text stringlengths 80 6.25k | text_len int64 32 3.12k | src stringclasses 7 values |
|---|---|---|
oorzaken, aard en Patiënten zouden graag een goede samenwerking met de arts hebben, waarbij men zelf een actieve rol wil spelen in het management van de aandoening Bengtsson et al [Bengtsson ###] onderzochten bij patiënten met PDS (n = ##, geen controlegroep) op een universiteitspolikliniek het effect van een multidisciplinair voorlichtingsprogramma, bestaande uit # lessen van # uur, gegeven door een arts, verpleegkundige, diëtist en maatschappelijk werker Het betrof een interactieve benadering met groepsoefeningen, schriftelijke informatie en ademhalings- en ontspanningstechnieken Na ## maanden was er sprake van een significante verbetering van pijn (p = #,###) en vitaliteit (p = #,###) en een verminderd bezoek aan artsen (p ( #,###) en diëtist (p ( #,###) Er was geen verandering in medicatiegebruik, ziekenhuisopnames en werkverzuim Colwell et al [Colwell ###] onderzochten (n = ##, geen controlegroep) het effect van een multidisciplinair voorlichtingsprogramma in de derde lijn met een les van # uur, gegeven door een verpleegkundige, diëtist, fysiotherapeut en psycholoog Er werd voorlichting gegeven en er werden oefeningen gedaan (ademhaling en ontspanning) Na # maanden was er een significante verbetering in pijn, stoelgang, winderigheid, misselijkheid en stressmanagement Ook het artsenbezoek was Ringstrom et al [Ringstrom ###] deden een onderzoek (n = ##, geen controlegroep) naar een multidisciplinair voorlichtingsprogramma in de derde lijn van # wekelijkse sessies van # uur, gegeven door een verpleegkundige, gastro-enteroloog, diëtist, fysiotherapeut en een psycholoog De follow-up was #, # en ## maanden en van de fysieke en mentale scores op de SF-## De symptoomscores waren na # en # maanden significant verbeterd, maar dit effect was na ## maanden verdwenen Saito et al [Saito ###] deden een RCT (n = ###, eerste lijn) waarbij het effect van een les van # uur voor patiënten en hun systeem, werd vergeleken met patiënten die de les niet volgden Na een followup van # maanden bleek de pijn in beide groepen afgenomen, de health promoting life style was in de interventiegroep significant toegenomen en de symptomen significant afgenomen (met uitzondering van pijn) Er was geen verbetering in kwaliteit van leven of tevredenheid met de medische zorg en geen vermindering in artsenbezoek, hospitalisatie of medicatie Opmerkelijk in dit onderzoek was dat ##% van de deelnemers niet aan de criteria voor PDS bleek te voldoen In een aantal kleine ongecontroleerde onderzoeken in de tweede en derde lijn zag men een toename van kennis, verbetering van symptomen en verminderd artsenbezoek na het volgen van interpreteren omdat tweederde van de patiënten niet aan de criteria voor PDS bleek te voldoen # Wat is het effect van behandelingen met zelfhulpmethodes? Forbes et al [Forbes ###] deden een RCT (n = ##) waarbij # sessies van ## minuten individuele hypnotherapie vergeleken werden met een zelfzorginterventie bestaande uit een audiotape van ## minuten met een mix van informatie over PDS, manieren van stressreductie en relaxatie en hypnoseachtige suggesties met het advies deze dagelijks toe te passen In beide groepen trad een.
| 668 | nvmdl |
SF-## De symptoomscores waren na # en # maanden significant verbeterd, maar dit effect was na ## maanden verdwenen Saito et al [Saito ###] deden een RCT (n = ###, eerste lijn) waarbij het effect van een les van # uur voor patiënten en hun systeem, werd vergeleken met patiënten die de les niet volgden Na een followup van # maanden bleek de pijn in beide groepen afgenomen, de health promoting life style was in de interventiegroep significant toegenomen en de symptomen significant afgenomen (met uitzondering van pijn) Er was geen verbetering in kwaliteit van leven of tevredenheid met de medische zorg en geen vermindering in artsenbezoek, hospitalisatie of medicatie Opmerkelijk in dit onderzoek was dat ##% van de deelnemers niet aan de criteria voor PDS bleek te voldoen In een aantal kleine ongecontroleerde onderzoeken in de tweede en derde lijn zag men een toename van kennis, verbetering van symptomen en verminderd artsenbezoek na het volgen van interpreteren omdat tweederde van de patiënten niet aan de criteria voor PDS bleek te voldoen # Wat is het effect van behandelingen met zelfhulpmethodes? Forbes et al [Forbes ###] deden een RCT (n = ##) waarbij # sessies van ## minuten individuele hypnotherapie vergeleken werden met een zelfzorginterventie bestaande uit een audiotape van ## minuten met een mix van informatie over PDS, manieren van stressreductie en relaxatie en hypnoseachtige suggesties met het advies deze dagelijks toe te passen In beide groepen trad een verschil ten gunste van de individuele hypnotherapie De auteurs concluderen dat de tape vanwege de Heitkemper et al [Heitkemper ###] deden een RCT (n = ###, eerste lijn), waarbij het effect van een uitgebreide interventie van # wekelijkse individuele sessies door een psychiatrisch verpleegkundige, bestaande uit # componenten (educatie, dieet, cognitieve gedragstherapie (CGT) en ontspannings- en ademhalingsoefeningen) vergeleken werd met het effect van # sessie CGT van ## minuten (waarbij hetzelfde werkboek werd gebruikt en zelfzorginterventies, bestaande uit oefeningen op tape die Beide interventies waren na # en ## maanden werkzamer dan gebruikelijke zorg, waarbij de uitgebreide interventie gunstiger bleek dan de korte interventie wat betreft de uitkomsten van de IBSQol, de SCL-##, de CS-FBD en pijn waarin ## sessies geleide CGT vergeleken werd met # sessies geleide CGT plus # sessies zelftoegepaste therapie met een wachtlijstgroep Zij concluderen dat # weken na afloop beide interventies significante verbeteringen ten opzichte van de uitgangswaarden gaven op de diverse vragenlijsten (AR, CGI, IBS-SSS, IBS-Qol, BSI, Client Satisfaction Scale) Er was geen verschil Moss-<PERSOON> et al [Moss-<PERSOON> ###] deden een RCT (n = ##, eerste lijn) waarbij een gestandaardiseerde handleiding CGT plus een cd met ontspanningsoefeningen) werd vergeleken met gebruikelijke zorg Na # en # maanden was er een significante verbetering (SGA (subject global assessment), IBS-SSS, work and social adjustment scale) in vergelijking met gebruikelijke zorg Palsson et al [Palsson ###] deden een pilotonderzoek (n = ##, derde lijn), waarbij ## patiënten een hypnosebehandeling van ## weken kregen.
| 655 | nvmdl |
individuele hypnotherapie De auteurs concluderen dat de tape vanwege de Heitkemper et al [Heitkemper ###] deden een RCT (n = ###, eerste lijn), waarbij het effect van een uitgebreide interventie van # wekelijkse individuele sessies door een psychiatrisch verpleegkundige, bestaande uit # componenten (educatie, dieet, cognitieve gedragstherapie (CGT) en ontspannings- en ademhalingsoefeningen) vergeleken werd met het effect van # sessie CGT van ## minuten (waarbij hetzelfde werkboek werd gebruikt en zelfzorginterventies, bestaande uit oefeningen op tape die Beide interventies waren na # en ## maanden werkzamer dan gebruikelijke zorg, waarbij de uitgebreide interventie gunstiger bleek dan de korte interventie wat betreft de uitkomsten van de IBSQol, de SCL-##, de CS-FBD en pijn waarin ## sessies geleide CGT vergeleken werd met # sessies geleide CGT plus # sessies zelftoegepaste therapie met een wachtlijstgroep Zij concluderen dat # weken na afloop beide interventies significante verbeteringen ten opzichte van de uitgangswaarden gaven op de diverse vragenlijsten (AR, CGI, IBS-SSS, IBS-Qol, BSI, Client Satisfaction Scale) Er was geen verschil Moss-<PERSOON> et al [Moss-<PERSOON> ###] deden een RCT (n = ##, eerste lijn) waarbij een gestandaardiseerde handleiding CGT plus een cd met ontspanningsoefeningen) werd vergeleken met gebruikelijke zorg Na # en # maanden was er een significante verbetering (SGA (subject global assessment), IBS-SSS, work and social adjustment scale) in vergelijking met gebruikelijke zorg Palsson et al [Palsson ###] deden een pilotonderzoek (n = ##, derde lijn), waarbij ## patiënten een hypnosebehandeling van ## weken kregen met # sessies hypnose van ## minuten plus een cd met een hypnose-oefening van ## minuten voor dagelijks gebruik Er was geen enkel contact met een therapeut De controlegroep kreeg gebruikelijke zorg Van de ## patiënten die de behandeling afmaakten waren na # maanden ##% controlegroep (verschil p ( #,##) Dit effect was na # maanden nog aanwezig Payne et al [Payne ###] deden een RCT (n = ##, onduidelijk eerste of tweede lijn), waarbij ## zittingen individuele CGT werd vergeleken met # sessies van een door een therapeut geleide zelfhulpgroep waarin informatie werd gegeven en uitgewisseld) en met een wachtlijstgroep Bij # maanden follow-up waren in de zelfhulpgroep geen significante verbeteringen te zien De CGTgroep verbeterde wel significant op verschillende uitkomstmaten, zoals dietary symptoms, BDI, Robinson et al [Robinson ###] deden een RCT (n = ###, eerste lijn) waarbij een zelfhulpboek met informatie over leefstijl, dieet, medicatie en alternatieve therapieën vergeleken werd met hetzelfde zelfhulpboek plus een groepsbijeenkomst van # uur en met gebruikelijke zorg De uitkomsten gaven aan dat de groepsbijeenkomst niets toevoegde, maar er was bijna ##% absentie bij de groepsbijeenkomst Vergeleken met gebruikelijke zorg was er geen verbetering in de totale symptoomscores, hoewel de perceptie ervan door de patiënten wel gunstig was Ook waren er verbeteringen in zelfredzaamheid, mate van zelfzorg, het aantal bezoeken aan de huisarts en het <PERSOON> et al [<PERSOON> ###] deden een RCT in de tweede lijn met ## patiënten Patiënten in de.
| 681 | nvmdl |
plus een cd met een hypnose-oefening van ## minuten voor dagelijks gebruik Er was geen enkel contact met een therapeut De controlegroep kreeg gebruikelijke zorg Van de ## patiënten die de behandeling afmaakten waren na # maanden ##% controlegroep (verschil p ( #,##) Dit effect was na # maanden nog aanwezig Payne et al [Payne ###] deden een RCT (n = ##, onduidelijk eerste of tweede lijn), waarbij ## zittingen individuele CGT werd vergeleken met # sessies van een door een therapeut geleide zelfhulpgroep waarin informatie werd gegeven en uitgewisseld) en met een wachtlijstgroep Bij # maanden follow-up waren in de zelfhulpgroep geen significante verbeteringen te zien De CGTgroep verbeterde wel significant op verschillende uitkomstmaten, zoals dietary symptoms, BDI, Robinson et al [Robinson ###] deden een RCT (n = ###, eerste lijn) waarbij een zelfhulpboek met informatie over leefstijl, dieet, medicatie en alternatieve therapieën vergeleken werd met hetzelfde zelfhulpboek plus een groepsbijeenkomst van # uur en met gebruikelijke zorg De uitkomsten gaven aan dat de groepsbijeenkomst niets toevoegde, maar er was bijna ##% absentie bij de groepsbijeenkomst Vergeleken met gebruikelijke zorg was er geen verbetering in de totale symptoomscores, hoewel de perceptie ervan door de patiënten wel gunstig was Ook waren er verbeteringen in zelfredzaamheid, mate van zelfzorg, het aantal bezoeken aan de huisarts en het <PERSOON> et al [<PERSOON> ###] deden een RCT in de tweede lijn met ## patiënten Patiënten in de gedragsmatige technieken Het boek was onderverdeeld in # modules met werkbladen Zodra de patiënt de werkbladen van een module terugmailde, werd de volgende module opgestuurd De werkbladen werden niet nagekeken Na # maanden was er een significante verbetering (p = #,##) van pijn, algemene symptomen en subjectieve beleving en welbevinden De kwaliteit van leven en psychologische klachten bleven onveranderd De onderzoeksresultaten moeten met veel reserve worden beschouwd aangezien het aantal proefpersonen klein was (n = ##) en de uitval hoog was (n = De onderzoeken verschillen aanzienlijk wat betreft type interventies, setting en de duur van de followup Zelfhulpmaterialen zijn niet zonder meer toepasbaar wegens gebrek aan beschikbaarheid en gebrek aan ervaring met de toepassing ervan Face-to-face-contacten en telefonische therapie lijken meer verbetering te geven dan gestructureerde zelftoegepaste therapie Daar staat tegenover dat de kosten Sommige onderzoeken tonen wel effectiviteit van zelfhulpinterventies in vergelijking tot gebruikelijke zorg aan en andere onderzoeken niet Face-to-face-contacten en telefonische contacten lijken gunstiger dan zelfhulpinterventies, behalve voor de interventie waarbij # van de # zittingen # Wat zijn zinvolle interventies van huisartsen om de zelfzorg te bevorderen? Er is geen evidence voorhanden die deze vraag kan beantwoorden <PERSOON> et al [<PERSOON> ###] geven in een opsomming van mogelijkheden wel handvatten hoe huisartsen de zelfzorgactiviteiten bij hun patiënten kunnen bevorderen Na een exploratie van de opvattingen en zorgen van de patiënt betreffende de symptomen en een onderzoek naar wat de patiënt nu al doet aan.
| 622 | nvmdl |
# modules met werkbladen Zodra de patiënt de werkbladen van een module terugmailde, werd de volgende module opgestuurd De werkbladen werden niet nagekeken Na # maanden was er een significante verbetering (p = #,##) van pijn, algemene symptomen en subjectieve beleving en welbevinden De kwaliteit van leven en psychologische klachten bleven onveranderd De onderzoeksresultaten moeten met veel reserve worden beschouwd aangezien het aantal proefpersonen klein was (n = ##) en de uitval hoog was (n = De onderzoeken verschillen aanzienlijk wat betreft type interventies, setting en de duur van de followup Zelfhulpmaterialen zijn niet zonder meer toepasbaar wegens gebrek aan beschikbaarheid en gebrek aan ervaring met de toepassing ervan Face-to-face-contacten en telefonische therapie lijken meer verbetering te geven dan gestructureerde zelftoegepaste therapie Daar staat tegenover dat de kosten Sommige onderzoeken tonen wel effectiviteit van zelfhulpinterventies in vergelijking tot gebruikelijke zorg aan en andere onderzoeken niet Face-to-face-contacten en telefonische contacten lijken gunstiger dan zelfhulpinterventies, behalve voor de interventie waarbij # van de # zittingen # Wat zijn zinvolle interventies van huisartsen om de zelfzorg te bevorderen? Er is geen evidence voorhanden die deze vraag kan beantwoorden <PERSOON> et al [<PERSOON> ###] geven in een opsomming van mogelijkheden wel handvatten hoe huisartsen de zelfzorgactiviteiten bij hun patiënten kunnen bevorderen Na een exploratie van de opvattingen en zorgen van de patiënt betreffende de symptomen en een onderzoek naar wat de patiënt nu al doet aan Ter bespreking kiest de arts daarna uit een zevental zelfzorgthemaâs, die voor deze patiënt van toepassing zijn en zouden kunnen helpen regelmatig eten, de aard van de voeding, beweging, onnodige zorgen betreffende PDS, mogelijke vermindering van stress, de mate waarin de klachten het leven van de patiënt bepalen en de invloed van het systeem van de patiënt Er is geen onderzoek gedaan naar zinvolle interventies van huisartsen om de zelfzorg te bevorderen <PERSOON> EB, Christensson AC, Ohlsson B A course of instruction for women with irritable bowel Colwell LJ, Prather CM, Phillips SF, Zinsmeister AR Effects of an irritable bowel syndrome educational class on healthpromoting behaviors and symptoms <PERSOON> and therapeutic audiotape effective in previously unsuccessfully treated irritable bowel syndrome? <PERSOON> CB, Palsson O, <PERSOON> S et al What patients know about irritable bowel syndrome (IBS) and what they would like to know National Survey on <PERSOON> in IBS and development and validation of the <PERSOON> (PEQ) <PERSOON> AD, <PERSOON> Y, <PERSOON-##> CB, Bangdiwala SI, Drossman DA A survey on patient educational needs in irritable bowel syndrome and attitudes toward participation in clinical research <PERSOON-##> MM, Jarrett ME, <PERSOON-##> RL, <PERSOON-##> A et al.
| 562 | nvmdl |
een zevental zelfzorgthemaâs, die voor deze patiënt van toepassing zijn en zouden kunnen helpen regelmatig eten, de aard van de voeding, beweging, onnodige zorgen betreffende PDS, mogelijke vermindering van stress, de mate waarin de klachten het leven van de patiënt bepalen en de invloed van het systeem van de patiënt Er is geen onderzoek gedaan naar zinvolle interventies van huisartsen om de zelfzorg te bevorderen <PERSOON> EB, Christensson AC, Ohlsson B A course of instruction for women with irritable bowel Colwell LJ, Prather CM, Phillips SF, Zinsmeister AR Effects of an irritable bowel syndrome educational class on healthpromoting behaviors and symptoms <PERSOON> and therapeutic audiotape effective in previously unsuccessfully treated irritable bowel syndrome? <PERSOON> CB, Palsson O, <PERSOON> S et al What patients know about irritable bowel syndrome (IBS) and what they would like to know National Survey on <PERSOON> in IBS and development and validation of the <PERSOON> (PEQ) <PERSOON> AD, <PERSOON> Y, <PERSOON> CB, Bangdiwala SI, Drossman DA A survey on patient educational needs in irritable bowel syndrome and attitudes toward participation in clinical research <PERSOON-##> MM, Jarrett ME, <PERSOON-##> RL, <PERSOON-##> A et al <PERSOON-##> patients' views and experiences of life with IBS in the development of an evidence based self-help guidebook <PERSOON-##>-administered cognitive behavior therapy for moderate to severe irritable bowel syndrome clinical efficacy, tolerability, feasibility <PERSOON-##> bowel syndrome <PERSOON-##> exploration of the patient perspective Clin Nurs Res Moss-<PERSOON-##> LP, Spence MJ A randomized controlled trial of a cognitive behavioural therapybased self-management intervention for irritable bowel syndrome in primary care <PERSOON-##> MA, <PERSOON-##> CA Patient knowledge and educational needs in irritable Palsson OS, Turner MJ, Whitehead WE Hypnosis home treatment for irritable bowel syndrome a pilot study <PERSOON-##> EB A controlled comparison of cognitive therapy and self-help support groups in the treatment of <PERSOON-##> AP, Macdonald W, <PERSOON-##> patient engagement with self-management support information a qualitative meta-synthesis of processes influencing uptake <PERSOON-##> of an educational intervention for patients with Robinson A, <PERSOON-##> DG et al A randomised controlled trial of self-help.
| 505 | nvmdl |
<PERSOON> patients' views and experiences of life with IBS in the development of an evidence based self-help guidebook <PERSOON>-administered cognitive behavior therapy for moderate to severe irritable bowel syndrome clinical efficacy, tolerability, feasibility <PERSOON> bowel syndrome <PERSOON> exploration of the patient perspective Clin Nurs Res Moss-<PERSOON> LP, Spence MJ A randomized controlled trial of a cognitive behavioural therapybased self-management intervention for irritable bowel syndrome in primary care <PERSOON> MA, <PERSOON> CA Patient knowledge and educational needs in irritable Palsson OS, Turner MJ, Whitehead WE Hypnosis home treatment for irritable bowel syndrome a pilot study <PERSOON> EB A controlled comparison of cognitive therapy and self-help support groups in the treatment of <PERSOON> AP, Macdonald W, <PERSOON-##> patient engagement with self-management support information a qualitative meta-synthesis of processes influencing uptake <PERSOON-##> of an educational intervention for patients with Robinson A, <PERSOON-##> DG et al A randomised controlled trial of self-help Gut ###;#<DATUM> # Saito YA, Prather CM, Van <PERSOON-##> AR, Locke GR, III Effects of multidisciplinary education on outcomes in patients with irritable bowel syndrome <PERSOON-##> KA, Blanchard EB, Sykes MA Preliminary study of a self-administered treatment for irritable bowel syndrome comparison to a wait list control group <PERSOON-##> patients with irritable bowel syndrome in general practice How to promote and reinforce self-care activities <PERSOON-##> ###;#<DATUM> ## <DATUM> # De effectiviteit van verschillende leefstijlinterventies bij de behandeling van PDS Hoewel er geen goed vergelijkend onderzoek naar gedaan is, valt niet te ontkennen dat leefstijl en eetgewoontes van invloed kunnen zijn op de symptomen van PDS Het belang van goede eetgewoontes, voldoende beweging en ontspanning dient dan ook aandacht te krijgen in de begeleiding van patiënten met PDS Een regelmatig en evenwichtig eetpatroon zou moeten worden gestimuleerd, bijvoorbeeld aan de hand van de richtlijn Gezonde Voeding Een extra vezelrijk dieet hoeft niet te worden geadviseerd, omdat het nuttig effect daarvan op buikpijnklachten onvoldoende is aangetoond De geadviseerde ondergrens van ongeveer ## tot ## gram voedingsvezel per dag voor Patiënten met PDS melden vaak dat (bepaalde) voeding hun symptomen verergert Een meerderheid van de patiënten met PDS heeft het gevoel dat hun symptomen dusdanig in relatie staan met (over)gevoeligheid voor een bepaald voedingsmiddel, dat zij dit voedingsmiddel daarom elimineren.
| 512 | nvmdl |
Van <PERSOON> AR, Locke GR, III Effects of multidisciplinary education on outcomes in patients with irritable bowel syndrome <PERSOON> KA, Blanchard EB, Sykes MA Preliminary study of a self-administered treatment for irritable bowel syndrome comparison to a wait list control group <PERSOON> patients with irritable bowel syndrome in general practice How to promote and reinforce self-care activities <PERSOON> ###;#<DATUM> ## <DATUM> # De effectiviteit van verschillende leefstijlinterventies bij de behandeling van PDS Hoewel er geen goed vergelijkend onderzoek naar gedaan is, valt niet te ontkennen dat leefstijl en eetgewoontes van invloed kunnen zijn op de symptomen van PDS Het belang van goede eetgewoontes, voldoende beweging en ontspanning dient dan ook aandacht te krijgen in de begeleiding van patiënten met PDS Een regelmatig en evenwichtig eetpatroon zou moeten worden gestimuleerd, bijvoorbeeld aan de hand van de richtlijn Gezonde Voeding Een extra vezelrijk dieet hoeft niet te worden geadviseerd, omdat het nuttig effect daarvan op buikpijnklachten onvoldoende is aangetoond De geadviseerde ondergrens van ongeveer ## tot ## gram voedingsvezel per dag voor Patiënten met PDS melden vaak dat (bepaalde) voeding hun symptomen verergert Een meerderheid van de patiënten met PDS heeft het gevoel dat hun symptomen dusdanig in relatie staan met (over)gevoeligheid voor een bepaald voedingsmiddel, dat zij dit voedingsmiddel daarom elimineren Hierdoor bestaat het risico op een onvoldoende evenwichtig eetpatroon Bovendien is er onvoldoende bewijs dat speciale eliminatiediëten ook daadwerkelijk effect hebben op de PDSsymptomen Het standaard aanraden van een strikt eliminatiedieet buiten klinische trials wordt dan ook ten zeerste ontraden Bij een onvoldoende evenwichtig eetpatroon door het vermijden van voedingsmiddelen of bij behoefte aan een individueel advies op maat van de patiënt verwijst de arts naar een diëtist (zie ook hoofdstuk <DATUM> Diagnostiek in de eerste lijn) Hoewel zeer specifieke kruidenmengsels effectief zijn gebleken voor symptoomverlichting voor patiënten met PDS dienen artsen ze, gezien de geringe ervaring met dergelijke kruiden en het probleem van controle op de precieze samenstelling van de mengsels, niet actief te adviseren Er is geen wetenschappelijk onderzoek gedaan naar de effecten van lijnzaad en nauwelijks naar die van aloë vera op de symptomen van PDS Er kan op basis van wetenschappelijke literatuur dan ook Sommige probiotica lijken effectief te zijn bij patiënten met PDS, maar andere niet Dit hangt onder andere af van de dosis, de bacteriestam en de toedieningsvorm De mogelijk werkzame probiotica (van de juiste bacteriestam en in de juiste dosis en toedieningsvorm) zijn in <LOCATIE> via de apotheek of bij natuurvoedingswinkels te bestellen Probiotica lijken geen kwaad te kunnen, tenzij ze van een In de paragraaf over medicamenteuze therapie, onder de kop Spasmolytica, kwam pepermuntolie als meest effectief spasmolyticum uit de review, maar geen van de geïncludeerde onderzoeken scoorde hoog op methodologische beoordeling.
| 540 | nvmdl |
bestaat het risico op een onvoldoende evenwichtig eetpatroon Bovendien is er onvoldoende bewijs dat speciale eliminatiediëten ook daadwerkelijk effect hebben op de PDSsymptomen Het standaard aanraden van een strikt eliminatiedieet buiten klinische trials wordt dan ook ten zeerste ontraden Bij een onvoldoende evenwichtig eetpatroon door het vermijden van voedingsmiddelen of bij behoefte aan een individueel advies op maat van de patiënt verwijst de arts naar een diëtist (zie ook hoofdstuk <DATUM> Diagnostiek in de eerste lijn) Hoewel zeer specifieke kruidenmengsels effectief zijn gebleken voor symptoomverlichting voor patiënten met PDS dienen artsen ze, gezien de geringe ervaring met dergelijke kruiden en het probleem van controle op de precieze samenstelling van de mengsels, niet actief te adviseren Er is geen wetenschappelijk onderzoek gedaan naar de effecten van lijnzaad en nauwelijks naar die van aloë vera op de symptomen van PDS Er kan op basis van wetenschappelijke literatuur dan ook Sommige probiotica lijken effectief te zijn bij patiënten met PDS, maar andere niet Dit hangt onder andere af van de dosis, de bacteriestam en de toedieningsvorm De mogelijk werkzame probiotica (van de juiste bacteriestam en in de juiste dosis en toedieningsvorm) zijn in <LOCATIE> via de apotheek of bij natuurvoedingswinkels te bestellen Probiotica lijken geen kwaad te kunnen, tenzij ze van een In de paragraaf over medicamenteuze therapie, onder de kop Spasmolytica, kwam pepermuntolie als meest effectief spasmolyticum uit de review, maar geen van de geïncludeerde onderzoeken scoorde hoog op methodologische beoordeling geneesmiddel maar anno ### wel als zelfzorgmiddel verkrijgbaar Er is anno ### geen onderzoek gedaan naar het effect van lichaamsbeweging op pijn bij mensen met PDS Evenals bij de voedingsadviezen geldt daarom het algemene advies van de Nederlandse Norm voor Beweging Dat wil zeggen een half uur beweging per dag, gedurende minimaal vijf dagen per Voor wat betreft de leefstijl is er in de literatuur met name onderzoek gedaan met betrekking tot het perspectief van patiënten op dieet Zo blijkt dat ##% van de patiënten met PDS verwacht dat een dieet kan leiden tot een vermindering van de symptomen [Lacy ###] Uit Nederlands onderzoek kwam naar voren dat #% verwacht voor dieetmaatregelen verwezen te worden naar een diëtist [<PERSOON> ###] Dieetveranderingen waren voor ##% van de patiënten acceptabel [Harris ###] Uit de enquête [<PERSOON> ###] bleek met betrekking tot leefstijl dat ##% van de respondenten meer last van PDS-klachten heeft wanneer men gestrest is Van de patiënten volgde ##% op advies/voorschrift van een arts een dieet of vermeed bepaalde voedingsmiddelen Nog eens ##% deed dat op eigen initiatief Ongeveer ##% van hen (gemiddelde van beide groepen) had veel baat bij deze maatregelen Een meerderheid van de respondenten geeft aan (een deel van) de klachten te kunnen verminderen door bepaalde dingen niet te eten Voedingsmiddelen die vooral vermeden worden zijn vet (##%) en melkproducten (##%), en in mindere mate koffie (##%) en suiker (##%).
| 601 | nvmdl |
verkrijgbaar Er is anno ### geen onderzoek gedaan naar het effect van lichaamsbeweging op pijn bij mensen met PDS Evenals bij de voedingsadviezen geldt daarom het algemene advies van de Nederlandse Norm voor Beweging Dat wil zeggen een half uur beweging per dag, gedurende minimaal vijf dagen per Voor wat betreft de leefstijl is er in de literatuur met name onderzoek gedaan met betrekking tot het perspectief van patiënten op dieet Zo blijkt dat ##% van de patiënten met PDS verwacht dat een dieet kan leiden tot een vermindering van de symptomen [Lacy ###] Uit Nederlands onderzoek kwam naar voren dat #% verwacht voor dieetmaatregelen verwezen te worden naar een diëtist [<PERSOON> ###] Dieetveranderingen waren voor ##% van de patiënten acceptabel [Harris ###] Uit de enquête [<PERSOON> ###] bleek met betrekking tot leefstijl dat ##% van de respondenten meer last van PDS-klachten heeft wanneer men gestrest is Van de patiënten volgde ##% op advies/voorschrift van een arts een dieet of vermeed bepaalde voedingsmiddelen Nog eens ##% deed dat op eigen initiatief Ongeveer ##% van hen (gemiddelde van beide groepen) had veel baat bij deze maatregelen Een meerderheid van de respondenten geeft aan (een deel van) de klachten te kunnen verminderen door bepaalde dingen niet te eten Voedingsmiddelen die vooral vermeden worden zijn vet (##%) en melkproducten (##%), en in mindere mate koffie (##%) en suiker (##%) niet eens zozeer wát je eet, maar dát je eetâ Probiotica werden door ##% van de respondenten op doktersadvies gebruikt en door ##% op eigen initiatief Van de mensen die het op doktersadvies gebruikt geeft ongeveer ##% aan hier in meer of mindere mate baat bij te hebben Van de patiënten die het op eigen initiatief gebruiken was dit ##% Ten aanzien van lichaamsbeweging zijn de ervaringen wisselend Uit de enquête kwam naar voren dat lichamelijke inspanning in de helft van de gevallen wel en in de andere helft van de gevallen niet tot meer klachten leidde, en ##% van de respondenten geeft aan dat (niet al te inspannende) regelmatige Het feit dat het effect van eliminatiediëten voor PDS niet wetenschappelijk bewezen is, lijkt haaks te staan op het perspectief van de patiënten zoals naar voren gekomen uit de enquête en de focusgroep Patiënten ervaren in de meerderheid van de gevallen dat het weglaten van bepaalde voedingsmiddelen wel effect heeft op hun klachten Artsen zouden daarom aandacht moeten hebben voor dieetmaatregelen die patiënten op eigen initiatief nemen, en de gevolgen daarvan op een gezond en volledig eetpatroon, en zonodig moeten doorverwijzen naar een diëtist Ook aan patiënten met PDS dient een regelmatig en evenwichtig eetpatroon, aan de hand van de Er is enig bewijs voor de effectiviteit van probiotica Dit is echter nog onvoldoende om actief voorschrijven door artsen ervan aan te kunnen bevelen Patiënten met PDS die probiotica willen proberen, moeten deze bij voorkeur vier weken gebruiken om het effect te onderzoeken Bij toename.
| 623 | nvmdl |
respondenten op doktersadvies gebruikt en door ##% op eigen initiatief Van de mensen die het op doktersadvies gebruikt geeft ongeveer ##% aan hier in meer of mindere mate baat bij te hebben Van de patiënten die het op eigen initiatief gebruiken was dit ##% Ten aanzien van lichaamsbeweging zijn de ervaringen wisselend Uit de enquête kwam naar voren dat lichamelijke inspanning in de helft van de gevallen wel en in de andere helft van de gevallen niet tot meer klachten leidde, en ##% van de respondenten geeft aan dat (niet al te inspannende) regelmatige Het feit dat het effect van eliminatiediëten voor PDS niet wetenschappelijk bewezen is, lijkt haaks te staan op het perspectief van de patiënten zoals naar voren gekomen uit de enquête en de focusgroep Patiënten ervaren in de meerderheid van de gevallen dat het weglaten van bepaalde voedingsmiddelen wel effect heeft op hun klachten Artsen zouden daarom aandacht moeten hebben voor dieetmaatregelen die patiënten op eigen initiatief nemen, en de gevolgen daarvan op een gezond en volledig eetpatroon, en zonodig moeten doorverwijzen naar een diëtist Ook aan patiënten met PDS dient een regelmatig en evenwichtig eetpatroon, aan de hand van de Er is enig bewijs voor de effectiviteit van probiotica Dit is echter nog onvoldoende om actief voorschrijven door artsen ervan aan te kunnen bevelen Patiënten met PDS die probiotica willen proberen, moeten deze bij voorkeur vier weken gebruiken om het effect te onderzoeken Bij toename Ook voor patiënten met PDS geldt de Nederlandse Norm voor Beweging een half uur per dag Welk bewijs bestaat er voor onderstaande behandelingen van patiënten met PDS en wat is de kwaliteit De effectiviteit van algemene leefstijl- en voedingsadviezen bij de behandeling van PDS Omdat de effectiviteit van voedings- en leefstijladviezen bij patiënten met PDS nauwelijks onderzocht is, kan hier alleen verwezen worden naar algemene richtlijnen, zoals de richtlijn <PERSOON> voeding De effectiviteit van een eliminatiedieet bij de behandeling van PDS Patiënten met PDS melden vaak dat voeding de symptomen verergert Uit onderzoek blijkt dat ## tot ##% van de patiënten met PDS het gevoel heeft dat hun symptomen in relatie staan met (over)gevoeligheid voor een bepaald voedingsmiddel en dat zij vervolgens dat voedingsmiddel elimineren uit hun voeding [Monsbakken ###, Simren ###] In een systematische review [Park ###] van de literatuur over voedselallergie en PDS (# onderzoeken, n = ### patiënten) waren de meeste onderzoeken ongecontroleerd Een verbetering trad op bij ##,# tot ## % van de patiënten in de eliminatiegroep Vanwege het ontbreken van de controlegroepen valt niets te zeggen over de grootte van het placebo-effect van de eliminaties Twee gerandomiseerde gecontroleerde trials (RCT) werden gedaan met verdachte voedingsmiddelen, waarvan een dubbelblinde trial met eliminatie van het verdachte voedingsmiddel Hoewel de onderzoekers concluderen dat een eliminatiedieet effectief is, waren de verschillen niet significant (n = ###; patiënten met algemene verbetering van symptomen RR #,## (##%-BI #,## tot #,##); verbetering in totale symptoomscore WMD â## (##%-BI â##,# tot #,#) [Atkinson ###] De andere.
| 646 | nvmdl |
de Nederlandse Norm voor Beweging een half uur per dag Welk bewijs bestaat er voor onderstaande behandelingen van patiënten met PDS en wat is de kwaliteit De effectiviteit van algemene leefstijl- en voedingsadviezen bij de behandeling van PDS Omdat de effectiviteit van voedings- en leefstijladviezen bij patiënten met PDS nauwelijks onderzocht is, kan hier alleen verwezen worden naar algemene richtlijnen, zoals de richtlijn <PERSOON> voeding De effectiviteit van een eliminatiedieet bij de behandeling van PDS Patiënten met PDS melden vaak dat voeding de symptomen verergert Uit onderzoek blijkt dat ## tot ##% van de patiënten met PDS het gevoel heeft dat hun symptomen in relatie staan met (over)gevoeligheid voor een bepaald voedingsmiddel en dat zij vervolgens dat voedingsmiddel elimineren uit hun voeding [Monsbakken ###, Simren ###] In een systematische review [Park ###] van de literatuur over voedselallergie en PDS (# onderzoeken, n = ### patiënten) waren de meeste onderzoeken ongecontroleerd Een verbetering trad op bij ##,# tot ## % van de patiënten in de eliminatiegroep Vanwege het ontbreken van de controlegroepen valt niets te zeggen over de grootte van het placebo-effect van de eliminaties Twee gerandomiseerde gecontroleerde trials (RCT) werden gedaan met verdachte voedingsmiddelen, waarvan een dubbelblinde trial met eliminatie van het verdachte voedingsmiddel Hoewel de onderzoekers concluderen dat een eliminatiedieet effectief is, waren de verschillen niet significant (n = ###; patiënten met algemene verbetering van symptomen RR #,## (##%-BI #,## tot #,##); verbetering in totale symptoomscore WMD â## (##%-BI â##,# tot #,#) [Atkinson ###] De andere Het ontbreken van een verband tussen een eliminatiedieet en PDS-klachten kan wijzen op onnauwkeurigheid van de diagnostische test of het ontbreken van een causaal verband tussen voedsel Zelf als eliminatiediëten in beperkte mate effectief zijn, is het lastig vast te stellen of dat dan komt door het immuunsysteem, door veranderingen van de darminhoud of door de darmbacteriën Er is op dit moment onvoldoende wetenschappelijk bewijs voor eliminatiediëten bij de behandeling Er is in beperkte mate â vooral ongecontroleerd â onderzoek gedaan naar eliminatiediëten Hierdoor is er onvoldoende bewijs dat eliminatie van het verdachte voedingsmiddel leidt De effectiviteit van kruiden bij de behandeling van PDS In een Cochrane review [<PERSOON> ###] (## onderzoeken; n = ###) over de toepassing van kruiden bij PDS worden significante verbeteringen gemeld bij gebruik van een standaard Chinese kruidenmengsel, en de Europese kruidenmengsels STW-# en STW-#-II Het gebruik van deze kruiden resulteerde in een algemene verbetering van symptomen (RR #,## (##%-BI #,## tot #,##) voor STW # en RR #,## (##%-BI #,## tot #,##) voor STW #-II) Beide gaven ook een significante verbetering van de BSS (bowel symptom score) (WMD â##,## (##%-BI â##,## tot â#,##) voor STW # en WMD â Gezien de geringe ervaring met dergelijke kruiden en het probleem van controle op de samenstelling ervan meent de werkgroep dat artsen deze niet actief moeten adviseren Als patiënten op eigen initiatief willen experimenteren met kruidenmengsels zou hen geadviseerd moeten worden om alleen STW-#-II zijn in goed uitgevoerd gerandomiseerd onderzoek effectief gebleken bij de behandeling van PDS.
| 727 | nvmdl |
Het ontbreken van een verband tussen een eliminatiedieet en PDS-klachten kan wijzen op onnauwkeurigheid van de diagnostische test of het ontbreken van een causaal verband tussen voedsel Zelf als eliminatiediëten in beperkte mate effectief zijn, is het lastig vast te stellen of dat dan komt door het immuunsysteem, door veranderingen van de darminhoud of door de darmbacteriën Er is op dit moment onvoldoende wetenschappelijk bewijs voor eliminatiediëten bij de behandeling Er is in beperkte mate â vooral ongecontroleerd â onderzoek gedaan naar eliminatiediëten Hierdoor is er onvoldoende bewijs dat eliminatie van het verdachte voedingsmiddel leidt De effectiviteit van kruiden bij de behandeling van PDS In een Cochrane review [<PERSOON> ###] (## onderzoeken; n = ###) over de toepassing van kruiden bij PDS worden significante verbeteringen gemeld bij gebruik van een standaard Chinese kruidenmengsel, en de Europese kruidenmengsels STW-# en STW-#-II Het gebruik van deze kruiden resulteerde in een algemene verbetering van symptomen (RR #,## (##%-BI #,## tot #,##) voor STW # en RR #,## (##%-BI #,## tot #,##) voor STW #-II) Beide gaven ook een significante verbetering van de BSS (bowel symptom score) (WMD â##,## (##%-BI â##,## tot â#,##) voor STW # en WMD â Gezien de geringe ervaring met dergelijke kruiden en het probleem van controle op de samenstelling ervan meent de werkgroep dat artsen deze niet actief moeten adviseren Als patiënten op eigen initiatief willen experimenteren met kruidenmengsels zou hen geadviseerd moeten worden om alleen STW-#-II zijn in goed uitgevoerd gerandomiseerd onderzoek effectief gebleken bij de behandeling van PDS nog een probleem De middelen vallen onder wetgeving van de voedingsmiddelen en zijn gedeeltelijk in <LOCATIE> verkrijgbaar Gezien de geringe ervaring met dergelijke kruiden en het probleem van controle op de samenstelling dienen artsen deze niet actief te De effectiviteit van lijnzaad bij de behandeling van PDS Er is geen onderzoek gedaan naar de effectiviteit van lijnzaad bij de behandeling van PDS Een zoekopdracht in de database van de EMA (European Medicines Agency) leverde twee documenten op met reviews over lijnzaad Hierin wordt niet de effectiviteit van lijnzaad bij patiënten met PDS onderzocht en besproken, maar het effect op specifieke klachten zoals obstipatie en winderigheid [European Medicines Agency (EMA) ###a, European Medicines Agency (EMA) ###b] Er is geen onderzoek gedaan naar de effectiviteit van lijnzaad bij de behandeling van PDS De effectiviteit van aloë vera bij de behandeling van PDS Er zijn # gerandomiseerde onderzoeken gevonden, # met aloë vera-gel [<PERSOON> ###] vergeleken met placebo (n = ## personen) en # met een laxerend preparaat van celandine, aloë vera en psyllium (in een verhouding van <DATUM> #) [Odes ###] (##/## met PDS; ##/## met alleen obstipatie) Omdat het in dit laatste onderzoek om een heel kleine populatie gaat en het een combinatiepreparaat betreft, is het niet mogelijk om het specifieke effect van aloë vera te benoemen Het onderzoek van <PERSOON> laat zien dat aloë vera vergeleken met een placebo geen significant verschil geeft in de algemene verbetering van de klachten, pijn, opgeblazen gevoel, stoelgang en kwaliteit van.
| 694 | nvmdl |
nog een probleem De middelen vallen onder wetgeving van de voedingsmiddelen en zijn gedeeltelijk in <LOCATIE> verkrijgbaar Gezien de geringe ervaring met dergelijke kruiden en het probleem van controle op de samenstelling dienen artsen deze niet actief te De effectiviteit van lijnzaad bij de behandeling van PDS Er is geen onderzoek gedaan naar de effectiviteit van lijnzaad bij de behandeling van PDS Een zoekopdracht in de database van de EMA (European Medicines Agency) leverde twee documenten op met reviews over lijnzaad Hierin wordt niet de effectiviteit van lijnzaad bij patiënten met PDS onderzocht en besproken, maar het effect op specifieke klachten zoals obstipatie en winderigheid [European Medicines Agency (EMA) ###a, European Medicines Agency (EMA) ###b] Er is geen onderzoek gedaan naar de effectiviteit van lijnzaad bij de behandeling van PDS De effectiviteit van aloë vera bij de behandeling van PDS Er zijn # gerandomiseerde onderzoeken gevonden, # met aloë vera-gel [<PERSOON> ###] vergeleken met placebo (n = ## personen) en # met een laxerend preparaat van celandine, aloë vera en psyllium (in een verhouding van <DATUM> #) [Odes ###] (##/## met PDS; ##/## met alleen obstipatie) Omdat het in dit laatste onderzoek om een heel kleine populatie gaat en het een combinatiepreparaat betreft, is het niet mogelijk om het specifieke effect van aloë vera te benoemen Het onderzoek van <PERSOON> laat zien dat aloë vera vergeleken met een placebo geen significant verschil geeft in de algemene verbetering van de klachten, pijn, opgeblazen gevoel, stoelgang en kwaliteit van De effectiviteit van probiotica bij de behandeling van PDS Een probioticum is een preparaat of een product met levende, goed gedefinieerde micro-organismen in voldoende aantallen, dat de microflora in een bepaald orgaan van de gastheer verandert en daarmee In een systematische review [Moayyedi ###] zijn ## onderzoeken opgenomen met een totaal van ### deelnemers Van deze ## trials evalueerden ### deelnemers en rapporteerden PDS-symptomen als een dichotome uitkomst Als groep hadden probiotica een statistisch significant effect op het verminderen van PDS-symptomen (RR voor het persisteren van de PDS-klachten in de probiotica groep #,## (##%-BI #,## tot #,##) met een NNT van # (##%-BI # tot ##,#)) Deze uitkomsten geven waarschijnlijk een overwaardering van het effect van probiotica, omdat er sprake was van heterogeniteit en aanwijzingen voor funnel asymmetrie, hetgeen kan wijzen op publicatiebias met vooral veel kleine positieve onderzoeken Onderzoeken van hoge kwaliteit rapporteren een meer bescheiden effect vergeleken met onderzoeken van lage kwaliteit Er was geen verschil tussen de ## publicaties met ### deelnemers rapporteerden PDS-symptomen als een continue variabele Probiotica hadden een statistisch significant positief effect op PDS-symptomen vergeleken met Vier trials evalueerden Lactobacillus bij ### patiënten en vonden geen effect op PDS-symptomen, terwijl twee trials met Bifidobacterium bij ### patiënten een trend naar verbetering van PDSsymptomen vonden Sommige probiotica lijken op de korte termijn effectief te zijn en andere niet Dit hangt onder andere af van de dosis, de bacteriestam en de toedieningsvorm Effecten op de lange termijn zijn niet bekend.
| 656 | nvmdl |
De effectiviteit van probiotica bij de behandeling van PDS Een probioticum is een preparaat of een product met levende, goed gedefinieerde micro-organismen in voldoende aantallen, dat de microflora in een bepaald orgaan van de gastheer verandert en daarmee In een systematische review [Moayyedi ###] zijn ## onderzoeken opgenomen met een totaal van ### deelnemers Van deze ## trials evalueerden ### deelnemers en rapporteerden PDS-symptomen als een dichotome uitkomst Als groep hadden probiotica een statistisch significant effect op het verminderen van PDS-symptomen (RR voor het persisteren van de PDS-klachten in de probiotica groep #,## (##%-BI #,## tot #,##) met een NNT van # (##%-BI # tot ##,#)) Deze uitkomsten geven waarschijnlijk een overwaardering van het effect van probiotica, omdat er sprake was van heterogeniteit en aanwijzingen voor funnel asymmetrie, hetgeen kan wijzen op publicatiebias met vooral veel kleine positieve onderzoeken Onderzoeken van hoge kwaliteit rapporteren een meer bescheiden effect vergeleken met onderzoeken van lage kwaliteit Er was geen verschil tussen de ## publicaties met ### deelnemers rapporteerden PDS-symptomen als een continue variabele Probiotica hadden een statistisch significant positief effect op PDS-symptomen vergeleken met Vier trials evalueerden Lactobacillus bij ### patiënten en vonden geen effect op PDS-symptomen, terwijl twee trials met Bifidobacterium bij ### patiënten een trend naar verbetering van PDSsymptomen vonden Sommige probiotica lijken op de korte termijn effectief te zijn en andere niet Dit hangt onder andere af van de dosis, de bacteriestam en de toedieningsvorm Effecten op de lange termijn zijn niet bekend Praktisch gezien kan het lastig zijn via de reguliere kanalen de door wetenschappelijk onderzoek bewezen effectieve probiotica in de gewenste dosering op de Nederlandse markt aan te schaffen In de onderzoeken werden geen bijwerkingen van probiotica gerapporteerd en het kan patiënten met PDS Er is een matige hoeveelheid bewijs van matig sterke kwaliteit voor de werkzaamheid van probiotica bij PDS De grootte van het effect is onzeker, evenals de meest effectieve soort probiotica De effectiviteit van lichaamsbeweging bij de behandeling van PDS Er bestaan vele onderzoeken die de effectiviteit van lichaamsbeweging op klachten van het functioneren van het maagdarmkanaal onderzocht hebben Het gaat dan bijvoorbeeld om het effect van lichaamsbeweging op obstipatie of op de darmpassagesnelheid [De Schryver ###, Bi ###] Eén ongecontroleerd onderzoek heeft de effectiviteit van lichaamsbeweging bij PDS onderzocht [Colwell ###] Hieruit bleek dat een gestructureerde educational class voor patiënten met PDS een verbetering van hun symptomen teweegbracht en leidde tot een toename van een aantal gezondheidsbevorderende gezondheidsbevorderend gedrag en specifieke symptomen correspondeerde echter niet consistent met Een ander onderzoek [Lustyk ###] vergeleek actieve en niet-actieve vrouwen met PDS en hun Er is geen bewijs dat lichaamsbeweging pijn bij mensen bij PDS vermindert Atkinson W, <PERSOON> PJ Food elimination based on IgG antibodies in irritable bowel syndrome a <PERSOON> and gastrointestinal function and disease an evidence-based review of risks and benefits <PERSOON> M.
| 599 | nvmdl |
Praktisch gezien kan het lastig zijn via de reguliere kanalen de door wetenschappelijk onderzoek bewezen effectieve probiotica in de gewenste dosering op de Nederlandse markt aan te schaffen In de onderzoeken werden geen bijwerkingen van probiotica gerapporteerd en het kan patiënten met PDS Er is een matige hoeveelheid bewijs van matig sterke kwaliteit voor de werkzaamheid van probiotica bij PDS De grootte van het effect is onzeker, evenals de meest effectieve soort probiotica De effectiviteit van lichaamsbeweging bij de behandeling van PDS Er bestaan vele onderzoeken die de effectiviteit van lichaamsbeweging op klachten van het functioneren van het maagdarmkanaal onderzocht hebben Het gaat dan bijvoorbeeld om het effect van lichaamsbeweging op obstipatie of op de darmpassagesnelheid [De Schryver ###, Bi ###] Eén ongecontroleerd onderzoek heeft de effectiviteit van lichaamsbeweging bij PDS onderzocht [Colwell ###] Hieruit bleek dat een gestructureerde educational class voor patiënten met PDS een verbetering van hun symptomen teweegbracht en leidde tot een toename van een aantal gezondheidsbevorderende gezondheidsbevorderend gedrag en specifieke symptomen correspondeerde echter niet consistent met Een ander onderzoek [Lustyk ###] vergeleek actieve en niet-actieve vrouwen met PDS en hun Er is geen bewijs dat lichaamsbeweging pijn bij mensen bij PDS vermindert Atkinson W, <PERSOON> PJ Food elimination based on IgG antibodies in irritable bowel syndrome a <PERSOON> and gastrointestinal function and disease an evidence-based review of risks and benefits <PERSOON> M De <PERSOON> WR et al Effects of regular physical activity on defecation pattern in middle-aged patients complaining of chronic constipation <PERSOON> (EMA), Evaluation of Medicines for Human Use, Committee on herbal medicinal products (HMPC) Overview of comments received on 'community herbal monograph on linum usitatissimum l , semen' <PERSOON>, ###b <PERSOON> for irritable bowel syndrome patients' attitudes and acceptability <PERSOON> JP, <PERSOON> YX, <PERSOON-##> medicines for treatment of irritable bowel syndrome Cochrane Lustyk MK, Jarrett ME, <PERSOON-##> a physically active lifestyle improve symptoms in women with <PERSOON-##> LJ et al <PERSOON-##> efficacy of probiotics in the Monsbakken KW, Vandvik PO, Farup PG Perceived food intolerance in subjects with irritable bowel syndrome-- etiology, Odes HS, Madar Z A double-blind trial of a celandin, aloevera and psyllium laxative preparation in adult patients with Park MI, Camilleri M Is there a role of food allergy in irritable bowel syndrome and functional dyspepsia? A systematic <PERSOON-##> U et al Food-related gastrointestinal <PERSOON-##> MP, Kellow JE Symptom provocation in irritable bowel syndrome Effects of differing doses of fructosesorbitol <PERSOON-##> ###;<DATUM> #.
| 547 | nvmdl |
<PERSOON> WR et al Effects of regular physical activity on defecation pattern in middle-aged patients complaining of chronic constipation <PERSOON> (EMA), Evaluation of Medicines for Human Use, Committee on herbal medicinal products (HMPC) Overview of comments received on 'community herbal monograph on linum usitatissimum l , semen' <PERSOON>, ###b <PERSOON> for irritable bowel syndrome patients' attitudes and acceptability <PERSOON> JP, <PERSOON> YX, <PERSOON> medicines for treatment of irritable bowel syndrome Cochrane Lustyk MK, Jarrett ME, <PERSOON> a physically active lifestyle improve symptoms in women with <PERSOON> LJ et al <PERSOON-##> efficacy of probiotics in the Monsbakken KW, Vandvik PO, Farup PG Perceived food intolerance in subjects with irritable bowel syndrome-- etiology, Odes HS, Madar Z A double-blind trial of a celandin, aloevera and psyllium laxative preparation in adult patients with Park MI, Camilleri M Is there a role of food allergy in irritable bowel syndrome and functional dyspepsia? A systematic <PERSOON-##> U et al Food-related gastrointestinal <PERSOON-##> MP, Kellow JE Symptom provocation in irritable bowel syndrome Effects of differing doses of fructosesorbitol <PERSOON-##> ###;<DATUM> # De plaats van medicamenteuze therapie bij PDS is beperkt, vanwege de geringe effectiviteit Desondanks wordt medicamenteuze therapie wel vaak toegepast in de eerste- en tweedelijnszorg In <LOCATIE> zijn de meest voorgeschreven medicamenten bij PDS bulkvormers (psylliumvezels) en spasmolytica (doorgaans mebeverine) Sinds enkele jaren worden in beperkte mate ook antidepressiva bij PDS voorgeschreven Nieuwere middelen zoals #HT-#-antagonisten en #HT-#-agonisten zijn in landen als de Verenigde Staten â maar niet in <LOCATIE> â op de markt verschenen, maar vaak al weer Tegen de achtergrond van de bekende beperkte effectiviteit zouden artsen terughoudend moeten zijn met het voorschrijven van medicamenteuze therapie Als medicatie toch gewenst is, gelden de Bulkvormers (bij voorkeur oplosbare vezels, in de vorm van bijvoorbeeld psylliumvezels) kunnen geprobeerd worden bij alle patiënten met PDS, ongeacht het type Hoewel de effectiviteit ervan voor PDS-klachten niet onderzocht is, kunnen pijnstillers als paracetamol of een NSAID ingezet worden bij pijnklachten Als pijnklachten een belangrijk onderdeel van het symptomencomplex uitmaken, kan ook een proefbehandeling met een spasmolyticum worden gestart Bij onvoldoende reactie op psylliumvezels, pijnstillers en/of spasmolytica kan (alleen indien medicatie echt gewenst is), ter verlichting van de symptomen, bij patiënten met PDS een antidepressivum (SSRI of TCA) Naar de werkzaamheid van laxantia is nauwelijks onderzoek verricht, uitsluitend bij patiënten met PDS met constipatie Laxantia lijken veilig en effectief bij de behandeling van obstipatie in het algemeen Sommige laxantia (zoals lactulose) dragen echter bij aan extra gasvorming en eventueel.
| 558 | nvmdl |
De plaats van medicamenteuze therapie bij PDS is beperkt, vanwege de geringe effectiviteit Desondanks wordt medicamenteuze therapie wel vaak toegepast in de eerste- en tweedelijnszorg In <LOCATIE> zijn de meest voorgeschreven medicamenten bij PDS bulkvormers (psylliumvezels) en spasmolytica (doorgaans mebeverine) Sinds enkele jaren worden in beperkte mate ook antidepressiva bij PDS voorgeschreven Nieuwere middelen zoals #HT-#-antagonisten en #HT-#-agonisten zijn in landen als de Verenigde Staten â maar niet in <LOCATIE> â op de markt verschenen, maar vaak al weer Tegen de achtergrond van de bekende beperkte effectiviteit zouden artsen terughoudend moeten zijn met het voorschrijven van medicamenteuze therapie Als medicatie toch gewenst is, gelden de Bulkvormers (bij voorkeur oplosbare vezels, in de vorm van bijvoorbeeld psylliumvezels) kunnen geprobeerd worden bij alle patiënten met PDS, ongeacht het type Hoewel de effectiviteit ervan voor PDS-klachten niet onderzocht is, kunnen pijnstillers als paracetamol of een NSAID ingezet worden bij pijnklachten Als pijnklachten een belangrijk onderdeel van het symptomencomplex uitmaken, kan ook een proefbehandeling met een spasmolyticum worden gestart Bij onvoldoende reactie op psylliumvezels, pijnstillers en/of spasmolytica kan (alleen indien medicatie echt gewenst is), ter verlichting van de symptomen, bij patiënten met PDS een antidepressivum (SSRI of TCA) Naar de werkzaamheid van laxantia is nauwelijks onderzoek verricht, uitsluitend bij patiënten met PDS met constipatie Laxantia lijken veilig en effectief bij de behandeling van obstipatie in het algemeen Sommige laxantia (zoals lactulose) dragen echter bij aan extra gasvorming en eventueel Het enige antidiarreemiddel waarvan het effect bij PDS is onderzocht, is loperamide Loperamide blijkt van nut te kunnen zijn bij de bestrijding van met PDS geassocieerde diarree (PDS-D) en ook buikpijn bij PDS-D kan er door afnemen Voor een gunstig effect op faecale incontinentie bij PDS Uit de literatuur blijkt dat veel patiënten een medicamenteuze behandeling verwachten In een Nederlands onderzoek was dit bij ##% van de patiënten het geval [<PERSOON> ###] In buitenlands onderzoek werd gevonden dat ##% van de patiënten verwacht dat het gebruik van medicatie helpt Uit de enquête van de PDS Belangenvereniging onder hun leden bleek dat de meeste respondenten weinig of geen baat hebben bij welk medicijn dan ook Het percentage respondenten dat aangeeft veel baat te hebben bij medicatie in het algemeen, komt vrijwel nooit boven de ##% uit Met betrekking tot de bulkvormers blijkt dat, indien deze effectief bevonden worden, patiënten de beste ervaringen hebben wanneer met kleine hoeveelheden wordt gestart, verdeeld over de dag Hierna kan naar behoefte de hoeveelheid langzaam worden opgevoerd (wel altijd verdeeld over de dag) totdat het optimale De deelnemers aan de patiëntenfocusgroep zijn óf gestopt met ooit voorgeschreven medicijnen, vanwege de beperkte effectiviteit, óf hebben nooit iets voorgeschreven gekregen, óf gebruiken nog medicatie maar gaan daarmee stoppen Hoewel patiënten dus (aanvankelijk) wel verwachten dat medicatie kan helpen, en ook verwachten dat ze het voorgeschreven krijgen, hebben zij er over het algemeen weinig tot geen baat bij Dit verwachtingspatroon zou daarom tijdens een consult besproken.
| 589 | nvmdl |
loperamide Loperamide blijkt van nut te kunnen zijn bij de bestrijding van met PDS geassocieerde diarree (PDS-D) en ook buikpijn bij PDS-D kan er door afnemen Voor een gunstig effect op faecale incontinentie bij PDS Uit de literatuur blijkt dat veel patiënten een medicamenteuze behandeling verwachten In een Nederlands onderzoek was dit bij ##% van de patiënten het geval [<PERSOON> ###] In buitenlands onderzoek werd gevonden dat ##% van de patiënten verwacht dat het gebruik van medicatie helpt Uit de enquête van de PDS Belangenvereniging onder hun leden bleek dat de meeste respondenten weinig of geen baat hebben bij welk medicijn dan ook Het percentage respondenten dat aangeeft veel baat te hebben bij medicatie in het algemeen, komt vrijwel nooit boven de ##% uit Met betrekking tot de bulkvormers blijkt dat, indien deze effectief bevonden worden, patiënten de beste ervaringen hebben wanneer met kleine hoeveelheden wordt gestart, verdeeld over de dag Hierna kan naar behoefte de hoeveelheid langzaam worden opgevoerd (wel altijd verdeeld over de dag) totdat het optimale De deelnemers aan de patiëntenfocusgroep zijn óf gestopt met ooit voorgeschreven medicijnen, vanwege de beperkte effectiviteit, óf hebben nooit iets voorgeschreven gekregen, óf gebruiken nog medicatie maar gaan daarmee stoppen Hoewel patiënten dus (aanvankelijk) wel verwachten dat medicatie kan helpen, en ook verwachten dat ze het voorgeschreven krijgen, hebben zij er over het algemeen weinig tot geen baat bij Dit verwachtingspatroon zou daarom tijdens een consult besproken Tegen de achtergrond van de bekende beperkte effectiviteit dienen artsen terughoudend te zijn met het De arts dient het verwachtingspatroon van patiënten rondom het voorschrijven van medicatie, alsmede informatie over hoe reëel deze verwachtingen met betrekking tot de effectiviteit van medicatie zijn, Indien desondanks medicatie gewenst is, gelden de volgende aanbevelingen Wanneer bulkvormers voorgeschreven worden bij patiënten met PDS gaat de voorkeur uit naar oplosbare vezels Het effect dient op termijn van enkele weken geëvalueerd te worden Wanneer bij belangrijke pijnklachten de behoefte bestaat om pijnstillers te gebruiken, kan (hoewel niet specifiek onderzocht voor patiënten met PDS) paracetamol of een NSAID geprobeerd worden Wanneer bij patiënten met PDS met belangrijke pijnklachten een proefbehandeling met een spasmolyticum gestart wordt, dient de arts samen met de patiënt op basis van de bijwerkingenprofielen een keuze te maken tussen mebeverine (niet bewezen werkzaam, weinig bijwerkingen) en butylscopolamine (beperkt bewijs voor werkzaamheid, meer bijwerkingen) Het spasmolyticum dient Wanneer ter verlichting van symptomen, en vanwege onvoldoende reactie op meer gangbare medicatie als psyllium of een spasmolyticum, een antidepressivum voorgeschreven wordt, dient de arts de pijnstillende werking ervan aan de patiënt uit te leggen Er is geen vergelijkend onderzoek tussen een SSRI of een TCA Geadviseerd wordt bij een keuze tussen een SSRI en TCA rekening te houden met Wanneer obstipatie op de voorgrond staat en er medicatie voorgeschreven wordt, kunnen bulkvormers, of (hoewel niet specifiek onderzocht bij patiënten met PDS) osmotische laxantia (PEG) voorgeschreven worden Lactulose kan beter vermeden worden vanwege gasvorming.
| 572 | nvmdl |
terughoudend te zijn met het De arts dient het verwachtingspatroon van patiënten rondom het voorschrijven van medicatie, alsmede informatie over hoe reëel deze verwachtingen met betrekking tot de effectiviteit van medicatie zijn, Indien desondanks medicatie gewenst is, gelden de volgende aanbevelingen Wanneer bulkvormers voorgeschreven worden bij patiënten met PDS gaat de voorkeur uit naar oplosbare vezels Het effect dient op termijn van enkele weken geëvalueerd te worden Wanneer bij belangrijke pijnklachten de behoefte bestaat om pijnstillers te gebruiken, kan (hoewel niet specifiek onderzocht voor patiënten met PDS) paracetamol of een NSAID geprobeerd worden Wanneer bij patiënten met PDS met belangrijke pijnklachten een proefbehandeling met een spasmolyticum gestart wordt, dient de arts samen met de patiënt op basis van de bijwerkingenprofielen een keuze te maken tussen mebeverine (niet bewezen werkzaam, weinig bijwerkingen) en butylscopolamine (beperkt bewijs voor werkzaamheid, meer bijwerkingen) Het spasmolyticum dient Wanneer ter verlichting van symptomen, en vanwege onvoldoende reactie op meer gangbare medicatie als psyllium of een spasmolyticum, een antidepressivum voorgeschreven wordt, dient de arts de pijnstillende werking ervan aan de patiënt uit te leggen Er is geen vergelijkend onderzoek tussen een SSRI of een TCA Geadviseerd wordt bij een keuze tussen een SSRI en TCA rekening te houden met Wanneer obstipatie op de voorgrond staat en er medicatie voorgeschreven wordt, kunnen bulkvormers, of (hoewel niet specifiek onderzocht bij patiënten met PDS) osmotische laxantia (PEG) voorgeschreven worden Lactulose kan beter vermeden worden vanwege gasvorming worden toegepast, maar ook het gebruik van bulkvormers Welk bewijs bestaat er voor de onderstaande medicamenteuze behandeling van patiënten met PDS en Uit oogpunt van doelmatigheid is bij het beantwoorden van de uitgangsvragen van dit hoofdstuk uitgegaan van de evidence van de NICE richtlijn uit ### over dit onderwerp [NICE ###] Gedetailleerde gegevens van de gebruikte onderzoeken zijn in deze richtlijn terug te vinden In ### verscheen een Cochrane review waarin de werkzaamheid van bulkvormers, spasmolytica en antidepressiva is onderzocht [Quartero ###] Deze review wordt anno ### geactualiseerd; het bewijs in deze geactualiseerde versie loopt tot maart ### In januari ### publiceerde de American College of Gastroenterology (ACG) een Evidence based Systematic Review over het beleid bij <PERSOON> ###] De belangrijkste conclusies van beide reviews worden hieronder besproken De bewijskracht voor onderstaande conclusies is zeer beperkt zwakke aanbeveling bij lage kwaliteit van het bewijs; er is onzekerheid over de schatting van voor- en nadelen Er is geen bewijs voor de effectiviteit van bulkvormers als groep in het algemeen bij PDS Er is waarschijnlijk verschil in werkzaamheid tussen oplosbare en niet-oplosbare vezels Niet-oplosbare vezels zijn niet effectief, oplosbare vezels mogelijk wel (<PERSOON> ###] Er is geen systematische analyse mogelijk van de bijwerkingen van bulkvormers Er is veel bewijs van matige kwaliteit, en weinig bewijs van goede kwaliteit dat een spasmolyticum enigszins effectief is bij de verlichting van pijn bij PDS Er is veel bewijs van matige kwaliteit en geen bewijs van goede kwaliteit dat een spasmolyticum.
| 587 | nvmdl |
bestaat er voor de onderstaande medicamenteuze behandeling van patiënten met PDS en Uit oogpunt van doelmatigheid is bij het beantwoorden van de uitgangsvragen van dit hoofdstuk uitgegaan van de evidence van de NICE richtlijn uit ### over dit onderwerp [NICE ###] Gedetailleerde gegevens van de gebruikte onderzoeken zijn in deze richtlijn terug te vinden In ### verscheen een Cochrane review waarin de werkzaamheid van bulkvormers, spasmolytica en antidepressiva is onderzocht [Quartero ###] Deze review wordt anno ### geactualiseerd; het bewijs in deze geactualiseerde versie loopt tot maart ### In januari ### publiceerde de American College of Gastroenterology (ACG) een Evidence based Systematic Review over het beleid bij <PERSOON> ###] De belangrijkste conclusies van beide reviews worden hieronder besproken De bewijskracht voor onderstaande conclusies is zeer beperkt zwakke aanbeveling bij lage kwaliteit van het bewijs; er is onzekerheid over de schatting van voor- en nadelen Er is geen bewijs voor de effectiviteit van bulkvormers als groep in het algemeen bij PDS Er is waarschijnlijk verschil in werkzaamheid tussen oplosbare en niet-oplosbare vezels Niet-oplosbare vezels zijn niet effectief, oplosbare vezels mogelijk wel (<PERSOON> ###] Er is geen systematische analyse mogelijk van de bijwerkingen van bulkvormers Er is veel bewijs van matige kwaliteit, en weinig bewijs van goede kwaliteit dat een spasmolyticum enigszins effectief is bij de verlichting van pijn bij PDS Er is veel bewijs van matige kwaliteit en geen bewijs van goede kwaliteit dat een spasmolyticum Er is geen bewijs voor de effectiviteit van mebeverine Ten aanzien van bewijs voor de effectiviteit van scopolamine verschillen de reviews; dit hangt samen met de keuze voor pooling van beschikbare onderzoeken (American College of Gastro-enterology Er is bewijs voor de effectiviteit van pinaverium (RR #,##; NNT #), cimetropium (RR #,##; NNT #), trimebutine (RR #,##; NNT #) en (enteric coated) pepermuntolie (RR #,##; NNT #), maar deze middelen zijn in <LOCATIE> niet als geregistreerde medicatie verkrijgbaar Bijwerkingen zijn niet systematisch onderzocht Gerapporteerd zijn droge mond, duizeligheid en wazig zien De beschikbare onderzoeken rapporteren voor bijwerkingen van spasmolytica een RR van #,## en Er is bewijs van matige kwaliteit, maar geen bewijs van goede kwaliteit, dat antidepressiva effectief Er is bewijs van goede kwaliteit dat antidepressiva enigszins effectief zijn ter verlichting van Directe vergelijking van TCA en SSRI ontbreekt voor PDS Bijwerkingen van antidepressiva zijn slecht onderzocht bij patiënten met PDS Het relatief risico (RR) was statistisch niet significant #,## (#,## tot #,##) In onderzoeken bij neuropathische pijn werden NNHâs gevonden van ## (## tot ##) voor amitriptyline en ## (# tot ###) voor venlafaxine Het bewijs voor de effectiviteit van antidepressiva is consistent en van goede kwaliteit (niveau #) De De effectiviteit van antidepressiva bij patiënten met PDS in de huisartsenpraktijk is niet goed De discussie over het verschil in effectiviteit tussen oplosbare en niet-oplosbare vezels is met de Cochrane review niet beslecht Indien oplosbare vezels inderdaad effectief zijn, is het effect toch zeer.
| 647 | nvmdl |
geen bewijs voor de effectiviteit van mebeverine Ten aanzien van bewijs voor de effectiviteit van scopolamine verschillen de reviews; dit hangt samen met de keuze voor pooling van beschikbare onderzoeken (American College of Gastro-enterology Er is bewijs voor de effectiviteit van pinaverium (RR #,##; NNT #), cimetropium (RR #,##; NNT #), trimebutine (RR #,##; NNT #) en (enteric coated) pepermuntolie (RR #,##; NNT #), maar deze middelen zijn in <LOCATIE> niet als geregistreerde medicatie verkrijgbaar Bijwerkingen zijn niet systematisch onderzocht Gerapporteerd zijn droge mond, duizeligheid en wazig zien De beschikbare onderzoeken rapporteren voor bijwerkingen van spasmolytica een RR van #,## en Er is bewijs van matige kwaliteit, maar geen bewijs van goede kwaliteit, dat antidepressiva effectief Er is bewijs van goede kwaliteit dat antidepressiva enigszins effectief zijn ter verlichting van Directe vergelijking van TCA en SSRI ontbreekt voor PDS Bijwerkingen van antidepressiva zijn slecht onderzocht bij patiënten met PDS Het relatief risico (RR) was statistisch niet significant #,## (#,## tot #,##) In onderzoeken bij neuropathische pijn werden NNHâs gevonden van ## (## tot ##) voor amitriptyline en ## (# tot ###) voor venlafaxine Het bewijs voor de effectiviteit van antidepressiva is consistent en van goede kwaliteit (niveau #) De De effectiviteit van antidepressiva bij patiënten met PDS in de huisartsenpraktijk is niet goed De discussie over het verschil in effectiviteit tussen oplosbare en niet-oplosbare vezels is met de Cochrane review niet beslecht Indien oplosbare vezels inderdaad effectief zijn, is het effect toch zeer Bulkvormers worden veel voorgeschreven in <LOCATIE>, zijn relatief goedkoop en geven soms aanleiding tot relevante bijverschijnselen zoals gasvorming Nieuwere bulkvormers Door de vele subgroepen is pooling van de resultaten bij spasmolytica riskant en is het lastig om tot een duidelijke aanbeveling te komen Pepermuntolie komt als meest effectief spasmolyticum uit de review (RR #,#, NNT #,# (# tot #)), maar geen van de geïncludeerde onderzoeken scoorde hoog op methodologische beoordeling Ook zijn de meeste onderzochte middelen in <LOCATIE> niet verkrijgbaar of geregistreerd Pepermuntolie is anno ### in <LOCATIE> als zelfzorgmiddel verkrijgbaar, maar niet geregistreerd als geneesmiddel Mebeverine is niet aantoonbaar effectief bij PDS; het wordt echter veel voorgeschreven en geeft geen aanleiding tot veel bijwerkingen De onderzoeken met antidepressiva zijn in bijna alle gevallen verricht met doses die bij depressie als therapeutisch worden aangemerkt Alleen # onderzoeken met amitriptylline zijn met een zeer lage dosis van ## tot ## mg verricht De gebleken effectiviteit van antidepressiva roept de vraag op of hier sprake is van selectiebias Bestudering van de inclusiecriteria laat geen verschil zien ten opzichte van onderzoeken met bulkvormers of spasmolytica, maar direct vergelijkende onderzoeken ontbreken Het American College of Gastroenterology adviseert om antidepressiva pas in te zetten indien perifere middelen onvoldoende effectief blijken, maar verstrekt geen referenties Er is geen vergelijkend onderzoek tussen een TCA en SSRI verricht Bij de behandeling van PDS met antidepressiva is sprake van off-label gebruik.
| 627 | nvmdl |
Bulkvormers worden veel voorgeschreven in <LOCATIE>, zijn relatief goedkoop en geven soms aanleiding tot relevante bijverschijnselen zoals gasvorming Nieuwere bulkvormers Door de vele subgroepen is pooling van de resultaten bij spasmolytica riskant en is het lastig om tot een duidelijke aanbeveling te komen Pepermuntolie komt als meest effectief spasmolyticum uit de review (RR #,#, NNT #,# (# tot #)), maar geen van de geïncludeerde onderzoeken scoorde hoog op methodologische beoordeling Ook zijn de meeste onderzochte middelen in <LOCATIE> niet verkrijgbaar of geregistreerd Pepermuntolie is anno ### in <LOCATIE> als zelfzorgmiddel verkrijgbaar, maar niet geregistreerd als geneesmiddel Mebeverine is niet aantoonbaar effectief bij PDS; het wordt echter veel voorgeschreven en geeft geen aanleiding tot veel bijwerkingen De onderzoeken met antidepressiva zijn in bijna alle gevallen verricht met doses die bij depressie als therapeutisch worden aangemerkt Alleen # onderzoeken met amitriptylline zijn met een zeer lage dosis van ## tot ## mg verricht De gebleken effectiviteit van antidepressiva roept de vraag op of hier sprake is van selectiebias Bestudering van de inclusiecriteria laat geen verschil zien ten opzichte van onderzoeken met bulkvormers of spasmolytica, maar direct vergelijkende onderzoeken ontbreken Het American College of Gastroenterology adviseert om antidepressiva pas in te zetten indien perifere middelen onvoldoende effectief blijken, maar verstrekt geen referenties Er is geen vergelijkend onderzoek tussen een TCA en SSRI verricht Bij de behandeling van PDS met antidepressiva is sprake van off-label gebruik Het effect van placebo is bij patiënten met PDS aanzienlijk In een meta-analyse is dit geschat op ruim * De effectiviteit betreft het effect op buikpijn of symptoomscore De bewijskrachtaanduidingen zijn niet volgens GRADE, maar volgens de normen van de American College of Gastroenterology Bij de bewijskracht staat aangegeven wat het betreffende getal betekent Voor alle bijwerkingen geldt dat ze niet of slechts marginaal zijn onderzocht Obstipatie is een veelvoorkomend onderdeel van het symptomencomplex bij PDS en is als zodanig aanleiding voor het gebruik van laxantia De werkgroep heeft gezocht naar wetenschappelijk bewijs voor de effectiviteit van laxantia bij PDS In de NICE-richtlijnen is het bewijs voor deze vraag besproken Er werden uitsluitend onderzoeken ingesloten die langer duurden dan # weken en die betrekking hadden op PDS met obstipatie of enkelvoudige obstipatie Van de ## onderzoeken werden er uiteindelijk ## geïncludeerd Slecht # van de onderzoeken vermeldde de deelname van patiënten met PDS (# van de ## deelnemers) In de overige onderzoeken werd uitsluitend gesproken over obstipatie, maar de auteurs van de review waren van mening dat het grootste deel van deze onderzoeken ook betrekking had op patiënten met PDS - Lactulose versus PEG uit onderzoek waarin de behandeling van geconstipeerde patiënten (inclusief patiënten met PDS) met macrogol/electrolyten (PEG) werd vergeleken met lactulose Er is een redelijke hoeveelheid bewijs dat een verbetering van de symptomen van obstipatie laat zien bij Er is een matige hoeveelheid bewijs van goede kwaliteit dat patiënten die lactulose gebruikten significant vaker noodmaatregelen moesten nemen dan diegenen die polyethyleenglycol (PEG).
| 580 | nvmdl |
In een meta-analyse is dit geschat op ruim * De effectiviteit betreft het effect op buikpijn of symptoomscore De bewijskrachtaanduidingen zijn niet volgens GRADE, maar volgens de normen van de American College of Gastroenterology Bij de bewijskracht staat aangegeven wat het betreffende getal betekent Voor alle bijwerkingen geldt dat ze niet of slechts marginaal zijn onderzocht Obstipatie is een veelvoorkomend onderdeel van het symptomencomplex bij PDS en is als zodanig aanleiding voor het gebruik van laxantia De werkgroep heeft gezocht naar wetenschappelijk bewijs voor de effectiviteit van laxantia bij PDS In de NICE-richtlijnen is het bewijs voor deze vraag besproken Er werden uitsluitend onderzoeken ingesloten die langer duurden dan # weken en die betrekking hadden op PDS met obstipatie of enkelvoudige obstipatie Van de ## onderzoeken werden er uiteindelijk ## geïncludeerd Slecht # van de onderzoeken vermeldde de deelname van patiënten met PDS (# van de ## deelnemers) In de overige onderzoeken werd uitsluitend gesproken over obstipatie, maar de auteurs van de review waren van mening dat het grootste deel van deze onderzoeken ook betrekking had op patiënten met PDS - Lactulose versus PEG uit onderzoek waarin de behandeling van geconstipeerde patiënten (inclusief patiënten met PDS) met macrogol/electrolyten (PEG) werd vergeleken met lactulose Er is een redelijke hoeveelheid bewijs dat een verbetering van de symptomen van obstipatie laat zien bij Er is een matige hoeveelheid bewijs van goede kwaliteit dat patiënten die lactulose gebruikten significant vaker noodmaatregelen moesten nemen dan diegenen die polyethyleenglycol (PEG) Lactulose versus oplosbare vezel Uit onderzoek waar de behandeling van obstipatiepatiënten (inclusief enkelen met PDS) met lactulose werd vergeleken met oplosbare vezel (meestal Er is een redelijke hoeveelheid bewijs van slechte kwaliteit dat beide behandelingen gelijkwaardig zijn Eén onderzoek van goede kwaliteit vindt een geringe voorkeur voor oplosbare vezels bij verbetering van symptomen; in dit onderzoek zaten waarschijnlijk geen patiënten met PDS Eén onderzoek van goede kwaliteit vindt geen verschil tussen oplosbare vezels en lactulose op verbetering van pijn; in dit onderzoek zaten waarschijnlijk geen patiënten met PDS De NICE-richtlijn geeft een uitgebreide bespreking van laxeermiddelen, inclusief de gerapporteerde bijwerkingen De informatie over bijwerkingen komt uit onderzoeken naar de effecten van laxeermiddelen, en lang niet altijd worden bijwerkingen systematisch besproken NICE heeft een systematische review verricht naar de bijwerkingen met behulp van gegevens uit # RCTâs en geeft - het patroon van eventuele bijwerkingen overlapt met symptomen van PDS flatulentie, buikpijn en krampen, waardoor verergering van de klacht ondanks therapie feitelijk niet te scheiden is van - de trials zijn niet primair gericht op het opsporen en registeren van bijwerkingen, ze worden op - de onderzoeken hebben geen van alle geanticipeerd op specifieke bijwerkingen, waardoor Er is beperkt bewijs dat laxeermiddelen geassocieerd zijn met gastrointestinale bijwerkingen (krampen, Er is consistent bewijs dat lactulose het risico op buikklachten vergroot bij patiënten met obstipatie van Er is matig bewijs dat een lage dosis PEG geassocieerd is met minder bijwerkingen dan een hoge dosis.
| 562 | nvmdl |
Lactulose versus oplosbare vezel Uit onderzoek waar de behandeling van obstipatiepatiënten (inclusief enkelen met PDS) met lactulose werd vergeleken met oplosbare vezel (meestal Er is een redelijke hoeveelheid bewijs van slechte kwaliteit dat beide behandelingen gelijkwaardig zijn Eén onderzoek van goede kwaliteit vindt een geringe voorkeur voor oplosbare vezels bij verbetering van symptomen; in dit onderzoek zaten waarschijnlijk geen patiënten met PDS Eén onderzoek van goede kwaliteit vindt geen verschil tussen oplosbare vezels en lactulose op verbetering van pijn; in dit onderzoek zaten waarschijnlijk geen patiënten met PDS De NICE-richtlijn geeft een uitgebreide bespreking van laxeermiddelen, inclusief de gerapporteerde bijwerkingen De informatie over bijwerkingen komt uit onderzoeken naar de effecten van laxeermiddelen, en lang niet altijd worden bijwerkingen systematisch besproken NICE heeft een systematische review verricht naar de bijwerkingen met behulp van gegevens uit # RCTâs en geeft - het patroon van eventuele bijwerkingen overlapt met symptomen van PDS flatulentie, buikpijn en krampen, waardoor verergering van de klacht ondanks therapie feitelijk niet te scheiden is van - de trials zijn niet primair gericht op het opsporen en registeren van bijwerkingen, ze worden op - de onderzoeken hebben geen van alle geanticipeerd op specifieke bijwerkingen, waardoor Er is beperkt bewijs dat laxeermiddelen geassocieerd zijn met gastrointestinale bijwerkingen (krampen, Er is consistent bewijs dat lactulose het risico op buikklachten vergroot bij patiënten met obstipatie van Er is matig bewijs dat een lage dosis PEG geassocieerd is met minder bijwerkingen dan een hoge dosis totale beeld en acht de uitkomsten van NICE daarom niet vanzelfsprekend toepasbaar op patiënten met PDS De werkgroep meent toch de effecten van lactulose, voor zover bekend, te moeten betrekken bij Het enige antidiarreemiddel waarvan het effect bij PDS is onderzocht, is loperamide Loperamide is een synthetisch opioïd dat de darmpassage vertraagt, de resorptie van water en ionen stimuleert en de tonus van de inwendige anale sfincter verhoogt [Cann ###, Thimister ###, Sun ###] In vier placebogecontroleerde gerandomiseerde onderzoeken (één cross-over, drie parallel group design) bleek loperamide de defecatiefrequentie te verlagen en de consistentie van de feces te verbeteren [Lavo ###, Efskind ###, Hovdenak ###, Sun ###] In drie van de vier onderzoeken had loperamide ook een effect op de buikpijn van patiënten met PDS [Lavo ###, Hovdenak ###, In bovengenoemde onderzoeken werd bij de inclusie van patiënten met PDS geen gebruik gemaakt van de <PERSOON>-criteria, maar de beschrijving van patiëntenpopulaties maakt waarschijnlijk dat zij voor het overgrote deel zouden hebben voldaan aan de thans gangbare <PERSOON> III-criteria De groepsgroottes In één onderzoek werd ook nagegaan of loperamide een gunstig effect had op de continentiebevorderende functies van het anorectum Een dergelijk effect kon niet overtuigend aangetoond Er is redelijk sterk bewijs dat loperamide van nut kan zijn bij de bestrijding van met PDS geassocieerde diarree en dat het middel ook buikpijn bij PDS-D kan doen afnemen Voor een gunstig effect op fecale <PERSOON> of loperamide and placebo in management of irritable bowel <PERSOON> MH.
| 595 | nvmdl |
daarom niet vanzelfsprekend toepasbaar op patiënten met PDS De werkgroep meent toch de effecten van lactulose, voor zover bekend, te moeten betrekken bij Het enige antidiarreemiddel waarvan het effect bij PDS is onderzocht, is loperamide Loperamide is een synthetisch opioïd dat de darmpassage vertraagt, de resorptie van water en ionen stimuleert en de tonus van de inwendige anale sfincter verhoogt [Cann ###, Thimister ###, Sun ###] In vier placebogecontroleerde gerandomiseerde onderzoeken (één cross-over, drie parallel group design) bleek loperamide de defecatiefrequentie te verlagen en de consistentie van de feces te verbeteren [Lavo ###, Efskind ###, Hovdenak ###, Sun ###] In drie van de vier onderzoeken had loperamide ook een effect op de buikpijn van patiënten met PDS [Lavo ###, Hovdenak ###, In bovengenoemde onderzoeken werd bij de inclusie van patiënten met PDS geen gebruik gemaakt van de <PERSOON>-criteria, maar de beschrijving van patiëntenpopulaties maakt waarschijnlijk dat zij voor het overgrote deel zouden hebben voldaan aan de thans gangbare <PERSOON> III-criteria De groepsgroottes In één onderzoek werd ook nagegaan of loperamide een gunstig effect had op de continentiebevorderende functies van het anorectum Een dergelijk effect kon niet overtuigend aangetoond Er is redelijk sterk bewijs dat loperamide van nut kan zijn bij de bestrijding van met PDS geassocieerde diarree en dat het middel ook buikpijn bij PDS-D kan doen afnemen Voor een gunstig effect op fecale <PERSOON> of loperamide and placebo in management of irritable bowel <PERSOON> treatment of the irritable bowel syndrome <PERSOON> AL Loperamide in treatment of irritable bowel syndrome--a double-blind placebo controlled <PERSOON> J, <PERSOON> agents, antispasmodic and antidepressant medication for the treatment of irritable bowel syndrome <PERSOON> of loperamide oxide on gastrointestinal transit time and anorectal function in patients with chronic diarrhoea and faecal incontinence <PERSOON> WP, Van <PERSOON> R et al Inhibition of pancreaticobiliary secretion by loperamide in humans Hepatology ###;<DATUM> ## <DATUM> Psychologische interventies bij de behandeling van PDS In de literatuur [<PERSOON-##> ###] worden in het algemeen vijf verschillende hoofdgroepen van psychologische interventies onderscheiden die van nut zouden kunnen zijn bij PDS Relaxatietherapie wordt beschouwd als de simpelste vorm van therapie Het uitgangspunt is dat als de respons op stress bijdraagt aan PDS, het verminderen van de autonome stressresponsen door middel van relaxatie, de symptomen zal verminderen, een gevoel van welzijn zal geven en het zelfvertrouwen Biofeedback betreft een aantal technieken, waarbij fysiologische processen worden geobserveerd en informatie betreffende onbewuste lichaamsfuncties aan de patiënt wordt getoond middels audiovisuele middelen De patiënt leert veranderingen in die fysiologische reacties aan te brengen door een aantal strategieën toe te passen die gedachten, sensaties en gevoelens veranderen.
| 561 | nvmdl |
<PERSOON> treatment of the irritable bowel syndrome <PERSOON> AL Loperamide in treatment of irritable bowel syndrome--a double-blind placebo controlled <PERSOON> J, <PERSOON> agents, antispasmodic and antidepressant medication for the treatment of irritable bowel syndrome <PERSOON> of loperamide oxide on gastrointestinal transit time and anorectal function in patients with chronic diarrhoea and faecal incontinence <PERSOON> WP, Van <PERSOON> R et al Inhibition of pancreaticobiliary secretion by loperamide in humans Hepatology ###;<DATUM> ## <DATUM> Psychologische interventies bij de behandeling van PDS In de literatuur [<PERSOON> ###] worden in het algemeen vijf verschillende hoofdgroepen van psychologische interventies onderscheiden die van nut zouden kunnen zijn bij PDS Relaxatietherapie wordt beschouwd als de simpelste vorm van therapie Het uitgangspunt is dat als de respons op stress bijdraagt aan PDS, het verminderen van de autonome stressresponsen door middel van relaxatie, de symptomen zal verminderen, een gevoel van welzijn zal geven en het zelfvertrouwen Biofeedback betreft een aantal technieken, waarbij fysiologische processen worden geobserveerd en informatie betreffende onbewuste lichaamsfuncties aan de patiënt wordt getoond middels audiovisuele middelen De patiënt leert veranderingen in die fysiologische reacties aan te brengen door een aantal strategieën toe te passen die gedachten, sensaties en gevoelens veranderen Langetermijns dynamische psychotherapie is erop gericht grote veranderingen teweeg te brengen in de persoonlijkheid en de verschillende aspecten van het persoonlijk functioneren De behandeling bestaat uit wekelijkse zittingen van een uur en kan jaren duren Kortetermijns of focale dynamische psychotherapie is een modificatie van de benadering, waarbij de aandacht wordt gefocust op een beperkt gebied uit de ervaring van de patiënt Dit vermindert de benodigde tijd, meestal vraagt deze Cognitieve gedragstherapie (CGT) is een therapie die ervan uitgaat dat verkeerde gedachtenpatronen veroorzaken De behandeling richt zich op het rationaliseren van irreële gedachten, en vervolgens het persoonlijkheidsproblemen op te lossen CGT kan worden gebruikt als langetermijnbehandeling voor PDS-klachten CGT kan zowel individueel als in een groep worden toegepast Hypnotherapie bestrijkt een reeks van veranderingen in het bewustzijn die kunnen variëren van korte momenten van afleiding of absences, via meer gevorderde toestanden van ontspanning, naar hele diepe toestanden van een naar binnen gekeerde concentratie en bewustzijn Er is een speciaal hypnotherapieprogramma ontwikkeld, gericht op patiënten met functionele buikklachten Het programma gebruikt de therapeutische kwaliteiten van de hypnotherapie, zoals diepe relaxatie, en Voor patiënten bij wie de PDS-klachten veel impact hebben op de kwaliteit van leven en die niet gereageerd hebben op conventionele behandeling en farmacotherapie, lijken zowel kortdurende psychodynamische therapie, cognitieve gedragstherapie als hypnotherapie goede behandelopties, mits toegepast door hiervoor gekwalificeerde therapeuten Relaxatietherapie en biofeedbacktherapie worden niet aanbevolen, wegens gebrek aan (kwalitatief voldoende) bewijs voor de effectiviteit ervan.
| 520 | nvmdl |
Langetermijns dynamische psychotherapie is erop gericht grote veranderingen teweeg te brengen in de persoonlijkheid en de verschillende aspecten van het persoonlijk functioneren De behandeling bestaat uit wekelijkse zittingen van een uur en kan jaren duren Kortetermijns of focale dynamische psychotherapie is een modificatie van de benadering, waarbij de aandacht wordt gefocust op een beperkt gebied uit de ervaring van de patiënt Dit vermindert de benodigde tijd, meestal vraagt deze Cognitieve gedragstherapie (CGT) is een therapie die ervan uitgaat dat verkeerde gedachtenpatronen veroorzaken De behandeling richt zich op het rationaliseren van irreële gedachten, en vervolgens het persoonlijkheidsproblemen op te lossen CGT kan worden gebruikt als langetermijnbehandeling voor PDS-klachten CGT kan zowel individueel als in een groep worden toegepast Hypnotherapie bestrijkt een reeks van veranderingen in het bewustzijn die kunnen variëren van korte momenten van afleiding of absences, via meer gevorderde toestanden van ontspanning, naar hele diepe toestanden van een naar binnen gekeerde concentratie en bewustzijn Er is een speciaal hypnotherapieprogramma ontwikkeld, gericht op patiënten met functionele buikklachten Het programma gebruikt de therapeutische kwaliteiten van de hypnotherapie, zoals diepe relaxatie, en Voor patiënten bij wie de PDS-klachten veel impact hebben op de kwaliteit van leven en die niet gereageerd hebben op conventionele behandeling en farmacotherapie, lijken zowel kortdurende psychodynamische therapie, cognitieve gedragstherapie als hypnotherapie goede behandelopties, mits toegepast door hiervoor gekwalificeerde therapeuten Relaxatietherapie en biofeedbacktherapie worden niet aanbevolen, wegens gebrek aan (kwalitatief voldoende) bewijs voor de effectiviteit ervan Echter, bij allen is het belangrijk om uit te leggen, dat wanneer de behandelend arts of therapeut een psychologische benadering voorstelt, dit niet betekent dat PDS âtussen de oren zitâ, maar dat men via de psychologische weg Uit Amerikaans onderzoek blijkt dat ongeveer een kwart van de patiënten verwacht dat ze voor hun PDS-klachten baat zou kunnen hebben bij therapie en lotgenotencontact [Lacy ###] Ander buitenlands onderzoek liet zien dat ##,#% van de patiënten hypnotherapie acceptabel zou vinden als Bij de enquête van de PDS Belangenvereniging viel op dat ##% van de patiënten aangaf in meer of mindere mate depressief te zijn Dit is hoger dan de prevalentie van depressie bij #% van de Nederlandse bevolking in het algemeen Van de patiënten gaf #% aan dat zij op voorschrift of advies van een arts ooit hypnotherapie had gevolgd en nog eens #% volgde de hypnotherapie uit eigen beweging #% kreeg ooit psychotherapie (altijd op voorschrift of advies van de arts) Ongeveer ##% van deze mensen had veel baat bij deze therapieën en ##% weinig tot geen baat De patiënten uit de focusgroep gaven aan dat het voor hen belangrijk was, om niet meteen âde psychische hoekâ in gestuurd te worden Het moment en de manier waarop dat gebeurt in het proces, is gereageerd hebben op het algemene beleid van voorlichting en niet-medicamenteuze adviezen, zijn zowel kortdurende psychodynamische therapie, cognitieve gedragstherapie als hypnotherapie Leg uit dat een psychologische benadering van de PDS-klachten niet betekent dat PDS âtussen de orenâ.
| 586 | nvmdl |
te leggen, dat wanneer de behandelend arts of therapeut een psychologische benadering voorstelt, dit niet betekent dat PDS âtussen de oren zitâ, maar dat men via de psychologische weg Uit Amerikaans onderzoek blijkt dat ongeveer een kwart van de patiënten verwacht dat ze voor hun PDS-klachten baat zou kunnen hebben bij therapie en lotgenotencontact [Lacy ###] Ander buitenlands onderzoek liet zien dat ##,#% van de patiënten hypnotherapie acceptabel zou vinden als Bij de enquête van de PDS Belangenvereniging viel op dat ##% van de patiënten aangaf in meer of mindere mate depressief te zijn Dit is hoger dan de prevalentie van depressie bij #% van de Nederlandse bevolking in het algemeen Van de patiënten gaf #% aan dat zij op voorschrift of advies van een arts ooit hypnotherapie had gevolgd en nog eens #% volgde de hypnotherapie uit eigen beweging #% kreeg ooit psychotherapie (altijd op voorschrift of advies van de arts) Ongeveer ##% van deze mensen had veel baat bij deze therapieën en ##% weinig tot geen baat De patiënten uit de focusgroep gaven aan dat het voor hen belangrijk was, om niet meteen âde psychische hoekâ in gestuurd te worden Het moment en de manier waarop dat gebeurt in het proces, is gereageerd hebben op het algemene beleid van voorlichting en niet-medicamenteuze adviezen, zijn zowel kortdurende psychodynamische therapie, cognitieve gedragstherapie als hypnotherapie Leg uit dat een psychologische benadering van de PDS-klachten niet betekent dat PDS âtussen de orenâ # Welk bewijs bestaat er voor de onderstaande psychologische behandeling van patiënten met PDS # Welke patiënten met PDS komen voor psychologische interventies in aanmerking? # Welke psychologische interventie is het meest geschikt bij een bepaald type patiënt? # In hoeverre zijn psychologische interventies toepasbaar binnen de eerste lijn? # Welk bewijs bestaat er voor het succesvol toepassen van psychologische interventies door # Is er bewijs voor het nut van het actief vervolgen van patiënten met PDS? Het meeste onderzoek naar de psychologische behandelmethoden van PDS is gedaan op het gebied van de cognitieve gedragstherapie en de hypnotherapie Opvallend bij dit onderzoek is, vergeleken met onderzoek naar het effect van medicatie, de vaak langere follow-up variërend van een half tot vijf jaar In alle systematische reviews betreffende het effect van psychologische behandelingen bij PDS wordt gewezen op methodologische tekortkomingen van het onderzoek In de meeste bestudeerde artikelen was vooral het ontbreken van een adequate controlegroep, met evenveel contacttijd en aandacht, het zwakke punt Vaak is er sprake van uitkomstregistratie aan de hand van eenvoudige, suboptimale eindpunten In het algemeen wordt aanbevolen om bij PDS-onderzoek meerdere eindpunten in de evaluatie te betrekken, zowel subjectieve aspecten (overall ervaren klachtenverbetering (adequate relief) en welbevinden) als objectieve klachten en kwaliteit-vanlevenregistraties aan de hand van gevalideerde vragenlijsten De RCTâs in de meta-analyses zijn meestal niet vergelijkbaar in termen van onderzoekspopulatie, uitkomstmaten en follow-up # Welk bewijs bestaat er voor de onderstaande psychologische behandeling van patiënten met.
| 598 | nvmdl |
onderstaande psychologische behandeling van patiënten met PDS # Welke patiënten met PDS komen voor psychologische interventies in aanmerking? # Welke psychologische interventie is het meest geschikt bij een bepaald type patiënt? # In hoeverre zijn psychologische interventies toepasbaar binnen de eerste lijn? # Welk bewijs bestaat er voor het succesvol toepassen van psychologische interventies door # Is er bewijs voor het nut van het actief vervolgen van patiënten met PDS? Het meeste onderzoek naar de psychologische behandelmethoden van PDS is gedaan op het gebied van de cognitieve gedragstherapie en de hypnotherapie Opvallend bij dit onderzoek is, vergeleken met onderzoek naar het effect van medicatie, de vaak langere follow-up variërend van een half tot vijf jaar In alle systematische reviews betreffende het effect van psychologische behandelingen bij PDS wordt gewezen op methodologische tekortkomingen van het onderzoek In de meeste bestudeerde artikelen was vooral het ontbreken van een adequate controlegroep, met evenveel contacttijd en aandacht, het zwakke punt Vaak is er sprake van uitkomstregistratie aan de hand van eenvoudige, suboptimale eindpunten In het algemeen wordt aanbevolen om bij PDS-onderzoek meerdere eindpunten in de evaluatie te betrekken, zowel subjectieve aspecten (overall ervaren klachtenverbetering (adequate relief) en welbevinden) als objectieve klachten en kwaliteit-vanlevenregistraties aan de hand van gevalideerde vragenlijsten De RCTâs in de meta-analyses zijn meestal niet vergelijkbaar in termen van onderzoekspopulatie, uitkomstmaten en follow-up # Welk bewijs bestaat er voor de onderstaande psychologische behandeling van patiënten met Verschillende richtlijnen en reviews conluderen dat relaxatietherapie vanwege onvoldoende bewijs voor effectiviteit niet kan worden aanbevolen als behandeling voor PDS [NICE ###, Zijdenbos ###, Ford ###] Zie voor de details van de verschillende onderzoeken op basis waarvan de richtlijnen en reviews tot deze conclusie komen, de evidencetabellen in de Bijlagen Er is onvoldoende bewijs voor de effectiviteit van relaxatietherapie of stressmanagement In de NICE-richtlijnen worden drie onderzoeken besproken die gekeken hebben naar de effectiviteit van biofeedbacktherapie bij PDS Zie voor de details van deze onderzoeken de evidencetabellen in de Er is onvoldoende bewijs voor de effectiviteit van biofeedback In drie reviews is het effect van psychodynamische psychotherapie op PDS-klachten onderzocht Ondanks de hoge prevalentie van psychiatrische comorbiditeit in de voor de NICE-richtlijn gereviewde trials wordt daar geconcludeerd dat dynamische psychotherapie een nuttige behandeloptie is voor patiënten met refractaire PDS in de tweede lijn, en mogelijk ook voor eerstelijnspatiënten met PDS De Cochrane review van Zijdenbos [Zijdenbos ###] concludeert dat interpersoonlijke psychotherapie een beter effect heeft dan gebruikelijke zorg en dan een wachtlijstcontrolegroep op adequate relief-scores en kwaliteit van leven na drie maanden, maar niet op buikpijn De resultaten in de onderzoeken lijken erop te wijzen dat dit effect in de loop van de tijd verdwijnt In het algemeen zijn de onderzoeken van beperkte kwaliteit De meta-analyse van Ford [Ford ###] stelt dat dynamische psychotherapie effectief is, maar voegt daaraan toe dat de kwaliteit van de onderzoeken De NICE-richtlijn heeft de kosteneffectiviteit van kortdurende psychodynamische therapie onderzocht.
| 574 | nvmdl |
onvoldoende bewijs voor effectiviteit niet kan worden aanbevolen als behandeling voor PDS [NICE ###, Zijdenbos ###, Ford ###] Zie voor de details van de verschillende onderzoeken op basis waarvan de richtlijnen en reviews tot deze conclusie komen, de evidencetabellen in de Bijlagen Er is onvoldoende bewijs voor de effectiviteit van relaxatietherapie of stressmanagement In de NICE-richtlijnen worden drie onderzoeken besproken die gekeken hebben naar de effectiviteit van biofeedbacktherapie bij PDS Zie voor de details van deze onderzoeken de evidencetabellen in de Er is onvoldoende bewijs voor de effectiviteit van biofeedback In drie reviews is het effect van psychodynamische psychotherapie op PDS-klachten onderzocht Ondanks de hoge prevalentie van psychiatrische comorbiditeit in de voor de NICE-richtlijn gereviewde trials wordt daar geconcludeerd dat dynamische psychotherapie een nuttige behandeloptie is voor patiënten met refractaire PDS in de tweede lijn, en mogelijk ook voor eerstelijnspatiënten met PDS De Cochrane review van Zijdenbos [Zijdenbos ###] concludeert dat interpersoonlijke psychotherapie een beter effect heeft dan gebruikelijke zorg en dan een wachtlijstcontrolegroep op adequate relief-scores en kwaliteit van leven na drie maanden, maar niet op buikpijn De resultaten in de onderzoeken lijken erop te wijzen dat dit effect in de loop van de tijd verdwijnt In het algemeen zijn de onderzoeken van beperkte kwaliteit De meta-analyse van Ford [Ford ###] stelt dat dynamische psychotherapie effectief is, maar voegt daaraan toe dat de kwaliteit van de onderzoeken De NICE-richtlijn heeft de kosteneffectiviteit van kortdurende psychodynamische therapie onderzocht De resultaten in de onderzoeken lijken erop te wijzen dat dit effect in de loop van de tijd verdwijnt Zie de evidencetabellen in de Bijlagen voor de details van de verschillende onderzoeken op basis waarvan de richtlijnen en reviews tot deze conclusie komen Er is consistent bewijs van beperkte kwaliteit dat psychodynamische therapie bij patiënten met NICE-richtlijn in zijn algemeenheid heeft CGT een positief effect op de totale symptoomscores, niet op individuele klachten als pijn en winderigheid, maar het gevonden effect neemt af in de tijd Cochrane review Zijdenbos et al [Zijdenbos ###] CGT is beter voor het verbeteren van symptomen en van kwaliteit van leven na drie maanden vergeleken met gebruikelijke zorg of wachtlijst, maar het is (met uitzondering van één onderzoek) niet bewezen beter dan placebo-interventie De effecten lijken <PERSOON>-analyse Ford et al [Ford ###] CGT is effectiever dan gebruikelijke zorg of controleinterventie Als echter drie onderzoeken uit hetzelfde <INSTELLING> buiten beschouwing worden gelaten, Conclusie Concept CBO-richtlijn Somatisch onverklaarde klachten (SOLK) er is beperkt â maar nog geen conclusief â bewijs voor de effectiviteit van CGT voor het verbeteren van de lichamelijke Bij CGT is vaak niet duidelijk uit welke componenten de therapie bestaat Ook de concept CBOrichtlijn SOLK wijst erop dat CGT niet een specifieke benadering of set van technieken vertegenwoordigt, maar dat het uit allerlei verschillende componenten kan bestaan, zoals verschillende vormen van cognitieve therapie, verschillende (verdiepende) relaxatietechnieken, assertiviteitstraining en pijnmanagement Daarmee wordt het onduidelijk wat precies de effectieve behandelingscomponent.
| 582 | nvmdl |
te wijzen dat dit effect in de loop van de tijd verdwijnt Zie de evidencetabellen in de Bijlagen voor de details van de verschillende onderzoeken op basis waarvan de richtlijnen en reviews tot deze conclusie komen Er is consistent bewijs van beperkte kwaliteit dat psychodynamische therapie bij patiënten met NICE-richtlijn in zijn algemeenheid heeft CGT een positief effect op de totale symptoomscores, niet op individuele klachten als pijn en winderigheid, maar het gevonden effect neemt af in de tijd Cochrane review Zijdenbos et al [Zijdenbos ###] CGT is beter voor het verbeteren van symptomen en van kwaliteit van leven na drie maanden vergeleken met gebruikelijke zorg of wachtlijst, maar het is (met uitzondering van één onderzoek) niet bewezen beter dan placebo-interventie De effecten lijken <PERSOON>-analyse Ford et al [Ford ###] CGT is effectiever dan gebruikelijke zorg of controleinterventie Als echter drie onderzoeken uit hetzelfde <INSTELLING> buiten beschouwing worden gelaten, Conclusie Concept CBO-richtlijn Somatisch onverklaarde klachten (SOLK) er is beperkt â maar nog geen conclusief â bewijs voor de effectiviteit van CGT voor het verbeteren van de lichamelijke Bij CGT is vaak niet duidelijk uit welke componenten de therapie bestaat Ook de concept CBOrichtlijn SOLK wijst erop dat CGT niet een specifieke benadering of set van technieken vertegenwoordigt, maar dat het uit allerlei verschillende componenten kan bestaan, zoals verschillende vormen van cognitieve therapie, verschillende (verdiepende) relaxatietechnieken, assertiviteitstraining en pijnmanagement Daarmee wordt het onduidelijk wat precies de effectieve behandelingscomponent het krachtigst Gezien het feit dat de meerderheid van de onderzochte populatie psychiatrische comorbiditeit had, zijn de resultaten niet zomaar toepasbaar op de hele populatie met PDS De NICE-richtlijn heeft de kosteneffectiviteit van CGT als toevoeging aan gebruikelijke zorg onderzocht De auteurs concluderen dat deze behandeling in de Engelse situatie kosteneffectief is Zie de evidencetabellen in de bijlagen voor de details van de verschillende onderzoeken op basis In dezelfde drie meta-analyses die bij de andere psychologische interventies ter sprake zijn gekomen, is de literatuur naar de effectiviteit van CGT samengevat De algemene conclusie van deze reviews en de overwegingen in ogenschouw nemend, concludeert de werkgroep ten aanzien van CGT dat deze Drie meta-analyses vatten het bestaande onderzoek naar de effectiviteit van hypnotherapie voor De NICE-richtlijn geeft aan dat hypnotherapie beschouwd kan worden als een zich ontwikkelende interventie voor PDS, hoewel de hoeveelheid bewijs beperkt is Het is nu vooral een tweedelijnsbehandeling, maar zou verder onderzocht moeten worden als optie voor de eerste lijn Een Cochrane review concludeert dat de kwaliteit van de geïncludeerde trials niet goed genoeg is om harde conclusies te kunnen trekken [Webb ###] De onderzoeken suggereren dat hypnotherapie effectief kan zijn voor de symptomen van PDS, inclusief pijn Volgens de meta-analyse van Ford et al leidt hypnotherapie tot minder persisteren van klachten dan De NICE-richtlijn heeft de kosteneffectiviteit van hypnotherapie als toevoeging aan gebruikelijke zorg onderzocht De auteurs concluderen dat deze behandeling in de Engelse situatie kosteneffectief is,.
| 561 | nvmdl |
dat de meerderheid van de onderzochte populatie psychiatrische comorbiditeit had, zijn de resultaten niet zomaar toepasbaar op de hele populatie met PDS De NICE-richtlijn heeft de kosteneffectiviteit van CGT als toevoeging aan gebruikelijke zorg onderzocht De auteurs concluderen dat deze behandeling in de Engelse situatie kosteneffectief is Zie de evidencetabellen in de bijlagen voor de details van de verschillende onderzoeken op basis In dezelfde drie meta-analyses die bij de andere psychologische interventies ter sprake zijn gekomen, is de literatuur naar de effectiviteit van CGT samengevat De algemene conclusie van deze reviews en de overwegingen in ogenschouw nemend, concludeert de werkgroep ten aanzien van CGT dat deze Drie meta-analyses vatten het bestaande onderzoek naar de effectiviteit van hypnotherapie voor De NICE-richtlijn geeft aan dat hypnotherapie beschouwd kan worden als een zich ontwikkelende interventie voor PDS, hoewel de hoeveelheid bewijs beperkt is Het is nu vooral een tweedelijnsbehandeling, maar zou verder onderzocht moeten worden als optie voor de eerste lijn Een Cochrane review concludeert dat de kwaliteit van de geïncludeerde trials niet goed genoeg is om harde conclusies te kunnen trekken [Webb ###] De onderzoeken suggereren dat hypnotherapie effectief kan zijn voor de symptomen van PDS, inclusief pijn Volgens de meta-analyse van Ford et al leidt hypnotherapie tot minder persisteren van klachten dan De NICE-richtlijn heeft de kosteneffectiviteit van hypnotherapie als toevoeging aan gebruikelijke zorg onderzocht De auteurs concluderen dat deze behandeling in de Engelse situatie kosteneffectief is, dat een verbetering liet zien in de totale symptoomscore met gebruikelijke zorg alleen Zie voor de details van de verschillende onderzoeken op basis waarvan de richtlijnen en reviews tot De algemene conclusie van deze reviews en de overwegingen in ogenschouw nemend, concludeert de werkgroep ten aanzien van hypnotherapie dat er aanwijzingen zijn voor de mogelijke effectiviteit van De methodologische kwaliteit van de onderzoeken op het gebied van psychologische Er is onvoldoende bewijs voor de effectiviteit van relaxatietherapie en biofeedback Er is beperkt bewijs van beperkte kwaliteit voor de effectiviteit van kortdurende psychodynamische CGT is het beste onderzocht, maar de onderzoeken zijn moeilijk vergelijkbaar omdat niet altijd duidelijk is uit welke elementen de CGT bestaan heeft Van de psychologische therapieën lijkt hypnotherapie het meeste effect op de pijnklachten te hebben Deze vraag is in de hoofdtekst en in het bovenstaande deel van de wetenschappelijke onderbouwing Alle interventies zijn in principe toepasbaar bij patiënten in de eerste lijn, ook door therapeuten in de eerstelijnssetting Het probleem is meer pragmatisch van aard Er zijn onvoldoende therapeuten en de Er is slechts een zeer beperkt aantal onderzoeken bekend waarin de psychologische interventie uitgevoerd werd door een praktijkverpleegkundige, bijvoorbeeld een onderzoek met CGT uit GrootBrittannië [Kennedy ###] en één met hypnotherapie uit de <PERSOON> ###] In deze trials werden gemodificeerde behandelingen onderzocht met technieken uit de CGT en hypnotherapie, maar zonder volledige behandeling Vanwege een gebrek aan bewijs kan deze uitgangsvraag niet # Is er bewijs voor het nut van actieve follow-up van patiënten met PDS?.
| 551 | nvmdl |
zorg alleen Zie voor de details van de verschillende onderzoeken op basis waarvan de richtlijnen en reviews tot De algemene conclusie van deze reviews en de overwegingen in ogenschouw nemend, concludeert de werkgroep ten aanzien van hypnotherapie dat er aanwijzingen zijn voor de mogelijke effectiviteit van De methodologische kwaliteit van de onderzoeken op het gebied van psychologische Er is onvoldoende bewijs voor de effectiviteit van relaxatietherapie en biofeedback Er is beperkt bewijs van beperkte kwaliteit voor de effectiviteit van kortdurende psychodynamische CGT is het beste onderzocht, maar de onderzoeken zijn moeilijk vergelijkbaar omdat niet altijd duidelijk is uit welke elementen de CGT bestaan heeft Van de psychologische therapieën lijkt hypnotherapie het meeste effect op de pijnklachten te hebben Deze vraag is in de hoofdtekst en in het bovenstaande deel van de wetenschappelijke onderbouwing Alle interventies zijn in principe toepasbaar bij patiënten in de eerste lijn, ook door therapeuten in de eerstelijnssetting Het probleem is meer pragmatisch van aard Er zijn onvoldoende therapeuten en de Er is slechts een zeer beperkt aantal onderzoeken bekend waarin de psychologische interventie uitgevoerd werd door een praktijkverpleegkundige, bijvoorbeeld een onderzoek met CGT uit GrootBrittannië [Kennedy ###] en één met hypnotherapie uit de <PERSOON> ###] In deze trials werden gemodificeerde behandelingen onderzocht met technieken uit de CGT en hypnotherapie, maar zonder volledige behandeling Vanwege een gebrek aan bewijs kan deze uitgangsvraag niet # Is er bewijs voor het nut van actieve follow-up van patiënten met PDS? opnemen, is omstreden en past niet goed in het beleid van de huisarts Er is bovendien geen bewijs beschikbaar dat aantoont dat dit de patiënt ten goede zou komen Vanuit het patiëntenperspectief bezien is een belangrijke boodschap geweest dat zij het gevoel hebben na de diagnose in het diepe gegooid te worden en dat er geen controle is op verandering van symptomen In dat kader kan het eventueel zinvol zijn om in de beginfase aansluitend aan de diagnose één of meer controle-afspraken aan te bieden en op de langere termijn een jaarlijkse follow-up, waarbij de huisarts aandacht besteedt aan veranderingen van de klachten en beperkingen <PERSOON> of antidepressants and psychological therapies in irritable bowel syndrome systematic review and meta-analysis <PERSOON> behaviour therapy in addition to antispasmodic treatment for irritable bowel syndrome in primary care randomised controlled trial <PERSOON> GD Effect of nurse-led gut-directed hypnotherapy upon health-related quality of life in patients with irritable bowel <PERSOON> GJ, <PERSOON> AO Psychological treatments for the management of In deze paragraaf wordt besproken op welke manier de zorg voor de patiënt met PDS het beste gewaarborgd kan worden binnen de zorgketen <PERSOON> ketenzorg is het bieden van een zo goed mogelijke afstemming van zorg en samenwerking tussen de verschillende zorgverleners waar de.
| 521 | nvmdl |
niet goed in het beleid van de huisarts Er is bovendien geen bewijs beschikbaar dat aantoont dat dit de patiënt ten goede zou komen Vanuit het patiëntenperspectief bezien is een belangrijke boodschap geweest dat zij het gevoel hebben na de diagnose in het diepe gegooid te worden en dat er geen controle is op verandering van symptomen In dat kader kan het eventueel zinvol zijn om in de beginfase aansluitend aan de diagnose één of meer controle-afspraken aan te bieden en op de langere termijn een jaarlijkse follow-up, waarbij de huisarts aandacht besteedt aan veranderingen van de klachten en beperkingen <PERSOON> of antidepressants and psychological therapies in irritable bowel syndrome systematic review and meta-analysis <PERSOON> behaviour therapy in addition to antispasmodic treatment for irritable bowel syndrome in primary care randomised controlled trial <PERSOON> GD Effect of nurse-led gut-directed hypnotherapy upon health-related quality of life in patients with irritable bowel <PERSOON> GJ, <PERSOON> AO Psychological treatments for the management of In deze paragraaf wordt besproken op welke manier de zorg voor de patiënt met PDS het beste gewaarborgd kan worden binnen de zorgketen <PERSOON> ketenzorg is het bieden van een zo goed mogelijke afstemming van zorg en samenwerking tussen de verschillende zorgverleners waar de huisarts, diëtist, bedrijfsarts, psycholoog, en MDL-arts of internist Samenwerking is bedoeld om het perspectief van de patiënt te verbeteren Het uiteindelijke doel is, de zorg voor de patiënt met PDS te optimaliseren en te stroomlijnen Om inzicht te verkrijgen in de problemen rondom samenwerking, is een inventarisatie van knelpunten gemaakt Onderstaand zijn de knelpunten benoemd vanuit het perspectief van de zorgverleners en vanuit de patiënt De knelpunten vanuit het zorgverlenerperspectief zijn uitgewerkt in de richtlijn In deze paragraaf over samenwerkingsafspraken is uitgegaan van het patiëntenperspectief Voorafgaand aan het ontwikkelen van deze richtlijn zijn de onderstaande knelpunten geïnventariseerd - De inzichten en verwachtingen van patiënten komen niet overeen met die van de behandelend - Er is geen overeenstemming over het te voeren diagnostisch beleid - Er wordt onvoldoende gebruik gemaakt van bewezen effectieve behandelingen (leefstijl, - De taakverdeling tussen de eerste en tweede lijn is onduidelijk - PDS leidt tot een verminderde kwaliteit van leven en een verhoogde kans op ziekteverzuim en Om knelpunten vanuit het patiëntenperspectief te inventariseren, heeft de werkgroep de enquête besproken die in ### door de PDS Belangenvereniging werd verspreid onder een deel van de leden In deze enquête waren echter geen specifieke vragen opgenomen met betrekking tot knelpunten in de samenwerking van de zorgverleners Om inzicht in de knelpunten te krijgen, is vervolgens een patiëntenfocusgroep georganiseerd De patiënten hiervoor zijn geselecteerd uit # huisartsenpraktijken;.
| 514 | nvmdl |
huisarts, diëtist, bedrijfsarts, psycholoog, en MDL-arts of internist Samenwerking is bedoeld om het perspectief van de patiënt te verbeteren Het uiteindelijke doel is, de zorg voor de patiënt met PDS te optimaliseren en te stroomlijnen Om inzicht te verkrijgen in de problemen rondom samenwerking, is een inventarisatie van knelpunten gemaakt Onderstaand zijn de knelpunten benoemd vanuit het perspectief van de zorgverleners en vanuit de patiënt De knelpunten vanuit het zorgverlenerperspectief zijn uitgewerkt in de richtlijn In deze paragraaf over samenwerkingsafspraken is uitgegaan van het patiëntenperspectief Voorafgaand aan het ontwikkelen van deze richtlijn zijn de onderstaande knelpunten geïnventariseerd - De inzichten en verwachtingen van patiënten komen niet overeen met die van de behandelend - Er is geen overeenstemming over het te voeren diagnostisch beleid - Er wordt onvoldoende gebruik gemaakt van bewezen effectieve behandelingen (leefstijl, - De taakverdeling tussen de eerste en tweede lijn is onduidelijk - PDS leidt tot een verminderde kwaliteit van leven en een verhoogde kans op ziekteverzuim en Om knelpunten vanuit het patiëntenperspectief te inventariseren, heeft de werkgroep de enquête besproken die in ### door de PDS Belangenvereniging werd verspreid onder een deel van de leden In deze enquête waren echter geen specifieke vragen opgenomen met betrekking tot knelpunten in de samenwerking van de zorgverleners Om inzicht in de knelpunten te krijgen, is vervolgens een patiëntenfocusgroep georganiseerd De patiënten hiervoor zijn geselecteerd uit # huisartsenpraktijken; Uiteindelijk bestond de groep uit # personen Van de deelnemende patiënten was niemand lid van de PDS Belangenvereniging Daarnaast hebben leden van de PDS Belangenvereniging door hun deelname in de werkgroep een bijdrage geleverd aan het formuleren van de knelpunten De vraagstelling was, welke knelpunten ervaart u met betrekking tot Bij diagnose het traject in het ziekenhuis dat na de diagnose zomaar ophield, men vroeg zich af Bij behandeling van de behandeling door de diëtist had men meer effect verwacht Het schrappen van bepaalde voedingsmiddelen gaf minder verlichting van de klachten dan men verwacht had Eten op zich gaf klachten, en het maakte niet zozeer uit wat men at Over dit punt waren de meningen verdeeld in de focusgroep Ook werd aangegeven dat ze veel voedingsmiddelen, waarvan verondersteld werd dat deze klachten gaven, vermeden Behandeling werd in deze focusgroep niet zozeer bekeken vanuit medische perspectief, maar wat men aan Ten aanzien van de behandeling door een psycholoog werd aangegeven dat men niet direct naar een psycholoog verwezen wilde worden Het tijdstip waarop dit gebeurde in het hele proces, vond men belangrijk Aangegeven werd dat er een link is tussen PDS en stress, maar dat als men te snel naar een psycholoog verwezen werd, het gevoel ontstond dat de aandoening âtussen de oren zatâ Bij bejegening gevoelsmatig werd de diagnose, gezien de ernst van de klachten, soms te gemakkelijk gesteld Dit gebeurde zowel bij de huisarts als bij de medisch-specialist Men ervoer.
| 552 | nvmdl |
lid van de PDS Belangenvereniging Daarnaast hebben leden van de PDS Belangenvereniging door hun deelname in de werkgroep een bijdrage geleverd aan het formuleren van de knelpunten De vraagstelling was, welke knelpunten ervaart u met betrekking tot Bij diagnose het traject in het ziekenhuis dat na de diagnose zomaar ophield, men vroeg zich af Bij behandeling van de behandeling door de diëtist had men meer effect verwacht Het schrappen van bepaalde voedingsmiddelen gaf minder verlichting van de klachten dan men verwacht had Eten op zich gaf klachten, en het maakte niet zozeer uit wat men at Over dit punt waren de meningen verdeeld in de focusgroep Ook werd aangegeven dat ze veel voedingsmiddelen, waarvan verondersteld werd dat deze klachten gaven, vermeden Behandeling werd in deze focusgroep niet zozeer bekeken vanuit medische perspectief, maar wat men aan Ten aanzien van de behandeling door een psycholoog werd aangegeven dat men niet direct naar een psycholoog verwezen wilde worden Het tijdstip waarop dit gebeurde in het hele proces, vond men belangrijk Aangegeven werd dat er een link is tussen PDS en stress, maar dat als men te snel naar een psycholoog verwezen werd, het gevoel ontstond dat de aandoening âtussen de oren zatâ Bij bejegening gevoelsmatig werd de diagnose, gezien de ernst van de klachten, soms te gemakkelijk gesteld Dit gebeurde zowel bij de huisarts als bij de medisch-specialist Men ervoer Bij verwachtingen een belangrijk item was het feit dat men na het stellen van de diagnose een Verder verwachtte men een terugverwijzing naar de eerste lijn Hierover waren de meningen verdeeld men verwachtte soms geen verwijzing terug, want wanneer de medisch-specialist geen duidelijke diagnose had gesteld, hoefde men ook niet terug naar de eerste lijn (in dit geval Bij informatie hierbij stond de wens op de voorgrond om meer uitleg te krijgen, vooral over het beloop van PDS; men wilde niet alleen medicatie voorgeschreven krijgen Verder werd de wens geuit om een screening te ondergaan, het liefst om de paar jaar, omdat niet duidelijk was wanneer men terug moest naar de internist met buikklachten, aangezien de buikklachten altijd aanwezig waren Aangegeven werd dat het feit dat men uit het medisch circuit Op grond van het bovenstaande zijn de belangrijkste knelpunten - taakafbakening, afstemming en coördinatie van zorg Hoewel evident is dat informatievoorziening een generiek onderdeel is van de zorg, is besloten hier expliciet aandacht aan te besteden, omdat zowel in de patiëntenenquête als in de focusgroep aangegeven is dat hier veel behoefte aan is Om de informatievoorziening te verbeteren, zijn - de patiënt krijgt gedegen uitleg en voorlichting over de oorzaak, de mogelijkheden van - de patiënt krijgt uitleg over eventuele nadere diagnostiek of de redenen van het achterwege blijven daarvan; uitgelegd wordt dat bij het ontbreken van risicofactoren er geen meerwaarde valt te - de verwachtingen van de patiënt worden expliciet besproken ten aanzien van diagnose,.
| 544 | nvmdl |
het stellen van de diagnose een Verder verwachtte men een terugverwijzing naar de eerste lijn Hierover waren de meningen verdeeld men verwachtte soms geen verwijzing terug, want wanneer de medisch-specialist geen duidelijke diagnose had gesteld, hoefde men ook niet terug naar de eerste lijn (in dit geval Bij informatie hierbij stond de wens op de voorgrond om meer uitleg te krijgen, vooral over het beloop van PDS; men wilde niet alleen medicatie voorgeschreven krijgen Verder werd de wens geuit om een screening te ondergaan, het liefst om de paar jaar, omdat niet duidelijk was wanneer men terug moest naar de internist met buikklachten, aangezien de buikklachten altijd aanwezig waren Aangegeven werd dat het feit dat men uit het medisch circuit Op grond van het bovenstaande zijn de belangrijkste knelpunten - taakafbakening, afstemming en coördinatie van zorg Hoewel evident is dat informatievoorziening een generiek onderdeel is van de zorg, is besloten hier expliciet aandacht aan te besteden, omdat zowel in de patiëntenenquête als in de focusgroep aangegeven is dat hier veel behoefte aan is Om de informatievoorziening te verbeteren, zijn - de patiënt krijgt gedegen uitleg en voorlichting over de oorzaak, de mogelijkheden van - de patiënt krijgt uitleg over eventuele nadere diagnostiek of de redenen van het achterwege blijven daarvan; uitgelegd wordt dat bij het ontbreken van risicofactoren er geen meerwaarde valt te - de verwachtingen van de patiënt worden expliciet besproken ten aanzien van diagnose, - de uitleg en informatie van de huisarts en de specialist zijn eensluidend - de patiënt krijgt uitleg over leefstijladviezen, waaronder voedingsadviezen; - de uitleg en informatie van de huisarts en diëtist zijn eensluidend - bij een verwijzing naar een psycholoog krijgt de patiënt informatie over de behandeling; - de uitleg en informatie van de huisarts en psycholoog zijn eensluidend Vanuit de PDS Belangenvereniging is met het oog op het nut van lotgenotencontact en uitwisseling van ervaringen de wens uitgesproken dat de huisarts en medisch-specialist de patiënt attent maakt op Een patiënt met PDS-klachten zal als eerste de huisarts consulteren Het merendeel van de patiënten met PDS wordt behandeld in de eerste lijn en blijft ook in de eerste lijn Een klein deel wordt doorverwezen naar de tweede lijn Voor alle patiënten geldt dat er tijdens het eerste consult een De huisarts besteedt aandacht aan symptomen die passen bij PDS bij de anamnese bij patiënten met buikklachten uitgaande van het maagdarmkanaal, conform het eerder in deze richtlijn gestelde Verder besteedt de huisarts bij patiënten met buikklachten die kunnen passen bij PDS aandacht aan nietpluissymptomen of risicofactoren die de kans op aanwezigheid van een andere somatische oorzaak De huisarts overweegt een andere (somatische) aandoening bij de aanwezigheid van één of meer nietpluissymptomen of risicofactoren Verwijzing naar de tweede lijn moet dan overwogen worden aanwezigheid van het tijdscriterium van drie maanden, kan of moet in de volgende situaties verwijzing - onzekerheid bij de huisarts over de juistheid van de diagnose PDS;.
| 556 | nvmdl |
eensluidend - de patiënt krijgt uitleg over leefstijladviezen, waaronder voedingsadviezen; - de uitleg en informatie van de huisarts en diëtist zijn eensluidend - bij een verwijzing naar een psycholoog krijgt de patiënt informatie over de behandeling; - de uitleg en informatie van de huisarts en psycholoog zijn eensluidend Vanuit de PDS Belangenvereniging is met het oog op het nut van lotgenotencontact en uitwisseling van ervaringen de wens uitgesproken dat de huisarts en medisch-specialist de patiënt attent maakt op Een patiënt met PDS-klachten zal als eerste de huisarts consulteren Het merendeel van de patiënten met PDS wordt behandeld in de eerste lijn en blijft ook in de eerste lijn Een klein deel wordt doorverwezen naar de tweede lijn Voor alle patiënten geldt dat er tijdens het eerste consult een De huisarts besteedt aandacht aan symptomen die passen bij PDS bij de anamnese bij patiënten met buikklachten uitgaande van het maagdarmkanaal, conform het eerder in deze richtlijn gestelde Verder besteedt de huisarts bij patiënten met buikklachten die kunnen passen bij PDS aandacht aan nietpluissymptomen of risicofactoren die de kans op aanwezigheid van een andere somatische oorzaak De huisarts overweegt een andere (somatische) aandoening bij de aanwezigheid van één of meer nietpluissymptomen of risicofactoren Verwijzing naar de tweede lijn moet dan overwogen worden aanwezigheid van het tijdscriterium van drie maanden, kan of moet in de volgende situaties verwijzing - onzekerheid bij de huisarts over de juistheid van de diagnose PDS; Onvoldoende respons op behandeling van PDS-symptomen in de eerste lijn, is op zich dus geen Patiënten bij wie geen andere somatische aandoening wordt gevonden, worden terugverwezen naar de De huisarts schat het risico op een onvoldoende gevarieerd eetpatroon in, door drie oriënterende - Hebben PDS-klachten in de beleving van de patiënt een relatie met bepaalde voedingsmiddelen? - Volgt de patiënt een bepaald dieet en welke voedingsmiddelen worden bij dat dieet uit de voeding Bij een onvoldoende gevarieerd voedingspatroon verwijst de huisarts de patiënt naar de diëtist Ook bij behoefte aan een individueel advies op maat van de patiënt kan deze verwezen worden naar een Nadat de patiënt bij de diëtist is geweest, wordt de patiënt terugverwezen naar de huisarts De diëtist Wanneer de patiënt doorverwezen is naar de tweede lijn en er sprake is van een onvoldoende gevarieerd dieet, kan vanuit de tweede lijn ook verwezen worden naar de diëtist in de tweede lijn Vanwege de hogere kosten van diëtetiek in de tweede lijn gaat de voorkeur uit naar terugverwijzing naar de eerste lijn met de vraagstelling aan de huisarts de patiënt te verwijzen naar de diëtist in de Zoals aangegeven in de richtlijn kan PDS invloed hebben op het maatschappelijk functioneren, waaronder deelname aan arbeid Vermindering van de productiviteit en verzuim komen bij werknemers met PDS meer voor De bedrijfsarts dient bij een werknemer met PDS na te gaan welke medische en/of andere aspecten (in werk en werkomstandigheden, privé en met betrekking tot omgaan met de aandoening) het functioneren op het werk of re-integratie in het werk belemmeren.
| 572 | nvmdl |
lijn, is op zich dus geen Patiënten bij wie geen andere somatische aandoening wordt gevonden, worden terugverwezen naar de De huisarts schat het risico op een onvoldoende gevarieerd eetpatroon in, door drie oriënterende - Hebben PDS-klachten in de beleving van de patiënt een relatie met bepaalde voedingsmiddelen? - Volgt de patiënt een bepaald dieet en welke voedingsmiddelen worden bij dat dieet uit de voeding Bij een onvoldoende gevarieerd voedingspatroon verwijst de huisarts de patiënt naar de diëtist Ook bij behoefte aan een individueel advies op maat van de patiënt kan deze verwezen worden naar een Nadat de patiënt bij de diëtist is geweest, wordt de patiënt terugverwezen naar de huisarts De diëtist Wanneer de patiënt doorverwezen is naar de tweede lijn en er sprake is van een onvoldoende gevarieerd dieet, kan vanuit de tweede lijn ook verwezen worden naar de diëtist in de tweede lijn Vanwege de hogere kosten van diëtetiek in de tweede lijn gaat de voorkeur uit naar terugverwijzing naar de eerste lijn met de vraagstelling aan de huisarts de patiënt te verwijzen naar de diëtist in de Zoals aangegeven in de richtlijn kan PDS invloed hebben op het maatschappelijk functioneren, waaronder deelname aan arbeid Vermindering van de productiviteit en verzuim komen bij werknemers met PDS meer voor De bedrijfsarts dient bij een werknemer met PDS na te gaan welke medische en/of andere aspecten (in werk en werkomstandigheden, privé en met betrekking tot omgaan met de aandoening) het functioneren op het werk of re-integratie in het werk belemmeren - specifieke werksituatiegerelateerde problemen zoals belemmerende factoren in het werk, een - informatie van de patiënt waaruit blijkt dat er mogelijk een verschil van inzicht bestaat tussen de huisarts en bedrijfsarts over diagnostiek en aanpak of een vermoeden van (een verband met) Consultatie van of verwijzing naar de huisarts vindt in ieder geval plaats - wanneer duidelijk wordt dat PDS-klachten bij de patiënt duidelijke invloed hebben op arbeid en/of - er problemen zijn die betrekking hebben op de privésituatie zoals psychosociale problemen; - bij informatie van de patiënt waaruit blijkt dat er mogelijk een verschil van inzicht bestaat tussen beide artsen over diagnostiek en aanpak of een vermoeden van (een verband met) comorbiditeit De bedrijfsarts heeft een zelfstandige verwijsbevoegdheid, zowel naar de huisarts als de medischspecialist De bedrijfsarts verwijst met een heldere informatieoverdracht en na toestemming van de Patiënten bij wie PDS-klachten veel impact hebben op de kwaliteit van leven en die niet gereageerd hebben op het algemene beleid van voorlichting en niet-medicamenteuze adviezen, kunnen verwezen worden voor kortdurende psychodynamische therapie, cognitieve gedragstherapie of hypnotherapie De huisarts legt uit dat een psychologische benadering van PDS-klachten niet betekent dat PDS âtussen de orenâ zit, maar dat men via de psychologische weg lichamelijke klachten kan (leren) Afgesproken is dat de huisarts de volgende informatie verstrekt aan de specialist - eventueel laboratoriumonderzoek naar coeliakie of fecesonderzoek op parasieten De huisarts verstrekt bij verwijzing in elk geval de volgende informatie <DATUM> # Samenwerkingsafspraak over taakafbakening en afstemming van zorg.
| 578 | nvmdl |
- specifieke werksituatiegerelateerde problemen zoals belemmerende factoren in het werk, een - informatie van de patiënt waaruit blijkt dat er mogelijk een verschil van inzicht bestaat tussen de huisarts en bedrijfsarts over diagnostiek en aanpak of een vermoeden van (een verband met) Consultatie van of verwijzing naar de huisarts vindt in ieder geval plaats - wanneer duidelijk wordt dat PDS-klachten bij de patiënt duidelijke invloed hebben op arbeid en/of - er problemen zijn die betrekking hebben op de privésituatie zoals psychosociale problemen; - bij informatie van de patiënt waaruit blijkt dat er mogelijk een verschil van inzicht bestaat tussen beide artsen over diagnostiek en aanpak of een vermoeden van (een verband met) comorbiditeit De bedrijfsarts heeft een zelfstandige verwijsbevoegdheid, zowel naar de huisarts als de medischspecialist De bedrijfsarts verwijst met een heldere informatieoverdracht en na toestemming van de Patiënten bij wie PDS-klachten veel impact hebben op de kwaliteit van leven en die niet gereageerd hebben op het algemene beleid van voorlichting en niet-medicamenteuze adviezen, kunnen verwezen worden voor kortdurende psychodynamische therapie, cognitieve gedragstherapie of hypnotherapie De huisarts legt uit dat een psychologische benadering van PDS-klachten niet betekent dat PDS âtussen de orenâ zit, maar dat men via de psychologische weg lichamelijke klachten kan (leren) Afgesproken is dat de huisarts de volgende informatie verstrekt aan de specialist - eventueel laboratoriumonderzoek naar coeliakie of fecesonderzoek op parasieten De huisarts verstrekt bij verwijzing in elk geval de volgende informatie <DATUM> # Samenwerkingsafspraak over taakafbakening en afstemming van zorg specialist, het zorgtraject eindigde en het ontbreken van een vervolgtraject bij de huisarts - de behandelend specialist een duidelijk eindgesprek houdt met de patiënt en uitleg geeft waarom de patiënt voor verdere begeleiding terugverwezen wordt naar de eerste lijn; - de huisarts de patiënt na terugverwijzing een vervolgafspraak aanbiedt om de behoefte aan een Afgesproken is dat de huisarts geen volledige voedingsanamnese afneemt Dit is de taak van de diëtist Het merendeel van de patiënten met PDS is en blijft binnen de eerste lijn De huisarts is de zorgverlener die de zorg voor de patiënt met PDS coördineert In de enquête onder de leden van de PDS Belangenvereniging geeft het merendeel van de respondenten (##%) aan als gevolg van de PDS-klachten het afgelopen jaar minder dan ## dagen niet in staat te zijn geweest om het werk of andere dagelijkse werkzaamheden uit te voeren; ##% miste tussen ## en ## dagen, #% meer dan ## dagen, ##% geeft aan deze vraag niet te kunnen beantwoorden, dit zijn vooral ouderen en niet-werkenden De respondenten die de meeste dagen missen, zijn vooral respondenten met een wisselend ontlastingspatroon Naarmate de buikpijn frequenter wordt en/of heviger, miste men meer dagen werk in het afgelopen jaar Respondenten met weinig bijkomende klachten en weinig beperkingen missen minder dagen Uit de enquête bleek dat er een aantal aandachtspunten een rol spelen bij de (on)mogelijkheden van patiënten met PDS met betrekking tot werk de mogelijkheden tot toiletbezoek, de mate van.
| 587 | nvmdl |
zorgtraject eindigde en het ontbreken van een vervolgtraject bij de huisarts - de behandelend specialist een duidelijk eindgesprek houdt met de patiënt en uitleg geeft waarom de patiënt voor verdere begeleiding terugverwezen wordt naar de eerste lijn; - de huisarts de patiënt na terugverwijzing een vervolgafspraak aanbiedt om de behoefte aan een Afgesproken is dat de huisarts geen volledige voedingsanamnese afneemt Dit is de taak van de diëtist Het merendeel van de patiënten met PDS is en blijft binnen de eerste lijn De huisarts is de zorgverlener die de zorg voor de patiënt met PDS coördineert In de enquête onder de leden van de PDS Belangenvereniging geeft het merendeel van de respondenten (##%) aan als gevolg van de PDS-klachten het afgelopen jaar minder dan ## dagen niet in staat te zijn geweest om het werk of andere dagelijkse werkzaamheden uit te voeren; ##% miste tussen ## en ## dagen, #% meer dan ## dagen, ##% geeft aan deze vraag niet te kunnen beantwoorden, dit zijn vooral ouderen en niet-werkenden De respondenten die de meeste dagen missen, zijn vooral respondenten met een wisselend ontlastingspatroon Naarmate de buikpijn frequenter wordt en/of heviger, miste men meer dagen werk in het afgelopen jaar Respondenten met weinig bijkomende klachten en weinig beperkingen missen minder dagen Uit de enquête bleek dat er een aantal aandachtspunten een rol spelen bij de (on)mogelijkheden van patiënten met PDS met betrekking tot werk de mogelijkheden tot toiletbezoek, de mate van (on)regelmatigheid van de werktijden, de mate van energie- en concentratieverlies Ook bleek dat het hier om maatwerk gaat (niet voor elke patiënt met PDS gelden alle aandachtspunten, of in dezelfde mate) De aandachtspunten zouden de revue moeten passeren in gesprekken tussen patiënten en artsen en/of werkgevers over werk(verzuim), om zo de (on)mogelijkheden van patiënten met betrekking tot werk in kaart te brengen en zo nodig gezamenlijk naar oplossingen te zoeken In de focusgroep is het thema werk niet aan de orde geweest, omdat het uitgebreid in de patiëntenenquête bevraagd was De huisarts informeert naar de eventuele gevolgen van de PDS-klachten voor het werk Als de patiënt van de PDS-klachten hinder ondervindt bij het werk, adviseert de huisarts de patiënt contact op te <DATUM> # Wat is de invloed van PDS op de kwaliteit van leven van patiënten (in termen van Een zoekopdracht in Medline, waarbij de Cochrane zoeksleutel voor sociaal-economisch onderzoek is gebruikt, leverde ### treffers op Deze zijn geselecteerd op informatie over gezondheidsgerelateerde kwaliteit van leven gemeten met de EQ#D, EQ#DVAS of HUI Onderzoeken met uitsluitend SF##uitkomsten zijn uitgesloten, tenzij het Nederlandse data waren Daarnaast zijn kruisreferenties In totaal zijn ## onderzoeken opgevraagd, waarvan er nog ## om diverse redenen niet bruikbaar bleken (# niet beschikbaar, # in het <PERSOON>, # geen originele data met scores gerapporteerd), zodat # onderzoeken overbleven, met gegevens over # groepen patiënten [<PERSOON> ###a, Spiegel ###a, Bracco ###b, Bushnell ###b, Brazier ###a, Akehurst ###b, Mearin ###b] (zie tabel #).
| 643 | nvmdl |
mate van energie- en concentratieverlies Ook bleek dat het hier om maatwerk gaat (niet voor elke patiënt met PDS gelden alle aandachtspunten, of in dezelfde mate) De aandachtspunten zouden de revue moeten passeren in gesprekken tussen patiënten en artsen en/of werkgevers over werk(verzuim), om zo de (on)mogelijkheden van patiënten met betrekking tot werk in kaart te brengen en zo nodig gezamenlijk naar oplossingen te zoeken In de focusgroep is het thema werk niet aan de orde geweest, omdat het uitgebreid in de patiëntenenquête bevraagd was De huisarts informeert naar de eventuele gevolgen van de PDS-klachten voor het werk Als de patiënt van de PDS-klachten hinder ondervindt bij het werk, adviseert de huisarts de patiënt contact op te <DATUM> # Wat is de invloed van PDS op de kwaliteit van leven van patiënten (in termen van Een zoekopdracht in Medline, waarbij de Cochrane zoeksleutel voor sociaal-economisch onderzoek is gebruikt, leverde ### treffers op Deze zijn geselecteerd op informatie over gezondheidsgerelateerde kwaliteit van leven gemeten met de EQ#D, EQ#DVAS of HUI Onderzoeken met uitsluitend SF##uitkomsten zijn uitgesloten, tenzij het Nederlandse data waren Daarnaast zijn kruisreferenties In totaal zijn ## onderzoeken opgevraagd, waarvan er nog ## om diverse redenen niet bruikbaar bleken (# niet beschikbaar, # in het <PERSOON>, # geen originele data met scores gerapporteerd), zodat # onderzoeken overbleven, met gegevens over # groepen patiënten [<PERSOON> ###a, Spiegel ###a, Bracco ###b, Bushnell ###b, Brazier ###a, Akehurst ###b, Mearin ###b] (zie tabel #) werd geselecteerd voor deelname aan een RCT en # onderzoek betrof patiënten die mebeverine gebruikten De gepoolde EQ#D-scores waren #,## voor de totale score op basis van de vragenlijst (# onderzoeken, ### patiënten) en ## voor de score op basis van een visuele schaal waarop respondenten hun gezondheid scoren tussen # en ### (VAS, # onderzoeken, ### patiënten) Effecten op kwaliteit van leven kunnen worden gemeten met drie typen instrumenten - generieke kwaliteit-van-levenvragenlijsten, die kwaliteit van leven meten op een aantal dimensies en soms ook een samengestelde score leveren (SF##, SIP, etc ); waarderende generieke instrumenten, die erop gericht zijn om de kwaliteit van leven te meten in een enkele waarde, tussen de # en de #, waarbij # kan worden gezien als de score bij overlijden en # als de score bij volledige gezondheid Alleen deze laatste uitkomsten zijn bruikbaar voor het schatten van de ziektelast in algemeen vergelijkbare grootheden als QALYâs en DALYâs De EQ#D is gevalideerd voor gebruik in de PDS-populatie [Spiegel ###a, Bushnell ###b] Er waren uiteindelijk negen populaties waarin kwaliteit van leven met deze generieke waarderende instrumenten is gemeten Dat levert voldoende basis voor een schatting van de kwaliteit van leven van de gemiddelde persoon met PDS Het is aanzienlijk lastiger om een voldoende onderbouwd onderscheid Een belangrijke overweging ten slotte is dat alle metingen momentopnames betreffen, terwijl PDS een sterk variabel verloop laat zien Sommige auteurs pleiten daarom voor het gebruik van profielen.
| 654 | nvmdl |
een RCT en # onderzoek betrof patiënten die mebeverine gebruikten De gepoolde EQ#D-scores waren #,## voor de totale score op basis van de vragenlijst (# onderzoeken, ### patiënten) en ## voor de score op basis van een visuele schaal waarop respondenten hun gezondheid scoren tussen # en ### (VAS, # onderzoeken, ### patiënten) Effecten op kwaliteit van leven kunnen worden gemeten met drie typen instrumenten - generieke kwaliteit-van-levenvragenlijsten, die kwaliteit van leven meten op een aantal dimensies en soms ook een samengestelde score leveren (SF##, SIP, etc ); waarderende generieke instrumenten, die erop gericht zijn om de kwaliteit van leven te meten in een enkele waarde, tussen de # en de #, waarbij # kan worden gezien als de score bij overlijden en # als de score bij volledige gezondheid Alleen deze laatste uitkomsten zijn bruikbaar voor het schatten van de ziektelast in algemeen vergelijkbare grootheden als QALYâs en DALYâs De EQ#D is gevalideerd voor gebruik in de PDS-populatie [Spiegel ###a, Bushnell ###b] Er waren uiteindelijk negen populaties waarin kwaliteit van leven met deze generieke waarderende instrumenten is gemeten Dat levert voldoende basis voor een schatting van de kwaliteit van leven van de gemiddelde persoon met PDS Het is aanzienlijk lastiger om een voldoende onderbouwd onderscheid Een belangrijke overweging ten slotte is dat alle metingen momentopnames betreffen, terwijl PDS een sterk variabel verloop laat zien Sommige auteurs pleiten daarom voor het gebruik van profielen worden gezien als de score bij overlijden en # als de score bij volledige gezondheid Dat is opmerkelijk laag, deze waardering is vergelijkbaar met die voor COPD en dikkedarmkanker ((WEBLINK)) Op basis van de huidige data is het lastig een voldoende onderbouwd onderscheid te maken naar de ernst of duur van PDS Tabel #Gegevens uit de literatuur over kwaliteit van leven bij patiënten met PDS * Het jaar waarin de gegevens zijn verzameld Dit was niet altijd vermeld in de publicaties Controle- en interventiegroep verschilden op baseline in EQ#D-score hiervoor is met ANCOVA gecorrigeerd Gecorrigeerde waarde is opgenomen in de tabel VAS (Visual analogue scale) is een meetmethode waarbij aan patiënten wordt gevraagd hun kwaliteit van leven aan te geven op een schaal van # tot ### De gemiddelde score is daarna gedeeld ^ Dit is een score gebaseerd op SF##-metingen die zijn omgerekend naar een score tussen de # en # (##) De maatschappelijke kosten van PDS bestaan uit de kosten van zorg voor PDS, kosten die gemaakt worden door mantelzorgers, de kosten van productiviteitsverlies door PDS en de niet-medische kosten gebruikt, leverde ### treffers op Deze zijn geselecteerd op informatie over kosten van ziekte en aangevuld met kruisreferenties In totaal ## onderzoeken zijn geselecteerd, echter # daarvan bleken bij nadere bestudering geen origineel onderzoek, maar een review Voorts zaten hier één onderzoek uit Iran en verscheidene onderzoeken uit de Verenigde Staten tussen Een review van Maxion-Bergemann beslaat de Angelsaksische literatuur tot en met ### [Maxion-Bergemann ###] Onderzoeken uit de.
| 630 | nvmdl |
bij volledige gezondheid Dat is opmerkelijk laag, deze waardering is vergelijkbaar met die voor COPD en dikkedarmkanker ((WEBLINK)) Op basis van de huidige data is het lastig een voldoende onderbouwd onderscheid te maken naar de ernst of duur van PDS Tabel #Gegevens uit de literatuur over kwaliteit van leven bij patiënten met PDS * Het jaar waarin de gegevens zijn verzameld Dit was niet altijd vermeld in de publicaties Controle- en interventiegroep verschilden op baseline in EQ#D-score hiervoor is met ANCOVA gecorrigeerd Gecorrigeerde waarde is opgenomen in de tabel VAS (Visual analogue scale) is een meetmethode waarbij aan patiënten wordt gevraagd hun kwaliteit van leven aan te geven op een schaal van # tot ### De gemiddelde score is daarna gedeeld ^ Dit is een score gebaseerd op SF##-metingen die zijn omgerekend naar een score tussen de # en # (##) De maatschappelijke kosten van PDS bestaan uit de kosten van zorg voor PDS, kosten die gemaakt worden door mantelzorgers, de kosten van productiviteitsverlies door PDS en de niet-medische kosten gebruikt, leverde ### treffers op Deze zijn geselecteerd op informatie over kosten van ziekte en aangevuld met kruisreferenties In totaal ## onderzoeken zijn geselecteerd, echter # daarvan bleken bij nadere bestudering geen origineel onderzoek, maar een review Voorts zaten hier één onderzoek uit Iran en verscheidene onderzoeken uit de Verenigde Staten tussen Een review van Maxion-Bergemann beslaat de Angelsaksische literatuur tot en met ### [Maxion-Bergemann ###] Onderzoeken uit de en de relatieve kosten van verschillende typen zorg Tabel # vat daarom de resultaten samen van # Europese onderzoeken verschenen in de periode ### tot ### en # Amerikaanse onderzoeken verschenen na ### Er bleken # overige Europese onderzoeken uiteindelijk alleen zorggebruik te rapporteren en geen schattingen van de zorgkosten per jaar [Dapoigny ###, <PERSOON> ###] Het overzicht concentreert zich op de zorgkosten Werkverzuim komt aan de orde in de volgende tekst Over kosten van mantelzorg en reiskosten was nauwelijks informatie te vinden Het meest recente Nederlandse onderzoek is dat van Goettsch et al [Goettsch ###] De populatie in dit onderzoek is geselecteerd op basis van mebeverinegebruik De populatie is daardoor waarschijnlijk niet helemaal representatief voor de gemiddelde patiënt met PDS Bovendien zijn de metingen voor dit onderzoek gedaan in ### en werden lang niet alle typen kosten gemeten Recentere Nederlandse kosten van ziekte-onderzoeken zouden welkom zijn Uit buitenlands onderzoek blijkt dat de kosten van ziekte van PDS aanzienlijk kunnen zijn, rond de ### euro per patiënt per jaar in Frankrijk en Duitsland De kostenonderzoeken vertonen onderling een te grote variatie in de typen kosten die wel en niet zijn meegenomen, om te kunnen concluderen wat de belangrijkste kostenposten zijn in de zorg voor patiënten met PDS Tabel #Schattingen van de zorgkosten per patiënt per jaar voor mensen met PDS uit de literatuur Onderzoek geeft alleen schattingen van het zorggebruik, niet van de kosten.
| 600 | nvmdl |
relatieve kosten van verschillende typen zorg Tabel # vat daarom de resultaten samen van # Europese onderzoeken verschenen in de periode ### tot ### en # Amerikaanse onderzoeken verschenen na ### Er bleken # overige Europese onderzoeken uiteindelijk alleen zorggebruik te rapporteren en geen schattingen van de zorgkosten per jaar [Dapoigny ###, <PERSOON> ###] Het overzicht concentreert zich op de zorgkosten Werkverzuim komt aan de orde in de volgende tekst Over kosten van mantelzorg en reiskosten was nauwelijks informatie te vinden Het meest recente Nederlandse onderzoek is dat van Goettsch et al [Goettsch ###] De populatie in dit onderzoek is geselecteerd op basis van mebeverinegebruik De populatie is daardoor waarschijnlijk niet helemaal representatief voor de gemiddelde patiënt met PDS Bovendien zijn de metingen voor dit onderzoek gedaan in ### en werden lang niet alle typen kosten gemeten Recentere Nederlandse kosten van ziekte-onderzoeken zouden welkom zijn Uit buitenlands onderzoek blijkt dat de kosten van ziekte van PDS aanzienlijk kunnen zijn, rond de ### euro per patiënt per jaar in Frankrijk en Duitsland De kostenonderzoeken vertonen onderling een te grote variatie in de typen kosten die wel en niet zijn meegenomen, om te kunnen concluderen wat de belangrijkste kostenposten zijn in de zorg voor patiënten met PDS Tabel #Schattingen van de zorgkosten per patiënt per jaar voor mensen met PDS uit de literatuur Onderzoek geeft alleen schattingen van het zorggebruik, niet van de kosten gebruikt, leverde ### treffers op Deze zijn geselecteerd op informatie over de # bovengenoemde vormen van productiviteitsverlies en aangevuld met kruisreferenties In totaal werden ## onderzoeken â verschenen na ### â geselecteerd met informatie over productiviteitsverlies van in totaal ## verschillende onderzoekspopulaties De resultaten worden samengevat in tabel # Productiviteitsverlies kan optreden doordat mensen als gevolg van PDS hun werk verzuimen (ziekteverzuim), doordat ze wel op het werk komen, maar daar minder presteren dan gebruikelijk (presenteïsme), of doordat ze hun baan opzeggen of verliezen (verlies van werk) Dit laatste levert in de Nederlandse situatie, vanuit het oogpunt van de maatschappij, een maximaal verlies op ter waarde van de gemiddelde vacatureduur (de tijd die het duurt om de medewerker te vervangen) Dat is Er is geen recent Nederlands onderzoek naar werkverzuim als gevolg van PDS De meest recente data dateren uit ### In dit onderzoek, onder personen die mebeverine kregen voorgeschreven, was het Twee Nederlandse onderzoeken vonden een ziekteverzuim van # tot # dagen per maand, ofwel ## tot ## dagen per jaar Beide onderzoeken zijn relatief oud en keken niet naar productiviteitsverlies door PDS op het werk en de kans op verlies van werk Als we de data van alle Europese onderzoeken poolen komt dit neer op bijna #,# dag per maand verzuim (#,## dagen) Amerikaanse onderzoeken laten gemiddeld een lager verzuim zien Wanneer ook Amerikaanse onderzoeken worden meegenomen, is het gemiddelde verzuim #,## dagen per maand De gegevens over presenteïsme en werkverlies zijn te schaars om conclusies te kunnen.
| 614 | nvmdl |
op informatie over de # bovengenoemde vormen van productiviteitsverlies en aangevuld met kruisreferenties In totaal werden ## onderzoeken â verschenen na ### â geselecteerd met informatie over productiviteitsverlies van in totaal ## verschillende onderzoekspopulaties De resultaten worden samengevat in tabel # Productiviteitsverlies kan optreden doordat mensen als gevolg van PDS hun werk verzuimen (ziekteverzuim), doordat ze wel op het werk komen, maar daar minder presteren dan gebruikelijk (presenteïsme), of doordat ze hun baan opzeggen of verliezen (verlies van werk) Dit laatste levert in de Nederlandse situatie, vanuit het oogpunt van de maatschappij, een maximaal verlies op ter waarde van de gemiddelde vacatureduur (de tijd die het duurt om de medewerker te vervangen) Dat is Er is geen recent Nederlands onderzoek naar werkverzuim als gevolg van PDS De meest recente data dateren uit ### In dit onderzoek, onder personen die mebeverine kregen voorgeschreven, was het Twee Nederlandse onderzoeken vonden een ziekteverzuim van # tot # dagen per maand, ofwel ## tot ## dagen per jaar Beide onderzoeken zijn relatief oud en keken niet naar productiviteitsverlies door PDS op het werk en de kans op verlies van werk Als we de data van alle Europese onderzoeken poolen komt dit neer op bijna #,# dag per maand verzuim (#,## dagen) Amerikaanse onderzoeken laten gemiddeld een lager verzuim zien Wanneer ook Amerikaanse onderzoeken worden meegenomen, is het gemiddelde verzuim #,## dagen per maand De gegevens over presenteïsme en werkverlies zijn te schaars om conclusies te kunnen Het is niet bekend hoe groot het productiviteitsverlies tijdens werktijd (presenteïsme) door PDS is in Tabel #Gegevens over werkverzuim door PDS uit de literatuur # Verzuim werd op veel verschillende manieren gemeten, zoals aantal dagen verzuim of percentage van de ondervraagde periode dat is verzuimd Voor de tabel zijn getallen zoveel mogelijk omgerekend naar aantal PDS is een aandoening met consequenties voor degene die het treft, maar ook met maatschappelijke gevolgen De aandoening gaat vaak gepaard met verlies van functioneren op verschillende domeinen (persoonlijk, sociaal, werk en/of school) Het verlies van functioneren op het werk en de eventuele mogelijkheden daar wat aan te doen, staat centraal bij de beantwoording van deze uitgangsvraag Bij bestudering van de artikelen, blijkt dat de meeste van de artikelen slechts voor een deel een antwoord geven op de uitgangsvraag of de subvragen daarbinnen Met name over terugkeer naar werk bij PDS is de evidence beperkt De artikelen worden hierna, verdeeld over enkele subvragen, Faresjo et al onderzochtten in een Zweeds casuscontroleonderzoek bij ### patiënten met PDS en ### op geslacht en leeftijd gematchte controlepatiënten, afkomstig uit huisartsenpraktijken, het verband tussen werk, perceptie van het werk en PDS Een door patiënten ervaren gebrek aan invloed op hun werk kwam bij patiënten met PDS veel vaker voor dan bij de controlepatiënten Bij mannelijke Er zijn tegenstrijdige gegevens over een mogelijk verband tussen ploegendienst en/of het werken in wisselende dienstroosters en het vóórkomen van PDS Door Lu et al [Lu ###] wordt dit verband.
| 604 | nvmdl |
is niet bekend hoe groot het productiviteitsverlies tijdens werktijd (presenteïsme) door PDS is in Tabel #Gegevens over werkverzuim door PDS uit de literatuur # Verzuim werd op veel verschillende manieren gemeten, zoals aantal dagen verzuim of percentage van de ondervraagde periode dat is verzuimd Voor de tabel zijn getallen zoveel mogelijk omgerekend naar aantal PDS is een aandoening met consequenties voor degene die het treft, maar ook met maatschappelijke gevolgen De aandoening gaat vaak gepaard met verlies van functioneren op verschillende domeinen (persoonlijk, sociaal, werk en/of school) Het verlies van functioneren op het werk en de eventuele mogelijkheden daar wat aan te doen, staat centraal bij de beantwoording van deze uitgangsvraag Bij bestudering van de artikelen, blijkt dat de meeste van de artikelen slechts voor een deel een antwoord geven op de uitgangsvraag of de subvragen daarbinnen Met name over terugkeer naar werk bij PDS is de evidence beperkt De artikelen worden hierna, verdeeld over enkele subvragen, Faresjo et al onderzochtten in een Zweeds casuscontroleonderzoek bij ### patiënten met PDS en ### op geslacht en leeftijd gematchte controlepatiënten, afkomstig uit huisartsenpraktijken, het verband tussen werk, perceptie van het werk en PDS Een door patiënten ervaren gebrek aan invloed op hun werk kwam bij patiënten met PDS veel vaker voor dan bij de controlepatiënten Bij mannelijke Er zijn tegenstrijdige gegevens over een mogelijk verband tussen ploegendienst en/of het werken in wisselende dienstroosters en het vóórkomen van PDS Door Lu et al [Lu ###] wordt dit verband [Scheuner ###] vonden dit verband in een grote In de meeste artikelen wordt gesproken over een multifactoriële oorzaak van PDS Slechts in één van de geselecteerde onderzoeken wordt een mogelijk verband gevonden tussen werkgebonden factoren en Er zijn onvoldoende gegevens gevonden om een uitspraak te doen over de bijdrage van werkgerelateerde factoren, zoals ploegendienst, aan het ontstaan van PDS Munir et al verrichtten een vragenlijstonderzoek naar de gevolgen van chronische aandoeningen voor het werk onder ### medewerkers van een Britse universiteit [Munir ###] Hieronder bevonden zich ## patiënten met PDS Zij gaven aan zowel fysieke, cognitieve als sociale beperkingen in het werk te ervaren, maar anders dan bij medewerkers met diabetes of depressie hadden deze beperkingen meer met het âalgemeneâ <INSTELLING> van de aandoening te maken dan met een zeer ziekte-specifiek kenmerk Aanpassingen in het werk hadden eigenlijk alleen plaatsgevonden als er door de patiënten openheid In het eerder vermelde Zweedse casuscontroleonderzoek had het hebben van PDS een duidelijke negatieve invloed op het functioneren op het werk in het algemeen (OR #,#; ##%-BI #,# tot #,#), op de mogelijkheid het werk goed te plannen (OR #,#; ##%-BI #,# tot #,#) en op de leer- en ziekteverzuim kwam bij de personen met PDS significant meer voor dan bij de controlepatiënten (OR Hoewel er wel literatuur is over slaapstoornissen als gevolg van PDS, is er weinig bekend over de specifieke gevolgen hiervan voor het werk Hoewel Scheuner et al [Scheuner ###] geen verschillen.
| 617 | nvmdl |
[Scheuner ###] vonden dit verband in een grote In de meeste artikelen wordt gesproken over een multifactoriële oorzaak van PDS Slechts in één van de geselecteerde onderzoeken wordt een mogelijk verband gevonden tussen werkgebonden factoren en Er zijn onvoldoende gegevens gevonden om een uitspraak te doen over de bijdrage van werkgerelateerde factoren, zoals ploegendienst, aan het ontstaan van PDS Munir et al verrichtten een vragenlijstonderzoek naar de gevolgen van chronische aandoeningen voor het werk onder ### medewerkers van een Britse universiteit [Munir ###] Hieronder bevonden zich ## patiënten met PDS Zij gaven aan zowel fysieke, cognitieve als sociale beperkingen in het werk te ervaren, maar anders dan bij medewerkers met diabetes of depressie hadden deze beperkingen meer met het âalgemeneâ <INSTELLING> van de aandoening te maken dan met een zeer ziekte-specifiek kenmerk Aanpassingen in het werk hadden eigenlijk alleen plaatsgevonden als er door de patiënten openheid In het eerder vermelde Zweedse casuscontroleonderzoek had het hebben van PDS een duidelijke negatieve invloed op het functioneren op het werk in het algemeen (OR #,#; ##%-BI #,# tot #,#), op de mogelijkheid het werk goed te plannen (OR #,#; ##%-BI #,# tot #,#) en op de leer- en ziekteverzuim kwam bij de personen met PDS significant meer voor dan bij de controlepatiënten (OR Hoewel er wel literatuur is over slaapstoornissen als gevolg van PDS, is er weinig bekend over de specifieke gevolgen hiervan voor het werk Hoewel Scheuner et al [Scheuner ###] geen verschillen wel dat de werknemers met PDS in de nachtdiensten meer klachten van PDS rapporteren In de overige onderzoeken wordt niet zozeer gesproken over inhoudelijke beperkingen in het werk, maar worden vooral de hierdoor ontstane participatieproblemen in termen van verzuim en/of Hungin et al doen verslag van een omvangrijk bevolkingsonderzoek naar de prevalentie en impact van PDS in # verschillende Europese landen, waaronder <LOCATIE> [Hungin ###] Hiervoor werden via telefonische interviews in totaal ## ### personen benaderd De deelnemers werd ook gevraagd naar de gevolgen voor het werk Gemiddeld verzuimden de patiënten met PDS het werk vaker #,# dagen tegenover #,# bij de overige deelnemers Daarnaast gaven de patiënten met PDS aan vanwege gezondheidsklachten gemiddeld ## dagen per jaar hun activiteiten op het werk te moeten aanpassen of beperken Bij de overige deelnemers was dit minder dan # dagen Slechts ##% van de patiënten had hun leidinggevende of werkgever over hun aandoening ingelicht In een Noors bevolkingsonderzoek onder ### personen werd een PDS-prevalentie van #% gevonden Dit leidde bij hen tot een hogere kans op arbeidsongeschiktheid (OR #,#; ##%-BI #,# tot #,#) Het hebben van functionele beperkingen op het werk bij patiënten met PDS wordt in diverse onderzoeken vermeld Er is echter een heterogeniteit in de benoeming van beperkingen en de keuze van uitkomstmaten en instrumenten om die te meten Het in de International Classification of Functioning, Disability, and Health (ICF) uitgewerkte model van stoornissen, functies, beperkingen en.
| 635 | nvmdl |
in de nachtdiensten meer klachten van PDS rapporteren In de overige onderzoeken wordt niet zozeer gesproken over inhoudelijke beperkingen in het werk, maar worden vooral de hierdoor ontstane participatieproblemen in termen van verzuim en/of Hungin et al doen verslag van een omvangrijk bevolkingsonderzoek naar de prevalentie en impact van PDS in # verschillende Europese landen, waaronder <LOCATIE> [Hungin ###] Hiervoor werden via telefonische interviews in totaal ## ### personen benaderd De deelnemers werd ook gevraagd naar de gevolgen voor het werk Gemiddeld verzuimden de patiënten met PDS het werk vaker #,# dagen tegenover #,# bij de overige deelnemers Daarnaast gaven de patiënten met PDS aan vanwege gezondheidsklachten gemiddeld ## dagen per jaar hun activiteiten op het werk te moeten aanpassen of beperken Bij de overige deelnemers was dit minder dan # dagen Slechts ##% van de patiënten had hun leidinggevende of werkgever over hun aandoening ingelicht In een Noors bevolkingsonderzoek onder ### personen werd een PDS-prevalentie van #% gevonden Dit leidde bij hen tot een hogere kans op arbeidsongeschiktheid (OR #,#; ##%-BI #,# tot #,#) Het hebben van functionele beperkingen op het werk bij patiënten met PDS wordt in diverse onderzoeken vermeld Er is echter een heterogeniteit in de benoeming van beperkingen en de keuze van uitkomstmaten en instrumenten om die te meten Het in de International Classification of Functioning, Disability, and Health (ICF) uitgewerkte model van stoornissen, functies, beperkingen en PDS leidt tot beperkingen in het werk die aanleiding geven tot participatieproblemen Bij de beantwoording van dit deel van de uitgangsvraag wordt gebruik gemaakt van de gevonden interventieonderzoeken, voor het merendeel RCTâs, die als uitkomstmaat onder andere werkverzuim Tegaserod Hoewel tegaserod in onderzoek effectief gebleken is in het verminderen van het productiviteitsverlies door PDS [Reilly ###] is het middel niet op de Nederlandse markt verkrijgbaar, en ook van de Amerikaanse markt gehaald vanwege bijwerkingen Alosetron Een soortgelijke situatie doet zich voor bij alosetron, dat in onderzoek een gunstig effect had op werkuitkomstmaten bij patiënten met PDS, maar vanwege bijwerkingen niet op de Nederlandse markt geregistreerd en verkrijgbaar is [<PERSOON> et al [Tabas ###] gingen in een RCT bij patiënten met PDS (n = ##) met een tot dan toe vezelarme of normale voeding na of een combinatie van een vezelrijke voeding met een SSRI een beter effect gaf dan een vezelrijke voeding alleen Hoewel dat voor het algemene welbevinden wel gevonden werd, was het verschil in effect voor de work functioning subschaal van de IBS-QoL Cognitieve gedragstherapie In een eerstelijnssetting in Londen werd het effect van cognitief gedragsmatige therapie door getrainde praktijkverpleegkundigen in aanvulling op een behandeling met mebeverine in een RCT bij patiënten met PDS (n = ###) vergeleken met dat van mebeverine alleen [Kennedy ###] Als secundaire uitkomstmaat werd de score op de work and social adjustment scale meegenomen Op deze secundaire uitkomstmaat was de gecombineerde therapie ook na ## maanden nog steeds effectiever dan mebeverine alleen.
| 608 | nvmdl |
participatieproblemen Bij de beantwoording van dit deel van de uitgangsvraag wordt gebruik gemaakt van de gevonden interventieonderzoeken, voor het merendeel RCTâs, die als uitkomstmaat onder andere werkverzuim Tegaserod Hoewel tegaserod in onderzoek effectief gebleken is in het verminderen van het productiviteitsverlies door PDS [Reilly ###] is het middel niet op de Nederlandse markt verkrijgbaar, en ook van de Amerikaanse markt gehaald vanwege bijwerkingen Alosetron Een soortgelijke situatie doet zich voor bij alosetron, dat in onderzoek een gunstig effect had op werkuitkomstmaten bij patiënten met PDS, maar vanwege bijwerkingen niet op de Nederlandse markt geregistreerd en verkrijgbaar is [<PERSOON> et al [Tabas ###] gingen in een RCT bij patiënten met PDS (n = ##) met een tot dan toe vezelarme of normale voeding na of een combinatie van een vezelrijke voeding met een SSRI een beter effect gaf dan een vezelrijke voeding alleen Hoewel dat voor het algemene welbevinden wel gevonden werd, was het verschil in effect voor de work functioning subschaal van de IBS-QoL Cognitieve gedragstherapie In een eerstelijnssetting in Londen werd het effect van cognitief gedragsmatige therapie door getrainde praktijkverpleegkundigen in aanvulling op een behandeling met mebeverine in een RCT bij patiënten met PDS (n = ###) vergeleken met dat van mebeverine alleen [Kennedy ###] Als secundaire uitkomstmaat werd de score op de work and social adjustment scale meegenomen Op deze secundaire uitkomstmaat was de gecombineerde therapie ook na ## maanden nog steeds effectiever dan mebeverine alleen Met betrekking tot de medicamenteuze interventies is de belangrijkste beperking dat de genoemde middelen niet in <LOCATIE> verkrijgbaar zijn Er is te weinig onderzoek naar SSRIâs en CGT gedaan om hier een conclusie aan te verbinden Gezien de optredende participatieproblemen en het vooralsnog ontbreken van consistente evidence over werkgerelateerde interventies, verdient het aanbeveling om samen met de patiënt na te gaan wat bij hem de belangrijkste reden voor verzuim is In overleg met de werkgever of leidinggevende kan dan naar specifieke oplossingen worden gezocht (maatwerk) Zie Akehurst RL, Brazier JE, <PERSOON> E, <PERSOON> A et al Health-related quality of life and cost impact of irritable bowel syndrome in a UK primary care setting <PERSOON> IM et al Budget impact of tegaserod on a managed care <PERSOON> evaluation of tegaserod vs placebo in the treatment of patients with irritable bowel syndrome an analysis of the TENOR study Value Health ###a;<DATUM> ## patients with irritable bowel syndrome an analysis of the TENOR study Value Health ###b;<DATUM> ## <PERSOON> the whole equal the sum of the parts? Patient-assigned utility scores for <PERSOON> bowel syndrome in France quality of life, medical management, and costs.
| 541 | nvmdl |
Met betrekking tot de medicamenteuze interventies is de belangrijkste beperking dat de genoemde middelen niet in <LOCATIE> verkrijgbaar zijn Er is te weinig onderzoek naar SSRIâs en CGT gedaan om hier een conclusie aan te verbinden Gezien de optredende participatieproblemen en het vooralsnog ontbreken van consistente evidence over werkgerelateerde interventies, verdient het aanbeveling om samen met de patiënt na te gaan wat bij hem de belangrijkste reden voor verzuim is In overleg met de werkgever of leidinggevende kan dan naar specifieke oplossingen worden gezocht (maatwerk) Zie Akehurst RL, Brazier JE, <PERSOON> E, <PERSOON> A et al Health-related quality of life and cost impact of irritable bowel syndrome in a UK primary care setting <PERSOON> IM et al Budget impact of tegaserod on a managed care <PERSOON> evaluation of tegaserod vs placebo in the treatment of patients with irritable bowel syndrome an analysis of the TENOR study Value Health ###a;<DATUM> ## patients with irritable bowel syndrome an analysis of the TENOR study Value Health ###b;<DATUM> ## <PERSOON> the whole equal the sum of the parts? Patient-assigned utility scores for <PERSOON> bowel syndrome in France quality of life, medical management, and costs <PERSOON> DM, <PERSOON> of the EQ-#D in patients with irritable bowel syndrome <PERSOON> costs of IBS employer and managed care perspective <PERSOON-##> C et al Health-related quality of life and health care costs in severe, refractory irritable bowel syndrome <PERSOON-##> B et al Irritable bowel syndrome in France a common, debilitating and costly disorder <PERSOON-##> ###;<DATUM> ### <PERSOON-##> D et al Impairment in work productivity and health-related quality of life in patients with IBS <PERSOON-##> with irritable bowel syndrome health status and use of health care services <PERSOON-##> I A population-based case-control study of work and psychosocial problems in patients with irritable bowel syndrome--women are more seriously affected than men <PERSOON-##> AJ, Herings RM Treatment patterns and health care costs of mebeverine-treated IBS patients a case-control study Pharmacoepidemiol Drug Saf ###;<DATUM> ##.
| 474 | nvmdl |
<PERSOON> DM, <PERSOON> of the EQ-#D in patients with irritable bowel syndrome <PERSOON> costs of IBS employer and managed care perspective <PERSOON> C et al Health-related quality of life and health care costs in severe, refractory irritable bowel syndrome <PERSOON> B et al Irritable bowel syndrome in France a common, debilitating and costly disorder <PERSOON> ###;<DATUM> ### <PERSOON> D et al Impairment in work productivity and health-related quality of life in patients with IBS <PERSOON> with irritable bowel syndrome health status and use of health care services <PERSOON> I A population-based case-control study of work and psychosocial problems in patients with irritable bowel syndrome--women are more seriously affected than men <PERSOON-##> AJ, Herings RM Treatment patterns and health care costs of mebeverine-treated IBS patients a case-control study Pharmacoepidemiol Drug Saf ###;<DATUM> ## Validation of irritable bowel syndrome Global Improvement Scale an integrated symptom end point for assessing treatment efficacy <PERSOON-##> BA, <PERSOON-##> of irritable bowel syndrome on quality of life and resource use in the United States and <PERSOON-##> prevalence, patterns and impact of irritable bowel syndrome an international survey of ##,### subjects <PERSOON-##> JF Alosteron reduces time lost form work in women with diarrhoeapredominant irritable bowel syndrome Data from Phase III placebo-controlled clinical trials Clin Drug Invest <PERSOON-##> AF, <PERSOON-##> J et al <PERSOON-##> burden cost of French patients suffering from irritable bowel syndrome <PERSOON-##> HG, Thibeault CE, Ben-<PERSOON-##> F et al <PERSOON-##> economic consequences of irritable <PERSOON-##> FY, <PERSOON-##> CY, Luo JC, <PERSOON-##> SS et al Prevalence and health/social impacts of functional dyspepsia in Taiwan a study based on the <PERSOON-##> criteria questionnaire survey assisted by endoscopic exclusion among a physical <PERSOON-##> F, <PERSOON-##> of irritable bowel syndrome in the UK and <PERSOON-##> M, <PERSOON-##> patterns over time in irritable bowel syndrome symptom <PERSOON-##>-Lissner SA, Pirk O.
| 504 | nvmdl |
bowel syndrome Global Improvement Scale an integrated symptom end point for assessing treatment efficacy <PERSOON> BA, <PERSOON> of irritable bowel syndrome on quality of life and resource use in the United States and <PERSOON> prevalence, patterns and impact of irritable bowel syndrome an international survey of ##,### subjects <PERSOON> JF Alosteron reduces time lost form work in women with diarrhoeapredominant irritable bowel syndrome Data from Phase III placebo-controlled clinical trials Clin Drug Invest <PERSOON> AF, <PERSOON> J et al <PERSOON> burden cost of French patients suffering from irritable bowel syndrome <PERSOON> HG, Thibeault CE, Ben-<PERSOON> F et al <PERSOON> economic consequences of irritable <PERSOON-##> FY, <PERSOON-##> CY, Luo JC, <PERSOON-##> SS et al Prevalence and health/social impacts of functional dyspepsia in Taiwan a study based on the <PERSOON-##> criteria questionnaire survey assisted by endoscopic exclusion among a physical <PERSOON-##> F, <PERSOON-##> of irritable bowel syndrome in the UK and <PERSOON-##> M, <PERSOON-##> patterns over time in irritable bowel syndrome symptom <PERSOON-##>-Lissner SA, Pirk O A cost of illness study <PERSOON-##> with self-management of chronic illness at work predictors for self-disclosure Soc Sci Nyrop KA, Palsson OS, <PERSOON-##> AD, Turner MJ et al Costs of health care for irritable bowel syndrome, chronic constipation, functional diarrhoea and functional abdominal pain <PERSOON-##> M et al Patient satisfaction with alosetron for the treatment of women with diarrhea-predominant irritable bowel syndrome <PERSOON-##> FFH Handleiding voor kostenonderzoek Methoden voor <PERSOON-##> CR, Niecko TE Effect of tegaserod on work and daily activity in irritable bowel <PERSOON-##> validity and accuracy of the Work Productivity and Activity Impairment questionnaire - irritable bowel syndrome version (WPAI IBS) <PERSOON-##> cost analysis of functional bowel disorders in <PERSOON-##> JE, <PERSOON-##> LJD Effects of shift work on symptoms in the irritable bowel syndrome <PERSOON-##> KH Tegaserod treatment for IBS a model of indirect costs <PERSOON-##> ###;## S##S##.
| 500 | nvmdl |
A cost of illness study <PERSOON> with self-management of chronic illness at work predictors for self-disclosure Soc Sci Nyrop KA, Palsson OS, <PERSOON> AD, Turner MJ et al Costs of health care for irritable bowel syndrome, chronic constipation, functional diarrhoea and functional abdominal pain <PERSOON> M et al Patient satisfaction with alosetron for the treatment of women with diarrhea-predominant irritable bowel syndrome <PERSOON> FFH Handleiding voor kostenonderzoek Methoden voor <PERSOON> CR, Niecko TE Effect of tegaserod on work and daily activity in irritable bowel <PERSOON> validity and accuracy of the Work Productivity and Activity Impairment questionnaire - irritable bowel syndrome version (WPAI IBS) <PERSOON> cost analysis of functional bowel disorders in <PERSOON> JE, <PERSOON> LJD Effects of shift work on symptoms in the irritable bowel syndrome <PERSOON-##> KH Tegaserod treatment for IBS a model of indirect costs <PERSOON-##> valid and reliable health utilities in irritable bowel syndrome results from the IBS <PERSOON-##> ###a;### ###-## bowel syndrome results from the IBS <PERSOON-##> ###b;### ###-## <PERSOON-##> M, <PERSOON-##> H, <PERSOON-##> G Paroxetine to treat irritable bowel syndrome not responding to <PERSOON-##> AJ, Herings RM Quality of life of patients with irritable bowel syndrome is low compared to others with chronic diseases <PERSOON-##> ###a;<DATUM> ## <PERSOON-##> of irritable bowel syndrome a community survey Br J Gen In het advies worden de volgende kwalitatieve richtlijnen gegeven voor een goede voeding voor de - Gebruik dagelijks ruim groente, fruit en volkoren graanproducten - Gebruik zo weinig mogelijk producten met een hoog gehalte aan verzadigde vetzuren en - Beperk frequent gebruik van voedingsmiddelen en dranken met gemakkelijk vergistbare suikers en dranken met een hoog gehalte aan voedingszuren Deze richtlijnen kunnen voor de volwassen bevolking met een normaal en stabiel lichaamsgewicht - Op ten minste vijf â maar bij voorkeur op alle â dagen van de week minstens een half uur matig inspannende lichamelijke activiteit in de vorm van bijvoorbeeld stevig lopen, fietsen of tuinieren - Gebruik dagelijks ### tot ### gram groente en ### gram fruit - Gebruik een voeding met dagelijks ## tot ## gram vezels, met name afkomstig van groente, fruit.
| 524 | nvmdl |
bowel syndrome results from the IBS <PERSOON> ###a;### ###-## bowel syndrome results from the IBS <PERSOON> ###b;### ###-## <PERSOON> M, <PERSOON> H, <PERSOON> G Paroxetine to treat irritable bowel syndrome not responding to <PERSOON> AJ, Herings RM Quality of life of patients with irritable bowel syndrome is low compared to others with chronic diseases <PERSOON> ###a;<DATUM> ## <PERSOON> of irritable bowel syndrome a community survey Br J Gen In het advies worden de volgende kwalitatieve richtlijnen gegeven voor een goede voeding voor de - Gebruik dagelijks ruim groente, fruit en volkoren graanproducten - Gebruik zo weinig mogelijk producten met een hoog gehalte aan verzadigde vetzuren en - Beperk frequent gebruik van voedingsmiddelen en dranken met gemakkelijk vergistbare suikers en dranken met een hoog gehalte aan voedingszuren Deze richtlijnen kunnen voor de volwassen bevolking met een normaal en stabiel lichaamsgewicht - Op ten minste vijf â maar bij voorkeur op alle â dagen van de week minstens een half uur matig inspannende lichamelijke activiteit in de vorm van bijvoorbeeld stevig lopen, fietsen of tuinieren - Gebruik dagelijks ### tot ### gram groente en ### gram fruit - Gebruik een voeding met dagelijks ## tot ## gram vezels, met name afkomstig van groente, fruit Dit advies om ten minste ## tot ## gram vezels per dag te gebruiken, geldt niet voor patiënten met PDS In de vezelrichtlijn van de Gezondheidsraad ### wordt niet - Gebruik per week twee porties vis (à ### tot ### gram), waarvan ten minste # portie vette vis - Beperk het gebruik van verzadigde vetzuren tot minder dan ## energieprocent en van enkelvoudig - Beperk het gebruik van voedingsmiddelen en dranken met gemakkelijk vergistbare suikers en dranken met een hoog gehalte aan voedingszuren tot # eet-/drinkmomenten per dag (inclusief - Beperk de inname van keukenzout tot maximaal # gram per dag - Indien men alcoholische drank gebruikt, beperk dit dan tot # standaardglazen (mannen) of # <PERSOON> bij hoofdstuk # Sociaal-economische aspecten van het prikkelbaredarmsyndroom Interventies bij PDS en functioneringsherstel of terugkeer naar werk <PERSOON> van screenen op coeliakie bij patiënten met Analoog aan de onderzoeken van Mein en NICE is voor de huidige economische analyse een beslisboom opgesteld en doorgerekend met behulp van het programma TreeAge Pro Suite ### Daarbij zijn zo veel mogelijk parameters geactualiseerd en aangepast aan de Nederlandse situatie In tabel C# staat een overzicht van de gebruikte parameterwaarden <PERSOON-##>-screening voor PDS-D en PDS-M, screenen van personen met een PDS-D- of PDS-Mdiagnose met een IgA-tTG-test In beide gevallen wordt een positief resultaat op een van beide of beide testen gevolgd door een.
| 596 | nvmdl |
Dit advies om ten minste ## tot ## gram vezels per dag te gebruiken, geldt niet voor patiënten met PDS In de vezelrichtlijn van de Gezondheidsraad ### wordt niet - Gebruik per week twee porties vis (à ### tot ### gram), waarvan ten minste # portie vette vis - Beperk het gebruik van verzadigde vetzuren tot minder dan ## energieprocent en van enkelvoudig - Beperk het gebruik van voedingsmiddelen en dranken met gemakkelijk vergistbare suikers en dranken met een hoog gehalte aan voedingszuren tot # eet-/drinkmomenten per dag (inclusief - Beperk de inname van keukenzout tot maximaal # gram per dag - Indien men alcoholische drank gebruikt, beperk dit dan tot # standaardglazen (mannen) of # <PERSOON> bij hoofdstuk # Sociaal-economische aspecten van het prikkelbaredarmsyndroom Interventies bij PDS en functioneringsherstel of terugkeer naar werk <PERSOON> van screenen op coeliakie bij patiënten met Analoog aan de onderzoeken van Mein en NICE is voor de huidige economische analyse een beslisboom opgesteld en doorgerekend met behulp van het programma TreeAge Pro Suite ### Daarbij zijn zo veel mogelijk parameters geactualiseerd en aangepast aan de Nederlandse situatie In tabel C# staat een overzicht van de gebruikte parameterwaarden <PERSOON>-screening voor PDS-D en PDS-M, screenen van personen met een PDS-D- of PDS-Mdiagnose met een IgA-tTG-test In beide gevallen wordt een positief resultaat op een van beide of beide testen gevolgd door een ontdekt Screenen vervroegt het moment van diagnose, zodat patiënten eerder de juiste behandeling kunnen krijgen In de analyses is uitgegaan van een gemiddelde wachttijd van vier jaar op een We gaan in onze basisanalyses uit van een winst in kwaliteit van leven dankzij de eerdere diagnose en behandeling van coeliakie én een (kleine) winst in levensjaren, omdat onbehandelde coeliakie een Er zijn gevoeligheidsanalyses uitgevoerd om de effecten te onderzoeken van alternatieve aannames en afwijkende parameterwaardes Voor alle belangrijke parameterwaardes zijn daartoe kansverdelingen rondom de basisschatting vastgesteld, op basis van informatie over variantie en gemiddelde Vervolgens is een probabilistische sensitiviteitsanalyse uitgevoerd Daarnaast zijn univariate gevoeligheidsanalyses gedaan om het effect van een aantal belangrijke aannames te onderzoeken De budgetimpact is bepaald voor een eenmalige screening van alle personen bekend met PDS (strategie A), of alle personen bekend met PDS-D en PDS-M (strategie B), gevolgd door het jaarlijks screenen van nieuwe gediagnosticeerde personen Mogelijk zouden alle personen met buikklachten en diarree moeten worden gescreend, niet alleen degenen die aan de diagnose PDS voldoen Echter, de bijvoorbeeld de prevalentie van coeliakie en de kosten van zorg Het is niet bekend wat deze gegevens zijn in de bredere populatie met buikklachten en diarree Waarschijnlijk ligt de doelmatigheid voor screenen in de groep zonder PDS-symptoomdiagnose maar met buikklachten en diarree tussen de kosteneffectiviteit voor screenen in de algemene populatie en die voor screenen in een PDS-populatie gelaten Aangenomen is dat screening plaatsvindt aansluitend aan een consult voor PDS Het betreft.
| 572 | nvmdl |
vervroegt het moment van diagnose, zodat patiënten eerder de juiste behandeling kunnen krijgen In de analyses is uitgegaan van een gemiddelde wachttijd van vier jaar op een We gaan in onze basisanalyses uit van een winst in kwaliteit van leven dankzij de eerdere diagnose en behandeling van coeliakie én een (kleine) winst in levensjaren, omdat onbehandelde coeliakie een Er zijn gevoeligheidsanalyses uitgevoerd om de effecten te onderzoeken van alternatieve aannames en afwijkende parameterwaardes Voor alle belangrijke parameterwaardes zijn daartoe kansverdelingen rondom de basisschatting vastgesteld, op basis van informatie over variantie en gemiddelde Vervolgens is een probabilistische sensitiviteitsanalyse uitgevoerd Daarnaast zijn univariate gevoeligheidsanalyses gedaan om het effect van een aantal belangrijke aannames te onderzoeken De budgetimpact is bepaald voor een eenmalige screening van alle personen bekend met PDS (strategie A), of alle personen bekend met PDS-D en PDS-M (strategie B), gevolgd door het jaarlijks screenen van nieuwe gediagnosticeerde personen Mogelijk zouden alle personen met buikklachten en diarree moeten worden gescreend, niet alleen degenen die aan de diagnose PDS voldoen Echter, de bijvoorbeeld de prevalentie van coeliakie en de kosten van zorg Het is niet bekend wat deze gegevens zijn in de bredere populatie met buikklachten en diarree Waarschijnlijk ligt de doelmatigheid voor screenen in de groep zonder PDS-symptoomdiagnose maar met buikklachten en diarree tussen de kosteneffectiviteit voor screenen in de algemene populatie en die voor screenen in een PDS-populatie gelaten Aangenomen is dat screening plaatsvindt aansluitend aan een consult voor PDS Het betreft De resultaten van de analyses staan in tabel C# De kosten per gewonnen voor kwaliteit van leven gecorrigeerd levensjaar (QALY) van screenen op coeliakie, bedragen ongeveer ### euro voor screenen bij alle patiënten met PDS Gericht screenen bij alleen patiënten met PDS-D of PDS-M is iets gunstiger, dan zijn de kosten ongeveer ### euro per gewonnen QALY De resultaten van de Uitgaande van een prevalentie van personen met een huisartsdiagnose van PDS van ##,# per ### [<PERSOON> ###], waren er in ### naar schatting bijna ### ### patiënten met PDS in de leeftijd van ## tot <LEEFTIJD> jaar De incidentie bedroeg #,# per ### [<PERSOON> ###] Dit zijn relatief lage schattingen van de prevalentie en incidentie In een telefonische enquête bedroeg de prevalentie van PDS #,#%, dat is ## per ### [<PERSOON> ###] Algemeen wordt aangenomen dat de prevalentie van PDS in de bevolking tussen de # en ##% ligt [NICE ###] Dit is echter een zeer brede range <PERSOON> niet alle patiënten komen met klachten bij de huisarts, naar schatting is dat slechts eenderde deel Ook zullen lang niet alle personen die met klachten bij de huisarts komen een diagnose PDS krijgen Aanname is dat alleen personen die bekend zijn als patiënt met PDS in aanmerking komen voor de screening Hieronder zijn we daarom uitgegaan van de cijfers uit de tweede Nationale Studie De prevalentie van coeliakie onder patiënten met PDS is naar schatting #,##% zoals beschreven in de.
| 622 | nvmdl |
van de analyses staan in tabel C# De kosten per gewonnen voor kwaliteit van leven gecorrigeerd levensjaar (QALY) van screenen op coeliakie, bedragen ongeveer ### euro voor screenen bij alle patiënten met PDS Gericht screenen bij alleen patiënten met PDS-D of PDS-M is iets gunstiger, dan zijn de kosten ongeveer ### euro per gewonnen QALY De resultaten van de Uitgaande van een prevalentie van personen met een huisartsdiagnose van PDS van ##,# per ### [<PERSOON> ###], waren er in ### naar schatting bijna ### ### patiënten met PDS in de leeftijd van ## tot <LEEFTIJD> jaar De incidentie bedroeg #,# per ### [<PERSOON> ###] Dit zijn relatief lage schattingen van de prevalentie en incidentie In een telefonische enquête bedroeg de prevalentie van PDS #,#%, dat is ## per ### [<PERSOON> ###] Algemeen wordt aangenomen dat de prevalentie van PDS in de bevolking tussen de # en ##% ligt [NICE ###] Dit is echter een zeer brede range <PERSOON> niet alle patiënten komen met klachten bij de huisarts, naar schatting is dat slechts eenderde deel Ook zullen lang niet alle personen die met klachten bij de huisarts komen een diagnose PDS krijgen Aanname is dat alleen personen die bekend zijn als patiënt met PDS in aanmerking komen voor de screening Hieronder zijn we daarom uitgegaan van de cijfers uit de tweede Nationale Studie De prevalentie van coeliakie onder patiënten met PDS is naar schatting #,##% zoals beschreven in de Er zijn in totaal bijna ## ### testen nodig en ### endoscopieën (over een periode van <LEEFTIJD> jaar) De kosten van het testen en de Screenen van alle nieuwe patiënten gedurende <LEEFTIJD> jaar kost en levert nog eens QALYâs aan Bij een hogere prevalentie of incidentie loopt de budgetimpact uiteraard navenant op De meeste parameterwaardes zijn geschat uit populaties die een diagnose PDS op basis van de <PERSOON> II-criteria hadden De doelmatigheid van screenen geldt dan ook voor deze populatie In de populatie patiënten met PDS zoals bij de huisarts bekend, is de prevalentie van coeliakie mogelijk anders, zeker wanneer niet alleen patiënten met een symptoomdiagnose PDS, maar ook patiënten met buikklachten en diarree worden gescreend De extra kosten van zorg zullen in deze populatie wat lager zijn, terwijl de kwaliteit van leven mogelijk wat hoger ligt Dat betekent dat de interventies [Simoons ###] Hierbij moet wel worden opgemerkt dat de organisatorische kosten van het opzetten en onderhouden van een screeningsprogramma niet zijn meegenomen in de analyses De doelmatigheid van screenen op coeliakie bij bekende en nieuwe patiënten met PDS-D en mixtype valt binnen acceptabele grenzen voor kosteneffectiviteit, ook als voorzichtigheidshalve wordt aangenomen dat ook zonder screening patiënten na vier jaar een correcte diagnose krijgen Screenen van patiënten met PDS-D en PDS-Mix type is doelmatiger dan het screenen van alle patiënten met PDS De budgetimpact is sterk afhankelijk van de opzet van een eventueel screeningprogramma, of bijvoorbeeld in één keer alle bekende patiënten met PDS.
| 648 | nvmdl |
Er zijn in totaal bijna ## ### testen nodig en ### endoscopieën (over een periode van <LEEFTIJD> jaar) De kosten van het testen en de Screenen van alle nieuwe patiënten gedurende <LEEFTIJD> jaar kost en levert nog eens QALYâs aan Bij een hogere prevalentie of incidentie loopt de budgetimpact uiteraard navenant op De meeste parameterwaardes zijn geschat uit populaties die een diagnose PDS op basis van de <PERSOON> II-criteria hadden De doelmatigheid van screenen geldt dan ook voor deze populatie In de populatie patiënten met PDS zoals bij de huisarts bekend, is de prevalentie van coeliakie mogelijk anders, zeker wanneer niet alleen patiënten met een symptoomdiagnose PDS, maar ook patiënten met buikklachten en diarree worden gescreend De extra kosten van zorg zullen in deze populatie wat lager zijn, terwijl de kwaliteit van leven mogelijk wat hoger ligt Dat betekent dat de interventies [Simoons ###] Hierbij moet wel worden opgemerkt dat de organisatorische kosten van het opzetten en onderhouden van een screeningsprogramma niet zijn meegenomen in de analyses De doelmatigheid van screenen op coeliakie bij bekende en nieuwe patiënten met PDS-D en mixtype valt binnen acceptabele grenzen voor kosteneffectiviteit, ook als voorzichtigheidshalve wordt aangenomen dat ook zonder screening patiënten na vier jaar een correcte diagnose krijgen Screenen van patiënten met PDS-D en PDS-Mix type is doelmatiger dan het screenen van alle patiënten met PDS De budgetimpact is sterk afhankelijk van de opzet van een eventueel screeningprogramma, of bijvoorbeeld in één keer alle bekende patiënten met PDS Bovendien zijn de cijfers over prevalentie en incidentie van PDS tamelijk onzeker Gericht screenen van personen met PDS-D en PDS-M bespaart ongeveer een kwart van de kosten ten opzichte van screenen van alle patiënten met PDS, en levert voor de analyse is het nodig deze als afzonderlijke stappen te presenteren In geval van screening wordt de onderste helft van de boom gevolgd, in geval van doelmatigheid boven de ## ### euro per QALY, gericht screenen met bijna ###% zekerheid kosteneffectief is, dat wil zeggen dat voor alle in een Monte <PERSOON> simulatie getrokken mogelijke combinaties van waardes voor de onzekere parameters de kosten per gewonnen QALY steeds beneden de <PERSOON> met parameterwaardes gebruikt in de modelanalyses Idem, voor personen met ongediagnosticeerd coeliakie op <LEEFTIJD> jaar NICE=Overgenomen uit de analyses in de NICE richtlijn; expert opinie= Vastgesteld op basis van expert opinie, in overleg met de samenstellers van de huidige richtlijn; richtlijn= De Deze verdeling gaat over het verlies in kwaliteit van levenscore ten opzichte van gezond (met waarde #) Kans op sterfte in geval van een ernstige complicatie <PERSOON> kosten van PDS per patiënt per jaar Alle kosten zijn omgerekend naar prijsniveau ### indien nodig Aanname is dat de kosten van huisartsbezoek bij PDS en coeliakie vergelijkbaar zijn Deze extra kosten betreffen kosten van ziekenhuiszorg en medicatie <PERSOON> en gezondheidsopbrengst bij de verschillende test strategieën De netto contante waarde van de kosten voor # persoon, over diens hele levensverwachting Prijsniveau ###.
| 599 | nvmdl |
Bovendien zijn de cijfers over prevalentie en incidentie van PDS tamelijk onzeker Gericht screenen van personen met PDS-D en PDS-M bespaart ongeveer een kwart van de kosten ten opzichte van screenen van alle patiënten met PDS, en levert voor de analyse is het nodig deze als afzonderlijke stappen te presenteren In geval van screening wordt de onderste helft van de boom gevolgd, in geval van doelmatigheid boven de ## ### euro per QALY, gericht screenen met bijna ###% zekerheid kosteneffectief is, dat wil zeggen dat voor alle in een Monte <PERSOON> simulatie getrokken mogelijke combinaties van waardes voor de onzekere parameters de kosten per gewonnen QALY steeds beneden de <PERSOON> met parameterwaardes gebruikt in de modelanalyses Idem, voor personen met ongediagnosticeerd coeliakie op <LEEFTIJD> jaar NICE=Overgenomen uit de analyses in de NICE richtlijn; expert opinie= Vastgesteld op basis van expert opinie, in overleg met de samenstellers van de huidige richtlijn; richtlijn= De Deze verdeling gaat over het verlies in kwaliteit van levenscore ten opzichte van gezond (met waarde #) Kans op sterfte in geval van een ernstige complicatie <PERSOON> kosten van PDS per patiënt per jaar Alle kosten zijn omgerekend naar prijsniveau ### indien nodig Aanname is dat de kosten van huisartsbezoek bij PDS en coeliakie vergelijkbaar zijn Deze extra kosten betreffen kosten van ziekenhuiszorg en medicatie <PERSOON> en gezondheidsopbrengst bij de verschillende test strategieën De netto contante waarde van de kosten voor # persoon, over diens hele levensverwachting Prijsniveau ### De extra kosten gedeeld op de extra QALYâs Bijvoorbeeld (### â ###)/(##,## â ##,##) = ### Door afronden kunnen de getallen in de tabel enigszins College voor zorgverzekeringen Richtlijnen voor farmaco-economisch onderzoek, geactualiseerde versie Gray AM, Papanicolas IN Impact of symptoms on quality of life before and after diagnosis of coeliac disease results from a <PERSOON>-effectiveness analysis of screening for celiac disease in the adult population Med Statline Gezonde levensverwachting (<DATUM> Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) Van der Veek PP, van <PERSOON> YR, Masclee <INSTELLING> Clinical trial short- and long-term benefit of relaxation training for irritable <PERSOON> IgA Deficiency Journal of Clinical Immunology ###; ## ##-## Bij het ontwikkelen van de richtlijn is de werkgroep de volgende lacunes in onderzoek tegengekomen, De werkgroep is van mening dat er onderzoek zou moeten worden opgezet naar de effectiviteit van De werkgroep acht het zinvol dat er verder onderzoek gedaan wordt om het effect van psychologische interventies bij patiënten met PDS te onderzoeken, ook op langere termijn De werkgroep acht het zinvol om in de eerste lijn te onderzoeken of het toepassen van psychologische interventies in een vroeg stadium kosteneffectief kan worden toegepast De werkgroep acht het zinvol om de door de PDS Belangenvereniging gehanteerde dieeteliminatiemethode in de eerste lijn te onderzoeken Om de implementatie van de aanbevelingen van de richtlijn op het gebied van de psychologische.
| 609 | nvmdl |
Dit document heeft een geldigheid van <LEEFTIJD> jaar De SFERD nodigt u uit uw reacties op dit document middels het reactieformulier (bijlage ##) te mailen naar de secretaris van de Dit document mag vrijelijk worden vermenigvuldigd en verspreid mits de SFERD als De Stuurgroep Flexibele Endoscopen Reiniging en Desinfectie (SFERD) is in ### Vereniging voor Hygiëne en Infectiepreventie in de Gezondheidszorg, VHIG In ### heeft deze stuurgroep de eerste versie van het Kwaliteitshandboek Flexibele Endoscopen Reiniging en Desinfectie gepubliceerd, waarin bestaande regelgeving op het gebied van reiniging en desinfectie van flexibele endoscopen vertaald wordt in een praktijkstandaard Door de publicatie van de eerste versie in ### werden contacten met andere beroepsgroepen aangehaald en versterkt Dit heeft geleid tot een positieve bijdrage Deze technische beroepsverenigingen hebben zich verenigd in de Koepel Medische Technologie en hebben als zodanig als lid van de SFERD meegewerkt aan het Kwaliteitshandboek versie # #, ### Bij het verschijnen van deze versie werd het handboek breed geaccepteerd als veldnorm, getuigen de acceptatie door het NIAZ, HKZ en IGJ In ### werd aan de SFERD de <PERSOON> toegekend; dit maakte het mogelijk om het handboek te vertalen in het <PERSOON> (versie <DATUM> ###) en in ### heeft de Stichting Trainingen Infectiepreventie (STIP) het financieel mogelijk gemaakt om versie # # endoscopenâ De wijzigingen in de WIP-richtlijn zijn verwerkt in deze update van het Kwaliteitshandboek Hiermee sluit de SFERD aan bij de visie van IGJ dat de WIP richtlijn ziet als de professionele standaard op basis van wetenschappelijke literatuur en het SFERD handboek geeft de handvatten (het beheersplan) om aan de richtlijn van de WIP te kunnen Naast de herzieningen vanuit de WIP richtlijn is het kwaliteitshandboek # # tekstueel geredigeerd, met name hoofdstuk # en # Tot slot is hoofdstuk ## uitgebreid met een praktische vertaling van de NEN-EN ###, de Europese regelgeving omtrent droogkasten In het kwaliteitshandboek # # wordt het belang van IFUâs meer onder de aandacht gebracht en is tevens een afstemming gezocht met de SKMS-richtlijn âControle op microbiologische zijn er verfijningen doorgevoerd in het primaire proces en de bijlagen met voorbeelden van De SFERD wil nadrukkelijk haar dank uitspreken aan de heer <PERSOON>, wetenschappelijk medewerker <INSTELLING>, die een essentiële bijdrage heeft geleverd aan dit kwaliteitshandboek U wordt uitgenodigd kritisch te blijven en de SFERD te blijven voeden met op- en In ### heeft de SFERD een nieuwe systematiek geïntroduceerd ten aanzien van inspraaken commentaarrondes; de procedure is als volgt Datum vrijgave concept SFERD Kwaliteitshandboek conceptversie #ste ronde (Embargo) Na # maand terugkoppeling van besluit over de ingezonden reacties op concept (# ste ronde) Na # maand vrijgave concept SFERD Kwaliteitshandboek conceptversie #de ronde (Embargo) Na # maanden sluiting reactietermijn #de ronde concept (alleen nog discussie over aanpassingen uit de Na # weken terugkoppeling van besluit over de ingezonden reacties op concept (#ste ronde) <PERSOON>, klinisch fysicus, Bravis Ziekenhuis, <PERSOON> en <PERSOON> op Zoom <PERSOON>, medisch technicus, <PERSOON>.
| 620 | nvmdl |
op basis van wetenschappelijke literatuur en het SFERD handboek geeft de handvatten (het beheersplan) om aan de richtlijn van de WIP te kunnen Naast de herzieningen vanuit de WIP richtlijn is het kwaliteitshandboek # # tekstueel geredigeerd, met name hoofdstuk # en # Tot slot is hoofdstuk ## uitgebreid met een praktische vertaling van de NEN-EN ###, de Europese regelgeving omtrent droogkasten In het kwaliteitshandboek # # wordt het belang van IFUâs meer onder de aandacht gebracht en is tevens een afstemming gezocht met de SKMS-richtlijn âControle op microbiologische zijn er verfijningen doorgevoerd in het primaire proces en de bijlagen met voorbeelden van De SFERD wil nadrukkelijk haar dank uitspreken aan de heer <PERSOON>, wetenschappelijk medewerker <INSTELLING>, die een essentiële bijdrage heeft geleverd aan dit kwaliteitshandboek U wordt uitgenodigd kritisch te blijven en de SFERD te blijven voeden met op- en In ### heeft de SFERD een nieuwe systematiek geïntroduceerd ten aanzien van inspraaken commentaarrondes; de procedure is als volgt Datum vrijgave concept SFERD Kwaliteitshandboek conceptversie #ste ronde (Embargo) Na # maand terugkoppeling van besluit over de ingezonden reacties op concept (# ste ronde) Na # maand vrijgave concept SFERD Kwaliteitshandboek conceptversie #de ronde (Embargo) Na # maanden sluiting reactietermijn #de ronde concept (alleen nog discussie over aanpassingen uit de Na # weken terugkoppeling van besluit over de ingezonden reacties op concept (#ste ronde) <PERSOON>, klinisch fysicus, Bravis Ziekenhuis, <PERSOON> en <PERSOON> op Zoom <PERSOON>, medisch technicus, <PERSOON>, manager endoscopie <INSTELLING>, Leiden <PERSOON>, senior endoscopieverpleegkundige <LOCATIE> <INSTELLING>, locatie VUmc <PERSOON> Henegouw (secretaris), <PERSOON>, adviseur medische hulpmiddelen Erasmus MC, <LOCATIE> <PERSOON-##>, deskundige infectiepreventie/DSRD <PERSOON-##> Ziekenhuis, <PERSOON-##> (voorzitter), deskundige infectiepreventie/DSRD Unic Medical Services BV, Naast bovenstaande binnen de SFERD participerende beroepsverenigingen worden alle organisaties bedankt voor hun kritische blik bij de beoordeling van conceptversie # # van het Nederlandse Vereniging voor Keel-, Neus- en Oorheelkunde en heelkunde van het Nederlandse Vereniging voor Technisch facilitair management in de gezondheidszorg Primair proces reinigen, desinfecteren, drogen flexibele endoscopen ## Bijlage ## â Voorbeeld PvE Droogkast â Aandachtspunten voor het opstellen ### Bijlage ## â Voorbeeld Auditformulier Techniek & Onderhoud endoscopen ### Een bewaarkast is een afgesloten kast, met of zonder overdruk op kamertemperatuur, waarin een gedroogde flexibele endoscoop wordt opgeslagen Het verschil tussen een droog- en bewaarkast is dat in een bewaarkast de kanalen van de endoscoop niet beschreven apparatuur komt echter overeen met het Nederlandse begrip Een calamiteit is een niet beoogde of onverwachte gebeurtenis die betrekking heeft op de kwaliteit van de zorg en die tot (mogelijke) schade bij patiënt en/of medewerker heeft geleid Een combinatie van verklaringen over een te herprocessen medisch hulpmiddel, over.
| 619 | nvmdl |
<PERSOON>, manager endoscopie <INSTELLING>, Leiden <PERSOON>, senior endoscopieverpleegkundige <LOCATIE> <INSTELLING>, locatie VUmc <PERSOON> Henegouw (secretaris), <PERSOON>, adviseur medische hulpmiddelen Erasmus MC, <LOCATIE> <PERSOON>, deskundige infectiepreventie/DSRD <PERSOON> Ziekenhuis, <PERSOON> (voorzitter), deskundige infectiepreventie/DSRD Unic Medical Services BV, Naast bovenstaande binnen de SFERD participerende beroepsverenigingen worden alle organisaties bedankt voor hun kritische blik bij de beoordeling van conceptversie # # van het Nederlandse Vereniging voor Keel-, Neus- en Oorheelkunde en heelkunde van het Nederlandse Vereniging voor Technisch facilitair management in de gezondheidszorg Primair proces reinigen, desinfecteren, drogen flexibele endoscopen ## Bijlage ## â Voorbeeld PvE Droogkast â Aandachtspunten voor het opstellen ### Bijlage ## â Voorbeeld Auditformulier Techniek & Onderhoud endoscopen ### Een bewaarkast is een afgesloten kast, met of zonder overdruk op kamertemperatuur, waarin een gedroogde flexibele endoscoop wordt opgeslagen Het verschil tussen een droog- en bewaarkast is dat in een bewaarkast de kanalen van de endoscoop niet beschreven apparatuur komt echter overeen met het Nederlandse begrip Een calamiteit is een niet beoogde of onverwachte gebeurtenis die betrekking heeft op de kwaliteit van de zorg en die tot (mogelijke) schade bij patiënt en/of medewerker heeft geleid Een combinatie van verklaringen over een te herprocessen medisch hulpmiddel, over <PERSOON> op de afdeling waar de endoscopendesinfector in gebruik is, met bevoegdheid om reparaties, onderhoud, metingen, testen en controles uit te laten voeren en met verantwoordelijkheid voor de dagelijkse en wekelijkse inspecties; c q hoofd van de afdeling Een endoscopendroogkast is een kast waarin een gedesinfecteerde flexibele endoscoop nat in kan worden geplaatst en waarin de kanalen van de endoscoop worden aangesloten om er HEPA gefilterde lucht doorheen te blazen Een endoscopendroogkast droogt de gehele NB De Europese norm EN### spreekt van âstorage cabinetâ; de in deze norm beschreven apparatuur komt echter overeen met het Nederlandse begrip âendoscopendroogkastâ In dit handboek wordt de endoscopendroogkast omwille van het proces beschouwd als medisch Machine bedoeld om volgens een automatisch proces flexibele endoscopen te reinigen en <PERSOON>, Directie van de instelling, diens vertegenwoordiger(s), gemachtigde(n) en De persoon, rechtspersoon daaronder begrepen, of diens gemachtigde, die #° verantwoordelijk is voor het ontwerp, de vervaardiging, de verpakking en de etikettering van een medisch hulpmiddel met het oog op het in de handel brengen ervan onder eigen naam, ongeacht of deze verrichtingen worden uitgevoerd door diezelfde persoon of onder #° die één of meer geprefabriceerde producten assembleert, verpakt, behandelt, vernieuwt of etiketteert, of aan deze producten de bestemming van een medisch hulpmiddel toekent met het oog op het in de handel brengen ervan onder eigen naam Medisch hulpmiddel (met flexibele schacht) voor het kijken in lichaamsholten voor Specifiek opgeleide medewerker die bekwaam en bevoegd is om een Iedere natuurlijke of rechtspersoon, die door de fabrikant is gemachtigd om.
| 608 | nvmdl |
gebruik is, met bevoegdheid om reparaties, onderhoud, metingen, testen en controles uit te laten voeren en met verantwoordelijkheid voor de dagelijkse en wekelijkse inspecties; c q hoofd van de afdeling Een endoscopendroogkast is een kast waarin een gedesinfecteerde flexibele endoscoop nat in kan worden geplaatst en waarin de kanalen van de endoscoop worden aangesloten om er HEPA gefilterde lucht doorheen te blazen Een endoscopendroogkast droogt de gehele NB De Europese norm EN### spreekt van âstorage cabinetâ; de in deze norm beschreven apparatuur komt echter overeen met het Nederlandse begrip âendoscopendroogkastâ In dit handboek wordt de endoscopendroogkast omwille van het proces beschouwd als medisch Machine bedoeld om volgens een automatisch proces flexibele endoscopen te reinigen en <PERSOON>, Directie van de instelling, diens vertegenwoordiger(s), gemachtigde(n) en De persoon, rechtspersoon daaronder begrepen, of diens gemachtigde, die #° verantwoordelijk is voor het ontwerp, de vervaardiging, de verpakking en de etikettering van een medisch hulpmiddel met het oog op het in de handel brengen ervan onder eigen naam, ongeacht of deze verrichtingen worden uitgevoerd door diezelfde persoon of onder #° die één of meer geprefabriceerde producten assembleert, verpakt, behandelt, vernieuwt of etiketteert, of aan deze producten de bestemming van een medisch hulpmiddel toekent met het oog op het in de handel brengen ervan onder eigen naam Medisch hulpmiddel (met flexibele schacht) voor het kijken in lichaamsholten voor Specifiek opgeleide medewerker die bekwaam en bevoegd is om een Iedere natuurlijke of rechtspersoon, die door de fabrikant is gemachtigd om over inspecties, onderhoud, storingen en gebruik dienen te worden opgenomen en Alle door de fabrikant in het onderhoudsschema gespecificeerde werkzaamheden en preventieve vervangingen van onderdelen om de endoscopendesinfector of -droogkast veilig te laten functioneren Wordt ook periodiek preventief onderhoud genoemd De evaluatie van de resultaten van alle metingen, testen en controles die in een periode zijn uitgevoerd om een reproduceerbare reiniging en desinfectie te kunnen waarborgen apparaat (bv endoscopendesinfector of -droogkast) op te lossen Wordt ook correctief Een streefnorm betekent dat bij deze aanbeveling sprake is van (middel)grote aanpassingen aan gebouwen of ruimten of aanschaf van (kostbaar) materiaal of apparatuur en dat deze aanbeveling wordt meegenomen in een volgende verbouwing of begroting De organisatorische eenheid welke verantwoordelijk is voor (een deel van) het technisch Verificatie is de evaluatie van de resultaten van metingen, testen en controles die in een periode zijn uitgevoerd om zekerheid te verkrijgen dat een flexibele endoscoop, fabrikant heeft opgesteld, conform een medisch hulpmiddel Op basis van de specificaties heeft de fabrikant verklaard dat het medisch hulpmiddel aan de essentiële eisen van het Besluit Medische Hulpmiddelen voldoet De specificaties zijn het uitgangspunt voor alle De resultaten van de metingen en de gevolgde procedures worden getoetst/geëvalueerd aan de hand van normen en voorschriften zoals vastgelegd in dit handboek en worden samen met de onderliggende informatie (testrapporten, meetgegevens, verklaringen, etc ) voor gebruik wanneer de daarvoor verantwoordelijke, in dit handboek de DSRD, het apparaat na technische vrijgave ook functioneel in staat acht op een veilige en doelmatige.
| 580 | nvmdl |
inspecties, onderhoud, storingen en gebruik dienen te worden opgenomen en Alle door de fabrikant in het onderhoudsschema gespecificeerde werkzaamheden en preventieve vervangingen van onderdelen om de endoscopendesinfector of -droogkast veilig te laten functioneren Wordt ook periodiek preventief onderhoud genoemd De evaluatie van de resultaten van alle metingen, testen en controles die in een periode zijn uitgevoerd om een reproduceerbare reiniging en desinfectie te kunnen waarborgen apparaat (bv endoscopendesinfector of -droogkast) op te lossen Wordt ook correctief Een streefnorm betekent dat bij deze aanbeveling sprake is van (middel)grote aanpassingen aan gebouwen of ruimten of aanschaf van (kostbaar) materiaal of apparatuur en dat deze aanbeveling wordt meegenomen in een volgende verbouwing of begroting De organisatorische eenheid welke verantwoordelijk is voor (een deel van) het technisch Verificatie is de evaluatie van de resultaten van metingen, testen en controles die in een periode zijn uitgevoerd om zekerheid te verkrijgen dat een flexibele endoscoop, fabrikant heeft opgesteld, conform een medisch hulpmiddel Op basis van de specificaties heeft de fabrikant verklaard dat het medisch hulpmiddel aan de essentiële eisen van het Besluit Medische Hulpmiddelen voldoet De specificaties zijn het uitgangspunt voor alle De resultaten van de metingen en de gevolgde procedures worden getoetst/geëvalueerd aan de hand van normen en voorschriften zoals vastgelegd in dit handboek en worden samen met de onderliggende informatie (testrapporten, meetgegevens, verklaringen, etc ) voor gebruik wanneer de daarvoor verantwoordelijke, in dit handboek de DSRD, het apparaat na technische vrijgave ook functioneel in staat acht op een veilige en doelmatige wanneer de daarvoor verantwoordelijke afdeling, in dit handboek aangeduid als technisch beheerder, het apparaat technisch heeft vrijgegeven voor gebruik In veel gevallen dient vrijgegeven voor gebruik wanneer de daarvoor verantwoordelijke het apparaat microbiologisch in staat acht op een veilige en doelmatige manier te kunnen werken In veel gevallen maakt de microbiologische vrijgave deel uit van de functionele vrijgave Ministerie voor de Volksgezondheid, Welzijn en Sport De structuur van dit document is gebaseerd op het INK-model# Het model biedt een structuur om op een evenwichtige manier de belangen van de patiënt met de organisatorische doelstellingen te combineren Bovendien blijkt het model uitstekend te fungeren als communicatiemiddel tussen Raad van Bestuur / Directie, zorgprofessionals, De SFERD heeft in haar streven naar de ontwikkeling van een geborgd kwaliteitssysteem dankbaar gebruik gemaakt van dit model De PDCA-cyclus van het INK-managementmodel Het INK is een onafhankelijke stichting, in ### opgericht op initiatief van het Ministerie van Economische Zaken Flexibele endoscopen worden gebruikt voor diagnostische en therapeutische toepassingen Omdat dezelfde endoscopen worden toegepast bij verschillende patiënten, is het van belang dat reiniging, desinfectie en/of sterilisatie op een adequate wijze plaatsvindt Inadequate Overdracht van Gram negatieve staven, Mycobacteriën en schimmels in relatie tot endoscopie zijn regelmatig beschreven in de literatuur Overdracht van hepatitis B (HBV), hepatitis C (HCV) en humaan immuundeficiency virus (HIV) is bij gebrekkige reiniging en desinfectie van endoscopen niet uit te sluiten [ref ##-##] Naast het infectierisico voor patiënten bestaat er ook het gevaar van een verkeerd.
| 571 | nvmdl |
daarvoor verantwoordelijke afdeling, in dit handboek aangeduid als technisch beheerder, het apparaat technisch heeft vrijgegeven voor gebruik In veel gevallen dient vrijgegeven voor gebruik wanneer de daarvoor verantwoordelijke het apparaat microbiologisch in staat acht op een veilige en doelmatige manier te kunnen werken In veel gevallen maakt de microbiologische vrijgave deel uit van de functionele vrijgave Ministerie voor de Volksgezondheid, Welzijn en Sport De structuur van dit document is gebaseerd op het INK-model# Het model biedt een structuur om op een evenwichtige manier de belangen van de patiënt met de organisatorische doelstellingen te combineren Bovendien blijkt het model uitstekend te fungeren als communicatiemiddel tussen Raad van Bestuur / Directie, zorgprofessionals, De SFERD heeft in haar streven naar de ontwikkeling van een geborgd kwaliteitssysteem dankbaar gebruik gemaakt van dit model De PDCA-cyclus van het INK-managementmodel Het INK is een onafhankelijke stichting, in ### opgericht op initiatief van het Ministerie van Economische Zaken Flexibele endoscopen worden gebruikt voor diagnostische en therapeutische toepassingen Omdat dezelfde endoscopen worden toegepast bij verschillende patiënten, is het van belang dat reiniging, desinfectie en/of sterilisatie op een adequate wijze plaatsvindt Inadequate Overdracht van Gram negatieve staven, Mycobacteriën en schimmels in relatie tot endoscopie zijn regelmatig beschreven in de literatuur Overdracht van hepatitis B (HBV), hepatitis C (HCV) en humaan immuundeficiency virus (HIV) is bij gebrekkige reiniging en desinfectie van endoscopen niet uit te sluiten [ref ##-##] Naast het infectierisico voor patiënten bestaat er ook het gevaar van een verkeerd Bij de vorm van weefsel achterblijven Dit patiëntenmateriaal kan bij het diagnostisch onderzoek van een volgende patiënt leiden tot verkeerde diagnose Naast een verkeerde diagnose met betrekking tot bijvoorbeeld Mycobacteriën zou dit ook In meerdere Nederlandse ziekenhuizen hebben zich de afgelopen jaren incidenten met flexibele endoscopen voorgedaan, die ertoe geleid hebben dat honderden patiënten opgeroepen werden om getest te worden op HBV, HCV en HIV De Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd (IGJ) heeft de ziekenhuizen meerdere malen gewezen op hun verantwoordelijkheden [ref #] Deze recalls hebben in de afgelopen decennia geen iatrogene De doelstelling van de Stuurgroep Flexibele Endoscopen Reiniging en Desinfectie (SFERD) behelst de ontwikkeling van dit kwaliteitshandboek flexibele endoscopen, waarin de bestaande regelgeving en richtlijnen op het gebied van reiniging en desinfectie van flexibele endoscopen is vertaald in een praktische veldnorm Hierin zijn onder andere een verificatieen vrijgaveprocedure, een klachten- en recallprocedure en een audit- en controlesysteem Primum non nocere (voor alles geen schade), met deze gevleugelde uitspraak geeft de medische wereld aan dat patiënten geen schade berokkend mag worden Dit betekent dat voorkomen dient te worden dat bij onderzoek of behandeling met behulp van een flexibele endoscoop een exogene besmetting van micro-organismen op zou kunnen treden In haar rapporten heeft de IGJ reeds gewezen op omissies in de reiniging en desinfectie van flexibele endoscopen [ref #,#,##] De IGJ wijst hierbij op naleving van de richtlijn âReiniging en desinfectie van endoscopenâ van de Werkgroep Infectie Preventie (WIP), waarvan de.
| 575 | nvmdl |
weefsel achterblijven Dit patiëntenmateriaal kan bij het diagnostisch onderzoek van een volgende patiënt leiden tot verkeerde diagnose Naast een verkeerde diagnose met betrekking tot bijvoorbeeld Mycobacteriën zou dit ook In meerdere Nederlandse ziekenhuizen hebben zich de afgelopen jaren incidenten met flexibele endoscopen voorgedaan, die ertoe geleid hebben dat honderden patiënten opgeroepen werden om getest te worden op HBV, HCV en HIV De Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd (IGJ) heeft de ziekenhuizen meerdere malen gewezen op hun verantwoordelijkheden [ref #] Deze recalls hebben in de afgelopen decennia geen iatrogene De doelstelling van de Stuurgroep Flexibele Endoscopen Reiniging en Desinfectie (SFERD) behelst de ontwikkeling van dit kwaliteitshandboek flexibele endoscopen, waarin de bestaande regelgeving en richtlijnen op het gebied van reiniging en desinfectie van flexibele endoscopen is vertaald in een praktische veldnorm Hierin zijn onder andere een verificatieen vrijgaveprocedure, een klachten- en recallprocedure en een audit- en controlesysteem Primum non nocere (voor alles geen schade), met deze gevleugelde uitspraak geeft de medische wereld aan dat patiënten geen schade berokkend mag worden Dit betekent dat voorkomen dient te worden dat bij onderzoek of behandeling met behulp van een flexibele endoscoop een exogene besmetting van micro-organismen op zou kunnen treden In haar rapporten heeft de IGJ reeds gewezen op omissies in de reiniging en desinfectie van flexibele endoscopen [ref #,#,##] De IGJ wijst hierbij op naleving van de richtlijn âReiniging en desinfectie van endoscopenâ van de Werkgroep Infectie Preventie (WIP), waarvan de In ### publiceerde de IGJ haar toetsingskader in het kader van het Toezicht op de veiligheid rond de reiniging en desinfectie van flexibele endoscopen Het SFERD kwaliteitshandboek werd hierin als referentie opgenomen [ref ##] In datzelfde jaar werd het âconvenant veilige toepassing van medische technologie in het ziekenhuisâ gepubliceerd, waarin expliciet genoemd staat dat het ziekenhuis over een procedure dient te beschikken voor doeltreffende reiniging, desinfectie, sterilisatie en opslag van medische hulpmiddelen In internationaal verband wordt aandacht besteed aan de borging van de kwaliteit van verkrijgen omtrent de technische specificaties zijn in deze norm verificatietesten vermeld Deel #, # en # van EN-ISO ### geven overzichten van het testprogramma voor de De SFERD is een Stuurgroep met vertegenwoordigers uit de volgende beroepsverenigingen SVN, V&VN-MDL, VDSMH, VHIG en Koepel MT (BMTZ, NVKF, NV-KFM, VZI en WIBAZ) en streeft naar een actuele versie van het SFERD-kwaliteitshandboek met een toekomstbestendigheid van <LEEFTIJD> jaar De SFERD zal er op toezien dat relevante ontwikkelingen op het terrein van reiniging en desinfectie van flexibele endoscopen worden verwerkt in De SFERD heeft zich gericht op vigerende wet- en regelgeving, normen en richtlijnen Daarbij is het uitgangspunt geweest om de inhoud van dit kwaliteitshandboek niet hiermee te laten conflicteren De SFERD wil benadrukken dat endoscopendesinfectoren niet gebruikt dienen te worden voor andere medische instrumenten waarvoor de leverancier van de hulpmiddelen beschikbaar zijn voor endoscopen of sondes dan hebben deze de voorkeur De SFERD sluit zich volledig aan bij het uitgangspunt van de IGJ om reiniging en desinfectie.
| 579 | nvmdl |
het Toezicht op de veiligheid rond de reiniging en desinfectie van flexibele endoscopen Het SFERD kwaliteitshandboek werd hierin als referentie opgenomen [ref ##] In datzelfde jaar werd het âconvenant veilige toepassing van medische technologie in het ziekenhuisâ gepubliceerd, waarin expliciet genoemd staat dat het ziekenhuis over een procedure dient te beschikken voor doeltreffende reiniging, desinfectie, sterilisatie en opslag van medische hulpmiddelen In internationaal verband wordt aandacht besteed aan de borging van de kwaliteit van verkrijgen omtrent de technische specificaties zijn in deze norm verificatietesten vermeld Deel #, # en # van EN-ISO ### geven overzichten van het testprogramma voor de De SFERD is een Stuurgroep met vertegenwoordigers uit de volgende beroepsverenigingen SVN, V&VN-MDL, VDSMH, VHIG en Koepel MT (BMTZ, NVKF, NV-KFM, VZI en WIBAZ) en streeft naar een actuele versie van het SFERD-kwaliteitshandboek met een toekomstbestendigheid van <LEEFTIJD> jaar De SFERD zal er op toezien dat relevante ontwikkelingen op het terrein van reiniging en desinfectie van flexibele endoscopen worden verwerkt in De SFERD heeft zich gericht op vigerende wet- en regelgeving, normen en richtlijnen Daarbij is het uitgangspunt geweest om de inhoud van dit kwaliteitshandboek niet hiermee te laten conflicteren De SFERD wil benadrukken dat endoscopendesinfectoren niet gebruikt dienen te worden voor andere medische instrumenten waarvoor de leverancier van de hulpmiddelen beschikbaar zijn voor endoscopen of sondes dan hebben deze de voorkeur De SFERD sluit zich volledig aan bij het uitgangspunt van de IGJ om reiniging en desinfectie bevoegd) personeel Hiermee wordt patiëntveiligheid beoogd, zoals bedoeld in de Wet kwaliteit klachten en geschillen zorg, Wkkgz (voorheen Kwaliteitswet Zorginstellingen) [ref ##] De haalbaarheid van dit streven wordt vergroot indien de reiniging en desinfectie zoveel mogelijk gecentraliseerd wordt, zodat de werkzaamheden door een zo beperkt mogelijke groep uitgevoerd wordt Om deze groep voldoende op te leiden roept de SFERD de Ondanks het feit dat evidence based richtlijnen nagestreefd worden, concludeert de SFERD dat haar adviezen in dit handboek met name gebaseerd zijn op best practice en common sense De SFERD stelt vast dat binnen het reinigings- en desinfectieproces van flexibele endoscopen nog voldoende uitdagingen liggen voor onderzoek en publicaties en moedigt beroepsgroepen dan ook aan om onderzoek en publicaties te initiëren en/of te ondersteunen De resultaten van onderzoek en uit publicaties kunnen wellicht meegenomen stellen als voorwaarde dat verantwoordelijkheden vastgesteld dienen te zijn Commitment van Directies of Raden van Bestuur wordt expliciet genoemd Daarnaast is de betrokkenheid van alle zorgverleners en van medisch specialisten essentieel voor een succesvolle implementatie van het VMS De IGJ adviseert om ten aanzien van een succesvol endoscopenbeheersplan een Deskundige Scopen Reiniging en Desinfectie (DSRD) aan te De Directie of Raad van Bestuur is conform de Wet kwaliteit, klachten en geschillen zorg (Wkkgz) te allen tijde verantwoordelijk voor kwaliteit en continuïteit van de bedrijfsvoering en zorgt voor voldoende middelen om het gehele proces van reinigen, desinfecteren en drogen van flexibele endoscopen op verantwoorde wijze mogelijk te maken [ref ##] De operationele organisatorisch managers of managementteams In alle organisatievormen dienen.
| 573 | nvmdl |
de Wet kwaliteit klachten en geschillen zorg, Wkkgz (voorheen Kwaliteitswet Zorginstellingen) [ref ##] De haalbaarheid van dit streven wordt vergroot indien de reiniging en desinfectie zoveel mogelijk gecentraliseerd wordt, zodat de werkzaamheden door een zo beperkt mogelijke groep uitgevoerd wordt Om deze groep voldoende op te leiden roept de SFERD de Ondanks het feit dat evidence based richtlijnen nagestreefd worden, concludeert de SFERD dat haar adviezen in dit handboek met name gebaseerd zijn op best practice en common sense De SFERD stelt vast dat binnen het reinigings- en desinfectieproces van flexibele endoscopen nog voldoende uitdagingen liggen voor onderzoek en publicaties en moedigt beroepsgroepen dan ook aan om onderzoek en publicaties te initiëren en/of te ondersteunen De resultaten van onderzoek en uit publicaties kunnen wellicht meegenomen stellen als voorwaarde dat verantwoordelijkheden vastgesteld dienen te zijn Commitment van Directies of Raden van Bestuur wordt expliciet genoemd Daarnaast is de betrokkenheid van alle zorgverleners en van medisch specialisten essentieel voor een succesvolle implementatie van het VMS De IGJ adviseert om ten aanzien van een succesvol endoscopenbeheersplan een Deskundige Scopen Reiniging en Desinfectie (DSRD) aan te De Directie of Raad van Bestuur is conform de Wet kwaliteit, klachten en geschillen zorg (Wkkgz) te allen tijde verantwoordelijk voor kwaliteit en continuïteit van de bedrijfsvoering en zorgt voor voldoende middelen om het gehele proces van reinigen, desinfecteren en drogen van flexibele endoscopen op verantwoorde wijze mogelijk te maken [ref ##] De operationele organisatorisch managers of managementteams In alle organisatievormen dienen aan de apparatuur en track en trace adequaat te worden geïnstalleerd en regelmatig geaudit Het management conformeert zich hierbij aan het beleidsmatig kader, dat door inhoudelijk niveau, tot taak de kwaliteit van zorg bij toepassing van medische hulpmiddelen in het belang van de patiënt te waarborgen en ondeskundig gebruik ervan te voorkomen Management ziet er op toe dat de endoscopendesinfector en -droogkast conform voorbereid, de beheersmaatregelen volgens tabel # worden uitgevoerd en de logboeken De technisch beheerder begeleidt de levenscyclus van medische apparatuur en adviseert het management hierover De afdeling ondersteunt en adviseert daarnaast over de kwaliteit en veiligheid van medische apparatuur vanuit technisch oogpunt De technisch beheerder houdt daarbij i s m de DSRD toezicht op de uitvoering en rapportage van de De afdeling Infectiepreventie adviseert op het gebied van infectiepreventie gevraagd en De DSRD controleert operationele omstandigheden en procedures in de keten van reiniging en desinfectie van endoscopen aan de hand van wetten en richtlijnen Voorts signaleert de DSRD verbetermogelijkheden in de patiëntenzorg ten behoeve van de Directie of Raad van Bestuur van de instelling of diens gedelegeerde Bij verwerving van endoscopen, reinigingsen desinfectieapparatuur en proceschemicaliën verzamelt de DSRD de benodigde compatibiliteitsverklaringen Voor het uitvoeren van de verificatiemetingen zoals genoemd in tabel # verzamelt de DSRD de nodige processpecificaties Bij uitbesteding van metingen en testen zorgt de DSRD voor een programma van eisen waarmee wordt gewaarborgd dat de werkzaamheden door bekwame personen conform dit handboek worden uitgevoerd De.
| 540 | nvmdl |
apparatuur en track en trace adequaat te worden geïnstalleerd en regelmatig geaudit Het management conformeert zich hierbij aan het beleidsmatig kader, dat door inhoudelijk niveau, tot taak de kwaliteit van zorg bij toepassing van medische hulpmiddelen in het belang van de patiënt te waarborgen en ondeskundig gebruik ervan te voorkomen Management ziet er op toe dat de endoscopendesinfector en -droogkast conform voorbereid, de beheersmaatregelen volgens tabel # worden uitgevoerd en de logboeken De technisch beheerder begeleidt de levenscyclus van medische apparatuur en adviseert het management hierover De afdeling ondersteunt en adviseert daarnaast over de kwaliteit en veiligheid van medische apparatuur vanuit technisch oogpunt De technisch beheerder houdt daarbij i s m de DSRD toezicht op de uitvoering en rapportage van de De afdeling Infectiepreventie adviseert op het gebied van infectiepreventie gevraagd en De DSRD controleert operationele omstandigheden en procedures in de keten van reiniging en desinfectie van endoscopen aan de hand van wetten en richtlijnen Voorts signaleert de DSRD verbetermogelijkheden in de patiëntenzorg ten behoeve van de Directie of Raad van Bestuur van de instelling of diens gedelegeerde Bij verwerving van endoscopen, reinigingsen desinfectieapparatuur en proceschemicaliën verzamelt de DSRD de benodigde compatibiliteitsverklaringen Voor het uitvoeren van de verificatiemetingen zoals genoemd in tabel # verzamelt de DSRD de nodige processpecificaties Bij uitbesteding van metingen en testen zorgt de DSRD voor een programma van eisen waarmee wordt gewaarborgd dat de werkzaamheden door bekwame personen conform dit handboek worden uitgevoerd De instructies van de fabrikant, zoals uitgewerkt in het werkvoorschrift en voor het doel aantoonbaar bekwaam en bevoegd zijn voor het uitoefenen van de functie en moet geïnstrueerd zijn in het gebruik In de instructie wordt ook aandacht besteed aan het technisch functioneren van de apparatuur, met de nadruk op de beperkingen van de storingen en mankementen te herkennen en op te lossen Voor de gevallen waarbij de gebruiker storingen niet zelf kan oplossen, moet vastgelegd zijn hoe er gehandeld moet Voor het op een juiste wijze reinigen en desinfecteren van flexibele endoscopen dient men te zorgen dat adequate ruimtelijke voorzieningen en apparatuur beschikbaar zijn en dat het personeel deskundig is op het gebied van reiniging en desinfectie van endoscopen De omvang en inrichting van de reiniging- en desinfectieruimte dient op het handhaven van een goede scheiding tussen schoon en vuil te zijn afgestemd Rekening houdend met bovenstaande heeft een centrale reiniging- en desinfectieruimte de voorkeur boven een NB er dient over de voorzieningen overleg te zijn tussen de diverse gebruikende Per een of meerdere endoscopische behandelkamers een reiniging- en desinfectieruimte Uit oogpunt van patiëntveiligheid, kwaliteitsborging, het beter benutten van de ruimtelijk voorzieningen en de deskundigheid van het personeel verantwoordelijk voor de reiniging en desinfectie, gaat de voorkeur uit naar een centrale (aansturing van) scopenreiniging en desinfectie Hiermee wordt een betere toedeling van verantwoordelijkheden, heldere In haar rapport van ### geeft de IGJ aan dat de bezochte ziekenhuizen waar men centraal werkzaamheden uitgevoerd door een kleinere groep, waardoor de deskundigheid beter.
| 535 | nvmdl |
werkvoorschrift en voor het doel aantoonbaar bekwaam en bevoegd zijn voor het uitoefenen van de functie en moet geïnstrueerd zijn in het gebruik In de instructie wordt ook aandacht besteed aan het technisch functioneren van de apparatuur, met de nadruk op de beperkingen van de storingen en mankementen te herkennen en op te lossen Voor de gevallen waarbij de gebruiker storingen niet zelf kan oplossen, moet vastgelegd zijn hoe er gehandeld moet Voor het op een juiste wijze reinigen en desinfecteren van flexibele endoscopen dient men te zorgen dat adequate ruimtelijke voorzieningen en apparatuur beschikbaar zijn en dat het personeel deskundig is op het gebied van reiniging en desinfectie van endoscopen De omvang en inrichting van de reiniging- en desinfectieruimte dient op het handhaven van een goede scheiding tussen schoon en vuil te zijn afgestemd Rekening houdend met bovenstaande heeft een centrale reiniging- en desinfectieruimte de voorkeur boven een NB er dient over de voorzieningen overleg te zijn tussen de diverse gebruikende Per een of meerdere endoscopische behandelkamers een reiniging- en desinfectieruimte Uit oogpunt van patiëntveiligheid, kwaliteitsborging, het beter benutten van de ruimtelijk voorzieningen en de deskundigheid van het personeel verantwoordelijk voor de reiniging en desinfectie, gaat de voorkeur uit naar een centrale (aansturing van) scopenreiniging en desinfectie Hiermee wordt een betere toedeling van verantwoordelijkheden, heldere In haar rapport van ### geeft de IGJ aan dat de bezochte ziekenhuizen waar men centraal werkzaamheden uitgevoerd door een kleinere groep, waardoor de deskundigheid beter veiligheidsmanagementsysteem van de instelling De borging van de kwaliteit van dit proces dient gebaseerd te zijn op kwaliteitsdenken en kwaliteitscirkels (Plan-Do-Check-Act-cycli) Het uitvoeren van controles, zowel bij aanschaf en installatie van apparatuur alsmede de toepassing en uitvoering van het reiniging en desinfectieproces dient getoetst te worden door frequent uitgevoerde verificaties en audits, zie tabel # Documenten dienen in het kader van registratie in een documentbeheersysteem voorzien te zijn van gebruikelijke beheersaspecten als datum aanmaak, geldigheid, auteur, autorisator etc Het is hierbij essentieel dat er een goede rolverdeling bestaat tussen betrokkenen Documenten voor procedures met dezelfde apparatuur gebruikt op verschillende afdelingen dienen In een instelling waarin medewerkers met flexibele endoscopen werken, dienen verantwoordelijkheden en bevoegdheden ten aanzien van het reiniging en desinfectieproces vastgelegd te zijn Elke instelling geeft naar gelang het managementmodel invulling aan de uitvoering met de Directie of Raad van Bestuur als eindverantwoordelijke De IGJ vindt dat een deskundige scopen reiniging en desinfectie (DSRD) benoemd moet worden; voor een goede taakuitoefening dient deze functionaris over de juiste bevoegdheden, zoals het stopzetten van processen, te beschikken De DSRD is hiërarchisch niet in de lijn geplaatst, maar heeft een onafhankelijk positie ten opzichte van de afdelingen waar met flexibele endoscopen gewerkt wordt Hieronder wordt weergegeven hoe deelt de verantwoordelijkheden toe rond het proces van reinigen en desinfecteren; besluit tot het samenstellen van een expertteam in het kader van risicomanagement is adviserend bij het opstellen en implementeren van het endoscopenbeheersplan; ziet er op toe dat verandering van beleid vertaald wordt in de procedures en.
| 551 | nvmdl |
de kwaliteit van dit proces dient gebaseerd te zijn op kwaliteitsdenken en kwaliteitscirkels (Plan-Do-Check-Act-cycli) Het uitvoeren van controles, zowel bij aanschaf en installatie van apparatuur alsmede de toepassing en uitvoering van het reiniging en desinfectieproces dient getoetst te worden door frequent uitgevoerde verificaties en audits, zie tabel # Documenten dienen in het kader van registratie in een documentbeheersysteem voorzien te zijn van gebruikelijke beheersaspecten als datum aanmaak, geldigheid, auteur, autorisator etc Het is hierbij essentieel dat er een goede rolverdeling bestaat tussen betrokkenen Documenten voor procedures met dezelfde apparatuur gebruikt op verschillende afdelingen dienen In een instelling waarin medewerkers met flexibele endoscopen werken, dienen verantwoordelijkheden en bevoegdheden ten aanzien van het reiniging en desinfectieproces vastgelegd te zijn Elke instelling geeft naar gelang het managementmodel invulling aan de uitvoering met de Directie of Raad van Bestuur als eindverantwoordelijke De IGJ vindt dat een deskundige scopen reiniging en desinfectie (DSRD) benoemd moet worden; voor een goede taakuitoefening dient deze functionaris over de juiste bevoegdheden, zoals het stopzetten van processen, te beschikken De DSRD is hiërarchisch niet in de lijn geplaatst, maar heeft een onafhankelijk positie ten opzichte van de afdelingen waar met flexibele endoscopen gewerkt wordt Hieronder wordt weergegeven hoe deelt de verantwoordelijkheden toe rond het proces van reinigen en desinfecteren; besluit tot het samenstellen van een expertteam in het kader van risicomanagement is adviserend bij het opstellen en implementeren van het endoscopenbeheersplan; ziet er op toe dat verandering van beleid vertaald wordt in de procedures en ziet erop toe dat de verbeteracties (actieplan, tijdspad) die voortvloeien uit de audits beoordeelt geconstateerde afwijkingen op risico voor de patiëntveiligheid en roept indien is medeverantwoordelijk voor het optellen van PvE voor de aanschaf van flexibele stelt het PvE verificatie op in overleg met o a de technisch beheerder en de leverancier; is verantwoordelijk voor de functionele vrijgave van de endoscopendesinfector, de is bevoegd om het reiniging en desinfectieproces stop te zetten bij twijfel over de is verantwoordelijk voor het opstellen en implementeren van het is verantwoordelijk voor de kwaliteit van de processen rondom reiniging, desinfectie en is verantwoordelijk voor het aanbieden van (bij)scholing en actueel houden van de is verantwoordelijk voor het inwerken en begeleiden van nieuwe medewerkers; is verantwoordelijk dat hij/zij adequaat geïnformeerd is over geldende procedures is verantwoordelijk voor het uitsluitend gebruiken van gevalideerde apparatuur; bij twijfel over status (zowel functioneel, microbiologisch als technisch), apparatuur niet gebruiken dient bij vermoede afwijkingen en/of niet functioneren van geldende procedures melding is verantwoordelijk voor het uitsluitend gebruiken van werkende apparatuur, bij twijfel over de status van de apparatuur (zowel functioneel, microbiologisch als technisch), apparatuur niet gebruiken en dit melden bij de leidinggevende van de afdeling; is medeverantwoordelijk voor de risico-inschatting van aandoeningen ten gevolge van is verantwoordelijk voor goede verwerking van microbiologische kweken van het is verantwoordelijk voor de interpretatie van uitslagen van microbiologische controles; is verantwoordelijk voor de uitvoer van de geldende procedures van reiniging en desinfectie van flexibele endoscopen, endoscopendesinfector, endoscopendroogkast en is verantwoordelijk voor het invullen van het logboek en checklijsten betreffende het.
| 564 | nvmdl |
toe dat de verbeteracties (actieplan, tijdspad) die voortvloeien uit de audits beoordeelt geconstateerde afwijkingen op risico voor de patiëntveiligheid en roept indien is medeverantwoordelijk voor het optellen van PvE voor de aanschaf van flexibele stelt het PvE verificatie op in overleg met o a de technisch beheerder en de leverancier; is verantwoordelijk voor de functionele vrijgave van de endoscopendesinfector, de is bevoegd om het reiniging en desinfectieproces stop te zetten bij twijfel over de is verantwoordelijk voor het opstellen en implementeren van het is verantwoordelijk voor de kwaliteit van de processen rondom reiniging, desinfectie en is verantwoordelijk voor het aanbieden van (bij)scholing en actueel houden van de is verantwoordelijk voor het inwerken en begeleiden van nieuwe medewerkers; is verantwoordelijk dat hij/zij adequaat geïnformeerd is over geldende procedures is verantwoordelijk voor het uitsluitend gebruiken van gevalideerde apparatuur; bij twijfel over status (zowel functioneel, microbiologisch als technisch), apparatuur niet gebruiken dient bij vermoede afwijkingen en/of niet functioneren van geldende procedures melding is verantwoordelijk voor het uitsluitend gebruiken van werkende apparatuur, bij twijfel over de status van de apparatuur (zowel functioneel, microbiologisch als technisch), apparatuur niet gebruiken en dit melden bij de leidinggevende van de afdeling; is medeverantwoordelijk voor de risico-inschatting van aandoeningen ten gevolge van is verantwoordelijk voor goede verwerking van microbiologische kweken van het is verantwoordelijk voor de interpretatie van uitslagen van microbiologische controles; is verantwoordelijk voor de uitvoer van de geldende procedures van reiniging en desinfectie van flexibele endoscopen, endoscopendesinfector, endoscopendroogkast en is verantwoordelijk voor het invullen van het logboek en checklijsten betreffende het is verantwoordelijk voor de waarborging van de kwaliteit en veiligheid van medische is verantwoordelijk voor de uitvoer van de geldende procedures bij preventief en correctief onderhoud van flexibele endoscopen en de daarbij behorende apparatuur is verantwoordelijk voor het registreren van storingen/reparaties/onderhoud van flexibele is medeverantwoordelijk bij invoering van nieuwe apparatuur inzake reiniging, is verantwoordelijk voor het vrijgeven van de endoscopendesinfector en/of is verantwoordelijk voor de installatie, overdracht en acceptatie van de apparatuur; is verantwoordelijk voor het vrijgeven van de applicaties die betrekking hebben op alle meldt tijdig, aan alle belanghebbende, als er een aanpassing en/of update wordt geeft duidelijk aan wat de consequenties zijn van de aanpassingen; is verantwoordelijk voor het continue proces van digitale koppeling van de scoop met de ondersteunt en adviseert bij de ontwikkeling van procedures aangaande hygiënische Met endoscopie-assisterenden worden alle assisterenden bedoeld op scopiërende afdelingen, zowel MDL, Urologie, Longziekten als KNO In het kader van de deskundigheid wordt aanbevolen om een specifiek ondersteunt de commerciële activiteiten rondom de invoering van flexibele endoscopen, o de voorbehandelingen die uitgevoerd dienen te worden voordat de endoscoop o de systeemparameters (zie bijlage # en #) inclusief aanwijzingen hoe deze geverifieerd kunnen worden en het onderhoud dat door de gebruiker uitgevoerd is bekend met het ontwerp, de constructie, het gebruik en het onderhoud van de is zich ervan bewust dat bij het uitvoeren van de metingen testen en controles de werkt volgens een kwaliteitsborgingsysteem; bijvoorbeeld ISO ### Om de integriteit van de uitvoerder te waarborgen, dienen alle werkzaamheden volgens schriftelijke.
| 567 | nvmdl |
is verantwoordelijk voor de waarborging van de kwaliteit en veiligheid van medische is verantwoordelijk voor de uitvoer van de geldende procedures bij preventief en correctief onderhoud van flexibele endoscopen en de daarbij behorende apparatuur is verantwoordelijk voor het registreren van storingen/reparaties/onderhoud van flexibele is medeverantwoordelijk bij invoering van nieuwe apparatuur inzake reiniging, is verantwoordelijk voor het vrijgeven van de endoscopendesinfector en/of is verantwoordelijk voor de installatie, overdracht en acceptatie van de apparatuur; is verantwoordelijk voor het vrijgeven van de applicaties die betrekking hebben op alle meldt tijdig, aan alle belanghebbende, als er een aanpassing en/of update wordt geeft duidelijk aan wat de consequenties zijn van de aanpassingen; is verantwoordelijk voor het continue proces van digitale koppeling van de scoop met de ondersteunt en adviseert bij de ontwikkeling van procedures aangaande hygiënische Met endoscopie-assisterenden worden alle assisterenden bedoeld op scopiërende afdelingen, zowel MDL, Urologie, Longziekten als KNO In het kader van de deskundigheid wordt aanbevolen om een specifiek ondersteunt de commerciële activiteiten rondom de invoering van flexibele endoscopen, o de voorbehandelingen die uitgevoerd dienen te worden voordat de endoscoop o de systeemparameters (zie bijlage # en #) inclusief aanwijzingen hoe deze geverifieerd kunnen worden en het onderhoud dat door de gebruiker uitgevoerd is bekend met het ontwerp, de constructie, het gebruik en het onderhoud van de is zich ervan bewust dat bij het uitvoeren van de metingen testen en controles de werkt volgens een kwaliteitsborgingsysteem; bijvoorbeeld ISO ### Om de integriteit van de uitvoerder te waarborgen, dienen alle werkzaamheden volgens schriftelijke reiniging en desinfectie op een verantwoorde wijze plaatsvindt De kwaliteit van deze reiniging en desinfectie wordt voor een belangrijk deel door mensen bepaald Derhalve dient het personeel goed in staat te zijn alle taken naar behoren uit te voeren Het doel van de opleiding van deze medewerkers is hen in voldoende mate de kennis en vaardigheden bij te brengen die nodig is voor een adequate uitoefening van hun taken De leidinggevende dient inzichtelijk te hebben welke medewerkers voldoende opleiding genoten hebben Bij het ontbreken van relevante opleidingen door derden dient de instelling zelf te voorzien in de De vereiste vooropleiding(en) van de medewerkers die betrokken zijn bij de uitvoering van reiniging en desinfectie is minimaal MBO werk- en denk niveau #, richting gezondheidszorg Voor het inwerken en onderhouden van de kennis en vaardigheden van de reiniging en Elk nieuwe medewerker volgt een inwerkprogramma dat onder andere het lezen van alle procedures, het doornemen van de gebruikshandleidingen van de gebruikte apparatuur, het reinigen en desinfecteren van endoscopen, het omgaan met de apparatuur, het melden van afwijkingen en het veilig werken met middelen bevat Tijdens deze periode is de medewerker aan een vaste begeleider gekoppeld Nadat alle aspecten van het inwerkprogramma adviseert bij de aanschaf van reiniging en desinfectiemiddelen voor het reiniging en akkoord bevonden zijn door de leiding van de afdeling, mag de medewerker zelfstandig de desinfectie en droging onderhouden Dit wordt bereikt door frequente procesuitvoering en het volgen van interne en/of externe cursussen, daar waar ontwikkelingen zijn op het gebied.
| 554 | nvmdl |
een verantwoorde wijze plaatsvindt De kwaliteit van deze reiniging en desinfectie wordt voor een belangrijk deel door mensen bepaald Derhalve dient het personeel goed in staat te zijn alle taken naar behoren uit te voeren Het doel van de opleiding van deze medewerkers is hen in voldoende mate de kennis en vaardigheden bij te brengen die nodig is voor een adequate uitoefening van hun taken De leidinggevende dient inzichtelijk te hebben welke medewerkers voldoende opleiding genoten hebben Bij het ontbreken van relevante opleidingen door derden dient de instelling zelf te voorzien in de De vereiste vooropleiding(en) van de medewerkers die betrokken zijn bij de uitvoering van reiniging en desinfectie is minimaal MBO werk- en denk niveau #, richting gezondheidszorg Voor het inwerken en onderhouden van de kennis en vaardigheden van de reiniging en Elk nieuwe medewerker volgt een inwerkprogramma dat onder andere het lezen van alle procedures, het doornemen van de gebruikshandleidingen van de gebruikte apparatuur, het reinigen en desinfecteren van endoscopen, het omgaan met de apparatuur, het melden van afwijkingen en het veilig werken met middelen bevat Tijdens deze periode is de medewerker aan een vaste begeleider gekoppeld Nadat alle aspecten van het inwerkprogramma adviseert bij de aanschaf van reiniging en desinfectiemiddelen voor het reiniging en akkoord bevonden zijn door de leiding van de afdeling, mag de medewerker zelfstandig de desinfectie en droging onderhouden Dit wordt bereikt door frequente procesuitvoering en het volgen van interne en/of externe cursussen, daar waar ontwikkelingen zijn op het gebied beheerst de Nederlandse taal in woord en geschrift, kan instructies lezen en toegepaste kennis van / inzicht in de werkzaamheden en werkwijzen van andere afdelingen en kennis van het functioneren van aldaar toegepaste flexibele endoscopen; bereid zijn tot het volgen van interne en externe cursus op het gebied van Een eerste vereiste voor adequate reiniging en desinfectie van endoscopen is dat de routing van de gebruikte endoscoop zodanig is dat (mogelijke) besmetting van de schone en endoscopen en toebehoren) wordt voorkomen Dit doel wordt bereikt door een scheiding van werkzaamheden Indien de omstandigheden dit niet toelaten dient een logische volgorde van werkzaamheden in dezelfde ruimte kruising van schoon en vuil te voorkomen De omvang en de inrichting van de reiniging/desinfectie ruimte dient op het handhaven van dit principe te zijn afgestemd Om dit te bereiken dient aan onderstaande bouw en inrichtingseisen te Volgens ziekenhuismilieuplan, voldoende ruimte voor gescheiden afval <PERSOON> afzuiging of ventilatie voor het uitvoeren van alle handelingen die desinfectans betreffen, wanneer dit voor het betreffende desinfectans is Voldoende ruimte voor de ontvangst en tijdelijke opslag van vuile Vloeistoffen in lekbak, reinigings- en desinfectiemiddelen volgens Arboeisen en milieuvergunning, zie ook de veiligheidsinformatiebladen Voldoende ruimte voor het drogen, opslag en uitgifte van schone Glad afgewerkt, stootvast en goed reinigbaar, bestand tegen reinigingsen desinfectiemiddelen Vloer mag niet glad worden met water De kwaliteit is afhankelijk van het type endoscopendesinfector en het leverancier Terugslag van water uit de gebruikte apparatuur naar het waterleidingnet mag niet mogelijk zijn.
| 539 | nvmdl |
de Nederlandse taal in woord en geschrift, kan instructies lezen en toegepaste kennis van / inzicht in de werkzaamheden en werkwijzen van andere afdelingen en kennis van het functioneren van aldaar toegepaste flexibele endoscopen; bereid zijn tot het volgen van interne en externe cursus op het gebied van Een eerste vereiste voor adequate reiniging en desinfectie van endoscopen is dat de routing van de gebruikte endoscoop zodanig is dat (mogelijke) besmetting van de schone en endoscopen en toebehoren) wordt voorkomen Dit doel wordt bereikt door een scheiding van werkzaamheden Indien de omstandigheden dit niet toelaten dient een logische volgorde van werkzaamheden in dezelfde ruimte kruising van schoon en vuil te voorkomen De omvang en de inrichting van de reiniging/desinfectie ruimte dient op het handhaven van dit principe te zijn afgestemd Om dit te bereiken dient aan onderstaande bouw en inrichtingseisen te Volgens ziekenhuismilieuplan, voldoende ruimte voor gescheiden afval <PERSOON> afzuiging of ventilatie voor het uitvoeren van alle handelingen die desinfectans betreffen, wanneer dit voor het betreffende desinfectans is Voldoende ruimte voor de ontvangst en tijdelijke opslag van vuile Vloeistoffen in lekbak, reinigings- en desinfectiemiddelen volgens Arboeisen en milieuvergunning, zie ook de veiligheidsinformatiebladen Voldoende ruimte voor het drogen, opslag en uitgifte van schone Glad afgewerkt, stootvast en goed reinigbaar, bestand tegen reinigingsen desinfectiemiddelen Vloer mag niet glad worden met water De kwaliteit is afhankelijk van het type endoscopendesinfector en het leverancier Terugslag van water uit de gebruikte apparatuur naar het waterleidingnet mag niet mogelijk zijn voor eventuele waterfilters Het gebruik van water dat is behandeld met koper/zilver ter bestrijding van legionella wordt ontraden Ervaring leert dat deze stoffen uit het water neerslaan op de endoscopen en in de Een PC met reinigbaar toetsenbord Netwerkaansluiting en goede verlichting Dient voorzien te zijn van, voor de gebruiker en technicus zichtbare informatie (bijv een sticker met opdruk) omtrent de termijn waarbinnen het apparaat gelet de onderhoud- en verificatiestatus - mag worden gebruikt minimaal dienen er een oogdouche, spillkit voor chemicaliën en voorzieningen om medewerkers tegen spatten te beschermen te zijn Utiliteiten HEPA gefilterde lucht, elektra, dataverwerking perslucht, water, elektra, afzuiging, data, rioolaansluiting Zodanig in de buurt van de spoelbak dat geen contact tussen vocht en het desinfectie perslucht, water, elektra, afzuiging, data- en rioolaansluiting Spoelbak (van goed reinigbaar materiaal) met afgeronde hoeken voorzien van Werkblad vuil voldoende oppervlakte voor de werkzaamheden Glad afgewerkt zonder naden met waterkering Achterwand werkblad glad en goed reinigbaar en naadloos aangesloten op werkblad Kastruimte voor noodzakelijke Werkblad schoon ruimtelijk duidelijk gescheiden van werkblad vuil, inclusief persluchtpistool of andere voorziening voor het doorspoelen van kanalen Het stroomschema aanschaf/vervanging apparatuur (figuur #) omvat in grote lijnen de cyclus betreffende de aanschaf en/of vervanging van endoscopen, endoscopendesinfectoren en/of -droogkasten Het stroomschema kan gebruikt worden als leidraad om betreffende disciplines binnen de zorginstelling te betrekken bij de uiteindelijke keuze van de apparatuur De structuur is afhankelijk van de organisatie, maar dient te voldoen aan de eis zoals gesteld.
| 559 | nvmdl |
Het gebruik van water dat is behandeld met koper/zilver ter bestrijding van legionella wordt ontraden Ervaring leert dat deze stoffen uit het water neerslaan op de endoscopen en in de Een PC met reinigbaar toetsenbord Netwerkaansluiting en goede verlichting Dient voorzien te zijn van, voor de gebruiker en technicus zichtbare informatie (bijv een sticker met opdruk) omtrent de termijn waarbinnen het apparaat gelet de onderhoud- en verificatiestatus - mag worden gebruikt minimaal dienen er een oogdouche, spillkit voor chemicaliën en voorzieningen om medewerkers tegen spatten te beschermen te zijn Utiliteiten HEPA gefilterde lucht, elektra, dataverwerking perslucht, water, elektra, afzuiging, data, rioolaansluiting Zodanig in de buurt van de spoelbak dat geen contact tussen vocht en het desinfectie perslucht, water, elektra, afzuiging, data- en rioolaansluiting Spoelbak (van goed reinigbaar materiaal) met afgeronde hoeken voorzien van Werkblad vuil voldoende oppervlakte voor de werkzaamheden Glad afgewerkt zonder naden met waterkering Achterwand werkblad glad en goed reinigbaar en naadloos aangesloten op werkblad Kastruimte voor noodzakelijke Werkblad schoon ruimtelijk duidelijk gescheiden van werkblad vuil, inclusief persluchtpistool of andere voorziening voor het doorspoelen van kanalen Het stroomschema aanschaf/vervanging apparatuur (figuur #) omvat in grote lijnen de cyclus betreffende de aanschaf en/of vervanging van endoscopen, endoscopendesinfectoren en/of -droogkasten Het stroomschema kan gebruikt worden als leidraad om betreffende disciplines binnen de zorginstelling te betrekken bij de uiteindelijke keuze van de apparatuur De structuur is afhankelijk van de organisatie, maar dient te voldoen aan de eis zoals gesteld De zorginstelling heeft een procedure voor het aanleggen van een dossier voorafgaand aan de verwerving de verwerving, het programma van eisen, een risicoanalyse, de bekwaamheidseisen met bijbehorende scholing van de toekomstige gebruikers en technici alsmede een periodiek Indien de compatibiliteit van alle endoscopen met dezelfde chemie dit toestaat Binnen één instelling wordt bij toepassing van eenzelfde type endoscopendesinfector voor scopenreiniging en desinfectie bij voorkeur # gebruik gemaakt van dezelfde reiniging- en desinfectiemiddelen voor de diverse fasen van (handmatige en/of machinale) reiniging en desinfectie (standaardisatie) In ieder geval moeten de middelen gebruikt worden die door de fabrikant van de endoscopendesinfector worden voorgeschreven Wanneer er wordt afgeweken van de standaard dient in het productdossier onderbouwd te worden waarom wordt afgeweken en dient aangetoond te worden dat de gebruikte middelen effectief en Het pakket van eisen is een toetsingsinstrument bij marktonderzoek voor aanschaf en is opgezet als checklist, verdeeld in de volgende hoofdgroepen van eisen Deze hoofdgroepen bestaan uit subgroepen waarachter door de leverancier met Ja/Nee aangegeven dient te worden of het genoemde criterium aanwezig is Tevens is het mogelijk om opmerkingen toe te voegen en kan verwezen worden naar bijgevoegde documenten Het pakket van eisen bevat wettelijke vastgestelde eisen en door de SFERD opgestelde aandachtspunten Het is aan de werkgroep van de zorginstelling, een waardeoordeel aan de aandachtspunten te geven of om bepaalde toelichting cq informatie op te vragen Een vooraf opgestelde risicoanalyse, zoals aanbevolen door onder andere de NVKF [ref ##],.
| 556 | nvmdl |
een procedure voor het aanleggen van een dossier voorafgaand aan de verwerving de verwerving, het programma van eisen, een risicoanalyse, de bekwaamheidseisen met bijbehorende scholing van de toekomstige gebruikers en technici alsmede een periodiek Indien de compatibiliteit van alle endoscopen met dezelfde chemie dit toestaat Binnen één instelling wordt bij toepassing van eenzelfde type endoscopendesinfector voor scopenreiniging en desinfectie bij voorkeur # gebruik gemaakt van dezelfde reiniging- en desinfectiemiddelen voor de diverse fasen van (handmatige en/of machinale) reiniging en desinfectie (standaardisatie) In ieder geval moeten de middelen gebruikt worden die door de fabrikant van de endoscopendesinfector worden voorgeschreven Wanneer er wordt afgeweken van de standaard dient in het productdossier onderbouwd te worden waarom wordt afgeweken en dient aangetoond te worden dat de gebruikte middelen effectief en Het pakket van eisen is een toetsingsinstrument bij marktonderzoek voor aanschaf en is opgezet als checklist, verdeeld in de volgende hoofdgroepen van eisen Deze hoofdgroepen bestaan uit subgroepen waarachter door de leverancier met Ja/Nee aangegeven dient te worden of het genoemde criterium aanwezig is Tevens is het mogelijk om opmerkingen toe te voegen en kan verwezen worden naar bijgevoegde documenten Het pakket van eisen bevat wettelijke vastgestelde eisen en door de SFERD opgestelde aandachtspunten Het is aan de werkgroep van de zorginstelling, een waardeoordeel aan de aandachtspunten te geven of om bepaalde toelichting cq informatie op te vragen Een vooraf opgestelde risicoanalyse, zoals aanbevolen door onder andere de NVKF [ref ##], aanschaftraject en welke specifieke inbreng van functionarissen daarvoor nodig is In de bijlagen zijn voorbeelden voor programmaâs van eisen opgenomen Programma's van eisen zijn niet kopieerbaar en dienen vertaald te worden naar de situatie en de wensen van de zorginstelling De documenten in de bijlagen kunnen als uitgangspunt worden gebruikt voor aanvulling op het Pakket van Eisen met de Processen zijn de basis van elke organisatie Een proces geeft de volgorde en interactie weer van een aantal activiteiten, die gedurende een proces dienen te worden uitgevoerd Door inzicht te hebben in de risicoâs, kunnen deze geminimaliseerd worden en kunnen de Met risicomanagement wordt optimale patiëntveiligheid nagestreefd Dit betekent dat de risicoâs die het gevolg zijn van menselijke, technische en/of organisatorische onvolkomenheden in het proces van de zorgverlening zo veel mogelijk worden geëlimineerd Waar mogelijk dient gewerkt te worden conform handleiding (IFU) van de fabrikant # Op punten waar dit niet mogelijk is, worden de procedures uit dit handboek gevolgd # In het stroomschema primair proces (figuur #) staan de verschillende processtappen beschreven De risicoâs zijn in een risicotabel weergegeven (paragraaf <DATUM> en <DATUM> Dit biedt overzicht en duidelijkheid voor alle betrokkenen Voor de belangrijkste risicoâs zijn de Een fabrikant heeft hierbij (als in ISO-###) de plicht om aan te sluiten bij de haalbaarheid in de praktijk Leg afwijkingen van de handleiding vast in de procedures van de instelling leg de endoscoop met de bedieningsknoppen naar boven in een daarvoor bestemde.
| 560 | nvmdl |
In de bijlagen zijn voorbeelden voor programmaâs van eisen opgenomen Programma's van eisen zijn niet kopieerbaar en dienen vertaald te worden naar de situatie en de wensen van de zorginstelling De documenten in de bijlagen kunnen als uitgangspunt worden gebruikt voor aanvulling op het Pakket van Eisen met de Processen zijn de basis van elke organisatie Een proces geeft de volgorde en interactie weer van een aantal activiteiten, die gedurende een proces dienen te worden uitgevoerd Door inzicht te hebben in de risicoâs, kunnen deze geminimaliseerd worden en kunnen de Met risicomanagement wordt optimale patiëntveiligheid nagestreefd Dit betekent dat de risicoâs die het gevolg zijn van menselijke, technische en/of organisatorische onvolkomenheden in het proces van de zorgverlening zo veel mogelijk worden geëlimineerd Waar mogelijk dient gewerkt te worden conform handleiding (IFU) van de fabrikant # Op punten waar dit niet mogelijk is, worden de procedures uit dit handboek gevolgd # In het stroomschema primair proces (figuur #) staan de verschillende processtappen beschreven De risicoâs zijn in een risicotabel weergegeven (paragraaf <DATUM> en <DATUM> Dit biedt overzicht en duidelijkheid voor alle betrokkenen Voor de belangrijkste risicoâs zijn de Een fabrikant heeft hierbij (als in ISO-###) de plicht om aan te sluiten bij de haalbaarheid in de praktijk Leg afwijkingen van de handleiding vast in de procedures van de instelling leg de endoscoop met de bedieningsknoppen naar boven in een daarvoor bestemde endoscoop gedesinfecteerd is (mbv deksel, dustcover/plastic hoes of vergelijkbaar) Zorg dat de endoscoop tegen bewegingsschade is beschermd en dat de reinheid de bak wordt voorzien van de uiterste gebruikstermijn, rekening houdend met al of niet Tijdens de endoscopie dienen de algemene voorzorgmaatregelen aanbevolen door de WIP gehanteerd te worden Materialen en vloeistoffen dienen conform het Spaulding-principe# gebruikt te worden Tevens wordt geregistreerd bij welke patiënt de endoscoop is gebruikt Direct na de endoscopie wordt de eerste reiniging met disposable handschoenen als volgt gebruik voor onderstaande procedure een reinigingsmiddel (opgelost in water) dat neem de buitenkant af met een gaas gedrenkt in het reinigingsmiddel van âschoonâ( het zuig het reinigingsmiddel op door het zuig- en biopsiekanaal net zolang tot heldere vloeistof als output zichtbaar is conform handleiding leverancier #; verwijder het water/lucht ventiel, en plaats het bijbehorende reinigingsventiel (zie IFU); spoel ## seconden met water, en blaas hierna ## sec met lucht door; spoel overige aanwezige kanalen door volgens de handleiding van de endoscoop; zet de bedieningsknoppen van de endoscoop in een neutrale stand (free); ontkoppel het water/luchtflesje, de afzuigslang en indien aanwezig, de waterjetaansluiting In ### is door Spaulding een reinigings-, desinfectie- en sterilisatieschema voor medische hulpmiddelen ontwikkeld, gebaseerd op het infectierisico voor de patiënt Spaulding ging uit van # categorieën kritisch, semikritisch en niet-kritisch Kritisch wil zeggen dat er een groot infectierisico voor de patiënt bestaat wanneer het medisch hulpmiddel is gecontamineerd met micro-organismen Hierbij is sterilisatie noodzakelijk Bij semi-kritisch is.
| 585 | nvmdl |
Zorg dat de endoscoop tegen bewegingsschade is beschermd en dat de reinheid de bak wordt voorzien van de uiterste gebruikstermijn, rekening houdend met al of niet Tijdens de endoscopie dienen de algemene voorzorgmaatregelen aanbevolen door de WIP gehanteerd te worden Materialen en vloeistoffen dienen conform het Spaulding-principe# gebruikt te worden Tevens wordt geregistreerd bij welke patiënt de endoscoop is gebruikt Direct na de endoscopie wordt de eerste reiniging met disposable handschoenen als volgt gebruik voor onderstaande procedure een reinigingsmiddel (opgelost in water) dat neem de buitenkant af met een gaas gedrenkt in het reinigingsmiddel van âschoonâ( het zuig het reinigingsmiddel op door het zuig- en biopsiekanaal net zolang tot heldere vloeistof als output zichtbaar is conform handleiding leverancier #; verwijder het water/lucht ventiel, en plaats het bijbehorende reinigingsventiel (zie IFU); spoel ## seconden met water, en blaas hierna ## sec met lucht door; spoel overige aanwezige kanalen door volgens de handleiding van de endoscoop; zet de bedieningsknoppen van de endoscoop in een neutrale stand (free); ontkoppel het water/luchtflesje, de afzuigslang en indien aanwezig, de waterjetaansluiting In ### is door Spaulding een reinigings-, desinfectie- en sterilisatieschema voor medische hulpmiddelen ontwikkeld, gebaseerd op het infectierisico voor de patiënt Spaulding ging uit van # categorieën kritisch, semikritisch en niet-kritisch Kritisch wil zeggen dat er een groot infectierisico voor de patiënt bestaat wanneer het medisch hulpmiddel is gecontamineerd met micro-organismen Hierbij is sterilisatie noodzakelijk Bij semi-kritisch is alle gebruikershandelingen aan een gedesinfecteerde endoscoop worden met endoscoop direct uit de endoscopendesinfector komt, dient deze binnen # uur te worden gebruikt) Het tijdstip tot wanneer de endoscoop uiterlijk gebruikt mag worden, moet daarom duidelijk herkenbaar op de transportbak worden aangegeven Is deze termijn verstreken dan dient de endoscoop opnieuw machinaal gereinigd en gedesinfecteerd te voordat de endoscoop uit de endoscopendesinfector wordt genomen moet deze Voordat de endoscoop uit de droogkast wordt genomen moet deze vrijgegeven zijn (zie afzuigkanaal, en het bioptiekanaal toe Indien van toepassing ook een bijpassend zorg voor registratie van patiënt, medisch specialist / endoscopist en endoscoop Leg dit vast in het registratiesysteem, mocht dit voorafgaand aan de scopie nog niet gebeurd Als er bij een endoscopie gebruik gemaakt wordt van chemicaliën (bv methyleen blauw, indigo carmin), dan moet de endoscoop volgens de gebruiksaanwijzing van Indien kanaalloze endoscopen zonder hoes worden gebruikt, wordt na gebruik de buitenkant van de endoscoop gereinigd als voorbehandeling voor machinale leg de endoscoop in een daarvoor bestemde bak/systeem, en sluit deze zodanig af, dat herkenbaar is dat de endoscoop gebruikt is (mbv deksel, dustcover/plastic hoes of transporteer de gecontamineerde endoscoop direct naar de desinfectieruimte en biedt deze aan voor handmatige voorreiniging en machinale reiniging en desinfectie ten behoeve van persoonlijke bescherming (zie WIP # en lokaal geldende adviezen) reinigingsmiddel ten behoeve van handmatige voorreiniging, compatibel met de Inwerktijd, concentratie en temperatuur worden toegepast volgens voorschrift van de - vul een schone, ruime spoelbak met reinigingsvloeistof (concentratie en temperatuur - leg zo nodig een onderlaag ter bescherming van de endoscoop, op het aanrecht;.
| 589 | nvmdl |
deze binnen # uur te worden gebruikt) Het tijdstip tot wanneer de endoscoop uiterlijk gebruikt mag worden, moet daarom duidelijk herkenbaar op de transportbak worden aangegeven Is deze termijn verstreken dan dient de endoscoop opnieuw machinaal gereinigd en gedesinfecteerd te voordat de endoscoop uit de endoscopendesinfector wordt genomen moet deze Voordat de endoscoop uit de droogkast wordt genomen moet deze vrijgegeven zijn (zie afzuigkanaal, en het bioptiekanaal toe Indien van toepassing ook een bijpassend zorg voor registratie van patiënt, medisch specialist / endoscopist en endoscoop Leg dit vast in het registratiesysteem, mocht dit voorafgaand aan de scopie nog niet gebeurd Als er bij een endoscopie gebruik gemaakt wordt van chemicaliën (bv methyleen blauw, indigo carmin), dan moet de endoscoop volgens de gebruiksaanwijzing van Indien kanaalloze endoscopen zonder hoes worden gebruikt, wordt na gebruik de buitenkant van de endoscoop gereinigd als voorbehandeling voor machinale leg de endoscoop in een daarvoor bestemde bak/systeem, en sluit deze zodanig af, dat herkenbaar is dat de endoscoop gebruikt is (mbv deksel, dustcover/plastic hoes of transporteer de gecontamineerde endoscoop direct naar de desinfectieruimte en biedt deze aan voor handmatige voorreiniging en machinale reiniging en desinfectie ten behoeve van persoonlijke bescherming (zie WIP # en lokaal geldende adviezen) reinigingsmiddel ten behoeve van handmatige voorreiniging, compatibel met de Inwerktijd, concentratie en temperatuur worden toegepast volgens voorschrift van de - vul een schone, ruime spoelbak met reinigingsvloeistof (concentratie en temperatuur - leg zo nodig een onderlaag ter bescherming van de endoscoop, op het aanrecht; distale verwijderbare kapjes, tenzij ventielen noodzakelijk zijn voor het vullen van kanalen met reinigingsmiddel (zoals bv EUS/EBUS); - reinig de reusable ventielen en andere toebehoren conform voorschrift fabrikant; de endoscoop ligt zo nodig op een beschermende onderlaag met de bedieningsknoppen Als de endoscoop lekkage aangeeft of een ander defect, moet de endoscoop ter reparatie Een lekke endoscoop kan niet (volledig) machinaal worden gedesinfecteerd en kan besmet zijn met pathogene micro-organismen Een defecte endoscoop dient als besmet te worden behandeld Bij andere afwijkingen moet de endoscoop het gehele reiniging, desinfectie en droogproces doorlopen voordat deze wordt aangeboden bij de technisch beheerder De technicus kan beoordelen of machinale reiniging en desinfectie alsnog mogelijk is De lekke endoscoop dient als volgt behandeld te worden voordat deze ter reparatie wordt - zorg (indien mogelijk) dat de druk hoog genoeg is, ter voorkoming van waterschade in de - reinig met daarvoor toegelaten reinigingsmiddel de gecontamineerde endoscoop aan de buitenkant, neem af met een nat schoon gaas, neem af met droog gaas en neem af met - droog de kanalen voor zover dit mogelijk is met een luchtpistool, ter voorkoming van - laat de druk uit de endoscoop en koppel de lektester los; - voorzie de endoscoop van een label met vermelding âgecontamineerdâ; - de gebruiker vult een overdrachtsformulier (zoals een voorbeeld in bijlage #) in; - de technicus hanteert de endoscoop met handschoenen aan, eventueel met bril en - de technicus wikkelt de endoscoop in een plastic beschermhoes/folie en neemt deze mee in een transportkoffer.
| 579 | nvmdl |
ventielen noodzakelijk zijn voor het vullen van kanalen met reinigingsmiddel (zoals bv EUS/EBUS); - reinig de reusable ventielen en andere toebehoren conform voorschrift fabrikant; de endoscoop ligt zo nodig op een beschermende onderlaag met de bedieningsknoppen Als de endoscoop lekkage aangeeft of een ander defect, moet de endoscoop ter reparatie Een lekke endoscoop kan niet (volledig) machinaal worden gedesinfecteerd en kan besmet zijn met pathogene micro-organismen Een defecte endoscoop dient als besmet te worden behandeld Bij andere afwijkingen moet de endoscoop het gehele reiniging, desinfectie en droogproces doorlopen voordat deze wordt aangeboden bij de technisch beheerder De technicus kan beoordelen of machinale reiniging en desinfectie alsnog mogelijk is De lekke endoscoop dient als volgt behandeld te worden voordat deze ter reparatie wordt - zorg (indien mogelijk) dat de druk hoog genoeg is, ter voorkoming van waterschade in de - reinig met daarvoor toegelaten reinigingsmiddel de gecontamineerde endoscoop aan de buitenkant, neem af met een nat schoon gaas, neem af met droog gaas en neem af met - droog de kanalen voor zover dit mogelijk is met een luchtpistool, ter voorkoming van - laat de druk uit de endoscoop en koppel de lektester los; - voorzie de endoscoop van een label met vermelding âgecontamineerdâ; - de gebruiker vult een overdrachtsformulier (zoals een voorbeeld in bijlage #) in; - de technicus hanteert de endoscoop met handschoenen aan, eventueel met bril en - de technicus wikkelt de endoscoop in een plastic beschermhoes/folie en neemt deze mee in een transportkoffer Na reparatie en voorafgaand aan gebruik wordt de endoscoop altijd handmatig NB Storingen kunnen ook optreden door een defect in de endoscopendesinfector; schakel zorg voorafgaand aan het borstelen van de kanalen dat deze gevuld zijn met spuit alle kanalen door met reinigingsoplossing minimaal totdat er heldere vloeistof uit gebruik per endoscoop een single-use borstel met de juiste diameter voor de Fabrikant kan mogelijk nog endoscoop specifieke handelingen adviseren; de fabrikantspecificaties zijn altijd sluit de lektestslang aan op de lektest connector van de endoscoop (controleer de druk); raadpleeg voor de instelling van de druk de leverancier van de endoscopen zet de lektester aan en het cardan zwelt langzaam op afhankelijk van type endoscoop; dompel de endoscoop geheel onder in de spoelbak met reinigingsvloeistof, waarin de controleer de endoscoop op lekkage door controle op luchtbellen en teruglopen van druk, indien de endoscoop niet lek is, voer de handmatige voorreiniging uit zie stap #; voer de handmatige voorreiniging uit onder druk van de lektestpomp controleer tussendoor of de borstel visueel verontreinigd is en bij vervuiling de borstel borstel de achterzijde en zijkanten van de tangenlift (indien aanwezig) Volg hierbij de handleiding van de endoscoop en gebruik het voorgeschreven borsteltje ##; borstel de bedieningsknoppen van het bedieningshuis, de tip van de endoscoop, alle inen uitgangen van de kanalen op de endoscoop Wees alert op de kritische punten, dit zijn de punten op de endoscoop waar de aansluitslangen van de endoscopendesinfector aan gekoppeld worden, deze aansluitpunten vindt in de endoscopendesinfector minimale.
| 562 | nvmdl |
gebruik wordt de endoscoop altijd handmatig NB Storingen kunnen ook optreden door een defect in de endoscopendesinfector; schakel zorg voorafgaand aan het borstelen van de kanalen dat deze gevuld zijn met spuit alle kanalen door met reinigingsoplossing minimaal totdat er heldere vloeistof uit gebruik per endoscoop een single-use borstel met de juiste diameter voor de Fabrikant kan mogelijk nog endoscoop specifieke handelingen adviseren; de fabrikantspecificaties zijn altijd sluit de lektestslang aan op de lektest connector van de endoscoop (controleer de druk); raadpleeg voor de instelling van de druk de leverancier van de endoscopen zet de lektester aan en het cardan zwelt langzaam op afhankelijk van type endoscoop; dompel de endoscoop geheel onder in de spoelbak met reinigingsvloeistof, waarin de controleer de endoscoop op lekkage door controle op luchtbellen en teruglopen van druk, indien de endoscoop niet lek is, voer de handmatige voorreiniging uit zie stap #; voer de handmatige voorreiniging uit onder druk van de lektestpomp controleer tussendoor of de borstel visueel verontreinigd is en bij vervuiling de borstel borstel de achterzijde en zijkanten van de tangenlift (indien aanwezig) Volg hierbij de handleiding van de endoscoop en gebruik het voorgeschreven borsteltje ##; borstel de bedieningsknoppen van het bedieningshuis, de tip van de endoscoop, alle inen uitgangen van de kanalen op de endoscoop Wees alert op de kritische punten, dit zijn de punten op de endoscoop waar de aansluitslangen van de endoscopendesinfector aan gekoppeld worden, deze aansluitpunten vindt in de endoscopendesinfector minimale transporteer de endoscoop (zo nodig in een afgesloten bak (gemarkeerd als vuil) als de desinfectieruimte zich elders bevindt) naar de desinfectieruimte en plaats deze in de plaats de endoscoop met handschoenen in de endoscopendesinfector, conform advies kijk of de kanaalscheiders en aansluitsets in orde zijn, let op of de o-ringen in de sluit alle kanalen met de juiste slangen aan volgens de aansluitkaart van de endoscoop; let op specifieke aanwijzingen van de fabrikant in de handleiding van de endoscoop, plaats reusable ventielen en distale kapjes in een mandje in de endoscopendesinfector kies het protocollair vastgelegde programma, volgens gebruiksaanwijzing van de o patiëntgegevens (indien deze niet tijdens de endoscopie is gekoppeld); indien de endoscopendesinfector het programma onderbreekt in verband met een foutmelding, dient conform de gebruiksaanwijzing van de fabrikant te worden gehandeld; <PERSOON>) sluit een endoscoop met kanalen aan in de endoscopendroogkast, door alle aanwezige kanalen volgens de aansluitkaart of de gebruiksaanwijzing van de fabrikant aan te kijk of de kanaalscheiders en aansluitsets in orde zijn, let op bijvoorbeeld of de o-ringen afhankelijk van het type endoscopendroogkast vindt droging plaats conform NEN-EN zorg dat endoscopen niet op de bodem van de endoscopendroogkast hangen/liggen; plaats de ventielen en andere losse onderdelen in een draadmandje in de stel de droogtijd in volgens de aanwijzingen van de leverancier controleer of alle slangen, afsluitdoppen en kanaalscheiders nog aangesloten zijn; controleer of er tijdens het drogen geen âviezigheidâ uit de scoop is gedrupt; wordt aan alle voorwaarden voldaan, dan wordt de endoscoop losgekoppeld, uit de.
| 553 | nvmdl |
als vuil) als de desinfectieruimte zich elders bevindt) naar de desinfectieruimte en plaats deze in de plaats de endoscoop met handschoenen in de endoscopendesinfector, conform advies kijk of de kanaalscheiders en aansluitsets in orde zijn, let op of de o-ringen in de sluit alle kanalen met de juiste slangen aan volgens de aansluitkaart van de endoscoop; let op specifieke aanwijzingen van de fabrikant in de handleiding van de endoscoop, plaats reusable ventielen en distale kapjes in een mandje in de endoscopendesinfector kies het protocollair vastgelegde programma, volgens gebruiksaanwijzing van de o patiëntgegevens (indien deze niet tijdens de endoscopie is gekoppeld); indien de endoscopendesinfector het programma onderbreekt in verband met een foutmelding, dient conform de gebruiksaanwijzing van de fabrikant te worden gehandeld; <PERSOON>) sluit een endoscoop met kanalen aan in de endoscopendroogkast, door alle aanwezige kanalen volgens de aansluitkaart of de gebruiksaanwijzing van de fabrikant aan te kijk of de kanaalscheiders en aansluitsets in orde zijn, let op bijvoorbeeld of de o-ringen afhankelijk van het type endoscopendroogkast vindt droging plaats conform NEN-EN zorg dat endoscopen niet op de bodem van de endoscopendroogkast hangen/liggen; plaats de ventielen en andere losse onderdelen in een draadmandje in de stel de droogtijd in volgens de aanwijzingen van de leverancier controleer of alle slangen, afsluitdoppen en kanaalscheiders nog aangesloten zijn; controleer of er tijdens het drogen geen âviezigheidâ uit de scoop is gedrupt; wordt aan alle voorwaarden voldaan, dan wordt de endoscoop losgekoppeld, uit de na de volledige droogprocedure kan de endoscoop (en de ventielen en andere losse onderdelen) voor één maand opgeslagen worden in de endoscopendroogkast of bewaarkast of een andere gesloten, schone, droge en stofvrije omgeving mocht de endoscoop geen volledig droogproces hebben doorlopen dient deze, indien niet gebruikt binnen # uur na einde desinfectieproces, opnieuw ter desinfectie te worden bij het niet goed functioneren van de endoscopendroogkast of wanneer deze storingen aangeeft, dient contact opgenomen te worden met de technisch beheerder en moet voor de (niet adequaat gedroogde) endoscoop een maximale houdbaarheid van # uur na direct na gebruik vindt de voorbehandeling op de behandelkamer plaats zoals zo spoedig mogelijk na voorbehandeling (binnen lokaal geldende termijn) volgt handmatige voorreiniging en machinale reiniging en desinfectie Hoe langer de endoscoop vuil blijft liggen, hoe groter de kans op biofilmvorming controleer of alle slangen, afsluitdoppen en kanaalscheiders nog aangesloten zijn, de maximale tijd vanaf einde desinfectieproces (# uur) niet overschreden is en dat de endoscoop niet zichtbaar verontreinigd is; gebruik hier zo nodig een checklist voor; bij voorkeur worden endoscopen na desinfectie eerst gedroogd voordat deze gebruikt worden, bij gebruik binnen # uur na desinfectie (zonder droging) wordt de transportbak voorzien van een label waarop de uiterste gebruikstijd en -datum is vermeld of anderszins, bv gedigitaliseerd Indien de endoscoop niet binnen de gestelde tijd is gebruikt, moet hij opnieuw machinaal gereinigd en gedesinfecteerd worden De endoscoop kan voorafgaand aan transport zowel aan de binnen- als aan de buitenkant aanvrager plaatst een bruikleenorder## bij de daartoe bevoegde afdeling van de.
| 566 | nvmdl |
endoscoop (en de ventielen en andere losse onderdelen) voor één maand opgeslagen worden in de endoscopendroogkast of bewaarkast of een andere gesloten, schone, droge en stofvrije omgeving mocht de endoscoop geen volledig droogproces hebben doorlopen dient deze, indien niet gebruikt binnen # uur na einde desinfectieproces, opnieuw ter desinfectie te worden bij het niet goed functioneren van de endoscopendroogkast of wanneer deze storingen aangeeft, dient contact opgenomen te worden met de technisch beheerder en moet voor de (niet adequaat gedroogde) endoscoop een maximale houdbaarheid van # uur na direct na gebruik vindt de voorbehandeling op de behandelkamer plaats zoals zo spoedig mogelijk na voorbehandeling (binnen lokaal geldende termijn) volgt handmatige voorreiniging en machinale reiniging en desinfectie Hoe langer de endoscoop vuil blijft liggen, hoe groter de kans op biofilmvorming controleer of alle slangen, afsluitdoppen en kanaalscheiders nog aangesloten zijn, de maximale tijd vanaf einde desinfectieproces (# uur) niet overschreden is en dat de endoscoop niet zichtbaar verontreinigd is; gebruik hier zo nodig een checklist voor; bij voorkeur worden endoscopen na desinfectie eerst gedroogd voordat deze gebruikt worden, bij gebruik binnen # uur na desinfectie (zonder droging) wordt de transportbak voorzien van een label waarop de uiterste gebruikstijd en -datum is vermeld of anderszins, bv gedigitaliseerd Indien de endoscoop niet binnen de gestelde tijd is gebruikt, moet hij opnieuw machinaal gereinigd en gedesinfecteerd worden De endoscoop kan voorafgaand aan transport zowel aan de binnen- als aan de buitenkant aanvrager plaatst een bruikleenorder## bij de daartoe bevoegde afdeling van de documentatie betreffende technische gegevens en reiniging en desinfectie vereist; aanvrager informeert de betrokken afdelingen (bv CSA, DSRD en technisch beheerder) omtrent de endoscopen en toebehoren die zijn aangevraagd en datum en tijdstip waarop de medisch specialist/endoscopist kan de bruikleenendoscoop pas gebruiken als aan de ontvangst en controle van de endoscopen en/of toebehoren binnen de instelling door technisch beheerder## én aansluitend op de afdeling voor reiniging en desinfectie; endoscopendesinfector, zodat de juiste specificaties van de endoscoop opgeslagen zijn indien de leenendoscoop een onbekend/nieuw type is binnen de instelling, wordt reiniging, desinfectie en evt sterilisatie door de betreffende afdeling; na gebruik, zo spoedig mogelijk retour voor reiniging en desinfectie Bij het aanbieden van een endoscoop of toebehoren wordt er steeds van uitgegaan dat deze voor de eerste maal wordt aangeboden Indien er sprake is van een herhaling dient aangegeven te worden dat alle documentatie reeds in het bezit is van de betrokken Invoering van de endoscopen / toebehoren, routing en controle de endoscoop en/of toebehoren dient minimaal # werkdag voor de geplande scopie bij de endoscoop wordt door de technisch beheerder opgenomen in het door de instelling de technisch beheerder draagt vervolgens zorg voor transport naar de betreffende de leverancier moet een logboek bijhouden van de endoscoop waarin de endoscoop, zodat deze voor de gebruiker op verzoek inzichtelijk kunnen worden de leverancier verklaart bij de aflevering van de endoscopen aan de instelling dat de materialen gedecontamineerd zijn Hij kan hierbij geen gebruik maken van de verklaring.
| 559 | nvmdl |
gegevens en reiniging en desinfectie vereist; aanvrager informeert de betrokken afdelingen (bv CSA, DSRD en technisch beheerder) omtrent de endoscopen en toebehoren die zijn aangevraagd en datum en tijdstip waarop de medisch specialist/endoscopist kan de bruikleenendoscoop pas gebruiken als aan de ontvangst en controle van de endoscopen en/of toebehoren binnen de instelling door technisch beheerder## én aansluitend op de afdeling voor reiniging en desinfectie; endoscopendesinfector, zodat de juiste specificaties van de endoscoop opgeslagen zijn indien de leenendoscoop een onbekend/nieuw type is binnen de instelling, wordt reiniging, desinfectie en evt sterilisatie door de betreffende afdeling; na gebruik, zo spoedig mogelijk retour voor reiniging en desinfectie Bij het aanbieden van een endoscoop of toebehoren wordt er steeds van uitgegaan dat deze voor de eerste maal wordt aangeboden Indien er sprake is van een herhaling dient aangegeven te worden dat alle documentatie reeds in het bezit is van de betrokken Invoering van de endoscopen / toebehoren, routing en controle de endoscoop en/of toebehoren dient minimaal # werkdag voor de geplande scopie bij de endoscoop wordt door de technisch beheerder opgenomen in het door de instelling de technisch beheerder draagt vervolgens zorg voor transport naar de betreffende de leverancier moet een logboek bijhouden van de endoscoop waarin de endoscoop, zodat deze voor de gebruiker op verzoek inzichtelijk kunnen worden de leverancier verklaart bij de aflevering van de endoscopen aan de instelling dat de materialen gedecontamineerd zijn Hij kan hierbij geen gebruik maken van de verklaring Bruikleen/ huur ten behoeve van gebruik bij patiënten gedurende een bepaalde periode, middels ordernummer in organisatie binnengekomen Zicht uitsluitend tbv beoordeling, niet in combinatie met gebruik bij patiënten/proefplaatsing ## Endoscopen dienen met serienummer en verblijfsperiode in de instelling te worden geregistreerd de technisch beheerder dient de leenendoscoop bij retourzending naar de leverancier te De endoscoop wordt na machinale reiniging en desinfectie droog opgeslagen in een Indien de endoscoop na machinale reiniging en desinfectie niet droog uit de endoscopendesinfector komt, wordt de endoscoop gedroogd in een endoscopendroogkast of de endoscoop wordt afgenomen met een gaasje met alcohol ##%, zodat droging aan de masker bestand tegen de gebruikte chemicaliën (koolstoffilter); masker te gebruiken bij - vervang de containers conform de instructie van de leverancier en veiligheidsinstructie - op aangeven van de melding van de endoscopendesinfector wordt de betreffende - zorg dat je het juiste middel klaarzet en controleer de houdbaarheidsdatum De te herkenbaar, zodanig dat slechts één soort reinigings- en/of desinfectiemiddel in een daarvoor bestemde plaats in de endoscopendesinfector wordt geplaatst Hiermee worden Kanaalloze endoscopen, die gebruikt worden met een intacte hoes dienen, indien niet machinaal gereinigd en gedesinfecteerd, na gebruik gedesinfecteerd te worden met alcohol ##% of een ander door de endoscopenfabrikant voorgeschreven desinfectans, waarbij de voorgeschreven contacttijd en andere aanwijzingen in acht worden genomen Aan het einde van het programma worden de kanaalloze endoscopen getransporteerd naar de centrale reinigings- en desinfectieruimte waar machinale desinfectie volgt Dit draagt ertoe bij dat na elk endoscopieprogramma de kanaalloze endoscopen automatisch getest worden op.
| 562 | nvmdl |
gedurende een bepaalde periode, middels ordernummer in organisatie binnengekomen Zicht uitsluitend tbv beoordeling, niet in combinatie met gebruik bij patiënten/proefplaatsing ## Endoscopen dienen met serienummer en verblijfsperiode in de instelling te worden geregistreerd de technisch beheerder dient de leenendoscoop bij retourzending naar de leverancier te De endoscoop wordt na machinale reiniging en desinfectie droog opgeslagen in een Indien de endoscoop na machinale reiniging en desinfectie niet droog uit de endoscopendesinfector komt, wordt de endoscoop gedroogd in een endoscopendroogkast of de endoscoop wordt afgenomen met een gaasje met alcohol ##%, zodat droging aan de masker bestand tegen de gebruikte chemicaliën (koolstoffilter); masker te gebruiken bij - vervang de containers conform de instructie van de leverancier en veiligheidsinstructie - op aangeven van de melding van de endoscopendesinfector wordt de betreffende - zorg dat je het juiste middel klaarzet en controleer de houdbaarheidsdatum De te herkenbaar, zodanig dat slechts één soort reinigings- en/of desinfectiemiddel in een daarvoor bestemde plaats in de endoscopendesinfector wordt geplaatst Hiermee worden Kanaalloze endoscopen, die gebruikt worden met een intacte hoes dienen, indien niet machinaal gereinigd en gedesinfecteerd, na gebruik gedesinfecteerd te worden met alcohol ##% of een ander door de endoscopenfabrikant voorgeschreven desinfectans, waarbij de voorgeschreven contacttijd en andere aanwijzingen in acht worden genomen Aan het einde van het programma worden de kanaalloze endoscopen getransporteerd naar de centrale reinigings- en desinfectieruimte waar machinale desinfectie volgt Dit draagt ertoe bij dat na elk endoscopieprogramma de kanaalloze endoscopen automatisch getest worden op Het transport van de endoscopen dient te geschieden in gesloten transportbakken, die goed te reinigen en te desinfecteren zijn Daar de kans op een lookbackprocedure klein is (in verband met het lage infectierisico bij endoscopen zonder kanaal) of, bij lekkage van de endoscoop slechts één endoscopieprogramma betreft, wordt een track & trace registratie bij de desinfectie niet noodzakelijk geacht Op basis van spreekuurregistratie kunnen patiënten getraceerd Bij gebruik van een intacte CE-gemarkeerde hoes is er bij de tussentijdse desinfectie geen indicatie voor reiniging en kan de endoscoop na verwijdering van de hoes direct gedesinfecteerd worden met alcohol ##% of ander voor dit doel toegelaten desinfectans Volg hierbij de gebruiksaanwijzing van de fabrikant wat betreft geschikte desinfectantia Zonder gebruik van de hoes is er dus altijd een indicatie voor machinale reiniging en er moet altijd een controle door een #de persoon plaatsvinden als de containers volledig aangesloten zijn voordat de endoscopendesinfector weer in gebruik wordt genomen, registreer in het logboek datum en tijdstip van plaatsen, naam, lotnummer en houdbaarheidsdatum van het middel dat wordt vervangen, naam endoscopendesinfector, indien niet geautomatiseerd dan paraferen door twee personen Zorg ervoor dat de medewerkers weten hoe te handelen bij calamiteiten, dit moet Zorg ook dat er producten voor een calamiteit aanwezig zijn, zoals b v een chemicaliënspillkit verwisseling van containers heeft tot gevolg dat de endoscopen onvoldoende gereinigd gebruik van niet-compatibele chemicaliën kan leiden tot beschadiging van endoscopen de reiniging- en desinfectiemiddelen ten behoeve van handmatige en machinale reiniging en desinfectie van endoscopen dienen organisatiebreed te worden.
| 569 | nvmdl |
dient te geschieden in gesloten transportbakken, die goed te reinigen en te desinfecteren zijn Daar de kans op een lookbackprocedure klein is (in verband met het lage infectierisico bij endoscopen zonder kanaal) of, bij lekkage van de endoscoop slechts één endoscopieprogramma betreft, wordt een track & trace registratie bij de desinfectie niet noodzakelijk geacht Op basis van spreekuurregistratie kunnen patiënten getraceerd Bij gebruik van een intacte CE-gemarkeerde hoes is er bij de tussentijdse desinfectie geen indicatie voor reiniging en kan de endoscoop na verwijdering van de hoes direct gedesinfecteerd worden met alcohol ##% of ander voor dit doel toegelaten desinfectans Volg hierbij de gebruiksaanwijzing van de fabrikant wat betreft geschikte desinfectantia Zonder gebruik van de hoes is er dus altijd een indicatie voor machinale reiniging en er moet altijd een controle door een #de persoon plaatsvinden als de containers volledig aangesloten zijn voordat de endoscopendesinfector weer in gebruik wordt genomen, registreer in het logboek datum en tijdstip van plaatsen, naam, lotnummer en houdbaarheidsdatum van het middel dat wordt vervangen, naam endoscopendesinfector, indien niet geautomatiseerd dan paraferen door twee personen Zorg ervoor dat de medewerkers weten hoe te handelen bij calamiteiten, dit moet Zorg ook dat er producten voor een calamiteit aanwezig zijn, zoals b v een chemicaliënspillkit verwisseling van containers heeft tot gevolg dat de endoscopen onvoldoende gereinigd gebruik van niet-compatibele chemicaliën kan leiden tot beschadiging van endoscopen de reiniging- en desinfectiemiddelen ten behoeve van handmatige en machinale reiniging en desinfectie van endoscopen dienen organisatiebreed te worden Endoscopendesinfectoren zijn uitgerust met een zelfdesinfectieprogramma Dit programma wordt uitgevoerd om de vorming van een mogelijke biofilm tegen te gaan Daarbij worden met het zelfdesinfectieproces interne delen van de machine bereikt waar in controleer of de endoscopendesinfector geen endoscoop of toebehoren als ventielen bevat en stel het zelfdesinfectieprogramma in Het zelfdesinfectieprogramma van de endoscopendesinfector dient volgens het voorschrift van de fabrikant te worden Het zelfdesinfectieprogramma wordt in ieder geval geadviseerd voorafgaand aan een te verwachten periode van stilstand langer dan ## uur Hiermee wordt beoogd een lagere uitgangscontaminatie te hebben bij een endoscopendesinfector waarvan verwacht wordt dat deze langer buiten gebruik is Het zelfdesinfectieprogramma wordt tevens geadviseerd na een periode van stilstand langer dan ## uur De SFERD adviseert de instructies van de fabrikant te volgen Afwijkingen van deze procedure dienen alleen onderbouwd en beargumenteerd te geschieden Bij afwijkingen van voorgeschreven procedures vervalt wellicht de aansprakelijkheid van de fabrikant Na een thermisch zelfdesinfectieprogramma blijft de endoscopendesinfector geruime tijd zodanig warm dat een afkoelperiode noodzakelijk is In de tussentijd kan endoscoopdesinfectie niet plaatsvinden Hiermee dient rekening te worden gehouden met beschikken over een zgn âtimerâ Hierdoor kan de (thermische) zelfdesinfectie voor aanvang Conform de gebruiksaanwijzing doet de technisch beheerder in samenspraak met de DSRD een uitspraak over welk onderhoud nodig is Daarna kunnen door ten minste de DSRD en de technisch beheerder de verantwoordelijkheden voor dit onderhoud verdeeld worden De fabrikant adviseert de eigenaar frequent controles en gebruikersonderhoud aan de.
| 546 | nvmdl |
zijn uitgerust met een zelfdesinfectieprogramma Dit programma wordt uitgevoerd om de vorming van een mogelijke biofilm tegen te gaan Daarbij worden met het zelfdesinfectieproces interne delen van de machine bereikt waar in controleer of de endoscopendesinfector geen endoscoop of toebehoren als ventielen bevat en stel het zelfdesinfectieprogramma in Het zelfdesinfectieprogramma van de endoscopendesinfector dient volgens het voorschrift van de fabrikant te worden Het zelfdesinfectieprogramma wordt in ieder geval geadviseerd voorafgaand aan een te verwachten periode van stilstand langer dan ## uur Hiermee wordt beoogd een lagere uitgangscontaminatie te hebben bij een endoscopendesinfector waarvan verwacht wordt dat deze langer buiten gebruik is Het zelfdesinfectieprogramma wordt tevens geadviseerd na een periode van stilstand langer dan ## uur De SFERD adviseert de instructies van de fabrikant te volgen Afwijkingen van deze procedure dienen alleen onderbouwd en beargumenteerd te geschieden Bij afwijkingen van voorgeschreven procedures vervalt wellicht de aansprakelijkheid van de fabrikant Na een thermisch zelfdesinfectieprogramma blijft de endoscopendesinfector geruime tijd zodanig warm dat een afkoelperiode noodzakelijk is In de tussentijd kan endoscoopdesinfectie niet plaatsvinden Hiermee dient rekening te worden gehouden met beschikken over een zgn âtimerâ Hierdoor kan de (thermische) zelfdesinfectie voor aanvang Conform de gebruiksaanwijzing doet de technisch beheerder in samenspraak met de DSRD een uitspraak over welk onderhoud nodig is Daarna kunnen door ten minste de DSRD en de technisch beheerder de verantwoordelijkheden voor dit onderhoud verdeeld worden De fabrikant adviseert de eigenaar frequent controles en gebruikersonderhoud aan de De uitgevoerde controles en onderhoud dient men af Conform de gebruiksaanwijzing stelt de technisch beheerder in samenspraak met de DSRD en de gebruikersafdeling vast welk gebruikersonderhoud nodig is Gebruikersonderhoud wordt bij voorkeur uitgevoerd door de medewerkers van de afdeling welke de droogkast gebruikt Het uitgevoerde gebruikersonderhoud dient vastgelegd te worden Indien dit niet elektronisch kan, kan gebruik worden gemaakt van een formulier gebruikersonderhoud, Gebruikersonderhoud kan afhankelijk van het merk en type de volgende zaken bevatten ⢠desinfecteren van de aansluitingen van de adapter die aangeraakt worden (na elk Deze items worden tevens gezien als een verificatie-onderdeel; zie par <DATUM> Hulpmiddelen die bij het scopiëren gebruikt worden, zijn te onderscheiden in vier groepen Indien hulpmiddelen tijdens het scopiëren in aanraking komen met steriel weefsel, dan dienen deze steriel te zijn Hieronder wordt de voorgeschreven methode voor de vier deze instrumenten komen tijdens de endoscopie in aanraking met steriel weefsel; de toepassing van steriele single-use hulpmiddelen heeft hier de voorkeur; steriele waterflessen worden gevuld met steriel water en dienen dagelijks vervangen te gebruik van steriele single-use spoelsystemen heeft de voorkeur Er zijn spoelsystemen op de markt waarvan onderdelen geschikt zijn voor ## uurs gebruik; antischuimmiddelen mogen niet vanuit de spoelflesjes via de endoscoop bij de patiënt toegediend worden Antischuimmiddelen hebben de eigenschap tot kristalvorming waardoor het waterjetkanaal of water/luchtkanaal niet meer schoon te krijgen is te tekenen; hiervoor kan men gebruik maken van het voorbeeldformulier endoscopendesinfector worden opgeslagen in het logboek Onder controle en onderhoud.
| 544 | nvmdl |
controles en onderhoud dient men af Conform de gebruiksaanwijzing stelt de technisch beheerder in samenspraak met de DSRD en de gebruikersafdeling vast welk gebruikersonderhoud nodig is Gebruikersonderhoud wordt bij voorkeur uitgevoerd door de medewerkers van de afdeling welke de droogkast gebruikt Het uitgevoerde gebruikersonderhoud dient vastgelegd te worden Indien dit niet elektronisch kan, kan gebruik worden gemaakt van een formulier gebruikersonderhoud, Gebruikersonderhoud kan afhankelijk van het merk en type de volgende zaken bevatten ⢠desinfecteren van de aansluitingen van de adapter die aangeraakt worden (na elk Deze items worden tevens gezien als een verificatie-onderdeel; zie par <DATUM> Hulpmiddelen die bij het scopiëren gebruikt worden, zijn te onderscheiden in vier groepen Indien hulpmiddelen tijdens het scopiëren in aanraking komen met steriel weefsel, dan dienen deze steriel te zijn Hieronder wordt de voorgeschreven methode voor de vier deze instrumenten komen tijdens de endoscopie in aanraking met steriel weefsel; de toepassing van steriele single-use hulpmiddelen heeft hier de voorkeur; steriele waterflessen worden gevuld met steriel water en dienen dagelijks vervangen te gebruik van steriele single-use spoelsystemen heeft de voorkeur Er zijn spoelsystemen op de markt waarvan onderdelen geschikt zijn voor ## uurs gebruik; antischuimmiddelen mogen niet vanuit de spoelflesjes via de endoscoop bij de patiënt toegediend worden Antischuimmiddelen hebben de eigenschap tot kristalvorming waardoor het waterjetkanaal of water/luchtkanaal niet meer schoon te krijgen is te tekenen; hiervoor kan men gebruik maken van het voorbeeldformulier endoscopendesinfector worden opgeslagen in het logboek Onder controle en onderhoud - indien van toepassing ontharden van de endoscopendesinfector volgens voorschrift Antischuimmiddelen mogen wel via het biopsiekanaal worden toegediend; dit kanaal deze groep hulpmiddelen komt niet in aanraking met steriel weefsel, maar de kans op reusable hulpmiddelen worden bij voorkeur gesteriliseerd, maar minimaal machinaal reusable ventielen dienen in zowel open als gesloten stand geborsteld te worden Op deze wijze wordt zoveel mogelijk verontreiniging verwijderd Hierna worden de ventielen bij voorkeur gesteriliseerd, maar minimaal machinaal gereinigd en gedesinfecteerd deze hulpmiddelen komen tijdens endoscopie niet in direct contact met de patiënt; Vóór ingebruikname van de endoscopendesinfector vindt installatiecontrole plaats door de In de ruimte moet ten minste wateraanvoer (inclusief filters), en afvoer op het riool, Zorg dat afzuiging van de machines via bestaande afzuiging voldoende capaciteit heeft de verslaglegging van bovengenoemde onderdelen geschiedt door de verantwoordelijke de beoordeling en functionele vrijgave van de endoscopendesinfector geschieden door Het reinigen en desinfecteren van endoscopen wordt uitgevoerd om risicoâs voor patiënten te voorkomen Echter deze procedures brengen mogelijk andere risicoâs met zich mee Zowel de leverancier van reinigings- en desinfectieapparatuur als de hoofden van de betrokken afdelingen hebben de verplichting om hiermee rekening te houden Risicoâs zijn onder te Risicoâs kunnen worden beperkt door het gebruik van algemene voorzorgsmaatregelen of specifieke, voor die situatie geldende maatregelen Hieronder staat beschreven wat de mogelijke risicoâs per categorie zijn en welke maatregelen nodig zijn om deze te beperken De zorginstelling dient zelf een eigen risicoanalyse uit te voeren, toegespitst op de locatie.
| 555 | nvmdl |
van toepassing ontharden van de endoscopendesinfector volgens voorschrift Antischuimmiddelen mogen wel via het biopsiekanaal worden toegediend; dit kanaal deze groep hulpmiddelen komt niet in aanraking met steriel weefsel, maar de kans op reusable hulpmiddelen worden bij voorkeur gesteriliseerd, maar minimaal machinaal reusable ventielen dienen in zowel open als gesloten stand geborsteld te worden Op deze wijze wordt zoveel mogelijk verontreiniging verwijderd Hierna worden de ventielen bij voorkeur gesteriliseerd, maar minimaal machinaal gereinigd en gedesinfecteerd deze hulpmiddelen komen tijdens endoscopie niet in direct contact met de patiënt; Vóór ingebruikname van de endoscopendesinfector vindt installatiecontrole plaats door de In de ruimte moet ten minste wateraanvoer (inclusief filters), en afvoer op het riool, Zorg dat afzuiging van de machines via bestaande afzuiging voldoende capaciteit heeft de verslaglegging van bovengenoemde onderdelen geschiedt door de verantwoordelijke de beoordeling en functionele vrijgave van de endoscopendesinfector geschieden door Het reinigen en desinfecteren van endoscopen wordt uitgevoerd om risicoâs voor patiënten te voorkomen Echter deze procedures brengen mogelijk andere risicoâs met zich mee Zowel de leverancier van reinigings- en desinfectieapparatuur als de hoofden van de betrokken afdelingen hebben de verplichting om hiermee rekening te houden Risicoâs zijn onder te Risicoâs kunnen worden beperkt door het gebruik van algemene voorzorgsmaatregelen of specifieke, voor die situatie geldende maatregelen Hieronder staat beschreven wat de mogelijke risicoâs per categorie zijn en welke maatregelen nodig zijn om deze te beperken De zorginstelling dient zelf een eigen risicoanalyse uit te voeren, toegespitst op de locatie desinfectieproces bewaken Bij voorkeur vindt registratie van endoscopie- en vermelding van procesnummer gekoppeld aan datum en tijd van het desinfectieproces; vermelding van serienummer van de endoscopendesinfector en de sectie (bak links of uitvoerende medisch specialist / endoscopist van de endoscopie per sectie of plaats; reiniging en desinfectie uitvoerende per sectie of plaats; persoon die de endoscoop in endoscopendesinfector plaatst en persoon die de endoscoop na reiniging en desinfectieproces uit endoscopendesinfector haalt (= persoon die endoscoop vrijgeeft voor veilig vermelding van een effectief/afgebroken reiniging en desinfectieproces per sectie of o drukmetingen (waaronder lektest en continue drukbewaking voor o starttijd, eindtijd en duur van het proces, ev duur van diverse andere fasen van Voor het bewaren van technische gegevens voor reiniging en desinfectie zijn geen wettelijke termijnen gesteld Voor sterilisatie stelt het Besluit gesteriliseerde medische hulpmiddelen [ref ##] dat protocollen van een partij gesteriliseerde medische hulpmiddelen "ten minste # maanden bewaard dienen te blijven" Voor sterilisaties voor derden geldt een vastgestelde Binnen het werkveld wordt de bewaartermijn van # maanden krap bevonden, gelet de kans dat symptomen van infecties ten gevolge van patiëntbehandeling zich ook na # maanden In de endoscopenrichtlijn van de WIP wordt een bewaartermijn van minimaal <LEEFTIJD> jaar voor Zorginstellingen dienen een systeem te hanteren, waaruit herleidbaar is welke endoscoop bij welke patiënt is toegepast en door wie en in welke endoscopendesinfector de endoscoop is technische gegevens over reiniging en desinfectie geadviseerd [ref #] Hiermee kan een organisatie aantonen dat geopenbaarde reacties bij een patiënt met aan zekerheid.
| 562 | nvmdl |
vindt registratie van endoscopie- en vermelding van procesnummer gekoppeld aan datum en tijd van het desinfectieproces; vermelding van serienummer van de endoscopendesinfector en de sectie (bak links of uitvoerende medisch specialist / endoscopist van de endoscopie per sectie of plaats; reiniging en desinfectie uitvoerende per sectie of plaats; persoon die de endoscoop in endoscopendesinfector plaatst en persoon die de endoscoop na reiniging en desinfectieproces uit endoscopendesinfector haalt (= persoon die endoscoop vrijgeeft voor veilig vermelding van een effectief/afgebroken reiniging en desinfectieproces per sectie of o drukmetingen (waaronder lektest en continue drukbewaking voor o starttijd, eindtijd en duur van het proces, ev duur van diverse andere fasen van Voor het bewaren van technische gegevens voor reiniging en desinfectie zijn geen wettelijke termijnen gesteld Voor sterilisatie stelt het Besluit gesteriliseerde medische hulpmiddelen [ref ##] dat protocollen van een partij gesteriliseerde medische hulpmiddelen "ten minste # maanden bewaard dienen te blijven" Voor sterilisaties voor derden geldt een vastgestelde Binnen het werkveld wordt de bewaartermijn van # maanden krap bevonden, gelet de kans dat symptomen van infecties ten gevolge van patiëntbehandeling zich ook na # maanden In de endoscopenrichtlijn van de WIP wordt een bewaartermijn van minimaal <LEEFTIJD> jaar voor Zorginstellingen dienen een systeem te hanteren, waaruit herleidbaar is welke endoscoop bij welke patiënt is toegepast en door wie en in welke endoscopendesinfector de endoscoop is technische gegevens over reiniging en desinfectie geadviseerd [ref #] Hiermee kan een organisatie aantonen dat geopenbaarde reacties bij een patiënt met aan zekerheid aangehouden bij evaluaties van incidenten betreffende inadequate reiniging en Het is hierbij aan te bevelen van de aanwezige data altijd periodiek een backup te laten maken Het is onwenselijk dat de data slechts lokaal op een werkstation wordt bewaard, de Patiënttevredenheid kan worden getoetst Hiervoor zijn onderzoeksmethoden beschikbaar en er zijn voorbeelden van vragenlijsten Voor de afstemming van de dienstverlening met de verwachting van de patiënt kunnen zorginstelling brede initiatieven leiden tot verhoging van het patiëntenaanbod Dit kan resulteren in toename van vraag naar onderzoek waarbij Een verzorgde inrichting met oog voor kleur en functie geeft in combinatie met een vriendelijke en discrete behandeling de patiënt het vertrouwen in goede handen te zijn Kenmerken die aanduiden dat aan richtlijnen en kwaliteitsstandaarden wordt voldaan, kan Informatiemateriaal over de onderzoeken die de patiënt mogelijk zou kunnen ondergaan, zal de patiënt geruststellen en ertoe bijdragen dat deze zich in een ontspannen sfeer laat Door het aanduiden van mogelijkheden tot het uiten van klachten of suggesties kan de patiënt worden uitgenodigd tot het delen van ervaringen in de dienstverlening die kunnen bijdragen tot verbeteringen in het behandelproces Deze meldingen kunnen een rol spelen in de patiëntenzorg, bij audits of bij een calamiteitenoefening Het is aan de medisch specialist/endoscopist om zich voorafgaand aan behandelingen ervan te vergewissen dat de aangereikte endoscoop aantoonbaar gereinigd en gedesinfecteerd is, zodat op dat vlak geen twijfel is ten aanzien van patiëntveiligheid, zoals verwoord in de leidraad van de Orde van Medisch Specialisten over medische apparatuur [ref ##].
| 557 | nvmdl |
reiniging en Het is hierbij aan te bevelen van de aanwezige data altijd periodiek een backup te laten maken Het is onwenselijk dat de data slechts lokaal op een werkstation wordt bewaard, de Patiënttevredenheid kan worden getoetst Hiervoor zijn onderzoeksmethoden beschikbaar en er zijn voorbeelden van vragenlijsten Voor de afstemming van de dienstverlening met de verwachting van de patiënt kunnen zorginstelling brede initiatieven leiden tot verhoging van het patiëntenaanbod Dit kan resulteren in toename van vraag naar onderzoek waarbij Een verzorgde inrichting met oog voor kleur en functie geeft in combinatie met een vriendelijke en discrete behandeling de patiënt het vertrouwen in goede handen te zijn Kenmerken die aanduiden dat aan richtlijnen en kwaliteitsstandaarden wordt voldaan, kan Informatiemateriaal over de onderzoeken die de patiënt mogelijk zou kunnen ondergaan, zal de patiënt geruststellen en ertoe bijdragen dat deze zich in een ontspannen sfeer laat Door het aanduiden van mogelijkheden tot het uiten van klachten of suggesties kan de patiënt worden uitgenodigd tot het delen van ervaringen in de dienstverlening die kunnen bijdragen tot verbeteringen in het behandelproces Deze meldingen kunnen een rol spelen in de patiëntenzorg, bij audits of bij een calamiteitenoefening Het is aan de medisch specialist/endoscopist om zich voorafgaand aan behandelingen ervan te vergewissen dat de aangereikte endoscoop aantoonbaar gereinigd en gedesinfecteerd is, zodat op dat vlak geen twijfel is ten aanzien van patiëntveiligheid, zoals verwoord in de leidraad van de Orde van Medisch Specialisten over medische apparatuur [ref ##] klant te beschouwen met wensen, rechten en plichten Bij de behandeling van de patiënt dient de medisch specialist/endoscopist er vanuit te kunnen gaan dat de juiste endoscopen op het juiste tijdstip aanwezig zijn De decontaminatiecyclus dient erop gericht te zijn om de endoscoop tijdig beschikbaar te hebben voor het patiëntenonderzoek Op basis van het aantal te scopiëren patiënten en de omloopsnelheid van reiniging en desinfectie dienen de Conform het INK model is waardering door klanten en leveranciers onderdeel van de resultaten van de organisatie Zijn de klanten tevreden met wat de organisatie doet en wat Heeft de organisatie inzicht in de redenen waarom men wel of niet van haar diensten gebruikt maakt? En wat mag de organisatie voor de toekomst van hen verwachten? Conform het INK model is waardering door medewerkers onderdeel van de resultaten van de organisatie De waardering door medewerkers dient middels medewerkerstevredenheidsonderzoeken te worden geëvalueerd Uit de resultaten van een dergelijk onderzoek kan een organisatie leerpunten ontlenen om de medewerkers te binden en te blijven boeien Nieuwe ontwikkelingen kunnen leiden tot uitbreiding van taken waar, na toepassing van onderzoek in het kader van het functiewaarderingssysteem, andere beloning tegenover kan staan Leidinggevenden van organisaties en afdelingen hebben tot taak om een balans te creëren tussen werk, beloning, ontwikkeling, en voldoende uitdaging voor de medewerker Een positieve motivatie leidt tot effectieve inzet en taakuitvoering Binnen het werkgebied âflexibele endoscopenâ is het van belang dat de medewerker een tevreden en veilig gevoel heeft, zowel voor de medewerker zelf, maar ook richting de patiënt.
| 556 | nvmdl |
plichten Bij de behandeling van de patiënt dient de medisch specialist/endoscopist er vanuit te kunnen gaan dat de juiste endoscopen op het juiste tijdstip aanwezig zijn De decontaminatiecyclus dient erop gericht te zijn om de endoscoop tijdig beschikbaar te hebben voor het patiëntenonderzoek Op basis van het aantal te scopiëren patiënten en de omloopsnelheid van reiniging en desinfectie dienen de Conform het INK model is waardering door klanten en leveranciers onderdeel van de resultaten van de organisatie Zijn de klanten tevreden met wat de organisatie doet en wat Heeft de organisatie inzicht in de redenen waarom men wel of niet van haar diensten gebruikt maakt? En wat mag de organisatie voor de toekomst van hen verwachten? Conform het INK model is waardering door medewerkers onderdeel van de resultaten van de organisatie De waardering door medewerkers dient middels medewerkerstevredenheidsonderzoeken te worden geëvalueerd Uit de resultaten van een dergelijk onderzoek kan een organisatie leerpunten ontlenen om de medewerkers te binden en te blijven boeien Nieuwe ontwikkelingen kunnen leiden tot uitbreiding van taken waar, na toepassing van onderzoek in het kader van het functiewaarderingssysteem, andere beloning tegenover kan staan Leidinggevenden van organisaties en afdelingen hebben tot taak om een balans te creëren tussen werk, beloning, ontwikkeling, en voldoende uitdaging voor de medewerker Een positieve motivatie leidt tot effectieve inzet en taakuitvoering Binnen het werkgebied âflexibele endoscopenâ is het van belang dat de medewerker een tevreden en veilig gevoel heeft, zowel voor de medewerker zelf, maar ook richting de patiënt Hiertoe dient binnen de organisatie de taakuitvoering te zijn beschreven in een (lokaal Bij taakuitvoering op basis van een kwaliteitshandboek kan een medewerker het vertrouwen hebben de noodzakelijke procedures op juiste en veilige wijze uit te voeren Procedures zijn afgeleid van richtlijnen en op basis van de lokale omstandigheden in protocollen opgesteld De protocollen zijn met draagvlak van het team vastgesteld en bepalen de dagelijkse uitvoering Hiermee zijn procedures gestandaardiseerd, auditeerbaar en verbeterbaar In de protocollen dient ook plaats te zijn voor de zorg voor een veilige werkomgeving (KAM) In het kader hiervan wordt voldaan aan de wettelijk verplichte registratie van gevaarlijke stoffen, is er zorg voor arbeidsomstandigheden met aandacht voor bijvoorbeeld met werkzaamheden gepaard gaand geluid en klimaat Om de kwaliteit van werk- en arbeidsomstandigheden te kunnen onderhouden is het noodzakelijk dat een organisatie de beschikking heeft over de volgende deskundigheid Medische Techniek / Klinische Fysica, Infectiepreventie, Arbo en Er dient te worden gewerkt met apparatuur die voldoet aan de stand der techniek en met voldoende (na-)geschoolde medewerkers Dit vereist de bereidheid van een Raad van Incidenten met betrekking tot endoscopenreiniging en -desinfectie worden in de media vaak breed uitgemeten De maatschappij eist van de ziekenhuizen dat endoscopieën op een veilige wijze worden verricht en dat de ziekenhuizen openheid van zaken geven, mocht deze veiligheid in het geding komen Dit betekent dat een ziekenhuis dient te beschikken over een adequate wijze van incidentenmanagement, dat erop gericht is om enerzijds herhaling van.
| 547 | nvmdl |
Hiertoe dient binnen de organisatie de taakuitvoering te zijn beschreven in een (lokaal Bij taakuitvoering op basis van een kwaliteitshandboek kan een medewerker het vertrouwen hebben de noodzakelijke procedures op juiste en veilige wijze uit te voeren Procedures zijn afgeleid van richtlijnen en op basis van de lokale omstandigheden in protocollen opgesteld De protocollen zijn met draagvlak van het team vastgesteld en bepalen de dagelijkse uitvoering Hiermee zijn procedures gestandaardiseerd, auditeerbaar en verbeterbaar In de protocollen dient ook plaats te zijn voor de zorg voor een veilige werkomgeving (KAM) In het kader hiervan wordt voldaan aan de wettelijk verplichte registratie van gevaarlijke stoffen, is er zorg voor arbeidsomstandigheden met aandacht voor bijvoorbeeld met werkzaamheden gepaard gaand geluid en klimaat Om de kwaliteit van werk- en arbeidsomstandigheden te kunnen onderhouden is het noodzakelijk dat een organisatie de beschikking heeft over de volgende deskundigheid Medische Techniek / Klinische Fysica, Infectiepreventie, Arbo en Er dient te worden gewerkt met apparatuur die voldoet aan de stand der techniek en met voldoende (na-)geschoolde medewerkers Dit vereist de bereidheid van een Raad van Incidenten met betrekking tot endoscopenreiniging en -desinfectie worden in de media vaak breed uitgemeten De maatschappij eist van de ziekenhuizen dat endoscopieën op een veilige wijze worden verricht en dat de ziekenhuizen openheid van zaken geven, mocht deze veiligheid in het geding komen Dit betekent dat een ziekenhuis dient te beschikken over een adequate wijze van incidentenmanagement, dat erop gericht is om enerzijds herhaling van - zo snel mogelijk acties te ondernemen om mogelijke overdracht van micro-organismen via niet adequaat gereinigde en gedesinfecteerde endoscopen en/of toebehoren te - onderzoek uit te voeren naar de oorzaken van het incident; - maatregelen te treffen om een incident in de toekomst te voorkomen, hierbij kan het nodig zijn om één of meerdere van de beheersmaatregelen in tabel # uit te voeren; Bij een incident wordt de incidentprocedure van de zorginstelling gehanteerd De voorzitter expertteam in te stellen en welke functionarissen hierbij te betrekken Conform het INK model is waardering door de maatschappij onderdeel van de resultaten van de organisatie Deze waardering is belangrijk voor de kwaliteit van zorg Ziekenhuizen conformeren zich voor de borging van de kwaliteit van zorg vaak aan De incidentenprocedure treedt in werking bij een gesignaleerde tekortkoming in het reinigings- en desinfectieproces van endoscopen Deze tekortkomingen worden zoveel Een operationele fout is een afwijking van het proces die geconstateerd wordt binnen de dagelijkse procescontrole als onderdeel van het primaire proces De medewerker herstelt de fout binnen de normale taakstelling; de fout wordt geregistreerd in de reguliere Een systeemfout is een afwijking van het proces die geconstateerd is binnen de reguliere beheersmaatregelen/procescontrole en niet direct leidt tot schade bij patiënt en/of medewerker Deze fouten worden gemeld aan de DSRD (conform lokale afspraken) en de Indien een incident kan leiden tot schade bij een patiënt, wordt een expertteam ingesteld ten behoeve van een recall (conform lokale afspraken) Na vaststelling van schade bij de patiënt.
| 548 | nvmdl |
acties te ondernemen om mogelijke overdracht van micro-organismen via niet adequaat gereinigde en gedesinfecteerde endoscopen en/of toebehoren te - onderzoek uit te voeren naar de oorzaken van het incident; - maatregelen te treffen om een incident in de toekomst te voorkomen, hierbij kan het nodig zijn om één of meerdere van de beheersmaatregelen in tabel # uit te voeren; Bij een incident wordt de incidentprocedure van de zorginstelling gehanteerd De voorzitter expertteam in te stellen en welke functionarissen hierbij te betrekken Conform het INK model is waardering door de maatschappij onderdeel van de resultaten van de organisatie Deze waardering is belangrijk voor de kwaliteit van zorg Ziekenhuizen conformeren zich voor de borging van de kwaliteit van zorg vaak aan De incidentenprocedure treedt in werking bij een gesignaleerde tekortkoming in het reinigings- en desinfectieproces van endoscopen Deze tekortkomingen worden zoveel Een operationele fout is een afwijking van het proces die geconstateerd wordt binnen de dagelijkse procescontrole als onderdeel van het primaire proces De medewerker herstelt de fout binnen de normale taakstelling; de fout wordt geregistreerd in de reguliere Een systeemfout is een afwijking van het proces die geconstateerd is binnen de reguliere beheersmaatregelen/procescontrole en niet direct leidt tot schade bij patiënt en/of medewerker Deze fouten worden gemeld aan de DSRD (conform lokale afspraken) en de Indien een incident kan leiden tot schade bij een patiënt, wordt een expertteam ingesteld ten behoeve van een recall (conform lokale afspraken) Na vaststelling van schade bij de patiënt Deze moet gemeld worden bij de RvB/Directie en het expertteam besluit welke acties er richting patiënt, IGJ en/of media uitgezet worden In tabel # staan voorbeelden beschreven van mogelijke incidenten; deze tabel is echter niet volledig De DSRD maakt op basis van de melding een risico-inschatting van het incident, zo nodig in overleg met (een) vakinhoudelijk deskundige(n) Op basis van deze inschatting kan Indien het mogelijke incident voortkomt uit te geconstateerde contaminatie van endoscopen, dan wordt actie ondernomen zoals weergeven in de flowchart proces microbiologische Voorbeelden van operationele fouten, systeemfouten en incidenten inadequate voorreiniging (bv niet ragen van kanalen of op display vermelde onvolledige te kleine lumina en/of niet toegankelijke kanalen (niet toegankelijk voor ragers) ná # uur gebruik van endoscopen die onvoldoende gedroogd zijn constatering van gefixeerd organisch materiaal in endoscoop en/of endoscopendesinfector werken met verkeerde concentraties, inwerktijden en/of temperatuur Stappen # t/m # zijn onderdeel van de reguliere procescontrole Indien uit de risico-analyse een onacceptabel risico blijkt, dan wordt een melding gedaan bij de RvB / Directie om Is er sprake (geweest) van een verhoogd (besmettings)risico voor patiënt en/of medewerker? Inschatting risico patiënt / medewerker wordt gedaan evt i o m medisch specialist Onderstaand stroomschema beschrijft de verschillende stappen die worden doorlopen Het kan zijn dat verschillende stappen parallel aan elkaar worden gestart en uitgevoerd Dit De DSRD inventariseert de meldingen (zie voorbeelden in tabel #) en doet een eerste risicoanalyse Indien de melding âslechtsâ een afwijking van het dagelijks handelen blijkt, dan zal.
| 577 | nvmdl |
bij de RvB/Directie en het expertteam besluit welke acties er richting patiënt, IGJ en/of media uitgezet worden In tabel # staan voorbeelden beschreven van mogelijke incidenten; deze tabel is echter niet volledig De DSRD maakt op basis van de melding een risico-inschatting van het incident, zo nodig in overleg met (een) vakinhoudelijk deskundige(n) Op basis van deze inschatting kan Indien het mogelijke incident voortkomt uit te geconstateerde contaminatie van endoscopen, dan wordt actie ondernomen zoals weergeven in de flowchart proces microbiologische Voorbeelden van operationele fouten, systeemfouten en incidenten inadequate voorreiniging (bv niet ragen van kanalen of op display vermelde onvolledige te kleine lumina en/of niet toegankelijke kanalen (niet toegankelijk voor ragers) ná # uur gebruik van endoscopen die onvoldoende gedroogd zijn constatering van gefixeerd organisch materiaal in endoscoop en/of endoscopendesinfector werken met verkeerde concentraties, inwerktijden en/of temperatuur Stappen # t/m # zijn onderdeel van de reguliere procescontrole Indien uit de risico-analyse een onacceptabel risico blijkt, dan wordt een melding gedaan bij de RvB / Directie om Is er sprake (geweest) van een verhoogd (besmettings)risico voor patiënt en/of medewerker? Inschatting risico patiënt / medewerker wordt gedaan evt i o m medisch specialist Onderstaand stroomschema beschrijft de verschillende stappen die worden doorlopen Het kan zijn dat verschillende stappen parallel aan elkaar worden gestart en uitgevoerd Dit De DSRD inventariseert de meldingen (zie voorbeelden in tabel #) en doet een eerste risicoanalyse Indien de melding âslechtsâ een afwijking van het dagelijks handelen blijkt, dan zal Uitzondering hierop kan een structurele afwijking op het dagelijks handelen zijn De DSRD schat op basis van de inventarisatie en Omissies in het werkproces kunnen op langere termijn uitmonden in risicoâs voor patiënt en/of medewerker Deze omissies dienen opgenomen en geborgd te worden in protocollen en/of werkinstructies Patiënten en/of medewerkers hebben door deze omissies geen verhoogd risico gelopen; een recall van patiënt/medewerker is in Indien de risico-analyse een vermoeden op of een aangetoond risico voor patiënt en/of medewerker oplevert, wordt door de DSRD direct contact gezocht met (een) vakinhoudelijk deskundige(n) om het risico verder in te schatten (zie stap #) Let wel het risico behoeft niet altijd microbiologisch te zijn; er kan bijvoorbeeld sprake zijn De melding blijkt na analyse geen risicoâs te bevatten, zowel voor het proces, de patiënt als de medewerker De procedure wordt hier gestopt; de melding wordt wel De vakinhoudelijk deskundige(n) schat(ten) samen met de DSRD het risico in Het resultaat a er is sprake van een structureel risico waarbij meerdere patiënten en /of medewerkers risico hebben gelopen In dit geval wordt de procedure verder doorgezet b er is sprake van een incidenteel risico bij één patiënt / medewerker De afwijking kan al langer aanwezig zijn, maar op basis van de inventarisatie en analyse kan de risicoinschatting beperkt worden tot één individu In dit geval worden verbetermaatregelen genomen om herhaling van de afwijking te voorkomen Eventuele maatregelen met betrekking tot betreffende patiënt / medewerker worden op individueel niveau afgehandeld.
| 600 | nvmdl |
structurele afwijking op het dagelijks handelen zijn De DSRD schat op basis van de inventarisatie en Omissies in het werkproces kunnen op langere termijn uitmonden in risicoâs voor patiënt en/of medewerker Deze omissies dienen opgenomen en geborgd te worden in protocollen en/of werkinstructies Patiënten en/of medewerkers hebben door deze omissies geen verhoogd risico gelopen; een recall van patiënt/medewerker is in Indien de risico-analyse een vermoeden op of een aangetoond risico voor patiënt en/of medewerker oplevert, wordt door de DSRD direct contact gezocht met (een) vakinhoudelijk deskundige(n) om het risico verder in te schatten (zie stap #) Let wel het risico behoeft niet altijd microbiologisch te zijn; er kan bijvoorbeeld sprake zijn De melding blijkt na analyse geen risicoâs te bevatten, zowel voor het proces, de patiënt als de medewerker De procedure wordt hier gestopt; de melding wordt wel De vakinhoudelijk deskundige(n) schat(ten) samen met de DSRD het risico in Het resultaat a er is sprake van een structureel risico waarbij meerdere patiënten en /of medewerkers risico hebben gelopen In dit geval wordt de procedure verder doorgezet b er is sprake van een incidenteel risico bij één patiënt / medewerker De afwijking kan al langer aanwezig zijn, maar op basis van de inventarisatie en analyse kan de risicoinschatting beperkt worden tot één individu In dit geval worden verbetermaatregelen genomen om herhaling van de afwijking te voorkomen Eventuele maatregelen met betrekking tot betreffende patiënt / medewerker worden op individueel niveau afgehandeld uit onderling overleg wordt geconcludeerd dat er geen risico is (geweest) voor patiënt en/of medewerker De procedure wordt hier gestopt; de melding wordt wel STAP # - Melding Raad van Bestuur / Directie De DSRD meldt de bevindingen bij de RvB en adviseert de voorzitter van de RvB een het doen van een analyse naar de aard en omvang van het geconstateerde incident en het adviseren van de directie / RvB over de te nemen stappen en te treffen maatregelen het opstellen van een evaluatierapport en zo nodig het vastleggen van een het aan de directie / RvB adviseren over het instellen van (tijdelijke) maatregelen om de het coördineren van de recall van patiënten indien dat noodzakelijk blijkt te zijn; Het expertteam besluit over het te voeren beleid en adviseert de RvB hierover Hierbij kunnen endoscopische onderzoeken verder doorgang hebben zonder een verhoogd Indien het incident veroorzaakt wordt door disfunctioneren van apparatuur dan wordt contact gezocht met de leverancier/fabrikant, zodat zij betrokken kunnen worden bij het bepalen <PERSOON> maatregelen vast om ervoor te zorgen dat er geen risico meer wordt gelopen, én stel maatregelen vast om incidenten in de toekomst te voorkomen Dit kan inhouden dat de apparatuur (tijdelijk) buiten gebruik wordt gesteld tot de oorzaak is opgeheven op basis van de inventarisatiegegevens wordt de risicoperiode en risicopopulatie op basis van de risico-inschatting wordt bepaald welke onderzoeken op welke op basis van de besluitvorming wordt de strategie tav de communicatie naar patiënt,.
| 570 | nvmdl |
wordt geconcludeerd dat er geen risico is (geweest) voor patiënt en/of medewerker De procedure wordt hier gestopt; de melding wordt wel STAP # - Melding Raad van Bestuur / Directie De DSRD meldt de bevindingen bij de RvB en adviseert de voorzitter van de RvB een het doen van een analyse naar de aard en omvang van het geconstateerde incident en het adviseren van de directie / RvB over de te nemen stappen en te treffen maatregelen het opstellen van een evaluatierapport en zo nodig het vastleggen van een het aan de directie / RvB adviseren over het instellen van (tijdelijke) maatregelen om de het coördineren van de recall van patiënten indien dat noodzakelijk blijkt te zijn; Het expertteam besluit over het te voeren beleid en adviseert de RvB hierover Hierbij kunnen endoscopische onderzoeken verder doorgang hebben zonder een verhoogd Indien het incident veroorzaakt wordt door disfunctioneren van apparatuur dan wordt contact gezocht met de leverancier/fabrikant, zodat zij betrokken kunnen worden bij het bepalen <PERSOON> maatregelen vast om ervoor te zorgen dat er geen risico meer wordt gelopen, én stel maatregelen vast om incidenten in de toekomst te voorkomen Dit kan inhouden dat de apparatuur (tijdelijk) buiten gebruik wordt gesteld tot de oorzaak is opgeheven op basis van de inventarisatiegegevens wordt de risicoperiode en risicopopulatie op basis van de risico-inschatting wordt bepaald welke onderzoeken op welke op basis van de besluitvorming wordt de strategie tav de communicatie naar patiënt, gestopt; de melding, inschatting en besluitvorming worden wel gerapporteerd De vertegenwoordiger van de RvB stelt een expertteam in; de teamleden worden in overleg met de DSRD en de vakinhoudelijk deskundige(n) bepaald Afhankelijk van het risico kan de grootte van het team vastgesteld worden Indien medewerkers risico hebben gelopen zal de bedrijfsarts zitting hebben in het team Het expertteam is verantwoordelijk voor De vastgestelde corrigerende maatregelen worden uitgevoerd De leidinggevende van de afdeling is verantwoordelijk voor de uitvoering en rapporteert aan de expertgroep De recall wordt uitgevoerd zoals vastgesteld De DSRD en vakinhoudelijk deskundige(n) zijn verantwoordelijk voor het verloop van het recall-proces De betrokken medisch specialist / endoscopist is verantwoordelijk voor de contacten naar de patiënt(en) De bedrijfsarts is verantwoordelijk voor de contacten met medewerkers Raad van Bestuur / Directie en/of de afdeling PR & Voorlichting is verantwoordelijk voor Het verloop van de procedure wordt geëvalueerd en gerapporteerd aan alle betrokkenen Op basis van deze evaluatie worden eventuele verbeterpunten opgesteld om herhaling van dit incident te voorkomen De verbeterpunten worden eventueel opgenomen in het De DSRD doet verslag van de procedure in een eindrapportage Deze rapportage wordt in ieder geval verstuurd naar RvB, Infectiepreventie Commissie en expertteamleden, indien relevant wordt door aangewezen functionaris (instellingsafhankelijk) gerapporteerd aan IGJ Om de incidentenprocedure zo goed mogelijk te laten verlopen wordt aanbevolen deze periodiek te testen Het testen van de incidentenprocedure wordt door de IGJ gestimuleerd om de effectiviteit van calamiteitenafhandeling in combinatie met track & trace te evalueren.
| 551 | nvmdl |
Subsets and Splits
No community queries yet
The top public SQL queries from the community will appear here once available.