question
stringlengths
10
408
answer
stringlengths
8
14.6k
category
stringclasses
4 values
តើវិធីសំខាន់ៗនៅសហសម័យនេះមានអ្វីខ្លះ? ចូរពន្យល់?
វិធីសំខាន់ៗនៅសហសម័យនេះមាន៦ គឺ៖ 1- អនុមានរួម៖ ជាវិចារមួយបែបដែលចេញពីភាពដោយឡែក ទៅរកភាពរួម។ ឧទាហរណ៍ៈ - ម៉ុក ស្លាប់ - ម៉ៅ ស្លាប់ - ម៉ែន ស្លាប់ - ម៉ុក ម៉ៅ ម៉ែន ជាមនុស្ស។ ដូចនេះ មនុស្សទាំងអស់ត្រូវតែស្លាប់។ 2- អនុមានញែក៖ ជាវិចារមួយបែបទៀតដែលចេញពីភាពរួម ទៅភាពដោយឡែក។ ឧទាហរណ៍ៈ - លោហៈទាំងអស់សុទ្ធតែចំលងអគ្គិសនី។ - Cu ជាលោហៈ ដូចនេះ C...
general
តើរបបប្រជាធិបតីបែបសភានិយមមានលក្ខណៈបែបណា?
ក្នុងរបបសភានិយម ពលរដ្ឋបោះឆ្នោតថ្នាក់ជាតិ តែមួយលើកដើម្បីជ្រើសរើសសមាជិតសភា។ ហើយសមាជិតសាភាក្នុងបក្សឈ្នះ ជ្រើសរើសនាយករដ្ឋមន្ត្រីអោយបង្កើតរដ្ឋាភិបាលនិងធ្វើជាប្រមុខរដ្ឋាភិបាល។ របបនេះគ្មានប្រធានាធិបតិទេ។ ក្នុងរបបនេះអំណាចនីតិប្រតិបត្តិ ជាផ្នែកមួយនៃអំណាចនីតិបញ្ញត្តិ។ អំណាចពីរមិននៅដាច់ដោយឡែកពីគ្នាដូចរបបប្រធានាធិបតីនិយម។
general
តើរបបប្រជាធិបតេយ្យបែបប្រធានាធិបតីនិយម មានលក្ខណៈយ៉ាងណា?
ក្នុងរបបប្រធានាធិបតីនិយម ពលរដ្ឋបោះឆ្នោតថ្នាក់ជាតិពីរលើកផ្សេងពីគ្នា។ មួយគឺបោះឆ្នោតរើសសមាជិតសភាអោយបង្កើតជាក្រុមនីតិបញ្ញត្តិ សំរាប់តាក់តែងច្បាប់។ មួយទៀត គឺបោះឆ្នោតរើសប្រធានាធិត អោយបង្កើតរដ្ឋាភិបាលនិងធ្វើជាប្រមុខរដ្ឋាភិបាល សំរាប់ប្រតិបត្តិតាមច្បាប់របស់សភា។ ប្រធានាធិបតី ជាប្រមុខរដ្ឋាភិបាលផង ជាតំណាងប្រទេសជាតិផង។ របបនេះគ្មានន...
general
លទ្ធិប្រជាធិបតេយ្យមានបីបែប។ តើរបបទាំងនោះគឺអ្វីខ្លះ? រកឧទាហរណ៏បញ្ជាក់?
លទ្ធិប្រជាធិបតេយ្យមានបីបែប របបទាំងនោះមាន - របបប្រធានាធិបតីនិយម ដូចជាប្រទេសអាមេរិច។ របបប្រធានាធិបតីនិយម ដូចជាប្រទេសអាមេរិច។ - របបសភានិយម ដូចជាប្រទេសអង់គ្លេស និង អូស្រ្តាលី។ របបសភានិយម ដូចជាប្រទេសអង់គ្លេស និង អូស្រ្តាលី។ - របបចំរុះ គឺ សភានិយមពាក់កណ្តាល ប្រធានាធិតីពាក់កណ្តាល ដូចប្រទេសបារាំង។ របបចំរុះ គឺ សភានិយមពាក់កណ្តាល ...
general
តើវិធីទស្សនវិជ្ជាជាអ្វី? មានប៉ុន្មានជំហាន? អ្វីខ្លះ?
វិធីទស្សនវិជ្ជា គឺជាវិធីមួយដែលត្រូវបានគេបង្កើតឡើង ដើម្បីធ្វើ ការឆ្លុះបញ្ចាំងបញ្ហាផ្សេងៗក្នុងគោលបំណងស្វែងរកសច្ចភាព។មាន៧ជំហានគឺ៖ - ការយល់ដឹងអំពីបញ្ហា ឬ ការកំណត់បញ្ហា - ការប្រមូលទិន្នន័យ - ការរៀបចំ និង វាយតម្លៃទិន្នន័យដែលប្រមូលបាន - ការស្នើឡើងជាសម្មតិកម្ម ឬ ដំណោះស្រាយ - ការអង្កេតពិនិត្យទៅលើសម្មតិកម្ម - ការរកឃើញនូវសច្ចភាព ...
general
បទចំរៀងគោរពទង់ជាតិនៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា និពន្ធដោយនរណា? ខ្លឹមសារនៃបទចំរៀងនោះមានអត្តន័យយ៉ាងណា?
បទចំរៀងគោរពទង់ជាតិនៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា ជាព្រះរាជនិពន្ធរបស់សម្តេចព្រះសង្ឃរាជ ជួនណាត។ បទចំរៀងនេះមានអត្តន័យដួចតទៅ៖ - ផ្នែកទី១៖គឺបណ្កុះចិត្តគំនិតរាស្ត្រ អោយគោរពស្រឡាញ់ដោយស្មោះស្ម័គ្រចំពោះព្រះមហាក្សត្រខ្មែរ ដែលព្រះអង្គរតែងតែមានទឹកព្រះទ័យស្រឡាញ់ ថែរក្សាប្រជាស្ត្រ ការពារជាតិ និងធ្លាប់បានកសាងនូវអរិធម៌ដ៏រុងរឿងទុកជា កេរិ៏ដំណែ...
general
តើទស្សនវិជ្ជា និង វិទ្យាសាស្ត្រ មានលក្ខណៈប្រហាក់ប្រហែល គ្នានិងខុសគ្នាត្រង់ណាខ្លះ? ចូរពន្យល់?
ទស្សនវិជ្ជា និង វិទ្យាសាស្ត្រ មានលក្ខណៈប្រហាក់ប្រហែល និង ខុសគ្នាដូចខាងក្រោម៖ - វិទ្យាសាស្រ្ត គឺជាអង្គពុទ្ធិដែលបានផ្ទៀងផ្ទាត់ និង មាន លក្ខណៈជាប្រព័ន្ធ។ វិទ្យាសាស្ត្រផ្តោតយកចិត្តទុកដាក់ជា សំខាន់ទៅលើរបកគំហើញ នៃសច្ចភាព។ - ទស្សនវិជ្ជា គឺជាវិទ្យាសាស្ត្រមួយ ពីព្រោះវិធីទស្សនវិជ្ជាមាន លក្ខណៈជាប្រព័ន្ធ និង ប្រកបដោយវិចារណញាណទៀត ផ...
general
ហេតុអ្វីបានជាគេនិយាយថា សកម្មភាពមនុស្ស ជាកត្តានាំឱ្យមានតំហយគុណភាពដី?
បានជាគេនិយាយថាសកម្មភាពមនុស្សជាកត្តានាំឱ្យទៅជាកត្តានាំឱ្យមានតំហាយគុយភាពព្រោះ៖ - ឯកវប្បកម្ម ធ្វើឱ្យដីខ្សោះជីជាតិ ដីអាចសំដឹលកណ្តាលវាលងាយរងសំណឹក - ដំណាំឥតស្រោចទឹក ងាយរងសំណឹកដោយសារខ្យល់ - ការភ្ជួររាស់ដីតាមទិសចំណោត ដែលជាហេតុធ្វើឱ្យដីងាយរងសំណឹក - អាជីវកម្មព្រៃឈើគ្រប់រូបភាព និងអាណាធិបតេយ្យ - បន្ស៊ីស្មៅសត្វលើសកម្រិត។
general
ហេតុអ្វីបានទឹកសមុទ្រមានរសជាតិប្រៃ? ចូរបញ្ជាក់។
សមុទ្រជាឃ្លាំងអំបិលខនិជរលាយនៃពិភពលោក។ ក្នុងទឹកសមុទ្រមួយគីឡូម៉ែត្រគូបមានអំបិលខនិជរលាយចំនួន ៣៩ តោនជាមធ្យម។ រសជាតិប្រៃនេះបណ្តាលមកពីសារធាតុអំបិលច្រើន ដែលរលាយក្នុងទឹកសមុទ្រ។ សូដ្យូមក្លរួ មានច្រើនជាងគេបង្អស់ក្នុងទឹកសមុទ្រទឹកមួយលើត្រមានអំបិល១៥ ក្រាមជាមធ្យម។ នៅក្នុងទឹកគេបានរកឃើញអង្គធាតុទោលចំនួនប្រមាណ ៥០ ក្នុងចំណោមអង្គធាតុទោសដែ...
general
តើអំបិលដែលរលាយក្នុងទឹកសមុទ្របានមកពីប្រភពណាខ្លះ?
អំបិលដែលរលាយក្នុងទឹកសមុទ្របានមកពីប្រភពផ្សេងគឺ៖ - ប្រភពពីទ្វីប៖ ផលនៃរបេចមេកានិច និងគីមីនៅលើទ្វីបត្រូវបានផ្លលូវទឹកតូចធំទាំងអស់នាំមកចាក់ក្នុងសមុទ្រ ធ្វើឱ្យសមុទ្រមានរសជាតិប្រៃ។ - ប្រភពក្នុងសមុទ្រមានរសជាតិប្រៃ៖ ក្នុងពេលភ្នំភ្លើងផ្ទុះ ផ្សែងភ្នំនិងអង្គធាតុផ្សេងៗទៀត រលាយក្នុងទឹកធ្វើឱ្យសមុទ្រប្រៃ។ ម៉្យាងទៀតរបេចមេកានិច និងគីមីលើ...
general
តើប្រាសាទមួយណាដែលមានរូបសំណាកព្រះព្រហ្មតើព្រះព្រហ្មតំណាងឱ្យអ្វីខ្លះ?
ប្រាសាទបាយ័នដែលមានរូបតំណាកព្រះព្រហ្ម គឺតំណាងឱ្យព្រហ្មវិហារធម៌ទាំងបួនមាន មេត្តា ករុណា មុទិតា និងឧបេក្ខា។ ម៉្យាងទៀតតំណាងឱ្យទិសធំទាំងបួនគឺ ឧត្តរ ទក្សិណ បូព៌ា និងបស្ចិម។
general
ដើម្បីបញ្ចប់សង្គ្រាមរវាងជាតិនិងជាតិ និងដើម្បីផ្សះផ្សាជាតិ តាមទស្សនពុទ្ធសាសនាមនុស្សម្នាក់ៗត្រូវអប់រំចិត្តក្នុងគុណធម៌អ្វីខ្លះ?
មនុស្សត្រូវអប់រំចិត្តឲ្យបានល្អ ដូចគ្នាទាំងអស់ក្នុងព្រហ្មវិហារធម៌៤យ៉ាងគឺ៖ - មេត្តាៈ អាណិតស្រឡាញ់ចង់ឲ្យគេបានសុខឲ្យដូចជាសេចក្តីសុខដែលខ្លួនចង់បាន - ករុណាៈ ជួយសង្គ្រោះឲ្យគេរយចផុតពីសេចក្តីទុក្ខដែលកើតពីវិបត្តិផ្សេងៗ - មុទិតាៈ មានចិត្តត្រេកអរនៅពេលដែលគេបានសុខហើយ - ឧបេក្ខាៈ តាំងចិត្តទៀងត្រង់ជាកណ្តាលប្រាសចាកអគតិធម៌ទាំងឡាយ។
general
ពាក្យថាប្រធាន និងប្រធានាធិបតីជាអ្នកថ្នាក់ដឹកនាំកំពូលនៃស្ថាប័ន ឬប្រទេសមួយ។ តើក្នុងពុទ្ធសាសនាមានបញ្ជាក់ពីលក្ខណៈសម្បត្តិរបស់ប្រធានដូចម្តេចខ្លះ?
លក្ខណៈសម្បត្តិរបស់ប្រធានមាន៤ចំណុចគឺ៖ - មានវិធានការទប់ស្កាត់បញ្ហានានា រួមមានអំពើអាក្រក់ជាដើមកុំឲ្យកើតឡើងបាន (សំវរបធាន) - ព្យាយាមកំចាត់ចោលអំពើអាក្រក់ ដែលបានកើតឡើងហើយឲ្យអស់អស់ទៅវិញ (មហានបធាន) - ព្យាយាមបង្កើតអំពើល្អដែលមិនទាន់កើតឡើងឲ្យកើតឡើង (ភាវនាបធាន) - ព្យាយាមគ្រប់គ្រងសេចក្តីសុខ ដែលមានលហើយក្តីកំពុងកើតឡើងក្តីឲ្យនៅគង់វង្ស ...
general
តាមជំនឿរបស់ខ្មែរយើងមួយចំនួនថាមានព្រះបាទធម្មិកមកជួយស្រោចស្រង់ប្រទេសខ្មែរឲ្យបានសុខតើពាក្យថា«ព្រះបាទធម្មិក»នោះមានន័យពិតប្រាកដដូចម្តេចខ្លះ?
ពាក្យថាព្រះបាទធម្មិកគឺសំដៅយកព្រះរាជាឬថ្នាក់ដឹកនាំណាក ដែលប្រកាន់គោលការណ៍៣យ៉ាង៖ - យកធម៌ ឬយកច្បាប់ជាធំ (ធម្មាធិបតេយ្យ) - គោរពធម៌ គឺគោរពច្បាប់ - តម្កល់ធម៌ជាមាត្រាដ្ឋាន គឺយកច្បាប់ជាទីតាំងសសំរាប់វាស់សេចក្តីរបស់រាស្រ្ត។
general
តើរូបសង្ហារនៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជាមានចំណុចសំខាន់ៗ៥គឺ៖1. ពន្លឺពណ៌រង្សីនៅពីលើគេ 2. ស្វេតច្ឆត្រទាំងពីរ 3. ព្រះខ័ណនៅពីក្រោមមកុដរាជ្យ 4. រាជសីហ៍ទាំងពីរ 5. ពាក្យ«ព្រះចៅក្រុងម្ពុជា»តើចំនុចនីមួយៗមានអត្ថន័យដូចម្តេច?
- ពន្លឺរង្សីនៅពីលើគេ តំណាងឲ្យអរ្យធម៌ខ្មែរ - ស្វេតច្ឆត្រទាំងពីរ តំណាងព្រះមហាក្សត្រ និងព្រះមហាក្សត្រីយានីជាអ្នករក្សាប្រជារាស្រ្ត - ព្រះខ័ណ្ឌនៅពីក្រោមមកុដរាជ្យជានិម្មិតរូបនៃអំណាចនឹងយុត្តិធម៌ - រាជសីហ៍ទាំងពីរកម្លាំងទ័ពរបស់ប្រជានុរាស្រ្តខ្មែរនៅជុំវិញព្រះរាជបល្ល័ង្គ - ពាក្យ«ព្រះចៅក្រុងកម្ពុជា»តំណាងឲ្យអធិបតេយ្យភាពនៃព្រះរាជាណា...
general
ប្រទេសកម្ពុជាចូលជាសមាជិកអង្គការសហប្រជាជាតិនៅថ្ងៃ ខែ ឆ្នាំណា?
ប្រទេសកម្ពុជាចូលជាសមាជិកអង្គការសហប្រជាជាតិថ្ងៃ ១៤ ខែធ្នូ ឆ្នាំ ១៩៥៥។
general
តើរដ្ឋធម្មនុញ្ញទាក់ទងទៅនឹងច្បាប់អន្តរជាតិអ្វីខ្លះ?
រដ្ឋជាភាគីដែលបានចុះហត្ថលេខាលើកិច្ចព្រមព្រៀងសន្ធិសញ្ញានានា ត្រូវធ្វើច្បាប់រដ្ឋរបស់ខ្លួនឲ្យស្របទៅនិងអត្ថន័យទាំងឡាយដែលខ្លួនបានសន្យាថាគោរពតាមខ្លឹមសារនៃឯកសារដែលបានចុះហត្ថលេខានោះ។
general
តើធាតុអ្វីដែលបង្កើតបានជារដ្ឋ?
រដ្ឋកើតឡើងដោយធាតុធំៗ៣គឺភូមិសាស្រ្ត (ដី ទឹក អាកាស) ស្ថាប័នរដ្ឋ និងប្រជាពលរដ្ឋ។
general
តើអំណាចសំរាប់គ្រប់គ្រងរដ្ឋមានប៉ុន្មាន?
អំណាចគ្រប់គ្រងរដ្ឋមាន៣គឺ៖ - នីតិបញ្ញត្តិ (តំណាងរាស្ត្រ១២០រូប) សំរាប់ធ្វើច្បាប់ - នីតិប្រតិបត្តិ (គណរដ្ឋមន្រ្តី) សំរាប់អនុវត្តច្បាប់ - អំណាចតុលាការ (អង្គចៅក្រម) សំរាបជំនុំជំរះក្តី និងរក្សាយុត្តិធម៌ជូនសង្គម។
general
ការអប់រំពលរដ្ឋវិជ្ជា អាចជះឥទ្ធិពលអ្វីខ្លះទៅលទ្ធិប្រជាធិបតេយ្យ?
ប្រសិទ្ធិភាពនៃលទ្ធិប្រជាធិបតេយ្យ អាស្រ័យប្រជាពលរដ្ឋចេះដឹងច្រើន ទើបប្រជាធិបតេយ្យមានដំណើរការបានល្អ។ ដើម្បីសំរេចគោលដៅនេះមនុស្សទាំងអស់ ទាំងរាស្ត្រទាំងមន្ត្រី ត្រូវនៅក្រោមច្បាប់និងគោរពច្បាប់ជានិច្ច។
general
តើច្បាប់ត្រង់ណាដែលការពារបូរណភាពរូបកាយអយុជីវីត និងកិត្តិយសសេចក្តីថ្លៃថ្នូររបស់បុគ្គល?
មាត្រាទី៣៨ចែងថា«ច្បាប់រ៉ាប់រង់មិនឲ្យមានការរំលោភលើរូប រាងបុគ្គល អាយុជីវីត កិត្តិយស និងសេចក្តីថ្លៃថ្នូរ របស់ប្រជាពលរដ្ឋ។ ការចោទប្រកាន់ ការឃាត់ខ្លួនការចាប់ខ្លួននឹងអាចធ្វើទៅបានលុះត្រាតែអនុវត្តត្រឹមត្រូវតាមច្បាប់។ ការបង្ខិតបង្ខំ ការធ្វើបាបលើរូបកាយ ឬប្រព្រឹត្តកម្មណាមួយបន្ថែមទម្ងន់ទៅលើអ្នកជាប់ឃុំណឃាំង ឬអ្នកទោសត្រូវហាមឃាត់ជាដា...
general
តើចំណុចណាខ្លះដែលបញ្ជាក់ពីតួនាទីទទួលខុសត្រូវរបស់ព្រះមហាក្សត្រចំពោះប្រជាពលរដ្ឋ?
មាត្រាទី៧ ជំពូកទី២ វាក្យខ័ណ្ឌទី២ចែងថា«ព្រះមហាក្សត្រទ្រង់ជាប្រមុខរដ្ឋអស់មួយជីវីត។ មាត្រា៨ជំពូក ព្រះមហាក្សត្រទ្រង់ជានិម្មិតរូបនៃការបង្រួបបង្រួមជាតិ ផ្សះផ្សាជាតិឯកភាពជាតិ និងនិរន្តិរភាពជាតិ។ ព្រះមហាក្សត្រទ្រង់ជាអ្នកធានាឯករាជ្យ ការគោរពកសិទ្ធិមនុស្ស សេរីភាពរបស់ប្រជាពលរដ្ឋ និងការគោរពសិទ្ធិសញ្ញាអន្តរជាតិ។ មាត្រាទី៩ជំពូក២បានចែ...
general
នៅក្នុងរដ្ឋធម្មនុញ្ញតើចំណុចណាដែលបញ្ជាក់ពីគោលជំហរនយោបាយរបស់ខ្មែរ?
មាត្រា១ ជំពូក១ ត្រង់វាក្យខ័ណ្ឌទី២«ព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា ជារដ្ឋឯករាជ្យ អធិបតេយ្យ សន្តិភាព អព្យាក្រឹត្យ អចិន្ត្រៃយ៍ មិនចូលបក្សសម្ព័ន្ធ» និងមាត្រាទី៥១ វាក្យខ័ណ្ឌទី១ ជំពូក៥ដែលចែងថា«ព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា ជារដ្ឋអនុវត្តរបបនយោបាយពហុបក្ស។
general
ក្រៅពីគណៈកម្មការអចិន្រ្តៃយ៍អង្គលសភាមានគណៈកម្មការ៩ទៀត តើគណៈកម្មការអ្វីខ្លះ?
គណៈកម្មការទាំង៩នោះគឺ៖ - គណៈកម្មការការពារសិទ្ធិមនុស្សនិងទទួលពាក្យបណ្តឹង - គណៈកម្មការហិរញ្ញវត្ថុ និងធនាគារ - គណៈកម្មការសេដ្ឋកិច្ច ផែនការ វិនិយោគ កសិកម្មអភិវឌ្ឍន៍ជនបទ និងបរិស្ថាន - គណៈកម្មការមហាផ្ទៃ ការពារជាតិ អង្កេត និងការបោសសំអាត - គណៈកម្មការកិច្ចការបរទេស សហប្រតិបត្តិការអន្តរជាតិ ឃោសនាការ និងព័ត៌មាន - គណៈកម្មការនីតិកម្ម...
general
ចូរប្រៀបធៀបសិន្ធិមនុស្សអន្តរជាតិ និងសីល៥តាមទស្សនៈរបស់ខ្មែរ?
- មិនសម្លាប់ជីវីតសត្វលោកគឺ គោរពសិទ្ធិរស់រានមានជីវីត - មិនលួចប្លន់ទ្រព្យសម្បត្តិអ្នកដទៃ គឺគោរពសិទ្ធិមានកម្មសិទ្ធិ - មិនផឹកគ្រឿងស្រវឹង គឺគោរពសិទ្ធិមានសន្តិសុខផ្ទាល់ខ្លួន និងគោរពសិទ្ធិមានសន្តិសុខសង្គម - មិនប្រព្រឹត្តខុសក្នុងកាម គឺគោរពសិទ្ធិបុគ្គល និងសិទ្ធិសង្គម - មិននិយាយកុហក ឬបង្កាច់បង្ខូចគឺគោរពសិទ្ធិមានសេចក្តីថ្លៃថ្នូររ...
general
ទឹកដីខ្មែរដែលបាត់បង់ទៅលើប្រទេសថៃមានទំហំប៉ុន្មានគីឡូមែត្រការេ ហើយមានឈ្មោះអ្វីខ្លះ?
មានផ្ទៃ ៦០ ០០០គីឡូមែត្រការេ ហើយមានឈ្មោះ៖ - នគររាជ - ធនបុរី - ច័ន្ទបុរី - ត្រាច - បុរីរម្យ - សិរីសាកេត - គោខណ្ឌ - សង្គិន - សូរិន្ទ - ស្ទឹងជ្រៅ - បស្ចឹមបុរី - អ៊ូប៊ុន។
general
វង្សវរ្ម័នបានផុតរលត់នៅសតវត្សទី១៤។ ចូរបង្ហាញពីមូលហេតុដែលនាំឲ្យប្រទេសកម្ពុជាចុះខ្សោយ?
មូលហេតុដែលនាំឲ្យប្រទេសកម្ពុជាចុះខ្សោយគឺ៖ - មានការឈ្លានពានប្រកបដោយមហិច្ឆតាពីប្រទេសជិតខាងជានិច្ច - អ្នកដឹកនាំបាត់បង់នូវព្រលឹងជាតិរបស់ខ្លួនដោយការញុះញុងពីបរទេស និងប្រទេសជិតខាង - បែកបាក់សាមគ្គីផ្ទៃក្នុង ដោយការរំលោភអំណាចហើយ់បង្កើតសង្រ្គាមរវាងគ្នាឯងក្នុងស្រុក - ភាពអវិជ្ជានៃក្សត្រសោយរាជ្យ វិបត្តិវិធានការការពារនិងខ្វះទិសពិធរាជធ...
general
ព្រះមហាក្សត្រខ្មែរទាំងបីព្រះអង្គគឺព្រះជ័យវរ្ម័នទី២ព្រះបាទសុសិយវរ្ម័នទី២ និងព្រះបាទជ័យវរ្ម័នទី៧តើក្សត្រណាដែលមានកិត្តិនាមល្បីល្បាញជាងគេក្នុងការកសាងប្រទេសនិងលើកដំកើងវប្បធម៌ខ្មែរ?
ព្រះបាទជ័យវរ្ម័នទី៧ ព្រះមហាក្សត្រប្រកបដោយទសពិតរាជធម៌។ ក្រៅពីកសាងប្រាសាទធំៗ ទ្រង់បានសាងសាលាដំណាក់ចំនួន ១២១និងមន្ទីរពេទ្យចំនួន១០២ទៀត។ ព្រះអង្គបានយកព្រះទ័យទុកដាក់ពង្រីកវិស័យនយោបាយ យោធាសង្គមកិច្ច និងវប្បធម៌ខ្មែរឲ្យរីកចម្រើន។
general
ហេតុអ្វីបានជាមានអនុសញ្ញាស្តីពី«សិទ្ធិកុមារ»បន្ថេមលើកតិកាសញ្ញានិងបន្ថែមលើសេចក្តីថ្លែងការណ៍ជាសកល?
សេចក្តីថ្លែងការណ៍ជាសកលគ្រាន់តែជាសម្តែងឆន្ទៈរួមរបស់សហគមន៍ពិភពលោកតែប៉ុណ្ណោះ ពុំទាន់ក្លាយជាឧបករណ៍ច្បាប់ទេ។ ចំណែកឯកតិកាកសញ្ញាគឺកម្រងច្បាប់គ្រប់លដណ្តប់លើវិស័យធំៗ មិនទាន់លំអិតឲ្យបានសមស្របតាមជំពូកនីមួយៗទេ។ ការបង្កើតឲ្យមានអនុសញ្ញាស្តីពីសិទ្ធិកុមារ គឺជាលក្ខខណ្ឌចាំបាច់សម្រាប់ឆ្លើយតបទៅនឹងសេចក្តីត្រូវការរបស់កុមារ ដើម្បីគេក្លាយទៅជា...
general
ហេតុអ្វីបានជាយកចិត្តទុកដាក់លើកុមារ?
- កុមារជាទំពាំងដែលនឹងត្រូវស្នងឫស្សីនៅក្នុងពេលអនាគត់ - វ័យកុមារជាវ័យដែលត្រូវការសិទ្ធិច្រើនជាងករណីយកិច្ច - កុមារត្រូវលការចំណេះដឹងឲ្យបានពេញលេញ ដើម្បីត្រៀមទទួលខុសត្រូវចំពោះឆាកជីវីត - វ័យនេះជាវ័យដែលថ្លា ប្រាជ្ញាសោតក៏កំពុងពេញលូតលាស់ ដូច្នេះបើយើងផ្តល់អ្វីដែលល្អទៅដល់គេ គេនិងទៅជាមនុស្សល្អ។ តែបើយើងមិនបានផ្តល់អ្វីដែលល្អទៅគេទេ គេន...
general
រូបសញ្ញាសិទ្ធិមនុស្សអង្គការសហប្រជាជាតិមានភ្លើងទៀនកំពូលប្រាំ ពណ៌ស ហើយនិងកម្រងស្លឹកឈើព័ទ្ធជុំវិញខាងក្រោម។ តើរូបសញ្ញាបែបនេះមានអត្ថន័យយ៉ាងដូចម្តេច?
រូបសញ្ញានេះមានន័យថា៖ - ភ្លើងទៀនគឺផ្តល់វិជ្ជាដែលជាពន្លឺកំចាត់បង់នូវភាពល្ងិតល្ងង់ - ពណ៌ស តំណាងឲ្យសន្តិភាព - កំពូលប្រាំតំណាងឲ្យទ្វីបលោកទាំងប្រាំ - កម្រងស្លឹកឈើព័ទ្ធពីក្រោមតំណាងឲ្យប្រទេសទាំងឡាយជាសមាជិកអង្គការសហប្រជាជាតិ។
general
សិទ្ធិជាមូលដ្ឋាន៥ប្រការរបស់ជនភៀសខ្លួន?
- ជនភៀសខ្លួនមានសិទ្ធិត្រូវបានគេទទួលស្គាល់ និងការពារតាមផ្លូវច្បាប់ - ជនភៀសខ្លួនមានសិទ្ធិស្វ័យសំរេចក្នុងការវិលត្រឡប់ឬមិនវិលត្រឡប់ទៅមាតុប្រទេសវិញ - ជនភៀសខ្លួនមានសិទ្ធិក្នុងការជួបជុំគ្រួសារឡើងវិញ - ជនភៀសខ្លួនមានសិទ្ធិការការពារសិទ្ធិមនុស្សជាមូលដ្ឋាន - ជនភៀសខ្លួនមានសិទ្ធិមិនឲ្យគេបង្ខំឲ្យចេញទៅប្រទេសណាផ្សេងដែលពួកគេយល់ថានឹងមានក...
general
ប្រទេសកម្ពុជាបានចុះហត្ថលេខាចូលជាភាគីនៃអនុសញ្ញាស្តីពីការបំបាត់រាល់ទំរង់នៃការរើសអើងប្រឆាំងនិងនារីភេទនៅថ្ងៃទី២២ ខែកញ្ញាឆ្នាំ១៩៩២។តើសិទ្ធិពិសេស៦បែបរបស់នារីនៅក្នុងឯកសារនោះគឺអ្វីខ្លះ?
សិទ្ធិពិសេសរបស់នារីទាំង៦គឺំ៖ - សិទ្ធិទទួលប្រាក់បំណាច់ស្មើគ្នានឹងបុរស គឺកិច្ចការស្មើគ្នាត្រូវឲ្យកំរៃស្មើគ្នា - សិទ្ធិមានសមភាពខាងផ្លូវភេទ គឺភេទណាក៏ដូចភេទណា អាចធ្វើអ្វីៗបានតាមសមត្ថភាព - សិទ្ធិមានសមភាពរវាងប្តីនឹងប្រពន្ធ គឺភាពជាប្រពន្ធមានតំលៃស្មើនឹងប្តី - សិទ្ធិទទួលកិច្ចការពារពីការកេងប្រវ័ញ្ច គឺសង្គម និងរដ្ឋមានកាតព្វកិច្ចកា...
general
សិទ្ធិនយោបាយមានយ៉ាងតិច៧ចំនុច តើមានអ្វីខ្លះ?
សិទ្ធិនយោបាយទាំង៧មាន៖ - សិទ្ធិបញ្ចេញមតិ ដោយសេរីរួមទាំងសេរីភាពសារព័ត៌មានផង ដរាបណាមិនប៉ះពាល់ដល់អ្នកដទៃ - សិទ្ធិរួមប្រជុំដោយសេរី - សិទ្ធិបង្កើតសមាគមន៍ដោយសេរី - សិទ្ធិបោះឆ្នោត - សិទ្ធិចូលរួមក្នុងឆាកនយោបាយ - សិទ្ធិបោះឆ្នោតដោយសេរី និងទៀងទាត់ - សិទ្ធិមានលទ្ធភាពស្មើគ្នា ចំពោះសេវាកម្មសាធារណៈ។
general
ពីសិទ្ធិខាងវិស័យនយោបាយ នៅមានសិទ្ធិសំខាន់ៗដទៃទៀតដែលពលរដ្ឋខ្មែរម្នាក់ៗចាំបាច់ត្រូវតែមានដូចជាសិទ្ធិមានការងារធ្វើ សិទ្ធិមានការអប់រំសិទ្ធិមានសុខភាពនិងមានផ្ទះសម្បែងជាដើម។ រីឯសង្គមមនុស្សជារួមក៏ចាំបាច់ត្រូវមានសិទ្ធិអ្វីខ្លះដែរតើសិទ្ធិសំរាប់សង្គមទាំងមូលមានអ្វីខ្លះ?
សិទ្ធិសំរាប់សង្គមទាំងមូល គឺសិទ្ធិមានអាកាសល និងទឹកស្អាតព្រមទាំងមានបរិស្ថានធម្មជាតិដែលផ្តល់សុខភាពដល់យើងទាំងអស់គ្នា។
general
មនុស្សចាស់មានសិទ្ធិអ្វីខ្លះ លើសពីសិទ្ធិយើងទាំងអស់គ្នា?
- សិទ្ធិរួចផុតពីទោសប្រហារជីវីត គឺទោសធ្ងន់បំផុតត្រឹមលជាប់គុកអស់មួយជីវីត - សិទ្ធិដើម្បីមាននិរភ័យសង្គមគឺរដ្ឋ និងសហគមន៍ត្រូវមានកម្មវិធីសមរម្យសំរាប់ជួយមនុស្សចាស់។
general
នៅប្រទេសដែលអនុវត្តទោសប្រហារជីវីតមានមនុស្សបីជំពូកដែលមិនត្រូវទទួលទោសប្រហារជីវីតជាដាច់ខាតតើមនុស្សទាំងបីប្រភេទនោះជានរណាខ្លះ?
មនុស្សទាំងបីប្រភេទនោះគឺ៖ កុមារ ស្រ្តីមានផ្ទៃពោះនិងមនុស្សចាស់។
general
តើសន្និសិទភូមិភាគឆ្នាំ១៩៩៥ស្តីពីហិង្សាក្នុងគ្រួសារត្រូវបានគេប្រារព្ធធ្វើឡើងនៅប្រទេសណាហើយសេចក្តីថ្លែងការណ៍ដែលកើតចេញពីសន្និសីទនោះមានឈ្មោះដូចម្តេច?
- សន្និសីទភូមិភាគឆ្នាំ១៩៩៥ស្តីពីហិង្សាក្នុងគ្រួសារត្រូវបានគេប្រារព្ធធ្វើឡើងនៅប្រទេសកម្ពុជា។ - សេចក្តីថ្លែងការណ៍ដែលកើតចេញពីសន្និសីទនោះមានឈ្មោះថាសេចក្តីថ្លែងការណ៍ទីក្រុងភ្នំពេញ។
general
ទង់ជាតិខ្មែរមានបីពណ៌គឺពណ៌ខៀវ ក្រហមនិងប្រាសាទពណ៌ស។ តើពណ៌នីមួយៗមានអត្ថន័យយ៉ាងណា?
- ពណ៌ខៀវ តំណាងព្រះមហាក្សត្រ - ពណ៌ក្រហម តំណាងប្រជារាស្ត្រ ឬជាតិ - ពណ៌ស រូបប្រាសាទ តំណាងសាសនាទង់ជាតិទាំងមូលមានខ្លឹមសារស្របគ្នានឹងបាវចនារបស់ព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជាមានសេចក្តីថា៖ ជាតិសាសនាព្រះមហាក្សត្រ។
general
ប្រាសាទព្រះវិហារបានត្រូវបរទេសរំលោភយកពីឆ្នាំណាហើយតុលាការអន្តរជាតិក្រុងឡាអេបានកាត់ក្តីតម្រូវឲ្យប្រគល់មកជូនប្រទេសកម្ពុជាវិញនៅថ្ងៃខែឆ្នាំណា?
- រំលោភយកពីឆ្នាំក១៩៤៩ - ប្រគល់ឲ្យមកកម្ពុជាវិញនៅថ្ងៃទី១៤ ខែមិថុនា ឆ្នាំ១៩៦២។
general
លក្ខណៈពិសេសនៃលទ្ធិប្រជាធិបតេយ្យមានអ្វីខ្លះ?
លក្ខណៈពិសេសនៃលទ្ធិប្រជាធិបតេយ្យមាន៖ សិទ្ធិនិងសេរីភាពរបស់បុគ្គល សេរីភាពសារពត៌មាន មានគណបក្សនយោបាយច្រើន ការបោះឆ្នោតដោយសេរី និងយុត្តិធម៌ពហុនិយម និងការអធ្យាស្រ័យការផ្ទេរអំណាចឲ្យគណបក្សឈ្នះឆោយដោយសន្តិចវិធី រដ្ឋាភិបាលអព្យាក្រឹត្យផ្នែកនយោបាយ ការបែងចែកអំណាចទាំងបីទំនាក់ទំនងល្អរវាងអ្នកដឹកនាំ និងប្រជាពលរដ្ឋដែលជាម្ចាស់ឆ្នោត ឲ្យបានញឹ...
general
ដូចម្តេចបានជាលទ្ធិប្រជាធិបតេយ្យត្រូវការឲ្យមានពហុភាព?
លទ្ធិប្រជាធិបតេយ្យត្រូវការឲ្យមានពហុភាពព្រោះថា មនុស្សយើងតែមានជំនឿ និងគំនិតប្លែកៗពីគ្នា។ មនុស្សដែលរស់នៅក្នុងសង្គមប្រជាធិតេយ្យ មិនត្រូវគិតថាមានតែក្រុមខ្លួនទេដែលឈ្នះរហូត ឬថាមានតែក្រុមខ្លួនដែលមានគំនិតល្អលើសគេនោះទេ ពោលគឺត្រូវតែគិតថានៅមានក្រុមដទៃទៀត អាចនឹងឈ្នះខ្លួននៅពេលក្រោយហើយនូវមានគំនិតនៃក្រុមដទៃទៀតដែលអាច ដែលល្អជាងយើងផងដែរ។...
general
តើគណបក្សកាន់អំណាចចាញ់ឆ្នោតត្រូវប្រគល់អំណាចឲ្យគណបក្សឈ្នះឆ្នោតតឬ?
គណបក្សចាញ់ឆ្នោតត្រូវតែប្រគល់អំណាចឲ្យគណបក្សឈ្នះឆ្នោតជាដាច់ខាត ព្រោះថាប្រគល់អំណាចឲ្យនោះគ្រាន់តែជាការប្រគល់ឲ្យបណ្តោះអាសន្នតែប៉ុណ្ណោះ។ ថ្ងៃក្រោយគណបក្សចាញ់អាចមានឱកាសត្រឡប់មកកាន់អំណាចវិញនៅពេលបោះឆ្នោតលើកក្រោយ។
general
តើចំណុចត្រង់ណាដែលចែងពីការមិនរើសអើងរវាងបុរស និងនារី?
មាត្រា៣៥ដែលបានចែងពីសិទ្ធិស្មើគ្នាក្នុងការងារសេដ្ឋកិច្ចនិងនយោបាយរបស់សង្គមជាតិ។ មាត្រា៣៦បានចែងថា«ប្រជាពលរដ្ឋទាំងពីរភេទ មានសិទ្ធិជ្រើសរើសមុខរបរដោយស្មើភាពគ្នាដោយផ្អែកលើសមត្ថភាពនិងទទួលប្រាក់បៀវត្សរ៍ស្មើគ្នានិងបុរសដែរ»។ កិច្ចការផ្ទះមានតម្លៃស្មើនឹងចំណូលមកពីក្រៅផ្ទះនិងមាត្រា៤៥ចែងថា«ការរើសអើងភេទត្រូវបំបាត់ចោលការធ្វើអាជីវកម្មលើក...
general
ពលរដ្ឋវិជ្ជាមានអត្ថប្រយោជន៍អ្វីខ្លះដល់មនុស្សជាតិ?
មានអត្ថប្រយោជន៍ដល់មនុស្សដូចតទៅ៖ ក. ស្គាល់សិទ្ធិនិងកាតព្វកិច្ចរបស់ខ្លួន និងរបស់អ្នកដទៃ ខ. ស្គាល់តម្លៃសិទ្ធិសេរីភាព ភាពរភាព សមភាពជាមូលដ្ឋានរបស់មនុស្ស។
general
សិទ្ធិមានសមភាពរវាងបុរស និងស្រ្តីតើឃ្លានេះមានន័យដូចម្តេច?
គឺមានន័យថាឲ្យតែមានសមត្ថភាពស្រី ឬប្រុសអាចសិក្សាឬបំពេញកិច្ចការអ្វីៗបានដូចគ្នា។
general
ចូរបំភ្លឺពាក្យសិទ្ធិមានកំរិតជីវភាពរស់នៅសមរម្យ?
មនុស្សធ្វើការពេញពេលត្រូវមានប្រាក់កម្រៃគ្រប់គ្រាន់កសំរាប់រស់សមរម្យក្នុងសេចក្តីថ្លៃថ្នូរជាមនុស្ស។
general
តើសិទ្ធិពិសេសជាអប្បបរមាសំរាប់អ្នកទោសស្រ្តីមានអ្វីខ្លះ?
សិទ្ធិពិសេសជាអប្បរមាសំរាប់អ្នកទោសស្រ្តីមាន៖ - សិទ្ធិនៅដាច់ដោយឡែកពីអ្នកទោសបុរស - សិទ្ធិមានតែភ្នាក់ងារនារីតែប៉ុណ្ណោះចូលត្រួតពិនិត្យ - សិទ្ធិមានសេវាកម្មពេទ្យសំរាប់អនាម័យស្ត្រីភេទ។
general
តើសិទ្ធិជាមូលដ្ឋានបីប្រការរបស់ជនបរទេសមានសិទ្ធិអ្វីខ្លះ?
សិទ្ធិជាមូលដ្ឋាន៣ប្រការរបស់ជនបរទេសមាន៖ - សិទ្ធិសុំការជ្រកកោន - សិទ្ធិរួចផុតពីការនិទេស (មិនត្រូវគេនិរតេសឲ្យទៅរស់នៅប្រទេសមួយដែលជីវីត ឬសេរីភាពផ្ទាល់ឥខ្លួនត្រូវទទួលគ្រោះថ្នាក់ដោយសារតែរឿងពូជសាសន៍ សញ្ជាតិសាសនា ឋានៈសង្គម ឬការបញ្ចេញមិតខាងនយោបាយ)។ - សិទ្ធិដើម្បីជួបជុំគ្រួសារឡើងវិញ (សិទ្ធិជួបជុំគ្រួសារដែលបែកខ្ញែកគ្នា)។
general
តើប្រភេទនៃអត្ថបទច្បាប់មានអ្វីខ្លះ?
ប្រភេទនៃអត្ថបទច្បាប់ជារួមមាន៖ ច្បាប់រដ្ឋធម្មនុញ្ញដែលជាច្បាប់កំពូលបន្ទាប់មកមានច្បាប់ធម្មតាៈ ក្រឹត្យច្បាប់ អនុក្រឹត្យ សេចក្តីសំរេច សារាចរ សេចក្តិប្រកាស។ល។
general
តាមនិយមន័យសិទ្ធិមនុស្សគឺអ្វីៗទាំងអស់ដែលមនុស្សត្រូវការជាចាំបាច់ សំរាប់ឲ្យមនុស្សរស់បានក្នុងសេចក្តីថ្លៃថ្នូរជាមនុស្ស។ ក្នុងក្របខ័ណ្ឌនេះគឺជាអ្វី?
ក្នុងក្របខ័ណ្ឌកនេះ ច្បាប់គឺអ្វីៗដែលមនុស្សត្រូវតែប្រតិបត្តិតាមដាច់ខាត ដើម្បីឲ្យមនុស្សអាចរស់បានជាមួយគេឯងក្នុងសង្គម។ ពោលគឺច្បាប់ជាមាគ៌ាប្រតិបត្តិរបស់មនុស្ស។
general
ជនជាតិភាគតិចមានសិទ្ធិអ្វីខ្លះ ដែរ?
- សិទ្ធិមានវត្តមាន - សិទ្ធិឲ្យមានការគោរពោដល់ោសញ្ញាជាតិ និងសញ្ញាវប្បធម៌ - សិទ្ធិស្វ័យសម្រេច - សិទ្ធិរួចផុតពីអំពើប្រល័យពូជសាសន៍ - សិទ្ធិប្រើប្រាស់សម្បត្តិ និងធនធានធម្មជាតិ - សិទ្ធិរួមចំណែកក្នុងការលូតលាស់នៃបច្ចេកវិជ្ជានិងវិទ្យាសាស្រ្តអន្តរជាតិ - សិទ្ធិដើម្បីមានវប្បធម៌រួមមានការប្រើភាសា និងសេរីភាពខាងវប្បធម៌ - សិទ្ធិរក្សាការ...
general
ក្នុងសង្គមប្រជាធិបតេយ្យមន្រ្តីថ្នាក់ណាខ្លះដែលត្រូវជ្រើសរើសតាមការបោះឆ្នោត?
មន្រ្តីដែលត្រូវជ្រើសរើសតាមការបោះឆ្នោត៖ អភិបាលភូមិ អភិបាលឃុំ (អភិបាលសង្កាត់) អភិបាលស្រុក (អភិបាលខណ្ឌ) អភិបាលខេត្ត (អភិបាលក្រុង) ព្រមទាំងសមាជិកក្រុមប្រឹក្សានានា ឬប្រធាននាយកដ្ឋាន ឬអង្គភាពនានា ភាគច្រើនត្រូវជ្រើសរើសតាំងមកការបោះឆ្នោតដែរ។
general
តើគោលការណ៍ចម្បងប្រាំប្រការនៃការលើកស្ទួយសិទ្ធិមនុស្សនៅក្នុងសង្គមប្រជាធិបតេយ្យមានអ្វីខ្លះ?
គោលការណ៍ចម្បងទាំងប្រាំប្រការនោះគឺ៖ - ត្រូវមានច្បាប់ល្អ និងសណ្តាប់ធ្នាប់ល្អ - មិនត្រូវឲ្យមាននីរទណ្ឌភាព ពោលគឺជនល្មើសត្រូវតែវមានទណ្ឌកម្ម - ត្រូវមានការទទួលខុសត្រូវពេញលេញ - មិនត្រូវឃុំឃាំងអ្នកទោសនយោបាយហើយមិនត្រូវដោះលែងជនល្មើស - ស្មើភាពគ្នាគ្នាចំពោះមុខច្បាប់។
general
ក្នុងសង្គមប្រជាធិបតេយ្យមនុស្សទាំងអស់ត្រូវយកច្បាប់ជាតិជាធំ។ តើសមាជិកបក្សនយោបាយដែលជាបុគ្គលិករាជការគោរពច្បាប់ជាតិមុនច្បាប់បក្សឬគោរពច្បាប់បក្សមុនច្បាប់ជាតិ?
ដោយបក្សនយោបាយស្ថិតនៅក្រោមច្បាប់ជាតិសមាជិកនយោបាយត្រូវគោរពច្បាប់ជាតិមុនច្បាប់បក្ស។ នេះបានន័យថា សមាជិកបក្សនយោបាយដែលជាបុគ្គលិករាជការមិនអាចយកម៉ោងពេលរបស់ក្រសួងទៅធ្វើអ្វីដែលជាប្រយោជន៍សំរាប់បក្សបានឡើយ។ ការប្រព្រឹត្តបែបនេះគឺជាការរំលោភច្បាប់។
general
ប្រជាពលរដ្ឋតែងអនុវត្តសីលធម៌បីប្រការក្នុងជីវភាពប្រចាំថ្ងៃក្នុងសង្គមប្រជាធិបតេយ្យ។ តើលសីលធម៌បីប្រការនេះមានអ្វីខ្លះ?
សីលធម៌បីប្រការដែលមនុស្សក្នុងសង្គមប្រជាធិបតេយ្យតែងតែប្រតិបត្តិគឺ៖ - សុំទោស (មានមោនទភាពនឹងទទួលកំហុសកែលំអខ្លួន) - អរគុណ (ទទួលស្គាល់មោទភាពដោយចេះសម្តែងអំណរ) - សរសើរ (ផ្តល់មោទនភាពតាមការលើកទឹកចិត្តចំពោះអ្នកធ្វើល្អ)។
general
ប្រជាធិបតេយ្យទាមទារឲ្យមនុស្សក្នុងសង្គមមានអត្តចរិតល្អនិងចេះអត់ឱនគ្នាទៅវិញទៅមក។ ដើម្បីឲ្យមានដំណើរការល្អគេប្រៀបដូចឡានកង់៤។ កង់១ជារដ្ឋធម្មនុញ្ញល្អប្រណីតររបស់យើងប្រកាន់យកនយោបាយប្រជាធិបតេយ្យសេរី ពហុបក្សតើកង់៣ទៀតជាអ្វី?
កង់បីទៀតគឺ៖ - ឯករាជ្យភាពនៃអង្គចៅក្រម - បណ្តាញផ្សព្វផ្សាយពត៌មានសេរីប្រាកដនិយម និងឯករាជ្យ - បក្សជំទាស់ក្នុងសភាជាតិតំណាងឲ្យសម្លេងភាគច្រើន។
general
តើរបបប្រជាធិបតេយ្យ បែបចម្រុះមានលក្ខណៈយ៉ាងណា?
ក្នុងរបបប្រជាធិបតេយ្យបែបចម្រុះ ដូចជានៅប្រទេសបារាំងជាដើម ពលរដ្ឋបោះឆ្នោតថ្នាក់ជាតិពីរលើក។ មួយគឺបោះឆ្នោតរើសសមាជិកសភា ហើយសមាជិកសភាបក្សឈ្នះជ្រើសរើស នាយករដ្ឋមន្រ្តីឲ្យបង្កើតករដ្ឋាភិបាលនិងជាប្រមុខរដ្ឋាភិបាល។មួយទៀតពលរដ្ឋបោះឆ្នោតរើសប្រធានាធិបតីឲ្យតំណាងប្រទេសជាតិទាំងមូល។របបនេះមាននាយករដ្ឋមន្រ្តីផង មានប្រធានាធិបតីផង។
general
ប្រទេសកម្ពុជាបានចុះហត្ថលេខាចូលជាភាគីនៃកតិការសញ្ញាអន្តរជាតិស្តីអំពីសិទ្ធិសេដ្ឋកិច្ចសង្គមនិងវប្បធ៌នៅថ្ងៃ២០មេសា ១៩៩២។ ក្នុងនោះមានសិទ្ធិសំខាន់យ៉ាងតិច១៥តើអ្វីខ្លះ?
- សិទ្ធិមានការងារធ្វើគឺសង្គម និងរដ្ឋមានភារកិច្ចបង្កបង្កើតការងារសំរាប់ពលរដ្ឋធ្វើដើម្បីចិញ្ចឹមជីវីត។ បើពេលរដ្ឋគ្មានការងារធ្វើកំហុសត្រូវធ្លាក់លើសង្គម និងរដ្ឋ។ - សិទ្ធិជ្រើសរើសការងារ គឺមិនបង្ខំឲ្យធ្វើការងារដោយផ្ទុយនិងឆន្ទៈឬផ្ទុយនឹងមុខជំនាញឡើយ។ - សិទ្ធិការពារទ្រព្យសម្បត្តិកម្មសិទ្ធិ ការដាក់ជាសម្បត្តិរួមដូចសម័យខ្មែរក្រហមគឺជា...
general
ហេតុអ្វីបានជាគេត្រូវយកចិត្តទុកដាក់ចំពោះជនជាតិភាគតិច?
ដោយហេតុថាជនជាតិភាគតិចក៏ជាមនុស្ស ជនភាគច្រើនក៏ជាមនុស្សអ្នកទាំងអស់នោះសុទ្ធតែមានទេពកោសល្យ ចំណេះដឹងដោយឡែកៗដែលមានប្រយោជន៍ដល់សង្គម ហើយគេចង់ឲ្យសង្គមយកចិត្តទុកដាក់ចំពោះគេវីញដែរ។ បើសិនជាយើងមិនយកចិត្តទុកដាក់ពីជនភាគចិតទេ ជនភាគច្រើននោះក៏ពុំមានសន្តិភាពផ្ទៃក្នុងបានដែរ។ ការមិនទុកចិត្តគ្នាអំពើញុះញុង ជាតិចេះតែកើតមាននិង រីកដុះដាលហើយអ្នកជ...
general
នៅថ្ងៃ១០ធ្នូដែលជាថ្ងៃរំលឹកសិទ្ធិមនុស្ស តើយើងទាំងអស់គ្នាគួរធ្វើអ្វីខ្លះ ជាពិសេសគឺស្ថាប័នរដ្ឋនិងសាលារៀនចំណេះដឹងទូទៅ?
នៅលើពិភពលោកលទាំងមូលប្រជាជនផ្តោតអារម្មណ៍ទៅលើសិទ្ធិគ្រប់យ៉ាងរបស់ខ្លួន ហើយបានកំណត់យកថ្ងៃទី១០ធ្នូរៀងរាល់ឆ្នាំចារិកទុកជា«ទិវាអន្តរជាតិ»សំរាប់មនុស្ស ទាំងអស់រំឮកឡើងវិញនូវគុណសម្បត្តិដែលគេបានប្រតិបត្តិលើមនុស្សជាតិផងគ្នា។ ដូចនេះថ្ងៃទី១០ធ្នូ បានញុំាងឲ្យយើងគ្រប់គ្នាពិចារណាឡើងវិញដើម្បីបង្កើននូវការគោរពសិទ្ធិមនុស្សឲ្យកាន់តែល្អប្រសើរថ...
general
សិទ្ធិជាមូលដ្ឋាន៤ប្រការរបស់ជនជាតិភាគតិចមានអ្វីខ្លះ?
- ជនជាតិភាគតិចមានសិទ្ធិត្រូវបានការពារដោយច្បាប់ និងវិធានការសង្គម ដើម្បីទទួលបាននូវសេចក្តីត្រូវការជាចាំបាច់សំរាប់រស់នៅក្នុងសេចក្តីថ្លៃថ្នូរជាមនុស្ស - ជនជាតិភាគតិចមានសិទ្ធិស្មើគ្នាស្របច្បាប់ក្នុងដំណើរការនយោបាយ សេដ្ឋកិច្ច និងវប្បធម៌ - ស្រ្តិជនជាតិភាគតិចមានសិទ្ធិ ទទួលបាននូវកិច្ចការពារទល់នឹងអំពើហឹង្សា និងការរំលោភបំពានខាងផ្លូវ...
general
សិទ្ធិមានលទ្ធភាពក្នុងការសិក្សាតើមានន័យដូចម្តេច?
- មនុស្សគ្រប់រូបទាំងក្មេងទាំងចាស់ត្រូវរៀនសូត្រឲ្យចេះដឹង - សង្គម និងរដ្ឋមានកាតព្វកិច្ចមង្គលលក្ខណៈតាមគ្រប់មធ្យោបាយឲ្យមនុស្សគ្រប់គ្នាមានចំណេះដឹង។
general
សិទ្ធិបោះឆ្នោតមានន័យយ៉ាងដូចម្តេច?
សិទ្ធិបោះឆ្នោតមានន័យថា៖ ត្រូវតែមានការបោះឆ្នោតតាមកាលកំណត់ដដូចមានចែងក្នុងរដ្ឋធម្មនុញ្ញ ហើយគឺការបោះឆ្នោតសម្ងាត់ដោយសេរី និងយុត្តិធម៌។
general
សិទ្ធិរស់រានមានជីវីតមានន័យដូចម្តេច?
សិទ្ធិរស់រានមានជីវីតមានន័យថា៖ - មិនត្រូវសម្លាប់សត្វជាដាច់ខាត - ចាំបាច់ត្រូវធ្វើអ្វីៗទាំងអស់ដើម្បីទ្រទ្រង់ជីវិតមនុស្ស។
general
ការរំលោភសិទ្ធិមាន២ប្រភេទ ចូររៀបរាប់ប្រភេទទាំងពីរនេះ?
ការរំលោភសិទ្ធិមាន២ប្រភេទគឺ៖ - ការរំលោភដោយអំពើ - ការរំលោភដោយមិនបំពេញតាមកាតព្វកិច្ច។
general
ដើម្បីសំរេចសុភមង្គលតើត្រូវមានអ្វីជាចាំបាច់?
ដើម្បីសំរេចបានសុភមង្គលត្រូវមាន៖ - សន្តិភាព អហិង្សា និងការអនុគ្រោះគ្នា - អភិវឌ្ឍន៍សេដ្ឋកិច្ច និងសង្គម - បរិស្ថាន។
general
សិទ្ធិជាមូលដ្ឋានបីប្រការរបស់ជនបរទេសមានអ្វីខ្លះ?
សិទ្ធិជាមូលដ្ឋានបីប្រការសំរាប់ជនបរទេសគឺ៖ - សិទ្ធិសុំការជ្រកកោន - សិទ្ធិរួចផុតពីការនីរទេសៈ មិនត្រូវគេនិរទេសឲ្យរស់នៅប្រទេសណាមួយ ដែលជីវីតឬសេរីភាពផ្ទាល់ខ្លួនត្រូវទទួលគ្រោះថ្នាក់ដោយសារតែរឿងពូជសាសន៍ សញ្ជាតិ សាសនា ឋានៈសង្គមឬការបញ្ចេញមតិខាងនយោបាយ។ - សិទ្ធិដើម្បីជួបជុំគ្រួសារឡើងវិញដែលបែកខ្ញែកគ្នា។
general
សិទ្ធិជាមូលដ្ឋានធំបំផុតសំរាប់មនុស្សគ្រប់រូបគឺអ្វី?
សិទ្ធិមូលដ្ឋានធំបំផុតសំរាប់មនុស្សគ្រប់រូបគឺ៖ - ជីវីត - សេរីភាព - ការស្វះស្វែងរកសុភមង្គល។
general
តើការតែងតាំង ឬដកហូតគណៈមន្រ្តីឬនាយករដ្ឋមន្រ្តីមានទាក់ទងដល់អាជ្ញាភាពរបស់ព្រះមហាក្សត្រដែរឬទេ?
មាត្រាទី១៦ចែងថា«ព្រះមហាក្សត្រទ្រង់គង់ជាមេបញ្ជាការកំពូលនៃកងយោធាខេរភូមិន្ទ» និងមាត្រាទី២៤«ព្រះមហាក្សត្រទ្រង់គង់នៅជាព្រះអធិបតីនៃឧត្តមក្រុមប្រឹក្សាការពារជាតិដែលនឹងត្រូវបង្កើតឡើងដោយច្បាប់មួយ»។ ព្រះមហាក្សត្រទ្រង់ប្រកាសសង្គ្រាម ក្រោយពីការអនុម័តពីរដ្ឋសភា។
general
ហេតុអ្វីអ្នកដឹកនាំត្រូវមានទំនាក់ទំនងនិងប្រជាលរដ្ឋ?
អ្នកដឹកនាំត្រូវមានទំនាក់ទំនងនឹងប្រជាពលរដ្ឋ ដែលជាម្ចាស់ឆ្នោតនៅទូទាំងប្រទេសឲ្យបានញឹកញាប់និងស្និទ្ធស្នាលដើម្បីពន្យល់ប្រជាពលរដ្ឋឲ្យយល់អំពីកម្មវិធីនយោបាយគំរោងការរបស់ខ្លួន ទើបប្រជាពលរដ្ឋចូលរួមនិងគាំទ្រ។
general
លទ្ធិប្រជាធិបតេយ្យមានបីរបប។ តើរបបទាំងនោះគឺអ្វីខ្លះ?
- របបប្រធានាធិបតេយ្យ ដូចប្រទេសអាមេរិច - របបសភានិយម ដូចប្រទេសអង់គ្លេស និងអូស្រ្តាលី - របបចម្រុះ គឺសភានិយមពាក់កណ្តាល ប្រធានធិបតីនិយមពាក់កណ្តាល ដូចប្រទេសបារាំង។
general
ចូររៀបរាប់មណ្ឌលរ៉ែទាំងអស់នៅប្រទេសកម្ពុជា។ តើមណ្ឌលរ៉ែណាមួយដែលសព្វថ្ងៃមានសកម្មភាពខ្លាំងក្លាជាងគេ។ ចូររាប់ឈ្មោះក្រុមហ៊ុនដែលកំពុងដំណើរការផ្នែកនេះ។
មណ្ឌលលរ៉ែទាំងអស់នៅប្រទេសកម្ពុជាមាន ៦មណ្ឌល ដូចខាងក្រោម៖ - មណ្ឌលប៉ៃលិន៖ មានត្បូងមានតម្លៃគឺ ទទឹម កណ្តៀង និងត្បូងមានតម្លៃផ្សេងទៀត។ - មណ្ឌលពោធិ៍សាត់៖ មានរ៉ែថ្មកែវនៅភ្នំតាសាយ។ - មណ្ឌលកំពង់ធំ៖ មានរ៉ែដែកនៅភ្នំដែកនិងរ៉ែមាសកប់ក្នុងដីល្បាប់សំណប៉ាហាំង ពិសេសនៅជុំវិញភ្នំជី និងភ្នំលឿង និងត្បូងសម្រាប់ធ្វើគ្រឿងអលង្ការ។ - មណ្ឌលកំពត៖ មាន...
general
នៅមុនសម័យអង្គរគេបានសាងរូបបដិមាហិរហរៈដោយរូបអាទិទេព២គឺឥសូរ និងវិស្ណុ។ តើទេវៈទាំង២គេសំគាល់ដោយលក្ខណៈពិសេសអ្វីខ្លះ?
គេសំគាល់រូបទេវៈទាំង២នេះដោយ៖ - ព្រះឥសូរៈ មុខនៅចំហៀងខាងស្តាំ កេតនភណ្ឌឬសក់រួញផ្នត់ៗ។ - ព្រះវិស្ណុៈ មុខនៅចំហៀងខាងឆ្វេង មានមកុដមូលវែងរូបបដិមាហរិហរៈមាននៅប្រាសាទអណ្តែតជាដើម។
general
តើគេចែកតម្លៃសំខាន់ៗរបស់មនុស្សជាប៉ុន្មានយ៉ាង? គឺអ្វីខ្លះ?
គេចែកតម្លៃសំខាន់ៗរបស់មនុស្សជា ៦យ៉ាងគឺ៖ - តម្លៃផ្ទាល់ខ្លួន បានដល់ការស្គាល់តម្លៃខ្លួនឯង និងការឱ្យតម្លៃខ្លួនឯង ការគោរពខ្លួនឯង ការថែទាំសុខភាព ភាពស្ងប់ស្ងាត់ខាងផ្លូវចិត្ត សមត្ថភាព ការចេះច្នៃប្រឌិត ការចេះគ្រប់គ្រងខ្លួនឯងស្នាដៃដែលខ្លួនធ្វើអ្វីមួយបានសម្រេច។ - តម្លៃគ្រួសារ មានការខិតខំរក និងថែរក្សាទ្រព្យសម្បត្តិសន្សំសំចៃ ទំនាក់ទ...
general
តើភោគទ្រព្យទេសចរណ៍នៅកម្ពុជាមានអ្វីខ្លះ? ចូររៀបរាប់។
ភោគទ្រព្យទេសចរណ៍នៅកម្ពុជាមាន៖ - ភោគទ្រព្យទេសចរណ៍ធម្មជាតិ៖ មានព្រៃឈើ សត្វព្រៃ ភ្នំ ជ្រលងភ្នំ ទឹកជ្រោះ ទឹកផុស ទឹកពុះ (តេទឹកពុះ នៅខេត្តកំពង់ស្តី) ដងទន្លេសាបទន្លេមេគង្គ។ - ភោគទ្រព្យទេសចរណ៍ប្រវត្តិសាស្រ្តនិងវប្បធម៌៖ មណ្ឌលអង្គរ មានប្រាសាទអង្គរវត្ត អង្គរធំ និងប្រាសាទដទៃទៀត ជាតំបន់ទាក់ទាញទេសចរណ៍យ៉ាងសំខាន់ជាងគេនៅកម្ពុជា។ ប្រាសា...
general
តើកិច្ចប្រជុំថ្នាក់រដ្ឋមន្ត្រីរួមអាស៊ានជាអ្វី?
កិច្ចប្រជុំថ្នាក់រដ្ឋមន្ត្រីរួមអាស៊ានគឺជាកិច្ចប្រជុំក្រោមអធិបតីរួមនៃរដ្ឋមន្ត្រីការបរទេស និងរដ្ឋមន្ត្រីសេដ្ឋកិច្ចអាស៊ាន។ កិច្ចប្រជុំនេះត្រូវបានបង្កើតឡើងដោយសន្និសីទកំពូលលើកទី៣ នៅទីក្រុងម៉ានីលប្រទេសហ្វីលីពីន នាឆ្នាំ ១៩៨៧ ហើយត្រូវជួបជុំគ្នានៅពេលណាចាំបាច់ដើម្បីសម្របសម្រួលទំនាក់ទំនងវិស័យមួយទៅនឹងវិស័យទៀត និងការពិគ្រោះគ្នាស្តី...
general
តើកិច្ចប្រជុំរដ្ឋមន្ត្រីសេដ្ឋកិច្ច AMM អាស៊ានជាអ្វី?
កិច្ចប្រជុំរដ្ឋមន្ត្រីសេដ្ឋកិច្ចអាស៊ានគឺជាកិច្ចប្រជុំប្រចាំឆ្នាំរបស់រដ្ឋមន្ត្រីសេដ្ឋកិច្ចអាស៊ាន។ កិច្ចប្រជុំនេះត្រូវបានបង្កើតឡើងនៅក្នុងសន្និសីទកំពូលអាស៊ានលើកទី២។
general
តើទិវាអូសូនបរិស្ថានអន្តរជាតិ តែងប្រារព្ធធ្វើឡើងនៅថ្ងៃទី និងខែណា?
ទិវាអូសូនបរិស្ថានអន្តរជាតិតែងតែប្រារព្ធធ្វើឡើងនៅថ្ងៃទី ១៦ ខែកញ្ញា និងទិវាអនាម័យបរិស្ថានជារៀងរាល់ឆ្នាំ ដើម្បីរំលឹក មនុស្សជាតិឱ្យចេះស្រឡាញ់ការពារ និងអភិរក្សបរិស្ថានឱ្យមានភាពស្រស់បំព្រងជានិរន្តរ៍។
general
តើទិវាបរិស្ថានជាតិនិងបរិស្ថានពិភពលោកតែងប្រារព្ធធ្វើនៅថ្ងៃទី និងខែណា?
ប្រជាជននៅលើពិភពលោកតែងតែប្រារព្ធទិវាបរិស្ថានជាតិ និងបរិស្ថានពិភពលោកនៅថ្ងៃទី ១៥ ខែមិថុនា ជារៀងរាល់ឆ្នាំ។
general
ដើម្បីកាត់បន្ថយនិងទប់ស្កាត់ការបំពុលបរិស្ថាន និងកំណើនកម្តៅផែនដីលើពិភពលោក តើយើងត្រូវធ្វើដូចម្តេចខ្លះ?
ដើម្បីកាត់បន្ថយ និងទប់ស្កាត់ការបន្ថយបរិស្ថាន និងកំណើតកម្តៅផែនដីលើពិភពលោកយើងត្រូវ៖ - នាំគ្នាកាត់បន្ថយការបញ្ចេញឧស្ម័នផ្ទះកញ្ចក់ប្តូរទៅប្រើប្រាស់ប្រភពថាមពលផ្សេងទៀតជំនួសវិញ (ថាមពលព្រះអាទិត្យឱ្យបានច្រើន)។ - បង្កើនការអភិរក្សថាមពល និងធ្វើការលប់បំបាត់ការកាប់បំផ្លាញព្រៃឈើ។ - នាំគ្នាខិតខំដាំព្រៃឈើឡើងវិញការស្តារដីវាលស្មៅ - បង្កើត...
general
តើវិស័យទេសចរណ៍បានផ្តល់នូវសារៈសំខាន់់សេដ្ឋកិច្ចអ្វីខ្លះ?
វិស័យទេសចរណ៍បានផ្តល់នូវសារៈសំខាន់សេដ្ឋកិច្ច ដូចជា៖ - ផ្តល់ឳកាសការងារដល់ប្រជាពលរដ្ឋ - ប្រជាពលរដ្ឋមានជីវភាពធូរធារជាមុន - កាត់បន្ថយភាពក្រីក្ររបស់ប្រជាជន - ទាក់ទាញអ្នកវិនិយោគទុនបរទេសឱ្យចូលមកវិនិយោគនៅក្នុងស្រុកខ្មែរ ធ្វើឱ្យមានកំណើន សេដ្ឋកិច្ចក្នុងប្រទេស - បង្កើនសមត្ថភាពការយល់ដឹងរបស់ប្រជាជន (ភាសាបរទេស) ក៏ដូចជាសមត្ថភាពជំនាញ (...
general
តើមជ្ឈមណ្ឌលនេសាទធំៗ នៅលើពិភពលោកមាននៅទីណាខ្លះ?
កត្តាធម្មជាតិកត្តាសេដ្ឋកិច្ចបង្កើតឱ្យមានមជ្ឈមណ្ឌលនេសាទធំៗក្នុងពិភពលោកដូចមានខាងក្រោម៖ - មជ្ឈមណ្ឌលនេសាទអឺរ៉ុបខាងលិច៖ ធ្វើសកម្មភាពចាប់ពីប្រទេសណរវែសខាងត្បូងរហូតដល់ប្រទេសអេស្ប៉ាញ។ - មជ្ឈមណ្ឌលនេសាទអាស៊ីខាងកើត៖ ធ្វើសកម្មភាពពីខាំឆាត់ការហូតទៅដល់កម្រងកោះប៉ាស៊ីភិចខាងលិច។ - មជ្ឈមណ្ឌលនេសាទទាំងពីរខាងលើនេះ មានលក្ខណៈធម្មជាតិល្អៗ ជាច្រ...
general
តើមហាសមុទ្រចែកចេញជាប៉ុន្មាន? អ្វីខ្លះ? ចូរបញ្ជាក់ពីប្រភេទនៃមហាសមុទ្រនីមួយៗ។
មហាសមុទ្រទាំងអស់មានចំនួន៤ គឺ៖ - មហាសមុទ្រប៉ាស៊ីភិច មានទីតាំងស្ថិតនៅចន្លោះទ្វីបអាស៊ីទ្វីបអាមេរិក និងអូស្រ្តាលីមានផ្ទៃ ១៨០លានគីឡូម៉ែត្រការ៉េ ទទឹងត្រង់អេក្វាទ័រ ១៧០០ គីឡូម៉ែត្រ និងមានជម្រៅទឺកមធ្យម ៣៩៤០ម៉ែត្រ។ ផ្នែកខាងជើងអេក្វាទ័រ គឺប៉ាស៊ីភិចខាងជើង ផ្នែកខាងត្បូងអេក្វាទ័រ គឺប៉ាស៊ីភិចខាងត្បូង - មហាសមុទ្រអាត្លង់តិច មានទីតាំងស...
general
តាមទំនៀមទំលាប់នៃជនជាតិខ្មែរយើង តើគេធ្វើពិធីរំលាយសពប៉ុន្មានយ៉ាង?
តាមទំនៀមទំលាប់ប្រពៃណីខ្មែរយើង គេធ្វើពិធីរំលាយសពដោយវិធី៤យ៉ាងគឺ៖ - គេយកសពទៅបូជាដោយភ្លើង - គេយកសពទៅកប់ក្នុងព្រៃ - គេយកសពទៅបណ្តែកចោល តាមខ្សែទឹកហូរនៃទន្លេរឺស្ទឹង។ - គេយកសពទៅទុកចោលនៅព្រៃស្មសាន ដើម្បីសត្វស៊ី។ តែសព្វថ្ងៃនេះ នៅសល់តែពិធី២យ៦យ៉ាងប៉ុននេះ គឺ គេយកសពទៅបូជាដោយភ្លើង និងយកទៅកប់ក្នុងដី។
general
ពេលរៀបមង្គលការ គេតែងតែអោយពរដល់កូនប្រុស ស្រីថា “សូមអោយត្រជាក់ត្រជុំដូចទឹកអង្គបំពង់ខ្ចី” ចូរពន្យល់។
ក្នុងពេលរៀបមង្គលការ ដូនតាតែងតែអោយពរដល់កូនប្រុសស្រី “ សូមអោយរកស៊ីមានបាន ត្រជាក់ត្រជុំ ដូចទឹកអង្ករបំពុងខ្ចី “។ ពរនេះ ជាពរមួយប្រសើរ ដើម្បីអោយគូរស្វាមីភរិយាថ្មី រកស៊ីមានបាន និងប្រកបដោយសុភមង្គល។ ពរនេះ បានផ្សារភ្ជាប់ទៅនិងជំនឿនៃអតីតកាលរបស់ដូនតាយើង។ កាល់ជំនាន់ដើមដូនតាយើង បានគោរពលិទ្ធិព្រហ្មញ្ញសាសនា ដែលគេតែងតែគោរពដល់លិង្គព្រះឥស...
general
តើផលិតកម្មក្នុងវិស័យកសិកម្មអាចបម្រើឱ្យផលប្រយោជន៍វិស័យទេសចរណ៍ដែរ ឬទេ? ហេតុអ្វី?
ផលិតកម្មក្នុងវិស័យកសិកម្មអាចបម្រើឱ្យផលប្រយោជន៍វិស័យទេសចរណ៍តាមរយៈយន្តការនិងចលនា“ភូមិមួយផលិតផលមួយ”បានធ្វើឱ្យចលនាផលិតនូវផលិតផលកសិកម្មមានសកម្មភាពផុលផុស។ ផលិតផលដាំដុះបន្លែបង្ការផ្លែឈើដែលមិនប្រើជីគីមីសាច់និងស៊ុតសម្រាប់ផ្គត់ផ្គង់ដល់ឧស្សាហកម្មទេសចរណ៍មានដូចជា ប៉េងប៉ោះ ត្រលក់ក្រូចថ្លុង ត្រសក់ស្រូវ ស្រកានាគ សាវម៉ាវមង្ឃុត ទុរេន ស្...
general
តើឧទ្យានជាតិនៅកម្ពុជាមានប៉ុន្មានកន្លែង? អ្វីខ្លះ?
នៅកម្ពុជាឧទ្យានជាតិមានចំនួន ៧កន្លែងគឺ៖ - ឧទ្យានជាតិព្រះកុសមៈ (គិរីរម្យ)៖ ខេត្តកំពង់ស្តី - ឧទ្យានជាតិព្រះវិរជ័យ (ទឹកធ្លាក់)៖ ខេត្តរតនគិរី - ឧទ្យានជាតិភ្នំគូលែន (ទឹកធ្លាក់)៖ សៀម - ឧទ្យានជាតិព្រះបុទុមសាគរ៖ ខេត្តកោះកុង - ឧទ្យានជាតិព្រះសីហនុរាជ (រាម)៖ ក្រុងព្រះសីហនុ - ឧទ្យានជាតិព្រះមុនីវង្ស៖ បូកគោ - ឧទ្យានជាតិកែប (ទឹកធ្លាក់...
general
ផ្តើមចេញពីការប្រៀនប្រដៅរបស់ព្រះពុទ្ធសាសនា តើពុទ្ធសាសនិកទទួលបានអ្វីខ្លះ?
ផ្តើមចេញពីការប្រៀនប្រដៅរបស់ព្រះពុទ្ធសាសនា ពុទ្ធសាសនិកអាចទទួលបាន៖ - ការដោះស្រាយបញ្ហាជាច្រើនក្នុងងជីវិតដោយសន្តិវិធី ឬដោយអហិង្សាមានការតស៊ូ និងព្យាយាមធ្វើអំពើល្អ - មានសតិសម្បជញ្ញៈប្រកាន់ខ្ជាប់នូវសច្ចធម៌ សុចរិតធម៌ យុត្តិធម៌ - ចេះជួយសង្គ្រោះគ្នាទៅវិញទៅមក - ជឿលើសសមត្ថភាពរបស់ខ្លួន ប្រកាន់ខ្ជាប់គោលការណ៍ខ្លួនទីពឹងខ្លួនសុខ ឬទុក្ខ...
general
តើកិច្ចប្រជុំថ្នាក់មន្ត្រីសេដ្ឋកិច្ចអាស៊ាន (SOM) ជាអ្វីខ្លះ?
ជាកិច្ចប្រជុំមន្ត្រីសេដ្ឋកិច្ចជាន់ខ្ពស់អាស៊ានសម្រាប់ពិភាក្សាលើចំណុចទាំងឡាយនៃកិច្ចសហប្រតិបត្តិការសេដ្ឋកិច្ចអាស៊ាន។ កិច្ចប្រជុំនេះត្រូវជួបគ្នាយ៉ាងទៀតទាត់ជារៀងរាល់និងរាយការណ៍ជូនកិច្ចប្រជុំរដ្ឋមន្ត្រីសេដ្ឋកិច្ចអាស៊ាន។ SOM ជាយន្តការមួយនៃអាស៊ានបង្កើតឡើងដោយសន្និសីទកំពូលលើកទី៣នាទីក្រុងម៉ានីល ដែលមានភារកិច្ចសហប្រតិបត្តិការសេដ្ឋក...
general
ពេលផ្ទឹមរួច កូនប្រុសត្រូវ តោងស្បៃកូនស្រីចូល ទៅក្នុងបន្ទប់ តើទំនៀមទំលាប់នេះមកពីណា?
ក្រោយពេលផ្ទឹមពពិលរួចហើយ កូនប្រុសត្រូវតោងស្បៃកូនស្រីចូលទៅក្នុងបន្ទប់។ ទំនៀមទំលាប់នេះ គេបានយកតាមរាប់តាមនៃរឿងព្រេនខ្មែរ គឺ ព្រះថោងនាងនាគ។ រឿងនេះ បានតំនាលថា ក្រោយរៀបមង្គលការ ព្រះថោង បានតោងកន្ទុយនាងនាគ ទៅឋានភុជង្គនាគ ដែលជាកន្លែងស្នាក់នៅរបស់សស្តេចនាគ។ ដើម្បីជាចំនងដៃដល់កូនស្រីប្រុស ស្តេចភុជង្គនាគ បានបូមទឹកសមុទ្រចេញ ដើម្បីបង្ក...
general
តើប្រទេសកម្ពុជានឹងមានការប្រជុំកំពូលអាស៊ាននៅខែឆ្នាំណា?
ប្រទេសកម្ពុជាយើងនឹងមានការប្រជុំកំពូលអាស៊ាននៅខែវិច្ឆិកា ឆ្នាំ២០១២ ខាងមុខនេះ។
general
ដូចម្តេចដែលហៅថាកិច្ចប្រជុំកំពូលអាស៊ាន?
កិច្ចប្រជុំកំពូលអាស៊ាន គឺជាកិច្ចប្រជុំធំបំផុតរបស់អាស៊ានដែលមានការចូលរួមដោយប្រមុខរដ្ឋ និងប្រមុខរដ្ឋាភិបាលនៃប្រទេសសមាជិកអាស៊ានទាំងអស់។ ប្រទេសកម្ពុជាយើងនឹងមានការប្រជុំកំពូលអាស៊ាននៅខែវិច្ឆិកា ឆ្នាំ២០១២ ខាងមុខនេះ។
general
តើអ្នកយល់ថាយ៉ាងណាចំពោះបទភ្លេងខ្មែរ ដែលលេងក្នុងពិធីរៀបមង្គលការ?
ពេលរៀបមង្គលការតាមរបៀបជនជាតិខ្មែរយើង ត្រូវតែមានភ្លេងជានិច្ច ពុំអាចអត់បានទេ។ បើគ្មានភ្លេងនោះ ការរៀបឆការពុំពេញលក្ខណៈ តាមប្រពៃណីរបស់ជនជាតិខ្លួនបានឡើយ។ បទភ្លេងខ្មែរ ដែលគេលេងនៅពិធីរៀបមង្គលការមានអត្តន័យថា៖ - គឺជាលក្ខណៈមួយ ឆ្លើយតបទៅនិងទឹកចិត្តប្រពៃណីជាតិរបស់ខ្លួន។ - គឺជាការដាសសតិស្មារតី អោយរំលឹកឃើញ នូវប្រវត្តិសាស្រ្តទឹកដីរបស់ខ...
general
ចូរបង្ហាញពីប្រវត្តិកំណើតពាក្យនិងទីកន្លែងរបស់វានៅលើទឹកដីខ្មែរឱ្យបានចំនួន ១៥ពាក្យ។
ប្រវត្តិកំណើតពាក្យនិងទីកន្លែងរបស់វាចំនួន ១៥ ពាក្យគឺ៖ - ក្អមសំណ៖ មកពីក្អមធ្វើសំណ នៅស្រុកលើកដែក ខេត្តកណ្តាល - កំពត៖ មកពីកំប៉ូត ឬកំពុត ខេត្តកំពត - កំពង់ចាម៖ មកពីកំពង់ចាំ ខេត្តកំពង់ចាម - កំពង់ហួង៖ មកពីកំពង់បានទទួលបានហ្លូងនៅឧដុង្គ ខេត្តកណ្តាល - ជ្រោយចង្វា៖ មកពីជ្រោយលក់ត្រីចង្វា សង្កាត់លេខ៧ ក្រុងភ្នំពេញ - ជ្រោយអាឌិត៖ មកពីជ្រ...
general
នៅពេលទៅរៀបមង្គលការម្តងៗគេតែងនិយាយថា “ខាងលើ និង ខាងក្រោម “ តើមានអត្តន័យយ៉ាងណា?
នៅពេលរៀបមង្គលការម្តងៗ គេតែនិយាយថា “ខាងលើ និង ខាងក្រោម” ដូចជាភ្ញៀវខាងលើ និងភ្ញៀវខាងក្រោមជាដើម។ ខាងលើមានន័យថាខាងស្រី គឺខាងលើផ្ទះ ការខាងកូនស្រី។ ចំណែកខាងក្រោមមានន័យថា ខាងប្រុស ព្រោះថាកុនប្រុសត្រូវនៅខាងរោងផ្កាស្លា ដែលសង់នៅផ្ទាល់ដី។ តាមរយះសំដីនេះ ក៏យើងអាចយល់ពីទស្សនៈ របស់ជនជាតិខ្មែរយើង ដែលអោយតម្លៃចំពោះស្រ្តី ដោយចាត់ទុកស្រ្តី...
general
មូលហេតុដែលគេត្រូវទៅរៀបមង្គលការ នៅផ្ទះខាងកូនក្រមុំ?
បានជាគេទៅរៀបមង្គលការនៅផ្ទះខាងកូនក្រមុំ ដោយយោលទៅតាមទស្សនៈខ្មែរយើងដែលអោយតម្លៃទៅលើស្រ្តី ដោយចាត់ទុកស្រ្តីជាធំក្នុងគ្រួសារ នៅក្នុងសង្គមជាតិ ខុសប្លែកពីការរៀបអាពាហ៍ពិពាហ៍របស់ប្រពៃណីចិន ដែលគេរៀបមង្គលការនៅផ្ទះខាងស្រីផងខាងប្រុសផង តែទីបំផុតត្រូវនាំស្រី ទៅនៅខាងប្រុស ទៅតាមទស្សនះរបស់គេ ដែលអោយតម្លៃទៅលើកូនប្រុស។ ហើយបើការរៀបមង្គលការរប...
general
ដូចម្តេចដែលហៅថា ទំនៀមទំលាប់ប្រពៃណី? តើជនជាតិខ្មែរយើងមានទំនៀមទំលាប់អ្វីខ្លះ?ចូររៀបរាប់។
ទំនៀម មកពីពាក្យទាម។ ទំនៀមគូរសរសេរទំនាមទើបត្រឹមត្រូវជាង។ ទាមមានន័យថា ការជប់ជាប់ រឺ ថ្ពក់ជាប់ ដែលនៅជាប់មិនងាយយកចេញ ដូចជាឈ្លើងទាមជាដើម។ វចនាក្រមរបស់សម្តេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត បានពន្យល់ថា ទំនៀម គឺ បរណី. ធម្មតា. សណ្តាប់. សណ្តាប់ធ្នាប់ បែបបទ។ ទំលាប់ រឺ ទម្លាប់ មានន័យថា ការដែធ្លាប់លំអាន ដែលធ្លាប់តែមានមក។ ដូចនេះទំនៀមទំលាប់មានន័...
general
តើទំនៀមទម្លាក់ច្រត់ព្រះនង្គ័លមានតាំងពីណា?
ពិធីច្រត់ព្រះនង្គ័លនេះ គឺមកតាំងពីសម័យនគរភ្នំ (សវ.ទី១ ដល់ទី៦) មកម្ល៉េះ។ តាមរយៈឯកសារចិនក៏បានបញ្ជាក់ផងដែរនៅសម័យនគរភ្នំនេះមានព្រះមហាក្សត្រព្រះនាមព្រះបាទកៅណ្ឌិន្យ បានធ្វើដំណើរពីប្រទេសឥណ្ឌាឬដោយម៉ាឡាយូមកកាន់ប្រទេសភ្នំនៅស.វទី១នៃគ.ស។ ការចូលមកលើទឹកដីនគរភ្នំរបស់ព្រះបាទកៅណ្ឌិន្យ នេះបាននាំមកនូវ វប្បធម៌ អរិយធម៌ឥណ្ឌាមកជាមួយ។ នៅពេលជាម...
general
តើព្រះស្រែជាអ្វី?
ពាក្យថា “ព្រះស្រែ” មានអត្ថន័យច្រើនណាស់៖ - អត្ថន័យធម្មតា “ស្រែ” សំដៅទៅលើស្រែដែលជាទីកន្លែងសម្រាប់ប្រជាកសិករធ្វើស្រែ ដើម្បីទទួលបាននូវផលស្រូវក្នុងការចិញ្ចឹមជីវិត។ - តាមន័យម៉្យាងទៀត “ព្រះស្រែ” គឺជាស្រែដែលព្រះមហាក្សត្រទ្រង់ច្រត់ព្រះនង្គ័លជារៀងរាល់ឆ្នាំនៃពិធីច្រត់ព្រះនង្គ័ល។ - ម៉្យាងទៀត តាមរយៈសិលាចារឹតជាច្រើនទាំងសម័យមុនអង្គរ ...
general