្រីបន្ទះ ប្រហិតសាច់មឹក ប្រហិតសាច់មាន់ និងប្រហិតដង្កៀបក្តាម។ មកដល់ថ្ងៃទី២៩ មេសានេះ ក.ប.ប. បានបញ្ជាក់ថា ប្រហិតទាំងនោះត្រូវបានឈ្មួញទុច្ចរិចបន្លំនាំចូល ដោយពុំមានឯកសារដើម្បីបំពេញភាពអនុលោម និងគ្មានប្រភពច្បាស់លាស់។ ចំណែកការវេចខ្ចប់ដោយច្រកដាក់ក្នុងការ៉ុង និងដឹកជញ្ជូន មិនត្រឹមត្រូវស្របតាមបទប្បញ្ញត្តិបច្ចេកទេស នៃកម្រិតសីតុណ្ហភាព ដែលនាំឱ្យបាត់បង់គុណភាព និងអាចបណ្តាលឱ្យប៉ះពាល់ដល់សុខភាពអ្នកប្រើប្រាស់៕	ភ្នំពេញ៖ មន្រ្តីជំនាញ នៃអគ្គនាយកដ្ឋានការពារអ្នកប្រើប្រាស់ កិច្ចការប្រកួតប្រជែង និងបង្ក្រាបការក្លែងបន្លំ (ក.ប.ប.) បានដុតកម្ទេចចោលប្រហិតចម្រុះខូចគុណភាពជាង៨តោន ដែលនាំចូលគ្មានប្រភពច្បាស់លាស់ មកចែកចាយក្នុងរាជធានីភ្នំពេញ។
សូមទស្សនាវីដេអូខាងក្រោម៖ (អត្ថបទពាណិជ្ជកម្ម)	រាជធានីភ្នំពេញ៖ ការចេះប្រើប្រាស់នូវប្រាក់ ដែលបានកម្ចីពីគ្រឹះស្ថានមីក្រូហិរញ្ញវត្ថុ គឺជារឿងសំខាន់ដែលអតិថិជនទាំងអស់ត្រូវយល់ដឹង ដើម្បីអោយការប្រើប្រាស់ប្រាក់ដែលកម្ចីនោះចំគោលដៅដែលខ្លួនចង់បាន។
លោក Chung Eui-yong ទីប្រឹក្សាសន្តិសុខប្រធានាធិបតីកូរ៉េខាងត្បូង បានចេញមុខរិះគន់អតីតសមភាគីរបស់លោក គឺលោក ចន ប៊ូលតុន អតីតទីប្រឹក្សាសន្តិសុខជាតិអាមេរិក ដែលបានរ៉ាយរ៉ាប់ពីបញ្ហាផ្ទៃក្នុងអំឡុងពេលល្អប្រសើរនៃទំនាក់ទំនងអាមេរិក កូរ៉េខាងត្បូង និងកូរ៉េខាងជើង។ ក្នុងសៀវភៅ The Room Where It Happened ដែលចេញលក់នៅថ្ងៃទី២៣ ខែមិថុនា លោក ប៊ូលតុន និយាយយ៉ាងច្រើនពីដំណើរការការទូតផ្ដើមនៅឆ្នាំ២០១៨ ។ ក្នុងសេចក្ដីថ្លែងការណ៍ដែលផ្សាយដោយទីភ្នាក់ងារព័ត៌មាន Yonhap លោក Chung និយាយថា លោក ប៊ូលតុន បានបំភ្លៃអ្វីដែលកើតឡើងក្នុងការចរចា ហើយអ្វីដែលបានសរសេរក្នុងសៀវភៅ គឺជាការយល់ឃើញតាមគំនិតផ្ទាល់ខ្លួន មិនមែនពឹងផ្អែកលើការពិតឡើយ។ លោក Chung ក៏បានចោទលោក ប៊ូលតុន ថា បានទម្លាយជាឯកតោភាគីនូវការពិភាក្សារការទូតដែលផ្អែកលើការទុកចិត្តរវាងស្ថាប័នរដ្ឋអាមេរិក និងកូរ៉េខាងត្បូង។ មន្ត្រីកូរ៉េខាងត្បូងដដែល បានព្រមានដែរថា ទង្វើមិនសមរម្យបែបនេះ នឹងប៉ះពាល់ដល់ការប្រឹងប្រែងរបស់សម្ព័ន្ធមិត្តក្នុងការដាក់ចេញយុទ្ធសាស្ត្ររួម និងការជំរុញផលប្រយោជន៍សន្តិសុខផងដែរ។ លោកក៏សង្ឃឹមដែរថា រដ្ឋាភិបាលអាមេរិក នឹងមានវិធានការទប់ស្កាត់មិនរឿងបែបនេះកើតឡើងម្ដងទៀតឡើយ។ ជំហរនេះ ក៏ត្រូវបានជូនដំណឹងទៅកាន់អាមេរិករួចហើយ។ ក្នុងសេចក្ដីថ្លែងការណ៍ដោយឡែកមួយទៀត ទីប្រឹក្សាផ្នែកទំនាក់ទំនងសាធារណៈរបស់ប្រធានាធិបតីកូរ៉េខាងត្បូង លោក Yoon Do-han លើកឡើងថា វាជារឿងមិនត្រឹមត្រូវឡើយដែលត្រូវបំភ្លៃការពិតលើកិច្ចសន្ទនាស្មោះត្រង់រវាងមេដឹកនាំសម្ព័ន្ធមិត្តស្ដីពីសន្តិភាពឧបទ្វីបកូរ៉េ និងការលើកកម្ពស់ទំនាក់ទំនងអន្តរកូរ៉េ។ នេះបើតាមការផ្សាយរបស់ទីភ្នាក់ងារព័ត៌មាន Yonhap។ នេះជាប្រតិកម្មផ្លូវការលើកឡើងរបស់កូរ៉េខាងត្បូងទៅនឹងសៀវភៅរបស់លោក ប៊ូលតុន ដែលបានទម្លាយបញ្ហាផ្ទៃក្នុងយ៉ាងច្រើនរបស់រដ្ឋបាលប្រធានាធិបតី ដូណាល់ ត្រាំ ។ ប៉ុន្តែកូរ៉េខាងត្បូងមិនបាននិយាយឲ្យចំពីចំណុចដែលខ្លួនអះអាងថា មានការបំភ្លៃអ្វីឡើយ។ មន្ត្រីវិមានប្រធានាធិបតីកូរ៉េខាងត្បូងម្នាក់ប្រាប់ Yonhap ថា វាមិនមែនជាទំនៀមទម្លាប់ដែលត្រូវបញ្ចេញកិច្ចសន្ទនារបស់មេដឹកនាំ និងដំណើរការចរចាក្នុងទំនាក់ទំនងការទូតឡើយ៕	កូរ៉េខាងត្បូង បានប្រតិកម្មខ្លាំងទៅនឹងសៀវភៅរបស់អតីតទីប្រឹក្សាសន្តិសុខអាមេរិក ចន ប៊ូលតុន ដែលបានរៀបរាប់ពីរឿងខាងក្នុងផ្លូវការទូតរវាងអាមេរិក និងកូរ៉េទាំងពីរ។ ក្នុងសេចក្ដីថ្លែងការណ៍ថ្ងៃទី២២ ខែមិថុនារបស់ទីប្រឹក្សាសន្តិសុខកូរ៉េខាងត្បូង ការបញ្ចេញព័ត៌មានពីការទាក់ទងគ្នាអាមេរិក-កូរ៉េខាងត្បូងក្នុងសៀវភៅនោះ បានបំពានគោលការណ៍ការទូត និងផ្នែកខ្លះខុសពីរឿងដើម។ ទង្វើបែបនេះ អាចប៉ះពាល់ទំនុកចិត្តសម្ព័ន្ធមិត្តផងដែរ។
យន្តហោះ Air Force Two ដែលដឹកអនុប្រធានាធិបតី កាម៉ាឡា ហារីស បានចុះចតនៅមូលដ្ឋានអាកាស Paya Lebar នៅថ្ងៃទី២២ ខែសីហា ហើយត្រូវបានស្វាគមន៍ដោយរដ្ឋមន្រ្តីការបរទេសសិង្ហបុរី វីវៀន បាឡាក់គ្រីស្នាន់ ។ លោកស្រី ហារីស នឹងបំពេញទស្សនកិច្ចបីថ្ងៃនៅសិង្ហបុរីតាមការអញ្ជើញរបស់នាយករដ្ឋមន្រ្តី លី សៀនឡុង ។ មេដឹកនាំទាំងពីរ នឹងជួបគ្នានៅថ្ងៃទី២៣ ស្អែកនេះ។ ក្នុងកិច្ចសម្ភាសជាមួយទូរទស្សន៍ CAN ដែលផ្សាយនៅថ្ងៃទី២២ ខែសីហា លោក វីវៀន និយាយថា ទំនាក់ទំនងសិង្ហបុរី និងអាម៉េរិក តែងតែល្អជានិច្ចមិនថាបក្សណាកាន់អំណាចនៅសេតវិមានឡើយ។ ចំណែកកិច្ចសហប្រតិបត្តិការទ្វេភាគីលើវិស័យការពារជាតិ សេដ្ឋកិច្ច និងកិច្ចការការទូត ក៏គាប់ប្រសើរ និងមានស្ថិរភាពដែរ។ «អាម៉េរិក នៅតែជាអ្នកវិនិយោគធំជាងនៅសិង្ហបុរី។» ប្រមុខការទូតសិង្ហបុរីបញ្ជាក់បែបនេះ មុនបន្តថា ទំហំវិនិយោគរបស់អាម៉េរិកធំជាងការវិនិយោគរបស់ចិន ឥណ្ឌា និងកូរ៉េខាងត្បូងនៅសិង្ហបុរីបញ្ចូលគ្នាទៅទៀត។ ប្រទេសទាំងពីរចុះកិច្ចព្រមព្រៀងពាណិជ្ជកម្មសេរីនៅឆ្នាំ២០០៤ ហើយទំនាក់ទំនងវិស័យការពារជាតិក៏រឹងមាំ ដោយនាវាអាម៉េរិកអាចចូលចតនៅមូលដ្ឋានយោធាសិង្ហបុរីទៀតផង។ លោកស្រី ហារីស នឹងចាកចេញពីសិង្ហបុរីនៅថ្ងៃទី២៤ ខែសីហា ដោយបន្តដំណើរទៅកាន់វៀតណាម។ សកម្មភាពការទូតរវាងវៀតណាម និងអាម៉េរិក មានសន្ទុះគួរឱ្យកត់សម្គាល់ ដោយវៀតណាមមានឈ្មោះក្នុងបញ្ជីទស្សនកិច្ចរបស់មន្រ្តីជាន់ខ្ពស់អាម៉េរិកជារឿយៗ។ រដ្ឋមន្រ្តីការពារជាតិ ឡយ អូស្ទីន ធ្វើទស្សនកិច្ចនៅវៀតណាមកាលពីខែមុនផងដែរ៕	អនុប្រធានាធិបតិអាម៉េរិក កាម៉ាឡា ហារីស បានទៅដល់សិង្ហបុរីនៅថ្ងៃទី២២ ខែសីហា ដើម្បីចាប់ផ្ដើមដំណើរទស្សនកិច្ចលើកដំបូងនៅអាស៊ី។ នេះក៏ជាដំណើរទស្សនកិច្ចក្រៅប្រទេសលើកដំបូងរបស់លោកស្រី ហារីស ចាប់តាំងពីក្លាយជាអនុប្រធានាធិបតីនៅខែមករាមក។ ចេញពីសិង្ហបុរី លោកស្រី ហារីស នឹងបន្តដំណើរទៅកាន់វៀតណាម។
ការវាយប្រហារនៅកណ្តាលទីក្រុងឡុងដ៍ របស់អង់គ្លេស បានធ្វើឲ្យតក់ស្លុត និងភ្ងាក់ផ្អើលខ្លាំង។ មេដឹកនាំប្រទេសជាច្រើន បាននាំគ្នាថ្កោលទោសករណី «ភេរវកម្ម»នេះ ហើយក៏បង្ហាញជំហរគាំទ្រ និងការសាមគ្គី ជាមួយប្រជាជនអង់គ្លេសផងដែរ។ សូមឆ្លៀតរៀបរាប់បន្តិចឡើងវិញ ពីករណីវាយប្រហារនេះ។ បុរសដែលជាឧក្រិដ្ឋជននោះ បានបើកឡានបុករះមនុស្សលើស្ពាន Westminster ហើយបន្តបុករបងសភាទៀត ដោយបង្កឲ្យមនុស្សយ៉ាងតិច ៤នាក់ស្លាប់ និងជាង៤០នាក់ទៀតរបួស។ បន្ទាប់មកជននោះ បានយកកំបិតកាប់ប៉ូលិសម្នាក់ ដែលស្ថិតនៅក្នុងសភាតែម្តង។ ក្រោយការវាយប្រហារភា្លម ប៉ូលិសអង់គ្លេសសន្និដ្ឋានជាបឋមថា ករណីវាយប្រហារនេះ ជាករណីភេរវកម្ម។ អ្វីដែលគួរឲ្យភ្ងាក់ផ្អើលនោះ គឺករណីវាយប្រហារនេះ កើតឡើងចំថ្ងៃតែមួយ ជាមួយការវាយប្រហារនៅក្រុងព្រុចសែល កាលពីឆ្នាំមុនដែរ។ ដោយឡែក យោងតាមទីភ្នាក់ងារព័ត៌មាន មេដឹកនាំដែលប្រកាសថ្កោលទោសករណីភេរវកម្ម និងឈរប្រកៀកស្មា ជាមួយប្រជាជនអង់គ្លេស ក្នុងកាលៈទេសៈអាសន្ននេះមានដូចជា៖ -អាល្លឺម៉ង់៖ អធិការបតីអាឡឺម៉ង់លោកស្រី អែនជេឡា មឺហ្កែល បានលើកឡើងថា អាល្លឺម៉ង់ឈរប្រកៀកស្មាយ៉ាងរឹងមាំ ជាមួយប្រជាជនអង់គ្លេស ដើម្បីប្រឆាំងរាល់ចលនាភេរវកម្ម។ -បារំាង៖ ប្រធានាធិបតីបារាំងលោកហ្វ្រង់ស្វ័រហូឡង់ បានផ្ញើសារបង្ហាញការសាមគ្គី និងគាំទ្រប្រជាជនអង់គ្លេស ហើយបារាំងយល់ច្បាស់ ពីទុក្ខលំបាក និងភាពឈឺចាប់របស់ប្រជាជនអង់គ្លេស ព្រោះបារាំងធ្លាប់ឆ្លងកាត់រួចហើយ។ អ្វីដែលសំខាន់ សិស្សវិទ្យាល័យបារាំងម្នាក់ ក៏ស្ថិតក្នុងចំណោមជនរងគ្រោះ នៃការវាយប្រហារនៅអង់គ្លេសនេះដែរ។ -សហរដ្ឋអាមេរិក៖ អ្នកនាំពាក្យសេតវិមានអាមេរិក Sean Spicer បានថ្កោលទោសការវាយប្រហារនៅអង់គ្លេស និងប្តេជ្ញាចិត្តជួយគាំទ្រអង់គ្លេស ដើម្បីឆ្លើយតបករណីវាយប្រហារនេះ និងស្វែងរកជនបង្កបញ្ហា និងអ្នកពាក់ព័ន្ធមកកាត់ទោសផងដែរ។ -កាណាដា៖ នាយករដ្ឋមន្ត្រីកាណាដា Justin Trudeau បានបង្ហោះតាមគណនី twitter ផ្លូវការរបស់ខ្លួនថា៖«ចិត្តរបស់យើង នៅជាមួយប្រជាជនដែលជាជនរងគ្រោះក្នុងការវាយប្រហារនៅអង់គ្លេស និងក្រុមគ្រួសារ។ ប្រជាជនកាណាដា នឹងបន្តរួបរួមគ្នា ជាមួយប្រជាជនអង់គ្លេស ក្នុងកាលៈទេសៈដ៏លំបាកនេះ»។ -សហភាពអឺរ៉ុប៖ ប្រធានគណៈកម្មការអឺរ៉ុបលោក ហ្សង់ក្លូ ចាំងកឺ បានថ្លែងថា ការវាយប្រហារនេះ ធ្វើឲ្យលោកស្លុតចិត្តខ្លាំង។ លោកបានសង្កត់ធ្ងន់ថា លោកតក់ស្លុតដោយសារ ការវាយប្រហារនៅអង់គ្លេសនេះ កើតឡើងនៅថ្ងៃតែមួយជាមួយការវាយប្រហារ នៅក្រុងព្រុចសែល កាលពីឆ្នាំមុន។ ចំណែកប្រធានក្រុមប្រឹក្សាអឺរ៉ុប លោក ដូណាល់ ទុស្គ (Donald Tusk) វិញបានប្រកាសថា សហភាពអឺរ៉ុប ឈរនៅជាមួយប្រជាជនអង់គ្លេស ដើម្បីប្រឆាំងរាល់សកម្មភាពភេរវកម្ម និងត្រៀមខ្លួនជួយអង់គ្លេសជាស្រេច។ -រុស្ស៊ី៖ អ្នកនាំពាក្យសួងការបរទេសរុស្ស៊ី លោកស្រី Maria Zakharova បានថ្លែងសាររម្លែកទុក្ខ ជាមួយប្រជាជនអង់គ្លេសតាមកញ្ចក់ទូរទស្សន៍រដ្ឋរុស្ស៊ី និងបញ្ជាក់ថារុស្ស៊ី យល់ពីក្តីឈឺចាប់របស់ប្រជាជនអង់គ្លេសច្បាស់។ មិនត្រឹមតែប៉ុណ្ណោះទេ រុស្ស៊ីបានឆ្លៀតអំពាវនាវឲ្យមានការសហការ និងរួបរួមគ្នាជាធ្លុងមួយ ដើម្បីឈានទៅប្រយុទ្ធប្រឆាំងភេរវកម្មរួមគ្នា។ ក្រៅពីប្រទេសទាំងអស់ខាងលើ គេឃើញប្រទេសឯទៀតដូចជា ក្រិក, ហូឡង់, អ៊ីតាលី,អូស្ត្រាលី, កាតា, បែលហ្ស៊ិក, តួកគី, ព័រទុយហ្កាល់, អេស្ប៉ាញ និងវេណេហ្ស៊ុយអេឡាផងដែរ ដែលបានចេញសារថ្កោលទោស រំលែកទុក្ខ និងប្តេជ្ញាគាំទ្រ និងឈរជាមួយប្រជាជនអង់គ្លេសដែរ៕	មេដឹកនាំពិភពលោកបានបញ្ចេញសារថ្កោលទោស ករណីវាយប្រហារនៅទីក្រុងឡុងដ៍ នាថ្ងៃ ២២ មីនាម្សិលមិញ ដែលបណ្តាលឲ្យមនុស្សស្លាប់យ៉ាងហោច ៤នាក់ និងជាង ៤០នាក់ផ្សេងរងរបួសផងដែរនោះ។ ពួកគេក៏ប្រកាសឈរនៅជាមួយប្រជាជន និងរដ្ឋាភិបាលអង់គ្លេស ដើម្បីប្រឈម និងប្រឆាំងចលនាភេរវកម្មអន្តរជាតិនេះ រួមគ្នាផងដែរ។
អត្ថបទទាក់ទង អគារបេតិកភណ្ឌ៥០ទីតាំង នឹងបង្ហាញនៅក្នុងពិព័រណ៍រូបភាព នៅខែសីហា លោក ស្រុិន សុខមាន យល់ឃើញថា អគារដែលនៅមានរូបរាងដល់បច្ចុប្បន្ន គួរតែកែប្រែឱ្យទៅជាទីតាំងទេសចរណ៍ ឬជាសារមន្ទីរ សម្រាប់សិក្សាស្វែងយល់ ពីសេដ្ឋកិច្ច នយោបាយក្នុងសម័យនោះ តាមរយៈរចនាបទ ដែលមាននៅតាមអគារនីមួយៗ។ ដើម្បីជ្រាបព័ត៌មានលម្អិតសូមលោកអ្នកនាង ស្ដាប់កិច្ចសម្ភាសរវាង កញ្ញា ប៉ូ សាគុន អ្នកសារព័ត៌មានថ្មីៗ និង លោក ស្រុិន សុខមាន អ្នកស្រាវជ្រាវទីតាំងអគារបេតិកភណ្ឌ ដូចតទៅ៖ លោក ស្រុិន សុខមាន គឺជាស្ថាបនិកទំព័រហ្វេសប៊ុក Amazing Cambodia និងជាគ្រូបង្រៀនភាសាអង់គ្លេស បានចំណាយថវិកាផ្ទាល់ខ្លួន ចុះទៅស្រាវជ្រាវទីតាំងអគារបេតិកភណ្ឌប្រមាណមួយពាន់កន្លែងមកហើយ នៅស្ទើរតែទូទាំងប្រទេស។ គោលបំណងដែល លោក សុខមាន ស្រាវជ្រាវអគារបុរាណទាំងនោះ ក៏ព្រោះតែក្ដីស្រឡាញ់។ ម្យ៉ាងទៀត លោកចង់ចងក្រងជាសៀវភៅឯកសារ សម្រាប់ទុកឱ្យក្មេងជំនាន់ក្រោយស្វែងយល់ ព្រោះលោកសង្កេតឃើញថា ឯកសារទាក់ទងនឹងប្រវត្តិសាស្ត្រមួយចំនួន សម្បូរតែភាសាបរទេស។ ជាបុគ្គលិកធ្វើការក្នុងទស្សនាវដ្ដីមួយផងនោះ លោក សុខមាន នឹងតាំងពិព័រណ៍រូបថត ស្ដីពីអគារបេតិកភណ្ឌ ដែលខ្លួនបានស្រាវជ្រាវអស់រយៈពេលជិត១០ឆ្នាំមកហើយនោះ នៅថ្ងៃទី១០-១២ សីហា ឆ្នាំ២០១៩ខាងមុខ។ គោលបំណង នៃការតាំងពិព័រណ៍នេះ ដើម្បីផ្សព្វផ្សាយពីទីតាំងអគារបេតិកភណ្ឌឱ្យយុវជន និងអ្នកពាក់ព័ន្ធមួយចំនួនបានដឹង៕	ភ្នំពេញ៖លោក ស្រុិន សុខមាន គឺជាយុវជនមួយរូប ដែលបានស្រាវជ្រាវទីតាំងអគារបេតិកភណ្ឌដែលសាងសង់តាំងពីសម័យអាណានិគមនិយមបារាំង និងសម័យសង្គមរាស្ត្រនិយម រហូតដល់សម័យមុនរបប ប៉ុល ពត។ បើតាមលោក សុខមាន អគារខ្លះដែលមានអាយុកាលជាង១០០ឆ្នាំទៅហើយនោះ កំពុងរងការខូចខាត ដោយសារវ័យចំណាស់,ការអភិវឌ្ឃសង្គម និងខ្វះការថែទាំ។
លោក ប្រាក់ វុទ្ធី គ្រូបង្គោលជម្រើសជាតិបាល់ទាត់នារី ថា ការប្រកួតនៅវៀតណាម ជាម៉ែត្រវាស់ស្ទង់សមត្ថភាពកីឡាការីនី ដើម្បីដំណើឆ្ពោះទៅស៊ីហ្គេម លើកទី៣២ នាឆ្នាំ២០២៣ ដែលកម្ពុជាធ្វើជាម្ចាស់ផ្ទះ។ «បទពិសោធន៍មួយនេះ គឺជាម៉ែត្រវាស់សម្រាប់កំណត់ វាស់ស្ទង់ទៅលើសមត្ថភាពកីឡាការិនី មានកំរិតបែបណា ក្រោយពីប្រកួតចប់ស៊ីហ្គេមមួយនេះ»។ គ្រូបង្គោលរូបនេះ បានបញ្ជាក់ដូច្នេះ។ ការប្រកួតស៊ីហ្គេមនៅវៀតណាមនេះ ជាការបង្ហាញខ្លួនលើកដំបូងសម្រាប់ជម្រើសជាតិបាល់ទាត់នារី ។ គ្រូបង្គោលជម្រើសជាតិបាល់ទាត់នារី បានប្រាប់សារពត៌មានថ្មីៗថា៖«វៀតណាម និងឥណ្ឌូណេស៊ី មានកម្រិតខ្ពស់ និងមានបទពិសោធប្រកួតអន្ដរជាតិច្រើនជាងកម្ពុជា។ អ្វី ដែលយើងអាចធ្វើបាននោះ គឺប្រឹងធ្វើឲ្យអស់ពីសមត្ថភាព ដោយមិនឲ្យរបូតគ្រាប់បាល់ច្រើន»។ ជាមួយគ្នានេះ កីឡាការិនីបាល់ទាត់ក្លិបភ្នំពេញក្រោន បាន ជាវៃ ម្ចាស់ស្បែកជើងមាសលីគនារីកម្ពុជា ឆ្នាំ២០២១ មិនហ៊ានរំពឹងទុកថា ខ្លួននឹងជាប់ជម្រើសជាតិ១០០ភាគរយនោះទេ ក្នុងតេស្ដសមត្ថភាពជម្រុះយក២៥នាក់ ក្នុងចំណោម៣៥នាក់។ កីឡាការិនីរូបនេះ បានប្រាប់សារព័ត៌មានថ្មីៗថា៖«ខ្ញុំ នឹងប្រឹងឲ្យអស់ពីសមត្ថភាពក្នុងប្រកួត ប្រសិនបើជាប់ជាជម្រើសជាតិក្រោយការធ្វើតេស្ដជម្រុះ» ។ ក្នុងកីឡាការិនី ៣៥នាក់នោះ មាន២រូប មិនអាចចូលរួមតេស្ដបាន ដោយសារបញ្ហារបួស។ ក្រោយការហ្វឹកហាត់ជម្រើសជាតិហើយ គ្រូបង្វឹកនឹងសម្រេចយកតែកីឡាការិនី២០រូបប៉ុណ្ណោះ ដើម្បីឡើងទៅប្រកួតស៊ីហ្គេម នៅវៀតណាម។ គួរបញ្ជាក់ផងដែរថា ជម្រើសជាតិបាល់ទាត់នារីរបស់កម្ពុជា ស្ថិតនៅពូល A រួមមានម្ចាស់ផ្ទះ វៀតណាម ហ្វីលីពីន និង ឥណ្ឌូណេស៊ី ខណៈពូល B មាន ថៃ មីយ៉ាន់ម៉ា សិង្ហបុរី និង ឡាវ៕	កីឡាការិនី៣៥រូប នឹងត្រូវហ្វឹកហាត់ជម្រុះយកត្រឹម២០រូប ដើម្បីទៅប្រកួតស៊ីហ្គេមនៅវៀតណាម។ ការហ្វឹកហាត់ជាផ្លូវការនេះ ចាប់ថ្ងៃទី២០ ខែមេសា ដល់ថ្ងៃទី៥ ខែឧសភា ។
សមាមាត្រកាន់តែខ្ពស់នៃស្ត្រីដែលប្រាប់ថាពួកគេសប្បាយចិត្តគឺ ពួកគេបានរៀបការរួច ឬមានស្នេហាពោរពេញទៅដោយភាពស្និទ្ធស្នាល។ ប៉ុន្តែ ស្ត្រីដែលរស់នៅដោយគ្មានគូជីវិត និងគេងតិចជាង៧ម៉ោងក្នុងមួយយប់ទំនងជាមានភាពសកម្មខាងផ្លូវភេទ ប៉ុន្តែបែរជាមិនសូវសប្បាយចិត្តនឹងជីវិតផ្លូវភេទទៅវិញ។ យ៉ាងណាមិញ ការសិក្សានេះគ្រាន់តែសួរសំណួរក្នុងពេលវេលាតែមួយប៉ុណ្ណោះ ដូច្នេះយើងមិនដឹងថាបញ្ហានៃការគេងបានកើតឡើងមុនពេល ឬក្រោយពេលមានបញ្ហាផ្លូវភេទឬអត់នោះទេ។ ដូច្នេះការស្រាវជ្រាវនេះមិនអាចប្រាប់យើងដឹងថា ការគេងជាមូលហេតុនាំឲ្យមានបញ្ហាខាងផ្លូវភេទឬអត់ឡើយ។ ការគេងគឺជាផ្នែកមួយដ៏សំខាន់នៃភាពរីករាយក្នុងជីវិត ប៉ុន្តែវាក៏ត្រូវតែមានសុខភាពល្អទាំងផ្លូវកាយ និងផ្លូវចិត្តដែរ។ ដូច្នេះវាក៏មិនមានអ្វីភ្ញាក់ផ្អើលដែរបើសិនជាការគេងមិនគ្រប់ប៉ះពាល់ដល់ជីវិតផ្លូវភេទមនុស្សស្រីណោះ ព្រោះកាលណាគេងមិនគ្រប់ វានឹងអស់កម្លាំង ហើយស្ថានភាពនេះក៏មិនងាយធ្វើឲ្យស្ត្រីមានអារម្មណ៍ខាងផ្លូវភេទដែរ៕ ត្រួតពិនិត្យដោយ www.health.com.kh	អ្នកស្រាវជ្រាវអាមេរិកបានសួរទៅលើស្ត្រីច្រើនជាង ៩៣០០០នាក់ដែលមានវ័យ ៥០ ទៅ៧០ឆ្នាំ អំពីរបៀបរបបនៃការគេង ភាពពិបាកគេង សកម្មភាពផ្លូវភេទ និងភាពរីករាយនៃផ្លូវភេទរបស់គេ។ បន្ទាប់មកបានរកឃើញថា ស្ត្រីដែឡគេងចាប់ពី៥ម៉ោងចុះក្នុងមួយយប់ ឬមានជំងឺគេងមិនលក់ មិនសូវជាមានភាពរីករាយចំពោះជីវិតផ្លូវភេទនោះទេ។
ភ្នំពេញ៖ ក្រសួងទេសចរណ៍ ស្នើអាជ្ញាធរមូលដ្ឋានបញ្ឈប់អាជីវកម្មណា មិនអនុវត្តច្បាប់ស្តីពីវិធានការទប់ស្កាត់ជំងឺកូវីដ-១៩ ខណៈជំងឺកាចសាហាវនេះបន្តកើនឡើង។ លើសពីនេះ មន្ទីរទេសចរណ៍រាជធានី-ខេត្ត និងម្ចាស់ជីវកម្មទេសចរណ៍ទាំងអស់ត្រូវពង្រឹងអនាម័យ និងមិនត្រូវទទួលភ្ញៀវលើសចំនួនកំណត់។ បើតាមសារាចរណែនាំរបស់ក្រសួងទេសចរណ៍ នៅថ្ងៃទី២១កុម្ភៈ ឆ្នាំ២០២១ ជំងឺកូវីដ-១៩ បំប្លែងថ្មីអូមីក្រុងបន្តកើនឡើងជាបន្តបន្ទាប់នៅក្នុងប្រទេសកម្ពុជា។ ការណ៍នេះធ្វើឱ្យ ក្រសួងទេសចរណ៍ចេញសារាចរណែនាំ ឱ្យមន្ទីរទេសចរណ៍នានាបន្តពង្រឹងវិធានសុវត្ថិភាព ដើម្បីទប់ស្កាត់ការឆ្លងរាលដាលនៃជំងឺកូវីដ-១៩បំប្លែងថ្មីប្រភេទអូមីក្រុង ក្នុងសហគមន៍។ ក្នុងសារាចរចំនួន២ទំព័រនេះ ក្រសួងទេសចរណ៍ ក៏បានណែនាំឱ្យអាជីវកម្មទេសចរណ៍ និងរមណីយដ្ឋានទេសចរណ៍ទាំងអស់កុំទទួលភ្ញៀវលើសចំនួនកំណត់ និងហាមការជួបជុំផឹកស៊ី បង្កឱ្យមានហានិភ័យការឆ្លងជំងឺកូវីដ-១៩ ខុសពីគោលការណ៍ក្រសួងសុខាភិបាល ។ សម្រាប់អាជីវកម្មទេសចរណ៍ ឬរមណីយដ្ឋានណា មិនអនុវត្តវិធានសុខាភិបាលត្រឹមត្រូវ ក្រសួងទេសចរណ៍ ឱ្យមន្ទីរទេសចរណ៍តាមរាជធានី-ខេត្ត ស្នើអាជ្ញាធរមូលដ្ឋានបិទ អាជីវកម្មនោះជាកំហិត។ ក្រៅពីអនុវត្តវិធានសុវត្ថិភាព អាជីវកម្មទេសចរណ៍ទាំងអស់ត្រូវពង្រឹងការរក្សាអនាម័យ សមត្ថភាពបុគ្គលិក និងផលិតផលទេសចរណ៍បន្ថែមទៀត ខណៈភ្ញៀវទេសចរជាតិ និងទេសចរបរទេសផ្ទៃក្នុងចាប់ផ្ដើមដើរកម្សាន្តឡើងវិញ ក្រោយរដ្ឋាភិបាលប្រកាសបិទបញ្ចប់ព្រឹត្តិការណ៍២០កុម្ភៈ។ គួរបញ្ជាក់ផងដែរថា មកទល់ពេលនេះ ចំនួនអ្នកឆ្លងកូវីដ-១៩ នៅកម្ពុជាកើនដល់ ១២៨ ១៣៣នាក់ ដោយក្នុងនោះ ករណីអូមីក្រុងក្នុងសហគមន៍ មាន៦៩៣២នាក់។ ដោយឡែក អ្នកជាសះស្បើយពីជំងឺនេះមានដល់ ១២១ ៥៥៣នាក់ ផងដែរ៕	ដោយ៖ ហេង ស្រីលីន
រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងពាណិជ្ជកម្មលោក ប៉ាន សូស័ក្ដិ បានស្វែងការគាំទ្រពីប្រទេសសមាជិកអាស៊ានការតវ៉ាទៅ WTO ចំពោះករណីសហភាពអឺរ៉ុបយកពន្ធអង្ករកម្ពុជា នៅក្នុងឱកាសនៃកិច្ចប្រជុំចង្អៀតរដ្ឋមន្ត្រីសេដ្ឋកិច្ចអាស៊ាន នៅប្រទេសថៃនៅថ្ងៃទី២២ខែមេសា។ អ្នកនាំពាក្យក្រសួងពាណិជ្ជកម្មលោក ស៊ាង ថៃ បានប្រាប់សារព័ត៌មានថ្មីៗដូច្នេះថា៖«រដ្ឋមន្ត្រីរបស់កម្ពុជាបានស្នើក្នុងអង្គប្រជុំ តែអត់មានសេចក្ដីថ្លែងការណ៍អាស៊ានក្នុងពេលនោះទេ ប៉ុន្តែរដ្ឋមន្ត្រីអាស៊ានគាំទ្រការលើកឡើង ហើយគេនឹងណែនាំទៅស្ថានបេសកកម្មរបស់ប្រទេសអាស៊ាននៅអង្គការពាណិជ្ជកម្មពិភពលោកនាទីក្រុងហ្សឺណែវ ព្រោះថាកម្ពុជាមានតំណាងនៅទីនោះដែរហើយនឹងមានការស្នើឡើង (ស្នើទៅWTO) ហើយយើងសុំឲ្យប្រទេសអាស៊ានជួយគាំទ្រ»។ បើតាមលោក ស៊ាង ថៃ កម្ពុជាត្រៀមដាក់សេចក្ដីថ្លែងការណ៍ទៅ WTO ពាក់ព័ន្ធវិធានការរបស់សហភាពអឺរ៉ុបលើអង្ករកម្ពុជា ហើយមិនទាន់ឈានដល់ការដាក់ពាក្យបណ្ដឹងនោះទេ។ លោកថ្លែងដូច្នេះថា៖«បណ្ដឹងយើងអត់ទាន់ដាក់ទេ ព្រោះត្រូវប្រមូលមតិយោបល់របស់ជំនាញការពាក់ព័ន្ធ យើងត្រូវសិក្សាសិន តែយើងនឹងមានសេចក្ដីថ្លែងការណ៍បង្ហាញពីការមិនពេញចិត្ត ហើយសុំឲ្យអាស៊ានគាំទ្រ ហើយបើថ្ងៃក្រោយយើងដាក់បណ្ដឹង វាកាន់តែមានទម្ងន់បន្ថែមទៀត»។ គួរបញ្ជាក់ថា កាលពីដើមឆ្នាំ២០១៩នេះ សហភាពអឺរ៉ុបបានប្រកាសអនុវត្តយកពន្ធអង្ករកម្ពុជា និងមីយ៉ានម៉ា សម្រាប់រយៈពេល៣ឆ្នាំ ដោយពន្ធនោះមានតម្លៃ២០០ដុល្លារក្នុងមួយតោននៅឆ្នាំដំបូង ហើយចុះមកដល់ ១៤០ដុល្លារនៅឆ្នាំចុងក្រោយ។ EU ជាទីផ្សារអង្ករធំជាងគេរបស់កម្ពុជាដែលកាន់កាប់ប្រមាណជាង៤០ភាគរយនៃទំហំនាំចេញសរុបជាង៦២ម៉ឺនតោន។ ហើយការយកពន្ធនេះ បានធ្វើឲ្យមានការព្រួយបារម្ភពីបាត់បង់ភាពប្រកួតប្រជែងរបស់កម្ពុជាក្នុងទីផ្សារមួយនេះ ដែលអាចប៉ះពាល់ដល់វិស័យស្រូវអង្ករ៕	ភ្នំពេញ៖ កម្ពុជាបានស្នើឲ្យប្រទេសសមាជិកអាស៊ានជួយគាំទ្រសេចក្ដីថ្លែងការណ៍របស់ខ្លួន ទៅអង្គការពាណិជ្ជកម្មពិភពលោក (WTO) ពាក់ព័ន្ធការដាក់ពន្ធអង្ករដោយសហភាពអឺរ៉ុប។
វចនានុក្រមខ្មែរក៏បានបញ្ជាក់ពាក្យ «សន្និធិ»ដែលមានន័យថា ការសន្សំទុក ការសំចៃទុក ឬការទុកសំចៃ៕	វចនានុក្រមខ្មែរសម្តេច ជួន ណាត បានបញ្ជាក់ពាក្យ«ស្តុក»ដែលហៅទៅតាមភាសាអង់គ្លេស Stock ដែលបញ្ចេញសំឡេងថា «ស្តុក» សរសេរដោយជើងព្យញ្ជនៈ«ត» ដែលមានន័យថា កន្លែងសម្រាប់តម្កល់ទុកនូវទំនិញសម្រាប់បម្រុងលក់ គំនរទំនិញផ្សេងៗដែលនៅសល់ទុកក្នុងឃ្លាំង ឬក្នុងផ្សារ។
នេះជាកំពូលមោទនភាព និងសមិទ្ធផលដ៏អស្ចារ្យបំផុតរបស់ Samsung Galaxy S21 ស៊េរី ដែលត្រូវបានគេហទំព័រលំដាប់ពិភពលោក VCX-(Valued Camera experience) ដែលជាគេហទំព័រ វាយតម្លៃលើគុណភាពទូរស័ព្ទស្មាតហ្វូនដោយផ្អែកលើសមត្ថភាពកាមេរ៉ា និងគុណភាពរូបភាពដែលបានថតរួច! តាមរយៈការវាយតម្លៃជាលទ្ធផលបានបង្ហាញយ៉ាងច្បាស់ទូទាំងពិភពលោកថា Samsung Galaxy S21 ស៊េរី ទទួលបានពិន្ទុខ្ពស់កប់ជាងគេ និងទទួលបានផ្កាយ 5 ពេញលើគុណភាពកាមេរ៉ា និងគុណភាពរូបភាពដែលបានថតរួចចេញពី Galaxy S21 ស៊េរី! សូមបញ្ជាក់ផងដែរថាតាមរយៈពិន្ទុនៃការវាយតម្លៃរបស់គេហទំព័រលំដាប់ពិភពលោក VCX ខាងក្រោមនេះជាលទ្ធផលដែល Samsung Galaxy S21 ស៊េរី ទទួលបាន៖ * Main Camera Valued Score (66) - លេខ 66 គឺជាពន្ទុដែលត្រូវវាយតម្លៃថាកាមេរ៉ាដែលមានគុណភាពល្អបំផុត ប៉ុន្តែ Samsung Galaxy S21 Ultra 5G បានពិន្ទុរហូតដល់ 74 ខណៈដែលកាមេរ៉ាថតគុណភាពវីដេអូទទួលបានពិន្ទុ 71។ - Galaxy S21+ 5G ទទួលបានពិន្ទុ 72 ខណៈដែលថតគុណភាពវីដេអូទទួលបានពិន្ទុ 73។ ដោយឡែកសម្រាប់ការវាយតម្លៃដោយផ្តល់ជូនផ្កាយ 5 មានន័យថាបើស្មាតហ្វូនណាទទួលបានពិន្ទុត្រឹម 65 ឬខ្ពស់ជាងនេះនោះ VCX នឹងផ្តល់នូវចំណាត់ថ្នាក់ ផ្កាយ 5! សរុបសេចក្តីមក Samsung Galaxy S21 ស៊េរី ឈរនៅលេខរៀងកំពូលលើគេតែម្តង ដោយ Samsung Galaxy S21 Ultra ទទួលបានផ្កាយ 5 ឈរនៅលេខរៀងកំពូលទី1 ដោយទទួលបានពិន្ទុ 74 ខណៈដែល Galaxy S21+ ទទួលបានផ្កាយ 5 ឈរនៅលេខរៀងកំពូលទី 2 ដោយទទួលបានពិន្ទុ 72។ និយាយទៅលើគេហទំព័រដែលផ្តោតលើសមត្ថភាពកាមេរ៉ារបស់ស្មាតហ្វូន VCX មានស្មាតហ្វូនចំនួន 3 ម៉ូឌែលដែលឈរលេខរៀងកំពូលកប់ និងទទួលបានផ្កាយ 5 ដែលក្នុងនោះរួមមាន៖ Samsung Galaxy S21 Ultra, Samsung Galaxy S21+ និង Samsung Galaxy Note20 Ultra! សម្រាប់ព័ត៌មានបន្ថែមពីការវាយតម្លៃ និងការដាក់ពិន្ទុ VCX លោកអ្នកអាចចូលទៅកាន់គេហទំព័រខាងក្រោម៖ - https://vcx-forum.org/score/version-2020/mobiles/samsung-galaxy-s21-ultra - https://vcx-forum.org/score/version-2020/mobiles/samsung-s21 - https://vcx-forum.org/ko/score/version-2020 សាមសុង ផ្លាស់ប្តូរនៃការអភិវឌ្ឍន៍បច្ចេកវិទ្យាពិភពលោកពុំធ្លាប់មានសម្រាប់អនាគត (Change the shape of the future) ! សាមសុង ជាទីទុកចិត្តបំផុត!! ( https://vcx-forum.org/ko/score/version-2020) (អត្ថបទពាណិជ្ជកម្ម)	កំពូលមោទនភាពដ៏អស្ចារ្យបំផុតរបស់ស្តេចកំពូលស្មាតហ្វូន Galaxy S21 ស៊េរី ឈរលំដាប់កំពូលលេខរៀងទី 1 បានពិន្ទុខ្ពស់កប់ផ្នែកកាមេរ៉ា និងគុណភាពរូបភាព។
ឥណ្ឌា បានបិទប្រទេសតាំងពីថ្ងៃទី២៥ ខែមីនាមកម្លេះ ដោយសារបារម្ភពីការរាតត្បាតនៃកូរ៉ូណាវីរុសនៅក្នុងប្រទេស។ បទបញ្ជានេះ ត្រូវបានឥណ្ឌាពន្យារពេលជាច្រើនលើក។ បទបញ្ជាចុងក្រោយ បានអស់សុពលភាពនាថ្ងៃទី១៧ ខែឧសភា។ ដោយមើលឃើញថា ករណីឆ្លងនៅតែបន្តកើនឡើង ឥណ្ឌាបានសម្រេចបន្ថែមរយៈពេលបិទប្រទេសជាថ្មី រហូតដល់ដំណាច់ខែឧសភាខាងមុខ។ បើទោះបីជាបន្តបិទប្រទេសមែន រដ្ឋាភិបាលក្រុងញូវដែលី បានបន្ធូរបន្ថយវិធានមួយចំនួនសម្រាប់តំបន់ ដែលមានករណីឆ្លងតិច។ បើតាមបទបញ្ជាពន្យារពេលបិទប្រទេសថ្មី សកម្មភាពទាំងអស់ នឹងត្រូវអនុញ្ញាតនៅក្រៅតំបន់ទប់ស្កាត់ COVID-19 ឬក្រៅតំបន់មានអត្រាឆ្លងCOVID-19 ច្រើន ប៉ុន្តែការជួបជុំមនុស្ស ក្នុងទ្រង់ទ្រាយធំ នៅតែបន្តហាមឃាត់ដដែល។ ការកំណត់លើបង្កើតតំបន់ទប់ស្កាត់ COVID-19 គឺអាស្រ័យលើការសម្រេចចិត្តរបស់អាជ្ញាធរតំបន់។ នេះបើតាមការចុះផ្សាយរបស់ទីភ្នាក់ងារព័ត៌មាន Reuters។ បទបញ្ជាបិទប្រទេសនេះ បានធ្វើឲ្យប៉ះពាល់យ៉ាងខ្លាំងដល់ប្រជាជន ដែលរកប្រាក់ចំណូលក្នុងមួយថ្ងៃៗ។ បញ្ហានេះ បានធ្វើឲ្យប្រជាជនចំណាកស្រុកមួយចំនួន សម្រុកទៅស្រុកកំណើតវិញ។ ដោយសារតែបិទប្រទេស មធ្យោបាយដឹកជញ្ជូន ត្រូវបានគេរឹតត្បិត និងមានតិច។ ប្រជាជនខ្លះ បានដើរត្រលប់ទៅស្រុកវិញ ខ្លះឃាត់រថយន្តជិះតាមផ្លូវ និងខ្លះរង់ចាំរថភ្លើង។ បន្ថែមពីលើពីនោះ ប្រជាជនចំណាកស្រុកនៅក្នុងតំបន់មួយចំនួន បានធ្វើបាតុកម្មប្រឆាំងរដ្ឋាភិបាលតំបន់ ដែលបានលុបចោលមធ្យោបាយធ្វើដំណើរ។ នៅក្នុងទីក្រុង Rajkot រដ្ឋ Gujarat ប្រជាជនចំណាកស្រុកឥណ្ឌាប្រមាណ ១៥០០នាក់ បានបាតុកម្មប្រឆាំងរដ្ឋាភិបាលតំបន់ ដែលបានលុបចោលសេវារថភ្លើងពិសេស។ សូមបញ្ជាក់ថា គិតមកត្រឹមថ្ងៃទី១៧ ខែឧសភា ឥណ្ឌាមានករណី COVID-19 សរុបចំនួន ៩៥៦៩៨ករណី អ្នកស្លាប់ចំនួន ៣០២៥នាក់ និងអ្នកជាសះស្បើយចំនួន ៣៦៧៩៥នាក់៕	ឥណ្ឌា នាថ្ងៃទី១៧ ខែឧសភា បានសម្រេចពន្យារពេលបិទប្រទេសរហូតដល់ដំណាច់ខែឧសភា ដើម្បីទប់ស្កាត់ការរាតត្បាតនៃ ជំងឺរលាកសួត ដែលបង្កដោយកូរ៉ូណាវីរុស(COVID-19) ខណៈពេលតួលេខអ្នកឆ្លងសរុបកើនដល់ជាង ៩ម៉ឺនករណី។ យ៉ាងណាក៏ដោយ ឥណ្ឌាក៏បានបន្ធូរបន្ថយការរឹតត្បិត នៅក្នុងតំបន់មួយចំនួនផងដែរ។
ទេសចរដែលធ្លាប់ទៅកម្សាន្តនៅតំបន់ទេសចរធម្មជាតិភ្នំពើងតានាន់កាលពីឆ្នាំ២០១៩ លោក លី គន្ធធា បានប្រាប់ ThmeyThmey25 ថា មូលហេតុដែលរូបលោកទៅលេងនៅទីនោះដោយសារ លោកបានឃើញការផ្សព្វផ្សាយរបស់ភ្ញៀវទេសចរពីទេសភាពថ្មដុះបន្តុបលើគ្នាជាច្រើនប្លែក ទើបលោកចង់ទៅឃើញសម្រស់ថ្មធម្មជាតិទាំងអស់នោះដោយផ្ទាល់។ «ពេលខ្ញុំទៅដល់ភ្នំពើងតានាន់ ទេសភាពលើសពីការរំពឹងទុក។ បើមើលតាមបណ្តាញសង្គម អ្នកខ្លះគាត់អត់ចេះថតអ៊ីចឹងមើលទៅទេសភាពមិនសូវទាក់ទាញ។ ពេលទៅដល់គឺវាពិតជាអច្ឆរិយមែនទែន ដុំថ្មធំៗស្ទើរប៉ិនផ្ទះដុះលើគ្នាដូចគេយកទៅដាក់ ហើយវាមានច្រើនខ្លាំងណាស់ បើរាប់ខ្ញុំរាប់មិនអស់ទេ។ សហគមន៍ទៅទីនោះក៏បានដាំផ្កាលម្អ ធ្វើឲ្យនៅទីនោះកាន់តែទាក់ទាញ»។ នេះបើតាមលោក គន្ធធា។ ទេសចររូបនេះក៏បានបន្តថា ផ្លូវទៅកាន់ភ្នំពើងតានាន់មានភាពលំបាក ដោយសារផ្លូវមានសភាពខូចខ្លាំងដែលបណ្តាលមកពីការដឹកលើសចំណុះតែ បើធ្វើដំណើរដោយម៉ូតូមិនសូវមានភាពលំបាកប៉ុន្មានទេ ដោយឡែកបើធ្វើដំណើរដោយឡានមានភាពលំបាកខ្លាំង។ ទេសចរដែលទៅកម្សាន្តនៅភ្នំពើងតានាន់ អាចទស្សនាសម្រស់នៃដុំថ្មធំៗដុះបន្តុបពីលើគ្នាប្រៀបដូចគេយកទៅដាក់ ទស្សនាសម្រស់ផ្កាដែលបានដាំដោយសហគមន៍នៅទីនោះ និងទេសភាពនៅជុំវិញភ្នំដ៏អច្ឆរិយមួយនេះ។ ទេសចរក៏អាចបោះតង់គេងសម្រាកនៅលើភ្នំពើងតានាន់ ប៉ុន្តែត្រូវត្រៀមអាហារសម្រាប់បរិភោគដោយសារនៅទីនោះមិនទាន់មានភោជនីយដ្ឋានសម្រាប់ទទួលភ្ញៀវទេសចរនៅឡើយទេ៕	សៀមរាប៖ ថ្មដុះបន្តុបពីលើគ្នាជាច្រើនរាប់មិនអស់ អមជាមួយសម្រស់ផ្កាដែលដាំដោយសហគមន៍នៅទីនោះ បង្កើតបានជាទស្សនីយភាពប្លែក បានរំលេចខ្លួននៅលើភ្នំពើងតានាន់។ តំបន់ទេសចរណ៍ធម្មជាតិភ្នំពើងតានាន់ មានចំងាយ៦០គីឡូម៉ែត្រពីទីរួមខេត្ត ស្ថិតក្នុងភូមិគោកព្នៅ ឃុំគោកដូង ស្រុកអង្គរជុំ ខេត្តសៀមរាប។
ការប្រកួតដែលចាប់ផ្តើមតាំងពីរសៀលវេលាម៉ោង ១ មក ក្រុម CFU Gaming បានបំបាកក្រុម Team MAX ដោយលទ្ធផលវគ្គ ៣-០ ដើម្បីឡើងមកកាន់វគ្គផ្តាច់ព្រ័ត្រ Upper Bracket ក្នុងការដណ្តើមកៅអីទៅកាន់វគ្គផ្តាច់ព្រ័ត្រ (Grand Finals)។ ចំណែកក្រុម See You Soon ដែលបានបំបាក់ក្រុម BURN x FLASH ដែលជាការប្រកួតដ៏ស្វិតស្វាញ និងមានអ្នកគាំទ្រទន្ទឹមរង់ចាំទស្សនាជាច្រើន បានបញ្ចប់ទៅដោយលទ្ធផល ៣-០ ដូចទៅនឹងការប្រកួតគូទីមួយផងដែរ។ See You Soon ឡើងប៉ះ CFU Gaming នៅវគ្គផ្តាច់ព្រ័ត្រ Upper Bracket។ ក្រុម Team MAX និង BURN x Flash នឹងត្រូវធ្លាក់ទៅកាន់ការប្រកួតនៅវគ្គជម្រុះ Lower Bracket ដើម្បីស្វែងរកឱកាសបន្តប្រជែងការប្រកួតវិលត្រឡប់មកកាន់វគ្គផ្តាច់ព្រ័ត្រ Grand Finals ឡើងវិញ។ ការប្រកួតរវាង CFU Gaming និង See You Soon នៃវគ្គផ្តាច់ព្រ័ត្រ Playoffs Upper Bracket វេលាម៉ោង ៧យប់ តទៅ នាថ្ងៃនៃការប្រកួតដដែល ក្រោយក្រុមតាំងពីប្រកួតឈ្នះរៀងៗខ្លួន។ ការប្រកួតទីបីក្នុងថ្ងៃទី៦ ខែតុលា គឺដើម្បីស្វែងរកក្រុមដែលឡើងទៅអង្គុយរង់ចាំនៅវគ្គផ្តាច់ព្រ័ត្រ (Grand Finals) ដណ្តើមពានរង្វាន់នៃព្រឹត្តិការណ៍ MPL Cambodia រដូវកាលទី៥ នេះ៕	ក្រុម CFU Gaming និង See You Soon នឹងត្រូវប៉ះគ្នានៅវគ្គផ្តាច់ព្រ័ត្រ Playoffs Upper Bracket ក្រោយយកឈ្នះការប្រកួតរៀងៗខ្លួននៅការប្រកួតវគ្គពាក់កណ្តាលផ្តាច់ព្រ័ត្រ នៃការប្រកួតពានរង្វាន់ Mobile Legends Bang Bang Professional League (MPL Cambodia) រដូវកាលទី៥ នាថ្ងៃទី៦ ខែតុលា។
នៅក្នុងសេចក្តីថ្លែងការណ៍មួយរបស់គណៈរដ្ឋមន្ត្រីស្រីលង្កា បានលើកឡើងថា ប្រាក់ចំណូលពន្ធរបស់រដ្ឋក្នុងរយៈពេល ៩ខែឆ្នាំនេះ បានកើនឡើង ៥១ភាគរយ បើធៀបនឹងគ្រាដូចគ្នាឆ្នាំមុន ប៉ុន្តែគោលដៅប្រមូលពន្ធ ដែលបានព្រមព្រៀងជាមួយមូលនិធិរូបិយវត្ថុអន្តរជាតិ មិនទាន់សម្រេចនៅឡើយទេ។ លោក Gunawardana សង្កត់ធ្ងន់ថា៖ «យើងដឹងថាសាធារណជនកំពុងជួបការលំបាក ដូច្នេះទោះបីជាយើងមានការស្ទាក់ស្ទើរ ក៏យើងគ្មានជម្រើសអ្វីក្រៅពីការដំឡើងពន្ធ»។ សំណើពន្ធថ្មីលើតម្លៃបន្ថែម (VAT) ១៨ភាគរយនឹងចូលជាធរមានចាប់ពីឆ្នាំ ២០២៤ រួមទាំងការដាក់ពន្ធលើទំនិញ និងសេវាកម្មទាំងអស់ ដែលអាករលើតម្លៃបន្ថែមមិនទាន់អាចអនុវត្តបាន។ ប្រាក់ចំណូលសាធារណៈបានកើនឡើងដល់ ១,៧ពាន់ពាន់លានរូពី (៥,១៩ពាន់លានដុល្លារ) ក្នុងរយៈពេល ៩ខែបើប្រៀបធៀបទៅនឹងឆ្នាំមុន ប៉ុន្តែចំនួននេះគឺស្ទើរតែគ្រប់គ្រាន់ដើម្បីផ្តល់ប្រាក់ខែក្នុងវិស័យសាធារណៈ ការបង់ប្រាក់សុខុមាលភាព និងការចំណាយកើនឡើងនាពេលថ្មីៗ ។ នេះបើតាមការបញ្ជាក់របស់លោក Gunawardana ។ គួរបញ្ជាក់ថា ការយកពន្ធលើតម្លៃបន្ថែមនៅបណ្តាប្រទេសមួយចំនួនគឺមានភាពខុសគ្នា តួយ៉ាងដូចជាកម្ពុជា ១០ភាគរយ វៀតណាម ៨ភាគរយ ថៃនិងសិង្ហបុរី ៧ភាគរយ ខណៈចិន ១៣ភាគរយ និងឥណ្ឌា ១៨ភាគរយ ៕	គណៈរដ្ឋមន្ត្រីរបស់ស្រីលង្កាបានអនុម័តដំឡើងពន្ធលើតម្លៃបន្ថែម (VAT) រហូតដល់ ១៨ភាគរយ ដែលនឹងចាប់ផ្តើមពីថ្ងៃទី១ ខែមករា ឆ្នាំ២០២៤ តទៅ។ នេះបើតាមរដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយមហាជន Bandula Gunawardana។
សៀវភៅ «ខ្ញុំចង់ដឹង និងស្វែងយល់ពីលុយ» បានផ្តោតសំខាន់លើរបៀបសន្សំប្រាក់របស់កុមារ ដើម្បីទិញទំនិញណាមួយដែលខ្លួនស្រលាញ់ ពេញចិត្ត។ សៀវភៅនេះ ក៏បង្ហាញពីការចរាចរណ៍លុយ, របៀបនៃការចំណាយ, ការគ្រប់គ្រងចំណាយ រួមទាំងតួនាទីរបស់ធនាគារជាតិនៃកម្ពុជា...ជាដើម។ សៀវភៅនេះ បានបង្កប់នូវសារអប់រំខ្លីៗ ស្តីពី វិស័យហិរញ្ញវត្ថុ សារខ្លះពញ្ញាក់ស្មារតីកុមារឱ្យបានដឹងអំពីប្រវត្តិលុយ រួមទាំងសារបណ្តុះនូវគំនិតចេះសន្សំលុយតាំងពីក្មេង រួមទាំងការបណ្តុះនូវគំនិត ការប្រើប្រាស់លុយរៀល គឺជាការស្នេហាជាតិ លើកតម្កើងអត្តសញ្ញាណជាតិ និងជួយដល់សេដ្ឋកិច្ចជាតិ ផងដែរ។ ខ្លឹមសារនីមួយៗនៃសៀវភៅនេះ គឺអមទៅដោយរូបភាពសម្បូរបែប ទាំងរូបភាពគំនូរជីវចល និងរូបភាពពិតៗនៃសង្គមជាក់ស្ដែង ដែលផ្ដល់ភាពងាយស្រួលសម្រាប់កុមារក្នុងការអាន និងស្វែងយល់។ សៀវភៅនេះ ត្រូវបានបង្កើតឡើងដោយគណៈកម្មាធិការបរិយាបន្នហិរញ្ញវត្ថុ នៃសមាគមធនាគារនៅកម្ពុជា(ABC) ក្រោមកិច្ចសហការជាមួយសមាគមមីក្រូហិរញ្ញវត្ថុកម្ពុជា (CMA) និងអង្គការស៊ីប៉ា(Sipar)។ បើតាមលោក សុខ ចាន់ នាយកបរិយាបន្នហិរញ្ញវត្ថុ និងទំនាក់ទំនងសាធារណៈនៃសមាគមធនាគារនៅកម្ពុជា ការសម្រេចបោះពុម្ពសៀវភៅនេះឡើង គឺសមាគមមានគោលដៅចូលរួមជាមួយរាជរដ្ឋាភិបាល ជាពិសេសជាមួយយុទ្ធសាស្ត្រជាតិស្តីពីបរិយាប័ន្នហិរញ្ញវត្ថុឆ្នាំ២០១៩-២០២៥ ដើម្បីលើកកម្ពស់ការយល់ដឹងរបស់ប្រជាពលរដ្ឋទាក់ទងទៅនឹងវិស័យហិរញ្ញវត្ថុ ដូចជា ចូលរួមជំរុញនូវប្បធម៌នៃការសន្សំប្រាក់របស់ពលរដ្ឋកម្ពុជាតែម្តង។ ក្នុងបទសម្ភាសជាមួយសារព័ត៌មានថ្មីៗ លោក សុខ ចាន់ បានបញ្ជាក់ថា៖ «យើងផលិតសៀវភៅនេះឡើង គឺសម្រាប់កុមារ ដែលមានអាយុ១៧ឆ្នាំចុះ។ ព្រោះ យើងឃើញថា មនុស្សដែលស្ថិតនៅក្នុងវ័យនេះ គឺមិនមានឧបករណ៍អាន និងរៀនសូត្រច្រើនទេ ដែលទាក់ទងវិស័យហិរញ្ញវត្ថុ»។ នាយកបរិយាបន្នហិរញ្ញវត្ថុ និងទំនាក់ទំនងសាធារណៈនៃសមាគមធនាគារនៅកម្ពុជារូបនេះបានបន្តថា៖ «យើងចង់ចូលរួមផ្តល់ចំណេះដឹងផ្នែកហិរញ្ញវត្ថុដល់កុមារ ដើម្បីឱ្យពួកគាត់មានមូលដ្ឋានគ្រឹះក្នុងការចេះសន្សំលុយតាំងពីក្មេងទៅ និងចេះប្រើប្រាស់លុយឲ្យមានប្រសិទ្ធភាព»។ ដើម្បីបង្កើនប្រសិទ្ធភាពនៃការផ្សព្វផ្សាយចំណេះដឹងហិរញ្ញវត្ថុនៅកុមារ សមាគមធនាគារនៅកម្ពុជានឹងចុះចាយចែកសៀវភៅស្វែងយល់ពីលុយនេះនៅតាមជនបទ និងនៅតាមសាលារៀននានាតាមរយៈក្រសួងអប់រំ យុវជន និងកីឡា។ បន្ថែមលើនេះ នៅតាមបណ្តាល័យនានារបស់អង្គការស៊ីប៉ា ក៏មានសៀវភៅនេះសម្រាប់សិស្សរៀន ដែរ។ បើតាមលោក សុខ ចាន់ សៀវភៅស្វែងយល់ពីលុយនេះ ក៏មានដាក់លក់នៅតាមបណ្តាគារនៅរាជធានី-ខេត្ត ផងដែរ។ លោក សុខ ចាន់ នាយកបរិយាបន្នហិរញ្ញវត្ថុ និងទំនាក់ទំនងសាធារណៈនៃសមាគមធនាគារនៅកម្ពុជា ជាមួយគ្នានេះសមាគមធនាគារនៅកម្ពុជា នឹងជំរុញដល់សមាជិកនិងដៃគូសហការនានាទាំងអស់ ឱ្យចូលរួមផ្សព្វផ្សាយសៀវភៅនេះបន្តដល់ប្រជាពលរដ្ឋ តាមរយៈរូបភាពផ្សេងៗ។ លោក សុខ ចាន់ បន្តនិយាយដូច្នេះ៖ « ជាគោលដៅ គឺយើងនឹងបោះពុម្ពបន្តទៀត ប៉ុន្តែយើងចង់ឱ្យមានការចូលរួមពីសមាជិក និងដៃសហការរបស់យើងក្នុងការបោះផ្សាយសៀវភៅនេះដែរ។ ព្រោះ ការផ្សព្វផ្សាយចំណេះហិរញ្ញវត្ថុដល់កុមារ ក្រៅពីការបោះពុម្ពសៀវភៅហើយនោះ យើងគ្រោងបង្កើតជាសំឡេង[Podcast] ជាវីដេអូ និងជារូបភាពនានាបន្តទៀត សម្រាប់លើកកម្ពស់ការយល់ដឹងរបស់ពលរដ្ឋក្នុងវិស័យហិរញ្ញវត្ថុ»។ សូមជម្រាបថា បច្ចុប្បន្ន ក្រសួងអប់រំ ក៏បានដាក់បញ្ចូននូវមេរៀនពីចំណេះដឹងហិរញ្ញវត្ថុមួយចំនួន ចូលក្នុងកម្មវិធីសិក្សារបស់សិស្សថ្នាក់ទី៤ និងទី៧ នៅតាមបឋមសិក្សានិងអនុវិទ្យាល័យនានា ទូទាំងប្រទេស ផងដែរ។ ក្រសួងអប់រំ មានសៀវភៅ និងសម្ភារផ្សេងទៀតសម្រាប់បង្រៀនសិស្ស ដើម្បីចូលរួមចំណែក លើកកម្ពស់ចំណេះដឹងហិរញ្ញវត្ថុនៅក្នុងកម្មវិធីសិក្សាជាតិ៕	«ខ្ញុំចង់ដឹង ស្វែងយល់ពីលុយ» ជាសៀវភៅអប់រំមួយក្បាលដែលបានបញ្ជ្រាបនូវ ចំណេះដឹងហិរញ្ញវត្ថុ ដល់ ពលរដ្ឋកម្ពុជា ពិសេសកុមារ អំពីរបៀបសន្សំប្រាក់។ សៀវភៅកម្រាស់៤០ទំព័រ នេះ គឺជាមូលដ្ឋានគ្រឹះមួយសម្រាប់កុមារនិងសិស្សានុសិស្ស ក្នុងការប្រើប្រាស់ប្រាក់ឱ្យមានប្រសិទ្ធភាព។
មនុស្ស ៣៥នាក់ទៀត វិជ្ជមានកូវីដ-១៩ ក្នុងនោះ៣៣នាក់ ពាក់ព័ន្ធនឹងព្រឹត្តិការណ៍សហគមន៍ ២០កុម្ភៈ និង២នាក់ជាករណីនាំចូល។ ក្នុងចំណោមអ្នកពាក់ព័ន្ធនឹងព្រឹត្តិការណ៍សហគមន៍ មាន១៥នាក់នៅខេត្តព្រះសីហនុ , ២នាក់ នៅខេត្តកណ្តាល, ១៣នាក់នៅរាជធានីភ្នំពេញ និង២នាក់ នៅសៀមរាប។ ចំពោះមនុស្ស ២ នាក់ទៀត ដែលជាករណីនាំចូល គឺកើតលើបុរសជនជាតិឥណ្ឌូណេស៊ី ដែលពួកគេបានធ្វើដំណើរពីប្រទេសឥណ្ឌូណេស៊ី បន្តជើងហោះហើរនៅប្រទេសសិង្ហបុរី មកដល់កម្ពុជា នៅថ្ងៃទី២១មីនា។ ទន្ទឹមនឹងនេះ ក្រសួងក៏បានប្រកាសពីករណីជាសះស្បើយ ៣២នាក់ដែរ ដែលក្នុងនោះ៣១នាក់ ជាអ្នកជំងឺពាក់ព័ន្ធ នឹងព្រឹត្តិការណ៍សហគមន៍ ដោយ១២នាក់ ត្រូវបានអនុញ្ញាតឱ្យចេញពីសណ្ឋាគារ ក្រេតឌុក , ៩នាក់ ត្រូវបានអនុញ្ញាតឱ្យចេញពីមជ្ឈមណ្ឌលជាតិ កំចតា់រោគរបេង នងិហង់សិន , ១០នាក់ ត្រូវបានអនុញ្ញាតឱ្យចេញពីមន្ទីរពេទ្យបង្អែកខេត្តព្រះសីហនុ។ គិតមកដល់ពេលនេះ កម្ពុជាមានអ្នកកើតកូវីដ-១៩ សរុប១ ៧៨៨នាក់ ក្នុងនោះ១២៦៦នាក់ស្ថិតក្នុងសហគមន៍២០កុម្ភៈ។ អ្នកជាសះស្បើយសរុបមាន៩៩៩នាក់ និងស្លាប់មាន៤នាក់។ ករណីសហគមន៍២០កុម្ភៈ មាននៅរាជធានីភ្នំពេញ កណ្តាល ព្រះសីហនុ ព្រៃវែង កោះកុង កំពង់ធំ សៀមរាប កំពង់ចាម តាកែវ ស្វាយរៀង បាត់ដំបង និងកែប។ មនុស្ស៧៨៣នាក់ ទៀតកំពុងបន្តសម្រាកព្យាបាល៕	ករណីវិជ្ជមានកូវីដ-១៩ ចំនួន៣៥នាក់ទៀត ត្រូវបានប្រកាសនៅថ្ងៃអង្គារ ទី២៣ ខែមីនា នេះ ដែលក្នុងនោះមាន៣៣នាក់ ស្ថិតក្នុងព្រឹត្តិការណ៍សហគមន៍២០កុម្ភៈ ដោយភាគច្រើននៅខេត្តព្រះសីហនុ និងរាជធានីភ្នំពេញ ។ បើតាមក្រសួងសុខាភិបាល អ្នកជាសះស្បើយមាន៣២បន្ថែមទៀតផងដែរ។
ដើម្បីជ្រាបច្បាស់ សូមអញ្ជើញទស្សនាបទសម្ភាសរវាងលោក រំដួល ចិត្រា និពន្ធនាយករងនៃសារព័ត៌មានថ្មីៗ ជាមួយលោក លាម ឃាង ជនរងគ្រោះក្នុងព្រឹត្តិការណ៍រលំអគារ នៅខេត្តព្រះសីហនុដូចតទៅ៖	ភ្នំពេញ៖ មុនពេលកើតហេតុលោក លាម ឃាង មិនទាន់សម្រាន្តនៅឡើយទេ ខណៈលោកកំពុងចុចទូរសព្ទ។ នៅពេលកើតឧប្បទ្ទេវហេតុបាក់អគារ កម្មករសំណង់ដែលមកពីខេត្តកំពតរូបនេះ បានព្យាយាមចេញពីគំនរអគារដែលបាក់រលំ ហើយត្រូវបានគេជួយសង្គ្រោះ។ ក្នុងបទសម្ភាសជាមួយសារព័ត៌មានថ្មីៗ នៅក្នុងមន្ទីរពេទ្យបង្អែកខេត្តព្រះសីហនុ លោក លាម ឃាង បញ្ជាក់យ៉ាងដូច្នេះថា៖ «ខ្ញុំដឹងថាអគារបាក់ ព្រោះពេលនោះខ្ញុំមិនទាន់សម្រាន្តទេ។ ហើយគិតថាប្រសិនបើស្លាប់ក៏ស្លាប់ទៅ»។
«សកម្មភាពនេះ គឺជាគំរូដ៏ល្អ និងមានតម្លៃមិនអាចកាត់ថ្លៃបានក្នុងការរួមចំណែកថែរក្សា ការពារ និងអភិរក្សប្រភេទត្រីដែលជិតផុតពូជនេះ ឱ្យមានវត្តមានកាន់តែច្រើនក្នុងដែនទឹកធម្មជាតិសម្រាប់កូនចៅជំនាន់ក្រោយៗទៀត»។ លោក ពុំ សុថា សរសេរកោតសរសើរលោក ឆេង ឃា យ៉ាងដូច្នេះ។ លោក ឆេង ឃា អាយុ៣៦ឆ្នាំ មានទីលំនៅនៅភូមិក្រងផ្តិក ឃុំប្រឡាយមាស ស្រុកកំពង់លែង ខេត្តកំពង់ឆ្នាំង នេសាទបានត្រីគល់រាំង១ក្បាល ទម្ងន់៨,៥០គីឡូក្រាម ប្រវែង០,៦០ម៉ែត្រ កាលពីថ្ងៃទី២៧ ខែវិច្ឆិកា ប៉ុន្តែក្រោយមក លោកបានលែងត្រីនោះ ចូលទន្លេសាបវិញ។ ត្រីគល់រាំង ជាត្រីតំណាងឲ្យអត្តសញ្ញាណជាតិកម្ពុជា ហើយត្រីប្រភេទនេះ រួមទាំងត្រីត្រសក់ក្រហម ត្រូវបានចាត់ថ្នាក់ជាប្រភេទទទួលរងគ្រោះជិតផុតពូជបំផុតទាំងនៅលើសកលលោក និងនៅក្នុងប្រទេសកម្ពុជា។ ចំណែកឯ ត្រីក្របី ត្រីខ្លា និងត្រីត្រចៀកដំរី ត្រូវបានចាត់ថ្នាក់ជាប្រភេទរងគ្រោះជិតផុតពូជ ក្នុងប្រទេសកម្ពុជា៕	លោក ពុំ សុថា ប្រតិភូរដ្ឋាភិបាល ទទួលបន្ទុកជាប្រធានរដ្ឋបាលជលផល កាលពីថ្ងៃទី៣០ ខែវិច្ឆិកា បានចេញលិខិតសរសើរមួយជូនដល់លោក ឆេង ឃា ពលរដ្ឋម្នាក់នៅខេត្តកំពង់ឆ្នាំង ដែលបានលែងត្រីគល់រាំង១ក្បាលចូលទន្លេសាបវិញ ក្រោយគាត់នេសាទបាន។
បើតាមប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយអង់គ្លេស BBC នៅថ្ងៃទី២៧ ខែមីនា កម្មវិធីទូរទស្សន៍ BBC ជាភាសា Persian Pashto និង Uzbek មិនត្រូវបានអនុញ្ញាតឱ្យចាក់ផ្សាយនៅអាហ្វហ្កានីស្ថានទៀតទេ បន្ទាប់ពីពួកតាលីបង់បញ្ជាឱ្យបណ្តាញទូរទស្សន៍ក្នុងស្រុកបិទការចាក់ផ្សាយមាតិកាពីដៃគូអន្តរជាតិ។ ប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយអង់គ្លេស BBC ប្រកាសថានេះគឺជាការវិវឌ្ឍដ៏គួរឱ្យព្រួយបារម្ភ ហើយនឹងប៉ះពាល់ដល់ប្រជាជនជាង៦លាននាក់ដែលទទួលបានព័ត៌មានតាមរយៈកម្មវិធីភាសាទាំងនេះ។ ប៉ុស្តិ៍ទូរទស្សន៍ BBC ដែលចាក់ផ្សាយក្នុងភាសា Persian អាចបន្តផ្សាយបាន ប៉ុន្តែមានតែ២០ភាគរយនៃជនជាតិអាហ្វហ្កានីស្ថានប៉ុណ្ណោះដែលមានទូរទស្សន៍ផ្កាយរណប។ យ៉ាងណាមិញ កម្មវិធីតាមរយៈវិទ្យុ និងប្រព័ន្ធអនឡាញមិនរងផលប៉ះពាល់ទេ។ «យើងសូមអំពាវនាវឱ្យពួកតាលីបង់ផ្លាស់ប្តូរការសម្រេចចិត្តរបស់ពួកគេ និងអនុញ្ញាតឱ្យដៃគូទូរទស្សន៍របស់យើង BBC អាចបន្តចាក់ផ្សាយនៅក្នុងរលកធាតុអាកាសរបស់ពួកគេភ្លាមៗ»។ លោក Tarik Kafala ប្រធានផ្នែកភាសានៅ BBC World Service លើកឡើងនៅក្នុងសេចក្តីថ្លែងការណ៍មួយ។ លោកបញ្ជាក់ថា វាពិតជាសំខាន់សម្រាប់ជនជាតិអាហ្វហ្គានីស្ថានក្នុងការទទួលបានសារព័ត៌មានឯករាជ្យ និងមិនលម្អៀង អំឡុងពេលភាពមិនប្រាកដប្រជា និងភាពចលាចលនេះ។ ប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយអន្តរជាតិផ្សេងទៀត រួមមាន Voice of America (VOA) ប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយអាល្លឺម៉ង់ Deutsche Welle (DW) និង ប៉ុស្តិ៍ទូរទស្សន៍ចិន CGTN ក៏ស្ថិតក្រោមការបង្រ្កាបរបស់ពួកតាលីបង់ដែរ ។ ទន្ទឹមនឹងនេះ លោក Peter Limbourg អគ្គនាយក DW លើកឡើងថា ការរឹតត្បិតកាន់តែខ្លាំងឡើងលើសេរីភាពសារព័ត៌មាន និងសេរីភាពនៃការបញ្ចេញមតិនៅអាហ្វហ្គានីស្ថាន ជារឿងគួរឱ្យព្រួយបារម្ភខ្លាំងណាស់ ហើយកំពុងរារាំងការអភិវឌ្ឍវិជ្ជមាននៅអាហ្វហ្កានីស្ថាន។ បើតាមលោក Limbourg ប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយឥតគិតថ្លៃមានសារសំខាន់ណាស់ ហើយ DW នឹងធ្វើអ្វីគ្រប់យ៉ាងដើម្បីបន្តផ្តល់ព័ត៌មានឯករាជ្យដល់ប្រជាជនអាហ្វហ្កានីស្ថានតាមរយៈអ៊ីនធឺណិត និងប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយសង្គម។ តាំងពីពួកតាលីបង់ដណ្តើមកាន់កាប់អំណាចក្នុងខែសីហា ឆ្នាំ ២០២១ អ្នកយកព័ត៌មានត្រូវបានឃុំខ្លួន ឬវាយដំដោយសារតែការរាយការណ៍របស់ពួកគេ ហើយអ្នកកាសែតជាច្រើននាក់បានភៀសខ្លួនចេញពីអាហ្វហ្កានីស្ថានដោយសារតែសេរីភាពសារព័ត៌មានត្រូវបានរឹតបន្តឹង៕	ប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយបរទេសនៅអាហ្វហ្កានីស្ថាន កំពុងរងការរឹតត្បិតពីសំណាក់ក្រុមតាលីបង់។ ប៉ុស្តិ៍ទូរទស្សន៍បរទេសមួយចំនួន មិនត្រូវអនុញ្ញាតឱ្យចាក់ផ្សាយតាមប៉ុស្តិ៍ក្នុងស្រុកដូចជា BBC របស់អង់គ្លេស VOA របស់អាម៉េរិក DW របស់អាល្លឺម៉ង់ និង CGTN របស់ចិន។
លោក Lorenzo Lanzafame ដែលជាគ្រូបង្វឹក ចាន់ រតនា អះអាងថា កូនសិស្សរបស់លោកត្រៀមខ្លួនបានយ៉ាងល្អមុនជួបកីឡាករគុនចម្រុះជើងខ្លាំង Gustavo Balart នាថ្ងៃទី១៦ សីហា នៅសង្វៀន ONE :DREAMS OF GOLD នៅក្រុងបាងកក ប្រទេសថៃ។ គ្រូបង្វឹកសញ្ជាតិអ៊ីតាលីរូបនេះបន្តថា ចាន់ រតនា កំពុងផ្ដោតអារម្មណ៍លើការហ្វឹកហាត់បង្កើនសមត្ថភាព ហើយ គ្រួសាររបស់គេ និង អ្នកគាំទ្រក្នុងប្រទេសជាការលើកទឹកចិត្តដ៏អស្ចារ្យ ដូច្នេះម្ចាស់ក្លិប «សិល្បៈ» ខិតខំហ្វឹកហាត់យ៉ាងខ្លាំងបំផុតដើម្បីដណ្ដើមជ័យជម្នះជាការតបស្នង។ គ្រូបង្វឹកដដែលបញ្ជាក់បែបនេះ៖« រតនា និង ក្រុមគ្រូបង្វឹកបានខិតខំយ៉ាងខ្លាំងក្លាក្នុងគោលបំណងប្រជែងយកជើងឯកលំដាប់ពិភពលោកសម្រាប់កម្ពុជានៅថ្ងៃមុខ។ យើងមិនត្រឹមតែប្រកួតដើម្បីជ័យជម្នះទេ ប៉ុន្តែ យើងចង់ឲ្យ ចាន់ រតនា ក្លាយជាកីឡាករគុនចម្រុះកម្ពុជាដំបូងឈ្នះខ្សែក្រវាត់ពិភពលោក World Champion។ គេនឹងមិនធ្វើឲ្យអ្នករាល់គ្នាខកចិត្តឡើយ ហើយ គេនឹងប្រកួតដើម្បីមោទនភាពកម្ពុជា»។ ជើងខ្លាំងគុនចម្រុះកម្ពុជាធ្វើបានល្អដោយឈ្នះ ២ លើកជាប់គ្នានៅសង្វៀន ONE នាពេលកន្លងមកលើកីឡាករគុនចម្រុះសញ្ជាតិឥណ្ឌូណេស៊ី។ រតនា វ៉ៃ Abrou Fernandes ឲ្យចុះចាញ់ កាលខែ ធ្នូ ឆ្នាំ ២០១៨ និង បំបាក់កីឡាករ Rudy Agustian នាដើមខែ ឧសភា ឆ្នាំ ២០១៩ នេះ។ បើសិន រតនា អាចឈ្នះ Gustavo Balart ទៀត នោះនឹងក្លាយជាកីឡាករជាប្រវត្តិសាស្ត្ររបស់កម្ពុជាដែលអាចឈ្នះ ៣ លើកជាប់នៅសង្វៀនលំដាប់ពិភពលោក ONE។ ដើម្បីសម្រេចបានលទ្ធផលជូនមាតុភូមិ និង អ្នកគាំទ្រនៅកម្ពុជា អ្នកលេងគុនចម្រុះវ័យ៣៣ ឆ្នាំខំធ្វើការយ៉ាងដិតដល់ ជាពិសេសការប្រកួតលើកនេះត្រូវតែល្អជាងការប្រកួតកន្លងទៅ។ គ្រូបង្វឹក Lorenzo គូសបញ្ជាក់បែបនេះ៖«រតនា បានហ្វឹកហាត់ ជីជិតស៊ូ នៅ H/art Academy ហើយគេទទួលបានក្បាច់ថ្មីៗដ៏អស្ចារ្យ ដែលអាចការពារលើការចាប់បោកទៅក្ដាររេញ ប៉ុន្តែ អាចបញ្ចប់គូប្រកួតទៀតផង។ សូមអរគុណដល់គ្រូបង្វឹក ខូវ វិវឌ្ឍនា ដែលធ្វើឲ្យ រតនា មានទំនុកចិត្ត និង មិនភ័យខ្លាច។ ក្នុងនោះ មានគ្រូបង្វឹកជីជិតស៊ូ ពី LLFitness ដូចជា Sov និង Charles ដែលធ្វើឲ្យ រតនា កើនកម្លាំងខ្លាំង មានភាពអំណត់ និង ថាមពលខ្លាំងដើម្បីបញ្ចប់គូប្រកួត»។ លើសពីនេះ រតនា ក៏ទទួលការបង្ហាត់ផ្នែកកម្លាំងពីគ្រូបង្វឹក Jeppe ហើយការបង្ហាត់កម្លាំងអាចបញ្ចៀស រតនា មិនឲ្យទទួលរងរបួសងាយៗ។ គួររំលឹកថាគ្រូបង្វឹក Lorenzo និង ក្រុមការងារ LLFitnes បានដើរតួចយ៉ាងសំខាន់ដើម្បី ជួយពង្រឹងកម្លាំងកីឡាករជើងខ្លាំងគុនចម្រុះកម្ពុជា ចាន់ រតនា ឲ្យទទួលបានជោគជ័យកន្លងមក។ ទន្ទឹមគ្នានឹងការហ្វឹកហាត់ខ្លាំងក្លា លោកក៏បានកំហិតលើវិន័យ ស្មារតី និង របបអាហារញុំាយ៉ាងត្រឹមត្រូវផងដែរ។ ក្នុងនោះ កីឡាករ ចាន់ រតនា ខ្លួនឯងក៏មានឆន្ទៈដើម្បីហាត់ពត់ខ្លួនឯងដែរ។ សូមទស្សនាការផ្សាយផ្ទាល់ពីសង្វៀន ONE: DAWN OF HEROES ពីហ្វីលីពីនល្ងាចថ្ងៃទី ២ សីហា និង កម្មវិធីប្រកួតធំៗ តាមរយៈផេក https://www.facebook.com/ONEChampionship/ និង YouTube: https://www.youtube.com/user/OneFCMMA ៕	អត្ថបទ៖ ស៊ីធី
ជាមួយនឹងការដាក់ឱ្យដំណើរការសេវាថ្មីនេះ ធនាគារFTB នាំមកនូវភាពងាយស្រួលជូនអតិថិជនទាំងអស់ ក្នុងការបំពេញកាតព្វកិច្ចបង់ពន្ធ។ សេវាថ្មីនេះ មាននៅគ្រប់សាខាទាំងអស់របស់ ធនាគារFTB នៅតាមបណ្តាខេត្តក្រុង។ អតិថិជនទាំងអស់ អាចបង់ពន្ធគ្រប់ប្រភេទរួមមាន៖ ពន្ធលើការនាំចេញ នាំចូល ពន្ធលើប្រាក់ចំណេញ ពន្ធកាត់ទុក ពន្ធលើប្រាក់ប្រាក់បៀវត្សរ៍ ពន្ធបន្ថែមអាករពិសេសលើទំនិញ ពន្ធលើការជួលអចលនទ្រព្យ ពន្ធប៉ាតង់ ពន្ធលើដីធ្លីដែលមិនបានប្រើ ពន្ធលើមធ្យោបាយធ្វើដំណើរ និងពន្ធផ្សេងៗទៀត ។ លោក ឌិត សុចល ប្រធាននាយកប្រតិបត្តិនៃធនាគារ FTB បានមានប្រសាសន៍ថា៖ ការបង់ពន្ធ គឺជាកាតព្វកិច្ចរបស់អ្នកជាប់ពន្ធគ្រប់រូប។ ក្នុងនាមជាធនាគារពាណិជ្ជក្នុងស្រុកទីមួយ ដែលទទួលការទុកចិត្តជាង ៤០ឆ្នាំកន្លងមកនេះ ធនាគារFTB មានមោទកភាព ដែលអគ្គនាយកដ្ឋានពន្ធដារ បានផ្តល់ឱកាសអនុញ្ញាត ឱ្យចូលរួមក្នុងដំណើរការប្រមូលពន្ធគ្រប់ប្រភេទ តាមរយៈសេវាបង់ពន្ធថ្មីនេះ របស់ធនាគារ។ ធនាគារ FTB នឹងជួយសម្រួលដល់ដំណើរការបង់ពន្ធឱ្យកាន់តែងាយស្រួល រហ័ស និងមានសុវត្ថិភាពដល់សាធារណជន។ សេវាបង់ពន្ធថ្មីនេះ នឹងបំពេញបន្ថែមលើផលិតផល និងសេវាកម្មនានាដែលមានស្រាប់ នៅគ្រប់សាខា និងតាមបណ្តាញឌីជីថលរបស់ធនាគារ ។ នាពេលបច្ចុប្បន្ន ធនាគារFTB កំពុងផ្តល់ជូននូវផលិតផល និងសេវាសម្បូរបែប ជូនដល់អតិថិជន រួមមាន៖ ប្រាក់កម្ចី ប្រាក់បញ្ញើ សេវាធនាគារវីអាយភី ធនាគារអនឡាញ កម្មវិធីធនាគារចល័ត សេវាប័ណ្ណឥណពន្ធ និងបង់ប្រាក់ជាមុន ការទូទាត់វិក្កយបត្រ សេវាបើកប្រាក់បៀវត្សរ៍ សេវាផ្ញើប្រាក់ក្នុង និងក្រៅប្រទេស សេវាប្តូរប្រាក់ លិខិតឥណទាន សេវាធានាការទូទាត់ និងសេវាកម្មផ្សេងៗទៀតជាច្រើន។ ក្នុងនាមជាធនាគារពាណិជ្ជក្នុងស្រុកទី១នៅកម្ពុជា ដែលទទួលបានការទុកចិត្តចាប់តាំងពីឆ្នាំ១៩៧៩ ធនាគារ FTB បានដើរតួនាទី យ៉ាងសំខាន់ ក្នុងការចូលរួមលើកកម្ពស់ និងអភិវឌ្ឍទីផ្សារ សេដ្ឋកិច្ច និងសង្គមជាតិ តាមរយៈការជំរុញគាំទ្រ និងផ្តល់សេវាហិរញ្ញវត្ថុជាមូលដ្ឋានចាំបាច់ ដល់អតិថិជន អាជីវករ និងពាណិជ្ជករក្នុងស្រុក។ ជាមួយទំហំទ្រព្យសកម្មសរុប របស់ធនាគារដែលបានកើនឡើង ជិត ២ ០០០លានដុល្លារអាម៉េរិក ធនាគារ FTB បានកំណត់ទិសដៅអាជីវកម្មរយៈពេលវែងមួយ ដើម្បីក្លាយជាធនាគារពាណិជ្ជ ដែលទទួលបានការពេញចិត្តជាងគេ នៅក្នុងព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា៕ (អត្ថបទពាណិជ្ជកម្ម)	ភ្នំពេញ ថ្ងៃទី០៣ ខែមករា ឆ្នាំ២០២២ - ធនាគារពាណិជ្ជកម្មក្រៅប្រទេសនៃកម្ពុជា (FTB) ដាក់ឱ្យដំណើរការជាផ្លូវការ នូវសេវាបង់ពន្ធគ្រប់ប្រភេទ ជូនដល់អតិថិជន ដើម្បីបង់ពន្ធ និងអាករគ្រប់ប្រភេទ ជូនអគ្គនាយកដ្ឋានពន្ធដារ (GDT)។ ការដាក់ឱ្យដំណើរការជាផ្លូវការនូវសេវាកម្មបង់ពន្ធគ្រប់ប្រភេទនេះ គឺជាការផ្តល់ជូននូវសេវាថ្មីមួយបន្ថែមទៀត ដោយធនាគារ FTB បន្ទាប់ពីការផ្តើមដាក់ឱ្យដំណើរការសេវាបង់ពន្ធអាករ ជូនអគ្គនាយកដ្ឋានគយ និងរដ្ឋាករកម្ពុជា (GDCE) កាលពីខែកញ្ញា ឆ្នាំ២០២០កន្លងមក។
ព្រះរាជអាជ្ញា បានប្រាប់លោក សម រង្ស៊ី យ៉ាងដូច្នេះថា៖«សាមីខ្លួន ត្រូវអញ្ជើញមកតាមដីកានេះ ឲ្យទាន់ពេលវេលា»។ ការចេញដីកានេះ គឺធ្វើឡើងបន្ទាប់ពីលោក អង្គ វង្សវឌ្ឍានា រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងយុត្តិធម៌ ស្នើទៅទៅស្ថាប័នអយ្យការ ដើម្បីឲ្យចាត់វិធានការលើលោក សម រង្ស៊ី ដែលកំពុងតែហ៊ុមព័ទ្ធទៅដោយបណ្តឹងប្រមាណជា១០ទៅហើយ។ លោក សម រង្ស៊ី រងនូវចំណាត់ការចុងក្រោយនេះ គឺដោយសារតែលោក បានបង្ហោះសារមួយលើទំព័រហ្វេសប៊ុកកាលពីកន្លងមក ដោយសរសេរថា ព្រះរាជសាររបស់ព្រះមហាក្សត្រ ដែលអំពាវនាវឲ្យប្រជាពលរដ្ឋទៅបោះឆ្នោត គឺជាព្រះរាជសារក្លែងក្លាយ។ លោក គឹម សន្តិភាព អ្នកនាំពាក្យក្រសួងយុត្តិធម៌ បានហៅសំណេររបស់លោក សម រង្ស៊ី ថាធ្វើឲ្យប៉ះពាល់យ៉ាងធ្ងន់ធ្ងរដល់ព្រះកិត្តិយសរបស់ព្រះមហាក្សត្រ។ លោក បញ្ជាក់ថា ទង្វើរបស់លោក សម រង្ស៊ី ត្រូវផ្តន្ទាទោសដាក់ពន្ធនាគារពី១ឆ្នាំទៅ៥ឆ្នាំ៕ អត្ថបទទាក់ទង រដ្ឋមន្ត្រីយុត្តិធម៌ បញ្ជាឲ្យតុលាការចាត់ការលោក សម រង្ស៊ី ពីបទប្រមាថព្រះមហាក្សត្រ អ្នកនាំពាក្យ៖ លោក សម រង្ស៊ី ប្រមាថព្រះមហាក្សត្រ ដែលត្រូវជាប់ទោសពី១ទៅ៥ឆ្នាំ បណ្តឹង៨ របស់បក្សកាន់អំណាចហ៊ុមព័ទ្ធឯកឧត្តម សម រង្ស៊ី	ទីបំផុត លោក សម រង្ស៊ី ជាអ្នកនយោបាយខ្មែរទីមួយ ដែលក្លាយជាជនសង្ស័យ ក្នុងបទប្រមាថព្រះមហាក្សត្រ។ លោក សៀង សុខ ព្រះរាជអាជ្ញារងនៃអយ្យការអមសាលាដំបូងរាជធានីភ្នំពេញ ដែលឧស្សាហ៍កាន់សំណុំរឿងអ្នកនយោបាយ បានចេញដីកាបង្គាប់លោក សម រង្ស៊ី ដែលកំពុងស្ថិតនៅក្រៅប្រទេស ឲ្យចូលមកបំភ្លឺ នៅថ្ងៃទី១២ ខែកក្កដា ឆ្នាំ២០១៨ ពាក់ព័ន្ធនឹងការប្រមាថព្រះមហាក្សត្រ។
ក្រោយលេងឲ្យណាហ្គាវើលបានមួយរដូវកាលឆ្នាំ២០១៧ ខ្សែការពារជប៉ុន Kento Fujihara បានផ្លាស់ទៅរួមរស់ជាមួយក្លិបចំណូលថ្មី ទើបឡើងពីក្របខណ្ឌទី២សូលទីឡូអង្គរ សម្រាប់ក្របខណ្ឌលីគកំពូលរដូវកាលឆ្នាំ២០១៨។ មុនផ្ទេរមកកាន់សូលទីឡូអង្គរ ខ្សែការពារវ័យ២៦ឆ្នាំរូបនេះ ធ្លាប់លេងឲ្យក្លិបក្របខណ្ឌលីគកំពូលសិង្ហបុរី Albirex Nigata Singapore ពីឆ្នាំ២០១៤ ដល់ឆ្នាំ២០១៦។ ហើយរូបគេ ក៏ជាអតីតសមាជិកជម្រើសជាតិអាយុក្រោម១៩ឆ្នាំ របស់ជប៉ុនផងដែរ។ Kento ដែលមានស្រុកកំណើតនៅទីក្រុង Kanagawa ប្រទេសជប៉ុន ជាកីឡាករជនជាតិជប៉ុនទី៣របស់សូលទីឡូអង្គរ បន្ទាប់ពីខ្សែបម្រើ Unno Tomoyuki និង Yuta Kikuchi។ ខ្សែបម្រើវ័យ២៦ឆ្នាំ Tomo មានបទពិសោធន៍ យ៉ាងច្រើននៅលើទឹកដីថៃ។ រូបគេធ្លាប់លេងឲ្យក្លិបក្របខណ្ឌទី២ និង៤ថៃរួមមាន Yasothon FC, Thai Honda FC, Phangnga FC និង Phayao FC។ ចំណែកខ្សែបម្រើវ័យ២៤ឆ្នាំ Yuta Kikuchi ដែលបានចុះកិច្ចសន្យា រួមរស់ជាមួយសូលទីឡូអង្គរ កាលពីថ្ងៃទី១៧ ខែមករា ធ្លាប់លេងឲ្យក្លិបក្របខណ្ឌលីគកំពូល របស់ប្រទេសម៉ុងតេណេហ្គោ FK Jedinstvo។ ក្រៅពីកីឡាករជនជាតិជប៉ុនទាំង៣ខាងលើ ក្លិបចំណូលថ្មីមួយនេះបាននាំចូលកីឡាករកម្ពុជាជាច្រើនរូបផងដែរ រួមមានអ្នកចាំទី គង់ រ៉ាហ្វាត់ (អតីត U15, U16), កូរណៃ អាន់សារី, លី ភិរុន, ចាន់ វាសនា និង សេង កូសែន (សុទ្ធតែមកពីក្លិបវេស្ទើន), អ៊ាង លីហួរ, នាង ផានិត និង ឡុង បុរាណ ជាដើម។ កីឡាករទាំងនេះ ត្រូវជួយក្រុមទើបឡើងមកពីក្របខណ្ឌលីគទី២មួយនេះ ប្រជែងដណ្តើមជើងឯកក្របខណ្ឌលីគកំពូលកម្ពុជា និងពានរង្វាន់សម្តេច ហ៊ុន សែន ប្រចាំឆ្នាំ២០១៨ ជាមួយក្រុម១១ផ្សេងទៀត៕ កីឡាករ Unno Tomoyuki កីឡាករ Yuta Kikuchi	ខ្សែការពារជនជាតិជប៉ុន Kento Fujihara របស់ក្លិបណាហ្គាវើល បានផ្ទេរទៅក្លិបចំណូលថ្មីនៃក្របខណ្ឌលីគកំពូលកម្ពុជាសូលទីឡូអង្គរ សម្រាប់រដូវកាលឆ្នាំ២០១៨។ Kento ជាកីឡាករជប៉ុនទី៣ បន្ទាប់ពី Unno Tomoyuki និង Yuta Kikuch ដែលសូលទីឡូអង្គរ បានចុះកិច្ចសន្យានាំចូលកាលពីពេលថ្មីៗកន្លងទៅ។
តាមរយៈវេបសាយការិយាល័យប្រធានាធិបតីអ៊ុយក្រែន បញ្ជាប្រតិបត្តិមួយ បានប្រកាសបណ្តេញប្រធានទីភ្នាក់ងារសន្តិសុខរដ្ឋ (SBU) លោក Ivan Bakanov ដែលជាមិត្តពីកុមារភាពរបស់លោកប្រធានាធិបតី វ៉ូឡូឌីមៀ ហ្សេលេនស្គី និងអគ្គរដ្ឋអាជ្ញា លោកស្រី Iryna Venediktova។ លោក Bakanov ត្រូវបានតែងតាំងជាប្រធានទីភ្នាក់ងារសន្តិសុខរដ្ឋនៅក្នុងឆ្នាំ២០១៩ បន្ទាប់ពីលោក ហ្សេលេនស្គី ជាប់ឆ្នោតជាប្រធានាធិបតី ខណៈលោកស្រី Venediktova ដឹកនាំការស៊ើបអង្កេតឧក្រិដ្ឋកម្មសង្រ្គាមលើរុស្ស៊ីនៅអ៊ុយក្រែន។ តាមការបញ្ជាក់របស់លោក ហ្សេលេនស្គី លើប្រព័ន្ធ Telegram ទៅកាន់ទីភ្នាក់ងារព័ត៌មាន Reuters ក្នុងថ្ងៃទី១៧ ខែកក្កដា ការបណ្តេញចេញនេះ ធ្វើឡើងក្រោមហេតុផល មន្រ្តីជាច្រើននៅក្នុងទីភ្នាក់ងារសន្តិសុខ និងការិយាល័យរដ្ឋអាជ្ញា មានពាក់ព័ន្ធនឹងរុស្ស៊ី ខណៈមន្រ្តីអ៊ុយក្រែនមួយចំនួន កំពុងប្រឆាំងនឹងរដ្ឋាភិបាលក្រុងកៀវ ពីដែនដីរបស់អ៊ុយក្រែនគ្រប់គ្រងដោយរុស្ស៊ី។ «សកម្មភាពប្រឆាំងនឹងសន្តិសុខជាតិអ៊ុយក្រែនដ៏ច្រើនបែបនេះ រួមទាំងកំណត់ត្រាពាក់ព័ន្ធរវាងកម្លាំងសន្តិសុខអ៊ុយក្រែនជាមួយរុស្ស៊ី បានចោទជាសំណួរធ្ងន់ធ្ងរចំពោះមេដឹកនាំរបស់ពួកគេ»។ ប្រធានាធិបតីអ៊ុយក្រែន បានបញ្ជាក់បែបនេះ នៅក្នុងវីដេអូមួយទៀត ដែលត្រូវបានបង្ហោះលើបណ្តាញសង្គម Facebook ក្នុងថ្ងៃទី១៧ ខែកក្កដា ដោយបន្ថែមថា បុគ្គលិកច្រើនជាង ៦០នាក់របស់ការិយាល័យរដ្ឋអាជ្ញា និងទីភ្នាក់ងារសន្តិសុខរដ្ឋ ដែលស្ថិតនៅក្នុងតំបន់រុស្ស៊ីគ្រប់គ្រង កំពុងសហការជាមួយក្រុងមូស្គូ ប្រឆាំងអ៊ុយក្រែន។ មិនតែប៉ុណ្ណោះ មេដឹកនាំអ៊ុយក្រែនរូបនេះ បានបន្តទៀតថា ករណីចោទនឹងទោសក្បត់ជាតិ និងសហការជាមួយរុស្ស៊ីចំនួន ៦៥១ ក៏ត្រូវបានបើកការស៊ើបអង្កេតផងដែរ។ នេះជាករណីចោទពីទោសក្បត់ជាតិដ៏ច្រើនបំផុត ចាប់តាំងពីរុស្ស៊ីបើកប្រតិបត្តិការយោធាពិសេសនៅអ៊ុយក្រែន។ ក្នុងបញ្ជាប្រតិបត្តិដោយឡែកមួយទៀត ប្រធានាធិបតីអ៊ុយក្រែន បានតែងតាំង លោក Oleksiy Symonenko ជាអគ្គរដ្ឋអាជ្ញាថ្មីរបស់អ៊ុយក្រែន ជំនួសលោកស្រី Venediktova៕	ប្រធានាធិបតីអ៊ុយក្រែន លោក វ៉ូឡូឌីមៀ ហ្សេលេនស្គី នៅថ្ងៃទី១៧ ខែកក្កដា បានបណ្តេញភ្លាមៗប្រមុខទីភ្នាក់ងារសន្តិសុខជាតិ ដែលជាមិត្តពីកុមារភាព និងអគ្គរដ្ឋអាជ្ញា ក្រោមហេតុផលមន្រ្តីនៃស្ថាប័នរបស់អ្នកទាំងពីររូបគ្រប់គ្រង បានសហការជាមួយរុស្ស៊ី។ បើតាមប្រធានាធិបតីអ៊ុយក្រែន ករណីចោទពាក់ព័ន្ធនឹងទោសក្បត់ជាតិ រួមទាំងទាក់ទិននឹងរុស្ស៊ីជាច្រើនរយករណី ត្រូវបានបើកការស៊ើបអង្កេត។
បង្ហាញវត្តមានលើកទី៥ នៅក្នុងព្រឹត្តិការណ៍ World Cup តារាឆ្នើម Lionel Messi កំពុងតែសម្លឹងក្នុងការឈានជើងឡើងដល់វគ្គផ្តាច់ព្រ័ត្រជាលើកទីពីរក្នុងអាជីពជាកីឡាកររបស់ខ្លួន នៅពេលអាហ្សង់ទីនប្រកួតតទល់ក្រូអាស៊ីក្នុងជំនួបវគ្គពាក់កណ្តាលផ្តាច់ព្រ័ត្ររាត្រីថ្ងៃទី១៣ ខែធ្នូ ក្នុងកីឡដ្ឋាន Lusail Iconic។ វ័យ៣៥ឆ្នាំ Messi កំពុងបង្ហាញទៅកាន់ពិភពលោកអំពីដំណើរផ្សងព្រេងនៃការប្រកួត World Cup 2022 លើកចុងក្រោយរបស់គេ ខណៈដែលក្រុមខ្លាំងៗដូចប្រេស៊ីល ព័រទុយហ្កាល់ អាល្លឺម៉ង់ អេស្ប៉ាញ និងអង់គ្លេស សុទ្ធតែបានធ្លាក់ចេញពីការប្រកួត។ អាហ្សង់ទីន ស្រែកឃ្លានការឈ្នះពានរង្វាន់បាល់ទាត់កំពូលលើកដំបូងសារជាថ្មីចាប់តាំងពីឆ្នាំ ១៩៨៦។ Ibrahimovic ដែលកំពុងតែបន្តព្យាបាលរបួសជង្គង់ ខណៈចូលរួមជាមួយមិត្តរួមក្រុម AC Milan របស់គេក្នុងជំរុំហ្វឹកហាត់នាទីក្រុងឌូបៃ បានសរសើរក្រុម៣ ផ្សេងទៀតសុទ្ធតែខ្លាំងដែលបង្ហាញវត្តមាននៅវគ្គពាក់កណ្តាលផ្តាច់ព្រ័ត្រ តែមានក្រុមមួយប៉ុណ្ណោះនឹងដើរចេញជាមួយពានរង្វាន់នោះគឺអាហ្សង់ទីន និង Messi។ «ខ្ញុំគិតថាវាត្រូវបានកត់ត្រារួចរាល់ហើយថានរណានឹងឈ្នះ អ្នកដឹងអំពីអ្វីដែលខ្ញុំចឹងនិយាយហើយ ខ្ញុំគិតថា Messi នឹងលើកពានរង្វាន់នេះ វាត្រូវបានគេកត់ត្រានឹងរៀបចំរួចហើយ។»។ នេះបើតាមសម្តី Ibrahimovic វ័យ ៤១ឆ្នាំធ្លាប់បានបង្ហាញខ្លួននៅ World Cup ២លើកឆ្នាំ ២០០២ និង ២០០៦។ ដោយឡែក អាហ្សង់ទីន និងម៉ារ៉ុកដែលជាក្រុមកំពុងបង្កើតប្រវត្តិសាស្ត្រ នឹងព្យាយាមបញ្ឈប់បារាំង និង ក្រូអាស៊ី រៀងខ្លួន ដើម្បីឡើងទៅជួបគ្នាវគ្គផ្តាច់ព្រ័ត្រ។ វគ្គផ្តាច់ព្រ័ត្រនៅរុស្ស៊ីឆ្នាំ ២០១៨ បារាំងឈ្នះ ក្រូអាស៊ី ៤-២។ ទោះបីជាបារាំង និងក្រូអាស៊ីបង្ហាញភាពខ្លាំងខ្លួនក្នុងនាមជាក្រុមមកពីអឺរ៉ុបក្តី ប៉ុន្តែ Ibrahimovic នៅតែបង្ហាញភាពជឿជាក់ខ្លួនថា Messi នៅតែលើកពានរង្វាន់ World Cup 2022 នេះដដែល៕	Zlatan Ibrahimovic ខ្សែប្រយុទ្ធវ័យចំណាស់សញ្ជាតិស៊ុយអែត ជឿជាក់ថាខ្សែប្រយុទ្ធ Lionel Messi នឹងអាចជួយអាហ្សង់ទីនលើកពាន FIFA World Cup 2022 នៅប្រទេសកាតា។ សមាជិកក្រុម AC Milan បានប្រាប់អ្នកកាសែតបែបនេះក្នុងទីក្រុងឌូបៃថ្ងៃទី១២ ខែធ្នូ។
ក្រសួងបានគូសបញ្ជាក់ថា មណ្ឌលប្រឡងនីមួយៗ បានដំណើរការដោយភាពស្ងប់ស្ងាត់ និងរបៀបរៀបរយល្អ ហើយ បេក្ខជនបានគោរពបទប្បញ្ញត្តិនៃការប្រឡងបានយ៉ាងល្អ ដោយពុំមាននាំមកជាមួយនៅសំណៅឯកសារ ឬឧបករណ៍ហាមឃាត់ឡើយ និងប្រឹងប្រែងធ្វើកិច្ចការតាមសមត្ថភាពរៀងៗខ្លួន។ នៅព្រឹកនេះ បេក្ខជនប្រឡងសរុបមានចំនួន ១១៥ ២៦៨ នាក់ ស្រី ៥៨ ១៥៨ នាក់ ដោយអវត្តមានសរុបចំនួន១ ៨០៦នាក់ ស្រី ៧២៣នាក់។ ដោយឡែកបញ្ហាសុខភាពធ្ងន់ធ្ងរចំនួន ៣១ករណី ក្នុងនោះអនុរក្សមាន២ករណី និងអ្នកសង្កេតស្ម័គ្រចិត្ត ០១ករណី និងបេក្ខជនចំនួន២៨ករណី ប៉ុន្តែអាចដំណើរការប្រឡងបន្តទៀតបាន បន្ទាប់ពីទទួលបានការសង្គ្រោះបឋម ក្នុងនោះ ៣ករណី ត្រូវបានបញ្ជូនទៅព្យាបាលនៅមន្ទីរពេទ្យ ហើយអាចត្រឡប់មកបន្តការប្រឡងវិញ ១ករណី និង ២ករណី មិនអាចត្រឡប់មកបន្តការប្រឡងបានទៀតឡើយ ។ ក្រសួងបានបន្ថែមផងដែរថា បុគ្គលិកអប់រំមានកំហុសឆ្គង៣ករណី ដោយទុកទូរសព្ទជាប់ខ្លួន ត្រូវបានបញ្ឈប់មិនអនុញ្ញាតឲ្យបន្តការងារហើយ ។ សម្រាប់បញ្ហាអាកាសធាតុ មណ្ឌលប្រឡងមួយចំនួននៅតែបន្តមានភ្លៀងធ្លាក់ដូចជា ខេត្តកែប ព្រះសីហនុ រតនគិរី និងខេត្តមណ្ឌលគិរី ប៉ុន្តែមិនប៉ះពាល់ដល់ដំណើរការសំណេររបស់បេក្ខជនឡើយ៕	«មិនមានបាតុភាពមិនប្រក្រតីណាមួយកើតឡើងគួរឲ្យកត់សម្គាល់ឡើយ»។ នេះជាការកត់សម្គាល់របស់ក្រសួងអប់រំ យុវជន និងកីឡា សម្រាប់ដំណើរការសំណេរនាថ្ងៃទី២១ ខែសីហា ឆ្នាំ២០១៨ ដែលជាព្រឹកថ្ងៃទី២ នៃការប្រឡងសញ្ញាបត្រមធ្យមសិក្សាទុតិយភូមិ (បាក់ឌុប)។
ការបើកដំណើរការឡើងវិញនូវសេវាកម្មផ្ទេរប្រាក់ពីសហរដ្ឋអាមេរិកទៅកាន់ប្រទេសគុយបានៅពេលនេះកំពុងស្ថិតក្នុងដំណាក់កាលសាកល្បងនៅឡើយ។ នេះបើតាមការបញ្ជាក់របស់ក្រុមហ៊ុនផ្ញើប្រាក់នេះនៅក្នុងសេចក្តីថ្លែងការណ៍មួយរបស់គេ ដោយថ្លែងថា អ្នកផ្ញើឬផ្ទេរប្រាក់ពីសហរដ្ឋអាមេរិកត្រូវបានកំណត់មិនឱ្យផ្ញើហួសពី ២.០០០ ដុល្លារអាមេរិកទេ ក្នុងមួយថ្ងៃ ហើយអាចធ្វើការផ្ញើឬផ្ទេរប្រាក់បាន នៅតាមទីកន្លែងកំណត់មួយចំនួនប៉ុណ្ណោះក្នុងទីក្រុង Miami នៃរដ្ឋ Florida សហរដ្ឋអាមេរិក។ ប្រធានក្រុមហ៊ុនផ្ញើប្រាក់ Western Union ប្រចាំទ្វីបអាមេរិកខាងជើងលោក Gabriella Fitzgerald បាននិយាយថា៖ «ទំនាក់ទំនងដ៏ជិតស្និទ្ធរវាងអតិថិជនក្នុងសហរដ្ឋអាមេរិក និងក្រុមគ្រួសារសាច់ញាតិរបស់គេក្នុងប្រទេសគុយបា ក៏ដូចជាសេវាកម្មរបស់ក្រុមហ៊ុនយើង ដែលបានជួយធ្វើឱ្យជីវភាពពលរដ្ឋកាន់តែប្រសើរនោះ មានភាពទាក់ទងគ្នាមិនអាចកាត់ផ្តាច់បានឡើយ។ យើងមានក្តីសប្បាយរីករាយ ក្នុងការផ្តល់ទំនាក់ទំនងដ៏ជិតស្និទ្ធនេះឡើងវិញជាថ្មីម្តងទៀត សម្រាប់អតិថិជនរបស់យើង»។ គុយបាកំពុងប្រឈមនឹងវិបត្តិសេដ្ឋកិច្ចដ៏ធ្ងន់ធ្ងរចាប់តាំងពីទសវត្សរ៍ ១៩៩០ មក ហើយពលរដ្ឋរបស់ខ្លួនក្នុងចំនួនដ៏ច្រើនដែលមិនធ្លាប់មានពីមុនបានចាកចេញពីប្រទេសនេះ ក្នុងរយៈពេលប៉ុន្មានឆ្នាំចុងក្រោយនេះ។ ប្រាក់ដែលផ្ញើពីសហរដ្ឋអាមេរិកទៅកាន់គុយបានោះត្រូវបានគេប៉ាន់ស្មានថាមានចំនូនប្រមាណ ៦ ភាគរយនៃចំនួនផលទុនសរុប GDP របស់គុយបាទាំងមូលរហូតដល់ឆ្នាំ ២០២០ កន្លងទៅនៅពេលដែលរដ្ឋបាលរបស់អតីតប្រធានាធិបតីអាមេរិកលោក Donald Trump បានដាក់ទណ្ឌកម្មលើក្រុមហ៊ុនផ្ញើប្រាក់ Fincimex ដែលជាក្រុមហ៊ុនដៃគូផ្ញើប្រាក់របស់ក្រុមហ៊ុន Western Union នៅក្នុងប្រទេសគុយបា ដោយចោទប្រកាន់ក្រុមហ៊ុននេះថាបានជួយដល់ក្រុមយោធារបស់ប្រទេសនេះ៕	ក្រុមហ៊ុនផ្ញើប្រាក់ Western Union បានប្រកាសថា ខ្លួននឹងបើកដំណើរការឡើងវិញនូវសេវាកម្មផ្ញើឬផ្ទេរប្រាក់ពីសហរដ្ឋអាមេរិកទៅកាន់ប្រទេសគុយបា ដែលត្រូវបានផ្អាកអស់រយៈពេលពីរឆ្នាំ បន្ទាប់ពីការដាក់ទណ្ឌកម្មរបស់អាមេរិកបានបង្ខំឱ្យក្រុមហ៊ុនផ្ញើប្រាក់ដែលមានមូលដ្ឋាននៅសហរដ្ឋអាមេរិកនេះ ត្រូវបិទការប្រតិបត្តិការរបស់ខ្លួនជាមួយប្រទេសកុម្មុយនីស្តមួយនេះ។ នេះបើតាមសេចក្តីរាយការណ៍របស់ទីភ្នាក់ងារព័ត៌មាន AFP។
ចំពោះជំងឺដែលច្រើនតែបណ្តាលឲ្យអស់កម្លាំង អាចជា មហារីក ជំងឺតម្រងនោម ជំងឺបេះដូង ខ្សោយថ្លើម ធាត់ជ្រុល ជំងឺទឹកនោមផ្អែមប្រភេទទី២ និងជំងឺនៅក្រពេញទីរ៉ូអ៊ីតជាដើម។ រោគសញ្ញាដ៏សំខាន់នៃការអស់កម្លាំងគឺ មានភាពនឿយហត់ក្រោយពីធ្វើសកម្មភាពផ្លូវកាយ ឬចិត្តតិចតួចរួច។ រោគសញ្ញាផ្សេងៗទៀតដែលជាប់ទាក់ទងនឹងការអស់កម្លាំងដែឬនោះគឺ ពិបាកផ្ចង់អារម្មណ៍ វិលមុខ ឈឺក្បាល ឆេវឆាវ មិនឃ្លានអាហារ ឈឺសាច់ដុំ និងអារម្មណ៍មិនល្អ។ បើសិនជាការអស់កម្លាំងបង្កឡើងដោយកត្តាផ្លូវកាយ ផ្លូវចិត្ត និងអារម្មណ៍ អ្នកអាចបង្កើនថាមពលឡើងវិញតាមរយៈការញ៉ាំអាហារណាមួយដូចខាងក្រោមនេះ៖ ផ្លែឪឡឹក យ៉ាអួ គ្រាប់ល្ពៅ តែបៃតង ចេក៕ ត្រួតពិនិត្យដោយ www.health.com.kh	ការអស់កម្លាំង គឺជាអារម្មណ៍នៃភាពនឿយហត់ និងខ្សោយទាំងផ្លូវកាយ និងផ្លូវចិត្ត។ មានកត្តាច្រើនណាស់ដែលនាំឲ្យមនុស្សម្នាក់ទៅជាអស់កម្លាំង ដូចជា របៀបរស់នៅ ជំងឺផ្លូវកាយ និងបញ្ហាផ្លូវចិត្តជាដើម។ របៀបរស់នៅដែលមិនផ្តល់សុខភាព ដូចជាការញ៉ាំគ្រឿងស្រវឹងច្រើនៗ ញ៉ាំជាតិកាហ្វេអ៊ីនច្រើន ហាត់ប្រាណច្រើន រស់នៅបែបអសកម្ម គេងមិនគ្រប់គ្រាន់ និងរបបអាហារមិនផ្តល់សុខភាព សុទ្ធតែនាំឲ្យអស់កម្លាំងបានទាំងអស់។
ម្ចាស់មេដាយមាសអូឡំាពិកក្រុង រីយ៉ូ ឆ្នាំ ២០១៦ និងអូឡាំពិកតូក្យូឆ្នាំ ២០២០ ដែលពន្យាពេលដោយសារ កូវីដ-១៩ ត្រូវការត្រឹមស្មើប៉ុណ្ណោះជាមួយគូប្រជែងប្រចាំទ្វីបអាម៉េរិកឡាទីននៅជំនួបចុងក្រោយកាលពីថ្ងៃទី១២ ខែកុម្ភៈ។ ជាអកុសល ប្រេស៊ីល បានចាញ់អាហ្សង់ទីននៅជំនួបដែលធ្វើនៅប្រទេសវេណេហ្ស៊ុយអេឡា។ តាមរយៈជ័យជម្នះនេះ បានជួយអាហ្សង់ទីនបានកៅអីទៅប្រទេសបារាំង ដើម្បីស្វែងរកតំណែងមេដាយជាលើកទី៣របស់ខ្លួន បន្ទាប់ពីពួកគេឈ្នះជើងឯកពីរលើករួចមក នៅឆ្នាំ ២០០៤ និង ២០០៨។ ដោយឡែក ប៉ារ៉ាហ្គាយបានឈ្នះសំបុត្រទីពីរពីអាម៉េរិកឡាទីនទៅកាន់ទីក្រុងប៉ារីសឆ្នាំ ២០២៤ តាមរយៈជ័យជម្នះ ២-០ លើវេណេហ្ស៊ុយអេឡា។ ការប្រកួតជម្រុះវិញ្ញាសាបាល់ទាត់បុរសអូឡាំពិក ក្រុមកីឡាករតម្រូវឱ្យមានអាយុក្រោម ២៣ ឆ្នាំចូលរួមប៉ុណ្ណោះ។ ដោយឡែក នៅវគ្គព្រ័ត្រអូឡាំពិក ត្រូវបានអនុញ្ញាតិក្រុមប្រទេសនីមួយៗអាចបញ្ចូលកីឡាករលើសអាយុចំនួន ៣ នាក់បន្ថែមទៀតទៅជួយក្រុម។ ក្រោយទទួលបានកៅអីទៅបារាំង អាហ្សង់ទីនបានព្យាយាមបញ្ចុះបញ្ចូល Lionel Messi ឱ្យទៅជួយក្រុម។ ប្រធានក្រុម វ័យ ៣៦ ឆ្នាំរូបនេះ ធ្លាប់ជួយអាហ្សង់ទីនដណ្តើមបានមេដាយមាសអូឡាំពិក ឆ្នាំ២០០៨ អំឡុងរូបគេបង្ហាញខ្លួនលើកដំបូងក្នុងព្រឹត្តិការណ៍ពិភពលោកនេះ។ មកទល់ពេលនេះ គេបានរកឃើញក្រុមចំនួន១២ ក្នុងចំណោម១៦កក្រុមហើយ ដែលបានកៅអីទៅកាន់អូឡាំពិកក្រុងប៉ារីស ឆ្នាំ២០២៤។ ទាំង១២ក្រុមនោះរួមមានម្ចាស់ផ្ទះបារាំង រួមជាមួយអាម៉េរិក ដូមីនីក ពីទ្វីបអាម៉េរិកខាងជើង អាម៉េរិកកណ្តាល និងការ៉ាអ៊ីប ហៅកាត់ថា (CONCACAF), អេស្ប៉ាញ អ៊ីស្រាអែល និងអ៊ុយក្រែន ពីទ្វីបអឺរ៉ុន ( UEFA), ម៉ារុក អេហ្ស៊ីប និងម៉ាលី ពីទ្វីបអាហ្វ្រិក (Africa), នូវែលសេឡង់ ពីអូសេអានី (OFC) និង អាហ្សង់ទីន ជាមួយប៉ារ៉ាហ្កាយ ពីអាម៉េរិកឡាទីន (CONMEBOL)។ ដោយឡែក ៤ក្រុមទៀត នឹងត្រូវជ្រើសចេញពីតំបន់អាស៊ីចំនួន៣ និង១ក្រុម ពីការប្រកួតជម្រុះរវាងក្រុមលេខ៤ ពី U23 Asian Cup ឆ្នាំ២០២៤ ជាមួយ U23 African Cup ពីតំបន់អាហ្វ្រិក។ ព្រឹត្តិការណ៍កីឡាពិកពិភពលោក អូឡាំពិករដូវក្តៅក្រុងប៉ារីស នឹងចាប់ផ្តើមប្រកួតផ្លូវការពីថ្ងៃទី២៦ ខែកក្កដា ដល់ថ្ងៃទី១១ ខែសីហា ឆ្នាំ២០២៤។ អត្តពលិកជាង១ម៉ឺននាក់ នឹងចូលរួមប្រកួតប្រជែងក្នុង៣២ប្រភេទកីឡា លើ៣២៩វិញ្ញាសា៕	ក្រុមកីឡាបាល់ទាត់ជម្រើសជាតិប្រេស៊ីលអាយុក្រោម២៣ឆ្នាំ (U23) មិនអាចឈានទៅការពារមេដាយមាសកីឡាអូឡាំជាលើកទី៣ជាប់ៗគ្នាបានឡើយ បន្ទាប់ពីចាញ់អាហ្សង់ទីន ១-០ នៅវគ្គជម្រុះសម្រាប់ព្រឹត្តិការណ៍កីឡាអូឡាំពិកក្រុងប៉ារីស ឆ្នាំ២០២៤។

Subsets and Splits

No community queries yet

The top public SQL queries from the community will appear here once available.