legislatura
stringclasses 4
values | id
stringclasses 180
values | fecha
stringdate 2012-11-20 00:00:00
2023-12-12 00:00:00
| speaker
stringclasses 314
values | party
stringclasses 11
values | topic
stringlengths 0
767
| text
stringlengths 3
64.2k
| language
stringclasses 1
value | url
stringclasses 461
values | unique_id
stringlengths 9
13
|
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
10
|
20
|
21.03.2013
|
MANEIRO LABAYEN
|
Mixto-UPyD
|
MistoaUPyD legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, zerga-iruzurraren aurkako plan bat martxan jartzeari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
|
Eskerrik asko, presidente andrea. Arratsalde on guztioi. Arratsalde on, lehendakari jauna. Azken urteetan hainbatetan ekarri dugun gai bat ekarri dut berriro ere Ganbera honetara aintzat har dezan. Aldarrikapen klasiko bat dela esan daiteke, Unión, Progreso y Democraciaren aldarrikapen historiko bat, azkenaldian beste talde batzuk aldezten ari direna, beharrezkoa dela ikusita. Benetan uste dut, halaber, zerga-iruzurraren aurka borrokatzeko plan bateratu hau martxan jarriko dela Euskadin lehenago edo beranduago. Benetan uste dut hori horrela izango dela. Batez ere alderdi foralistek azkenaldian eragozpenak jarri arren, uste dut egungo errealitateak aldarazi egingo dituela bi alderdi foralista handi horien jarrerak; izan ere, Alderdi Popularrak eta Euzko Alderdi Jeltzaleak sinatu duten erdibideko zuzenketak badu jada lehen inoiz planteatu ez zen berritasunen bat. Beraz, ikusi dugu zerga-iruzurraren aurka borrokatzeko plan bateratu bat martxan jartzearen aurka agertu diren alderdiek aitortu egiten dutela guk mahai gainean jarri nahi duguna; izan ere, borondate politikoarekin –eta honetan denok egon behar genuke ados–, gehixeago edo askoz gehiago egin daiteke zerga-iruzurraren gaitz horren aurka denok elkarrekin borrokatzeko beti, baina, batez ere, une honetan, krisi ekonomikoaren eta aurrekontu-estutasunen garai honetan. Horiek horrela, uste dut lehenago edo beranduago lortu egingo dugula, Euskadik eta euskal herritarrek horren beharra baitute, eta aurrekontu hauek horren beharra baitute eta datozen urteetan etorriko diren hurrengo aurrekontuek ere horren beharra izango baitute. Beraz, azkenaldian foru-aldundiek ahalegin handiagoa egin izanaz harago –nahiz eta zergairuzurraren aurka borrokatzeko ahalegin eta lorpen horiek kuantifikatu gabe egon–, pentsatzen dugu gehiago egin daitekeela eta egin behar dela. Bereziki pentsatzen dugu ezinbestekoa dela iruzurgileei atea ixtea eta guretzat behar-beharrezkoa den zergairuzurraren aurka borrokatzeko plan bateratu hau martxan jartzea, esaten dudanez, iruzurgileei ate guztiak ixteko. Hain zuzen, gure jatorrizko ekimenean aldezten genuen Eusko Jaurlaritzak jar zezala martxan zergairuzurraren aurka borrokatzeko plan bateratu hau. Ekimen horretan daude azalduta zerga-iruzurraren aurka borrokatzeko plan bateratu honek garatu behar lituzkeen neurriak. Neurri gehienak edo guztiak Talde Sozialistarekin sinatu dugun erdibideko zuzenketara eraman dira azkenean, eta beste bi puntu ere jasotzen zituen. Lehenengoa garrantzitsua iruditzen zaigu, hots, Eusko Jaurlaritzari eskatzea egin dezala agerraldia Eusko Legebiltzarrean sei hilabetean behin plan honen bilakaera azaltzeko eta, azken batean, plan honek zer ekarri duen eta zer helburu lortu dituen azaltzeko, beharrezko hobekuntzak egin daitezen baldin eta emaitzak ez badira onak, eta, hortaz, etengabe eguneratu dadin zerga-iruzurraren aurka borrokatzeko plan bateratu hori. Krisi ekonomiko honek zerga-politika birpentsatzera eta aztertzera behartzen gaitu, zerga-politika bidezkoena, progresistena, gizarte osoarentzat emaitza onenak lortzen dituena eta jarduera ekonomikoa bultzatzeko eta ongizate-estatuari eusteko balioko duena bideratu eta bultza dezagun. Era berean, eta arrazoi berengatik, ordezkari politikook behartuta gaude zerga-iruzurra eta zerga-itzurpena pixkanaka murrizteko beharrezko neurri guztiak bultzatzera, gure ekonomia oztopatzen baitute, elkartasunari eraso egiten baitiote eta herritarren berdintasuna hausten baitute, zalantzarik gabe. Zerga-iruzurraren arazoa ez dago Euskadin eta Espainian bakarrik, baita Europar Batasun osoan ere. Urrats asko daude emateke. Izan ere, 2005etik, Europako Batzordeak komunikazio, direktiba eta gomendio ugari jarri ditu abian Europako herrialde kideek iruzurrari aurre egiteko dituzten tresnak harmonizatzeko, betiere erantzukizuna azken buruan estatu kide bakoitzarena dela argituz. Europa eta Espainiako Gobernua hartzen ari diren neurriez gain –neurri horiek ez zaizkigu inola ere nahikoak iruditzen, eta asko hobetu daitezkeela uste dugu–, Euskadin, pilatutako esperientzia ikusirik, hobetu eta areagotu egin daitezke iruzurraren aurka egiten diren ekintza publikoak. Kasu askotan, hasieran esan dudanez, herritarren ordezkarien borondate politikoaren mende dago neurri horiek martxan jartzea. Zalantzarik gabe, estutasun ekonomikoek eta aurrekontu-estutasunek horretara behartzen gaituzte, zerga-iruzurraren aurka gehiago ahalegintzera behartzen gaituzte. Zerga-iruzurrak Administrazioaren finantzaketa kaltetzen du, elkartasun-eza eta bidegabekeria sustatzen ditu, eta jarduera ekonomikoa desitxuratzen du. Zerga-iruzurrak ongizate-estatua eta gizarte-gastua murrizten ditu. Zergairuzurrak pobretu egiten gaitu. Nahiz eta zerga-politikak egiteko eta iruzurraren aurka borrokatzeko eskumenak foru-aldundiei dagozkien, beharrezkotzat jotzen dugu Eusko Jaurlaritzak zerga-iruzurraren aurka borrokatzeko plan bateratu bat bultzatzea, bere garaian Gai Ekonomikoetarako Aholku Batzordeak aurreko lehendakariari gomendatu zionez. Esaten nuenez, erdibideko zuzenketa bat sinatu dugu Talde Sozialistarekin, eta bilkura honetan aurrera ateratzea espero dugu. Hor jasotzen dira guretzat beharrezkoak izan behar luketen eta zerga-iruzurraren aurka borrokatzeko plan bateratu honek jaso behar lituzkeen neurri horiek guztiak. Horrez gain, beharrezkoa ikusten dugu Eusko Jaurlaritzak agerraldia egitea Legebiltzarrean sei hilabetean behin planaren bilakaera eta lortutako emaitzak azaltzeko. Azkenik, hirugarren puntuan, berriro gaitzesten dugu Espainiako Gobernuak aplikatu duen amnistia fiskala. Benetan uste dut inork ez lukeela ekimen honen aurka egon behar. Ez dut ikusten zer arazo izan dezaketen taldeek ekimen hau aldezteko. Uste dut inork ez lituzkeela jarri behar foru-aldundien interesak herritarren interesen gainetik, eta uste dut inork ez lituzkeela foru-aldundien eskumenak arrazoitzat eman behar zerga-iruzurraren aurka borrokatzeko behar den guztia ez bultzatzeko. Uste dut hortxe dagoela koska: inork ez luke arrazoitzat eman behar eskumenak aldundiek dituztela zerga-iruzurraren aurkako borrokan zerbait gehiago ez egiteko. Laburbilduz, hortxe dago gure erdibidekoa, eta eskerrak ematen dizkiot Prieto jaunari erdibideko hau sinatzeagatik. Eskerrik asko. La
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/b5a9f227-9fe6-4846-9a9d-3ad0401c9055
|
parl_eu_901
|
10
|
20
|
21.03.2013
|
DAMBORENEA BASTERRECHEA
|
PV-ETP
|
MistoaUPyD legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, zerga-iruzurraren aurkako plan bat martxan jartzeari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
|
Eskerrik asko, presidente andrea. Maneiro jauna, eskerrik asko Legebiltzar honetara berriro ere gai berri bat ekartzeagatik, batez ere ordu hauetan. Ez dakit zertarako egiten ditugun bilkura monografikoak –edo diskografikoak, beste legebiltzarkide batek esaten zuen bezala– duela egun gutxi gai honi berari buruz. Irakurriko dizut zer esan zenion zuk duela urtebete eta hilabete Mikel Arana jaunaren ekimen bati: "Egia esan, ez daukat hitz egiteko denbora askorik; azken batean, Legebiltzar honetan hainbatetan eztabaidatu dugun gai bati buruz orokorki hitz egin besterik ez dut". Horixe esan zenuen duela urte eta erdi, eta honela amaitu zenuen: "Uste dut herritarrek nahi dutela gai jakin honetan iruzurraren aurka hobeto borrokatzeko neurri jakinak planteatzea, eta neurri horietako bakoitzaren iritzia emango dut". Neurri jakinik ez duzunez, ahaztu egin baitzaizu duela urtebete egin zenuen hitzaldia, hauxe esango dizut zuk proposatzen duzunari buruz: zerga-ikuskarien etengabeko prestakuntza bultzatzea, egiten da; lankidetza-, koordinazio-, gardentasun- eta truke-mekanismoak indartzea eta arintzea, existitzen da, egiten da eta gero eta gehiago hobetzen da; iruzur-poltsak prebenitzeko eta hautemateko plan bat egitea eta abar, zerga-administrazio guztiek dute; oso gardenak ez diren erregimen bereziei eustea ahalbidetzen duen zerga-araudi oro aldatzea: ez dakit ez duzun horren berri, baina aldatu dira (Zerbitzu Publikoen Enpresez eta abarrez hitz egiten duzunean, bai, aldatu dira). Ez dakit ez duzun horren berri. Alegia, egina dago. Zure neurri jakinak dira. Ez dut jada etereoaz hitz egingo; duela urtebete esan zenuen bezala, zure neurri zehatzei ekingo diet. Zerga-zehapenak eta preskripzio-epeak areagotzea: ez dakit badakizun, baina hori ere egina dago, zure botorik gabe, gainera, UPyDren botorik gabe bozkatu zezakeen tokian, Diputatuen Kongresuan, eta zerga-delituagatiko zigorrak handitzeari dagokionez ere abstenitu egin zineten. Hau da, zuek aurka egon arren, egin egin da. Herritarren erantzukizuna sustatzen duten kanpainak egitea: urtero egiten dira. Tira, administrazio guztiek aldian-aldian bilerak egitearena… Bilerak egin behar dituztenean egiten dituzte, baina, tira, biltzeagatik biltzea besarkadak emateko, oso ondo dago, baina horretarako gaude gu Legebiltzar honetan, goiz osoa eman baitugu besarkadatxoak ematen. Hortik aurrera, zer nahi duzu esatea? Bada, begira, duela lau urtetik hona aurkeztu dizugun zuzenketa berbera aurkeztu dizugu, bai, zuzenketa berbera aurkeztu diegu aldundiek, Espainiako Gobernuak eta inork ez duela zerga-iruzurraren aurka borrokatzen esaten saiatzen diren guztiei, kasu honetan, zuri. UPyD nonbait gobernatzera iristearen zain egon behar dugu azkenean zerbait egin dadin zerga-iruzurraren aurka. Bada, tira, zure proposamenak ikusirik, ez baituzue egiten denaren berri, agian hobe zaudeten lekuan jarraitzea. Dena den, ondo iruditzen bazaizu, gu prest gaude fiskalitateari, zerga-iruzurrari edo amnistia fiskalei buruzko beste bilkura monografiko bat egiteko, nahi baldin baduzu, zuk hainbeste kritikatzen duzun horri buruz; izan ere, zure ustez, amnistia da % 10 ordaintzea, baina pentsatzen dut Ganbera honetako taldeei eta zerga-legedia adibidez Gipuzkoan mantentzen eta aldezten dutenei oso ondo irudituko zaiela gauza berarengatik % 0,75 ordaintzea, legedi hori baitugu gaur egun indarrean. Ez dakit zer iritzi duzun horri buruz, baina, tira, esaten dizudanez, nahi baldin baduzu, gu prest gaude iruzurrari buruzko beste bilkura monografiko, diskografiko edo dena delako bat egiteko, baina baldintza batekin: datorren urtera arte ez ezazue gauza bera ekarri Legebiltzar honetara, eta hitz egin dezagun gauza interesgarriagoez eta baliagarriagoez. Izan ere, ziur esango dizut gauza bat: zuk planteatu duzuna bozkatuko bagenu ere –baina ez dugu bozkatuko–, diru-bilketak bere horretan jarraituko luke. Zerga-iruzurrari aurre egiteko duzuen proposamena hutsaren hurrengoa da.
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/b5a9f227-9fe6-4846-9a9d-3ad0401c9055
|
parl_eu_902
|
10
|
20
|
21.03.2013
|
ETXEBERRIA ARANBURU
|
EA-NV
|
MistoaUPyD legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, zerga-iruzurraren aurkako plan bat martxan jartzeari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
|
Zure baimenarekin, ganberaburu anderea. Legebiltzarkideok, arratsalde on. Esplikatu nahi nuke zergatik ez garen adostasun batera iritsi UPyD eta sozialistekin, eta batik bat Maneiro berak eman digu non heldu, ez gaudelako ados plan bat egitearekin. El propio señor Maneiro ha expuesto el motivo, porque no estamos de acuerdo con la elaboración de un plan. Ez gaude ados plan bakar bat egitearekin; talde guztiekin aipatu dugu. Uste dugu aurrera egin daitekeela ogasunen arteko lankidetzan, baina bakoitzaren eskumenak errespetatuz. Pero, en fin, orain gutxi izan genuen Parlamentu honetan debate monografiko bat fiskalitatearen inguruan eta bertan gure talde parlamentarioak esplikatu zituen gure alderdiak beste alderdiei helduarazi zien dokumentuan jasotzen ziren baseak. Dokumentu hura ireki bezala aurkeztu genuen, akordioak gauzatu ahal izateko dokumentu bezala, eta oraindik ere balio duela uste dugu. Osoko bilkura hartan, ardatz bezala landu ziren erreforma fiskala, bere helburu eta oinarriei dagokienean landu zen, alde teknikoa landu zen, baita eskumenen inguruan ere eztabaida izan genuen, eta nola ez, gaurkoan ari garen iruzur fiskalari buruz ere jardun ginen. Bai aipatutako dokumentuan eta baita osoko bilkura horretan ere, gure alderdiak iruzur fiskalaren inguruan posizioa markatu zuen. Posizio hori iruzur fiskalaren aurkako borrokan konpromiso aktibo bezala adierazi genezake, emaitzak lortu nahi dituen konpromiso bat bezala. Demagogia eta diskurtsoen gainetik, emaitzak eta hobekuntza aurkitu nahi dituen konpromisoa da gure alderdiarena. Emaitzak aurkitu nahi dituena, zergen nahikotasuna helburua lortu nahi duena, ekonomiaren berpiztea bultzatzen duena, iruzur fiskala injustua delako eta berdintasun eza suposatzen duelako; gure instituzioak dituzten behar finantzieroei aurre egiteko ezinbestekoa delako. Eta hori guztiaz gain, iruzurra onartzen duten gizarteak, injustiziaz gain, ez dira gizarte lehiakorrak inoiz izango. Mundu global honetan iruzurra justifikatzen duten gizarteak ez dira inoiz lehiakorrak izango, ezingo dute bere burua munduan aurreratuenen aurrean jarri. Eta hori gure helburua da. Talde ezberdinek esan genuenetik, esan daiteke iruzur fiskalak sarrera-galeraz gain kalte handiak dakartzala. Eta kalte horien artean da iruzurra zilegi egiten duten gobernuek ez daukatela zilegitasunik gero gizarte horri zerga gehiago edo zergak exigitzeko. Bilkura monografiko hartan adierazi genuen zerga-iruzurraren aurka borrokatzea lehentasunezko helburua dela EAJrentzat, eta etengabeko hobekuntzaprozesu gisa ikusten genuela, gauzak hobetzen joanez, eta azken helburua den fiskalitate bidezkoago bat ahalbidetu dezaketen gero eta eragile gehiago sartuz. Prozesu horretan guztian, argi izan behar da lurralde historikoek dituztela zerga-iruzurraren aurka borrokatzeko eskumenak, eta kasu honetan ere subsidiariotasun-printzipioak agindu behar duela pentsatzen jarraitzen dugu. Administrazioak herritarrengandik hurbilago egotea bultzatu nahi dugu, eta euskal foru-ogasun guztiak egiten ari diren ahalegina ere baloratu nahi dugu, urtetik urtera plan berriak egiteaz eta aurrekoak hobetzeaz gain, beren artean partekatzen baitituzte eta emaitza hobeak lortzen ari baitira. Bildu ahal izan ditudan datuen arabera, 2008tik 1.800.000 ekintza baino gehiago egin dituzte EAEn. Horregatik guztiagatik, EAJk zerga-iruzurraren aurka borrokatzeko duen konpromisoak irmoa izaten jarraituko du datozen garaietan. Askotan agertzen dira, besteak beste, datubaseak elkarlotzearen, ikuskapenak hobetzearen eta abarren gaiak, eta, aurreko hizlariak, Damborenea jaunak, adierazi duenez, egiten ari dira jada. Azkenaldian entzun edo irakurri ahal izan ditugun justifikazio askotan, zifra desberdinak agertzen dira zerga-iruzurraren aurkako borrokan. Azkenaldian entzun dugu, bai komunikabideetan, bai tribuna honetan, edo UPyDren bozeramailearen justifikazioan irakurri ahal izan dugu Espainia zerga-iruzurraren aurkako hamargarren herrialdea dela. Baina txosten horiek sakonago aztertzen baditugu eta hainbat iturritara jotzen badugu, ikusten dugu ez dela behetik hasita hamargarrena munduan. Izan ere, adibidez, Tax Justice justizia-webgunean –hor dator datu hori–, esaten da, orobat, Espainia 174tik 30.a dela ustelkeria hautematen. Transparency International erakundera jotzen badugu, adibidez, ez da egia munduko azkenetakoak garela, baizik eta gehiago kokatzen da gauden lurraldean. Baina, Espainiako ustelkeria edo zerga-iruzurra munduko hamargarrena dela egia ez izateaz gain, beste txosten bat ekarri nahi dugu gaur hona, hots, Europako Batzordeko Eskualde Politikaren Zuzendaritza Nagusiak egin berri duena, zeinak gobernuen kalitatea eta haien aldakuntza, eskualdeka eta azpieskualdeka, neurtzen dituen txosten bat bultzatu baitu, Göteborgeko Unibertsitateko Zientzia Politikoaren Institutuak egina, non gai horiek guztiak neurtzen baitira, eta, jakina, lurralde bakoitzeko ogasunen kalitatea neurtzen baita. Txosten horren abiapuntua da gobernu demokratiko bat ez dela nahikoa. Horrez gain, kalitatezkoa izan dadin, lau elementu gehigarri bete behar ditu: lege onak edukitzea eta haiek ondo aplikatzea; ustelkeria-iturri guztiak prebenitzea, kontrolatzea eta desagerraraztea; burokraziak eta funtzionarioak kalitatezkoak eta eraginkorrak izatea; eta erakundeak indartsuak eta kalitatezkoak izatea. Europako Batzordeak aurkeztu berri duen azterketa horretan, Europako hemezortzi herrialdetako 172 eskualde ikertu dira, eta lehenengo ondorioa da des- berdintasun nabarmena dagoela estatu bereko eskualdeetako erakundeen kalitatean. Euskal Autonomia Erkidegoa lehenengo postuan dago Espainiako Estatuan, eta 25.a da Europako 172 eskualde horien artean. Ikertzaileak berak hain zeuden harrituta beren ikerketen emaitzekin, non berariazko ikerketa bat egin baitzuten Euskadiren kasua azaltzeko eta euskal erakunde-sistemak zer indargune zituen ikusteko, hango erakundeen kalitatea, foru-ogasunena barne, Europako batezbestekoaren gainetik baitzegoen, Europako onenen artean, eta, jakina, Estatuko onena baitzen. Aztertu beharreko faktoreen artean sartzen zuen botere politikoen mesedera ez dauden gizarteerakundeen sare aberats eta aktibo bat dagoela. Esaten zuen erkidego honek partaidetza-zentzu handia duela, aniztasun kohesionatua duela eta konprometituta dagoela partaide den gizartearekin. Esaten zuen meritokrazia handia dagoela burokraziara sartzean. Esaten zuen erraztu egiten direla komunikazio-sistemak, gardentasun-sistemak eta erabakiak eta jardunbide edo jokabide desegokiak aktiboki salatzeko sistemak. Esaten zuen garrantzitsua dela autogobernua, norberaren arriskua norberaren gain hartzea –Ekonomia Ituna ezagutzen dugula uste dugunok ados gaude horrekin–, norberaren arriskua norberaren gain hartzea, bai arrisku fiskala, bai finantzarioa, baita emaitzak neurtzea ere, eta abar. Jakina, txosten bat besterik ez da, hemen jaso dugun beste edozein bezalakoa, baina uste dut aztertzen ari garen horri buruzko ikuspegi hobea ematen digula. Kutxak aztertu genituenean kutxa guztiek ez dutela berdin jokatu eta ez ditugula errezeta berak eduki behar esaten genuen bezala, esan nahi dut erakunde guztiek eta ogasun guztiek ez dutela berdin jokatzen, eta, horrenbestez, errezeta guztiek ez dutela berdinak izaten jarraitu behar. Uste dugu Euskadik bere indarguneetan sakontzen jarraitu behar duela, bere erakundeek eta gobernuek nota horiek lortzeko egin duten horretan. Horrela egin dugu, eta horrela egiten jarraituko dugu, geure sarea indartuz, bai alderdi instituzionalean, bai gobernantza-ereduetan edo eredu sozioekonomikoetan. Eskerrik asko.
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/b5a9f227-9fe6-4846-9a9d-3ad0401c9055
|
parl_eu_903
|
10
|
20
|
21.03.2013
|
PRIETO SAN VICENTE
|
SV-ES
|
MistoaUPyD legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, zerga-iruzurraren aurkako plan bat martxan jartzeari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
|
Presidente andrea, jaun-andreok. Hiru lurraldeetan modu bateratuan egingo den zerga-iruzurraren aurka borrokatzeko plan integral baten aldeko legez besteko proposamen bat proposa- tzen digu Maneiro jaunak, eta gutxienez neurri batzuk aurreikusten ditu. Neurri horiek bere ekimenean ezarri ditu, eta gero zabaldu egin dira erdibideko zuzenketarekin. Hain zuzen, eztabaida bat izan dugu duela oso gutxi, fiskalitateari buruzko bilkura bat. Fiskalitateari buruzko bilkura horretan, zerga-iruzurraren aurka borrokatzeko hainbat neurri aurreikusi dira, hain justu 71tik 17, zeinak onartu egin baitziren. Egia da, halaber, ekimen hau fiskalitateari buruzko bilkura egin aurretik aurkeztu zela, eta gai batzuk errepikatu egiten direla. Ez da errepikatu, ordea, ekimen honen gai nagusia, hots, zerga-iruzurraren aurka borrokatzeko plan bat egotea Euskadi osoan, plan bakarra (ez egotea hainbat plan, baizik eta plan bakarra), eta plan bateratu horrek tresna onenak izatea zerga-iruzurraren aurkako borrokan eraginkorra izan dadin. Egia da, Damborenea jaunak esaten duen bezala, eztabaida hauek errepikatu egiten direla, baina egia da, halaber, zerga-iruzurra ere errepikatu egiten dela. Hau da, geure buruari egin behar geniokeen galdera da ea behin eta berriz eztabaidak izan arren, behin eta berriz ebazpenak egin arren, eta behin eta berriz tresnak aipatu arren, duela urtebete edo bi urte baino zerga-iruzur gehiago, gutxiago ala berdina dagoen, zertxobait desberdinagoak diren ziklo ekonomikoen arrazoizko proportzioekin. Arazoa da munta izugarriko gaitz ekonomiko eta sozial baten aurrean gaudela. Kalkuluen arabera, urtean 2.500 milioi euro gutxiago biltzen dira gutxi gorabehera euskal ekonomian ezkutuko ekonomiaren eta ezkutuko ekonomia horri lotutako zerga-iruzurraren ondorioz. Hori dela eta, errepikatu daitezke eztabaidak, errepikakorrak gerta dakizkiguke, baina ordezkari politikoak garen aldetik konpromisoa eta betebeharra dugu zerga-iruzurra lurrez, itsasoz eta airez pertsegitzeko, eta eztabaidekin ez nekatzeko; izan ere, diru asko dago eduki behar ez duenaren esku eta interes publiko eta interes orokorretik urrun, eta baliabide horietara iritsi behar dugu krisiari aurre egiteko eta denek betebehar berak izan ditzaten, ez bakarrik eskubide berak, arlo publikoari denek egin diezaioten ekarpena, eta inork ez diezaion horri ihes egin. Horregatik, eztabaidatzen nekatu behar badugu, hobe izango da eztabaidatzen nekatzea, betiere zerga-iruzurra murrizteko interes orokor hori bilatuz, dena egina dagoela edo jakina dela pentsatzea baino eta, aldiz –gero emango dut daturen bat–, oraindik zerga-iruzurraren aurka borrokatzen jarraitzea non, gauzak egin arren –eta noski egiten direla, eta noski balioa eman behar zaiela–, zerga-iruzurraren zenbatekoa oraindik izugarria baita. Egunotan albisteren bat izan dugu, hain justu, zerga-iruzurraren aurkako borrokari buruz, eta guri nolabaiteko kezka eta alarma sortzen dizkigu, baita harridura ere, zerga-iruzur horretan egiten ari denari eta azaleratzen ari denari buruzko albiste benetan nahasgarriak baitira. Egunotan jakin dugu aldundiek, haiek emandako datuen arabera, hauxe esaten zutela. Bizkaiko Foru Aldundiak 454,2 milioiko iruzurra azaleratu zuen zerga-ordainketan 2012an. Horrek esan nahi du, datu horren arabera, aurreko urtean baino 106 milioi gutxiago bildu zirela, nahiz eta behin eta berriz eztabaidak egin, nahiz eta politikak behin eta berriz proposatu zerga-iruzurraren aurka borrokatzeko tresnak ematea. Datu hori argitaratuta dago, inork ez dio kontra egin, eta, esan dudanez, nolabaiteko alarma eta harridura eragiten dizkigu. Albiste hartan esaten zen, orobat, Gipuzkoako Foru Aldundiak 402 milioi azaleratu zituela, eta Arabakoak 131 milioi. Guztira, 987 milioi euro. Zenbateko hori, edo haren % 70, benetan bildu izan balitz, euskal erakundeek ez lituzkete egin behar une honetan beren aurrekontuetan aplikatzen ari diren murrizketa gogorrak. Zifra hori iruzur egindako zerga-oinarriei bakarrik dagokie, eta horiei gero zergari dagokion tasa aplikatu behar litzaieke benetan zenbat bildu den kalkulatzeko; beraz, zerga-iruzurraren aurkako ekintzaren balantzea zeharo eskasa da. Izan ere, esan denez –eta ikertu ere egin da–, kalkulatzen da Euskadiko ezkutuko ekonomiaren pisua barne-produktu gordinaren % 18 eta % 20 bitartekoa dela. Beraz, datu horien ondorioz, beste ekimen batzuen artean, nahiz eta baten bat nekatuta egon zergairuzurraren aurka lan egin beharrarekin, Alderdi Sozialistak Legebiltzarrean eskatu du hiru foru-aldundietako hiru Ogasun-ahaldunek agerraldia egitea dagokion batzordean eta azalpen xeheago eta sakonago bat ematea zerga-iruzurraren aurkako borroka honi eta ematen ari diren emaitzei buruz. Izan ere, benetan emaitzarik baldin badago, eta emaitzok hobeto kalifika balitezke, baikortasun apur bat emango lioke zerga-iruzurraren aurkako borroka honi, batzuetan zaila, gorra eta gogorra baita eta gauzak lortzen ari direlako bizigarria behar baitu, hori horrela estimatu ahal izatea ere konbentzigarria baita. Beraz, ekimen honen alde lan egin nahi izan dugu, zeren, asko dagoenak ez badu kalterik egiten, bada, beti izango da ona, eta honek ez du kalterik egiten asko egonda ere. Horregatik lagundu nahi izan dugu ideiekin eta proposamenekin, guk ere egin baikenituen fiskalitateari buruzko bilkura baino lehen, eta horregatik ere errepikatzen dira, baina, batez ere, ber- tute bat dute: Maneiro jaunaren ekimenak berak esaten duen bezala, etengabe gainean egotea, kontu hau etengabe berrikustea eta zerga-iruzurraren aurkako borroka ahuldu ez dadin motibatzea, baizik eta beti izan dezala atzetik politikaren bultzada, kasu honetan Ganbera honen bultzada, euskal herritar guztien onerako baita. Hori dela eta, errepikakorra bada ere, zintzotasuna dago proposamen honetan, eta guk, nola ez bada, ekin egingo diogu. Azkenean, erdibideko zuzenketa bat egin dugu, eta espero dugu –Maneiro jaunak esan duen bezala– Ganberako gehiengoak erdibideko zuzenketa honen alde bozkatzea. Hala bada, zerga-iruzurraren aurka borrokatzeko Euskadirentzako plan baten alde egingo du Ganbera honek, non denak egongo baitira, eta, ziurrenik, aurrerapauso bat emango dugu, aurrerapauso garrantzitsu bat, zerga-iruzurra murriztu dadin eta dirusarrera publikoek gora egin dezaten, eta zergak ordaintzen dituzten guztiek senti dezaten hau denen betebeharra dela, denen kontua dela, eta, hortaz, ikuspegi horretatik ez dadin planteatu betebeharrik ez dutenen eta betebeharrak dituztenen arteko berdintasunik ezaren irizpide edo politika hori. Uste dugunez gizartea duintasunez bakarrik eratu daitekeela, eta eskubide eta betebehar berdinekin eta bidezkoekin bakarrik funtziona dezakeela duintasunez, zerga-iruzurraren aurkako borroka erabakigarria da berdintasun eta gizarte-justizia horiek lortzeko. Horregatik eusten diogu ekimen honi eta egin dugu bat erdibideko zuzenketa horrekin. Zuk ere gauza bera egin dezakezu, eta ziurtatzen dizut askoz hobeto sentituko zarela. Ez zaitez hainbeste fidatu besarkadekin; fida zaitez askoz gehiago zerga-iruzurraren aurkako borrokarekin. La
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/b5a9f227-9fe6-4846-9a9d-3ad0401c9055
|
parl_eu_904
|
10
|
20
|
21.03.2013
|
LÓPEZ DE MUNAIN GANUZA
|
EH Bildu
|
MistoaUPyD legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, zerga-iruzurraren aurkako plan bat martxan jartzeari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
|
Sí, muchas gracias, y buenas tardes a todos. Hilaren 15ean fiskalitateari buruz izan genuen eztabaidaren ondoren, hemen dugu, beste behin, iruzurraren gaia. Euskal Herria Bildu no ha presentado ninguna enmienda a esta iniciativa. Decidimos que tras el monográfico celebrado recientemente debíamos dar otro paso, es decir, creíamos que había que poner en práctica las decisiones adoptadas en aquel debate. En ese sentido, hay que recordar que algunos de los puntos que se presentan en la iniciativa ya fueron aprobados en el debate del 15 de marzo. Zalantzarik gabe, orain beste ikuspuntu batetik ari gara hizketan; izan ere, dirudienez, talde batzuentzat arazoa da aldundiek zerga-iruzurra azaleratzerakoan duten zeregina eta Eusko Jaurlaritzak haren aurrean hartu behar duen zeregina. Ez da kasualitatea joan den astean hemen ordezkatuta dauden alderdi politikoetako bozeramaile batzuek –eta gaur gauza bera errepikatu dute– foru-aldundiei leporatzea nahiko utziak direla iruzurra azaleratzerakoan, eta urrunago ere joan ziren, esan baitzuten haiek emandako datuetan gardentasuna falta zela. Talde horien asmoa ez dago argi; izan ere, antza denez, ez dakigu oso ondo egungo eredua hobetu nahi duten, ala, aldiz, euskal fiskalitate-sistema atzeko atetik aldatzen saiatu nahi duten, zerga-bilketa horren eragileak aldatuz. Iruzurraren aurkako borroka sektore publikoaren biziraupenerako gako gisa hartu behar da. Arazoa da batzuk dirudienez orain ohartu direla zerga-iruzurra oztopo handi bat dela. Zerga-iruzurra hautemateko gaur egun dauden arazoak politika permisibo batetik datoz, argi eta garbi. Alegia, badirudi batzuek argia ikusi dutela eta orain aitortzen dituztela fiskalitateari lotutako iruzur-jarduerak hautemateko dauden ahuleziak. Eta ez hori bakarrik, baizik eta, gainera, administrazioen barruan bilatu dituzte errudunak, eta nolabaiteko gardentasun-eza leporatzen diete; azken batean, beren artean ados jartzea leporatzen diete. Ganbera honetan denok egin behar genuke gogoeta honaino ekarri gaituzten arrazoiei buruz. Izan ere, ezkutuko ekonomiak, jada esan denez eta lehen aitortu denez, BPGaren oso ehuneko handia hartzen du. Badirudi egungo krisi ekonomikoarekin ehuneko hori handiagoa ere izan daitekeela. Baina, berriro ere, herritar guztiengan jarri dugu arazoa; iruzurra kontrolatzeko sistema informatiko bat sortzeaz hitz egiten denean ere, gizarte-prestazioak eta Lanbide aipatzen dira. Eskerrak aipamen hori desagertu egiten den erdibideko zuzenketan, baina, zoritxarrez, uste dut hilaren 15eko monografikoan onartu ziren 71 puntuen artean onartu zela. Duela hilabete batzuk, New York Times egunkariak Espainiako zerga-iruzurrari buruz idatzi zuen, eta hauxe esaten zuen: "Jardunbide hori oso ohikoa da familia handietan, enpresa handietan eta banku handian. Zerga-iruzurra izugarria da sektore horietan; Espainiako Zerga Agentziaren arabera, zerga-iruzurraren % 74 talde horietan dago, eta, guztira, 44.000 milioi euro gutxiago biltzen ditu Espainiako Estatuak (gobernu zentrala eta erkidegokoak barne). "Kopuru hori, gainera, Espainiako Estatuak Hamabosten Europar Batasunaren batezbestekoareki- ko duen gizarte-gastu publikoaren defizita bezainbestekoa da ia: 66.000 milioi euro. Hau da, kopuru hori gastatu behar luke Espainiak bere ongizate-estatuan (osasungintzan, hezkuntzan, haur-eskoletan, mendekotasuna dutenentzako zerbitzuetan…) daukan garapen ekonomikoaren mailarengatik, baina ez du gastu hori egiten Estatuak ez dituelako funts horiek biltzen. Diru hori ez biltzearen arrazoietako bat da, hain justu, aipatutako talde horiek egiten duten zerga-iruzurra". (Berriro gogoraraziko ditut: familia handiak, enpresa handiak eta banku handia). "Hiru lobby horiek Estatu barruan duten eragin politikoaren ondorioz, Estatua ez da ausartzen haiek ikuskatzen. Egia esan, Zerga Agentziak ikertzen dituen zerga-iruzur gehienak autonomoenak, profesional liberalenak eta gizartearenak dira oro har, baina haien zerga-iruzurra, autonomoena eta profesional liberalena behintzat, iruzur osoaren % 8 besterik ez da, Espainiako Zerga Agentziako teknikarien arabera". Izan ere, badirudi hemen, EAEn, ez dugula entzun nahi aditu horiek esaten dutena, eta berriro ere % 8 horretan jartzen dugu arreta –eta ez dago gaizki–, baina horrek ez dirudi nahikoa baldin eta ez baditugu neurriak zehazten gainerako % 74rentzat. Gogoratu dezagun Euskal Autonomia Erkidegoan ere badaudela familia handiak, ondasun handiak dituztenak; enpresa handi batzuk ere geratzen dira, eta, besteak, berriz, itxi egiten dira; eta, jakina, banku handia ere badago. Ez dezagun Eliza ahaztu, azken batean erakunde horrek egiten baitu iruzur handiena, ez baitu zergarik ordaintzen eta, gainera, finantzaketa gehigarria lortzen baitu errenta-aitorpenaren bidez. Beraz, hementxe ditugu iruzurgileak; jarri diegu izena. Jo dezagun haiengana. Kendu ditzagun kapitala itzurtzea ahalbidetzen dieten laguntzak, har ditzagun ongizate-estatuko iruzurgile handi gisa, egin dezagun kontzientziaziokanpaina bat herritarrei esanez lau talde horiek lapurtu dutenaren edo aitortu ez dutenaren erruz osasungintza, hezkuntza, mendekotasunerako zerbitzuak eta abar pribatizatzen ari direla gaur egun. Jakinaraz dezagun haiek direla errudunak. Badirudi botere politikoek eta instituzionalek ezikusiarena egin dutela betidanik, amnistia fiskalak oparitu dizkietela, eta zerga-presio handiagoarekin zordundu dituztela herritar guztiak, eta hori guztia batzuek ordaindu dezaten beste batzuek egiten ez dutena. Badago hori egiteko borondaterik? Beldur gara ezetz, baldin eta ez badira neurri aktiboak zehazten oraintxe bertan. Ahora las diputaciones se han puesto manos a la obra para sacar a la luz el fraude fiscal, y los resultados han sido diferentes. Efectivamente, los resultados no han sido los mismos, porque la voluntad y la efi- ciencia para hacer aflorar el fraude fiscal no han sido los mismos en todos los casos. Amaitzeko esango dut agian zerga-iruzurra dela gizartean existitzen den iruzurrik handiena, gizakiak duintasunez bizitzea eta zerbitzuetarako sarbide publikoa izatea bermatuko duen sistema publiko bati eustea eta hura sendotzea nahi duen gizarte ororen gaitzik handiena. Iruzurra eta iruzurgileak dira, azken batean, garaitu behar dugun etsaia. Baina gauza bat gogorarazi nahi nuke berriz, eztabaida hau ez dadin etereoan geratu: iruzurgileak ez dira ezagutzen ez ditugun eta beren zergaerantzukizunetatik ihesean dabiltzan pertsonen masa handi eta ilun bat. Iruzurraren masa nagusia, lehen esan dudanez, familia handiak, enpresa handiak, banku handia eta Eliza dira. Horrek zerga-iruzurraren % 70 baino gehiago hartzen du. Orduan, jo dezagun haiengana. Jo dezagun boteretsuengana, ez botererik ez dutenengana. Izan gaitezen bidezkoak herritarrekin, ez tiranoak. Erakuts diezaiegun erakunde honetan behintzat herritarrak ordezkatzen ditugula, ez herrialdearen botere ekonomikoak. Erakuts dezagun, azken finean, zerga-iruzurraren gaitzarekin bukatu nahi dugula behingoz. Gero, nire hurrengo hitzaldian, zer akordio adostu ditugun adieraziko dut. Muchas gracias. La
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/b5a9f227-9fe6-4846-9a9d-3ad0401c9055
|
parl_eu_905
|
10
|
20
|
21.03.2013
|
MANEIRO LABAYEN
|
Mixto-UPyD
|
MistoaUPyD legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, zerga-iruzurraren aurkako plan bat martxan jartzeari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
|
Eskerrik asko, presidente andrea. Hain zuzen, baliteke Damborenea jaunak arrazoi izatea esaten duenean Legebiltzar honetan oinarrian proposatzen dudana behin eta berriz errepikatzen dudala, batez ere zerga-iruzurraren aurka borrokatzeko gai hau. Bai, hain zuzen, behin eta berriz errepikatzen dut, baina, egia esan, zuk ere gauza bera errepikatzen duzu behin eta berriz. Izan ere, lau urte daramatzazu niri gauza bera esaten, eta honela laburtzen da: "ez dugu zuk proposatzen duzun ezeren beharrik, eta ez dugu beharrik jada egiten delako". Horixe esaten aritu zara azken lau urteotan. Hau da, ez da batere hobetu iruzurraren aurkako borroka azken lau urteetan? Hori ari zara esaten? Hain zuzen, ez da batere hobetu azken lau urteetan? Izan ere, ezer hobetu bada, esan nahi du arrazoi genuela duela lau urte zerga-iruzurraren aurka gehiago eta hobeto borrokatu behar zela esaten genuenok. Horretaz ari garela, horixe esan du Euzko Alderdi Jeltzaleak azken laur urteetan Ganbera honetan, horixe bera. Esaten zitzaigun: "ez da horrenbesteraino, egoe- ra ez da hain larria, dagoeneko asko egiten da zergairuzurraren aurka, eta horretan ari dira foru-aldundiak". Aldaketa batzuk, ordea, azkenaldian gertatu dira. Ez gaude ados horretan? Eta zergatik gertatu dira aldaketa horiek azkenaldian? Erdibidekoan sartu genuen gai jakinen bat zergatik jarri da martxan azkenaldian? Zergatik? Bada, pentsatzen dut Ganbera honetako edo batzar nagusietako taldeek gai hau jarriko zutelako mahai gainean. Hain zuzen, errepikatuaren errepikatuaz, aldaketa batzuk gertatu dira. Zalantzarik gabe, egoera ekonomikoa hain da larria, non lanerako gogo gehiegirik ez zuten legebiltzarkideak eta indar politikoak lanean hasi baitira azkenaldian, eta onartu dute arazo handi hau dugula Euskadin eta Euskaditik kanpo, baina Euskadin ere bai. Euskadik dituen arazoez hitz egiten ari gara hemen, eta, gaur egun, horietako bat da zerga-iruzurra, eta asko egin daiteke. Bistan denez, aldatu egin da Jaurlaritza. Ekimen hau zenbaitetan aldeztu genuen aurreko legealdian; Jaurlaritza aldatu egin denez, Jaurlaritza berri honi eskatzen diogu egin dezala beharrezkotzat jotzen duguna, hots, zerga-iruzurraren aurka borrokatzeko plan bateratu bat martxan jartzea. Egia esan, Euzko Abertzaleak taldeak aitortzen du egiten dena ez dela nahikoa, eta Eusko Jaurlaritzari eskatu ere egiten dio, edo erdibideko horrekin eskatu nahi zion, egin dezala orain arte egin ez duen zerbait. Hau da, badirudi aurrerapauso bat dagoela Euzko Abertzaleak taldearen jarreran ekimen jakinen bat planteatzeko, zehazki aipatzen duzuen batzorde hau. Iruzurraren aurka borrokatzeko batzorde bat sortzea proposatzen duzue. Beharrezkoa da batzorde hori? Ala jada nahikoa egiten da iruzurraren aurka? Batzorde hori martxan jartzea planteatuko du Eusko Jaurlaritzak? Beharrezkoa da batzorde hori? Ala batzorde hori sartzea azken orduko saiakera bat besterik ez zen Euskal Sozialistak taldea eta UPyD konbentzitzeko ez genezala erdibideko zuzenketa hau sinatu? Joko politiko bat zen? Ala benetan uste duzue beharrezkoa dela erdibidekoan planteatu duzuen iruzurraren aurka borrokatzeko batzorde hori martxan jartzea? Azaldu iezadazue. Hain zuzen, gauza asko ari dira egiten… La
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/b5a9f227-9fe6-4846-9a9d-3ad0401c9055
|
parl_eu_906
|
10
|
20
|
21.03.2013
|
MANEIRO LABAYEN
|
Mixto-UPyD
|
MistoaUPyD legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, zerga-iruzurraren aurkako plan bat martxan jartzeari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
|
Enseguida termino. Damborenea jaunak esan du hori egiten dela, eta abar. Tira, gaur egun ez dago zerga-iruzurraren aurka borrokatzeko plan bateraturik; ez dago. Gaur egun, ez da bultzatzen zerga-ikuskarien etengabeko prestakuntza; ez da bultzatzen. Gaur egun, ez dira informatikoki elkarlotzen denbora errealean zergen datu-baseak. Proposatzen ditugun lankidetzamekanismoak indartzen eta arintzen badira, gehiago eta hobeto indartu eta arindu behar dira. Ez dira hitzarmenak sustatzen kolektibo profesionalekin eta enpresariekin… La
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/b5a9f227-9fe6-4846-9a9d-3ad0401c9055
|
parl_eu_907
|
10
|
20
|
21.03.2013
|
MANEIRO LABAYEN
|
Mixto-UPyD
|
MistoaUPyD legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, zerga-iruzurraren aurkako plan bat martxan jartzeari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
|
Eta, bistan denez, Eusko Jaurlaritzak ez du agerraldia egiten Legebiltzarrean sei hilabetean behin zerga-iruzurraren aurka borrokatzeko planak zertan diren azaltzeko. Hori ere ez da egiten. Beraz, neurri berriak eta zehatzak proposatzen ditugu, eta espero dugu, errepikatuaren errepikatuaz, egia bihurtzea datozen hilabeteetan. Horrenbestez, gai hau errepikatuko dugu Euskadin zerga-iruzurra existitzen den bitartean. Besterik ez. Eskerrik asko. La
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/b5a9f227-9fe6-4846-9a9d-3ad0401c9055
|
parl_eu_908
|
10
|
20
|
21.03.2013
|
DAMBORENEA BASTERRECHEA
|
PV-ETP
|
MistoaUPyD legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, zerga-iruzurraren aurkako plan bat martxan jartzeari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
|
Maneiro jauna, lauzpabost urte daramatzagu zuri esaten beti hobetu daitezkeela gauzak, eta horixe esaten dute azken bost urteetan egin ditugun zuzenketek. Bost urte daramatzagu foru-aldundiei eta zerga-administrazio guztiei esaten hobetu ditzatela gauzak, dena hobetu baitaiteke beti. Esan duzu: "Azken urteetan aldaketak egon dira. UPyDren ekimenengatik izango da". Bada, ez, Maneiro jauna, ez. Badakizu zergatik den? Duela urtebete Espainiako Gobernua aldatu zelako eta Mariano Rajoy izeneko bat izendatu zelako Gobernuko presidente, eta zuek aldeztu ez zenituzten zerga-iruzurraren aurka borrokatzeko neurri batzuk proposatu zituelako. Iruzurgileen aurkako Zigor Kodeko zigorrak gogortzea proposatu zuen, eta zuek ez zenuten aldeztu. Urtebetean, aurreko ekitaldian baino % 17 gehiago bildu du zerga-iruzurraren aurkako borrokan. Horregatik da. Zer gertatu den Euskadin? Neurri horiek foruarauetara eraman direla, hala behar baitzuen, zergairuzurgileentzako zigorrak gogortzea salbu, eskumen hori… Horixe aldatu da, Maneiro jauna, horixe aldatu da. Horixe aldatu da, besterik ez. Orduan, beti hobetu daitezke gauzak? Bai, beti hobetu daitezke. Utz iezadazu gauza bat esaten: ez dakit zergatik etortzen zaren eztabaida hau egitera –lehen ere ez zenuen egiten–. Duela lau urte, ez zenuen eztabaida hori egiten, eta, gainera, ez da zure eztabaida, eta inkongruentea da. Izan ere, zure planteamendua da hemen zerga-eskumenik ez edukitzea; zure planteamendua da zerga-ikuskaritzaren jarduera bakarra Zerga Agentziak egitea. Hori da zure alderdiaren planteamendua. Orduan, ez dakit zergatik etortzen zaren hona gai honetan zeure buruari domina autonomista bat jartzera, jakinik zure planteamendua dela Ekonomia Ituna eta zerga-eskumen oro desagertzea. Ez dut ulertzen gai honetan duela lau urtetik hona izan duzun trabestismo hori. Bilduri, berriz, gauza bakarra esango diot. Utz iezaiozue munduan zehar, nazioarteko banku handian eta gauza horietan guztietan errudunak bilatzeari, mundu guztiak baitu beti guztiaren errua. Gauza bat bakarrik dakit nik: gaur egun, adibidez, 30 milioi euro izango banitu paradisu fiskal batean, adibide bat emateagatik –nahiago nuke izango banitu, edo horien erdiaren erdia izango banu–, eta nire zerga-egoera erregularizatu nahiko banu, Gipuzkoan erroldatuko nintzateke. Eta badakizu zenbat ordainduko nukeen? % 0,75, gaur. Gaur. Beraz, mesedez, ez iezaguzue guri azaldu nola egiten den iruzur edo nola saihesten den fiskoa. Ederki asko dakigu nola egiten den, nork egiten duen eta nork onartzen duen. Eta nork onartzen duen. Hobetu nahi baduzue, kopiatu itzazue Mariano Rajoyk Diputatuen Kongresuan iragarritako neurri guzti-guztiak. (Risas) Ikusiko duzu nola ez zenuketen % 0,75 bakarrik ordainduko Gipuzkoan. Agian, askoz diru gehiago bilduko genuke eta askoz diru gehiago egongo litzateke hainbeste kezkatzen zaituzten baina aspaldian ezertan lagundu ez diozuen ongizateestatuarentzat. Prieto jauna, galdetu didazu ea zerga-iruzur gehiago ala gutxiago dagoen. Nik ez dakit zergairuzur gehiago ala gutxiago dagoen; badakit, ordea, zerga-ikuskapenengatik gero eta diru gehiago biltzen dela, Espainian behinik behin. Zer esan nahi du horrek? Gehiago dagoela? Ala diru gehiago biltzen dela eta gutxiago dagoela? Bada, ez dakit; izan ere, herrialde honetan, ezkertiarrak dira zenbatzen eta non dagoen jakiten adituak, baina inoiz ez dute ezer biltzen. Badakite zerga-iruzurra zenbat mila milioikoa den; denek dakite oso ondo nor ari den iruzur egiten, baina zuek gobernatzen duzuenean ez duzue inor harrapatzen, eta hori harrigarria behintzat bada. Esan didazu ea nekatuta nagoen zergairuzurraren aurkako borrokaz hitz egiteaz. Ez, ez! Ni nekatzen nauena da lau urte eramatea gauza beraz hitz egiten eta ezer ez egiten. Zuri esan dizut, eta Maneiro jaunari ere esan diot: hemen nahi dituzun planak onar ditzakegu, baina horrekin ez dugu zentimo bat gehiago bilduko. Baina, gauza bat ere esan behar dizut. Herenegun arte gobernatu duzue. Zure arabera, hemen badaude eskumenak hain lehentasunezkotzat eta beharrezkotzat jotzen duzun plan hori egiteko. Azaldu diezadakezu zergatik ez duzuen egin? Eskumenak baldin bagenituen eta egin ahal bagenuen, zergatik ez duzue egin? Nahi duzu irakurtzea zer esaten zuen gai honi buruz zuen bozeramaileak Legebiltzar honetan, Jaurlaritzan zeundetenean, zuek jaun-andre hauekin onartu zenuten erdibideko batean? "Baztertu egiten dugu UPyDren zuzenketa, Jaurlaritzari alferrik eskatzen baitzaio berari ez dagozkion gaiei buruzko eskumenak hartzeko". Horixe esaten zenuten. Orduan, gaur hemen izaten ari garen eztabaida serioa da benetan? Jaurlaritzan zeundetenean jaun-andre hauekin adostu zenuten zuzenketa horretan –hiru urte ere ez ditu–, horixe esan zenuten gai honi buruz. Zuen arabera gaur, edo lehen, eskumen horiek bazenituzten, ez dugu ulertzen nolatan ez zenuten Patxi Lópezek eta zuek guztiok zerga-iruzurra konponduko zuen plan integral hori onartu Gobernu Kontseiluan, gaur konponduta edukiko baikenituen gure zerga- eta bilketaarazo guztiak. Besterik ez. Eskerrik asko. La
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/b5a9f227-9fe6-4846-9a9d-3ad0401c9055
|
parl_eu_909
|
10
|
20
|
21.03.2013
|
ETXEBERRIA ARANBURU
|
EA-NV
|
MistoaUPyD legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, zerga-iruzurraren aurkako plan bat martxan jartzeari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
|
Maneiro jauna, galdetu didazu ea zergatik sartu dugun gure erdibideko zuzenketan batzorde bat sortzea, eta ea sinesgarria den ala ez den sinesgarria, eta abar. Ohitura izaten dugu esaten duguna eta baieztatzen duguna betetzeko, eta urrats bat ematen dugunean arreta handia jartzen dugu urrats hori irmoki emateko, eta, esan dizudanez, sinesten dugu proposatzen dugun horretan. Etengabeko hobekuntzan sinesten dugu; nire hitzaldian esan dizut. Uste dugu hobetu egin behar dela. Baina uste dugu, halaber, batzorde baten bidez egiten ari den hori indartzen denean, egiten ari den hori indartu egiten dela; aldiz, batzorde bat sortzen denean egiten ez den zerbait eta zentzurik ez duen zerbait egiteko, konpromisoa saihestu besterik ez da egiten. Beraz, nahiago dugu parte hartu funtsa duten eta funtzionatzen duten batzordeak sortzen egiten ari den zerbaiti buruz, etorkizuna duen zerbaiti buruz. Batzordea planteatzeko moduan, batzorde tekniko bat ari da egiten zerga-eskumenak dituzten eragileen artean ildoak markatu ditzaten eta batzordearen emaitzak ebalua ditzaten, eta uste dugu hori indartu egin daitekeela eta emaitza hobeak eman ditzakeela batzorde baten bitartez. Horregatik planteatu dugu, etengabeko hobekuntzan sinesten dugulako eta gure hitza betetzea gustatzen zaigulako. Berriro aipatu duzu elkarlotura, alegia, ez daudela elkarlotuta. Gaur egun dena dago elkarlotuta! Gaur egun, munduko gobernu guztietako sistema informatikoak (agian Korearen bat geratzen zaigu elkarlotu gabe) elkarlotuta daude. Gaur egun, dena dago Interneten. Beste gauza bat da, elkarlotuta egotea bezain garrantzitsua, sistemen segurtasuna gordetzea, eta pentsatzen dut eutsi egiten diozuela Datuak Babesteko Legeari eta administrazio guztietako sistemek segurtasun batzuk estali behar izateari. Beraz, ez du zentzurik jada badagoena eskatzeak. Eskatzen ari bazarete segurtasun batzuk ez betetzea, esan ezazu argi, eta ezetz esango dizuegu. Txarli Prieto jaunak esan digu asko egoteak ez duela kalterik egiten, proposamen asko egiteak ez duela kalterik egiten. Nire lankide batek esaten du akatsa behin eta berriz egitea setakeria dela, baina nik nahiago dut esan asko dagoenak ez duela kalterik egiten baina adosteak indartu egiten duela. Proposatu dugun erdibidekoak –talde guztiei proposatu diegu–, kalterik ez egiteaz gain, uste dut indartu egiten duela gure sistema; zureak, ordea, ez daukat batere ziur halakorik egiten duen, uste baitut ez duela batere ibilbiderik. Beraz, alderdi bakoitzaren hautua da. Datu bat ere aipatu duzu: 2.500 milioi, eta abar. Baina, 2.500 milioiko zifra atera zen txostenera jotzen badugu –lehendakariak eskatu zuen txosten hori–, esaten zuen: "Iruzurraren kostua baieztatzeko edo zenbatzeko asmoak… porrotera kondenatutako teoria bat da, inoiz ikusi gabeko fenomeno bat ikusi nahi baita. Zifra horiekin, gehienez ere, adierazle inperfektu bat egin daiteke kalkulu horien bilakaera neurtzeko; beraz, datu horiek tratu beraren bilakaera neurtzea ez beste helburu batzuekin erabiltzeak ez luke batere sinesgarritasunik izango". Zuek hori ari zarete planteatzen hemen. Saiatuko naiz deskribatzen nola deitzen zaion esparru jakin batzuetan zuek egiten duzuenari: horri demagogia deitzen zaio. Schopenhauerrek eztabaidatzeko artean identifikatzen zituen hogeita hemezortzi formetako bat da. Lehenengo urratsa, deabrutzea. Lehenik eta behin, denek gorroto duten egoera bat, kontzeptu bat edo errealitate bat bilatu behar da, jendearen atxikipena lor dezagun. Gero, dilema faltsu bat, dikotomia faltsu bat agertzen da: edo nirekin zaude, edo nire aurka zaude. Horri deitzen zaio demagogia, eta uste dugu gehiago balio digula emaitzak lortzeko lan egiteak demagogia elikatzen saiatzeak baino. Eskerrik asko.
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/b5a9f227-9fe6-4846-9a9d-3ad0401c9055
|
parl_eu_910
|
10
|
20
|
21.03.2013
|
PRIETO SAN VICENTE
|
SV-ES
|
MistoaUPyD legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, zerga-iruzurraren aurkako plan bat martxan jartzeari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
|
Presidente andrea, bi gauza besterik ez, baina uste dut aproposak direla eztabaida honetan. Gu ez gara ari eskumenez hitz egiten; zergairuzurraren aurka borrokatzeaz ari gara Legebiltzar honetan, Legebiltzar honek bultzada politikoa eman dezan zerga-iruzurraren aurka hobeto, modu harmonizatuagoan eta eraginkorragoan borrokatzeko duen gaitasunaren arabera. Eskumenak dituztenek garatu behar lituzkete eskumenak. Zerga-ikuskaritza zedarrituta dago; ikuskariak administrazio jakin baten zerbitzura daude. Baina Legebiltzar honek koordina dezakete eta bultza dezake politikoki zerga-iruzurraren aurkako borroka hori; horregatik proposatzen da hemen plan bat egotea. Zuek, ordea, nolabait, zuen erdibideko zuzenketan… Are gehiago, edozein aterata ere, elkarrengandik oso urrun ez dauden bideetatik doaz. Izan ere, planteatzen duzue administrazioen batzorde bat egotea iruzurraren aurka borrokatzeko; hau da, koordinazioaz ere hitz egiten duzue. Gu, berriz, bultzada batez ari gara hitz egiten; esaten dugu Legebiltzar honek bultza dezala politikoki eta eman diezazkiola balioa eta izaera politiko globala zerga-iruzurraren aurkako borrokari. Uste dut oso bateragarria dela beste gauza batzuekin. Alegia, ez dakit hain urrun gauden bata bestearengandik. Beraz, ez ezazu egin hemen eskumen-arazoei eta abarri buruzko mintzaldirik, eztabaida hau aspaldikoegia baita jada, askotan izan duguna, eta uste dut gainditzen ari garela pixkanaka-pixkanaka. Hain zuzen, Legebiltzarraren betebehar etikoa, betebehar politikoa eta erantzukizuna da zerga-iruzurraren aurkako borrokaz hitz egitea, eta hari bultzada eta babes politikoa ematea, euskal herritar guztiak ordezkatzen dituen ganbera den aldetik, eta, ahal den neurrian, zergairuzurraren aurkako borroka borroka homogeneoa izan dadila Euskadi osoan, eta denok, administrazio guztiok elkarrekin –batzuek eskumenekin, beste batzuek bultzada politikoa emanez, eta guztiok elkarren osagarri– borrokatu dezagula eraginkortasunez zergairuzurraren aurka. Beraz, uste dut eztabaida hau arazorik gabe onar daitekeela eta erabat aproposa dela Ganbera honetan eta une honetan. Esan duzu ezkertiarrak adituak garela zergairuzurra zenbatzen. Tira, agian arrazoi izango duzu, gehienez ere zeregin hori izan baitezakegu planteamendu honetan. Izan ere, eskuinekoak adituak dira zerga-iruzurra pilatzen, zerga-iruzurraren onurez gozatzen, eta, eskuinekoek noizbait ez badute nahikoa horrekin, amnistia fiskala ematen zaie opari. La
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/b5a9f227-9fe6-4846-9a9d-3ad0401c9055
|
parl_eu_911
|
10
|
20
|
21.03.2013
|
LÓPEZ DE MUNAIN GANUZA
|
EH Bildu
|
MistoaUPyD legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, zerga-iruzurraren aurkako plan bat martxan jartzeari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
|
Bai. Nire lehenengo hitzaldian esan dut garaia dela ekiteko, garaia dela mahai gainean neurri zehatzak jartzeko eta ez bakarrik borondatezko hitzak; izan ere, borondatezko hitz horiek zehaztu behar direnean, ez dira zehazten; talde batzuek ez dituzte zehazten. Aldundi batzuen eta besteen arteko aldea objektiboa da, eta adibide batzuk jarriko ditut. Gipuzkoan zerga-iruzurraren aurka hartu diren neurriek 402 milioi euroko zorra azaleratu dute 2012an, aurreko ekitaldian baino % 28 gehiago, eta PFEZean hautemandako guztizko iruzur-kopurua % 14 jaitsi da 2011rekiko. BEZean hautemandako iruzurra % 68 igo da; sozietateen gaineko zergan hautemandakoa, berriz, % 20 igo da. Datu horietan sartzen dira zergadelituengatiko hamaika ekintzak –iaz 6,7 milioi eurora iritsi ziren–. Azaleratutako zorra ia % 30 igotzea lortu da, eta horren arrazoia da aldundiko arduradun politikoen zein Gipuzkoako Ogasun Saileko teknikarien eraginkortasuna eta borondatea aldatu egin direla. Borondatea eta baliabideak, esaten nuen. Bi hitz garrantzitsu. Borondatea neurri jakinekin eta neurgarriekin erakusten da, eta baliabideak behar dira hori lortzeko. Politika hori egiten du Euskal Herria Bilduk Gipuzkoan, eta politika hori aldezten dugu hemen, ez iraganekoa, zerga-araudietan oinarrituta zerga-ingeniaritza ahalbidetu duten araudi-labirinto handi bat sortu zuena, eta orain besteoi dagokigu arazo hori konpontzea. ELAk –oso sindikatu kritikoa, batez ere Euskal Herria Bildurekin– salatu du euskal tea party bat dagoela zerga-arloan Bizkaiko eta Arabako aldundietan. Zerbaitegatik izango da. Laburbilduz, guk Gipuzkoako ildoari jarraituko diogu, eta ez ditugu aldeztuko azken batean Euskal Herria Bilduk Gipuzkoan duen ekimena geldiarazten duten eta Bizkaiko Ogasunari arnasa ematen dioten –Gipuzkoako datuekin itoa– adostasunak bilatzea eskatzen duten neurriak. Damborenea jaunari erantzunez, ados nago zurekin: asko dakizue iruzurrari buruz, alegia, iruzur egiteari buruz. Horretaz bai dakizuela izugarri. Bestalde, beste gauza bat galdetu nahi dizut: Gipuzkoan iruzurra erregularizatzea hain erraza bada, zergatik ez da erroldatu Bárcenas jauna Gipuzkoan, Hernanin adibidez? Espainiarekiko elkartasunagatik egin ote du ba? Horregatik, ezta? Esan duzu 30 milioi izango bazenitu paradisu fiskal batean…! Espetxean egon beharko zenuke 30 milioi izango bazenitu paradisu fiskal batean. Hor egon beharko zenuke. Hori dela eta, laburbilduz, Euskadiko Alderdi Sozialistaren eta UPyDren arteko erdibidekoaren alde bozkatuko dugu, Euskal Herria Bilduk Gipuzkoako Aldundian egiten duen politika baitu oinarrian. Eskerrik asko.
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/b5a9f227-9fe6-4846-9a9d-3ad0401c9055
|
parl_eu_912
|
10
|
20
|
21.03.2013
|
MAEZTU PEREZ
|
EH Bildu
|
MistoaUPyD legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, zerga-iruzurraren aurkako plan bat martxan jartzeari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
|
Bai, baina behin atea itxita batzuk sartu dira, eta beste batzuk ez. (Murmullos) La
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/b5a9f227-9fe6-4846-9a9d-3ad0401c9055
|
parl_eu_913
|
10
|
20
|
21.03.2013
|
PRIETO SAN VICENTE
|
SV-ES
|
MistoaUPyD legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, zerga-iruzurraren aurkako plan bat martxan jartzeari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
|
Ez, ate hori itxita zegoen, eta hura ere bai; zerbitzu-atetik sartu dira! (Murmullos) Euzko Abertzaleak taldeko bi kide sartu dira atezainen atetik. Bestela, ikus ezazue kameretan, une horretan bertan ez badira itzali. Beraz, iradokitzen dizut ireki ditzazula berriz ateak, jo dezazula txirrina, eta berriro bozkatzea. (Murmullos) La
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/b5a9f227-9fe6-4846-9a9d-3ad0401c9055
|
parl_eu_914
|
10
|
20
|
21.03.2013
|
MAROTO ARANZÁBAL
|
PV-ETP
|
Euskal Legebiltzar Talde Popularrak egindako legez besteko proposamena, iraunkortasunarekiko eta ingurumenarekiko konpromeisoaren balioak bultzatzeari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
|
Lehendakari jauna, jaun-andreok, arratsalde on. Europar Batasunak, herrialde kideak lehiakorragoak eta hobeak izatea eragiten duten balioak sustatzeko asmoz, uste sendo bat du oso europarra den eta gure gizartean oso errotuta dagoen balio bati dagokionez: berdea denaren balioa, jasangarria denaren balioa, ingurumenaren balioa. Europar Batasunak, Ganbera honetako gure taldeak bezala, uste du berdean pentsatzen eta sentitzen duten hiriak, jasangarritasunaren balioetan pentsatzen eta sentitzen duten hiriak, izango direla lehenak krisitik ateratzen. Gauza bera gertatzen da Europako eskualdeetan, Europako estatuetan: jasangarriagoak diren eta ingurumena balio garrantzitsutzat hartzen duten hiriek, eskualdeek eta estatuek gizarte hobea eta aurreratuagoa izango dute. Europar Batasunak modu nabarian egiten du bat balio horiekin, eta uste dut gauza bat bereziki ondo egin dela, hots, direktiba, pentsamolde eta berdea eta jasangarria denaren Europako mugimendu hori sentitzeko modu horien guztien adibide grafiko bat ematea. Adibideek mila hitzek baino gehiago balio dute, eta horretan asmatu egiten du Europar Batasunak, uste baitu beren udalerrietan, eskualdeetan eta estatuetan jardunbide egokien adibide zehatzei jarraitu diezaieketen eta jarraitu behar dieten hiriek ingurumen-arloan aplikatzen dituzten politika arrakastatsu horiek erreferentzia argiak, adibide argiak izan behar dituztela. Europar Batasunaren ekimen horrek sari batean, edo, hobeto esanda, aintzatespen batean izan zuen isla: European Green Capital saria, Europako hiririk edo udalerririk berdeenari ematen zaion saria. Errazagoa, praktikoagoa eta erabilgarriagoa da ekimenak partekatzea helburu hori lortzen asmatu dutenak edo horretarako ahaleginak batzen jakin dutenak erreferentziatzat hartuz. Helburu hori, esan dudanez, oso europazalea da, eta ingurumen-balioen, balio ekologisten eta balio berdeen sentimendua izatea du xede. Bada, sari hori lortzea zaila da, nota on batekin lortzea zailak diren aldagai batzuk ere aztertzen baititu. Duela oso gutxi arte, Europako iparraldeko hiriek bakarrik, Eskandinaviako hiriek bakarrik lortzen zuten aintzatespen hori. Lehenengoa Stockholm izan zen, Suedian; gero, Hanburgo, Alemania iparraldean; Kopenhage, Danimarkan… Euskal herritarrok, eta gure hiriburu Gasteizek, aintzatespen hori izateko aukera izan dugu. Lehenengo aldia da aintzatespen hori hemengo hiri bati eman zaiona, eta lehenengo aldia da, halaber, aintzatespen hori hiri ertain bati eman zaiona. Euskal herritarrontzat ere aukera bat da, aukera bat da gu guztiontzat, ez bakarrik berresteko jasangarritasunarloan Euskadi gailendu egiten dela (haren hiriburua gailendu egiten baita), baizik eta, hain zuzen, partekatzeko eta sentitzeko ingurumena denok elkartu behar gaituen balio bat dela, siglak kontuan hartzen ez dituena, politikak kontuan hartzen ez dituena, Europako hiri, eskualde eta estatu guztietan gutxiago kontsumituz gehiago egin dadin eta baliabide gutxiago kontsumituz gehiago egin dadin eta zerbitzu hobeak eman daitezen laguntzen duten politikez harago. Sari hori ez da, besterik gabe, balio ekologikoei emandako sari bat, aurreko mendean tradizionalki ulertzen ziren moduan. Hori baino askoz gehiago da. Europaren balio horiek aintzatesteko, hain zuzen, posizio ona izan behar da balioetan, eta gune berdeen edo airearen eta uraren kalitatearen aldeko apustua egin behar da, baina, horrez gain, arreta berezia eskaini behar zaie herritarrentzat hain garrantzitsuak diren gai hauei: garraio publiko jasangarria, hondakinak birziklatzea eta gizarte-kohesioa –horretan asmatu egin du Europak–. Ezin daiteke esan hiri bat edo udalerri bat berdea denik bertan ez badago gizartekohesiorik. Euskal udalerriek tresna hori erabil dezakete, aukera hori erabili behar dute, Europako beste hiri batzuek egiten duten bezala, gizarte ekologikoago bat, gizarte jasangarriago bat, gizarte hobe bat partekatzeko eta egiteko, gizarte hori konprometituago baitago ingurumenarekin. Ekimen hau ekarri dugu Ganbera honetara uste dugulako Eusko Jaurlaritzak laguntzen eta ahalegin guztiak egiten jarraitu behar duela Europar Batasunak eta Europako Batzordeak ingurumen-arloan defendatzen dituzten balio horiek hedatzeko Jaurlaritzako sailek –batzuek beste batzuek baino gehiago– egiten dituzten eta gure herritarren bizitzetan eragina duten politika guzti-guztietan. Beraz, une egokia da, hain zuzen 2012. urtea bukatu ondoren, non gure hiriburu Gasteizek aintzatespen hori izan baitu, hiriburuarekin, baina baita Eusko Jaurlaritzarekin, sail guztiekin eta euskal erakunde guztiekin ere, helburu hori betetzen laguntzeko, hots, gure erkidegoan egiten diren ekimenek, inbertsioek eta politikek irizpide horiei berei jarraitzea, irizpide arrakastatsuak baitira eta gure Autonomia Erkidegoko zenbait gobernutan erantzukizuna izan duten ordezkari publiko askok eta Ganbera honetan herritarrak legez ordezkatzen dituztenek aspalditik bultzatu baitituzte. Ekimen horri dagokionez, eskertu egin nahi diet Talde Sozialistari eta Euzko Abertzaleak taldeari adostasunera iristeko aukera, momentu honetan laburtzen saiatu naizen balorazio honekin hasten den jarrera aberastu egin baita nabarmenduz Europar Batasunak jasangarritasunaren adierazgarritzat dituela Europako Batzordeak garrantzitsuenekotzat ezarri dituen irizpideak hiri onenak izendatzerakoan edo saritzerakoan, edo beste batzuek helburu hori lortzeko berriz ere adibide gisa balio behar duten erreferentzia horiek izendatzerakoan edo saritzerakoan. Irizpide gehiago ere badaude, Euzko Abertzaleak taldearen proposamenean jasotzen denez. Orobat, funtsezkoa iruditzen zait jarrera hori baloratzea eta printzipio, estrategia eta plan garrantzitsu gehiago ere badaudela ulertzea, hiri berdeagoak eta ingurumenarekin konprometituago dauden eskualdeak eta estatuak lortzeko helburu horretan bat egiten baitute. Bestalde, jarrera bat jarri nahi dut agerian, uste baitut ezinbestekoa izan dela Gasteizek, gure hiribu- ruak, hiri gisa, udalerri gisa, helburu hori lortzeko. Horrexegatik, hain zuzen, dei egiten diot Ganbera honi errepika dezala, ahal bada, Gasteizko Udalaren esperientzia, nire ustez arrakastatsua izan dena. Gizarte orok (hiri batek, eskualde batek, estatu batek) hiru gako nagusi izan behar ditu ingurumenarloan arrakasta izateko. Hiru. Lehenengoa estrategia on bat edo plan tekniko on bat da, hamarkada askoan Eusko Jaurlaritzan, foru-aldundietan eta euskal udaletan agerian jarri den lanean gertatu den bezala, non konpromiso-maila altua baita. Baina hori ez da gako bakarra. Ezin daiteke esan hiri bat edo eskualde bat berdea denik edo jasangarria denik hango gobernatzaileen erabakiarengatik bakarrik. Funtsezko bi pieza daude. Bigarrena da herritarren eta zeregin honetan lan egiten duten –batzuetan gogor– elkarteen babesa eta konplizitatea. Herritarren konplizitatea ezinbestekoa da politika horiek arrakastaz aplikatzeko. Jakina –eta hau da akordio hau Ganbera honetara ekartzearen arrazoia eta gure taldeak lortu nahi duen helburua–, Bruselan Gasteiz Green Capital saria lortzeko gainerako hautagaietatik bereizi zuen gakoetako bat izan zen –eta puntu hau oso garrantzitsua da– Gasteiz hiriko ordezkari politiko guztiek bat egin zutela gure hiriburuaren ingurumen-balioak aho batez defendatzeko. Erabateko adostasun politiko eta sozial horri esker, gutxitan gertatzen den gauza bat gertatu zen: zenbait alderdi politikotako ordezkariak eskutik helduta, denak batera, mugimendu berdearen ordezkari sozialekin batera ikustea. Tradizionalki, mugimendu berdeak ez du argazkirik ateratzen sistemarekin. Ez da ohikoa erakundeak eta mugimendu ekologista argazki berean ikustea. Normalean, aldarrikapen-jarrerak urrundu egiten ditu posizio horiek. Kasu honetan, ordea, ez da hala gertatu, eta uste dut Ganbera honek ere aukera bat duela Gasteizko hiriarentzat erabakigarria izan zen kontu bat berresteko, hots, talde politiko guztiak ados egon izana. Gure taldea horretan saiatu da, jarrera ireki bati eutsiz, esan dudan bezala. Funtsezkoa da Eusko Jaurlaritzak bultzada hori ematea, ingurumenari lotutako azpiegitura, politika eta ekintza guztiek hain europarra den eta Europan hainbeste estimatzen den bide horri jarraitu diezaioten, gaur aurkezten dugun erdibidekoan jasotzen den bezala. Zalantzarik gabe, etorkizun hobea iragartzen digu bide horrek. Ikuspegi berdea duten hirietan, jasangarriagoak diren hirietan eta eskualdeetan, bizitzeko gogoa ema- ten du, bizitzea komeni da eta hobeto bizitzen da. Egitate hori ezin da egiaztatu aspalditik aurrerapauso hori eman dutenen esperientziarekin baino gehiagorekin. Balio hori, esaten dudanez, oso europarra da, eta horrek bereizi egiten gaitu garatuta dagoen munduko beste edozein eskualdetatik. Horretan, Europa oso goian dago, eta Euskadi, Europaren barruan, oso goian dago, hango hiriburua ere, Gasteiz, goi-goian dagoen erreferentzia baita. Benetan uste dut, orobat, une hau aproposa dela Eusko Legebiltzarrak, ekimen honekin, ibilbide luze bati egindako aintzatespen horri garrantzia emateko, non, salbuespenik gabe, kolore politiko guztiek helburu horretan lagundu baitute. Europar Batasunak aldeztu egiten du gaur eta ezarri egin nahi izan zuen helburu hori adibide argi batekin, gaur egokitu zaigun eta duela aste batzuk amaitu zaigun sari horren bidez. Eskerrik asko. La
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/b5a9f227-9fe6-4846-9a9d-3ad0401c9055
|
parl_eu_915
|
10
|
20
|
21.03.2013
|
MAEZTU PEREZ
|
EH Bildu
|
Euskal Legebiltzar Talde Popularrak egindako legez besteko proposamena, iraunkortasunarekiko eta ingurumenarekiko konpromeisoaren balioak bultzatzeari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
|
Eskerrik asko, legebiltzarburu anderea, eta arratsalde on legebiltzarkide guztiei. Nik behin eta berriz irakurri dut zuen legez besteko proposamena, irakurri ditut beste talde guztiek aurkeztutako zuzenketak, eta konklusio batera heldu naiz, eta da hizkuntza ezberdinetan egiten dugula berba. Ez nabil nik euskaraz egiten dudalako eta zuk gazteleraz, ze nik gazteleraz ere oso ondo ulertzen dut, eta orduan ulertzen dut zure legez besteko proposamenean jasota zegoena, baizik eta termino berdinak erabiltzen ditugunean uste dut esanahi ezberdinekin erabiltzen ditugula. Nik uste dut gaur egun garapen iraunkorra ezinezkoa dela eta behin eta berriz ari garenean garapen iraunkorraren inguruan, iruzur baten inguruan ari gara. Ezinezkoa da garapena iraunkorra bihurtzea logika kapitalista batean, ezinezkoa da. Gaur egun helburu nagusi bezala etekin ekonomikoa ahalik eta arinen esku gutxitan pilatzea helburu duen logika kapitalista eta ingurumenaren babesa edo eskubide sozialen babesa kontrajarriak dira. Eta uste dut errealitatea hor dagoela, datuak hor daudela eta uste dut datu sobera dugula errealitatea horrela dela ikusteko. Ikusteko momentu honetan krisi ekonomiko baina baita sozial eta ekologiko honetan zelan krisi ekonomikoa aitzakia hartuta etengabe murrizten ari diren eskubide sozialak, zelan etengabe ingurumenaren kontrako erasoak, horiek bai, iraunkorrak bihurtzen diren. Orduan, guk ez dugu sinesten eredu kapitalista baten garapena iraunkorra edo jasangarria izan litekeela, ez dugu sinesten. Orduan, ikusten dudanean zuen legez besteko proposamena eta garapen iraunkorraren baloreak bultzatu behar direla, uste dut gauza ezberdinez ari garela, guretzako momentu honetan erabateko desoreka dagoelako, ekonomiaren eta ingurumenaren eta eskubide sozialen artean. Noski, desoreka ekonomiaren aldekoa. Bakarrik ikusi behar dira pobrezia-tasak, ez azken boladan bakarrik, baina gehienbat azken boladan zelan etengabe goraka joaten diren. Aldaketa klimatikoaren datuak ere beste datu argigarri bat dira ikusteko desoreka hori esistitzen dela ekonomiaren alde. Orduan, ez dut uste gai honetaz askoz gehiago sakondu behar dudanik, momentu honetan garapen jasangarriaren terminoa kapitalismoaren asmakeria bat delako, edo, hobeto esanda, ekokapitalismoarena. Azken finean erabiltzen direlako mota honetako terminoak, edo "piensa en verde", hainbat bider aipatu duzun termino hori, sasiberdeak diren marketingkanpainekin negozioa egiten jarraitzeko. Izan ere, irizpide berdeari buruz dugun ikuspegia ez da mugatzen Heinekenen basora, Maroto jauna. Desberdina da. Gu ez gara berdeak; ekologistak gara. Uste dugu zeharo bateraezina dela gaur egun gehienek nahi dutena, hau da, negozioa bilatzea harreman sozialen edo ingurunearekiko harremanen edozein esparrutan, dela garraioan, dela energian, dela hondakinen kudeaketan, dela finantzetan… Negozioa, etekin ekonomiko pribatua lortzen saiatzea bateraezina da, une honetan, natura mantentzearekin, hari erasorik ez egitearekin eta hura errespetatzearekin, eta gizarte-eskubideak errespetatzearekin. Uste dugu zuen proposamena kamaleoiaren proposamena dela. Kameleoiaren proposamena. Kameleoia ingurunearen itxura bera hartzeko kolorez aldatzen den narrasti bat da. Uste dut azkenaldian kameleoi kapitalista asko daudela, ingurunearen eta gizartean gero eta hedatuago dagoen ingurumen-sentsibilitatearen itxura bera hartzeko berniz berdea ematen dutenak, baina hori eginagatik ere, kameleoiaren antzera, ez dute beren nortasuna galtzen, eta kameleoi eta narrasti kapitalistak izaten jarraitzen dute. Uste dut datuak hor daudela, ezinezkoa izango dela momentu batean populazioaren % 20k natur baliabidearen % 80 kontsumitzen dugun bitartean –eta ama lurraren parte honetan mendebaldean hori gertatzen da, populazioaren % 20k kontsumitzen dugu natura-baliabideen % 80–, edo beste datu bat botatzearren, populazioaren % 22k ekoizten den energia guztiaren % 87 kontsumitzen dugun bitartean, oreka hori, ekonomiaren eta ekologia edo ingurumenaren eta eskubide sozialen artean ezinezkoa izango da. Ezin dugulako soilik pentsatu esparru geografiko mugatu batean, Gasteizen edo Euskal Autonomia Erkidegoan, ezta Euskal Herrian ere ez, garapen benetan orekatua izateko eta iraunkorra eta integrala izateko izan behar delako globala. Honetan bai pentsakera guztiz globala izan behar delako. Guretzako, orduan, aukera bakarra, benetako garapen –eta garapena diot, ze gaur arte dagoena da mugagabeko hazkunde fisikoa–, benetako garapen integral bat eta orekatu bat lortzeko, guretzako aukera bakarra deshazkundea da. Eta deshazkundea esaten dudanean ez dut esaten atzera buelta behar garenik. Badakit hainbat ideologia politikorentzat oso termino zaila dela asimilatzeko deshazkundearena, baina oso erraza da azaltzerako orduan. Alde batetik, deshazkundeak derrigortzen gaitu, lehenengo eta behin, gaur egun garapena lortzeko erabiltzen ditugun indikadoreak birpentsatu behar direla. Ezin dugu garapena edo hazkundea soilik indikadore ekonomizistekin neurtu. Birpentsatu behar dira, eta edozein politika, edozein estrategia edo edozein planen koste anbientalak eta koste sozialak kontuan hartu behar dira eta indikadore bezala neurtu, jakiteko benetan garapen integral hori lortzen ari garen. Eta gaur egun hori ez da ematen. Eta bigarrenez, lehen aipatu dut, negozioen edo etekin ekonomiko pribatuen ikuspuntua baztertu egin behar da eta interes kolektiboa lehenetsi behar da. Ezin dugu beti lehenetsi interes ekonomiko pribatua, gutxi batzuen interes ekonomikoa, eta horren menpe ingurumena ezarri edo horren menpe hainbat lorpen sozial ezarri. Beraz, esfortzu bat egin gura genuke, ikusita besteen zuzenketak eta badakigunez erdibideko bat dagoela gai honetan, esfortzu bat egin nahi genuke gai honetaz zer edo zer era bateratu batean egiteko, baina ezinezkoa zaigu, ikusita hizkuntza ezberdinetan…, edo termino berdinak era ezberdinen batean ulertzen ditugula.
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/b5a9f227-9fe6-4846-9a9d-3ad0401c9055
|
parl_eu_916
|
10
|
20
|
21.03.2013
|
ROJO SOLANA
|
SV-ES
|
Euskal Legebiltzar Talde Popularrak egindako legez besteko proposamena, iraunkortasunarekiko eta ingurumenarekiko konpromeisoaren balioak bultzatzeari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
|
Eskerrik asko, presidente andrea, eta arratsalde on guztioi. Hasteko, uste dut, hizkuntza desberdinak hitz egiteaz gain, mundu desberdinetan bizi garela. Hau da, Maeztu jaunari entzuten diot eta ez naiz ordezkatuta sentitzen hain kapitalista den gizarte horretan, merkatuek, etekin ekonomikoek eta ingurumenaren inguruan dagoen gaiztakeria horrek guztiak hainbeste mugitzen duten gizarte horretan. Gainera, badirudi zuek bezala pentsatzen ez dugun alderdi politikook garela hori guztia gertatzearen protagonistak eta arduradunak. Nik ere behin eta berriz irakurri dut Maroto jaunaren ekimena, eta, zuri entzun ondoren, edo zuri entzuten ari nintzen bitartean, berriro irakurri dut, eta uste dut oso gauza desberdinez hitz egitera etorri garela. Izan ere, hitzaldi zeharo positiboa neukan prestatuta; pentsatzen nuen ekimen honek izaera positiboa zuela: jasangarritasunaren balioak, alderdi politiko guztiok aldezten ditugun balioak eta hauteskundeetara eramaten dugun programa politiko bakoitza betetzen duten balioak. Alderdi politiko guztiok harro gaude Gasteizi Green Capital saria eman zaiolako. Hala izan zen Gasteizko Udalean (hemen dugu alkate jauna). Uste nuen denok geundela ados Maroto jaunak hona ekarri duen ekimenarekin, Green Capital eta antzeko sariak –Europako politika ere murgilduta dago sari horietan– existitzea ahalbidetzen duen guztiari balioa ematea besterik ez baitzuen xede. Izan ere, egia da denok kezkatzen gaituela aipatu duzun oreka ekologiko horrek, ekonomiaren eta ekologiaren arteko oreka horrek, baina nik eta nire alderdi politikoak badugu garapen jasangarriaren eta aurrerapenaren arteko orekarekiko kezka ere; ezin diogu guztiari ezetz esan. Ez, zeren, funtsean, EH Bilduk aurkeztu duen zuzenketa irakurtzean, nahiz eta ez duen argi eta garbi esaten, ezetz esaten die azpiegitura handiei, ezetz esaten dio administrazioek hainbeste urtean landu duten guztiarekin jarraitzeari. Baina nik eztabaida asko izan ditut zurekin Ganbera honetan ingurumenari buruz, eta diskurtsoa nabarmen aldatu da duela urtebetetik hona. Ingurumenaren gaian, denok geunden ados, eta bazituen… ez dut erraztasunak esango, askotan eztabaidatu baitugu gauza askori buruz, baina iruditzen zait ekimen honi alde iluna bilatzea nik aurkitzen ez dudan ez dakit zer aurkitzeko… Bada, hain zuzen, oso zaila da akordioetara iristea ezertxo ere adostu nahi ez duen norbaitekin. Nire ustez, eztabaida guztietan etekin ekonomikoez bakarrik hitz egitea, eztabaida guztietan sartzen dituzuen lobby horiez hitz egitea –dela ingurumenekoak, dela azpiegituretakoak, dela osasungintzakoak…; edonongoak–, marketinaz hitz egitea… Badirudi talde politiko batzuk sortu ditugula, non batzuk zintzoenetan zintzoenak diren, ezkerra ordezkatzen dutenak (ezkerraz ari garela, zuek, batzuetan, oso modernotzat daukazue zeuen burua, baina diskurtsoa oso zaharkitua da, ezker zaharrenarena, nire ustez), eta beste batzuk gaiztoenetan gaiztoenak garen, enpresari handiei, banku handiei, merkatu-ekonomia honi eta ez dakit zeri bakarrik egin nahi baitiogu mesede, prest egongo bagina bezala osasungintza suntsitzeko, osasungintzaz ari garenean, edo mendiak suntsitzeko, azpiegiturez ari garenean. Hara, benetan, Maroto jaunaren ekimena irakurri dugu, eta, zer nahi duzu esatea? Nik askotan eztabaidatu dut Alderdi Popularrarekin, baina, Europako planei, programei eta direktibei balioa emateaz gain, Gasteizek Europako Hiriburu Berdearen saria irabazi izanari balioa emateaz gain, eta baliabideak jasangarritasunez erabiltzearen estrategiari, hondakinei buruzko Europako estrategiari buruz hitz egiteaz gain… Jakina, esan nahi badidazue oreka ekologikoa atez atekoa dela, zer egingo diogu bada. Gure alderdia, behintzat, ez duzue ondoan izango, eta esan iezadazu ea hori den garapen ekologikoaren etsenplua, ekonomiarekin, garapen jasangarriarekin eta aurrerapenarekin; izan ere, Alderdi Sozialistari ez zaio atzerapauso bat iruditzen, baizik eta mila atzerapauso. Azpiegitura handiei buruzko eztabaidez hitz egin behar badugu –alderdi politiko batzuk horien alde daude, eta beste batzuk, kontra–, izan gaitezen ausartak, baina ez ditzagun edozein motatako ekimenak erabili denean jartzen ditugun eranskin horiek (lobbyak, ekonomiak…) jartzeko. Izan ere, uste dut alderdi politikoon egitekoa dela gizarte bat eraikitzea ingurumena zaintzen saiatuz, jakina. Iruditzen zait Eusko Jaurlaritzak (honek, aurrekoak eta datorrenak) zeharkako kudeaketa gisa hartzen duela ingurumen-politika; sailak gero eta gehiago saiatzen dira beren estrategia guztietan ingurumena kontuan hartzen, batez ere Industria eta Azpiegitura Sailak, eta, jakina, Ingurumen Saila. Baina ez ditzagun eztabaida guztiak pozoitu gizarteari sinetsaraziz alderdi politiko jakin batzuek egiten duten ekimen bakoitzaren atzean benetan existitzen ez den zerbait dagoela. Beraz, esan behar dut poztu egiten nauela Euzko Alderdi Jeltzalearen bozeramailearekin eta Alderdi Popularraren bozeramaile jaunarekin akordio batera iritsi izanak, eta, hain zuzen, ezinezkoa dela akordioetara iristea ingurumen-politikaren defentsa erabat aldatu duen alderdi batekin. Izan ere, zuk, Maeztu jauna, beti eztabaidatu dituzu gai horiek, sinetsi egiten baituzu horretan eta bai baitakizu zertaz ari zaren, baina iruditzen zait betidanik denon adostasuna izan duten gaiak –Ingurumen Batzordean beti egoten ginen harro akordio handietara iristeaz– pixka bat erradikalizatzen hasi zarela. Beraz, ez nau hainbeste kezkatzen hizkuntza desberdinetan hitz egiteak, hizkuntza bera hitz egiten saiatzen ari baikara (ni, adibidez); kezkatzen nauena da nire ustez bi mundu desberdinetan bizi garen ganbera batetara etortzeak. Besterik ez. Eskerrik asko. La
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/b5a9f227-9fe6-4846-9a9d-3ad0401c9055
|
parl_eu_917
|
10
|
20
|
21.03.2013
|
ARRIZABALAGA OLAIZOLA
|
EA-NV
|
Euskal Legebiltzar Talde Popularrak egindako legez besteko proposamena, iraunkortasunarekiko eta ingurumenarekiko konpromeisoaren balioak bultzatzeari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
|
Arratsalde on legebiltzarkide guztioi, baita mahaiburu andreari eta lehendakari jaunari ere, noski. Tira, gauza asko entzun ditugu dagoeneko debate honetan. Nik egia esan zintzo-zintzo nire interbentzioa idatzita prestatuta nekarren, baina ez dakit gehiegi merezi ote duen. Maroto jauna izan da ekimenaren sustatzailea, berak aurkeztu zuen gaurko hau, eta berak esandako hitz batzuk nahiko nituzke baita erabili. Él fue quien presentó la iniciativa de hoy, y me gustaría utilizar algunas de sus palabras. Eta baita guk hasiera-hasieratik, 2010. urtean izendatua izan zenetik, errekonozimendu hori aitortu egin diogu Gasteizi eta gasteiztarrei eta jake aukera dugun, gaur ere berdina egingo dugu. Egia da ekimena irakurri genuenean ez zitzaigula bereziki pisuzkoa iruditu. Ondo dago Green Capital izendapenaren oroitzapena berriz ere hona ekartzea, egia da urtebeterako izendapena izaten dela, egia da hala ere, hori lortzeko, aurretiaz hirigune batek edo herri batek merezimenduak eduki behar dituela eta behin epea bukatzen denean ere merezimendu horiek izaten jarraitzen duela. Baina horregatik iritsi gara erdibideko batera, non Green Capitaleko irizpideak ez ezik, ingurumenarekin eta iraunkortasunarekin lotura duten gainontzeko irizpide guztiak ere aitortu nahi izan ditugun. Makina bat arau, zuzentarau, legedi, estrategia, gomendio eta abarretan jasota daudenak dagoeneko Europa mailan eta dagoeneko ere hamarkadetan, ez hemen bakarrik noski, baina hemen ere aplikatzen joan direnak. Ze ez dezagun pentsatu, gaur honetaz hitz egiten dugulako eta Jaurlaritzari eskaera batzuk egiten dizkiogulako, kontu berria denik eta orain artean egin ez den zerbait dela. Egia esan, lehengoan irakurri nuen 1750. urte inguruan, hau da, industria-iraultza hasi aurretik, mundu zabalean, mundu osoan, 1.000 milioi lagun bizi omen zirela. Gaur, 2013. honetan, 7.000 milioitik gora gara nonbait munduan bizi garenak. Beraz, bider zazpi baino gehiago egin du gizadiak edo egin du gizakiok osatzen dugun biztanleriak. Eta horrek jartzen gaitu gaur tratatzen dugun arazoaren aurrean. Zenbateraino horrelako hazkunde bat iraunkorra da? Zenbateraino 7.000 milioi horietako bakoitzaren bizitza norberak, horietako bakoitzak, nahiko lukeen bezala garatzeko posibilitatea eskaintzen du gure planeta honek. Eta zenbateraino munduak berak dituen mugak, dituen baliabideak posibilitatzen dute edo ez orain arte eman den hazkunde hori denboran mantentzea? Eta horrek ezinbestean eraman behar gaitu onartzera mugak egon badaudela, mugak nabarmenak direla eta, beraz, ezinbestekoa dugula gure jarrerak aldatzea. Gure jarrera pertsonalak, egunerokotasunean norberak bere etxean dituenetatik hasi eta politiken bitartez erakundeetara eramaten ditugunak eta praktikan jartzen ditugun horiek. Eta zorionez, azken hamarkada hauetan, gehituz joan da ingurumenak sortzen digun kezka. Kezkak ez gaitu zorionez betetzen, baina gutxienez kezka horren aurrean ardura gehitzeak bai. Eta horretan iritsi gara sinatu dugun erdibideko horretara, ez daukagu bestelako aitzakiarik, ados gaude. Baina egia da Dani Maeztu EH Bilduko bozeramaileak hemen esan dituenak gutxi gora behera espero nituela. Berak esan du bi hizkuntza desberdin hitz egiten ditugula, hizkuntza bat da EH Bilduk hitz egiten duena eta bestea gainontzekook hitz egiten duguna. Eta nonbait bi hizkuntza horien arteko ulermen errazik ez dago. Bueno, akaso ez dago baina nik, bai nahiko nuke aukera hau aprobetxatu ezker abertzaleak, EH Bilduk oro har, daukan eta niri oso kuriosoa egiten zaidan kontraesan bat aipatzeko. Aspaldi honetan sumatzen ari gara EH Bilduk eredu bolivarianoari dion mirespena eta zenbateraino gustatzen zaion irribarre bolivarianoa EH Bilduri. Eta noski, eredu bolivarianoa ez da inondik ere eredu kapitalista suntsitzailea. Por supuesto, el modelo bolivariano no es en absoluto un modelo capitalista destructor. Baina kontua da eredu bolivarianoa dela munduan petrolioa ekoizten duen bederatzigarren potentzia eta dela mundu mailan esportatzaileen artean seigarren postua daukana. Eta hara, azkenean zertan dautza eredu bolivariano horren aberastasun-iturriak? Ba ama lurra, hemen eta han, eta bazter guztietan, dagokion lekuan, zulatzea eta ama lurraren lur azpitik petrolioa ateratzea, eta petrolio hori saltzea, pentsatzen dut dolarretan salduko duela. Eta denok dakigu petrolioa, nahiz eta bolivarianoa izan, zertarako izaten den, besteak beste erregai bezala erabiltzeko, erretzeko, garraioa edo gainontzeko industria suntsitzaileak elikatzeko. Keak eta zikinak sortzen dituela ere badakigu, eta zeuk aipatu duzun beroketa globalarekin zerbait zerikusirik baduela. Baina zein dago mundu honetan kontraesanetatik libre? Zuek ez, antza denez. Beste aldetik zuen zuzenketa aprobetxatu duzue, hau da, Zadorra Gasteiztik pasatzen dela edo Urola Zumaiatik pasatzen dela aprobetxatu duzue baita zuzenketan sartzeko inpaktu ekologiko esanguratsua duten azpiegituren moratoria, eskaria. Lehengo batean batek aipatzen zidan, eta hori ere kurioso egin zitzaidan eta nahiko nuke hona ekarri, nola orain dela urte dezente ja, 50 hamarkadan ere egin ziren Araban dauden bi urtegi handiak, Ulibarri eta Legutioko urtegiak, gaur egun oraindik ere argi indarra sortzeko erabiltzen direnak eta arabatarrak eta bizkaitarrak urez hornitzeko. Gaur egun, gaur egun dauden ingurumeneko irizpideekin seguruenik ez zen posible izango urtegi horiek egitea. Baina gertatu da orain dela gutxi, eta talde ekologistek hala eskatuta, bi urtegiak Natura 2000 Sarean sartu direla eta beraz babestutako naturgune bezalako kontsideratzen ditugula gaur egun. Eta noski, badakit hori azpiegitura guztiekin ez dela gertatuko. Baina azpiegitura erraldoien kontra aho betez ibiltzen direnetatik oso gutxi dira, esango nuke oso-oso gutxi direla uko egiten diotenak edozein autopista, edozein autobia edo dagokion beste edozein azpiegitura erraldoi erabiltzeari. Lehenago nire taldeko kide batek, Alex Etxeberria jaunak, Schopenhauer eta demagogiaren definizio polit bat ekarri digu Ganberara. Ez dut buruz ikasi, apuntatu behar dut hurrengo batetarako, baina uste dut kasu honetan ere oso aproposa dela. Eta gure eredua ez da bi eredu kontrajarrien eztabaida, gure eredua da iraunkortasuna, ulertzen dugun bezala. Oreka zaila izanik, markatzen digun helburuaren atzetik doazen erabakiak eta politikak egiteko eredua. Naturaren iraunkortasuna bai, baita gure baliabideen iraunkortasuna ere, baina baita gure gizartearen ongizatearen iraunkortasuna, gure herritarren bizi-kalitatea, hau da, euskaldunon etorkizuna.
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/b5a9f227-9fe6-4846-9a9d-3ad0401c9055
|
parl_eu_918
|
10
|
20
|
21.03.2013
|
MANEIRO LABAYEN
|
Mixto-UPyD
|
Euskal Legebiltzar Talde Popularrak egindako legez besteko proposamena, iraunkortasunarekiko eta ingurumenarekiko konpromeisoaren balioak bultzatzeari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
|
… Bakarrik esan nahi dut Talde Sozialistak, Talde Popularrak eta Euzko Abertzaleak taldeak sinatutako erdibideko zuzenketaren alde bozkatuko dugula. Ados gaude erdibideko proposamen horrekin, eta, azken finean, ez diot eragozpen aipagarririk ikusten. Beraz, bakarrik iragarri nahi dut haren alde bozkatuko dugula. Eskerrik asko.
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/b5a9f227-9fe6-4846-9a9d-3ad0401c9055
|
parl_eu_919
|
10
|
20
|
21.03.2013
|
MAROTO ARANZÁBAL
|
PV-ETP
|
Euskal Legebiltzar Talde Popularrak egindako legez besteko proposamena, iraunkortasunarekiko eta ingurumenarekiko konpromeisoaren balioak bultzatzeari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
|
Eskerrik asko berriro ere, presidente andrea. Maeztu jauna, niri gertatutako anekdota bat kontatuko dizut labur-labur. Gasteiz Europako Hiriburu Berde izendatu zutenean, Latinoamerikako foro bat irekitzeko gonbidapena jaso zuen Gasteizek. Hiria eta Euskadi saltzeko aukera bat zen, eta han joan nintzen. Besteak beste, datu hau azaldu nuen: Gasteizen, sortzen diren 100 kilo zaborretik 25ek bakarrik bukatzen dute zabortegian. Datu ekologiko bat zelako kontatu nuen. Batzorde hura amaitzean, Sao Pauloko alkateak (24 milioi biztanle) bilera bat eskatu zidan (Gasteizek 242.000 biztanle) ekonomiaz hitz egin nahi zuelako. Nik esan nion: "Ekologiaz hitz egitera etorri naiz", eta hark esan zidan: "Ez. Zuk, Maroto jauna, ekonomiaz hitz egin duzu; izan ere, Sao Paulon egin ahal izango bagenu Gasteizek egin duena, (ez dut gogoratzen zenbat milioi erreal, dolar edo euro) aurreztuko genituzke urtean zabortegietan. Izan ere, zabortegiek, zuek egiten duzuena egiten badugu, edo lau bider gehiago irauten dute, edo lau bider gutxiago eraiki behar da". Adibide grafiko hori jarriko dizut mahai gainean azaltzeko –lehen esan dudanez, adibideek mila hitzek baino gehiago balio dute– krisiaren aurka borrokatzeko eta murrizketak saihesteko modurik onena politika berdeen eraginkortasuna dela, hain justu. Halaxe esango dut: politika berdeak. Uste dut funtsezkoa dela hori ulertzea, eta uste dut, gainera, horretan ez dagoela desadostasun politikorik. Baliteke alderdien barruan desadostasun pertsonalak egotea, baina ezin daiteke inola ere egon –eta ez dago– desadostasun politikorik. Beste bi gauza ere esan nahi dizkizut. Nire ustez, Gasteizko talde politikoek eta arduradun politikoek, hiriak sari hori jaso duenerako… Sari hori lortu du denek, bai gobernuek, bai oposizioek, bat egin dutelako. Honetan batasuna eskatzen dizut gaur zuri ere. Gasteizko Bilduren bozeramaileak sinetsi egiten du honetan, eta programa ofizialean oso gai zabalak sartu zituen, hala nola hizkuntza-ekologiarena, euskara defendatzeko jardunaldiak barne, eta nik, jakina, programan onartu nituen, eta nireak balira bezala eta nire lorpenak balira bezala defendatu nituen. Hizkuntza-ekologia eta halako kontzeptu berriak sartzen dira gaur eztabaidatzen ari garen esparruan. Maeztu jauna, erdibideko horren 2. puntuak hauxe dio: "Eusko Legebiltzarrak Eusko Jaurlaritzari eskatzen dio aintzatets ditzala urtero Europako Hiriburu Berdea izendatzeko aintzat hartzen diren irizpideak, hau da, ingurumena errespetatzen duen, osasungarria den eta bizitzari irekita dagoen hiri-bizitza osatzen duten irizpideak; Europako Batzordeak irizpide horiek hartu zituen aintzat Gasteiz 2012ko Green Capital izendatzeko". Maeztu jauna, Gasteizko Bilduren bozeramaileak, honetan sinesten baitu eta hau defendatzen baitu, hegaldi bat hartu zuen eta Bruselara joan zen nirekin gure hiriburuaren izenean ahots bakar bat izateko, balio horiek elkarrekin defendatzeko. Zintzotasun osoz galdetuko dizut: Gasteizko Bilduren bozeramaileak balio horietan sinesten badu eta hegaldi bat hartu bazuen bere alkatearekin ekimen hauek partekatzeko eta balio horren inguruko batasun politikoa defendatzeko, hark hori egin bazuen, ezin dezakezu zuk gaur botoi sinple bat sakatu Gasteizek izan duen batasun politiko horren alde, eta Green Capitalen balio berdeekiko –balio europarrak, hain garbiak– konpromiso horrek Ganbera honetan denon adostasuna izaten jarraitu dezan? Uste dut, hark, hemen ez egon arren, hori eskatuko lizukeela. Nik, gasteiztar guztien izenean eta gai honek Ganbera osoaren adostasuna izan behar duela uste duten euskal herritar guztien izenean, hori eskatzen dizut. Uste dut begi-bistakoa dela, zure taldeak eta testu hau adostu duten gainerako taldeek ingurumen-politiketan, azpiegitura-politiketan eta beste gai askotan dituzuen desadostasun handiez harago. Honetan, Maeztu jauna, izan dugun indargunea eta bilatu den helburua batasun politikoa izan da. Denok jarri dugu gure partetik, baita Gasteizko Bilduko zinegotziek ere. Eskatzen dizut egin dezazula gaur gauza bera Ganbera honetan, eta utz ditzazula balio horiek beti egon diren bezain altu, erabateko adostasunaren esparruan, hori, besterik gabe, indargune bat baita. Eskerrik asko. La
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/b5a9f227-9fe6-4846-9a9d-3ad0401c9055
|
parl_eu_920
|
10
|
20
|
21.03.2013
|
MAEZTU PEREZ
|
EH Bildu
|
Euskal Legebiltzar Talde Popularrak egindako legez besteko proposamena, iraunkortasunarekiko eta ingurumenarekiko konpromeisoaren balioak bultzatzeari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
|
Eskerrik asko, Caracaseko…, barkatu, Eusko Legebiltzarreko presidente andrea. Ematen duelako askotan Venezuelaren inguruan ari garela etengabe eta errepikatzen da pleno guztietan Venezuelako ereduaren eta honen inguruan. Eta hemen, Euskal Herriaren parte honetan gaude, eta uste dut askotan murgildu behar garela hemengo eztabaidetara. Hara, Maroto jauna, ez gara ari eztabaidatzen ea Gasteizek Green Capital izan behar duen ala ez. Hau ez da Gasteizko Udaleko osoko bilkura. Hau Euskal Autonomia Erkidegoko Legebiltzarra da. Zuen proposamenean, garapen jasangarriaren balioez hitz egiten duzue, eta uste dut nire lehenengo zatian nahiko argi utzi dudala gaur egun, nire ustez, erabat kontraesankorrak direla logika kapitalistan oinarritutako garapenaz, edo, hobeto esanda, hazkundeaz hitz egitea eta ingurumen- eta gizarte-jasangarritasuna. Beraz, legebiltzar batean gaur egun garapen jasangarri deitzen zaion horretan egiten diren politikez ari naiz eztabaidatzen. Ez dut inolako zalantzarik nire jarrera, baita Gasteizko Udaleko Bilduren bozeramailearena ere, desberdina izango litzatekeela green capital deiturikoa diseinatzean egin beharreko politikez bakarrik ariko bagina hitz egiten. Baina uste osoa dut, halaber, hasieran, Green Capital izendatu zenean EH Bilduren bozeramaileak eta alderdi osoak pentsatzen zutena eta Green Capitalen ibilbidea izan denari buruz gaur egun pentsatzen dutena ez dela berdina. Zuk jarri duzun adibidea egia handia da: ekologiaz hitz egitean, askotan ez da hau aipatzen, baina ekonomiaz ere hitz egiten da, eta politika ekologikoak ez aplikatzeak dituen kostu ekonomikoez ere hitz egin behar da. Zu, ordea, alderdi baten, Alderdi Popularraren ordezkaria zara, eta Ganbera honetan zaude Alderdi Popularraren ordezkari gisa; alderdi horrek, adibide bat ematearren, energia nuklearra aldezten eta babesten du. Gaur egun, Espainian, energia horren eskaria behera doa etengabe, eta eragotzi egiten du energia berriztagarriak sarean sartzea, etengabe sortzen baita eta ezin baitira zentral nuklearrak saretik deskonektatu. Hori, besteak beste, askoz garestiago ateratzen zaigu herritar guztioi. Hori da Alderdi Popularrak energia nuklearraren alde egiten duen apustua. Beraz, ni ez naiz ari Javier Marotorekin eztabaidatzen, baizik eta Alderdi Popularrarekin eztabaidatzen ari naiz zer ulertzen dugun garapen jasangarriari buruz eta nolakoa uste dugun izan behar duela garapen horrek benetan ingurumena eta gizarte-eskubideak errespeta ditzan. Rojo andreari esan behar diot, besterik gabe, askotan izan ditugula hemen honelako eztabaidak, eta ia beti, gainera, oso antzeko iritziekin. Ez dakit zergatik esaten didazun ni aldatu naizela. Izan ere, gogorarazi nahi dizut joan den legealdian Natura Kontserbatzeko 16/94 Legearen 17. artikulua aldatzea adostu genuela guk biok, harrobi-ustiaketak debekatuta egon zitezen parke naturaletan, eta zuk, legealdia amaitzean, zuzenketa bat aurkeztu zenuen Alderdi Popularrarekin artikulu hori aldatzeko. Nork aldatu zuen iritzia, Rojo andrea? Azaldu iezadazu zergatik aldatu zenuen iritzia. Orduan, hau ez da…, beharbada oso txarto azaldu dut nire lehenengo interbentzioan eta hizkuntza ezberdinak egiten ditugula esan dut. Beharbada ez da hizkuntzen asuntua, eredu ezberdinez ari naiz. Eta nik ez dut esaten nire eredua edo nik defendatzen dudan eredua beste batzuk baino hobeagoa denik. Nik esaten dudana da datuak hor daudela, begiratu, ez nik ematen ditudan datuak. Eusko Jaurlaritzak kaleratutako garapen jasangarriko indikadoreak 2011. urtean, kutsadura atmosferikoaren arloan, garraio arloan, lurzoruaren okupazioaren inguruan. Benetan pentsatzen duzu ama lurrak jasan ahal duela holako garapena, holako hazkundea? Orduan, nik bakarrik esaten dut gaur egun jarraitzen baldin badugu mugagabeko hazkunde fisikoarekin, kontutan izanik ama lurrak bere mugak badituela, hori ezinezkoa dela.
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/b5a9f227-9fe6-4846-9a9d-3ad0401c9055
|
parl_eu_921
|
10
|
20
|
21.03.2013
|
ROJO SOLANA
|
SV-ES
|
Euskal Legebiltzar Talde Popularrak egindako legez besteko proposamena, iraunkortasunarekiko eta ingurumenarekiko konpromeisoaren balioak bultzatzeari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
|
Eskerrik asko berriz ere, presidente andrea. Ez nuen hitz egin behar, baina, Maeztu jaunak zuzenean galdetu didanez, erantzun egingo diot. Pentsatzen dut izango dugula denbora Natura Kontserbatzeko Legearen aldaketaz eztabaidatzeko, ekimen bat baitago Ganbera honetan zuzenketen epea amaitu zain. Oso ondo dakizu zergatik sartu zuen Alderdi Sozialistak ekimen bat legealdiaren amaieran lege hori aldatzeko; hots, erantzukizunagatik, besterik gabe. Eztabaida hartan esan nizun zure alderdia, zu eta EH Bilduren jarraitzaile eta afiliatu guztiok –une hartan, Aralar– prest bazaudete zuen poltsikotik ordaintzeko –zuen poltsiko pertsonaletik, ez Administrazio publikoaren poltsikotik– akats politiko horren ondoriozko isunak eta harrobiko langileei ordaindu beharreko kalte-ordainak, egin ezazue nahi duzuena. Horixe esan nizun eta errepikatzen dizut gaur, uste baitut bidezkoa dela, orobat, norbaitek huts egin duela aitortzea, ez lotsatzea eta tribunara etorri eta esatea "hori akats bat izan zen". 2010ean aurkeztutako ekimenaren filosofia politikoarekin eta eduki politikoarekin bat nator gaur ere, oraindik uste baitut harrobiko langile askok gehiegikeria handiak egiten dituztela, zuk dakizun bezala, eta gehienok harrobi berean ari gara pentsatzen (izenda dezakegu, nahi badugu: Mañariko harrobia edo Zalloventako harrobia), baina Eusko Legebiltzarrean lege-aldaketa bat egiten setatu garelako ezin dugu utzi Administrazio publikoak gizarte-politiketara bideratu zitekeen dirua hartu behar izatea saihestu dezakegun kalte-ordain bat ordaintzeko. Nik bezain ongi dakizu kalte-ordainak iristen ari zirela, eta epai batzuen ondorioz Eusko Jaurlaritzak, akats politiko horrengatik, kalte-ordainak ordaindu beharko dituela. Nik, lehenengo ekimen haren arduradunetako bat izan nintzen honek, ez dut izan nahi zergak igotzearen edo nire zergekin lobby horiei ordaindu behar izatearen arduradun (izan ere, horiek bai direla lobbyak). Zuk oso ondo dakizu erkidegoko lege batek ezin duela Estatuak emandako lege baten aurka egin; oso ondo dakizu zuk hori, abokatua baitzara. Beraz, badakizu hori ezin dela egin. Legez kanpokoa da. Hori dela eta, epaiak iritsi eta iritsi ari zaizkigu. Horregatik aldatu genuen lege hura, baina ez zaitez kezkatu, arduratu baikara dagoeneko dagokion zuzenketa sartzeaz hasierako filosofiari eusteko, hots, ingurumena babestea. Izan ere, Alderdi Sozialistak ere badu kezka hori, baina, euskal herritar guztiok (EH Bildukoek, sozialistek, popularrek, nazionalistek… denek) ezin dugu inola ere hona igotzen garenon akats politikoa ordaindu. Norbait bozkatzen dutenean, mota guztietako ekimenak aldezteko bozkatzen dute, baina arduratsuak izateko eta herrialdea eraikitzeko ere bozkatzen gaituzte. Hura akats politiko bat izan zen, eta aitortu egiten dut ekimena aurkeztu nuen eta sinatu nuen aldetik. Une hartan, López jauna zen lehendakaria, eta gobernatzen ari zen, eta gaur Urkullu jauna da, baina hau ere nire herrialdea da, eta ez dut batere gogorik eta uste dut ez dela bidezkoa euskal herritarrok akats politikoak ordaintzea tribuna honetan legez kanpoko gauzak defendatzen setatu garelako, legez kanpokoa baita. Oraindik ez dut ulertzen zergatik setatzen zaren behin eta berriz gai bera ekartzen, bai baitakizu hori akats bat dela. Eta, bestela, esaten dizudan bezala, jar dezagun denok dirua, jar ditzagun itsulapikotxo batzuk, ordaindu nahi dutenen artean banatuko ditugu, eta ordaindu diezaiegun zuen poltsikoetatik eta zuen diru pribatuarekin ingurumena suntsitzen ari diren lobby ekonomiko horiei; gu, behintzat, ez gaude hemen horretarako. Baina, nolanahi ere, nire alderdiaren izenean defendatzen ari naizen jarrerak eta zureak alde handia dute. Herrialdea eraikitzeko gobernatzen duen alderdi politiko baten eta pankartak egin eta gustatzen ez zaizuen lekuan sortzen diren proiektu guztiak geldiarazi besterik egiten ez duen alderdi politiko baten arteko aldea da. Bada, lehen esan dizudanez, zuen proiektua baldin bada euskal herritarrok gure poltsikotik ordaintzea akats politikoak, Alderdi Sozialista ez duzu ondoan izango. Eta uste baduzu garapen ekologikoa atez atekoa dela, bada, ez dut uste, adibidez, Pasaiari Green Capital saria emango diotenik. Besterik ez. Eskerrik asko.
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/b5a9f227-9fe6-4846-9a9d-3ad0401c9055
|
parl_eu_922
|
10
|
20
|
21.03.2013
|
ARRIZABALAGA OLAIZOLA
|
EA-NV
|
Euskal Legebiltzar Talde Popularrak egindako legez besteko proposamena, iraunkortasunarekiko eta ingurumenarekiko konpromeisoaren balioak bultzatzeari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
|
Arratsalde on berriz ere. Geratzen zaizkidan minutu hauetaz baliatuko naiz kontrako iritzi bat emateko, enkargu bat emateko eta azkeneko gogoeta egiteko. Kontrako iritzia: bistan denez, ados gaude erdibideko zuzenketarekin, sinatu egin baitugu eta hura idazten parte hartu baitugu, baina egia da hor jasotzen den azken puntuarekin desadostasun txiki bat izan dugula; izan ere –hau Alderdi Sozialistaren bozeramailearentzat da; lehen ere esan dizut–, ez dugu oso ondo ulertu Jaurlaritzaren webgune ofizialetan Gasteizen hiriburutza berdea espresuki aipatu beharra, garaiz kanpokoa baita gure ustez. 2010ean izendatu zenean, alkatea sozialista zen, Jaurlaritza sozialista zen, eta ez zen beharrezkoa izan; 2011n, bezperan, ez zen beharrezkoa izan; 2012an, hiriburutza berdea ospatu zenean, ez ziren logoak jarri Jaurlaritzaren webgunean; beraz, orain, 2013an, denbora hori igaro ondoren, esaten dudanez, zertxobait garaiz kanpokoa iruditzen zaigu. Baina, tira. Enkargu bat Maroto jaunari. Aipatu duzu jasangarritasuna, hain zuzen, ez dela mugatzen ingurumenaren esparrura bakarrik, baizik eta hiru kontzeptu hartzen dituela barne: ingurumen-jasangarritasuna, jasangarritasun ekonomikoa eta gizarte-jasangarritasuna. Gizarte-kohesioaren beharra ere aipatu duzu. Erabat ados gaude; hori ere jasangarritasunaren zati da. Gasteizko gure udal-taldetik iritsi zaigun enkargu bat helarazi nahi dizut: esaten dute ahalegin handiak egin behar izan zituztela Green Capitalen programazioan neurri sozialagoak sartzeko, eta, Europako hiriburutza berdea ofizialki 2012an bukatu bazen ere, Gasteizek hiri jasangarri bat izaten jarraitu behar badu –eta hala espero dugu–, arreta handiagoa eskaini behar zaio gizarte-esparruari, adibidez, 2013ko aurrekontuetan, beste indar politikoek hasierako proposamena hobetu beharrik gabe. Y para terminar, EH Bilduri, hizkuntza ezberdinak edo eredu desberdinak, horretaz jardun dugu lehen, eta baliteke horrela izatea. Egia dena da bat oposizioan dagoenean erraz samar erabil ditzakeela hainbat kontzeptu, komentatu ditugu azpiegitura erraldoiak, edo ekokapitalismoa, edo ama lurraren gurtze hori, edo interesak eta suntsitzaileak, eta abarrak. Baina, adibidez, oso kuriosoa egin zitzaigun orain dela aste gutxi, joan den hileko 26an, komunikabide guztietan ikustea nola Gipuzkoako Foru Aldundiaren atean 16 talde ekologistak elkarteratze bat egin zuten nolabait salatzeko Bilduk Gipuzkoako Aldundian daraman ingurumen-politika. Beste batzuk gobernatzen egonda ohitu samarrak geunden horrelakoetara, baina ezingo duzue ukatu EH Bildu egonda bazeukala bere interes berezia albisteak. Hain zuzen, 16 talde ekologistak, besteak beste, esan zutena izan da Bildu Aldundian agintean dagoenetik egiten ari den ingurumen-politika dela aurretik zeudenak egiten zuten berdintsua. Beraz, hizkuntza desberdina izan daiteke, aplikazio praktikoa akaso ez hainbeste.
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/b5a9f227-9fe6-4846-9a9d-3ad0401c9055
|
parl_eu_923
|
10
|
20
|
21.03.2013
|
MENDIA CUEVA
|
SV-ES
|
Euskal Sozialistak legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, Eusko Legebiltzarreko gardentasuna, lanen arintasuna eta parte hartzea hobetzeari buruzko erregelamendu-aldaketei buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
|
Gracias, señora presidenta. Voy ser muy breve. Hablaré desde el escaño, si se me permite. Zuzenketak aurkeztu ditugun taldeok eta proposamena egin duen taldeak hitzarmen bat lortu dugu, nire ustez, Ganbera honetako guztiok dakigun gai bati buruz. Azken finean, Ganberaren Erregelamenduarekin funtzionatzen dugu guztiok, eta eskatzen duguna oso sinplea eta erraza da: gaur hemen onartuko den legez besteko proposamenaren ondoren, hilabete bateko epean, Erregelamendu Batzordean ponentzia bat sortzea bi helburu nagusirekin, zeinak, nire ustez, zortzigarren legealdian Ganberaren funtzionamendua hobetzeari buruz egindako lan handiaren eta Erregelamenduari egindako aldaketa sakonaren –ebaluazio iraunkorra eta egiaztatze iraunkorra, hain zuzen ere–. emaitza baitira. Beraz, hori eskatzen da gaur aurkezten den ekimenaren bidez: ponentzia bat eratu dadila, batetik, gaurko datarekin, Erregelamendua ebaluatzeko txosten bat egiteko eta, bestetik, ponentzia horretan, taldeen ustez Ganberaren funtzionamendua hobetzeko interesgarriak izan daitezkeen alor guztiak eztabaidatzeko. Nire ekimenean adierazten da hori. Beste talde batzuek ez dute zuzenketari aurkeztu edo ez dira garaiz iritsi Erregistrora, baina islatuta geratu da taldeen espiritua. Gure aldetik, besterik ez. Eskerrak eman nahi dizkiegu gurekin erdibideko hitzarmena sinatu duten taldeei, eta Ganberako gainerako taldeek ere gurekin bat egitea espero dugu. Besterik ez. Eskerrik asko. La
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/b5a9f227-9fe6-4846-9a9d-3ad0401c9055
|
parl_eu_924
|
10
|
20
|
21.03.2013
|
QUIROGA CIA
|
PV-ETP
|
Euskal Sozialistak legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, Eusko Legebiltzarreko gardentasuna, lanen arintasuna eta parte hartzea hobetzeari buruzko erregelamendu-aldaketei buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
|
Eskerrik asko, presidente andrea. Zure baimenarekin, eserlekutik mintzatuko naiz, besterik gabe, zorionak emateko lortutako akordioagatik. Hain zuzen ere, Talde Popularrak zuzenketa bat aurkeztu zuen, zeren, gure ustez, Erregelamenduak tresna bizia izan behar du, eta gai izan behar du Ganberaren egunerokotasunean sortzen diren behar be- rrietara egokitzeko. Nire ustez, Ganberan egiten diren izapide eta aurkezten diren ekimen batzuk bizkortu ditzakegu. Ziurrenik, guztiok ikusten dugu zer hobeturik, eta, beraz, hitzarmenetara iristean, Erregelamendua aldatzea da onena. Beraz, esan bezala, zorionak eman nahi dizkizuegu lortutako akordioagatik, eta espero dugu bigarren zenbaki hori, bigarren zati hori, betetzea, eta, ahalik eta lasterren, batzorde hori osatzea, lanean hasi ahal izateko. Besterik ez. Eskerrik asko. La
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/b5a9f227-9fe6-4846-9a9d-3ad0401c9055
|
parl_eu_925
|
10
|
20
|
21.03.2013
|
ITURRATE IBARRA
|
EA-NV
|
Euskal Sozialistak legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, Eusko Legebiltzarreko gardentasuna, lanen arintasuna eta parte hartzea hobetzeari buruzko erregelamendu-aldaketei buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
|
Eskerrik asko, presidente andrea. Zure baimenarekin, eserlekutik, oso labur. Aurreko bozeramaileek esan duten bezala, araudiak ezarritako aginduari jarraituz aurkezten du Mendia andreak legez besteko proposamen hau. Gu ezinbestean alde gaude. Bere momentuan gauzak araudiak dioanari egokitzeko zuzenketa bat aurkeztu genuen, eta erraza izan da erdibideko testu bat onartzea. Eta arrazoia du Quiroga andreak esaten duenean araudiak egokitu behar zaizkiola beti, hau eta araudi guztiak, tokian tokiko eta momentuan momentuko egoerari, baina baita ere egia da araudiek, eta konbibentzia arautzen duten araudiek batez ere, egonkortasuna behar dutela, eta ez momentu bakoitzeko okurrentziari behin behineko erantzuna ematen ibili. Beraz, hor lortu behar dugu behar-beharrezkoa den oreka, eta nik uste dut talde guztiek horri ekingo diogula zintzotasunez. Gureak behintzat bai. Besterik ez, eskerrik asko.
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/b5a9f227-9fe6-4846-9a9d-3ad0401c9055
|
parl_eu_926
|
10
|
20
|
21.03.2013
|
MANEIRO LABAYEN
|
Mixto-UPyD
|
Euskal Sozialistak legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, Eusko Legebiltzarreko gardentasuna, lanen arintasuna eta parte hartzea hobetzeari buruzko erregelamendu-aldaketei buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
|
Eskerrik asko, presidente andrea. Besterik gabe, esan nahi dut, hain justu, ados geundela, ez geneukala inolako arazorik jatorrizko ekimenaren aldeko botoa emateko, eta, halaber, arrazoizkoak eta zentzuzkoak iruditzen zitzaizkigula Talde Popularrak eta Euzko Abertzaleak taldeak aurkeztutako zuzenketak. Beraz, erdibideko honen aldeko botoa emango dugu. Edonola ere, Sozialisten taldeak hiru helburu zehatz proposatzen zituen. Gu ados geunden horiekin, eta prest geunden jatorrizko ekimenaren aldeko botoa emateko. Edonola ere, arrazoizkoa eta zentzuzkoa dirudi ponentzia hori martxan jartzea, lehenbailehen martxan jartzea, eta, ponentzia horretan, Erregelamendua hobetzeko beharrezko iruditutakoa proposatzea talde bakoitzak. Besterik ez. Eskerrik asko. La
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/b5a9f227-9fe6-4846-9a9d-3ad0401c9055
|
parl_eu_927
|
10
|
20
|
21.03.2013
|
AGIRREZABALA MANTXOLA
|
EH Bildu
|
Euskal Sozialistak legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, Eusko Legebiltzarreko gardentasuna, lanen arintasuna eta parte hartzea hobetzeari buruzko erregelamendu-aldaketei buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
|
Eskerrik asko, mahaiburu anderea. Motz eta labur egingo dut. Gardentasun gaia ekarri digu Partidu Sozialistak oraingo honetan eta horretarako ponentzia bat eratzea, eta araudiak berak esaten duen bezala, txostena egin eta beharrezko aldaketak egiteko. Euskal Herria Bilduren jarreratik, arazorik ez honen aurrean. Ulertzen dugulako gardentasuna jarduera politikoa zuzendu behar duen oinarrizko printzipioa dela, guretzat behintzat horrela da, beste irizpideekin batera, izan ere sistema demokratikoarenganako konfiantzak eta jarduera politikoaren prestigio sozialak harreman zuzena dute politikarion eta alderdi politikoen jokaera zintzo, eraginkor eta gardenarekin. Neurri handi batean, nazio baten osasun demokratikoa bere ordezkari politikoen jokaera etikoaren araberakoa da. Beraz, bat gatoz gardentasuna planteatzen denean, nahiz eta, gero esango dudan bezala, hori desagertu egin den erdibideko zuzenketa horretatik. Bat gentozen ere ondasun-adierazpenak argitara emateko eta ikuskatzeko puntuarekin, izan ere Euskal Herria Bilduko legebiltzarkide guztiok, kargua hartu bezain pronto, konpromiso eta kontratu etikoa sinatu genuen, eta konpromiso bat zen ondasun-aitorpen publikoa egitea bai kargua hartzerakoan, bai kargua utzitakoan ere. Parte-hartzeaz ere, nahiz eta erdibideko zuzenketa honetan ez den hitz egiten, Mendia andereak hitz egin du bere ekimenean. Arrazoietan hitz egiten duzu bakarrik, nahiz eta ez legezko proposamenean honen inguruan ezer ez planteatu. Beraz, honetaz ere hitz egin beharko da, guretzat hau oso puntu inportantea da, guk demokrazia parte-hartzailean sinesten dugu, hau da, jendartearekiko harreman etengabe eta leial batean. Gure konpromisoa gizarte zibila indartzea da, eta horretarako bide berriak ireki behar dira gizartemugimendu eta -eragileek modu erreal eta eraginkor batean parte hartu dezaten erabakiak diseinatu eta hartzeko orduan. Horixe da gure konpromisoa, eta guk uste dugu ildo honetatik lan egin behar dela. Eta honetan urrats galantak eman behar dira Legebiltzar honetan, ikusi besterik ez dugu orain dela gutxi frackingaren herri-ekimenarekin zer gertatu den. Beraz, partaidetza oso inportantea da guretzat. Beste bi puntu ere aipatzen zenituen:bilkuraaldiak luzatzea eta legebiltzarra eratzeko, eta lehendakaria izendatzeko epeak arintzea. Biekin ados. Hala ere, ongi etorria, Mendia anderea, bilkura-aldiak luzatzea defendatu dugu eta defendatzen dugun artaldera. Izan ere, aurreko legealdian gai hauxe bera planteatu zen mahai gainean hemen aipatu den ponentzia horretan eta zuen taldeak aurkako bozka eman zuen. Beraz, ongi etorria, sekulan ez da berandu. Beraz, nahiz eta horiek guztiak jasota ez dauden erdibideko zuzenketa honetan, guk aldeko bozka emango diogu. Azken finean, hemen islatzen dena da Erregelamenduan jartzen duena: ponentzia bat eratzea bi gauzatarako, PNVri ahaztu zitzaiona. Bat da, informea egiteko, eta bigarren gauza, PNVri ahaztu zitzaiona, zen baita ere proposamenak egiteko, gomendioak egiteko eta gauza berriak planteatzeko. Beraz, esan bezala, gure taldeak erdibidekoaren alde egingo du, nahiz eta espero genuen edo nahi genuen harago joatea. Besterik ez, eskerrik asko.
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/b5a9f227-9fe6-4846-9a9d-3ad0401c9055
|
parl_eu_928
|
10
|
20
|
21.03.2013
|
MATUTE GARCÍA DE JALÓN
|
EH Bildu
|
EH Bildu legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, abiadura handiko trenaren finantzazioari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
|
Señora presidenta, señor lehendakari, señora consejera, señorías, buenas tardes. Eztabaida honi heldu nahi diogu, beste behin ere, gaur egun gai honek dituen bi alderdiri arreta jarri nahi nahian. Batetik, eredu ekonomiko eta sozialen arteko borroka, aurreko puntuan egin dugun bezala. Eta ulertu egiten dut, ia, legebiltzarkide batzuk, gaiari buruz eta lobbyei eta kapitalismoaren eredu ekonomiko eta sozialei buruz duten ezagutza zabal bezain handiagatik, hemen ez egotea. Irakaslea banintz –ez naizen arren– baliozkotu egingo nuke ikasgaia, zeren, neurona gutxi ditugu, eta kontua ez da, itxuraz, interesik ez duten gaietan galtzea. Edonola ere, gaur hemen eztabaidatuko dugun alderdietako bat eredu ekonomiko eta sozialen arteko borroka da; bestetik, eskaera zintzo –eta, ahal bada, eraginkorra– egin nahiko genuke, errealitatearen azterketan oinarritua, orain gertatzen ari denari buruz, gainera datorkigula diozun horri buruz, abiadura handiko trenaren eraikuntza bertan behera uzteko, beharrezkoa eta bideragarria ez delako. Ziur nago, lehenengoa, ereduen arteko borroka, gertatu egingo dela, eta uste dut ez dudala inor ere engainatzen esaten badut oso ezkorra naizela eztabaida horren bigarren alderdiari dagokionez, alegia, Legebiltzar honen eskariz, abiadura handiko trena geldiarazteak baiezko erantzuna izateari dagokionez. Hala eta guztiz ere, tematu egingo naiz, eta uste dut inori ere ez zaiola gaizki irudituko, eztabaida hau egiteko ordua alde batera utzita, tematismoa nire doktrina ez delako, baizik eta Jonan Fernándezek asmatua. Eta Jonan Fernández gustuko dugu bai nik, bai Ganbera honetako beste jende askok. Hemos manifestado muchas veces que no entendemos el modelo de desarrollo que tiene como paradigma el tren de alta velocidad, un modelo basado en la destrucción y en la desestructuración del territorio, que cubre el paisaje de cemento y cicatrices o costuras, porque el desarrollo que defienden ustedes, una vez más, es un ejemplo del proyecto que estamos discutiendo. El modelo que defienden PP, PSE y PNV tan solo se puede entender por su subordinación al capitalismo, que tiene como objetivo la acumulación de capital. Se trata de un modelo totalmente contrapuesto a otros basados en la sostenibilidad de la vida. Euskal Herria Bildukook, desarrollismoa esaten diogu zuek garapena deitzen diozuen horri. Gure ustez, garapena herritarren benetako beharrak asetzeko bidea da, eta, gure ustez, euskaldunen gaur egungo eskaera ez da Madrilerako edo Pariserako distantzia –denbora askoan ez bada ere– laburtzea. Edonola ere, gure ustez, garapenerako, kalitatezko hezkuntza eta osasuna ziurtatu behar da; sektore publiko indartsu bat behar da, gero eta sektore estrategiko gehiago biltzen dituzten horiengandik –adibidez, telekomunikazioak, elikadura, banka, energia, ura eta, gero eta gehiago, garraioa– babestuko gaituena. Eta, gure ustez, hainbat –edo, gutxienez, bi– alderdi daude; hasieran aipatu dizkizuedanak, hain zuzen ere. Hel diezaiegun abiadura handiko trenaren gaian ezinbestekotzat jotzen diren hiru elementuei: errentagarritasun soziala, ingurumen-errentagarritasuna eta errentagarritasun ekonomikoa. Orain, gizarte- eta ingurumen-errentagarritasunari buruz hitz egingo dut. Garapenari buruzko edozein ikuspegik –ez gurea, ez EH Bildurena, ez bolivartarra–, munduko edozeinek, baita aurreko punturen batean aipatzen zen Eskandinaviako herrialde aurrerakoietakoak ere, ez du onartzen, inolaz ere, ingurumeniraunkortasunaren mugak gainditzerik. Ikusten duzue, aurrekontuez hitz egiteko hain boladan dauden lerro gorri gehiago. Izan ere, AHTaz edo AHTaren beharraz hitz egiten dugunean, mugikortasunari buruz ari gara, eta ez gaitezela nahastu, zeren, mugikortasuna ez da –eta ezin du izan– helburua bera, gure bizitzaren amaierara arte herri nomada bat izatea erabakitzen ez badugu behintzat. Baina uste dut Ganbera honetako inork ere ez duela halakorik proposatzen. Mugikortasunak bizitzaren garapenerako tresna bat besterik ez du izan behar. Garraioa garestia da bizitzaren, ekonomiaren eta ingurumenaren ikuspegitik; beraz, ereduak ezin du izan mugarik gabeko mugikortasuna. Noski, Euskal Herria Bildukook garraio publikoaren eta trenbide-garraioaren alde gaude, iraunkorrenetakoa baita, zalantzarik gabe, baina ingurumenari egin dakiokeen erasorik handiena bihurtzen da, eskaera bat bete beharrean, eskaera sortzea eta eskaera horri lotutako negozioa sortzea badu helburu; eta, hain zuzen ere, modurik grafikoenean erakusten du hori abiadura handiko trenak. Ingurumenaren gaiarekin jarraituz, eta abiadura handiko trena zerbait berdea –ez dakit Heineken berdea den, lehen esaten zuten bezala, edo beste mota batekoa– bezala saltzen saiatzen zaretenez, sailburu andrea –hain zuzen, URA Uraren Euskal Agentziaren azken arduraduna– hemen dagoela aprobetxatuko dut, Ganbera honetan, uneren batean, esan diezagun abiadura handiko trenaren lanen isuri irregularrak jasotzen dituzten iturburuen egoeraren berri eman diezagun. Jakin nahi genuke –eta galdetzeko aukera izango dugu, Ganberak eta gizarte osoak horren berri izan dezan– arreta-printzipioa kontuan izan den, eta lanek arro, isurialde eta ibaietan duten eraginak Uraren Euskal Agentziak eskatutako parametroak betetzen dituzten. Guk dakigula behintzat, gaur gaurkoz, uste dut ezetz. Halaber, informazioa eskatuko dugu trena pasatzen den lekuetan dauden akuifero, maila freatiko eta iturri naturalek izandako kalteei buruz. Zeren, noski, proiektu honen –makroproiektu honen– ingurumeniraunkortasunaz hitz egiten ari bagara, pentsatzen dut inork ere ez duela nahiko –hiriburu berde bat izan ala ez izan– inork ere ez duela nahiko hori ahantzitako gauzen tiraderan sartzea eta kalte hori kontuan ez izatea, hartara, trena guztiz iraunkorra dela esan ahal izateko. Tenemos claro cuál es la movilidad necesaria y la que reclama la sociedad vasca: la de los desplazamientos cortos, que suponen el 90 %. Hori da errealitatea: Gure erkidegoko joanetorrien % 90 erkidego barruko joan-etorriak dira, ez Madrilerako edo Pariserako joan-etorriak; herriz herri egituratutako herri baten barruan egiten diren joanetorri laburrak, eta ez bakarrik hiriburuen artean; Euskal Hiriaren ideiatik ihes egiten duen herri baten barrukoak, beste ideia batean sinesten duelako, herri eta hiri bizien ideian, hain zuzen. Por todo ello, decimos un no rotundo al tren que utilizarán unos pocos para viajar a Madrid y a París. ¿Tendremos que pagarlo todos? La consejera nos decía, en este Parlamento, en una comparecencia anterior, que para que el Gobierno ponga en marcha cualquier infraestructura, será necesario un amplio consenso social. A nuestro parecer, dicho criterio no se cumple, de ninguna de las maneras, en el caso del TAV, porque cada vez más agentes y movimientos sociales y sindicales manifiestan su oposición al proyecto. Adibidez, euskal gehiengo sindikalak edo Gune Sozialak, zeinak berrogeita hamar gizarte-mugimendu baino gehiago biltzen baititu, eskandalutzat eta zentzugabekeriatzat jo du EAEko Gobernuak, 1.132 milioiko murrizketa jasan duten aurrekontuak aurkeztu, eta hurrengo egunean, AHTaren Bizkaiko eta Arabako zatien ordainketa aurreratzeko prest agertzea. Galdera bera egiten genuen behin eta berriz: Ez zegoela dirurik? Ez al zenuten, bada, esaten ez zegoela dirurik? Orduan, nola izan daiteke Bizkaiko eta Arabako zatiak aurreratzeko dirua egotea? Azkenik, gizarte- eta ingurumen-errentagarritasunari dagokionez, kezkatu egiten gaitu Gobernu honen eta abiadura handiko trenaren proiektuaren alde daudenen garraio-plangintza integralak. Orain dela zenbait urte, aireko garraioa zen irtenbidea, eta horregatik daukagu Euskal Herria aireportuz betea eta inguratua. Castellókoa baino pixka bat erabilgarriagoak dira, baina batzuk pixka bat bakarrik. Eta aireportuen eta aireko garraioaren politika serioski zalantzan jarri ondoren, abiadura handiko trenaren alde egiten da, itsu-itsuan. Eta abiadura handiko trenak porrot egin ondoren, edo hori gainditu ondoren, zein izango da hurrengo obra faraonikoa? Eta, orain, errentagarritasun ekonomikoaren gaian murgilduko naiz, zeina beste elementu garrantzitsu bat baita. (Bai, sentitzen dut; esan dizuet aulkitik altxa zaitezketela dena dakizuela uste baduzue, zeren, zuen kasuan, hala izango da, agian). Hala ere, errentagarritasun ekonomikoarekin jarraituko dut, abiadura handiko trenaren beharra justifikatzeko erabiltzen den beste funtsezko elementuetako bat baita. Bada ekonomiari eragiteko eraikuntza zoroari eusteak –eta Eusko Jaurlaritzak aurkeztutako aurrekontuetan horri eusten zaio (gainera, "gertatzen ari den guztia ikusita" argudioarekin egiten du, garai hauetako esaldi handietako bat dena, gertatzen ari dena fenomeno natural edo meteorologiko bat balitz bezala eta ez gure ekintza eta erabakien ondorioz sortutako zerbait)– porrot kolektiborako itzulerarik gabeko bidaiarako gonbidapena edo txartela dirudi. Eta, lehen, agintariok guztion baliabideekin izan behar dugun erantzukizunari buruz hitz egin da. Ez dut uste –eta benetan diot– ez dut uste Gobernu honen eta aurrekoen buruan dagoenik itzulerarik gabeko bide batera edo porrot kolektibora eramatea, baina, zoritxarrez, bide hori har dezakegu, gure baliabideekin, gure herria zementuzko orbanez eta AHT bezalako trenbidez betetzeko inbertitzen jarraitzen badugu. La construcción de macroinfraestructuras es el mecanismo más fácil para introducir dinero en la economía y para crear empleo, pero todavía no entienden que crear empleo sin una demanda real no tiene futuro. Como se dice en castellano,·"pan para hoy y hambre para mañana". Invertir en educación, en sanidad o en protección social no sólo crea empleo por cada euro que se destina a ello, sino que nos ofrece una alternativa para hacer frente a las consecuencias de la crisis que vivimos. Por eso, pedimos que en los presupuestos de 2012 no se destine ni un euro al TAV, y que se destine a reforzar las mencionada áreas, dada la apremiante necesidad que padecen. Eta, Gipuzkoako trenbide-zatia mantentzeko borondateaz gainera, Arabako eta Bizkaiko zatiak ere definitu daitezen bultzatu nahi dugunez, lobbyei ere jarri nahiko genieke arreta, beste gai garrantzitsuetako baita hori. Zeren, ezin dugu errealitate hau ulertu, ez bada negozio-bolumen eta kontratazio-bolumen jakin batzuk bultzatzeko interesagatik. Kontratazio-bolumena horien ondorioz –eta hauek datu objektiboak dira; ez dira nik asmatutakoak–, bederatziehun lan-istripu izan dira Gipuzkoako lanetan, bost hildako izan dira Gipuzkoako lanetan, eta Euskal Trenbide Sarearen arabera, langileen hitzarmenak behin eta berriz hautsi dira. Hori da hain harro gauden azpiegituraren errealitatea. Baina, gainera, eraikuntzako lobbya bultzatuz, eredu honetan jarraitzea bultzatzen da. Sailburuak berak interpelazioan adierazi zuenez –eta ni bat nator horrekin–, gobernantza aldatu beharra dago, gobernantza ona egin ahal izateko. Bada, eraikitzaileei mesede egiten dien eredua da, eta interes ilunei buruz hitz egin zuen –ez Gobernu honenak, hori ere argitu zuen–, baizik eta, aurreko interpelazio batean adierazi nuen bezala, susmagarria baita –batzuentzat behintzat bai– abiadura handiko trenaren trazaduran parte hartzen ari diren eraikuntzaenpresetako batzuk Ruz eta Gómez Bermúdez epaileek deklaratzera deitutako eraikuntza-enpresak izatea, oker ez banago, Bárcenasen paperetan agertzen diren ordainketa –ez dakit errealak diren ala ez– batzuengatik. Izen-abizenak dituzte, eta naturaltasunez esan daitezke, epaileak deitu baititu. Baina, esan bezala, lobby horrek lanprekarietatea eta azpikontratazioaren gehiegizko erabilera ilegala elikatzen ditu, eta, hala eta guztiz ere –hori ere aitortu behar dut–, harriduraz ikusten ditugu horrelako gauzak. Eta Seopan-eko presidenteak dio hori, eraikuntzako patronalaren presidenteak. Haren arabera, abiadura handiko trena 20 milioi bidaiaritik gorako korridoreetan bakarrik da errentagarria. Gure herrialdean martxan dauden ibilbideetatik batek ere ez du betetzen ezaugarri hori. "AVE batek ere ez du zentzurik", dio. Horrez gainera, lehendik ere bagenekien eta Ganbera honetan esan den zerbait ere esaten du: hain apustu neurrigabea egin dela AVEren alde, alegia, abiadura handiko trenaren alde, dagoeneko 2.144 kilometroko sarea baitugu. Txina eta Japonia bakarrik ditugu aurretik, eta, ulertu nahi duenarentzat, batek eta besteak gurekin alderatuta duten hedadura geografikoa eta populazio-bolumena kontuan izanda, argi dago zein neurrigabea den, edo zenbaitek, denbora luzez, zer negozio-bolumen ikusi dioten errealitate horri. Eta, bukatzeko, esaten du ez duela zentzurik 2.000 milioi euro inbertitzea ibilbide bati hamabost minutu murrizteko (Galiziari buruz esaten du hori, baina hemen ere aplika daiteke). Eta bitxia behintzat baden esaldi batekin amaitzen du, eta bitxia da haiek ere esatea: "Politikariek ez digute kasurik ere egiten". Uste dut argi hitz egin dugula, eta Ganbera honetako inorenganako garratz eta oldarkor aritu beharrik gabe, esan behar dut ez gaudela ados eta ez garela ados egongo abiadura handiko trenaren aldeko apustuarekin, azaldutako guztiagatik, eta are gutxiago epe ertainera... Eta gustatuko litzaidake gero abiadura handiko trena defendatuko duen Ganbera honetakoren bat gai izatea data bat zehazteko, Ganbera honetako erregistroetan gera dadin, eta, hartara, denborarekin, egiaztatu ahal izan dezagun. Esan bezala, hona atera, eta abiadura handiko trena zer egunetan jarriko den martxan esango didan norbait, zer egunetan jasoko duen lehen bidaiaria; izan ere, ez dago data horiek ziurtatzen dituen erreali- taterik. Zeren esan ziguten Burgos-Gasteiz zatia ez dela eraikiko euskal Yaren zatiak amaitu arte. Zeren, Parisen, Frantzian, trenaren eraikuntza ez dute lehentasuntzat, eta Hendaiako alkateak berak uste du –ondo jakingo duzuenez– ez dela egingo (eta Hendaiako alkateak dio hori). 2025a data posible bat izan daiteke? Ausart zaitezte data bat ematen, eta herritarrei esaten –haien diruak gobernatzen baititugu, eta ez baititugu xahutu nahi– zertan ari garen gastatzen. Adibidez, aurten, 378 milioi euro, gehi Eusko Jaurlaritzak Gipuzkoako zatian inbertituak dituen 1.078 milioiak, nahiz eta, gero, kupo bidez, berreskuratzen dituela esan. Dena den, badirudi hori ere ez dagoela hain argi, esaten denaren arabera. Eta ez du balio erantzutea finantziazioa Espainiako Estatuaren esku dagoela, zeren, inoiz ere ez da ezer ere inbertitzen lehenago ez bada kupo bidez atxiki, Eusko Jaurlaritzak Araba eta Bizkairako aurrekontuaurrerapen gehiago eskatzen duenean izan ezik. Kupoaren negoziazioaren arazoak... Kupoa dela-eta 800 milioi euro inguruko auzia omen dago; beraz, badirudi ez dela hain modu automatikoan itzultzen, eta, beraz, AVEan gastatzen dugun dirua ez dela esan nahi den bezain azkar berreskuratzen. Edo zor bat omen dago, Herri Kontuen Euskal Epaitegiko kideen arabera (horietako inor ere ez du EH Bilduk aukeratu; beraz, ez da susmagarria gure jarrerarekin elkar hartzeko estrategia bat duelako), 178 milioi eurokoa, teorian, Gobernuak zor dizkigunak Eusko Jaurlaritzak abiadura handiko trenean egin dituen lanengatik. Hori guztia jakinik, azpiegitura horretarako aurrerapenen alde egiten jarraitzea ausarkeriazkoa iruditzen zaigu, guztiz. Gure ustez, gure aurrekontu guztiak guk kudeatu beharko genituzke, gure herritarren behar errealei erantzuteko, eredu desarrollistak alde batera utziz eta eredu ekonomiko eta sozial berri bat sortuz. Eredu ekonomiko eta sozial bat, zeinaren bidez, adibidez, hemendik lau hilabetera ez dugun konturatu beharko Diru-sarrerak Bermatzeko Errentara edo DBEra bideratutako dirua ez dela nahikoa izan, lehengo urteko kantitate bera inbertitu delako, alde batera utziz, lehengo urtean, 70 milioi gehiago bideratu behar izan zirela, aurrekontuetan jasotakoarekin ez baitzen nahikoa. Eta berdin beste gauza askorekin. Gracias. La
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/b5a9f227-9fe6-4846-9a9d-3ad0401c9055
|
parl_eu_929
|
10
|
20
|
21.03.2013
|
MANEIRO LABAYEN
|
Mixto-UPyD
|
EH Bildu legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, abiadura handiko trenaren finantzazioari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
|
Eskerrik asko, presidente andrea. Oso labur arituko naiz, zeren, ordu hauetan, eserleku bat duen legebiltzarkide batentzat, bistan denez, bilkura hauek luzeegiak dira, eta ezinezkoa egiten da proposatutako gauza guztietan buru-belarri aritzea, baita, kasu honetan bezala, ekimen interesagarriak direnean ere. Beraz, oso labur arituko naiz. Bakarrik esango dut EH Bilduk aurkeztu duen ekimena, gure ustez, ez dela arrazoizkoa eta ezin gauzatuzkoa dela. Ez naiz sartuko eztabaida filosofiko handietan Oskar Matute jaunarekin, eta beste bozeramaile batzuek esan dezaketenari eutsiko diot. Guk osoko zuzenketa aurkeztu dugu. Ez gaude ados jatorrizko proposamenarekin. Uste dut UPyD taldearen osoko zuzenketa hori erdibideko zuzenketan jasota dagoela, eta, beraz, erdibideko zuzenketa horren aldeko botoa emango dugu. Ez dut hemen abiadura handiko trena sutsuki defendatuko, eta ez dut defendatuko Espainian azpiegitura horrekin egin dena. Atzera begiratuz gero, uste dut gauzak gaizkiegi egin direla, eta, zoritxarrez, azken urteetan Espainian egin diren gauza horietako askok ez dute atzera bueltarik. Hortaz, dagoeneko eginda dauden lan batzuk gelditu edo ahaztu daitezela eskatzea, bada, gure ustez, burugabekeria hutsa da. Hain zuzen ere, atzera begiratuko bagenu, Espainian abiadura handiko trenarekin eta AVEarekin egin diren gauza asko ez ziren egingo, edo beste era batera egingo ziren, eta hori da UPyDren iritzia. Eta beste puntu bat, eta oso labur. Guri ez zaigu iruditzen inolako drama lan-mota horiek atzerapenak izatea. Ez zaigu inolako drama iruditzen. Gobernu honen, Espainiako Gobernuaren eta gobernu guztien aurrekontu-estutasunak ikusirik, ez zaigu inolako drama iruditzen obra-mota horiek atzerapenak izatea. Nire ustez, larriena da politika sozialek, jarduera ekonomikoa bultzatzeak edo enplegua sustatzeak eta krisitik irteteko balio duten politika guztiek atzerapenak izatea. Funtsean, hori da esan nahi nuena. Ados nago erdibidekoak dioenarekin, eta azpimarratu nahi dut, gure ustez, ez dela inolako drama, bizi dugun egoera ekonomikoaren ondorioz, ezaugarri horiek dituen obra batek atzerapenak izatea. Baina dagoeneko martxan dauden lan batzuk geldiaraztea ezinezkoa, ezin gauzatuzkoa, iruditzen zaigu, eta, horregatik, guk ere sinatu dugun erdibideko zuzenketa honen aldeko botoa emango dugu. Eskerrik asko. La
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/b5a9f227-9fe6-4846-9a9d-3ad0401c9055
|
parl_eu_930
|
10
|
20
|
21.03.2013
|
ZABALLOS DE LLANOS
|
SV-ES
|
EH Bildu legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, abiadura handiko trenaren finantzazioari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
|
Eskerrik asko presidente andrea, sailburu andrea, legebiltzarkideok. Abiadura handiko trena aurrera doa; proiektu estrategiko bat da Euskadirentzat. Tren-garraio modernoaren mapan kokatzen gaituen proiektua, gure hiriburuak lotzen dituena eta Espainiako gainerako lurraldeekin eta Europarekin lotzen gaituena. Azpiegitura utziezina da XXI. mendeko gizarte gisa egituratzeko. Abiadura handiko trenak, batetik, herritarren eguneroko kalitateari eragiten dio eta, bestetik, etorkizunari, gure ekonomiaren eta gure enpresen lehiakortasuna mantentzeko eta hobetzeko behar dugun posizionamenduari. Osoko bilkura honetan, Euskal Sozialistak taldearen izenean hartu dut hitza, abiadura handiko trena eraikitzearen alde egiten jarraitzea euskal gizartearentzat lehentasunezkoa dela defendatzeko. Eta ez hori bakarrik: Euskal sozialiston ustez, zalantzarik gabe, euskal Ya da Euskadiko azken urteetako azpiegiturarik garrantzitsuena. EH Bilduk inora ez doan trena dela esan arren, funtsezko zatia da Europako hegomendebaldeko abiadura handiko trenbideetan; mugikortasun iraunkorrerako euroeskualdeen proiektuaren barruko proiektua, intermodalitate-estrategia baten inguruan antolatua. Matute jauna, zure hitzaldian –hobe esanda, aurkeztu duzun PNLan– esan duzu ez dakizuela trena nora doan. Bada, ez larritu, gaur sozialistok esango dizuegu eta. Jarri arreta pixka bat. Francisco Javier Fernández EHUko Ekonometria katedradunak euskal trenbide-sare berriak Euskadin izango duen eragin ekonomikoa aztertu zuen, eta, haren arabera, abiadura handiko trena egiteak 15.054 milioi euroko inpaktua izango du EAEko jarduera ekonomikoan. Ondoren martxan jarri eta ustiatzeak, berriz, 213 milioi euro sortuko ditu urteko. Gainera, haren ustez, lanaldi osoko 7.000 lanpostuk hamabost urtean sortuko luketen enplegu-kopuruaren baliokidea sortuko du: 2.800 zuzenean, 1.900 zeharka eta 2.300 eraginda. Eta martxan jarri eta ustiatzen denetik aurrera, 1.922 enplegu mantenduko ditu. Halaber, Fernández jaunaren azterketaren arabera, egunero errepidez egiten diren milaka joan-etorri murriztuko lirateke, eta horrek 173 milioi euroan balioztatutako onura sozial eta ingurumen-onurak ekarriko lituzke. Horra doa abiadura handiko trena, Matute jauna. Ekonomia-, gizarte- eta ingurumen-errentagarritasunari buruz hainbeste hitz egin ondoren, horra froga. Eta ez du esaten Alderdi Sozialistak: Euskal Herriko Unibertsitateko katedradun batek esaten du. Zuen hauteskunde-programan esaten zenuten garraio-azpiegiturak euskal herritarren mugikortasunbehar errealetara egokituko zirela, hau da, Euskal Autonomia Erkidegoa lotzen duten garraio-azpiegiturei emango zenietela lehentasuna. Eta, hain zuzen, horixe egiten du abiadura handiko trenak: Euskadi lotu, zuk ikusi nahi ez duzun arren. Halaber, esaten zenuten garraio-azpiegituretan egin asmo zenuten inbertsio-politika errentagarritasun sozialaren printzipioan oinarrituko zela. Esan berri ditudan zenbakiak ez dira nahikoa? Baina, beno, badakigu zerbait ikusi nahi ez duzuenean, bada, ez duzuela ikusten. Abiadura handiko trenaren alde egiten jarraitu behar dugu. Dakizuenez, Eusko Jaurlaritzak kudeatu behar du Gipuzkoako adarraren eraikuntza, eta gogorarazi behar dizuet, Ibarretxe lehendakariaren agintaldian, Ordizia-Itsasondo zatia bakarrik egin zela, 2,86 kilometrokoa, hau da, kudeaketa-aginduaren % 3,6. Eta inork ere ez du ukatuko Gipuzkoako adarraren abiadura handiko aurrerapena –ezin hobeto esan– aurreko legealdian egin zela, López lehendakariarekin. Une honetan, Gipuzkoako adarreko Eusko Jaurlaritzaren ardurapeko zati guztiak (hamazazpi zati) gauzatze-fasean edo amaituta daude. Hau da, 59,1 kilometro, adarraren trazaduraren % 77,6 eraikuntzafasean edo amaituta daude dagoeneko, eta Donostiako eta Irungo sarbideak eta Sustapen Ministerioak Frantziako mugarekin izango den lotura zehaztea falta da. Eta Urkullu lehendakariak –joan berria– erritmo horrekin jarraitzen badu, agindua 2016rako amaitzeko gai izango ginatekeela uste dut, euskal gizarteak espero eta nahi duen bezala. Izan ere, Euzko Alderdi Jeltzaleak hauteskunde-kanpainan zioen euskal Yaren gauzatze-prozesua bultzatuko zutela, aurreikusitako epeetan. Kontua da, hemen daukagun sailburu andreari entzun diogunez, kasurik onenean, Euskadin, 2018rako egongo dela martxan abiadura handiko trena. Eta ez da nahikoa Oregi andreak esatea Gipuzkoako zatiak 2016an duela amaiera-data, baina ministerioak diola, obra zibila amaitu ondoren, gainegitura, trenbideen egokitzapen... faltako direla, eta horrek beste bi urte iraun dezakeela. Hori ez da euskal gizarteak behar duena, ez da eskatzen ari zaiguna. Eusko Jaurlaritzak abiadura handiko trenaren alde egiten jarraitu behar du, zati guztietan. Eta Bizkaiko eta Arabako zatiei dagokienez, zeinak Sustapen Ministerioaren eskumenekoak baitira, Adif-en bitartez, Eusko Jaurlaritzak dagozkion kudeaketak egin behar ditu Espainiako Gobernuan Eusko Jaurlaritza Gipuzkoan ETSren bidez egiten ari den kudeaketekin batera joateko. Egunkarietatik jakin dugunez, zati horietan kudeaketa eta kostua bere gain hartzeko asmoa dute, ondoren, kupoaren bidez, lanen zenbatekoa deskontatzeko. Aurreko legealdian, gobernu sozialistak sistema hori aplikatu zuen Gipuzkoako zatietan, eta gainerako lurraldeetan ere inolako arazorik gabe aplika daiteke, baina beti helburu batekin: lanek aurreikusitako egutegia betetzen jarraitzea eta abiadura handiko trena Euskadira iristea 2016rako, sailburu andrea. Lehendakariak ez du bertan gozo gelditu behar, eta ez du konformatu behar Gobernu zentralak euskal Ya inbertsio estrategikoa eta lehentasunezkoa dela esatearekin. Ez da nahikoa. Ekintzak behar ditugu; euskal gizarteak ekintzak behar ditu. Halaber, Pastor ministroak bermatu behar du, ahalik eta eperik laburrenetan, euskal Yaren eta Mesetaren arteko loturak egingo direla, baita Nafarroako korridorea eta Frantziako muga ere. Euskal Sozialistak taldea konturatzen da bizi dugun egoera ekonomikoa ez dela onena, baina, aldi berean, espero dugu lehendakari jaunaren eta zure, sailburu andrea, borondate politikoa –alegia, abiadura handiko trena Eusko Jaurlaritzarentzat lehentasunezko inbertsioa izatea– dagokion isla izango duela, eta ez bakarrik aurrekontuetan, baizik eta –eta hori garrantzitsuagoa da– zuek egindako kudeaketan ere. Eskerrik asko. La
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/b5a9f227-9fe6-4846-9a9d-3ad0401c9055
|
parl_eu_931
|
10
|
20
|
21.03.2013
|
ALDAITURRIAGA ZORROZUA
|
EA-NV
|
EH Bildu legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, abiadura handiko trenaren finantzazioari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
|
Gracias, señora presidenta. Señora consejera, señorías, buenas tardes. Lurralde Politika eta Garraio sailburuak eta alor horretako ministroak Madrilen duela gutxi egin duten bilera aipatzen du proposamenaren egileak bere eki- mena justifikatzeko. Ekimen horretan, bi alderdi aipatzen dira: batetik, abiadura handiko trena deitzen dionaren lanei dagokiena eta, bestetik, 2013ko aurrekontu-ekitaldiko gastu-lehentasunari dagokiona. Azken horrekin hasiko gara, Matute jauna. Zure ustez, Gobernu honen lehentasuna ez da zerbitzu publikoak bermatzea, baizik eta abiadura handiko trena eraikitzea. Bada, sentitzen dut, baina ez duzu asmatu, inolaz ere. Gobernu honen lehentasuna da zerbitzu publikoa keta politika sozialak betetzea; besteak beste, osasuna, hezkuntza eta zerbitzu sozialak. Nahikoa da Ganberan aurkeztutako aurrekontuproiektuari begiratu bat ematea. Gaur proposatzen diguzuna 2013ko aurrekontu-ekitaldiko aurrekontu-eztabaidaren aurrerapen bat da, eta, horri buruz ados jarri beharra daukazue. Izan ere, gaur goizean, Pinedo andreak gaur hemen esan du, hitzez hitz, "gaur ez da aurrekontuei buruz eztabaidatzeko unea", edo antzeko zerbait. Gaur goizean hori esan duzula uste dut. Hori esan duzula uste dut, ez? Hain zuzen. Esan bezala, 2013ko ekitaldiari buruzko eztabaida aurreratzea proposatzen duzu, eta, noski, gure taldeak ez dio beldurrik aurtengo aurrekontu-kredituen lehentasunei buruz eztabaidatzeari. Horregatik aurkeztu diogu hasierako zuzenketa bat proposamenari, sozialisten taldearekin eta UPyDrekin sinatutako erdibidekoan jasotzen dena. Erdibideko horren 1. puntuan eta independenteki proposatzen dugu Eusko Jaurlaritzak lehentasunez, politika sozialetara, ekonomia bultzatzera eta enplegua sustatzera bidera ditzala 2013ko ekitaldi ekonomikorako aurrekontuetan aurreikusitako gastu-kredituak. Alegia, gastu-aurrekontuetan, beharrak asetzeko Gobernuaren esku jartzen den gehienezko zenbatekotik, lehentasunez, baliabideak gastu sozialera bidera daitezela. Hala ere, guk nahiago dugu inbertsio sozial deitzea, zeren, gastu horiek izaera ekonomiko produktiboko errentagarritasunik ez duten arren, justifikatuta daude elkartasun-balioen eta gizarte-kohesioaren ikuspegitik, zeinak lehiakortasunerako elementuak baitira. Esan bezala, proiektua aurkeztuta dago Ganberan. Orain, zuek formulatu eta azaldu behar dituzue zuek proposatutako irtenbideak. Zuek aurkeztu behar dituzue zenbakiak, eta proposamen horiek oinarritzeko kopuruak. Zure taldeak abiadura handiko tren deitzen diozuenaren lanetan ez inbertitzeko agertu duen asmoa zurigarri bat da, herritarren aurrean, aurrekontuproiektuari emango diozuen ezezkoa justifikatzeko, eta, gainera, bide batez, zuen lehentasunak eta gaur egungo egoera ekonomikoaren aurrean proposatzen duzuen gizarte-eredua ez definitzeko erabiltzen duzue. Zeren, Bilduko jaun-andreok, abiadura handiko trena- ren lanek Euskal Autonomia Erkidegoko aurrekontuak egiteko gastu-mugan duten finantziazio-eragina zero da; batere ez. Eta, orain, zuen ekimenaren bigarren zatiari helduko diogu, abiadura handiko trena deitzen diozunaren azpiegiturak dakarrenari; izan ere, berez, ez da abiadura handiko trena, baizik eta abiadura handiko trenak eta beste tren batzuek zirkulatzeko garraioazpiegitura. Kasu horretan, errentagarritasun ekonomiko edo produktiboan kuantifika daitekeen inbertsioa da, eta esan behar dizut zure hitzaldian kale egin duzula, zeren, uste genuen saiatuko zinela frogatzen, zure ustez, inbertsio horrek duen errentagarritasun eskasa edo nulua, baina ez duzu datu bat ere eman, Matute jauna. Inbertsio logistikoen eragin ekonomikoa funtsezkotzat jotzen da gurea bezalako europar gizarte bateko enplegu-hazkunderako. Hala jasotzen da Europako Batzordeak onartutako Garraiorako Liburu Zurian. Begira, Administrazioak berak kontabilizatutakoaren arabera, gastu publikoko milioi bat euroko, 36 enplegu zuzen sortzen dira kontzeptu horretan. Zaballos jaunak erreferentzia egin dio EHUk gaiari buruz egindako azterketari. Berariaz, azpiegitura horretarako egin zen azterketa hori, eta, haren arabera, –gogoratu datuak– 1.922 enplegu iraunkor mantenduko ditu sarea martxan jarri eta ustiatzen den bitartean. Gainera, adituen arabera, % 60 inguruko itzulkin fiskala izango du. Beraz, inbertitutako ehun euroko, Euskal Autonomia Erkidegoak hirurogei berreskuratuko ditu, zerga eta kotizazioetan bakarrik. Gainera, hainbat nazioarteko erakundek, patronalak –haren zale ez zaretela badakigun arren– eta erakunde independentek diote azpiegiturak hobetzeak zuzeneko injekzioa dakarkiola produktu eta zerbitzuen balio erantsiari; izan ere, gure enpresa askotako kostuegituran, logistika-gastuak handiagoak dira langileen gastuak baino. Egunez egun ikusten dugu garraio-azpiegituren kalitateak lehiakortasunari dakarkion abantaila. Aurreko astean ikusi genuen hori, Forondako aireportuaren egoerari eta Zaragozako aireportuarekin duen harremanari buruzko batzordean izandako agerraldiaren karietara. Uste dut ez dagoela zalantzarik horrelako azpiegiturek duten eraginari buruz. Zuen ustez, gehiegizkoa da baliabide publikoak AHTa eraikitzeko erabiltzea. Gure ustez, gaur egun, gastu publikoa azken euroraino arrazionalizatu behar da –are gehiago, gaur egungo egoera ikusirik–, eta lehentasunak berrikusi egin behar dira. Horregatik, behar sozialak beste edozeren aurretik jartzen ditugu. Gaur egungo egoeran, hau da gure lehentasun-ordena: lehenengo, giza kapitala (gizartelaguntza, osasuna eta hezkuntza); ondoren, kapital teknologikoa (trebakuntza, I+G+b, eta abar); eta, azkenik, kapital fisikoa (garraio-azpiegiturak, eta abar). Baina lehentasun-ordena horrek ez du esan nahi atal edo kapital horietakoren bat alde batera uzten dugunik. Garraio-azpiegituran arrazoizko inbertsio-maila batzuk mantenduko ditugu; eta, horien artean, abiadura handiko trena deitzen diozunari buruzkoa. Azpiegitura hori ez da erkidego honen apeta bat, baizik eta, esan bezala, Europa barneko sare baten zatia da, eta martxan jartzean eta erabiltzen hastean, gure enpresak eta gure gizartea lehiakorragoak izango dira ingurukoak baino. Azkenik, utz iezadazu hausnarketa bat egiten Euskal Autonomia Erkidegoak abiadura handiko trena finantzatzeko dituen kredituen jatorriari buruz. Bada, Eusko Jaurlaritzak ez du ekarpenik egiten abiadura handiko trena egiteko bere eskura jarritako kredituetan. Lan horien finantziazioak ez du murrizten, ezta euro bat ere, Euskal Autonomia Erkidegoak aurrekontu-gastuak zertara bideratzen diren erabakitzeko duen gaitasuna. Estatuko interes orokorreko lan bat da, eta Europa barneko lehentasunezko korridore bat; beraz, Sustapen Ministerioak, Estatuaren Administrazio Orokorrak eta Europar Batasunak finantzatzen dute lan guztia. Eusko Jaurlaritzak Bergara-Irun adarrean egindako lanen kostua Estatuari ordaindutako kupotik deskontatzen da. Izan ere, jakin beharko zenuke, Matute jauna: Euskal Autonomia Erkidegoak Gobernu zentralari urtero egiten dion ordainketa da kupoa, hark garatzen dituen eskumenak finantzatzeko; horregatik, Euskal Autonomia Erkidegoak bere gain hartzen ez dituen eskumenak direla esaten da (adibidez, abiadura handiko trenaren gastua). Eta, esan bezala, lan horiek ez dute inola eraginik... Aurrekontuetan jasotzen den gastu bat da, eta, Ibarretxe lehendakariaren garaian Eusko Jaurlaritzaren eta Sustapen Ministerioaren artean sinatutako hitzarmen baten ondorioz, Estatuaren baliabide jakin batzuekin finantzatzen da. Hala, eragindako finantziazio duen gastua deitzen zaio teknikoki. Hala, gastu horiek egiten ez badira –zuek proposatzen duzuen bezala–, ezin dira jaso, eta Estatuari itzuli behar zaizkio. Alegia, Eusko Jaurlaritzak AHTa eraikitzeko kudeatzen dituen baliabideak Estatuarenak dira, eta ezin dira beste ezertara bideratu. Adibidez, demagun diru-laguntza bat ematen digutela gure etxeko teilatua konpontzeko, eta fakturak aurkeztutakoan ordaintzen digutela. Bada teilatuko lanen fakturak aurkeztu behar ditugu. Ez dute balio oporretako bidaiaren fakturek, Matute jauna. Hala eta guztiz ere, kezkatuta gaude Estatuari dagokion zatiagatik; izan ere, egin beharreko proiektuak eta lanak pixka bat atzeratzen ari dira. Hori egia da; horretan ados gaude zurekin. Horregatik, proposatu dugu Eusko Jaurlaritzak eta Sustapen Ministerioak dagozkion kudeaketak egitea, lankidetza-formula bera erabiltzea: kudeaketa-mandatu bat Estatuaren eta Erkidegoaren artean, kupo bidezko finantziazio bidezkoa. Horregatik, proposatzen dugu Eusko Jaurlaritzak –berriz diot– kudeaketa horiek egitea, hartara, lanak amaitzen direnerako, funtzionalitate osoa izan dezaten eta Mesetakoekin, Nafarroakoekin eta Iparraldekoekin konektatu daitezen. Eta, horretarako, akordio batera iritsi gara Talde Sozialistarekin eta UPyDrekin, eta zuzenketak egin ez dituzten taldeen onespena ere eskatzen dugu. Oraingoz, nada más. Gracias. La
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/b5a9f227-9fe6-4846-9a9d-3ad0401c9055
|
parl_eu_932
|
10
|
20
|
21.03.2013
|
SEMPER PASCUAL
|
EH Bildu legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, abiadura handiko trenaren finantzazioari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
|
Gracias, señora presidenta. Legebiltzarkideok, Matute jauna bezain laburra izaten saiatuko naiz, eta, lehenik eta behin, esango dut, Zaballos jauna, informazioa emateko, datuak emateko, ahalegin handia egin duzula, eta ahalegin hori aitortu behar dizudala. Halaber, hasteko, esan behar dut zuk ez dakizula denbora daramagula Ganbera honetan gai honi buruz eztabaidatzen; hainbestetan hitz egin dugu, hainbeste buelta eman dizkiogu, ezen gaurkoa ere marmotaren beste egun bat dugula. Eta, halaber, beste argumentu batzuk entzun ditugu. Zeren, beste legealdi batzuetan, Matute jauna beste alderdi politiko batekoa zenean, argumentu berekin ateratzen zen tribuna honetara. Urteak pasatu dira, lanek aurrera egin dute, zorionez, eboluzionatu ere egin da, baina batzuk iraganean geratzen dira, eta batzuk ainguratuta geratzen dira, pauso bat ere eman gabe, denborek aurrera egin arren; eta ez dakit mezu bolivartarretan geratzen diren ainguratuta, baina bai, behintzat, iraungitako mezuetan. Eta egia da Euskadi modernizatuko duen azpiegitura batez ari garela; eta, halaber, egia da batzuek ez dutela Euskadiren modernizazioan sinesten. Eta egia da, geroz eta konplexuagoa, globalagoa eta zailagoa den mundu honetan, lehiakorrago egingo gaituela, baina, halaber, egia da batzuek pentsatzen dutela ez dugula lehiakorragoak izan behar. Eta, era berean, aurrera egiten ari den erkidego bat izaten lagunduko digula, gure herritarrek aurrera egingo dutela, kolektibo gisa ere aurrera egingo dugula, baina, halaber, egia da batzuek ez dutela Euskadiren aurrerabidean sinesten. Eta, aldi berean, egia da -eta, nire ustez, neurri batean, hemen dago arazoaren muina- gure ingurura lotuko gaituen azpiegitura bat dela, Europara lotuko gaituen azpiegitura bat dela, eta, halaber, Espainiako gainerako lurraldeekiko irekiago egingo gaituela. Eta egia da batzuei hori ere ez zaiela gustatzen. Zeuk ikusi, Matute jauna, nola gozatu ahal izango zenuke eta zer ondo etorriko litzaizukeen abiadura handiko trena Espainian zehar, seguruenik, orain baino askoz ere erosoago, bidaiatzeko; zeren, orain neketsuagoa da, Euskaditik ateratzen bazara, bederen. Halaber, egia da, egia da –eta, orain, arratsalde honetan bizitzen ari garen zentzugabekeriari buruz hitz egiten hasiko naiz–, zuk ondo gogorarazi duzun bezala, Zaballos jauna, azpiegitura honen Gipuzkoako trazadura osoa eraikuntza-lanetan edo esleituta dagoela; Eusko Jaurlaritzaren eskumenean dagoen zatia, hau da, gauzatzea dagokiona. Eta, harrigarria bada ere, Legebiltzarreko talde batek esaten digu lan horiek gelditu egin behar direla. Nire buruari egiten diodan galdera, eta, ziurrenik, gu ikusten ari den herritarren batek egingo duena, da: Zer egingo duzu azpiegiturarekin...? Hemengo guztiok erotuko bagina, eta kasu egingo bagenieke, zer egingo genuke trazadurarekin? Dagoeneko eraikita dagoen azpiegiturarekin? Zer gertatzen da? Zer egingo dugu azpiegitura batean dagoeneko inbertituta dauden hamarka, ehunka milioi euroekin? Hor utziko ditugu, botata? Hori da benetan EH Bilduren proposamena? Hori proposatzera etorri zarete gaur arratsaldean? Zeren, hemen, dirua inbertitu da, guztion dirua, herritar guztiona. Ez bakarrik euskal herritarrena, baizik eta, baita espainiarrena ere, zeinak, beren elkartasunari esker, Euskadiren garapenerako funtsezkoa den azpiegitura bat egin dezagun laguntzen ari baitira. Eta hori errealitate objektibo bat da; batzuk tematu arren, horrelaxe dira gauzak. Eta, begira, Matute jauna, niri begira egon zara, eta nik ez dakit dena, ziurtatzen dizut hori, eta ondo dakit ez dakidala dena. Gertatzen da zure erretorika mugagabeak ez digula ezer ere erakusten. Zeren, hitz-jario handia izatea oso ondo egon daiteke mitin baterako, baina ganbera batean, mugarik gabeko hitz-jario horrek ez du ezer ere erakusten. Hortaz, ez daukazu arduratu beharrik konbentzitzen ez gaituzulako. Arrazoiak azalduz gero, agian, konbentzituko gintuzun, baina ez... Badakit, seguruenik, ez zaizula axola; bada, horrek are gehiago indartzen du nire tesia. Mitin bat egitera etorri zara gaur hona; zilegi da hori. Zilegi da Eusko Legebiltzarreko tribuna eta erakunde hau –nire ustez eta Talde Popularrarren ustez, oso serioa– erabiltzea, hona etorri, eta mitin bat egiteko. Zeren, zuek badakizue euskal Ya egin egingo dela. Badakizu. Eta badakizu Ya... Begira, nik ez dakit noiz bukatuko den; lehenbailehen, espero dut; 2016an edo 2017an, eta, guregatik balitz, 2014an. Hori bai, ziurtatzen dizut egin egingo dela. Eta azpiegitura horrek zailtasun asko gainditu ditu; ikaragarri. Aurrekontu- eta ekonomia-zailtasunak gainditu ditu, funtsezko egitura bat baita. Eta azpiegitura honek jendea hil duten atentatu terroristak gainditu ditu. (Murmullos) Eta ohartarazi behar zaitut..., ez dakit grazia egiten dizuen, baina ziurtatzen dizuet, adibidez, Inaxio Uriaren familiari ez diola batere graziarik egiten azpiegitura horrekin Euskadiren garapena defendatzeagatik, eraikitzeagatik eta horretan laguntzeagatik Inaxio Uria hil izanak. Familiari ez behintzat, eta hemen eserita gauden eta duintasun pixka bat daukagun gehienoi ere ez digu batere graziarik egiten. Eta bi gauza horiengatik bakarrik bada ere, bi gauza horiengatik –Euskadirentzat ona delako eta batzuek bizia utzi dutelako Euskadiren garapenerako azpiegitura hori defendatu eta eraikitzeagatik–, ziurtatzen dizuet, eta ez izan zalantzarik, eraikiko dela. Eta, are gehiago, erabili egingo duzu, eta, erabiltzen duzunean, agian, lurrera begiratuko duzu. Eskerrik asko. La
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/b5a9f227-9fe6-4846-9a9d-3ad0401c9055
|
parl_eu_933
|
|
10
|
20
|
21.03.2013
|
MATUTE GARCÍA DE JALÓN
|
EH Bildu
|
EH Bildu legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, abiadura handiko trenaren finantzazioari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
|
Gracias, señora presidenta. Ez dut esan labur arituko nintzenik, eta orain ere ez naiz labur arituko, eta denbora agortu arte hitz egingo dut, Semper jauna. Hala ere, oso denbora gutxi erabiliko dut zuri erantzuteko. Zuk diozu iraganean ainguratuta gaudela eta gure taldeak edo bozeramaile honek iraganeko tesiak defendatzen dituela. Nik ere gogoan ditut zure tesiak, eta zuk hemen defendatu dituzun berak dira. Zu ere iraganean ainguratuta al zaude, gauza bera defendatzeagatik? Ez, zu aurrerapenaren alde zaude, ia etorkizunera itzultzea dakarren aurrerapenean, zeren, ez zara gai martxan jarriko den eguna aurreikusteko, eta, aurrerantzean ere, ez zara izango. AHTa martxan jartzea ezinezkoa dela diozu. Orain, AHTaren prozesua geratzea ezinezkoa dela diozu. Nahikoa da datu hau: 2007an, Herbeheretan, Amsterdam eta Ruhr lotzen zituen abiadura handiko trenaren proiektua geldiarazi zuten, honek baino askoz ere populazio-bolumen handiagoa izan arren inguru hark, eta ez zen mundua erori. Ez zen mundua erori. Edonola ere, dagoeneko hasita dagoenarekin zer egin galdetu duzu. Bada zeuek galdetu beharko diozue hori zeuen buruari, hain irmoki defendatu baituzue; baina zeuen buruari begiratzeko eskatuko nizueke, eta, hasita zegoen zuloa estali behar izan zenutenean, Euskaltzaindia plazarekin zer egin zenuten gogoratzeko. Zerbait egingo zenuten. Eta gauza bat esango dizut, zeren, zuri erantzuteko denbora gutxi erabiliko dudala esan baitut, eta hala izango baita. Begiratu hemerotekan. Inaxio Uria aipatu nahi baduzu, eta bozeramaile honek eztabaida horretan izan zuen jarrera aipatu nahi baduzu, begiratu hemerotekan, mesedez. Legebiltzar honetan esango dizute nola iritsi hara. Izan ere, nahikoa jarrera argia azaldu nuen horren aurrean, dirudienez, orain zalantza egiten baduzu ere. Eztabaidetara etortzen bazara, baina burua beste nonbait badaukazu, bada, zure arazoa da; ez da nire taldearen arazoa edo hitz egiten ari zaizun legebiltzarkidearen arazoa. Alderdi Sozialistako ordezkariak zenbait gauza adierazi ditu, eta Fernández jaunaren txostena talisman magiko gisa aipatu du. Ez dut hemen beste txostenik atera nahi izan, badauden arren; zeren, Semper jaunari esan diodan bezala, hemerotekan ikusiko zenuke, Ganbera honetan, legebiltzarkide honek eta beste batzuek askotan atera dituztela askoz ere unibertsitate-irakasle gehiagok, Fernández jaunak baino unibertsitateko katedradun gehiagok babestutako txosten eta azterketak. Izan ere, Fernández jaunak norbaitek eskatuta egin du txostena, eta orain dela oso gutxi, alde batek eskatuta –kasu honetan, Gobernuak–; beste jende horrek guztiak, berriz –eta erreferentziazko pertsona Roberto Bermejo izan daiteke, aurkitzen laguntzeko–, oso argi adierazi ditu abiadura handiko trenaren eragin negatiboak. Nirekin ados egongo zarenez, lan guztiak ez dira positiboak. Pentsatzen dut herri honetan lau zentral nuklear egiteak zuzeneko eskulan asko eta lanpostu asko sortuko lituzkeela. Norbaitek esaten zuenez, azak jango omen genituen Lemoizko zentrala egiten ez bazen, baina, batzuetan, denborak jartzen ditu egia absolutuak eta axiomak bere lekuan, ez mitinak. Eta bi gauza esan nahi dizkizut. Ganbera honetan esandakoari buruz informazio-maila altua izan dezagun eskatzen duzunez, bakarrik esango dizut, lanak amaitzeko proposatzen duzun erritmoa –2016a–, ezinezkoa dela. Guztiz ezinezkoa da, eta sinetsi nahi dut ezjakintasunagatik esaten duzula hori, eta ez zabiltzala gezurretan. Izan ere, nik baino hobeto jakingo duzu –harreman zuzenagoa baituzu aurreko legealdian sailburu izandakoarekin– Euskadiko Alderdi Sozialistak esleitutako zati batzuk ez direla hasi, eta, gutxienez, –gutxienez, eta atzerapenik gabe– lau urteko gauzatzeepea dutela. Egin kontuak, Zaballos jauna, eta, adibidez, Zizurkil-Andoain zatian, esan iezadazu zenbat dagoen eginda, zenbat denbora beharko den, eta, orduan, egin kontuak, eta esan 2016a ateratzen den. Baina gehiago ere badut esateko. 2016a aipatu duzunez, eta lanak amaitzeko epe egingarria dela diozunez, azal iezadazu nola den hori posible, baldin eta Arrasate-Bergara zatiak –tunel luzeena duena, sei kilometrokoa, eta, beraz, gauzatze-epe luzeenekoa– ez badu oraindik proiekturik ere, eta, gutxienez, bost urte eta erdi irautea aurreikusten bada. Egin kontuak berriz ere, Zaballos jauna, eta esan iezadazu 2016a ateratzen den; zeren, agian, guztiok lehen hezkuntzara itzuli behar dugu, batuketak egiten ikasteko. Eta Euzko Alderdi Jeltzaleak zioenari buruz, oso argia izango naiz. Abiadura handiko trenaren aurka dugun jarrera ez da zurigarri bat, beti izan dugulako jarrera hori; ez dugu bat-batean atera. Halaber, askotan adierazi dut abiadura handiko trenaren aurka dudan jarrera Ganbera honetan, baita ezker abertzaleak eta Aralarrek ere, aurreko legealdian. Aguirre jauna, bai, horrela izan da, ez zaitez jarri... Beno, gero parte hartuko du. Nahi baduzu, parte hartu –ez nire denboran, baizik eta zure bozeramaileari dagokion denboran–, eta eman argibideak. Baina, esan bezala, beti izan dugu kontrako jarrera. Beraz, ez da zurigarri bat. Aurrekontuekin egin behar dugunak zerikusia izango du politika sozialaren muina dela diozunarekin. Zeren, egia da Confebask ez dudala batere begiko. Egia esan, ez dut begiko ez Confebask, ezta Adegi ere, ika-mikan baitabil zaharetxeetako langileen interesak defendatzen dituzten gobernuen kontra. Ez dakit; nik ez dut Confebaskekiko eta Adegirekiko duzuen jarrera aurreikusiko, eta, edonola ere, horretan bai, horretan asmatu duzu. Eta hori ezin dizut ukatu; arrazoi osoa duzu. Baina, esan bezala, gauza bat aipatu nahi dizut, eta lehen egin dizudan eta erantzun ez didazun galdera bera da. 2012an kopuru bat aurreikusi zen aurrekontuetan DBE eta GLLtarako, eta kopuru bera ageri da 2013an. Alderdi Sozialistaren Gobernuak, maiatzean, 70 milioi euroko hornidura egin behar izan zion 2012ko kopuruari, nahikoa ez zegoelako, baina, hala ere, zuek jatorrizko kopurua mantendu duzue, 70 milioi horiek alde batera utzita; eta hori kontuan hartu gabe DBE eta GLLen hartzaileak ugaritu egin direla. Hala eta guztiz ere, oraindik ere esaten duzue aurrekonturik sozialena dela. Bila itzazue hor aurrekontua onartzeko izan ditzakezuen zailtasunak –zuen esku dago negoziatzea–; ez bilatu beste gauza batzuetan. La
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/b5a9f227-9fe6-4846-9a9d-3ad0401c9055
|
parl_eu_934
|
10
|
20
|
21.03.2013
|
ZABALLOS DE LLANOS
|
SV-ES
|
EH Bildu legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, abiadura handiko trenaren finantzazioari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
|
Gracias, señora presidenta. Matute jaunak galdetzen duen amaiera-datari dagokionez, ez, gu ez gaude Gobernuan; Euzko Alderdi Jeltzalea dago Gobernuan. Eta legebiltzarkide honek egoitza honetan esan duena da kudeaketaagindua 2016an betetzea eskatzen dugula. Eta 2016arena ez dut nik esan, baizik eta sailburuak berak esan du, eta nire lehenengo hitzaldian esan dizut. Berak esan du Gipuzkoako adarraren trazadura 2016rako bukatuko dela. Beraz, ez dut nik esan hori, baizik eta sailburuak berak. Baina, nire erantzunen txandan, zerbitzu publikoei buruz hitz egin nahiko nuke, agian, lehen ez baititut aipatu. Zuen legez beste proposamenak honela dio, hitzez hitz: "Eusko Jaurlaritzak eta Sustapen Ministerioak abiadura handiko trenari beste bultzada bat ematea erabaki dute, nahiz eta, krisi-garai hauetan, erakunde publikoen aurrekontu-lehentasunak zerbitzu publikoak bermatzea izan beharko lukeen". Zuek diozue abiadura handiko trena eraikitzearen ondorioa dela zerbitzu publikoetan murrizketak egitea, eta hori ez da egia. Hemen ez da Newtonen hirugarren legea betetzen, alegia, akzio-erreakzio legea, eta zuk nik bezainbeste dakizu hori horrela dela. Aurreko legealdian izan dugu horren adibide bat; izan ere, aurreko lehendakariak abiadura handiko trenaren alde egin zuen eta kalitatezko zerbitzu publikoak mantendu zituen. Gauzak nahasi nahian zabiltzate. Alde batean egon beharko luke Euskadiko azpiegitura handiekiko duzuen jarrerak (adibidez, abiadura handiko trenarekikoa...). Jarrera horrek ez gaitu harritzen, Semper jaunak esan duen bezala, zeren, ezker abertzaleak beti izan du jarrera hori lan handiak geldiarazteko. Eta, bestela, begiratu zer gertatu den Leitzarango autobidearekin. Ezker abertzaleak bere aldarrikape- nak egiteko erabili zuen Leitzarango autobidea, eta herritarrak banatzen saiatu ziren. Abiadura handiko trenarekin ere gauza bera egiten ari zarete, baina, badakizu, Matute jauna? Abiadura handiko trenarekin Leitzarango autobidearen gertatu zen gauza bera gertatuko da: inauguratu ondoren, kontra nahiz alde zeudenak haren abantailez baliatzen ariko dira. Lehen esan bezala, unibertsitateko azterketa batean ageri dira abantaila horiek. (Zuk esan bezala, azterketa asko egin dira; zuei batzuk komeni zaizkizue eta abiadura handiko trenaren aldekoei beste batzuk komeniko zaizkigu). Eta hori gertatuko da, EH Bildu abiadura handiko trenera igo ala ez igo. Eta zerbitzu publikoen defentsari dagokionez, ez zalantzarik izan Euskal Sozialistak taldea lehenengoa izango dela zerbitzu horiek manten daitezen defendatzen, euskal gizarteak hala merezi du eta. Eta ohar bat egingo dizut, GLLak aipatu baitituzu. Zuek gobernatzen duzuen udal bat ezagutzen dut, gertu-gertutik, joan den urtean 60.000 euro itzuli zituena. Krisi-garai hauetan, hori euskal herritarrengan pentsatzea bada, Jainkoa jaits dadila, eta ikus dezala. Eskerrik asko. La
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/b5a9f227-9fe6-4846-9a9d-3ad0401c9055
|
parl_eu_935
|
10
|
20
|
21.03.2013
|
ALDAITURRIAGA ZORROZUA
|
EA-NV
|
EH Bildu legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, abiadura handiko trenaren finantzazioari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
|
Gracias, señora presidenta. Beno, Matute jauna, abiadura handiko trenaren azpiegiturari buruz eztabaida sozialik ez dela izan esatea..., beno, a zer txantxa. Ondo dakizun bezala, azpiegitura-mota horiek hausnarketa-denbora bat behar dute, hain zuzen ere, erabakia hartzen denetik praktikan jartzen denera artekoa. Eta, hemen, hogeita bost edo hogeita hamar urte inguru daramatzagu abiadura handiko trenari buruz hitz egiten. Eztabaida hau egin da –eta hala jasota dago– trena pasatzen den plangintza-eremuetako lurraldeplangintza partzialen izapideen ondorioz; berariazko lurralde-plangintza sektorial bat egin da, eta abar, eta abar. Beraz, gizarteak eztabaidatua eta erabakia du hori. Sobera erabakita dago, bai. Eta bitxia da Bilduk esatea ez dela eztabaidarik izan, koalizio hori osatzen duten alderdietakoren batek azpiegitura hori espresuki babestu izan du eta. Hori ere badago hemeroteketan, Matute jauna; argi dago hori. Errentagarritasun sozialarekin jarraituz, nik uste dut, Matute jauna, ziurrenik, denbora-ikuspegia falta zaigula. Denbora-ikuspegia. Aurten, 150 urte dira trena Euskadira iritsi zela; 150 urte Bilbo eta Gasteiz elkartzen zituen lehenengo sarea eraiki zela, Madrila eta beste leku batzuetara joateko, eta Europarekin lotzeko. Begira zer aldaketa izan den: helburu horrekin sortu ziren trenbide horietako asko, gaur egun, inguru metropolitarretik pasatzen dira, eta metro-sareak dira. Metro-sareak dira, Matute jauna. Badakizu hori. Beraz, berriz diot, sar ezazu zure aldagaien artean, horrelako azpiegituren errentagarritasun sozialaren ikuspegi historikoa. Ingurumen-alderdiei dagokienez, lehen ahaztu egin zait esatea zuk aipatu duzula, eraikuntza-lanetan, ibaiak, iturburuak eta abar kutsatzen ari direla. Bada, ingurumen-ikuskaritzako plan bat dago, eta funtzionatu egiten du, funtzionatu egiten du. Beste kontu bat da gorabeherak izatea, eta, horien arabera, neurriak hartu behar izatea. Beno, Maeztu jaunak ondo daki hori. Hala eta guztiz ere, zuei –beti ezezkoan tematuta baitzaudete– eta hormigoiaren etsaiei gogorarazi behar dizuegu, Maeztu jaunak ondo dakienez, gai hori eztabaidatua dagoela (bai, bai, Maeztu jauna, bai, zuri buruz ari naiz), eta atmosferara egiten diren karbono dioxido emisioen % 50 garraiobide eta eraikinetatik datozela. Beraz, horien funtzionamenduan egindako edozein hobekuntzak aurrerapen handia dakar klima-aldaketaren aurkako borrokan, hain zuzen, zuk hainbeste aldarrikatzen duzun borroka horretan. Beraz, pertsonak eta salgaiak garraiatzeko kamioiak eta autoak utzi, eta, errepideen ordez trenbideak jarriz, asko gutxitzen dira klima-aldaketaren ondorioak, Maeztu jauna. Ingurumen-politikari buruz, halaber, esan behar dizuet, duela urte batzuk, bazela dokumentu bat, "ETAren Liburu Zuria" izenekoa, eta esaten zuela independenteak izateko energia-autonomia izan behar zela. Orduan, zentral nuklearrak eraikitzea zen irtenbide onena. Dirudienez, gaur zuek ahaztuta dituzuen zentral nuklearrak. Kontraesan txiki bat dela esan behar. Gainditzeko daukazuen beste bat. Eta, azkenik, Zaballos jaunari esan behar diot sailburuak nahastu egiten dituela... Ñabardura kontua da, baina argi utzi nahi nuke: sailburuak eta datak nahasten ditu, zeren, Arriola jaunak finkatu zuen 2016ko data. Oregi andreak, berriz, 2018a baino lehen ez zela egingo esan zuen. Besterik ez. Berriz ere, zuzenketarik aurkeztu ez duten taldeei eskatzen diegu proposatu dugun erdibideko zuzenketa babes dezatela. Gracias. Nada más. La
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/b5a9f227-9fe6-4846-9a9d-3ad0401c9055
|
parl_eu_936
|
10
|
20
|
21.03.2013
|
SEMPER PASCUAL
|
EH Bildu legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, abiadura handiko trenaren finantzazioari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
|
Zure baimenarekin, presidente andrea, eserlekutik. Seguru bat baino gehiago pozik jarriko dela. Bukatzeko, nire erantzun-txanda erabili nahi dut eskerrak ere emateko. Nik uste dut Matute jaunak euskal Yaren eraikuntzari egin dion ekarpena aitortu behar dela, zeren, Matute jauna kide izan zen alderdiak posible egin zuen euskal Ya eraikitzen has zedin ahalbidetu zuen gobernua, Ibarretxeren Gobernua. Halaber, Urizar jauna, zeinak grinaz defendatu zuen Eusko Alkartasuneko kide zenean; zuk eta orain Bildun dauden Eusko Alkartasuneko kideek ahalbidetu zenuten euskal Ya eraiki eta lanak has zitezen sustatu zuen gobernua. Uste dut bidezkoa dela zuek ere euskal historiaren urte-liburuetara pasatzea, euskal Ya eraikitzen aktiboki parte hartu duzuen pertsona gisa. Eta, Matute jauna, demagogiari buruz hitz egin duzu. Zure hitzaldia oso demagogikoa izan da, eta esango dizut, beste gauza askoren artean, baina arrazoi batengatik bakarrik. Esan duzu diru hori –gainera, argi eta garbi ageri da– ez dadila euskal Ya eraikitzera bideratu, eta beste gauza batzuetara bidera dadila. Zuk badakizu –edo jakin beharko zenuke– metafisikoki ezinezkoa dela hori, zeren, diru hori euskal Ya eraikitzera bideratuko ez balitz, gobernu zentralak, estatuaren administrazio orokorrak beste leku batzuetako beste gauza batzuetara bideratuko luke. Euskaldunok ez genuke diru hori erabiliko. Beraz, zure ekimena ezjakintasunez egin duzu –hori zuzendu daiteke– edo, bestela, demagogiaz egin duzu –hori zailagoa da zuzentzen–. Eta, bukatzeko, zorionez, euskal gehiengo sozial eta politikoa euskal Yaren alde dago. Zorionez. Beste eserleku hauetan ordezkatuta dagoena. Zorionez. Euskadiko gehiengo politiko eta soziala, zorionez, Euskadiren aurrerabidearen, garapenaren eta modernizazioaren alde dago. Eta, zorionez; zeren, badakigu zer gertatzen den zuek gobernatzen duzuen tokietan. Eskerrik asko. La
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/b5a9f227-9fe6-4846-9a9d-3ad0401c9055
|
parl_eu_937
|
|
10
|
21
|
22.03.2013
|
MANEIRO LABAYEN
|
Mixto-UPyD
|
Eztabaida monografikoa, euskal gatazka politikoaren konponbidean eman beharreko urratsen inguruan
|
Eskerrik asko, presidente andrea. Egun on guztioi. Egun on, sailburu jaun-andreok, lehendakari jauna. Hasteko esan behar dut bilkura monografiko hau planteatzeko EH Bilduk bere ekimenean azaldu duen justifikazioa zinismo politiko hutsa dela. Justifikazio horretan, EH Bilduk erruak banatu nahi ditu, indarkeriaren adierazpen desberdinak deitzen diotena nahasi, ETA zilegitzen duen gatazka politikoaren teoria aldeztu, eta, azkenik, ETAren indarkeria terrorista justifikatu, horixe egin baitu oinarrian EH Bilduk gaur hemen: ETAren indarkeria terrorista justifikatu. Horixe egiten du, oinarrian, EH Bilduk bere ekimena justifikatzean, eta gaurko hitzaldian ere horixe egin du: ETA justifikatzen saiatu, eta, hortaz, ETA errugabetzen saiatu. Honelako zerbait esatera etorri da: ETA Euskadin gertatu den indarkerietako bat bakarrik da, eta denon errua da hori gertatu izana; izan ere, hari aurre egin ordez –herritar askok egin genuen bezala–, arrazoi eman behar genien. Hala, haren hilketak saihestuko genituen. Demokratok badakigu, ordea, EH Bilduk gezurra esaten duela, eta gezurra esaten du bere historia zuritzeko, bai baitaki ETAk euskal gizartearen zati baten aurka erabili zuen indarkeriaren arduradunak direla hein batean. Gaur egun, ezinbestekoa da Euskadin egia esatea eta kontatzea, nahasi eta engainatu nahi dutenek ez dezaten arrakastarik izan. Gaur egun, ezinbestekoa da Euskadin azken hamarkadetan hemen eta Espainia guztian gertatu denaren egia esatea eta kontatzea, eta, zehazki, funtsezko egitatea, hau da, ETA talde terroristak gizarte osoari bere proiektu politiko totalitarioa inposatzeko duen asmoa, horretarako hilketa, estortsioa eta bahiketa erabiliz. Gaur egun, funtsezkoa da Euskadin egia kontatzea eta aditz egokia erabiltzea, jende gehiegik bilatzen baitu helburu bikoitza: batetik, lehenbailehen ahaztea ETAren gaiztakeriak, eta, hala, kriminalentzat zigorgabetasuna lortzea; eta, bestetik, hark asmatu duen historia egiazkotzat edo errealtzat onartzea. Beraz, oinarrizko helburu batetik abiatuko naiz: gertatutakoa leialki gogoraraztea, hortik aurrera ahalik eta etorkizunik onena eraikitzeko, ETArik gabe, zigorgabetasunik gabe eta trukada antidemokratikorik gabe. Hainbat hamarkadatan, ETAren terrorismo ezin hobeki diskriminatua jasan dugu, 850 hilketa baino gehiago, milaka zauritu eta xantaiaren biktima, eta bizi nahi zuten lekutik botatako herritar zenbatezinak eragin dituen terrorismoa. Eguneroko zeregin higuingarri horretan, Herri Batasuna, Batasuna eta ezker abertzalearen gainerako markak erakunde terroristaren laguntzaile leialak eta fidelak izan dira, gaizkileen bozeramaileak, taldearen zerbitzu laguntzaileak, hilketa bakoitza justifikatu eta "azaldu" zigutenak –koma artean–, gure manifestazioen aurrean "ETA, hil itzazu" oihukatzen zutenak, boterea lortzeko eta nazionalistak ez zirenak baztertzeko ETAren estrategiaren konplize boluntarioak. ETA biziki krudela den erakunde mafioso bat izan da eta da. Militarrak, guardia zibilak, polizia nazionalak eta ertzainak hil ditu. Gizonak, emakumeak eta haurrak hil ditu. Enpresariak, langileak, erretiratuak, langabeak, kazetariak, katedratikoak eta ordezkari politikoak hil ditu. Talde terroristaren eta haren helburuen artean jarri ziren guztiak hil ditu eta eraso egin die ETAk. 1997ko uztailaren 12an, ETAk Miguel Ángel Blanco hil zuen, hogeita hamar urte baino gutxiagoko mutil bat, bi egunez bahituta eduki ondoren hankak eta eskuak lotuta zituela. 1998ko urtarrilaren 30ean, ETAk Alberto Jiménez Becerril hil zuen, hogeita hamazazpi urtekoa, eta haren emaztea, Ascensión García Ortiz, hogeita hemeretzi urtekoa, eta lau, zazpi eta zortzi urteko hiru haur utzi zituen umezurtz. Horrelako ehunka historia konta genitzake, eta horiek denak justifikatu egin zituzten ETAren zerbitzu laguntzaileek. Urteek aurrera egin ahala, demokratok hobetu egin genituen zuzenbidezko estatuaren tresnak, proiektu politiko bat su eta gar inposatu nahi zigutenak garaitzeko. Terrorismoaren aurkako borroka hobetu zen, Frantziarekiko lankidetza hobetu zen, indarrean dagoen legedia eta espetxe-politika hobetu ziren, eta gizartearen zati bat, beldurrak ahaztuta, kalera atera zen, ez bakarrik negar egitera, baizik eta beren eskubide politikoak eta herritar gisa zituzten eskubideak aldeztera. Zuzenbidezko estatua konplexurik gabe aldezteko hautua egin zenean, ondo ibili ginen. ETArekin negoziatzea aldeztu zenean, edo terroristekin adiskidetzeko politikak aldeztu zirenean, gaizki ibili ginen. Alderdien Legea onartu zenean, eta ETAri laguntzea beste helbururik ez zuten talde politiko guztiak legez kanpo uztea onartu zenean, ondo ibili ginen. Haiek legeztatu zirenean, gaizki ibili ginen. Zuzenbidezko estatua eta Alderdien Legea zehatz-mehatz errespetatzearen ondorioz, eta ordezkari politiko askok, zenbait intelektualek eta duintasunari beldurra baino zenbait koska gorago eustea erabaki zuten ehunka herritarrek aldeztutako printzipio demokratikoak aldezteko diskurtsoaren ondorioz, Euskadin askatasun-guneak zabaltzea lortu genuen. 2011ko urriaren 20an, ETAk jarduera armatua behin betiko utziko zuela iragarri zuen, mehatxuzko komunikatu baten bidez idatzi zutenez. Nolanahi ere, jarduera armatua behin betiko utziko zuela iragarri zuen, eta, horren ondoren, haren beso politikoa legeztatzeko prozesu politiko-judiziala etorri zen, presazkoa eta okerra, argi eta garbi. Gaur egun, eta ez gara nekatuko errepikatzen, ETAk bizirik eta mehatxari jarraitzen du. Komunikatuak egiten ditu, ez da desegin, ez ditu armak eman, ez du publikoki barkamenik eskatu bere krimenengatik, ez du damurik erakutsi, eta ez dio justiziari laguntzen argitzeke dauden 326 krimen ebazteko. Benetan –bistakoa da–, ETAk alderdi politikoen erabakiak eta gu guztion etorkizuna baldintzatzen jarraitu nahi du. Amaiur, Bildu, EH Bildu eta Sortu legeztatu egin ziren, nahiz eta inola ere demokratikoak ez izan, eta emaitza onak lortu zituzten hauteskundeetan. Gaur egun, eta zenbat jendek bozkatzen dituzten kontuan izan gabe, argi dago ez dituztela betetzen Alderdien Legea, doktrina konstituzionala eta Europako Giza Eskubideen Auzitegiaren epaiak. ETAren historia kriminala gaitzetsi gabe jarraitzen dute, eta hura behin betiko eta baldintzarik gabe desegitea eskatu gabe jarraitzen dute. Duela gutxi, EH Bilduko bozeramaileak, Laura Mintegik, talde terroristako kide diren gaizkileen atxiloketa kritikatu zuen, eta argudiatu zuen haien aurkako ekintza poliziala eta judiziala bakea lortzeko oztopo bat dela. Bistan denez, taldearen interesak defendatzen jarraitzen dute, politika egiten dute parlamentuetan –hementxe ditugu–, eta kriminalen zigorgabetasuna aldezten dute. Demokratak balira bezala tratatzeak adorea ematen die, eta demokraton akats larri bat da hori. Ez da demokrata ETAren ekintza kriminalak justifikatzen jarraitzen duena. Haiekin hitz egitea eta adostea, gu bezalakoak balira bezala, demokratak balira bezala, akats larria da, gertatzen den lekuan gertatzen dela ere, Legebiltzar honetan, Gipuzkoako Foru Aldundian edo Gasteizko Udalean. Akats larria da, eta, hori eginez gero, eskakizun etikoaren eta demokratikoaren maila jaisten dugu. Euskadin, bistan denez, desadostasun politiko ugari daude. Nazionalista, independentista, autonomista edo zentralista izan daiteke; eskuinekoa edo ezkerrekoa izan daiteke; aurrerakoiagoa edo atzerakoiagoa izan daiteke. Horretan datza demokrazia, norberak sinesten dituen ideiak ahotsarekin eta hitzarekin aldeztean. Desadostasun politikoak gehiengo edo gutxiengo parlamentarioen arabera ebazten dira edo ez, eztabaida politikoaren arabera eta norberak aldeztu ditzakeen proposamenen arabera, betiere proposamen demokratikoak badira eta modu demokratikoan aldezten badira. Oso bestelako gauza bat da ETAk gizartearen aurka erabili duen terrorismoa, bere proiektu politiko totalitarioa inposatzea eta demokraziarekin bukatzea beste helbururik ez duena. Ezin daiteke normaltzat jo batzuek ETAren ekintza kriminalak justifikatzen jarraitzea, gaur Legebiltzar honetan egiten ari den bezala. Gaur egun, hain zuzen, EH Bilduk ETAren ekintza kriminalak justifikatzen jarraitzen du, ez dio ETAri eskatzen desegin dadila behin betiko eta baldintzarik gabe, eta preso politikoez hitz egiten du –espetxeratutako ETAko presoak ez luketela preso jarraitu behar esateko modu bat da hori, hau da, errugabeak direla–. Alegia, edo ez zuten deliturik egin, edo haien krimenak ondo egon ziren. Espainian ez dago preso politikorik, eta ETAko presoak preso politikoak direla esaten duena ETA justifikatzen ari da. Preso politikoak dira ideia batzuk aldezteagatik kartzelan daudenak, eta ETAko presoak ez daude kartzelan ideia batzuk aldezteagatik, baizik eta estortsioa egiteagatik, mehatxatzeagatik, hiltzeagatik edo talde terrorista bateko kide izateagatik. Hau da, kartzelan daude Zigor Kodean oso ondo tipifikatutako delitu batzuengatik. Beraz, berriro diot: Espainian ez dago preso politikorik, eta ETAko presoak preso politikoak direla esaten duena ETA justifikatzen ari da. Uste dut, duela hilabete batzuk Pedro Larreak idazten zuen bezala, "ETAk bataila operatiboa galdu egin duela, baina borrokak jarraitu egiten duela" –idazten zuen–; "borroka erabakigarriena geratzen da… Borroka hermeneutikoa da, gaur egun euskal gizartean dabiltzan hainbat kontakizunen arteko norgehiagoka". Gogoratu behar dugu –idazten zuen Pedro Larreak– "ETAk egindako krimenak ez direla izan ebatzi gabeko gatazka sekular baten halabeharrezko ondorioa", gaur ere ezker abertzaleko ordezkariek sinetsarazi nahi diguten bezala, "baizik eta proiektu politiko totalitario baten emaitza". Gertakarien egia gogoratu behar dugu, eta sakonki eta ahalik eta elkartuen egin behar dugu lan ETA eta haren proiektu politiko antidemokratikoa behin betiko garaitzeko, justizia egiteko, inolako zigorgabetasunik ez gertatzeko, trukada antidemokratiko edo negoziazio politiko oro saihesteko, eta gizartearen duintasuna aldezteko. Gaur, Unión, Progreso y Democraciak berriro eskatzen du itun politiko demokratiko bat demokratok elkarrekin uko egin diezaiogun EH Bildurekin hitz egi- teari edo harekin ezer adosteari ETA gaitzesten ez duen bitartean eta haren behin betiko eta baldintzarik gabeko desegitea eskatzen ez duen bitartean. Ezin dugu onartu zigorgabetasun-zantzurik edo amore ematea, ezta gatazka politikoaren ideia –faltsua– onartu ere ETAk egindako gaiztakerien elementu justifikatzaile gisa. Ezin dugu sinetsi hemen bi bando egon zirela aurrez aurre, legez kanpoko indarkeria modu berean erabili zutenak eta aurkako bandoan biktima berdinak edo antzekoak eragin zituztenak, EH Bilduk nahi duen bezala. Duela gutxi Josu Ugartek, Bakeaz erakundeko zuzendariak, idatzi zuenez, "aurre egin behar diogu orria pasatzeko arriskuari, hitzaldi, ekintza eta tik politikoetan ezkutatuta dirauten indarkeria terroristaren ondorio ikusezinak ukatzeko edo banalizatzeko arriskuari". Kepa Aulestiaren hitzetan, "erantzukizuna orain arte bortitzak izan direnen gainean ezartzen duen bakearen edo haiek errugabetzen dituen elkarbizitza baten artean hautatzera behartuta daude euskal erakundeak. Erdibideko egoerek ETAren ibilbidearen atzera begirako justifikazioa ekarriko dute betiere". Kasu honetan zehaztu behar dut ez dugula bakea nahi, hemen ez baita gerrarik egon, baizik eta gure eskubideak zehatz-mehatz errespetatzea nahi dugula; herritar gisa ditugun eskubideak zehatzmehatz errespetatzea eta askatasuna. Duela aste batzuk Iñaki Unzuetak gordinki idazten zuenez, "konstituzionalistok arrazoi sendoak ditugu kezkatuta egoteko". Iñaki Unzuetak artikulu horretan azaltzen zuen muturreko nazionalismoan biktimak ez direla moralki aitortzen eta "dena ukatzen jarraitzen dutela". "Helburua da" –idazten zuen– "biktimen arteko muga ezkutatzea edo lausotzea, gertatutakoari justiziarik egin gabe". "Muturreko nazionalismoak" –idazten zuen– "helburu-aniztasuna buxatzen duen eta gizartearen zati bat baztertzen duen proiektu politiko batekin jarraitzen du". Duela gutxi, Pernando Barrenak "gertakari" terminoa erabili zuen Ernest Lluchen hilketaz hitz egiteko, eta horrek erakusten du bere tankera morala, eta atentatu haren –baina ez gainerakoen– ustezko gaitzespena erabat faltsua eta hipokrita dela. Duela gutxi, Sortuko presidente Asier Arranzek baieztatu zuen ETA gatazka politiko baten ondorio dela, eta hori ETA justifikatzea bezala da. Eta Laura Mintegik berriro justifikatu zuen joan den astean, esan zuenean Fernando Buesa arrazoi politiko saihesgarriengatik hil zela, ez zelako nahikoa hitz egin, eta hori da Fernando Buesa bere heriotzaren erruduna dela esatea bezala. Joan den asteartean José María Ruiz Soroak iritzi-artikulu batean ezin hobeto azaltzen zuenez, "Laura Mintegiren arabera, errua ez da hiltzailearena, baizik eta haren gatazka konpontzeko harekin hitz egin nahi izan ez zuten guztiena, biktimarena barne". Azken batean, edozerk balio die ETA ez gaitzesteko. Egia esan, hemen eserita dauden ETAren ordezkari politikoek talde terrorista gaitzetsi gabe jarraitzen dute, publikoki barkamena eskatu gabe jarraitzen dute (hilketak publikoak izan ziren eta haien justifikazioak publikoak izan ziren, ez dezagun ahaztu), eta ETAk egindako 850 hilketa baino gehiagotan konplizeak izan zirela aitortu gabe jarraitzen dute. Dena nahasi eta zigorrik gabe atera nahi dute, beren terrore- eta indarkeria-historia beldurgarria garbitu nahi dute, konplize izan ziren iragana makillatu nahi dute. Guri, demokratoi, dagokigu haiei gogoraraztea gezurretan ari direla, eta horrek ahalegin militante bat eskatuko du beren historia asmatuak eta gertakari desitxuratuak onartzeari uko egiteko, justizia egitea eta kriminalak eta haien ideia kriminalak garaitzea lortu arte. Ezin da inola ere berdinketa moral bidegaberik gertatu, hau da, inola ere gauza bera ez izatea hil izana edo hila izana. Beraz, borrokan jarraitu behar dugu, beti egin dugun bezala. Sekulako akatsa da gaur egun ETAren ordezkari politikoak erakundeetan egotea eta haien herrikideen hilketak gaitzetsi gabe jarraitzea. Duela hilabete batzuk Rogelio Alonsok adierazi zuenez, "Estatuak eta gizarteak aurre egin behar diogu zigorgabetasun orori". Laburbilduz, beti bezala, demokrazia eta gizartearen duintasuna defendatzea da helburua, terrorismoaren biktimak barne, jakina. UPyD bat dator zigorgabetasunik gabeko ETAren amaiera-eredu baterako printzipio gidariekin, bere garaian Terrorismoaren Biktimen Fundazioak eta beste erakunde batzuek planteatu zituztenekin. Horiek dira, azken batean, beti aldeztu izan ditugun printzipioak. Ez ziren Aljerreko negoziazioak, Lizarrako itunak edo Loiolako elkarrizketak izan ETA ahuldu zuten tresnak, ezta GAL edo gerra zikina ere, baizik eta indarrean dagoen legedia zorrotz aplikatzea –Alderdien Legea barne–, nazioarteko lankidetza, gizarte-mobilizazioa eta ekintza polizialak eta judizialak. Horretan jarraitu behar dugu. Horrek guztiak balio izan badigu edo balio izan bazigun talde terrorista ahultzeko, zertarako aldatu? Zorrotz aplikatutako espetxe-politika aldezten dugu, ez laxoki aplikatua. Gure iritziz, Espainiako Gobernuak, terrorismoagatik kondenatutako presoei aplikatzen dien espetxe-politika garatzean eta aplikatzean, baldintza hauek guztiak jarri behar lizkioke presoari birgizarteratze-planetan sar dadin edo espetxe-onurak lor ditzan: talde terroristarekiko behin betiko eta publikoki deslotzea, biktimei eta gizarteari beren delituekintzengatik publikoki barkamena eskatzea, kondenatua izan zen ekintzetatik eratorritako erantzukizun zibila onartzea, eta agintariei eta Justiziari laguntzea ebatzi gabe dauden delitu terroristak ebazten. Hurbiltzea, graduz aldatzea edo espetxe-erregimeneko edozein abantaila eskatzen duten presoei betiere Justiziari lagundu diezaioten eskatzea nahi dugu. Espetxe Legea zorrotz aplika dadin nahi dugu, ez laxoki. ETAren biktimek dimentsio publikoa dute, hildakoak proiektu politiko antidemokratiko bat inposatzeko eta gizartea ordezteko hil baitzituzten; beraz, ez da nahikoa ETAko presoek barkamen-eskaera pribatu bat idaztea espetxe-onurak lortzeko. ETAren historia gaitzestea oinarrizko eskakizun eta baldintza demokratikoa da. Gaitzespen horrek gutxieneko baldintza izan behar du, eta hori bete gabe ezin liteke partikularki birgizarteratu eta joko demokratikoan parte hartu. Hau da, ETAren historia kriminala gaitzetsi behar dute. Euskal iritzi publikoak badu halako tentazio bat terrorismoaren biktimei eskuzabaltasuna eskatzeko, beren aldarrikapen legitimoak sakrifika ditzaten eta beren bidezko justizia-aldarrikapenari uko egin diezaioten eskatuz. Eskaera hori, esan beharra dugu, xantaia moralaren mota bat da. Hitzaldiaren bukaerara hurbiltzen ari naizen honetan, esan behar dut terroristek eta terroristen bozeramaile politikoek onartu behar dituztela gure arauak, bete behar dituztela gure legeak eta errespetatu behar dituztela gure Konstituzioa eta gure Gernikako Estatutua. Haiek onartu behar lukete gure zuzenbidezko estatua, haien aurrean urteetan zehar aldeztu duguna, hain zuzen. Ganbera honetako talde politiko jakin batzuk "bakegintza eta elkarbizitzarako" batzorde bat eratzen eta martxan jartzen ari dira. Gaur ere errepikatuko dugu, hemen, bilkura honetan, UPyDk ez duela parte hartuko, iaz ere esan genuenez eta beti esan izan dugunez. Ez bakarrik EH Bilduk parte hartuko duelako, baita haren helburua ez delako ETA garaitzea eta haren ideiak gaitzestea. Izan ere, ez dugu horren beharrik ETAren behin betiko porrota lortzeko. Foroari "bakegintza eta elkarbizitzarako batzordea" deitu nahi zaio. Gogorarazi behar da ez gaudela gerran, eta gogorarazi behar da, halaber, zuzenbidezko estatua eta indarrean dagoen legedia errespetatzea besterik ez dela elkarbizitza. Orobat, argi eta garbi esan behar dugu legebiltzar-batzorde horrek ezker abertzaleari interesatzen zaizkion gaiez hitz egiteko balioko duela. Guk esan genuen ez genituela aldeztuko funtsezko helburutzat Batasunari interesatzen zaionaz hitz egitea edo haren arazoak konpontzea duten batzordeetan eta ekimenetan. Hau da, guk ez ditugu onartuko haren agenda eta aldarrikapen historikoak. Ez gara demokratok demokrazia errespetatu gabe jarraitzen dutenen jarreretara hurbildu behar dugunak; haiek onartu behar dituzte indarrean dugun legedia, gure zuzenbidezko estatua eta gure demokrazia. Beraz, ez da beste munduko ezer asmatu behar askatasuna eta elkarbizitza defendatzeko. Ez da ibili behar normaltasun demokratikotik kanpo dauden bideetan. Ez dugu geurea balitz bezala onartu behar ezker abertzalearen agenda. Batzorde horrek nahi du denok Batasunaren agenda onartzea, eta UPyD ez da horretan sartuko. Berriro diot, bukatzeko: ez da asmatu behar normaltasun demokratikotik kanpo dagoen biderik. Gure betebeharrak, demokratok ordezkari politikoak garen aldetik ditugun betebeharrak, bistakoak dira: indarrean dagoen legedia eta zuzenbidezko estatua defendatzea, eta bakoitzak egoki iruditzen zaizkion lege-erreformak proposatzea, betiere ahotsa eta hitza bakarrik defendatuz. Nahi dugun bake bakarra zuzenbidezko estatuarena eta demokraziarena da. Oraindik ez dugu lortu ETA garaitzea, eta horretan jarri behar genuke arreta. Berriro diot, gure eginkizuna da, demokraton eginkizuna da, haiei interesatzen zaien horretan nahasi ordez ETA baldintzarik gabe eta betiko deseginaraztea; ETAk armak entregatzea, barkamena eskatzea, egindako mina aitortzea eta Justiziari laguntzea oraindik argitzeke dauden hirurehun krimen baino gehiago argitzen. Alderdi politiko demokratok horretan jarri behar genuke arreta: zigorgabetasunik gabeko, grazianeurririk gabeko, trikimailu antidemokratikorik gabeko eta xantaiarik gabeko ETAren amaiera bat defendatzen, memoriarekin eta egiarekin. Ondorioz, zer dagokigu hemen gauden demokratoi? Zuzenbidezko estatua eta indarrean dagoen legedia defendatzea; erakunde demokratikoak eta herritarren eskubideak defendatzea; Alderdi Politikoen Legea zorrotz aplikatzea; espetxe-politika zorrotz aplikatzea, ez laxoki, eta hor sartzea ETAko presoei exijitzea Justiziari laguntzeko inolako espetxe-onura, hurbilketa edo birgizarteratze-plan lortu aurretik. Beharrezko urratsak eman behar ditugu gaur egun oraindik argitzeke dauden ETAren krimenak argitzeko. Beraz, hauxe egin behar dugu demokratok: demokrazia defendatu demokratak ez direnen aurrean; askatasuna defendatu; eta, laburbilduz, demokratok ETAren aurrean eta ETAren zerbitzu laguntzaileen aurrean beti egin izan duguna defendatu. Hau da, ahotsa eta hitza defendatu behar ditugu. Besterik ez. Eskerrik asko. La
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/ae48cd72-0185-4c10-b1dd-3254dde5d1fc
|
parl_eu_938
|
10
|
21
|
22.03.2013
|
BASAGOITI PASTOR
|
PV-ETP
|
Eztabaida monografikoa, euskal gatazka politikoaren konponbidean eman beharreko urratsen inguruan
|
Señor lehendakari, señora presidenta, señorías, buenos días. Bilkura monografiko hau proposamena egin dutenek planteatu duten bezala eskatzea adierazgarria da, eta beste behin erakusten du zer erru duten dei egin dutenek Euskadiren historia osoko garairik ilunenetako batean. Beren ustezko gatazkak –gaur goizean berriro justifikatu dute hemen– balio izan die atentatu terroristak adierazteko, justifikatzeko eta txalotzeko. Bai. Bai. Errua duzue, erru handia duzue ETAk egindako krimenetan; izan ere, zuen independentzia eta zuen sozialismo partikularra inposatzen saiatzen zarete eta saiatu zarete legeen gainetik, demokraziaren gainetik, baita pertsonen bizitzaren gainetik ere. Eta zuen helburuak ez badira onartzen, esaten duzue terrorea justifikatzen duen gatazka bat dagoela. Horregatik, gaur, modu zeharo bidegabean eta justifikaezinean –gaur goizean Arzuaga jaunak egin duen bezala, asmatutako historia baten, inposizio baten, errepresio-paranoia baten eta abarren aitzakiarekin, zuen tesiak eta, bestela, gatazka inposatzeko benetako ideiarekin– bizitza lapurtu diezuenei eskainiko diet nire hitzaldia. Garrantzitsuena aipatuko dut, alegia, ETAren biktimak. Hori da garrantzitsuena, hemen inork ez baitu ez GAL, ez tortura, ez antzeko ezer justifikatzen, eta 2013an ETA gaitzetsi gabe eta ETA justifikatzen jarraitzen duzue. Horixe da daukagun benetako arazoa. Horregatik esango dizuet denoi, Ganbera osoari, entzun dezazuela ondo, uste baitut orain egingo dudana ez dela inoiz egin Legebiltzar honetan. Legebiltzar honetan ez da haren historia osoan egin. Entzun ezazue arretaz, batez ere zuek, errespetuz, Bildun agintzen duzuenok, bekatua baituzue. Bekatua duzue pertsona hauekin, haien familiekin eta gizarte osoarekin. Jean-Serge, Diego Salvá, Carlos Sáenz de Tejada, Eduardo Puelles, Ignacio Uría, Luis Conde, Juan Manuel Piñuel, Isaías Carrasco, Fernando Trapero, Raúl Centeno, Carlos Alonso, Diego Armando Estacio, Bonifacio Martín, Julián Embid, Joseba Pagazaurtundua, Antonio Molina, Juan Carlos Beiro, Silvia Martínez, Cecilio Gallego, Juan Priede, Javier Mijangos, Ana Arostegui, José María Lidón, Mikel Uribe, José Javier Múgica, Luis Ortiz, Justo Oreja, Santiago Oleaga, Manuel Jiménez, Froilán Elespe, Santos Santamaría, Ignacio Totorika, José Ángel Santos, Josu Leonet, Ramón Díaz, Juan Manuel Gervilla, Francisco Cano, Ernest Lluch, Jesús Sánchez, José Francisco Querol, Armando Medina, Jesús Escudero, Máximo Casado, Antonio Muñoz, Luis Portero, José Luis Ruiz, Manuel Indiano, José Ángel de Jesús, Irene Fernández, Fran- cisco Casanova, José María Korta, Juan María Jauregi, José María Martín, Jesús Pedrosa, José Luis López de Lacalle, Jorge Díez, Fernando Buesa, Pedro Antonio Blanco, Manuel Zamarreño, Alfonso Parada, Tomás Caballero, Alberto Jiménez Becerril, Ascensión García, José Ignacio Iruretagoyena, José Luis Caso, José María Aguirre, Daniel Villar, Miguel Ángel Blanco, José María García, Luis Samperio, Francisco Javier Gómez, Modesto Rico, Francisco Arratibel, Modesto Rico, Domingo Puente, Rafael Martínez, Eugenio Olaciregui, Jesús Cuesta, Isidro Usabiaga, Miguel Ángel Ayllón, Ramón Doral, Francisco Tomás y Valiente, Fernando Múgica, Luciano Cortizo, Josefina Corres, Martín Rosa, Félix Ramos, Florentino López del Castillo, José Ramón Intriago, Santiago Esteban, Manuel Carrasco, Jesús Rebollo, Enrique Nieto, Eduardo López, Margarita González, Mariano de Juan, Gregorio Ordóñez, Rafael Leyva, Alfonso Morcillo, José Santana, Francisco Veguillas, Joaquín Martín, César García, José Manuel Olarte, Juan José Hernández, Miguel Peralta, José Villalobos, Vicente Beti, Fernando Jiménez, Leopoldo García, José Antonio Goicoechea, Dionisio Herrero, Juvenal Villafañe, Juan Romero, Pedro Robles, Domingo Olivo, Fidel Dávila, José Alberto Carretero, Manuel Calvo, Javier Baro, Ángel González, Emilio Castillo, José Ramón Domínguez, José Antonio Santamaría, Miguel Miranda, José Luis Luengos, Ricardo González, Antonio Heredero, Juan Manuel Martínez, José Manuel Fernández, Juan Manuel Helices, Aquilino Vasco, Juan José Carrasco, Antonio Martos, Enrique Martínez, José San Martín, Julia Ríos, Antonio Ricondo, Eutimio Gómez, Ángel García, Emilio Tejedor, Antonio Ricote, Juan Antonio Núñez, Ramón Navia, Francisco Carrillo, Juan Antonio Querol, Virgilio Mas, Manuel Broseta, José Ansean, Arturo Anguera, José Ángel Garrido, Francisco Javier Delgado, José Javier Urritegui, Pedro Carbonero, Fabio Moreno (haurra), Juan Carlos Trujillo, Eduardo Sobrino, Francisco Carballar, Víctor Puertas, José Luis Jiménez, Francisco Cebrián, Alfonso Menchaca, Francisco Gil, Carlos Pérez, José Luis Jiménez, Pedro Domínguez, Luis Claraco, Jesús Sánchez, Manuel Pérez, Raimundo Pérez, Donato Calzado, Ricardo Muñoz, Valentín Martín, Raúl Suárez, Enrique Aguilar, Juan Salas, Vanesa Ruiz, Rosa María Rosa, Nuria Ribó, Pilar Quesada, Ana Porras, Ramón Mayo, Maudilia Duque, Francisco Díaz, Juan Chincoa, Francisco Álvarez, Francisco Robles, María Villamudria, José Manuel Cruz, Manuel Echevarria, Luis Aragó, José Casa, Francisco Díaz de Cerio, Isidro Jiménez, Luis García, Luis Achurra, Vicente López, Francisco Pérez, Miguel Marcos, Eduardo Hidalgo, Juan Gómez, Juan José Escudero, Ramón Díaz, Daniel López, José Hernández, Carlos Arberas, Luis Sánchez, José Manuel Alba, Ignacio Urrutia, José Luis Hervas, José Lasanta, Rafael San Sebastián, Francisco Almagro, Virgilio Do Nascimento, Miguel Paredes, Elena María Moreno, Benjamín Quintano, Ángel Mota, Aureliano Rodríguez, Ignacio Pérez, José Martínez, Ignacio Bañuelos, Eladio Rodríguez, José Ángel Álvarez, Juan Pedro González, Carmen Tagle, Luis Reina, Conrada Muñoz, José MartínPosadillo, Ignacio Barangua, Gregorio Caño, José María Sánchez, Manuel Jodar, Luis Hortelano, José Montes, Juan Antonio García, Juan Castellanos, José Calvo, Engracia González, José Antonio Barrado, José Aldaolea, Luis Delgado, Jaime Bilbao, Cristóbal Díaz, Juan José Pacheco, Julio Gangoso, Ramón Bañuelos, Francisco Herrera, José Luis Barrios, Martín Martínez, Pedro Ponte, José Antonio Ferri, Antonio Fernández, Francisco Javier Zabaleta, Sebastián Aizpiri, Antonio Gómez, Francisco Espina, Luis Azcarraga, Pedro Ballesteros, Silvia Pino, José Pino, José Gómez, Dolores Franco, Carmen Fernández, Emilio Capilla, Rocío Capilla, Miriam Barreda, Esther Barreda, Silvia Ballarín, José Ignacio Ballarín, Pedro Alcázar, Antonio Mateo, María Cruz Yoldi, Wenceslao Maya, Vicente Montoya, Federico Carro, Manuel Ávila, Cristóbal Martín, Rafael Mucientes, Antonio Ligero, Antonio López, Pedro Galnares, Silvia Vicente, Jordi Vicente, Xabier Valls, José Valero, Bárbara Serret, Luis Salto, Luisa Ramírez, Consuelo Ortega, Mercedes Moreno, Rafael Morales, Matilde Martínez, Carmen Mármol, Mercedes Manzanares, Emilia Eyre, Paz Diéguez, Teresa Daza, Felipe Caparrós, Susana Cabrerizo, Sonia Cabrerizo, Rosa Balldellou, Milagros Amez, Carmen Pascual, María Teresa Torrano, Félix Peña, Juan Fructuoso, Antonio González, María Luisa Sánchez, Manuel Rivera, José Ángel Ramos, José Antonio Peña, Francisco Rollo, Genaro García de Andoain, Julio Sánchez, Daniela Velasco, María José Teixeira, Daniel Garrido, Rafael Garrido, Ángel González, Ángel Barceló, Dolores González "Yoyes", José María Picatoste, Ignacio Mateu, Adrián González, Antonio Lancharro, Santiago Iglesias, Ángel de la Higuera, Jesús Jiménez, José Joaquín García, Jesús María Freixes, Andrés Fernández, Javier Esteban, Miguel Ángel Cornejo, José Calvo, Juan Ignacio Calvo, Carmen Bella, Francisco Muriel, Carlos Marrero, Carlos Vesteiro, Ricardo Sáez de Inestrillas, Francisco Casillas, Antonio Ramos, Manuel Fuentes, Enrique Moreno, Juan Mateos, Juan Carlos González, Vicente Domínguez, Juan José Catón, José Aguirrezabalaga, José Antonio Álvarez, Manuel Trigo, Cristóbal Colón de Carvajal, Alejandro Sáenz, Juan Atares, Mario Leal, José Herrero, Rafael Melchor, Juan Manuel Ibarzabal, Isidoro Díez, Félix Gallego, Eugene Kent, José Expósito, Fernando Amor, Agustín Ruiz, Fausto Escrigas, Antonio Trujillo, Juan Merino, Estanislao Galíndez, Ignacio Montes, Eugenio Recio, Vicente Romero, José Millarengo, Juan García, Esteban del Amo, Francisco Miguel, José Martínez, Alfredo Aguirre, Moisés Herrero, Francisco Rivas, Máximo Díaz, Juan José Uriarte, Luis Navarro, Máximo García, Jesús García, Carlos Díaz, Ángel Facal, Ricardo Tejero, Agapito Sánchez, José Larrañaga, Pedro García, Francisco Javier Fernández, Juan Enríquez, Luis Asensio, Mohamed Hamed, Joseph Couchot, Juan Sánchez, Vicente Gajate, José Luis Veiga, Agustín Pascual, Victoriano Collado, José María Martínez, Juan Rodríguez, Antonio Torrón, Alberto Aznar, Manuel González, Ángel Zapatero, Diego Torrente, Luis Hoyo, Juan Flores, Ángel Rodríguez, Antonio Velasco, Juan José Visiedo, Tomás Palacín, Jesús Alcocer, José Verdú, Bernardo Pérez, José Naranjo, Pedro Ortiz de Urbina, Miguel Solaun, Guillermo Quintana, Eduardo Navarro, Pablo Garraza, Francisco Javier Collado, José Antonio Julián, Antonio de Vicente, Ángel Martínez, Manuel Carrasco, Lorenzo Mendizabal, Cándido Cuña, José Reyes, Alfredo Suar, Ángel Flores, José Puli- do, Alberto Martín, Manuel Benito, Pablo Sánchez, Arturo Quintanilla, Manuel Peronie, Ramiro Salazar, Manuel García, Jesús Blanco, Juan Maldonado, Eduardo Vadillo, Julio Segarra, María Dolores Ledo, Pedro Barquero, Aniano Sutil, Joaquina Llanillo, Aníbal Izquierdo, Ramón Iturriondo, Benicio Alonso, Miguel Mateo, Manuel López, Juan Manuel García, Juan Ramón Joya, Carlos Patiño, Víctor Lago, Francisco González, Domingo García, César Uceda, Gregorio Hernández. Jarraitzeko: José Jiménez, Emilio Fernández, Juan Seronero, Jesús Ordóñez, Alfonso López, Antonio Cedillo, Vicente Gómez, Miguel Garrido, Alberto López-Jaureguizar, Juan Antonio García, José Aybar, José Luis Fernández, Rafael Vega, Daniel Enríquez, Luis Manuel Allende, Antonio Huegun, Ángel Pascual, Pablo Fernández, Vicente Garcera, Ramiro Carasa, Alfonso Maside, Agustín Martínez, Cristina Illarramendi, Modesto Martín, José Fragoso, Benjamín Fernández, Benigno García, Manuel Hernández, Santiago González, Félix Galíndez, Joaquín Gorjón, Ovidio Ferreira, Luis Miranda, Magín Fernández, Pedro Martínez, Juan Manuel Martínez, Ignacio Ibarguchi, Luis Parra, María José García, Esteban Álvarez, Manuel Sánchez, José Olaya, Guillermo Tevar, Manuel Rodríguez, Antonio Noguera, Oswaldo Rodríguez, Luis Cadarso, Francisco Francés, Vicente Sánchez, Juan Costas, José Luis Prieto, Ramón Romero, José Luis de Raymundo, José María Ryan, Leopoldo García, José Luis Oliva, Antonio Díaz, José Javier Moreno, Miguel Ángel San Martín, Joaquín Martínez, Miguel Garciarena, Carlos Fernández, Aurelio Prieto, Juan García, Vicente Zorita, Miguel Zunzunegui, Sotero Mazo, José Lisalde, Ángel Retamar, Arturo López, Miguel Lasa, Modesto García, Julio Castrillejo, José María Pérez de Orueta, Juan de Dios Doval, Juan Manuel García, Felipe Extremiana, Jaime Arrese, Lorenzo Motos, Carlos García, José Luis Vázquez, Ángel Prado, Avelino Palma, José Antonio Merenciano, Jesús Hernando, Sergio Canales, Benito Morales, José Ignacio Ustaran, Ramón Coto, Alfonso Martínez, Miguel Hernández, Mariano González, Antonio García, José María Urquizu, Basilio Altuna, Antonio Fernández, Jesús María Echeveste, Mario González, Francisco López, Ramón Ledó, Aurelio Navio, Antonio Gómez, Joaquín Becerra, Luis María Hergueta, Julio Expósito, José Pablo García, Ángel Postigo, Tomas Sulibarria, Francisco Ruiz, Francisco Puig, Ceferino Peña, Dionisio Villadangos, José Manuel Rodríguez, Jesús Holgado, Ramón Baglietto, José Antonio Moreno, José Espinosa, Jesús Vadaurre, José Oyaga, Rufino Muñoa, José Torralba, Luis Martos, Eugenio Lázaro, José Piris, Enrique Aresti, Dámaso Sanchez, José Artero, José Luis Ramírez, Eugenio Saracibar, Ignacio Arozena, Miguel Rodríguez, Ángel Astuy, Victorino Villamor, José Martínez, Antonio Martín, José Gómez, Alfredo Díez, Juan Manuel Román, Luis Domínguez, Alfredo Ramos, José Miguel Palacios, Francisco Moyá, Jesús Velasco, Sebastián Arroyo, Jesús García, Juan Cruz Montoya, Pedro Sánchez, Ángel García, Antonio Ales, Fernando Espinola, Manuel Fuentes, Antonio Mesa, Carlos Sanz, Alfonso Vilariño, Pedro Goiri, Luis María Uriarte, Sixto Holgado, Lorenzo González-Vallés, Aurelio Pérez-Zamora, Julián Ezquerro, Modesto Carriegas, José María Pérez, Aureliano Calvo, Antonio López, Manuel Ferreira, Antonio Nieves, Juan José Tauste, Dionisio Rey, Guadalupe Redondo, Jesús Pérez, Juan Luna, José Manuel Juan, Dorotea Fetiz, José Manuel Amaya, Miguel Ángel Saro, Antonio Pastor, Emilio López, Moisés Cordero, Jesús María Colomo, Francisco Medina, Diego Alfaro, Héctor Muñoz, Ángel Baños, Andrés Valera, Luis Berasategui, Agustín Laso, Luis Gómez, Lorenzo Gómez, Jesús Ábalos, Antonio Pérez, Antonio Peña, José Miguel Maestre, Juan Díaz, Pedro Ruiz, Juan Bautista, Dionisio Imaz, Ginés Pujante, Juan Bautista Peralta, Miguel Orenés, Adolfo Mariñas, Pedro Fernández, Antonio Recio, José María Maderal, Miguel Chávarri, Benito Arroyo, Sergio Borrajo, José Antonio Vivo, José Díez, Félix De Diego, José Fernando Artola, Esteban Sáez, Jesús Ulayar, Francisco Mota, Francisco Gómez, Miguel García, Antonio Ramírez, Hortensia González, Ciriaco Sanz, Constantino Ortín, José María Herrera, Francisco Berlanga, José Luis Vicente, Lisardo Sampil, José María Arrizabalaga, Pedro Garrido, Joaquín Azaola, Diego Fernández Montes, Saturnino Sota, Juan Jiménez, Vicente Rubio, José María Sarrais, Ángel Cruz, Gabriel Alonso, Manuel León, Alejandro Hernández, Eliodoro Arriaga, Elías Elexpe, Benjamín Sancho, José Benito Sánchez, Francisco Mateu, José Luis Rodríguez, Lucio Revilla, Luis Candendo, Mariano Criado, Rafael Recaola, José Luis Legasa, Ignacio Hurtado, Ignacio Olaiz, Epifanio Benito, Andrés Silverio, Luciano Mata, Luis Carlos Gancedo, Alberto Villena, Luis Muiño, Elías García, José Benito Díaz, Ángel Pacheco, Anselmo Durán, Francisco de Asís Liesa, Ramiro Quintero, José Zafra, Lorenzo Soto, José Antonio Ferreiro, Aurelio Salgueiro, Alfonso Estevas, José García, Juan Manuel Sánchez Ramos, Juan Antonio Pérez, Javier Jauregui, Domingo Merino, José María Portell, Francisco Martín, Antonio García, Martín Merquelán, Manuel López, Juan Antonio Marcos, Miguel Ángel Iñigo, Alberto Negro, Andrés Guerra, Esteban Beldarrain, José María Panizo, José del Val, Miguel Raya, Joaquín Ramos, Manuel Lemus, José María Baena, Julio Martínez, Joaquín Imaz, José Díaz, Augusto Unceta, Ángel Rivera, Antonio Hernández, Javier Ybarra, Manuel Orcera, Antonio Galán, Constantino Gómez, Luis Sanz, Antonio Palomo, Alfredo García, José María Elícegui, Luis Carlos Albo, Antonio Frutos, Miguel Gordo, José Luis Martínez, Jesús González, Vicente Soria, Ángel Berazadi, Manuel Albizu, Emilio Guezala, Julián Galarda, Víctor Legorburu, Manuel Vergara, Antonio Echevarria, Manuel López, Germán Aguirre, Jesús Pascual, Juan José Moreno, Esteban Maldonado, Francisco Expósito, Carlos de Arguimberri, Ovidio Díaz, Mariano Román, Domingo Sánchez, Fernando Llorente, Andrés Segovia, José Ramón Morán, José Díaz, Luis Santos, Argimiro García, Jerónimo Vera, Ángeles Rey, Concepción Pérez, Josefina Pérez, Luis Martínez, Manuel Llanos, Antonio Lobo, Francisco Gómez, Gerardo García, Baldomero Barral, Francisca Baeza, Felix Ayuso, María Jesús Arcos, Antonio Alonso, Martín Durán, Manuel Pérez, Gregorio Posada, José Luis Pérez, Luis Carrero, Juan Bueno, Fernando Quiroga, Jorge García, José Humberto, Eloy García, Fermín Monasterio, Melitón Manzanas eta José Pardines. Hori entzun beharra zenuten. Ez dago aitzakia bakar bat ere gizon, emakume eta haur horiek guztiak hiltzeko. Ez dago batere justifikaziorik izen-abizenak dituzten eta ETAk egin dituen hainbeste krimenetarako. % 90 baino gehiago demokrazian egin zen, euskal herritarrek beren etorkizuna askatasunez erabakitzen zutenean. Mintegi andrea edo Arzuaga jauna, hilketak saihesgarriak zirela esatea edo gatazka baten ondorio direla esatea lotsagarria eta totalitarioa da. ETA gaitzetsi gabe jarraitzen duzue, gaur goizean ez zarete gai izan ETA gaitzesteko, eta ETAk egin duena justifikatzen jarraitzen duzue, talde terroristak egin duena justifikatzen jarraitzen duzue, pertsona horiek guztiak erailak izatea justifikatzen jarraitzen duzue. Ez dago kontrizio-ekintza bakar bat ere; 2013an gaude, eta irtenbideez hitz egiten duzue. Gatazka dagoelako jarrera eta atentatuak justifikatzeko duzuen jarrera lotsagarria eta totalitarioa da, nahiz eta ahots leunagoarekin esan edo gaur zuen benetako asmo guztiak ezkutatzen saiatu. Ekintza hori lotsagarria da, zentzua ematen baitie atentatuei, eta ekintza hori totalitarioa da, zuen tesiak inposatzea lortzen ez baduzue mehatxu egiten baituzue eta mehatxua justifikatzen baituzue. Horregatik esaten dizuet zuei, hemen zaudeten Bilduko agintariei: atera zaitezte kanpora, atera zaitezte kanpora eta has zaitezte ordaintzen demokrazia honi eta gizarte honi zor diozuen guztia, asko baituzue ordaintzeko. Oso erraza daukazue: atera zaitezte orain Legebiltzar honen atera eta aitortu ezazue ez dagoela batere arrazoirik pertsona bat hiltzea justifikatzeko. Esan ezazue publikoki, argi eta garbi. Garrantzitsuena ez da sufrimendua dagoela esatea; inozo batek ere jakingo luke sufrimendua dagoela eta zuek eragin duzuela. Garrantzitsuena da zuen errua aitortzea eta dena justifikaezina izan zela esatea. Garrantzitsuena da behingoz ETA gaitzestea. Zintzotasuna, benetako zintzotasuna, ez da hitzaldi huts bat egitea, hanka ez sartzen saiatuz. Zintzotasuna da esatea ezin dela desberdin pentsatzen duen norbait tirokatu. Zintzotasuna da esatea ezin dela justifikatu desberdin pentsatzeagatik inor hiltzea. Esan ezazue, atera zaitezte kanpora eta esan iezaiozue zuen harropuzkeria eta atentatuei egin dizkiezuen txaloak jasan dituen gizarte honi ez zenutela arrazoirik, huts egin zenutela, egin zenutena zeharo gaizki zegoela, eta zuenak bezalako jokabide lotsagarri horiek ez dutela lekurik demokrazian, eta utz ezazue alde batera gainerakoa. Ez zaitezte Legebiltzar honetara etorri zeuen burua zuritzera eta zuei dagokizuen –hasieratik bukaerara dagokizuen– erantzukizun bat gainetik kentzera. Azaldu iezaiezue 857 lagun horien senideei, haien senarrei, emazteei eta seme-alabei ustezko gatazka baten erruz hil zituztela, eta hitz egin izan balute ez zela halakorik gertatuko. Izan ezazue adorea ETAren biktimei begietara begiratzeko, izan ezazue adorea haien aurrean agertzeko, eta esan iezaiezue bizitza kendu zietela zuen gatazka eta elkarrizketa partikularrarengatik. Pertsona horiek guztiak errugabeak ziren (errugabeak ziren denak), eta garondoan tiro bat eginez hil zituzten beren etxeko atean, beren semealabekin ateratzen ari zirenean, kale-erdian edo ondoko tabernan, bonba-auto batekin edo garondoan tiro eginez. Pertsona horiek bizitza normal-normala egiten zuten. Pertsona horiek gatazkaren biktimak direla esateko aurpegia duzue? 857 lagun horiek talde terrorista batek hil zituen, eta zuek beti babestu duzue eta beti lagundu diozue talde horri bere euskal diktadura independentista eraikitzen. Gaur, uko egin gabe jarraitzen duzue, justifikazioa saihestu gabe jarraitzen duzue, gaitzetsi gabe jarraitzen duzue. Begira, iritzi desberdina izan daiteke, iritzi desberdina izan daiteke eta edozertaz hitz egin daiteke demokraziaren arauen barruan, beti bezala. Baina ezin daiteke estortsioa egin, ezin daiteke bahitu, ezin daiteke inor hil. Berrogei urtez hori guztia egin duen talde terrorista baten konplizeak zarete zuek, eta hartatik deslotzeko gai izan gabe jarraitzen duzue. Utz iezaiozue gizarte honi errespetua galtzeari, eta has zaitezte aitortzen gainean daramazuen bekatua. Nada más. Muchas gracias. (Aplausos) La
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/ae48cd72-0185-4c10-b1dd-3254dde5d1fc
|
parl_eu_939
|
10
|
21
|
22.03.2013
|
ARES TABOADA
|
SV-ES
|
Eztabaida monografikoa, euskal gatazka politikoaren konponbidean eman beharreko urratsen inguruan
|
Presidente andrea, lehendakari jauna, Jaurlaritzako kideak, jaun-andreok. EH Bildu legebiltzar-taldeak eztabaida bat planteatzen digu, gaur, "euskal gatazka politikoa" deitzen diotenari buruz, baina, haien proposamenaren enuntziatua irakurri eta gaur Arzuaga jaunari entzunda, argi eta garbi ikusten da ETAren zorigaiztoko ibilbide terrorista justifikatu nahi dutela. Era berean, beren munduak, Batasunaren munduak, hainbeste urtean ETA talde terroristari emandako babesa justifikatu nahi dute. Halaber, beren iragan beltza zuritzen saiatu nahi dute. Zuek errugabetze-bilkura monografiko bat nahi duzue. Sufrimenduaren sozializazioa aldeztetik erantzukizun zehatzak dituen akats eta izugarrikeria baten erantzukizunaren sozializazioa aldeztera pasatu zarete orain. Sozialistok ez dugu lagunduko memoriaz gabetzeko eragiketa honetan. Egia-, memoria- eta justizia- printzipioak defendatuko ditugu beti. Ez dizuegu utziko erantzukizunak parekatzen eta zuen iraganeko erantzukizunak uxatzen. Izan ere, Arzuaga jauna, ez duzue lortuko historia berridaztea. Herrialde honetan gertatu denaren egia, hemen gertatu denaren historia, ez du Txerokik idatziko; demokratek, erakunde demokratikoek eta euskal herritarrek idatziko dute, askatasunagatik eta elkarbizitzagatik borroka egin zuten eta ETAri aurre egin zioten euskal herritarrek. Biktimek idatziko dute, zeinak ez baitziren makurtu terrorearen diktaduraren aurrean. Egia gailendu egingo da. Egia hori da Euskadin batzuek hil egiten zutela eta beste batzuk hil egin zituztela. Egia hori da Euskadin ez dagoela preso politikorik; ETAko kide izateagatik eta hilketak eta ekintza terroristak egiteagatik kondenatutako jendea dago. Egia hori da Euskadin batzuek demokrazia, askatasuna eta aniztasuna defendatzen genituela eta defendatzen jarraitzen dugula, eta beste batzuek beren proiektu totalitarioa inposatu nahi ziotela euskal gizarte osoari indarkeriaren eta terrorearen bidez. Egia hori da Euskadin batzuek legezkotasuna, autogobernua eta euskal herritarrok ditugun jokoarauak defendatzen genituela, eta beste batzuek desberdin pentsatzen zuena sarraskitu nahi zutela eta beren proiektu totalitarioa inposatu nahi zutela terrorismoaren bidez. Duela gutxi arte, jaun-andreok, Euskadin batzuek "ETA, hil itzazu" oihukatzen zuten, eta beste batzuek mehatxu horren ondorioak jasaten genituen. Duela gutxi arte, zuen alderdikide batzuek publikoki esaten zuten, hala nola Ugaitz Elizaran Ekineko militanteak, PPko eta Alderdi Sozialistako zinegotziak akabatzea legitimoa zela. Jose Luis Barrios ETAko kideak, Guardia Zibilak Granadan zuen kuartela leherrarazten saiatzeagatik epaitua izan zenak, berriz, publikoki esaten zuen guardia zibilen seme-alabak eta emazteak hiltzen zituztela ez zirelako ez zibilak, ez errugabeak. Euskadin gertatzen ziren gauza horien guztien aurrean, hilketaren, estortsioaren eta xantaiaren aurrean, esaten ziren basakeria horien guztien aurrean, zuek isilik geratzen zineten, gertatzen zena onartu edo txalotzen ez bazenuten. Horregatik, gaur, Arzuaga jauna, zuk eta zure taldeak aukera ona duzue Legebiltzar honetan zuen jarrera zuzentzeko, argi eta garbi hauxe besterik ez esateko: "huts egin genuen, geure akatsa aitortzen dugu, barkamena eskatzen dugu". Izan ere, jaun-andreok, zuen alderdikide den Ugarteburu andreak oraintsu esan du denok izan garela arazoaren zati eta denok izan behar dugula konponbidearen zati, eta guk onartzen dugu denok izan behar dugula konponbidearen zati, baina erabat ukatzen dugu denok izan ginela arazoaren zati. Izan ere, denok ez genuen erantzukizun bera izan, besteak beste, erailek, estortsioa egin zitzaienek eta mehatxatuek ez baitzuten hautatu biktima izatea. Terroristek, terrorismoa babestea eta justifikatzea erabaki zutenek, oso kontzienteki erabaki zuten, eta haietako bakoitzaren erabaki pertsonala izan zen. Euskadin, arazo asko ditugu eta izan ditugu iraganean, baina Euskadik izan duen arazo nagusia talde terrorista bat izan da, historia ekintza terroristekin, hilketekin, estortsioarekin eta heriotzarekin erein duena. Zuek, Arzuaga jauna eta EH Bilduko jaunandreok, bilakatzeko eskubidea duzue, eta gu pozten gara eta horretara bultzatzen zaituztegu, baina urratsak ematen jarraitu behar duzue. Ezin diguzue gainerakooi eskatu malgutu ditzagula gure eskakizun etiko eta demokratikoak zuen bilakaera errazteko. Zuek aldatu behar duzue, eta zuek dituzue betebeharrak egin gabe. Horretaz ari garela, Mintegi andrea, Fernando Buesa eta beste biktima asko ez ziren hil gaixotasun politiko arraro batengatik. Ez. Demokrazia, askatasuna eta elkarbizitza defendatzeagatik eta ETAren postulatu totalitarioei aurre egiteagatik hil zituzten. Ezin duzue jarraitu ETAren jarduerak eta zuen iraganeko akatsak justifikatzen ebatzi gabeko ustezko gatazka politiko bat zegoela arrazoituz. Euskadin, gizarte demokratiko guztietan bezala, gatazka asko daude, baina, batzuei izan ezik, inori ez zaio bururatu, eta espero dut etorkizunean inori ez bururatzea, armak hartzea bere aldarrikapenak defendatzeko eta egoera konpontzen saiatzeko. Jarduera terroristek ez dute inoiz justifikaziorik, eta zuek zenbat eta lehenago aitortu, hobe, zilegitasun handiagoa izango baituzue zuen jarrerak defendatzeko. Izan ere, inoiz ez dago arrazoirik desberdin pentsatzen duena hiltzeko. Aspaldi idatzia geratu zen gizaki bat hiltzen duenak ez duela doktrina bat defendatzen; besterik gabe, gizaki bat hiltzen du. Zuek, Arzuaga jauna, ETAren porrota hari justifikazioa eta estaldura eman diotenen garaipen politiko bihurtu nahi duzue, eta ez duzue lortuko, ez baitizuegu utziko hori lortzen. Euskal gizarteak gogor egin bazuen eta ez bazion ETAri prezio politikorik ordaindu, are gutxiago ordainduko dizuete orain prezio bat zuei demokraziara bihurtzeagatik. Orobat, zuen iragana justifikatu nahi duzue euskal gizarteak Espainiaren inposizioa jasan dugula eta jasaten dugula argudiatuz. Hori ere gezurra da. Gure askatasunak, gure elkarbizitza eta gure autogobernua arautzen dituen esparru juridikoa euskal herritarrok onartu eta erabaki dugu, askatasunez. Nolanahi ere, ebazteke dagoen gatazkaren bat baldin badago, euskal herritarren arteko desadostasun-arazo bat izango da, Espainia ez baita ezer inposatzen saiatu. Egia esan, ETAk inposatu nahi izan zizkigun egitasmoak eta proiektu totalitario bat euskal gizarteari, ez Espainiako demokraziak. Egia esan, ETAk bukatu nahi izan zuen euskal aniztasunarekin, ez Espainiako demokraziak. Egia esan, ETAk bukatu nahi izan zuen autogobernu-erakundeekin, ez Espainiako demokraziak. ETAk egin zien eraso modu onartezinean bizitzari, segurtasunari, askatasunei eta milaka lagunen eskubideei, ez zuzenbidezko estatuak eta demokraziak. ETA saiatu zen –ez zuzenbidezko estatua eta demokrazia–, hogeita hamar urte baino gehiagoan, herritarrek hautestontzietan adierazitako borondatea bonbekin zapuzten. Horregatik, zuzenbidezko estatuak terrorismoari borroka behin betiko irabazi dionean ekin ahal izan diogu gure gizartean garai berri bati. Oso garrantzitsua da azpimarratzea inork ez diola utzi behar nazionalista, independentista, autonomista, ezkerrekoa edo eskuinekoa izateari bere proiektuak defendatzeko eta dauzkagun joko-arauak errespetatuz erabateko elkarbizitza batez hitz egin ahal izateko. Jarduera terroristak behin betiko amaiaraztea lortu dugu, baina horixe aldatu da Euskadin, gainerakoa jada lortua baikenuen demokrazia behin betiko lortu genuenean. Gaur egun, askatasuna eta lasaitasuna arnasten dira Euskadin. Horiek funtsezko helburua lortzeko baliatu behar ditugu lehendabizi, hots, terrorismoaren amaiera atzeraezina bihurtzeko eta ETA behin betiko ezabatzeko, baina baita etorkizuna elkarrekin eraikitzeko eta bakea, askatasuna eta elkarbizitza sendotzeko ere. Hori bidesaririk ordaindu gabe lortu behar dugu, Stockholmeko sindromean erori gabe, ETAri ez baitiogu ezer zor. Berriro diotsut: zuek eskubidea duzue aldatzeko eta eboluzionatzeko, eta, era berean, ekintza terroristak eta hilketak egin dituzten eta Euskadiko familia askori eta herritar askori mina eta heriotza ekarri dizkieten ETAko kideek eskubidea dute birgizarteratzeko eta indarkeriatik urruntzeko beren zigorrak betetzen dituztenean, eragindako kaltea aitortzen dutenean eta horretarako legezkotasuna errespetatzen dutenean, zuek errespetatzen duzuen bezala politika egiteko. Oso bitxia da legezkotasuna errespetatzen duenak eta presoez asko hitz egiten duenak presoei aukera ukatzea legezkotasuna errespetatzeko birgizarteratzeko bidea egin dezaten. Zuek eskubidea duzue aldatzeko, baina betebehar batzuk dituzue egiteke. Aitortu behar duzue hutsegitea izan zela indarkeria babestea eta justifikatzea. Zuek, eta, batez ere, hilketak eta ekintza terroristak egin zituztenek, zuen iraganeko erantzukizuna eta eragindako kaltea aitortu egin behar dituzue. Arzuaga jauna, Euskadiren historia ez da zuekin eta zuek erakundeetan sartzearekin hasten. Ez da hasten legezkotasuna eta dauzkagun joko-arau demokratikoak onartzeko hartu duzuen erabakiarekin, nahiz eta garrantzitsua iruditzen zaigun zuek hori egitea. Aitortu behar duzue berandu iritsi zinetela demokraziara, eta berandu iritsi zinetela giza eskubideak defendatzera ere. Espero dut azkar ematea urratsak galdutako denbora berreskuratzeko. Beraz, ongi etorri joko demokratikora, ongi etorri iraganean hain gogor aurka egin zenieten eta ukatu zenituzten joko-arauak eta legezkotasuna errespetatzera, ongi etorri giza eskubideak defendatzera, baina sinesgarriagoa litzateke argi eta garbi esango bazenute ETAren jarduera terroristak gaitzesten dituzuela, hilketa, estortsioa eta xantaia gaitzesten dituzuela. Sinesgarriagoak izango zinatekete ausardia izango bazenute gu guztiokin batera ETAri behin betiko desager dadila eskatzeko. Hemen ere argi utzi behar baitira gauzak. Jarduera terroristak amaiaraztea lortu dugu, baina aplikatu eta defendatu dugun zorroztasun demokratikoaren eta zero tolerantziaren politikari esker. Poliziaren jardunak, nazioarteko lankidetzak, herritarren erresistentziak, herritarren eta biktimen etsenpluak eta euskal gizartearen presioak lortu dute jarduera terrorista guztiak amaiaraztea. ETAri ez diogu inola ere ezer zor, eta zuek gai izan behar duzue iraganean egin zenituzten akatsak aitortzeko. Esan dizut erakundeetan ez dela dena berriz hasten zuekin. Legebiltzar hau aspalditik ari da lanean ETAri aurre egin nahian jarduera terroristak behin betiko amaiarazteko, baina, era berean, aspalditik ari da lanean memoria-, egia- eta justizia-politiketan eta elkarbizitza sendotzeko politiketan, horixe baita orain dugun erronka nagusia. Aspalditik ari da ETAren biktimei erantzuna ematen, baita desagertuta dauden beste erakunde terrorista batzuen (GAL, Batallón Vasco Español, Triple A…) biktimei ere, Terrorismoaren Biktimen Legean sartu baitziren. Baina, era berean, Legebiltzar hau, Patxi López lehendakariaren Jaurlaritza sozialista buru zuela, lanean hasi zen eta proposamen batzuk zehaztu zituen funtzionario publikoen ekintza edo akats batzuen ondoriozko biktimen aldarrikapenei arreta eta erantzuna emateko. Memoria-, egia- eta justizia-politika batean oinarrituta biktimei erantzuna eman ahal izateko lanean ari gara, parekaketarik egin gabe, baina helburu nagusi batekin lanean, hots, etorkizunari elkarrekin begiratu ahal izatea, etorkizuna denon artean eraikitzeko. Hara, guk ez ditugu bakarrik terrorismoaren astinduak jasan. Lagun asko ehortzi behar izan ditugu erail egin zituztelako, eraso egin zieten eta hertsatuak izan ziren lagun askori lagundu behar izan diegu, baina arriskatu ere asko arriskatu dugu jarduera terroristak behin betiko amaiarazteko eta bakea eta askatasuna sendotzeko. Prest gaude etorkizunari begiratzeko, prest gaude denok elkarrekin lan egiteko askatasuna, bakea eta elkarbizitza behin betiko sendotzeko. Baina lan hori balio etiko eta demokratiko sendoak eta aniztasun-, demokrazia- eta askatasun-esparru etiko bat aldarrikatuz eta defendatuz egingo dugu, eta dauzkagun jokoarauak aldarrikatuz. Izan ere, demokrazian zerbait argi badago, elkarbizitza, jarduera politikoa eta herritarren jarduera erregulatzen dituzten arauak dira. Beti saiatuko gara ahalik eta elkarrizketa- eta adostasun-mailarik handiena lortzen. Horregatik, sinets iezadazue esaten dizuedanean zuen taldearekiko dugun eskakizun-jarrerak ez duela inolako asmorik alferrikako borrokak eta liskarrak pizteko. Jarrera etiko eta demokratiko argiak defendatu nahi ditugu, zeren, bestela, oker egongo gara etorkizunerako egin behar dugunaz, zeren, bestela, gizarte lotsagarri bat eraikitzen ariko gara, eta guk ez dugu zeregin horretan lagunduko. Nahi dugu zuek parte hartzea etorkizuna eraikitzeko elkarrekin abiatu behar dugun prozesu batean, baina jarrera argietan oinarrituta, ez jarrera nahasgarrietan; tolerantziaren, askatasunaren eta joko-arauak errespetatzearen balio etiko eta demokratiko sakonetan oinarrituta. Gizarte gisa, oraindik erronka bat dugu aurrean, helburu nagusi bat, hots, ETA behin betiko desagerraraztea. Berriro eskatuko dizuet: eska iezaiozue ETAri desagertzeko, ihesbiderik eta anbiguotasunik gabe. Gaur, horretarako aukera ona duzue bilkura honetan. Guk nahi dugu bilkura honetan etorkizunerako lan egin ahal izango dugun oinarriak ezartzea; bilkura honetan elkarrekin lan egin ahal izateko esparru etiko eta demokratiko bat finkatzea nahi dugu. Hori dela eta, pentsatzen dugu bakoitzak argi eta garbi erakutsi behar duela bere burua tribuna honetan. Gure ustez, gaur ez dagokigu espetxe-politikari, esparru juridikoari edo bakoitzak Legebiltzar honetan eztabaidatu behar direla uste duen beste gai batzuei buruzko desadostasunak edo jarrerak eztabaidatzea. Uste dugu bilkura honetan garrantzitsuena dela, berriro diogu, oinarri sendo eta irmoak jartzea ETAren amaiera, bakea, askatasuna eta elkarbizitza behin betiko sendotzean elkarrekin lan egin ahal izan dezagun. Hori dela eta, euskal sozialistok ebazpen bakar bat proposatuko dugu, gaur arratsaldean eztabaidatu eta bozkatu dadin. Espero dugu, gainera, beste lege- biltzar-talde batzuk ados egotea ebazpen horrekin, ezinbesteko esparru irmo, etiko eta demokratiko hori finkatzeko, Ganbera honetan egin behar dugun lana arautu eta lan horri bermeak eman diezazkion. Lan hori bakegintza eta elkarbizitzarako batzordean garatzea dugu helburu, baina oso argi geratu behar duten printzipio batzuetan oinarrituta: ETAri eskatzea desager dadila behin betiko eta inolako ordainik gabe; jokoarau demokratikoak errespetatzea, baita haiek aldatzea proposatzeko eta aldezteko ere; biktima guztiei memoria, egia eta justizia aitortzea; balio demokratikoak defendatzea; eta herritarrak aniztasunean, tolerantzian eta desberdina dena errespetatzean oinarrituta adiskidetasunean bizi daitezen adostea. Horiek dira gure printzipioak. Horiek aldeztu ditugu beti, eta horiek aldezten jarraituko dugu Legebiltzar honetan. Gero, ebazpenak bozkatuko ditugu, eta espero dut zuek, EH Bilduko legebiltzarkideok, egoerak eskatzen duen bezala jokatzea eta zuen botoekin guk proposatuko dugun ebazpena aldeztea. Euskadiren etorkizuna elkarrekin eraiki nahi dugu, baita zuekin ere, baina ez ahaztearen truke, ez balio etiko eta demokratikoak defendatzeari uko egitearen truke, ez gure eskakizunak eta jarrerak apaltzearen truke, zuen koalizioa osatzen duten alderdi batzuekin gertatu den bezala. Etorkizuna elkarrekin eraiki nahi dugu, baina ez dugu onartuko historia berridaztea, ez dugu onartuko egia nahastea, ez dugu ordainduko zuek memoriaren putzua itsutu nahi izatearen prezioa. Euskal sozialistok ez dizuegu horrelako ezertan lagunduko. Zorrotzak izango gara. Eta honekin bukatuko dut. Jaun-andreok, Arzuaga jauna, EH Bilduko legebiltzarkide jaun-andreok, bereziki gaur hemen muturreko ezkerra delakoa ordezkatzen duzuenok, uste dut aukera bat duzuela etorkizuneko trena ez galtzeko, aukera bat duzue Legebiltzar honetan argi eta garbi hitz egiteko, zuen iraganeko erantzukizunak zuen gain hartzeko eta beste guztioi zuen hitza emateko etorkizuna denok partekatu behar genukeen esparru etiko eta demokratiko baten gainean eraikiko duzuela. Oinarri horien gainean egin nahi dugu lan, eta espero dut zuek egoerak eskatzen duen bezala jokatzea. Eskerrik asko. La
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/ae48cd72-0185-4c10-b1dd-3254dde5d1fc
|
parl_eu_940
|
10
|
21
|
22.03.2013
|
EGIBAR ARTOLA
|
EA-NV
|
Eztabaida monografikoa, euskal gatazka politikoaren konponbidean eman beharreko urratsen inguruan
|
Lehendakari jauna, sailburu gizon-andereak. Egun on parlamentari guztioi ere. Debate guztiak izaten dira argigarriak eta gaurko honetan ere, nahiz eta tribuna honetara iraganeko gaiak ekarri ditugun, nik uste ondo dagoela errespetuz jokatuz, elkarri zor diogun errespetu hori gordez eta zainduz… Ea guztion artean aurrera begira pausoak emateko gai garen. Hala eta guztiz ere, inork ezin du ukatu debate hau gogorra dela. Gogorra da, besteak beste, herri honetan gertatu diren gauzak ere oso gogorrak izan direlako. Hala ere, bazegoen eta badago nahasmena sortzeko arriskua. Hau da, oinarri-oinarrian, EH Bilduk aurkezten duen monografikoa motibatzeko eskaeran gatazka politikoaren ardatza hartzen du eta bultzatu duenaren interbentzioan nik uste dut gabezia estruktural batzuk ere azaltzen zirela. Ni saiatuko naiz errespetu handienarekin azaltzen non ikusi ditudan gabezia horiek, zergatik askotan ez da inportantea izaten esaten dena, baizik eta esaten ez dena, eta nik uste dut hemen agerian, bistan gelditu dela, gainontzeko alderdi politikoek egindako kritiketan, esaten ez dena. Argi dago bake eta bizikidetza gehi gatazka politikoa nahasten baldin baditugu eta bakoitzak bere komenentzian erabiltzen baldin baditu, ondorioak izan daitezkeela, agian, aldrebesak. Bizikidetza, indarkeriaren bidegabekeria aitortzea, egindako mina aitortzea ere, jakina, eta biktimei zor zaien egia, justizia eta erreparazioa. Horretan behintzat, esateko era diferenteak izan daitezke, baina bat gatoz. Horretan, zuen jardueran orain baino lehenago ere, joan den astean ere, antzeko zerbait antzeman genuen, eta nik uste dut gaur ziurtatu egin dela hori. Kontua da, esaten den horretaz aparte, esaten ez den hori gelditzen dela oso nabarmen. Zergatik? Zergatik, kenduko bagenitu gatazka politikoaren inguruko gogoetak Julen Arzuagak egin duen diskurtso horretatik, giza eskubideen alorrari dagokionez kanpoan jartzen da, begirale bat bezala, eta estatistika egiten du. Aitortzen du ETAk egindako mina, aitortzen du eta azpimarratzen du estatuek egindako mina eta kaltea, eta beste min eta kalte batzuk ere bai, baina kanpoan jartzen da. Zergatik? Zergatik begirale bat bezala? Ez gara gutako inor hemen NBEren ordezkari etorri berriak, gatazka bat aztertu, arazoak ikertu eta gero konklusio batzuk ateratzen aritu behar dugun pertsonak. Gu herri honetako seme-alabak gara eta herri honetako guzti horien ordezkaritza daukagu Ganbera honetan. Orduan, azkeneko 35 urteak ez dira alferrik pasa (35 edo 52, edo 53, bakoitzak jarri dezala muga jarri nahi duen tokian). Eta hor, esaten dizuet argi eta garbi, faltan botatzen dena da zuen balorazio etikoa. Balorazio etikorik ez dago, ez dago balorazio demokratikorik ere, ez dago balorazio politikorik. Nik uste dut ezker abertzaleak hartzen duen paperak, begirale moduan, balorazio bat eskatzen duela, exijitzen duela. Azkeneko 35 urte hauetan edo 50 urte hauetan gertatu den horretaz balorazio bat ezinbestekoa da. Eta nik uste dut ez ditugula indarkeriak nahastu behar. Estatuak badauka bere erantzukizuna, eta eskuz aldaezina; eta bakarren batzuek, GAL eta gainontzekoak antolatzen ere bai. Eskuz aldaezina da hori. Baina zuek pentsatzen duzue ezker abertzaleak ez diola zor herri honi balorazio etiko bat edo politiko bat zortziehundik gora pertsona hil dituen erakunde baten inguruan? Hemen banan-banan irakurri dituzte. Ez duzue ikusten hori beharrezkoa? Beharrezkoa ikusten ez baldin bada, ez gabiltza ondo. Esatera nindoan "lasai lo egin daiteke guzti hori gertatuta?". Eta bakarren batek esango du baietz. Orduan, ez gabiltza ondo. Zergatik, hemen zortziehundik gora pertsona hil direnean –eta beste hildako batzuk ere badaude–, ezker abertzaleak horri erantzun egin behar dio. Bestela, gelditzen den inpresioa da behin eta berriz esaten ari zaretena, indarkeria dela azkenean frakaso baten ondorioa… Indarkeria erabiltzea da bakarren batek bakarka edo taldean erabakitzea besteari min egitea. Hori, hasteko. Eta, bestela, argi eta garbi gelditzen dena da momentu honetan ezker abertzaleak behin betirako eta inongo ñabardurarik gabe bide politiko eta demokratikoen aldeko apustua egiten duela indarkeriaren bideak frakasatu duelako. Hori ondorioztatu dezaket eta ondorioztatu behar dut! Indarkeria guztiei buruzko gogoeta etiko, politiko eta demokratikorik ez badago, baina ezker abertzaleak ez badu ETAk hildako zortziehun lagun baino gehiagori buruzko balorazio zehatz bat egiten, indarkeria porrot baten ondorio dela esaten denean, zer ondoriozta dezaket edo ondoriozta dezakegu, ez bada gogoeta hori egiten? Bada, ezker abertzaleak bide politiko eta demokratikoen alde egiten duen apustu argia indarkeriaren porrotaren ondorio dela, eta bestela ez zutela apustu hori egingo! Nik hain garbi ikusten dut, ez dakit zeren zain zaudeten gogoeta hori egiteko. Gai guztietan eta kontu guztietan ezin daiteke ETAren atzetik ibili. Nik uste dut begirale-paper hori, azkeneko hogeitaka urteetan ezker abertzaleak eduki duen begirale-paper hori, aldatu beharra dagoela eraginkorrak izan nahi baldin baduzue eta sinesgarritasun alorrean, behintzat, bide bat irabazi nahi baldin baduzue. Nik gogoeta hori faltan botatzen dut. Noiz eta nola egingo duen ezker abertzaleak ez dakit, baina ja beranduegi da, zergatik gauzak egiten direnean, sinesgarriak izan behar dute. Badakigu ETAk ez duela utzi borroka armatua planteamendu etiko bat egin duelako, zergatik giza eskubideak bortxatzeko eta zapaltzeko sortu zen organizazio bat izan da; bere irizpide politikoekin, noski, baina bere tresnerian giza eskubideak zapaltzea berezkoa zuen. Baina ez gara talde politikoak? Begirale-paper horretan jarraitu behar du? Nik uste dut jarduera armatua behin betiko amaitzea erabakitzeak izugarrizko garrantzia izan duela, eta ondoren etorri behar duten edo parean etorri behar duten gogoetak faltak botatzen ditugu. Eta ez dit balio gero Txerokik ez dakit zer epaiketatan esan duela hau eta beste, zergatik beste etsenpluekin alderatu nahi baldin bada… Zer esanik ez Sinn Féin-ek, baina hartu IRA bera, eta IRAk berak aitortzen ditu iraganean izan dituen erruak eta hanka-sartzeak eta barkamena eskatzen dio mundu guztiari, kalte egin dion edonori. Eta hori hemen, herri honetan, zoritxarrez, oraindik ez da gertatu. Ponentzia gora eta behera. Ez dakit gaur zer gertatuko den ebazpen-proposamenak aurkezteko garaian. Guk ere ponentziaren aldeko apustua egin genuen eta egiten dugu. Hor daude edukiak, hor dago lanerako talde bat, etorkizunean ere bertan egon nahi dutenen eskubidea hor egongo da, eta elkarren artean hitzarmen berrietarako, elkar ezagutzeaz eta elkar errespetatzeaz aparte, herri honek merezi dituen pauso horiek eman ahal izateko, hortxe daukagu aukera bat. Euzko Alderdi Jeltzaleak, behintzat, erabiliko du. Badago bakearen inguruan beste dimentsio bat ere. Agian, izan daiteke bake politikoa, baina badago beste dimentsio bat norbanakoen giza eskubideen urraketa horietatik haratago doana, badago beste dimentsio sozial eta kolektibo bat ere. Eta nik uste dut hor gauzak ez direla nahastu behar, baina hor, bai, azaltzen da bete-betean arazo politikoa, gatazka politikoa. Eta, jakina, gatazka politikoak jatorria historikoa du eta izaera politikoa da. Bakarren batzuek esaten dute "hori zuen errebindikazioa da" edo "zuen ametsa da". Baina egia da, eta Ganbera honetan eta beste instituzio askotan horretaz askotan hitz egin izan dugu eta aurrerapausoak emateko asmotan ere saiakerak egin izan ditugu. Eta nik uste dut hor badaukagula etorkizunari begira beste desafio bat. Ganbera honek ere bere indar, bertute eta gabezia guztiekin ekin beharko dio debate horri. Hor dago, gure ustez, Ganbera honetan osatu beharko den batzorde baten eskutik –propioa, berezia, denon artean erabaki beharko dugu–, etorkizunari begira autogobernua, estatus politiko berria, gatazka politikoari irtenbidea nondik, nola eman, zer balore demokratiko azpimarratzen ditugun guztiok…, zergatik gatazka politikoa konpontzeko ezinbestekoa da aldez aurretik joko-arauen inguruan adostasun bat edukitzea. Joko-arauen inguruan diodanean, alde batetik egongo da legalitatea eta egongo da legitimitatea, baina garbi gelditu behar du, gure uste apalean behintzat, herri-borondatea ordezkatzen dugunok hemendik beste instituzioekin edo dena delakoarekin negoziatzeko aukeraren bat baldin badaukagu, Ganbera honetan onartzen denak izugarrizko balioa eduki behar duela; ez besteei inposatzeko, baina, oinarri demokratikoaren eskutik, agintea edo boterea duenak aintzat hartu beharko du Ganbera honek bere kasuan erabakitzen duena. Eta horretarako behar-beharrezkoa da joko-arau demokratikoak hitzartzea hemen. Ez da bakarrik legalitate-kontua; joko demokratikoak baditu berezkoak dituen arau demokratikoak ere. Hori gaurko debaterako izan zitekeen. Aquí se ha mezclado todo, pero estaba y está claro que desde el mismo día en que constituimos esta ponencia, y si alguno quiere cambiarla, tendrá que proponerlo… Batzordea eratu genuenean –legealdi honetan oraindik ez dugu ahalbidetu gutxienez batzorde hori, eta espero dut laster ahalbidetzea–, argi genuen zein zen haren helburua eta zer jorratu behar zuen. Batzordeak jorratu behar ditu, batez ere, giza eskubideen defentsaren ikuspegitik, eskubide horiek defendatzea, jakina; giza eskubide horien urraketen erantzukizunak zehaztea, jakina; eta, bistan denez, memoriaren eta gertatutakoa ez errepikatzeko egin beharrekoaren oinarriak eta printzipioak finkatzea, hori ere etorkizunari begira. Zer ez du jorratu behar batzordeak? Bada, esaten genuenez, ez da gure egitekoa ETAk duela jada hamasei hilabete borroka armatua behin betiko bukatzeko hartu zuen erabakiaren benetakotasuna egiaztatzea. Ez da gure egitekoa. Era berean, ez da batzorde honen egitekoa, ezta helburua ere, esparru juridikopolitikoari buruzko edo Euskal Herriari lagundu diezaioketen eskubide kolektiboei buruzko eztabaida bati ekitea. Horretarako, beste langune batzuk zehaztu eta diseinatuko ditugu, lan egiteko beste modu batzuk. Hori da egitekoa. Ni ados nago pentsatzen dutenekin gaur, oinarri etiko, politiko eta demokratiko hauetan oinarrituta behintzat, adostasun-puntu bat edukitzea aurrerapauso handia litzatekeela. Aurrerapauso handia litzateke, ikusirik bost talde politiko garela –bakoitzak askatasunez erabaki dezake bertan parte hartu ala ez–, baina badago lan-esparru bat, non lehendabizi konfiantza ehundu behar baita, errespetuan oinarrituta, mahaiaren beste aldean dagoenaren jarrerak ere –ideologikoki agian oso urrun daudenak, edo ez hain urrun– ezagutu ahal izateko, eta oinarri horiek finkatzeko. Nik uste dut hori dela gure egitekoa. Ni gaurko debatera etorri naiz, talde parlamentario baten bozeramaile bezala, jakinda debate gogorra dela. Gogorra da, zergatik hemen gauza gogorrak esaten dira eta entzuten dira. Baina etorkizunari begira asmatzen badugu, nik uste dut euskal gizarteak eskertuko digula guztioi pauso horiek ematea. Ni, behintzat, horrekin sinistuta nago, eta ikusiko dugu erreplikan eta arratsaldean ebazpen-proposamenak nondik nora doazen. Eskerrik asko.
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/ae48cd72-0185-4c10-b1dd-3254dde5d1fc
|
parl_eu_941
|
10
|
21
|
22.03.2013
|
JAURLARITZAKO LEHENDAKARIAK (URKULLU RENTERIA)
|
EA-NV
|
Eztabaida monografikoa, euskal gatazka politikoaren konponbidean eman beharreko urratsen inguruan
|
Señora presidenta, señores parlamentarios, señores consejeros, buenos días a todos. Antes de entrar en el tema, me gustaría hacer una reflexión sobre la misión que tenemos como parlamentarios y que queremos dar a este Parlamento. Tenemos dos opciones, por lo menos, , y ambas están en nuestras manos. Podemos convertir esta sala en un escenario que traslada división y desasosiego a la sociedad, o, si no, podemos presentársela a la sociedad como un ámbito de trabajo para la construcción por su capacidad de lograr acuerdos. Tanto mi Gobierno como yo apostamos por la segunda de las vías, e invitamos a los demás a sumarse a esta: tenemos que conseguir que este Parlamento sea un ámbito para construir la paz y la convivencia. Lo que voy a decir hoy va a ir en ese sentido. Bilkura monografiko honen gaia da, besterik gabe, gatazkaren jatorriari eta haren ondorioei buruzko ibilbide-orri oso bat zehaztea. Badirudi oraindik ez gaudela halako akordio handi bat lortzeko moduan, baina aukera honetaz baliatu behar genuke urrats bat emateko, bat besterik ez bada ere. Hau da galdera: norantz eman dezakegu urrats hori? Nola egin dezakegu aurrera? Nire ustez, norabide batean egin dezakegu eta egin behar dugu aurrera, eta agian norabide hori izan daiteke dagoen bakarra: konfiantza sortzea. Gaur egun, gure harreman politikoak baldintzatzen dituzten arazo nagusietako bat mesfidantza da. Mesfidantza horren jatorria, berriz, zenbait hamarkadatako indarkeriak eta suminak eragindako ondorio suntsitzaileak dira. Adostasuna da elkarbizitzaren alorrean aurrera egiteko bide nagusia; mesfidantza, berriz, edozein aurrerapauso eragozten duen aurretiko oztopoa da. Metodologikoki eman behar dugun lehenengo urratsa faktore horri ekitea da. Konfiantza-giro bat sortu behar dugu herrialde honetako tradizio politiko guztien artean, elkarbizitzaren esparru honetarako behintzat. Une honek handitasun politikoa eta etorkizuneko ikuspegia eskatzen dizkigu guztioi. Alde batera utzi behar ditugu, inork baldin baditu, epe laburreko tentazioak, hauteskundeei begirako kalkuluak edo berehalako abantailak. Pentsa dezagun gaur egungo belaunaldietan, pentsa dezagun datozen belaunaldietan, pentsa dezagun biktimetan eta mehatxatuetan, pentsa dezagun gizaki gisa dituzten eskubideak urratu edo kendu zaizkien pertsona guztietan. Pentsa dezagun zer izan daitekeen herrialde hau indarkeriaren eta terrorismoaren eragozpenik gabe. Ziur naiz desio zintzo horiek argitasuna, erabakitasuna eta indarra emango dizkigutela egon behar dugun tokian egoteko. Euskal herritar askok aukera historiko honen alde egin dute borroka: indarkeriaren amaieraren alde, terrorismoaren amaieraren alde eta mehatxurik gabeko Euskadiren elkarbizitza sendotzearen alde, pertsona askeen Euskadi izaten lagunduko diguna, adierazpen politiko guztiak askatasunez garatu ahal izango diren Euskadi izaten lagunduko diguna. Hasteko, komeni da gure egoeraren alderdi positiboa aitortzea. Agian ez zuten hain hurbil ikusiko duela ez asko mehatxua eta bortxa jasaten zutenek. Utz iezadazue nabaritasun hau gogorarazten. Izan ere, ez da ona aurrean ditugun zereginen zailtasunak oraingo lorpenak ikusten ez uztea. Jende askok sufritu du, jende askok egin du borroka, jende askok utzi du atzean gorrotoa, eta jende askok bete du eskuzabaltasunez bakean bizi den gizarte bat eraikitzeko balio indibidualak eta kolektiboak indartzea eragin duen erantzukizuna. Pertsona horiek guztiek gure aitorpena merezi dute, etorkizunari itxaropenez aurre egin diezaiogun merezi dute. Gauza askotan egiten dugu bat. Pentsatu nahi dut, neure baitarako besterik ez bada ere, ia denok heldutasun-bide bat egin dugula elkarrekin gizarte gisa. Orain, gai izango gara bakegintzaren azken txanpa honek planteatzen dizkigun erronkek eskatzen duten bezala jarduteko. Uste osoa dut horretan. Ziur naiz gai izango garela mesfidantza gainditzeko eta behar dugun eta elkarbizitzak eskatzen digun konfiantza sortzeko. Las desconfianzas han neutralizado la política. Son fáciles de identificar, y, seguramente, en muchas ocasiones están justificadas. Podemos citar varias desconfianzas en torno a la paz y a la convivencia: El miedo a que el fin de la violencia de ETA provoque olvidar todo lo sufrido en el pasado, sin clarificación, sin reconocimiento y sin una crítica explícita. Un miedo. El miedo a que la memoria y el honor de las víctimas queden relegados porque debido a un ataque de amnesia hemos puesto la mirada en el futuro. Otro miedo. El miedo a que se reescriba una historia justificadora de la violencia de ETA tomando como base la teoría de las dos partes o las dos violencias. Otro miedo. El miedo a que se olviden o se marginen las vulneraciones de derechos humanos y las víctimas no provocadas por ETA. Otro miedo. El miedo a que el final de la violencia se convierta en un proceso de humillación, venganza y marginación contra la izquierda abertzale. Otro miedo. El miedo a que la paz y la reconciliación dejen fuera del proceso el tema de los presos y la política penitenciaria. Otro miedo. El miedo a que el final de la violencia no se traduzca finalmente en una paz y una normalización humana auténticas. Otro miedo. Asko dira beldurrak eta mesfidantzak; identifikagarriak dira, eta, gehienetan, justifikatuak. Batzuek edo besteek etorkizunari dagokionez ditugun benetako eta ezkutuko asmoei buruzko beldurrak besterik ez dira mesfidantza horiek. Arazo hori konpontzeko modu bakarra bururatzen zait: hitz egin behar dugu, solas egin behar dugu gure artean, argi egin ere. Argi hitz egitea proposatzen dut, argitasuna tratatzea proposatzen dut, gure aurkari politikoei beldurra edo mesfidantza eragiten dieten gaiei argi erantzutea proposatzen dut. Horregatik, euskal gatazkaren izaerari buruzko zehaztapen batekin hasi nahi dut. Argi hitz egingo dut, garrantzitsua iruditzen baitzait. Beti esan izan dut euskal gatazka eta gure nortasunaren eta autogobernuaren gainean ditugun desadostasunak –sakonak, batzuk– ez direla indarkeriak eragindako gatazka bera –gatazka deitu badiezaioke hala deitu nahi dionak–. Nire uste demokratikoek beti pentsarazi izan didate terrorismoa ez dela gatazka politiko baten ondorio naturala, baizik eta haren perbertsioa. Are gehiago, intolerantziaren adierazpenik izugarriena da. Baina uste berarekin esaten dut ETAren indarkeria desagertzeak ez duela berez konpontzen Ajuria Eneako Itunak "euskal gatazka sakon" gisa definitu zuen hura. Ezin diogu ETAri utzi euskal gatazkaz duen interpretazioa inposatzen, eta ezin diogu eman konponbide bat bilatu behar diegun gaiei noiz eta nola ekin erabakitzearen pribilegioa (zalantzazkoa). Kargua hartzeko hitzaldian iragarri nuenez, legealdi honetan eztabaida ireki bat hasiko dugu, gure autogobernuaren etorkizunari buruzko ahalik eta akordio zabalena lortzeko asmoz. Eztabaida honen nondik norakoak argitzeko asmoz esaten dut hori, ez bakegintzaren gaiarekin nahasteko, tratamendu bereizia eman behar baitzaio. Urte hauetan guztietan ikusi ahal izan denez, ETAren jarduera bortitza behin betiko amaitzea ezinbesteko baldintza zen euskal gizartean elkarbizitza aske eta demokratiko bati seriotasunez eta sakonki ekiteko. Uste osoa dut, halaber, ETA behin betiko desagertzeak eta desegiteak oztopoak kentzen lagunduko ligukeela, eta Euskadiko indar politikoen arteko elka- rrizketaren bidea errazten lagunduko ligukeela gure herriaren etorkizun politikoari buruzko oinarrizko akordio bat lortzeko. Insisto, tenemos que hablar claro. Tenemos que dejar atrás las desconfianzas. Tenemos que afrontar los problemas, y solo se me ocurre una manera: tenemos que hablar largo y tendido, y claro. Esta es mi propuesta: hablemos entre nosotros, y manifestemos claramente nuestras intenciones. Argi hitz egiteko konpromisoa hartzea proposatzen dut, eta elkarri hauek bezalako adierazpenak argi eta irmo entzutea proposatzen dut: "Konpromisoa hartzen dugu ETAren indarkeriaren amaierak ez duela ekarriko orria pasatzea gauzak argitu gabe, aintzatespenik gabe eta gertatutakoa esplizituki kritikatu gabe. "Konpromisoa hartzen dugu biktimen memoria eta ohorea ez direla baztertuko, iragana ahaztuz etorkizunera begiratzeagatik. "Konpromisoa hartzen dugu ez dugula indarkeria edo giza eskubideen urraketak justifikatzen dituen historiarik berridatziko, eta hari aurka egingo diogula eta haren erabilera baztertu egingo dugula. "Konpromisoa hartzen dugu biktima guztiek, baita poliziaren gehiegikeriek eragindakoek ere, merezi duten aitorpena eta ordaina jasoko dutela, parekaketarik gabe. "Konpromisoa hartzen dugu indarkeriaren amaiera elkarbizitzaren integrazio eta gorpuzte sozial bihurtuko dela. "Konpromisoa hartzen dugu gizarte-normalizazioak, lege-aukeren esparruaren barruan, presoen eta espetxe-politikaren gaiari helduko diola. "Konpromisoa hartzen dugu indarkeriaren amaierak bakea eta elkarbizitzaren gizarte-normalizazioa ekarriko dituela". Bakoitzak jakin behar du adierazpen horietako zeinetan jarri behar duen bereziki arreta, konfiantza areagotzen lagundu dezan. Izan ere, gehiago batzea da helburua, gutxiago bereiztea. Argi hitz egitea proposatzen dut. Memoriaren politika publikoak ezin dira gauzatu aginte publikoek gertaeren zentzua behin betiko finkatu nahiko balute bezala, iragana beti dela liskartsua ahaztuz. Demokrazian, aniztasun-esparru batean eta eztabaidatzen duten hainbat memoria paraleloren begirada adi eta kritikopean bakarrik idatz daiteke historia. Ez dagokio legegileari, ez dagokigu guri, jaun-andreok, iragana interpretatzeko arau bat larde- riaz finkatzea. Historia irakurtzea inoiz amaitu ez den eta beti arazoak ematen dituen lan bat da. Memoria egitearekin batera, historiaren konplexutasuna onartu behar da. Ez dira gauza bera egia judiziala eta egia politikoa edo historialarien egia. Ez datoz beti bat, eta ez dute zertan bat etorri ere, eta horrek jolaserako eta egokitzapenerako tartetxo bat uzten du. Tenemos que hablar con claridad. Podemos organizar cuantos plenos monográficos queramos, presentar cientos de mociones, preguntas o interpelaciones, pero no vamos a dar ni un solo paso adelante si en nuestro entorno predomina la desconfianza. De ahí este primer paso, un primer paso que tenemos que dar juntos, aquí. Partiendo de dicha consideración, me gustaría hacer una última reflexión, a modo de conclusión. Lo haré en cuatro partes. La primera. Trabajemos con una perspectiva clara: es bastante más importante que ganar o perder una votación. Aclaremos las intenciones que tenemos para el futuro. Construyamos puentes. Para eso, en primer lugar, hay que sentar las bases, con la garantía de la mínima confianza, reconociendo que compartimos los principios éticos. Bigarrenik, ariketa hori egiteko berezko gunea Legebiltzar honetako bakegintza eta elkarbizitzarako batzordea da. Hura eraiki eta alor horretan lan egin dezazuen eskatzen dizuet. Jarrerak hurbiltze aldera, besteek esatea behar duguna zehaztu edo idatz dezakegu, konfiantza-esparrua areagotu dadin. Esan diezaiogun elkarri modu irekian; hitz egin dezagun argi. Hirugarrenik, proposatzen dizuet ez erabiltzea bakegintzaren eta elkarbizitzaren gaiak zatiketa eta sumin politiko, mediatiko eta sozialerako etengabeko arriskuan jartzen dugun jaurtitzeko arma gisa. Ez da ona inorentzat. Hori egin baino lehen, saia gaitezen zuhurki eta leialki denon artean adostasunak lantzen eta gauzatzen. Laugarrenik, prozesu honetan denok esan behar ditugu gauza adierazgarriak, inplizituki edo esplizituki nolabaiteko autokritikaren bat ere ekar dezaketenak, bakoitzari dagokion autokritika –hala egokituko balitz–, eta, nolanahi ere, denbora honetan guztian kudeatu den moduan parekatu ezin daitekeena. Autokritikarekin ez dut esan nahi ezein erru norberaren gain hartzea, dagokionari –ekintzagatik edo justifikazioagatik– izan ezik, ezta giza eskubideen eta funtsezko eskubidearen zapalketa hutsaren errua norberaren gain hartzea ere. Adierazten dut nire Jaurlaritza, baita nire legebiltzar-taldea eta nire alderdia ere, prest daudela ariketa horri adorez eta zintzo ekiteko. Aclarar las intenciones, construir puentes, hacer una autocrítica sin intención de equiparación, garantizar la confianza, acercar posturas, empezar a trabajar, trabajar consensos. Todo es necesario. Todos somos necesarios. Hablemos con claridad, con lealtad, con valentía y con sinceridad. Podemos conseguir que el pleno de hoy sea un punto de inflexión. Está en nuestras manos. Muchas gracias a todos. La
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/ae48cd72-0185-4c10-b1dd-3254dde5d1fc
|
parl_eu_942
|
10
|
21
|
22.03.2013
|
ARZUAGA GUMUZIO
|
EH Bildu
|
Eztabaida monografikoa, euskal gatazka politikoaren konponbidean eman beharreko urratsen inguruan
|
Gracias, señora presidenta. Gure uste sakonenetik egindako hitzaldia izan da gurea. Ez dugu ezer justifikatu; ez dugu ezer zilegitu. Besterik gabe, gertaera politikoak benetan eta zehatz-mehatz egiaztatu ditugu gure ikuspegitik, gizarteak eta herritarrek hemen defendatzeko eman ziguten agintetik. Non justifikatu dut? Zer? Agian kereila bat zenuten prest? Nahikoa da. Ya vale. Irakurketa, ebaluazio edo diagnostiko akatsgabea izan da ikuspuntu demokratikotik, ikuspuntu politikotik, eta beste ikuspuntuek merezi duten errespetuz, gainera. Ez dago gatazka politikorik. Benetan zaila da zuek eta gu ados jartzea azken hamarkadetan herrialde honetan gertatu denari buruzko kontakizun batean. Kontakizunen borroka aipatzen duzue; ezin da historia berridatzi. Nire ustez, gertatutakoaren jatorri politikoa ukatzeko duzuen jarreran, zeuen buruari ukatzen diozue kontakizun bat egiteko aukera; hemen zer gertatu den azaltzeko aukera bera baztertzen ari zarete. Herrialde honen errealitatera eta historiara hurbilduko den etorkizuneko behatzaile inpartzial batek ere ez du ezer ulertuko ez badu irakurketa politikorik egiten eta edozein erreferentzia kentzen bazaie politikotzat jotzen ditugun –egia– testuinguru bati, arrazoi batzuei, baldintza batzuei eta ondorio batzuei. Ñabardurak egingo ditugu, zehaztasunak egingo ditugu, baina irakurketak, egiazkoa izango bada, politikoa ere izan behar du; era berean, konponbideak, praktikoa izango bada, politikoa izan behar du. Se está diciendo que hay que reconocer el daño causado, que hay que asumir responsabilidades. La coalición EH Bildu está formada por diferentes partidos, y la posición que tienen todos estos partidos con respecto a las víctimas está explicada muy claramente. En un acto celebrado en el Kursaal se manifestó lo siguiente: "La izquierda abertzale quiere transmitir su sincero pesar por las dolorosas consecuencias de la actividad armada de ETA y por la actitud política que hemos tenido". Los presos, en una declaración de junio de 2012, afirmaron lo siguiente: "Asumimos con total responsabilidad el dolor multilateral causado". ¿No se reconocen las responsabilidades? Por la otra parte, ¿qué? Señor Basagoiti, según la posición que mantienen ustedes, las víctimas existen, o no. Si se condena, existen, y si no se condena, no existen. ¿En eso consiste reconocerlas? Es objetivo, un hecho objetivo. Le aceptamos su lista; las que ha mencionado usted, pero también las que no ha mencionado. En lo que al Estado se refiere, no hay una lista acabada, una lista oficial. Jon Mirena Landa intentó hacer un estudio genérico, en el que enunciaba 63 casos de terrorismo de Estado, y otros 109 casos, aproximadamente, de ejecuciones extrajudiciales, sumarias o arbitrarias. Dichas cifras, desde nuestro punto de vista, se quedan cortas. Según los datos que manejamos, hay unos cuatrocientos fallecidos atribuibles al Estado, clasificados de la siguiente manera, según la responsabilidad política que han tenido ustedes en cada época: en la época del franquismo, 120 fallecidos; en la época de la transición de Suárez y Calvo Sotelo, 105; en el Gobierno de González, 125; durante el mandato de Aznar, 35; en el Gobierno de Zapatero, 9. Hay casos, y hay responsabilidades políticas. "Gu ez gara arazoaren parte", esaten du Rodolfo Ares jaunak. Duela bi aste, martxoaren 3ko krimenak gogoratu genituen; datorren astean, torturagatik hil zen Esteban Murueta-Goienaren kasua izango dugu mahai gainean. ¿Quién es el que no reconoce su responsabilidad en la violencia? La semana pasada, se expuso en este Parlamento un caso, pero, después, se manipularon las palabras y las intenciones. Hoy, quiero traer otro caso. Legebiltzar honetako kide baten kasua ekarri nahi dut, eta datu berriak ezagutzen ari gara azkenaldian honi buruz. Santi Brouarden kasua da. Hari dagokionez, haren epaiketa berriz irekitzen ari da, ustez tiro egin zuena tartean sartzen duten datu berriekin, ekintza bultzatu zuten PSOEri lotutako kargudunez gain. Ezin dugu Santi Brouard gogoratu haren alderdi politikoa gogoratu gabe, hark aldeztu zuen kausa gogoratu gabe eta haren hilketaren zergatia gogoratu gabe. Justifikatzen ari gara horrekin? Zerbait justifikatzen ari gara horrekin? Ezin dugu pentsatu kontugarbitze bat izan zenik, edo arrazoi ekonomiko bat, edo bere onetik irtendako norbaiten ekintza bat. Arrazoia politikoa izan zen, eta politikoa izan zen Santi akabatuta lortu nahi zen eragin dramatikoa ere. Zer- bait zilegitzen dugula esan nahi du horrek? Agian pentsatzen duzue, hausnarketari kutsu politikoa eman diogulako, minimizatu egiten dugula gertatu zena? Ez dakit ba ote duzuen asmorik Santi gogorarazteko edo Estatuaren terrorismoaren beste edozein biktima gogorarazteko ekitaldiren batean parte hartzeko, baina jakin ezazue guk ezin diegula zentzu politikorik kendu joan zaizkigun kideei. Agian, PPko eta PSOEko jaun-andreok, ez duzue eboluzionatu nahi. Arazoa da ez duzuela egia ikusi nahi; ez duzue nahi herrialde hau astindu duen gatazkaren egiaz hitz egin dadin. Ezkutatu egin nahi duzue, gatazka honen jatorriak, hots, Euskal Herria ukatzeak, ukiezin jarraitu dezan. "Ez da inposiziorik egon", esan diguzu. "Esparru bat daukagu". Hain zuzen, esparru bat, ez baitzegoen beste aukerarik: esparru bat. Izan genezakeen beste zerbait? Bazeuden beste proiektu politiko batzuk, baina ez beste aukerarik. Demokrazia-irakaspenak ematen zaizkigu. Ez dakit demokrata-txartela Sansomendin, Intxaurrondon, Salbe kalean… lortu behar dugun. Ez dakit Amarako Gobernu Zibilean, Olagibelen, Indautxun… ematen duten. Guk ez dizuegu zilegitasunik ukatzen. Gu elkarrizketaren kultura bat eta konponbidearen kultura bati ekiteko hautatu gaituzte. Ez dut uste, baina, zuek, PSEko eta PPko jaun-andreok, hemen defendatzen dituzuen jarrerak zuen alde bozkatzen dutenek defendatzen dituztenik edo zuek defendatzea nahi dutenik. Iraganeko jarrerei eutsiz daukazuen denbora-makinaren tankerako jarrera hori ez dator bat zuen jarraitzaileek pentsatzen dutenarekin eta nahi dutenarekin. Zuen jarrera ez dator bat zuen alderdiko gizarteerrealitatearekin ere; izan ere, iraganetik atera nahi dute, eboluzionatu egin nahi dute, eta urratsak eman nahi dituzte, zuek oztopoak jarri arren. Madrildik telegidatutako jarrera bat defendatzen duzue. Handik adierazten dizuete nola jokatu, zuen aldezleek nahi dutenari bizkar emanda bada ere. Ez al da egia, Ares jauna? Zure alderdiko jarrera batzuek adierazten dutenez, aurrera egitearen aldekorik ere bada zuen artean. Har itzazu haiek bidelagun. EAJko Egibar jaunak, berriz, esaten digu estatistikan geratu garela, arazoa kanpotik bakarrik ikusten dugula, ez dugula baloraziorik egiten, edo, egiten badugu, kanpotik begira egiten dugula. Segurtasun-sailburuak, Estefanía Beltrán de Herediak, bere lehenengo agerraldian ETAk hildako hamabost ertzainen kasua ekarri zigun, eta ondo iruditu zitzaigun. Se lo aceptamos, pero le dijimos que había también 10 víctimas de la Ertzaintza. Ella nos contestó: "Iritsi berria naiz; ez ditut nire gain hartuko nire aurrekoek izan ditzaketen erantzukizunak". Ez gara oraintxe etorri Nazio Batuetatik hemen zer gertatzen den ikustera, baina badakigu eskubide humanitarioan printzipio bat dagoela, hots, gobernuen ondorengotzarena, eta aurrekoek giza eskubideen alorrean utzitako erantzukizunak eta betebeharrak norberaren gain hartu behar direla. Estrategia politiko-militarrez hitz egin daiteke, pluralean, baita EAJk Ertzaintzaren bidez gauzatu duenaz ere. Sufrimendu-estrategia baten zuzeneko ondorioez hitz egin daiteke, hala nola euskal presoak sakabanatzeko politikaz. Politika hori zuek jarri zenuten martxan, nahiz eta gero zuen erantzukizuna arintzen duzuen esanez hori egin zenutenean asmo onekin egin zenutela. Hogeita bat preso hil dira Espetxe Erakundeen zaintzapean, eta hamasei senide hil dira istripuetan, Egibar jauna. ¿Se puede dormir tranquilo? La
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/ae48cd72-0185-4c10-b1dd-3254dde5d1fc
|
parl_eu_943
|
10
|
21
|
22.03.2013
|
MANEIRO LABAYEN
|
Mixto-UPyD
|
Eztabaida monografikoa, euskal gatazka politikoaren konponbidean eman beharreko urratsen inguruan
|
Eskerrik asko, presidente andrea. Ohartuko zinetenez, ni ez natzaie inoiz zuzentzen hemen eserita dauden ETAren ordezkari politikoei. Nik ez diet ezer eskatzen hemen eserita dauden ETAren ordezkari politikoei. Ni beti demokratei zuzentzen natzaie. Uste dut ez duela ezertarako balio haiei eskatzea ETA gaitzesteko, edo eskatzea ETAren behin betiko eta baldintzarik gabeko desegitea. Ez dute halakorik egingo. Beraz, garrantzitsuena ez da haiek egiten edo esaten dutena, baizik eta hemen eserita gauden 54 legebiltzarkide demokratok egiteko gai garena, ETAren behin betiko porrota lortzeko egiteko gai garena. Uste dut hori dela garrantzitsuena, eta, horregatik, dei egiten diet, espresuki, Legebiltzar honetan eserita dauden 54 legebiltzarkide demokratei elkarrekin demokrazia defenda dezagun demokrata ez diren 21 legebiltzarkideen aurrean. Dei egiten diet Legebiltzar honetan eserita dauden 54 legebiltzarkide demokratei zokoratu ditzagun, ez dezagun haiekin, ETAren ordezkari politikoekin, ezer hitz egin eta adostu, ETAren historia kriminala gaitzetsi gabe jarraitzen duten bitartean. EH Bilduk berriz egin dio irain gaur, hemen, Legebiltzar honetan, gizarte demokratikoari. EH Bilduk berriz egin die irain terrorismoaren biktimei. Gaur, EH Bilduk berriro justifikatu du ETA. Gaur, EH Bilduk zinismo politikoz jokatu du berriz ere. Gaur, EH Bilduk berriz erakutsi du hura legeztatzea sekulako akatsa izan zela. Gaur, EH Bilduk berriz erakutsi du zer ordezkatzen duen eta nor ordezkatzen duen. Hori dela eta, nik, demokrata naizen aldetik, dei egiten diet, espresu- ki, demokratei, elkarrekin demokrazia defenda dezagun, elkarrekin erakunde demokratikoak defenda ditzagun, demokrata guztiok elkarrekin indarrean dagoen legezkotasuna defenda dezagun, zuzenbidezko estatua defenda dezagun; laburbilduz, askatasuna defenda dezagun, berriro diot, hemen eserita dauden ETAren ordezkari politikoetatik. Gaur, EH Bilduk uko egin dio berriz ere ETA gaitzesteari, haren behin betiko eta baldintza gabeko desegitea eskatzeari. Berriro defendatu ditu ETAren postulatuak. Guk ez diogu ezer eskatzen EH Bilduri. Guk demokratei eskatzen diegu defendatzeko demokrazia, elkarrekin, demokratak ez direnetatik. Horretan dihardu UPyDk, demokratekin hitz egiten, mahai gainean politika onenak jar ditzagun ETAren behin betiko eta baldintza gabeko porrota lortzeko. Hain zuzen, horretan oinarrituko dira gure ebazpen-proposamenak. Nire hasierako hitzalditik funtsezkoena jasoko duten bederatzi ebazpen-proposamen aurkeztuko ditugu. Legebiltzar honetan eserita dauden 54 demokratei eskatzen diet irakur ditzatela arretaz eta bozka dezatela guzti-guztien alde, ederki asko onar baititzakete Ganbera honetan eserita dauden 54 legebiltzarkide demokratek. Eskatuko dugu Legebiltzar honek berriz gaitzestea ETA eta haren historia kriminala, eta har dezala berriz konpromiso irmoa talde terroristaren behin betiko eta baldintza gabeko desegitea lortzeko. Proposatuko dugu Legebiltzar honek berriz ere konpromiso irmoa hartzea, terrorismoaren biktimei merezi duten arreta emateko. ETAk egindako eta gaur egun oraindik argitzeke dauden krimen guzti-guztiak argitzeko beharra defendatzen jarraituko dugu. Proposatuko dugu Eusko Jaurlaritzari eta Espainiako Gobernuari eskatzea egin dezatela egin beharreko guztia krimen horiek argitzeko. Proposatuko dugu Espainiako Gobernuari eskatzea betearaz ditzala preso terroristek dituzten zigorrak oso-osorik, haietako inork ez dezan inolako espetxe-onurarik lortu edo ez dadin birgizarteratze-plan batean sartu publikoki barkamena eskatu gabe, ETA eta haren historia kriminala gaitzetsi gabe, egindako krimenengatik damututa egon gabe eta Justiziari aktiboki lagundu gabe. Proposatuko dugu Estatuko fiskal nagusiari eskatzea bete dezala zehatz-mehatz duela hilabete batzuk Coviteri bidalitako karta batean terrorismoaren biktimekiko hartu zuen konpromisoa, non adierazten baitzuen arreta berezia eskainiko ziela argitu gabeko krimenei eta behar diren ekintzak bultzatuko direla egitate horiek dagokien erantzun judiziala izan dezaten. Proposatuko dugu Legebiltzar honek Espainiako Gobernuari eskatzea euts diezaiola espetxe-politikaren alorrean gaur egun dagoen legediari, eta proposatuko dugu Legebiltzar honek baiezkoa ematea Parot doktrinari, bidezkoa eta beharrezkoa baita. Proposatuko dugu Legebiltzar honek Espainiako Gobernuari eskatzea betearaz dezala legea, zorrozki, eta pertsegi dezala antolamendu juridikoaren aurkako edozein jokabide, arreta berezia jarriz printzipio demokratikoen, funtsezko eskubide eta askatasunen eta herritarren elkarbizitza baketsuaren defentsan. Proposatuko dugu Eusko Legebiltzar honek Espainiako Gobernuari eskatzea aplika ditzala Auzitegi Gorenaren, Konstituzio Auzitegiaren eta Europako Giza Eskubideen Auzitegiaren legedia eta doktrina, indarkeria terrorista justifikatzen edo babesten duten alderdi politikoek ez dezaten inolako biderik erabili legez kanpo utzitako talde politikoen jarduerarekin jarraitzeko iruzur eginez. Beraz, proposatuko dugu Espainiako Gobernuari eskatzea eska diezaiola Fiskaltzari has dezala Bildu, Amaiur, EH Bildu eta Sortu legez kanpo uzteko prozesu bat, bistakoa baita ETAren ekintza kriminalak justifikatzen jarraitzen dutela, ez dutela ETAren jarduera kriminala gaitzesten eta ez dutela haren baldintza gabeko desegitea eskatzen. Beraz, nahikoa arrazoi daude legez kanpo uzteko prozesu horri ekiteko. Zuek, edo zuetako batzuek, demokratok, pentsatzen baduzue, UPyDk pentsatzen duen bezala, EH Bilduk ETA justifikatzen jarraitzen duela, ekimen hauen alde bozkatu behar zenukete, batez ere azkenaren alde, legez kanpoko prozesuari ekitea proposatzen baitu. Bistan da gaur egun EH Bilduk ETAren ekintza kriminalak justifikatzen jarraitzen duela. Beraz, gure bederatzi ebazpen-proposamenek proposatzen dituzte, oinarrian, demokratok elkarrekin hartu behar genituzkeen neurriak ETAren behin betiko porrota lortzeko eta, horrenbestez, askatasuna lortzeko, horixe falta baita, hain zuzen, Euskadin. Besterik ez. Eskerrik asko.
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/ae48cd72-0185-4c10-b1dd-3254dde5d1fc
|
parl_eu_944
|
10
|
21
|
22.03.2013
|
BASAGOITI PASTOR
|
PV-ETP
|
Eztabaida monografikoa, euskal gatazka politikoaren konponbidean eman beharreko urratsen inguruan
|
Gracias, señora presidenta. Lehendakari jauna, legebiltzarkideok. Proposamena egin dutenek gatazkara, euskal gatazka deritzon horretara bideratu dute, berriro, eztabaida. Ganbera honetara etorriko balitz egiaztatzaileren, bitartekariren edo halakoren bat, edo eztabaida hau Internet bidez ikusiko balu, okerreko ondorioa atera lezake. Gogora ekarri behar da hogeita hamabost urte baino gehiago direla erabateko askatasun-erregimen batean bizi garela. Gogora ekarri behar da Euskadik parekorik ez duen autogobernu-maila duela. Esan behar da Europa osoan, autonomia lortu nahi duten eskualdeetan, inbidia digutela; autonomia-mailaren bat lortu nahi duten guztiek inbidia digute. Gogora ekarri behar da urte asko direla hemen jendeak aukeratzen duela zer alderdi nahi duen gobernuan, eta jendeak aukeratzen dituela alkateak, ahaldun nagusiak, Eusko Jaurlaritza, Kongresua eta Senatua. Beraz, euskal gatazkak ez du ez zentzurik ez lekurik halako planteamendu batean. Baliagarri izan zaie gatazka azken hogeita bost urteetan milaka euskal herritarrek beren lurra utzi behar izatea normaltzat jotzeko. Baliagarri izan zaie gatazka –edo berek gatazka deritzotena– terrorismoa garaiezina dela pentsarazteko, baina hori faltsua dela frogatu da. Haien gatazkaren bidez, terrorismoa eztitu egin da, eta hilketak ez ezik, baita estortsioa, bahiketa, eta gizarte-bazterketa edo -bakartzea ere. Gatazkaren, edo gatazka deritzotenaren ondorioz, beren uniformeak ezkutatu egin behar izan dituzte ertzainek: polizien eta guardia zibilen seme-alabek ezin izan dute esan zer lan zuten beren gurasoek, edo Alderdi Popularreko, Alderdi Sozialistako eta beste alderdi politiko batzuetako politikariek, kazetariek, epaileek, enpresariek... beren bizimodua aldatu egin behar izan dute, denbora luzez. Are okerrago, gatazkaren bidez, ezin zurituzkoa dena zuritzen saiatu dira, eta zuek zarete aurrera egiten ez dutenak. Eta ez duzue gutxieneko urrats bat, hitz bat, ekintza bat aurkeztu gaur. Hori dela eta, iragana eta oraina ongi irakurri behar direla uste dut, berriro halakorik gerta ez dadin. Zer gertatzen da, ordea? ETAk bere helburuak bete gabe atentatuak egiteari utzi behar izan dio, Euskadin bere diktadura ezartzeko helburua bete gabe, eta Espainia konstituzionala haustea lortu gabe –horiek zituen helburu klasikoak–, eta hilketa bidez lortu ez dutena inposizio bidez lortzen ari zarete saiatzen zuek. Historia faltsutu nahi duzue orain. Orain, zuen mintzaldian nahiko argi geratu den moduan, onitxura egin nahi duzue gainera, egin duzuen guztia egin ondoren. Baina ez duzue lortuko. Zuek –ona da gauzak diren bezala kontatzea– zuen gatazkaren bidez hau lortu nahi duzue: errua saihestea, eta taldearen helburuetarantz aurrera egitea. Horregatik hitz egiten duzue beste biktima batzuei buruz; horregatik erabiltzen duzue legetik interesatzen zaizuena soilik; horregatik berdintzen dituzue estatuaren bidezko jarduera eta ETAren zuritu ezinezko jar- duera; horregatik aurkezten dituzue delituengatik zigortutako kriminalak preso politikotzat, edo horregatik ukatzen dituzue hogeita hamabost urte hauetako demokrazia eta erakundeak; Legebiltzar hau, esaterako. Horregatik uste duzue zuekin hasten eta amaitzen dela mundua. Zertan ari zarete zuek? Zertan Bildu, eta, bereziki, Sortu? Zuen gatazka-puxika puzten ari zarete, zuen ardatza arrazoitzen duen gatazka-puxika puzten. Egun osoan zuen gatazkan egon gaitezen saiatzen ari zarete, azkenean ETA zuritzeko eta haren helburu totalitarioetan aurrera egin ahal izateko. Gatazka-puxika hori lehertzeko dago hemen Alderdi Popularra, eta egia, memoria eta justizia bermatzeko, horiek baitira edozein demokraziaren oinarri sendoak. Begira, hemen saltzen duzuena saltzen duzuela, nahi duzuena saltzera zatoztela, tonu altuagoan edo baxuagoan, hitz gehiago edo gutxiagorekin, nik nahi dudana da euskal gizarteak oso mezu argia jasotzea osoko bilkura honetatik. Mezu hori da ETA amaiarazi daitekeela ETAri arrazoia eman gabe. Posible da, eta beharrezkoa, pistolen porrotaren ostean demokraziaren kontrako haien ideien eta ideia horien justifikazioaren porrota etortzea. Bakean eta aske bizi ahal izateak –funtsezkoa– ETA zalantzan jartzea eskatzen du, haren ibilbidea deslegitimatzea, eta osatu ditugun lege eta erakundeei ospea ematea. Horregatik, terrorismoaren amaiera zuzena eta iraunkorra izan dadin, birusak ezin du estalita geratu, EHAM errugabetuz, idealizatuz edo zurituz. Ezin da bakea eta askatasuna ekarriko dizkigun etorkizunik izan, baldin eta trantsiziotik lortu den guztiari uko egiten bazaio. Hori dela eta, gaur hemen alderdi demokratikook egin dezakegun ekarpen onena da gauzak bere lekuan jartzea, eta totalitarismo hori desitxuratzea eta ez prestigioz hornitzea. Horregatik da hain garrantzitsua gaurko ebazpenetan gauza bat argi geratzea: ez da aitzakiarik, argudiorik, arrazoirik, ustezko gatazkarik ETAri bermea ematen dionik. Hori dela eta, ezinbestekoa da, halaber, inoiz ez ahaztea zuek biktima horiei egin diezuena. Entzun niri pixka bat, niri ez baitit axola esan beharrekoak esateak, ez naiz UPyDkoa bezala. (Murmullos) Entzun iezadazue pixka bat. Begira –nik aurpegira esango dizut, halakoa bainaiz–, nik erabat gaitzesten dut Santiago Brouarden hilketa. Nik inoiz ez dut zurituko Santiago Brouarden hilketa. Baina gaitzesten al duzu zuk guardia zibil, polizia nazional, politikari edo kazetariren baten hilketa? Gai al zara atentatu horietarako justifikaziorik ez aurkitzeko? Nik gaitzesten dut Brouarden hilketa, baina zuk ez duzu ETAren bakar bat ere gaitzesten. Horrenbestez, zuen eta gure, alde honetakoon arteko aldea da zuek legez arituko zaretela, baina ez zaretela ez demokra- tak, ez zuzenak. Izan ere, niri oso gaizki iruditzen zait Brouardena, baina zuri ez zaizu gaizki iruditzen guardia zibil bati bizitza kendu izana. (Aplausos) Hori zure beste biktimentzat ere baliagarria da, zuk bilatzen edo hona ekartzen dituzunentzat. Begira, hemen ez dago arazorik inork torturari gizarte-babesa edo babes politikoa eman diola eta; hemen inork ez du babesten ez GAL, ez tortura, ez antzekorik. Baina zuek hemen terrorismoa babesten jarraitzen duzue. Izan ere, inork ez du torturaren aldeko adierazpenik egin Euskadin, baina zuek ETAren aldeko adierazpenak egiten dituzue eta egin dituzue Euskadin. Beraz, hori da landu behar den arazo nagusia. Eta oso argi utzi duzue Osoko Bilkura honetan: ez duzue zuen errua onartu, ez duzue damurik agertu; urratsak egiteko eskatu diezue gainerakoei, urratsak gobernu demokratikoei, urratsak biktimei, urratsak inoren kontra atentaturik egin ez duen gizarte-zatiari. Zer urrats egin behar ditut nik, justizia nire kabuz egin ez dudan honek, hemezortzi urtez bizkartzainak izan ondoren? Nik, euskal herritarrek hautestontzietan emandako botoak errespetatu baizik egin ez dudan honek; nik, inoiz inoren kontra eskurik altxa ez dudan honek; nik, inoiz inor jazarri ez dudan honek. Zer urrats egin behar ditut nik? Ez al dituzue zuek egin behar urratsak, zuek baitzarete ez nire bizitza, ez askatasuna, ez milaka euskaldunen lasaitasuna errespetatu ez duzuenak? Ez al zarete zuek izango urratsak egin behar dituztenak? Horregatik, Urkullu jauna, ona da zu ere zure proposamenetara bideratzea. Eta proposamena da hurbildu behar direnak ez direla beti guztien posizioak defendatu ditugunak; esaterako, zu eta biok. Besteak errespetatu ez dituztenek hurbildu beharko dute. Hemen kontua ez da zu eta biok mendira igotzea haien bila; kontua da haiek jaistea, eta joko-arauak bete eta gainerakoak errespetatzea. Horrenbestez, ez ahaztu aurrera egitea terrorismoa zalantzan jartzea dela, eta urratsa dela zalantza izpirik gabe adieraztea haiek egin zutena gaizki dagoela. Aurrera egitea, urratsa egitea eta itxaropena da haien jarrera ez justifikatzea eta ez legitimatzea, inork ez dezan hura errepikatzeko aukerarik izan etorkizunean. Euskal gizarte honi eta etorkizuneko belaunaldiei eman diezaiekegun txertorik onena da mehatxuaren birus hori estalpean ez uztea, justifikaziorik ez uztea. Horregatik da hori aurrerapena, eta horregatik da hori itxaropena. Alderdi Popularrak badu itxaropena; eta Alderdi Popularra ziur da aurrera egingo dugula, eta Alderdi Popularrak ahal duen guztia egiten jarraituko du bakea eta askatasuna izan ditzagun. Eta ez diogu gauzak bere tokian jartzeari utziko beste edozein arrazoirengatik. Alderdi Popularrak egiazko itxaropena du, erakutsi baitugu gauzak egin daitezkeela, eta zorrotz, irmo, adimenez eta argitasunez aurrera egin daitekeela. Amaitzeko, Ganbera hau osatzen dugun guztiok ez dezagun ahaztu hemen gutxi, oso gutxi, zeudela ziur, duela urte batzuk, legeari eta poliziari esker desagerraraziko zirela komandoak; guk bai sinesten genuela horretan. Hemen dauden askok, eta oso garrantzitsuak ziren alderdi politiko askok beti pentsatu izan zuten poliziak komandoak desegingozituela, eta poliziak komandoak desegin egin ditu. Hala ere, egon daiteke, zuek aipatu dituzuen foroetan ere, komando horien ideiekin bat egin nahi duen jendea. Guk, popularrok, uste dugu askatasuna irabaz daitekeela, eta irabazi egin behar dela, euskal gizarteak nahiz Espainia osoak horren beharra duelako, baina baita merezi duelako ere. Gracias. La
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/ae48cd72-0185-4c10-b1dd-3254dde5d1fc
|
parl_eu_945
|
10
|
21
|
22.03.2013
|
ARES TABOADA
|
SV-ES
|
Eztabaida monografikoa, euskal gatazka politikoaren konponbidean eman beharreko urratsen inguruan
|
Eskerrik asko, presidente andrea. Legebiltzarkideok, lehendakari jauna, etorkizuna oinarri sendoetan elkarrekin eraikitzeko irtenbidea ez da konfiantza. Konfiantzak helburu hori lortzen lagundu dezake, baina ez da funtsezkoa. Etorkizuna elkarrekin eta akatsik gabe eraikitzen lagundu dezake partekatzen ditugun oinarri sendo, etiko eta demokratikoen arabera eraikitzea, joko-arauak eta aniztasuna errespetatuz. Hori da demokrazian elkarrekin lan egiteko bidea, gizarte duin baten etorkizuna erratu gabe eraikitzeko modua. Ados nago zurekin; ezinbestekoak dira elkarrizketa eta akordioak hain garrantzitsuak diren zenbait gaitarako: bakea, askatasuna, bizikidetza, irmotasun demokratikoa... Zurekin bat nator, halaber, beste honetan: ona litzateke gai horien inguruan batzen gaituena lehenestea, bereizten gaituenaren gainetik. Bestalde, uste dut, zuk bezala, Legebiltzar honek ez duela zarata- eta iskanbila-itxurarik eman behar. Baina Legebiltzarraren beraren araudiak ere bete egin behar dira hori saihesteko. Arzuaga jauna, zuek zuen historiaren semealabak zarete, eta zuek, nahi ala ez, ETAri lotutako historia bat duzue. Zuen historiaren itzala gainetik kendu nahi baduzue, ETAren itzal luzatu hori, behin betiko lurperatu behar duzue gorpua. Begira, gure bizikidetza eta askatasunak arautzen dituen esparru politikoari dagokionez, gehiengoak, gehiengo zabal batek egokiena irizten duen esparru juridikoa du euskal gizarteak. Nik onartzen dut zuek beste proiektu bat izatea, baina hori izan zen euskal gizartearen erabakia. Ez zen inoren ezarpena izan; erabakia askatasunez eta demokratikoki onartu zen, hautestontzietan. Zuen arazo nagusia da zuen ordezkaritza, Euskadin duzuen ordezkaritza, herritar guztiak ordezkatzeko nahiarekin, zuek Euskal Herria deritzozuen horrekin nahasten duzuela beti. Zenbat eta lehenago onartu zer ordezkatzen duzuen, orduan eta hobeto. Euskal gizartearen gutxiengo baten ordezkariak zarete. Politika egiteko aukera ematen duten legezkotasuna eta jokoarau demokratikoak onartu zenituztelako zaudete hemen, baina, ziur asko, taktikagatik onartu zenituzten, ez haietan uste osoa izateagatik. Gu pozik gaude onartu zenituztelako. Nahiago genuke uste etiko eta sakonengatik onartu izan bazenituzte, baina, dena den, salbuespenak beti diren arren, demokraziak egiten ditu demokratak. Baina zuek, zuen alderdiaren estatutuen aurkezpenean joko-arauak eta legezkotasuna errespetatzeko konpromisoa hartuta eta zuen alderdiari buruz epaitegiek emandako erabakiak izanik, arau horiek errespetatzen jarraitzeaz gainera, zuen eguneroko praktikan jaso behar dituzue gure gizartea arautzen duten balio etiko eta demokratikoak, sakon eta ustez osoz, gainera. Begira, esan duzu hemen diskurtso zintzo eta egiazkoa egin duzuela. Nik errespetatzen dut zuek nahi duzuena esatea, baina, zintzotasunez, onartu iezadazu gomendio bat. Irakurri eta berrikusi; izan ere, hori eginez gero, gauza asko alda litezke Euskadin, baita zuentzat ere. Noski, onartu egin behar duzue elkarrekin lan egiteko eta etorkizuna eraikitzeko funtsezkoak diren printzipio etiko eta demokratiko batzuk daudela. Begira, batzuen eta besteen erantzukizunei dagokienez, euskal sozialistak ez gara Gasteizen martxoaren 3an gertatu zenaren erantzule, ez gara zuk aipatu dituzun beste gertaera batzuen erantzule, baina hitz egin dezagun argi: sozialistok Santi Brouarden hilketa gaitzetsi eta arbuiatu egiten dugu. Sozialistok egiazkoak eta egiaztatuak diren giza eskubideen urraketa guztiak gaitzesten eta arbuiatzen ditugu. Hori da zuengandik bereizten gaituena. Dena den, berriro ere hona igo eta zuk esan dezazun eskatzen dizut –arratsaldean izango dugu horretarako aukera–. Esan zuk ere gaitzesten eta baztertzen dituzula, ez zaudela ados ETA talde terroristaren hilketa, estortsio eta xantaiarekin. Izan hori esateko ausardia; bestela, zuen etorkizuna ETA talde terroristak oztopatu eta baldintzatuko baitu, ezinbestean. Dena nahasi nahi izan duzu zuk, berriro. Guk oso ongi ulertzen dugu zer sufrimendu eta min izan dezakeen ETAko preso baten amak, aitak edo senideren batek. Eta ongi ulertzen dugu zer sufrimendu eta min dituen ETAk hildako baten amak, aitak edo emazteak. Hala ere, badira argi utzi beharreko gauza batzuk. ETAko terrorista batek amaren, aitaren edo senideen bisitak jaso ditzake, kartzelan bada ere. ETAk hildako norbaiten senideek, aitak, amak, anaiak, hari bisita egin nahi badiote, hilarri baten aurrean soilik egon daitezke. Horregatik eskatzen dizuet egiarako bidea egiten jarraitzeko eguneroko jardunean, bizikidetzaren eta joko-arauekiko errespetuaren balio etiko eta demokratiko sakonak errespetatzeko. Izan ere, giltzarria eta funtsezkoa baita hori demokrazian. Onartu ditugun joko-arauek gidatzen dute gure bizikidetza, eta horiek gogoko ez dituenarentzat, haiek aldatzeko prozedurak eskaintzen ditu. Eta egin behar duzuena egiten baduzue, espero dut arratsaldean gure taldeak aurkeztuko duen ebazpen politiko bakarra bozkatzeko ausardia –eta, nahi baduzue, ardura– izango duzuela. Izan ere, guztiok bat etorri beharko genukeen helburu bat du: guztiok partekatzea –zilegi bekit errepikatzea– oinarri etiko eta demokratiko bat, elkarrekin arrakastaz lan egiteko, etorkizunean gizarte lotsagarri bat eraiki ez dezagun. Erabateko askatasuna duen gizartea nahi dugu guk, bakean bizi den gizartea, bizikidetza bermatzen duena, baina bizikidetza horretarako arauak dituena, eta guztiok arau horiek betetzeko konpromisoa hartzea. Zuek ere hala egin dezazuen eskatzen dizut. La
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/ae48cd72-0185-4c10-b1dd-3254dde5d1fc
|
parl_eu_946
|
10
|
21
|
22.03.2013
|
EGIBAR ARTOLA
|
EA-NV
|
Eztabaida monografikoa, euskal gatazka politikoaren konponbidean eman beharreko urratsen inguruan
|
Bai, bukatzera noa. Barkatu. Adostasunik ez dagoen uneetan, gatazka politikoak ebazteko metodo demokratikoa elkarrizketan, negoziazioan eta alderdi politikoen arteko akordio zabalagoetan oinarritzen dela onartzea, edo, bestela, gizartearen gehiengoaren jarrerarekiko errespetuan. Eztabaida hori ere egiteke dugu. Beste uneren baterako utziko dugu.
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/ae48cd72-0185-4c10-b1dd-3254dde5d1fc
|
parl_eu_947
|
10
|
21
|
22.03.2013
|
MANEIRO LABAYEN
|
Mixto-UPyD
|
Eztabaida monografikoa, euskal gatazka politikoaren konponbidean eman beharreko urratsen inguruan
|
Eskerrik asko, presidente andrea. Arratsalde on guztioi. Guk bederatzi ebazpen-proposamen aurkeztu ditugu, UPyDk beti –baita gaurko osoko bilkuran ere– defendatu dituen printzipio demokratikoak jasotzen dituztenak. Baina printzipio demokratikoak ez ezik, jarduera-proposamen zehatz batzuk ere jasotzen dituzte gure ebazpen-proposamenek. Gaur goizean entzun ditugun hitz arranditsu eta diskurtso gutxi-asko zorrotzagoetatik harago, egia esan neurriak behar dira ETAren terrorismoa behin betiko amaiarazteko. ETA behin betiko gainditzeko jarduera zehatzak proposatu behar ditugu demokratok, eta hori da, funtsean, gure bederatzi ebazpen-proposamenetan jasotzen duguna. Horregatik proposatzen dugu Legebiltzar honek ETA eta haren historia kriminala gaitzestea, eta talde terrorista hori baldintzarik gabe eta behin betiko desagerrarazteko konpromiso sendoa berritzea. Horregatik proposatzen dugu Legebiltzar honek defenda dezala demokrata orok defendatu behar duena: indarrean dagoen legedia eta zuzenbide-estatua, giza eskubideak eta erakunde demokratikoak, eta herritarren eskubideak eta askatasun publikoak, talde terroristaren baldintzarik gabeko eta behin betiko porrotaren bide ezinbesteko eta egokitzat. Horregatik proposatzen dugu Legebiltzar honek berritu dezala terrorismoaren biktimei merezi duten erantzuna emateko konpromiso sendoa. Horregatik proposatzen dugu Legebiltzar honek defenda dezala oraindik argitu gabe dauden ETAren krimenetako bakoitza ebazteko beharra. Eta horregatik eskatzen eta proposatzen dugu Legebiltzar honek eska diezaiela Eusko Jaurlaritzari eta Espainiako Gobernuari argitu gabe dauden ETAren krimenak argitzea sustatzeko eta lortzeko beharrezkoak diren jarduera guztiak egiteko. Horregatik proposatzen dugu estatuko fiskal orokorrari eskatzeko zehatz-mehatz bete dezala terrorismoaren biktimekin hartutako konpromisoa, duela lau hilabete Coviteri igorri zion eskutitz batean jasoa. Eskutitz hartan adierazten zuen arreta berezia jarriko zela argitu gabeko krimenetan, eta beharrezkoak diren jardunbideak sustatuko direla gertaera horiek dagokien erantzun judiziala izan dezaten. Horregatik proposatzen dugu Espainiako Gobernuari eskatzea preso terroristek zigorrak osorik bete ditzaten, haietako inork espetxe-politikaren onurarik jasotzeko eskubiderik izan ez dezan, edo jendaurrean barkamena eskatu ez, ETA eta haren historia kriminala gaitzetsi eta egindako krimenez damutu ez eta Justiziarekin lankidetzan gogotsu aritu ez denak gizarteratzeko plan batean sartzeko eskubiderik izan ez dezan. Horregatik proposatzen dugu Legebiltzar honek eskatzea Espainiako Gobernuari Zigor Kodean zigortzat txertatzeko krimen terroristak ukatzea, ETA talde terroristaren gertuko alderdi politiko eta elkarteekin gertatzen den moduan. Izan ere, etengabe erabiltzen dituzte preso politikoak moduko adierazpenak talde terrorista horretako kideak edo haien jarduerak zuritzeko, haien krimenak existituko ez balira bezala, edo zurigarriak balira bezala. Horregatik proposatzen dugu Legebiltzar honek Espainiako Gobernuari eskatzea espetxe-politikaren arloan indarrean dagoen legedia aplikatzeko –zorrotz, ez leunki–, delituen egungo tipologiarako tresna baliagarritzat. Eta horregatik proposatzen dugu Legebiltzar honek bidezko eta beharrezkotzat jotzea Parot doktrinaren ezarpena. Eta, amaitzeko, proposatzen dugu Legebiltzar honek Espainiako Gobernuari eskatzea legea zorrotz betetzen den zaintzeko, eta, nolanahi dela ere, ordenamendu juridikoaren aurkako edozein jarrera jazartzeko, arreta berezia jarriz printzipio demokratikoen, funtsezko eskubide eta askatasunen eta herritarren arteko bakezko bizikidetzaren defentsan. Eta proposatzen dugu Espainiako Gobernuari eskatzea Auzitegi Gorenaren, Auzitegi Konstituzionalaren eta Europako Giza Eskubideen Auzitegiaren legedia eta doktrina betetzeko, indarkeria terrorista zuritzen edo babesten jarraitzen duten alderdi politikoek ez dezaten izan legez kanpo utzi diren alderdi politikoen jarduerarekin jarraitzeko inongo aukerarik. Eta horregatik proposatzen dugu Legebiltzar honek eskatzea Espainiako Gobernuari estatuko fiskal orokorrari eskatzeko Bildu, Amaiur eta EH Bildu koalizioak eta Sortu alderdi politikoa legez kanpo uzteko prozedurei ekiteko, ez dutelako Alderdien Legea betetzen, eta, gaur goizean hemen esan den moduan, ETAren ekintza kriminalak zuritzen jarraitzen dutelako, eta ez dutelako oraindik ere gaitzesten ez ETA, ez haren historia kriminala. Beraz, demokrata orok defendatu beharko lituzkeen printzipio demokratikoak jasotzen dituzte gure ebazpen-proposamenek. Berriro diot: indarrean dagoen legedia, giza eskubideekiko, erakunde demokratikoekiko eta zuzenbide-estatuarekiko errespetua, giza eskubideen eta herritarren eskubideen defentsa; azken batean, askatasun publikoen defentsa, demokrata orok aldarrikatzen duguna, alegia. Horrez gain, ordea –berriro diot–, printzipio horietan oinarritutako ekintza jakinak proposatzen ditugu, eta proposamen horiek ongi jaso dira guk aurkeztu ditugun bederatzi ebazpen-proposamenetan. Oso harrigarria da Euzko Alderdi Jeltzaleak, Euskadiko Alderdi Sozialistak eta Alderdi Popularrak aurkeztutako ebazpen-proposamena. Oso harrigarria da ebazpen-proposamen horretan ETA ez aipatzea. Oso harrigarria da zuek aurkeztu duzuen ebazpenproposamen horretan jarduera armatua behin betiko uzten duela iragarri zuela esateko baizik ez aipatzea ETA, eta, gainera, hori kakotx artean ere ez sartzea. Oso harrigarria da, oso etsigarria, eta, beraz, gure ustez ez da behar bestekoa. Ez duzue ezer zehatzik proposatzen. Ez duzue ekintza zehatzik proposatzen, eta ez duzue neurri zehatzik proposatzen. Eta, berriro diot, ez duzue ETA aipatzen, Euskadiren arazoa ETA eta proiektu politiko totalitario bat ezartzeko helburua ez balira bezala. Biziki harrigarria da. Duela ordubete eskas eman zaigun ebazpenproposamen horretan, biziki harrigarria da ETA ez aipatzea. Biziki harrigarria, uste baitut… (Murmullos) Bai, bai, ETA aipatzen da, baina soilik adierazteko jarduera armatua behin betiko uzten duela iragarri zuela, eta askoz gehiagorik ez. Bake-bideak urratzeaz, erabateko bakeaz, norberaren erantzukizunak onartzeaz hitz egiten duzue (demokratok ez dugu erantzukizunik, demokratok ez dugu erantzukizunik), eta honi buruz ere hitz egiten da: "… gertatutakoaren arrazoiei buruzko alde guztien arteko hitzarmen bat, giza eskubideen urraketaren sorrerari halako interpretazio-aniztasun bat emateko". Azken batean, biziki etsigarria, eta ez behar bestekoa. Guk bai proposatzen ditugula neurri zehatzak. Legebiltzarkideok, Euskadiren arazoa ETA izan da, eta da. Euskadiren arazoa ETA zuritzen jarraitzen duten alderdi politikoak dira. Euskadiren arazoa ez da bakerik ez izatea, baizik eta askatasunik ez izatea, ETAk mehatxuka jarraitzen baitu. Hori da Euskadin izan dugun funtsezko arazoa, eta oraindik duguna. Euskadiren arazoa ETA izan da, eta da. Ondorioz, ez dugu hitz arranditsurik behar, ez dugu diskurtso gutxi-asko zorrotzik behar, baizik eta bereziki ETA talde terrorista garaitzeko jarduera zehatz batzuk. Hori da behar duguna; hori da euskal gizarteak behar duena, eta hori da Euskadik behar duena. Eta, gure ustez, hori guztia gure ebazpen-proposamenetan jasotzen da. Besterik ez; eskerrik asko. La
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/ae48cd72-0185-4c10-b1dd-3254dde5d1fc
|
parl_eu_948
|
10
|
21
|
22.03.2013
|
MINTEGI LAKARRA
|
EH Bildu
|
Eztabaida monografikoa, euskal gatazka politikoaren konponbidean eman beharreko urratsen inguruan
|
Legebiltzarburu andrea, lehendakari jauna, legebiltzarkideak, arratsalde on. Goizeko saioan gure taldeak kokatu ditu monografiko honen nondik norakoak eta orain dagokigu ebazpenak aurkeztea. Goizeko saioa emankorra izan da. Nork bere jarrera adierazi du luze eta zabal, eta begi-bistan gelditu da abiapuntu ezberdinetatik abiatu garela. Gatozenetik gatoz eta aldeak nabariak dira, ezbairik gabe. Horrek ez du inor izutu behar. Arazoa ez da abiapuntua. Hori baino garrantzitsuagoak dira beste hiru puntu hauek: lehenengoa da egoeraren diagnosi zehatza eta zuzena egitea; bigarrena da bidean abiatzeko erabaki irmoa hartzea, eta hirugarrena da adostasunetara heltzeko beldurrik ez izatea. Ez gaitzala geldiarazi beldurrak, hitzarmenetara heltzen garela ikusteko izuak. Politikariak elkarrekin ados jartzea nahi dute herritarrek, eta herritarren eskaera horrek pisu handiagoa izan behar luke alderdi politiko bakoitzak bere alderdikoekin dituen errezeloek baino. Guztiok askatu beharko ginateke etsai politikoak izan direnengana hurbiltzeagatik gure ideiak zalantzan jarriko direla pentsatzeak sortzen duen bertigotik. Pentsatu nahi nuke gaur dela ibilbide luze baten hastapena. Ikasi behar dugu elkarri entzuten, hain zuzen ere epe laburrean dugun demara ahalik eta indartsuen joateko eta laster eratuko den bake eta elkarbizitzaren lantaldean oinarri sendoak ipintzeko. Beste herri batzuetan egin izan badute, zergatik ez dugu guk egingo? Egingarria baldin bada munduko hainbat lekutan, nola ez da egingarria izango gure herri honetan? Horixe izan behar da xedea, helburua. Ikasi behar dugu samina indar bihurtzen. Bizi izandakoa askatu, elkarri kontatu, batzuen eta besteen mina konpartitu, eta, batez ere, gure esperientziak ez daitezela inoiz bihurtu hesi, eragozpen edo oztopo aurrera egiteko, ez daitezela inoiz izan elkarbizitza eraikitzeko oztopoa. Eta ideia hau da mugitzen gaituena, azken helburua delako normaltasuna ekartzea politikagintzara. Eta horretarako bi gauza egin behar ditugu aldi berean, eta ez dira errazak, itxuraz kontrajarriak direlako. Batetik, norberak azaldu behar du bere egia, zuzen eta zintzo, eta kontatu nola bizi izan duen, nola bizitzen ari den gatazka. Baina, bestetik, besteari ere entzun behar diogu, eta konpartitu, jakin arren ez dela erraza izango bestearekin konpartitzea, jakin arren bestearen egia norberarentzat entzuteko zaila dela, jakin arren antipodetan gaudela. Ezin izango da normaltasunik ekarri arazoaren muinera, batetik, eta ondorioetara, bestetik, jo gabe. Nork bere ikuspuntua azaldu behar du, azaldu eta defendatu behar du, eta betiere bestearekiko errespetuari eutsita. Gure aldetik ezinbestekotzat jotzen dugu zenbait arlo jorratzea, eta horretarako 10 ebazpen aurkeztu ditugu eta 10ak hiru ardatzen inguruan antolatzen dira: iragana, oraina eta geroa. Iraganari buruz esaten dugu gatazkaren oinarriak historikoak eta politikoak direla, hau da, Lizarran onartu zen ebazpen bera aurkezten dugu. Esaten dugu gertatu denaz memoria-, egia- eta erreparazio-ariketa egin behar dugula, eta min guztiak azaleratu, elkarri esan eta elkarrengandik entzun behar ditugula. Orainari dagokiola, esaten dugu, hain zuzen ere, Ajuria Enearen 10. puntuan esaten zen gauza bera, hau da, ETA eta Gobernua bultzatu behar ditugula hiru gairen inguruan mintza daitezen. Batetik, nola burutu desarmea; bestetik, ezagutu biktima guztiak, eta hirugarrenik, irtenbidea bilatu presoen egoerari. Hau da, Ajuria Enearen puntu bera. Orainean, salbuespenezko neurri judizialak ezabatzeko ebazpena aurkezten dugu. Eta beste ebazpen bat aurkezten dugu desmilitarizatzeko eta euskal instituzioek eskumenak berreskuratzeko eta hori ipin- tzeko mahai gainean. Eta hirugarrenik, hirugarren ardatza geroa da. Eskubide guztiak onartu behar dira, oinarrizkoenetatik hasita eta azkenengoetaraino, erabakitzeko eskubideraino. Parte hartzea bermatu behar da, herritarrei aukera eman behar diegulako soluzioaren parte izan daitezen. Eta elkarrizketaren bidez eman behar zaio amaiera indarkeriari. Hau da, gure 10 ebazpen hauetan, batean Lizarra dago. Bigarrenean Loiolako eta Ibarretxe lehendakari ohiak landutako ikuspuntua dago. Hirugarrenean Aiete dago. Bosgarrenean, NBEren adierazpen instituzionala presoen egoeraren inguruan. Eta hamargarrenean, Ajuria Enea. Hitz egin nahi nuke monografiko honen azkeneko fasean egon den prozeduraz eta ebazpenen inguruan egin izan dugun ahaleginaz. Talde guztiekin mintzatu izan gara, eta saiatu gara erdibideak bilatzen. Beste indarrei proposatu diegu puntuka ematea botoa beraiek aurkeztutako ebazpenari. Erantzuna ezezkoa izan da, ez dute nahi izan. Argi ikusten da ez dela ahaleginik egin konfluentziak bilatzeko punturen batean; nahiz eta guk aurretik esan genien guztiei adostasun-maila altua lor zitekeela ebazpen hori puntuka aurkeztuz gero, erantzuna ezezkoa izan da. Guk bai, guk puntuka aurkezten dugu, hain zuzen ere errazteko adostasun-maila, hain zuzen ere ikusteko puntu batzuetan bat etor gaitezkeela eta ipini ditzakegula oinarriak elkarrekin egiteko bidea. Beraiek, alderdiek, jakingo dute zergatik hartu duten erabaki hori, zergatik ez duten erraztu erdibideak bilatzea eta beraien ebazpena puntuz puntu aurkeztea. Jokabide horren helburua izan baldin bada lau indarrak egotea hurrengo ponentzian, gaitz erdi. Baina argi gera bedi ez dela errazten ari konfluentzia hori, eta argi esan behar dugu hemen: egindako ahaleginari ezezkoa eman zaio. Eta, hala ere, horrek ez gaitu kokilduko, ez dugu atzera egingo. Legebiltzar honetan dauden parlamentariei eta hemendik kanpo dagoen edozein pertsonari adierazi nahi diegu Euskal Herria Bilduk bakearen alde egin duela apustua, apustu irmo eta sendoa. Monografiko honetan guztion artean landu dugun gaia Legebiltzarreko saiotik haragokoa da, legebiltzarkideetatik eta haien alderdi politikoetatik haragokoa, baita Legebiltzarretik haragokoa ere. Gaur hemen lantzen ari garen gaia herri honen errealitate politikoan oinarritzen da. Boto-emaitzek ere ez dute garrantzi handirik. Beste pieza bat da, urte asko irauten ari den eta oso une garrantzitsuan –ziurrenik, etapa berri bat, aurrekotik desberdina, markatuko duen inflexio-puntu batean– dagoen prozesu honetan. Legebiltzar honetatik lagundu edo zaildu, erraztu edo oztopatu egin dezakegu prozesu hori, baina, edonola ere, bakean eta elkarbizitzan oinarritutako Euskal Herri librea errealitate bihurtuko da. Horretaz zalantzarik ez. Eta gutako bakoitzak lan egin beharko genuke gure miserietatik atera eta aurrera begiratzeko; zeren eta ziur nago lortuko dugula, hainbat oztopo aurkituko dugun arren. Por eso hemos propuesto este monográfico, y por eso estaremos en la ponencia. Horretarako deitu dugu monografiko hau eta horregatik egongo gara ponentzian. Aurreko ponentziari zutoin, zimendu sendoak ipini nahi izan dizkiogu, eta ikusmira zabala. Eta hori izan da monografiko honen helburua. Hain zuzen ere, ikusmira hedatzea eta oinarri sendoak eta irmoak ipintzea; ez hastea azaletik, ez hastea koxu, herren, oso garrantzitsua den bakearen prozesu hau. Prozesu honi eman behar zaio oinarri sendoa. Beraz, gure apustua, gure konpromisoa, gure ekarpena izan da, batetik, monografiko honetan azaldu dugun ikusmira eta adierazi dugun jarrera zabala. Gure aportazioa, gure ekarpena, ebazpenen bidez eratzea mintzagai izango diren gaiak. Eta gure ekarpena, gure konpromisoa aurrera egiteko guztiekin batera. Eskerrik asko.
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/ae48cd72-0185-4c10-b1dd-3254dde5d1fc
|
parl_eu_949
|
10
|
21
|
22.03.2013
|
QUIROGA CIA
|
PV-ETP
|
Eztabaida monografikoa, euskal gatazka politikoaren konponbidean eman beharreko urratsen inguruan
|
Eskerrik asko, presidente andrea. Arratsalde on. Euskal Talde Popularrak Euskal Sozialistak eta Euzko Abertzaleak taldeekin batera sinatu duen ebazpen-proposamena azaltzen hasi aurretik, beste kontu bat aipatu nahiko nuke, presidente andrea. Izan ere, gaur goizean, Alderdi Popularrak ETAren historiako izugarrikeriei buruz egin duen kontaketan –nire ustez, hainbeste izan baitziren– izen bat ahaztu da: Enrique Casas. Horrela jaso dadin nahi dugu, eta, beraz, presidente andrea, horrela jaso dadin nahi genuke. Azken asteetan, Talde Popularrak aldarrikatu du aurreko legealdiko Bake eta Elkarbizitza Lantaldean lortutako akordioei duten balioa eman behar zaiela. Talde Popularraren ustez, pauso hura, lantalde hartan parte hartzeko eta lan egitekoa, ez zen erraza izan, zeren, ez genuen nahi indarkeria gaitzesten ez zutenen eta indarkeria erabiltzea justifikatzen dutenen bozgorailu bihur zedin lantalde hura. Gogoratuko duzuenez, beldur hori sortu zitzaigun, hain zuzen ere, behin eta berriz esan zelako lantaldea irekita zegoela parte hartu nahi zuen edonorentzat, baita kanpotik ere. Bagenekien "irekia" zela adierazteko interes hori ezker abertzalearen barruko borrokaren ondorioa zela, baina ez genuen nahi, gure presentziaren bidez, lantalde horretan esertzeko aurretiazko baldintza iruditzen zitzaiguna desitxuratzea, alegia, lantegi hartan zegoen orok indarkeria gaitzets zezala. Egindako lanaren ondotik, dokumentu bat hitzartu zen, eta, hain zuzen ere, hori da parte hartu genuen legebiltzar-taldeetako hiruk hona ekarri duguna. Testu horrek, ideologia desberdinetatik, zoru etiko eta demokratiko komun bat partekatzen dugunok hurbiltzen gaitu. Hainbat hamarkadatan ekintza terroristak jasan dituen gizarte mindu baterako oinarriak eraikitzen, ezartzen dituen testua da. Jaun-andreok, esan behar dizuet dokumentu hori irakurtzen dudan bakoitzean, aldaketak bururatzen zaizkidala paragrafo bakoitzerako, Alderdi Popularrak ideia horiek berak adieraziko lituzkeen modura gehiago hurbiltzearren, baina, orduan, gogoratzen dut desberdinen arteko akordio bat dela, eta harro sentitzen naiz gai izan garelako, zoru etiko horretan, hain alderdi garrantzitsuak barneratzeko (esaterako, kausa politiko bat ere ezin dela jarri etikaren oinarrizko printzipioen eta giza eskubideen errespetuaren gainetik; giza duintasunaren, pertsonaren eta giza eskubideen errespetua kausa edo ideia politiko ororen gainetik eta aurretik dagoela; demokraziarekiko konpromisoa). Alderdi garrantzitsuak dira; gure ustez jaso beharko liratekeenak, eta, gure ustez, ezinbesteko abiapuntua direnak. Seguruenik, batzuek pentsatuko dute begien bistakoa izan beharko lukeela horrek, baina gizarte batek hainbeste urtez terrorismoa jasan duenean, urte horietan, bakoitzak ibilbide eta jarrera jakin bat izan duenean, garrantzitsua zen kontzeptu horietan bat egitea eta horiek partekatzea. Halaber, erantzukizuna, memoria –ez da neutrala– zehaztu eta aitortu behar da. Memoria ezinbesteko tresna da terrorismoa etikoki, sozialki eta politikoki deslegitimatzeko. Egiari buruz ari gara, biktimen sufrimendu bidegabeari buruz, zigorgabetasuna saihesteari buruz, eta elkarbizitza hori lortzeari buruz. Jaun-andreok, gure ustez, 2013an, Legebiltzar honek berretsi beharko luke ahalegin hori. Hain zuen, hori izan da Alderdi Popularraren helburua aste horietan guztietan, nahiz eta zalantza egin ponentzia horretan lan egin zutenek..., nahiz eta zalantza egin, oraindik ere, ahalegin hark merezi izan zuela sinesten ote zuten. Gure ustez, merezi izan zuen, eta, sinets iezadazue, ahalegin handia egin zen. Ahalegina egin genuen guztiok. Beraz, eskerrak eman nahi dizkiet Euskal Sozialistak eta Euzko Abertzaleak taldeei, azkenean, testu hori elkarrekin ekarri ahal izan dugulako, bototara jarri dugulako eta, gainera, ez dugulako ezkutatu nondik datorren, zein den bere jatorria. Hain zuzen, Legebiltzar honetan osatutako ponentzia bat izan zen bere jatorria. Gure ustez, garrantzitsua zen hori jasotzea, eta eskerrak eman nahi dizkiegu taldeei hori horrela jaso dutelako. Gainerako legebiltzar-taldeen proposamenak ere aztertu ditugu. UPyDren ebazpen-proposamenei dagokienez, Maneiro jauna, gure aldeko botoa izango duzue, jakina, biktimekin lotutako helburu komunarekin –alegia, argitu gabe dauden hilketak argitzea– lotutako ekimenetan; egia, justizia eta ordainketa bilatzeko lanean; justiziak azken egun hauetan agertu dena –tarifa finkoa hilketengatik– ez mantentzeko helburuan; eta Coviteren eta antzeko taldeen aldarrikapenetan. Baina, aldi berean, esan behar dizut, Maneiro jauna, ez dugula babestuko asmo oso argiarekin egiten dituzuen –ez hemen bakarrik, baita Diputatuen Kongresuan ere– ebazpen-proposamenak. Izan ere, zalantzan jartzen saiatzen zarete Mariano Rajoyren Gobernuak terrorismoaren aurkako borrokan duen erabakitasuna eta terrorismoaren aurka borrokatzeko zuzenbidezko estatua bere hedadura osoan aplikatzeko duen borondatea. Hor ez duzu gurekin bat egingo, ez ditugu babestuko ustezko negoziazioei buruzko obsesio eta paranoia horiek, badakizuen arren ez dagoela halakorik eta guztiz bidegabeak direla. Hor ez gaituzu aurkituko, eta ondo dakizu hori. Bilduren proposamenei dagokienez, zerbait aipatu da... Beno, Mintegi andrea bere kideak goizean bertan egindako hitzaldia gozatzen eta berriz azaltzen saiatu da, baina uste dut, inondik inora ere, ez dakarrela aldaketarik urte askoan entzun behar izan ditugunak entzun ondoren. Baina, noski, gauza batzuk harrigarriak dira, benetan. Ajuria Eneko Itunaren puntu bat aipatzea euskal gizarteari iseka egitea da; iseka egitea da, ia hogeita bost urte ondoren, Ajuria Eneko Itunean aipatzen zen irtenbide edo proposamenen bat aldarrikatuz etortzea. Orain zatozte duela hogeita bost urteko gizarte harentzako irtenbideekin? Eta hildako guztiak? Orain zatozte irtenbide horiek aldarrikatzera? Hori al zen honen guztiaren irtenbidea? Zenbat gauza azaldu behar dituzuen, zenbat barkamen eskatu behar diozuen gizarte honi hogeita bost urte hauetan egindako guztiagatik, zer eta, 2013 urtean, hona etorri, eta esateko ezetz, irtenbidea han zegoela. Zeuek dinamitatu zenuten-eta Ajuria Eneko Ituna! Zeuek ez zenuten sinetsi Itun hartan! Gerora beste batzuek ere dinamitatu zuten Ajuria Eneko Itun horren ondoren, bakoitzak bere norabidea hartu zuen. Alderdi Popularra zuzenbideko estatuan sinesteko bideari lotu zitzaion, eta euskal gizarteari behin eta berriz helarazten zitzaion ideiarekin –ETA garaiezina zela eta terrorismoarekin amaitzeko irtenbide bakarra negoziatzea zela– amaitzeko bideari. Eta zuzenbidezko estatuan sinetsi genuen, eta sinetsi genuen, demokraziaren bidez, ETA garaitu zitekeela. Eta, orain, hogeita bost urte eta gero, kontu horiekin zatozte? Gizarteari iseka egitea da! Ez bakarrik biktimei, baizik eta euskal gizarteari! Beraz, egin behar duzuena egitea eskatzen dizuegu; ez mozorrotu onarena eginez, ez eta ez dakit zer gudu aipatuz urte horiek guztiak justifikatzeko. Badakit gogorra dela; badakit gogorra dela ispiluaren aurrean jarri, eta urte hauetako guztietako porrota aitortzea. Zuentzat gogorra da, eta askoz ere gogorragoa da espetxean daudenentzat eta handik aterako ez direla dakitenentzat. Askoz ere gogorragoa. Baina zuek bakarrik egin dezakezuen ibilbidea da hori. Eskerrik asko. La
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/ae48cd72-0185-4c10-b1dd-3254dde5d1fc
|
parl_eu_950
|
10
|
21
|
22.03.2013
|
ARES TABOADA
|
SV-ES
|
Eztabaida monografikoa, euskal gatazka politikoaren konponbidean eman beharreko urratsen inguruan
|
Eskerrik asko, presidente andrea. Legebiltzarkideok, Euskal Sozialistok, Euzko Alderdi Jeltzaleak eta Alderdi Popularrak ahalegin handia egin dugu adosteko eta hitz egiteko, eta ebazpen bat aurkeztea lortu dugu, zeinak ezin hobe laburtzen baititu euskal gizartearen etorkizuna eraikitzeko partekatzen ditugun oinarrizko konpromisoak, gure gizarteko elkarbizitza demokratikoa finkatzeko oinarrizko konpromisoak. Aurreko legealdian hitz egiteko eta adosteko egindako ahalegin guztia jasotzen duen ebazpena da. Gutako bakoitzak aldaketak proposa ditzake ebazpen horretan, baina, hain zuzen ere, ebazpenaren balioa da hitz eginez eta adostuz lortu dela, eta anbiguotasunik gabe adierazten dituela gure etorkizuna –bakean eta askatasunean oinarritutako etorkizuna, elkarri jarritako joko-arauak errespetatuko dituen etorkizuna– eraikitzeko oinarriak. Eta hori guztia jasotzen du gure ebazpenak. Horregatik, eskerrak eman nahi dizkiet Joseba Egibarri eta Arantza Quirogari ebazpen bakar bat aurkezteko egin duten, egin dugun, ahaleginagatik; izan ere, euskal gizarte osoari helarazi nahi diogun mezu oso garrantzitsua da: Legebiltzar honetako gehiengo zabala ados gaudela gure etorkizuna eraikitzeko jarri behar ditugun oinarriekin. Baina, horrez gainera, ebazpenak zenbait oinarrizko printzipio jasotzen ditu; adibidez, ETAri eskatzea lehenbailehen eta baldintzarik gabe desegin dadila. Halaber, memoriari eta terrorismoaren biktimei buruzko konpromisoak jasotzen ditu, eta, goizean esan bezala, urte hauetan egindako lanaren emaitza da. Baina, ziur nago, ebazpen honek aukera emango duela, etorkizunean, alde guztiek borondatea izanez gero, akordioak zabaltzeko, partekatuko dugun zoru batean lan egiteko eta, bereziki, gizarte duin bat eraikitzeko. Beste ebazpenei dagokienez, sozialistok defendatu dugunarekin eta gaur goizeko bilkuran azaldutakoarekin bat datozen guztien aldeko botoa emango dugu. Zehazki, UPyDren 1., 3. eta 4. ebazpenen aldeko botoa emango dugu. Halaber, 2. ebazpenaren aldeko botoa emango dugu. ETArekin, jarduera terroristekin, amaitu arren, behin betiko, baldintzarik gabe eta ordainik gabe desegitea falta da, eta, beraz, horregatik emango dugu ebazpen horren aldeko botoa. Maneiro jaunak aurkeztutako 5. ebazpenean, berriz, abstenitu egingo gara, zeren, justiziaren lana errespetatzen dugu, baita haren lan-erritmoak ere. Eta, noski, 6., 7., 8. eta 9. ebazpenen aurkako botoa emango dugu, espetxe-legeria babesten dugulako, gure elkarbizitza arautzeko legeak babesten ditugulako, botereen –kasu honetan, justiziaren– banaketaren eta errespetuaren alde gaudelako eta legeak betetzearen alde gaudelako. Eta, Maneiro jauna, agian, ez duzu irakurri aurkeztu dugun ebazpena..., eta gezurra dioen hitzaldia prestatu dizute. Izan ere, gezurra esan duzu tribuna honetan; zeren, ebazpenak erreferentzia zehatzak egiten dizkio ETAri 2. orrian; zehatzak eta argiak. Horietako batean, esaten da ETAk, 2012ko urtarrilaren 20an, jarduera armatua behin betiko amaitzeko egindako iragarpenak panorama berri bat, garai berri bat ireki duela gizarte honetan irtenbideak emateko. Eta. gainera, amaieran esaten da, garai berri hori finkatu ahal izateko, ETAk behin betiko desagertu behar duela. Gezurra esan duzu: bi aipu zehatz egiten dira ETAz, eta horietako batek, oso garrantzitsua, ETAk desagertu egin behar duela dio. Esandakoa zuzentzeko eskatuko nizuke; zeren, denak ez du balio politikan. Oso ohituta zaude titular baten bila gauzak manipulatzen. Bakoitzak nahi duena egiten du bere jarduera politikoan. Guk beti defendatu izan dugu, terrorismo-gaietan, memoria eta elkarbizitza arloko politiketan, ona dela desberdinei entzutea eta ona dela, elkarrizketaren bidez, ahalik eta adostasunik handiena bilatzea. Baina zuekin, badirudi ezinezkoa dela, zeren, gehiago kezkatzen zaitu zure jarrera finkatzeak, loriazko une bat izateak, hitzarmenak bilatzeak baino. Begira, zuk eta zure taldeak oso jarrera argiak eta irmoak ezarri dituzue terrorismo-gaietan, baina, argi esango dizut, ez dugu onartuko ETArekiko irmotasun demokratikoa eta zero tolerantzia mantentzeko eta gure posizioak defendatzeko lezioak ematera etortzea, zeren gure historia da lekuko. Eta, noski, ez dugu onartuko, halaber, guk proposatzen duguna erabiltzea edo manipulatzea, batez ere, idatzita badago eta aurkeztu dugun ebazpena bezain argia bada. Esan duzunari buruz hausnartzea eta zuzentzea eskatuko nizuke, zeren, politikan, ona da, erratuz gero, zuzentzea. Bilduk aurkeztutako ebazpenei dagokienez, guztien kontrako botoa emango dugu; izan ere, Mintegi andreak gaur goizean Legebiltzar honetan agertutako postulatuak adierazten dituzte edo, besterik gabe, erradikal abertzaleen iraganeko jarrera erratuak eta zaharkituak jasotzen dituzte, eta ez dute batere laguntzen guztiok nahi dugun garai berria irekitzen. Zeren, begira, biktimak aipatzen dituzten ebazpen batzuk aurkezten dituzue, eta alde batera uzten dituzue Legebiltzar honek eta Eusko Jaurlaritzak biktimen arloan egindakoa. Gaur goizean ere gogorarazi dizut. Beste ebazpen batzuk ere aurkeztu dituzue, eta, zehazki, horietakoren bat aipatu nahiko nuke, zeren, gainerakoak, besterik gabe, ez EH Bilduren, baizik Batasunaren, erradikal abertzaleen, aldarrikapen ezagunak dira. Eta, horregatik, pena da, EH Bilduren parte izanik, eragiteko gaitasunik ez izatea zuek aurkeztutako ebazpenetan, adibidez, EAk edo Aralarrek duela gutxi Legebiltzar honetan defendatzen zituzten postulatuak jasotzeko. Seguruenik, lehen defendatzen zenituzten oinarrizko printzipio batzuk alde batera uztera eraman zaituzte koalizioak. Norberak dauka bere erabakien gainerako ardura. Edonola ere, ebazpenetako bati –hamargarrenari– buruzko jarrera adierazi nahi nuke. Ebazpen horretan Ajuria Eneko Ituneko 10. puntua hartu duzue, oso-osorik. Hiru gauza esan behar dizkizut. Batetik, beste behin ere, hogeita bost urte beranduago iritsi zarete, eta galdutako denbora berreskuratu beharko zenuketela. Bigarrenik, ez, ez dute balio Ajuria Eneko dokumentuari buruzko interpretazio partzialek, osotasun bat baitzuen, goitik beherako eduki bat, eta ezin da punturik estrapolatu eduki horretatik. Horregatik, beti gertatzen zaizuen honi buruz hausnartu beharko zenukete: berandu iristen zaretela ia gauza guztietara. Galdutako denbora berreskuratzen saiatu beharko zenukete, taktikaz bada ere, joko-arauak eta legalitatea errespetatzeko erabakia hartu duzuenean. Begira, Mintegi andrea, esan behar dizut hitzaldi adeitsu bat egiteko, hitz politak esateko, ahalegina egin duzula, arazoaren muinari ez heltzearren, goiz honetan zure bozeramaileari behin eta berriro egindako eskaerei ez erantzutearren. Hainbat aldiz eskatu dizut, tribuna honetatik, guretzat oso garrantzitsuak diren gaiei buruz hitz egin dezazun, eta espero nuen arratsaldeko hitzaldian egingo zenuela. Zoritxarrez, ez duzu halakorik egin, eta, sinets iezadazu, sentitzen dut, zeren, zuk aurkeztutako ebazpenek goiz honetan salatu ditugun justifikazio berak eta abiapuntuko akats berak dituzte. Eta politikan, ezinbestekoa da argi hitz egitea, batez ere, horrelako momentuetan, gaur hemen eztabaidatzen ari garena bezalako gai garrantzitsuei buruz hitz egitean. Ez du balio termino anbiguoak edo edukirik gabeko hitz politak erabiltzerik. Erantzun behar duzue zer printzipio etiko eta demokratikorekin eraiki nahi duzuen etorkizuna, eta ez duzue hori egin. Eta oinarrizkoa da hori herri honetan aurrera egin nahi izanez gero. Benetan, sentitzen dut zehaztasun-falta hori eta sentitzen dut galdera batzuei erantzuteko adorerik edo ausardiarik ez izatea; zeren, argi dago, horrek aukera emango lizueke sinesgarriagoak izaten eta proposatutako gairen bat defendatzeko legitimitate gehiago izaten. Begira, ezin izan dugu zuekin akordioetara iritsi, ez duzuelako nahi izan, etorkizuna eraikitzeko landu beharreko printzipioei buruzko oinarrizko eskakizun batzuei ez diezuelako erantzun nahi, eta, zuk esandakoaren arabera, kontrako botoa emango duzuenez, ez dituzuelako partekatu nahi Euzko Alderdi Jeltzaleak, PPk eta sozialistok batera aurkeztutako ebazpenean proposatzen ditugun oinarrizko printzipioak, berriz diot, oinarrizko printzipioak. Norberak dauka bere erabakien gaineko ardura, baina, eskatuko nizuke errua ez botatzeko besteoi, garai berri batean kokatzeko omen dugun gaitasun- faltagatik. Eta, gainera, esan nahi dizut ez eskatzeko besteoi defendatzen ditugun oinarrizko printzipioak malgutzea, hala zuen ibilbidea errazteko; zeren, demokrazian oinarrizkoa dena defendatzeari uko egitea bezala izango litzateke, eta sozialistok inoiz ere ez dugu hori egingo. La
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/ae48cd72-0185-4c10-b1dd-3254dde5d1fc
|
parl_eu_951
|
10
|
21
|
22.03.2013
|
EGIBAR ARTOLA
|
EA-NV
|
Eztabaida monografikoa, euskal gatazka politikoaren konponbidean eman beharreko urratsen inguruan
|
Arratsalde on. Gaurko arratsaldeko saioa, behintzat, erraza da esplikatzen. Gure erabaki-proposamena ezaguna da dagoenekoz, Arantza Quirogak eta Rodolfo Aresek azaldu dute. Erdibidekoa daukagu, baina ez da erdibidekoa. Da adostasun osoa hasieratik bukaeraraino; hain zuzen ere, aurreko legealdian burututako lanaren ondorioa delako. Eta egia da ponentzi lanak burutu zirela baina Ganbera honetako inongo organok ez zituela berretsi, edo babestu edo onartu printzipio eta oinarri guzti horiek. Horregatik pentsatzen dugu debate honen ondorio bezala egokia litzatekeela, behintzat lurzorua izan daitekeen horretan, planteamendu etikoak eta baita ere demokratikoak jartzea. Eta goiz partean nik uste dut horretaz hitz egin dugula nahikoa: iraganari begiratu, bai, eta nola begiratu behar den, eta etorkizunari nola egin behar zaion aurre. Laura Mintegi bozeramaileak azaldu du eskura egon dela akordio bat, puntuka bozkatuz gero, aurreko legealdian ponentziak burututako lanaren inguruan. Ez dakit zein izango den zuen postura. Abstentzioa izango da? Ez dakit zer postura izango duzuen, baina esplikazioak emateko garaian, ni behintzat saiatuko nintzateke azaltzen zuekin izan dugun harreman horretan gure aldetik non ikusten genuen gakoa; gakoa, arazoa edo, etorkizunari begira, adostasuna. Nik ez dut uste momentu honetan EH Bildu taldeak ponentziak bere garaian egindako eta gaur ebazpen modura ekartzen dugun testu horrekin arazo gehiegi daukanik; esango nuke inongo arazorik ez daukala. Dauka beste arazo bat, eta da koalizioaren barne-kudeaketa. Eta hori zuen kontua da. Hiru alderdi politiko zaudete etxe barruan… Lau alderdi politiko? Egia, bai; bueno, bat ez da hauteskundeetara presentatu. Zuen kudeaketa da eta zuek ikusiko duzue etorkizun hurbilean, ponentzia osatu ondoren, printzipio guzti horiekin non daukazuen arazoa, zer arlotan, edo non esaten den gehiegi edo non gutxiegi. Baina nik aitortu beharra daukat iragan hurbilean gutako bakoitzak eta guztiok elkarren artean esfortzu bat egin genuela. Egia da. Eta ez genuela ikuspegi partzial batetik abiatu eta partziala izan zitekeen ondorio horietara iritsi nahi. Nik uste dut begiak zabalik genituela eta entzun beharrekoak entzun genituela. Gogoratu beharra daukat, baita ere, alderdi politiko guztiak izan zirela gonbidatuak, gutxienez beren ekarpenak idatziz egitera. Ezker abertzaleko alderdi politiko guztiek, honetan bai, bat egin zenuten ponentzia horretara ezer ez bidaltzeko erabakia hartzerakoan. Beraz, nahiz eta ekarpenak zuzenean ez genituen jaso, zeharka, komunikabideen eskutik, entzun beharrekoak eta jakin beharrekoak entzun eta jakin genituen. Hor lan bat dago. Guk pentsatzen dugu, abiapuntutarako esfortzu bat egin ondoren, ez dela toki makala lanean hasteko. Eta lehenbailehen ponentzia hori osatzen badugu, eta bertan egon behar dutenak egon ondoren, ateak itxita, elkarren arteko errespetu horretatik abiatuta, agian elkarren arteko konfiantza irabazteko modua ere izango dugu. Baina hori etorkizunari begira jartzen dudan kontua da, nahiz eta etorkizun hurbila izan. Ebazpen-proposamenak tarteko, aipatu da hemen orain urte batzuk onartutako testuen erabilera edo dena delakoa. Euzko Alderdi Jeltzalea dagoeneko ohituta dago 25 urtera arrazoi izan zuela jakitera, entzutera edo irakurtzera. Hori da gutxienekoa. Nik oraindik gogoan daukat ezker abertzalearen izenean zeintzuek egin zuten ibilbidea Ajuria Eneko jardinetik bertara eta bai sarreran eta bukaeran zer esan zuten. Zeintzuek eta zer esan zuten. Eta orduan bai, 10. puntu hartan bai, esaten zen momentu honetan ezker abertzaleak aldarrikatzen duena. Hau da, ikusirik ez dagoela inor beste aldean… Gatazka egon badago, mila klasetakoa, baina mahaiaren beste aldean inor ez da jartzen. Eta hor ahalbideratzen da, 10. puntu horren eskutik, indarkeria amaitzeko erabaki tinkoa eta ezbairik gabekoa hartu dutenen eta estatubotereen arteko harremana gauzatzea, betiere gai politikoak herri-borondatearen ordezkari direnen esku utziz. Konfliktoa dago, baina mahaiaren beste aldean ez da inor esertzen, eta hori da momentu honetan ezker abertzaleak daukan drama. Eta horrek bat egiten du ni ados nagoen baina azken muturreraino eraman behar den estrategia batekin, hau da, alde bakarrekoa izatea estrategia, unilaterala izatea. Horrek esan nahi du hasieratik amaieraraino, helmugaraino, azken muturreraino eraman behar dela; eta bidelagunak sortuko direla, elkarlana eta adostasuna ere sortuko dela. Baina, horretarako, denbora jarri beharko dugu testigu eta bakoitzak duen onena eman beharko du saio guztietan. Gu, behintzat, ahaleginduko gara horretan. Posizioa finkatzeko garaian, UPyDren bederatzi ebazpen-proposamenak ikusi ditugu. Bakarren bati aldeko botoa emango diogu; abstentzioa eta ezezkoa ere izango duzu beste batzuetan. Eta erdibideko bat ere uste dut lortu dugula EH Bildurekin, eta ezezkoren bat izango da, eta baita ere abstentzioak. Ez dakit bigarren txanda horretarako erabiliko dugun, baina gaurko egun honekin nik azpimarratu nahi nukeena da hiru alderdi politikoek, bere garaian ponentzia osatzen saiatu ginenek (beste parlamentari batzuk ere izan ziren), lan guzti horren ondorioz sortutako abiapuntua gaur hemen berrestea. Nik uste dut hori dela gaur notiziarik garrantzitsuena, eta euskal gizarteari ere eta eragile politiko eta sozialei ere, bakegintzan eta normalizazio politikoan sinesten dutenei ere, jakinaraztea Erkidego Autonomoko euskaldun guztien etxe honetan bakearen aldeko eta bizikidetzaren aldeko apustu tinkoa, garbia eta atzera bueltarik ez duena egiten dugula. Eskerrik asko.
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/ae48cd72-0185-4c10-b1dd-3254dde5d1fc
|
parl_eu_952
|
10
|
21
|
22.03.2013
|
MANEIRO LABAYEN
|
Mixto-UPyD
|
Eztabaida monografikoa, euskal gatazka politikoaren konponbidean eman beharreko urratsen inguruan
|
Bai, eskerrik asko, presidente andrea. Egibar jauna, Pastor jauna, Quiroga andrea, errespetu osoz, nik esan behar dizuet, gure ustez, zuek proposatutako ebazpen-proposamen hau ez dela nahikoa. Lehen esan dut, eta berriz esango dut, urtetan ETAren terrorismoari aurre egiten aritu diren alderdi politiko demokratikoei errespetu osoz. Errespetu osoz. Hain zuzen ere, ETAren ekintza kriminalak hamarkadatan jasan dituzten alderdiak. Errespetu osoz, gure ustez, proposatzen duzuen ebazpen-proposamen hau ez da nahikoa. Eta, jakina –jakina baita–, ebazpen-proposamen horretan, ez dira jasotzen, gure ustez, ETA behin betiko garaitzeko ezinbestean aplikatu behar diren neurriak eta jarduera zehatzak. Ez dut zalantzan jartzen, inolaz ere –horixe bakarrik behar genuen!–, demokrazioarekiko zuen konpromisoa; ez nuke inoiz ere zalantzan jarriko. Baina, hala ere, esan behar dizuet, gure ustez, zuen ebazpenproposamenak ez dituela jasotzen, UPyDren ustez, ETA garaitzeko beharrezkoak diren jarduerak. Helburu hori lortzeko jarduerak eta ebazpen-proposamenak dira, ez Rajoyren gobernuari edo beste edozeinari kalte egiteko. Proposamen horietan irmoki sinesten dugu; pentsatzen dugu ezinbestekoak direla, eta, dakizuenez, beti defendatu ditugu. Ez dizuet leziorik emango, inolaz ere. Esan nahi dizuedana da gure proposamenak zehatzak direla eta gure ustez egin behar dena adierazten dutela. Argi eta garbi dauden gauzak defendatu beharrean, nire ustez, erabakiak hartu behar dira. Guk zenbait erabaki hartzea proposatzen dugu, eta irmoki sinesten dugu horietan. Uste dut nire lehenengo hitzaldian esan dudala ETA hasieran bakarrik aipatzen dela –uste dut horrela esan dudala– eta, ebazpen-proposamenean, saihestu egiten dela ETA Euskadik beti izan duen eta oraindik duen arazo gisa aipatzea. Uste dut horrela esan dudala. Aipatu, hasieran aipatzen da –esan bezala–, baina, gero, beste hiru orrietan, ez da aipatzen. Eta, berriz diot, gure ustez, hori ez da nahikoa. Errespetu osoz, eta zuen alderdi politikoetako milaka kargu publikok egindako lana aitortuz. Edonola ere, ez kezkatu UPyDgatik. Ez kezkatu UPyDgatik. UPyD ez da arazoa. Zoru etikoa, zoru demokratikoa, oso argi daukagu. Ez izan zalantzarik. Halaber, egia da ez dugula behar –benetan diogu, eta munduko apaltasun guztiarekin– ez dugula lantalderik behar demokraton zoru etikoa eta zoru demokratikoa zein den jakiteko. Gure ustez, ez da behar lantalderik, bistan baitago zein den demokraton zoru etikoa: indarrean dagoen legeria, giza eskubideekiko eta herritarrekiko errespetua. Baina guk ekimen zehatzak proposatzen ditugu, eta argi dago zuen ebazpen-proposamenak ez duela horietako bat ere jasotzen. Berriz diot; gure ustez beharrezkoak diren proposamen zehatzak dira, eta ez dira proposatzen inongo gobernuri kalte egiteko. Izatez, horietako batzuk defendatu izan ditu, adibidez, Carlos Urquijo jaunak. Azken garaietan defendatu izan ditu, ezta? Beraz, horiek dira gure ebazpen-proposamenak. Gure ustez, beharrezkoak dira ETA behin betiko garaitzeko eta inolako zigorgabetasunik ez izateko. Eta, bide batez, kontua ez da EH Bildu berandu iritsi dela edo hogeita bost urte berandu iritsi dela. EH Bildu ez da inora iritsi. Ez da iritsi. EH Bildu lehen zegoen lekuan dago, ETAren ekintzak justifikatzen. Beraz, ez nago ados bozeramaileren batek berandu iritsi direla esanez egin duen baieztapenarekin. Ez. EH Bildu ez da iritsi, ez da iritsi, eta lehen zegoen lekuan dago, gaur entzun ahal izan diegun bezala. Edonola ere, hor daude gure ebazpenproposamenak. Espero dut Ganberako talde politiko demokratikoek aldeko botoa ematea. Eskerrik asko. La
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/ae48cd72-0185-4c10-b1dd-3254dde5d1fc
|
parl_eu_953
|
10
|
21
|
22.03.2013
|
MINTEGI LAKARRA
|
EH Bildu
|
Eztabaida monografikoa, euskal gatazka politikoaren konponbidean eman beharreko urratsen inguruan
|
Legebiltzarkide andrea, lehendakari jauna, legebiltzarkideak, arratsalde on. Ez, Ajuria Enea ez zen irtenbidea. Baztertzailea zen, miopea zen, eta, batez ere, ez zen eraginkorra arazoa konpontzeko, ikusi den bezala. Hogeita bost urteren ondoren, arazoak hor dirau. Beraz, ez zen irtenbidea. Egia esan, sarkasmo hutsa iruditzen zait egindako ahalegin handiak, ahalegin ikaragarriak entzun beharra eta ahalegin horiez nola harrotzen zareten ikustea. Besteek egindako ahaleginak, berriz, ez dira aitortzen. Sarkasmo hutsa da argi hitz egin behar dela esatea, elkarrizketetan esandakoa bete ez denean. Hitza jan duzue. Ez duzue bete esandakoa. Eta ez dut igo nahi nire kritiken maila, ez. Ez dut igoko kritiken maila. Zergatik? Hain zuzen ere, bilatzen ari garelako konponbidea. Eta niretzat, nire kodean, kontraesana da jesarriko zarenarekin harrika hastea, eta horregatik ez naiz hasiko harrika, hain zuzen ere helburua delako elkarrekin jesartzea. Eta ez dut ulertzen nola planteatzen diren adostasunerako mahaiak, eta ponentziak, eta bakea, eta konbibentzia, eta aldi berean erasoka ibiltzea. Ez dut ulertzen. Nire kulturan hori ez da sartzen. Hemen, argi dago, hautu bat egin da. Oso argi. Hemen helburua zen Partidu Popularra integratzea ponentzian, eta helburu hori lortzeko sakrifikatu da Euskal Herria Bildurekiko hurbiltasuna, sakrifikatu dira adostasun-puntuak, eskoratu izan da kontua. Eta irudikatu nahi izan da hiru indarrak elkarrekin daudela eta beste bat kanpoan dagoela, alderantziz zenean, hain zuzen ere hiru indar geundenean eta bat kanpoan zegoen momentu batean. Eta, orduan, erabaki da: "Barruan egon daitezen, hauek sakrifikatu ditugu". Eta kontziente gara, hori gertatu da. Argi dago. Baina hemen argi gara bedi: horrela izan da. Eta hori jakinda ere, hala ere, segituko dugu aurrera, guk daukagun helburua bakea delako. Eta Gobernua ez bada jesartzen mahaian, ez da Euskal Herria Bilduren arazoa, ez da bere drama, Joseba Egibar jauna, Euskal Herriaren drama da. Bakearen falta ez da gure problema, herri honen problema da. Eta guk argi ikusten dugu hemen egin den maniobrak eta jokabide ez garbiak –eta horrela utziko dut, ze ez dut igo nahi kritika-maila– ez duela lagundu geu egoteko. Eta badakizue Euskal Herria Bilduk ordezkatzen duen indarra eta sentsibilitatea gabe ez dela lortuko bakea, hain zuzen ere bakearen parte inportantea delako. Jakin badakizue. Hautu bat egin duzue, ados. Hori izan da gaur hemen ikusi dugun eszenatokia: "Guztiok egon gaitezen, sakrifikatuko ditugu Euskal Herria Bildukoak". Ados, bego. Baina argi gera dadila. Eta onartuko dugu, hain zuzen ere gure helburua delako –eta ez dira hitz hutsak, ez da bitsa, ez da artifizioa– bakea. Eta horregatik onartuko dugu nolako jokabidea egin den, nahi dugulako guztiak egotea. Eta esan dizuegu publi- koki eta pribatuan: nahi dugu guztiak egotea, eta nahi dugu ideiak defendatzea eta ideiei arrazonamenduak ematea, ez aurrebaldintzak, ez inposizioak, ez kereilak; ideiei erantzun ideiekin. Eta hori da joko-eremua eta horretarako prest gaude. Eta ongi etorriak. Baina argi gera bedi hemen zer gertatu den.
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/ae48cd72-0185-4c10-b1dd-3254dde5d1fc
|
parl_eu_954
|
10
|
21
|
22.03.2013
|
QUIROGA CIA
|
PV-ETP
|
Eztabaida monografikoa, euskal gatazka politikoaren konponbidean eman beharreko urratsen inguruan
|
Eskerrik asko, presidente andrea. Egia esan, ez neukan hitza hartzeko asmorik, baina uste dut merezi duela pare bat gauza argitzea. Maneiro jauna, ez dakit zein den zure arazoa: Bildu ala Alderdi Popularra. Zuri entzun ondoren, ez daukat oso argi. Testu honekin daukazun arazoa da –eta, benetan, ez duzula irakurri uste dut– ez dela ETA gehiagotan aipatzen. Ponentzia honetan parte hartu izan bazenu, ziurrenik, zure hitzarekin, zure botoarekin, zure indarrarekin, lagunduko zenigun ETA hitza gehiagotan jartzera –hori bada zure arazoa–. Baina orain etortzea zure arazoa hori dela esanez, errespetu-falta bat iruditzen zait. Testu hau irakur dezazun eskatzen dizut, eta zer zatirekin ados ez zauden esan dezazun, zeren, hemen ez duzu esan; aukera asko izan dituzu goizean, baina ez duzu esan. Ez duzu esan. Beste gauza bat. Mintegi andrea, ikus dezagun, zuk diozu Euzko Alderdi Jeltzaleak eta Alderdi Sozialistak Alderdi Popularra aukeratu dutela zuek kanpora uzteko. Badakizu hori ez dela egia. Badakizu hala dela. Badakizu ez dela egia, zeren, esan diguzu, orain, akordio hori puntuka botatu nahi zenuela. Ez da hori zure arazoa. Zure arazoa da, gaur, hau onartuz gero, onartu behar duzula oker zeundetela, berandu iritsi zaretela, beste behin ere. Eta alderdi politiko bat akordioetara berandu iristeak ondorioak izan ditzake bere ordezkaritzan edo lortzen dituen botoetan; izan ere, botoa ematen diotenek zigortu egingo dute akordiora berandu iritsi izanagatik. Baina, zuen kasuan, kontua da berandu iristen zaretela leku guztietara, eta horrek eragina dauka gaur goizean aipatutako biktima guztietan. Aitortu beharko zenukete oker zeundetela, eta oso bidegabe jokatu zenutela lehengo legealdian egindako adierazpen guztietan. Hemen ahalegin bat egin genuen, eta balioa eman diot horri. Ahalegin bat egin genuen. Ez zen erraza izan, baina garaiz iritsi ginen, eta zuek, berriz, ez. Eta Alderdi Popularretik, saiatu gara esaten nondik datorren akordio hori; zeren, gure ustez, bidezkoa da hori une jakin batean ausartak izan ziren haientzat, une jakin batean ausartak izan ginen talde haientzat. Zuek, berriz, beste gauza batzuetan zenbiltzaten, zuen interesetan, zeren, zuen interesak euskal gizartearen interesen gainetik jarri izan dituzue beti. Hori da egia. Hemen nahi duzuna kontatuko duzu, baina hori da goiz honetan bizi izan duguna eta gertatu dena. Horregatik, espresuki eskerrak eman nahi izan dizkiot Euzko Alderdi Jeltzalearen eta Euskadiko Alderdi Sozialistari akordio hori nondik datorren esan dutelako. Izan ere, guk ere akordio horren edukia azaldu behar dugu, nola guretzat garrantzitsuak diren hitzak beste era batera esan ditugun, guztion artean akordio batera iristeko. Bukatzeko, esan behar dut ez dakigula nolakoa izango den Legebiltzar honetan berretsiko den akordio honen –garrantzitsua da hori– bigarren zatia. Hori aurrerago erabaki beharko da, baina garrantzitsua da, gaur, hori izatea Legebiltzar honetako akordioa. Bat nator zurekin, Egibar jauna: hori da gaurko albistea. Hori da albistea. Beste behin ere, kanpoan geratu zarete, baina esan dudanagatik: zeuok hala nahi izan duzuelako. La
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/ae48cd72-0185-4c10-b1dd-3254dde5d1fc
|
parl_eu_955
|
10
|
21
|
22.03.2013
|
ARES TABOADA
|
SV-ES
|
Eztabaida monografikoa, euskal gatazka politikoaren konponbidean eman beharreko urratsen inguruan
|
Eskerrik asko, presidente andrea. Maneiro jauna, zuk diozu sozialistok, Alderdi Popularrak eta EAJk batera aurkezten dugun ebazpenproposamena ez dela nahikoa, baina ez dizut entzun esaten, eta pozten naiz, testu horretan jasotzen diren oinarrizko printzipioekin bat zatozenik. Baietz diozu. Pozten naiz, zeren, zure ikuspegitik nahikoa ez dela onartu arren, zuk proposatutako ebazpenen bati botoa ematean, espero dut, etorkizunean, zuk ere bat egitea adostasunekin, eta zu ere elkarrizketetan eta etorkizuneko akordioetan sartzeko ahalegina egiten ari garela ulertuko duzula. Uste dut alde batera utzi beharko zenukeela askotan duzun jarrera hori –guztia ala ezer ere ez–, zeren, batzuetan, horrek ez dizu uzten zure jarrera defendatzen edo zuk defendatzen duzuna adostutako testuetan txertatzen. Izan ere, beste batzuek bultzatutako elkarrizketan parte hartzen ez bada, oso zaila da zure iradokizunak jasotzea, ezta? Era berean, garrantzi apalagoko zerbait esan behar dizut, baina uste dut garrantzitsua dela esatea: pena da zure akatsa ez onartzea, zure lehenengo hitzaldikoa, eta ez zuzentzea. Politikan, garrantzitsua da akatsak onartu eta zuzentzea, eta argi dago ebazpenak ETAri buruzko aipamenak eta ETA hitza jasotzen dituela; ETA aipatzen du ebazpenak. Mintegi andrea, begira, zuk diozu Ajuria Enea ez zela irtenbidea, baina, hogeita bost urte eta gero, 10. puntuak jasotzen duen ebazpen-proposamena ekarri diguzu Legebiltzar honetara. Hortaz, berriro diot: batetik, berandu iristen zarete denera, eta berandu iritsi zarete Ajuria Eneako Itunera. Baina, hain zuzen, puntu hori bakarrik aurkezteak argi erakusten du, hainbeste urteren ondoren, zuentzako interesen bat duena bakarrik hartzen duzuela, Ajuria Eneko akordioa egin zen testuingurutik aterata, Euskadin garai hartan zegoen egoera politiko, sozial eta ekonomikotik kanpo. Edonola ere, garrantzitsuena da zuek ez zenutela sinatu. Beste behin ere, berandu. Berandu iritsi zarete ia hitzarmen guztietara, ez dituzuelako sinatu edo zuen jarrera itxiak sinatzea galarazi egiten zizuelako. Eta zuen ebazpenen batek itun horietakoren bat aipatzen duenez, kontu hori argitu nahi nuke. Ajuria Eneako Itunera berandu iristeaz gainera, Loiolan eragotzi egin zenuten akordioa. Zuen jarrera itxiaren ondorioz, ezinezkoa zen akordiorik lortzea. Halaber, ezinezko egin zenuten beste foro batzuetan ere –non batzuk eta besteak zuekin hitz egiten ari ziren– akordioak lortzea, eta ETAk ere ezinezko bihurtu zituen terrorismoarekin behin betiko amaitzeko irekitako elkarrizketa-prozesu guztiak. Eta, amaitzeko, nire ustez gaur garrantzitsua den zerbait esanez amaituko dut: benetan, espero dut, beste behin ere, ez galtzea gure ebazpenean proposatzen dugun elkarrizketaren eta hitzarmenaren trena eta Legebiltzar honetan eratuko den bakeari eta elkarbizitzari buruzko lantaldean oinarrizko printzipio gisa ezarriko dena. Espero dut ez galtzea trena, zeren, ziurrenik, hemendik urte askora, gaur pasatzen zaizuen gauza bera pasatuko zaizue: hitzarmen horietako eduki asko zuek aldarrikatuko dituzuela, azkenean. Baina testuingurutik kanpo eta alderdiaren interesagatik bakarrik. La
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/ae48cd72-0185-4c10-b1dd-3254dde5d1fc
|
parl_eu_956
|
10
|
21
|
22.03.2013
|
EGIBAR ARTOLA
|
EA-NV
|
Eztabaida monografikoa, euskal gatazka politikoaren konponbidean eman beharreko urratsen inguruan
|
Ajuria Enea aipatu denez, balio zuen ala ez, nik uste dut testuinguru hura ere kontuan eduki behar dela. 1988an sortu zen Ajuria Eneko Ituna, 50 orduko solasaldia egin ondoren, baina aurretik garai bat egon zen herri honetan, hain zuzen ere 1983tik 1987ra izan GALen jarduera. Eta garai hartako Gobernuak ikusi zuenean erantzun zuzen eta bortitz horiekin eta legez kanpoan kokatu ziren ekintza guzti horiekin ezin zela jarraitu, Alderdi Sozialistak, garai hartako arduradun politikoak, ikusi zuen ETArekin negoziatu beharra zeukala. Eta koltxoi politiko bat sortzen hasi zen, lehenengo Madrilen, alderdi politiko batzuen artean. Ez zegoen Aliantza Popularra edo Alderdi Popularra, garai hartan behintzat, konfiantza-gune hartan. Eta katalanekin eta gainontzekoekin hitz egin eta sortu zen Madrileko Akordioa eta gero hemen sortu zen akordio bat. Eta haren funtzioa zen, besteak beste, Espainiako Gobernuari koltxoi politiko modura eskaintzea toki bat, adostasun bat, Espainiako Gobernuak eta ETA erakundeak Argelen negozia zezaten. Hori zen Ajuria Eneko Itunaren sorreraren zioa. Gero gertatzen da gertatzen dena: batzorde guztiek, elkarte guztiek aurkitzen dute funtzioa. Eta kasu hartan bakegintza eta normalizaziorako bide egokitzat jo zen alderdi politiko guztien artean eta jarraitu egin genuen. Baina 10 urteko ibilbidea eduki zuen. 1998ko martxoaren 17an Ardantza lehendakariak atera zuen azken dokumentua, eta, nahi baldin baduzue, gomendatzen dizuet irakurtzea zer esaten zuen erabakitzeko eskubidearen inguruan. Eta hantxe bertan bukatzen da Ajuria Enearen ibilbidea. Beraz, momentu hartan, 10. atalak esaten zuenak sentidua zeukan. Orain ere eduki dezake, baina da, besteak beste, umezurtz gelditzen delako, behintzat bere harremanetan, indarkeria uztea erabaki dutenentzat: ez da inor azaltzen, ez deietara, ez mahaiaren beste aldera. Ez da inor azaltzen. Eta hor dago orain drama bat. Aipatu duzu, baita ere, Lizarra-Garaziko testu bat hartu dela. Hura ere 1998koa da. Justu Ardantzak berea bukatu eta Lizarra-Garazi osatzen da, gertaerek ere posibilitatu zutelako. Eta hango esaldi bat aipatzen duzue lehenengo ebazpenean, alegia, euskal gatazkak jatorri historikoa eta izaera politikoa duela, eta bi estatuek parte hartu beharko dutela soluzioan. Baina gauza gehiago esaten ditu Lizarra-Garazik. LizarraGarazik, besteak beste, preskribitzen duena da ETAren desagertzea, eta ETAri ez zitzaion batere gustatu Lizarra-Garazi, ez Lizarra eta ez Garazi. Horregatik bereganatu zuen eta bere instrumentu egin zuen. Eta ikusi zuenean herritarren uholdea, ilusioa eta konpromisoa zer tamainatakoa zen –eta ez zuen prozesua kontrolatzen–, erabaki zuen zapuztea. Eta osatu genuen Udalbiltza, jakinda ETAk bere su-etena utziko zuela. Ba, osatu orduko, ETAk zer ekintza burutzen ditu? Kontzejalen kontra. Historia hori da. Gero bakoitzak egingo du bere irakurketa. Nik ikusten dudana da, etorkizunari begira, zuek gaurkotu behar dituzuela posizioak, noski. Eta nik esaten dizuedana da, behintzat gure posizio komun honetatik, EAJko Jaurlaritzaren izenean ere bai, gu bakea eta elkarbizitza eraikitzeko gaudela, eta baita ere gatazka politikoari irtenbide bat emateko asmoarekin urratsak egiteko prest gaudela, baina herritarrei esan behar diegula garaian garaiko lehentasunak non dauden eta bi gai hauetan eta beste batzuetan zer lehentasun jartzen ditugun guztion artean. Horregatik, esan duzunean gure ebazpenproposamenaren inguruan ez dugula zintzo jokatu… Begira, nik behintzat zurekin eduki dudan harremana –eta ez daukagu guk intimitaterik gordetzeko– izan da: "Ez zaitezte berrestearen bidetik joan. Berrespenaren bidetik joango ez bazinete, erraztu egingo zenukete gure posizioa". Nik klabe hori baneukan. Hain da horrela, ez dugu parte dispositiboan sartu: zioan dago, motibazioan dago. Beraz, heldulekua, nahi izanez gero, bazenuten. Guk ez dugu hitzik jan, ez dugu hitzik apurtu. Behintzat hori da nire inpresioa. Edo, bestela, kodigoetan saiakera bat egin beharko dugu, behintzat gure komunikazioa zuzena eta garbia izan dadin. Erresumituz, gainontzeko taldeen proposamenen inguruan, UPyDtik hasita, lehenengoan abstenitu egingo gara, hirugarrenari baiezkoa emango diogu eta gainontzekoei ezetza. EH Bilduk aurkeztu dituen 10 ebazpenproposamenen aurrean, ezetzak izango dira bigarren eta seigarren ebazpen-proposamenen aurrean. Baiezkoak, laugarren, bederatzigarren eta hamargarrenaren aurrean. Eta abstentzioak hirugarren, bosgarren, zazpigarren eta zortzigarrenean. Eta, nola ez, gureari aldeko botoa emango diogu. Bigarrena… Ni, transakzionatuta genuelakoan, baina orain, nonbait, atzera egin duzue. Eskerrik asko.
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/ae48cd72-0185-4c10-b1dd-3254dde5d1fc
|
parl_eu_957
|
10
|
22
|
11.04.2013
|
DAMBORENEA BASTERRECHEA
|
PV-ETP
|
Mozioa, Antonio Damborenea Basterrechea Euskal Talde Popularreko legebiltzarkideak aurkeztua, Europako funtsen erabilera okerrari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
|
Eskerrik asko, presidente andrea. Gogoan izan lehengoan interpelazioa egin geniola lehendakariari Europar Batasunaren epai baten inguruan, zeinaren ondorioz 27 milioi euro galdu baikenituen duela urte batzuk Feder funtsetatik. Egia esan, uste genuen lehendakariak eta, ondorioz, egungo Jaurlaritzak erantzungo zigutela, hain zuzen, Europako araudi osoa betetzeko asmoa zutela, eta, hortaz, ez zela horri buruzko mozio bat planteatu beharrik izango. Baina lehendakariaren erantzunak harritu egin gintuen; ez haren aldetik emandako erantzunak, baizik eta orain arteko Jaurlaritzen jardunaren gisa emandako erantzunak. Eta azaldu egingo dut. Europako funts horiek ez ziren galdu kontratazio-modua legez kanpokoa zelako, Espainiako legediak onartu egiten baitzuen, baina, bistan denez, ez zituzten betetzen Feder funtsak eskuratu ahal izateko Europar Batasunak eskatzen zituen baldintzak. Orduan, lehendakari jaunak esan zigun (Rodríguez Zapateroren Gobernuaren beste ekarpen bikain bat izan zen) 2007an, 1/2007 zirkularrarekin, erabaki zela kontratu aldatuak eta osagarriak, hau da, Europar Batasunaren baldintzak betetzen ez zituztenak, ez zitzaizkiola Batzordeari ziurtatuko. Alegia, itxaron ordez Batzordeak esan zezan "Lortu nahi dituzun funts horiek ez dituzue jasoko, ez baitituzue baldintzak betetzen", zuzenean uko egin genien funts haiei, ez baikinen legedira eta Europar Batasunak eskatzen dituen baldintzetara egokitu. Beraz, kalkuluak eginez gero, urte hartan bakarrik 27 milioi euro galdu bagenituen, sei urtean, ez bakarrik aurreko euskal gobernuen, baita Espainiako Gobernuaren beraren uko argiagatik –eta gainerakoek ere jarraibide hari jarraitu bazioten, gainerako autonomia-erkidegoen ukoagatik–… Urtean 30 milioi euro bider sei, 150 milioi dira, gutxi gorabehera. Guri garrantzitsua iruditzen zaigu, hain zuzen, Espainiako eta Euskadiko kontratazio-arloko legedi osoa bete beharra, baina legedi hori betetzeak ez du inola ere eragozten baldintza berriak edo Europar Batasunak ezar ditzakeenak –dagokion herrialde kidearen berariazko legedia ez beste batzuk– betetzea. Beraz, horregatik planteatu dugu mozio hau (labur hitz egingo dut, eta ez dut asko zehaztuko); izan ere, gure ustez, ez da egin behar jarraibide hartan agertzen zena, hau da: "Kontratu aldatu hauek egiten baditugu eta kontratu osagarri hauek egiten baditugu ez dizkigutenez funts horiek emango, bada, ez ditzagun funts horiek eskatu". Ez. Ez dira kontratu osagarri eta aldatu horiek egin behar; hala, funts horiek eskuratu ahal izango genituzke. Horixe planteatzen dugu guk: ibilbide berri hau eta legealdi berri hau hastera doan Jaurlaritza honek ez diezaiola hasieratik uko egin funts horiek jasotzeari, baizik eta saia dadila, ahal izanez gero, denak lortzen, ez bakarrik Euskadiko eta Espainiako araudia betez, baita Europar Batasunak planteatzen dituen eskakizunak eta baldintzak betez ere. Ez naiz gehiago luzatuko, gai hau oso sinplea baita. Planteamendu hori egiten diogu legealdiaren ibilbideari orain ekingo dion Eusko Jaurlaritzari, eta, lehengoan esan genuenez eta lehendakariak berak aitortu zuenez, ez gaude hemen lor dezakegun euro bat ere alferrik botatzeko, are gehiago inbertsioez ari garenean, enplegua sortzen baitute. Ados gaude Alderdi Sozialistaren zuzenketarekin, hau euskal administrazio guztietara zabaldu behar dela esaten duen aldetik, bistakoa baita Feder funtsetan udalak eta aldundiak ere arduradun direla. Beraz, denek moldatu behar dute Europako araudia betetzeko; izan ere, baten batek kale egiten badu, ezin izango genituzke lortu funts horiek. Euzko Alderdi Jeltzalearen zuzenketarekin ere ados gaude, Europar Batasuna planteatzen ari den baldintza berriak eta eskakizun berriak ere bete egin behar direla esaten duen aldetik. Beraz, uste dut gure erdibideko zuzenketak denok planteatzen genuena jasotzen duela, gutxi gorabehera. Espero dut, onartu egingo denez, ez bakarrik Eusko Jaurlaritza hau, baizik eta gainerako euskal administrazio publikoak, aldundiak, udalak eta kontratatzeko gaitasuna duten gainerako erakundeak Europar Batasunaren nahitaezko araudira egokituko direla, nahiz eta ez izan nahitaezkoa; izan ere, gaur falta zaiz- kigun funts horiek lortu nahi baditugu, hori da modurik onena eta enplegua sortzea eta herrialdeari mesede egitea ahalbidetuko duten neurriak eduki ahal izateko moduetako bat. Besterik ez. Eskerrik asko. La
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/93e92fce-2322-46e0-8295-5927d6997724
|
parl_eu_958
|
10
|
22
|
11.04.2013
|
MENDIA CUEVA
|
SV-ES
|
Mozioa, Antonio Damborenea Basterrechea Euskal Talde Popularreko legebiltzarkideak aurkeztua, Europako funtsen erabilera okerrari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
|
Egun on guztioi. Proposamena egin duenak adierazi duenez, gai honi buruzko erdibideko bat adostu dute Euzko Abertzaleak taldeak, proposamena egin duen taldeak eta Talde Sozialistak. Uste dut denok gatozela bat funtsarekin eta formarekin, eta ni saiatuko naiz labur azaltzen zein den gure taldearen jarrera eta zergatik sinatu dugun erdibideko zuzenketa hau, eta zergatik egin dugun gure zuzenketa. Europako funtsak arautzen dituzten arauek, dakizuenez, haiek lortzeko baldintza bat ezartzen dute: botere esleitzaileek, hau da, kontratazioari buruzko direktibak bete behar dituzten erakunde guztiek –horrekin finantzatzen dituzte beren kontratuak–, gaiari buruzko Erkidegoko Zuzenbidea errespetatu behar dute kontratu horiek esleitzean, eta, hala badagokio, hura barne hartzen duen Zuzenbide nazionala ere bai. Gure kasuan, ondoz ondoko kontratu-legeak bete behar dira, zeinek –esan beharra dago– ez baitituzte beti behar bezala transposizioz jaso Europako direktibak. Europako Batzordeak behin baino gehiagotan azpimarratu dituen alderdien artean dago, Damborenea jaunak aipatu duen bezala, dagokion lizitazioprozedura ez egitea, bereziki Europako publizitatea, uste baitzen erakunde onuraduna ez zela botere esleitzailea, baina betetzen zituen horretarako baldintzak. Gogoan izan behar da, halaber, arau-hauste hori legegileari berari egotzi behar zaiola hein batean, 2008 arte indarrean jarri ez zen 30/2007 Legeak ere ez baitzuen gai hori behar bezala jaso transposizioz. Horrez gain, esan behar da sektore publikoko sozietate eta fundazio askori asko kostatu zaiela Kontratuen Legearen kulturan sartzea. Esaten zuten lehia askean zihardutela, eta argudio horrekin Kontratu Publikoen Legea saihesten saiatzen ziren. Baina esan behar da, orobat –eta justuak izan behar dugu–, arazo hori gero eta bakanagoa dela gaur egun. Europako Batzordeak beste gai hauek ere azpimarratu ditu: kontratuen xedearen zatikapena; kontratu aldatuak, zeinek hasierako lizitazioa indargabetzen baitute haren zenbatekoagatik edo hasierako beharra gainezkatzeagatik, edo ezustekoei ez erantzuteagatik; esleipen-irizpide diskriminatzaileak edo legez kanpokoak; lehiari kalte egiten dioten beste prozedura-akats batzuk, hala nola iragarkirik ez jartzea… Europako Batzordeak hauteman dituen arauhauste horiek guztiak –esan beharra dago– askotan hautematen ditu, gero eta gehiago, Eusko Jaurlaritzaren Kontrol Ekonomikorako Bulegoak berak Europako funtsak kontrolatzeko egiten dituen lanetan. Eta hori zuk esan duzunarekin lotzen dut, galtzearekin edo ez galtzearekin. Kontrol Ekonomikorako Bulegoak fiskalizatzailelanak egiten ditu Eusko Jaurlaritzan bertan, eta, hortaz, uste dut horregatik aipatu zuela lehendakariak bere azalpenean azken galerarik eza; izan ere, beteko ez duten kontratu bat hautematen dutenean, hau da, akats bat duen kontratu bat hautematen dutenean, jatorrizko sailarekin hitz egiten saiatzen dira, eta prozesu bat beste batekin ordezten dute, Europako funtsen zenbateko hori ez galtzeko, hori baita, azken finean, helburua. Akatsen bat duten proiektuak lege-akatsik ez duten proiektuekin ordezten saiatzen dira. Gai honek ez dionez Eusko Jaurlaritzari bakarrik eragiten, eta Eusko Jaurlaritza ez denez arretagunearen erdian jarri behar –eta hori zen gure zuzenketaren arrazoia; izan ere, mozioarekin ados bageunden ere, uste genuen ez zegoela guztiz osatuta–, uste dugu foru-aldundiak eta udalak ere seinalatu behar direla, haiek ere jasotzen baitituzte Europako laguntzak, udal eta foru-sektore publiko hori ohartarazten baitute askotan eta izaten baita jardunbide horien protagonista. Hori dela eta, udalak eta aldundiak sartu ditugu gure zuzenketan, zeinak botere esleitzaileak ere bai baitira, kontratazio-publikoaren araudia zehatz-mehatz bete dezaten. Gure zuzenketaren bigarren paragrafoan eskatzen genuen –hau ere jaso da erdibidekoan– onuraduntzat botere esleitzaileak dituzten Eusko Jaurlaritzaren diru-laguntzen deialdien eta programen edukian sartzea haiek ere kontratu-legedia errespeta dezatela. Hor, fundazioez, elkarte publikoez eta abarrez ari naiz. Hala, ahalik eta botere esleitzaile gehien sartzen ditugu betebehar horretan. Eusko Jaurlaritzari dagokionez, esan behar da –eta ez Eusko Jaurlaritzan eta euskal sektore publiko osoan bakarrik, baita Espainia osoan ere– azken bost urteetan askoz hobeto errespetatu dela Kontratu Publikoen Legea. Uste dut horren arrazoi bat dela pentsaera aldatu izana eta hori bete egin behar delako kulturan murgildu izana. Beste kontu bat zen, era berean, legeak gaizki jasotzen zuela transposizioz eta orain ondo jasotzen duela. Erdibideko zuzenketan sartzen da, halaber, ikerketan, berrikuntzan eta enpresa-ekimenean inbertitzearen aldeko apustu bat, Europak ezarritako beste premia bat baita espezializazio adimendunerako ikerketaeta berrikuntza-estrategiak egitea, funtsak modu eraginkorragoan erabil daitezen. Gu erabat ados gaude, eta, gainera, Europak ezartzen digun betebehar bat da. Zuzenketan sartu da, eta uste dut erdibideko zuzenketa guztiz osatua geratzen dela eta alderdi guztiak hartzen dituela barnean; batetik, proposamena egin duenaren alderdiak, kontratu-gaiak gehiago jorratzen dituztenak, eta, bestetik, politikak berrikuntzarantz eta sinergiez Europako eskualde guztietan eta Europar Batasun osoan baliatzerantz bideratzeko alderdiak. Beraz, uste dut zuzenketa honek denok asetzen gaituela. Eskerrik asko.
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/93e92fce-2322-46e0-8295-5927d6997724
|
parl_eu_959
|
10
|
22
|
11.04.2013
|
ETXEBERRIA ARANBURU
|
EA-NV
|
Mozioa, Antonio Damborenea Basterrechea Euskal Talde Popularreko legebiltzarkideak aurkeztua, Europako funtsen erabilera okerrari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
|
Buenos días a todos. Señora presidenta, con su permiso. Lehendakari jaunak Damborenea jaunari gogorarazi zionez, une honetan betetzen da Europako egitura-funtsak eskuratu ahal izateko legedia, eta, gainera, ez diegu haiei uko egingo. Haiei uko ez egite horretan, jada prestatzen hasiak gara Esparru Estrategiko Bateratuak, hau da, Eskualdeko Garapenaren Feder funtsek, Europako Gizarte Funtsak, Kohesio Funtsek, Landa Garapenerako Europako Nekazaritza Funtsak edo Itsasoko eta Arrantzako Europako Funts berriak eskatuko dituzten eskakizun guztiak bete ahal izateko. Kontuan hartu beharko ditugu Batzordean eta Europako erakunde guztietan onartzen ari diren dokumentuak. Iazko martxoan, Esparru Estrategiko Bateratuaren funts guztien xedapenetarako proposamendokumentua aurkeztu zen. Xedapen horiek, Europa 2020rako aurrekontuaren barruan, politikak betearaztea erraztea dute helburu, eta arreta berezia eskaintzen diete emaitzei, eta gehiago baliatzen dituzte baldintzak. Batzordeak berak esaten du esperientziak dioela gastu-programak arautzen dituzten egungo arauak, askotan, behar baino zailagoak direla aplikatzen. Hori dela eta, Batzordeak, Esparru Estrategiko Bateratuaren tresnak ahalik eta eraginkorren egin nahian, esparrueta araudi-baldintza onak ezarri nahi ditu, erakundeeta jokaera-baldintza onak, gero eta arreta handiagoa eskainiz emaitzei eta helburu horiek lortzeko egindako aurrerapenen segimenduari. Horretarako, Esparru Estrategiko Bateratua osatzen duten egitura-tresna guztiek dituzten xedapen batzuk aurkeztu dira, baita Europa 2020 estrategiatik datozen helburu tematiko batzuk ere. Esparru Estrategiko Bateratuaren (EEB) funts guztietarako printzipio orokorrak izango dira elkarketa, maila anitzeko gobernantza, Europako legedia betetzea –hori azpimarratu dugu erdibidekoaren lehenengo bi paragrafoetan–, eta berdintasuna eta garapen jasangarria sustatzea. Bestalde, ikuspegi estrategikoak handitu egin nahi du Europa 2020 estrategiak ezarritako Europako lehentasunetan hainbat politikak duten eragina; horretarako, helburu batzuk ezarri dira, hala nola ikerketa, garapen teknologikoa eta berrikuntza sustatzea, eta IKTak hobeto erabiltzea. Bi helburu horietan sartzen da, hain justu, aurretiko baldintza gisa eskualde bakoitzak edo funts horietara jotzen duen bakoitzak espezializazio adimendunerako estrategia batzuk hartzea. Esaten nuenez, funtsak eskuratu ahal izateko aurretiko eta ondorengo baldintza batzuk bete behar dira, eta ondoren funts gehiago emateko etekinaren araberakoak izango dira. Aurretiko baldintzetan gehiago sakonduz, hori azpimarratu nahi izan baitugu gure zuzenketan eta hori adostea lortu baitugu gero erdibidekoan, espezializazio adimendunerako ikerketa- eta berrikuntza-estrategia bat edukitzeko beharra agertzen da. Kontzeptu hori pare bat minutuan azaltzen saiatuko naiz. Estrategia horiek lurralde-eraldaketarako bateratutako agenda batzuk dira, eta bost gai garrantzitsu jorratzen dituzte: politikei eta inbertsioei laguntzea dute ardatz, eta herrialde bakoitzaren erronkei eta beharrei ematen diete lehentasuna; herrialde bakoitzaren indarguneez eta lehia-abantailez baliatzen dira; berrikuntza teknologikoa nabarmentzen dute, baita praktikan oinarritutakoa ere, eta sektore pribatuaren inbertsioa sustatu nahi dute; parte-hartzaileak tartean sartzen dituzte, eta ebidentzian oinarritzen dira; eta monitorizazio- eta ebaluazio-sistema sendoak dituzte. Estrategia horiek sortu ziren ikustean Europako eskualde gehienek ikuspegi edo politika berberak aplikatzen zituztela, beren testuinguruen aniztasuna kontuan izan gabe. Horren ondorioz, uniformeegiak ziren, eta laguntzak ez ziren behar bezain eraginkorrak. Alde horretatik, hainbat ikerketak eta Europako hainbat ikerketa-taldek egindako txostenek –haiek begi onez ikusten dute Zientzia eta Teknologia Sarea eta berrikuntzan dugun euskal sistema osoa– azkenaldian nabarmendu dute gehiago ekin behar zaiola emaitzak hobeto monitorizatzeari eta ebaluatzeari, eta gehiago eta hobeto ardaztu behar direla inplementatzen diren politikak. Aurreikuspen baten arabera, hamar bat euro lor litezke funtsetatik pertsonako eta urteko. Funts horiek lortzeko, ordea, ahalegin handia egin behar da. Baina, horiek lortzeko egin behar den ahaleginaz harago, gure ustez garrantzitsuena ez da gure berrikuntza sistemak ardaztea, monitorizatzea eta ebaluatzea Europako funtsetara jo ahal izan dezagun, baizik eta ezinbestekoa da, baliabideak urriak diren honetan, gure inbertsioei ahalik eta eraginkortasun handiena bilatzea eta aurkitzea. Horregatik uste dugu azken puntu hori garrantzitsua dela, ez bakarrik Europara jo ahal izateko, baizik eta gure inbertsioak benetan eraginkorrak izan daitezen. Muchas gracias. La
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/93e92fce-2322-46e0-8295-5927d6997724
|
parl_eu_960
|
10
|
22
|
11.04.2013
|
MANEIRO LABAYEN
|
Mixto-UPyD
|
Mozioa, Antonio Damborenea Basterrechea Euskal Talde Popularreko legebiltzarkideak aurkeztua, Europako funtsen erabilera okerrari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
|
Eskerrik asko, presidente andrea. Bakarrik esan nahi dut ados gaudela mozioarekin eta ados gaudela sinatu den erdibidekoarekin ere. Beraz, haren alde bozkatuko dugu. Besterik ez. Eskerrik asko.
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/93e92fce-2322-46e0-8295-5927d6997724
|
parl_eu_961
|
10
|
22
|
11.04.2013
|
LÓPEZ DE MUNAIN GANUZA
|
EH Bildu
|
Mozioa, Antonio Damborenea Basterrechea Euskal Talde Popularreko legebiltzarkideak aurkeztua, Europako funtsen erabilera okerrari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
|
Bai, egun on. Joxan Lizarribar euskara eta euskal kulturaren ordezkari handia joan zaigun honetan Euskal Herria Bilduk omenaldi xume hau eskaini nahi dio gaurkoan bere konpromezua, dotorezia, zabaltasuna eta gizatasuna gogora ekarriz, senide, lankide eta lagunei gure doluminak adieraztearekin batera. Ez adiorik, Joxan. Gaurko puntu honen eztabaidaren sorburuan martxoak 15eko kontrolerako osoko bilkuran egindako interpelazio bat dago, Talde Popularrak Urkullu lehendakariari egin zion galdera Feder planen finantziazio orokorraren inguruan. Gaur ere Talde Popularraren bozeramaile denak gai honetan jakin nahi zuen zer gertatzen zen Feder planen finantziazioa lortzeko arazoekin. Lehendakariak erantzun zuen zenbait arazo zeudela, baina ulertzera eman zuen, behintzat, arazo horiek konponduta edo konpontzeko bidean zeudela. Esaten nuenez, Urkullu lehendakariak, martxoaren 15ean erantzun zuen galderan, aipatu zuen zailtasunak zeudela kontratazio horien azken baldintzak behar bezala betetzeko, batetik, araudi desberdinak daudelako, eta, bestetik, erakundeek zailtasunak dituztelako kontratazio-prozesuak inplementatzean zenbait kontratazio-lehiaketatako baldintzei dagokienez. Hitzaldi hartan, Urkullu aditzera eman zuen, bi alditan gutxienez, Europako araudietara moldatzeko arazoak konponduta edo konpontzeko bidean zeudela. Damborenea jaunak, bere ekimenaren lehenengo puntuan, eskatzen du teorian jada konponduta dagoen zerbait betetzeko –konponduta zegoela esan zuen behintzat lehendakariak–. Ez badago konponduta, eta Ganbera honetara iristen bada hori egiaztatzen duen informazioa, horren arabera jokatu beharko da, egia ez esateagatik eta hori konpontzeko behar diren bitartekoak jartzean galdutako denborak eragindako arazo gehigarri hori konpontzeko. Aurreko bilkurako hitzalditik ondorio batzuk atera ditut nik, eta gaur aurkeztu den proposamena baino garrantzitsuagoak iruditzen zaizkit, itxurakeria besterik ez baita, kontuan izanik Espainiako administrazioak zirela, antza, Europako legedia betetzen ez zutenak eta bete nahi ez dutenak. Horrek ez du esan nahi euskal administrazioek betetzen dutenik edo guztiz betetzen dutenik; izan ere, azpiegitura handiei dagokienez behintzat, mozio honetan eskatzen dena behin eta berriz urratzen da. Beraz, administrazio honen kontratuetarako ere behar dira konponbideak, eta ez bakarrik Europak diruz lagundu ditzakeen planei dagokienez. Kontratazio publikoez hitz egiten dugunean, saia gaitezen behintzat koherenteak izaten. Esaten nuenez, eztabaida hartatik ondorioren bat edo beste atera nuen, antza denez gako batzuk definitzen baititu kontratazio publikoetan gaitz endemiko bat dirudien horretarako. Batetik, Kontuen Euskal Epaitegiaren salaketak eta proposamenak betetzeko erakundeen konpromiso-falta, eta horrek ez du oso leku onean uzten Legebiltzar hau; izan ere, ez dezagun ahaztu Herri Kontuen Euskal Epaitegiaren zuzendaritza Ganbera honek hautatzen duela, botere exekutiboaren independentzia bilatzen saiatuz. Bada, organo horri ere ez zaio kasurik egiten, baina kezkagarriena da Urkullu jaunak eta Damborenea jaunak epaitegi hartaz hitz egiten dutenean bilkuran batak zein besteak esaten dutela txosten batean edo bestean zer esaten duten, baina ez-betetze sistematiko horren garrantzia baloratu gabe. Bestetik, askotan hitz egiten dugu zuzenean jasotzen ez diren eta Espainiako Estatuak eta Euskal Autonomia Erkidegoak elkarrekin kudeatzen dituzten funts batzuk kudeatzean gertatzen den arazoaz. Batzuek zein besteek ez dituzte beren konpromisoak eta bete beharreko baldintzak betetzen. Kasu honetan, oso erraza da konponbidea: Espainiako Gobernuak Europako ordezkaritza lagatzea, eta, hala, Eusko Jaurlaritza izan daiteke errudun bakarra. Horrek izugarri erraztuko luke funts horien ikuskaritza-lana egiteko aukera, betetzen direnak eta arau-hausteak ikusteko, eta ez-betetze horien ondoriozko erantzukizunak aztertzeko. Bestela, eztabaida honek ez luke amaierarik. Bukatzeko, esan behar dut Ganbera honen kezka izan behar lukeela gardentasun-legerik ez izateak, eta hori da martxoaren 15eko bilkuran atera zitekeen ondorio bakarra. Gardentasun-lege horrek saihestu egin behar lituzke gehiegikeria guztiak, irregulartasunak, iruzurrezko kontratazioak, kontratuak puztea, ez-betetzeak… Hori bai dela benetako arazo bat. Horixe eskatzen dute herritarrek. Kontuen Euskal Epaitegiak salatzen duena betetzea bermatuko lukeen oinarrizko harria litzateke hori. Sektore publikoa kudeatzean gaizki egindakoari ondorioak ekarriko dizkion lege bat; azken batean, argia eta aire berria sar dadin erakundeetako ateak eta leihoak irekiko dituen lege bat. Euskal Herria Bildun iritzi diogu lege hau beharbeharrezkoa dela kudeaketa publikoaren muinean dagoelako, eta lege hau egitea lehentasuna izan beharko litzateke hemen ordezkaritza dugun taldeontzat. Lege horren funtsaz eztabaidatu behar genuke, ez orain egiten ari garenaz, bista-bistakoa baita. Horregatik guztiagatik, Euskal Herria Bildu abstenitu egingo da; izan ere, azken finean, arazo teknikoez ari gara gaur eztabaidatzen, ez arazo politikoez. Eskerrik asko.
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/93e92fce-2322-46e0-8295-5927d6997724
|
parl_eu_962
|
10
|
22
|
11.04.2013
|
DAMBORENEA BASTERRECHEA
|
PV-ETP
|
Mozioa, Antonio Damborenea Basterrechea Euskal Talde Popularreko legebiltzarkideak aurkeztua, Europako funtsen erabilera okerrari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
|
Laburlabur, presidente andrea. Ez zaigu batere irtenbide egokia iruditzen funtsak ez jasotzea, oso independenteak izanagatik ere, hala arduradun bakarra Eusko Jaurlaritza izango delako; gu baldintza guztiak betetzearen alde eta funts horiek jasotzearen alde gaude. Beraz, bistan denez, aldeztu egingo dugu adostu dugun erdibideko zuzenketa.
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/93e92fce-2322-46e0-8295-5927d6997724
|
parl_eu_963
|
10
|
22
|
11.04.2013
|
ETXEBERRIA ARANBURU
|
EA-NV
|
Mozioa, Antonio Damborenea Basterrechea Euskal Talde Popularreko legebiltzarkideak aurkeztua, Europako funtsen erabilera okerrari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
|
Zure baimenarekin, tokitik. Harritzen nauena da, hain garbi soluzioak baldin badituzte EH Bildu taldeko kideek –eta kasu honetan bere bozeramaileak–, nolatan ez duen zuzenketarik aurkitu eta guztiok ilustratu gaituen beraien proposamen batekin, zeren, nik dakidala, zentzu honetan ez du ez proposamenik ekarri, ez legealdi honetan eta ezta ere gaurkoan debatitzen ari garen gaiaren inguruan. Eskerrik asko.
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/93e92fce-2322-46e0-8295-5927d6997724
|
parl_eu_964
|
10
|
22
|
11.04.2013
|
OYARZABAL DE MIGUEL
|
PV-ETP
|
Mozioa, Iñaki Oyarzabal de Miguel Euskal Talde Popularreko legebiltarkideak aurkeztua, Hezkuntza Sailak Hezkuntza Marko Hirueledunaren etorkizunaz izango duen politikari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
|
Eskerrik asko, presidente andrea. Legebiltzarkide jaun-andreok. Eskerrik asko, halaber, lau minutuko etenaldi hau egiten uzteagatik, legebiltzarkideei izapidean bertan, eztabaidan bertan, Talde Sozialistarekin adostu dugun erdibideko zuzenketa aurkeztu ahal izateko. Mozio bat ekarri dugu hona, duela bi aste eskas sailburu andreari egindako interpelazio baten ondorioz. Interpelazio hartan, planteatzen genuen aurreko legealdian martxan jarritako proiektu hirueledun horretan sartzea Jaurlaritza. Ikastetxe asko ari dira hezkuntza hirueledunaren programa horretan lanean. Aurreko Jaurlaritzak eta Alderdi Popularrak hezkuntza hirueledunaren aldeko apustua egiten dute, hizkuntza-ereduen borroka gaindituko duena eta euskal hezkuntzaren hizkuntzaalderdian denok elkartuko gaituena erronka berriei ekiteko eta euskal eskolak errealitate berriei hobeto aurre egin ahal izateko. Gaur egungo euskal familiok nahi dugu hezkuntza-sistemak euskarazko, gaztelaniazko eta ingelesezko hizkuntza-gaitasuna bermatzea gure seme-alabei hezkuntza-etapa amaitzen dutenean. Familiek, urteak joan urteak etorri, eskaera hori egiten dute aurrematrikula- eta matrikula-prozesuetan: une honetan hezkuntza hirueledunaren programak eskaintzen dituzten ikastetxeek, adin txikietatik ingelesa ikasteari gero eta garrantzi handiagoa ematen ari zaizkion ikastetxeek dute, une honetan, eskaririk handiena, eta uste dut une honetan familien jomuga direla, pentsatzen ari baitira zein izango diren aukera onenak eta nola eman ahal izango dizkieten beren seme-alabei aukera eta tresna onenak etorkizunerako. Ganbera honetan bertan interpelazioa egin genion sailburuari jakiteko zehazki zer apustu egiten duen sail honek eta zer apustu egiten duen Jaurlaritza honek ingelesari dagokionez. Egia da lanen ondorioen zain egon behar dugula (hezkuntza hirueledunaren esperimentuzko programa horrekin zenbait urte daramatzagu, eta zenbait ikasmailari eta hainbat hezkuntza-zentrori eragiten die), baina egia da gobernu batek, bere programa eta helburuak aurkezten dituenean –eta sailburuak aurkeztu egin zituen–, finkatu ere egiten dituela, eta, gutxienez, ikusten uzten digula, zer ekintza egingo dituen Jaurlaritzak bere jardun politikoan. Harritzekoa bada ere, sailaren programa ikusi genuenean eta sailburuaren azalpenak entzun genituenean, ez genuen ingelesaren aldeko apustu argirik ikusi. Ikusi genuen hizkuntza-programak alde batera uzten direla; aurrekontu-baldintzek ere eragina izango dutela, besteak beste, Hezkuntza Sailaren programetan, ondorio larriak eragingo baitizkiote ingelesarekin zerikusia zuen guztiari (diru-laguntzak, irakasleen prestakuntza), baita hezkuntza hirueledunarekin zerikusia zuten berariazko programei ere. Hori dela eta, salaketa hori egin genuen hemen, eta kezka hori helarazi genion sailburuari, hots, ez dugula ikusten EAJk eta Eusko Jaurlaritzak ingelesaren aldeko apustua egin nahi dutenik une honetan. Eskaera hori egin genion. Gure ustez, euskal familiek gaur egun nahi dute ingelesaren aldeko apustua egitea, eta uste dugu, gainera, hezkuntza-sistema hirueledunak etapa desberdin bat ekar dezakeela, eta aukera ekar dezakeela ikastetxeen bermearen eta autonomiaren bidez, familien erabakia errespetatzearen aldeko apustu argiaren bidez eredu hirueleduneko sistema bat ezartzeko, aukera emango duena gure autonomia-erkidegoko bi hizkuntza ofizialetako edozein, euskara edo gaztelania, hezkuntzako komunikazio-hizkuntza izatea bermatzeko, euskarak hezkuntzan garrantzi handia izaten jarraitzeko baina gaztelaniak ere nahikoa garrantzi izateko, eta ingelesa ere nabarmen sartzeko. Uste dut hori eskatzen dela. Ez dut sartu nahi iskanbilan aritzeko eztabaida batean. Euzko Alderdi Jeltzalearen ordezkariari galdetu diot ea ba ote genuen aukerarik gaur akordioren batera iristeko. Akordiozko testu batera iritsi gara, eta legebiltzarkideen esku utzi dugu hausnar dezaten, uste baitugu honek denon apustua izan behar duela, alegia, hezkuntzako hizkuntza-politikak denon adostasuna izan behar duela. Iruditzen zaigu aurreko legealdian planteatu zenak, martxan jarri zenak eta legealdi honetan sendotu behar denak –ikasturte honen amaieran lanetatik aterako diren ondorioak salbu eta teknikarien eta adituen gogoetak salbu, haiek esango baitigute zehazki zein izan daitezkeen programa hirueledun horien ahuleziak eta indarguneak, eta zein izan den ikastetxe bakoitzeko benetako esperientzia– aukera eman diezagukeela adostasun-puntuak aurkitzeko familien eskubideak bermatzearren eta, esan dizudan bezala, gure hezkuntza-sistemak dituen erronkak bermatzearren. Hori dela eta, gaur ez dut eztabaida honetan harago joan nahi; besterik gabe, sailburua hemen dagoen kasuan, berriro eskatu nahi diot Jaurlaritzari –mozio honen bidez eskatzen dio Alderdi Popularrak– oso gogoan izan ditzala zein diren zehazki hezkuntzak une honetan dituen erronkak. Erkidego guztietan jada hasi dira lanean ingelesari dagokionez. Lehengoan komunikabideetan ikusten genuen Kataluniako Generalitateko Hezkuntza Saileko arduradunek esaten zutela ingeles-maila jakin bat, uste dut B2 maila, eskatuko dutela unibertsitatean sartzeko. Nire iritziz, autonomia-erkidego guztiek urteak daramatzate beren etxeko lanak egiten. Euskadi ezin da atzean geratu; ezin dugu Euskadi gainerako autonomia-erkidegoen atzean utzi gure gazteak ingelesean gaitzeari dagokionez. Uste dut horrek ere herrialdearen apustua izan behar duela; hezkuntzan ematen den ingelesak herrialdearen apustua izan behar du gure ustez. Eta iruditzen zaigu Jaurlaritza dela apustu hori bultzatzearen arduraduna, eta Alderdi Popularrak hori eskatzen dio gaur berriz ere. Besterik ez. Eskerrik asko. La
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/93e92fce-2322-46e0-8295-5927d6997724
|
parl_eu_965
|
10
|
22
|
11.04.2013
|
AGIRREZABALA MANTXOLA
|
EH Bildu
|
Mozioa, Iñaki Oyarzabal de Miguel Euskal Talde Popularreko legebiltarkideak aurkeztua, Hezkuntza Sailak Hezkuntza Marko Hirueledunaren etorkizunaz izango duen politikari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
|
Eskerrik asko, mahaiburu andrea. Talde Popularrak hezkuntza marko hirueleduna dakarkigu oraingo honetan. Ez da aurreneko aldia. Badirudi Partido Popularraren eta Partido Socialistaren arteko karrera bat hasi dela ingelesaren defentsan, zeren eta PPren mozioa eta PSEren osoko zuzenketa ikusita, biak gauza berdina dira, termino berdinak eta ia hitzez hitz testu berdina, ez da oso ondo ulertzen PSEk osoko zuzenketa egitea, baina tira. Eta argi dago bi alderdi hauek eskutik helduta nahi dutena: ingelesa. Está claro lo que quieren tener de la mano estos dos partidos: el inglés. El señor Oyarzabal decía así en el anterior pleno de control: "Hezkuntzasisteman ingelesa barneratzea, legebiltzarkideok, sailburu andrea –esaten zuen–, lehentasuntzat dauka Alderdi Popularrak". Eta hauxe da aurreko PSEren Gobernuak nahi izan zuena ere. Baina marko hirueleduna martxan jartzeko ez zuen inoren adostasuna lortu, ez agente politikoena, ez hezkuntza agenteena, ez eta hezkuntza komunitatearena ere. Izan ere, agente guztiek komunikabideen bitartez ezagutu zuten aurreko sailburuaren plana; erabilpen politiko, propagandistikoa eta alderdikoia egin zen orduan. Honek kezka eta zalantza handiak sortu zituen, ea zein zen proiektu honen benetako helburua, Nafarroan gertatu zen bezala ote zen, euskararen presentzia eta garrantzia geletan gutxitzea ez ote zegoen proiektu honen atzean esaten zuen batek baino gehiagok, eta ez benetan hiru hizkuntzetako ikaskuntza bermatzea. Lehenengo deialdiko datuak ikusi besterik ez dago, 18 ikastetxe publikok eskatu zuten parte hartzea, nahiz eta 25 plaza egon eta 56 ikastetxe kontzertatu 15 plazetarako. Proiektua ez zetorren inolaz ere bat eskola publikoaren beharrekin, eta azpian zegoen kezka, hain zuzen, horixe zen, euskararen orduak murriztea, nahiz eta D eredua izan eskaera handiena zuena eta etengabe igotzen ari zena. Eta beldur haiek oraindik ere –nire ustez– ez dira uxatu eta ez dira uxatuko harik eta euskal herritarrek ikusiko duten arte euskal hezkuntza sistemak euskaldun eleanitzak lortuko dituela. Ez dira uxatuko ariketa gure hizkuntza bermatua egongo dela ikusiko duten arte. Eta hauxe da euskal herritarrek eskatzen dutena, eta politikoei helburu hori lortze aldera lan egin dezagula eskatzen digute. Baina proiektu honek, orain arte esandakoaz aparte, bere oinarrian zituen akatsak. Herri honek ibilbide luzea egin du euskalduntze prozesuan, herri hau ikasbide izan da gu bezalako beste herri askorentzat, eta hau horrela izanda ere, marko hirueledun honek ez zuen ezertarako kontutan hartu. Euskal Herria Bilduk euskaldun eleanitzez osatutako Euskal Herria helburu izanik, Hizkuntzetarako Europako Erreferentzia Markoa erreferentziatzat hartuta, gizartearen errealitate soziolinguistikoarekin eta soziokulturalekin bat egiteko, testuinguru eleanitzari erantzuteko markoa sortzea proposatzen du. Euskal Herria Bilduk euskara ardatz izango duen eredu bakar eta malguaren aldeko hautua egingo du eragile politiko, sindikal eta sozialekin ahalik eta adostasun zabalena lortuaz eta babes juridikoaren pean ikasle euskaldun eleanitzak sortzea helburua izango duena. Eta hauxe da gure osoko zuzenketaren muinean dagoena. Xedea, gure kasuan hiru hizkuntza ofizialeta- tik bi, behintzat –euskara eta gaztelera–, derrigorrezko hezkuntza amaitzean ongi menderatzea izan behar da, eta, gainera, atzerriko hizkuntza bat edo Euskal Herriko hirugarren hizkuntza ofiziala menderatzea. Euskara gure herrian hizkuntza gutxitua izaki, ezartzen dugun xedea bete ahal izateko euskarari lehentasuna ematea proposatzen dugu, beste hizkuntzekin berdintasun erreala lortzeko, beti ere, ikaslearen etxeko hizkuntza eta kultura kontutan hartuaz eta baloratuaz. Marko bakar eta malgua erdiesteko, hezkuntza etapa guztietan, hasi haur hezkuntzatik eta bukatuz derrigorrezko bigarren hezkuntzan, murgiltze eta mantentze ereduen alde egiten dugu. Etapa bakoitzean haurraren garapen eta beharren ezaugarrietara egokituko den murgiltze eta mantentze ereduen alde, hain zuzen ere. Gaztelaniari dagokionean, ikasgai gisa jasoaz. Eta ingelesaren edo eta frantsesaren irakaskuntzari dagokionean, hizkuntzaren ikaspen goiztiarra sustatuz. Ikastetxeak definitutako hizkuntza proiektuak zehaztutako estrategia eta ildoak jarraiki. Baina argi ikusten ez duguna EAJ-PNVren eredua da. Orain arte zapore gazi-gozoa jaso dugu. Gazia, alderdi honek aurkeztu duen osoko zuzenketan bere indefinizioan eta motz gelditzen dela –gure ustez– ikusten dugulako. Gazia haur eskoletarako PPrekin eta UPyDrekin Legebiltzar honetan bertan sinatu zuen erdibideko zuzenketan, non ama hizkuntzan ikastea ahalbideratzen zuen. Gazia, sailburuak egindako hainbat adierazpenetan. Zer esan nahi dute baieztapen horiek? Jaurlaritza honek hiru hizkuntza-ereduei eusten jarraituko duela? Hori horrela bada, ez gaituzue ondoan izango. Baina hezkuntza-eragileak eta hezkuntza-komunitatea ere ez dituzue ondoan izango, haiek aspalditik ari baitira eskatzen egungo hizkuntza-ereduak desagertzea. Para ser sinceros, también nos ha dejado un sabor dulce, aunque no sea mucho. "Eleaniztasuna egokiro bultzatzeko ahalik eta akordio zabalena lortu nahi dugu, eskolan erabiltzen diren hizkuntzei dagokienez; eta, eleaniztasun hori lortzeko, benetako elebitasuna eta elebitasun eraginkorra hartuko ditugu oinarri, euskara ardatza izanik beti eta konponbide errealistak eta malguak sustatuta", decía la consejera en el último pleno de control. Eta egia esan behar dugu, zapore goxoa ere ikusi dugu, asko ez bada ere. Esta es, en definitiva, la reclamación que hemos planteado mediante la enmienda a la totalidad. Bide honetatik tinko abiatzen bazarete eta aurrera eraman nahi baduzue hau, bidean elkar topatuko dugu. Hauxe da, azken finean, gure eskaera osoko zuzenketa bidez planteatu duguna. Euskal politikaren berezitasunek txikitara jokatzera eraman gaituzte gehiegitan, gutxiengoen akordioak bilatuz; akordio horiek ez ziren atzerapausoak izan, eta aurrerapauso txiki-txikiak bakarrik ekartzen zituzten. Oraingo Eusko Legebiltzarreko gehiengoei esker, ordea, aurrerapausoak egin daitezke. Horregatik, zaila litzateke ulertzen EAJk hezkuntzan ematen den euskara beste helburu batzuetarako truke-txanpon bihurtzea. Nada más. Muchas gracias. Besterik ez, eskerrik asko.
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/93e92fce-2322-46e0-8295-5927d6997724
|
parl_eu_966
|
10
|
22
|
11.04.2013
|
CELAÁ DIÉGUEZ
|
SV-ES
|
Mozioa, Iñaki Oyarzabal de Miguel Euskal Talde Popularreko legebiltarkideak aurkeztua, Hezkuntza Sailak Hezkuntza Marko Hirueledunaren etorkizunaz izango duen politikari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
|
Señora presidenta, buenos días a todos. Como sabemos, tenemos un buen sistema educativo vasco, pero nuestro sistema educativo sigue necesitando grandes innovaciones, mejoras y adaptaciones. Nuestro sistema educativo tiene que adaptarse a las exigencias del siglo XXI. Tiene que mirar al futuro. Tendrá que realizar todo tipo de cambios en la senda de los objetivos marcados por la Unión Europea para el año 2020. El cambio principal es el de las lenguas extranjeras. Por eso pusimos en marcha, por eso mismo, señor Agirrezabala, el marco educativo trilingüe. El nivel de inglés es a todas luces insuficiente, y está resultando cada vez más importante para desenvolverse en Europa y en el mundo, y para acceder a la educación superior y a la investigación. La educación actual es imprescindible. El marco del trilingüismo debe actuar con flexibilidad, otorgando a cada centro una gran capacidad de decisión, y garantizando a las familias el derecho a elegir. Las tres lenguas –el euskera, el castellano y la lengua extranjera– deberán utilizarse como vía o herramienta del proceso de aprendizaje, es decir, como materia y como medio de transmisión al mismo tiempo. Debe actuar con flexibilidad pero, al mismo tiempo, con firmeza, sin retrasar las decisiones que han de tomarse en el momento, haciendo frente a la inercia demasiado fácil. Con el trilingüismo, se debe lograr el objetivo de las tres lenguas: fortalecer el euskera, consolidar el bilingüismo y activar el inglés. En ese orden, pero sin renunciar a nada. Dicho de otro modo, la finalidad es la sociedad vasca que soñamos para este siglo, es decir, una sociedad vasca bilingüe que vivirá abierta al mundo. Una sociedad que hablará en euskera y castellano, y que será capaz de utilizar el inglés correctamente. Todos los alumnos deben tener acceso a todas las lenguas, independientemente de su nivel socioeconómico, igualando todas las brechas lingüísticas. Por eso necesitamos una nueva propuesta lingüística, una propuesta trilingüe que se pueda generalizar a todos los centros y a todos los alumnos. Si el sistema educativo vasco tiene la suficiente madurez como para dar ese paso sin correr ningún riesgo, la sociedad vasca también demanda el trilingüismo cada vez que se le pide su opinión; está claro que la vía del trilingüismo es irreversible en la educación vasca. La posibilidad de recorrer ese camino con mayor facilidad y rapidez está en manos de los poderes públicos. Esparru hirueledun bat ezartzea ez da gutizia bat izan: ez nirea, ez kolektibo batena, ezta gobernu batena ere. Inola ere ez. Familien % 81ek, argitaratutako inkesten arabera, bere seme-alabek sistema arautuan ingeles-gaitasun ona hartzea nahi du. Euskal familien % 81ek. Euskara 21 dokumentuak elebitasunaren garrantzia aipatzen zuen, baita hirugarren atzerriko hizkuntza –bereziki ingelesa– oro har sartzearen garrantzia ere. Baina are gehiago, jaun-andreok; ingelesa neurtzen zuen lehenengo ebaluazio diagnostikoa egin genuenean, lehenengo ebaluazio diagnostiko horren emaitzek zera adierazten zuten: beren ikastetxeetatik kanpo ingeles-eskolak hartzen zituzten eta hartzen ez zituzten ikasleen artean, Lehen Hezkuntzako laugarren mailan, 21 puntuko aldea zegoen, 21 puntuko aldea 250etik –hori da lehenengo ebaluazio diagnostikoaren neurria–. Bigarren Hezkuntzan, berriz, beren ikastetxeetatik kanpo ingeles-eskolak hartzen zituzten ikasleen artean 32 puntuko aldea zegoen. Baina, badakizue nork hartzen zituzten ingeleseskolak beren ikastetxeetatik kanpo? Bada, sistema publikoko A ereduko % 8k eta sistema hitzartuko D ereduko % 55ek. Bistan denez, hizkuntza-eskoletan ingeles-eskolak hartze hori ez zetorren bat ikasgai horretan nota hobeak edo okerragoak ateratzearekin; maila sozioekonomikoarekin eta familiek beren seme-alaben ingeles-maila hobetzeko zuten beharrarekin zetorren bat. Eta zergatik behar dute familiek beren seme-alabek ikastetxeetan ingelesa ikastea? Bada, hara, jaunandreok, ingelesa oinarrizko premia bihurtu delako mundu globalizatu honetan, teknologia berrien antze- ra. Oinarrizko premia. Hau da, ez da luxu bat; ez da luxu bat. Ingelesari bultzada emateko, mundu guztiak behar du aukera ingelesa bere ikastetxean ikasteko, mundu guztiak (mundu guztiak, bere errenta edozein dela ere) behar du aukera ingeleseko murgiltzeegonaldiak egiteko, bere errenta edozein dela ere, eta mundu guztiak behar du aukera hirugarren hizkuntza hori ikasteko modu ebaluatu, egoki eta orokortuan. Beraz, eleaniztasuna esaten duzuenean, zer esan nahi duzue? Urkullu lehendakariari hirueletasuna entzuten diodanean, zer esan nahi du? Uriarte sailburuari hirueletasunari buruz ezer entzuten ez diodanean, baina bai eleaniztasunari buruz, zer esan nahi du? Zuen gobernu-programan, jaun-andreok, zuen gobernu-programan irakurtzen dudanean hezkuntzan sistema sendo eta zorrotz bat nahi dela egoeraren araberako aldaketa politikoetatik salbu, zer esan nahi duzue? Egoeraren araberako aldaketa politikoak hemendik aurrera hasiko direla? Ala lehenagokoek ere balio dute? Alegia, hau ez luke inork ulertuko. Euskara ez da nahikoa, Agirrezabala jauna, jartzen zaren bezala jarrita ere, mundu globalizatu honetan barrena ibiltzeko. Ez da nahikoa. Mundu globalizatuaren hizkuntza ingelesa da, zientziaren hizkuntza ingelesa da, eta hori mundu guztiak daki herrialde honetan, baita eskola publikoko gurasoek ere. Eta Bilduk ere badaki. Bilduk ere badaki. Beraz, ez dugu inola ere ulertzen zergatik ematen den atzerapauso hau. Ez dugu ulertzen zergatik Jaurlaritza honek, esateko modu lotsati batekin, ez duen hirueletasunaz hitz egiten. Ez dugu ulertzen zergatik ez zaion ibilbide horri jarraitzen eta zergatik hitz egiten den batez ere ingelesa landuko duen sistema eleaniztun batez. Aizue, hirueletasuna, eleaniztasuna ez bezala, ikastetxe guztietara eraman behar da, euskara eraman behar den bezala, berdin-berdin. Gainera, hirugarren atzerriko hizkuntzak euskararen eta gaztelaniaren koofizialtasun-binomioarekin egiten du lan –euskarak presentzia handiagoa du bere diglosia-egoeragatik–. Beraz, ez dugu ulertzen atzerapauso hau. Atzerapauso honen ondorioz, esan dezakegu Jaurlaritza hau ez dela ari ingelesa merezi duen bezala bultzatzen, ez duela ingelesa euskal hezkuntzasisteman nahi; izan ere, ekarri dizkiguten kontuekin fidatu behar badugu, % 45eko atzerapena gertatu da ingelesa bultzatzean, alajaina. Are gehiago, profesionalen prestakuntza lehen zegoena baino % 90 beherago dago. Esan iezaguzue gero, Jaurlaritzako jaunandreok, hirueletasuna ezin dela ezarri profesionalak ez daudelako trebatuta. 1.400.000 eurotik 140.500 eurora pasatu gara profesionalen prestakuntzan. Bistan denez, hirueletasunak profesionalen prestakuntzan eta oso ebaluazio zorrotzean oinarrituta egon behar du –ebaluazio hori Cambridgeko Unibertsitateak eta PISAk egiten dute une honetan–. Nor da gehiago, sailburu andrea? Nor da PISA eta Cambridge baino gehiago? Nork ematen ditu berme gehiago hezkuntza hirueledunaren esparrua zorrozki ebaluatzeko, zeina gaur egun abian baitago 2014ra arte? Besterik ez. Eskerrik asko. La
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/93e92fce-2322-46e0-8295-5927d6997724
|
parl_eu_967
|
10
|
22
|
11.04.2013
|
MENDIZABAL MENDIZABAL
|
EA-NV
|
Mozioa, Iñaki Oyarzabal de Miguel Euskal Talde Popularreko legebiltarkideak aurkeztua, Hezkuntza Sailak Hezkuntza Marko Hirueledunaren etorkizunaz izango duen politikari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
|
Egun on, Legebiltzarreko burua, eskerrik asko, legebiltzarkideok. Joan den martxoan, Oyarzabal jaunak Hezkuntza, Kultura eta Hizkuntza Politikarako sailburuari egindako interpelazioan, sailburuak esan zituen hitz asko esango dut berriro ere hemen, esandako horietan oinarritzen delako gai honetan gure iritzia. Horregatik proposatu dugu zuzenketa, zeinetan eskatzen diogun sailari, bi hizkuntza ofizialetan eta beste hizkuntzetan, nagusiki ingelesean, euskal ikasleen gaitasun linguistikoa hobetzeko proposamena aurkeztu dezala, Oyarzabal jauna, guk ere ingelesari dagokion tokia eman nahi diogulako. Aste honetan bertan lehendakariak aurkeztu duen gobernuko programako bigarren ardatza giza garapena da. Eta horren barruan azaltzen da, besteak beste, konpromezua hezkuntzarekin. Bertan, hezkuntza sistemaren eragile gisa bikaintasuna aipatzen da eta esaten da askatasuna, erantzukizuna, elkartasuna eta gizarte justizia direla Eusko Jaurlaritzak errealitate berrietara egokitzeko darabiltzan oinarriak. Aberriaren gizarte eraikuntza honako balioetan oinarritzen dela: bizikidetasunean, bake eta gizarte adiskidetzean, aukera berdintasunean eta abarretan. Eta esaten du, neurri handi batean, horren guztiaren funtsa hezkuntza izango dela, sustatzeko gai garen edo gai izango garen hezkuntza, alegia. Beraz, hezkuntzan Gobernuak izango duen joko zelaia marraztuta dago dagoeneko, jokorako filosofia ere idatzita eta azpimarratuta dago, ez dago zalantzetarako zirrikiturik. Sailburuak Ganbera honetan esan zuen bezala, hezkuntza sistemako edozein aldaketak helburu jakin batzuk izan behar ditu, eta horien artean dira ikasle guztiek aukera berdintasuna izatea, elkarbizitza linguistikoa eta kohesio soziala. Mahai gainean jarri behar diren helburuak zehatzak izan behar dira, errealistak eta lortzeko modukoak, ikasle guztiek lortzeko modukoak, alegia. Pasa diren hiru hamarkadetan, euskal hezkuntzak lorpen izugarriak erdietsi ditu, hori jakin badakigu, horregatik, gaur arte lortutako emaitzak baino hobeak izateko, behar adina neurri eta berme jarri beharko ditu Gobernuak eta asmo hori dute. Jakinekoa da hezkuntza eleaniztasunaren alde gaudela, Celaá andrea. Eleaniztasuna da gure hezkuntzaren helburua. Hori izan da eta izaten segituko du euskara sustatuz, elebitasuna bermatuz eta ingelesari eraginez. Horretan ere ez dugu zalantza izpirik, ze, bestela, Celaá andrea, noiz deskubritu duzu ingelesa dela zientziaren hizkuntza? Horri erantzutea gustatuko litzaidake. Edonola ere, edozein aldaketa martxan jarri aurretik esperimentatu egin behar da jarri diren helburuak lorgarriak direla egiaztatzeko, martxan jarri nahi den aldaketa ahalik eta baldintza hoberenean egiteko. Marko hirueledunaren helburuak zehaztu gabe utzi zituen, gure ustez, aurreko Gobernuak. Ikasle taldeek lortu beharreko hizkuntza mailak ez ziren zehaztu, eta, gure ustez, norabidea argitzeko ezinbestekoa da hori. Zertarako izan behar dute helburuek zehatzak? Helburu lorgarriak diren ala ez jakiteko, neurtu behar direlako eta, neurketa horren ondoren, behar diren egokitzapenak egiteko. Aipatu da hemen orain hiru ikasturte hasi zirela ikastetxe batzuk lanean, MET izeneko deialdiari entzunda. Eta aurten izango ditugu MET1 ekimenaren ondorioaren ebaluazioaren emaitzak, eta Gobernuak azaldu beharko ditu. Eta MET2 deialdian sartu zirenenak datorren ikasturtearen bukaeran izango ditugu. Horiek denak ezagutu beharra daukagu. Ebaluazio horrek balio beharko liguke esperimentu horrek, hezkuntza osagarri desberdinetan burutzeak ekarri dituen ondorioak, ezagutzeko, inguru soziolingüistiko desberdinetan eman dituen emaitzak jakiteko, eta identifikatu beharko lituzke beharrezko izango diren mota guztietako baliabideak aldaketa egiteko garaian hobekuntza bat ekarri behar dutela ziurtatzeko. Ebaluazio horrek balioko digu, azken finean, hartu beharreko norabidea zehazteko. Gainera, ezin dugu ahaztu urte askotan makina bat ikastetxe beren hizkuntza proiektu ugariei esker horrelako edo antzeko ekimenak burutzen aritu direla eta ari direla. Marko hirueledunaren deialdia etorri zenean ofizialdu egin zirela ekimen horiek denak, ikastetxeek beren kabuz hasitako ekimen horiek denak. Horien eskarmentua ere kontuan hartu beharko du edozein proiektu berritan sartu aurretik eskarmentu horrek, bidea nondik norakoa izan behar duen argitu dezaketelako, etengabeko hobekuntzaren filosofian aurrera egiteko, aparteko laguntza emango digutelako, seguruenik, aldaketa bat diseinatzerakoan. Edozein eratara ere, gure taldeak hirueletasunaz hitz egitea baino gehiago nahiago du eleaniztasunez hitz egitea, aspaldi egin baikenuen eleaniztasunaren aldeko apustua. Ez da atzo goizeko gauza. Sailburuak martxoko interpelazioan esan zuen bezala, gazte eleanitzak nahi ditugu eta bertako bi hizkuntzetan –euskaraz eta gaztelaniaz– komunikazio trebetasun handia duten gazte elebidunak nahi ditugu. Horregatik, beraz, uste dugu arreta berezia behar duela euskarak eta euskarako irakaskuntzak, gizartean nozitzen duen ahulezia konpentsatzeko, bide bakarra ez bada ere, eraginkorrena delako. Guk defendatzen dugun oinarri eleanitzak hiru baldintza nagusi bete behar ditu derrigorrez. Lehena, orain arteko neurriei eustea, hau da, gurasoek aukeratzeko eskubidea eta horri lotuta bi hizkuntza ofizialetan komunikatzeko adina gaitasuna eskuratzeko obligazioa. Bigarrena, hezkuntza sisteman sakoneko aldaketak orokortu aurretik esperimentazioa eta dagokion ebaluazioa. Eta hirugarrena, adostasun sozial eta politiko zabala, hezkuntzako eragileena, alderdi politikoen ordezkariena. Horrelako helburu zehatzak adostu beharko ditugu eta bitarteko aproposak eta berritzaileak ipini horien eskura, eta printzipio nagusi batzuk. Printzipio horien artean, Europako Batzordearen gomendioari jarraitu behar diogu lehenik. "Bat gehi bi" esaten dute hiru eleaniztasunaz, baina gurean bi gehi bi izan beharko luke, ingelesa izan daitekeelako hirugarren hizkuntza eta laugarren bati ere lekua egiten hastea. Esaterako, frantsesa edo alemana. Bigarrengo printzipioa, hizkuntza bakoitzean lortu beharreko gutxieneko gaitasun helburuak finkatu behar dira eta helburu lorgarriak. Hirugarrena, ikastetxe bakoitzak bere hizkuntza proiektu propioa egokitu beharko du bere ezaugarri berezietara sistema orokorra jarritako helburu minimoak bermatuz. Laugarrena, gutxieneko helburu horietatik gora ere jo dezake ikastetxe bakoitzak baldintza minimoak betetzen baditu. Eta bost, bitarteko apropos eta berritzaileak. Hemen Euskara 21 dokumentua aipatu nahi nuke: "Eskolak asko euskaldundu duelako eta segitu behar duelako euskalduntzen, baina beste elementu batzuk erantsi behar zaizkiolako horri. Gure ustez, plangintza akademikoa egon behar duelako plangintza orokorrago baten barruan. Esate baterako, eskolaz kanpoko jarduerak kontuan hartuko dituena edo hurbileko udalaren jarduerarekin konplizitatean aritu beharko duena. Eta bitarteko apropos horien barruan, ezin aipatu gabe utzi irakasleen prestakuntzan beharko diren baliabideak. Horiek ere ezingo ditugu albo batera utzi".
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/93e92fce-2322-46e0-8295-5927d6997724
|
parl_eu_968
|
10
|
22
|
11.04.2013
|
MANEIRO LABAYEN
|
Mixto-UPyD
|
Mozioa, Iñaki Oyarzabal de Miguel Euskal Talde Popularreko legebiltarkideak aurkeztua, Hezkuntza Sailak Hezkuntza Marko Hirueledunaren etorkizunaz izango duen politikari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
|
Eskerrik asko, presidente andrea. Egun on guztioi. Hain zuzen, gai interesgarri bat ekarri digu Oyarzabal jaunak. Gobernu-aldaketa baten ondorio gisa eta Jaurlaritza berri honek esparru hirueledunari buruz eragin dituen zalantza batzuen ondorio gisa planteatutako interpelazio baten ondoriozko mozio bat ekarri digu. Horren guztiaren ondorioz, interpelazio hori egin da, eta hirueletasunari buruzko eztabaida interesgarri hau planteatu da. Esaten dudanez, oso gai interesgarria da, eta hari buruzko azalpen argiak eta zehatzak eskatu behar zaizkio Jaurlaritza berriari, jakiteko zeri heldu behar diogun eta zer nahi duen zehazki, uste baitut hori dela, azken batean, funtsezkoena. Egia esan, Oyarzabal jaunak egindako interpelazio hartan, hauek esan zituen, besteak beste, Hezkuntzako sailburuak. Eredu hirueledunari eta hirueletasunari buruzko interpelazio hartan, Hezkuntza-sailburuak esan zuen A eredua birformulatu egin beharko zela, ez baitu nahikoa laguntzen herritar elebidunak prestatzen, ezta ikasleek derrigorrezko hezkuntza bukatzean hizkuntza ofizialen ezagutza praktikoa izan dezaten ere. Sailburuak esaten zuen A eredua gainditzea legedian bertan dagoela aurreikusita. Esaten zuen esperimentazioa ebaluatzen jarraituko dugula eta, hala, ondorioak atera ahal izango ditugula hizkuntza bakoitzean emandako ordu-kopuruari dagokionez, hizkuntza batean edo bestean emateko hautatu diren ikasgaiei dagokienez, eta, ahal den neurrian, hizkuntza bakoitzean lortutako hizkuntzagaitasunaren mailari dagokionez. Sailburu andreak proposatu zuen eleaniztasunerantz aurrera egitea benetako elebitasunean eta elebi- tasun eraginkorrean oinarrituta, euskara ardatz harturik, irtenbide errealistekin eta malguekin. Sailburu andreak egin beharreko bi zeregin nagusi planteatu zituen. Batetik, eskura dagoen informazioa sakonago aztertzea, eta, bestetik, proiektu honi probetxu handiagoa ateratzeko aukera emango digun lan-plan bat zehaztea datorren ikasturterako. Talde Popularraren interpelazio hari erantzutean, gehitu zuen Jaurlaritza honek ingelesaren aldeko apustua egiten duela, baina ez bakarrik ingelesaren aldekoa, baita beste hizkuntza batzuen aldekoa ere, hala nola frantsesa eta alemana. Ondorioz, gure iritziz, eta interpelazio horretan ikusi dugunaren eta gobernuaren lehenengo hilabete hauetan ikusi dugunaren arabera, egia esan, Jaurlaritza honek egin dituen lehenengo esku-hartzeek adierazten dute zalantza handiak dituztela esparru hirueledunari dagokionez. Jaurlaritzak ez du konbentzimendu handirik agertu horri buruz, eta, bistako arrazoiak tarteko, Eusko Jaurlaritzak argitu behar du zein den bere apustua eta zer nahi duen, eta horixe eskatzen diogu gaur guk ere. Derrigorrezko hezkuntzan hirueletasuna sartzearen alde gaude gu, eta uste dugu asmo handiko helburua dela euskal ikasle guztiek euskaran, gaztelanian eta ingelesean ezagutza zabalak eta nahikoak izatea lortzen saiatzea. Bistan denez, ezin dugu ahaztu euskara eta gaztelania hizkuntza koofizialak direla gure erkidegoan, baina ingelesaren berebiziko garrantzia ere ezin dugu ahaztu (eta gaztelaniarena, noski), ingeleshizkuntzan garatzen baitira gaur egun nazioarteko harreman gehienak eta hizkuntza horrek emango baitie gure ikasleei beren etorkizun profesionalean eta bizitzan ateak irekitzeko aukera. Hori dela eta, ez dugu guztiz ulertu sailburuak beste hizkuntza batzuk aipatu izana. Egia da alemana garrantzitsua dela, frantsesa gure bizilaguna dela eta txinera ehunka milioi lagunek hitz egiten dutela Txinan, eta, negozio eta ikasketa batzuetarako ere, garrantzitsuak direla beste hizkuntza gutxitu batzuk ere. Baina hori aitzakia edo saihesbide gisa bakarrik uler daiteke. Errealitatea ez ikusi nahi izatea da. Gaur egun, munduan, ingelesa da komunikazio-hizkuntza, eta beste guztiak osagarriak dira. Oso itsu egon behar da, edo oso argudio gutxi izan behar dira, oro har hezkuntza eleanitz baten alde egiteko baina hirueletasunaz hitz egitea saihesteko, edo, zuzenean, jada martxan dagoen eta ikastetxe ugari atxiki zaizkion esparru hirueleduna iraintzeko, batzuek egiten duten bezala. Bistan denez, ez da erraza, eta oztopo jakin batzuk daude. Hezkuntza hirueleduna bultzatzeko asmo handiko helburuak oztopo batekin egiten du topo, aurreko legealdian errepikatu genuen bezala, hots, irakasleak hizkuntzan gaitzea. Uste dugu hor egin behar litzatekeela ahalegin handia une honetan, eta askoz baliabide ekonomiko gehiago bideratu behar liratekeela ingelesa menderatzen duten eta ikasgaiak hizkuntza horretan eman ditzaketen irakasle ugari izateko. Baina Jaurlaritza hau ez dago horretarako prest, aurkeztu duen aurrekontu-proiektuak erakusten duenez. Ikusi besterik ez dago zer kontu-sail bideratzen diren alderdi hauetara: diru-laguntzetara, irakasleen prestakuntzara… Ez da ahaztu behar, lehen esan dudanez, erkidego honetan bi hizkuntza ofizial ditugula, eta garrantzitsua dela bi hizkuntzen (gaztelaniaren eta euskararen) ezagutza nahikoa eta egokia bermatzea. Gaur egun, hiru hizkuntza-eredu ditugu indarrean, eta familiek askatasunez hautatu behar dute horietako bat beren seme-alabak matrikulatzean, inolako presio edo xantaiarik gabe. Hau da, gaur egun oraindik ere funtsezkoa da familia bakoitzak askatasunez hautatu ahal izatea legeak ustez onartzen duena. Laburbilduz, oinarrian ados gaude Talde Popularrak planteatutako mozioarekin. Ados gaude, halaber, Talde Popularrak Talde Sozialistarekin sinatu duen erdibidekoarekin, guk ere aldezten duguna jasotzen baitu: eredu hirueleduna babestea, familiek askatasunez hautatu ahal izatea eta irakasleak hizkuntzan gaitzen laguntzea. Bukatzeko, eta ondorio gisa, baietz esaten diogu hirueletasunari eta ingelesa sartzeari, baiez esaten diogu irakasleak hizkuntzan gaitzeari eta baietz esaten diogu guretzat oso garrantzitsua den gauza bati: edonola ere gure bi hizkuntzak (euskara eta gaztelania) irakaskuntzan komunikazio-hizkuntza izatea bermatzeari. Hori oso garrantzitsua da guretzat. Familien eskubide bat da, haurren eskubide bat da eta gazteen eskubide bat da bi hizkuntzak, bata zein bestea, komunikazio-hizkuntza izatea irakaskuntzan. Laburbilduz, baietz esaten diogu hizkuntza-askatasunari. Badakigu printzipio horiek, aldarrikapen logiko eta arrazoizko horiek, batez ere askatasunaren aldarrikapenak eta, bereziki, hizkuntza-askatasunaren aldarrikapenak bere onetik ateratzen dituela tokiko hizkuntzatalibanak, kasu honetan batez ere EH Bilduk ordezkatzen duenak. Baina horixe behar dugu, eta horixe behar eta nahi dute euskal herritarrek. Eta guk horren alde jarraituko dugu. Beraz, proposamen horiek guztiak, printzipio horiek guztiak (askatasuna, hizkuntza-askatasuna, euskara eta gaztelania komunikazio-hizkuntzak izatea, hirueletasuna sartzea, ingelesa sartzea) behar-beharrezkoak iruditzen zaizkigu, eta horregatik bozkatuko dugu Talde Sozialistaren eta Talde Popularraren artean sinatutako erdibideko zuzenketa. Besterik ez. Eskerrik asko.
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/93e92fce-2322-46e0-8295-5927d6997724
|
parl_eu_969
|
10
|
22
|
11.04.2013
|
OYARZABAL DE MIGUEL
|
PV-ETP
|
Mozioa, Iñaki Oyarzabal de Miguel Euskal Talde Popularreko legebiltarkideak aurkeztua, Hezkuntza Sailak Hezkuntza Marko Hirueledunaren etorkizunaz izango duen politikari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
|
Eskerrik asko, presidente andrea. Lehenik eta behin, eta bukaeratik hasiz, eskerrak eman nahi dizkiot Maneiro jaunari erdibideko zuzenketa aldezteagatik. Guk ingelesaren eta hirueletasunaren eztabaida honi eutsi egingo diogu legebiltzar-ikasturte honetan, eta uste dut legealdi honetan ere baietz, baldin eta ez badugu Jaurlaritza ildo horretan lanean ikusten. Agirrezabala jauna, zenbaitetan entzun dizugu martxan jarritako ezarpen-eredu hirueleduna –esperimentuzko eredu hori– zalantzan jartzen, baina zure taldeak –zu orain kide zaren eta Bilduk koordinatzen duen taldeak esan nahi dut, zeinak zerikusi handiagoa baitu Batasunarekin Eusko Alkartasuna berarekin baino– beti jartzen du zalantzan eredu hirueleduna, zuek eredu elebakarra defendatu baituzue beti. Eredu hori zeharo zaharkitua da, non beti aldeztu baitituzue edozein pedagogok jada baztertzen dituen teoriak, hots, hizkuntza batek beste bat kutsatzen duela, eta, jakina, zuek, azkenean, hezkuntzako askatasuna ez errespetatzeaz gain, bada, une honetan tresna berriak gehitzearen aurka agertzen zarete. Tresna berri horiek erabilgarriak izango dira, erabilgarriak izan daitezke ezinbestean euskal ikasle guztientzat. Pentsatzen duzue ingelesa, gaur, arazo bat dela euskararentzat, eta, hirueletasunaz eztabaidatzen duzuenean, beti uste izaten duzue ingelesa sartzea arazo bat dela euskararentzat. Setati jarraitzen duzue iraganeko diskurtsoan, pentsatuz ingelesa arazo bat dela euskararentzat edo ingelesa euskararen etsaia dela, duela urte asko gaztelania euskararentzat arazo bat zela eta gaztelaniak euskara kutsatzen zuela pentsatzen zenuten bezala –gainera, ikastetxeak eta ikasgelak banandu nahi izan zenituzten–. Planteamendu horiek, ordea, baztertuta geratu ziren, onartezinak baitziren. Baina hizkuntzei ematen zitzaien tratamendu hori uste dut gaindituta dagoela jada, eta hemen garrantzitsuena da jakitea zer konpromiso-maila duen EAJk ingelesarekin, hark baitu urte hauetan gobernatzeko erantzukizuna eta hezkuntza-sistemak etorkizunean dituen erronkei aurre egiteko gai izango den eredu bat martxan jartzekoa. Mendizabal andreari entzuten genion lehengoan aurkeztu zen programaz hitz egiten; gertatzen dena da, ordea, 2015eko kontsultarekin eta erreferendumarekin, ia ez garela ohartu beste berrehun orrialdeetan jartzen zuen ezertaz. Ez dakit oso interesgarria ote zen, baina, prentsa, behintzat, 2015eko erreferendumarekin bakarrik geratu da. Ez zen fundamentuzko gauza handirik egongo programa hartan. Baina, nolanahi ere, esan didazu hezkuntzarekiko konpromisoaz hitz egiten dela. Ederra izango zen Jaurlaritza honek konpromiso hori ez izatea eta bere programan ez azaltzea! Eta bikaintasunaz hitz egiten zenuela… Esan diguzu balio horiek ere osatzen dutela herrialdea eraikitzeko duzuen proiektua. Tira, hemen ez gara ari herrialdea eraikitzeaz; hemen eztabaidatzen ari gara nola lortuko dugun kalitateko hezkuntzasistema bat, eraginkorra, garai hauetara egokitua eta euskal ikasleei beren etorkizuneko bizitzari aurre egiteko tresna onenak emateko gai izango dena. Nire ustez, arazoa da ikerketaren ondorioen mende jartzen duzuela dena une honetan, eta hala jartzen zuela sailburuak lehengoan Ganbera honetan. Baina ez da ondorioen arazo bat. Eztabaidatu daiteke ezarpen-formulaz; eztabaidatu daitezke, ziurrenik, ondorioen txostenaren gomendioak, ezarpen-sistema hori ahalik eta onena izan dadin egokitzeari buruzko gomendioak; baina inork ez du eztabaidatzen ingelesa edozein hezkuntza-sistemaren ardatz estrategiko bat dela gaur egun, eta eredu hirueleduna ezartzerekin mundu guztia dagoela ados gaur egun. Geure buruari galdetu behar genioke zer ari den egiten Jaurlaritza, ondorioak edozein izango direlarik ere, gertaerei aurrea hartzeko. Arazoa da Jaurlaritzak irakasleak prestatzeko programak zabaltzen eta indartzen ari behar lukeela, maila guztietako ingeles-programen eta ingeleseko diru-laguntzen aldeko apustua egin behar lukeela, eta, zer ikusten dugu? Guztiz kontrakoa ari dela egiten. Irakasleak ingeles-hizkuntzan prestatzeko programek ez dute ia lekurik Eusko Jaurlaritzaren aurrekontuetan, eta ez dira programa berriak edo errefortzu gehiago planteatu ingelesarentzat hezkuntzan. Beraz, ondorioei aurrea ez hartzeaz gain, bizpahiru urte galduko ditugu administrazioek ingelesaren alde egin behar duten apustuan. Horregatik, eta honekin bukatzen dut, presidente andrea, eskaera hau egiten dio Alderdi Popularrak. Uste dugu Jaurlaritzak aurpegia eman behar duela; ezin da jarri albora begira. Ezin liteke hilabete hauetan sailburua ez bakarrik ia ez ausartzea hirueletasun hitza ahoskatzen, baizik eta, gainera, albora begira jartzea, esatea iritsiko direla ondorioak, eta orduan azalduko digula zer programa duen EAJk hirueletasunaren alorrean. Guk, ordea, jakin egin nahi dugu zein den EAJren programa, eta zer asmo dituen EAJk hezkuntzan ematen den ingelesari dagokionez, esperimentuzko proiektu horren ondorioak edozein direla ere. EAJk esan behar digu ea ingelesaren aldeko apustua egiten duen ala ez. Eta, ingelesaren aldeko apustua egiten badu, ekintzekin ikusi nahi dugu, jada martxan jarritako programekin, hurrengo aurrekontuetan ikusi ahal izango ditugunekin. Eta, jakina, horretaz ez dugu ezer ikusi gaur arte. Besterik ez. Eskerrik asko. La
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/93e92fce-2322-46e0-8295-5927d6997724
|
parl_eu_970
|
10
|
22
|
11.04.2013
|
AGIRREZABALA MANTXOLA
|
EH Bildu
|
Mozioa, Iñaki Oyarzabal de Miguel Euskal Talde Popularreko legebiltarkideak aurkeztua, Hezkuntza Sailak Hezkuntza Marko Hirueledunaren etorkizunaz izango duen politikari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
|
Gracias, señora presidenta. Voy a empezar por el final. Oyarzabal jauna, ez dugula arazorik nahi…! Esan diguzu programa elebakarrak nahi ditugula, ez ditugula programa hirueledunak nahi… Guk haur euskaldunak nahi ditugu –ea argi geratzen zaizun–, haur euskaldun eleanitzak, euskaraz hitz egingo dutenak, gaztelaniaz hitz egingo dutenak, eta hirugarren hizkuntzan gaitasun ona izango dutenak, eta, ahal bada, laugarren hizkuntzan ere bai. Ea hori oso argi geratzen zaizun, hori baita garrantzitsuena, hori baita gakoa. Horretarako, bidea zein den eta metodoa zein den planteatu behar da. Beraz, alde handia dago zuen eta gure artean: zuen helburua ez da haurrak euskaldunak eta eleanitzak izatea. Horixe da alde handia! Horixe da alde handia. Izan ere, Celaá andrea, zuk gauza bera esaten zenuen, zure denboraren % 80 ingelesa zer den esaten emateaz gain: ezin liteke haur hirueledunik egon ez badago haur elebidunik (bi-hiru). Beraz, guk planteatzen dugu haurrak elebidunak izatea euskaran eta gaztelanian, horiek baitira autonomia-erkidego honetako hizkuntza ofizialak (niri dagokit), eta ingelesean ere maila ona izan dezaten planteatzen dugu. Baina zu izan zinen eta, Celaá andrea, guk ezarri genituen mailak kentzen lehena, hots, Derrigorrezko Bigarren Hezkuntza amaitzean erreferentziatzat hartu behar ziren mailak, alegia, B2 euskararako, B2 gaztelaniarako (Europako erreferentzia-esparrua), eta B1 ingeleserako! Horiek ziren, eta zuk kolpe batez kendu zenituen! Ez iezadazu ezetz esan! Eta zu ingelesmailez hitz egitera etorri zara hona! Horixe planteatu genuen guk, eta pikutara bidali zenituzten. Beraz, izan gaitezen serioak, eta jar dezagun arreta guretzat funtsezkoa den horretan. Oyarzabal jauna, ez dituzu irakurtzen Europako Batzordeak hizkuntza gutxituen tratamenduari buruz egindako gomendioak. Ez dituzu eta irakurtzen! Gomendioek argi eta garbi esaten dute hizkuntza gutxitua dela indartu beharrekoa. Haiek esaten dute eta, hezkuntza-eragileek esaten dute! Ez zinen bilera hartan izan? Hezkuntza-eragileen manifestua eman zigutenean, argi eta garbi jartzen zuen: "Gure helburua da ikasle euskaldun eta eleaniztunak lortzea"! Horixe eskatzen du hezkuntza-komunitateak. Oyarzabal jauna, zuk esatea niri ingelesak ez gaituela kezkatzen, eta Celaá andreak ere esaten zigun euskararekin ez dela nahikoa… Ea, zuek euskararen etsai gisa planteatu nahi duzue ingelesa, eta hori onartezina da. Oyarzabal jauna, erkidego hau aitzindaria da eta ingelesa goiz ematen hasten! Duela urte asko hasi zen, duela urte asko. Beraz, zer ari zatzaizkit esaten? Hau da, sistema honen legeak nahi du euskaldunek gaitasun bera izatea euskaran eta gaztelanian –horixe esaten du legeak–. Gobernuan egon ginenean, eta azken urteotan, hirugarren hizkuntzan gaitasun ona izatea planteatu da, hala nola ingelesean edo frantsesean, ondotxo baitakizu ikastetxe gutxi batzuetan frantsesa dutela hirugarren hizkuntza. Para terminar, en nuestro planteamiento no hay, señora Celaá, ningún paso atrás. Dice usted que con el euskera no basta. Somos conscientes de ello, pero ya le he dicho cuál es nuestro modelo. Cuando ha hablado en euskera en su intervención, solo ha dicho que se debe reforzar el euskera. Ya le he dicho, en la práctica anterior usted retiró los objetivos para el euskera al término de la Educación Secundaria Obligatoria que nosotros planteamos como referencia; ¡los retiró para el euskera y también para el inglés! Por tanto, ese es nuestro punto de partida, queremos vascoparlantes, queremos alumnos vascoparlantes y, cómo no, plurilingües, porque somos conscientes de que el sistema educativo vasco apostó hace muchísimo tiempo por introducir el inglés de manera temprana, muy temprana. Por tanto, no mezcle aquí debates, no pervierta el debate. Yo creo que el ejercicio tiene que ser cómo conseguir la misma aptitud en las dos lenguas, la misma buena capacidad lingüística, y cómo conseguir que nuestros alumnos adquieran una buena aptitud en la tercera lengua. Esa es la pregunta, y nosotros, para eso, tenemos un planteamiento que he presentado yo antes y al que vamos a atenernos. Para terminar, EH Bildu votará en contra de la enmienda transaccional que han firmado el Partido Popular y el Partido Socialista, a favor de la nuestra y en contra también de la que ha presentado el PNV. Nada más. Muchas gracias. La
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/93e92fce-2322-46e0-8295-5927d6997724
|
parl_eu_971
|
10
|
22
|
11.04.2013
|
CELAÁ DIÉGUEZ
|
SV-ES
|
Mozioa, Iñaki Oyarzabal de Miguel Euskal Talde Popularreko legebiltarkideak aurkeztua, Hezkuntza Sailak Hezkuntza Marko Hirueledunaren etorkizunaz izango duen politikari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
|
Señor Agirrezabala, euskara indartu, ingelesa aktibatu. Euskara indartu. Euskara sistemaren erdigunea da, zuk badakizu hori, eta zehaztu besterik ez duzu aurreko legealdiko zer puntutan egin zuen behera euskarak. Are gehiago esango dizut. Begira, ez nuen pentsatzen hau esatea; egia esan, errespetu osoa izan dugu gure aurrekoekiko, errespetu osoa, baina, begira –ez nuen pentsatzen hau esatea, baina horrela jarri zarenez…–, sailean sartu nintzenean liburu bahitu batekin egin nuen topo. Eta bahitua esaten dizut, hala baitzegoen. Hau da, ale asko zeuden, edizioko guztiak ez esateagatik, garaje batean ondo paketatuta. Hezkuntza elebidunaren analisia izena zuen, eta sailak 2007ko apirilean argitaratua zen. Oso jakitun zen zuk aipatu duzun gaiaz, eta erreferentziako hizkuntza-mailen mailaketa anitzeko sistema bat aldezten zuen (238. eta 239. orrialdeak), maila altuak, maila ertainak eta maila baxuak zituena (ez B2 guztientzat, horrelakorik ez! ), ikasle bakoitzari hiru parametroren arabera aplikatuko zitzaizkionak: etxeko hizkuntza… Begira zer den hau, e! Hau 1983. urteko hizkuntza-ereduetara itzultzea da, Euskararen Erabilera Normalizatzeko Legetik ateratako haietara (Pedro Miguel Etxenike). Lege hartan aipatzen zen eredu-dekretua, hizkuntza-parametroak etxeko hizkuntzaren, norberaren inguruan gailentzen zen harremanhizkuntzaren arabera aplikatuko zirela, eta euskara eskolaren erdigunean egongo zela. Liburua paketatuta. Garajera! Garajera! Hori ez zen atera. Eta badakit egin digutela, hor jartzen baitu. Hori ez zen atera. Aizu, hori ez zen atera. Eta badakizu zergatik ez zen atera? Kontraesanean zegoelako zuen hizkuntza-politikarekin. Izan ere, zuek politika egin zenuten hizkuntzekin, ez zientzia, eta hortxe dago aldea. Hortxe dago aldea. Izan ere, Mendizabal andrea, ez da esperimentu bat izan hirueletasunarekin egin dena; esperimentazio bat izan da. Hiru urteko esperimentazio bat da, eta edozein pertsonak, edozein ebaluatzailek, badaki zein den aldea. Alegia, hau ez da planteatu, D eredua planteatu zen bezala, egun batetik bestera. Zer helburu zituen D ereduak? Zeintzuk? Zer esperimentazio-prozesu egin zen D ereduan jakiteko ea D ereduko taldeetan sartzen ziren eta etxean gaztelaniaz hitz egiten zuten ikasleek aurrera ala atzera egiten zuten? Zeintzuk? Zeintzuk? Bat ere ez! Bat ere ez, jaun-andreok. Eta hori da ikus dezakegun hipokrisiarik handiena. Esperimentazio-prozesu honek berme guztiak ditu; edukien transmisioan, PISArena, eta hizkuntzetan, Cambridgeko Unibertsitatearena. Sailburu andreak modu zoritxarrekoan esan du –esaera hori erabiltzea zilegi bazait– ebaluazioa ez dagoela bermatuta. Nork gehiago? Hiru urte igaro dira, eta lehenengo deialdian sartu ziren ikastetxe guztiek, publikoek zein hitzartuek, errepikatu egin zuten bigarrenean (118 ikastetxe, 12.000 ikasle baino gehiago), eta hirugarren deialdian ez ziren gehiago sartu ez genuelako hirugarren deialdirik egin, hain justu emaitza guztiak garaiz eta behar bezala lortzeko zuei guztioi erakustearren eta legebiltzar-talde guztiok esperimentazio-prozesuari buruzko orokortze bat erabaki ahal izan genezan. Hizkuntza-helburuak, esaten duzue? Hizkuntzanorabideak, hizkuntza-helburuak? Aizu, curriculumean daude. Curriculumean daude. Ezin dugu gurdia idien aurretik jarri. Esperimentazioa da jakiteko zenbat lortu dugun (eta oso emaitza onak ari dira lortzen, eta horregatik eskatzen dute familiek), zenbat lortu dugun, hizkuntzen Europako erreferentzia-esparruaren arabera ezartzeko gero. Izan ere, ez du atzera bueltarik, eta zuek ez baduzue ikusi nahi, gizartea gu baino askoz aurrerago doa. Ez baita gauza bera eleaniztasunaz hitz egitea, programa honek hitz egiten duen bezala –eta nik ikusi dut programa–, ingelesari buruz ere ez baitu hitz egiten unibertsitateaz hitz egiten duenean; euskarari buruz bakarrik hitz egiten du… Unibertsitateaz ari garela, zientziaren alorrean egon nahi badugu, ingelesa erabili behar da, nahi eta nahi ez. Baina ez da gauza bera eleaniztasun lauso batez hitz egitea (norberak egin dezala nahi duena…), berriz ere hizkuntza-arrailean sartuko baikara, eta hizkuntza-arraila gizarte-arraila da, gizarte honek merezi ez duen arraila. Beraz, jaun-andreok, kontu handiz ibili hezkuntzarekin, kontu handiz ibili egiten ari garenarekin, kontu handiz, batez ere horren arduradunak. Ez da gauza bera pausokako hirueletasuna, orokorgarria, hedagarria, zientifikoki bermatua, edo "Aizu, zergatik ezin dira lau hizkuntza egin, edo bost…"? Jakina egin daitezkee- la, nola ezin izango dira bada egin! Baina ez denek. Eta guk denentzat nahi dugu, eta hori da, askotan, ezkerraren eta eskuinaren arteko aldea. Denentzat nahi dugu. Orokorgarria den, hedagarria den eta familia guztiek erraz lor dezaketen zerbait nahi dugu. Beraz, jaun-andreok, ibil zaitezte kontuz, hau mugarri bat baita benetan, gauza garrantzitsu bat euskal hezkuntzan, eta egin dezakegu, nahikoa berrikuntza baitugu arriskurik gabe egin ahal izateko, eta lehenengo deialditik dakiguna ona eta mesedegarria da. Eskerrik asko.
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/93e92fce-2322-46e0-8295-5927d6997724
|
parl_eu_972
|
10
|
22
|
11.04.2013
|
MENDIZABAL MENDIZABAL
|
EA-NV
|
Mozioa, Iñaki Oyarzabal de Miguel Euskal Talde Popularreko legebiltarkideak aurkeztua, Hezkuntza Sailak Hezkuntza Marko Hirueledunaren etorkizunaz izango duen politikari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
|
Eskerrik asko, presidente andrea. Harritu egiten nau, Celaá andrea, beste elementu oso garrantzitsu bat ahaztu zaizula erdibideko zuzenketan, hots, ikasleek bi hizkuntza ofizialetan ezagutza praktiko nahikoa izateko duten eskubidea. Non dago ikasleen eskubidea? Ahaztu egin zaio Alderdi Sozialistari! Berriro diotsut erdibideko zuzenketan ahaztu egin zaizula ikasleek bi hizkuntza ofizialetan ezagutza praktiko nahikoa izateko duten eskubidea, ez baita agertzen erdibideko zuzenketan. Oyarzabal jauna, esan duzu, hain gai garrantzitsua denez, denon artean adostu behar dugula. Bada, noski baietz. Orduan, nola azaldu diezagukezu aurreko Jaurlaritzak ekimen bat martxan jartzea eta ez izatea gehiengo sozial eta politikoaren babesa? Zuek jo eta ke ari bazarete ere, gure ekintzek erakusten dute EAJ beti egon dela hezkuntza-sisteman ingelesa sartzearen alde. Zertan ari zarete jolasten? Ingelesak bere tokia izan du eta izango du; jarraituko du bere tokia izaten. Ez dezagun jolas egin hain gauza serio batekin; hau Legebiltzarra da. Gainera, legebiltzarkide bakoitzaren erantzukizuna da Mahaiak bidaltzen dituen dokumentuak irakurtzea, hala nola lehendakari jaunaren gobernuprograma, edo legebiltzarkide bakoitzak prentsa irakurtzea gobernu-proiektu horri buruz. Horregatik irakurri dut espresuki hezkuntzari buruzko aipamen hori. Celaá andrea, ez didazu erantzun egin dizudan galderari: noiz deskubritu zenuen zientziaren hizkuntza ingelesa zela? Ez didazu erantzun. Nik dakidanez, Donostiako nanoGune, bioGune eta horietan denetan seguruena ikertzen ari den jendea, ari da euskaraz, arituko da gazteleraz, arituko da ingelesez, hizkuntzek, denek balio dute zientzia egiteko. Beste gauza bat da dibulgazioa. Eta beti ez da izan ingelesa, gainera, zientziaren hizkuntza, eta hemendik urte batzuetara zuk ez dakizu zein izango den, zeren eta Asia aldeko herrialdeak hartzen ari diren garrantzia hartuta, auskalo nolakoa izango zientziaren dibulgazioa, zein hizkuntzatan izango den, besterik gabe. Dena den, bukatzeko, EAJ prest dago adostasuna lantzeko eta ahalbidetzeko, hizkuntza eleaniztasunaren alde, eta hori gauza konkretu bat da, ez da una cosa vaga el plurilingüismo, kalitatezko hezkuntzaren alde, euskal gizartearen bizikidetzaren alde, euskara eta hizkuntza eta hezkuntza inportanteegiak baitira besterik egiteko. Eskerrik asko.
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/93e92fce-2322-46e0-8295-5927d6997724
|
parl_eu_973
|
10
|
22
|
11.04.2013
|
RONCAL AZANZA
|
SV-ES
|
Honako ekimen hauek batera eztabaidatu eta behin betiko ebazpena hartzea:
|
Eskerrik asko, presidente andrea. Buenos días, señorías. Legebiltzarkideok, gaur hemen eztabaidatuko dugun mozioa duela lau aste aurkeztu genuen interpelazio baten ondorioa da. Interpelazio hartan, Arabako paziente kronikoen arretari buruzko kezka agertu genuen. Kezka hori ez da gurea soilik. Ganberako taldeekin ere partekatzen dugu, Alderdi Popularrak aurkeztu zuen legez besteko proposamena elkarrekin eztabaidatzean ikusi zen bezala. Baina guk Araban dagoen kezka dakargu, eta, bereziki, Gasteizen dagoena. Hau ez da arazo berria. Arabako erakundeek urteak zeramatzaten Eusko Jaurlaritzari adierazten nabarmen hazi den hirian osasun-arreta berriro bideratu behar zela; hiria haztean, gero eta paziente kroniko gehiago dituen biztanleriari zerbitzua ematen zion, eta ez zuen hazten ari zen biztanleriari egokitutako sistemarik. Hainbat irtenbide proposatu ziren hiri horretan. Irtenbide bat zen hirugarren ospitalea eraikitzea. Eta azken Gobernuak egin zion aurre arazo horri, eta hiriko osasun-arretaren plangintza egin zuen. Plangintza haren abiapuntua zen Arabako biztanleriaren ia % 90 hartzen duen hirian paziente azpiakutuen ospitalerik ez zegoela, eta behar horietara egokitutako zentro bat zuela, oso ona, baina berrogei kilometrora, eta mendate bat igarota (azken batean, irisgarritasun eskasekoa, bai paziente kronikoentzat, bai familientzat), eta, gainera, edukiera mugatukoa. Horrenbestez, aurreko sailak beharrezko iritzi zuen egungo azpiegiturak egokitzea hirian, aukera merke eta arrazionalaren bidez. Plangintza hark nabarmen hobetzen zituen bi ospitaleak. Txagorritxu ospitalearen kasuan, inguruan eraikin osagarriak eraikiz; Santiago ospitalearen kasuan, zabaltzerik egin ezin zenez, ospitalea berregokituz, birgaituz. Egia da ez zela plangintza baketsua izan; zalantzan jarri zuten eredua hiriko sektore batzuek, baina eztabaidaezina zen laguntza-errealitate berrira egokitu behar zela, eta ahalik eta kostu txikiena izan behar zuela. Legegintzaldi berria hastean, plan hura geratzea erabaki zuen Jaurlaritza honek, eta ez zuen ordezko planik aurkeztu. Sailburu jaunaren argudioa da ezin dela plan bat hamabost egunean prestatu –eta egia da–, baina Jaurlaritza berri hau ez da bat-batean sortutako arazo bati aurre egiten ari. Esaten ari nintzen moduan, datu errealetan oinarritutako eskaera batetik abiatzen zen, eta Santiago ospitaleari buruzko erabakiak hartzen ari ziren aurreko gobernuak, baina irtenbidea osotasunean aztertuko zuen plangintza arrazional eta erabatekorik izan gabe. Adibidez, Santiago ospitalean ginekologia- eta pediatria-zerbitzuak kentzea erabaki zen, bikoiztuta baitzeuden, bistan denez, eta jarduera txikia baitzen. Beraz, hau ez da arazo berria, eta arruntena da, alderdi politiko bat hauteskunde batzuetara aurkezten denean, dauden arazoak konpontzeko irtenbideak eskaintzea. Arruntena da ideia bat izatea, nahiz eta agian aurrera eramateko beharrezko akordio politiko eta sozialek aldatzea eskatu. Baina ez da logikoa ardura bat hartzea zer egin nahi den jakin gabe, eta ideia bakarra izatea hura geratzea. Bitxiena da Gobernuak egindako deialdi publikoen sorta horretan mila eguneko programa bat sartu izana, eta mila egun horietan ez izatea Arabarako osasun-azpiegiturei buruzko ekimenik, ezta Arabarako plan funtzional berririk ere. Sailburuak batzordean duela bi aste egindako agerraldian adierazi zuen Arabako lehen arreta-sarea berriro diseinatzea lehen egunetik daukala agendan, baina, nioen moduan, ez da gobernuak mila egunetarako aurkeztutako konpromisoen artean jasotzen. Behin eta berriz esan dugun moduan, guretzat ez da baliozkoa Gobernuak esatea jendean gastatzen duela dirua, eta ez adreiluan; izan ere, osasun pribatuak egiten ditu osasun publikoak egiten ez dituen azpiegiturak. Eta denok ezagutzen ditugunez egungo eskaerak eta paziente kronikoen kopuruak gora egin duela dioen aurreikuspena, gaur proiektua geratzea da bihar itunak egin behar izatea. Gobernu honek argitu behar du zer egin nahi duen euskaldunei ematen dien osasun-ereduarekin, asmo onak, kalitatea, lankidetza eta konnotazio positiboz betetako beste hitz batzuk errepikatzeaz harago; ekintzetara joan behar da. Sailburuak interpelazioari emandako erantzunean onartu zuen, baita ondorengo agerraldian ere, Gasteizko paziente kronikoek behar bat dutela, eta nekez erantzuten diola Lezak –adierazi eta onartu zuen–, eta irtenbidetzat adierazi zuen, Leza hobetzea ez ezik, hori ez baita irtenbidea, Santiagok eta Txagorritxuk paziente akutu eta azpiakutuentzako oheak izatea, eta eskaera guztiei erantzun ezin zaien kasuetan, itunetara jotzea. Aukera hori, gure ustez, adabaki bat ez ezik, paziente kronikoen estrategiari erabat uko egitea ere bada. Gainera, iruditzen zaigu ez duela konpontzen AUOk konpondu nahi zuena, bikoizketak saihestea, paziente kronikoentzako irtenbidetzat bikoizketa proposatzen baitu, hain zuzen. Guk osoko estrategia bat eskatzen diogu Jaurlaritzari, beste lurralde batzuek jada badutenaren modukoa. Gasteizen, Donostian eta Bilbon bezalakoak izan nahi dugu, haiek bezala, ospitale espezifiko bat izan, paziente kronikoen arazoak ebazteko. Adibidez, Santa Marina ospitalea; Bilboko bizilagunei kanpokontsulten zerbitzua, eguneko ospitalea, errehabilitazio-zerbitzua, larrialdi-zerbitzua, eta, noski, ospitaleratze-zerbitzua ematen dizkie. Eta zerbitzu berak ematen ditu Amara ospitale zaharrak, gaur Donostia ospitalean txertatuak. Bada, bilbotarrek eta donostiarrek dituzten zerbitzu berak, esan dudan moduan Beraz, beste lurralde batzuetan jada ematen denaren moduko estrategia eskatzen dugu gasteiztarrentzat, egungo baldintza ekonomikoetara egokitua, noski, baina osoko tratamenduei uko egin gabe. Horregatik eskatu dugu paziente kronikoen ospitalea martxan jartzea AUOren barruan, Gasteizko herritarrei Santa Marina ospitaleak bilbotarrei ematen dizkien zerbitzu berak emateko: ospitaleratze-zerbitzua, kanpo-kontsultak, paziente akutuen ospitaleek gaixotasun kroniko guztiak tratatzeko eman ezin ditzaketen errehabilitazio-zerbitzuak. Osasun Batzordean Federreko ordezkaritza bat izan genuen, hain zuzen, lehengo egunean. Gaixotasun arraroak dituztenak babesten dituzten erakundeak biltzen ditu, eta puntu horietako bat eskatu ziguten, errehabilitazio-tratamendua, hain zuzen; tratamendua ez da gaixotasuna sendatzeko, baizik eta gutxieneko bizi-kalitatea izateko. Eta hori paziente kronikoen estrategian sartu beharko litzatekeen aldarrikapentzat jasotzen dugu. Beraz, berriro onartzen dugu egungo egoerak ez duela aukerarik ematen azpiegiturengatik pozteko, hirugarren ospitale bat egiteko, baina dagoeneko badauden osasun-azpiegitura publikoak baliatuz egitea nahi dugu. Eta azpimarratu egin nahi dugu: publikoak. Eta, horretaz gain, Leza ospitalea Arabar Errioxako biztanleriaren osasun-laguntza espezializatuko beharrei erantzutera birbideratzea nahi dugu. Hori da gure proposamena. Eta eztabaida hau errepikatu egiten denez, baita Alderdi Popularrak proposatzen duena ere, eskatzen dugu egungo plan funtzionala moldatu behar duen plan funtzionalak, baztertu egiten baitu egungo gobernuak, baina Legebiltzar honi eman diezaiola... Eta, batez ere, plan funtzional berria aurkeztea bi hilabeteko epean, Arabako egoera, beharrak konpontzeko. Ez dugu osasun-zerbitzu publikoa gelditzerik nahi. Baditugu hurbileko adibide batzuk, eta ez diegu horiei jarraitu nahi sozialistok. Ez gara Euskadiko egoera aurkezten ari, baizik eta beste autonomiaerkidego batzuetakoa, oso egoera penagarrian baitaude egun. Eta horregatik eskatzen dugu arabarren eskaeraren oinarri den arazo bati osoko irtenbide egokia ematea. Besterik ez, eta eskerrik asko... Beno, esan nahi dut azkenean ez dugula akordiorik lortu talde guztien artean. Esan behar dut ez geundela urrun, baina onartu behar dut, halaber, ez zaidala behar bestekoa iruditzen Euzko Alderdi Jeltzaleak Bildurekin adostuta proposatu duen zuzenketa, ez baititu jasotzen guk paziente kronikoen estrategiaren barruan irtenbidetzat eskatzen genituen berariazko konpromisoak. Jasotzen du AUOrekin jarraitzeko konpromisoa, eta gustuko dugu hori, beste uneren batzuetan zalantzaren bat egon zitekeela entzun baikenuen. Horrenbestez, hobekuntzatzat jasotzen dugu AUOrekin konpromisoa hartzea, uste baitugu plan funtzional horrek paziente akutuen zerbitzua hobetzea, kudeaketa hobetzea, bikoizketak saihestea eta gaur ematen ez dituen zerbitzu batzuk ematea jaso behar dituela, ez baitute horretarako aukerarik ematen ez Santiagoren ez Txagorritxuren neurriek, eta paziente akutuentzako ospitale batek aukera hori emango luke. Bestalde, genioen moduan, ez da konpromisorik hartu paziente kronikoen estrategiarekin, eta hori da gure legebiltzartaldearen kezka nagusia. Besterik ez; eskerrik asko. La
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/93e92fce-2322-46e0-8295-5927d6997724
|
parl_eu_974
|
10
|
22
|
11.04.2013
|
GARRIDO KNÖRR
|
PV-ETP
|
Honako ekimen hauek batera eztabaidatu eta behin betiko ebazpena hartzea:
|
Gracias, señora presidenta. Lehendakari, consejeros, señorías. Euzko Alderdi Jeltzalearen Gobernu berria eratu eta otsailaren 18an Osasuneko sailburuaren agerraldia bideratu ondoren, sailaren ildo nagusiak azaltzeko, talde honek, Euskal Legebiltzar Talde Popularrak, presazko ekimen bat aurkeztea erabaki zuen egun gutxi batzuk geroago, Arabako osasun-inbertsioen etorkizuna eztabaidatzeko osoko bilkuran, zehazki, otsailaren 22an. Creemos que es conveniente debatir este tema cuanto antes, por la proximidad de la tramitación de los presupuestos y la preocupación que crea este tema. Algunos no consideraban urgente debatir esta iniciativa, y hoy nos encontramos debatiendo una moción surgida por la interpelación presentada por el grupo Socialistas Vascos, relativa a las inversiones no realizadas en el territorio histórico de Álava. Sailburuak agerraldian adierazi zuen goizegi zela inbertsioei buruz hitz egiteko, aurrekontua itxi gabe dagoela-eta, baina aurreikusitako aurrekontuek Legebiltzarrak emango zuena baino behar ekonomiko handiagoak izango zituztela. Aurrekontuak ezagutu ondoren, eta Ganbera honetan azalpena jasota, ikusi dugu Arabako Unibertsitate Ospitalean inbertsioak egitea ez dela funtsezkoa ez Sailarentzat ez Jaurlaritzarentzat. Kanpo-kontsultetako altzarietarako aurrekontua 500.000 eurokoa da, eta gainazaleko parkingerako aurreikusitako kopurua, berriz, 80.000 eurokoa. Horiek dira Gasteizko AUOn inbertsioak egiteko kontu-sailak. Arabako Unibertsitate Ospitaleari dagokionez, egindako agerraldietan azaldu zuen talde bat osatu zela Santiago eta Txagorritxu zentroetako profesionalekin, ematen ziren zerbitzuak ebaluatu eta prestazioak non utzi definitzeko. Gainera, osasun-azpiegitura horietarako gida-plan bat egiteko asmoa aipatu zen. Profesionalen lantaldea koordinatzen duen Arriaza doktoreak azaldu zuen plan funtzionala egiten ari zirela une honetan (plan funtzional berria, aurreko Gobernuak egin baitzuen plan funtzional bat), eta, ondoren, gida-plana egingo zela, eta han zehaztuko zela zer egitura behar diren edo zer egitura-aldaketa egin behar diren gida-plana aurrera eramateko. Garrantzitsua iruditzen zaigu berriro hutsetik ez hastea, eta plan horietan –egiteke dauden horietan– zehaztea orain arte AUOn egin diren inbertsioak eta jarduerak. En la legislatura anterior se realizó el plan funcional del Hospital Universitario de Álava, y se presentó en la comisión correspondiente del Parlamento el 19 de octubre del 2011. Aquel plan analizaba, entre otros, los siguientes puntos: la situación de la asistencia hospitalaria en aquel momento, las necesidades estructurales, los grupos funcionales de los servicios y la propuesta de distribución espacial. Sailburuak ez ezik, beste bozeramaile batzuek ere egindako adierazpenek (adibidez, Gasteizko Udaleko Euzko Alderdi Jeltzalearen bozeramaileak –eta esan behar da AUOren proiektua berrikusteari buruzko lehenak izan zirela–) Arabako osasun-inbertsioei bu- ruzko kezka sortu dute, besteak beste, paziente kronikoentzako etorkizuneko ospitaleari buruz, eta, oro har, gure lurraldeko osasun-arretaren etorkizunari buruz. Alderdi Popularraren iritziz, erabat beharrezkoa da, eta lehentasuna du Arabako Unibertsitate Ospitalearen proiektuak. Izan ere, Arabako herritarrei osasun-arreta hobea ematen lagundu behar du, eta, behin betiko, Euskadiko osasun-mapan jarri Araba, osoko eta kalitatezko laguntza emanez. Gai zehatzei buruz ari gara; esaterako, osasunlaguntza berriro antolatu eta zabaltzeaz, bikoizketak kentzeaz, zerbitzu berriak emateaz, espezialitate berriak emateaz, laguntzaren kalitatea hobetzeko, eta ekipo eraginkor eta lehiakorragoak izateaz, behar horietara egokituak. Azken batean, paziente akutuen ospitale-beharrak hobetzea, nahiz paziente kronikoen ospitaleratze-beharra konpontzea. Izan ere, Leza ospitaleraino joan behar dute egun, Gasteizen ez dutelako azpiegitura espezifikorik paziente horientzat, horrek eragiten dituen eragozpen guztiekin. Bere garaian, paziente kronikoentzako ospitalea defendatu zuen Alderdi Popularrak. Bere garaian, bakar-bakarrik defendatu zuen. Gero, Alderdi Sozialista batu zitzaion proposamenari aurreko legegintzaldian. Eta, orain, badirudi sailburu berriak, Darpón jaunak, etorkizunean halako azpiegitura bat izateko beharra onartu duela. Hain zuzen, sailburu jaunak adierazi zuen Gasteizen badela behar bat paziente akutuei dagokienez, eta nekez erantzuten diola Lezak. Eta zenbait aukera aipatu zituen. Bat, ohekopuru jakin bat izatea gaixotasun kronikoak dituzten pazienteentzat egun dauden bi ospitaleetako batean edo bietan (Txagorritxu eta Santiago), edo ezaugarri horiek dituzten oheak ituntzea Gasteizko osasun-zentro batzuekin. Beraz, sailburua jakitun da epe ertain edo luzean paziente horientzako, paziente kronikoentzako baliabide espezifiko bat behar dela Gasteizen, hala adierazi baitu. Horrenbestez, arazoa ez da konpontzen adabakiak jarrita, eta ezin da atzeratu behin betiko irtenbidearen diseinua, guztiok baitakigu berandu baino lehen etorri behar duela, eta onartu egin behar dugu, eta zerbitzu espezifikoa eman paziente horiei; gogora ekarri behar da Gasteizek Arabako lurraldeko biztanleriaren % 80 duela, eta gaur egun Lezara joan behar dutela paziente kronikoek, horrek haientzat nahiz bereziki haien familientzat dituen eragozpen guztiekin. Patologia kronikoei arreta berezia emango dien azpiegituraz ari gara, errehabilitazio-zerbitzuak eta zainketa aringarriak, telelaguntzako eta telemedikuntzako jarduera aurreratuak bildu eta beste ospitale- eta anbulatorio-modalitate batzuk eskainiko dituenaz. Beraz, legebiltzarkideok, ez gara ari gaixo horientzako oheak soilik dituen ospitale batez, baizik eta oso laguntza-modalitate jakinez; esaterako, egonaldi ertaineko ospitaleratzea, anbulatorio-eskaintzak kontsultetan, ebaluazioa egiteko, eta terapia-aholkuak emateko, eguneko ospitalea prozesu kronikoetarako, urruneko kontsulta arteko komunikazioa, etxeko arreta. Errealitateak erakusten du bizi-itxaropena handiagoa izatean, eta, horrenbestez, biztanleria zahartzean, eta gaixotasun kronikoak nagusitzean, patologia kronikoak dituzten pazienteen arretara egokitu behar direla osasun-sistemak. Heriotzen % 70 gaixotasun kronikoak dituzten pazienteenak dira, eta lehen arretako kontsulten % 80 eta ospitaleratzeen % 60 patologia horiek dituzten pazienteei dagozkie. Beharrezkoa da egun ditugun bi baliabideak erabiltzea, Santiago eta Txagorritxu, eta haien ahalmenak eta aukerak baliatzea, baina, horretaz gain, zerbitzu berriak hartuko dituzten baliabide berriak diseinatu behar dira, eta etorkizunean, Gasteizen osoko egiazko osasun-zerbitzutzat hartzea AUO, gure inguruneko beste hiri batzuetan bezala. Logikoa dirudi, halaber, egiten diren inbertsioen zati handiena Txagorritxu ospitalera bideratzea, Arraiza doktoreak berak ere onartu zuen moduan, eta hitzez hitz ari naiz: "zati handienak, bistan denez, Txagorritxu aldera joan behar du, Santiagora baino gehiago". 1970eko hamarkadan genituen ospitale-azpiegitura berak ditugu, baina Gasteizek 100.000 biztanle baino gehiago hartu ditu berrogei urte hauetan. Sailburuak berak onartu zuen duela aste batzuk Osasun eta Kontsumo Batzordean, esan baitzuen jabetzen zela Arabako azpiegiturak duela denbora askoko azpiegitura berak direla. Badirudi diagnostiko bera dugula, orain, guztiok. Badirudi iraganean sailburu nazionalistak ez zituela kezka horiek izan, eta, agian, horregatik ditugu ospitale-azpiegitura horiek. Baina, gure ustez, Arabako lurralde historikoko osasunaren diseinua egiteke dagoen arlo bat da, eta, legebiltzarkideok, Arabako herritarrak ezin dira unean-unean egokitzen den Jaurlaritzaren planen mende egon, edo Jaurlaritzaren kolorea aldatu zain. Uste dugu akordio bat behar dugula, profesionalen eta gizarte-eragileen arteko akordio politiko bat, eta herritarrek ere parte hartzea lurralde horretako etorkizuneko osasun-proiektua diseinatzen, egungo laguntza-eskaintza hobetzeko eta dauden beharrei erantzuteko, besteak beste, patologia kronikoak dituzten pazienteen beharrei. Testu bat aterako da gaur Ganbera honetatik, EH Bilduren eta Euzko Alderdi Jeltzalearen arteko gehiengoz onartutako testua. Baina testu horretan ez dira izango –eta niri garrantzitsua iruditzen zait, gai honi dagokionez, akordio baten hasiera baita–…, ez dira izango bi alderdi, eta, agian, ezta hirugarren bat ere. Iruditzen zait gai honi buruzko hausnarketara eraman behar gaituela honek. Beharrezkoa zen akordio zabala, baina ez dugu akordio zabal hori lortu, eta Euzko Alderdi Jeltzalea akordio batera iritsi da Bildurekin. Alderdi Sozialistarekin, erdibideko zuzenketa bat lortu dugu. Roncal andreak esan duen moduan, akordio batetik hurbil geunden, baina, azkenean, ezinezkoa izan da. Eta Euzko Alderdi Jeltzaleak beste bidelagun bat aukeratu du, eta eskubide osoa du, baina, aurkeztu zaigun testua aztertuta, zuzentzen eta zehazten saiatu garena, gai zehatz asko falta ditu, eta, esan dudan moduan, guri ezinbestekoa iruditzen zitzaigun zehaztapen hori gai honetarako. Ados gaude, plan funtzional bat ekarri behar da, eta hala iragarri du Jauraritzak berak. Baina legebiltzarkide honek ekimenean bertan proposatzen zuen plan funtzional horrek ezin zuela berriro hutsetik abiatu, ez garelako hutsetik hasiko. Plan funtzional horretan, orain arte egindako inbertsioak eta jarduerak jaso behar dira. Plan horretan, paziente akutuen beharrak hobetu behar dira (hau da, haratago jo behar dugu Arabako osasungintzan), eta paziente kronikoen ospitaleratze-beharrei eta arreta espezializatuari erantzun, egun ez baitzaie erantzuten Gasteizen. Egun ez baitzaie erantzuten. Gure inguruko hirietan, Bilbon eta Donostian, esaterako, azpiegitura espezifikoen bidez erantzuten zaie. Hemen, Gasteizen, Gasteiz hirian, ez dugu azpiegitura espezifiko bat, eta horren ondorioz, Lezara joan behar dute paziente kronikoek eta haien familiek. Hori paziente kronikoentzako azpiegitura espezifiko batean zehaztea eskatzen dugu, talde horri zerbitzu batzuk emateko. Izan ere, ez zaigu nahikoa iruditzen oheak gaitzea, edo oheak ituntzea ez dakit zer zentrorekin, edo oheak gaitzea bi ospitaleetakoren batean, edo bietan, sailburuak esan zuen moduan. Azpiegitura espezifiko bat nahi dugu paziente horientzat, ospitaleratze-zerbitzuak, kanpo-kontsulta espezializatuak, errehabilitazioa, eguneko ospitalea eta larrialdi-zerbitzuak emango dizkiena. Beharrezkoa iruditzen zaigu proiektu hori adostea, esan dut nire mintzaldian, baita gida-planak orain artean egindako jardueren eta inbertsioen azterketa jasotzea ere, lehen nioen moduan, eta etorkizuneko jarduera eta inbertsioen plangintza egitea, bai Santiago ospitalean, bai Txagorritxu ospitalearen inguruan, Arraiza doktoreak esan zuenez, leku horretan, ingurune horretan izango baita inbertsioak egiteko aukera, hor egin baitaiteke zabaltzea. Azken batean, testu errealista aurkeztu dugula uste dugu, Gobernu honi zereginak jartzen dizkion testu bat. Adostasuna lortzen saiatu gara, baina zehaztasun faltagatik, eta konpromiso zehatzik ez jasotzeagatik, ezinezkoa izan da azkenean adostasun hori lortzea Jaurlaritza ordezkatzen duen alderdiarekin. Eta, azkenean, bi testu bozkatuko dira. Ziur asko, EAJ eta Biduren artean adostutako testua onartuko da, baina, berriro diot, gure ustez, testu horrek gaur ez du beharrezko adostasunik, ezaugarri horiek dituen proiektu batek Gasteizen behar duen adostasuna. Besterik ez; eskerrik asko. La
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/93e92fce-2322-46e0-8295-5927d6997724
|
parl_eu_975
|
10
|
22
|
11.04.2013
|
ORBEGOZO URIBE
|
EA-NV
|
Honako ekimen hauek batera eztabaidatu eta behin betiko ebazpena hartzea:
|
Eskerrik asko, mahaiburu andrea. Egun on, sailburuok, egun on, legebiltzarkideok. Beno, esan beharra daukagu gure taldearentzat ere Arabako Unibertsitate Ospitalearen egitasmoa oso garrantzitsua dela eta erabateko lehentasuna daukala. Zentzu horretan bat egiten dugu ezbairik gabe Osasun sailburuak Ganbera honetan ez behin, ez birritan, hau da, hiru aldiz behin eta berriro esandakoarekin. Bere agendan erabateko lehentasuna daukala. Egitasmo honek Arabako lurralde historiko osoari eragiten dio. Egitasmo honek Gasteizko zein Arabako herritarren osasun beharrei erantzun behar die, bai gaur egungo beharrei, baina, baita ere, epe ertain eta epe luzera sor daitezkeen horiei. Baina gai honen inguruan gure taldeak argi dauka ez dugula aurreko legealdian gertatutakoa berriro gertatzerik nahi. Gure taldeak beti esan du egitasmo honen inguruan aurreko Osasun Saileko arduradunek ez zutela behar-beharrezkoa den adostasunik landu. Hain garrantzia handiko eta Araba osoaren gainean hain eragin handia duen egitasmo batek adostasuna behar du. Adostasun hori landu beharko da profesionalekin, langileen sindikatuen ordezkariekin, herritarrekin eta bertako biztanleekin eta, nola ez, baita udaleko eta Legebiltzarreko beste alderdi politikoekin ere. Zentzu horretan, Osasun Saileko arduradunei hori eskatu nahi diegu adostasun zabala landu, sustatu eta erdiesteko. Bilduren ordezkariak aipatu duen moduan, baita ere Talde Sozialistako eta PPko ordezkariak aipatutako moduan, guk eskatu nahi diogu Gobernuari bi hilabeteko epean plan funtzionalaren proposamena aurkeztu dezala Ganbera honetan. Baina plan funtzional honen proposamen hori izan beharko da lanerako hasierako dokumentua, hau da, Osasun Sailak eragiten diren profesional taldeekin, langileen sindikatuen ordezkariekin, gizarte eragileekin eta beste hainbat alderdi politikorekin elkarlanean adostu beharko duen egitasmoa. Halaber, eskatzen diogu plan funtzionalaren egitasmo horrek Gasteiz hirian zein Arabako lurralde historikoan gaixotasun kronikoak dituzten pertsonek, baita ere zahartzaroarekin lotutakoak eta menpekotasunarekin lotutako gaixotasunak dituzten herritar horien beharrei erantzuteko, zein neurri konkretu hartuko diren zehazten duen proposamen bat ere jaso dezala. Plan funtzional bat eduki ondoren, eskatzen diogu plan zuzendaria aurkezteko, izan ere, horrek zehaztu beharko baitu teknikoki nola burutu plan fun- tzionalean adostutako egitasmoa. Eta bertan aurreikusi beharko da zein inbertsio diren azpiegituretan, zein giza baliabide beharko diren, horiek guztiak betetzeko epeak eta abar. Beraz, azken finean, guk azpimarratu nahi duguna da kasu honetan ez dugula lortu kontsentsua edo adostasuna Ganbera honetan. Zoritxarrez ez da lan erraza izan, baina saiatzeak merezi du. Ez dut bat egiten esaten dutenean edo Garrido andereak aipatu duenean ez garela saiatu kontsentsura heltzen, ezta ere proposamen konkretuak ez ditugula batu edo jaso gure erdibideko zuzenketan. Zaila da, beraz, lan handia eskatzen du, baina merezi du. Gaur ekimen honen inguruan ez gara gauza izan kontsentsua lortzeko, nahiz eta osasungintzari buruzko ekimena izan, irizpide politiko hutsetan oinarritutako banaketa bizitzen ari gara. Funtsean, oinarrian ados gauden arren, eta horrela da, testuak irakurri ondoren ados gaude, osasungintzarekin zerikusirik ez duten irizpide politiko batzuen ondorioz bi testu aurkeztu ditugu; gure ustez, ez da justua, ez da jarrera eraikitzailea. Osasun Sailak borondatea adierazi du, plan funtzional honetan lehentasuna edukiko duela adosteak, adostasuna bilatzeak, eragileak entzuteak eta, azken finean, plangintza osoa elkarlanean burutzeak. Beraz, ez dugu bat egiten banatu gaituen edo irizpide horrekin. Baina ez zaigu Alderdi Sozialistak eta Alderdi Popularrak hartu duten erabakia errespetatu beste erremediorik geratzen, bat ez gatozen arren. Eta horregatik jarraituko du talde honek eskatzen, eta lan egiten, hain zuzen, gaur lortu ez dugun adostasuna lortzen. Besterik gabe, eskerrik asko.
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/93e92fce-2322-46e0-8295-5927d6997724
|
parl_eu_976
|
10
|
22
|
11.04.2013
|
MANEIRO LABAYEN
|
Mixto-UPyD
|
Honako ekimen hauek batera eztabaidatu eta behin betiko ebazpena hartzea:
|
Eskerrik asko, presidente andrea. Eztabaida interesgarria, gaurkotasuna duena, Arabako herritarren interesekoa ekarri digute Euskal Sozialistak taldeak eta Talde Popularrak, Arabako osasun-inbertsioen gaiari buruzkoa. Beraz, oso gai garrantzitsua, eta datozen asteotan, eta hilabeteotan ere eztabaidatzen jarraituko duguna; izan ere, eta badirudi denok ados gaudela horretan, arazo eta gai ugari daude ebazteke. Eta aurrekontuak murrizten diren garaian, gauza batzuk zailagoak dira egiten. Iraganean baliteke batzuk konpondu ahal izatea, baina garaiotan ez da dirurik gauza guztietarako, baizik eta oso diru gutxi gauza gehienetarako. Dena den, funtsezko gaia iruditzen zait hau, eta sakon landu beharko genukeela, ahalik eta adostasun handiena lortzeko ez ezik, talde guztiek proposatzen duten moduan, irtenbide onenak ere aurkitzeko. Guretzat argi dago, baita gainerako taldeentzat ere, une honetan arazo bat dagoela paziente kronikoen eta mendekotasunak dituztenen arretan, eta arazoa larriagotu egingo dela etorkizun hurbilean. Uste dut bat gatozela guztiok diagnostiko horretan: biziitxaropena handitzean, eta lehen hilkorrak ziren gaixotasunak botika bidez kontrolatzean, osasun-zainketen mende bizi dira urte luzez milaka herritar. Arazoa ahalik eta modu egokienean ebaztean datza, ahalik eta adostasun handiena lortuz, gauzak ongi eginez, adabakiak saihestuz, baita epe laburreko irtenbideak ere saihestuz. Egia esan, gu asko harritu gintuen sailburuak Ganbera honetan egin zuen adierazpenak; esan zuen lehen mailako arreta-zentroak izango direla paziente kroniko adindunak eta mendekoak artatzearen protagonistak, hori egiten ari baitira urte luzez, hain zuzen, osasun-zentroetako medikuak eta erizainak. Alegia, familia-medikuek eta erizainek hartzen dituzte egunero adindunak eta paziente kronikoak; haiek dira paziente horiek egunero hartu eta haien bilakaera kontrolatu, haien botiken errezetak egin, etxera bisitan joan, eta, beharrezkoa denean, espezialistarengana bideratzearen arduradunak, edo haien ospitaleratzea izapidetzen dutenak. Horrenbestez, hori jada egiten da. Bestalde, eta hemen esan den moduan, Arabako paziente kroniko eta mendeko guztien ospitaleratzeei ezin zaie Leza ospitalearen bidez erantzun (eta uste dut guztiok bat gatozela horretan), haren kokapena ez baita egokia Arabako biztanleriaren gehiengoarentzat; Arabako biztanle gutxi batzuei baizik ez dio erantzuten. Gainerakoentzat, berriz, arazo bat ere bada, bide luzea egin behar baitute. Uste dut ados gaudela guztiok horretan. Eta arazo hauek ezin dira ebatzi ez itunpeko zerbitzuekin ez epe laburrerako adabakiekin. Sailburu jaunak proposatzen zuen oheak jasotzea Txagorritxun eta Santiagon, eta hori esatea ezer ez esatea bezala da, urte luzez egiten aritu garena egiten jarraituko dugula esatea bezala da. Izan ere, non ospitaleratzen dira egun gaixotasun kronikoak dituzten pazienteak? Bada, hain zuzen ere, Txago- rritxun eta Santiagon. Alegia, ez da berrikuntzarik, eta harrigarria da Jaurlaritza honek plan zehatzagorik ez izatea gai horri dagokionez. Badirudi gai batzuetan, baita gai honetan ere, ustekabean iritsi zela Euzko Alderdi Jeltzalea Jaurlaritzara, baina justu kontrakoa gertatu zela esan daiteke. Beraz, uste dut Jaurlaritza honek plan zehatz bat izan behar zuela arazo horiek ebazteko, eta, zehazki, kasu honetarako, bizi ditugun murrizketa ekonomikoak edozein izanik ere. Noski, ulertzen dugu aurrekontuan murrizketak egin behar direla –eta Osasun Saila aurrekontuzailtasun horiek dituen sailetako bat da–, baina guk argi jakin nahi genuke Txagorritxu ospitalea birmoldatzeko proiektuarekin aurrera egitea aurreikusten den, aurreko Jaurlaritzak aurreikusitako eraikuntza berriak eginez, ala erabat baztertzen den edo atzeratu egiten den. Jakin nahi dugu proiektu horrekin aurrera jarraituko den, edo behin betiko baztertu den eta beste eredu bati jarraituko zaion, eta, zehazki, zer ereduri. Horrenbestez, presazkoa iruditzen zaigu sailburuak lehenbailehen ekartzea Ganbera honetara Arabako plan funtzional iragarria, eta badirudi hala izango dela. Egia esan, azkenean bi zuzenketa ditugu, eta ez da adostasun handiagorik lortu, eta ez ditu arrazoiak ezagutzen hitz egiten ari den hau. Agian adostasun handiagoa lor zitekeen, baina, egia esan, bi zuzenketa ditugu gaur, nahiko antzekoak biak, egia esatearren, puntu batzuk ia berdinak ere bai baitira. Bada, gure ustez, eta ez da inor harrituko, arrazoizkoagoa dirudi, zehatzagoa delako, eta eskaera gehiago dituelako, Talde Popularrak eta Talde Sozialistak sinatutako erdibideko zuzenketak; hala ere, ez dugu EH Bilduk eta Euzko Alderdi Jeltzaleak sinatutakoaren aurka bozkatuko. Dena den, bistakoa dirudi garrantzitsua dela Arabako Unibertsitate Ospitalearen proiektuaren plan funtzionala lehenbailehen aurkeztea, eta espero dugu hala izango dela, eta, ondoren, eztabaidatzeko gidaplana aurkeztea, plan funtzionalean jasotako proiektua teknikoki nola aurrera eraman definitzeko. Orain arte egindakoa kontuan izango duen plan funtzionala, eta arabarren osasun-beharrak ebatziko dituena, betiere, hemen esan den moduan, eragindako alderdi guztien arteko adostasunik handiena bilatuz. Uste du hori dela gaur egun garrantzitsuena; hala ere, datozen aste eta hilabeteetan ere jarraituko dugu gai honi buruz eztabaidatzen. Besterik ez; eskerrik asko.
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/93e92fce-2322-46e0-8295-5927d6997724
|
parl_eu_977
|
10
|
22
|
11.04.2013
|
RONCAL AZANZA
|
SV-ES
|
Honako ekimen hauek batera eztabaidatu eta behin betiko ebazpena hartzea:
|
Baimena ematen badidazu, presidente andrea, eserlekutik hartuko dut hitza. Zenbait aldiz aipatu da hemen aurreko legegintzaldian ez zela adostasunik lortu. Bada, horri buruz adierazi behar diet aurreko legegintzaldian hemen ez zeudenei proiektu hori osoko bilkurara edo Osasun Batzordera eraman zen aldi guztietan gehiengo osoa lortu zuela, Ganberako kideen arteko gehiengo osoa. Beraz, ezin esan daiteke ez zenik adostasunik aurreko legegintzaldian. Egia da EAJ ez zegoela adostasun hartan, egia da EAJk Gasteizen AUOren aurkezpenaren kontrako iritzia antolatzeko lan egin zuela, baina gehiengo osoa zuen Ganberan, esan dudan moduan; beraz, ezin da orain arte indarrean izan den AUOren proiektua baztertu adostasunik ez zegoela esanez. Bestalde, onartu behar dut, AUOren proiektuak eta haren garapen eta amaierak luze joko duenez, eta prozesua luzea izango denez –ez da ahaztu behar Donostiako ospitale bateratuaren proiektua, Donostia ospitalearena, hamar urtez luzatu zela–, balitekeela hurrengo Ganberan beste gehiengo batzuk izatea. Orduan esan beharko dugu egungo gehiengoak ez duela baliorik? Seriotasun pixka bat, legebiltzarkideok. Bada, berriro ere edukira joz, esan behar dizut, Orbegozo jauna, AUOren garapenean dugun kezka nagusia dela, lehen esan dudan bezala, gobernuprogramak ez duela inolako konpromisorik hartzen Arabako osasun-azpiegiturekin, ezta Ganbera honetan aurkeztutako aurrekontu-planak ere, 2013ko ekitaldirakoak. Eta kezka dago, halaber, Jaurlaritza sostengatzen duen alderdiaren zenbait bozeramailek AUOri buruzko iritzi desberdinak eman dituztelako. Horregatik behar ditugu, lehenbailehen, plan funtzionala eta gida-plana, behin betiko jakiteko zein den Jaurlaritzaren proiektua. Halaber, esan behar dugu gure gaurko kezka paziente kronikoen egungo egoera dela, Santiago edo Txagorritxu ospitalean akutuen ohe bat erabiltzeko aukera ematen baitzaie… Guztiok dakigu ez dela akutuen ohe baten erabilera onena, konplexutasun handiagoa eskatzen duten pazienteentzat ekipatuta eta prestatuta baitaude; beraz, behar ez den moduan erabiltzen da Santiago edo Txagorritxuko ohe bat, diodan moduan, ikuspegi ekonomikotik askoz garestiagoa baita, eta zerbitzuaren erabileraren ikuspegitik, erabilera txarra ematen baitzaio, eta, gainera, paziente akutuentzako itxarote-zerrenda bat sortzen ari den ohe bat erabiltzen da. Beraz, presazkoa deritzogu paziente kronikoen arazoak ebazteko erabaki bat hartzea, eta sailburu jaunak noizbait aipatutako irtenbideak ere ez gaitu lasaitzen, bi ospitaleetan ospitaleratzeaz hitz egiten baitu, eta hori konpontzera zetorren AUO, alegia, bikoizketak saihestera. Pentsatzen dut kontua ez dela paziente kronikoentzako bikoizketak mantentzea, eta paziente akutuen kasuan, saihestea. Eta Angulo andreari esan nahi diot hau ez dela akordioak zailtzen dituen premisa bat. Gure taldearen iritziz, oinarrizko eskaera bat da! Oinarrizko eskaera bat da paziente kronikoen arazoak ebazteko konpromiso bat izatea. Ezin dugu zerbait bazter utzi eta hau guztia berria dela esan, eta plan funtzionala iritsi zain geratu, eta, orduan, eragozpenak jarri. No. Bada orain arte egindako lan bat, bada orain arte izandako arazoen diagnostiko bat, eta, nolabait, horiek jarrera bat baldintzatzen dute. Plan funtzionala lehenbailehen behar dugula errepikatzea baizik ez zaigu geratzen. Eskerrik asko.
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/93e92fce-2322-46e0-8295-5927d6997724
|
parl_eu_978
|
10
|
22
|
11.04.2013
|
GARRIDO KNÖRR
|
PV-ETP
|
Honako ekimen hauek batera eztabaidatu eta behin betiko ebazpena hartzea:
|
Eskerrik asko, presidente andrea. Maneiro jaunak esan du diru gutxi dagoenean, diru-sarrerak txikiak direnean, lehentasunak zehaztu behar direla. Garai horietan, inoiz baino areago zehaztu behar dituzte lehentasunak gobernuek, eta definitu. Eta talde honi iruditzen zaio Gobernu honek ez dituela ongi definitu lehentasunak. Eta, adibidetzat, gai hau jarriko dut, gure ustez Araban kalitatezko osasungintza izateko aurreikusi diren edo beharrezko diren inbertsioak geratu egiten direlako nolabait, edo, esan dezagun, ez doazela aurreikusitako erritmoan. Badakigu, bestalde, bazituela akatsak aurreko proiektuak. Alderdi honek salatu egin zituen. Salatu zuen ez zitzaiela behar zuten lekua eman profesionalei, herritarrei; halaber, aurreko alkatearen, Lazcoz jaunaren burutapenen bat salatu genuen, Santiago ospitaleari buruzkoa. Salatu genuen, eta egungo alkateak ere salatu zuen; hemen dago, eta hemen dago gaur, eta oposizioko burua zen orduan, Alderdi Popularrekoa. Beraz, kritikoak izan ginen proiektu honen gai batzuekin, herritarrei eta profesionalei eman zitzaien lekuagatik. Baina ikas dezagun akatsetatik, legebiltzarkideok; eta, horrenbestez, adostasuna eskatzen dugu, eta bilatu ditzagula halako proiektu bat aurrera eramateko beharrezkoak diren adostasun horiek. Eta gaur, Euzko Alderdi Jeltzaleko jaun-andreok, Orbegozo jauna, proiektu honek ez du halako proiektu baterako egokia izango litzatekeen adostasunik. Botoen gehiengoa izango dute gaur ekimenak eta erdibideko zuzenketak, baina ez da nahikoa bi alderdiren arteko akordioa, berriro diot, halako ekimen baterako. Akordioa aldarrikatzea, erdibideko zuzenketaren puntu jakin batean jasotzea akordioa, eta gero esaten dena ez egitea, bada… Badirudi puntu hori ere letra hila dela. Beraz, ikas dezagun akatsetatik, baina, batez ere, ikas ezazue zuek zuen akatsetatik, zuek baitituzue gobernu-erantzukizunak. Eta hemen guk ez dugu iritzia aldatu. Alderdi Popularrak beti defendatu izan du paziente kronikoentzako ospitalea, paziente kronikoentzako azpiegitura espezifikoa Gasteizerako, eta bakar-bakarrik, gainera. Gero, aurreko legegintzaldian, Alderdi Sozialistarekin zuen gobernu-hitzarmen baten bidez, azpiegitura espezifiko bat jarri zuen mahai gainean talde honek, eta, azkenean, akordio hura lortu zen. Badirudi sailburuak, Darpón jaunak, esaten zigula ez genuela azpiegitura berririk behar, paziente kronikoentzako azpiegitura bati ezezkoa eman baitzion, lehen Euzko Alderdi Jeltzaleak egiten ez zuen moduan. Bada, orain, azpiegitura berriak beharrezkoak direla uste du Gobernuak, Lezak nekez erantzuten diela paziente kronikoen beharrei, paziente kronikoentzako baliabide espezifiko baten beharra onartu behar dela… Sailburuaren beraren hitzak dira. Baina iruditzen zait guretzat, Alderdi Popularraren jarreratzat beti funtsezkoa izan dena, eta gai honetan beti izan gara koherenteak… Bada, badirudi aldeak daudela. Zuek beharrak ebazteaz soilik hitz egiten duzue zuen erdibideko zuzenketan; gu harago goaz. Hau esaten dugu: egun, ez zaie erantzuten Gasteizko paziente kronikoen beharrei. Ez zaie erantzuten gertuko beste hiri batzuetan (Bilbon eta Donostian, adibidez), edo Bizkaiko eta Gipuzkoako lurraldean erantzuten zaien bezala. Haiek Santa Marinako ospitalea, Gorlizko ospitalea, Amarako ospitalegunea… dituzte; alegia, azpiegitura espezifikoak paziente kronikoentzat. Eta hori eskatzen dugu Gasteizerako: azpiegitura eta hornidura espezifikoa paziente horientzat, egun Lezara joan behar baitute, horrek dakarren guztiarekin, eta familiei eragiten dien eragozpen guztiarekin. Eta Gasteizek –lehenago esan dudan moduan– Arabako lurralde osoko biztanleriaren % 85 hartzen du. Hori da zuen eta gure ekimenaren arteko aldea. Zuek paziente kronikoen beharrei erantzutea proposatzen duzue. Bada, zer gutxiago! Bada paziente kronikoen estrategia bat ere hor, eta zuek hura garatzeko konpromisoa hartu duzue, paziente kronikoen beharrei erantzuteko. Baina hori baino zerbait gehiago behar dugu, 1970eko hamarkadan genituen bi ospitaleazpiegitura berak baititugu. Eta hor datza aldea, eta Alderdi Popularrak ez du etsiko Santiagoko edo Txagorritxuko plantetan oheak prestatzearekin. Ez, hori baino zerbait gehiagoz ari baikara. Errehabilitazioaz, zainketa aringarriez, telemedikuntzaz, telelaguntzaz, ospitale-modalitate berriez ari gara. Hau ez da konpontzen bi ospitaleetako batean edo bietan oheak prestatuz. Eta, gainera, oheak ituntzeari dagokionez... Egun ituntzen dira oheak; ez dakit sailburua ohe gehiago ituntzeaz ari zen. Azken batean, egiazko osasun-konplexua nahi du Alderdi Popularrak eta talde honek hiri horretan eta probintzia horretan, eta hori defendatzen jarraituko dugu. Egiazko osasun-konplexua, Arabako Unibertsitate Ospitalea izenekoa, bi ospitale eta hornidura berriak dituena eta, besteak beste, gaixo kronikoentzako hornidura espezifikoa duena. Eta, zalantzarik gabe, Arabako osasungintzarako beharrezkoa den diseinu berri horrek paziente akutuentzako osasun-laguntza berrantolatzea, eta, behingoz, paziente kronikoen ospitaleratze-behar guztiei erantzutea. Besterik ez. Eskerrik asko. La
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/93e92fce-2322-46e0-8295-5927d6997724
|
parl_eu_979
|
10
|
22
|
11.04.2013
|
BLANCO DE ANGULO
|
EH Bildu
|
Honako ekimen hauek batera eztabaidatu eta behin betiko ebazpena hartzea:
|
Bai, eskerrik asko berriro, mahaiburu andrea. Bakarrik jaitsi naiz erantzuteko Garrido andreari. Garrido andrea, bitxia da adostasuna eskatzea, testu horri buruzko akordio batera iristeko adostasuna eskatzea guri, zuk eta biok dakigunean zergatik ez den sinatu testu hau. Zuzenketa hau ez sinatzea ez da eduki-arazo baten ondorio, ez baita eztabaidatu ere egin. Zuzenketa hau ez da sinatu zuek, zuen aldetik, zuek erabaki duzuelako ez duzuela zuen sinadura gurearen alboan jarri nahi. Esan gauzak diren bezala. Hemen ez da adostasun-arazo bat izan. Zuek ez duzue nahi izan. Bitxia da, baina atzo bai sinatu zenutela dokumentu bat gurekin Hezkuntza Batzordean. Ez dakit legebiltzarkideen araberakoa den, legebiltzarreko batzorde bat edo osoko bilkura izatearen araberakoa den… Osoko bilkura mediatikoagoa da, eta agian beste gauza bat eszenaratu behar da… Ez dakit. Egia esan, edukiagatik adostu du gure taldeak zuzenketa hau, eta ez alderdiaren interesengatik, eta badirudi hori dela zuen arrazoia. Hori besterik ez nizun esan nahi, eta iruditzen zait ausartago jokatu behar zenuela, eta gauzak nola izan diren esan. Maneiro jaunari ere azaldu nahi nion, bai baitzirudien ez duela ulertu, baina ez dago. Pentsatzen dut beste lekuren batetik ariko dela jarraitzen saioa. Eskertzen dugu gure erdibideko zuzenketaren aurka ez bozkatzea, eta ez zuei ez Alderdi Sozialistari ez dizuet eskatuko aldeko botoa emateko, badakidalako ez duzuela hala egingo. Eskerrik asko.
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/93e92fce-2322-46e0-8295-5927d6997724
|
parl_eu_980
|
10
|
22
|
11.04.2013
|
ORBEGOZO URIBE
|
EA-NV
|
Honako ekimen hauek batera eztabaidatu eta behin betiko ebazpena hartzea:
|
Gracias, señora presidenta. Roncal andrea, interpelazioaren ondorioa da mozioa, eta mozioan bertan esaten zenuen ez zeniola magiarik eskatzen sailburuari, ez zeniola magia egitea eskatzen sailburuari. Egia da gabezia batzuk daudela egun Gasteizen, bereziki Leza ospitalerako distantziagatik. Egia da, halaber, aurreko proiektuaren gabezia handiena, garatzeko eragozpen handiena izan zela ez zela behar bezala landu halako proiektu batek eskatzen duen adostasuna. Eta ez naiz ari alderdi politikoen arteko adostasunaz soilik, baita profesionalen, gizarte-eragileen, interesdunak izan daitezkeen beste herritar edo eragile batzuen adostasunaz ere. Gobernu honek ez du baztertzen aurreko plan funtzionala. Hori ez dugu inoiz esan. Gainera, batzordeko agerraldian esan zen plan hark zituen gauza onak hartuko zirela, proposamen berriak aurrekoaren gauza batzuk hartuko zituela oinarritzat. Plan funtzionala aurreko plan funtzionalean oinarrituko zela. Eta plan funtzionalean paziente kronikoentzako azpiegitura espezifiko bat eraiki beharra jasotzea eskatzen denean, hala izan daitekeela ulertzen dugu. Hain zuzen, sailburuak berak ere onartu zuen. Baliteke hala izatea, baliteke hori izatea irtenbidea, baina, dena den, AUOren proiektu osoari buruzko hausnarketaeta plangintza-prozesu bat egin ondoren hartu behar da erabaki hori. Garrido andreak berriro esan du ez dituela jasotzen paziente kronikoen estrategiari dagozkion konpromiso espezifikoak. Gure taldearen ustez, ordea, bai. Izan ere, sailburuari, Osasun Sailari eskatzen diogu, hain zuzen, epe laburrean egingo denaren proposamen zehatzak aurkezteko, eta, horretaz gain, epe ertain eta luzean egingo denarenak, betiere AUOren plangintzak eskatzen duen hausnarketa ere eginez. Izan ere, egia da ezin dela ospitale bat eraiki epe laburrean, gaurtik biharrera; hori ezinezkoa da. Profesional-taldeaz ere aritu zara. Bada, ahaztu egin zaizu esatea kasu askotan zuk aurreko Jaurlaritzaren proiektuari egindako kritika nagusietako bat zela ez zuela adostasun hori. Guk uste dugu adostasunik ez izatearen arrazoia ez dela borondate falta, edo edukietan bat ez etortzea, baizik eta alderdi politiko jakin batzuen irizpide politiko hutsa. UPyDri dagokionez, esaten zuen ustekabean iritsi zirela... Jaurlaritza honi buruz ari zela. Garrido andreak esan du, berriz, PSOEk ez zuela paziente kronikoentzako ospitalea proposatzen. Agian…, ez dakit esan nahi duzun ustekabean iritsi zirenak beste batzuk izan zirela. Eta, gehiengoei buruz ari garela, berriro esango dizut ez dela mugatzen Ganbera honetan gehiengo politikoa lortzera, baizik eta gehiengo landuagoa, zabalagoa behar dela. Beraz, amaitzen dut esanez Jaurlaritza hau duela ehun egun iritsi zela; bazen plan funtzional bat, egia da, aurreko legegintzaldiaren amaieran aurkeztu baitzen. Gobernuari eskatzen dio egun batetik bestera konpontzeko konpontzeke zegoena. Aurreko plan funtzionala gauzatu izan balitz ere, ez zen egun batetik bestera eraikiko paziente azpiakutuentzako ospitale bat. Hamar urte. Horretarako, hamar urte. Bien bitartean, beste neurri batzuk hartu beharko ziren. Eta sailburuari bereziki eskatzen dioguna da aurkezteko, proposatzeko. Azken batean, iruditzen zaigula adostasunik lortu ez izana konponduko dela, eta horretan lan egiten saiatuko garela. Horri dagokionez, Osasun Sailari eskatzen diogu horretarako baliabide guztiak ere jartzea. Eskerrik asko. Gracias. La
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/93e92fce-2322-46e0-8295-5927d6997724
|
parl_eu_981
|
10
|
22
|
11.04.2013
|
PASTOR GARRIDO
|
SV-ES
|
Honako legez besteko proposamen hauek batera eztabaidatu eta behin betiko ebazpena hartzea:
|
Eskerrik asko, presidente andrea. Udalei buruz eta udal-autonomiaren defentsari buruz hitz egin behar dugu oraingoan ere, Mariano Rajoyren Gobernuak sustatutako Toki Administrazioaren Legearen erreformak auzitan jarri baitu udalautonomia. Sozialiston iritziz, erreforma hau erreforma neozentralista da; bertan behera uzten ditu udalen ekite-eskumenak eta -gaitasunak; beste urrats bat egiten du zerbitzu publikoak hondoratzeko bidean, eta zikindu egiten du politikaren eta erakundeen izen ona. Alegia, Cospedal andreak Gaztela-Mantxan ezarritako neurrien antz-antzeko neurriak dakartza, gogora ekarri behar baitugu parlamentarioei soldata kentzea erabaki zuela, politika, azkenean, aberatsen jarduera bilaka dadin. Kasu honetan, erreforma honek kolokan jar ditzake 250.000 enplegu publiko Espainia osoan, eta Euskadiko udalei ere kalte handia eragingo die. Hori, gainera, ez dugu sozialistok bakarrik esaten; Eudeleko presidentearen esanetan ere, tokiko legeriaren erreformak, une honetan zehaztuta dagoen moduan, kinka larrian jartzen ditu udalak, krisialdiaren aitzakiapean boterea birzentralizatzea helburutzat hartuta. Sozialistok bat gatoz bete-betean hitz horiekin. Horrexegatik uste dugu Euskadiko alderdiek eta erakundeek aldarri egin behar dugula, eta Mariano Rajoyren Gobernuari eskatu bertan behera utz dezan aurreproiektu hori; izan ere, erreformak eraso egiten dio tokiko autonomiari; gainera, udalen gaitasun politikoa murrizten du, eta zalantzan jartzen ditu larriki gure autogobernuaren eskumenak. Era berean, hertsiki eskatu behar diogu Eusko Jaurlaritzari ekintzen bidez gure udalen benetako autonomia babestu dezan eta lehenbailehen aurkez dezan udalen lege-proiektua Ganbera honetan –Eudel bera behin eta berriz eskatzen ari zaion moduan–. Gure ustez, helburu biak jasota geratu dira EH Bildurekin eta Euzko Abertzaleen taldearekin hitzartu dugun erdibideko zuzenketan, eta pozgarri zaigu hori. Erdibidekoan, lehenik eta behin, argi eta garbi azpimarratzen da tokiko erakundeek erabateko garrantzia dutela eta funtsezko eginkizuna betetzen dutela herri honetako erakunde-egituran; bigarrenik, Espainiako Gobernuari eskatzen zaio bertan behera utz dezan lege-proiektua, eta, aldi berean, konpromiso bat ere hartzen da, Eusko Jaurlaritzak udalen legeproiektua aurkez dezan Ganbera honetan, Euzko Abertzaleek hasierako zuzenketan jasotako epean baino epe arrazoizkoagoan. Egia da erdibidekoan ez dela jaso Talde Sozialistak hasieran nahi zuen epea, lege-aurreproiektua Legebiltzarrean bilkura-aldi hau amaitu baino lehen aurkeztea nahi baitzuen gure alderdiak, baina nabarmen murriztu da Euzko Abertzaleek proposatutako epea –urte eta erdikoa–, eta urtebeteko epea hitzartu da azkenik. Pozgarria da Euzko Alderdi Jeltzaleak azkenik ulertu izana ez dela beste alde batera begiratzeko unea eta Euskadiko udalak defendatu behar ditugula berandu baino lehen. Izan ere, gure udalen legeesparrua hementxe erabaki behar dugu, ez Madrilen, gure eskumenak erabiliz, horretarako ditugu-eta. Bestalde, erdibideko zuzenketan berariaz aipatzen da Diputatuen Kongresuan alderdi guztiek –PPk salbu– sinatutako ebazpena; izan ere, ebazpen horretan beren-beregi egiten zaio kontu gure forubereizgarriari, eta, gure irudiko, Euskadiko udalak ere barne hartzen ditu bereizgarri horrek. Hainbatetan eta hainbatetan eskatu izan dute udalek udal-legea, eta hainbatetan eta hainbatetan atzeratu izan da lege hori Legebiltzar honetan, herri honetako erakunde-egitura osatzeko ezinbestekoa den arren; hortaz, pozgarria zaigu azkenik udal-legea aurkezteko epea hitzartu izana –besteak beste gure ekinari esker–, gizarte honek horren beharrezko dituen gizartepolitikak sustatu ahal izango baitira haren bidez. Dena den, Alderdi Sozialista erne eta adi egongo da, epeak betetzen direla bermatzeko eta Eusko Jaurlaritzak Legebiltzarraren agindua betetzen duela zaintzeko. Badu eginkizun hori betetzeko denbora, aski eta sobera, gainera; are gehiago, legea aurrera ateratzeko, nahikoa du borondate politiko apur bat, ez baitu hutsetik abiatu behar; izan ere, aurreratuxea utzi genion lana. Ez du, beraz, aparteko eginahala egin beharrik, Ganbera honetan udalen lege-proiektua aurkezteko, lana egina utzi baitiogu aurretik: lege-testu bat badu dagoeneko, eta testu horretako puntuetako asko eta asko Euskadiko udalekin hitzartuta daude Eudelen bidez. Testu horrek, gainera, kontrol juridiko guztiak pasatu ditu, eta ez da inoren eskumenetan sartzen, Arbitraje Batzordeak aurreko legegintzaldian emandako ebazpenak argi eta garbi utzi zuen moduan, forualdundiek hasieran kontrakoa argudiatu arren. Aurreko Gobernuak onartutako eta Ganbera honetan aurkeztutako udalen lege-proiektuari buruz ari naiz, noski, gure Gobernuak herrialde honi oinordetzan utzitako ondasun ugari eta onuragarri horietako bat izan baita lege-proiektu hori. Eta zaudete lasai, Euzko Abertzaleen taldeko jaun-andreok; ez dugu trabarik jarriko Urkullu jaunaren Gobernuak beretzat har dezan agiri horren edukiaren zati handi bat; ez dugu testu horren jabetza intelektualaren gaineko eskubiderik alegatuko; uste dut, beraz, esku-eskura jartzen diogula lege-aurreproiektua lehenbailehen abian jartzeko abagunea. Eusko Jaurlaritza egoerak agintzen duen mailan egotea nahi dugu –hala izango ahal da!–, Euskadiko udalerrien arazoei kemenez eta ekimenez aurre egin diezaiegun. Kontuan izan behar da, gainera, Euskadiko udalerri asko Euzko Alderdi Jeltzaleko kide diren gizon-emakumeek gobernatzen dituztela eta bat datozela neurri handi batean testu horrekin. Tira, gu pozarren gaude –sinets iezadazu, Otadui andrea– Euzko Alderdi Jeltzaleak alde batera utzi duelako nolabaiteko anbiguotasun hori; izan ere, anbiguotasun horren ondorioz, lauso samar jardun izan du sarri; hala, EAJren ordezkariek Madrilen Rajoyren Gobernuaren lege-xedapenen kontra jo eta ke ziharduten bitartean, hemen, Euskadin, askoz umilago men egin izan diezue Madrilgo aginduei, oso argudio esanguratsuekin, gainera, hala nola udal-legea Legebiltzarrean aurkeztu aurretik itxaron egin behar genuela harik eta Rajoyren Gobernuak Toki Administrazioaren Legearen erreforma kaleratu arte. Gu, aldiz, iritzi berekoak gara atzo eta gaur; gure ustez, ez dugu itxaron behar Madrilek zer esango, gure geure eskumenak betetzeko; izan ere, gure ustez, ez dugu etengabe aritu behar eskumenak eskatzen eta galdatzen; aitzitik, eskumenak erabili egin behar ditugu, horixe da bidezkoa eta zentzuzkoa. Aurreko Gobernuak kemenez jardun zuen aurreko legegintzaldian, arduragabeki jarri zitzaizkion traba guztiei aurre eginez, eta honako Gobernu honek ere kemen berberarekin jardutea nahi dugu. Ezin dut gogora ekarri gabe utzi –nahiz eta ez diodan inori zaurian piko egin nahi– udalen legea dagoeneko abian eduki genezakeela foru-aldundiek trabarik jarri izan ez balute, traba horien ondorioz etengabe luzatu eta atzeratu baita lege-proiektua Legebiltzarrera ekartzeko prozesua. Era berean, Talde Sozialistak Legebiltzar honetan aurkeztutako udalen lege-proiektua ere onartuta edukiko genukeen, baldin eta Legebiltzar honetako zenbait alderdi politiko ekimen hori geldiarazten tematu izan ez balira. Dena dela, ez dut iragan hurbileko gertaeretan katigatuta geratu nahi; etorkizunean pentsatu nahi dut, alegia, gure udalekin ezarri beharreko lan-konpromisoan, eta uste dut argi eta garbi jasota utzi dugula konpromiso hori EH Bildurekin eta EAJrekin hitzartu dugun erdibideko zuzenketa horretan. Dena den, kontuan izan behar dugu, tamalez, denbora asko galdu dugula dagoeneko herri honetan, hiru hamarkada luze daramagulako udal-legearen zain. Ea oraingoan, bai, ea oraingoan lortzen dugun. Dena den, uste dut mesedegarria dela iraganeko hutsak gogora ekartzea, aurrerantzean halakorik berriro ez gertatzeko besterik ez bada ere. Eskerrik asko. La
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/93e92fce-2322-46e0-8295-5927d6997724
|
parl_eu_982
|
10
|
22
|
11.04.2013
|
MAEZTU PEREZ
|
EH Bildu
|
Honako legez besteko proposamen hauek batera eztabaidatu eta behin betiko ebazpena hartzea:
|
Eskerrik asko, legebiltzarburu anderea. Egun on guztioi. Eta egun on eta eskerrik asko hona etortzearren Euskal Autonomia Erkidegoko hainbat udaletako ordezkariei. Egun on eta eskerrik asko gurekin egoteagatik. Hemen gaude, eta berriro ere –eta tamalez esan behar dut– murrizketen inguruan beste eztabaida baten aurrean, seguruenik Euskal Alderdi Popularreko ordezkariak esango digulako diru publikoen erabilera zuzenaren inguruko erreforma bat dela, eraginkortasunaren inguruan, eta horrelakoak botako ditu, baina guretzat, inongo zalantza barik, berriro ere murrizketen inguruan beste eztabaida baten aurrean gaude. Murrizketak aplikatu dituzte eskubide laboraletan, langileen eskubide laboraletan, murrizketak aplikatu dituzte eta jarraitzen dute aplikatzen herritarren eskubide sozialetan, eta oraingoan demokrazia bera murriztu nahi dute, herritarrengandik hurbilen dauden erakunde publikoen eskumenak eta eragiteko ahalmena murrizterakoan demokrazia bera murrizten ari direlako. Dinamika ero batean sartuta dago Alderdi Popularra, kapitalaren menpe merkatuak kontrolatzen duen kapitalaren menpe egoteak sortarazten duen dinamika eroan. Alderdi Popularra murrizketa honen exekutore zuzena izan da, baina uste dugu beharrezkoa dela ere gogoraraztea murrizketa honetan laguntzaile batzuk eduki dituela, gogoratu behar dugulako non dagoen murrizketa honen jatorria, eta murrizketa honen jatorria dago Konstituzioaren 135. artikulua aldatzean: Alderdi Popularrak eta Alderdi Sozialistak batera aldatu zuten artikulua merkatuen interes pribatuak pertsonen gainetik jarriz, defizit muga eta zorpetze muga herritarren interes orokorraren gainetik jarrita. Eta hor dago jatorria, eta hori ez dugu ahaztu behar. Eta horren ondorioz, besteak beste, tokiko administrazioaren erreforma proposamen bat daukagu, besteak beste, hainbat murrizketa eta hainbat errege dekretu onartu direlako. Hau beste ondorio bat da, arrazionalizazioan, egonkortasun eta eraginkortasun ekonomikoan oinarritzen omen den erreforma, Alderdi Popularraren esanetan. Baina zeintzuk dira erreforma honek, indarrean sartzen baldin bada, lortuko dituen ondorioak? Zeintzuk dira benetako asmoak? Alde batetik, herritarrengandik hurbilen dauden erakundeei eskumenak kentzea. "Administrazio bat, eskumen bat" aitzakiarekin lortuko dutena da "Herritar bat, zerbitzu publiko gutxiago eta eskasagoak", 20.000 biztanle baino gutxiago duten herriek (Euskal Autonomia Erkidegoan % 92) gaur egun eskaintzen dituzten hainbat zerbitzu publiko diputazioetara pasatuko direlako. Eta ados gaude bikoiztasunak ekidin behar direla, baina zergatik udalei eskumenak kenduta? Galdetu Tolosa, Laudio edo Ondarroako biztanleei non geratzen den diputazioa eurentzako. EH Bildu zerbitzu publikoak eskaintzeko orduan hurbiltasunaren alde agertzen da, eta herritarren partehartze eta erabaki zuzenaren alde ere bai. Eta herri erakundeak herritarrengandik gero eta hurbilago egonda, askoz errazagoa izango da helburu hori lortzea, demokrazia zuzena lortzea. Gainera, erabaki horrek bigarren ondorio bat dakar: hainbat zerbitzuren pribatizazioa, zerbitzu publikoak eskaintzeko orduan oso arriskutsua den kostu estandarraren irizpidea erabiltzen duelako aurreproiektu honek. Eta gure galderak dira: kuantitatiboki, zein da kostu estandarra? Albaceten etxez etxeko arreta ematea kostatzen dena edo Donostiaoa? Eta kualitatiboki, zein irizpide erabiliko dira: soilik ekonomikoak, irizpide sozialak erabili barik? Langileen lan baldintzak murrizten dituzten irizpideak? Horiek dira erabiliko direnak? Zerbitzu publikoen kalitatea murrizten dituzten irizpideak? Benetan, arriskutsua eta tamalgarria. Eta tokiko erakundeek ez badituzte kostu estandar horretan zerbitzuak eskaintzen, diputazioek eskainiko dituzte. Eta eurek erabakiko dute kudeaketa formula. Hori da aurreproiektu honek esaten duena. Hau da, hizkuntza arruntetara itzulita, pribatizazioa; tokiko autonomia urratu ondoren aplikatuko den pribatizazioa. Baina hirugarren ondorio zuzen bat ekarriko du erreforma honek, azkenean indarrean sartzen baldin bada: gaur egun jadanik nahiko murritzak diren autonomia erkidegoen konpetentzien galera. Gure kasuan, berezitasun foralaren urraketa, zuen Konstituzioan jasota dagoen berezitasun foralaren urraketa. Eta horren ondorioz, Ley de Bases de Régimen Local delakoan jasota dagoen berezitasun forala. "Café para todos" teoria hori azken muturreraino eramatea gura du Alderdi Popularrak. Berdin zaie erkidego ezberdinen egoera ekonomikoa zeharo ezberdina izatea gaur egun. Berdin zaie ere udalen egoera ekonomikoa zeharo ezberdina izatea. Murrizketa hau aprobetxatu nahi dute honezkero nahiko mutilatua dagoen autogobernuari beste murrizketa bat aplikatzeko. Nahikoa dela esateko momentua heldu da guretzako. Nahikoa da! Krisia sortu ez dutenek ez dute zergatik krisia ordaindu. Nahikoa da, murrizketak eta murrizketak krisitik ateratzeko errezeta bakarra aplikatzeaz bukatu behar da. Nahikoa da, baita ere, Estatu espainolak autogobernuaren kontra etengabe burutzen dituen erasoen aurrean planto egin behar dugu. Erantzun bateratu bat beharrezkoa da. Horregatik, pozten gara gaurko honetan kapaz izan garelako Alderdi Sozialistarekin eta Euzko Alderdi Jeltzalearekin erdibideko bat sinatzeko. Seguruenik denok amore eman behar izan dugu gure hasierako jarreretan, baina EH Bilduren ustez gaurko honetan garrantzitsuena edo lehenetsi izan duguna izan da Estatu espainoleko Gobernuari mezu ahalik eta bateratuena bidaltzea, Nafarroako Parlamentuak egin zuen bezalaxe. Gaurkoan ere, gehiengo zabal batek Estatu espainolari mezu argi bat bidaliko dio: demokrazian murrizketarik ez eta autogobernuan atzerapausorik ez. Arlo honetan atzerapausorik baldin badago, burujabetzaren bidean inpultsoa hartzeko izan behar da. Soilik eskuin atzerakoiaren ordezkariak adostasun honetatik kanpo geratuko dira. Azkenik, eta bukatzeko, adostu dugun testu horretan, eta Alderdi Sozialistako bozeramaileak esan duen bezalaxe, nola ez, Euskal Autonomia Erkidegoko udal legeari ere aipamena egiten diogu. Beti izan da guretzako lehentasunezko asunto bat, beti izan da beharrezkoa, baina momentu honetan ezinbestekoa da, ez soilik estatu mailan egin nahi duten erreformarengatik, baizik eta gaur egungo egoera ekonomikoari aurre egiteko, tokiko erakundeetatik ere aurre egiteko, beharrezkoa da konpetentziak zehaztea, erakunde ezberdinen arteko konpetentzia banaketa ezartzea eta beharrezkoa da, baita ere, konpetentzia horiek aurrera eramateko nahikotasun ekonomikoa bermatzea tokiko erakundeei. Horregatik uste dugu 30 urte baino gehiago pasatuta Estatutua onartu zenetik badela garaia oinarrizkoa den lege hori Parlamentu honetara ekartzeko eta tokiko erakundeekin adosteko, eurekin berba egin ostean eta behingoz onartzeko. Mila esker.
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/93e92fce-2322-46e0-8295-5927d6997724
|
parl_eu_983
|
10
|
22
|
11.04.2013
|
SEMPER PASCUAL
|
Honako legez besteko proposamen hauek batera eztabaidatu eta behin betiko ebazpena hartzea:
|
Eskerrik asko, presidente andrea. Eguerdi on guztioi. Ea zuen erretorika parlamentario hori alde batera utzi, eta gertaeretan eta errealitatean oinarritzen garen, benetan esku artean dugun horri helduta. Horretan saiatuko gara gu; horretan saiatuko naiz ni. Hasteko, lege-aurreproiektu bat bertan behera uztea eskatzen ari omen zarete (lege-aurreproiektua aipatu duzue batzuek; lege-proiektua beste batzuek…), baina kontu egizue existitzen ez den dokumentu bat bertan behera uztea ari zaretela eskatzen. Lehenik eta behin –formazko kontu bat izango da, seguruenik, eta txikikeria zuen iritziz, baina garrantzitsua da–, ez dago lege-aurreproiekturik, ezta lege-proiekturik ere; eta, jakina, ez dago Diputatuen Kongresuan aurkeztutako, ez lege-proiekturik, ez lege-aurreproiekturik. Ez dago halako ezer. Txosten bat dago; Ministro Kontseiluak onartutako txosten bat –egia da hori–, eta halako agiriek izan ohi duten izapide-bidea betetzen ari da. Gainera, txosten horren azken zatia Espainiako Alderdi Sozialistarekin hitzartu zuten Madrilen Alderdi Popularreko Gober- nuaren ordezkariek, eta, batzuek diotenez –seguru nago, Pastor jauna, zure taldekideren batek ere azaldu ahal izango dizula–, azken unean, babes hori bertan behera uztea erabaki zenuten zuek, zuzendaritzabatzorde federalen batean edo. Baina txosten horrek ere onespen zabala zuen. Are gehiago, jakin badakit Euzko Alderdi Jeltzaleak ere parte hartu zuela txosten hori idazteko prozesuaren zenbait puntutan eta zenbait ekarpen ere egin zituela, Alderdi Popularrarekin bat zetorrelako eta bat datorrelako eduki horietan –eta horrela izatea bermatuko dugu–. Guk ondo ulertzen dugu Euskadiko erakundeegituraren berezitasuna, eta berariaz aintzat hartzen dugu berezitasun hori; era berean, jabetzen gara egitura horretan foru-aldundiek duten garrantzi itzelaz. Baina horixe da errealitatea. Txosten hori izapidetze-bidean da, eta, une honetan, Estatu Kontseiluan dago, hobetzeko, hedatzeko eta eztabaidatzeko. Errealitatea zein den? Bada, Espainian erakunde publikoen egitura neurrigabekoa dela eta berrantolatu egin behar dela, hobetu ahal izateko. Seguruenik, bestelako iritzirik ere egongo da, baina horixe da gurea. Gure erakunde-egitura jasanezina da, egungo egituraketan. Jasanezin bihurtu da hogeita hamar urteren buruan, ez baitugu eduki nahikoa kemen eta nahikoa gaitasun, ez behintzat adostasunerako edo hausnarketarako nahikoa gaitasun, alderdikeriak bazter utzita gure erakunde-egitura aztertzeko eta hobetzeko. Eta, hogeita hamar urteren buruan, ezinbesteko betebeharra bilakatu da dagoeneko. Ezinbestekoa dugu eginkizun horri heltzea; izan ere, krisi ekonomikoak jasanezin bilakatu du sistema –hori egia da–, baina, horren gainetik, unean uneko egoerak alde batera utzita, kontua da bestelako garai batean gaudela jada: gizartea eta herritarren eskaerak ez dira orain hogeita hamar urteko berak; era berean, politikagintzaren errealitatea eta herritarrei zerbitzu emateko errealitatea ere ez dira orain hogeita hamar urteko berak. Irizpide horietan oinarritutako erreforma horren aurrean nolako orokorkeriekin erantzun duzuen erreparatuta ("Zerbitzuak suntsitu nahi dituzue zuek", "Pribatizatzea da zuen helburua"), argi dago zergatik ez garen hausnarketa sakona egiteko gai, administrazioaren eta erakundeen egitura aldatzeko eta, hartara, eraginkorragoak izan eta herritarrei zerbitzu hobea eskaintzeko. Baina heldu egin behar diogu erronka horri. Egia da gaur egungo testuinguru ekonomikoa zaila dela, baina egia da, halaber, testuinguru ekonomikoa edonolakoa dela ere, gure eginkizuna, politikagintzan, kudeatzea dela; betebehar hori dugu, esan bezala, mundua aldatu egin delako. Aldatu egin da, eta ez da sekula izango orain dela hogeita hamar urteko munduaren modukoa, Maeztu jauna edo Pastor jauna. Horiek horrela, bi aukera ditugu: besoak antxumaturik geratu, geure baitan bilduta, egonean eroso –horrela, gainera, seguruenik, ez dugu erratuko–, edo erronkari heldu, eta gure sistema hobetzeko aldaketaren bat egin, hartara herritarrei ematen diegun zerbitzua ere hobetzea lortzeko. Gainera, beste errealitate bat ere badugu gure gainetik: Europar Batasunak ezarritako betebeharra, hain zuzen; izan ere, Europar Batasuna, estatu kideen egoerari so, zorrotz eskatzen ari zaie administrazio eraginkorragoa ezar dezaten, baliabideak hobeto kudea ditzaten eta ez dezaten inolako defizitik eragin administrazioaren eta politikagintzaren inongo mailatan, alegia, ez dezaten defizitik eragin ez Estatuaren Administrazio Orokorrean ez, ondorioz, autonomiaerkidegoetan eta ez, noski, toki-administrazioetan. Gure eskumenen sistema politikoa aldatu, erreformatu eta berregituratu egin behar dugu, Europar Batasunak ere halaxe eskatzen baitigu, eta hori ere errealitate objektiboa da. Eta bikoiztasunak ezabatu eta eskumenak argitu behar ditugu, hala agintzen digutelako. Gainera, legebiltzarkideok, ebaluazio politiko modura ere, krisi honetatik ateratzeko erabakia hartu dugu; uste dut guztiok hartua dugula erabaki hori –halaxe esaten dugu, behintzat, jendaurrean–; egoerari aurre egitea erabaki dugu, eta gure herria krisialditik ateratzea erabaki dugu; herritarrei, baina, ahalegin gehiegi eskatu diegu dagoeneko. Beraz, gure txanda da orain; Administrazioaren txanda da orain. Behar baino ahalegin gehiago eskatu diegu herritarrei dagoeneko, eta ez dago jada behiari zer jetzi –zilegi bekit adierazpidea–; ez dago ezer gehiago. Orain, politikariei dagokigu Administrazioa sakonetik eta seriotasunez erreformatzea, eraginkorragoak izateko eta hersturaz jokatzeko, baina betiko zerbitzua eskainiz beti, alegia, kalitateko zerbitzua eskainiz beti. Ez dut ulertzen zerk eragozten dizuen hausnarketa horri zorroztasunez, seriotasunez eta gordintasunez heltzea eta zerk eragozten dizuen Administrazioa berregituratzea, nahiz eta horren ondorioz alderdi politikoren batek, alderdi politiko batzuek edo politikari batzuek pribilegioren bat, maukaren bat edo botereren bat galtzeko arriskua izan dezaketen, edo izan dezakegun –plural maiestatikoa erabilita–. Zer-nolako erronkei aurre egin behar die txosten horrek? Bide batez esateko, hainbat aldaketa egiten ari zaizkio txostenari, gauza bat aitortu behar baitizuet: nik ikusia nuen txostena Ministro Kontseiluak onartu zuenean, eta gertu-gertuko zirriborro bat ikusi berri dut orain, eta izugarri aldatu da, egiari zor; errotik aldatu da. Aipatu da zinegotziak ezabatzen zituela; bada, egun, txostenak –hots, ikusi dudan azken zirriborroak– dagoeneko ez du zinegotzirik kentzen… Izan ere, nire ustez, hasierako txosten horrek huts bat izan zezakeen, Administrazioaren defizitaren arazoa politikariek sortua zela iradoki baitzezakeen nolabait. Hori egia da. Honelako zer edo zer ondoriozta zitekeen: honenbeste zinegotzi dago, eta arazoa da hori. Ni ez nator bat ikuspegi horrekin, inondik inora ere ez, arazoa ez baita zinegotziak daudela –gainera, zuek ere badakizue Espainia osoan eta Euskadi osoan dauden zinegotzien ehuneko handi-handi batek ez duela bere lanaren truke soldatarik jasotzen; beraz, hori ez da Administrazioaren finantza-arazoaren jatorria–. Esan bezala, beraz, azken zirriborrotik –nik ikusi ahal izan dudan azken zirriborrotik– ezabatu egin dute neurri hori. Mankomunitateak bertan behera uztea ere proposatzen zen. Baina hori ere kendu dute. Alegia, oraindik ez dago ezer zehaztuta, Maeztu jauna; beraz, ezin dugu eskatu hezurmamituta ez dagoen ezer bertan behera uztea, ez baita oraindik formalki ezer aurkeztu eta ezin baitugu eratu haren gaineko iritzirik. Egia da, nolanahi ere, Administrazioa arrazionalizatzen saiatzeko txosten bat badagoela. Hori egia da. Zer erronka jasotzen dituen txosten horrek? Batetik, nahitaezko eskumenak argitzea –alegia, zer egin behar den eta nork egin behar duen zehaztea–. Badakizue Espainian autonomia-erkidegoek 1.400 milioi euroko zorra dutela toki-administrazioarekin; zor horren iturburuak asko dira, baina kontua da autonomia-erkidegoek 1.400 milioi euro zor diotela tokiadministrazioari –1.400 milioi euro, alajaina!–; izan ere, toki-administrazioek zenbait eskumen bete dituzte, baina arlo horien eskumena zuten autonomiaerkidegoek ez dizkiete toki-administrazioei zerbitzu horiek ordaindu, eta horrela sortu da funtsean zor horri. Eta hori konpondu egin behar da; erantzuna eman behar zaio horri! Horrez gain, zer beste arlo jorratzen duen? Bada, dagoeneko azaldu dugun moduan, gastu bikoiztuak eta eskumenen banaketa argitzea. Izan ere, auzi horiek ez dira oraindaino landu, eta Oinarrien Legeak ere ez ditu argitzen; beraz, auzi horiek ere jorratu behar dira. Era berean, txosten horrek udalen finantzakudeaketa bermatzen du, beste administrazio batzuekin hitzarmenak egin ostean administrazio horiek dagokien ordaina ematen ez dietenerako. Hala, autonomia-erkidegoek ordaintzeko betebeharra izango dute; dena den, argitu egin beharko da nola bideratuko den hori Euskadin, foru-aldundiak tartean direla –hori ere egia da–, haiek ordaindu beharko baitute bete gabeko hitzarmen horiei dagokien zenbatekoa. Profesionalizatu egingo da kudeaketa publikoa; dagokion balioa emango zaio politikagintzari, eta baremo batzuk ezarriko dira, zinegotzien eta tokian tokiko udalbatzetako kideen soldatak zehazteko, bakoitzak ez dezan egin gogoak ematen diona, eta, aldi berean, politikagintzari dagokion duintasuna eman dakion. Egia da, Pastor jauna: politikagintza ondo ordaindu behar da; ez du pribilegiorik izan behar, baina ondo ordaindu behar da. Gainera, oreka lortu behar da administrazioen artean. Ezin da onartu hemen edonork gogoak ematen diona egitea eta honako edo harako alkateak estatuidazkariarena baino soldata handiagoa izatea, hala ezarri diolako bere buruari; hain zuzen, estatu-idazkariaren soldata izango da politikagintzan dihardutenek –toki-administrazioa barne– eduki ahal izango duten gehieneko soldata –eta ez da gutxi–. Emaitzen araberako kudeaketa-eredua ere ezarriko da. Egia da; egia da, bai. Emaitzen araberako kudeaketa-eredu horrek kudeaketa-ebaluazioak ere baditu, ez horrenbeste udalei edo diputazioei begira, baizik eta batez ere sozietate publikoei begira, sozietate publikoen mataza korapilatsu horrek kontrol politikotik eta toki-administrazioen kontroletik ihes egiten baitu maiz. Ebaluazio-irizpideak sartuko dira, ezin delako onartu sozietate publiko bat sortzea, batek daki zenbat diru gastatzea, inori konturik ez ematea eta gainera defizitarioa izatea, defizita gizentzen baitu horrek. Administrazioak, oro har, hemen kontrolik ez dagoelako gizendu du defizita; horregatik, kontrol- eta kudeaketa-irizpideak ere jaso dira –egia da–, baita gardentasun osoz jokatzeko irizpideak ere. Amaitze aldera, presidente andrea, azken txostenaren arabera, 2015era arteko aurrezpen-aurreikuspena –betiere, Gobernua lege-proiektua aurrera ateratzeko gai bada eta proiektua urte-amaierarako lege bilakatzen bada–, esan bezala, 2015era arte 7.000 milioi euro aurreztea aurreikusi dugu, Administrazioari eusteko neurriak hartuta baino ez, horrekin baino ez. Amaitzeko, legebiltzarkideok, hasieran esan dudan moduan, egungo garaietara egokitutako Administrazio Publikoa behar dugu, eta, Administrazio Publiko horretan, profesionalizatuta egon behar du politikagintzak; profesionalizatuta egon behar du, halaber, kudeaketak, eta irizpide zehatzak bete behar ditu, zorroztasuna bermatzeko, kontrola ezartzeko eta aurrekontuetan hersturaz jokatzeko. Horregatik, guk argi dugu zorroztasuna eskatzeko eskubide osoa dutela herritarrek; eskubide osoa dute gure betebeharrak eta egitekoak profesionaltasun osoz bete ditzagun eskatzeko, eta eskubide osoa dute, orobat, Administrazioak ere daukana baino gehiago ez gastatzea eskatzeko, berek egiten duten bezala, garesti ateratzen zaielako daukatena baino gehiago gastatzea. Bada, guk ere berdin. Eskerrik asko. La
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/93e92fce-2322-46e0-8295-5927d6997724
|
parl_eu_984
|
|
10
|
22
|
11.04.2013
|
OTADUI BITERI
|
EA-NV
|
Honako legez besteko proposamen hauek batera eztabaidatu eta behin betiko ebazpena hartzea:
|
Eskerrik asko, presidente andrea. Sailburuok, Erkoreka sailburu jauna, Oregi sailburu andrea, legebiltzarkideok. Gaurko honetan nik ere balioan jarri nahi dut lortu dugun adostasun zabala, izan ere, gure udalentzako hain inportantea den kontu honetan ahalik eta adostasun zabalena lortu izan dugu, ezta? Eta nik egun honetan fokua horretan jarri nahi dut. Ez daukat asmorik, Pastor jauna, zurekin eztabaidan sartzeko, baino gero, bukaeran, denbora badaukat, puntualizazio batzuk egitea gustatuko litzaidake. Nire aurretik berba egin dutenek esan digute erdibideko zuzenketa honetan gai bi jorratu egiten direla: alde batetik, Espainiako Gobernuak aurrera eraman nahi duen tokiko administrazioaren erreformaren aurkako jarrera ezarri egiten dugu; eta beste alde batetik, Eusko Jaurlaritzari 12 hilabeteko epea ezartzen diogu udal legea hona ekartzeko, erakunde eta alderdi politikoen adostasun zabala lortu ondoren. Urkullu jaunaren Gobernuak berariaz eskatu dio Alderdi Popularreko Gobernuari berriz azter dezan ekimen hori eta ez dezan ezar Euskadin toki-administrazioaren erreforma, lege-aurreproiektu horrek nabarmen ahultzen duelako Toki Administrazioa eta, ondorioz, larriki sartzen duelako eskua toki-autonomiaren printzipioan. Erreforma horrek, gainera, ez du bereizkuntzarik egiten administrazioen artean, eta berdin-berdin hartzen ditu egoera ondo kudeatzen jakin dutenak –alegia, kaudimena zaindu eta eraginkortasunez jokatu dutenak– eta egoera kudeatzen jakin ez dutenak. Gure udalak saneatuta daude, eta orekari eusten diote aurrekontuetan; Euskadiko udalok ez dugu inolako zerikusirik izan Estatutako finantza publikoen egoera penagarrian. Hiru ardatz ekonomikoren gaineko datuak nabarmendu nahi ditut: Euskadiko udaletan, biztanle bakoitzeko gastua Estatuko gainerako udaletan baino handiagoa da; era berean, batez beste diru gehiago jasotzen dugu biztanle bakoitzeko. Diruzaintzako soberakinari dagokionez, Euskadiko udalak lehen postuan gaude, bigarren posizioan dauden udaletatik aski urrun, gainera. Horrenbestez, erreforma honen bidez, besteen hutsak ordainarazi nahi dizkigute: ardiaren kulpak bildotsak pagatu! Udaloi zer neurri ezarri nahi dizkiguten irakurrita, pentsatu izan dut erreforma honen bidez gure udalen adin-nagusitasuna aitortu beharrean –uste dut bat gatozela denok horretan– lagun-talde arduragabetzat hartzen gaituztela, zuhurtziarik gabeko lagun-talde zoro eta xahutzailetzat hartzen gaituztela eta kate motzean lotu nahi gaituztela, gaikuntzako esku-hartzailearen tutoretzaren eta fiskalizazioaren pean. Harri eta zur utzi naute erreforma honen eskumen-murrizketek: kostu estandarraren aitzakiapean, ezbaian jartzen dira udalerriek edo mankomunitateek eskaintzen dituzten gutxieneko zerbitzuak; gainera, alde batera utziko da zerbitzuen kalitatea, kalitateari erreparatu beharrean irizpide ekonomizistari bakarrik erreparatuko baitzaio, eta, ondorioz, zerbitzu publiko okerragoak jasoko dituzte herritarrek. Horixe nahi dugu, baina? Horretarako hautatu gaituzte? Ni, behinik behin, egunero-egunero saiatzen naiz gure hauteskunde-programa betetzen eta, hortaz, gure herrikideen bizi-kalitatea hobetzen. Zer gertatzen da mankomunitateekin eta partzuergoekin? Mankomunitateen helburuetako bat da zerbitzu publikoen eraginkortasuna handitzea, lankidetza eta zerbitzuen kudeaketa zentralizatua sustatuta. Horri esker, esate baterako, Bilboko andre batek jasotzen dituen moduko gizarte-zerbitzuak jaso ditzake Dimako andre batek ere, Arratiako Mankomunitatearen bidez. Zer gertatuko da, baina, 5.000 biztanle baino gutxiagoko udalerriekin? Udal horietan ezarriko den esku-hartzea bateragarria al da udal-autonomiaren printzipioarekin? Ez, zalantzarik gabe, ez. Bestalde, gaikuntza nazionaleko funtzionarioen kasuan, ez zaio aipamen txikiena ere egiten erkidegoen berezko hizkuntzari. Horrenbestez, euskara jakitea ez al da kontuan hartuko gure udaletako kalifikazio handieneko lanpostu horietan aritzeko eskakizunen artean? Zer esan nahi du horrek? Udalbatzak ez duela lanpostuen zerrendetako eskakizunetan erabakitzeko ahalmenik izango? Esku-hartze hori onartezina iruditzen zaigu guri. Era berean, guztiz neurriz kanpokoa iruditzen zaigu kontu-hartzaileei udalaren jarduera ekonomikofinantzarioaren gainean ematen zaien eginkizuna. Udalbatza da herritarren ordezkaritzaren adierazgarri behinena, eta erreforma honek udalbatzaren pare jartzen du kontu-hartzailea, fiskalizazio-eginkizunean; gainera, udalbatzaren eta kontu-hartzailearen artean desadostasunen bat jazoz gero, udal-ebazpena Ogasun Ministeriora igortzeko aukera ere egongo omen da. Non geratzen da, orduan, udal-autonomia? Non udalek beren burua antolatzeko duten gaitasuna? Non toki-erakundeen ardura? Non gure herriaren onuratan jarduteko betebeharra eta erantzukizuna dugunon ordezkaritza-gaitasun demokratikoa? Doktrinaren arabera, tokian tokiko komunitateak dagozkion arlo guztien gobernuan parte hartzeko duen eskubidea da tokiko autonomia, eta tokian tokiko erakundeen bidez betetzen da eskubide hori. Bada, erreformaren testuan ez da fitsik ere esaten herritarren partaidetzaren printzipioari buruz, ikuspegi ekonomizista hutsa harturik, ikuspegi horretan oinarritzen baita erreforma oso-osorik, printzipio demokratikoaren kaltetan. Horregatik guztiagatik, Eusko Jaurlaritzak hertsiki eskatu dio Espainiako Gobernuari gaur egungo testua berriro azter dezan eta, atzera egiten ez badu, Euskadin ez dezan ezarri toki-administrazioaren erreforma, gure erakunde-egituraren berezitasuna errespetatuta. Estatuko hainbat legek aintzatetsi dute gure toki-araubidearen foru-sistema berezia, hala nola Toki Araubidearen Oinarrien Legeak berak, Toki Ogasunak Arautzeko Legeak, Sektore Publikoko Kontratuen Legeak eta Enplegatu Publikoaren Oinarrizko Estatutuak, besteak beste. Aldarrikapen hutsetan ez geratzeko asmoz, ebazpen-proposamen bat aurkeztu zuen EAJk Diputatuen Kongresuan, hauxe eskatzeko "Toki Administrazioa arrazionalizatzeko eta iraunkor bihurtzeko legeproiektuaren testuak beren-beregi jaso dezala Euskadiko erakunde-sarearen berezitasuna", eta ebazpenproposamen horrek alderdi guztien aldeko botoa izan zuen, UPyDrena izan ezik, noski, Maneiro jauna. También quiero mostrar nuestra satisfacción por el acuerdo logrado en lo que respecta al segundo asunto que recoge esta transaccional en cuanto al plazo para la presentación de la ley municipal, ya que hemos sabido acercar posturas y alcanzar un acuerdo, dejando de lado posiciones extremas. Gainera, erdibideko zuzenketa honek jorratzen duen bigarren gaiari dagokionez, udal legea aurkeztu beharreko epeari dagokionez, poztasuna ere adierazi nahi dut azkenean adostasuna lortu dugulako kontu honetan, muturreko posizioak albo batera utzi eta erdibidekoan akordioa lortu dugulako. Esan behar dut jatorrizko ekimenean ezartzen ziren epeak ezinezkoak zirela, materialki ezinezkoak zirela, kontrakoa esateak suposatzen duelako izaera orokorreko xedapenak arautzen dituen artikulu guztien ez ezagutze nabarmena, bai eta legeek jarraitu behar duten izapide guztien ezjakintasun nabarmena. Izan ere, guztiok dakigu legeek hainbat tramite behar dituztela; adibidez, Cojuaren txostena, ukaezinak, negoziazioa, kontsulta, audientzia, tramiteak eta, noski, ahaztu barik aginduzkoak diren txosten eta irizpen guztiak. Gobernuak adostasun politiko eta instituzional zabala lortu behar du auzi honetan –horretan bat gatoz denok, eta halaxe jaso dugu erdibidera ekarritako zuzenketan–; begi-bistakoa da, baina, ez dela, noski, goizetik gauera egiteko moduko eginkizuna; denbora behar du, eta hamabi hilabeteko epea arrazoizko epea iruditzen zaigu; izan ere, beste inoiz ere esan izan den legez, zortzigarren legegintzaldian, Legebiltzarrak hamabost hilabeteko epea ezarri zuen proiektu hau berau aurkezteko. Gustura amaituko nukeen hemen berbaldi hau elkarrekin ados jarri ahal izatea zein pozgarria izan den adieraziz, baina, Pastor jauna, arestian esan dizudan moduan, eztabaidarik eragin nahi ez dudan arren, ñabardura batzuk egin nahi dizkizut, batik bat epeen kontua argitzeko eta zuen proiektua Legebiltzarrera nola ekarri zenuten oroitarazteko. Tira, gauza bat baino ez dizut gogora ekarri nahi: Eudelek oinarriak igorri ostean, hamabi hilabete behar izan zenuten zuek, proiektua Legebiltzarrean aurkezteko –alde batera utzita hogeita zazpi hilabete igaro zirela sailburu andreak proiektua agindu zuenetik–. Gogora ekarri nahi dut, halaber, nola ekarri zenuten zuen lege-proiektua Legebiltzarrera, ez baitzenuten aurretiaz inolako adostasunik lortu, nahiz eta adostasuna ezinbestekoa den halako proiektuak garatzeko. Zuek, baina, ez zenuten adostasun politikorik lortu aurretiaz, eta aldundiei ere ez zenieten kontu egin. Hori ez dizut nik bakarrik esaten; Garrido andreak ere esan zizun une hartan, haiexek ziren arren orduan zuen bazkide lehenetsiak. Gainera, nahitaezkoak diren txostenak eratu gabe ekarri zenuten legea, eta hori ere esan nizuen orduko hartan. Legearen jabetza intelektuala aipatu duzula-eta, jakizu ezin duzula zuretzat hartu jabetza intelektual hori, izatekotan, Gobernuarena izango bailitzateke; izatekotan, Euskadiko herritar guztiena izango litzateke, guk denok ordaindutakoa baita lege hori. Nolanahi ere, Gobernu honek auzi garrantzitsuetan du arreta-gunea. Ondo ohartzen gara zein beharrezkoa den lege hau, eta, horregatik, Urkullu jaunak dagokion moduan ekarriko du legea, hau da, egokiro adostuta eta epea beteta. Nada más. Gracias. Besterik ez, eskerrik asko.
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/93e92fce-2322-46e0-8295-5927d6997724
|
parl_eu_985
|
10
|
22
|
11.04.2013
|
MANEIRO LABAYEN
|
Mixto-UPyD
|
Honako legez besteko proposamen hauek batera eztabaidatu eta behin betiko ebazpena hartzea:
|
Eskerrik asko, presidente andrea. EH Bilduk eta Talde Sozialistak ekarritako ekimenek elkarguneren bat bazuten, bai. Izan ere, biek ala biek Espainiako Gobernuari eskatzen zioten tokiadministrazioa arrazionalizatzeko eta iraunkor bihurtzeko legearen aurreproiektua bertan behera utz zezan, eta Eusko Jaurlaritzari, berriz, udalen lege-proiektua ekar zezan Legebiltzarrera. Azkenik, erdibidekoa sinatu da Euzko Abertzaleak taldearekin, eskaera horietan funtsatuta. Egia da aurreproiektua ez dela oraindik aurkeztu. Ez dakit aurreproiektua den edo aurreproiektuaren zirriborroa den, baina, nolanahi ere, arrazoia du Semper jaunak: aurreproiektua ez da oraindik Diputatuen Kongresura eraman, eta, beraz, gu ez gara inolako jokotan sartuko, aurreproiektua bertan behera utz dadin eskatzeko –ez zaigu batere emankorra iruditzen jardunbide hori–, oraindik aurreproiektua ez baita Diputatuen Kongresura ere iritsi eta, Diputatuen Kongresura iristen denean, orduan hasi behar bailitzateke eztabaidatzen. Hori, hasteko. Beraz, jakizue jada guk ez dugula erdibideko zuzenketa horren alde egingo. Beste zenbait gauza ere esango dut; izan ere, seguruenik oraindik ez dira eztabaida honetara ekarri, baina oso interesgarritzat jotzen ditugu guk, zenbait bozeramailek eztabaida honetan jorratu dituzten orokorkerietatik harago jota, eztabaida hau, izatez, oso interesgarria baita, zinez interesgarria. Aurreproiektuaren edukia kritikatzeaz harago –gure ustez, gainera, zenbait eduki egokiak dira–, argi eta garbi azaldu nahi dut UPyDren iritziz Espainiak –hau da, Espainiako herritarrek eta Euskadikoek ere bai– modernizatu egin behar duela barne-muinetik, krisialditik lehenbailehen ateratzeko; krisialdi honetatik lehenbailehen atera nahi badugu, ezinbestekoa dugu modernizatzea eta, beraz, herritarrei zerbitzu publikoak egokiro ematea. Horixe da eztabaidaren funtsa. Eztabaidaren funtsa ez da foraltasuna defendatzea; eztabaidaren funtsa ez da probintzia-diputazioak edo foru-aldundiak defendatzea; eztabaidaren funtsa ez da Euskadiren berezitasuna defendatzea, ezta udalak defendatzea ere. Herritarren interesak defendatu behar dira, eta herritarrei ahalik eta zerbitzu onena eman; hala, horiexek izan behar dute alderdi politikoen eta ordezkari politikoen asmoa eta helburua. Hortaz, Espainiak –hau da, espainiarrek– erro-errotiko aldaketak behar ditu egungo autonomia-estatuaren egituran –pairatzen ari garen autonomia-estatuaren egituran, nolabait esateko–. Gure ustez, Espainiak –hau da, Espainiako herritarrek eta Euskadiko herritarrek ere bai– beharrezkoa du autonomia-estatua sakon-sakonetik berregituratzea, benetako estatu federal simetrikoa eratzeko xedez. Simetrikoa esan dut, bai, eta horixe esan nahi dut: simetrikoa, ez asimetrikoa, eta are gutxiago konfederala. Autonomia-estatu simetrikoa behar dugu, Europa federalaren barruan, autonomia-erkidego guztiek eskumen berak izan ditzaten (ez dakit gure proposamen horren bidez kafea denei ematen ote zaien, baina horixe da, gure ustez, herritarrei begira aukerarik onena). Egitura horretan, Estatu zentralak bere-bereak izango lituzke eskuordetu ezineko zenbait eskumen, nahiz eta eskumen horietako askoren kudeaketa autonomia-erkidegoen esku utzi. Alegia, Espainiako Konstituzioaren erreforma sakona behar dugu. Helburua, esan bezala, berdintasuna bermatzea eta herritarrei ahalik eta ongizate handiena eskaintzea da. Hori da gure ardura. Egia da: gaur egungo egitura guztiz elefantiasikoa da, guztiz bideraezina, eta hipertrofia eta xahubidea baino ez du eragiten Administrazioan. Horixe da gertakariek erakusten duten egia; ordezkari politikook, beraz, behar diren urratsak egin behar genituzke, errealitate hori aldatzeko, alderdi politiko batzuen edo besteen interes alderdikoiak –alderdi politiko nagusien interesak, gehien-gehienetan– babesten saiatu beharrean. Espainiak –hau da, espainiarrek– beharbeharrezkoa du, zalantzarik gabe, Toki Administrazioaren erreforma. PPren Gobernuak, azkenik, Toki Administrazioaren erreforma iragarri du, baina, hartatik ezagutu ahal izan dugunaren arabera, bi arazo larri ditu, gure ustez. Batetik, erreformaren xedeak ez du behar bezain urrutira jotzen, eta kaltegarria ere bada alderdi batzuetan; bestetik, Rajoyren Gobernuan dagoneko ohitura bilakatu denez, sinesgarritasuna falta zaio onuragarriak ere izan litezkeen zenbait proposamenetan. Aurreproiektu honetako alderdi kaltegarriei buruzko zerrenda osoa eman dezaket, baina auzi bakar batzuk baino ez ditut aipatuko. Proposamen horrek, gure ustez, udalerrien pluraltasuna murriztuko luke. Esate baterako, zinegotziei soldata kentzea proposatu da –edo hala proposatu zen hasieran–, baina, gure ustez, neurri horren ondorioz, zenbait pertsonak zinegotzi jarduteari utzi beharko liokete, aski trebatuta egon arren eta luzaroan zintzo eta zuzen lan egin izan arren, eta, beraz, kaltegarritzat jotzen dugu neurri hori. Bestalde, nork zer eskumen dituen argitzea proposatzen da –itxura batean, behintzat–, eta ideia ona da hori; izan ere, neurri horri esker, batetik, mugatu egingo dira udalei ez dagozkien eskumenak, eta ideia ona da hori, baina aurreproiektu honek ez du argitzen zer eskumen dagozkien autonomia-erkidegoei eta Estatuari. Era berean, udaletan esku hartzeko eta haien eskumen batzuk probintzia-diputazioen esku jartzeko aukera ere jasotzen da aurreproiektu horretan, baina probintzia-diputazioetako kideak ez dira demokratikoki hautatzen; beraz, neurri horren bidez, narriatu egiten da demokrazia, eta baliteke, ondorioz, zerbitzuak pribatizatzea. Bestalde, behar-beharrezkoa dugu soldata publikoak ezartzeko baremoa edo taula. Ez da zentzuzkoa gure lehendakariak edo Gobernuko presidenteak baino soldata handiagoa izatea hiri ertain bateko alkateak. Burugabekeria hutsa da hori, eta aldatu egin behar da. Beraz, inolako arazorik gabe esan behar genuke: "Bada, aurreproiektu honetan, zenbait gauza ondo daude, eta, horrako hori, esate baterako, onuragarria gerta daiteke". Nolanahi ere, proiektu hau, oro har, ez da gure gustukoa, ez baitio behar bezala heltzen autonomiaestatuan egin behar den erreformari. Ezinbesteko eraldaketa horien guztien barruan, udal txikienak bateratzeari ere ekin behar zaio. Alderdi politiko bakoitzaren interes alderdikoiak alde batera utzita, gaur egun, arlo horretako aditu gehienak bat datoz, eta, haien iritziz, udalerriek, gutxienez, 20.000 biztanle behar dituzte eraginkorrak izateko. Hortaz, gure ustez, udal txikienak elkarrekin batu behar lirateke, herritarrei ahalik eta zerbitzu onenak emateko. Hori bai berealdiko iraultza! UPyDk proposatzen eta defendatzen duen bategite hori eginda, probintzia-diputazioek galdu egingo lukete haien defendatzaileek beren alde erabil dezaketen argudio bakarra. Izan ere, eraginkortasun eskasa du administrazio-erakunde horrek, eta demokratikoki ere gabezia nabarmena du, ordezkariak ez baitira zuzenean hautatzen. Probintzia-diputazioei buruz baino ez naiz ari, noski. Euskadin, jakina, bestelakoak dira foru-aldundiak, baina, hala ere, Espainiako gainerako lurralderako dugun proposamen bera dugu Euskadirako ere: udalak bategitea, diputazioak ezabatzea eta eskumenak argitzea. Alabaina, Gobernuaren erreformak probintzia-diputazioak indartzen ditu, eta akats larria da hori, azaldu berri dizuedan guztiarengatik. Semper jaunak esan duen moduan, Gobernuak 7.000 milioi euro aurreztea espero du 2013-2015 aldian. UPyDk zenbait azterlan egin ditu arlo honetan, eta, azterlan horietan oinarrituta, sakon-sakoneko erreforma egingo balitz –udalak bateratzea eta diputazioak ezabatzea barne hartuta– urtean 15.000 milioi euro ere murriztu liteke gastua. Udalak bategiteko prozesua –ez zaitzatela ikarak hartu– Europako herrialde guztietan egin da. Gure inguruko herrialde guztiek egin dute, inolako arazorik gabe. Ez dugu ahaztu behar Espainiako udalen eta probintzien antolamendua XIX. mendeko lehen herenean egituratu zela. Beraz, bi mende igaro dira ordutik hona, legebiltzarkideok, baina, hala ere, gauza batzuek bere horretan diraute. Areago, 1978ko Konstituzioak ere ez zuen aldaketarik egin tokiko egituran. Bada, beraz, modernizatzeko garaia. Lehen ere esan dut: ezin da helburutzat hartu udalak beren horretan mantentzea –udal txikienak eta bideraezinenak barne– mantentzeagatik. Herritar guztiei –eta Euskadiko herritarrei ere bai, noski– ahalik eta zerbitzu onena ematea hartu behar dugu helburu. Hortaz, irizpide horiek dira gure jarreraren ardatzak, eta inolako konplexurik gabe azaltzen ditugu guk, argi eta ozen. Tira, bada, UPyDk beste inoiz ere defendatu izan du udalak bateratzeko prozesua; are gehiago, oker ez banago, inoiz, Eusko Alkartasunarekin batera ere defendatu izan dugu proposamen hori, itxura zenez begi onez ikusten baitzuen udalak beratzeko urratsak egiten hastea. Ezinbestekoa da guztiz. Gaur egun, Euskadik –Euskadi hartuko baitut orain berariaz hizpide– 2 milioi biztanle ditu eta 251 udalerri, hiru foru-aldundi eta Eusko Jaurlaritza bat, dozenaka sozietate publiko eta administrazio zentral bat. Egundoko burugabekeria da hori, bideraezina erabat. Horregatik, berregituratu egin behar dugu, modernizatu egin behar dugu, esan bezala, beste herrialde batzuetan inolako arazorik gabe egin duten moduan. Azken hamarkadetan, hainbat herrialdetan egin dituzte udalerriak bateratzeko prozesuak: Alemanian, esate baterako, 20.000 udalerri zituzten lehen eta 8.000 orain; Danimarkan, bertan behera utzi dituzte udalerrien edo udalen % 90; Belgikan, 1.300 ziren lehen, eta 600 dira egun; Herbehereetan, Grezian, Suedian… Herrialde horietan guztietan egin dira halako prozesuak, eta ez da ezer gertatu; ez da arazorik izan. Hortaz, horixe da gure proposamena. Horrenbestez –eta honexekin amaituko dut mintzaldia– autonomia-eredua berrantolatu eta berregituratu egin behar dugu, bideragarria izan dadin, eta, horretarako, probintzia-diputazioak ezabatu behar ditugu, udalak bateratu eta eskumenak bestela banatu. Eskumenetako batzuk Europaren esku utzi behar lirateke; beste batzuk, berriz, autonomia-erkidegoen esku, eta beste batzuk udalen esku, berme guztiekin balia ditzaten… La
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/93e92fce-2322-46e0-8295-5927d6997724
|
parl_eu_986
|
10
|
22
|
11.04.2013
|
MANEIRO LABAYEN
|
Mixto-UPyD
|
Honako legez besteko proposamen hauek batera eztabaidatu eta behin betiko ebazpena hartzea:
|
Amaitzeko, bai, zorrotz murriztu behar da erakunde publikoen sorta jori eta naro hori, alderdi politikoek adiskideei lanpostuak emateko baino ez baitute balio izan. Horixe egin behar da, herritarrei ahalik eta zerbitzu onena emateko. Amaitzeko: Helburua ezin da izan udalak, foraltasuna edota erakunde-egitura defendatzea eta, are gutxiago, alderdien interesak edo alderdi politiko nagusien botere-maila babestea, baizik eta herritarrak defendatzea. Eta, herritarrak defendatzeko, gaur egun sakon-sakonetik eraldatu behar dira bai Estatua bai, noski, Toki Administrazioa. Horixe defendatzen dugu guk. Eskerrik asko. La
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/93e92fce-2322-46e0-8295-5927d6997724
|
parl_eu_987
|
10
|
22
|
11.04.2013
|
PASTOR GARRIDO
|
SV-ES
|
Honako legez besteko proposamen hauek batera eztabaidatu eta behin betiko ebazpena hartzea:
|
Eskerrik asko, presidente andrea. Hara, Semper jauna, txosten delako hori justifikatzeko, lehenik esan duzu Europar Batasunak behartu egiten gaituela, baina ez da egia. Gezur galanta da hori. Europar Batasunak ez gaitu behartzen, ez udalak ixtera, ez funtzionarioak kaleratzera; orobat, ez gaitu behartzen udalei eskumen politikoak kentzera edo udaletan politikoki esku hartzera; eta ez gaitu behartzen udalei Espainiako gizartearen zati bat ordezkatzeko duten gaitasuna kentzera. Administrazioak arrazionalizatzera behartzen gaitu Europar Batasunak. Alabaina, dirudienez, zuk eta biok ez dugu berdin ulertzen zer den administrazioa arrazionalizatzea. Baina ez iezadazu esan Alderdi Popularrak egin asmo duen hori ezinbestean egin behar duela, Europar Batasunak hala agintzen diolako, ez baita egia. Betebeharrak ondo edo txarto egin daitezke, eta zuek txarto egiten ari zarete. Zuek dakarzuen txosten delako horri dagokionez, egia da hasieran zuekin negoziatzeari ekin geniola, baina, zorionez, bertan behera utzi genuen negoziazioa, zuen ekimen horrek nolako egoera penagarria zekarren ikusita; izan ere, kolokan jartzen du udalen etorkizuna. Auzi honetan, kontua ez da zinegotziak eta erakunde publikoak defendatzea, nahiz eta hori ere egin behar den; izan ere, PPko ordezkariek administrazio publikoei buruz hitz egiten dutenean, ahaztu egiten zaie, agidanez, erakunde publikoak Espainiako gizartea ordezkatzeko oso egitura garrantzitsua direla eta funtsezko ordezkaritza-eginkizuna eta funtsezko eginkizun politikoa betetzen dutela –Espainiako herritarren baliabideak kudeatzea bezain garrantzitsua, edo are garrantzitsuagoa, agian–. Horrenbestez, hori ere oso kontuan hartzekoa da. Ezin da dikotomia moduko bat egin gizartearen eta erakunde publikoen artean, edozein neurri justifikatzeko, herritarren interesak aitzakiatzat hartuta. Zuen proposamenaren ondorioz kale gorrian geratuko diren 250.000 langile publiko horiek ez dira herritarrak, ala? Bai, bai! Udal batzuk ezabatu eta beste batzuk erregulatu egin nahi dituzue, eta, zuen asmo horien ondorioz, 250.000 langile publiko kalean geratuko dira –ez ahal da azkenik horrela izango!–, eta horiek ere herritarrak dira. Guk, noski, zuek ez bezala, ez dugu zero defizit hori totem guztiz sakratutzat jotzen. Gogoan izan behar dugu, lehenik eta behin, Toki Administrazioa dela Espainia osoan Estatuari defizit gutxien eragiten dion administrazioa; Toki Administrazioa da, halaber, zorra murrizteko betebeharrak hobekien betetzen aritu den administrazioa, salbuespen zantar batzuk kenduta, hala nola Madrilgo eta Valentziako udalak –Alderdi Popularreko alkateen agindupean biak, bide batez esanda–. Ez dira udalak, inondik inora, herri honen zorra gehien zamatzen dutenak. Ezta hurrik eman ere. Dena den, zero defizit hori horren garrantzitsua bada, zergatik ari zarete eskatzen Gobernu zentralean, Europar Batasunak ezarritako defizit-irizpide hori betetzeko epea luza dadin? Hasieran, sei eta pikukoa omen zen defizita –hala azaldu zuen Montoro jaunak–, baina, gero, argi geratu zen zifra hori iruzurra zela eta, benetan, zazpikoa zela; orain, berriz, hori ere malgutzea ari zarete eskatzen. Zer esango dizut, bada, PPren autonomia-erkidegoei buruz! Izan ere, nabarmen ari dira ezarritako muga gainditzen, eta, hala ere, tratabide pribilegiatua eskatzen dute, egoera horretan jarraitu ahal izateko! Hortaz, Toki Administrazioa ari da betebeharrak beste ezein administrazio baino hobeto betetzen. Ez dezagun, beraz, frogaren karga behar ez den lekuan jarri. Edonola ere, Semper jauna, kontuan hartuta zure adierazpenen arabera ezin dugula ia eskatu ere egin aurreproiektua bertan behera uzteko, izatez, ez omen dagoelako aurreproiekturik, txosten bat baizik, pentsatzekoa da txosten hori aurreproiektu bilakatzen denean zuk ere aurreproiektua bertan behera uzteko eskatuko duzula, gu orain egiten ari garen moduan, zure argudio hori erabiltzen jarraitu nahi baduzu behintzat. Harrigarria gertatu zait –ederto iruditzen zait, baina– zu arlo publikoa eta arlo pribatua bereizten saiatzea, gizartearen jarduera pribatua jarduera publikotik bereizten saiatzea… Baina gogora ekarri nahi nizuke zuek ari zaretela arlo publikoa eta pribatua etengabe nahasten bizitza politikoan. Ez al da arlo publikoa eta pribatua nahastea Madrilgo Udalak diruz laguntzea Aznar familiaren golf-eskolak? Ez al da arlo publikoa eta pribatua nahastea Madrilgo Erkidegoaren bi osasun-kontseilarik zenbait zerbitzu pribatizatu izana eta zerbitzu horiek gero berek kudeatzea, beren partaidetzako enpresa jakin batzuen bitartez? Horixe da arlo publikoa eta pribatua nahastea, Semper jauna. Eta labur-labur, Otadui andreari. Zu ere ez zaitez mindu, badakigulako, jakin ere, ez duzula kritika-izpirik ere onartzen, baina autokritika apur bat ez da inoiz kaltegarria gertatzen; izan ere, udalen legeproiektua atzerapenez heldu zen Legebiltzarrera, bai, baina galdetu iezaiezu Bilbao jaunari, Olano jaunari edo Agirre jaunari –haiek baitziharduten orduan ahaldun nagusi– zergatik aritu ziren etengabean proiektu horren izapidetze-prozesua oztopatzen. Galdetu iezaiozu Eudeli zergatik eskatu zituen behin eta berriz luzapenak, auzia gehixeago atzeratzeko. Galdetu iezaiezu foru-aldundiei eta Euzko Alderdi Jeltzaleari –hura izan baitzen eragile nagusia– zergatik jo zuten Arbitraje Batzordera, ostera ere proiektua atzeratzen saiatzeko. Proiektu horren egiletza ez dugu, inondik inora, guretzat hartu nahi. Alabaina, guztiz harrigarria iruditu zitzaigun egungo Gobernuak proiektu hori bere ez egitea, kontuan hartuta Gobernuaren proiektua zela, Gobernu batena izan zein besterena izan! Zeharo harritu gintuen horrek. Proiektu hori gobernu-proiektutzat jotzen genuen guk bete-betean, eta hain da hala, ez baikenuen ulertzen zergatik ez zenuten mahai gainetik hartu, gutxienez lan-oinarri modura erabiltzeko. Gobernuak erantzun digu ez zegoela gobernu-proiekturik eta itxaron egin behar zela Madrilek Toki Araubidearen Legea moldatu arte. Hortaz, ez zenuten proiektu hori Eusko Jaurlaritzaren proiektutzat jotzen. Nork bere ardurak har ditzala, beraz. Mingostasunik eta arrangurarik gabe diotsut hori dena, prozesu honen alde ona nabarmenduko baitugu guk beste ororen gainetik: erdibideko zuzenketa bat onartzeko gai izango gara, eta hori da garrantzitsuena. Ondo amaituko ahal da urtebete barru! Zinez espero dugu Gobernuak egokiro beteko duela erdibideko hau sinatu dugun hiru alderdi politikoek hartu dugun konpromisoa eta udalen legea eztabaidatzeari ekin ahal izango diogula, legegintzaldi honetan bertan onartu ahal izateko. La
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/93e92fce-2322-46e0-8295-5927d6997724
|
parl_eu_988
|
10
|
22
|
11.04.2013
|
MAEZTU PEREZ
|
EH Bildu
|
Honako legez besteko proposamen hauek batera eztabaidatu eta behin betiko ebazpena hartzea:
|
Gracias, señora presidenta. Semper jauna, Toki Administrazioa arrazionalizatzeko eta iraunkor bihurtzeko legearen aurreproiektua. Egia da agiri hori ez dela agiri bakarra, gutxienez beste bi testu ere izan direla, baina testuak dagoeneko egituratuta ditu zioen adierazpena, artikuluak, xedapen iragankorrak… lege-aurreproiektuei dagokien moduan. Deitu iezaiozu txosten edo gura duzun moduan; edozelan ere, argi dago zein den Alderdi Popularraren asmoa: murrizketak egiten jarraitzea. Horixe da zuen asmoa; horregatik, iruditzen zait… barregarria esan behar nuen, baina ez da barre egitekoa. Zuek diozue hobetu egin behar dela gure erakunde-sarea, baina aitzakia modura darabilzue argudio hori, ezarri nahi dituzuen murrizketak ezkutatzeko. Eta zuen asmoa argudiatzeko, behia jezteari utzi behar zaiola diozue, gainera. Halaxe esan duzue, bai, hitzez hitz, erantzukizunak denon artean banatu guran, guztiok gure ahalmenaren gainetik bizi izan garelakoan. Halaxe esaten digu ustelkeriagatik inputatutako pertsonen rankingean buru den alderdiaren ordezkariak; halaxe esaten digu hegazkinik gabeko aireportuak egiten dituen alderdiaren ordezkariak; halaxe esaten digu bidaiaririk gabeko AVE geltokiak egiten dituen alderdiaren ordezkariak. Hortaz, ez zaitezte hona etorri besteoi ezer irakastera edo gure erakunde-egitura hobetu behar dugula esatera… gezurra baita. Ez iezaguzue esan guztiak gure baliabideen gainetik bizi izan garela, gezurra baita. Batzuk, bai, batzuk bizi izan dira beren baliabideen gainetik, baina ez saiatu haien erantzukizuna gainerakoon artean banatzen. Izan ere, honen guztiaren atzean, izatez, beste auzi bat dago, merkatuak asebetetzen jarraitu behar baituzue zuek. Egia da Europar Batasunak betekizun batzuk ezarri dizkizuela, zuek Europar Batasuna deitzen diozuen hori merkatuak baitira; Alemaniako bankuak dira, eta maileguan emandakoa kobratu nahi dute orain; horregatik, murrizketak egitera behartzen dituzte estatuak, zor dietena ordaintzeko. Betekizunak ezarri dizkizuete, bai, baina zuen asmoa ez da, berez, inolako erakunde-egitura hobetzea. Bikoiztasunak saihestu behar dira, ados, baina ez dugu jotzen zuen helburua, izatez, hori denik. Dena dela, erakunde-egiturari buruz zer edo zer esan behar bada, EH Bildun argi dugu zein den horri buruz hitz egiteko lekua: hauxe. Guk geuk erabaki behar dugu zer erakunde-egitura eduki nahi dugun. Hogeita hamar urte luze igaro dira Estatutua –guztiz garatu ez den Estatutu hori– egin zenetik; ordutik hona, Lurralde Historikoei buruzko Legea garatu da, bai; ez, ordea, udalen legea; bada garaia, beraz, udal-legea abian jartzeko. Udal-legeari buruz eztabaidatu baino –hogeita hamar urtetik gora baitaramagu auzi hori eztabaidatzen–, legea idazteari ekin behar diogu behingoz, udaletan aurkezteko eta paperean jasotzen hasteko zer-nolako erakunde-egitura behar dugun. Por ello, quiero decirle a la portavoz del Partido Nacionalista Vasco que ya sabemos lo complicado que resulta presentar un proyecto de ley; sabemos que deben ponerse en marcha muchos trámites administrativos, pero no son ya 12 meses, sino 12 meses más 30 años. Y es que ustedes llevan 30 años gobernando, y no han sido capaces de traer a esta Cámara un proyecto de ley municipal. La Ley de Territorios Históricos sí que ha sido desarrollada, pero la ley municipal no. Por lo que les pedimos que, al igual que lo hizo el Partido Socialista, por lo menos accedan a reunirse con los representantes de los municipios, y no se limiten a reunirse con los representantes de las diputaciones, para buscar un acuerdo, contrastar opiniones y debatir al respecto, para que, si es posible, se pueda presentar un texto concertado. Y es que, para poder hacer frente a esta crisis, resulta imprescindible que entre todas las instituciones se definan con precisión las competencias de cada una de ellas y se garantice a los ayuntamientos que dispondrán de suficiente capacidad económica para poder desarrollar sus competencias, ya que en muchas ocasiones la primera institución a la que acude la ciudadanía es a su ayuntamiento o a su entidad local, por lo que en estos momentos resulta indispensable poner en vigor dicha ley. Gracias. La
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/93e92fce-2322-46e0-8295-5927d6997724
|
parl_eu_989
|
10
|
22
|
11.04.2013
|
SEMPER PASCUAL
|
Honako legez besteko proposamen hauek batera eztabaidatu eta behin betiko ebazpena hartzea:
|
Eskerrik asko, presidente andrea. Maeztu jauna, hala nahi baduzu, rankingei buruz hitz egingo dugu; rankingei buruzko eztabaida nahi baduzu, aurrera. Ez dakit nork duen lehen postua inputatuen rankingean; gure alderdiak izango du, akaso. Baina ziur egon zuri baino are amorrazio handiagoa ematen didala horrek niri; zuk baino are irmoago gaitzesten dut edo gaitzesten dugu guk egoera hori. Dena den, murrizketa demokratikoak aipatu dituzunez, hitz egin dezagun, bai, rankingei buruz. Agian, gu izango gara ranking horretan buru, baina zuek jaun eta jabe zarete terrorismoa goresteagatik inputatutakoen rankingean, eta, gainera, demokraziari buruz hitz egitera zatozkigu. Pozgarria izango litzaidake nire alderdiko ustelekin ni naizen bezain kritikoa izango bazina zu ere zure alderdiaren barruan edo zure alderdiaren babespean herri honetako demokrazia urratu dutenekin. Horra erronka. Egizu, eta, hartara, parez pare hitz egin ahal izango dugu elkarrekin. Bestalde, Otadui andrea, horren ondo kudeatzen dugu Euskadi, horren ondo, autogobernu zoragarri honetan daramagun hogeita hamar urteetan ez baikara gai izan gure zerbitzu-orri zoragarri honetan udal-legerik aurrera ateratzeko. Beste inoiz ere esan izan dut Legebiltzar honetan. Guztiz lotsagarria da hori Legebiltzarrerako; Euskadin eta Legebiltzar honetan politikagintzan diharduen edonorentzat guztiz lotsagarria da hogeita hamar urtean gure zerbitzu-orrian udal-legerik edo toki-erakundeetarako finantzaketalegerik jasotzeko gai ez izatea, gure toki-erakundeen finantzabide eskasari aurre egin ahal izateko. Guztion ardura da hori, jakina, baina zuen ardura da bereziki, eta jaun-andre horiena ere bai, Alderdi Sozialista eta Euzko Alderdi Jeltzalea, etenak eten, gobernuan izan baitzarete hogeita hamar urtean, noiz bakarrik, noiz koalizioan, noiz mantenuerdian, hainbat formula erabilita, baina ez batzuk ez besteak ez zarete gai izan udal-legea Legebiltzar honetara ekartzeko eta are gutxiago, noski, udal-legea aurrera ateratzeko. Eta, antza denez, orain arazoa da txosten bat omen dabilela firin-faran eta kalte egiten omen digula auskalo non. Ez al du hemen inork inolako erantzukizunik hartu behar bere gain? Ez al du inork autokritika txiki bat ere egin behar? Aizue, zuek aritu zarete gobernatzen! Kontu egin zer ari zareten eskatzen, Pastor jauna, existitzen ez den gauza bat bertan behera uztea ari baitzarete eskatzen, Maeztu jauna, oraindik aurkeztu ez den gauza bat, oraindik hezurmamituta ez dagoen gauza bat, eta bozkatu egingo duzue…! Zuek ere badakizue bozkatuko behar duzuen hori ezin izango dela bete, existitzen ez den zerbait bertan behera uztea eskatzen baituzue testu horretan. Halaxe egingo duzue, lasai arraio, gainera, txarto egindakoa artezteko gai ez zaretelako. Are gehiago, autonomia-erkidego honek udal-legea eta finantzaketa-legea edukitzeko gaitasun nahikoa du, bere eskumenei esker, baina, hala ere, ez zarete lege hori ekartzeko gai izan, nahiz eta hogeita hamar urte daramazuen bakarka edo elkarrekin lurralde hau gobernatzen. Baina autokritika txikirik ere ez, hala ere. Horren ordez, elkarrekin sesioan diharduzue, legearen egile intelektuala nor izango eta erru handiena nork edukiko…! Eskerrak jende askorik ez den gu ikusten ari, guztiz lotsagarria izaten ari baita gaurkoa. Lotsagarria izan da Legebiltzar honetan ikustea nola egozten diozuen elkarri errua eta nola lehiatzen zareten elkarrekin, erantzukizun handiagoa nork edukiko edo udal-legearen zirriborroaren egile intelektuala nor izango! Laburbilduta, horretan jardun duzue zuek, Pastor jauna eta Otadui andrea. Eta autokritika-zantzurik ere ez. Hara, Pastor jauna, nik ez dut txostena justifikatu. Txostenaren nondik norakoak azaltzen saiatu naiz, hutsune handiak zenituela ohartuta. Egoera zertan den azaltzen saiatu natzaizu, eta zentzu apur bat jartzen, zuen berbaldi zabar eta orokorraren aurrean, ezerezean galdu baita, ezer zehaztu gabe. Baina nahasteez hitz egin behar badugu… Ez diot orain hari horri helduko, baina arlo publikoaren eta pribatuaren arteko nahasteei buruz hitz egin behar badugu –eta egia da beste leku batzuetan nire alderdiko buru batzuek ez dutela jokatu modu eredugarrian (dena den, berriz ere esango dut gure legebiltzartaldeak inork baino irmoago gaitzesten dituela horrelako jokabideak)–, ahaztu egin bide zaizu Andaluzian enplegua erregulatzeko espedienteekin gertatu dena, esate baterako. Zorroztasunez hitz egin behar badugu, guzti-guztia aintzat hartu behar dugu. Dena dela, ez da batere mesedegarria "zu okerrago" horretan oinarritzea politika-jarduna, ez baitu kudeaketa-lanetan bat ere laguntzen eta, gainera, aldendu egiten baikaitu jendearengandik. Beraz, hementxe egingo dut nik planto "zu okerrago" jardun horretan. Administrazio Publikoa haizeak ordainduko balu bezala hitz egiten dute maiz ordezkari sozialistek –ezaguna gertatuko zaizu adierazpide hori–. Baina egitura hori –udalak, erakundeen sarea, Administrazio Publikoa– ez du haizeak ordaintzen. Herritarrek ordaintzen dute. Gure betebeharra da erakunde-egitura eraginkorra izatea, kudeatzen dugun dirua ez baita gurea; jendearena da, eta zergen bidez ordaintzen du diru hori, ondo kostata. Horregatik, bidegabekeria hutsa da eraginkortasunik gabeko administrazioak edukitzea. Ezin dugu halakorik onartu; ezin diogu begiratu jendeari aurrez aurre, serio eta zorrotz samar, bikoiztasunak onartzen ditugun heinean udalen eskumenenak betetzeko orduan. Ezin dugu halakorik onartu, eta erronka horri heldu behar diogu behingoz. Horrexetan ari da saiatzen Espainiako Gobernua. Gauza batzuk hobetzeko modukoak izango dira, beinke, eta horrexetarako dago Diputatuen Kongresuko izapidetze-aldia, baina ezin dugu onartu jendeak zergen bidez ordaintzen duen dirua xahutzen jarraitzea, minutu batez ere ez. Ezin dugu onartu. Eta horren aurrean, bi aukera baino ez ditugu, Pastor jauna: Administrazioa goitik behera berregituratzeko eginkizuna zorroztasunez eta arduraz hartu, edo egonean geratu. Gobernuak Administraziorako proposatu duen erreformaren atzean ez dago merkatuei mesede egiteko inolako interes ezkuturik (Maeztu jaunaren jauzi nagusi hirukoitzera igarota). Erreforma horren helburua kudeaketa hobetzea da eta udalek finantzabidea lortzea. Nik bezain ondo dakizue zuek toki-erakundeei finantzabide aproposa ematea dela Espainiako Administrazio Publikoaren erronka nagusia, gaur egun ez baitute finantzabide egokirik; zuek ere badakizue hori; Espainiako Administrazio Publikoaren erronka eta Euskadiko Administrazioarena ere bai –edo harena bereziki– bikoiztasunak ezabatzea da, udalek –udalek nagusiki– ez dezaten kudeatu ez dagokien eskumenik. Orain arte ez gara gai izan auzi horri heltzeko; izan ere, eztabaidarako unea iristen denean, egiaren unea iristen denean, beldurrak hartzen gaitu, eta ez dugu auziaren muinari heltzeko ausardiarik; orduan, orokorkerietara jotzen dugu, merkatuak eta batek daki zer gehiago tartean nahasiz. Baina arazoaren muinera jo behar dugu. La
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/93e92fce-2322-46e0-8295-5927d6997724
|
parl_eu_990
|
|
10
|
22
|
11.04.2013
|
SEMPER PASCUAL
|
Honako legez besteko proposamen hauek batera eztabaidatu eta behin betiko ebazpena hartzea:
|
Oraintxe amaituko dut, presidente andrea. Begira, badakizue zer desagertuko den? Zer desagerrarazi behar dugun? Dirua xahutzeko aukera eta eraginkortasunik gabe jokatzeko mauka. Desagerrarazi egin behar ditugu jokabide horiek, eta berdin dio nork hartzen duen aitzindaritza; berdin dio nire kideren batek, zuen kideren batek edo haien kideren batek hartzen duen eginkizun horretan aitzindaritza. Betiko amaiarazi behar dugu eraginkortasunik gabe eta xahubidean jokatzeko aukera. Eskerrik asko. La
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/93e92fce-2322-46e0-8295-5927d6997724
|
parl_eu_991
|
|
10
|
22
|
11.04.2013
|
OTADUI BITERI
|
EA-NV
|
Honako legez besteko proposamen hauek batera eztabaidatu eta behin betiko ebazpena hartzea:
|
Eskerrik asko, berriro ere, presidente andrea. UPyDrekin hasiko naiz, Maneiro jaunarekin. Berak behin baino gehiagotan aitortu duen moduan, hona ekarri digu udalerrien bat egiteei buruzko debate hori, ezta? Eta hori justifikatzeko, Europako adibideak ipintzen dizkiguzu. Quiero recordarle, señor Maneiro, Eskualdeen Batzordea ez dagoela udalerriak bertan behera uztearen alde, irizpen batean adierazi duenez. Eta zergatik? Demokrazia murrizten duelako (bai, bai); horregatik, Eskualdeen Batzordearen iritziz, kontu handiz jorratu behar da auzi hori. Kontuan izan dezazun. Gero, PPko ordezkaria den Semper jaunari esan zuk ere erantzukizunaren kuotaren bat izan beharko duzula, zeren eta aurreko legegintzaldian zure partiduak posible egin zuen López lehendakaria izatea, eta horretan zure kuota ere izango duzu. Eta erantzukizunen kuota horretan ere Arabako Foru Aldundiak zeozer ere, zerikusiren bat eduki beharko luke komisio arbitralean errekurtsoa jarri zuenean, ezta? Orduan, ez zaitez aritu erantzukizunak banatzen handik eta hemendik, eta zeureak ere asumitu itzazu! Pastor jaunari esan: nola ez ditut kritikak onartuko? Horretarako gaude, egunean-egunean hobetu ahal dena hobetzeko. Baina gertatzen da kasu honetan ez daukazula arrazoirik eta, gainera, planteamendu okerra izan dela zure abiapuntua. Nik ez diot inori ezer galdetu behar, zeren eta, jakin, badakit zuek legea ez zenutela kontsultatu inongo diputazioekin. Orduan, nik ez diot inori ezer galdetu behar, zeren eta badakit ez zenutela adostasuna aldundiekin bilatu. Eta nik dakidala, Eudeleko exekutiban alkate sozialistak ere badaude. Orduan, zer esan nahi diguzu: Eudeleko exekutiban dauden alkate sozialistek oztopoak jarri zizkiotela udal legeak aurrera egin zezan? Hori esan nahi diguzu esan duzunean Eudelek ere hainbat aldiz prorroga eskatu zuela? Eta gero EH Bilduko ordezkaria den Maeztu jaunak eskatu digu, mesedez, ez egiteko Alderdi Sozialistak egin zuena. Trankil egon zaitez, Maeztu jauna, Gobernu honek berba emanda dauka –eta horrela beteko du– udal legea hona ekarriko duela ahalik eta adostasunik zabalenarekin eta bai eragile guztiekin eta alderdi politiko guztiekin eztabaidatu eta adostu ondoren. Berba betetzen dugunez, horrela izango da. Eskerrik asko.
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/93e92fce-2322-46e0-8295-5927d6997724
|
parl_eu_992
|
10
|
22
|
11.04.2013
|
MANEIRO LABAYEN
|
Mixto-UPyD
|
Honako legez besteko proposamen hauek batera eztabaidatu eta behin betiko ebazpena hartzea:
|
Eskerrik asko, presidente andrea. Dirudienez, oraingoan ere UPyDk bakarrik egin ditu, kritikez gain, proposamen zehatzak, eta, agian, horregatik UPyDri bakarrik ez dio inork erantzun, kasu honetan, seguruenik ez duzuelako ezer askorik esateko edo ez dakizuelako guk aditzera eman ditugun gauza guztiei zer erantzun. Semper jaunak noizean behin nigana jaso du begirada, eta bazirudien hark, bai, hark erantzun egingo zidala, baina denbora agortu bide zaio. Otadui andreak bakarrik heldu nahi izan die nik esandakoei, baina udalen bateratze-prozesua kontuz egitekoa dela baino ez dit ihardetsi. Zuek nahi duzuen moduan, munduko kontu handienarekin, baina udalak bateratu egin behar dira, eta auzi hori ere landu egin behar da. Eta ez da gai hori jorratu beharreko gai bakarra; badira landu beharreko beste hainbat neurri ere, nahiz eta zuek ez duzuen horiei buruz hitz egin nahi eta, beraz, ez dakigun zer iritzi duzuen haiei buruz. Badirudi atzo bezain alderdi politiko kontserbadoreak izaten jarraitzen duzuela gaur egun ere. Den-denak bere horretan jarraitzea nahi duzue, nahiz eta egoera gero eta okerragoa den; beraz, bada jada modernizatzeko garaia, eta bada krisialditik ateratzeko hartu behar diren neurriak hartzeko garaia! Berriz ere diot: elkarren trapu zikinak ateratzen aritu beharrean, batzuen eta besteen ustelkeria-kasuak zabaltzen aritu beharrean –ezagunak ditugu, gainera–, hobe genuke auzi zehatz hauei buruz hitz egin. Aukera aparta izan duzue, baina ez duzue aukera baliatu nahi izan. Baliteke azkenean eztabaida hau legez besteko proposamen modura ekartzea guk hona, gutxienez argi jakin dezagun zer iritzi duzuen zenbait auzi garrantzitsuri buruz, hala nola estatu autonomikoa berregituratzeari buruz –ez Gobernuak, ez Alderdi Popularrak ez baitute fitsik ere esaten gai horren gainean–, autonomia-erkidegoen eskumenak argitzeko premiari buruz –ez Alderdi Popularrak, ez Alderdi Sozialistak ez beste inongo alderdik ez baitute fitsik ere esaten horren gainean– edota probintzia-diputazioak bertan behera uzteko erabaki premiazko eta guztiz demokratikoari buruz –kontuan izan behar baitugu probintzia-diputazioetako kideak ez direla demokratikoki hautatzen eta alderdi politikoek beren jendeari postu onak emateko erabiltzen dituztela erakunde horiek–. Horixe da probintzia-diputazioen errealitatea; baina, hala ere, inork ez du erakunde horiek bertan behera uzteko urratsik egiten. Probintzia-diputazioei buruz ari naiz kasu honetan; dena den, iritzi bera dugu foru-aldundien gainean, alegia horiek ere bertan behera utzi beharrekoak direla. Duela zenbait hilabete, Rubalcaba jaunak ahotan hartu zuen probintzia-diputazioak ezabatzeko aukera. Harrezkero, baina, ez da horri buruz besterik entzun. Zuk, Pastor jauna, zer edo zer esan zenezakeen gaur gai horri buruz, baina ez duzu astirik izan… Udalak batu, bikoiztasunak eta hirukoiztasunak ezabatu, diru-jorra eta xahubidea amaiarazi… hori guztia behar dugu guk, nahiz eta zuei nagi intelektuala ematen dizuen horri buruz hitz egiteak berak eta nahiago duzuen aurkari politikoaren trapu zikinak ateratzen aritzea eta elkarren ustelkeria kasuak azaleratzea, izatez, asko baitira eta askotarikoak, gainera. Hori guzti hori behar dugu, eta ez dut lehen esan, baina udal-legea ere behar dugu; Euskadiko herritarrek ere ez dute zalantzarik, eta ezinbestekotzat jotzen dute. Udal-legeak argi eta garbi zehaztu behar ditu udalen eskumenak, eta udalei diru-kontuetan beren kabuz moldatzeko gaitasuna bermatu, alde batera utzita udaletan ohikoak izaten diren bezeropolitikak eta finantza-mendekotasunak. Horixe behar dugu; ezinbestekoa dugu proposamen horiek garatzea eta lehenbailehen gauzatzea, gure egiturak modernizatzeko eta krisialditik atera ahal izateko. Besterik ez. Mila esker. La
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/93e92fce-2322-46e0-8295-5927d6997724
|
parl_eu_993
|
10
|
22
|
11.04.2013
|
UBERA ARANZETA
|
EH Bildu
|
EH Bildu legelbiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, Euskal Selekzioari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
|
Mahaiburu anderea, sailburu anderea, legebiltzarkideok, eguerdi on guztioi. Gaiari helduz, esan urteak daramatzagula ekimen eta partidu sinbolikoetan galduta. Eta honekin ez dut esan nahi partidu eta ekimen sinbolikoak ez direnik egin behar, noski egin behar direla, eta partidu eta ekimen sinbolikoak egiteak ere bere garrantzia du, zalantzarik gabe. Baina ezin dena egin da esparru sinbolikoan geratu, eta, gure ustez, behintzat, urte gehiegi daramatzagu, legegintzaldi gehiegi daramatzagu esparru sinbolikoan galduta, inolako urratsik eman gabe ofizialtasunaren bidean. Eta, gure ustez, bada garaia urratsak emateko, urrats konkretu eta errealak emateko erakundeetatik eta erakundeak eragileekin, federazioekin, elkarte guztiekin elkarlanean, guzti-guztiekin, indarrak artikulatuz eta metatuz euskal gizartearen gehiengoaren sentimendu eta espresioari bide emateko, azken finean, herri baten borondatea gauzatu ahal izateko. Eta hori esanda, interbentzio honen hasieran garbi utzi nahi dut eta argi geratu dadila proposamen hau ez dugula egin inoren aurka, ez da inoren aurka egindako proposamen bat, argi eta garbi. Guk pertsona eta herri guztien izateko, sentitzeko eta adierazteko eskubideak errespetatzen ditugu. Errusiar selekzioa sentitu, senegaldarra edo espainiarra. Oso ondo, guk errespetatzen dugu, eta ez dugu ezer inoren aurka, eta, beraz, bide horretatik eztabaida faltsuak ireki nahi dituenak jai dauka gurekin, zeren eta ez gara eztabaida faltsuetan eroriko. Soilik eskatzen duguna da, gure eskubideak, norbanakoenak eta kolektiboak ere, errespetatzea, hori da eskatzen duguna, besterik ez. Euskaldun eta euskal herritar gisa dagokigun eskubidea errespetatzea, pertsona guztiei, herritar guztiei eta herri guztiei dagokien eskubidea. Ez gehiago, baina ezta gutxiago ere, berdintasuna, guzti-guztiei aitortzen zaiena. Eta ez dut uste munduko beste ezer eskatzen ari garena gaur hemengo osoko bilkuran. Iruditzen zitzaigun legegintzaldi honetan aukera paregabea irekitzen zela –eta pentsatzen jarraitzen dugu irekitzen dela– Legebiltzar honetan euskal gizartearen, Euskal Herriaren, euskal herritarren sentimenduari bide emateko eta sentimendu hori gauzatu ahal izateko, ofizialtasunaren bidean urratsak emateko, elkarlanean, Jaurlaritzatik, kaletik, federazioekin, eragile guztiekin elkarlanean eta guztiok batera, lehen esan dudan bezala. Eta horregatik proposatzen genuen Jaurlaritzak batzorde eragile bat sortzea, euskal gizartean kirolaren esparruan dauden eragile guztiekin batera, elkarlanean, guztien aportazioak jasoaz, iritziak kontrastatuaz, ahalik eta adostasun zabalenak lortzeko plangintza bateratu bat diseinatu eta garatu ahal izateko. Hau zen gure proposamenaren helburua, eta hori da gure helburua, ikusten dugulako inoiz baino aukera paregabeagoa daukagula eskuartean, eta, gainera, euskal gizarteak ere hala eskatzen digulako. Aukera paregabea gure herritarren eta gure herrian ilusioa sortzeko, kirolaren bidez gizartea kohesionatzeko, nazioartean gure herriaren irudia zabaltzeko, kirola sustatu eta garatzeko, zeren eta guztiok dakigu selekzio batek zer-nolako bitartekoak eskaintzen dizkigun eta herri batentzat eta Euskal Herriarentzat ere, gainerako herriekin gertatzen den bezala, zein instrumentu inportantea den. Beraz, egin dugun planteamendua oso-oso oinarrizkoa izan da, oinarri-oinarrizkoa. Azken finean, eskatzen duguna da: goazen erakundeetatik, kirol eragile guztiekin…, eta eragileez ari naizenean guztiguztiez ari naiz, eta berriro errepikatzen dut, argi geratu dadin: federazioak ere, zeren eta federazioak ere, gainerako eragileak bezala, elkarte pribatuak dira, elkarte pribatuak dira, funtzio publikoa delegatzen zaiena eta funtzio publikoa garatu ahal izateko eskubidea ematen zaiena. Oso ondo jasota dago 1998ko Euskal Kirolaren Legean, pentsatzen dut hemen zaudetenoi ez daukadala hori azaldu beharrik. Eta gure uste apalean, behintzat, kontatu beharra daukagu kirol esparruan Euskal Selekzioa bultzatzen diharduten eta beraien ekimenekin Euskal Selekzioaren ofizialtasunaren aldarrikapena burutzen dutenekin. ESAIT izan, beste eragile bat izan, Euskal Federazio Batasuna izan eta ikustea, besterik ez, orain dela gutxi hemen, Donostian, ospatu da Europako Beteranoen Atletismoko txapelketa, eta eredugarriak izan da bertako kirolariek zer-nolako ausardiarekin eta gaitasunarekin aldarrikatu duten ofizialtasuna. Eta iruditzen zait erakundeei lezio bat eman digutela kirolari horiek. Eta horren aurrean erakundeok zer egin dugu. babesa eman diegu? Urratsik eman dugu beraiekin batera aurrera egiteko? Eta ikusten duguna da, azken finean, beti erakundeak gizartearen atzetik doazela, eta horrekin bukatu behar da. Erakundeak gizartearekin eskutik joan behar dira, ezin dira atzetik joan. Eta iruditzen zaigu zentzu horretan maila eman beharra daukagula. Baina tira, benetan harrigarria egin zaigu eta ez dugu ulertu Euzko Alderdi Jeltzalearen jarrera, ez dugu ulertu adostasunak bilatzeko izan duzuen gerri falta, ez dugu ulertu, eta adierazi duzuen itxitasuna. Eta ez dugu ulertu, zeren eta ez dugu ulertu non zegoen arazoa. Guk pentsatzen genuen oso erraza zela adostasun batetara iristea, baina ez dakigu arazoa zegoen zuek Erkidegoaz ari zinetela, Erkidegoko Selekzioaz eta ez Euskal Herriaz, edo arazoa zen eta izan den ordezkaritza ofizialekin soilik lan egingo duzuela eta ez eragileekin, guri azaldu diguzuen bezala. Eta argi esaten dut, gu prest egon gara eta prest gaude zuek planteatu duzuen guztia onartzeko, ez daukagu arazorik federazioekin lanean aritzeko, ez daukagu arazorik Euskal Federazioen Batasunarekin lanean aritzeko, baina ez duguna egingo da gizarteko gainerako eragileak baztertu. Iruditzen zaigu bazterketatik ez dela ezer eraikitzen, eta, zoritxarrez, Legebiltzar honetan esklusiorako eta bazterketarako ohitura handiagoa dago, eta hori apurtu beharra dago, ez? Iruditzen zaigu aniztasuna, ezberdinen arteko elkar lana, badakigu oso kostosoa izaten dela, baina aberastu egiten duela. Indar metaketak, azken finean, erakundeen laguntzarako da, erakundeei babesa eskaintzen die eta gizartearen atxikimendua lortzeko ere ikaragarrizko bitartekoak dira. Beraz, egia esan, oso-oso tristea iruditu zaigu gai honetan ez lortu ahal izatea adostasunik, eta berriro eskua luzatzen dizuegu eta errezeso bat egin behar bada, gu prest gaude errezeso bat egiteko, adostasunetara iristeko gai honetan, iruditzen zaigulako, lehen esan dudan bezala, ekimen sinboliko horietatik urrats errealetara pasa behar garela. Gu prest gaude. Ez dakit arazoa benetan non dagoen. Eta eskatzen duguna da azkenean adostasunak bilatzea ez da norberaren planteamenduei atxikitzea. Guk garbi daukagu guk ere albo batera utzi beharko ditugula gauzak, eta zuek ere bai. Orduan, gu prest gaude, eskua luzatzen dizuegu, eta iruditzen zaigu legegintzaldi honetan aukera paregabea daukagula gure herriaren, Euskal Herriaren irudia zabaltzeko, kirola sustatzeko, Euskal Selekzioaren ofizialtasunean urratsak emateko. Eskerrik asko.
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/93e92fce-2322-46e0-8295-5927d6997724
|
parl_eu_994
|
10
|
22
|
11.04.2013
|
BASAGOITI PASTOR
|
PV-ETP
|
EH Bildu legelbiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, Euskal Selekzioari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
|
Gracias, señora presidenta. Nazionalismoa berriz itzuli da Legebiltzar honetara euskal selekzioaren gaia ekartzera. Eta, oraingoan, EH Bilduk dakar, EAJren zuzenketarekin. Euskal selekzioei ofizialtasuna ematea nahi dute, Espainiako selekziotik at edo haren aurka lehia daitezen hainbat kiroletan. Hala, erakusten digute kirolarekin ere..., edo, hobeto esan, kirola ere erabili nahi dutela faltsua, txikia, banatzailea eta isolatua dena eta gainera ezinezkoa dena defendatzeko. Euskadiko selekzioaren kontu hori, eremu autonomikorako eta oso modu konkretuan ez bada, ezinezkoa da. Ez dator bat Euskadiren historiarekin, eta ez da errealitate ona euskal kirolarentzat berarentzat ere. Frogatu dezaket, eta hala egingo dut, euskal kirolariei Espainiako selekzioan parte hartzea galaraziko liekeen euskal selekzio ofizial hipotetiko bat ez datorrela bat errealitatearekin; ez dela erreala. Ez da erreala lege-ikuspegitik, ikuspegi politikotik, euskal tradizioaren ikuspegitik, eta, halaber, ez da erreala kirol ikuspegitik. Ezinezkoa da, eta kaltegarria. Zergatik? Ez da egia ikuspegi politikotik, zeren ez dator bat euskaldunok geure buruarentzat askatasunez sortu dugun esparru politiko eta legalarekin. Oro har, euskal selekzioak estatuetako selekzioek –kasu, honetan, Espainiakoak– parte hartzen duten nazioarteko lehiaketa batean parte hartzea bideraezina da ikuspegi juridikotik. Izan ere, horren aurkakoa da 1978ko Konstituziotik eratortzen den eta indarrean dagoen antolaketa politikoko esparrua. Gai horri buruzko jurisprudentzia ugariak ere hori dio, baita kirol izaerako arauek ere. Adibidez, eta hitz egite aldera ez hitz egiteagatik, Kirolaren 10/1990 Legearen 32.1 artikulua eta 1835/1991 Errege Dekretuaren 6.1 artikulua aipatuko ditut: "Kideek estatu- edo nazio-mailako kirol jarduera edo lehiaketa ofizialetan parte hartzeko, esparru autonomikoko kirol federazioek dagokien Espainiako kirol federazioen barruan egon beharko dute, nahitaez". Esandakoa lege-esparruaren isla da. Nazioarteko harremanei dagokienez, horiek Estatuaren eskumen esklusibokoak dira, eta, gainera, ez bakarrik Estatuko legeriak hala dioelako, baizik eta, adibidez, munduko futbol-lehiaketen antolatzaile nagusiaren arauetan, salbuespen zehatz bat bakarrik jasotzen da, tradizioarekin lotua, Erresuma Batuko futbol-kultura oso zaharra dela eta. Ez dago beste selekziorik maila horretan. Halaber, Konstituzio Auzitegiaren doktrina ugaria aipa dezaket; lau epaitan esaten du ez dagoela selekzio zatikatu horietarako aukerarik. Esaten ari naizenaren adibide argiena da Konstituzio Auzitegiak 1998ko Kirolaren Euskal Legeko 16.6 artikulua mugarik gabe eten zuela, haren bidez, euskal selekzioek nazioarteko eremuan parte hartzea sustatu nahi baitzen. Hortaz, euskal selekzioek nazioarteko lehiaketa ofizialetan parte hartzeko asmo hori legez bideraezina izateaz gainera, esan diezazueket ez daukala zerikusirik euskaldun izatearekin ez euskal tradizioarekin. Hemen eta orain esan diezazueket Euskadiren benetako historia, benetakoa, dela, duela hainbat mendetatik, Espainiako nazioa osatzen duela, eta euskaldunok, betidanik, paper garrantzitsua jokatu izan dugula horretan. Baina ez naiz bide horretatik joango; beste egun baterako utziko dut. Gaur esango dizuet, kirolaz ari garela, Araba, Bizkaia eta Gipuzkoako kirolarien benetako tradizioa Espainiako selekzioen barrukoa dela. Baliteke, orain, A edo B nazionalismoak historia asmatzeko duen ohitura ikusirik, sinetsarazi nahiko digutela euskaldunok selekzioak izan genituela aspaldi, eta frankismoa etorri, eta kendu egin zizkigula. Baina hori gezurra izango litzateke, herritarrei gezurra esatea izango litzateke. Ideia bat egiteko, futbolaren adibidea jar dezaket: duela mende bat –duela mende bat, frankismoa baino lehen, Ubera andrea–, jadanik, futbolean ibiltzen ziren Roja delakoan hainbat euskaldun; besteak beste, Aedo, Antero, Ayestarán, Bienzobas, Emilín, Gamborena, Goizueta, Ipiña, Juanín, Kiriki, Laca, Lafuente, Lecue, Mariscal, Pachuco, Patricio, Peña, Regueiro, Roberto, Robus, Sabino, Sagarzazu, Trino, Travieso, Triana, Urquizu, Vallana, Vidal, Yermo, Yurrita, Zabala eta Zubieta. Duela ehun urte baino gehiago, Franco baino lehen, gatazkaren paranoia baino lehen, Espainiako Futbol Selekzioan jokatzen zuten. Hori da euskal kirolaren benetako historia, selekzio nazionalez ari garenean txalotu eta aipatu behar dena. Zurea, berriz, asmakizun interesatu bat da. Beraz, zuek proposatzen duzuena ez da euskal kirol tradizioa, ez da euskal kultura, ez eta demokraziaren arauak betetzea ere; izan ere, ez dute horretarako aukerarik ematen, baina, gainera, zuek proposatzen duzuena zentzugabekeria bat da kirolaren ikuspegitik. Zuek nahi duzuen hori egingo balitz, Bilduko eta EAJko jaun-andreok, galtzen aterako ginateke, eta askoz gainera, euskal kirolaren jarraitzaileok. Ez bakarrik lorpen ukaezinak lortzen dituen selekzio nazional bat zatikatu egingo litzatekeelako, baizik eta hondamendia izango litzatekeelako, gure eliteko ekipoek ezingo bailukete parte hartu ligetan. Zuek eta zuek nahi dituzuen euskal selekzioek –bai jauna, bai Egibar jauna– Espainiako futbol-liga, ACB eta Asobal amaitzea eragingo lukete. (Murmullos) Eta esango dudana zuek eta herritarrek entzutea nahi dut, barregarria iruditu arren (zuen ekimena da barregarria, nire erantzuna baino gehiago). Buruzagi nazionalistek euskal selekzioak izatea lortuz gero, futbolean adibidez, ligak –euskal ligak– une honetako lehen hogei taldeak izango lituzke, nire gogoaren kontra bada ere: Reala, Athletic, Alavés, Eibar, Barakaldo, Amorebieta, Real Unión, Sestao, Izarra, Laudio, Arenas, Portugalete, Gernika, Leioa, Bermeo, Beasain, Lagun Onak, Zamudio eta Cultural Durango, zeinak baitira, ordena horretan, euskal futboleko lehenengo hogei ekipoak. Eta oso errespetagarriak dira, inor ere ez dadila mindu. Oso errespetagarriak dira Izarra, Bermeo edo Lagun Onak taldeak, baina nik nahiago dut, igandeetan, San Mamesen dudan eserlekuan, Valencia, Sevilla edo Barça ikusi, edo, asteburu honetan bezala, Athleti- cek nola irabazten dion Real Madrili. Eta uste dut nahiago dutela hori Athleticeko eta Realeko zale gehien-gehienek. Horregatik, esan egia, jaun-andre nazionalistak, esan egia; esan euskal selekzioak hirugarren mailako liga bat ekarriko lukeela. Beraz, zuen planteamenduak ez dauka legeoinarririk, ez dator bat Euskadiren historiarekin eta eliteko kirola eta gure talde handiak hondoratuko lituzke. Orduan, zergatik defendatzen duzue nazioarteko euskal selekzioaren kontu hori? Zergatik nahi duzue selekzio bat Espainiatik at edo Espainiaren aurka lehiatzea? Zergatik tematzen zarete horretan? Zuen proposamenaren atzean, kirola doktrinatzeko, politika egiteko erabili nahi duzue. Bide batez, eta ez gaizki hartu, bereziki diktadurek izan duten jokabidea da. Erregimen ez-demokratikoek kirola eta asmo politikoak nahastu nahi izan dituzte beti, batez ere futbola eta masak erabiliz. Eta zuek, hau bezalako proposamenen bidez, kirola erabili nahi duzue zuen interes politikoetarako, kirola zuen asmo identitarioekin kutsatzeko, zuen herria-herria-herria temarekin, Ubera andrea. Horregatik, bukatuko dut esanez, utz ezazue kirola bakean, utzi bakean batzuk eta besteak, utzi bakean kirolariak, ez gehiago nahasi bazterrak kontu horrekin; jarrera horrekin, maiatzaren batean partidak deitzen zituenaren metodoen antza izaten amaituko baitute zuen metodoek –kasu hartan, askatasuna, eta askatasuna bakarrik, behar zuten masak kontrolatzeko erabiltzen zen–. Gracias. La
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/93e92fce-2322-46e0-8295-5927d6997724
|
parl_eu_995
|
10
|
22
|
11.04.2013
|
MANEIRO LABAYEN
|
Mixto-UPyD
|
EH Bildu legelbiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, Euskal Selekzioari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
|
Eskerrik asko, presidente andrea. Basagoiti jauna baino laburragoa eta aspergarriagoa izango naiz. Egiaz –ezin dugu gure burua engainatu, Basagoiti jauna– aldarrikapen nazionalista baten aurrean, nazionalismoaren aldarrikapen klasiko baten aurrean, gaude, eta, bistan denez, gu kontra gaude. Arrazoi nazionalistekin defendatutako aldarrikapen nazionalista bat da, hau da, arrazoi gisa futboleko edo edozein kiroletako euskal selekzio bat izateko desioa bakarrik hartuta egindakoa. Guk ez daukagu inolako arazorik, nahiz eta ez daukagun denbora soberan kontu sinbolikoei eta talde bakoitzari iruditzen zaionari buruz hitz egiteko, nahiz eta, esan bezala, ezinezkoak diren gauzak proposatu, nazionalistengan ohikoa den kontua bestalde. Besterik gabe, esango dut osoko zuzenketa aurkeztu dugula, eta, osoko zuzenketa horretan, proposatzen da Legebiltzarrak Eusko Jaurlaritzari eska diezaiola zuzenean babes dezan futbol-selekzio espainiarrak Euskadira itzultzea, eta, bestetik, Eusko Jaurlaritzari eska diezaiola beste kirol batzuetako selekzio espainiarren presentzia kudeatzeko, haien lehiaketak Euskadiko herrietan egin ditzaten. Hori da guk aurkeztutako zuzenketa. Espainiako Futbol Selekzioak ez du Euskadin jokatu 1967ko maiatzaren 31z geroztik, eta, gure ustez, joan den legealdian bi aldiz defendatu genuen bezala, normaltasun-ezaugarria litzateke, hainbeste urteren ondoren, berrogeita bost urteren ondoren, Espainiako Selekzioak berriz ere Espainiako zati batean –kasu honetan, Euskadin– jokatu ahal izatea, hartara, kirol horren euskal zaleek ikusi ahal izateko. Euskadin, tradizio handia du futbolak, eta herritarrek, oro har, eta futbol zaleek, bereziki, beren selekzioa jokatzen ikustea merezi dute. Hain zuzen ere, 2009an, 2009ko azaroaren 16an, proposamen hori egin genuen. Eta onartu egin zen Talde Sozialistaren eta Talde Popularraren botoekin. Hori onartu eta bi urtera, galdera bat egin genion Kulturako sailburuari, jakiteko zer egin zen Espainiako Futbol Selekzioak Euskadin joka zezan bultzatzeko, eta hau erantzun zuen, hitzez hitz (lerro bakar batean): "Espainiako selekzioen presentzia federazio autonomikoen eta Espainiakoen arteko harreman normalen barruan dago". Alegia, ez zen ezer ere egin. Aurrerago, galdera bera egin genuen berriz ere, baina ez zuten ezer ere egin, eta, ziurrenik, orain ere ezingo da ezer ere egin. Edonola ere, gure ustez, arrazoizkoa da, berrogeita bost urteren ostean, Espainiako futbol selekzioak, edo beste kiroletakoak, –baina, bereziki, Espainiako futbol selekzioak, duen sinbolismoagatik– Euskadin, Espainiaren zati batean, jokatu ahal izatea. Espainiako futbol selekzioak ez dauka urtero jokatu beharrik Euskadin, baina kontua ez da hori debekatzea ere, orain, itxuraz, geratzen den bezala. Kontua da berrogeita bost urte pasatu direla azken aldiz jokatu zuenetik. Uste dut hori bukatu egingo dela lehenago edo beranduago; Espainiako futbol selekzioak hemen jokatu ahal izango duela, eta joan nahi duten zale guztiak joan ahal izango direla. Edonola ere, esan bezala, polemika gehiago sortu gabe, gure osoko zuzenketaren eta Talde Popularrak egindako zuzenketaren aldeko botoa emango dugu. Besterik ez. Eskerrik asko. La
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/93e92fce-2322-46e0-8295-5927d6997724
|
parl_eu_996
|
10
|
22
|
11.04.2013
|
ZABALLOS DE LLANOS
|
SV-ES
|
EH Bildu legelbiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, Euskal Selekzioari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
|
Gracias señora presidenta, legebiltzarkideok. EH Bilduk aurkezturiko legez besteko proposamen baten aurrean gaude, zeinak, funtsean, kirola Euskadiren nortasun-ikur gisa erabiltzea baitu helburu, benetan kirolaz eta euskal kirolariez arduratu beharrean. Funtsean, legez besteko proposamen honen auzia arau- eta justizia-auzia da. Alderdi Popularreko bozeramaileak esan duen moduan, gai honen jatorria ekainaren 11ko Euskadiko Kirolaren 14/1998 Legearen 16.6 artikuluan dago. Artikulu horren arabera, kirol-modalitate bakoitzeko euskal federazioa Euskadiko kirol federatuaren ordezkari bakar gisa hartzen da Estatu- eta nazioarte-mailan. Gobernuko presidenteak, Aznar jaunak, helegitea aurkeztu zuen artikulu horren aurka Konstituzio Auzitegiaren aurrean konstituziokontrakotasun-errekurtso baten bidez. Ondorioz, artikulu hori geldiarazi egin zen, eta ez zen indarrean sartu. Hala eta guztiz ere, joan den urtean, Konstituzio Auzitegiak behin betiko ebazpena eman zuen, esanez Kirolaren Euskal Legearen alderdi guztiak legezkoak direla, baita 16.6 artikulua ere. Zuek artikulu horretara jotzen duzue euskal kirol-selekzioen ofizialtasuna helburu nazionalistekin defendatzeko eta nazioarteko lehiaketetan parte hartzeko duen eskubidea aldarrikatzeko. Kontuan hartzen ez duzuena da –interesatzen ez zaizuelako– zer dioen Konstituzio Auzitegiaren epai horrek, alegia, 16.6 artikulu hori 11. oinarri juridikoarekin batera ulertu behar dela. Honela dio aipaturiko oinarri juridikoak: "Ondorioz, Euskadiko Kirolaren Legeko 16.6 artikuluaren lehenengo puntua, zeinaren arabera kirol-modalitate bakoitzeko euskal federazioak euskal kirol federatuaren ordezkari bakarrak izango diren nazioartean, konstituzionala da, baldin eta Espainiako federaziorik ez badago kirol horietan eta inolaz ere eragozten edo oztopatzen ez badira Estatuak Espainiako kirolaren nazioarteko koordinazio eta ordezkaritzarako dituen eskumenak". Hori da epai horren 11. oinarri juridikoak dioena. Zoritxarrez, eta gustuko ez baduzue ere, kirol guztietako selekzioak daude Espainian, herri-kiroletakoa eta surfeko eta pilotako euskal federazioak izan ezik, zeinek libreki erabaki baitute federazio horien barruan ez egotea. Gainerakoak Espainiako federazioen barruan daude eta normaltasun osoz parte hartzen dute federazio horiek antolatzen dituzten lehiaketetan. Euskal federazioek eta horietako kirolariek ez dute zalantzan jartzen nazioarteko eremuan duten ordezkaritza. Gainera, federazioek berek libreki erabakitzen dute goiko federazioen barruan egon nahi duten ala ez, eta, kasu honetan, badaude. Horregatik, sozialiston ustez, mahai gainean jarri duzuen auzi hau ez da benetan kirolaren munduan dagoen eztabaida bat, ez kirol-federazioetan ez euskal kirolarien artean. Izan ere, federazio horiek nahikoa gaitasun dute inskribatu nahi duten ala ez erabakitzeko, eta, kasu honetan, badaude inskribatuta. Berriz esango dizut: pilotako eta surfeko euskal kirolfederazioek ez egotea erabaki dute, ez egoteko askatasuna dutelako. Eta legezko ikuspegitik, gaur egun ezinezkoa da euskal selekzio horiek ofizialak izatea. Horrek ez du esan nahi euskal sozialistok ez dugunik nahi euskal selekzioak lehiaketetan parte hartzea; izan ere, gure osoko zuzenketan esaten dugun bezala, gure ustez, euskal kirol-federazioen alde egin behar dugu, euskal kirolak maila hobea izateko, eta gure kirolariek estatueta nazioarte-mailako lehiaketa eta txapelketetan gehiago parte hartzeko; baita ekonomikoki ere. Horregatik, harrigarri gertatzen zaigu Eusko Alderdi Jeltzaleak aurkezturiko osoko zuzenketa aurreko legealdian aurkezturiko bera izatea, salbu 4. puntua, babes ekonomikoari dagokiona. Gure ustez, babes ekonomiko hori ere eman behar zaie euskal federazioei. Halaber, harrigarria egin zaigu ez EH Bilduk ez Euzko Alderdi Jeltzaleak ez eskatzea legez besteko proposamenean edo zuzenketan Euskadiko Kirol Legea eguneratu, egokitu edo aldatzeko, eta erabateko autonomia –hau da, euskal kirol-selekzioen ofizialtasuna aitortzeko–, bereziki, ikusirik Euzko Alderdi Jeltzalearen hauteskunde-programan hori jasotzen zela. Nik uste bai zuek bai Alderdi Sozialistak badakigula zergatik ez duzuen hori aipatu; hain zuzen ere, federazio eta kirolari askok, dagokien Espainiako federazioaren ordezkaritzapean, nazio- eta nazioartemailako lehiaketetan parte hartzeko duten nahia ez zapuzteko. Funtsean, pena ematen digu kirola horrela erabili nahi izateak, benetan, kirol-klubak eta erakundeak babesteaz arduratu beharrean, nazio- eta nazioartemailako lehiaketa ofizialetan parte hartu ahal izateko. Eskerrik asko. La
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/93e92fce-2322-46e0-8295-5927d6997724
|
parl_eu_997
|
10
|
22
|
11.04.2013
|
IPARRAGIRRE ETXEBERRIA
|
EA-NV
|
EH Bildu legelbiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, Euskal Selekzioari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
|
Eskerrik asko, mahaiburua. Sailburua, legebiltzarkideok, eguerdi on guztioi. Hemen esan den bezala, 1998ko ekainaren 11n onartu zen Euskal Kirolaren Legea. Bertan jasotzen da euskal federazioek duten eskumena, besteak beste, euskal selekzioak antolatu eta bultzatzeko euren selekzioen partaidetza Estatu eta nazioarteko lehiaketetan. Hilabete gutxira, Espainiako PPren Gobernuak eskubide honen aurkako helegitea jarri zuen, Konstituzioaren aurkakoa zela argudiatuz. Iazko urtean, hamalau urte geroago, auzi helegitearen epaia kanporatu zen. Nahiz eta epaiak arrazoia eman euskal federazioei, nazioartean lehiatzeko euskal selekzioen eskubidea aitortuz, bistan da gure aldarrikapena ez datorrela bat epaiak berak ezartzen duen baldintzarekin. Dicha condición restringe nuestra capacidad de representar el deporte federado vasco en el ámbito estatal e internacional. En muchas ocasiones, en muchos foros deportivos y también en este Parlamento se nos ha recordado que nuestras reivindicaciones no eran posibles, igual que hoy, aduciendo que había que respetar las leyes y normativas, haciendo hincapié en todo momento en el recurso interpuesto en el Tribunal Constitucional, el cual ha dictado sentencia catorce años después, con el consiguiente perjuicio para las federaciones vascas a las que se les ha negado sistemáticamente que sus selecciones deportivas participen libremente en competiciones nacionales e internacionales. Euzko Alderdi Jeltzaleak beti errespetatu izan ditu legeak eta araudiak, baina erkidegoetako kirol selekzioen ofizialtasuna lortzeko saiakera ugari eta biziak ere bultzatu eta aldarrikatu izan ditu. Tamalez, jaso izan dugun erantzuna ezezkoa izan da. Aldarrikatu izan dugu eskumena dugulako horretarako, Autonomi Estatutuaren arabera eta 1998ko Euskadiko Kirolaren Legea kontuan izanik. Lehen aipaturiko Auzitegi Konstituzionalak kanporatutako epaiak euskal selekzioak nazioarteko lehiaketetan parte hartzen ikusteko atea garbiki zabaltzen du, eta, gure ustez, hori urrats handia da, nahiz eta hamalau urteko atzerapen horrek errekuperatu ezin diren kalteak eragin euskal federazioei. Euskal selekzioen gaiaz ekimenak aurkeztu direnean –azkena, lehengo urtean, Konstituzionalak epaia kanporatu zuenean– Ganbera honetan nik neronek esan nuen borondatea gauza ez zela, borondate hauek aipatuz: Voluntad de las propias federaciones vascas a decidir libremente con qué selecciones y dónde quieren competir. Voluntad de las federaciones nacionales para admitir y no impedir las decisiones de las federaciones vascas. Voluntad de las federaciones internacionales para reconocer y admitir a las federaciones vascas sus decisiones. Y una cuarta voluntad institucional que echábamos en falta en la legislatura anterior, la voluntad del entonces Gobierno Vasco. Hoy las cosas han cambiado. El director de Deportes en su comparecencia en el Parlamento esta misma semana decía: "Gure helburua euskal selekzioak indartzea da, eta, baita ere, herriaren Euskadi Basque Country-ren kanpo proiekzioa indartzea". Gure taldean garbi daukagu gauza bat: gure selekzioa aldarrikatzeko ez dugu bestearena samindu behar, ez bestearena gutxitu edo horrelako zerbait egin behar, baizik eta, azken finean, kuestioa norberak berea maitatzea eta beraren alde egitea da. Guk filosofia hori erabili izan dugu, eta aurrerantzean ere berdin jarraituko dugu. Gure taldeak osoko zuzenketa bat aurkeztu dugu non horrela esaten duen: lehenengo puntuan, aitortu eta goraipatu egiten dugu euskal kirol selekzioak burutzen duen lanaren balioa; bigarrenik, eskatzen diogu Eusko Jaurlaritzari euskal kirol federazioekin eta Euskal Federazioen Batasunarekin lankidetzan aritzea euskal selekzioen ofizialtasuna bultzatuz; azkenik, eskatzen diogu Euskal Jaurlaritzari euskal federazioen ordezkarien parte hartzea sustatu dezan nazioarteko kirol jardueretan. Ubera andreak esan duen bezala, Euskal Herria Bildurekin saiatu gara akordio batera iristen, baina, nahiz eta helburu berdina izan, eta gertu egon arren, ez gara kapaz izan akordio horretara iristeko. Bistan da ikuspegi desberdinak ditugula helburura iristeko. Aipatu duzun errezesoari buruz esan guk ere uste dugula lastima dela akordio batera ez iristea, baina nik uste dut atzo eduki genuen elkarrizketarekin argi geratu zirela gure ideiak eta zuenak. Besterik ez, eskerrik asko.
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/93e92fce-2322-46e0-8295-5927d6997724
|
parl_eu_998
|
10
|
22
|
11.04.2013
|
UBERA ARANZETA
|
EH Bildu
|
EH Bildu legelbiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, Euskal Selekzioari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
|
Señor Basagoiti, le tengo que reconocer que usted es un buen profesor de historia. Y lo que usted dice, señor Basagoiti, de lo que supuestamente hacemos nosotros, es lo que vosotros hacéis en España, ese discurso grandilocuente y patriota a favor de las selecciones españolas, y es justamente lo que nosotros no queremos hacer. Eta aipatu duzu guk hemen aipatu ditugun gauza guztiak ez direla errealak; bada, emango dizut pixkatxo bat errealismo toke bat. Pentsatzen nuen Alderdi Popularreko kideek ez zituztela EH Bilduko dokumentuak irakurtzen, logikoa da, baina pentsatzen nuen, behintzat, Wikipedia irakurriko zenutela, eta wikipedia ez da EH Bilduren web orria. Eta web orri hori irakurtzen baduzu, konturatuko zara zein den errealitatea, eta zein den errealitate hori Legebiltzar honetatik eta Espainiako Estatutik kanpo. Eta errealitatea oso-oso nabarmena da. Ingalaterran 20 federazio internazional daude errekonozituak, eta denak ez dira futbolekoak. País de Galesen 19, Irlanda del Norten 8, Eskozian 20, Gibraltarren 12; Kroazia, Europak eta Estatu bezala aitortu aurretik FIFAk aitortzen zuen. Orduan, adibideak ditugu milaka. Wikipedian jarraitzen baldin baduzu, Taiwanen 54, Hong Kongen 50, Katalunian 14, Euskal Herrian 3, eta Surfeko Euskal Herriko selekzioak irabazi zuen lehenengo lehiaketan Aritz Aranburuk irabazi zuen, zoritxarrez selekzio hori orain ez daukagu, galdetu beharko duzu Espainiako Gobernuari Euskal Herriko Surf Selekzioa ez izateko nor sartu zuen. Eta momentu honetan ditugu mendi lasterketako selekzio bat, daukagu futbol salakoa eta kung fuko selekzio bat. Orduan, ikusten da kultura demokratikoa den kontu bat dela, kultura demokratikoa eta borondate kontu bat dela. Eta esan dut lehen, gu ez gaude hemen inoren kontra egiteko edo Espainiako Selekzioaren kontra egiteko. Guk soilik nahi dugu euskal herritarren eta euskaldunen eskubideak, sentimenduak gauzatzea, besterik ez, eta espresio horri bide ematea, eta iruditzen zaigu aukera paregabea daukagula esku artean. Eta nik, benetan, egia esan, agian gaurkoan hobeto ulertu diot Euzko Alderdi Jeltzaleari non dagoen desadostasuna, eta iruditzen zait desadostasun handia dagoela Euskadin eta Euskal Herrian, baina niri atzo esan zitzaidana zen eragileekin loturarik ez zela nahi, hemen federazioekin nahi zela bidea jorratu, ofizialak ziren elkarteekin, eta guk ofizialak diren elkarteekin ez daukagu inolako arazorik, zeren eta guretzat eragile guztiak, baita federazioak ere, ofizialak dira. Eta ikasi behar duguna da lau urtetik behin egiten diren bozketetatik edo aukeratzen diren ordezkaritzetatik aparte, egunerokotasunean demokrazia, kultura demokratiko hori praktikara eraman behar dela eta ikasi behar dugu hor desberdinekin elkarlanean eta iruditzen zaigu aberasgarria dela, eta aukera paregabea daukagula eragileekin, guztiekin, baita federazioekin ere…, normala da egunerokotasunean kudeaketa Jaurlaritzatik edo erakunde ofizial deituriko horietatik bideratzea, baina, zalantzarik gabe, aurrera egiteko eragile guztiekin kontatu behar dugu, guztiguztiekin, hortik etorriko delako herri baten, gizarte baten atxikimendua, bai? Eta kirola, ikusten dugu kirolak duen garrantzia gizarte batetan. Gainera, zuek ere horrela aitortzen duzue, gizarte baten kohesioan, gizarte osasuntsuan, ohitura osasuntsuetan oinarritutako gizarte batetan. Eta iruditzen zaigu gure herriarentzat ere selekzio bat izatea eta ofizialtasuna izatea ikaragarrizko garrantzia duela. Eta ahazten zitzaidan: surfeko selekzioarekin eskua sartu zen. Bazegoen beste bat ere, lehenengoa izan zena, sanboko selekzioa, eta hor ere eskua sartu zen. Beraz, ikusten da hemen kontua borondatea eta kultura demokratikoa dela. Eta gu gisa horretako eztabaida antzuetan ez gara sartuko, ze guk benetan kirola bultzatu nahi dugu, benetan selekzio bat izan nahi dugu eta nahi duguna da herri baten, gizarte baten, herritarren espresioari, sentimenduari, kulturari bide ematea. Eta horretarako, berriro ere eskua luzatzen dizuegu, gu prest egongo gara elkar lanerako, eta iruditzen zaigu legegintzaldi honetan ezin dela aukera galdu. Eskerrik asko.
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/93e92fce-2322-46e0-8295-5927d6997724
|
parl_eu_999
|
10
|
22
|
11.04.2013
|
BASAGOITI PASTOR
|
PV-ETP
|
EH Bildu legelbiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, Euskal Selekzioari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
|
Gracias, señora presidenta. Nik uste dut ezin dela jendea nahastu, eta ezin dela Bretainia Handiko eta Erresuma Batuko egoera Euskadin dugunarekin alderatu. Duela ehunka urtez geroztik, bereizita jokatzeko ohitura dago, guztiz errespetatzen dena. Euskadiko historian, inoiz ez da izan halako kondiziorik; inoiz ez da erreala izan ez bertako liga profesionaletan ez bertako selekzioetan. Eta inoiz ere ez ahaztu kultura demokratikoa ez dela talde batek nahi duena egitea, une jakin horretan gehiengoa duelako. Arauak errespetatu; hori egin behar da. Eta arauek argi esaten dute ezin dela. Kultura demokratikoa da herriaren borondatearen bidez onartuta dagoena errespetatzea. Halaber, kultura demokratikoa da ez erabiltzea kirola –eta, bereziki, masa-kirolak– alderdi baten nahietarako edo identitate-nahietarako. Bozeramaile honek ez du halakorik egin lehenengo hitzaldian, eta ez du halakorik egingo bigarrenean ere. Eta, batez ere, Iparragirre jauna, ez da egia dena borondatea dela! Berdin zait batzuek Euskal Herriko selekzioa nahi badute eta besteek Euskadikoa; baina bizitza, politika eta egia ez da borondatea bakarrik. Borondatea bakarrik balitz, gauzak oso modu arraroan egingo lirateke. Gaur hemen onartuko dena edo hitzartu dezakezuena, Euskadiko selekzioa edo Euskal Herrikoa, ez doa inora, zeren ez da borondate kontua bakarrik; kontua ez da zuek besteok baino boto bat gehiago edo hamar gehiago izatea ere. Bizitza borondatea balitz, politika borondatea balitz, parlamentarismoa borondatea balitz, legea borondatea bakarrik balitz, bada, agian, egun batean, hemen onartuko litzateke Messi euskalduna dela! Borondateagatik bada, Messi euskalduna dela onar dezakezue. Agian, ez litzaidake inportako, zeren, euskal selekzioaren partidetan jokatzeaz gainera, Gabonetan, Athleticen jokatu ahal izango luke. Baina hori ez da egia, ez da erreala, eta ezinezkoa izango da beti. Gracias. La
|
eu
|
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/93e92fce-2322-46e0-8295-5927d6997724
|
parl_eu_1000
|
Subsets and Splits
No community queries yet
The top public SQL queries from the community will appear here once available.