question
stringlengths
10
408
answer
stringlengths
8
14.6k
category
stringclasses
4 values
តើគុណធម៌ទូទៅ និងគុណធម៌ពិសេសៗខុសគ្នាដូចម្តេចខ្លះ?
គុណធម៌ទូទៅ ឬគុណធម៌គឺសំដៅយកថាមពលនៃឆន្ទះទៅរកកុសលឬតំរូវអោយមានការប្រឆាំងនឹងទំនោរជាន់ទាប។ ឯកុសលដែលបានសំរេចមែនគឺជាគុណធម៌ពិសេសៗ រឺគុណធម៌នីមួយៗ។ គុណធម៌នីមួយៗជាគុណធម៌ដែលបានមកពីការហ្វឹកហាត់និងការអប់រំដូចជាភាពទៀងពេលការចេះប្រមាណមិនអោយហួសភក្តីភាព ភាពខ្ជាប់ខ្ជួន ការគួរសម។ល។ គុណធម៌នីមួយៗខ្លះទៀតអាចទទួលមរតកពីកំណើតដូចជាចិត្តល្អ ចិត្តសន្...
general
តើគេចែកគុណធម៌ជាប៉ុន្មានថ្នាក់? គឺអ្វីខ្លះ?
តាមអារីស្តូតគុណធម៌មានពីរថ្នាក់គឺៈ - គុណធម៌បញ្ញាៈ គឺជាគុណធម៌ដែលធ្វើអោយបញ្ញារិះគិតកាន់តែល្អឡើងៗដើម្បីសាងពុទ្ធិសច្ចៈដូចជាសិល្បៈ ស្យង់ បំរុងប្រយ័ត្ន គតិវិញ្ញូ បញ្ញាជាដើម។ - សីលធមុណធម៌ៈ គឺជាគុណធម៌ដែលមាននៅក្នុងទំលាប់ដែលឆេះគ្រប់សង្កត់លើសំទុះជំរុញវិចារណញាណ និងក្នុងទំលាប់ប្រព្រឹត្តអោសមរម្យត្រឹមត្រូវទោះជានៅក្នុងស្ថានភាពណាក៏ដោយដូ...
general
ក្នុងអំឡុងពេលប្រទេសកម្ពុជាស្ថិតក្រោមការត្រួតត្រារបស់ប្រទេសបារាំង តើនៅពេលណាដែលយើងប្រើពាក្យថា “អាណាព្យាបាលបារាំង” ហើយដល់ពេលណាដែលយើងប្រើពាក្យថា “អាណានិគមបារាំង”?
ប្រទេសកម្ពុជាក្រោមអាណាព្យាបាលបារាំងសន្ធិសញ្ញាថ្ងៃទី១១សីហា១៨៦៣ហើយប្រទេសកម្ពុជាបានក្លាយជាប្រទេសក្រោមអាណានិគមបារាំងដោយសន្ធិសញ្ញាទាំងបង្ខំនៅថ្ងៃទី ១៧ មិថុនា ១៨៨៤ រហូតដល់ឆ្នាំ ១៩៥៣។
general
តើគេអាចរកឃើញគុណធម៌នៅក្នុងសាសនាដែរឬទេ?
នៅក្នុងជំនឿផ្នែកសាសនា ក៏គេអាចរកឃើញគុណធម៌ដែរដូចជាៈ - គ្រឹស្តសាសនា សន្តបុគ្គល តូម៉ាស់ក្រៅពីគាំទ្រទ្រឹស្តីរបស់អារីស្តូត លោកបានបន្ថែមគុណធម៌ទេវកម្មវត្ថុមួយទៀត ដែលមានជំនឿចំពោះព្រះគ្រឹស្តការសង្ឃឹមនិងសប្បុរសជន។ - ឥស្លាមសាសនាៈ គុណធម៌គឺការបូជាជីវីតខ្លួនថ្វាយព្រះអាឡាហ៍។ - ញ្រហ្មណ៍សាសនាៈ គុណធម៌គឺហ៊ានធ្វើពិធីបូជា និងធ្វើតបៈហើយតំរងស...
general
ហេតុអ្វីបានជាគេចែកគុណធម៌ជាពីរក្រុម?
បានជាគេគេចែកគុណធម៌ជាពីរក្រុម ព្រោះគេមានចំនងបង្ហាញ បំនងរកកុសលនិងការរៀបចំអោយសមតាមវិចារណញាណនៅក្នុងជីវីតលោកីយ៍យើងនេះ។
general
ដូចម្តេចដែលហៅថាសុក្រឹតភាព?
- តាមន័យទូលាយគុណូបការៈជាតំលៃជាពិសេស តំលៃវិជ្ជាជីវៈនៃបុគ្គលនីមួយៗរឺតំលៃនៃស្នាដៃនីមួយៗ។ - តាមន័យចង្អៀត រឺន័យសីលវិជ្ជាគុណូបការៈ គឺសំដៅទៅលើអ្វីដែលជាសីលតំលៃ។ អំពើមួយ ប្រកបដោយគុណូបការៈ កាលណាគុណូបការៈបានមកដោយកំហំប្រឹងពុះពារការលំបាកឧបសគ្គយ៉ាងច្រើន រឺជាគុណធម៌ធំៗ។
general
ដូចម្តេចដែលហៅថាគុណូបការៈហើយអំពើរបៀបណាដែលចាត់ទុកជាគុណូបការៈបាន?
ឧត្តមជន គឺមនុស្សប្រកបដោយតំលៃគឺជាអ្នកមានកំរិតគុណធម៌ រឺកំរិតគុណូបការៈខ្ពស់។តួយ៉ាងឧត្តមជនខ្លះៗដែលសំខាន់ៗគឺវិញ្ញូវិរបុរស សន្តបុគ្គល។ - វិញ្ញូបើចំពោះវត្ថុ គឺសំដៅអ្វីដែលមានរស បើចំពោះមនុស្សគឺសំដៅអ្នកដែលចេះច្បាស់នូវអ្វីមូយ។ វិញ្ញូគឺមនុស្សប្រកបដោយបញ្ញានិយមមើលឆ្ងាយមានរបៀបលៀងជីវិត ប្រកបដោយលំនឹងមានឥរិយាបថស្របវិវត្តន៍ធម្មជាតិជាអ្នក...
general
តើសង្គមវិវត្តន៍និតិសាស្រ្តមានទស្សនៈយ៉ាងណាដែរចំពោះវិបាកវិនិច្ឆ័យ?
សង្គមវិវត្តន៍នីតិសាស្រ្តធ្វើការវិនិច្ឆ័យដោយផ្អែកលើមូលដ្ឋានច្បាស់លាស់សង្គមជាកំនត់មានដំណាក់កាលប្រវត្តិសាស្រ្តនីមួយៗ។ ជាក់ស្តែងៈ - កាលសម័យដើមចំពោះកំហុសធ្ងន់ធ្ងរ ដូចជាទណ្ឌកម្មសាច់ញាតិសាលោហិតផង។ - តមកទៀតគេប្រើច្បាប់តាល្យុង ភ្នែកសងភ្នែក ធ្មេញសងធ្មេញ។ - ក្រោយមកទៀត មានទោសប្រហារជីវីតនិងដាក់ទណ្ឌកម្មដល់សាកសពផង។ តាមការណោចារណាការ់ក...
general
ដូចម្តេចដែលហៅថាឧត្តមជន? តួយ៉ាងប្រភេទណាខ្លះជាឧត្តមជន?
ឧត្តមជន គឺមនុស្សប្រកបដោយតំលៃគឺជាអ្នកមានកំរិតគុណធម៌ រឺកំរិតគុណូបការៈខ្ពស់។តួយ៉ាងឧត្តមជនខ្លះៗដែលសំខាន់ៗគឺវិញ្ញូវិរបុរស សន្តបុគ្គល។ - វិញ្ញូបើចំពោះវត្ថុ គឺសំដៅអ្វីដែលមានរស បើចំពោះមនុស្សគឺសំដៅអ្នកដែលចេះច្បាស់នូវអ្វីមូយ។ វិញ្ញូគឺមនុស្សប្រកបដោយបញ្ញានិយមមើលឆ្ងាយមានរបៀបលៀងជីវិត ប្រកបដោយលំនឹងមានឥរិយាបថស្របវិវត្តន៍ធម្មជាតិជាអ្នក...
general
ចូររៀបរាប់ពីស្ថានភាពបន្ទាយលង្វែក។
ស្ថានភាពបន្ទាយលង្វែក ជាចំណុចយុទ្ធសាស្រ្ត មានទន្លេ បឹង និងព្រៃឈើជារបាំង។ បន្ទាយនេះមានរាងបួនជ្រុង បណ្តោយ ៣គ.ម ទទឹង ២គ.ម កំពែងដីកម្ពស់ ១៥ ហ្ថត (៧.៥ម) ហ៊ុមព័ន្ធដោយគូទឹក និងដាំដើមឫស្សីកំរាស់ ២សិន (១សិន ដល់ ៤០ម) ព័ន្ធជុំវិញ។ ក្នុងបន្ទាយលង្វែកមានវាំងស្តេច បន្ទាយទាហានផ្ទះស្រីស្នំ២២ រោងដំរី រោងសេះ ប្រាសាទពីរ ជីកស្រះធំ៤ គ្រប់ទិស...
general
ដូចម្តេចដែលហៅថា ច្បាប់?
- ច្បាប់ គឺជាសីលអំនាចមួយ។ (ឡែបនិច) - ច្បាប់ មិនមែនអ្វីក្រៅពីការលោភលន់របស់វណ្ណៈ ឈ្នះគេ នៃសង្គមដែលមានច្បាប់ជាអ្នកបកស្រាយឆន្ទះ។ (ហេគែល) - ច្បាប់ គឺអ្វីដែលមនុស្សពឹងផ្អែកជំនួយអាទិតេព ក្នុងការរកយុត្តិធម៌។ ប៉ុន្តែច្បាប់ដែលបង្កើតដោយសំដីចៅក្រមជាកំលាំងញោរពេញដោយអយុត្តិធម៌ហើយមានតែច្បាប់អាទិទេពដែលយុត្តិធម៌។ (សូក្រាត) - ច្បាប់ជានិយា...
general
តើទិដ្ឋភាពទាំងពីររបស់ច្បាប់គឺអ្វីខ្លះ?
. ទិដ្ឋភាពទាំងពីររបស់ច្បាប់គឺៈ - ទិដ្ឋភាពវិជ្ជមានៈ ច្បាប់អនុញ្ញាតអោយយើងធ្វើច្បាប់បើកអំនាចអោយយើង ច្បាប់អោយយើងមាននិតិប្បទា និងទាមទារឬទទូចសុំអ្វីដែលត្រូវបានដោយអោយអំនាចយើងប្រើការបង្ខិតបង្ខំទៀតផងក្នុងករណីខ្លះ។ និយាយរួមទិដ្ឋភាពវិជ្ជមានស្តែងចេញជាករអនុញ្ញាត។ - ទិដ្ឋភាពអវិជ្ជមានៈ គឺជាច្បាប់មានលក្ខណៈជាឧបសគ្គមួយប្រឆាំងនឹងការទន្រ្...
general
តើអំនាចមានប៉ុន្មានយ៉ាង? គឺអំនាចអ្វីខ្លះ?
អំនាចមានន័យពីរខុសគ្នាគឺៈ - អំណាចរូបគឺជាអំនាចខាងផ្លូវសំភារៈ រឺកំលាំង - សីលអំនាចជាអំនាចខាងផ្លូវគំនិត ដែលស្ថិតនៅបរិសុទ្ធជានិច្ចទោះជាគេមិនទទួលស្គាល់ ឬក៏ត្រូវគេជាន់ឈ្លីយ៉ាងណាក៏ដោយ។
general
ច្បាប់ និងករណីយកិច្ចខុសគ្នាត្រង់ណា?
ច្បាប់និងករណីកិច្ចមានលក្ខណៈខុសគ្នាត្រង់ច្បាប់បានបើកសិទ្ធិ អោយមនុស្សនេះធ្វើនោះបានឯករណីកិច្ចមានលក្ខណៈកំនត់ព្រំដែននៃអំពើរបស់មនុស្សក្នុងឋានៈជាលកាតព្វកិច្ច។
general
ច្បាប់ធម្មជាតិជាអ្វី? មានទស្សនៈណាខ្លះនិយាយពីច្បាប់ធម្មជាតិ?
ច្បាប់ធម្មជាតិ គឺជាច្បាប់ដែលកើតមកតំណាលនឹងវិចារណញាណនៃមនុស្សគឺជាកេតនភ័ណ្ឌដែលមនុស្សបានទទួលជាពិសេសពីធម្មជាតិ។ មានទស្សនៈមួយចំនួន ដែលនិយាយពីច្បាប់ធម្មជាតិដូចជាៈ - ពួកវិចារណញាណនិយម កំនត់ថាច្បាប់គឺកេតនភ័ណ្ឌពិសេសរបស់មនុស្សដោយមនុស្សមានធម្មជាតិ ជាភាវៈប្រកបដោយវិចារណញាណប្រកបដោយលក្ខណៈសកលនិងមិនចេះប្រែប្រួល។ - ស៊ីសេរ៉ុងថា ច្បាប់ធម្មជា...
general
ហេតុអ្វីបានជារូបបដិមានរបស់ព្រះបាទជ័យវរ្ម័នទី ៧ គ្មានព្រះហស្ថទាំងសងខាង និងមានឆែបព្រះកេស?
បានជារូបបដិមារបស់ព្រះបាទជ័យវរ្ម័នទី៧ អង្គតព្រះហស្ថទាំងពីរ និងឆែបព្រះកេសនោះគឺ៖ ក. បុព្វហេតុប្រវត្តិសាស្រ្ត៖ នៅពេលខ្មែររួចចាកផុតពីសង្រ្គាមខ្មែរយើងមានអ្នកអភិរក្សវត្ថុបូរាណនិងប្រវត្តិសាស្រ្តបានប្រទះឃើញរូបសំណាកបដិមានេះមានលក្ខណៈបាក់បែកស្រាប់ទៅហើយ (បាត់ព្រះហស្ថទាំង២និងឆែបព្រះកេស) ដោយរកបំណែកនោះមកប៉ះប៉ូវវិញមិនបានគេក៏សម្រេចទុកជា...
general
ដូចម្តេចដែលហៅថា ច្បាប់វិជ្ជមាន? ហើយមានកំណើតពីណា?
- ច្បាប់វិជ្ជមានៈ គឺជាសីលច្បាប់ដែលមានទ្រង់ទ្រាយស្ទើរតែទាំងអស់ជាប្រពៃណីជាទំនៀមទំលាប់ ហើយមានលក្ខណៈសាសនាផង។ - ច្បាប់អវិជ្ជមានៈ មានកំនើតពីវិចារណញាណ។ ប៉ុន្តែបើវិភាគអោយល្អិតល្អន់ទៅឃើញថា ច្បាប់វិជ្ជមានពុំមែនមានកំណើតមកតែពីវិចារណញាណកសុទ្ធសាធទេគឺវាអាកកើតមកពីផលសុំាញុំានៃប្រវត្តិសាស្រ្តព្រោះថាដំបូងច្បាប់វិជ្ជមានជាច្បាប់ប្រពៃណី បន្...
general
ក្នុងទំនាក់ទំនងរវាងគ្នានឹងគ្នា តើសមាជិកអាស៊ានទាំងអស់មានគោលការណ៍ដូចម្តេច?
ក្នុងទំនាក់ទំនងរវាងគ្នានិងគ្នាសមាជិកអាស៊ានមានគោលការណ៍ដូចតទៅ៖ - គោរពគ្នាទៅវិញទៅមកលើឯករាជ្យអធិបតីភាពសមភាពបូរណភាពទឹកដីនឹងអត្តសញ្ញាណជាតិនៃបណ្តាប្រទេសទាំងអស់។ - គោរពសិទ្ធិរបស់រដ្ឋនីមួយៗក្នុងដំនឹកនាំប្រទេសខ្លួនឱ្យចៀសផុតពីការជ្រៀតជ្រែកពីក្រៅ។ - មិនជ្រៀតជ្រែកចូលកិច្ចការផ្ទៃក្នុងរបស់គ្នាទៅវិញទៅមក។ - ដោះស្រាយរាល់ទំនាក់ទំនងនានាតា...
general
តើទ្រឹស្តីណាខ្លះដែលយល់ថាច្បាប់ជាកំលាំង?
- ទ្រឹស្តីប្រាកដនិយមយល់ថាៈច្បាប់គ្រាន់តែជាការសំដែងនៃកំលំាង។ - និត្សយល់ថាៈ ច្បាប់គឺជាឆន្ទះស្វែងរកអំនាច។ - ទ្រឹស្តីសព្វទេវនិយមយល់ថាៈ ច្បាប់ជាកំលាំងរឺជាការសំដែងចេញពិតប្រាកដនូវកំលាំង។ - ស្ពីណូសាយល់ថាៈ បុគ្គលម្នាក់ៗមានសិទ្ធិស្មើនឹងអំនាចដែលខ្លួនមាន។ - ម៉ាកស្ទៀន័រថាៈ អ្នកណាមានកំលាំងអ្នកនោះមានច្បាប់។ - ហេគែលៈ កំលាំងពិតប្រាដកជា...
general
តើច្បាប់ជាកំលាំងមែនឬទេ? ហេតុអ្វី?
ច្បាប់មិនមែនជាកំលំាងទេតែវាគ្រាន់តែជានិយាមមួយសំរាប់ទប់សំរួលទំនាក់ទំនងរវាងមនុស្សនិង មនុស្សក្នុងសង្គមប៉ុននោះ។ កំលាំងនិងច្បាប់ជាសញ្ញាណពីរខុសគ្នា។ ទ្រឹស្តីដែលយល់ថាច្បាស់ឋិតនៅលើកំលាំងគឺជាទ្រឹស្តីដែលបដិសេដច្បាប់តែម្តង។ ព្រោះធាតុនៃច្បាប់គឺសីលអំនាចមួយ។ ការទាញច្បាប់អោយធ្លាក់មកត្រឹមអំនាចរូបគឺជាការបដិសេដមិនព្រមទទួលស្គាល់ថានៅពីលើទំ...
general
តូម៉ាស់ហប្សយល់ថា ច្បាប់ជាតំរូវការ។ ចូរពន្យល់។
ហប្សយល់ថា មនុស្សនៅក្នុងសភាពធម្មជាតិ បណ្តោយអោយសភាវគតិរក្សាជីវីតដឹកនាំហើយមនុស្សមានសិទ្ធិធ្វើអ្វីៗទាំងអស់ដើម្បីបំពេញតំរូវការរក្សាជីវីតខ្លួនអោយគង់វង់។ សិទ្ធិគ្មានព្រំដែនហើយដាច់ខាត។ ដោយមានតំរូវការដូចគ្នានាំអោយមនុស្ស ក្លាយជាសត្រូវរវាងគ្នា ជាឆ្កែចចកចំពោះមនុស្សដូចគ្នា។ វិចារណញាណបាននាំមនុស្សអោយលះបង់សិទ្ធិធម្មជាតិនិងប្រគល់អំនាចថ...
general
តើបាវចនាអាស៊ានគឺអ្វី? តើបទភ្លេងនិងចម្រៀងអាស៊ានមានឈ្មោះអ្វី?
បាវចនា៖ “One Vision One Identity One Community" (ចក្ខុវិស័យតែមួយអត្តសញ្ញាណតែមួយសហគមន៍តែមួយ) “The ASEAN Way “បទភ្លេងនិងចំរៀង៖ (វិថីអាស៊ាន)។
general
តើទ្រឹស្តីប្រពៃណីនិយមមានទស្សនៈយ៉ាងណាចំពោះទ្រឹស្តីវិបាកវិនិច្ឆ័យ?
សង្គមប្រពៃណីនិយមច្រើនជឿថាវិបាកវិនិច្ឆ័យត្រូវផ្អែកទាំងស្រុងនោលើសេរីអាជ្ញា។ តែការវិនិច្ឆ័យតាមបែបសង្គមប្រពៃណីនិយមច្រើនផ្អែកទៅលើជំនឿសង្គមដេលបញ្ចេញទ្រឹស្តីរបស់ខ្លួនពីបរមត្ថវិជ្ជា។ ពោលគឺសេរីអាជ្ញារបស់អ្នកមានពុទ្ធិទេដែលធ្វើអោយការដាក់ទណ្ឌកម្មមានលក្ខណៈត្រឹមត្រូវព្រោះមកពីមនុស្សនេះបានសំរេចថា នឹងប្រព្រឹត្តអំពើអកុសលដោយស្គាល់ហេតុផលច...
general
តើសាលាក្រុងភ្នំពេញបានរៀបចំពិធីអភិសេក និងសម្ពោធបូជនីយដ្ឋានសម្តេចព្រះមហាសុមេធាធិបតីជួន ណាត ព្រះសង្ឃរាជថ្នាក់ទី១ គណៈមហានិកាយ និងបូជនីយដ្ឋាន អ្នកភិរម្យភាសាអ៊ូ ហៅង៉ុយនៅថ្ងៃខែឆ្នាំណា? ក្រៅអធិបតីភាពថ្នាក់ដឹកនាំរូបណា?
សាលាក្រុងភ្នំពេញបានរៀបចំពិធីអភិសេក និងសម្ពោធបូជនីយដ្ឋានសម្តេចព្រះមហាសុមេធាធិបតី ជួប ណាត ព្រះសង្ឃរាជថ្នាក់ទី១ គណៈមហានិកាយ និងបូជនីយដ្ឋានអ្នកភរម្យភាសាអ៊ូ ហៅ ង៉ុយ នៅព្រឹកថ្ងៃទី ២១ ខែកុម្ភៈ ឆ្នាំ ២០០៨ ក្រោមអធិបតីភាពឯកឧត្តម កែប ជុតិមា និងលោកជំទាវ។
general
តើន័យរបស់សេរីភាពពិតដូចម្តេចខ្លះ?
សេរីភាពមិនមែនជាសេរីអាជ្ញាគ្មានហេតុផលទេពោលគឺ សេរីភាពពិតមិនមែនជាអំណាចជ្រើសរើសប្រកបដោយលក្ខណៈអាថ៌កំបាំង អវិចារណញាណហើយគ្មានទាក់ទងនឹងមូលហេតុនោះឡើយ។ មានសេរីភាពគឺរួចខ្លួនពីចំនងនៃបុរេវិនិច្ឆ័យពីទាសករនៃលំងប់តណ្ហានិងអវិជ្ជាប៉ុន្តែគឺនៅក្រោមពន្លឺត្រចេះត្រចង់នៃសច្ចភាពនិងតំលៃ។ ដូចនេះមនុស្សមានសេរីភាពពេញលេញត្រូវទទួលខុសត្រូវពេញទី ព្រោះគ...
general
ចូរបង្ហាញពីទំនាក់ទំនងរវាងវប្បធម៌ និងសង្គមធម៌។
វប្បធម៌ និងសង្គមធម៌មានទំនាក់ទំនងដូចជាក្នុងការនិយាយស្ដីក៏ដូចជាក្នុងការសរសេរខ្មែរយើងខ្មែរយើងក៏ដូចជាភាសាបារាំងដែរគេចូលចិត្តនិយាយថាអរិយធម៌យ៉ាងដូចនេះ។ គេចូលចិត្តនិយាយយ៉ាងនេះព្រោះវប្បធម៌មានឥទ្ធិពលទាំងសំរាប់ទ្រទ្រង់អរិយធម៌ពោលគឺបើគ្មានវប្បធម៌ អរិយធម៌ក៏គ្មានដែរ។ គេតែងនិយាយថា ដើម្បីឲ្យមានអរិយធម៍គ្រវតែបណ្តុះបណ្តាលជាមុនសិន។ មនុស្ស...
general
ដើម្បីឪ្យសង្គមជាតិមួយមានការរីកចម្រើនតើគេត្រូវយកចិត្តទុកដាក់ដល់វិស័យណាខ្លះ?
ដើម្បីឪ្យសង្គមជាតិមួយមានការរីកចម្រើន គេត្រូវយកចិត្តទុកដល់វិស័យវប្បធម៌ ឬយកចិត្តទុកដាក់វិស័យសង្គមធម៌មួយមុខបានទេ ចាំបាច់ត្រូវយកចិត្តទុកដាក់លើវិស័យទាំងពីរ គឺធ្វើយ៉ាងណាឪ្យស៊ីចង្វាក់គ្នាជាជំហានៗ។ តាមធម្មជាតិវិស័យទាំងពីរ មានឥទ្ធិពលដល់គ្នាទៅវិញទៅមក ហើយបានធ្វើឪ្យវិស័យមួយទៀតរីកចម្រើន។ បើយកចិត្តទុកដាក់តែវិស័យមួយ ហើយមើលស្រាលវិស័យម...
general
តើមនុស្សចាប់មានវប្បធម៌នៅពេលណា? គេថាជនជាតិខ្មែរជាជនជាតិឥណ្ឌាមែនឬទេ?
មនុស្សចាប់ពីមានវប្បធម៌ខ្លួននៅពេលដែលខ្លួនបានចាកចេញពីលក្ខណៈភាពសត្វ គឺជាពេលដែលមានគំនិតច្នៃប្រឌិតរកវត្ថុផ្សេងៗធ្វើជាឧបករណ៍ប្រើប្រាស់ និងចេះបន្លឺសូរសញ្ញាផ្សេងៗសម្រាប់មានភាសា ពាក្យសំដីជាដើមដែលគេឃើញមានរហូតដល់សព្វថ្ងៃនេះ។
general
តើសត្វមានវប្បធម៌ដែរឬទេ? ព្រោះអ្វី?
សត្វគ្មានវប្បធម៌ដូចមនុស្សដទេ ព្រោះថាសព្វគ្មានចំណេះដឹង គ្មានឆន្ទៈ គ្មានមនសិកា និងគ្មានគំនិតច្នៃប្រឌិតដូចមនុស្សឡើយ។ សកម្មភាពរបស់សព្វគឺជាសកម្មភាពបែបភាវគិត។
general
គេថាជនជាតិខ្មែរជាជនជាតិឥណ្ឌាមែនឬទេ?
ក្នុងការសិក្សាស្រាវជ្រាវពីជនជាតិខ្មែរមានមតិខ្លះយល់ថាជនជាតិខ្មែរគឺជាជនឥណ្ឌា ឥណ្ឌាគឺជាខ្មែរ ឬ ខ្មែរគឹឥណ្ឌា។ គេបានអះអាងថានៅប្រទេសឥណ្ឌាមានរដ្ឋមួយឈ្នោះកុមេរុ។ ពាក្យកុមេរុនេះអាចក្លាយទៅជាកុមេ»កមេរ»ក្មេរ»ខ្មែរ។ គេខំពន្យល់ទៀតថាជនជាតិខ្មែរយើងមានភាសា អក្សរ ពាក្យ សម្ដី ជំនឿ សាសនា... ដូចជនជាតិឥណ្ឌាដែរ។ តើឥណ្ឌាគឺខ្មែរ ឬ ខ្មែរជាឥណ្ឌា...
general
តើអ្នកមានភស្ដុតាងអ្វីខ្លះដែលហ៊ានបញ្ជាក់ថាជនជាតិខ្មែរមានកំណើតជានៅលើទឹកដីរបស់ខ្លួន?
ភស្ដុតាងដោយបញ្ជាថាជនជាតិខ្មែរមានកំណើតកើតជានៅលើទឹកដីរបស់ខ្លួនពីព្រោះ៖ - យោងទៅតាមកំណាយស្ថានីយបុរេប្រវត្តិសាស្រ្ដស្ថានីយសំរោងសែន អន្លង់ ម្លូព្រៃ ស្ថានីយព្រែឆ្លូង ស្ថានីយភ្នំក្បាលលលរមាស និងស្ថានីយល្អាងស្អាននៅភ្នំទាកទ្រាំខេត្តបាត់ចដំបង់ដែលបញ្ជាក់ថាជនជាតិរស់នៅលើទឹកដីរបស់ខ្លួនតាំងពីច្រើនដស.វមុនគ.ស ជាពិសេសស្ថានីយល្អាងស្ពានក្នុ...
general
តើក្បាច់សម្រាប់លំអប្រាសាទរួមមានអ្វីខ្លះ?
ក្បាច់ម្នាក់សម្រាប់លំអប្រាសាទរួមមាន ៤ ប្រភេទ គឺ៖ - ក្បាច់អង្គរ សម្រាប់លំអជាពិសេសលើសំណង់ធំស៊ីម៉ង់ ឈើ... ពីព្រោះក្បាច់នេះមានលក្ខណៈរឹងមាំ ហើយងាយក្នុងការធ្វើពុម្ព ឬ ធ្លាក់នៅលើផ្ទាំងថ្ម ឈើ....។ - ក្បាច់ភ្ញឺទេស សម្រាប់ប្រើនៅលើគ្រឿងតុបតែងសំណង់ និងសម្ភារៈប្រើប្រាស់ដែលគេធ្លាប់នៅលើស៊ីម៉ង់ ប្រាក់ ស្ពាន់ ឈើ.... ឬប៉ាក់ឌិនលើកំណាត់វា...
general
សិល្បៈខ្មែរបុរាណ (សម័យនគរភ្នំ ចេនាឡា និងអង្គរ) ចែកចេញប៉ុន្មានរចនាបថ? ដោយលើកយកកាលបរិច្ឆេទ និងឈ្មោះមកបញ្ជាក់ផង។
សិល្បៈខ្មែរបុរាណ (សម័យនគរភ្នំ ចេនឡា និងអង្គរ) ចែកចេញជា១៤ រចនាបថរួមមាន៖ - រចនាបថភ្នំដា (ស.វទី ១ ដល់ស.វទី ៦) - រចនាបថសម្បូរ (ពាក់កណ្ដាលទី ១ នៃស.វទី ៧) - រចនាបថព្រៃក្មេង (ពាក់កណ្ដាលទី ២ នៃស.វទី ៧) - រចនាបថកំពង់ព្រះ (ស.វ ទី ៨) - រចនាបថគូលែន (ពាក់កណ្ដាលនៃស.វទី ៩) - រចនាបថកំពង់ (ស.វទី ៩) - រចនាបថកំពង់ព្រះគោ (ភាគ ៤ ចុងក្រោយនៃ...
general
ហេតុអ្វីបានជាប្រទេសកម្ពុជាសំបូរទៅដោយប្រាង្គប្រាសាទសិលា?
បានជាចែកប្រទេសកម្ពុជាសំបូរទៅដោយប្រាង្គប្រាសាទសិលាពីព្រោះ៖ - បុព្វហេតុសាសនានៅសម័យនោះ (ពិធីទេវរាជ និងពុទ្ធរាជ) - បុព្វហេតុសង្រ្គាមជាញឹមញាប់ បណ្ដាលឪ្យមានការផ្លាស់ប្ដូររាជធានី - បុព្វហេតុព្រះមហាក្សត្រមួយអង្គៗ ចង់បានកិត្តិយស និងមហិទ្ធិឬទ្ធិ - បុព្វហេតុប្រវត្តិសាស្រ្ដ - បុព្វហេតុទម្លាប់គឺ ការបន្ដស្នាដៃ។
general
តើដំបូន្មានរបស់ឪពុកម្តាយ បានធ្វើឱ្យកូនទទួលជោគជ័យក្នុងជីវិតដូចម្តេចខ្លះ?
ដំបូន្មានរបស់ឪពុកម្តាយ បានជួយឱ្យកូនទទួលជោគជ័យក្នុងជីវិតដូចជា៖ - រៀនសូត្របានចេះដឹង ក្លាយជាពលរដ្ឋល្អក្នុងសង្គម - ជួយឱ្យកូនមានអនាគតល្អ - មានអាកប្បកិរិយា មារយាទល្អត្រឹមត្រូវ ថ្លៃថ្នូរ - ឱ្យកូនដឹងខុសត្រូវ ស្គាល់ល្អ អាក្រក់ បុណ្យ បាប - ប្រកបរបរចិញ្ចឹមជីវិតតាមកម្លាំងប្រាជ្ញារបស់ខ្លួន - មានចិត្តមេត្តាចំពោះអ្នកដទៃ - មានសាមគ្គីភ...
general
តើខ្មែរយើងប្រារព្ធពិធីបុណ្យប្រពៃណីជាតិ ក្នុងគោលបំណងអ្វីខ្លះ?
ខ្មែរយើងប្រារព្ធពិធីបុណ្យប្រពៃណីជាតិ ក្នុងគោលបំណងដូចជា៖ - ចូលរួមលើកកម្ពស់ និងកសាងសមិទ្ធផលក្នុងផ្នែកសាសនា - ចេះសាមគ្គីគ្នា រួបរួមគ្នាក្នុងការកសាងសហគមន៍ - លះបង់នូវអំពើអាក្រក់ ដោយចេះខ្លាចបុណ្យបាប - សងគុណមាតាបិតា និងបុព្វការីជន - ជួយបន្ធូរសតិអារម្មណ៍ឱ្យមានភាពធូរស្បើយ បង្កបរិយាកាសសប្បាយរីករាយ។
general
តើមនុស្សក្នុងព្រះពុទ្ធសាសនាមានប៉ុន្មានជំពូក? អ្វីខ្លះ?
មនុស្សក្នុងព្រះពុទ្ធសាសនាមាន ៤ជំពូកគឺ៖ - មនុស្សមនុស្សោ៖ មានរូបជាមនុស្ស ចិត្តជាមនុស្ស មានមនុស្សធម៌ (មនុស្សមានចិត្តល្អឬចិត្តខ្ពស់)។ - មនុស្សទេវោ៖ មានរូបជាមនុស្ស ចិត្តជាទេវតា មានសីលធម៌ខ្ពង់ខ្ពស់។ - មនុស្សបេតោ៖ មានរូបជាមនុស្ស ចិត្តជាប្រេត។ - មនុស្សតិរច្ឆានោ៖ មានរូបជាមនុស្ស ចិត្តជាសត្វតិរច្ឆាន។
general
មង្គលទី១៥ គឺជាការបរច្ចាគទាន។ តើ”ទាន”ក្នុងមង្គលទី ១៥ នេះសំដៅលើទានអ្វីខ្លះ?
មង្គលទី ១៥ គឺការបរច្ចាគទាន។ “ទាន” ក្នុងមង្គលទី ១៥ នេះសំដៅលើទាន៖ ក. អាមិសទាន មាន៖ ការចែករំលែកគ្រឿងបរិភោគ (បាយម្ហូប..) គឺបិណ្ឌបាត្របច្ច័យ - ការចែករំលែកគ្រឿងដណ្តប់ (សម្លៀកបំពាក់..) គឺចីវរបច្ច័យ - ការចែករំលែកគ្រឿងស្នាក់អាស្រ័យ (កុដ្ឋ មុង..) គឺ សេនាសនៈត្របច្ច័យ - ការចែករំលែកថ្នាំព្យាបាលជំងឺ (ថ្នាំសង្កូវ....) គឺគិលានភេសជ្ជៈប...
general
តាមព្រះពុទ្ធសាសនា តើកូនដែលដឹងគុណឪពុកម្តាយត្រូវទទួលបានសម្បត្តិប៉ុន្មានយ៉ាង? គឺអ្វីខ្លះ?
តាមព្រះពុទ្ធសាសនា កូនដែលដឹងគុណឪពុកម្តាយត្រូវទទួលបានសម្បត្តិបីយ៉ាងគឺ៖ ក. សម្បត្តិមនុស្សមាន៖ - បញ្ញាសម្បត្តិ៖ ជាមនុស្សមានបញ្ញាវាងវៃ ទាំងផ្លូវលោក និងផ្លូវធម៌ - ភោគសម្បត្តិ៖ ជាមនុស្សមានទ្រព្យច្រើន រកស៊ីអ្វីចេះតែចម្រុងចម្រើនសមប្រកប - បរិវារសម្បត្តិ៖ ជាមនុស្សមានអ្នករាប់អានច្រើន មានអ្នកបម្រើឆ្វេងស្តាំ - យសសម្បត្តិ៖ ជាមនុស្សមា...
general
បន្ទាប់ពីការដាក់ប្រាសាទព្រះវិហារចូលជាសម្បត្តិបេតិកភណ្ឌពិភពលោកមក តើកម្ពុជានឹងដាក់ប្រាសាទអ្វីចូលជាបន្តទៀត? តើប្រាសាទនោះមានទីតាំងស្ថិតនៅត្រង់ណា? ចូរបញ្ជាក់។
បន្ទាប់ពីការដាក់ប្រាសាទព្រះវិហារចូលជាសម្បត្តិបេតិកភណ្ឌពិភពលោកមក កម្ពុជានឹងត្រៀមដាក់ប្រាសាទ “សំបូរព្រៃគុក” ចូលជាបន្តទៀត។ ប្រាសាទនោះមានទីតាំងស្ថិតនៅក្នុងភូមិ សំបូរ ឃុំសំបូរ ស្រុក ប្រាសាទសំបូរ ដែលមានចម្ងាយ ៣៥គីឡូម៉ែត្រ ពីទីរួមខេត្ត កំពង់ធំ តាមផ្លូវជាតិលេខ ៦៤ បត់ស្តាំតាមផ្លូវកូនត្នោត។
general
តើសញ្ញាណនៃទំនួលខុសត្រូវផ្នែកសង្គមដូចម្តេច?
សញ្ញណនៃទំនួលខុសត្រូវផ្នែកសង្គម គឺទទួលសារភាពពីអំពើរបស់ខ្លួនចំពោះមុខច្បាប់សង្គម។ ទំនួលខុសត្រូវផ្នែកសង្គមចែកជា៖ - ទំនួលខុសត្រូវផ្នែកព្រហ្មទ័ណ្ឌៈ ជាទំនួលខុសត្រូវរបស់បុគ្គល ដែលប្រព្រឹត្តល្មើសច្បាប់ព្រហ្មទ័ណ្ឌដែលត្រូវគេប្តឹងទៅតុលាការ។ ឧើទាហរណ៍ៈ ចោរប្លន់ម៉ូតូ។ មនុស្សឃាត។ ការចាប់រំលោភនារីភេទ។ល។ - ទំនួលខុសត្រូវផ្នែករដ្ឋបប្បវេណី...
general
តើទំនួលខុសត្រូវទាំងពីរក្នុងសង្គម បានទំនាក់ទទំនងគ្នាដូចម្តេច?
ក្នុងករណីខ្លះ ទោសកម្មមួយមានទាក់ទងច្រើនផ្នែកនោះទំនួលខុសត្រូវក៏ចែកជាច្រើនផ្នែកដែរ។ ឧបមាថា អ្នកបើករថយន្តឈ្នួលបានធ្វើអោយមានគ្រោះថ្នាក់រថយន្ត មានអ្នករបួសនិងស្លាប់គឺអ្នកបើកបរត្រូវទទួលខុសត្រូវផ្នែកព្រហ្មទ័ណ្ឌ ឯម្ចាស់រថយន្តទទួលខុសត្រូវផ្នែករដ្ឋប្បវេណី។ ប្រសិនបើចោរលួចរថយន្តយើង ហើយបើកបុកអ្នកថ្មើជើងម្នាក់ស្លាប់មុនពេលយើងប្តឹងទៅស្ថ...
general
តើភោគទ្រព្យទេសចរណ៍នៅកម្ពុជាមានអ្វីខ្លះ? ចូររៀបរាប់។
ភោគទ្រព្យទេសចរណ៍នៅកម្ពុជាមាន៖ - ភោគទ្រព្យទេសចរណ៍ធម្មជាតិ៖ មានព្រៃឈើ សត្វព្រៃភ្នំជ្រលងភ្នំ ទឹកជ្រោះ ទឹកផុស ទឹកពុះ (តេទឹកពុះ នៅខេត្តកំពង់ស្តឺ) ដងទន្លេសាប ទន្លេមេគង្គ...។ - ភោគទ្រព្យទេសចរណ៍ប្រវត្តិសាស្រ្តនិងវប្បធម៌៖ មណ្ឌលអង្គរ មានប្រាសាទអង្គរវត្ត អង្គរធំ និងប្រាសាទដទៃទៀតជាតំបន់ទាក់ទាញទេសចរណ៍យ៉ាងសំខាន់ជាងគេនៅកម្ពុជា។ ប្រាស...
general
តើទំនួលខុសត្រូវផ្នែករដ្ឋប្បវេណី និងទំនួលខុសត្រូវផ្នែកសីលវិជ្ជាមានទំនាក់ទំនងគ្នាដូចម្តេចខ្លះ?
ពិតមែនតែទំនាក់ទំនងនេះមិនសូវប្រត្យក្សដូចទំនាក់ទំនងរវាងទំនួសខុសត្រូវផ្នែកព្រហ្មទ័ណ្ឌ និងទំនួលត្រូវផ្នែកសីលវិជ្ជាក៏ទំនាក់ទំនងនេះនៅតែមានលក្ខណៈមិនអាចប្រកែកបាននៅក្នុងគំនិតអ្នកតាក់តែងច្បាប់ដែរ។ អ្នកយុត្តិសាស្រ្តបានខិតខំបង្ខិតបង្ខំគោលការណ៍ទំនួលខុសត្រូវផ្នែកប្បវេណីអោយទៅជិតគោលរណ៍នៃទំនួលខុសត្រូវផ្នែកសីលវិជ្ជា។ ព្រោះអ្វីដែលជាចេតនា...
general
តើទ្រឹស្តីប្រពៃណីនិយមយល់ដូចម្តេចខ្លះ ពីសញ្ញាណទំនួលខុសត្រូវ?
ក្នុងសង្គមប្រពៃណីនិយមយល់ថាៈ ការប្រព្រឹត្តនូវអំពើអ្វីមួយ សុទ្ធតែមានការបង្គាប់ពីចិត្តរបស់ខ្លួន។ បើគ្មានសេចក្តីសម្រេចចិត្តទេ បុគ្គលពុំអាចអនុវត្តន៍នូវអំពើអ្វីមួយបានឡើយ ទោះជាមានការបង្ខិតបង្ខំក្តីឬគ្មានការបង្ខិតបង្ខំក្តី។ ឯអំណាចសំរេចដោយសេរីនៃចិត្តនោះគឺ សេរីអាជ្ញា។ ព្រោះអំពើមួយប្រកបដោយសេរីភាពគឺជាអំពើដែលគេអាចធ្វើឬមិនអាចធ្វើក៏ប...
general
តើអាគារពាណិជ្ជកម្មពិភពលោកត្រូវបានដួលរលំនៅថ្ងៃខែឆ្នាំណា? ដោយសារអ្វី?
អាគារពាណិជ្ជកម្មពិភពលោកត្រូវបានដួលរលំនៅថ្ងៃទី ១១ ខែកញ្ញា ឆ្នាំ ២០០១ដោយសារបញ្ញាភវកម្ម (ពួកជ្រុលនិយមសាសនាឥស្លាមឬមូស្លីមអូសម៉ាប៊ីឡាឌែន) បានបើកយន្តហោះទៅបុកអាគារពាណិជ្ជកម្ម សម្លាប់ទាំងខ្លួនឯងផ្ទាល់។
general
តើមានការពិភាក្សាលើទ្រឹស្តីប្រពៃនិយម អំពីសញ្ញាណទំនួលខុសត្រូវដូចម្តេចខ្លះ?
ឡាសឺល្យេយល់ថា រាល់អំពើដែលកើតឡើងដោយសេរីភាពសុទ្ធសាធ ជាអំពើដែលគ្មានទាក់ទងនឹងមតិឬការដឹងរបស់យើងទេទោះជាមានពីកំនើតឬជាបំនានក៏ដោយ។ ដូចនេះយើងមិនអាចយល់បានថា តើយើងជាអ្នកប្រព្រឹត្តឬក៏ជាអ្នកទទួលខុសត្រូវឡើយ។ បើទ្រឹស្តីសេរីអាជ្ញាយល់ថាគេអាចមិនប្រព្រឹត្តនូវអំពើដែលគេត្រូវធ្វើហើយបែរជាធ្វើអំពើផ្សេងវិញបាន នោះក៏មិនអាចយល់ព្រមបានដែរព្រោះមុននឹង...
general
តើទ្រឹស្តីវិចារណញាណនិយម យល់ដូចម្តេចអំពីសញ្ញាណទំនួលខុសត្រូវ?
ពួកវិចារណញាណនិយមយល់ថាៈ ជាការពិតគ្រប់អំពើរបស់មនុស្សទោះល្អក្តីអាក្រក់ក្តី សុទ្ធតែមានហេតុផលរបស់វាដែលលេចឡើងក្នុងឋានៈជាតំលៃមួយចំពោះញាណរបស់អ្នកប្រព្រឹត្ត។ ឧទាហរណ៍ៈ ជនអនាថាម្នាក់បានសម្លាប់មនុស្សប្លន់យកប្រាក់ គឺទំនាញនៃប្រាក់មានតំលៃខ្លាំងជាងការគោរពេជីវីតពិតមែនតែប្រាក់ជាតំលៃមួយហើយគោរពជីវីតជាតំលៃមួយប៉ុន្តែវាមានលំដាប់តំលៃខុសគ្នា។ ...
general
ដូចម្តេចដែលហៅថា វិបាកវិនិច្ឆ័យ?
វិបាកវិន័យច្ឆ័យជាវិបាកដែលកើតឡើងពីភាពស្របគ្នា រឺភាពមិនស្របគ្នារវាងអំពើនឹងតំលៃដែលមាននិយាមជាតំណាង។ នៅក្នុងផ្នែកសីលវិជ្ជាវិបាកវិនិច្ឆ័យសសំដៅទៅលើរង្វាន់ ឬទណ្ឌកម្មដែលអនុវត្តទៅលើអ្នកប្រតិបត្តិសីលវិជ្ជា។
general
ដូចម្តេចដែលហៅថា វិបាកវិនិច្ឆ័យសីលវិជ្ជា?
វិបាកវិនិច្ឆ័យសីលវិជ្ជា ជាវិបាកវិនិច្ឆ័យមានលក្ខណៈជាទំនួលខុសត្រូវចំពោះអំនាចខាងក្នុងនៃបុគ្គលម្នាក់ៗ។ វាជាសំរែកនៃញាណរបស់បុគ្គលមួយផ្នែកដែលអោយតំលៃទៅលើសលគុណសម្បត្តិនៃកុសល។ វាស្តែងឡើងជាសេចក្តីរីករាយពេលបានបំពេញករណីកិច្ច រឺបានធ្វើពលីកម្មជាសការខ្មាស់អៀនពេលបានប្រព្រឹត្តកំហុសជាការសោកស្តាយ រឺវិប្បដិសារៈពេលបានប្រព្រឹត្តកំហុសធ្ងន់ធ្ង...
general
ដូចម្តេចដែលហៅថា វិបាកវិនិច្ឆ័យសង្គម?
វិបាកវិនិច្ឆ័យសង្គម ជាវិបាកវិនិច្ឆ័យមានលក្ខណៈទំនួលខុសត្រូវវត្ថុវិស័យមានសភាពជាករណីយកិច្ចជាកាតព្វកិច្ចរបស់បុគ្គលនីមួយៗចំពោះសង្គម។ លទ្ធផលនៃវិបាក វិនិច្ឆ័យសង្គមគឺរង្វាន់រឺបទពិន័យរឹទោសជាប់គុកបើយើងមិនគោរពច្បាប់សង្គមជាគ្រឿងឥស្សរិយស ឬគុណូវការៈផ្នែកកសិកម្មបើយើងបានបំរើសង្គមដោយម៉ត់ចត់។
general
តើប្រទេសថៃបានរំលោភយកខេត្តបាត់ដំបង និងសៀមរាបរបស់ខ្មែរនៅឆ្នាំណា?
ប្រទេសថៃ បានរំលោភយកខេត្តបាត់ដំបូង និងសៀមរាបនៅឆ្នាំ ១៧៩៥ ហើយប្រគល់ឱ្យខ្មែរវិញនៅឆ្នាំ ១៩៤៧។
general
តើទស្សនៈរបស់ហប្សដែលយល់ថាតំរូវការជាមូលដ្ឋាន នៃច្បាប់ត្រឹមត្រូវឬទេ?
ទស្សនៈរបស់ហប្សដែលយល់ថា តំរូវការជាមូលដ្ឋាននៃច្បាប់គឺជាទស្សនៈមិនសមស្របទេ ព្រោះវានឹងនាំទៅដល់អំនាចផ្តាច់ការនាំទៅដល់ការឈ្លានពានគ្នាព្រោះថាតំរូវការរបស់បុគ្គល រឺរបស់សមាគមន៍ពុំមែនសុទ្ធតែចុះសំរុងគ្នាជាដរាបទេ។ ម៉្យាងទៀតតំរូវការរបស់មនុស្ស គ្មានទីបញ្ចប់ផងនិងអាចជាតំរូវការដូចគ្នាផង ដែរនាំអោយមានការប៉ះទង្គិចគ្នា និងនាំអោយកើតចំបាំងចំពោ...
general
តើតំបន់ពាណិជ្ជកម្មសេរីអាស៊ាន ត្រូវបានបង្កើតឡើងនៅថ្ងៃខែឆ្នាំណា? តើដំណាក់កាលដំបូងមានគោលការណ៍ដូចម្តេច?
ការបង្កើតតំបន់ពាណិជ្ជកម្មសេរីអាស៊ាននៅថ្ងៃទី០១ខែមករាឆ្នាំ១៩៩៣បានត្រូវប្រកាសបង្កើតជាផ្លូវការ។ ដំណាក់ដំបូងមានគោលដៅទាក់ទងនិងការបញ្ចុះតម្លៃផលិតផលមួយចំនួនបន្ទាប់មកនឹងបើកឱ្យមានពាណិជ្ជកម្មសេរី។ ការបង្កើតអាស៊ានក៏មានគោលបំណងទាក់ទាញវិនិយោគទុននិងការរកទីផ្សារនៅតំបន់ឥណ្ឌូចិនផងដែរ។
general
តើសន្និសីទថ្នាក់រដ្ឋមន្រ្តីការបរទេសអាស៊ានលើកទី២៧ ត្រូវបានប្រព្រឹត្តនៅទៅថ្ងៃខែឆ្នាំណា? មានទិសដៅដូចម្តេច?
សន្និសីទថ្នាក់រដ្ឋមន្រ្តីការបរទេសអាស៊ានលើកទី២៧នៅទីក្រុងបាងកកពីថ្ងៃទី២២ ដល់ ២៣ ខែកក្កដា ឆ្នាំ១៩៩៤ បានចេញសេចក្តីថ្លែងការណ៍មួយបញ្ជាក់សាជាថ្មីពីទិសដៅនាំអាស៊ាន៖ - សម្រេចអនុវត្តលើកការបន្ថយតម្លៃទំនិញតាមកម្មវិធីឆ្នាំ ១៩៩៤ - លើកទឹកចិត្តចំពោះលំនាំចូលនៃវិនិយោគទុនបរទេស - ឯកភាពចំពោះការភ្ជាប់ពាណិជ្ជកម្មជាមួយតំបន់ដទៃទៀតក្នុងពិភពលោកជា...
general
តើគេចែកប្រាសាទខ្មែរជាប៉ុន្មានប្រភេទ? គឺអ្វីខ្លះ?
គេចែកប្រាសាទខ្មែរជា៤ ប្រភេទគឺ៖ - ប្រាសាទដែលមានប្រាង្គតែមួយ ដូចជាប្រាសាទភ្នំបាយ៉ង់ ប្រាសាទភ្នំបាសិត ប្រាសាទភ្នំប្រាសាទ....។ - ប្រាសាទដែលមានប្រាង្គច្រើន សង់នៅលើខឿនតែមួយជាន់ដូចជា ប្រាសាទព្រះគោ ប្រាសាទលលៃជាដើម។ - ប្រាសាទដែលសង់នៅលើដីរាប គឺគ្មានខឿនទេ សង់ផ្ទាល់លើដីរាបស្មើមានប្រាសាទព្រះខ័ន្ធជាដើម។ - ប្រាសាទភ្នំ គឺជាប្រាសាទជាដែ...
general
តើពិភពលោកនាពេលបច្ចុប្បន្ននេះកំពុងរងការគំរាមកំហែងលើផ្នែកបញ្ហាបរិស្ថានយ៉ាងដូចម្តេចខ្លះ?
ពិភពលោកនាពេលបច្ចុប្បន្ននេះកំពុងរងការគំរាមកំហែងលើផ្នែកបញ្ហាបរិស្ថានដូចជា៖ - បញ្ហាគ្រោះធម្មជាតិដូចជាការរញ្ជួយផែនដី កំណើនកំដៅផែនដី ទឹកជំនន់ ភាពរាំស្ងួត។ រន្ទះបាញ់ ខ្យល់ព្យុះ... - មហាសមុទ្រក្លាយទៅជាស្ដុតសារធាតុពុល បាត់បង់ត្រីសមុទ្រ - ការប្រើប្រាស់សារធាតុគីមីគ្រប់ប្រភេទសម្លាប់សត្វល្អិតលើផលិតផលដំណាំប៉ះពាល់ដ់សុខភាពភាវៈមានជីវិ...
general
តើការរីកចម្រើននៃវិទ្យាសាស្រ្ដបានបង្កើតឡើងនូវផលអាក្រក់អ្វីខ្លះ ចំពោះបរិស្ថាន និងសង្គមមនុស្ស?
ការរីកចម្រើននៃវិទ្យាសាស្រ្ដបានបង្កើតឡើងនូវផងអាក្រក់ចំពោះបរិស្ថាន និងសង្គមមនុស្សដូចជា៖ ក. ចំពោះបរិស្ថាន - ធ្វើឪ្យធនធានធម្មជាតិរលត់រលាយអស់យ៉ាងឆាប់រហ័ស - បានបង្កើតភាពប្រើប្រួលខុសប្រក្រតីក្នុងបរិយាកាស - បានបង្កើតភាពកខ្វក់លើភពផែនដី បង្កជាគ្រោះថ្នាក់មហន្ដរាយនានាដល់មនុស្ស សត្វ រុក្ខជាតិ ខ. ចំពោះសង្គម - បង្កនូវវិបត្តិអត់ការងារ...
general
តើបញ្ហាទូទៅដែលពិភពលោកទាំងឡាយមូលកំពុងជួបប្រទះនាពេលបច្ចុប្បន្ននេះមានបញ្ហាសំខាន់ៗអ្វីខ្លះ?
បញ្ហាទូទៅដែលពិភពលោកទាំងមូលកំពុងជួបប្រទះនាពេលបច្ចុប្បន្ននេះរួមមានបញ្ហាសំខាន់ៗដូចជា៖ - បញ្ហាបរិស្ថាន - បញ្ហាកំណើនប្រជាជន ឬ អន្ដោប្រវេសន៍ - បញ្ហាសន្ដិសុខស្បៀង - បញ្ហាសង្រ្គាម និងអស្ថិរភាពសន្ដិសុខសង្គម - បញ្ហាភេរវកម្មអន្តរជាតិ។
general
តើត្រូវធ្វើដូចម្ដេច ដើម្បីកាត់បន្ថយការបំពុលនេះ?
ដើម្បីកាត់បន្ថយការបំពុលនេះត្រូវ៖ - សង់រោងចក្រឪ្យនៅឆ្ងាយពីទីក្រុង - ដឹកសំរាមចេញពីក្រុង សំអាតទីក្រុង បង្កើតរោងចក្រ បំផ្លែងសំរាម ទៅជារបស់ប្រើប្រាស់ - អប់រំចំណេះដឹងអំពីការរក្សាបរិស្ថាន - ប្រើប្រាស់យានយន្ដស្របតាមបច្ចេកទេស - ទឹកសំបូរបែប មានអនាម័យ តម្លៃទាប - មាសនទំនួលខុសត្រូវមានស្មារតីភ្ញាក់រលឹក - កាត់បន្ថយការប្រើប្រាស់សារធាត...
general
ការដាំរុក្ខជាតិលំអរជាអ្វី? ការដាំរុក្ខជាតិលំអរមានអត្ថប្រយោជន៍អ្វីខ្លះដល់មនុស្ស?
ការដាំរុក្ខជាតិលំអ គឺជាសិល្បៈនៃការតែងលំអដោយរុក្ខជាតិស្លឹក និងផ្កាក្នុងគោលបំណងធ្វើឪ្យបរិវេណជុំវិញផ្ទះ និងកន្លែងផ្សេងទៀតនៅក្នុងផ្ទះមានសោភ័ណ្ឌភាព។ រុក្ខជាតិជួយបន្ថែមសម្រស់ទីធ្លា និងគេហដ្ឋាន។ ផ្កាមានគួរជាទីពេញចិត្ត រុក្ខជាតិគ្មានផ្កាអាចផ្តល់សម្រស់តាមផ្នែកផ្សេងៗទៀតដូចជាស្លឹក និងដើម។ + សារប្រយោជន៍នៃការដាំរុក្ខជាតិលំអមានដូចជា...
general
ដូចម្ដេចដែលហៅថាបរិស្ថាន? ចូរនិយាយអំពើការបំពុលបរិស្ថាន។ តើកត្តាអ្វីខ្លះដែលនាំបរិស្ថានមានប្រែប្រួល?
ក. បរិស្ថានគឺយើងទាំងអស់គ្នា និងអ្វីៗដែលនៅជុំវិញខ្លួនយើង រួមមានភាវៈមានជីវិត និងគ្មានជីវិតដែលយើងអាចមើលឃើញ ឬមើលមិនឃើញស្តាប់បាន ឬស្តាប់មិនបាន ធំក្លិច ឬ មិនធំក្លិច ដឹង ឬមិនដឹងរសជាតិ ឬ សូរ ឬ មិនឭសូរហើយភាវៈទាំងនេះមានទំនាក់ទំនង ឬ ជិះឥទ្ធិពលគ្នាទៅវិញទៅមកលើផែនដីនេះ។ ខ. ការបំពុលបរិស្ថាន គឺការធ្វើឪ្យកខ្វក់ដល់បរិស្ថាន៖ - ការបំពុលទឹ...
general
លក្ខណៈអ្វីខ្លះ ដែលចាត់ទុតថាជាការបំផ្លាញបរិស្ថាន? តើការបំផ្លាញបរិស្ថានមានផលវិបាកអ្វីខ្លះ?
លក្ខណៈដែលចាប់ទុកថាជាការបំផ្លាញបរិស្ថានមានដូចជា៖ - បំផ្លាញព្រៃឈើ - បំពុលទឹក - បំពុលខ្យល់ - បំផ្លាញសត្វព្រៃ - សំឡេង - បំពុលដី - ការបើកខារ៉ាអូខេ - ការប្រើប្រាស់គ្រឿងញៀន - ល្បែងស៊ីសង - ជួញដូរភេទ - ជំងឺអេដស៍ កាមរោគ - ខ្វះសីលធម៌ - ខ្វះសេវាសុខាភិបាល - អំពើហិង្សាក្នុងគ្រួសារ សង្គម - ជួញដូរបុរាណ បំផ្លាញវត្ថុបុរាណ - បំផ្លាញប្រពៃ...
general
ចូរនិយាយពីការបំពុលបរិស្ថាន។
ការបំពុលបរិស្ថាន គឺជាការធ្វើឪ្យបរិស្ថានរងនូវការកខ្វក់ដូចជា៖ - ការបំពុលទឹក - ការចោលសំរាម ឬ ការបញ្ចេញកាកសំណល់ - ការបំពុលដី ជាតិគីមី សំណល់រឹង រាវ រឹង ឧស្ម័ន - ការបំពុលខ្យល់ ខ្សែងពុលពីភ្នំភ្លើង ពីរោងចក្រ ពីរថយន្ដ - ការបំពុលដោយសូរសំឡេង...។
general
តើកត្តាអ្វីខ្លះដែលនាំឪ្យបរិស្ថានមានការប្រែប្រួល?
កត្តាដែលនាំឪ្យបរិស្ថានមានការប្រែប្រួលគឺ៖ - គំនិតបែបវិទ្យាសាស្រ្ដទំនើបដែលឈរលើមូលដ្ឋានថាមនុស្សជាម្ចាស់លើធម្មជាតិ មនុស្សមិនមែនជាផ្នែកមួយនៃធម្មជាតិ - ការរីកលូតលាស់ផ្នែកឧស្សាហកម្ម ទីក្រុង និងទីក្រុង និងទីប្រជុំជនដែលឈរលើមូលដ្ឋានទាញផលចំណេញគ្មានព្រំដែនពីធម្មជាតិ ជួនកាលពីមនុស្សខ្លួនឯងផលដែរក៏មានដែរ - បច្ចេកវិទ្យាទំនើបបានផ្ដល់លទ្...
general
តើយើងអាចសម្គាល់និងប្រើប្រាស់គ្រឿងញៀនតាមរយៈរោគសញ្ញាដូចម្ដេច?
យើងអាចសម្គាល់ដឹងអ្នកប្រែប្រួលគ្រឿងញៀនតាមរយៈរោគសញ្ញាដូចជា៖ - ពុំសូវស្រេកឃ្លានអាហារ និងស្រក់់ទំងន់ជាប់រហូត បាត់បង់រូបឆោម ស្លេកស្លាំង ស្បែកស្រអាប់ - រូបរាងផ្លាស់ប្ដូរច្រើនដូចជាភ្នែកក្រហម សំដីជាប់គ្នា សកម្មភាពច្រើនច្រងេងច្រងាង ឆ្នាំឆ្លង ខុសពីប្រក្រតី - អារម្មណ៍ និងអាកប្បកិរិយាផ្លាស់ប្ដូរញឹកញាប់ច្រើនដើរចោលផ្ទះរយៈពេលយូរ ចូលច...
general
តើផ្លាកសញ្ញាចរាចរណ៍មានប៉ុន្មានប្រភេទ?
ផ្លាកសញ្ញាចរាចរណ៍មាន ៨ ប្រភេទគឺ៖ - សញ្ញាគ្រោះថ្នាក់ - សញ្ញាហាមឃាត់ - សញ្ញាបង្ហាញទិស - សញ្ញាប្រាប់តំបន់ - សញ្ញាប្រាប់ដំណឹង - សញ្ញានៅការដ្ឋាន - សញ្ញាសម្គាល់សិទ្ធិអាទិភាព។
general
តើមូលហេតុអ្វីបានជាបណ្ដាលឪ្យយុវវ័យឬកុមារប្រើគ្រឿងញៀន?
មូលហេតុបានជាបណ្ដាលឪ្យយុវជនវ័យឬកុមារប្រើគ្រឿងញៀនគឺ៖ - ចង់ដឹង ចង់ស្គាល់ ចង់សាកអ្វីៗ ដែលប្លែកថ្មីក្នុងជីវិតគេ - ទទួលរងនូវការគាបសង្គត់ពីមិត្តភក្ដីឬ ក្រុមបងធំ - មិចចង់ធ្វើឪ្យខុសគេក្នុងក្រុមដែលគេសេពគប់ ឬ ចង់បង្ហាញពីស្វាមីភក្ដីរបស់គេក្នុងក្រុមរបស់ខ្លួន - ចង់បំភ្លេចបញ្ហាផ្សេងៗដែលកើតមានក្នុងគ្រួសារ សាលា និងបំបាត់ភាព អផ្សុកពេលគ្...
general
តើវិស័យទេសចរណ៍នៅក្នុងព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជាចែកចេញជាប៉ុន្មានផ្នែក? អ្វីខ្លះ?
វិស័យទេសចរណ៍នៅក្នុងព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជាចែកចេញជា ៥ ផ្នែកគឺ៖ - ទេសចរណ៍វប្បធម៌ - ទេសចរណ៍ធម្មជាតិ - ទេសចរណ៍អរូបី - ទេសចរណ៍ជំនួញ - ទេសចរណ៍កែច្នៃ។
general
តើប្រព័ន្ធសេដ្ឋកិច្ចប្រទេសកម្ពុជាសព្វថ្ងៃមានប៉ុន្មានប្រភេទ?
ចែកជាបីប្រភេទគឺ៖ - សេដ្ឋកិច្ចប្រពៃណី សេដ្ឋកិច្ចធ្វើឡើងដោយយោងទៅតាមទំនៀមទម្លាប់និងប្រពៃណីដែលមានតាំងពីបុរាណយូរលង់ណាស់មកហើយ បន្តជំនាន់មួយទៅជំនន់មួយទៀតដូចជាប្រជាជនខ្មែរ តែងប្រកបរកចិញ្ចឹមជីវិតដោយប្រមាញ់សត្វធ្វើកសិដ្ឋាន នេសាទនិងធ្វើសិប្បកម្មតម្បាញដោយដៃជាដើម។ ដោយពួកគេធ្វើអ្វីដោយប្រើប្រាស់វិធីបុរាណតាមឪពុកម្ដាយ ជីដូនជីតាក្នុងទីត...
general
តើវិស័យអ្វីខ្លះដែលមុខងារបម្រើវិស័យទេសចរណ៍? ព្រោះអ្វី?
វិស័យមានមុខងារបម្រើឪ្យវិស័យទេសចរណ៍មានដូចជា៖ - វិស័យគមនាគមន៍ ព្រោះវិស័យនេះបង្កើតឪ្យមានស្ពាន ថ្នល់ល្អៗ បង្កើតមធ្យោបាយផ្លូវគោក ផ្លូវទឹក ផ្លូវអាកាស សម្រាប់ឪ្យវិស័យទេសចរណ៍ធ្វើដំណើរចុះឡើងងាយស្រួលដើរទៅកំសាន្ដទៅកន្លែងគេចង់ទៅ។ - វិស័យសន្ដិសុខ ព្រោះទេសចរណ៍ចង់បានតែសេចក្ដីសុខសុវត្ថិភាពពេលស្នាក់អាស្រ័យ ឬ ធ្វើដំណើរកន្លែងដែលគេចង់ទៅគ្...
general
ដូចម្ដេចដែលហៅថាសុខភាពផ្លូវចិត្ត និងសង្គម? តើគ្រួសារត្រូវធ្វើសកម្មភាពអ្វីខ្លះ ដើម្បីលើកកំពស់សុខភាពផ្លវចិត្ត និងសង្គម?
សុខភាពផ្លូវចិត្ត និងសង្គមគឺជាសកម្មភាពទាំងឡាយណាដែលធ្វើឪ្យយើងម្នាក់ៗសប្បាយចិត្ត និងមានអារម្មណ៍ល្អចំពោះខ្លួនយើងជាមួយអ្នកដទៃ។ ដើម្បីលើកកំពស់សុខភាពផ្លូវចិត្តនិងសង្គមគ្រួសារត្រូវធ្វើសកម្មភាពដូចជា៖ - ទុកពេលវេលាសម្រាប់ក្រុមគ្រួសារ - ផ្ដល់ឳកាសឪ្យសមាជិកគ្រួសារម្នាក់ៗ មានពេលវេលាជួបគ្នាជាមួយមិត្តភ័ក្ដល្អៗរបស់គេ - យកចិត្តទុកដាក់ស្ដ...
general
ដើម្បីទប់ស្កាត់ជំងឺអេដស៍ តើអ្នកអប់រំយុវជនដូចម្ដេចខ្លះ?
ដើម្បីទប់ស្កាត់ជំងឺអេដស៍យើងត្រូវអប់រំយុវជនដូចជា៖ - សិក្សាស្វែងយល់ពីជំងឺអេដស៍ - ការពារដើម្បីកុំឪ្យឆ្លងជំងឺនេះ - អប់រំឪ្យគេយល់ពីគ្រោះមហន្ដរាយនេះតាមរយៈឪ្យចេះការពារខ្លួន - ពន្យល់កុំឪ្យឆាប់ប្រឡូបរឿងការរួមភេទ - បង្ហាញឪ្យឃើញពីតម្លៃស្នេហាស្មោះត្រង់មួយទល់នឹងមួយ - ចេះប្រើស្រោមអនាម័យឪ្យបានត្រឹមត្រូវពេលជាមួយដៃគូរខាងក្រៅ - ឪ្យគេជៀស...
general
ចូររាប់នាមព្រះសត្វញ្ញូពុទ្ធទាំង៥ព្រះអង្គ។
ព្រះសត្វញ្ញូពុទ្ធ៥ព្រះអង្គគឺ ព្រះពុទ្ធកកុសន្ធៈព្រះពុទ្ធកោនាគមនៈ ព្រះពុទ្ធគោតម និងព្រះពុទ្ធដែលនឹងបានត្រាស់នាអនាគតកាល ព្រះនាម ព្រះអរិយមេត្តេយ្យ។
general
ចូររៀបរាប់នាមទេពធីតាមហាសង្រ្គានទាំង ៧ អង្គដែលជាបុត្រី កបិលមហាព្រហ្ម ព្រមទាំងគ្រឿងអាភរណៈរបស់នាងផង។
ឈ្មោះទេពធីតាមហាសង្រ្កាន្តទាំង៧ អង្គ និងគ្រឿងអាភរណៈរបស់នាងថា៖ - បើសង្រ្កាន្តជាថ្ងៃអាទិត្យ ទេពធីតាឈ្មោះ ទុង្សាទេវី សៀតផ្កាទទឹម គ្រឿងប្រដាប់បទុមរាគ ភក្សាហារផ្លែឧទុម្ពរ (ផ្លែល្វា) អាវុធស្តាំចក្រ ឆ្វេងស័ង្ខ និងពាហនៈគ្រុឌ។ - បើសង្រ្កាន្តជា ថ្ងៃចន្ទទេពធីតាឈ្មោះ គោរាគៈទេវី សៀតផ្កាអង្គាបុស្ស គ្រឿងប្រដាប់មុត្តា ភក្សាហារប្រេង អាវ...
general
តើពិធីបុណ្យចូលឆ្នាំជារៀងរាល់ឆ្នាំគេតែងប្រារព្ធធ្វើឡើងនៅពេលណា? មានរយៈពេលប៉ុន្មានថ្ងៃ? ថ្ងៃអ្វីខ្លះ? ចូររៀបរាប់និងពន្យល់។
បុណ្យចូលឆ្នាំថ្មីប្រព្រឹត្តទៅអស់កាល ៣ថ្ងៃ ក្នុងខែចេត្រត្រូវនឹងថ្ងៃទី ១៣ ដល់ ១៥ និង១៥ (ឬ១៤ដល់១៦) ខែមេសាមានដូចតទៅនេះ៖ - ថ្ងៃទី ១ ហៅថា ថ្ងៃមហាសង្រ្កាន្ត ជាថ្ងៃចូលឆ្នាំដំបូង។ - ថ្ងៃទី ២ ហៅថា ថ្ងៃវ័នបត ជាថ្ងៃកណ្តាល។ - ថ្ងៃទី ៣ ហៅថា ថ្ងៃវារៈឡើងស័ក ជាថ្ងៃចាប់ផ្តើមចូលសករាជថ្មី។
general
ដោយប្រទេសកម្ពុជា ជាប្រទេសដែលសម្បូរទៅដោយរបាំ ដែលមានប្រភេទខុសៗគ្នាទើបខ្មែរយើងមានការនិយមចែករបាំទាំងនោះជាប៉ុន្មានក្រុម? អ្វីខ្លះ? ចូររៀបរាប់និងពន្យល់។
ដោយប្រទេសកម្ពុជាជាប្រទេសដែលសម្បូរណ៍ទៅដោយរបាំដែលមានប្រភេទខុសៗគ្នាទើបខ្មែរយើងមានការនិយមចែករបាំទាំងនោះជាបីក្រុមហើយឱ្យឈ្មោះខុសៗគ្នាទៅតាមលក្ខណៈពិសេសរបស់ក្រុមរបាំនីមួយៗគឺ របាំក្បាច់បុរាណខ្មែរ ឬរបាំព្រះរាជទ្រព្យ របាំប្រពៃណី និងរបាំប្រជាប្រិយ។ ១. របាំក្បាច់បុរាណខ្មែរ ឬរបាំព្រះរាជទ្រព្យ គឺជាទម្រង់ដែលបានកើតមានជា ច្រើនសតវត្សរមក ហ...
general
តើពិធីបុណ្យអ្វីដែលសំខាន់ជាងគេបង្អស់សម្រាប់ពុទ្ធសាសនិកជន? បុណ្យនោះប្រារព្ធនៅថ្ងៃខែឆ្នាំណា? វាមានខ្លឹមសារអ្វីខ្លះ?
ពិធីបុណ្យដែលសំខាន់ជាងគេសំរាប់អ្នកកាន់ព្រះពុទ្ធសាសនា គឺបុណ្យពិសាខបូជា។ បុណ្យនេះប្រារព្ធនៅថ្ងៃពេញបូណ៍មីខែពិសាខដែលមានអត្ថន័យជាការរំលឹកដល់ថ្ងៃខែមហាមង្គលដែលត្រូវនឹងថ្ងៃ ខែ ដែលព្រះពុទ្ធទ្រង់៖ - ប្រសូតថ្ងៃ ១៥ កើត ពេញបូណ៌មី ខែពិសាខ ឆ្នាំច។ - ការត្រាស់ដឹង ថ្ងៃពុធ ១៥កើត ខែពិសាខ ឆ្នាំរកា។ - ចូលបរិនិញ្វន ថ្ងៃអង្គារ ១៥កើត ខែពិសាខ ឆ...
general
ដើម្បីឱ្យកុមារមានការអភិវឌ្ឍពេញលេញ និងសមស្របតាមបុគ្គលិកលក្ខណៈ តើគ្រួសារ សាលារៀននិងសមត្ថកិច្ចសាធារណៈត្រូវយកចិត្តទុកដាក់នឹងទទួលខុសត្រូវដូចម្តេចខ្លះ?
ដើម្បីសម្រេចបានសិទ្ធិទទួលបានការអប់រំរបស់កុមារសាមីខ្លួនកុមារនិងស្ថាប័នដែលពាក់ព័ន្ធត្រូវមានភារកិច្ចដូចជា៖ ក. សាមីខ្លួនកុមារ - ត្រូវខិតខំរៀនសូត្រ - ត្រូវគោរពបទបញ្ជា និងវិន័យរបស់សាលា - ស្តាប់តាមការទូន្មានប្រៀបប្រដៅរបស់ឪពុកម្តាយលោកគ្រូអ្នកគ្រូ - សេពគប់មិត្តភក្រ្កល្អៗ - មិនប្រើប្រាស់គ្រឿងញៀន។ ខ. ស្ថាប័នដែលពាក់ព័ន្ធ - មាតាបិត...
general
ដូចម្តេចដែលហៅថាទម្រង់ធ្ងន់ធ្ងរនៃពលកម្មកុមារ? តើកិច្ចការណាខ្លះ ដែលអាចចាត់់ទុកថា ជាទម្រង់ធ្ងន់ធ្ងរនៃពលកម្មកុមារ?
ដែលហៅថាទម្រង់ធ្ងន់ធ្ងរនៃពលកម្មកុមារគឺជាសកម្មភាពទាំងឡាយណាដែលធ្វើឱ្យប៉ះពាល់ដល់ការលូតលាស់ផ្នែករាងកាយ បញ្ញាសា្មរតី សញ្ចេតនានឹងសុខសុវត្ថិភាពរបស់កុមារ។ កិច្ចការ ដែលអាចចាត់ទុកថា ជាទម្រង់ធ្ងន់ធ្ងរនៃពលកម្មកុមារមានដូចជា៖ - កុមារធ្វើការងារជាកម្មករសំណង់ ជញ្ជូនឥដ្ឋ គ្រួសារ - កុមារធ្វើការងារជាកម្មករស្រែអំបិល លីសែង - កុមារធ្វើការងារជ...
general
ស្តាតមីលយល់ថា ច្បាប់កើតពីមូលដ្ឋានប្រយោជន៍។ ចូរពន្យល់?
ស្តាតមើលសរសេរថា«មានសិទ្ធិគឺមានអ្វីមួយដែលសង្គមត្រូវធានារ៉ាប់រ៉ងនូវការកាន់កាប់ចំពោះយើង «។ មានន័យថា សង្គមត្រូវការពារប្រយោជន៍រួមតាមបទពិសោធន៍ក្នុងប្រវត្តិសាស្រ្តនៃច្បាប់រ៉ូមុំាងគឺបុគ្គលជាអ្នកដឹកនាំរដ្ឋដឹកនាំប្រជាជាតិដែលជាអ្នកបង្កើតច្បាប់មែនទេន។ អ្នកដឹកនាំទាំងនេះស្គាល់ច្បាស់ជាងគេនូវភាពចាំបាច់ចំបងនៃប្រយោជន៍រួម ហើយស្របតាមការឈ្...
general
តើអ្នកយល់ថាប្រយោជន៍ជាមូលដ្ឋាននៃច្បាប់ដូចពួកប្រយោជន៍និយមដែរឬទេ? ព្រោះអ្វី?
ប្រយោជន៍និងច្បាប់ជាសញ្ញពីរខុសគ្នាហើយច្បាប់មិនអាចច្រលំគ្នាជាមួយនឹងប្រយោជន៍ផ្ទាល់របស់បុគ្គលម្នាក់ៗឡើយ ហើយក៏មិនអាចច្រលំនឹងប្រយោជន៍ផ្ទាល់របស់បុគ្គលម្នាក់ៗឡើយ ហើយក៏មិនអាចច្រលំនឹងប្រយោជន៍រួមបានដែរ។ ព្រោះថាពុំមែនមកពីវត្ថុមួយមានប្រយោជន៍ទើបវត្ថុនោះល្អទេផ្ទុយទៅវិញ គឺមកពិវត្ថុនោះមានលក្ខណៈល្អតាមសីលវិជ្ជាទើបបានវត្ថុនោះមានប្រយោជន៍។ ...
general
តើមតិរបស់អ្នកសង្គមវិទ្យាយល់ដូចម្តេចខ្លះអំពីច្បាប់?
សង្គមវិទ្យាដូរឹមយល់ថា ច្បាប់ជាផលនៃសង្គម។តាមដូរឹមអ្វីៗទាំងអស់សុទ្ធសឹងមានសីលតំលៃដូចច្បាប់ដែរ។ ក្រោយពីនៅលាយឡំនឹងនិយាយផ្សេងៗ ច្បាប់ក៏មានលក្ខណៈច្បាស់ឡើងៗ បែបនិតិវិធីរួចក្លាយខ្លួនជាច្បាប់លាយលក្ខណ៍អក្សរឈានពីអនុវត្តលើមនុស្សមួយក្រុម មកអនុវត្តលើបុគ្គលពីរូបមន្តមានលក្ខណៈអច្ឆរិយៈ មកឆន្ទៈនិងការប្រព្រឹត្តផ្សេងៗរបស់បុគ្គលម្នាក់ៗនាំអោយ...
general
តើកង្វក់លើបញ្ហាបួនយ៉ាងរបស់មនុស្សជាតិលើពិភពលោកនោះគឺមកពីអ្វីខ្លះ?
កង្វល់លើបញ្ហាបួនយ៉ាងរបស់មនុស្សជាតិលើពិភពលោកនោះគឹមកពី៖ - បញ្ហាបរិស្ថាន - បញ្ហាច្របូកច្របល់ខាងសីលធម៌ - បញ្ហារីកសាយនៃសព្វាវុធទំនើបៗ - បញ្ហារោគសង្គម - បញ្ហារាតត្បាតនៃជំងឺអេដស៍ - បញ្ហាកំណើនមនុស្សលើពិភពលោក។
general
តើប្រភពពិតរបស់ច្បាប់គឺអ្វី?
មូលដ្ឋាននៃច្បាប់គឺវិចារណញាណ។ ព្រោះវិចារណញាណក្នុងឋានៈខ្លួនជាអំនាចបង្កើតរបៀបនិងជាអំនាចបង្កើតនិយាមគឺជាប្រភពពិតប្រាកដនៃតំលៃ។ ដូចនេះ វិចារណញាណក៏ជាប្រភពនិងជាមូលដ្ឋានរបស់ច្បាប់ដែរ។
general
ដូចម្ដេចដែលហៅថាបរិស្ថាន? មានអ្វីខ្លះ? ចូររៀបរាប់។
បរិស្ថានគែអ្វីៗដែលនៅជុំវិញខ្លួនយើង ដែលយើងមានទំនាក់ទំនងដោយផ្ទាល់ ឬ ដោយជាមួយវា ហើយជីវិតយើងត្រូវការវាមិនអាចខ្វះបាន។ បរិស្ថានមានដូចជា៖ - បរិស្ថានធម្មជាតិ គឺអ្វីៗដែលកើតដោយឯង ក្រៅពីសកម្មភាពពលកម្មផលិតកម្មរបស់មនុស្ស គឹវាកើតឡើងដោយធម្មជាតិខ្លួនឯងផ្ទាល់។ ឧទាហរណ៍៖ ទឹក ដី ខ្យល់ សត្វព្រៃ...។ - បរិស្ថានសង្គមវប្បធម៌ គឺអ្វីៗដែលកើតមានរូ...
general
ចូររាប់ឈ្មោះ និងរាជធានីនៃប្រទេសសមាជិកនៃសមាគមប្រជាជាតិអាស៊ីអាគ្នេយ៍ (អាស៊ាន)។
រាប់ឈ្មោះ និងរាជធានីនៃប្រទេសមាជិកនៃសមាគមប្រជាជាតិអាស៊ីអាគ្នេយ៍ (អាស៊ាន) មានដូចជា៖ - ប្រទេសឥណ្ឌូនេស៊ី ទីក្រុងហ្សាកាតា - ប្រទេសម៉ាឡេស៊ី ទីក្រុងកូឡាឡាំពួរ - ប្រទេសសិង្ហបុរី ទីក្រុងសិង្ហបុរី - ប្រទេសថៃ ទីក្រុងបាងកក - ប្រទេសព្រុយណេ ទីក្រុងប៊ីនដាសេរីបរកាវ៉ាន់ - ប្រទេសហ្វីលីពីន ទីក្រុងម៉ានីល - ប្រទេសវៀតណាម ទីក្រុងហាណូយ - ប្រទ...
general
តើប្រាសាទភ្នំមានលក្ខណៈពិសេសដូចម្ដេចខ្លះ?
ប្រាសាទភ្នំមានលក្ខណៈពិសេសដូចជា៖ - បែរទៅរកទិសទាំងបួន - មានខឿនច្រើនជាន់ - មានគោបុរៈជាដើម។
general
ចូរនិយាយពីមុខងាររបស់ប្រាសាទបុរាណ។
ឧទ្ធិសថ្វាយអាទិទេពៈ ក្នុងសាសនាព្រាណ្មណ៍ដូចជា៖ ព្រះឥសូរ ព្រះនរាយណ៍ជាដើម។ - ឧទ្ធិសថ្វាយពោធិសត្វៈ ក្នុងពុទ្ធសាសនា មហាយាន្តដូចជាលោកកេស្វរៈ - ឧទ្ធិសថ្វាយទេវរាជៈ តម្កល់លិង្គព្រះឥសូរក្នុងប្រាសាទតំណាងព្រះរាជា - ឪទ្ធិសថ្វាយបុព្វបុរសព្ររាជាៈ មានព្រះមាតាបិតា វិរៈជនស្នេហាជាតិ។ ក្រៅពីនេះទៀតប្រាសាទបុរាណមានមុខងារឆ្លុះបញ្ជាំងពីតថភាពនៃ...
general
ចូររាប់ឈ្មោះប្រាសាទដែលស្ថិតនៅក្នុងរចនាបថអង្គរវត្តឪ្យបានយ៉ាងតិចចំនួន ១០។
រាប់ឈ្មោះប្រាសាទដែលស្ថិតនៅក្នុងរចនាបថងអង្គរវត្តឪ្យបានយ៉ាងតិចចំនួន ១០ ដូចជា៖ - ប្រាសាទបឹងមាណ - ប្រាសាទព្រះបាលិល្យេ - ប្រាសាទចៅសាយទេវតា - ប្រាសាទពិម៉ាយ - ប្រាសាទបន្ទាយសំរ៉ែ - ប្រាសាទព្រះពិធូរ - ប្រាសាទអង្គរវត្ត - ប្រាសាទព្រះខ័ន (កំពង់ស្វាយ) - ប្រាសាទធម្មនន្ទ - ប្រាសាទវត្តអធ្វា។
general
ចូររាប់ឈ្មោះប្រាសាទដែលស្ថិតនៅក្នុងរចនាបថបាយ័នឪ្យបាន ១០។
រាប់ឈ្មោះប្រាសាទដែលស្ថិតនោក្នុងរចនាបថបាយ័នឪ្យបាន ១០ គឺ៖ - ប្រាសាទតាព្រហ្ម - ប្រាសាទបន្ទាយក្ដី - ប្រាសាទព្រះខ័ន - ប្រាសាទនាគព័ន្ធ - កំពែង និងខ្លោងទ្វារទាំង ៥ នៃអង្គរធំ - ប្រាសាទបន្ទាយឆ្មារ - ប្រាសាទតាព្រហ្ម (ទន្លេបាទី តាកែវ) - ប្រាសាទវត្តនគរ (កំពង់ចាម) - ប្រាសាទព្រះណន - ប្រាសាទបាយ័ន។
general
តើព្រហ្មមុខបបួននៅប្រាសាទបាយ័នមានអត្ថន័យយ៉ាងណាខ្លះ? ប្រាសាទនេះត្រូវបានកសាងឡើងនៅស.វទីប៉ុន្មាន?
ព្រហ្មមុខបួននៅប្រាសាទបាយ័នមានអត្ថន័យដូចតទៅ៖ - តំណាងឪ្យព្រហ្មវិហារធម៌ទាំងបួន មេត្តា ករុណា មុទិតា ឧបេក្ខា - ជាមុខរបស់ព្រះពោធិលោកកេស្វរៈ ឬ អវតារ - មុខមួន វង់ភ័ក្រ្ដញញឹមប្រិម ភ្នែកព្រឹមៗ សំឡឹងចុះក្រោម - ញញឹម ក្នុងក្ដីសង្ឃឹមប្រកបដោយភាពអាថ៌កបាំងតាមរយៈបូបរមាត់ព្រោះព្រះពោធិសត្វបានស្ថិរភាពលើជីវិតរបស់សត្វលោក។ - ញញឹម ព្រោះព្រះអង្...
general
តើគេចែកចម្លាក់ជាប៉ុន្មានប្រភេទ? អ្វីខ្លះ?
គេចែកចម្លាក់ជា ៣ ប្រភេទ គឺ៖ - ចម្លាក់លីប ឬ ចម្លាប់រាក់ គឺក្បាច់ដែលគេធ្លាក់នៅលើផ្ទាំងថ្មលូកចូលទៅ ក្នុងផ្ទៃថ្មលូកចូលទៅក្នុងផ្ទៃថ្ម មើលទៅមិនសូវឃើញខ្ពស់ ឬ ផុសចេញខ្លាំងពីផ្ទៃថ្មទេ។ - ចម្លាក់លោត ឬ ចម្លាប់ក្រលោត ម្ដងនេះគេធ្លាក់រូបសត្វ ឬមនុស្សពុំមែននៅលើជញ្ជាំងទេ ប៉ុន្ដែផ្អែកជាប់នឹងជញ្ជាំងទេ។ លុះក្រោយមកទៀតគេឆ្លាក់រូបបដិមាដាច់តែ...
general
តើក្បាច់ខ្មែរសម្រាប់លំអមានកំណើតតាំងពីពេលណា?
ក្បាច់មានដើមកំណើតតាំងពីយូយារណាស់មកហើយ គឹចាប់ពីខ្មែរយើងចេះធ្វើក្អបឆ្នាំងមកម៉្លេះ។ នៅសម័យនោះខ្មែរយើងបានយកក្បាច់មកលំអ ក្អមឆ្នាំងដោយប្រើគំនូររាងកោងៗ តែមិនទាន់ចេញជាលក្ខណៈក្បាច់ពិតប្រាកដទេ។ លុះដល់សម័យក្រោយមកខ្មែរចេះសាងប្រាសាទ ទើបពេលនោះគេសង្កេតឃើញមានការតុបតែងលំអដោយក្បាច់ផ្សេងៗ។ ក្បាច់នេះមានការលូតលាស់ជាងសម័យមុនៗ ដោយមានលក្ខណៈដូ...
general
តើគេបង្កើតបដិមាហរិហរៈដើម្បីអ្វី?
គេបង្កើតបដិមាហរិហរៈដើម្បីបង្រួបបង្រួមជាតិ ដោះស្រាយទំនាស់សាសនារវាងនិកាយព្រះសិវ និងនិកាយព្រះវិស្ណុដែលប្រជាជនខ្មែរអាចបង្ហូរឈាមគ្នាដោយសារមានជំនឿទេវៈខុសគ្នា និងចង់លើកតម្កើងទេវៈរៀងៗខ្លួនថែមទៀតផង។
general
តើប្រាសាទនិងរមណីដ្ឋានផ្តល់ប្រយោជន៍អ្វីខ្លះដល់វិស័យទេសចរណ៍?
ប្រាសាទនិងរមណីដ្ឋានផ្តល់ប្រយោជន៍ដល់វិស័យទេសចរណ៍ជាច្រើនដូចជា៖ ការទាក់ទាញភ្ញៀវទេសចរណ៍ចង់់ឃើញ ចង់ស្គាល់ប្រាសាទ និងរមណីដ្ឋានប្លែកៗ ល្បីៗ ស្អាតទាំងនោះដែលគេអាចវាយតម្លៃ វប្បធម៌ សេដ្ឋកិច្ច នយោបាយរបស់ជាតិបាន។
general
តើអាទិទេពសំខាន់ៗនៃលទ្ធិសាសនាព្រាហ្មណ៍មានអាទិទេពអ្វីខ្លះ? ហើយអាទិទេពនីមួយៗមាសនលក្ខណៈដូចម្ដេចខ្លះ?
អាទិពេទសំខាន់ៗនៃលទ្ធិសាសនាព្រាហ្មណ៍មានអាទិទេពដូចជា៖ - ព្រះព្រហ្ម - ព្រះសិវៈ - ព្រះវិស្ណុ។ អាទិទេពនីមួយៗ មានលក្ខណៈដូចតទៅ៖ ក. ព្រះព្រហ្ម - មុខបួន - ដៃបួន កាន់គម្ពីវេទ ឬ កាន់ផ្កាឈូក - សម្បុរកោយក្រហម - កេតនភ័នណ្ឌ ថូផ្កា ថាស ស្លាបព្រា - យានជំនិះ សត្វហង្ស - មហេសី នាងសរសូវតី - បុត្របីអង្គគឺ ទស្ស ភិក្ខុ នាងសន្ធិយា ខ. ព្រះសិវៈ ...
general
តើព្រះសិវៈគេហៅនាមដូចម្ដេចខ្លះ?
ព្រះសិវៈគេហៅនាមដូចជា៖ ១. ព្រះឥសូរ ២. ព្រះឥស្វរៈ ៣. ព្រះរុទ្រ ៤. ព្រះហរៈ ៥. ព្រះឧគ្រៈ ៦. ព្រះភៃរវៈ ៧. ព្រះមហេស្ទរៈ ៨. ព្រះអឃោសៈ។
general
តើព្រះមហេសីព្រះសិវមាននាមអ្វីខ្លះ?
មហេសីព្រះសិវៈមាននាមដូចជា៖ ១. នាងទុគ៌ា ជាស្រីចេះធ្វើមិនដឹងមិនឮ ២. នាងឳមា ជាស្រីចេះធ្វើមិនពេញចិត្ត ៣. នាងកៅរី ជាស្រីសម្បុរទងដែង ៤. នាងកាលី ជាស្រីខ្មៅ ៥. នាងចន្ទី ជាស្រីកំណាច ៦. នាងបវ៌តី ជាបុត្រីម្ចាស់ភ្នំ ៧. នាងកុមារី ជាក្រមុំព្រហ្មចារី ៨. នាងទេវី ជាស្រីទេពកញ្ញា ៩. នាងមហេសីទេវី ជាស្រីទេពអប្សរ។
general
តើគេសាងលិង្គព្រះឥសូរតំណាងអ្វី?
គេសាងលិង្គព្រះឥសូរតំណាងនិមិត្តរូបនៃសរភ្លើងដែលកើតឡើងឯង (ស្វយម្ភូ) ឬ សិវលិង្គតំកល់លើយោនីនាងឧមាជានិមិត្តរូបនៃការបង្កើតលោករបស់ព្រះសិវៈ។
general