text stringlengths 80 6.25k | text_len int64 32 3.12k | src stringclasses 7 values |
|---|---|---|
praktijk worden, zoals ook <PERSOON> et al beschrijven, nog andere complicaties of huidproblemen rondom de stoma gezien die in de gevonden literatuur (vrijwel) niet worden beschreven en niet zijn gevalideerd De meest voorkomende zijn erytheem (roodheid), maceratie, erosie, stripeffect en <INSTELLING> bij de stoma De werkgroep is van mening dat deze hier wel genoemd dienen te worden, ondanks onvolledige <PERSOON> et al (###) geven op de scoringskaart behorend bij het onderzoek definities van erytheem, maceratie Oppervlakkig defect (schaafwond gelijkend) wat zich beperkt tot de epidermis De interventies bij deze problemen richten zich op het wegnemen of elimineren van de oorzaak Geef voorlichting aan de stomadrager over het nut van follow-up controles in verband met het voorkómen Veel stomadragers krijgen een stoma in verband met een kwaadaardige aandoening (darm- of blaastumor) Er kan dan ook een voor- of nabehandeling met chemotherapie of chemoradiatie plaatsvinden (neoadjuvante en/of adjuvante) In de dagelijkse praktijk is er behoefte aan aandachtspunten bij stomadragers die behandeld worden Oliphant et al (###) hebben in hun retrospectief onderzoek ### stomadragers vergeleken; er is gekeken naar de stoma gerelateerde complicaties met en zonder chemotherapie bij een colorectaal carcinoom Hierin is geconcludeerd dat stomadragers met een dubbelloops ileostoma na drie maanden meer stomacomplicaties hebben in de groep die chemotherapie krijgt Dit verschil werd niet vastgesteld bij een eindstandig ileostoma of In het retrospectief onderzoek van Phatak et al (###) is gekeken naar de invloed van complicaties bij een ileostoma op de behandeling van een rectumtumor behandeld wordt met neoadjuvante chemoradiatie zijn geanalyseerd Er is een hoog percentage heropnames, dehydratie is de belangrijkste reden voor heropname Er blijkt een samenhang te zijn tussen deze heropnames Ook in het retrospectief onderzoek van Hayden et al (###) komt naar voren dat neoadjuvante chemoradiatie Er zijn niet veel vergelijkende onderzoeken waarbij de impact van chemotherapie bij stomadragers is geanalyseerd De genoemde onderzoeken zijn vanuit een andere vraag uitgevoerd echter geven wel overwegend gelijke conclusies namelijk kans op dehydratie en lekkages Bij chemotherapie worden meer complicaties gezien bij een dubbelloops ileostoma en door de complicaties van een ileostoma is het soms In de praktijk wordt net als in de beschreven artikelen ervaren dat er bij ileostomadragers problemen zoals dehydratie voorkomen, bijvoorbeeld door veranderd ontlastingspatroon, high output en/ of braken De stoma verpleegkundige ziet in de praktijk ook stomadragers die behandeld worden met radiotherapie of immunotherapie Ook bij deze behandelingen moet de stomaverpleegkundige zich bewust zijn van hogere risicoâs op huid problemen Zowel tijdens radiotherapie als bij een stoma in eerder bestraald gebied is extra aandacht <PERSOON> als stomaverpleegkundige bewust van het verhoogd risico op dehydratie en lekkages bij stomadragers met In de ontslagfase heeft de stomadrager reeds een keuze gemaakt welk stomamateriaal hij wil gebruiken Argumenten om hierin verandering te brengen kunnen zijn complicaties, het materiaal niet kunnen hanteren of andere persoonlijke redenen, gelijk aan de argumenten in de postoperatieve fase Oxenham (###) beschrijft in haar artikel dat stomadragers die langer een stoma hebben bepaalde gewoontes.
| 577 | nvmdl |
zijn geanalyseerd Er is een hoog percentage heropnames, dehydratie is de belangrijkste reden voor heropname Er blijkt een samenhang te zijn tussen deze heropnames Ook in het retrospectief onderzoek van Hayden et al (###) komt naar voren dat neoadjuvante chemoradiatie Er zijn niet veel vergelijkende onderzoeken waarbij de impact van chemotherapie bij stomadragers is geanalyseerd De genoemde onderzoeken zijn vanuit een andere vraag uitgevoerd echter geven wel overwegend gelijke conclusies namelijk kans op dehydratie en lekkages Bij chemotherapie worden meer complicaties gezien bij een dubbelloops ileostoma en door de complicaties van een ileostoma is het soms In de praktijk wordt net als in de beschreven artikelen ervaren dat er bij ileostomadragers problemen zoals dehydratie voorkomen, bijvoorbeeld door veranderd ontlastingspatroon, high output en/ of braken De stoma verpleegkundige ziet in de praktijk ook stomadragers die behandeld worden met radiotherapie of immunotherapie Ook bij deze behandelingen moet de stomaverpleegkundige zich bewust zijn van hogere risicoâs op huid problemen Zowel tijdens radiotherapie als bij een stoma in eerder bestraald gebied is extra aandacht <PERSOON> als stomaverpleegkundige bewust van het verhoogd risico op dehydratie en lekkages bij stomadragers met In de ontslagfase heeft de stomadrager reeds een keuze gemaakt welk stomamateriaal hij wil gebruiken Argumenten om hierin verandering te brengen kunnen zijn complicaties, het materiaal niet kunnen hanteren of andere persoonlijke redenen, gelijk aan de argumenten in de postoperatieve fase Oxenham (###) beschrijft in haar artikel dat stomadragers die langer een stoma hebben bepaalde gewoontes Op basis van gewoonte wordt het hulpmiddel nog steeds toegepast Stomaverpleegkundigen zijn verantwoordelijk voor het voorschrijven van stomamaterialen en aanvullende hulpmiddelen en de daarbij behorende evaluatie en aanpassing van materialen om hiermee verkeerd gebruik te voorkomen Zoals blijkt uit het eerdergenoemde onderzoek van Carlsson et al (###) naar complicaties kan het nodig zijn om bij complicaties of stomaproblemen materiaal te wijzigen, zoals van een vlakke naar een convex huidplaat Hoeflok et al (###) hebben een uitgebreid literatuuronderzoek naar inzet van convex stomamateriaal gedaan Doel van de studie was om aanbevelingen te kunnen omschrijven voor gebruik van convex huidplaten bij stoma Geconcludeerd wordt dat er geen eenduidige terminologie gehanteerd wordt voor convex materiaal De keuze voor inzet van convex materiaal is niet eenduidig en is vaak afhankelijk van ervaring en intuïtie van de stomaverpleegkundige Complicaties van gebruik van convex materiaal zijn niet eenduidig gedocumenteerd of evidence ontbreekt, evenals over wisselfrequentie van convex De auteurs stellen dat een eenduidige standaard gewenst is met eenduidige definities en terminologie, aanbevelingen voor inzet, gebruik(sduur) en registratie van complicaties door convex De Stomavereniging heeft ook in ### onderzoek onder leden gedaan naar stomamaterialen (<PERSOON> en <PERSOON>) In dit onlineonderzoek waarin ### stomadragers een vragenlijst hebben ingevuld is gevraagd naar de volgende aspecten âhet gebruik van stomamaterialen, bij wie advies wordt gevraagd, wat mensen ervaren wanneer het gaat om het vergoeden van stomahulpmiddelen, wat de relatie is met de leverancier en.
| 555 | nvmdl |
van gewoonte wordt het hulpmiddel nog steeds toegepast Stomaverpleegkundigen zijn verantwoordelijk voor het voorschrijven van stomamaterialen en aanvullende hulpmiddelen en de daarbij behorende evaluatie en aanpassing van materialen om hiermee verkeerd gebruik te voorkomen Zoals blijkt uit het eerdergenoemde onderzoek van Carlsson et al (###) naar complicaties kan het nodig zijn om bij complicaties of stomaproblemen materiaal te wijzigen, zoals van een vlakke naar een convex huidplaat Hoeflok et al (###) hebben een uitgebreid literatuuronderzoek naar inzet van convex stomamateriaal gedaan Doel van de studie was om aanbevelingen te kunnen omschrijven voor gebruik van convex huidplaten bij stoma Geconcludeerd wordt dat er geen eenduidige terminologie gehanteerd wordt voor convex materiaal De keuze voor inzet van convex materiaal is niet eenduidig en is vaak afhankelijk van ervaring en intuïtie van de stomaverpleegkundige Complicaties van gebruik van convex materiaal zijn niet eenduidig gedocumenteerd of evidence ontbreekt, evenals over wisselfrequentie van convex De auteurs stellen dat een eenduidige standaard gewenst is met eenduidige definities en terminologie, aanbevelingen voor inzet, gebruik(sduur) en registratie van complicaties door convex De Stomavereniging heeft ook in ### onderzoek onder leden gedaan naar stomamaterialen (<PERSOON> en <PERSOON>) In dit onlineonderzoek waarin ### stomadragers een vragenlijst hebben ingevuld is gevraagd naar de volgende aspecten âhet gebruik van stomamaterialen, bij wie advies wordt gevraagd, wat mensen ervaren wanneer het gaat om het vergoeden van stomahulpmiddelen, wat de relatie is met de leverancier en met betrekking tot vrije keuzeâ Over al deze aspecten zijn conclusies vermeld in het rapport Vrijwel alle respondenten (## procent) geven aan dat het stomamateriaal in grote mate de kwaliteit van leven bepaald Met betrekking tot materiaalkeuze geven de respondenten aan dat stomaverpleegkundigen uit het ziekenhuis een belangrijke rol spelen bij keuze van materialen of wanneer er problemen zijn Twee derde van de stomadragers wordt door de stomaverpleegkundige geadviseerd over het materiaal Bij meerverbruik wordt het meest advies gevraagd aan de stomaverpleegkundige in het ziekenhuis, omdat de stomadrager ervaart dat deze de stomadrager het beste kent Daarnaast geeft ## procent van de respondenten aan dat âde stomaverpleegkundige van de leverancier een essentieel onderdeel is van de zorg die zij krijgenâ Meest voorkomende redenen om te wisselen van materiaal zijn lekkages, comfort en huidproblemen Bijna alle respondenten geven aan dat zij zelf willen beslissen over welk merk en welk systeem (een of tweedelig) zij gebruiken Eén derde zegt nooit te zijn gewisseld van stomamateriaal na ziekenhuisopname Vrije keuze van leverancier is belangrijk voor ## procent <PERSOON> et al (###) beschrijven dat ##% van de onderzochte stomadragers in hun studie (UK) sinds de operatie In verband met het optreden van complicaties of problemen kan het nodig zijn om te wisselen van stomamateriaal of stomahulpmiddelen te gebruiken Daarnaast kan door gewoonte een verkeerd gebruik van middelen optreden, door veranderde situatie van de stomadrager kan het nodig zijn het huidig gebruik In de literatuur worden geen criteria gegeven met betrekking tot het aantal te gebruiken stomamaterialen De.
| 577 | nvmdl |
vermeld in het rapport Vrijwel alle respondenten (## procent) geven aan dat het stomamateriaal in grote mate de kwaliteit van leven bepaald Met betrekking tot materiaalkeuze geven de respondenten aan dat stomaverpleegkundigen uit het ziekenhuis een belangrijke rol spelen bij keuze van materialen of wanneer er problemen zijn Twee derde van de stomadragers wordt door de stomaverpleegkundige geadviseerd over het materiaal Bij meerverbruik wordt het meest advies gevraagd aan de stomaverpleegkundige in het ziekenhuis, omdat de stomadrager ervaart dat deze de stomadrager het beste kent Daarnaast geeft ## procent van de respondenten aan dat âde stomaverpleegkundige van de leverancier een essentieel onderdeel is van de zorg die zij krijgenâ Meest voorkomende redenen om te wisselen van materiaal zijn lekkages, comfort en huidproblemen Bijna alle respondenten geven aan dat zij zelf willen beslissen over welk merk en welk systeem (een of tweedelig) zij gebruiken Eén derde zegt nooit te zijn gewisseld van stomamateriaal na ziekenhuisopname Vrije keuze van leverancier is belangrijk voor ## procent <PERSOON> et al (###) beschrijven dat ##% van de onderzochte stomadragers in hun studie (UK) sinds de operatie In verband met het optreden van complicaties of problemen kan het nodig zijn om te wisselen van stomamateriaal of stomahulpmiddelen te gebruiken Daarnaast kan door gewoonte een verkeerd gebruik van middelen optreden, door veranderde situatie van de stomadrager kan het nodig zijn het huidig gebruik In de literatuur worden geen criteria gegeven met betrekking tot het aantal te gebruiken stomamaterialen De genoemd stomakenmerken, patiëntkenmerken en persoonlijke voorkeur) om dit op persoonsniveau vast te stellen Wel is het gemiddelde normaal gebruik voor een hele groep te benoemen De norm die al langer in <LOCATIE> gehanteerd wordt is bij een colostoma vier stomazakjes per dag, bij een ileostoma en urostoma twee zakjes per dag, en bij een tweedelig systeem vier huidplaten per week Als de stoma vaker verzorgd moet worden, om welke reden dan ook, kan meer materiaal nodig zijn Indien dit het geval is, is het de expertise van de stomaverpleegkundige om samen met de stomadrager te beoordelen of met andere stomamaterialen of verzorgingswijze minder frequente verzorging en daarmee lager materiaalgebruik bereikt kan worden De stomaverpleegkundige behoort hiervoor een uitgebreide kennis van deze materialen en hulpmiddelen te hebben Vanuit deze kennis en praktijkervaring kan de stomaverpleegkundige samen met de stomadrager bepalen of de huidige materialen goed gebruikt worden en de verzorging op de juiste wijze wordt uitgevoerd en wat bij deze stomadrager de juiste frequentie van verwisseling is Vervolgens wordt bepaald of het nodig is om andere materialen te gebruiken Volgens de methode van functioneringsgericht voorschrijven wordt dan opnieuw beschreven welke generieke kenmerken het stomamateriaal voor deze stomadrager moet hebben In bijlage XXI Zorg als stomaverpleegkundige uitgebreide kennis te hebben van alle verkrijgbare stomamaterialen en Informeer de stomadrager bij complicaties of problemen, welke andere stomamaterialen er zijn en maak, in In deze fase kan de stomadrager (met een colostoma) kiezen om te irrigeren Met irrigeren of colonirrigatie (CI).
| 559 | nvmdl |
stomakenmerken, patiëntkenmerken en persoonlijke voorkeur) om dit op persoonsniveau vast te stellen Wel is het gemiddelde normaal gebruik voor een hele groep te benoemen De norm die al langer in <LOCATIE> gehanteerd wordt is bij een colostoma vier stomazakjes per dag, bij een ileostoma en urostoma twee zakjes per dag, en bij een tweedelig systeem vier huidplaten per week Als de stoma vaker verzorgd moet worden, om welke reden dan ook, kan meer materiaal nodig zijn Indien dit het geval is, is het de expertise van de stomaverpleegkundige om samen met de stomadrager te beoordelen of met andere stomamaterialen of verzorgingswijze minder frequente verzorging en daarmee lager materiaalgebruik bereikt kan worden De stomaverpleegkundige behoort hiervoor een uitgebreide kennis van deze materialen en hulpmiddelen te hebben Vanuit deze kennis en praktijkervaring kan de stomaverpleegkundige samen met de stomadrager bepalen of de huidige materialen goed gebruikt worden en de verzorging op de juiste wijze wordt uitgevoerd en wat bij deze stomadrager de juiste frequentie van verwisseling is Vervolgens wordt bepaald of het nodig is om andere materialen te gebruiken Volgens de methode van functioneringsgericht voorschrijven wordt dan opnieuw beschreven welke generieke kenmerken het stomamateriaal voor deze stomadrager moet hebben In bijlage XXI Zorg als stomaverpleegkundige uitgebreide kennis te hebben van alle verkrijgbare stomamaterialen en Informeer de stomadrager bij complicaties of problemen, welke andere stomamaterialen er zijn en maak, in In deze fase kan de stomadrager (met een colostoma) kiezen om te irrigeren Met irrigeren of colonirrigatie (CI) waardoor gedurende ## tot ## uur geen ontlasting uit de stoma komt Irrigeren van een colostoma wordt al sinds de jaren ### toegepast (Turnbull, ###) De redenen om te irrigeren zijn divers Het geeft een stomadrager een gevoel van continentie en als huidproblemen veroorzaakt worden door lekkage van de ontlasting op de huid, vermindering van huidproblemen De stoma kan dan verzorgd worden met een stomapleister, minizakje of plug Relatieve nadelen van de procedure zijn de tijdsduur en mogelijkheid op fysieke reacties door het inbrengen van Karadag et al (###) hebben onderzoek gedaan naar relatie tussen kwaliteit van leven en irrigatie De conclusie was dat irrigeren onder bepaalde omstandigheden een veilige methode is om continentie te verkrijgen en bij kan dragen aan verbetering van kwaliteit van leven op bepaalde aspecten In de review van Recalla (###) wordt beschreven dat irrigatie de kans op huidproblemen bij een stoma kan verminderen In deze review worden ook de resultaten van een onderzoek van Carlsson et al (###) naar irrigeren weergegeven De belangrijkste voordelen die stomadragers noemen zijn verbetering van het gevoel van eigenwaarde, intimiteit en het gevoel van veiligheid doordat het stomazakje leeg blijft Als belangrijk nadeel wordt de benodigde tijd voor het irrigeren zelf en het bezet houden van een toilet of badkamer genoemd Tallman et al (###) hebben middels vragenlijsten een onderzoek gedaan onder ### stomaverpleegkundigen waarbij gevraagd is wat de stomaverpleegkundigen het belangrijkste vinden met betrekking tot irrigatie Hierin.
| 562 | nvmdl |
gedurende ## tot ## uur geen ontlasting uit de stoma komt Irrigeren van een colostoma wordt al sinds de jaren ### toegepast (Turnbull, ###) De redenen om te irrigeren zijn divers Het geeft een stomadrager een gevoel van continentie en als huidproblemen veroorzaakt worden door lekkage van de ontlasting op de huid, vermindering van huidproblemen De stoma kan dan verzorgd worden met een stomapleister, minizakje of plug Relatieve nadelen van de procedure zijn de tijdsduur en mogelijkheid op fysieke reacties door het inbrengen van Karadag et al (###) hebben onderzoek gedaan naar relatie tussen kwaliteit van leven en irrigatie De conclusie was dat irrigeren onder bepaalde omstandigheden een veilige methode is om continentie te verkrijgen en bij kan dragen aan verbetering van kwaliteit van leven op bepaalde aspecten In de review van Recalla (###) wordt beschreven dat irrigatie de kans op huidproblemen bij een stoma kan verminderen In deze review worden ook de resultaten van een onderzoek van Carlsson et al (###) naar irrigeren weergegeven De belangrijkste voordelen die stomadragers noemen zijn verbetering van het gevoel van eigenwaarde, intimiteit en het gevoel van veiligheid doordat het stomazakje leeg blijft Als belangrijk nadeel wordt de benodigde tijd voor het irrigeren zelf en het bezet houden van een toilet of badkamer genoemd Tallman et al (###) hebben middels vragenlijsten een onderzoek gedaan onder ### stomaverpleegkundigen waarbij gevraagd is wat de stomaverpleegkundigen het belangrijkste vinden met betrekking tot irrigatie Hierin Er wordt vastgesteld dat irrigatie minder voorkomt dan in het verleden Redenen hiervoor zijn verbeterd stomamateriaal maar ook gebrek aan kennis en ervaring van de stomaverpleegkundigen en problemen met geschikte trainingsruimte en tijd Grant et al (###) hebben een onderzoek gedaan onder ruim honderd colostomadragers, waarbij een vergelijking werd gemaakt tussen wel of geen ervaring met irrigeren Bij de stomadragers die niet irrigeerden was vrijwel geen kennis over irrigeren in het algemeen De stomadragers die wel irrigeren benoemen zelf voor- en nadelen Controle over de output, geur en gas en regelmatig ritme wordt als positief ervaren, de tijd die nodig is wordt vaak als nadeel benoemd Ook de problemen om te spoelen tijdens reizen of vakantie wordt als nadeel genoemd Stomadragers die gestopt zijn doen dit vaak vanwege een verandering in het dagelijks leven zoals bijvoorbeeld Irrigeren kan voordelen bieden voor een bepaalde groep colostomadragers In de diverse publicaties blijkt dat dit niet standaard aangeboden wordt aan stomadragers die hiervoor in aanmerking komen Irrigeren is alleen mogelijk bij een colostoma Voordat de stomadrager geïnstrueerd kan worden door de stomaverpleegkundige, moet altijd eerst aan de behandelend arts toestemming gevraagd worden Aspecten die hierbij van belang zijn, zijn de lengte en functie van de overgebleven darm en andere fysieke problemen zoals aanwezigheid van parastomale hernia of cardiovasculaire problemen Verder neemt de stomaverpleegkundige met de stomadrager door of er andere bezwaren zijn zoals beperkte handfunctie, visus, cognitieve aspecten enzovoort Ook de woonomstandigheden moeten voldoen (geschikte toiletruimte die beschikbaar moet zijn.
| 566 | nvmdl |
voorkomt dan in het verleden Redenen hiervoor zijn verbeterd stomamateriaal maar ook gebrek aan kennis en ervaring van de stomaverpleegkundigen en problemen met geschikte trainingsruimte en tijd Grant et al (###) hebben een onderzoek gedaan onder ruim honderd colostomadragers, waarbij een vergelijking werd gemaakt tussen wel of geen ervaring met irrigeren Bij de stomadragers die niet irrigeerden was vrijwel geen kennis over irrigeren in het algemeen De stomadragers die wel irrigeren benoemen zelf voor- en nadelen Controle over de output, geur en gas en regelmatig ritme wordt als positief ervaren, de tijd die nodig is wordt vaak als nadeel benoemd Ook de problemen om te spoelen tijdens reizen of vakantie wordt als nadeel genoemd Stomadragers die gestopt zijn doen dit vaak vanwege een verandering in het dagelijks leven zoals bijvoorbeeld Irrigeren kan voordelen bieden voor een bepaalde groep colostomadragers In de diverse publicaties blijkt dat dit niet standaard aangeboden wordt aan stomadragers die hiervoor in aanmerking komen Irrigeren is alleen mogelijk bij een colostoma Voordat de stomadrager geïnstrueerd kan worden door de stomaverpleegkundige, moet altijd eerst aan de behandelend arts toestemming gevraagd worden Aspecten die hierbij van belang zijn, zijn de lengte en functie van de overgebleven darm en andere fysieke problemen zoals aanwezigheid van parastomale hernia of cardiovasculaire problemen Verder neemt de stomaverpleegkundige met de stomadrager door of er andere bezwaren zijn zoals beperkte handfunctie, visus, cognitieve aspecten enzovoort Ook de woonomstandigheden moeten voldoen (geschikte toiletruimte die beschikbaar moet zijn Dit heeft, net als beschreven in het onderzoek van Tallman te maken met gebrek aan tijd, ruimte en faciliteiten op een polikliniek en gebrek aan kennis en ervaring van de stomaverpleegkundigen In de Nederlandse praktijk worden daarom regelmatig de stomaverpleegkundigen van een medisch speciaalzaak ingeschakeld om in de thuissituatie Informeer, na overleg met de arts, de stomadrager over de mogelijkheid van irrigeren Zorg dat de instructie gedaan wordt door de stomaverpleegkundige De hoeveelheid water, frequentie van spoelen en duur van spoelen Als nadeel van irrigatie wordt het risico op darmperforatie genoemd echter door het gebruik van een conus in plaats van een katheter is deze kans minimaal (<PERSOON> et al, ###) Ook Grant et al beschrijven dat sinds het gebruik van een conus in plaats van een rechte katheter het aantal damperforaties is In het onderzoek onder ### stomaverpleegkundigen met betrekking tot irrigeren van Cobb et al (###) wordt ook het gebruik van een conus als meest gebruikte methode beschreven Ook Kent (###a) benoemt dat irrigeren met Adviseer bij irrigeren een conus te gebruiken en geen katheter Alhoewel er geen uitgangsvraag is geformuleerd met betrekking tot specifieke groepen is hier toch een paragraaf aan gewijd Deze groepen zijn zwangerschap bij stoma en obese patiënten In een aantal van de gevonden artikelen wordt aandacht besteed aan deze specifieke groepen Hierin zijn aandachtspunten en risicoâs naar voren gekomen die de werkgroep voldoende belangrijk acht om ze daarom op te nemen in deze richtlijn.
| 551 | nvmdl |
heeft, net als beschreven in het onderzoek van Tallman te maken met gebrek aan tijd, ruimte en faciliteiten op een polikliniek en gebrek aan kennis en ervaring van de stomaverpleegkundigen In de Nederlandse praktijk worden daarom regelmatig de stomaverpleegkundigen van een medisch speciaalzaak ingeschakeld om in de thuissituatie Informeer, na overleg met de arts, de stomadrager over de mogelijkheid van irrigeren Zorg dat de instructie gedaan wordt door de stomaverpleegkundige De hoeveelheid water, frequentie van spoelen en duur van spoelen Als nadeel van irrigatie wordt het risico op darmperforatie genoemd echter door het gebruik van een conus in plaats van een katheter is deze kans minimaal (<PERSOON> et al, ###) Ook Grant et al beschrijven dat sinds het gebruik van een conus in plaats van een rechte katheter het aantal damperforaties is In het onderzoek onder ### stomaverpleegkundigen met betrekking tot irrigeren van Cobb et al (###) wordt ook het gebruik van een conus als meest gebruikte methode beschreven Ook Kent (###a) benoemt dat irrigeren met Adviseer bij irrigeren een conus te gebruiken en geen katheter Alhoewel er geen uitgangsvraag is geformuleerd met betrekking tot specifieke groepen is hier toch een paragraaf aan gewijd Deze groepen zijn zwangerschap bij stoma en obese patiënten In een aantal van de gevonden artikelen wordt aandacht besteed aan deze specifieke groepen Hierin zijn aandachtspunten en risicoâs naar voren gekomen die de werkgroep voldoende belangrijk acht om ze daarom op te nemen in deze richtlijn Gezien de te verwachten toename van obese patiënten is besloten in de richtlijn ook aan deze patiëntengroep Aukamp en Sredle hebben gezamenlijke publicaties uitgebracht over zwangere vrouwen en stoma De zwanger schap hoeft geen extra problemen op te leveren voor de stoma Wel zijn er extra aandachtspunten Door toename van de omvang van de buik is het nodig om het stomamateriaal aan te passen De stoma kan in omvang toenemen of intrekken Door algehele betere doorbloeding bij zwangerschap kan de stoma meer doorbloed zijn Hormonale Mogelijke extra benodigde verpleegkundige interventies kunnen zijn advies over aanpassen van de opening van de huidplaat, ander stomamateriaal zoals vervangen van de convex voor flexibeler materiaal Ook extra verzorgingsÂadvies kan nodig zijn zoals een spiegel gebruiken om de stoma te kunnen zien Problemen of complicaties die normaal ook voorkomen kunnen door de zwangerschap verergeren of in heviger Complicaties kunnen zijn uitdroging en verstoring elektrolytenbalans door misselijkheid en braken, urineweginfectie, obstipatie en obstructie Daarnaast kan er toename zijn van parastomale hernia, bloedingen, retractie, stenose, beschadiging van de stoma, pijn rond de stoma (met name postpartum) Overmatig braken kan een prolaps of een hernia veroorzaken Ondanks deze complicaties kunnen zwangeren met een stoma een normale zwangerschap, bevalling en postpartum tijd hebben Stomadragers kunnen een steunbandage gebruiken om de buikwand te ondersteunen Keizersnede is mogelijk nodig bij obstructie, maar vindt meestal alleen plaats om obstetrische redenen De auteurs bevelen verder aan te zorgen voor een goede samenwerking tussen de.
| 553 | nvmdl |
te verwachten toename van obese patiënten is besloten in de richtlijn ook aan deze patiëntengroep Aukamp en Sredle hebben gezamenlijke publicaties uitgebracht over zwangere vrouwen en stoma De zwanger schap hoeft geen extra problemen op te leveren voor de stoma Wel zijn er extra aandachtspunten Door toename van de omvang van de buik is het nodig om het stomamateriaal aan te passen De stoma kan in omvang toenemen of intrekken Door algehele betere doorbloeding bij zwangerschap kan de stoma meer doorbloed zijn Hormonale Mogelijke extra benodigde verpleegkundige interventies kunnen zijn advies over aanpassen van de opening van de huidplaat, ander stomamateriaal zoals vervangen van de convex voor flexibeler materiaal Ook extra verzorgingsÂadvies kan nodig zijn zoals een spiegel gebruiken om de stoma te kunnen zien Problemen of complicaties die normaal ook voorkomen kunnen door de zwangerschap verergeren of in heviger Complicaties kunnen zijn uitdroging en verstoring elektrolytenbalans door misselijkheid en braken, urineweginfectie, obstipatie en obstructie Daarnaast kan er toename zijn van parastomale hernia, bloedingen, retractie, stenose, beschadiging van de stoma, pijn rond de stoma (met name postpartum) Overmatig braken kan een prolaps of een hernia veroorzaken Ondanks deze complicaties kunnen zwangeren met een stoma een normale zwangerschap, bevalling en postpartum tijd hebben Stomadragers kunnen een steunbandage gebruiken om de buikwand te ondersteunen Keizersnede is mogelijk nodig bij obstructie, maar vindt meestal alleen plaats om obstetrische redenen De auteurs bevelen verder aan te zorgen voor een goede samenwerking tussen de De twee publicaties met betrekking tot zwangerschap en stoma geven aan dat een stoma geen reden is om zwangerschap te vermijden Wel is extra aandacht en controle door de stomaverpleegkundige nodig Adviseer de stomadraagster gedurende de zwangerschap onder controle te blijven van een stomaverpleegkundige, omdat aanpassingen van het stomamateriaal en extra begeleiding nodig kunnen zijn Neem indien nodig contact op met de verloskundige of gynaecoloog Park et al (###) verrichtten onderzoek naar stomacomplicaties, in dit onderzoek werd geen correlatie gevonden Aramugan et al (###) deden onderzoek naar stomacomplicaties en risicofactoren voor complicaties Hierin komt een hoge BMI als significante risicofactor naar voren voor het ontstaan van retractie, erosieve Kouba et al (###) hebben onderzoek gedaan naar complicaties bij urostoma tot in ieder geval een jaar na de operatie In dit onderzoek komt naar voren dat in de twee groepen met BMI hoger dan ## en hoger dan ## meer complicaties voorkomen dan bij BMI lager dan ## Daarnaast bleek in dit onderzoek dat de combinatie van hogere BMI met een hogere leeftijd nog meer kans geeft op complicaties Het onderzoek van De Raet et al (###) waarin gekeken is naar risicofactoren voor een parastomale hernia na een abdominale perineale resectie, laat zien dat een buikomvang van meer dan ### centimeter een significante risicofactor is voor het ontstaan van een parastomale hernia In een klein onderzoek van Richbourg et al (###) kwam bij stomapatiënten met een hogere BMI een verkorte draagtijd van het stomamateriaal naar voren.
| 565 | nvmdl |
twee publicaties met betrekking tot zwangerschap en stoma geven aan dat een stoma geen reden is om zwangerschap te vermijden Wel is extra aandacht en controle door de stomaverpleegkundige nodig Adviseer de stomadraagster gedurende de zwangerschap onder controle te blijven van een stomaverpleegkundige, omdat aanpassingen van het stomamateriaal en extra begeleiding nodig kunnen zijn Neem indien nodig contact op met de verloskundige of gynaecoloog Park et al (###) verrichtten onderzoek naar stomacomplicaties, in dit onderzoek werd geen correlatie gevonden Aramugan et al (###) deden onderzoek naar stomacomplicaties en risicofactoren voor complicaties Hierin komt een hoge BMI als significante risicofactor naar voren voor het ontstaan van retractie, erosieve Kouba et al (###) hebben onderzoek gedaan naar complicaties bij urostoma tot in ieder geval een jaar na de operatie In dit onderzoek komt naar voren dat in de twee groepen met BMI hoger dan ## en hoger dan ## meer complicaties voorkomen dan bij BMI lager dan ## Daarnaast bleek in dit onderzoek dat de combinatie van hogere BMI met een hogere leeftijd nog meer kans geeft op complicaties Het onderzoek van De Raet et al (###) waarin gekeken is naar risicofactoren voor een parastomale hernia na een abdominale perineale resectie, laat zien dat een buikomvang van meer dan ### centimeter een significante risicofactor is voor het ontstaan van een parastomale hernia In een klein onderzoek van Richbourg et al (###) kwam bij stomapatiënten met een hogere BMI een verkorte draagtijd van het stomamateriaal naar voren draagtijd van het materiaal aan van vier dagen en personen met een BMI hoger dan ## een draagtijd van Bij het retrospectief onderzoek van Sung et al (###) waarin de gegevens van ### stomadragers zijn geanalyseerd zijn risicofactoren van complicaties vastgesteld Hierin is geconstateerd dat bij overgewicht complicaties vaker voorkomen; contactdermatitis, parastomale hernia en hypergranulatie komen vaker voor bij een hogere BMI Verder wordt vaker retractie en een vlak stoma gezien bij deze groep Ook Parmar et al (###) zien bij een BMI hoger dan ## significant meer complicaties In het onderzoek van Nastro et al (###) wordt een BMI hoger dan ## benoemd als risicofactor voor een parastomale hernia; ook Donahue et al (###) benoemen in dit verband specifiek bij urostomata en Marinez et al (###) specifiek bij colostoma een hoger BMI als risicofactor Uit de diverse publicaties blijkt dat overgewicht een hoog BMI een extra risicofactor is voor het krijgen van Obesitas is in het algemeen een toenemend probleem in <LOCATIE> Binnen de stomazorg blijkt dat bij obese stomadragers een hogere kans op problemen bestaat De stomaverpleegkundige moet zich hiervan bewust zijn en de stomadrager informeren dat er extra aandacht moet zijn, vooral met betrekking tot huidproblemen en Geef bij obese stomadragers extra voorlichting en voer extra controles uit in verband met de verhoogde kans op Duchesne et al (###) geven aan dat bij obese patiënten een hoger risico bestaat op postoperatieve complicaties, het is aan te bevelen in de voorlichting hier extra aandacht aan te besteden.
| 596 | nvmdl |
aan van vier dagen en personen met een BMI hoger dan ## een draagtijd van Bij het retrospectief onderzoek van Sung et al (###) waarin de gegevens van ### stomadragers zijn geanalyseerd zijn risicofactoren van complicaties vastgesteld Hierin is geconstateerd dat bij overgewicht complicaties vaker voorkomen; contactdermatitis, parastomale hernia en hypergranulatie komen vaker voor bij een hogere BMI Verder wordt vaker retractie en een vlak stoma gezien bij deze groep Ook Parmar et al (###) zien bij een BMI hoger dan ## significant meer complicaties In het onderzoek van Nastro et al (###) wordt een BMI hoger dan ## benoemd als risicofactor voor een parastomale hernia; ook Donahue et al (###) benoemen in dit verband specifiek bij urostomata en Marinez et al (###) specifiek bij colostoma een hoger BMI als risicofactor Uit de diverse publicaties blijkt dat overgewicht een hoog BMI een extra risicofactor is voor het krijgen van Obesitas is in het algemeen een toenemend probleem in <LOCATIE> Binnen de stomazorg blijkt dat bij obese stomadragers een hogere kans op problemen bestaat De stomaverpleegkundige moet zich hiervan bewust zijn en de stomadrager informeren dat er extra aandacht moet zijn, vooral met betrekking tot huidproblemen en Geef bij obese stomadragers extra voorlichting en voer extra controles uit in verband met de verhoogde kans op Duchesne et al (###) geven aan dat bij obese patiënten een hoger risico bestaat op postoperatieve complicaties, het is aan te bevelen in de voorlichting hier extra aandacht aan te besteden nodig, eventueel in overleg met chirurg (zie ook paragraaf <DATUM> <PERSOON> (###) beschrijven de aandachtspunten bij obese patiënten met een stoma Zij benoemen dat deze stomadragers een hogere kans hebben op problemen en daarom is het aannemelijk dat zij meer hulp nodig hebben Het betrekken van naasten/ familie is daarom van nog meer belang Daarnaast pleiten Gallagher en Gates, evenals <PERSOON> (###) voor een multidisciplinaire benadering specifiek bij deze patiëntengroep <PERSOON> (###) benoemt aandachtspunten met betrekking tot de verzorging van de stoma Als de stoma minder goed bereikbaar is voor de stomadrager, kan dit problemen geven met het legen van het stomazakje of het verwisselen Colwell en Fichera (###) beschrijven het advies om stomadragers met een hoge BMI die een re-operatie nodig hebben in verband met een parastomale hernia eerst te adviseren om af te vallen Hiervoor is begeleiding nodig In verband met een hoger risico op problemen bij obese stomadragers wordt geadviseerd om partner en naasten in te schakelen bij de verzorging van de stoma Mede door de lichaamsbouw is extra hulp nodig omdat bijvoorbeeld de plaats van de stoma niet zichtbaar is voor de stomadrager zelf Daarom wordt aangeraden hulp van anderen in te zetten bij de verzorging De stomaverpleegkundige moet zich bewust zijn van de extra problemen met de standaard verzorging van de stoma bij obese stomadragers Daarom is het aan te raden in overleg met de stomadrager ook partner en/of.
| 583 | nvmdl |
met chirurg (zie ook paragraaf <DATUM> <PERSOON> (###) beschrijven de aandachtspunten bij obese patiënten met een stoma Zij benoemen dat deze stomadragers een hogere kans hebben op problemen en daarom is het aannemelijk dat zij meer hulp nodig hebben Het betrekken van naasten/ familie is daarom van nog meer belang Daarnaast pleiten Gallagher en Gates, evenals <PERSOON> (###) voor een multidisciplinaire benadering specifiek bij deze patiëntengroep <PERSOON> (###) benoemt aandachtspunten met betrekking tot de verzorging van de stoma Als de stoma minder goed bereikbaar is voor de stomadrager, kan dit problemen geven met het legen van het stomazakje of het verwisselen Colwell en Fichera (###) beschrijven het advies om stomadragers met een hoge BMI die een re-operatie nodig hebben in verband met een parastomale hernia eerst te adviseren om af te vallen Hiervoor is begeleiding nodig In verband met een hoger risico op problemen bij obese stomadragers wordt geadviseerd om partner en naasten in te schakelen bij de verzorging van de stoma Mede door de lichaamsbouw is extra hulp nodig omdat bijvoorbeeld de plaats van de stoma niet zichtbaar is voor de stomadrager zelf Daarom wordt aangeraden hulp van anderen in te zetten bij de verzorging De stomaverpleegkundige moet zich bewust zijn van de extra problemen met de standaard verzorging van de stoma bij obese stomadragers Daarom is het aan te raden in overleg met de stomadrager ook partner en/of Betrek de naasten/ familie van obese patiënten omdat er een kans is dat de obese patiënt meer hulp nodig heeft in verband met grotere kans op fysieke problemen en complicaties ## Zorg dat, in overleg met de stomadrager, follow-up controles door de stomaverpleegkundige plaatsvinden ## Adviseer de stomadrager, de stomaverpleegkundige voor follow-up te bezoeken, twee weken na ontslag en ## Adviseer stomadragers vanaf het tweede jaar één keer per jaar de stomaverpleegkundige te bezoeken voor ## Overleg met de stomadrager of in de thuissituatie ondersteuning en begeleiding nodig is bij het inpassen van ## Zorg, in overleg met de stomadrager, voor een volledige overdracht, met als doel het waarborgen van ## Geef voorlichting aan de stomadrager over het nut van follow-up controles in verband met het voorkómen ##a Wees als stomaverpleegkundige bewust van het verhoogd risico op dehydratie en lekkages bij stomadragers ## Zorg als stomaverpleegkundige uitgebreide kennis te hebben van alle verkrijgbare stomamaterialen en ## Informeer de stomadrager bij complicaties of problemen, welke andere stomamaterialen er zijn en maak, in overleg met de stomadrager en op basis van expertise van de stomaverpleegkundige, een keuze uit de ## Informeer, na overleg met de arts, de stomadrager over de mogelijkheid van irrigeren Zorg dat de instructie ## Adviseer de stomadrager gedurende de zwangerschap onder controle te blijven van een stomaverpleeg ## Geef bij obese stomadragers extra voorlichting en voer extra controles uit in verband met de verhoogde ## Betrek de naasten/ familie van obese patiënten omdat er een kans is dat de obese patiënt meer hulp nodig.
| 589 | nvmdl |
omdat er een kans is dat de obese patiënt meer hulp nodig heeft in verband met grotere kans op fysieke problemen en complicaties ## Zorg dat, in overleg met de stomadrager, follow-up controles door de stomaverpleegkundige plaatsvinden ## Adviseer de stomadrager, de stomaverpleegkundige voor follow-up te bezoeken, twee weken na ontslag en ## Adviseer stomadragers vanaf het tweede jaar één keer per jaar de stomaverpleegkundige te bezoeken voor ## Overleg met de stomadrager of in de thuissituatie ondersteuning en begeleiding nodig is bij het inpassen van ## Zorg, in overleg met de stomadrager, voor een volledige overdracht, met als doel het waarborgen van ## Geef voorlichting aan de stomadrager over het nut van follow-up controles in verband met het voorkómen ##a Wees als stomaverpleegkundige bewust van het verhoogd risico op dehydratie en lekkages bij stomadragers ## Zorg als stomaverpleegkundige uitgebreide kennis te hebben van alle verkrijgbare stomamaterialen en ## Informeer de stomadrager bij complicaties of problemen, welke andere stomamaterialen er zijn en maak, in overleg met de stomadrager en op basis van expertise van de stomaverpleegkundige, een keuze uit de ## Informeer, na overleg met de arts, de stomadrager over de mogelijkheid van irrigeren Zorg dat de instructie ## Adviseer de stomadrager gedurende de zwangerschap onder controle te blijven van een stomaverpleeg ## Geef bij obese stomadragers extra voorlichting en voer extra controles uit in verband met de verhoogde ## Betrek de naasten/ familie van obese patiënten omdat er een kans is dat de obese patiënt meer hulp nodig conform de richtlijnen uitgevoerd kan worden De uitgangsvragen âWelke zorgverlener voert welke zorg uit en wanneer; welk deskundigheidsniveau is nodig?â, âWelke continuïteit van zorg is gewenst?â en âWelke disciplines In aanvulling hierop is bij de herziening ### ook gezocht naar onderzoeken waarin vastgesteld hoeveel uur voor stomazorg beschikbaar zou moeten zijn in bepaalde situaties Denk hierbij aan in het eerste half jaar en na het eerste half jaar na aanleg van de stoma en bij complicaties Verder is gezocht naar de verdeling van de uren binnen de functie van stomaverpleegkundige Is gemiddeld acht uur per nieuwe stomadrager voldoende en wat kan de verdeling zijn tussen patiëntgebonden en niet patiëntgebonden taken Ook is gezocht of er artikelen zijn waarin bevoegdheden beschreven zijn ten aanzien van het voorschrijven van stomamateriaal In tegenstelling tot de voorgaande hoofdstukken, waarbij de aanbevelingen betrekking hebben op inhoudelijke aspecten van de zorg zullen de aanbevelingen in dit hoofdstuk betrekking hebben op beleid en organisatie van Om goede stomazorg in het gehele patiënten proces aan te kunnen bieden moet aan verschillende voorwaarden voldaan worden Met betrekking tot de organisatie worden drie aspecten onderscheiden ⢠Het zorgproces inzichtelijk maken van het zorgpad ⢠Zorgverleners welk niveau en welke disciplines zijn betrokken Wie kan welke taken uitvoeren ⢠Materiële voorwaarden ruimte en inrichting daarvan, tijd, materialen, folders enzovoort Op de volgende paginaâs is een stroomschema van het zorgpad ingevoegd Het doel van dit schema is het.
| 589 | nvmdl |
kan worden De uitgangsvragen âWelke zorgverlener voert welke zorg uit en wanneer; welk deskundigheidsniveau is nodig?â, âWelke continuïteit van zorg is gewenst?â en âWelke disciplines In aanvulling hierop is bij de herziening ### ook gezocht naar onderzoeken waarin vastgesteld hoeveel uur voor stomazorg beschikbaar zou moeten zijn in bepaalde situaties Denk hierbij aan in het eerste half jaar en na het eerste half jaar na aanleg van de stoma en bij complicaties Verder is gezocht naar de verdeling van de uren binnen de functie van stomaverpleegkundige Is gemiddeld acht uur per nieuwe stomadrager voldoende en wat kan de verdeling zijn tussen patiëntgebonden en niet patiëntgebonden taken Ook is gezocht of er artikelen zijn waarin bevoegdheden beschreven zijn ten aanzien van het voorschrijven van stomamateriaal In tegenstelling tot de voorgaande hoofdstukken, waarbij de aanbevelingen betrekking hebben op inhoudelijke aspecten van de zorg zullen de aanbevelingen in dit hoofdstuk betrekking hebben op beleid en organisatie van Om goede stomazorg in het gehele patiënten proces aan te kunnen bieden moet aan verschillende voorwaarden voldaan worden Met betrekking tot de organisatie worden drie aspecten onderscheiden ⢠Het zorgproces inzichtelijk maken van het zorgpad ⢠Zorgverleners welk niveau en welke disciplines zijn betrokken Wie kan welke taken uitvoeren ⢠Materiële voorwaarden ruimte en inrichting daarvan, tijd, materialen, folders enzovoort Op de volgende paginaâs is een stroomschema van het zorgpad ingevoegd Het doel van dit schema is het Hierin is het zorgproces schematisch weergegeven, uitgesplitst in de klinische fase en de fase na ontslag uit het ziekenhuis (poliklinisch dan wel thuissituatie) Het zorgpad is het proces dat de (toekomstig) stomadrager doorloopt vanaf het moment dat bekend is dat de patiënt (misschien) een stoma zal krijgen De verschillende fasen van dit proces (preoperatieve fase, de klinische, postoperatieve fase en de nazorgfase) zijn in deze richtlijn gebruikt om de uitgangsvragen te beantwoorden In een spoedsituatie of wanneer de stoma onverwacht wordt aangelegd, worden bepaalde aspecten verschoven van preoperatief naar de postoperatieve fase De zorgverlener is op de hoogte van In ### is door de beroepsvereniging het zorgcontinuüm beschreven In dit document worden de vier fasen beschreven als diagnostiek/ preoperatief, klinisch postoperatief, nazorg en onderhoud De fasen beschreven in deze richtlijn zijn hierin terug te herkennen diagnostiek/ preoperatief wordt beschreven in hoofdstuk vier, Klinisch postoperatief is terug te vinden in hoofdstuk vijf, postoperatieve fase en ontslagfase De fases nazorg en onderhoud in het zorgcontinuüm zijn in deze richtlijn gezamenlijk beschreven in hoofdstuk zes, nazorgfase In het zorgcontinuüm wordt het onderscheid gemaakt tussen deze twee fases, namelijk tot één jaar na aanleg stoma en vanaf één jaar na aanleg Zie ook tabel hieronder Zorgproces stomapatiënten van aanmelding tot en met ontslag klinisch De stomadrager kan te maken krijgen met veel verschillende zorgverleners; zowel medisch als verpleegkundig/ Binnen de groep verpleegkundigen en verzorgenden die betrokken is bij de stomazorg is er een differentiatie met betrekking tot functieniveau.
| 572 | nvmdl |
uitgesplitst in de klinische fase en de fase na ontslag uit het ziekenhuis (poliklinisch dan wel thuissituatie) Het zorgpad is het proces dat de (toekomstig) stomadrager doorloopt vanaf het moment dat bekend is dat de patiënt (misschien) een stoma zal krijgen De verschillende fasen van dit proces (preoperatieve fase, de klinische, postoperatieve fase en de nazorgfase) zijn in deze richtlijn gebruikt om de uitgangsvragen te beantwoorden In een spoedsituatie of wanneer de stoma onverwacht wordt aangelegd, worden bepaalde aspecten verschoven van preoperatief naar de postoperatieve fase De zorgverlener is op de hoogte van In ### is door de beroepsvereniging het zorgcontinuüm beschreven In dit document worden de vier fasen beschreven als diagnostiek/ preoperatief, klinisch postoperatief, nazorg en onderhoud De fasen beschreven in deze richtlijn zijn hierin terug te herkennen diagnostiek/ preoperatief wordt beschreven in hoofdstuk vier, Klinisch postoperatief is terug te vinden in hoofdstuk vijf, postoperatieve fase en ontslagfase De fases nazorg en onderhoud in het zorgcontinuüm zijn in deze richtlijn gezamenlijk beschreven in hoofdstuk zes, nazorgfase In het zorgcontinuüm wordt het onderscheid gemaakt tussen deze twee fases, namelijk tot één jaar na aanleg stoma en vanaf één jaar na aanleg Zie ook tabel hieronder Zorgproces stomapatiënten van aanmelding tot en met ontslag klinisch De stomadrager kan te maken krijgen met veel verschillende zorgverleners; zowel medisch als verpleegkundig/ Binnen de groep verpleegkundigen en verzorgenden die betrokken is bij de stomazorg is er een differentiatie met betrekking tot functieniveau dienen te zijn en zichzelf bekwaam moeten achten om bepaalde handelingen uit te voeren; dit geldt dus ook voor de handelingen rondom de stomadrager Of een verpleegkundige of verzorgende ingezet kan worden voor het uitvoeren van stomazorgtaken heeft vooral te maken met de juiste competenties; dit betekent dat de zorgverlener voldoende (theoretische) kennis en vaardigheden heeft, passend bij de functie, en de juiste attitude De V&VN afdeling stomaverpleegkundigen heeft in ### een beroepsdeelprofiel geschreven over de âVerpleegkundige Stomazorgâ (kortweg stomaverpleegkundige) Dit profiel is geactualiseerd in ### Daarnaast zijn in maart ### door de V&VN nieuwe algemene beroepsprofielen uitgebracht; het valt buiten het inhoudelijk kader en tijdskader om hier in deze richtlijn op in te gaan In ### is het expertisegebied Stomaverpleegkundige geschreven, dit is in het najaar ### door de leden van de beroepsvereniging aangenomen en vervangt het genoemde beroepsdeelprofiel Citaat âHet expertisegebied beschrijft de aanvullende, specifieke kennis en vaardigheden die stomaverpleegkundigen in de zorg voor de stomadrager nodig hebben om hun specifieke rol voor de stomadrager te kunnen uitdragen Ook geeft het een doorkijk in de belangrijkste ontwikkelingen die van invloed zijn op de rol en positie van de stomaverpleegkundigeâ Om binnen organisaties te bepalen welke competenties de zorgverleners binnen de stomazorg moeten bezitten De verschillende (verpleegtechnische) handelingen binnen de stomazorg kennen een verschillende mate van complexiteit In bijlage XXII is een lijst met specifieke handelingen opgenomen Door een consensusgroep van stomaverpleegkundigen is het minimaal vereiste opleidingsniveau vastgesteld dat voor deze handeling vereist is.
| 575 | nvmdl |
achten om bepaalde handelingen uit te voeren; dit geldt dus ook voor de handelingen rondom de stomadrager Of een verpleegkundige of verzorgende ingezet kan worden voor het uitvoeren van stomazorgtaken heeft vooral te maken met de juiste competenties; dit betekent dat de zorgverlener voldoende (theoretische) kennis en vaardigheden heeft, passend bij de functie, en de juiste attitude De V&VN afdeling stomaverpleegkundigen heeft in ### een beroepsdeelprofiel geschreven over de âVerpleegkundige Stomazorgâ (kortweg stomaverpleegkundige) Dit profiel is geactualiseerd in ### Daarnaast zijn in maart ### door de V&VN nieuwe algemene beroepsprofielen uitgebracht; het valt buiten het inhoudelijk kader en tijdskader om hier in deze richtlijn op in te gaan In ### is het expertisegebied Stomaverpleegkundige geschreven, dit is in het najaar ### door de leden van de beroepsvereniging aangenomen en vervangt het genoemde beroepsdeelprofiel Citaat âHet expertisegebied beschrijft de aanvullende, specifieke kennis en vaardigheden die stomaverpleegkundigen in de zorg voor de stomadrager nodig hebben om hun specifieke rol voor de stomadrager te kunnen uitdragen Ook geeft het een doorkijk in de belangrijkste ontwikkelingen die van invloed zijn op de rol en positie van de stomaverpleegkundigeâ Om binnen organisaties te bepalen welke competenties de zorgverleners binnen de stomazorg moeten bezitten De verschillende (verpleegtechnische) handelingen binnen de stomazorg kennen een verschillende mate van complexiteit In bijlage XXII is een lijst met specifieke handelingen opgenomen Door een consensusgroep van stomaverpleegkundigen is het minimaal vereiste opleidingsniveau vastgesteld dat voor deze handeling vereist is wanneer ze de ondersteuning en zorg zelf kan bieden en wanneer de stomadrager moet worden doorverwezen Ongecompliceerde stomazorg kan uitgevoerd worden door verpleegkundigen en verzorgenden vanaf niveau drie IG Met ongecompliceerde zorg wordt bedoeld het verwisselen van het stomamateriaal (huidplaat en stomazakje) waarbij geen huid of stomaproblemen of andere factoren aanwezig zijn die de verzorging van de stoma kunnen beïnvloeden Het is van belang dat deze zorgverlener een stoma- of huidprobleem, of andere veranderingen, herkent en hierop actie onderneemt Deze actie bestaat uit het inschakelen van een andere zorgverlener met meer kennis en praktijkervaring met betrekking tot stomazorg (stomaverpleegkundige) Deze kan de juiste interventies bepalen en eventueel uitvoeren Niet tijdig herkennen of ingrijpen bij problemen, kan voor grotere In de extramurale setting en in ziekenhuizen werken verpleegkundigen met aandachtsgebied stomazorg Dit zijn verpleegkundigen die een vervolgopleiding voor stomazorg hebben gevolgd, maar de stomazorg binnen hun reguliere taak als algemeen verpleegkundige uitvoeren Deze verpleegkundigen met aandachtsgebied worden door directe collegaâs ingeschakeld bij vragen rondom de stomazorg Soms vervangen zij de Bij specifieke problemen, complicaties, vragen met betrekking tot gebruik of verandering van de stomamaterialen of stomahulpmiddelen of hoog complexe zorgvragen moet altijd doorverwezen worden naar de stomaverpleegÂkundige <PERSOON> het functieniveau van de ingezette zorgverlener aan, aan de complexiteit van de zorg; ongecompliceerde stomazorg kan uitgevoerd worden vanaf functieniveau drie IG Indien er afwijkende situaties of complicaties zijn moet een verpleegkundige van niveau vier, vijf of zes ingezet worden De zorgverlener dient bevoegd en bekwaam.
| 564 | nvmdl |
zelf kan bieden en wanneer de stomadrager moet worden doorverwezen Ongecompliceerde stomazorg kan uitgevoerd worden door verpleegkundigen en verzorgenden vanaf niveau drie IG Met ongecompliceerde zorg wordt bedoeld het verwisselen van het stomamateriaal (huidplaat en stomazakje) waarbij geen huid of stomaproblemen of andere factoren aanwezig zijn die de verzorging van de stoma kunnen beïnvloeden Het is van belang dat deze zorgverlener een stoma- of huidprobleem, of andere veranderingen, herkent en hierop actie onderneemt Deze actie bestaat uit het inschakelen van een andere zorgverlener met meer kennis en praktijkervaring met betrekking tot stomazorg (stomaverpleegkundige) Deze kan de juiste interventies bepalen en eventueel uitvoeren Niet tijdig herkennen of ingrijpen bij problemen, kan voor grotere In de extramurale setting en in ziekenhuizen werken verpleegkundigen met aandachtsgebied stomazorg Dit zijn verpleegkundigen die een vervolgopleiding voor stomazorg hebben gevolgd, maar de stomazorg binnen hun reguliere taak als algemeen verpleegkundige uitvoeren Deze verpleegkundigen met aandachtsgebied worden door directe collegaâs ingeschakeld bij vragen rondom de stomazorg Soms vervangen zij de Bij specifieke problemen, complicaties, vragen met betrekking tot gebruik of verandering van de stomamaterialen of stomahulpmiddelen of hoog complexe zorgvragen moet altijd doorverwezen worden naar de stomaverpleegÂkundige <PERSOON> het functieniveau van de ingezette zorgverlener aan, aan de complexiteit van de zorg; ongecompliceerde stomazorg kan uitgevoerd worden vanaf functieniveau drie IG Indien er afwijkende situaties of complicaties zijn moet een verpleegkundige van niveau vier, vijf of zes ingezet worden De zorgverlener dient bevoegd en bekwaam In de literatuur is gezocht naar het antwoord op de vraag welk deskundigheidniveau nodig is voor goede stomazorg Er zijn verschillende onderzoeken naar de relatie tussen kwaliteit van (algemene) zorg en In het onderzoek van Needleman et al (###) kwam naar voren dat er minder complicaties optreden en een kortere opnameduur is bij aanwezigheid van hoger opgeleide verpleegkundigen en deze groep verpleegkundigen Aiken et al (###) hebben ook onderzoek gedaan naar de relatie tussen opleidingsniveau van verpleegkundigen en het aantal complicaties Conclusie is dat een groter aandeel hoger opgeleide verpleegkundigen een lagere In het onderzoek van Blegen et al (###) is gekeken naar de relatie tussen het niveau van de opleiding en toename van kwaliteit van zorg; dit is gemeten aan de hand van valincidenten en medicatiefouten Conclusie van dit onderzoek is dat er geen verband is tussen een hoger opleidingsniveau en minder medicatiefouten of valincidenten Wel zijn er aantoonbaar betere zorgresultaten doordat er verpleegkundigen met meer Kendall - Gallagher et al (###) hebben specifiek onderzoek gedaan naar de effecten van gespecialiseerde verpleegkundige zorg op de zorgresultaten Zij concluderen dat gespecialiseerde verpleegkundige zorg is geassocieerd met betere zorgresultaten De auteurs hebben geen evidence gevonden voor een beter resultaat door gespecialiseerde zorg alleen Wel lijken een hoger opleidingsniveau in combinatie met gespecialiseerde zorg betere zorgresultaten te geven Zij pleiten daarom voor het verhogen van het totale opleidingsniveau daar dit een beter effect zal geven dan een specifieke opleiding voor lager opgeleiden Bij diverse onderzoeken wordt in het algemeen geconstateerd dat hogere opleiding van zorgverleners.
| 556 | nvmdl |
op de vraag welk deskundigheidniveau nodig is voor goede stomazorg Er zijn verschillende onderzoeken naar de relatie tussen kwaliteit van (algemene) zorg en In het onderzoek van Needleman et al (###) kwam naar voren dat er minder complicaties optreden en een kortere opnameduur is bij aanwezigheid van hoger opgeleide verpleegkundigen en deze groep verpleegkundigen Aiken et al (###) hebben ook onderzoek gedaan naar de relatie tussen opleidingsniveau van verpleegkundigen en het aantal complicaties Conclusie is dat een groter aandeel hoger opgeleide verpleegkundigen een lagere In het onderzoek van Blegen et al (###) is gekeken naar de relatie tussen het niveau van de opleiding en toename van kwaliteit van zorg; dit is gemeten aan de hand van valincidenten en medicatiefouten Conclusie van dit onderzoek is dat er geen verband is tussen een hoger opleidingsniveau en minder medicatiefouten of valincidenten Wel zijn er aantoonbaar betere zorgresultaten doordat er verpleegkundigen met meer Kendall - Gallagher et al (###) hebben specifiek onderzoek gedaan naar de effecten van gespecialiseerde verpleegkundige zorg op de zorgresultaten Zij concluderen dat gespecialiseerde verpleegkundige zorg is geassocieerd met betere zorgresultaten De auteurs hebben geen evidence gevonden voor een beter resultaat door gespecialiseerde zorg alleen Wel lijken een hoger opleidingsniveau in combinatie met gespecialiseerde zorg betere zorgresultaten te geven Zij pleiten daarom voor het verhogen van het totale opleidingsniveau daar dit een beter effect zal geven dan een specifieke opleiding voor lager opgeleiden Bij diverse onderzoeken wordt in het algemeen geconstateerd dat hogere opleiding van zorgverleners Hoewel er geen onderzoeken zijn die specifiek gericht zijn op functie niveau van zorgverleners in de stomazorg is het aannemelijk dat dit ook geldt voor de stomazorg Omdat bovengenoemde onderzoeken allemaal uitgevoerd zijn in de Verenigde Staten (andere functie opbouw dan in <LOCATIE>) is er geen directe vertaling naar het exacte gewenste opleidingsniveau in <LOCATIE> (niveau vier, vijf, zes of Verpleegkundig Specialist) Naast de bevoegdheid van de zorgverleners is vooral de bekwaamheid van de zorgverleners in de stomazorg van groot belang Bij alle functieniveaus wordt gesignaleerd door stomadragers en stomaverpleegkundigen dat ervaring in de stomazorg van groot belang is om de stomadrager op goede wijze te kunnen ondersteunen en Het is belangrijk om regelmatig stomazorg uit te voeren; daarnaast is het van belang om de deskundigheid bij De verpleegkundige consensusgroep van de beroepsvereniging stelt dat indien ondersteuning door thuiszorg of opname in een instelling nodig is deze instelling verpleegkundigen en verzorgenden beschikbaar heeft die bevoegd en bekwaam zijn in de stomazorg Daarnaast is een vereiste dat bij problemen een Zorg voor voldoende opgeleide verpleegkundigen voor het bereiken van goede zorgresultaten en de De stomadrager kan, naast de verpleegkundigen en verzorgenden, verder te maken krijgen met verschillende andere zorgverleners Medisch specialisten zoals een maagdarmlever arts, (gastro-intestinaal) chirurg, uroloog, dermatoloog, oncoloog, specialist ouderengeneeskunde, huisarts enzovoort Ook kan verwijzing plaats vinden naar een seksuoloog, psycholoog of maatschappelijk werker In veel gevallen wordt ook een diëtist ingeschakeld, soms een fysiotherapeut Naast de stomaverpleegkundige kunnen nog andere gespecialiseerde verpleegkundigen.
| 560 | nvmdl |
er geen onderzoeken zijn die specifiek gericht zijn op functie niveau van zorgverleners in de stomazorg is het aannemelijk dat dit ook geldt voor de stomazorg Omdat bovengenoemde onderzoeken allemaal uitgevoerd zijn in de Verenigde Staten (andere functie opbouw dan in <LOCATIE>) is er geen directe vertaling naar het exacte gewenste opleidingsniveau in <LOCATIE> (niveau vier, vijf, zes of Verpleegkundig Specialist) Naast de bevoegdheid van de zorgverleners is vooral de bekwaamheid van de zorgverleners in de stomazorg van groot belang Bij alle functieniveaus wordt gesignaleerd door stomadragers en stomaverpleegkundigen dat ervaring in de stomazorg van groot belang is om de stomadrager op goede wijze te kunnen ondersteunen en Het is belangrijk om regelmatig stomazorg uit te voeren; daarnaast is het van belang om de deskundigheid bij De verpleegkundige consensusgroep van de beroepsvereniging stelt dat indien ondersteuning door thuiszorg of opname in een instelling nodig is deze instelling verpleegkundigen en verzorgenden beschikbaar heeft die bevoegd en bekwaam zijn in de stomazorg Daarnaast is een vereiste dat bij problemen een Zorg voor voldoende opgeleide verpleegkundigen voor het bereiken van goede zorgresultaten en de De stomadrager kan, naast de verpleegkundigen en verzorgenden, verder te maken krijgen met verschillende andere zorgverleners Medisch specialisten zoals een maagdarmlever arts, (gastro-intestinaal) chirurg, uroloog, dermatoloog, oncoloog, specialist ouderengeneeskunde, huisarts enzovoort Ook kan verwijzing plaats vinden naar een seksuoloog, psycholoog of maatschappelijk werker In veel gevallen wordt ook een diëtist ingeschakeld, soms een fysiotherapeut Naast de stomaverpleegkundige kunnen nog andere gespecialiseerde verpleegkundigen Bij huid- of stomaproblemen wordt gebruik gemaakt van een multidisciplinair team Meerdere artikelen beschrijven de multidisciplinaire samenwerking bij huidproblemen In een vast spreekuur bij de dermatoloog worden de stomadragers met lekkage en huidproblemen gezien door een vaste dermatoloog en een stomaverpleegkundige Hier wordt multidisciplinair de volledige situatie beoordeeld en een verzorging en behandelplan opgesteld In tegenstelling tot de situatie bij een bepaald ziektebeeld is een stoma (en dus de stomazorg) niet gerelateerd aan één medisch specialisme Er kunnen daardoor veel verschillende zorgverleners betrokken zijn bij de zorg rondom een stomapatiënt/ stomadrager Binnen de multidisciplinaire behandeling van een stomadrager dient de stomaverpleegkundige een coördinerende rol te vervullen als het gaat om de behandeling en verzorging van de stoma De stomaverpleegkundige, in de rol van casemanager, zal zich daarom moeten inzetten om goede multidisciplinaire samenwerking te bevorderen Hierbij is het wenselijk dat andere zorgverleners zo nodig verwijzen naar de stomaverpleegkundige Verwijzing dóór de stomaverpleegkundige naar andere zorgverleners is per instelling verschillend geregeld, vaak moet hiervoor formeel eerst de behandelend medisch specialist ingeschakeld worden Als een stomaverpleegkundige zelfstandig kan verwijzen kan dit kosten besparen en de Zorg dat de stomaverpleegkundige als casemanager de regie houdt met betrekking tot de stomazorg om Naast de Nederlandse Stomavereniging (###c) pleit ook de Nederlandse Vereniging voor Heelkunde (NVvH) voor de aanwezigheid van een stomaverpleegkundige in ziekenhuizen (en thuiszorgorganisaties) waar zorg In de normen voor chirurgische behandelingen (NVvH, ###) wordt gesteld dat in ziekenhuizen waar darmkanker behandeld wordt.
| 557 | nvmdl |
wordt gebruik gemaakt van een multidisciplinair team Meerdere artikelen beschrijven de multidisciplinaire samenwerking bij huidproblemen In een vast spreekuur bij de dermatoloog worden de stomadragers met lekkage en huidproblemen gezien door een vaste dermatoloog en een stomaverpleegkundige Hier wordt multidisciplinair de volledige situatie beoordeeld en een verzorging en behandelplan opgesteld In tegenstelling tot de situatie bij een bepaald ziektebeeld is een stoma (en dus de stomazorg) niet gerelateerd aan één medisch specialisme Er kunnen daardoor veel verschillende zorgverleners betrokken zijn bij de zorg rondom een stomapatiënt/ stomadrager Binnen de multidisciplinaire behandeling van een stomadrager dient de stomaverpleegkundige een coördinerende rol te vervullen als het gaat om de behandeling en verzorging van de stoma De stomaverpleegkundige, in de rol van casemanager, zal zich daarom moeten inzetten om goede multidisciplinaire samenwerking te bevorderen Hierbij is het wenselijk dat andere zorgverleners zo nodig verwijzen naar de stomaverpleegkundige Verwijzing dóór de stomaverpleegkundige naar andere zorgverleners is per instelling verschillend geregeld, vaak moet hiervoor formeel eerst de behandelend medisch specialist ingeschakeld worden Als een stomaverpleegkundige zelfstandig kan verwijzen kan dit kosten besparen en de Zorg dat de stomaverpleegkundige als casemanager de regie houdt met betrekking tot de stomazorg om Naast de Nederlandse Stomavereniging (###c) pleit ook de Nederlandse Vereniging voor Heelkunde (NVvH) voor de aanwezigheid van een stomaverpleegkundige in ziekenhuizen (en thuiszorgorganisaties) waar zorg In de normen voor chirurgische behandelingen (NVvH, ###) wordt gesteld dat in ziekenhuizen waar darmkanker behandeld wordt verpleegkundige aanwezig â De werkgroep gaat er hierbij vanuit dat voor deze functionaris ook aan de organisatorische condities voldaan moet worden, zoals in de inleiding van dit hoofdstuk al is benoemd Ook de RNAO (###) beveelt aan dat in zorginstellingen een stomaverpleegkundige ter beschikking is en dat deze gefaciliteerd wordt, onder andere voor het ontwikkelen van beleid Davenport (###) beschrijft in haar publicatie het effect van een vastgesteld zorgpad Met diverse partijen (patiënten, zorgverleners, fabrikanten) is een zorgpad vastgesteld Vervolgens is onderzocht wat het effect is als de zorg volgens de afspraken in dit zorgpad wordt uitgevoerd Conclusies zijn dat de stomadrager gedurende het eerste jaar steeds advies en ondersteuning nodig heeft, waarbij het beter is proactief op te treden Dit resulteert in minder ernstige huid- en stomacomplicaties Door gestructureerde follow-up door de stomaverpleegkundige worden minder kosten gemaakt en wordt de verleende kwaliteit van zorg verbeterd Ook in de systematische review door Recalla et al (###) wordt geconcludeerd dat door inzet van gespecialiseerd stomaverpleegkundigen in alle fasen van het zorgpad betere zorguitkomsten behaald worden In ziekenhuizen waar aandoeningen behandeld worden waarbij mogelijk een stoma aangelegd wordt moet De beroepsvereniging heeft een visiedocument uitgebracht, hierin wordt de kernopdracht van de stomaverpleegkundige beschreven âDoor onze specifieke expertise, kennis en ervaring leveren we excellente zorg en begeleiding aan stomadragers gedurende het hele poliklinische, klinische en extramurale proces We zijn onafhankelijk en ontwikkelen, bepalen en bewaken de professionele standaard in de stomazorg Zo dragen we.
| 558 | nvmdl |
voor deze functionaris ook aan de organisatorische condities voldaan moet worden, zoals in de inleiding van dit hoofdstuk al is benoemd Ook de RNAO (###) beveelt aan dat in zorginstellingen een stomaverpleegkundige ter beschikking is en dat deze gefaciliteerd wordt, onder andere voor het ontwikkelen van beleid Davenport (###) beschrijft in haar publicatie het effect van een vastgesteld zorgpad Met diverse partijen (patiënten, zorgverleners, fabrikanten) is een zorgpad vastgesteld Vervolgens is onderzocht wat het effect is als de zorg volgens de afspraken in dit zorgpad wordt uitgevoerd Conclusies zijn dat de stomadrager gedurende het eerste jaar steeds advies en ondersteuning nodig heeft, waarbij het beter is proactief op te treden Dit resulteert in minder ernstige huid- en stomacomplicaties Door gestructureerde follow-up door de stomaverpleegkundige worden minder kosten gemaakt en wordt de verleende kwaliteit van zorg verbeterd Ook in de systematische review door Recalla et al (###) wordt geconcludeerd dat door inzet van gespecialiseerd stomaverpleegkundigen in alle fasen van het zorgpad betere zorguitkomsten behaald worden In ziekenhuizen waar aandoeningen behandeld worden waarbij mogelijk een stoma aangelegd wordt moet De beroepsvereniging heeft een visiedocument uitgebracht, hierin wordt de kernopdracht van de stomaverpleegkundige beschreven âDoor onze specifieke expertise, kennis en ervaring leveren we excellente zorg en begeleiding aan stomadragers gedurende het hele poliklinische, klinische en extramurale proces We zijn onafhankelijk en ontwikkelen, bepalen en bewaken de professionele standaard in de stomazorg Zo dragen we â Verder worden in het visiedocument de kernwaarden van de stomaverpleegkundige vastgesteld namelijk professioneel, onafhankelijk, persoonlijk en innovatief De kernkwaliteiten van de stomaverpleegkundige zijn expertise, toegankelijk, samenwerking en veiligheid <PERSOON> (https //stoma venvn nl/Portals/##/Visiedocument pdf) In <LOCATIE> zijn ook verpleegkundigen die stomazorg als aandachtsgebied hebben Deze verpleegkundigen hebben minimaal een basisopleiding stomazorg Uitgangspunt is dat deze verpleegkundigen werken onder supervisie van een stomaverpleegkundige die voldoet aan de uitgangspunten beschreven in het expertisegebied (V&VN; Expertisegebied stomaverpleegkundige, maart ###) In de praktijk blijkt dat het goed functioneren van een stomaverpleegkundige niet alleen gaat over opleidingsniveau maar ook over praktijkervaring Om bekwaam te kunne zijn als stomaverpleegkundige is het van belang om voldoende praktijkervaring op te bouwen en In de SONCOS normeringsrapporten (Stichting oncologische samenwerking) wordt ook vermeld dat bij behandeling van colorectale tumoren en blaastumoren een stomapolikliniek met stomaverpleegkundige Voor beschrijving van de eisen aan de stomaverpleegkundige wordt verwezen naar het eerdergenoemde Zorg dat in iedere instelling (intramuraal en extramuraal) waar stomazorg verleend wordt een stomaverpleegkundige beschikbaar of bereikbaar is Deze instellingen dienen de stomaverpleegkundigen te Naast het algemene opleidingsniveau is in de literatuur gezocht naar evidence voor de meerwaarde van de inzet van de stomaverpleegkundige Naast de hiervoor beschreven differentiatie in functieniveau is ook een inhoudelijke differentiatie mogelijk De stomaverpleegkundige is een BIG geregistreerde verpleegkundige met een specialisatie Binnen de ziekenhuizen wordt soms gedifferentieerd in stomaverpleegkundige in de kliniek of op de polikliniek, of stomaverpleegkundige alleen voor darmstomata of alleen voor urostomata Het belang van een gespecialiseerde stomaverpleegkundige wordt in diverse onderzoeken aangetoond.
| 571 | nvmdl |
onafhankelijk, persoonlijk en innovatief De kernkwaliteiten van de stomaverpleegkundige zijn expertise, toegankelijk, samenwerking en veiligheid <PERSOON> (https //stoma venvn nl/Portals/##/Visiedocument pdf) In <LOCATIE> zijn ook verpleegkundigen die stomazorg als aandachtsgebied hebben Deze verpleegkundigen hebben minimaal een basisopleiding stomazorg Uitgangspunt is dat deze verpleegkundigen werken onder supervisie van een stomaverpleegkundige die voldoet aan de uitgangspunten beschreven in het expertisegebied (V&VN; Expertisegebied stomaverpleegkundige, maart ###) In de praktijk blijkt dat het goed functioneren van een stomaverpleegkundige niet alleen gaat over opleidingsniveau maar ook over praktijkervaring Om bekwaam te kunne zijn als stomaverpleegkundige is het van belang om voldoende praktijkervaring op te bouwen en In de SONCOS normeringsrapporten (Stichting oncologische samenwerking) wordt ook vermeld dat bij behandeling van colorectale tumoren en blaastumoren een stomapolikliniek met stomaverpleegkundige Voor beschrijving van de eisen aan de stomaverpleegkundige wordt verwezen naar het eerdergenoemde Zorg dat in iedere instelling (intramuraal en extramuraal) waar stomazorg verleend wordt een stomaverpleegkundige beschikbaar of bereikbaar is Deze instellingen dienen de stomaverpleegkundigen te Naast het algemene opleidingsniveau is in de literatuur gezocht naar evidence voor de meerwaarde van de inzet van de stomaverpleegkundige Naast de hiervoor beschreven differentiatie in functieniveau is ook een inhoudelijke differentiatie mogelijk De stomaverpleegkundige is een BIG geregistreerde verpleegkundige met een specialisatie Binnen de ziekenhuizen wordt soms gedifferentieerd in stomaverpleegkundige in de kliniek of op de polikliniek, of stomaverpleegkundige alleen voor darmstomata of alleen voor urostomata Het belang van een gespecialiseerde stomaverpleegkundige wordt in diverse onderzoeken aangetoond Twee groepen patiënten worden vergeleken waarbij de ene groep geen preoperatieve begeleiding in verband met de stomazorg krijgt en de andere groep wel De groep met stomazorg heeft significant minder stomacomplicaties In de review van <PERSOON> (###) geven Baxter en Salter (###) aan dat stomaverpleegkundigen een sleutelrol vervullen voor de stomadrager met betrekking tot het verwerken van de diagnose en prognose, aanleren van praktische vaardigheden en aanleren van de stomazorg, omgang met familie en vrienden met betrekking tot de stoma, body image en seksualiteit In de conclusie van de review stellen <PERSOON> dat de stomaverpleegkundigen de verantwoordelijkheid hebben om het proces van de stomapatiënt te bewaken Door hun functie zijn de stomaverpleegkundigen bij uitstek in een positie om te zorgen voor continuïteit van zorg Door deze positie kunnen patiënten juist bij stomaverpleegkundigen hun zorgen en problemen uiten waarna de stomaverpleegkundige ondersteuning voor de individuele patiënt kan geven Ook wordt in deze review gesteld dat de gespecialiseerde verpleegkundige een verpleegkundige is die door extra opleiding en specifieke ervaring zich kan richten op een specifiek zorggebied Deze gespecialiseerde verpleegkundige baseert zich in haar werk naast de eigen praktijkervaring zoveel mogelijk op evidence (<PERSOON>, ###) <PERSOON> et al (###) concluderen, dat de verpleegkundige aandacht heeft voor behoeften van de stomadrager, de impact van de stoma op het sociale leven Ook geven <PERSOON> et al aan, dat de stomaverpleegkundige een rol heeft in algemene informatieverstrekking over een stoma Hiermee kan zij vooroordelen en discriminatie voorkomen en.
| 576 | nvmdl |
vergeleken waarbij de ene groep geen preoperatieve begeleiding in verband met de stomazorg krijgt en de andere groep wel De groep met stomazorg heeft significant minder stomacomplicaties In de review van <PERSOON> (###) geven Baxter en Salter (###) aan dat stomaverpleegkundigen een sleutelrol vervullen voor de stomadrager met betrekking tot het verwerken van de diagnose en prognose, aanleren van praktische vaardigheden en aanleren van de stomazorg, omgang met familie en vrienden met betrekking tot de stoma, body image en seksualiteit In de conclusie van de review stellen <PERSOON> dat de stomaverpleegkundigen de verantwoordelijkheid hebben om het proces van de stomapatiënt te bewaken Door hun functie zijn de stomaverpleegkundigen bij uitstek in een positie om te zorgen voor continuïteit van zorg Door deze positie kunnen patiënten juist bij stomaverpleegkundigen hun zorgen en problemen uiten waarna de stomaverpleegkundige ondersteuning voor de individuele patiënt kan geven Ook wordt in deze review gesteld dat de gespecialiseerde verpleegkundige een verpleegkundige is die door extra opleiding en specifieke ervaring zich kan richten op een specifiek zorggebied Deze gespecialiseerde verpleegkundige baseert zich in haar werk naast de eigen praktijkervaring zoveel mogelijk op evidence (<PERSOON>, ###) <PERSOON> et al (###) concluderen, dat de verpleegkundige aandacht heeft voor behoeften van de stomadrager, de impact van de stoma op het sociale leven Ook geven <PERSOON> et al aan, dat de stomaverpleegkundige een rol heeft in algemene informatieverstrekking over een stoma Hiermee kan zij vooroordelen en discriminatie voorkomen en Daarnaast geven <PERSOON> et al aan dat de stomaverpleegkundige een rol heeft bij het ontwikkelen van de stomazorg en het ontwerpen van interventies zodat patiënten en hun familie leren omgaan met een stoma (empowerment) Pringle en Swan (###) hebben bij patiënten met een colostoma in verband met een colorectale tumor onderzocht hoe het verloop in het eerste jaar na de operatie is, en of er behoefte of noodzaak is aan verpleegkundige interventies of doorverwijzing De studie toont het belang van het begeleiden van stomadragers aan tijdens huisbezoeken, na ontslag uit het ziekenhuis De stomaverpleegkundige kan problemen en complicaties herkennen, zo nodig doorverwijzen en/of begeleiding en ondersteuning bieden In de review van Butler (###) wordt de rol van de stomaverpleegkundige beschreven in alle fasen In de preoperatieve fase wordt het belang van de stomaverpleegkundige benoemd bij onder andere preoperatieve begeleiding en het plaats bepalen In de postoperatieve fase zorgt de stomaverpleegkundige voor observatie van de stoma en het functioneren ervan, passend materiaalgebruik en het voorkomen van complicaties Verder stelt Butler (evenals Duchesne, ###) dat snelle herkenning en interventie bij complicaties noodzakelijk zijn voor optimale behandeling van de complicaties Het doel van de stomaverpleegkundige is, dat de stomadrager zich kan aanpassen aan het leven met een stoma (Butler, ###) Ratliff et al (###) hebben, bij tweemaandelijkse follow-up controles met behulp van een meetinstrument gekeken naar peristomale complicaties Het meetinstrument is zelf ontwikkeld vanuit categorieën afgeleid van de WOCN richtlijn; de betrouwbaarheid tussen beoordelaars (interrater reliability) van dit instrument is door.
| 594 | nvmdl |
<PERSOON> et al aan dat de stomaverpleegkundige een rol heeft bij het ontwikkelen van de stomazorg en het ontwerpen van interventies zodat patiënten en hun familie leren omgaan met een stoma (empowerment) Pringle en Swan (###) hebben bij patiënten met een colostoma in verband met een colorectale tumor onderzocht hoe het verloop in het eerste jaar na de operatie is, en of er behoefte of noodzaak is aan verpleegkundige interventies of doorverwijzing De studie toont het belang van het begeleiden van stomadragers aan tijdens huisbezoeken, na ontslag uit het ziekenhuis De stomaverpleegkundige kan problemen en complicaties herkennen, zo nodig doorverwijzen en/of begeleiding en ondersteuning bieden In de review van Butler (###) wordt de rol van de stomaverpleegkundige beschreven in alle fasen In de preoperatieve fase wordt het belang van de stomaverpleegkundige benoemd bij onder andere preoperatieve begeleiding en het plaats bepalen In de postoperatieve fase zorgt de stomaverpleegkundige voor observatie van de stoma en het functioneren ervan, passend materiaalgebruik en het voorkomen van complicaties Verder stelt Butler (evenals Duchesne, ###) dat snelle herkenning en interventie bij complicaties noodzakelijk zijn voor optimale behandeling van de complicaties Het doel van de stomaverpleegkundige is, dat de stomadrager zich kan aanpassen aan het leven met een stoma (Butler, ###) Ratliff et al (###) hebben, bij tweemaandelijkse follow-up controles met behulp van een meetinstrument gekeken naar peristomale complicaties Het meetinstrument is zelf ontwikkeld vanuit categorieën afgeleid van de WOCN richtlijn; de betrouwbaarheid tussen beoordelaars (interrater reliability) van dit instrument is door Een van de conclusies is, dat er door verkorte opnames minder tijd is voor het aanleren van de stomaverzorging en het leren oplossen van (huid)problemen Patiënten hebben meer educatie en follow-up na ontslag nodig om zekerheid te hebben over de verzorging en gebruik van stomamateriaal Het is de uitdaging voor de stomaverpleegkundige, om dit binnen de gegeven situatie te bereiken Ook de EAUN (###) beveelt aan dat stomadragers altijd toegang tot een stomaverpleegkundige moeten hebben Al deze bevindingen worden ondersteund door het onderzoek van de Nederlandse Stomavereniging aan de stomadragers is gevraagd of de stomaverpleegkundige een meerwaarde voor de stomadrager is Nagenoeg alle stomadragers (## procent) zijn van mening dat de stomaverpleegkundige inderdaad een meerwaarde is (NSV, Ook in het nieuwere onderzoek van de <PERSOON> en <PERSOON>, ###) onder ### stomadragers naar materiaalgebruik noemt de meerderheid van de respondenten het belang van de stomaverpleegkundige In de eerdergenoemde review van Recalla et al (###) worden meerdere onderzoeken aangehaald (zowel crosssectioneel als kwalitatieve onderzoeken) waarin het belang van een stomaverpleegkundige aangetoond wordt Er wordt beschreven dat het optreden van de verpleegkundigen een significant verschil maakt bij herstel Verder heeft de stomaverpleegkundige een unieke positie om de zorguitkomsten te verbeteren bij stomadragers die De stomaverpleegkundige heeft in alle fasen een belangrijke rol voor een stomadrager Zowel algemene informatie en educatie, als begeleiding, plaatsbepaling, advies en behandeling bij problemen en materiaalgebruik zijn taken van de stomaverpleegkundige Daarnaast heeft de stomaverpleegkundige.
| 590 | nvmdl |
Een van de conclusies is, dat er door verkorte opnames minder tijd is voor het aanleren van de stomaverzorging en het leren oplossen van (huid)problemen Patiënten hebben meer educatie en follow-up na ontslag nodig om zekerheid te hebben over de verzorging en gebruik van stomamateriaal Het is de uitdaging voor de stomaverpleegkundige, om dit binnen de gegeven situatie te bereiken Ook de EAUN (###) beveelt aan dat stomadragers altijd toegang tot een stomaverpleegkundige moeten hebben Al deze bevindingen worden ondersteund door het onderzoek van de Nederlandse Stomavereniging aan de stomadragers is gevraagd of de stomaverpleegkundige een meerwaarde voor de stomadrager is Nagenoeg alle stomadragers (## procent) zijn van mening dat de stomaverpleegkundige inderdaad een meerwaarde is (NSV, Ook in het nieuwere onderzoek van de <PERSOON> en <PERSOON>, ###) onder ### stomadragers naar materiaalgebruik noemt de meerderheid van de respondenten het belang van de stomaverpleegkundige In de eerdergenoemde review van Recalla et al (###) worden meerdere onderzoeken aangehaald (zowel crosssectioneel als kwalitatieve onderzoeken) waarin het belang van een stomaverpleegkundige aangetoond wordt Er wordt beschreven dat het optreden van de verpleegkundigen een significant verschil maakt bij herstel Verder heeft de stomaverpleegkundige een unieke positie om de zorguitkomsten te verbeteren bij stomadragers die De stomaverpleegkundige heeft in alle fasen een belangrijke rol voor een stomadrager Zowel algemene informatie en educatie, als begeleiding, plaatsbepaling, advies en behandeling bij problemen en materiaalgebruik zijn taken van de stomaverpleegkundige Daarnaast heeft de stomaverpleegkundige In <LOCATIE> is het gebruikelijk dat het ziekenhuis een stomaverpleegkundige in dienst heeft Daarnaast zijn er stomaverpleegkundigen in dienst van thuiszorgorganisaties, medisch speciaalzaken en fabrikanten van stomamaterialen Hiermee kan een stomadrager dus zowel intramuraal in het ziekenhuis, extramuraal of in de thuissituatie, een stomaverpleegkundige raadplegen Daar waar samenwerking tussen stomaverpleegkundigen in de verschillende werkvelden plaatsvindt zal met toestemming van de patiënt relevante medische informatie overgedragen worden Zoals in eerdere hoofdstukken vermeld is de rol van de stomaverpleegkundige ook van groot belang bij de advisering en evaluatie van stomamaterialen en accessoires Zorg dat de stomadrager toegang heeft tot een stomaverpleegkundige In (bijna) alle ziekenhuizen is een stomaverpleegkundige werkzaam Daarnaast zijn bij verschillende thuiszorg organisaties ook stomaverpleegkundigen in functie In het al eerdergenoemde rapport van de Nederlandse Stomavereniging (NSV, ###a), naar aanleiding van de werkbezoeken, wordt ook aandacht besteedt aan de functie van stomaverpleegkundige in de thuiszorg De aanwezigheid van een stomaverpleegkundige in de extramurale zorg biedt veel voordelen voor zowel de stomadrager als de thuiszorgmedewerkers De lijnen tussen stomaverpleegkundige en thuiszorgmedewerkers zijn kort, waardoor vroegtijdig oplossen en/of voorkomen van problemen bij stomadragers eenvoudig gerealiseerd kunnen worden De stomaverpleegkundige zal zo nodig op huisbezoek gaan bij stomadragers, en kan zo een rol spelen in zowel de verspreiding van praktische kennis en informatie over stomata en stomazorg als in het bieden van andere vormen van ondersteuning <PERSOON> kwaliteit van zorg wordt bevorderd door de nauwe contacten die er doorgaans zijn tussen de stomaverpleegkundige in de thuiszorg en de stomaverpleegkundige in het ziekenhuis.
| 572 | nvmdl |
het ziekenhuis een stomaverpleegkundige in dienst heeft Daarnaast zijn er stomaverpleegkundigen in dienst van thuiszorgorganisaties, medisch speciaalzaken en fabrikanten van stomamaterialen Hiermee kan een stomadrager dus zowel intramuraal in het ziekenhuis, extramuraal of in de thuissituatie, een stomaverpleegkundige raadplegen Daar waar samenwerking tussen stomaverpleegkundigen in de verschillende werkvelden plaatsvindt zal met toestemming van de patiënt relevante medische informatie overgedragen worden Zoals in eerdere hoofdstukken vermeld is de rol van de stomaverpleegkundige ook van groot belang bij de advisering en evaluatie van stomamaterialen en accessoires Zorg dat de stomadrager toegang heeft tot een stomaverpleegkundige In (bijna) alle ziekenhuizen is een stomaverpleegkundige werkzaam Daarnaast zijn bij verschillende thuiszorg organisaties ook stomaverpleegkundigen in functie In het al eerdergenoemde rapport van de Nederlandse Stomavereniging (NSV, ###a), naar aanleiding van de werkbezoeken, wordt ook aandacht besteedt aan de functie van stomaverpleegkundige in de thuiszorg De aanwezigheid van een stomaverpleegkundige in de extramurale zorg biedt veel voordelen voor zowel de stomadrager als de thuiszorgmedewerkers De lijnen tussen stomaverpleegkundige en thuiszorgmedewerkers zijn kort, waardoor vroegtijdig oplossen en/of voorkomen van problemen bij stomadragers eenvoudig gerealiseerd kunnen worden De stomaverpleegkundige zal zo nodig op huisbezoek gaan bij stomadragers, en kan zo een rol spelen in zowel de verspreiding van praktische kennis en informatie over stomata en stomazorg als in het bieden van andere vormen van ondersteuning <PERSOON> kwaliteit van zorg wordt bevorderd door de nauwe contacten die er doorgaans zijn tussen de stomaverpleegkundige in de thuiszorg en de stomaverpleegkundige in het ziekenhuis Binnen verschillende thuiszorgorganisatie wordt de stomaverpleegkundige ingezet om stomadragers van Ook kan de stomaverpleegkundige een rol spelen in deskundigheidsbevordering van zowel In ### is een rapport uitgebracht door het NIVEL Hierin wordt het onderzoek weergegeven naar nazorg bij kanker in de #e lijn âDit rapport geeft een overzicht van de bestaande literatuur op het gebied van nazorg bij kanker in de eerste lijn Om een zo volledig mogelijk en actueel beeld te geven zijn daarnaast eerstelijns zorgverleners, patiënten, specialisten en vertegenwoordigers van zorgverzekeraars ondervraagd over hun visie âDeze kennissynthese laat zien dat er ruimte is voor een grotere rol voor de eerste lijn bij de nazorg voor kanker, maar ook dat er twee belangrijke drempels te overwinnen zijn alle partijen (patiënten, eerstelijns zorgverleners, specialisten, zorgverzekeraars) moeten voldoende vertrouwen hebben dat eerstelijns zorgverleners nazorg bij kanker op een veilige manier kunnen uitvoeren Daarnaast zal er tijd en geld moeten komen voor de extra zorg in Bliss et al (###) hebben een vergelijkend onderzoek gedaan naar inzet van gespecialiseerde verpleegkundigen in de thuiszorg Het betreft WOC-verpleegkundigen (wond, stoma en continentie) die ingezet worden bij patiënten in de thuissituatie met decubituswonden, ulcus cruris, urine en fecale incontinentie en urineweginfecties In dit onderzoek kwam naar voren dat deze verpleegkundigen juist ingezet worden in ernstiger situaties, bij de minder gecompliceerde patiënten werd reguliere thuiszorg ingezet De conclusie is dat de patiënten waarbij de WOCverpleegkundigen ingezet worden significante verbeteringen of stabilisatie vertoonden bij de genoemde problemen.
| 558 | nvmdl |
verschillende thuiszorgorganisatie wordt de stomaverpleegkundige ingezet om stomadragers van Ook kan de stomaverpleegkundige een rol spelen in deskundigheidsbevordering van zowel In ### is een rapport uitgebracht door het NIVEL Hierin wordt het onderzoek weergegeven naar nazorg bij kanker in de #e lijn âDit rapport geeft een overzicht van de bestaande literatuur op het gebied van nazorg bij kanker in de eerste lijn Om een zo volledig mogelijk en actueel beeld te geven zijn daarnaast eerstelijns zorgverleners, patiënten, specialisten en vertegenwoordigers van zorgverzekeraars ondervraagd over hun visie âDeze kennissynthese laat zien dat er ruimte is voor een grotere rol voor de eerste lijn bij de nazorg voor kanker, maar ook dat er twee belangrijke drempels te overwinnen zijn alle partijen (patiënten, eerstelijns zorgverleners, specialisten, zorgverzekeraars) moeten voldoende vertrouwen hebben dat eerstelijns zorgverleners nazorg bij kanker op een veilige manier kunnen uitvoeren Daarnaast zal er tijd en geld moeten komen voor de extra zorg in Bliss et al (###) hebben een vergelijkend onderzoek gedaan naar inzet van gespecialiseerde verpleegkundigen in de thuiszorg Het betreft WOC-verpleegkundigen (wond, stoma en continentie) die ingezet worden bij patiënten in de thuissituatie met decubituswonden, ulcus cruris, urine en fecale incontinentie en urineweginfecties In dit onderzoek kwam naar voren dat deze verpleegkundigen juist ingezet worden in ernstiger situaties, bij de minder gecompliceerde patiënten werd reguliere thuiszorg ingezet De conclusie is dat de patiënten waarbij de WOCverpleegkundigen ingezet worden significante verbeteringen of stabilisatie vertoonden bij de genoemde problemen In het eerder beschreven prospectief cohortonderzoek van Persson et al (###) naar onder anderen stoma complicaties concluderen de auteurs dat de stomaverpleegkundige de verantwoordelijkheid heeft voor de begeleiding en ondersteuning van de stomadrager Door preventie van complicaties kan de stomadrager zich makkelijker aanpassen aan het leven met een stoma De stomaverpleegkundige is bij uitstek degene die hierbij Ondanks dat niet alle bronnen rechtstreeks betrekking hebben op stomazorg wordt hiermee wel aangetoond dat zorgverlening bij specifieke problemen in de thuissituatie meerwaarde heeft Stomadragers ervaren voordelen, ook op gebied van vroeg signalering van mogelijke problemen en complicaties Hiermee kunnen kosten voor de gezondheidszorg in het algemeen bespaard worden Door inzet van gespecialiseerde verpleegkundigen in de thuissituatie kan ook verbeterde continuïteit van zorg Vanuit het oogpunt van de kosten van de gezondheidszorg vindt in het algemeen een verschuiving van zorg plaats naar de eerste lijn, ook gestimuleerd vanuit de overheid Deze ontwikkeling wordt in de stomazorg ook langzaam in gang gezet Door de expertise van de stomaverpleegkundige is het niet nodig om een medisch specialist direct ter beschikking te hebben, waardoor zorg in de eerste lijn mogelijk is De stomaverpleegkundige kan beoordelen wanneer wel advies of ingrijpen van een arts nodig is Zoals ook het NIVEL-rapport vermeldt, met betrekking tot betaling van zorg in de eerste lijn, is de financiering van inzet van stomaverpleegkundigen in de eerste lijn nog niet ingebed in het vergoedingssysteem Naast de inzet van stomaverpleegkundigen van een thuiszorgorganisatie gaat soms ook de stomaverpleegkundige uit het ziekenhuis naar de stomadrager in de thuissituatie.
| 558 | nvmdl |
al (###) naar onder anderen stoma complicaties concluderen de auteurs dat de stomaverpleegkundige de verantwoordelijkheid heeft voor de begeleiding en ondersteuning van de stomadrager Door preventie van complicaties kan de stomadrager zich makkelijker aanpassen aan het leven met een stoma De stomaverpleegkundige is bij uitstek degene die hierbij Ondanks dat niet alle bronnen rechtstreeks betrekking hebben op stomazorg wordt hiermee wel aangetoond dat zorgverlening bij specifieke problemen in de thuissituatie meerwaarde heeft Stomadragers ervaren voordelen, ook op gebied van vroeg signalering van mogelijke problemen en complicaties Hiermee kunnen kosten voor de gezondheidszorg in het algemeen bespaard worden Door inzet van gespecialiseerde verpleegkundigen in de thuissituatie kan ook verbeterde continuïteit van zorg Vanuit het oogpunt van de kosten van de gezondheidszorg vindt in het algemeen een verschuiving van zorg plaats naar de eerste lijn, ook gestimuleerd vanuit de overheid Deze ontwikkeling wordt in de stomazorg ook langzaam in gang gezet Door de expertise van de stomaverpleegkundige is het niet nodig om een medisch specialist direct ter beschikking te hebben, waardoor zorg in de eerste lijn mogelijk is De stomaverpleegkundige kan beoordelen wanneer wel advies of ingrijpen van een arts nodig is Zoals ook het NIVEL-rapport vermeldt, met betrekking tot betaling van zorg in de eerste lijn, is de financiering van inzet van stomaverpleegkundigen in de eerste lijn nog niet ingebed in het vergoedingssysteem Naast de inzet van stomaverpleegkundigen van een thuiszorgorganisatie gaat soms ook de stomaverpleegkundige uit het ziekenhuis naar de stomadrager in de thuissituatie Uitgangspunt is dat de stomadrager ook in de eerste lijn toegang heeft tot een stomaverpleegkundige Zoals beschreven zal naar verwachting deze zorg in de eerste lijn toenemen Beschikbaarheid van stomaverpleeg kundigen kan dan gerealiseerd worden door grotere beschikbaarheid van stomaverpleegkundigen in dienst van thuiszorgorganisaties of transmuraal werkende stomaverpleegkundigen De indicatie of verwijzing naar een stomaverpleegkundige kan dan via een huisarts gedaan worden Bevorder de continuïteit van stomazorg in de thuissituatie door inzet van een stomaverpleegkundige in de De stomaverpleegkundige is een BIG geregistreerde generieke verpleegkundige die een vervolgopleiding gedaan heeft in de stomazorg In <LOCATIE> bestaan diverse opleidingen op verschillend niveau Naast de theoretische opleiding is praktijkervaring onontbeerlijk Zoals de chirurgische beroepsgroep normen stelt met betrekking tot het aantal operaties per jaar (ervaringseis) Ook zou met betrekking tot de functie van stomaverpleegkundige een praktijkervaringseis gesteld kunnen worden Tot op heden is zowel voor de theoretische opleiding als voor de praktijk geen, door de beroepsvereniging, aanvaarde minimumeis In het kwaliteitsregister van de V&VN is de mogelijkheid tot registratie in het deelregister âdeskundigheidsgebied Stoma Zorgâ opgenomen Wel moet worden gerealiseerd dat er stomaverpleegkundigen zijn die in het register Verpleegkundig Specialist zijn Na de vervolgopleiding zal de stomaverpleegkundige ook regelmatig bijscholingen moeten volgen, symposia en (inter)nationale congressen bezoeken en vakbladen lezen om op de hoogte te blijven van de ontwikkelingen binnen de stomazorg Ook is het van belang om de ontwikkelingen op het gebied van stomamaterialen en.
| 532 | nvmdl |
is dat de stomadrager ook in de eerste lijn toegang heeft tot een stomaverpleegkundige Zoals beschreven zal naar verwachting deze zorg in de eerste lijn toenemen Beschikbaarheid van stomaverpleeg kundigen kan dan gerealiseerd worden door grotere beschikbaarheid van stomaverpleegkundigen in dienst van thuiszorgorganisaties of transmuraal werkende stomaverpleegkundigen De indicatie of verwijzing naar een stomaverpleegkundige kan dan via een huisarts gedaan worden Bevorder de continuïteit van stomazorg in de thuissituatie door inzet van een stomaverpleegkundige in de De stomaverpleegkundige is een BIG geregistreerde generieke verpleegkundige die een vervolgopleiding gedaan heeft in de stomazorg In <LOCATIE> bestaan diverse opleidingen op verschillend niveau Naast de theoretische opleiding is praktijkervaring onontbeerlijk Zoals de chirurgische beroepsgroep normen stelt met betrekking tot het aantal operaties per jaar (ervaringseis) Ook zou met betrekking tot de functie van stomaverpleegkundige een praktijkervaringseis gesteld kunnen worden Tot op heden is zowel voor de theoretische opleiding als voor de praktijk geen, door de beroepsvereniging, aanvaarde minimumeis In het kwaliteitsregister van de V&VN is de mogelijkheid tot registratie in het deelregister âdeskundigheidsgebied Stoma Zorgâ opgenomen Wel moet worden gerealiseerd dat er stomaverpleegkundigen zijn die in het register Verpleegkundig Specialist zijn Na de vervolgopleiding zal de stomaverpleegkundige ook regelmatig bijscholingen moeten volgen, symposia en (inter)nationale congressen bezoeken en vakbladen lezen om op de hoogte te blijven van de ontwikkelingen binnen de stomazorg Ook is het van belang om de ontwikkelingen op het gebied van stomamaterialen en om de verpleegkundige deskundigheid van zichzelf en anderen op peil te brengen en houden en het actief bijdragen aan het zoeken, ontwikkelen en delen van nieuwe (vormen van) kennis â <PERSOON> V&VN; Expertisegebied Zorg als stomaverpleegkundige voor voldoende opleiding en praktijkervaring en op de hoogte te blijven van Zorg als stomaverpleegkundige geregistreerd te zijn in het kwaliteitsregister van V&VN en in het deelgebied <PERSOON> (###) heeft onder stomaverpleegkundigen in <LOCATIE> een inventarisatie gedaan naar de functie van stomaverpleegkundige Hierin kwam onder meer aan bod wat gezien wordt als de taken behorend bij de functie Hieronder een (niet volledige) opsomming van specifieke taken met betrekking tot de stomazorg die genoemd Preoperatief gesprek, plaatsbepaling, eindkeuze materiaal voor ontslag, behandelen van huidproblemen en/of stomacomplicaties en adviseren bij high-output Postoperatief gesprek na spoedchirurgie, instrueren van de patiënt (eventueel met partner en/of familie), hechtingen verwijderen, brug verwijderen, materiaalbestelling voor Al deze taken kunnen door de stomaverpleegkundige zelf worden uitgevoerd echter de stomaverpleegkundige Onderstaande lijst, opgesteld door de werkgroep, geeft een meer algemene beschrijving van de inhoud van de functie van stomaverpleegkundige, in de rol van casemanager ⢠Organisatie van de stomapolikliniek en stomazorg binnen de organisatie ⢠Eigen deskundigheid op niveau houden (theoretische kennis en kennis over stomamaterialen en Het valt buiten het bestek van deze richtlijn om een volledige functieomschrijving hierin op te nemen Bovenstaande dient uitsluitend om een algemene indruk te krijgen van de taken en functie-inhoud van de functie van stomaverpleegkundige De functie van stomaverpleegkundige is een zelfstandige functie, waarvan verwacht.
| 561 | nvmdl |
brengen en houden en het actief bijdragen aan het zoeken, ontwikkelen en delen van nieuwe (vormen van) kennis â <PERSOON> V&VN; Expertisegebied Zorg als stomaverpleegkundige voor voldoende opleiding en praktijkervaring en op de hoogte te blijven van Zorg als stomaverpleegkundige geregistreerd te zijn in het kwaliteitsregister van V&VN en in het deelgebied <PERSOON> (###) heeft onder stomaverpleegkundigen in <LOCATIE> een inventarisatie gedaan naar de functie van stomaverpleegkundige Hierin kwam onder meer aan bod wat gezien wordt als de taken behorend bij de functie Hieronder een (niet volledige) opsomming van specifieke taken met betrekking tot de stomazorg die genoemd Preoperatief gesprek, plaatsbepaling, eindkeuze materiaal voor ontslag, behandelen van huidproblemen en/of stomacomplicaties en adviseren bij high-output Postoperatief gesprek na spoedchirurgie, instrueren van de patiënt (eventueel met partner en/of familie), hechtingen verwijderen, brug verwijderen, materiaalbestelling voor Al deze taken kunnen door de stomaverpleegkundige zelf worden uitgevoerd echter de stomaverpleegkundige Onderstaande lijst, opgesteld door de werkgroep, geeft een meer algemene beschrijving van de inhoud van de functie van stomaverpleegkundige, in de rol van casemanager ⢠Organisatie van de stomapolikliniek en stomazorg binnen de organisatie ⢠Eigen deskundigheid op niveau houden (theoretische kennis en kennis over stomamaterialen en Het valt buiten het bestek van deze richtlijn om een volledige functieomschrijving hierin op te nemen Bovenstaande dient uitsluitend om een algemene indruk te krijgen van de taken en functie-inhoud van de functie van stomaverpleegkundige De functie van stomaverpleegkundige is een zelfstandige functie, waarvan verwacht Op dit gebied zijn veel ontwikkelingen geweest, onder anderen vanuit Ministerie van Volksgezondheid en zorgverzekeraars Dit heeft recent geresulteerd in het âGeneriek Kwaliteitskader Hulpmiddelenzorgâ (Vastgesteld door het Bestuurlijk Overleg Hulpmiddelen VWS op <DATUM> en de bijbehorende âModule Stoma âDe module geeft een beschrijving van het proces van hulpmiddelenzorg aan mensen met een stoma zoals dat er in ### uit moet zien Bij de beschrijving is gebruik gemaakt van de Basisrichtlijn voor Functiegerichte Aanspraak hulpmiddelen (RiFA) De processtappen zijn ingedeeld naar de vier fasen van stomazorgâ zoals beschreven in het hiervoor genoemde zorgcontinuüm âMet de ontwikkeling van de Module Stoma Hulpmiddelen (SH) is een eerste belangrijke stap gezet naar functioneringsgericht voorschrijven van stomahulpmiddelen De noodzakelijke stappen voor implementatie en doorontwikkeling staan in de Module SH beschreven â (citaat) Er is een ontwikkeling in gang gezet waarbij de stomaverpleegkundige een scholing moet volgen en daarna gecertificeerd zal worden voor het voorschrijven voor stomamaterialen Het is nog niet duidelijk op welke termijn In de paragrafen hiervoor is onderbouwd waarom in iedere organisatie waarin zorg verleend wordt aan een stomadrager een stomaverpleegkundige aanwezig moet zijn Om de functie van stomaverpleegkundige uit te kunnen oefenen moet ook voldaan worden aan een aantal materiële voorwaarden zoals een werkruimte en de Onderstaande geldt zowel voor de stomaverpleegkundige in het ziekenhuis als in de thuiszorg, behalve de werkruimte waar directe patiëntenzorg wordt uitgevoerd (dit is in de meeste gevallen bij de stomadrager thuis) In deze paragraaf wordt een korte beschrijving gegeven welke materiële voorwaarden aanwezig moeten zijn om.
| 581 | nvmdl |
en zorgverzekeraars Dit heeft recent geresulteerd in het âGeneriek Kwaliteitskader Hulpmiddelenzorgâ (Vastgesteld door het Bestuurlijk Overleg Hulpmiddelen VWS op <DATUM> en de bijbehorende âModule Stoma âDe module geeft een beschrijving van het proces van hulpmiddelenzorg aan mensen met een stoma zoals dat er in ### uit moet zien Bij de beschrijving is gebruik gemaakt van de Basisrichtlijn voor Functiegerichte Aanspraak hulpmiddelen (RiFA) De processtappen zijn ingedeeld naar de vier fasen van stomazorgâ zoals beschreven in het hiervoor genoemde zorgcontinuüm âMet de ontwikkeling van de Module Stoma Hulpmiddelen (SH) is een eerste belangrijke stap gezet naar functioneringsgericht voorschrijven van stomahulpmiddelen De noodzakelijke stappen voor implementatie en doorontwikkeling staan in de Module SH beschreven â (citaat) Er is een ontwikkeling in gang gezet waarbij de stomaverpleegkundige een scholing moet volgen en daarna gecertificeerd zal worden voor het voorschrijven voor stomamaterialen Het is nog niet duidelijk op welke termijn In de paragrafen hiervoor is onderbouwd waarom in iedere organisatie waarin zorg verleend wordt aan een stomadrager een stomaverpleegkundige aanwezig moet zijn Om de functie van stomaverpleegkundige uit te kunnen oefenen moet ook voldaan worden aan een aantal materiële voorwaarden zoals een werkruimte en de Onderstaande geldt zowel voor de stomaverpleegkundige in het ziekenhuis als in de thuiszorg, behalve de werkruimte waar directe patiëntenzorg wordt uitgevoerd (dit is in de meeste gevallen bij de stomadrager thuis) In deze paragraaf wordt een korte beschrijving gegeven welke materiële voorwaarden aanwezig moeten zijn om Er moet een ingerichte ruimte beschikbaar zijn waarin de stomaverpleegkundige de stomadrager kan ontvangen Deze ruimte(s) moet(en) geschikt zijn voor de volgende taken gespreksvoering, beoordeling/ behandeling/ verzorging van de stoma, instructie en administratieve werkzaamheden Ook is ruimte nodig voor opslag van Bij de gesprekken met (potentiële) stomadragers worden folders en andere voorlichtingsmaterialen gebruikt, deze moeten dus in dezelfde ruimte of in de nabijheid ter beschikking zijn Indien bij de voorlichting gebruik wordt gemaakt van digitale materialen dienen in deze ruimte ook hiervoor de middelen aanwezig te zijn Voor beoordelen, behandelen en verzorgen van de stoma is een ingerichte behandelkamer nodig waarin ook ruimte is voor opslag van de stomamaterialen en stomahulpmiddelen Daarnaast wordt de behandelkamer ook gebruikt voor het geven van instructie of het aanleren van irrigeren, daartoe dient er ook toiletruimte, bereikbaar Het heeft de voorkeur dat bovengenoemde werkruimte in de buurt is van de andere zorgverleners die betrokken Voor de patiëntenadministratie is toegang tot de dossiers nodig (een computer, aangesloten aan het ziekenhuis Met betrekking tot materialen kan gesteld worden dat de stomaverpleegkundige de beschikking dient te hebben over diverse merken stomamaterialen en diverse modellen en uitvoeringen Ook is het noodzakelijk dat de verschillende bestaande stomahulpmiddelen aanwezig zijn Dit om bij geconstateerde stoma of peristomale problemen direct een interventie te kunnen uitvoeren en het gebruik van deze materialen aan de stomadrager Andere materialen zijn de diverse voorlichtingsfolders, boeken en multimediale middelen Computerapparatuur is voor diverse redenen nodig Patiëntenadministratie, voorlichting, en ontwikkeling van educatieprogrammaâs,.
| 562 | nvmdl |
de stomaverpleegkundige de stomadrager kan ontvangen Deze ruimte(s) moet(en) geschikt zijn voor de volgende taken gespreksvoering, beoordeling/ behandeling/ verzorging van de stoma, instructie en administratieve werkzaamheden Ook is ruimte nodig voor opslag van Bij de gesprekken met (potentiële) stomadragers worden folders en andere voorlichtingsmaterialen gebruikt, deze moeten dus in dezelfde ruimte of in de nabijheid ter beschikking zijn Indien bij de voorlichting gebruik wordt gemaakt van digitale materialen dienen in deze ruimte ook hiervoor de middelen aanwezig te zijn Voor beoordelen, behandelen en verzorgen van de stoma is een ingerichte behandelkamer nodig waarin ook ruimte is voor opslag van de stomamaterialen en stomahulpmiddelen Daarnaast wordt de behandelkamer ook gebruikt voor het geven van instructie of het aanleren van irrigeren, daartoe dient er ook toiletruimte, bereikbaar Het heeft de voorkeur dat bovengenoemde werkruimte in de buurt is van de andere zorgverleners die betrokken Voor de patiëntenadministratie is toegang tot de dossiers nodig (een computer, aangesloten aan het ziekenhuis Met betrekking tot materialen kan gesteld worden dat de stomaverpleegkundige de beschikking dient te hebben over diverse merken stomamaterialen en diverse modellen en uitvoeringen Ook is het noodzakelijk dat de verschillende bestaande stomahulpmiddelen aanwezig zijn Dit om bij geconstateerde stoma of peristomale problemen direct een interventie te kunnen uitvoeren en het gebruik van deze materialen aan de stomadrager Andere materialen zijn de diverse voorlichtingsfolders, boeken en multimediale middelen Computerapparatuur is voor diverse redenen nodig Patiëntenadministratie, voorlichting, en ontwikkeling van educatieprogrammaâs, In deze inventarisatie is aan de respondenten gevraagd naar het beschikbaar aantal uren voor stomazorg in verhouding met het aanbod van nieuwe stomapatiënten In deze inventarisatie zijn de gegevens van ## ziekenhuizen verwerkt In ## ziekenhuizen wordt de beschikbare tijd als voldoende ervaren, in de andere ## niet Eén van de opvallende zaken uit deze inventarisatie is dat er verband lijkt te zijn tussen het aantal controles en het aanbod van nieuwe stomapatiënten In de klinische fase ziet de stomaverpleegkundige de stomapatiënt gemiddeld vier keer; echter in ziekenhuizen tot vijftig nieuwe patiënten is dit zes keer, bij ziekenhuizen met meer dan ### nieuwe patiënten is dit twee keer per opname Bij de follow-up controles wordt eenzelfde tendens gezien gemiddeld vier follow-up controles in het eerste jaar, maar bij weinig nieuwe stomadragers per jaar vinden meer controles plaats, bij ziekenhuizen met meer dan ### nieuwe stomadragers per jaar vinden twee tot drie controles plaats Het aantal controles tijdens opname en follow-up controles lijkt in de praktijk dus bepaald te worden door de beschikbare tijd en niet door kwaliteitscriteria Uit de analyse van de gegevens van deze inventarisatie blijkt dat âhet omslagpunt waarbij de beschikbare uren niet meer als voldoende worden ervaren ligt tussen de Er is een verband tussen de benodigde formatie van een stomaverpleegkundige en het aantal operaties, waarbij een stoma wordt aangelegd, in het betreffende ziekenhuis In de literatuur is geen extra De benodigde formatie wordt ook beïnvloed door de ontwikkelingen in de zorg Echter zonder onderzoek is geen.
| 567 | nvmdl |
naar het beschikbaar aantal uren voor stomazorg in verhouding met het aanbod van nieuwe stomapatiënten In deze inventarisatie zijn de gegevens van ## ziekenhuizen verwerkt In ## ziekenhuizen wordt de beschikbare tijd als voldoende ervaren, in de andere ## niet Eén van de opvallende zaken uit deze inventarisatie is dat er verband lijkt te zijn tussen het aantal controles en het aanbod van nieuwe stomapatiënten In de klinische fase ziet de stomaverpleegkundige de stomapatiënt gemiddeld vier keer; echter in ziekenhuizen tot vijftig nieuwe patiënten is dit zes keer, bij ziekenhuizen met meer dan ### nieuwe patiënten is dit twee keer per opname Bij de follow-up controles wordt eenzelfde tendens gezien gemiddeld vier follow-up controles in het eerste jaar, maar bij weinig nieuwe stomadragers per jaar vinden meer controles plaats, bij ziekenhuizen met meer dan ### nieuwe stomadragers per jaar vinden twee tot drie controles plaats Het aantal controles tijdens opname en follow-up controles lijkt in de praktijk dus bepaald te worden door de beschikbare tijd en niet door kwaliteitscriteria Uit de analyse van de gegevens van deze inventarisatie blijkt dat âhet omslagpunt waarbij de beschikbare uren niet meer als voldoende worden ervaren ligt tussen de Er is een verband tussen de benodigde formatie van een stomaverpleegkundige en het aantal operaties, waarbij een stoma wordt aangelegd, in het betreffende ziekenhuis In de literatuur is geen extra De benodigde formatie wordt ook beïnvloed door de ontwikkelingen in de zorg Echter zonder onderzoek is geen In de diverse ziekenhuizen wordt gesignaleerd dat er verhoudingsgewijs meer spoedoperaties plaatsvinden Zoals eerder in deze richtlijn al is beschreven is bij een spoedoperatie meer tijd nodig voor algemene educatie en instructie van de stomadrager en partner/ naasten Ook komen er meer complicaties voor na spoedoperaties Dit zorgt dat er per stomadrager meer tijd nodig is van de stomaverpleegkundige Door het bevolkingsonderzoek naar darmkanker kan het aantal operaties waarbij een stoma aangelegd wordt, beïnvloed worden Een andere verandering is de clustering van specifieke operaties Hierdoor komt het voor dat de operatie in het ene ziekenhuis gedaan wordt terwijl de preoperatieve zorg en de zorg in nazorg en onderhoudsfase in het andere ziekenhuis wordt uitgevoerd De exacte verdeling is per regio verschillend De werkgroep pleit voor een richtlijn voor de benodigde formatie voor stomazorg Gebruik makend van de inventarisatie wil de werkgroep op deze plaats een voorstel hiervoor doen vanuit de inventarisatie van <PERSOON> en praktijkervaringen van de leden van de werkgroep lijkt # fte (voor een stomaverpleegkundige) per ## nieuwe stomapatiënten per jaar nodig te zijn om de zorg te kunnen bieden zoals deze in deze richtlijn wordt aanbevolen Hierbij geldt dat # fte staat voor ## werkuren per week Voor de extramuraal werkende stomaverpleegkundige zijn De richtlijn van # fte per ## nieuwe stomapatiënten blijft van kracht Echter dient in verband met de beschreven ontwikkelingen (toename spoedoperaties en clustering) wel geïnventariseerd te worden of deze norm nog.
| 557 | nvmdl |
wordt gesignaleerd dat er verhoudingsgewijs meer spoedoperaties plaatsvinden Zoals eerder in deze richtlijn al is beschreven is bij een spoedoperatie meer tijd nodig voor algemene educatie en instructie van de stomadrager en partner/ naasten Ook komen er meer complicaties voor na spoedoperaties Dit zorgt dat er per stomadrager meer tijd nodig is van de stomaverpleegkundige Door het bevolkingsonderzoek naar darmkanker kan het aantal operaties waarbij een stoma aangelegd wordt, beïnvloed worden Een andere verandering is de clustering van specifieke operaties Hierdoor komt het voor dat de operatie in het ene ziekenhuis gedaan wordt terwijl de preoperatieve zorg en de zorg in nazorg en onderhoudsfase in het andere ziekenhuis wordt uitgevoerd De exacte verdeling is per regio verschillend De werkgroep pleit voor een richtlijn voor de benodigde formatie voor stomazorg Gebruik makend van de inventarisatie wil de werkgroep op deze plaats een voorstel hiervoor doen vanuit de inventarisatie van <PERSOON> en praktijkervaringen van de leden van de werkgroep lijkt # fte (voor een stomaverpleegkundige) per ## nieuwe stomapatiënten per jaar nodig te zijn om de zorg te kunnen bieden zoals deze in deze richtlijn wordt aanbevolen Hierbij geldt dat # fte staat voor ## werkuren per week Voor de extramuraal werkende stomaverpleegkundige zijn De richtlijn van # fte per ## nieuwe stomapatiënten blijft van kracht Echter dient in verband met de beschreven ontwikkelingen (toename spoedoperaties en clustering) wel geïnventariseerd te worden of deze norm nog ## Zorg dat bij complicaties altijd een stomaverpleegkundige wordt geconsulteerd of wordt doorverwezen naar ## Zorg voor voldoende opgeleide verpleegkundigen voor het bereiken van goede zorgresultaten en de ## Zorg dat de stomaverpleegkundige als casemanager de regie houdt met betrekking tot de stomazorg ## Zorg dat in iedere instelling (intramuraal en extramuraal) waar stomazorg verleend wordt een stomaverpleeg kundige beschikbaar of bereikbaar is Deze instellingen dienen de stomaverpleegkundigen te faciliteren ## Bevorder de continuïteit van stomazorg in de thuissituatie door inzet van een stomaverpleegkundige in de ## Zorg als stomaverpleegkundige voor voldoende opleiding en praktijkervaring en op de hoogte te blijven van ## Zorg als stomaverpleegkundige geregistreerd te zijn in het kwaliteitsregister van V&VN en in het deelgebied Deze richtlijn is geschreven voor verpleegkundigen en verzorgenden die zich bezighouden met stomazorg Het is een document geschreven op de evidence die op het moment van schrijven van de richtlijn voorhanden is Het is onderhevig aan nieuwe wetenschappelijke inzichten die zich in de loop van de tijd zullen ontwikkelen Bij het opstellen van de richtlijn is gebruik gemaakt van de inbreng van een klankbordgroep, bestaande uit leden van de Nederlandse Stomavereniging, de Nederlandse Vereniging van Diëtisten, Nederlandse Vereniging voor Urologie, Nederlandse Vereniging voor Dermatologie en Venereologie, Nederlandse Vereniging voor Heelkunde en de Nederlandse Vereniging van Maag-Darm-Leverartsen De leden van de klankbordgroep hebben namens hun vereniging adviezen gegeven <PERSOON> heeft op persoonlijke titel advies uitgebracht Conform het draaiboek voor ontwikkeling richtlijn stomazorg is het concept van richtlijn op de website van.
| 555 | nvmdl |
geconsulteerd of wordt doorverwezen naar ## Zorg voor voldoende opgeleide verpleegkundigen voor het bereiken van goede zorgresultaten en de ## Zorg dat de stomaverpleegkundige als casemanager de regie houdt met betrekking tot de stomazorg ## Zorg dat in iedere instelling (intramuraal en extramuraal) waar stomazorg verleend wordt een stomaverpleeg kundige beschikbaar of bereikbaar is Deze instellingen dienen de stomaverpleegkundigen te faciliteren ## Bevorder de continuïteit van stomazorg in de thuissituatie door inzet van een stomaverpleegkundige in de ## Zorg als stomaverpleegkundige voor voldoende opleiding en praktijkervaring en op de hoogte te blijven van ## Zorg als stomaverpleegkundige geregistreerd te zijn in het kwaliteitsregister van V&VN en in het deelgebied Deze richtlijn is geschreven voor verpleegkundigen en verzorgenden die zich bezighouden met stomazorg Het is een document geschreven op de evidence die op het moment van schrijven van de richtlijn voorhanden is Het is onderhevig aan nieuwe wetenschappelijke inzichten die zich in de loop van de tijd zullen ontwikkelen Bij het opstellen van de richtlijn is gebruik gemaakt van de inbreng van een klankbordgroep, bestaande uit leden van de Nederlandse Stomavereniging, de Nederlandse Vereniging van Diëtisten, Nederlandse Vereniging voor Urologie, Nederlandse Vereniging voor Dermatologie en Venereologie, Nederlandse Vereniging voor Heelkunde en de Nederlandse Vereniging van Maag-Darm-Leverartsen De leden van de klankbordgroep hebben namens hun vereniging adviezen gegeven <PERSOON> heeft op persoonlijke titel advies uitgebracht Conform het draaiboek voor ontwikkeling richtlijn stomazorg is het concept van richtlijn op de website van hebben de leden van de V&VN afdeling stomaverpleegkundigen gelegenheid gehad te reageren In de jaarlijkse ledenvergadering van ### is de richtlijn geautoriseerd, middels meerderheid van stemmen De leden van de werkgroep die gewerkt hebben aan deze richtlijn verklaren dat zijn geen conflicterende belangen hebben met betrekking tot de inhoud van de richtlijn Bij de herziening ### is de werkgroep veranderd van samenstelling Daarnaast zijn twee klankbordgroepen ingesteld Eén klankbordgroep met andere disciplines en afvaardiging van de patiënten De tweede klankbord groep is samengesteld uit verpleegkundigen, als expert op het vakgebied, tevens fungerend als consensusgroep (zie bijlage II voor samenstelling van de diverse groepen) Alle deelnemers hebben een verklaring ondertekend waarin verklaard wordt dat er geen belangenverstrengeling is met betrekking tot de inhoud van de richtlijn De richtlijn zal als pdf-bestand te downloaden zijn via de website van de V&VN en van V&VN afdeling De richtlijn wordt kenbaar gemaakt aan niet leden met behulp van regionale netwerken stomazorg, alsmede Andere partijen die in kennis gesteld zijn van de richtlijn zijn fabrikanten van stomaproducten en medisch speciaalzaken, Nefemed cluster stomamaterialen, FHI Medisch speciaalzaken Diabetes, Incontinentie & Stoma Cluster (DISC), Zorgverzekeraars <LOCATIE>, Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS), Centraal affiniteit hebben met stomazorg Tevens zijn vaktijdschriften in kennis gesteld van het bestaan van de richtlijn Implementatie wordt omschreven als âeen procesmatige en planmatige invoering of vernieuwing en / of verbeteringen (van bewezen waarde) met als doel dat deze een structurele plaats krijgen in het (beroepsmatig).
| 569 | nvmdl |
stomaverpleegkundigen gelegenheid gehad te reageren In de jaarlijkse ledenvergadering van ### is de richtlijn geautoriseerd, middels meerderheid van stemmen De leden van de werkgroep die gewerkt hebben aan deze richtlijn verklaren dat zijn geen conflicterende belangen hebben met betrekking tot de inhoud van de richtlijn Bij de herziening ### is de werkgroep veranderd van samenstelling Daarnaast zijn twee klankbordgroepen ingesteld Eén klankbordgroep met andere disciplines en afvaardiging van de patiënten De tweede klankbord groep is samengesteld uit verpleegkundigen, als expert op het vakgebied, tevens fungerend als consensusgroep (zie bijlage II voor samenstelling van de diverse groepen) Alle deelnemers hebben een verklaring ondertekend waarin verklaard wordt dat er geen belangenverstrengeling is met betrekking tot de inhoud van de richtlijn De richtlijn zal als pdf-bestand te downloaden zijn via de website van de V&VN en van V&VN afdeling De richtlijn wordt kenbaar gemaakt aan niet leden met behulp van regionale netwerken stomazorg, alsmede Andere partijen die in kennis gesteld zijn van de richtlijn zijn fabrikanten van stomaproducten en medisch speciaalzaken, Nefemed cluster stomamaterialen, FHI Medisch speciaalzaken Diabetes, Incontinentie & Stoma Cluster (DISC), Zorgverzekeraars <LOCATIE>, Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS), Centraal affiniteit hebben met stomazorg Tevens zijn vaktijdschriften in kennis gesteld van het bestaan van de richtlijn Implementatie wordt omschreven als âeen procesmatige en planmatige invoering of vernieuwing en / of verbeteringen (van bewezen waarde) met als doel dat deze een structurele plaats krijgen in het (beroepsmatig) <PERSOON> (###) beschrijft verschillende benaderingen ten aanzien van implementatie van verbeteringen in de zorg Hierbij wordt onderscheid gemaakt in twee benaderingen De benadering waarbij nadruk ligt op interne processen (educatief, epidemiologisch en marketing) en benadering waarin nadruk ligt op externe invloeden (zoals externe beïnvloeding, sociale interactie, management en controle en dwang) <PERSOON> (###) pleit ervoor de determinanten (kenmerken) vast te stellen die de introductie van een implemen tatie, in dit geval de richtlijn stomazorg, kunnen belemmeren of accepteren Door literatuurreview en delphi onderzoek zijn ## determinanten vastgesteld Deze zijn gegroepeerd in kenmerken van sociale/ politieke context, <PERSOON> onderscheidt in grote lijnen twee benaderingen van implementatie; het rationele model en het ⢠Geen aandacht voor diversiteit behoeften in praktijk Benaderingen van implementatie (<PERSOON>, ### in <PERSOON> ###) Voor het ontwikkelen van deze richtlijn is gebruik gemaakt van elementen uit beide modellen Dit is conform het advies van de Gezondheidsraad (###, in <PERSOON> ###) die stelt dat âhet optimaliseren van patiëntenzorg een Door zoveel mogelijk aan te sluiten bij, en gebruik te maken van de doelgroep, in dit geval stomaverpleeg kundigen, kunnen problemen ten aanzien van implementatie gereduceerd worden en zal de richtlijn eerder aanvaard worden Dit komt de kwaliteit van patiëntenzorg ten goede De beroepsgroep van (stoma)verpleeg kundigen zal daarom zorg dragen voor systematische en procesmatige implementatie van de richtlijn in de eigen instelling Hiertoe dienen protocollen en werkinstructies (binnen de organisaties) aangepast of ontwikkeld Om de implementatie te vergemakkelijken zijn de aanbevelingen gebundeld tot werkdocument Daarnaast.
| 616 | nvmdl |
verbeteringen in de zorg Hierbij wordt onderscheid gemaakt in twee benaderingen De benadering waarbij nadruk ligt op interne processen (educatief, epidemiologisch en marketing) en benadering waarin nadruk ligt op externe invloeden (zoals externe beïnvloeding, sociale interactie, management en controle en dwang) <PERSOON> (###) pleit ervoor de determinanten (kenmerken) vast te stellen die de introductie van een implemen tatie, in dit geval de richtlijn stomazorg, kunnen belemmeren of accepteren Door literatuurreview en delphi onderzoek zijn ## determinanten vastgesteld Deze zijn gegroepeerd in kenmerken van sociale/ politieke context, <PERSOON> onderscheidt in grote lijnen twee benaderingen van implementatie; het rationele model en het ⢠Geen aandacht voor diversiteit behoeften in praktijk Benaderingen van implementatie (<PERSOON>, ### in <PERSOON> ###) Voor het ontwikkelen van deze richtlijn is gebruik gemaakt van elementen uit beide modellen Dit is conform het advies van de Gezondheidsraad (###, in <PERSOON> ###) die stelt dat âhet optimaliseren van patiëntenzorg een Door zoveel mogelijk aan te sluiten bij, en gebruik te maken van de doelgroep, in dit geval stomaverpleeg kundigen, kunnen problemen ten aanzien van implementatie gereduceerd worden en zal de richtlijn eerder aanvaard worden Dit komt de kwaliteit van patiëntenzorg ten goede De beroepsgroep van (stoma)verpleeg kundigen zal daarom zorg dragen voor systematische en procesmatige implementatie van de richtlijn in de eigen instelling Hiertoe dienen protocollen en werkinstructies (binnen de organisaties) aangepast of ontwikkeld Om de implementatie te vergemakkelijken zijn de aanbevelingen gebundeld tot werkdocument Daarnaast Na het verschijnen van deze richtlijn in ### zijn in ### en ### twee rondes met implementatieworkshops gegeven in heel <LOCATIE> Aan deze workshops hebben veel stomaverpleegkundigen werkzaam in ziekenhuizen en thuiszorg deelgenomen Tijdens deze workshops hebben de deelnemers bepaald welke aanbevelingen in hun eigen werksituatie geïmplementeerd moeten worden en is vervolgens een plan van aanpak ontwikkeld Bij de herziening ### zal gebruik gemaakt worden van de hiervoor genoemde tools die in samenwerking met V&VN De werkgroep is van mening dat de richtlijn met regelmaat geëvalueerd dient te worden om te kunnen voldoen aan wetenschappelijke ontwikkelingen Het bestuur van de V&VN afdeling stomaverpleegkundigen geeft de commissie techniek van V&VN afdeling stomaverpleegkundigen de opdracht zorg te dragen voor evaluatie De werkgroep is van mening dat de richtlijn iedere vijf jaar een update behoeft om te kunnen voldoen aan de meest recente wetenschappelijke ontwikkelingen Als zich binnen de periode van vijf jaar belangrijke evidence aandient De leden van de V&VN afdeling stomaverpleegkundigen zijn verantwoordelijk voor de evaluatie van (gebruik) van de richtlijn in hun werksetting Tevens kunnen ze via de website eventuele wijzigingen en aanvullingen doorgeven De richtlijn zal een terugkerend onderwerp zijn op de jaarlijkse ledenvergadering van de V&VN afdeling Bij de herziening ### is bij de bestaande uitgangsvragen nieuwe literatuur gezocht en zijn nieuwe vragen onderzocht Doordat er nog steeds geen inhoudelijke of financiële ondersteuning mogelijk is van buiten V&VN stomaverpleegkundigen zijn er beperkingen aan de mogelijkheden Tijdens het herzieningsproces is afgesproken dat de herziene richtlijn ### alleen digitaal zal verschijnen.
| 605 | nvmdl |
in ### en ### twee rondes met implementatieworkshops gegeven in heel <LOCATIE> Aan deze workshops hebben veel stomaverpleegkundigen werkzaam in ziekenhuizen en thuiszorg deelgenomen Tijdens deze workshops hebben de deelnemers bepaald welke aanbevelingen in hun eigen werksituatie geïmplementeerd moeten worden en is vervolgens een plan van aanpak ontwikkeld Bij de herziening ### zal gebruik gemaakt worden van de hiervoor genoemde tools die in samenwerking met V&VN De werkgroep is van mening dat de richtlijn met regelmaat geëvalueerd dient te worden om te kunnen voldoen aan wetenschappelijke ontwikkelingen Het bestuur van de V&VN afdeling stomaverpleegkundigen geeft de commissie techniek van V&VN afdeling stomaverpleegkundigen de opdracht zorg te dragen voor evaluatie De werkgroep is van mening dat de richtlijn iedere vijf jaar een update behoeft om te kunnen voldoen aan de meest recente wetenschappelijke ontwikkelingen Als zich binnen de periode van vijf jaar belangrijke evidence aandient De leden van de V&VN afdeling stomaverpleegkundigen zijn verantwoordelijk voor de evaluatie van (gebruik) van de richtlijn in hun werksetting Tevens kunnen ze via de website eventuele wijzigingen en aanvullingen doorgeven De richtlijn zal een terugkerend onderwerp zijn op de jaarlijkse ledenvergadering van de V&VN afdeling Bij de herziening ### is bij de bestaande uitgangsvragen nieuwe literatuur gezocht en zijn nieuwe vragen onderzocht Doordat er nog steeds geen inhoudelijke of financiële ondersteuning mogelijk is van buiten V&VN stomaverpleegkundigen zijn er beperkingen aan de mogelijkheden Tijdens het herzieningsproces is afgesproken dat de herziene richtlijn ### alleen digitaal zal verschijnen De wens bestaat om dit dan volgens de dan geldende evidence-based methodiek uit te voeren, echter is op dit moment onduidelijk of hiervoor De richtlijn dient ter ondersteuning van stomazorg die geleverd wordt door verpleegkundigen en verzorgenden De wetenschappelijke inzichten worden vertaald naar de praktijk Daartoe zijn aanbevelingen geformuleerd Deze aanbevelingen dienen de kwaliteit van stomazorg te verbeteren Om de kwaliteit van stomazorg te meten wordt gebruik gemaakt van indicatoren Indicatoren zijn meetinstrumenten waarmee het effect van een aanbeveling geëvalueerd kan worden Het meet (aspecten van) kwaliteit van zorg Met behulp van indicatoren wordt gecontroleerd of de geleverde zorg voldoet aan de huidig gestelde eisen De indicatoren worden verdeeld in structuur, proces en uitkomst indicatoren Ze worden vastgesteld door een multidisciplinaire werkgroep en worden voor november ### als bijlage toegevoegd aan de digitale versie van Bij de herziening ### zijn de huidige indicatoren opnieuw toegevoegd De werkgroep is tijdens het zoeken naar antwoorden op de uitgangsvragen en de evidence meerdere kennishiaten tegengekomen Meer onderzoek is dan ook gewenst De kennishiaten worden hieronder genoemd Bij de herziening ### zijn onderstaande hiaten opnieuw onder de loep genomen Bij de toelichting zal per punt De onderwerpen waarover geen of onvoldoende evidence is gevonden zijn b Eenduidige beschrijving van complicaties en bijbehorende verpleegkundige interventies c Vergelijk van verschillende meetinstrumenten voor het beoordelen van peristomale problemen d Welke stomamaterialen zijn geschikt voor welke situatie e.
| 548 | nvmdl |
om dit dan volgens de dan geldende evidence-based methodiek uit te voeren, echter is op dit moment onduidelijk of hiervoor De richtlijn dient ter ondersteuning van stomazorg die geleverd wordt door verpleegkundigen en verzorgenden De wetenschappelijke inzichten worden vertaald naar de praktijk Daartoe zijn aanbevelingen geformuleerd Deze aanbevelingen dienen de kwaliteit van stomazorg te verbeteren Om de kwaliteit van stomazorg te meten wordt gebruik gemaakt van indicatoren Indicatoren zijn meetinstrumenten waarmee het effect van een aanbeveling geëvalueerd kan worden Het meet (aspecten van) kwaliteit van zorg Met behulp van indicatoren wordt gecontroleerd of de geleverde zorg voldoet aan de huidig gestelde eisen De indicatoren worden verdeeld in structuur, proces en uitkomst indicatoren Ze worden vastgesteld door een multidisciplinaire werkgroep en worden voor november ### als bijlage toegevoegd aan de digitale versie van Bij de herziening ### zijn de huidige indicatoren opnieuw toegevoegd De werkgroep is tijdens het zoeken naar antwoorden op de uitgangsvragen en de evidence meerdere kennishiaten tegengekomen Meer onderzoek is dan ook gewenst De kennishiaten worden hieronder genoemd Bij de herziening ### zijn onderstaande hiaten opnieuw onder de loep genomen Bij de toelichting zal per punt De onderwerpen waarover geen of onvoldoende evidence is gevonden zijn b Eenduidige beschrijving van complicaties en bijbehorende verpleegkundige interventies c Vergelijk van verschillende meetinstrumenten voor het beoordelen van peristomale problemen d Welke stomamaterialen zijn geschikt voor welke situatie e Criteria met betrekking tot het aantal te gebruiken stomamaterialen Om betrouwbare incidentie en prevalentiecijfers te krijgen zou het onderwerp stoma binnen de registratiesystemen als apart item geregistreerd moeten worden Bij de herziening ### zijn opnieuw geen betrouwbare incidentie en prevalentie cijfers gevonden Zowel in <LOCATIE> als internationaal worden steeds (berekende) schattingen gehanteerd In deze herziening ### is het prevalentiecijfer aangepast ⢠Beschrijving van complicaties en bijbehorende interventies, welk meetinstrument kan hierbij gebruikt worden In enkele artikelen is een aanzet gevonden tot het eenduidig definiëren van complicaties en welke interventies hierbij zinvol zijn Deze zijn als basis te gebruiken om dit voor de Nederlandse situatie verder uit te werken Bij de herziening ### is gebruik gemaakt van nieuw onderzoek waarin de interventies bij complicaties ook In deze richtlijn zijn enkele meetinstrumenten benoemd; sommige zijn wel individueel onderzocht maar een vergelijkende studie naar meerdere instrumenten is niet aangetroffen De werkgroep pleit voor het onderzoeken en beoordelen van alle bestaande meetinstrumenten, nationaal en internationaal, met als doel de kwaliteit en betrouwbaarheid van classificatie van huidproblemen te verbeteren Bij de herziening ### is het advies overgenomen van een werkgroep met betrekking tot gebruik van meetinstrumenten bij peristomale huidproblemen In <LOCATIE> is een beslisboom parastomale hernia in gebruik Dit instrument is op dit moment het beste dat beschikbaar is, het is echter niet evidence-based (PON, ###) Meer onderzoek is nodig om de interventies en preventiemaatregelen te onderbouwen Bij de herziening ### zijn enkele nieuwe onderzoeken gevonden met betrekking tot parastomale hernia.
| 560 | nvmdl |
stomamaterialen Om betrouwbare incidentie en prevalentiecijfers te krijgen zou het onderwerp stoma binnen de registratiesystemen als apart item geregistreerd moeten worden Bij de herziening ### zijn opnieuw geen betrouwbare incidentie en prevalentie cijfers gevonden Zowel in <LOCATIE> als internationaal worden steeds (berekende) schattingen gehanteerd In deze herziening ### is het prevalentiecijfer aangepast ⢠Beschrijving van complicaties en bijbehorende interventies, welk meetinstrument kan hierbij gebruikt worden In enkele artikelen is een aanzet gevonden tot het eenduidig definiëren van complicaties en welke interventies hierbij zinvol zijn Deze zijn als basis te gebruiken om dit voor de Nederlandse situatie verder uit te werken Bij de herziening ### is gebruik gemaakt van nieuw onderzoek waarin de interventies bij complicaties ook In deze richtlijn zijn enkele meetinstrumenten benoemd; sommige zijn wel individueel onderzocht maar een vergelijkende studie naar meerdere instrumenten is niet aangetroffen De werkgroep pleit voor het onderzoeken en beoordelen van alle bestaande meetinstrumenten, nationaal en internationaal, met als doel de kwaliteit en betrouwbaarheid van classificatie van huidproblemen te verbeteren Bij de herziening ### is het advies overgenomen van een werkgroep met betrekking tot gebruik van meetinstrumenten bij peristomale huidproblemen In <LOCATIE> is een beslisboom parastomale hernia in gebruik Dit instrument is op dit moment het beste dat beschikbaar is, het is echter niet evidence-based (PON, ###) Meer onderzoek is nodig om de interventies en preventiemaatregelen te onderbouwen Bij de herziening ### zijn enkele nieuwe onderzoeken gevonden met betrekking tot parastomale hernia inzichten op Wel wil de werkgroep benadrukken dat meer onderzoek nodig is (herhaling of nieuw) met betrekking tot preventie en gebruik van steunhulpmiddelen bij parastomale hernia Er is onvoldoende evidence gevonden voor de wijze waarop urineafname voor bacteriologisch onderzoek uit een urinestoma dient te gebeuren Het gaat hierbij om een zodanige werkwijze dat de uitslag betrouwbare informatie geeft Bij de herziening ### is onvoldoende evidence gevonden; dit is echter een van de onderwerpen die in deze fase niet verder zijn onderzocht in verband met de haalbaarheid (zie ook hoofdstuk #, methodologie en hierna) Met betrekking tot materialen ontbreekt het aan objectieve informatie over de samenstelling van de materialen en daarmee kennis over de eigenschappen zoals bijvoorbeeld vochtopnamecapaciteit, draagduur enzovoort Bij de herziening ### is hierover opnieuw geen evidence gevonden Veel artikelen zijn anekdotisch of casus Daarnaast zou onderzoek gewenst zijn om evidence te krijgen welke stomamaterialen en stomahulpmiddelen nodig zijn bij welke problemen of complicaties Bij de herziening ### is hierover weinig evidence gevonden Er zijn artikelen verschenen met betrekking tot gebruik van hulpmiddelen bij stoma, het gebruik en misbruik Echter veel artikelen zijn anekdotisch, fabrikant gebonden, casusbeschrijvingen of kleine groepen ⢠Er is geen evidence gevonden met betrekking tot de hoeveelheid water, frequentie van spoelen en duur van spoelen bij het irrigeren van de stoma (punt g) irrigeren via een stoma wordt door veel stomadragers toegepast, er is echter geen protocol of consensusdocument over de werkwijze gevonden Bij de herziening.
| 569 | nvmdl |
de werkgroep benadrukken dat meer onderzoek nodig is (herhaling of nieuw) met betrekking tot preventie en gebruik van steunhulpmiddelen bij parastomale hernia Er is onvoldoende evidence gevonden voor de wijze waarop urineafname voor bacteriologisch onderzoek uit een urinestoma dient te gebeuren Het gaat hierbij om een zodanige werkwijze dat de uitslag betrouwbare informatie geeft Bij de herziening ### is onvoldoende evidence gevonden; dit is echter een van de onderwerpen die in deze fase niet verder zijn onderzocht in verband met de haalbaarheid (zie ook hoofdstuk #, methodologie en hierna) Met betrekking tot materialen ontbreekt het aan objectieve informatie over de samenstelling van de materialen en daarmee kennis over de eigenschappen zoals bijvoorbeeld vochtopnamecapaciteit, draagduur enzovoort Bij de herziening ### is hierover opnieuw geen evidence gevonden Veel artikelen zijn anekdotisch of casus Daarnaast zou onderzoek gewenst zijn om evidence te krijgen welke stomamaterialen en stomahulpmiddelen nodig zijn bij welke problemen of complicaties Bij de herziening ### is hierover weinig evidence gevonden Er zijn artikelen verschenen met betrekking tot gebruik van hulpmiddelen bij stoma, het gebruik en misbruik Echter veel artikelen zijn anekdotisch, fabrikant gebonden, casusbeschrijvingen of kleine groepen ⢠Er is geen evidence gevonden met betrekking tot de hoeveelheid water, frequentie van spoelen en duur van spoelen bij het irrigeren van de stoma (punt g) irrigeren via een stoma wordt door veel stomadragers toegepast, er is echter geen protocol of consensusdocument over de werkwijze gevonden Bij de herziening De werkwijze ⢠Opleidingsniveau en beschikbaarheid van zorgverleners binnen de stomazorg (punt h en i) Er zijn enkele onderzoeken gevonden met betrekking tot gewenst functieniveau binnen de verpleegkunde, deze hebben echter betrekking op algemene verpleegkundige zorg Er is geen onderzoek aangetroffen dat specifiek Vragen die hier gesteld kunnen worden zijn welk opleidingsniveau is gewenst bij welke stomazorg, welke minimumeisen aan theoretisch niveau en praktijkervaring kunnen gesteld worden, zowel voor algemene verpleegkundigen en verzorgenden binnen de stomazorg als voor de stomaverpleegkundige Verder ontbreekt het aan evidence met betrekking tot de beschikbaarheid van het aantal benodigde uren van een stomaverpleegkundige ten opzichte van het aanbod van stomapatiënten De werkgroep pleit voor het opstellen door de beroepsgroep van minimumeisen ten aanzien van opleiding en ervaring van de verschillende zorgverleners Ook dient een afspraak gemaakt te worden over bijscholing en nascholing Bij de herziening ### is nieuwe informatie opgenomen over de functie en bevoegdheden van de stomaverpleegkundige Dit is echter niet uit onderzoek, maar afspraken en ontwikkelingen vanuit landelijke Deze verschillende kennishiaten vragen om meerdere vormen van onderzoek De werkgroep beveelt aan verder onderzoek te doen, waarbij per onderwerp bepaalt moet worden wat de beste methode is Bij de herziening ### zijn meerdere uitgangsvragen geformuleerd In verband met de hoeveelheid is besloten deze deels te laten vervallen voor deze herziening (zie ook hoofdstuk #, methodologie) Deze zullen mogelijk in # Hoe wordt urine schoon afgenomen voor bacteriologische kweek uit een urostoma? Hoe wordt urine voor bacteriologische kweek uit een urostoma verzameld/ afgenomen zodat de uitkomst.
| 566 | nvmdl |
zorgverleners binnen de stomazorg (punt h en i) Er zijn enkele onderzoeken gevonden met betrekking tot gewenst functieniveau binnen de verpleegkunde, deze hebben echter betrekking op algemene verpleegkundige zorg Er is geen onderzoek aangetroffen dat specifiek Vragen die hier gesteld kunnen worden zijn welk opleidingsniveau is gewenst bij welke stomazorg, welke minimumeisen aan theoretisch niveau en praktijkervaring kunnen gesteld worden, zowel voor algemene verpleegkundigen en verzorgenden binnen de stomazorg als voor de stomaverpleegkundige Verder ontbreekt het aan evidence met betrekking tot de beschikbaarheid van het aantal benodigde uren van een stomaverpleegkundige ten opzichte van het aanbod van stomapatiënten De werkgroep pleit voor het opstellen door de beroepsgroep van minimumeisen ten aanzien van opleiding en ervaring van de verschillende zorgverleners Ook dient een afspraak gemaakt te worden over bijscholing en nascholing Bij de herziening ### is nieuwe informatie opgenomen over de functie en bevoegdheden van de stomaverpleegkundige Dit is echter niet uit onderzoek, maar afspraken en ontwikkelingen vanuit landelijke Deze verschillende kennishiaten vragen om meerdere vormen van onderzoek De werkgroep beveelt aan verder onderzoek te doen, waarbij per onderwerp bepaalt moet worden wat de beste methode is Bij de herziening ### zijn meerdere uitgangsvragen geformuleerd In verband met de hoeveelheid is besloten deze deels te laten vervallen voor deze herziening (zie ook hoofdstuk #, methodologie) Deze zullen mogelijk in # Hoe wordt urine schoon afgenomen voor bacteriologische kweek uit een urostoma? Hoe wordt urine voor bacteriologische kweek uit een urostoma verzameld/ afgenomen zodat de uitkomst Wat kunnen problemen zijn bij specifieke patiëntengroepen met een stoma en is aangepaste stomazorg nodig voor het bereiken van een betere kwaliteit van leven met een stoma bij deze groepen? - morbide obesitas/ overgewicht Nb de wel genoemde bevindingen zijn gevonden in andere artikelen, er is geen volledige literatuursearch naar dit onderwerp gedaan - Zijn er specifieke interventies bij het gebruik van corticosteroïden? Hoe kunnen complicaties worden voorkomen bij het opheffen van een darmstoma met een lage naad? Welke specifieke voorlichting is nodig bij /voor het opheffen van een darmstoma met een lage darmnaad zo dat de stomadrager goed geïnformeerd is een gefundeerde keuze kan maken? Welke specifieke voorlichting is nodig na voor het opheffen van een darmstoma met een lage darmnaad Wat is de juiste werkwijze bij antegraad spoelen via een Malone stoma? Wat zijn de aandachtspunten bij het antegraad spoelen via een Malone stoma? Is er verschil in voorbereiding bij verschillende indicaties, zoals incontinentie of obstipatie? Hoe ziet goede informatie/ educatie aan de patiënt met een continente pouch eruit in de preoperatieve, Wat zijn de mogelijke complicaties bij de aanleg van de continentie pouch in de postoperatieve en nazorgfase? Verpleegkundig consulent stomazorg, <INSTELLING> Ziekenhuis, <LOCATIE> Gespecialiseerd verpleegkundige, stoma, wond, continentie en retentiezorg; Mediq CombiCare <LOCATIE> Verpleegkundig consulent stoma en continentiezorg, Medisch <INSTELLING> <LOCATIE> Gespecialiseerd verpleegkundige, stoma, wond, continentie en retentiezorg; MediReva <LOCATIE> Gastro-intestinaal chirurg, <INSTELLING>, Nederlandse Vereniging voor Heelkunde (NVVH) <PERSOON> (NKI), afdeling urologie, Nederlandse Vereniging voor Urologie.
| 585 | nvmdl |
Wat kunnen problemen zijn bij specifieke patiëntengroepen met een stoma en is aangepaste stomazorg nodig voor het bereiken van een betere kwaliteit van leven met een stoma bij deze groepen? - morbide obesitas/ overgewicht Nb de wel genoemde bevindingen zijn gevonden in andere artikelen, er is geen volledige literatuursearch naar dit onderwerp gedaan - Zijn er specifieke interventies bij het gebruik van corticosteroïden? Hoe kunnen complicaties worden voorkomen bij het opheffen van een darmstoma met een lage naad? Welke specifieke voorlichting is nodig bij /voor het opheffen van een darmstoma met een lage darmnaad zo dat de stomadrager goed geïnformeerd is een gefundeerde keuze kan maken? Welke specifieke voorlichting is nodig na voor het opheffen van een darmstoma met een lage darmnaad Wat is de juiste werkwijze bij antegraad spoelen via een Malone stoma? Wat zijn de aandachtspunten bij het antegraad spoelen via een Malone stoma? Is er verschil in voorbereiding bij verschillende indicaties, zoals incontinentie of obstipatie? Hoe ziet goede informatie/ educatie aan de patiënt met een continente pouch eruit in de preoperatieve, Wat zijn de mogelijke complicaties bij de aanleg van de continentie pouch in de postoperatieve en nazorgfase? Verpleegkundig consulent stomazorg, <INSTELLING> Ziekenhuis, <LOCATIE> Gespecialiseerd verpleegkundige, stoma, wond, continentie en retentiezorg; Mediq CombiCare <LOCATIE> Verpleegkundig consulent stoma en continentiezorg, Medisch <INSTELLING> <LOCATIE> Gespecialiseerd verpleegkundige, stoma, wond, continentie en retentiezorg; MediReva <LOCATIE> Gastro-intestinaal chirurg, <INSTELLING>, Nederlandse Vereniging voor Heelkunde (NVVH) <PERSOON> (NKI), afdeling urologie, Nederlandse Vereniging voor Urologie Diëtist, Ziekenhuis <INSTELLING>, <LOCATIE>, Nederlandse Vereniging van Diëtisten (NVD) ⢠<PERSOON> (<PERSOON>) <PERSOON> MSc In Medical Pharmaceutical Sciences Rijksuniversiteit <LOCATIE> University & Research | WUR · Department of Food Sciences and Agrotechnology - Toxicologie Bij de herziening is de tekst in hoofdstuk <DATUM> <PERSOON> en vochtintake en bijlagen XV Specifieke voedingsaspecten en XVI Protocol High output stoma bij darmstoma, samengesteld door <PERSOON>, diëtist en <PERSOON>, ⢠<PERSOON>, Sint <PERSOON> ziekenhuis <LOCATIE> ⢠<PERSOON-##>, Sint <PERSOON> ziekenhuis <PERSOON-##> regio <PERSOON-##> Gespecialiseerd verpleegkundige stoma, wond, continentie en retentiezorg; CombiCare <LOCATIE> Verpleegkundig consulent stomazorg; <INSTELLING> Ziekenhuis, <LOCATIE> Gespecialiseerd verpleegkundige stoma, wond en <INSTELLING>; <INSTELLING> Gespecialiseerd verpleegkundige, stoma, wond, continentie en retentiezorg; CombiCare <LOCATIE> Verpleegkundige, verplegingswetenschapper en epidemioloog Hoofddocent bij Zuyd Hogeschool, faculteit Gezondheid en Zorg en senior onderzoeker bij de kenniskring autonomie en participatie bij mensen met een chronische ziekte van deze hogeschool Daarnaast is zij universitair docent aan de Universiteit <LOCATIE>, Department of Health Services Research/School for Public Health and Primary Care (Caphri) Hoofd afdeling urologie, <PERSOON-##> ziekenhuis Verpleegkundig specialist continentie en urostomazorg afdeling urologie, Radboudumc, <LOCATIE> Betrokken bij ontwikkeling van verschillende evidence-based richtlijnen van de Europese vereniging urologieverpleegkundigen De werkgroepleden willen benadrukken dat het eindresultaat van de richtlijn niet tot stand had kunnen komen zonder de medewerking van verschillende andere partijen Hiervoor spreekt de werkgroep bij deze zijn dank uit <PERSOON>.
| 644 | nvmdl |
(NVD) ⢠<PERSOON> (<PERSOON>) <PERSOON> MSc In Medical Pharmaceutical Sciences Rijksuniversiteit <LOCATIE> University & Research | WUR · Department of Food Sciences and Agrotechnology - Toxicologie Bij de herziening is de tekst in hoofdstuk <DATUM> <PERSOON> en vochtintake en bijlagen XV Specifieke voedingsaspecten en XVI Protocol High output stoma bij darmstoma, samengesteld door <PERSOON>, diëtist en <PERSOON>, ⢠<PERSOON>, Sint <PERSOON> ziekenhuis <LOCATIE> ⢠<PERSOON>, Sint <PERSOON> ziekenhuis <PERSOON-##> regio <PERSOON-##> Gespecialiseerd verpleegkundige stoma, wond, continentie en retentiezorg; CombiCare <LOCATIE> Verpleegkundig consulent stomazorg; <INSTELLING> Ziekenhuis, <LOCATIE> Gespecialiseerd verpleegkundige stoma, wond en <INSTELLING>; <INSTELLING> Gespecialiseerd verpleegkundige, stoma, wond, continentie en retentiezorg; CombiCare <LOCATIE> Verpleegkundige, verplegingswetenschapper en epidemioloog Hoofddocent bij Zuyd Hogeschool, faculteit Gezondheid en Zorg en senior onderzoeker bij de kenniskring autonomie en participatie bij mensen met een chronische ziekte van deze hogeschool Daarnaast is zij universitair docent aan de Universiteit <LOCATIE>, Department of Health Services Research/School for Public Health and Primary Care (Caphri) Hoofd afdeling urologie, <PERSOON-##> ziekenhuis Verpleegkundig specialist continentie en urostomazorg afdeling urologie, Radboudumc, <LOCATIE> Betrokken bij ontwikkeling van verschillende evidence-based richtlijnen van de Europese vereniging urologieverpleegkundigen De werkgroepleden willen benadrukken dat het eindresultaat van de richtlijn niet tot stand had kunnen komen zonder de medewerking van verschillende andere partijen Hiervoor spreekt de werkgroep bij deze zijn dank uit <PERSOON> De klankbordgroep bestaat uit afgevaardigden van de Nederlandse Stomavereniging, de Nederlandse Vereniging van Diëtisten, Nederlandse Vereniging voor Urologie, Nederlandse Vereniging voor Dermatologie en Venereologie, Nederlandse Vereniging voor Heelkunde en de Nederlandse Vereniging van Maag-Darm-Leverartsen en verpleegkundig specialist continentie en urostoma <PERSOON-##> De firma Dansac heeft bijeenkomsten van de werkgroep gefaciliteerd middels het beschikbaar stellen van vergaderruimte De beroepsvereniging heeft geen financiële ondersteuning ontvangen Bij de herziening ### zijn de bovengenoemde beroepsverenigingen en patiëntenvereniging opnieuw benaderd om in de klankbordgroep plaats te nemen Daarnaast is bij de herziening ook een verpleegkundige Naast de wetenschappelijke ondersteuning van <PERSOON-##> heeft bij de herziening ### ook <PERSOON> (<PERSOON>) Alle leden van de werkgroep, klankbordgroep en consensusgroep hebben schriftelijk verklaard geen belangen In dit hoofdstuk wordt beschreven welke stappen gezet zijn om de richtlijn te ontwikkelen Er is uitgegaan van het openbare draaiboek van de VIKC (Vereniging van Integrale Kankercentra, het landelijke samenwerkings verband van de acht integrale kankercentra in <LOCATIE>) Vervolgens is een draaiboek ontwikkeld waarin de processen van ontwikkeling, implementatie en evaluatie van de richtlijn worden beschreven In ### is begonnen met de herziening van deze Richtlijn In de eerste periode (februari ### tot en met mei ###) is één van de werkgroepleden in het kader van een externe stage van een verpleegkundige opleiding, acht uur per week beschikbaar geweest voor coördinatie en Bij de update is in ### een nieuw draaiboek gemaakt, gebaseerd op de dan geldende inzichten met betrekking.
| 627 | nvmdl |
De klankbordgroep bestaat uit afgevaardigden van de Nederlandse Stomavereniging, de Nederlandse Vereniging van Diëtisten, Nederlandse Vereniging voor Urologie, Nederlandse Vereniging voor Dermatologie en Venereologie, Nederlandse Vereniging voor Heelkunde en de Nederlandse Vereniging van Maag-Darm-Leverartsen en verpleegkundig specialist continentie en urostoma <PERSOON> De firma Dansac heeft bijeenkomsten van de werkgroep gefaciliteerd middels het beschikbaar stellen van vergaderruimte De beroepsvereniging heeft geen financiële ondersteuning ontvangen Bij de herziening ### zijn de bovengenoemde beroepsverenigingen en patiëntenvereniging opnieuw benaderd om in de klankbordgroep plaats te nemen Daarnaast is bij de herziening ook een verpleegkundige Naast de wetenschappelijke ondersteuning van <PERSOON> heeft bij de herziening ### ook <PERSOON> (<PERSOON>) Alle leden van de werkgroep, klankbordgroep en consensusgroep hebben schriftelijk verklaard geen belangen In dit hoofdstuk wordt beschreven welke stappen gezet zijn om de richtlijn te ontwikkelen Er is uitgegaan van het openbare draaiboek van de VIKC (Vereniging van Integrale Kankercentra, het landelijke samenwerkings verband van de acht integrale kankercentra in <LOCATIE>) Vervolgens is een draaiboek ontwikkeld waarin de processen van ontwikkeling, implementatie en evaluatie van de richtlijn worden beschreven In ### is begonnen met de herziening van deze Richtlijn In de eerste periode (februari ### tot en met mei ###) is één van de werkgroepleden in het kader van een externe stage van een verpleegkundige opleiding, acht uur per week beschikbaar geweest voor coördinatie en Bij de update is in ### een nieuw draaiboek gemaakt, gebaseerd op de dan geldende inzichten met betrekking Zie bijlage XXIV link naar het draaiboek Een belangrijk verschil met de vorige versie is de inzet van een verpleegkundige consensusgroep, naast de klankbordgroep Het uitgangspunt voor deze richtlijn is een knelpuntenanalyse, deze analyse werd vanuit verschillende gezichtspunten verricht (verpleegkundigen, organisatie en patiëntperspectief), waarbij verschillende methoden a Een enquête onder stomaverpleegkundigen, tijdens een verenigingsbijeenkomst (maart ###) zijn de formulieren uitgegeven en later op die dag weer ontvangen; er zijn ### bruikbare formulieren retour b Vergelijking werkprotocollen; er zijn tien werkprotocollen betreffende verzorging van een colostoma opgevraagd bij intramurale en extramurale zorginstellingen verspreid over <LOCATIE> c Analyse van âDe kwaliteit van de stomazorg in patiëntenperspectief Een set van kwaliteitscriteriaâ De uitkomsten uit deze drie analyses lieten veel overeenkomsten zien verschuiving van de stomazorg naar een lager niveau zorgverleners, ontbreken van brede (basis)kennis, ontbreken van eenduidigheid en hiaten in de continuïteit van zorg (intramuraal/ extramuraal) Daarnaast geeft de Nederlandse Stomavereniging ook nog aan wijze en groepen waaraan stomaverpleegkundige kennis overdraagt zoals andere zorgverleners die betrokken zijn bij de stomazorg, keuzevrijheid materialen en bij een voorlichtingsgesprek moeten ook alternatieve behandel In bijlage IV worden de ervaren knelpunten beschreven ⢠Definitie stomata Hoe definieer je een stoma? (blijvend, tijdelijk, volwassenen) ⢠Hoe vaak komen de verschillende stomata voor (colo-ileo-uro); wat is de incidentie en prevalentie? ⢠Informatie en educatie preoperatief Hoe ziet goede informatie/ educatie aan de patiënt eruit? ⢠Informatie en educatie postoperatief Hoe ziet goede informatie/ educatie aan de patiënt eruit?.
| 619 | nvmdl |
Zie bijlage XXIV link naar het draaiboek Een belangrijk verschil met de vorige versie is de inzet van een verpleegkundige consensusgroep, naast de klankbordgroep Het uitgangspunt voor deze richtlijn is een knelpuntenanalyse, deze analyse werd vanuit verschillende gezichtspunten verricht (verpleegkundigen, organisatie en patiëntperspectief), waarbij verschillende methoden a Een enquête onder stomaverpleegkundigen, tijdens een verenigingsbijeenkomst (maart ###) zijn de formulieren uitgegeven en later op die dag weer ontvangen; er zijn ### bruikbare formulieren retour b Vergelijking werkprotocollen; er zijn tien werkprotocollen betreffende verzorging van een colostoma opgevraagd bij intramurale en extramurale zorginstellingen verspreid over <LOCATIE> c Analyse van âDe kwaliteit van de stomazorg in patiëntenperspectief Een set van kwaliteitscriteriaâ De uitkomsten uit deze drie analyses lieten veel overeenkomsten zien verschuiving van de stomazorg naar een lager niveau zorgverleners, ontbreken van brede (basis)kennis, ontbreken van eenduidigheid en hiaten in de continuïteit van zorg (intramuraal/ extramuraal) Daarnaast geeft de Nederlandse Stomavereniging ook nog aan wijze en groepen waaraan stomaverpleegkundige kennis overdraagt zoals andere zorgverleners die betrokken zijn bij de stomazorg, keuzevrijheid materialen en bij een voorlichtingsgesprek moeten ook alternatieve behandel In bijlage IV worden de ervaren knelpunten beschreven ⢠Definitie stomata Hoe definieer je een stoma? (blijvend, tijdelijk, volwassenen) ⢠Hoe vaak komen de verschillende stomata voor (colo-ileo-uro); wat is de incidentie en prevalentie? ⢠Informatie en educatie preoperatief Hoe ziet goede informatie/ educatie aan de patiënt eruit? ⢠Informatie en educatie postoperatief Hoe ziet goede informatie/ educatie aan de patiënt eruit? Definities, vóórkomen, herkennen, ⢠Informatie en educatie in nazorgfase Hoe ziet goede informatie/ educatie aan de patiënt eruit? ⢠Complicaties bij stoma aanleg in de nazorgfase Definities, vóórkomen, herkennen, vaststellen en behandelen ⢠Welke zorgverlener voert welke zorg uit en wanneer; welk deskundigheidsniveau is nodig? Bij de herziening ### zijn nog nieuwe uitgangsvragen toegevoegd vanuit gesignaleerde knelpunten en kennistekorten in de praktijk Deze zijn aangedragen door de leden en het bestuur van de beroepsvereniging ⢠Wat kunnen specifieke problemen zijn bij stomadragers die chemotherapie ondergaan? - Heeft een stomadrager die chemotherapie ondergaat aangepaste stomazorg nodig voor het bereiken van een - Is gemiddeld # uur stomazorg per nieuwe stomadrager voldoende voor een stomaverpleegkundige om goede - Hoeveel uur stomazorg door een gespecialiseerd verpleegkundige is nodig voor een nieuwe stomadrager in - Zijn gemiddeld # uur stomazorg na het eerste half jaar na aanleg van een stoma voldoende voor een - Hoeveel uur stomazorg door een gespecialiseerd verpleegkundige is nodig voor een stomadrager na het - Hoeveel uur stomazorg door een gespecialiseerd verpleegkundige is nodig voor een stomadrager bij - Kan de stomaverpleegkundige zorgen voor goede stomazorg wanneer zij ## % van haar werktijd actief kan ⢠Wat is het beste moment om de hechtingen rond de stoma te verwijderen? - Wat zijn de (contra-) indicaties voor het toucheren van een stoma? - Wat is de beste methodiek voor het toucheren van een stoma? - Welke complicaties kunnen optreden bij het toucheren van een stoma?.
| 624 | nvmdl |
vóórkomen, herkennen, ⢠Informatie en educatie in nazorgfase Hoe ziet goede informatie/ educatie aan de patiënt eruit? ⢠Complicaties bij stoma aanleg in de nazorgfase Definities, vóórkomen, herkennen, vaststellen en behandelen ⢠Welke zorgverlener voert welke zorg uit en wanneer; welk deskundigheidsniveau is nodig? Bij de herziening ### zijn nog nieuwe uitgangsvragen toegevoegd vanuit gesignaleerde knelpunten en kennistekorten in de praktijk Deze zijn aangedragen door de leden en het bestuur van de beroepsvereniging ⢠Wat kunnen specifieke problemen zijn bij stomadragers die chemotherapie ondergaan? - Heeft een stomadrager die chemotherapie ondergaat aangepaste stomazorg nodig voor het bereiken van een - Is gemiddeld # uur stomazorg per nieuwe stomadrager voldoende voor een stomaverpleegkundige om goede - Hoeveel uur stomazorg door een gespecialiseerd verpleegkundige is nodig voor een nieuwe stomadrager in - Zijn gemiddeld # uur stomazorg na het eerste half jaar na aanleg van een stoma voldoende voor een - Hoeveel uur stomazorg door een gespecialiseerd verpleegkundige is nodig voor een stomadrager na het - Hoeveel uur stomazorg door een gespecialiseerd verpleegkundige is nodig voor een stomadrager bij - Kan de stomaverpleegkundige zorgen voor goede stomazorg wanneer zij ## % van haar werktijd actief kan ⢠Wat is het beste moment om de hechtingen rond de stoma te verwijderen? - Wat zijn de (contra-) indicaties voor het toucheren van een stoma? - Wat is de beste methodiek voor het toucheren van een stoma? - Welke complicaties kunnen optreden bij het toucheren van een stoma? - Wat is de beste methodiek voor het dilateren van een stoma (met vingers, hulpmiddel/ welke maat - Welke complicaties kunnen optreden bij het dilateren van een stoma? - Wat is de beste methodiek ter preventie en behandeling van een parastomale hernia (steunband, steunbroek, - Door welke factoren wordt het risico op een parastomale hernia vergroot? - Welke zorgprofessional is bevoegd om de diagnose en het beleid te bepalen? - Wat is de beste manier om peristomale huid- en stomaproblemen (complicaties) te documenteren, - Welke zorgverlener mag peristomale huid- en stomaproblemen (complicaties) diagnosticeren, interventies - Hoe geef je een klysma via de colo of ileostoma? - Wie zijn er bevoegd om te irrigeren? Maakt irrigeren de darmen lui? - Wat zijn de bevoegdheden van de stomaverpleegkundige ten aanzien van het indiceren van stomamateriaal? - Wat is het doel of belang van (juist) indiceren van stomamateriaal? (functioneringsgericht voorschrijven) Vanuit de uitgangsvragen zijn zoektermen geformuleerd Op basis daarvan is gezocht in onder andere Pubmed, Cinahl en Cochrane Daarnaast zijn boeken, tijdschriften en richtlijnen uit andere landen gebruikt om informatie te vinden Vervolgens zijn ter controle op volledigheid de zoektermen nogmaals gebruikt om opnieuw de databanken te doorzoeken De gebruikte zoektermen zijn terug te vinden in bijlage V Er zijn ### verschillende zoektermen gebruikt in verschillende combinaties, met verschillende limieten Vast afgesproken limieten waren Humans, English, Dutch, All Adult ##+ years, published in the last ## years Bij de herziening ### is per uitgangsvraag gezocht naar literatuur Voor de zoekacties op PubMed en Cinahl is de PICO-methode gebruikt.
| 630 | nvmdl |
van een stoma (met vingers, hulpmiddel/ welke maat - Welke complicaties kunnen optreden bij het dilateren van een stoma? - Wat is de beste methodiek ter preventie en behandeling van een parastomale hernia (steunband, steunbroek, - Door welke factoren wordt het risico op een parastomale hernia vergroot? - Welke zorgprofessional is bevoegd om de diagnose en het beleid te bepalen? - Wat is de beste manier om peristomale huid- en stomaproblemen (complicaties) te documenteren, - Welke zorgverlener mag peristomale huid- en stomaproblemen (complicaties) diagnosticeren, interventies - Hoe geef je een klysma via de colo of ileostoma? - Wie zijn er bevoegd om te irrigeren? Maakt irrigeren de darmen lui? - Wat zijn de bevoegdheden van de stomaverpleegkundige ten aanzien van het indiceren van stomamateriaal? - Wat is het doel of belang van (juist) indiceren van stomamateriaal? (functioneringsgericht voorschrijven) Vanuit de uitgangsvragen zijn zoektermen geformuleerd Op basis daarvan is gezocht in onder andere Pubmed, Cinahl en Cochrane Daarnaast zijn boeken, tijdschriften en richtlijnen uit andere landen gebruikt om informatie te vinden Vervolgens zijn ter controle op volledigheid de zoektermen nogmaals gebruikt om opnieuw de databanken te doorzoeken De gebruikte zoektermen zijn terug te vinden in bijlage V Er zijn ### verschillende zoektermen gebruikt in verschillende combinaties, met verschillende limieten Vast afgesproken limieten waren Humans, English, Dutch, All Adult ##+ years, published in the last ## years Bij de herziening ### is per uitgangsvraag gezocht naar literatuur Voor de zoekacties op PubMed en Cinahl is de PICO-methode gebruikt Hieruit zijn nog andere termen naar voren gekomen die ook zijn gebruikt in de PICO-methode Dezelfde limieten zijn gehanteerd, met uitzondering van de tijdlimiet De literatuursearches zijn gedaan in ### Bij de bestaande vragen is gezocht vanaf ###, bij de nieuwe vragen was de tijdlimiet de laatste <LEEFTIJD> jaar Per zoekstrategie worden een aantal artikelen gevonden Deze artikelen zijn eerst op titel gescreend Als er een vermoeden is dat een artikel ook een andere vraag beantwoord, wordt deze ook beoordeeld voor deze uitgangsvraag Van de gevonden artikelen zijn vervolgens de abstracts beoordeeld, waarna de volledige tekst van de bruikbare artikelen wordt verzameld Door minimaal twee personen wordt opnieuw beoordeeld of de artikelen antwoorden op een of meerdere van de uitgangsvragen geven Zie bijlage XXV voor de zoekstrategieën Tijdens het zoekproces voor de update bleek dat er op te veel vragen een antwoord werd gezocht In overleg met de klankbordgroep is besloten een aantal van de nieuwe vragen te laten vervallen Dit is gedaan door middel van het prioriteren van de onderwerpen Door middel van consensus binnen de werkgroep en klankbordgroep is besloten welke vragen wel en niet worden meegenomen in de richtlijn Er wordt wel afgesproken dat de vervallen vragen in een later stadium na het herzien van de richtlijn nog wel worden meegenomen bij latere updates In de gevonden publicaties is gezocht of in de referentielijsten nog titels waren die door de eigen zoekacties niet gevonden zijn.
| 585 | nvmdl |
Hieruit zijn nog andere termen naar voren gekomen die ook zijn gebruikt in de PICO-methode Dezelfde limieten zijn gehanteerd, met uitzondering van de tijdlimiet De literatuursearches zijn gedaan in ### Bij de bestaande vragen is gezocht vanaf ###, bij de nieuwe vragen was de tijdlimiet de laatste <LEEFTIJD> jaar Per zoekstrategie worden een aantal artikelen gevonden Deze artikelen zijn eerst op titel gescreend Als er een vermoeden is dat een artikel ook een andere vraag beantwoord, wordt deze ook beoordeeld voor deze uitgangsvraag Van de gevonden artikelen zijn vervolgens de abstracts beoordeeld, waarna de volledige tekst van de bruikbare artikelen wordt verzameld Door minimaal twee personen wordt opnieuw beoordeeld of de artikelen antwoorden op een of meerdere van de uitgangsvragen geven Zie bijlage XXV voor de zoekstrategieën Tijdens het zoekproces voor de update bleek dat er op te veel vragen een antwoord werd gezocht In overleg met de klankbordgroep is besloten een aantal van de nieuwe vragen te laten vervallen Dit is gedaan door middel van het prioriteren van de onderwerpen Door middel van consensus binnen de werkgroep en klankbordgroep is besloten welke vragen wel en niet worden meegenomen in de richtlijn Er wordt wel afgesproken dat de vervallen vragen in een later stadium na het herzien van de richtlijn nog wel worden meegenomen bij latere updates In de gevonden publicaties is gezocht of in de referentielijsten nog titels waren die door de eigen zoekacties niet gevonden zijn Hierbij zijn de afgesproken limieten niet meer toegepast Er zijn uiteindelijk gedurende het hele proces ### titels gevonden van onderzoeksartikelen, opiniestukken, boeken en overige publicaties Veel artikelen (###) zijn geëxcludeerd De meest voorkomende redenen van exclusie waren publicatiedatum (er zijn nieuwere publicaties over hetzelfde onderwerp), algemene casusÂbeschrijving over één patiënt of een kleine groep patiënten of de situatie was niet representatief voor <LOCATIE> Enkele publicaties waren niet beschikbaar of niet beschikbaar in het <PERSOON> of Nederlands (alleen een abstract in het <PERSOON>) Daarnaast zijn verschillende artikelen afgewezen omdat de benadering van het onderwerp te medisch was of geen antwoord gaf op de gestelde vragen Na exclusie zijn ### bruikbare publicaties overgebleven Bij de herziening ### zijn ### artikelen gevonden met de literatuursearch Alle soorten studieontwerp worden meegenomen (inclusief mening van deskundigen), na beoordeling op abstract zijn er nog ### over Artikelen zijn geëxcludeerd omdat ze geen informatie bevatten relevant voor verpleegkundig handelen (medisch handelen), casestudy (n=# of kleine serie), geen antwoord geven op de uitgangsvraag, van te slechte kwaliteit, er is een artikel met zelfde inhoud van hogere kwaliteit of geen duidelijkheid over onafhankelijkheid van de auteur (mogelijke binding met bedrijven) Uiteindelijk blijken ### artikelen en publicaties bruikbaar Bij de herziening is besloten om de richtlijn niet meer als evidence-based te presenteren, omdat de richtlijn daar in het licht van de huidige eisen niet goed genoeg aan voldoet Alle tekst die refereerde aan evidence-based.
| 579 | nvmdl |
zijn de afgesproken limieten niet meer toegepast Er zijn uiteindelijk gedurende het hele proces ### titels gevonden van onderzoeksartikelen, opiniestukken, boeken en overige publicaties Veel artikelen (###) zijn geëxcludeerd De meest voorkomende redenen van exclusie waren publicatiedatum (er zijn nieuwere publicaties over hetzelfde onderwerp), algemene casusÂbeschrijving over één patiënt of een kleine groep patiënten of de situatie was niet representatief voor <LOCATIE> Enkele publicaties waren niet beschikbaar of niet beschikbaar in het <PERSOON> of Nederlands (alleen een abstract in het <PERSOON>) Daarnaast zijn verschillende artikelen afgewezen omdat de benadering van het onderwerp te medisch was of geen antwoord gaf op de gestelde vragen Na exclusie zijn ### bruikbare publicaties overgebleven Bij de herziening ### zijn ### artikelen gevonden met de literatuursearch Alle soorten studieontwerp worden meegenomen (inclusief mening van deskundigen), na beoordeling op abstract zijn er nog ### over Artikelen zijn geëxcludeerd omdat ze geen informatie bevatten relevant voor verpleegkundig handelen (medisch handelen), casestudy (n=# of kleine serie), geen antwoord geven op de uitgangsvraag, van te slechte kwaliteit, er is een artikel met zelfde inhoud van hogere kwaliteit of geen duidelijkheid over onafhankelijkheid van de auteur (mogelijke binding met bedrijven) Uiteindelijk blijken ### artikelen en publicaties bruikbaar Bij de herziening is besloten om de richtlijn niet meer als evidence-based te presenteren, omdat de richtlijn daar in het licht van de huidige eisen niet goed genoeg aan voldoet Alle tekst die refereerde aan evidence-based Deze drie richtlijnen zijn âOstomy care and managementâ van de Registered nursesâ association of Ontario (RNAO, Canada), âManagement of the patient with a fecal ostomy best practice guidelines for cliniciansâ van de Wound Ostomy and Continence Nurses Society (WOCN, Verenigde Staten) Daarnaast is de bestaande âRichtlijn stomazorg Deelonderwerp preoperatief de stomaplaats bepalenâ van de V&VN afdeling stomaverpleegkundigen uit mei ### geactualiseerd en in deze richtlijn opgenomen Bij de herziening ### is de WCET International Ostomy Guideline (<PERSOON> ###) gevonden Er is besloten om deze niet te gebruiken omdat het te algemeen is en niet meer informatie geeft dan dat de werkgroep zelf al heeft gevonden in de literatuur Na de beoordeling van de verschillende bronnen op inhoud is de werkgroep in al deze stukken gaan zoeken naar de antwoorden op de uitgangsvragen Alhoewel de richtlijn is ingedeeld aan de hand van het proces dat de patiënt doorloopt bleek bij het antwoorden van de uitgangsvragen soms logischer om bepaalde vragen te clusteren en tegelijk te beantwoorden Daar waar dit aan de orde is, wordt dit benoemd Ook wordt aan bepaalde onderwerpen op meerdere plaatsen aandacht besteed (bijvoorbeeld aandacht voor partner en naasten), maar dit is dan steeds vanuit het gezichtspunt van de betreffende fase Onderwerpen zijn met de verpleegkundige consensusgroep besproken Hierbij is de situatie in de Nederlandse ⢠kennistekort, verantwoordelijkheid van stomaverpleegkundigen om kennis over te dragen aan ⢠bij pre-operatieve voorlichting aandacht voor voordelen en nadelen en alternatieven van de ingreep.
| 611 | nvmdl |
van de Registered nursesâ association of Ontario (RNAO, Canada), âManagement of the patient with a fecal ostomy best practice guidelines for cliniciansâ van de Wound Ostomy and Continence Nurses Society (WOCN, Verenigde Staten) Daarnaast is de bestaande âRichtlijn stomazorg Deelonderwerp preoperatief de stomaplaats bepalenâ van de V&VN afdeling stomaverpleegkundigen uit mei ### geactualiseerd en in deze richtlijn opgenomen Bij de herziening ### is de WCET International Ostomy Guideline (<PERSOON> ###) gevonden Er is besloten om deze niet te gebruiken omdat het te algemeen is en niet meer informatie geeft dan dat de werkgroep zelf al heeft gevonden in de literatuur Na de beoordeling van de verschillende bronnen op inhoud is de werkgroep in al deze stukken gaan zoeken naar de antwoorden op de uitgangsvragen Alhoewel de richtlijn is ingedeeld aan de hand van het proces dat de patiënt doorloopt bleek bij het antwoorden van de uitgangsvragen soms logischer om bepaalde vragen te clusteren en tegelijk te beantwoorden Daar waar dit aan de orde is, wordt dit benoemd Ook wordt aan bepaalde onderwerpen op meerdere plaatsen aandacht besteed (bijvoorbeeld aandacht voor partner en naasten), maar dit is dan steeds vanuit het gezichtspunt van de betreffende fase Onderwerpen zijn met de verpleegkundige consensusgroep besproken Hierbij is de situatie in de Nederlandse ⢠kennistekort, verantwoordelijkheid van stomaverpleegkundigen om kennis over te dragen aan ⢠bij pre-operatieve voorlichting aandacht voor voordelen en nadelen en alternatieven van de ingreep stomaverpleegkundigen zelf Voorbeeld van goede zorg begeleiding bij eerste keer verzorgen stoma, streven zoals geïnventariseerd door de projectgroep richtlijn Dit betreft zowel knelpunten geformuleerd door ⢠Verschuiving van niveaus in de zorg mbt ondersteuning voor stomapatiënten binnen met name de ⢠Ontbreken van brede kennis bij verpleegkundigen, verplegenden en verzorgenden ten aanzien van ⢠Ontbreken van eenduidigheid in definitie, preventie, analyse en behandeling van huidproblemen bij stomata ⢠Niet eenduidige en onvolledige communicatie betreffende de stomapatiënt over de muren van het ziekenhuis ⢠Ontbreken van eenduidige richtlijn hoe te handelen bij obstipatie / high-output bij stomata ⢠Ontbreken van eenduidigheid in definitie, preventie, analyse en behandeling stomaproblemen ⢠Ontbreken van uniformiteit in werkwijze ten aanzien van zorg voor de stomapatient in alle fase; pre, ⢠Ontbreken van richtlijn voorlichtingsgesprekken zoals bij spoedoperaties en geplande stoma-aanleg ⢠Ontbreken van uniformiteit in keuze materialen en hulpmiddelen Knelpunt uit inventarisatie van werkinstructies van tien verschillende ziekenhuizen ⢠Er blijken veel verschillen te bestaan tussen de verschillende werkprotocollen van de verzorging van een colostoma Hieruit wordt geconcludeerd dat er niet eenduidig gewerkt wordt in <LOCATIE> Al deze knelpunten uit de praktijk hebben geleid tot het opstellen van onderstaande uitgangsvragen ⢠Complicaties bij stoma aanleg in de postoperatieve fase/ ontslagfase (stomahoogte) ⢠Definities, vóórkomen, herkennen, vaststellen en behandelen ⢠Wat is standaard stomazorg in de nazorgfase? (goede overdracht, hoelang nazorg?, Aandachtpunten mbt ⢠Welke disciplines zijn betrokken bij de stomazorg? (overlap incontinentie stomazorg) Aangeleverd door bestuur en leden van V&VN stomaverpleegkundigen bij voorbereiding van de herziening ###.
| 615 | nvmdl |
eerste keer verzorgen stoma, streven zoals geïnventariseerd door de projectgroep richtlijn Dit betreft zowel knelpunten geformuleerd door ⢠Verschuiving van niveaus in de zorg mbt ondersteuning voor stomapatiënten binnen met name de ⢠Ontbreken van brede kennis bij verpleegkundigen, verplegenden en verzorgenden ten aanzien van ⢠Ontbreken van eenduidigheid in definitie, preventie, analyse en behandeling van huidproblemen bij stomata ⢠Niet eenduidige en onvolledige communicatie betreffende de stomapatiënt over de muren van het ziekenhuis ⢠Ontbreken van eenduidige richtlijn hoe te handelen bij obstipatie / high-output bij stomata ⢠Ontbreken van eenduidigheid in definitie, preventie, analyse en behandeling stomaproblemen ⢠Ontbreken van uniformiteit in werkwijze ten aanzien van zorg voor de stomapatient in alle fase; pre, ⢠Ontbreken van richtlijn voorlichtingsgesprekken zoals bij spoedoperaties en geplande stoma-aanleg ⢠Ontbreken van uniformiteit in keuze materialen en hulpmiddelen Knelpunt uit inventarisatie van werkinstructies van tien verschillende ziekenhuizen ⢠Er blijken veel verschillen te bestaan tussen de verschillende werkprotocollen van de verzorging van een colostoma Hieruit wordt geconcludeerd dat er niet eenduidig gewerkt wordt in <LOCATIE> Al deze knelpunten uit de praktijk hebben geleid tot het opstellen van onderstaande uitgangsvragen ⢠Complicaties bij stoma aanleg in de postoperatieve fase/ ontslagfase (stomahoogte) ⢠Definities, vóórkomen, herkennen, vaststellen en behandelen ⢠Wat is standaard stomazorg in de nazorgfase? (goede overdracht, hoelang nazorg?, Aandachtpunten mbt ⢠Welke disciplines zijn betrokken bij de stomazorg? (overlap incontinentie stomazorg) Aangeleverd door bestuur en leden van V&VN stomaverpleegkundigen bij voorbereiding van de herziening ### - Hoeveel uur stomazorg door een gespecialiseerd verpleegkundige is nodig voor een nieuwe stomadrager in - Zijn gemiddeld # uur stomazorg na het eerste half jaar na aanleg van een stoma voldoende voor een - Hoeveel uur stomazorg door een gespecialiseerd verpleegkundige is nodig voor een stomadrager na het - Hoeveel uur stomazorg door een gespecialiseerd verpleegkundige is nodig voor een stomadrager bij - Kan de stomaverpleegkundige zorgen voor goede stomazorg wanneer zij ## % van haar werktijd actief kan zijn - Wat zijn de (contra-) indicaties voor het toucheren van een stoma? - Wat is de beste methodiek voor het toucheren van een stoma? - Welke complicaties kunnen optreden bij het toucheren van een stoma? - Wat zijn de (contra-) indicaties voor het dilateren van een stoma? - Wat is de beste methodiek voor het dilateren van een stoma (met vingers, hulpmiddel/ welke maat - Welke complicaties kunnen optreden bij het dilateren van een stoma? - Wie is er toe bevoegd om een stoma te dilateren (instructie zelfzorg)? - Wat is de beste methodiek ter preventie en behandeling van een parastomale hernia (steunband, steunbroek, - Door welke factoren wordt het risico op een parastomale hernia vergroot? ⢠Welke zorgprofessional is bevoegd om de diagnose en het beleid te bepalen? ⢠Hoe wordt urine schoon afgenomen voor bacteriologische kweek uit een urostoma? - Hoe wordt urine voor bacteriologische kweek uit een urostoma verzameld/ afgenomen zodat de uitkomst Wat kunnen specifieke problemen zijn bij kwetsbare ouderen met een stoma?.
| 613 | nvmdl |
stomazorg door een gespecialiseerd verpleegkundige is nodig voor een nieuwe stomadrager in - Zijn gemiddeld # uur stomazorg na het eerste half jaar na aanleg van een stoma voldoende voor een - Hoeveel uur stomazorg door een gespecialiseerd verpleegkundige is nodig voor een stomadrager na het - Hoeveel uur stomazorg door een gespecialiseerd verpleegkundige is nodig voor een stomadrager bij - Kan de stomaverpleegkundige zorgen voor goede stomazorg wanneer zij ## % van haar werktijd actief kan zijn - Wat zijn de (contra-) indicaties voor het toucheren van een stoma? - Wat is de beste methodiek voor het toucheren van een stoma? - Welke complicaties kunnen optreden bij het toucheren van een stoma? - Wat zijn de (contra-) indicaties voor het dilateren van een stoma? - Wat is de beste methodiek voor het dilateren van een stoma (met vingers, hulpmiddel/ welke maat - Welke complicaties kunnen optreden bij het dilateren van een stoma? - Wie is er toe bevoegd om een stoma te dilateren (instructie zelfzorg)? - Wat is de beste methodiek ter preventie en behandeling van een parastomale hernia (steunband, steunbroek, - Door welke factoren wordt het risico op een parastomale hernia vergroot? ⢠Welke zorgprofessional is bevoegd om de diagnose en het beleid te bepalen? ⢠Hoe wordt urine schoon afgenomen voor bacteriologische kweek uit een urostoma? - Hoe wordt urine voor bacteriologische kweek uit een urostoma verzameld/ afgenomen zodat de uitkomst Wat kunnen specifieke problemen zijn bij kwetsbare ouderen met een stoma? Wat kunnen specifieke problemen zijn bij COPD-patiënten met een stoma? - Heeft een COPD-patiënt aangepaste stomazorg nodig voor het bereiken van een betere kwaliteit van leven Hoe kunnen complicaties worden voorkomen bij het opheffen van een darmstoma met een lage naad? Welke specifieke voorlichting is nodig bij /voor het opheffen van een darmstoma met een lage darmnaad zo dat de stomadrager goed geïnformeerd is een gefundeerde keuze kan maken? Welke specifieke voorlichting is nodig na voor het opheffen van een darmstoma met een lage darmnaad Op welke wijze spoel je antegraad via een Malone stoma? - Wat zijn de aandachtspunten bij het antegraad spoelen via een Malone stoma? Is er verschil in voorbereiding bij verschillende indicaties, denkende aan incontinentie of obstipatie? Wat is standaard zorg bij de continente pouch in de preoperatieve, postoperatieve en nazorgfase? Hoe ziet goede informatie/ educatie aan de patiënt met een continente pouch eruit in de preoperatieve, postoperatieve Wat zijn de mogelijke complicaties bij de aanleg van de continente pouch in de postoperatieve en nazorgfase? De nieuwe verbinding tussen de twee gedeelten van Lichaamsbeeld het totale concept, met inbegrip van cliëntsituatie zorg draagt voor de regie en coördinatie Colo verwijst naar de locatie van de stoma op het rond van vorm, ziet rood, gelijkend als wangslijmvlies (art ###, pag # linker kolom, bij grafiek); Een stoma voor urine of dunne ontlasting als dunne darm, die met behulp van een katheter te legen is Dit stoma wordt niet behandeld in deze richtlijn; Bij stoma, het loslaten van de stoma van de Een stoma dat geconstrueerd wordt door een darmlis.
| 596 | nvmdl |
Heeft een COPD-patiënt aangepaste stomazorg nodig voor het bereiken van een betere kwaliteit van leven Hoe kunnen complicaties worden voorkomen bij het opheffen van een darmstoma met een lage naad? Welke specifieke voorlichting is nodig bij /voor het opheffen van een darmstoma met een lage darmnaad zo dat de stomadrager goed geïnformeerd is een gefundeerde keuze kan maken? Welke specifieke voorlichting is nodig na voor het opheffen van een darmstoma met een lage darmnaad Op welke wijze spoel je antegraad via een Malone stoma? - Wat zijn de aandachtspunten bij het antegraad spoelen via een Malone stoma? Is er verschil in voorbereiding bij verschillende indicaties, denkende aan incontinentie of obstipatie? Wat is standaard zorg bij de continente pouch in de preoperatieve, postoperatieve en nazorgfase? Hoe ziet goede informatie/ educatie aan de patiënt met een continente pouch eruit in de preoperatieve, postoperatieve Wat zijn de mogelijke complicaties bij de aanleg van de continente pouch in de postoperatieve en nazorgfase? De nieuwe verbinding tussen de twee gedeelten van Lichaamsbeeld het totale concept, met inbegrip van cliëntsituatie zorg draagt voor de regie en coördinatie Colo verwijst naar de locatie van de stoma op het rond van vorm, ziet rood, gelijkend als wangslijmvlies (art ###, pag # linker kolom, bij grafiek); Een stoma voor urine of dunne ontlasting als dunne darm, die met behulp van een katheter te legen is Dit stoma wordt niet behandeld in deze richtlijn; Bij stoma, het loslaten van de stoma van de Een stoma dat geconstrueerd wordt door een darmlis Hierbij bevinden zich dus een aan- en een afvoerend deel gedurende enige tijd, met het oog op het Het aantal nieuwe gevallen van een ziekte, of het kunnen leiden Meer specifieke term prestatieindicatoren ((WEBLINK) Ileo verwijst naar de locatie van de stoma op het Het in een regelmatig patroon spoelen van het colon waardoor gedurende ## tot ## uur geen ontlasting Er is ontlasting of urine tussen huidplaat en huid aanwezig, als gevolg van een complicatie of ander Iemand ervaart zijn of haar lichaam als heel, als hij of zij het lichaam kan zijn dat hij of zij heeft (http // De rechte buikspier die loopt vanaf de borst tot aan Bij stoma, afsterven van het stomaweefsel door het lichaam zo veel vet opslaat, dat het voor lichamelijke problemen kan zorgen Iemand met een Body Mass Index (BMI) van meer dan ##, wordt gezien Afsluiting van de stomadoorgang met als gevolg geen met name vooral in chocolade, rabarber, spinazie, De faeces zakt niet naar beneden in het stomazakje, perineum is het deel van het menselijk lichaam dat bij mannen bestaat uit het gebied tussen het scrotum en de anus en bij vrouwen het gebied tussen de vulva De fase vanaf de operatie tot aan ontslag uit het ontlasting aangesloten op de anus Een pouch wordt Het totaalaantal mensen met een ziekte, handicap Bij stoma, telescoopvormige uitstulping van de darm Bij stoma, het verdwijnen van de normale stomauitstulping op of onder huidniveau; Een slijmfistel is altijd als tweede stoma aangelegd,.
| 574 | nvmdl |
zich dus een aan- en een afvoerend deel gedurende enige tijd, met het oog op het Het aantal nieuwe gevallen van een ziekte, of het kunnen leiden Meer specifieke term prestatieindicatoren ((WEBLINK) Ileo verwijst naar de locatie van de stoma op het Het in een regelmatig patroon spoelen van het colon waardoor gedurende ## tot ## uur geen ontlasting Er is ontlasting of urine tussen huidplaat en huid aanwezig, als gevolg van een complicatie of ander Iemand ervaart zijn of haar lichaam als heel, als hij of zij het lichaam kan zijn dat hij of zij heeft (http // De rechte buikspier die loopt vanaf de borst tot aan Bij stoma, afsterven van het stomaweefsel door het lichaam zo veel vet opslaat, dat het voor lichamelijke problemen kan zorgen Iemand met een Body Mass Index (BMI) van meer dan ##, wordt gezien Afsluiting van de stomadoorgang met als gevolg geen met name vooral in chocolade, rabarber, spinazie, De faeces zakt niet naar beneden in het stomazakje, perineum is het deel van het menselijk lichaam dat bij mannen bestaat uit het gebied tussen het scrotum en de anus en bij vrouwen het gebied tussen de vulva De fase vanaf de operatie tot aan ontslag uit het ontlasting aangesloten op de anus Een pouch wordt Het totaalaantal mensen met een ziekte, handicap Bij stoma, telescoopvormige uitstulping van de darm Bij stoma, het verdwijnen van de normale stomauitstulping op of onder huidniveau; Een slijmfistel is altijd als tweede stoma aangelegd, wat niet meer via de anus afgevoerd kan worden Bij stoma, belemmering van uitvloed uit de stoma Het deel van het stomamateriaal dat de output Dit is een dynamische vorm van zorg, waarbij zorg Een stoma dat is aangelegd met de intentie om in een later stadium de stoma op te heffen (<PERSOON> NTVG, Bij een urostoma zijn de twee ureteren aangesloten op De ene zijde wordt gesloten en het andere uiteinde geschikt is voor de toepassing Ook het proces om te komen tot een geaccepteerde kwaliteit van een komen tot een betere afweging en tot een keuze bij het beslissingen en het vormen van meningen in een Zelfzorg is een term uit de verpleegkunde die de mate als âalle zorg die een persoon besteedt aan het opheffen van eigen noden en het voldoen aan eigen de stomadrager in staat is zelf voor zijn stoma te ppraisal of Guidelines for Research and Evaluation, een instrument voor et totale traject van de diagnose die de zorgverlener stelt tot en met de BC Op weg naar Transparantie Declaratiesysteem voor zorgproducten Een ystematiek om klinische vragen te beantwoorden [P patient / population / tudio Alterazioni Cutanee Stomali Een meetinstrument dat is ontwikkeld voor ereniging van Integrale Kankercentra; het landelijke samenwerkingsverband V&VN stomaverpleegkundigen Onderdeel van de V&VN, beroepsvereniging voor stomaverpleegkundigen Er zijn veel verschillende redenen waarom een stoma noodzakelijk is Bij de verschillende soorten stomata Indicaties voor het aanleggen van een blijvend of tijdelijk colostoma zijn.
| 560 | nvmdl |
anus afgevoerd kan worden Bij stoma, belemmering van uitvloed uit de stoma Het deel van het stomamateriaal dat de output Dit is een dynamische vorm van zorg, waarbij zorg Een stoma dat is aangelegd met de intentie om in een later stadium de stoma op te heffen (<PERSOON> NTVG, Bij een urostoma zijn de twee ureteren aangesloten op De ene zijde wordt gesloten en het andere uiteinde geschikt is voor de toepassing Ook het proces om te komen tot een geaccepteerde kwaliteit van een komen tot een betere afweging en tot een keuze bij het beslissingen en het vormen van meningen in een Zelfzorg is een term uit de verpleegkunde die de mate als âalle zorg die een persoon besteedt aan het opheffen van eigen noden en het voldoen aan eigen de stomadrager in staat is zelf voor zijn stoma te ppraisal of Guidelines for Research and Evaluation, een instrument voor et totale traject van de diagnose die de zorgverlener stelt tot en met de BC Op weg naar Transparantie Declaratiesysteem voor zorgproducten Een ystematiek om klinische vragen te beantwoorden [P patient / population / tudio Alterazioni Cutanee Stomali Een meetinstrument dat is ontwikkeld voor ereniging van Integrale Kankercentra; het landelijke samenwerkingsverband V&VN stomaverpleegkundigen Onderdeel van de V&VN, beroepsvereniging voor stomaverpleegkundigen Er zijn veel verschillende redenen waarom een stoma noodzakelijk is Bij de verschillende soorten stomata Indicaties voor het aanleggen van een blijvend of tijdelijk colostoma zijn Onderstaande lijst zijn alle punten die met de (potentiële) stomadrager besproken dienen te worden In het algemeen zal dit voor de geplande operatie zijn, maar afhankelijk van de wens van de patiënt kan dit verdeeld Bij een spoedoperatie gebeurt dit na de operatie, maar ook dan dienen alle punten op enig moment besproken Evalueren gesprek tussen patiënt en arts, wat weet patiënt af van diens ziekte en operatie ⢠Diagnose, uitleg over ziektebeeld, genetica ⢠Inhoudelijke uitleg gerelateerd aan de geplande operatie, operatietechniek ⢠Uitleg over bereikbaarheid stomapoli en wat de patiënt mag verwachten van de stomaverpleegkundige - Leefstijladviezen (voeding, vocht, vezels, niet roken, voorkomen gewichtsschommelingen) ⢠Een voorlichtingsmap/powerpoint met o a tekeningen van de anatomie In deze bijlage is de inhoud van de vragenlijst te vinden, geadviseerd wordt het oorspronkelijke pdf-bestand Gebruiksaanwijzing voor een enquête over de kwaliteit van leven van mensen met een De enquête âStoma â Quality of Lifeâ (Kwaliteit van Leven met een stoma) is ontwikkeld om de kwaliteit van leven van mensen met een stoma te meten De vragen van de enquête zijn het resultaat van een groot aantal interviews met mensen met een stoma Deze interviews werden gehouden in diverse landen om de meest voorkomende problemen met betrekking tot de kwaliteit van leven voor deze groep mensen aan de orde stellen De volgende punten worden behandeld bezorgdheid over slapen, bezorgdheid over intieme relaties, bezorgdheid over relaties met familie en naaste vrienden en bezorgdheid over relaties met andere mensen dan familie en De vragenlijst bestaat uit ## vragen.
| 577 | nvmdl |
die met de (potentiële) stomadrager besproken dienen te worden In het algemeen zal dit voor de geplande operatie zijn, maar afhankelijk van de wens van de patiënt kan dit verdeeld Bij een spoedoperatie gebeurt dit na de operatie, maar ook dan dienen alle punten op enig moment besproken Evalueren gesprek tussen patiënt en arts, wat weet patiënt af van diens ziekte en operatie ⢠Diagnose, uitleg over ziektebeeld, genetica ⢠Inhoudelijke uitleg gerelateerd aan de geplande operatie, operatietechniek ⢠Uitleg over bereikbaarheid stomapoli en wat de patiënt mag verwachten van de stomaverpleegkundige - Leefstijladviezen (voeding, vocht, vezels, niet roken, voorkomen gewichtsschommelingen) ⢠Een voorlichtingsmap/powerpoint met o a tekeningen van de anatomie In deze bijlage is de inhoud van de vragenlijst te vinden, geadviseerd wordt het oorspronkelijke pdf-bestand Gebruiksaanwijzing voor een enquête over de kwaliteit van leven van mensen met een De enquête âStoma â Quality of Lifeâ (Kwaliteit van Leven met een stoma) is ontwikkeld om de kwaliteit van leven van mensen met een stoma te meten De vragen van de enquête zijn het resultaat van een groot aantal interviews met mensen met een stoma Deze interviews werden gehouden in diverse landen om de meest voorkomende problemen met betrekking tot de kwaliteit van leven voor deze groep mensen aan de orde stellen De volgende punten worden behandeld bezorgdheid over slapen, bezorgdheid over intieme relaties, bezorgdheid over relaties met familie en naaste vrienden en bezorgdheid over relaties met andere mensen dan familie en De vragenlijst bestaat uit ## vragen âIk ben bang dat het zakje zal loslaten â Alle vragen moeten worden beantwoord op basis van een schaal van # punten De beschikbare opties Denk eraan dat ALLE ## vragen moeten worden beantwoord om de vragenlijst bruikbaar te maken Daarom mogen er geen vragen onbeantwoord blijven Bovendien mag voor elke vraag SLECHTS ÃÃN antwoord worden De vragen zijn zeer eenvoudig en het kost ongeveer <DATUM> minuten om de vragenlijst in te vullen Enquête over de kwaliteit van leven voor mensen met ostomie <PERSOON> het antwoord aan dat het best beschrijft hoe u zich op dit moment voelt # Ik maak me zorgen wanneer het zakje vol is # Ik ben bang dat het zakje zal loslaten # Ik wil altijd weten waar het dichtstbijzijnde toilet is # Ik ben bang dat het zakje een geur zal verspreiden # Ik maak me zorgen om geluiden die afkomstig zijn van de stoma # Mijn stoma beperkt me in de keuze van mijn kleding # Ik voel me seksueel onaantrekkelijk door mijn stoma ## Ik geneer me voor mijn lichaam vanwege mijn stoma ## Ik zou het moeilijk vinden om een nacht van huis te zijn ## Het is moeilijk te verbergen dat ik een zakje draag ## Ik ben bang dat mijn conditie een belasting is voor de mensen om ## Ik vermijd nauw fysiek contact met mijn vrienden ##.
| 577 | nvmdl |
ben bang dat het zakje zal loslaten â Alle vragen moeten worden beantwoord op basis van een schaal van # punten De beschikbare opties Denk eraan dat ALLE ## vragen moeten worden beantwoord om de vragenlijst bruikbaar te maken Daarom mogen er geen vragen onbeantwoord blijven Bovendien mag voor elke vraag SLECHTS ÃÃN antwoord worden De vragen zijn zeer eenvoudig en het kost ongeveer <DATUM> minuten om de vragenlijst in te vullen Enquête over de kwaliteit van leven voor mensen met ostomie <PERSOON> het antwoord aan dat het best beschrijft hoe u zich op dit moment voelt # Ik maak me zorgen wanneer het zakje vol is # Ik ben bang dat het zakje zal loslaten # Ik wil altijd weten waar het dichtstbijzijnde toilet is # Ik ben bang dat het zakje een geur zal verspreiden # Ik maak me zorgen om geluiden die afkomstig zijn van de stoma # Mijn stoma beperkt me in de keuze van mijn kleding # Ik voel me seksueel onaantrekkelijk door mijn stoma ## Ik geneer me voor mijn lichaam vanwege mijn stoma ## Ik zou het moeilijk vinden om een nacht van huis te zijn ## Het is moeilijk te verbergen dat ik een zakje draag ## Ik ben bang dat mijn conditie een belasting is voor de mensen om ## Ik vermijd nauw fysiek contact met mijn vrienden ## ## Ik voel me eenzaam, ook wanneer ik met andere mensen ben ## Ik ben bang dat mijn familie zich ongemakkelijk voelt in mijn Beantwoord alle vragen a u b Hartelijk dank voor het invullen van deze enquête patiënt aftekenen als deze het hulpmiddel in gebruik heeft Het hulpmiddel mag de adequate opvang van De patiënt informeren over het doel en de werkwijze De patiënt op bed laten liggen en de buik laten In deze driehoek zal bij voorkeur de stoma komen en de ribbenboog Zet een stip als oriëntatiepunt waar beweging en hoe de verhouding is ten opzichte van De patiënt stemt in met de plaats en begrijpt de keuze Zorg ervoor dat de operateur, ook na desinfecteren, de ⢠Functioneren van darmen of nieren uitscheiding van de stoma (hoeveelheid, consistentie, flatus) Lichte roodheid onder de gehele huidplaat is normaal na verwijderen van de huidplaat, dit verdwijnt binnen # minuten Na <DATUM> dagen, afhankelijk van darmvoorbereiding, peristaltiek, ###-### gram per ## uur afhankelijk van locatie op het colon # Uitleg gekregen over de wijze van stomaverzorging # Het oefenen met en dragen van stomamateriaal aangeboden gekregen # Uitleg gekregen over de wijze van stomaverzorging # Meegekeken met het legen van het zakje # Wanneer het stomamateriaal geleegd of gewisseld moet worden # Welke materialen klaargelegd moeten worden voor de stomaverzorging # Reinigt onder begeleiding de stoma en de peristomale huid # Controleert en meet onder begeleiding de te knippen opening in de huidplaat # Knipt onder begeleiding de juiste opening in de huidplaat.
| 580 | nvmdl |
ben ## Ik ben bang dat mijn familie zich ongemakkelijk voelt in mijn Beantwoord alle vragen a u b Hartelijk dank voor het invullen van deze enquête patiënt aftekenen als deze het hulpmiddel in gebruik heeft Het hulpmiddel mag de adequate opvang van De patiënt informeren over het doel en de werkwijze De patiënt op bed laten liggen en de buik laten In deze driehoek zal bij voorkeur de stoma komen en de ribbenboog Zet een stip als oriëntatiepunt waar beweging en hoe de verhouding is ten opzichte van De patiënt stemt in met de plaats en begrijpt de keuze Zorg ervoor dat de operateur, ook na desinfecteren, de ⢠Functioneren van darmen of nieren uitscheiding van de stoma (hoeveelheid, consistentie, flatus) Lichte roodheid onder de gehele huidplaat is normaal na verwijderen van de huidplaat, dit verdwijnt binnen # minuten Na <DATUM> dagen, afhankelijk van darmvoorbereiding, peristaltiek, ###-### gram per ## uur afhankelijk van locatie op het colon # Uitleg gekregen over de wijze van stomaverzorging # Het oefenen met en dragen van stomamateriaal aangeboden gekregen # Uitleg gekregen over de wijze van stomaverzorging # Meegekeken met het legen van het zakje # Wanneer het stomamateriaal geleegd of gewisseld moet worden # Welke materialen klaargelegd moeten worden voor de stomaverzorging # Reinigt onder begeleiding de stoma en de peristomale huid # Controleert en meet onder begeleiding de te knippen opening in de huidplaat # Knipt onder begeleiding de juiste opening in de huidplaat # Hoe de peristomale huid te reinigen en te drogen # Bij een urostoma hoe zelfstandig een nachtzak aan te brengen, te verwijderen # Controleert en meet zelfstandig de te knippen opening in de huidplaat # Wisselt zelfstandig het stomazakje, in geval van tweedelig systeem In afwachting van de implementatie van een instrument voor het Functioneringsgericht voorschrijven wordt deze <PERSOON> functioneren beperkingen die van invloed kunnen zijn op de verzorging van de stoma bv visus, handfunctie, rolstoel gebonden, bedlegerig etc <PERSOON> kenmerken Huidkarakteristieken zoals gevoeligheid, allergische aanleg, vochtigheid, <PERSOON> ook Psychische stoornissen, dementie en angst, diabetes, Parkinson etc C# Conditie peristomale huid Roodheid, ontvelde huid, littekens, huidplooien etc Producteisen Conclusie van het typeren in totaal; dus waar moet het materiaal allemaal aan voldoen # Zorgt voor informatie en educatiemateriaal toegespitst op stomadrager ⢠Leverancier is bekend, materialen zijn besteld # Zorgt voor toereikend stomamateriaal tot aan eerste levering # Zorgt dat poliklinische afspraak bij stomaverpleegkundige is geregeld ⢠Legt uit in welke situatie de stomaverpleegkundige geraadpleegd kan worden ⢠Legt uit wat de stomadrager in acute situaties moet doen, wie gebeld kan worden Bij de herziening ### zijn in deze bijlage de literatuurverwijzingen met behulp van nummering vermeld Voor een uro-/ colostoma gelden de voedingsadviezen die als doel hebben (#) ⢠Omgaan met producten die gas-, geur- en kleurvorming kunnen veroorzaken ⢠Verkrijgen en handhaven van een stabiele water- en elektrolytenbalans ⢠Voorkomen van obstructie van de ileostoma door voedselresten.
| 604 | nvmdl |
en te drogen # Bij een urostoma hoe zelfstandig een nachtzak aan te brengen, te verwijderen # Controleert en meet zelfstandig de te knippen opening in de huidplaat # Wisselt zelfstandig het stomazakje, in geval van tweedelig systeem In afwachting van de implementatie van een instrument voor het Functioneringsgericht voorschrijven wordt deze <PERSOON> functioneren beperkingen die van invloed kunnen zijn op de verzorging van de stoma bv visus, handfunctie, rolstoel gebonden, bedlegerig etc <PERSOON> kenmerken Huidkarakteristieken zoals gevoeligheid, allergische aanleg, vochtigheid, <PERSOON> ook Psychische stoornissen, dementie en angst, diabetes, Parkinson etc C# Conditie peristomale huid Roodheid, ontvelde huid, littekens, huidplooien etc Producteisen Conclusie van het typeren in totaal; dus waar moet het materiaal allemaal aan voldoen # Zorgt voor informatie en educatiemateriaal toegespitst op stomadrager ⢠Leverancier is bekend, materialen zijn besteld # Zorgt voor toereikend stomamateriaal tot aan eerste levering # Zorgt dat poliklinische afspraak bij stomaverpleegkundige is geregeld ⢠Legt uit in welke situatie de stomaverpleegkundige geraadpleegd kan worden ⢠Legt uit wat de stomadrager in acute situaties moet doen, wie gebeld kan worden Bij de herziening ### zijn in deze bijlage de literatuurverwijzingen met behulp van nummering vermeld Voor een uro-/ colostoma gelden de voedingsadviezen die als doel hebben (#) ⢠Omgaan met producten die gas-, geur- en kleurvorming kunnen veroorzaken ⢠Verkrijgen en handhaven van een stabiele water- en elektrolytenbalans ⢠Voorkomen van obstructie van de ileostoma door voedselresten Risicovolle voedingsmiddelen voor obstructie en verstoppingklachten, wanneer deze slecht gekauwd worden (#) ⢠Grove tarwezemelen, popcorn, zaden, noten en pitten (#, #, #, ##) ⢠Taai en draderig vlees met botten en vis met graten of worstvellen (#) ⢠Groente met harde nerven, rauwkost, vezelige draderige groenten, zoals asperges, bleekselderij, schorseneren, zuurkool, taugé, draderige sperziebonen en snijbonen, peulvruchten, doperwten, maïs, rabarber, paddenstoelen ⢠Fruit met pit en schil, partjes citrusfruit, ananas, bessen, druiven, kiwi, kokosproducten, gedroogde vijgen, Voedingsmiddelen die de ontlasting kunnen indikken (te adviseren bij ileostoma met te hoge stomaproductie) ⢠Droge niet vette zetmeel en fijne vezelrijke producten zoals brood, crackers (#,##) ⢠Zetmeelrijke producten verdeeld over de dag gebruiken (#, #, #) Bij verhoogde stomaproductie bij een ileostoma is het advies de inname van onoplosbare voedingsvezel te verminderen en de oplosbare voedingsvezel (uit zachte delen van fruit, groente en peulvruchten (ook pindaâs), tapiocameel, aardappelen, ⢠Psylliumvezels ingenomen met geringe hoeveelheid water en zonder extra vocht (#, ##) ⢠In uiterst geval kan verwijzing gespecialiseerd diëtist helpend zijn voor begeleiding bij een FODMaP-beperkt ⢠Suikerrijke en suiker vervangende producten (met name sorbitol, manitol en/of xylitol) (#, ##) ⢠Grote hoeveelheden vocht in één keer en of ruim drinken rondom een maaltijd ⢠Uien, knoflook en pepers (info oude richtlijn) ⢠Teveel onverteerbare vezels van met name ongekookte groente, ongeschild fruit en groente- en ⢠<PERSOON> gekookte kool, broccoli, gebakken bonen (#, ##).
| 683 | nvmdl |
Risicovolle voedingsmiddelen voor obstructie en verstoppingklachten, wanneer deze slecht gekauwd worden (#) ⢠Grove tarwezemelen, popcorn, zaden, noten en pitten (#, #, #, ##) ⢠Taai en draderig vlees met botten en vis met graten of worstvellen (#) ⢠Groente met harde nerven, rauwkost, vezelige draderige groenten, zoals asperges, bleekselderij, schorseneren, zuurkool, taugé, draderige sperziebonen en snijbonen, peulvruchten, doperwten, maïs, rabarber, paddenstoelen ⢠Fruit met pit en schil, partjes citrusfruit, ananas, bessen, druiven, kiwi, kokosproducten, gedroogde vijgen, Voedingsmiddelen die de ontlasting kunnen indikken (te adviseren bij ileostoma met te hoge stomaproductie) ⢠Droge niet vette zetmeel en fijne vezelrijke producten zoals brood, crackers (#,##) ⢠Zetmeelrijke producten verdeeld over de dag gebruiken (#, #, #) Bij verhoogde stomaproductie bij een ileostoma is het advies de inname van onoplosbare voedingsvezel te verminderen en de oplosbare voedingsvezel (uit zachte delen van fruit, groente en peulvruchten (ook pindaâs), tapiocameel, aardappelen, ⢠Psylliumvezels ingenomen met geringe hoeveelheid water en zonder extra vocht (#, ##) ⢠In uiterst geval kan verwijzing gespecialiseerd diëtist helpend zijn voor begeleiding bij een FODMaP-beperkt ⢠Suikerrijke en suiker vervangende producten (met name sorbitol, manitol en/of xylitol) (#, ##) ⢠Grote hoeveelheden vocht in één keer en of ruim drinken rondom een maaltijd ⢠Uien, knoflook en pepers (info oude richtlijn) ⢠Teveel onverteerbare vezels van met name ongekookte groente, ongeschild fruit en groente- en ⢠<PERSOON> gekookte kool, broccoli, gebakken bonen (#, ##) Gebruik een zetmeel- en bij gewichtsverlies of onvoldoende herstel een calorierijk dieet (#, #) ⢠Niet meer dan #,# liter per ## uur drinken Hiervan minimaal ### ml ORS (Oral Rehydration Salts) of isotone sportdranken (##) Eventueel wanneer high-output langere tijd aanhoudt, in combinatie met infuus, vochtinname beperken Wanneer urineproductie gedurende twee dagen( dan één liter per ## uur is, is ⢠Beperk en/of verminder waterige hypotone dranken (zoals water, koffie en thee) afhankelijk van het resultaat ⢠Varieer in soorten dranken maximaal ### ml melkdranken ⢠Beperk ook het gebruik van hypertone dranken, maximaal ### ml (koolzuurhoudende) limonade, en maximaal ### ml vruchtensap (##) Een hypertone dranken zijn ook drinkyoghurts, energiedranken en drinkvoeding ⢠Het gebruik van isotone dranken heeft de voorkeur Dit zijn bijvoorbeeld bouillon, isotone sportdrank, karnemelk (met zo mogelijk extra zout), magere chocolademelk, bosvruchtendrank en multivitamine drank light ⢠Letten op voldoende zoutinname (kan gesuppleerd worden middels NaCl-infuus) ⢠Vezelarm, maar eiwit en calorierijk (energierijk) dieet van snel opneembare MCTâs (triglyceride) in voeding, waarbij ##-##% van energie-intake uit vet mag bestaan en ##-##% uit koolhydraten (#, #, ##) ⢠Wanneer voedingsopname faalt of productie onacceptabel hoog is, dan is parenterale voeding geïndiceerd (#, #) Geen sondevoeding, want sondevoeding verhoogt de stomaproductie Ook dan moet vochtbeperking van hypotone dranken en gebruik ORS geadviseerd worden om kwaliteit van leven m b t stomaproductie ⢠In sommige situaties kan voeden (re-infusie) via distale stoma- of fistelopening een oplossing zijn (#, ##).
| 760 | nvmdl |
herstel een calorierijk dieet (#, #) ⢠Niet meer dan #,# liter per ## uur drinken Hiervan minimaal ### ml ORS (Oral Rehydration Salts) of isotone sportdranken (##) Eventueel wanneer high-output langere tijd aanhoudt, in combinatie met infuus, vochtinname beperken Wanneer urineproductie gedurende twee dagen( dan één liter per ## uur is, is ⢠Beperk en/of verminder waterige hypotone dranken (zoals water, koffie en thee) afhankelijk van het resultaat ⢠Varieer in soorten dranken maximaal ### ml melkdranken ⢠Beperk ook het gebruik van hypertone dranken, maximaal ### ml (koolzuurhoudende) limonade, en maximaal ### ml vruchtensap (##) Een hypertone dranken zijn ook drinkyoghurts, energiedranken en drinkvoeding ⢠Het gebruik van isotone dranken heeft de voorkeur Dit zijn bijvoorbeeld bouillon, isotone sportdrank, karnemelk (met zo mogelijk extra zout), magere chocolademelk, bosvruchtendrank en multivitamine drank light ⢠Letten op voldoende zoutinname (kan gesuppleerd worden middels NaCl-infuus) ⢠Vezelarm, maar eiwit en calorierijk (energierijk) dieet van snel opneembare MCTâs (triglyceride) in voeding, waarbij ##-##% van energie-intake uit vet mag bestaan en ##-##% uit koolhydraten (#, #, ##) ⢠Wanneer voedingsopname faalt of productie onacceptabel hoog is, dan is parenterale voeding geïndiceerd (#, #) Geen sondevoeding, want sondevoeding verhoogt de stomaproductie Ook dan moet vochtbeperking van hypotone dranken en gebruik ORS geadviseerd worden om kwaliteit van leven m b t stomaproductie ⢠In sommige situaties kan voeden (re-infusie) via distale stoma- of fistelopening een oplossing zijn (#, ##) ⢠Regelmatige controle op elektrolyten en indien nodig suppletie via infuus (##) ⢠Bij deze groep is het gebruik van extra onoplosbare voedingsvezel juist van belang om absorptie in dikke darm te vergroten Te weinig afgebroken koolhydraten in colon kan osmotische diarree geven (#, ##) ⢠Te veel vet geeft steatorroe en verstoort de absorptie van calcium, magnesium en zink (#, ##) Gebruik van ⢠Zout (keukenzout), maar niet uit zoute drop ⢠Strooiaroma, smaakverfijner, soepverrijker, ketjap ⢠Vleeswaren als bacon, cervelaatworst, ontbijtspek, <PERSOON> kalium bananen, tomaten en tomatenproducten, chocolademelk ⢠Peulvruchten, mais, ui, knoflook, prei, paprika, spruiten en lang gekookte koolsoorten (#, #, #,##) ⢠Drinken m bv een rietje, roken en tegelijk praten en eten (#, #) ⢠Bagels, zuivel, noten, soja, tarwezemelen (#) Dieetadviezen met een aanzurende werking voor de urineproductie ⢠Producten die veel dierlijk eiwit bevatten, naast vlees ook kaas Voedingmiddelen die verkleuring of andere geur aan de output kunnen geven ⢠Knoflook, uien, asperges, gebakken bonen, rode bietjes, spinazie, prei, lang gekookte koolsoorten, peulvruchten ⢠<PERSOON>, eieren, oude kaas en pindakaas (#, #) ⢠Vitamine B-tabletten, ijzerpreparaten, alcohol en drop (#, #) ⢠Karnemelk, yoghurt, cranberrysap, tomatensap en peterselie hebben een positieve invloed op de geur (#, #, ##) <PERSOON> dietary advice for the individual with a stoma British Journal of <PERSOON> pre- and postoperative nursing care for patients with a stoma British Journal of <PERSOON>, J.
| 753 | nvmdl |
en indien nodig suppletie via infuus (##) ⢠Bij deze groep is het gebruik van extra onoplosbare voedingsvezel juist van belang om absorptie in dikke darm te vergroten Te weinig afgebroken koolhydraten in colon kan osmotische diarree geven (#, ##) ⢠Te veel vet geeft steatorroe en verstoort de absorptie van calcium, magnesium en zink (#, ##) Gebruik van ⢠Zout (keukenzout), maar niet uit zoute drop ⢠Strooiaroma, smaakverfijner, soepverrijker, ketjap ⢠Vleeswaren als bacon, cervelaatworst, ontbijtspek, <PERSOON> kalium bananen, tomaten en tomatenproducten, chocolademelk ⢠Peulvruchten, mais, ui, knoflook, prei, paprika, spruiten en lang gekookte koolsoorten (#, #, #,##) ⢠Drinken m bv een rietje, roken en tegelijk praten en eten (#, #) ⢠Bagels, zuivel, noten, soja, tarwezemelen (#) Dieetadviezen met een aanzurende werking voor de urineproductie ⢠Producten die veel dierlijk eiwit bevatten, naast vlees ook kaas Voedingmiddelen die verkleuring of andere geur aan de output kunnen geven ⢠Knoflook, uien, asperges, gebakken bonen, rode bietjes, spinazie, prei, lang gekookte koolsoorten, peulvruchten ⢠<PERSOON>, eieren, oude kaas en pindakaas (#, #) ⢠Vitamine B-tabletten, ijzerpreparaten, alcohol en drop (#, #) ⢠Karnemelk, yoghurt, cranberrysap, tomatensap en peterselie hebben een positieve invloed op de geur (#, #, ##) <PERSOON> dietary advice for the individual with a stoma British Journal of <PERSOON> pre- and postoperative nursing care for patients with a stoma British Journal of <PERSOON> of intestinal failure and high-output stomas British Journal of <PERSOON> complications encountered in the community, <PERSOON> of <PERSOON> and flatulence management for stoma patients British Journal of <PERSOON> and the ostomate input, output and absorption British journal of <PERSOON-##> of ostomy management in oncology patients <PERSOON-##> Journal of <PERSOON-##> for people with stomas # <PERSOON-##> overview of dietary advice <PERSOON-##>-behandelingsrichtlijn ileostoma <PERSOON-##> practice in health care incontinent urostomy European association of urology nurses EAUN (WEBLINK) RNAO (###) Ostomy care and management Clinical best practice guidelines Registered nursesâ association of Bij de herzienig ### zijn met behulp van nummering de literatuurverwijzingen vermeld # <PERSOON-##> for the detection and the nutritional management of high-output stomas <PERSOON-##> and management of a high-output stoma #.
| 578 | nvmdl |
Management of intestinal failure and high-output stomas British Journal of <PERSOON> complications encountered in the community, <PERSOON> of <PERSOON> and flatulence management for stoma patients British Journal of <PERSOON> and the ostomate input, output and absorption British journal of <PERSOON> of ostomy management in oncology patients <PERSOON> Journal of <PERSOON> for people with stomas # <PERSOON> overview of dietary advice <PERSOON>-behandelingsrichtlijn ileostoma <PERSOON-##> practice in health care incontinent urostomy European association of urology nurses EAUN (WEBLINK) RNAO (###) Ostomy care and management Clinical best practice guidelines Registered nursesâ association of Bij de herzienig ### zijn met behulp van nummering de literatuurverwijzingen vermeld # <PERSOON-##> for the detection and the nutritional management of high-output stomas <PERSOON-##> and management of a high-output stoma # (### b) Providing information and advice on diet to stoma patients British Journal of <PERSOON-##> care of the ostomy <PERSOON-##>, E , De <PERSOON-##> fiber food supplement in the management of stoma patients results of a comparative prospective study Techniques in # <PERSOON-##>, R (###A) Managing high-output stomas module # of # British Journal of Nursing, # <PERSOON-##>, S (###B) Managing high-output stomas module # of # British Journal of Nursing, ##(##S) <PERSOON-##> bij stomaâs In âInformatorium voor Voeding en <PERSOON-##> the management of patients with high-output stomas British Journal of ## <PERSOON-##> and fluid requirements high-output stomas British Journal of <PERSOON-##> management in the community British Journal of Community Nursing, ## Slater, R & <PERSOON-##> high-output stomas Module # of # British Journal of <PERSOON-##> for Ostomates Topics in Clinical Nutrition,.
| 465 | nvmdl |
b) Providing information and advice on diet to stoma patients British Journal of <PERSOON> care of the ostomy <PERSOON>, E , De <PERSOON> fiber food supplement in the management of stoma patients results of a comparative prospective study Techniques in # <PERSOON>, R (###A) Managing high-output stomas module # of # British Journal of Nursing, # <PERSOON>, S (###B) Managing high-output stomas module # of # British Journal of Nursing, ##(##S) <PERSOON> bij stomaâs In âInformatorium voor Voeding en <PERSOON> the management of patients with high-output stomas British Journal of ## <PERSOON> and fluid requirements high-output stomas British Journal of <PERSOON> management in the community British Journal of Community Nursing, ## Slater, R & <PERSOON-##> high-output stomas Module # of # British Journal of <PERSOON-##> for Ostomates Topics in Clinical Nutrition, Waterdunne ontlasting waarbij de productie moeizaam te regelen is met de inname van voeding en vocht met een hoog verlies van vocht en zout (natrium) en magnesium (#,##,##) Bij ##% (#,#,#) tot ##% (##) van de ileostomadragers in de postoperatieve fase en ##% in een latere fase (#) ⢠Ileostoma of stoma liggend op een nog hoger darmdeel (###%) (#) ⢠Lengte van functionele dunne darm waarbij de belangrijkste oorzaak de te korte darmlengte is, zoals een jejunostoma (short bowel, darmfalen), veroorzaakt door diverse complicaties na buikchirurgie (#,#,#,##,##,##) ⢠Postoperatieve intestinale disfunctie, zoals postoperatieve ileus en darmvoorbereiding (##,##,##) ⢠Darmlijden bijvoorbeeld ziekte van Crohn en IBD (#,#,#,##) ⢠Magnesium te kort (spierkrampen) bij ##% tot ##% bij Short Bowel stomata (#) ⢠Kalium te kort vooral bij meer dan # liter productie per ## uur (##) Droge mond, toegenomen onlesbare dorst, verminderde eetlust en snel gewichtsverlies Lusteloosheid, vermoeidheid, hoofdpijn, sufheid, slaperigheid en verwardheid Slechte eetlust, misselijkheid, braken en opgeblazen gevoel Verwarring, hallucinatie, verhoogde prikkelbaarheid van het zenuwstelsel, Problemen met smaak en geur, slechte eetlust en diarree Slechte eetlust, ontsteking van de tong, obstipatie ⢠Bewaken van vochtbalans (#) Leer de stomadrager bij langdurige high-output dit ook bij te houden na ontslag ⢠Controleer stomamateriaal op voldoende opvangcapaciteit en omliggende huid op lekkages (##) <PERSOON-##> indien Bij ##% van de stomadragers met high-output is behandeling met vochtbeperking, anti-diarree medicatie en ORS voldoende (#) Bij postoperatieve high-output van een ileostoma was in ###% van de gevallen behandeling.
| 647 | nvmdl |
Waterdunne ontlasting waarbij de productie moeizaam te regelen is met de inname van voeding en vocht met een hoog verlies van vocht en zout (natrium) en magnesium (#,##,##) Bij ##% (#,#,#) tot ##% (##) van de ileostomadragers in de postoperatieve fase en ##% in een latere fase (#) ⢠Ileostoma of stoma liggend op een nog hoger darmdeel (###%) (#) ⢠Lengte van functionele dunne darm waarbij de belangrijkste oorzaak de te korte darmlengte is, zoals een jejunostoma (short bowel, darmfalen), veroorzaakt door diverse complicaties na buikchirurgie (#,#,#,##,##,##) ⢠Postoperatieve intestinale disfunctie, zoals postoperatieve ileus en darmvoorbereiding (##,##,##) ⢠Darmlijden bijvoorbeeld ziekte van Crohn en IBD (#,#,#,##) ⢠Magnesium te kort (spierkrampen) bij ##% tot ##% bij Short Bowel stomata (#) ⢠Kalium te kort vooral bij meer dan # liter productie per ## uur (##) Droge mond, toegenomen onlesbare dorst, verminderde eetlust en snel gewichtsverlies Lusteloosheid, vermoeidheid, hoofdpijn, sufheid, slaperigheid en verwardheid Slechte eetlust, misselijkheid, braken en opgeblazen gevoel Verwarring, hallucinatie, verhoogde prikkelbaarheid van het zenuwstelsel, Problemen met smaak en geur, slechte eetlust en diarree Slechte eetlust, ontsteking van de tong, obstipatie ⢠Bewaken van vochtbalans (#) Leer de stomadrager bij langdurige high-output dit ook bij te houden na ontslag ⢠Controleer stomamateriaal op voldoende opvangcapaciteit en omliggende huid op lekkages (##) <PERSOON> indien Bij ##% van de stomadragers met high-output is behandeling met vochtbeperking, anti-diarree medicatie en ORS voldoende (#) Bij postoperatieve high-output van een ileostoma was in ###% van de gevallen behandeling (bijna halveren, door middel van # zakje/ #gr tussen twee hoofdmaaltijden in, naast # liter drinken en overige voedingsadviezen) (#, ##) De werkgroep adviseert de psylliumvezels met een geringe hoeveelheid water in <PERSOON> de stomadragers verschijnselen van dehydratie tijdig te onderkennen (##, ##) onder anderen door Geeft strikte follow-up aan stomadragers die in de postoperatieve fase al anti-diarreeremmers moeten Controleer de medicatiestatus van nieuwe ileostomadrager en stop of verminder indien mogelijk diuretica (##) ⢠Verkrijgen en handhaven van stabiele voedingstoestand, vocht- en elektrolytenbalans ⢠Behandel high-output met behulp van een vast schema (#,#,##,##) - Abrupt stoppen van corticosteroïden (#,#) bij IBD- patienten (##) NB Bij jejunum- (short bowel) stomata is behandeling van de problematiek niet afhankelijk van de beschikbare darmlengte, maar of de stomadrager in staat is een adequate vocht- en voedingsbalans te handhaven (#) Het adaptatieproces van de darm tot voldoende absorptie kan meerdere jaren duren! ⢠Controleer de vochtinname en adviseer een maximale orale vochtinname ###- ### ml per dag (#,##) Hierbij zijn isotone dranken de beste optie Verminder gebruik van hypotone en hypertone dranken, tot maximaal ### â ### ml per dag (#,#,##) Zie aanvullende adviezen bij high-output ⢠Bij onvoldoende resultaat verminder daarna de orale vochtinname met ### ml per dag, start zo nodig met ⢠Bij ernstige problematiek wordt direct een beperking van de orale vochtinname geadviseerd van ### (#) tot ### ml/ dag (##) Zorg hierbij voor intraveneuze aanvulling van vocht (#) - Bij verminderde dunne darmlengte is er verminderde medicatieabsorptie.
| 795 | nvmdl |
zakje/ #gr tussen twee hoofdmaaltijden in, naast # liter drinken en overige voedingsadviezen) (#, ##) De werkgroep adviseert de psylliumvezels met een geringe hoeveelheid water in <PERSOON> de stomadragers verschijnselen van dehydratie tijdig te onderkennen (##, ##) onder anderen door Geeft strikte follow-up aan stomadragers die in de postoperatieve fase al anti-diarreeremmers moeten Controleer de medicatiestatus van nieuwe ileostomadrager en stop of verminder indien mogelijk diuretica (##) ⢠Verkrijgen en handhaven van stabiele voedingstoestand, vocht- en elektrolytenbalans ⢠Behandel high-output met behulp van een vast schema (#,#,##,##) - Abrupt stoppen van corticosteroïden (#,#) bij IBD- patienten (##) NB Bij jejunum- (short bowel) stomata is behandeling van de problematiek niet afhankelijk van de beschikbare darmlengte, maar of de stomadrager in staat is een adequate vocht- en voedingsbalans te handhaven (#) Het adaptatieproces van de darm tot voldoende absorptie kan meerdere jaren duren! ⢠Controleer de vochtinname en adviseer een maximale orale vochtinname ###- ### ml per dag (#,##) Hierbij zijn isotone dranken de beste optie Verminder gebruik van hypotone en hypertone dranken, tot maximaal ### â ### ml per dag (#,#,##) Zie aanvullende adviezen bij high-output ⢠Bij onvoldoende resultaat verminder daarna de orale vochtinname met ### ml per dag, start zo nodig met ⢠Bij ernstige problematiek wordt direct een beperking van de orale vochtinname geadviseerd van ### (#) tot ### ml/ dag (##) Zorg hierbij voor intraveneuze aanvulling van vocht (#) - Bij verminderde dunne darmlengte is er verminderde medicatieabsorptie capsules, slow release of enteric coated, maar voorkeur voor verpulverde tabletten (##,##) Regelmatige - Vermijdt gebruik van antibiotica of laxeermiddelen (bijv t b v darmvoorbereiding) en gebruik van o a sorbitol - Schrijf loperamide #mg voor vier keer daags Inname ##-## minuten voor een maaltijd (#,#,#,##,##,##) - Minimaal # keer per week (#) controle lichaamsgewicht (##) ⢠Laboratoriumcontrole van elektrolyten in bloed dagelijks (##) tot twee keer per week (#) (Natrium, kalium, Bij patiënten die niet recent geopereerd zijn ook vitamine B## controle (#,#) - Teveel drinken verergert de situatie (##) Adviseer gespreid vaak kleine slokjes te drinken - Gebruik tijdelijk meer zout in de voeding om vocht absorptie te verbeteren (#) ⢠Geeft ORS ###-### ml per dag als enige <INSTELLING> van orale vochtinname (#,#,#,##) (ook recept) ⢠Medicatie Start met psylliumvezels <DATUM> keer daags # sachet (#g) tussen de maaltijden (##) Oplossen in minimale hoeveelheid water en daarbij geen extra vocht gebruiken - Hoog de dosering loperamide op naar maximum van # keer # mg/dag (##mg) (#,#,##) - Start met omeprazol ## mg per dag Is dit al voorgeschreven dan ophogen tot ## mg per dag (#,#) of ## mg # keer daags ## minuten voor ontbijt en avondmaaltijd (#,##,##) - Bij malabsorptie van vet of agressieve gallige output cholestyramine (Questran) #g/## uur voor ontbijt en ⢠Suppleer in water en vet oplosbare orale vitamines (#) - Voeg codeïne aan medicatie toe, ##-## mg.
| 801 | nvmdl |
release of enteric coated, maar voorkeur voor verpulverde tabletten (##,##) Regelmatige - Vermijdt gebruik van antibiotica of laxeermiddelen (bijv t b v darmvoorbereiding) en gebruik van o a sorbitol - Schrijf loperamide #mg voor vier keer daags Inname ##-## minuten voor een maaltijd (#,#,#,##,##,##) - Minimaal # keer per week (#) controle lichaamsgewicht (##) ⢠Laboratoriumcontrole van elektrolyten in bloed dagelijks (##) tot twee keer per week (#) (Natrium, kalium, Bij patiënten die niet recent geopereerd zijn ook vitamine B## controle (#,#) - Teveel drinken verergert de situatie (##) Adviseer gespreid vaak kleine slokjes te drinken - Gebruik tijdelijk meer zout in de voeding om vocht absorptie te verbeteren (#) ⢠Geeft ORS ###-### ml per dag als enige <INSTELLING> van orale vochtinname (#,#,#,##) (ook recept) ⢠Medicatie Start met psylliumvezels <DATUM> keer daags # sachet (#g) tussen de maaltijden (##) Oplossen in minimale hoeveelheid water en daarbij geen extra vocht gebruiken - Hoog de dosering loperamide op naar maximum van # keer # mg/dag (##mg) (#,#,##) - Start met omeprazol ## mg per dag Is dit al voorgeschreven dan ophogen tot ## mg per dag (#,#) of ## mg # keer daags ## minuten voor ontbijt en avondmaaltijd (#,##,##) - Bij malabsorptie van vet of agressieve gallige output cholestyramine (Questran) #g/## uur voor ontbijt en ⢠Suppleer in water en vet oplosbare orale vitamines (#) - Voeg codeïne aan medicatie toe, ##-## mg Contraindicatie wanneer patiënt CrCl heeft ## ml/min (#) - Of codeïne ## mg vier keer daags, tenminste ## minuten voor elke maaltijd Dit mag opgehoogd worden - Bij persisterende malabsorptie vet, verhoog cholestyramine dosis naar #gr voor ontbijt, lunch en avondmaaltijd (#) Bij geen verbetering deze behandeling niet continueren - Na twee weken als productie ) <LOCATIE> blijft schrijf octreotide voor ### mcg/dag <DATUM> keer daags subcutaan gedurende <DATUM> dagen voor Bij geen verbetering deze behandeling niet continueren (#,##) ⢠Indien niet mogelijk moet de patiënt geregeld gecontroleerd worden door gespecialiseerde diëtist en/of ⢠Hierbij regelmatige laboratoriumcontrole van elektrolyten in bloed (natrium, kalium, magnesium, calcium, fosfaat (#,#) en creatine (##) Natrium in urine is een betere graadmeter en behoort bij langdurige high-output elke <DATUM> maanden gecontroleerd te worden (##) Natrium ( ##mmol/liter in urine is aanleiding tot suppletie Afhankelijk van ligging stoma op maagdarmkanaal en malabsorptie moet medicatie of suppletie overwogen worden (##) Bijvoorbeeld vitamine B##, zink, selenium, calcium of cholestyramine Vaak standaard suppletie van eiwitten en in vet oplosbare (##) vitamines (#) en magnesium intraveneus (#,#,##) Goed mengen door # liter water en serveren direct uit koelkast Dagelijks vers maken Drinken met rietje of mengen met limoen of citroensap of iets limonade renas <PERSOON>, J M (###).
| 751 | nvmdl |
CrCl heeft ## ml/min (#) - Of codeïne ## mg vier keer daags, tenminste ## minuten voor elke maaltijd Dit mag opgehoogd worden - Bij persisterende malabsorptie vet, verhoog cholestyramine dosis naar #gr voor ontbijt, lunch en avondmaaltijd (#) Bij geen verbetering deze behandeling niet continueren - Na twee weken als productie ) <LOCATIE> blijft schrijf octreotide voor ### mcg/dag <DATUM> keer daags subcutaan gedurende <DATUM> dagen voor Bij geen verbetering deze behandeling niet continueren (#,##) ⢠Indien niet mogelijk moet de patiënt geregeld gecontroleerd worden door gespecialiseerde diëtist en/of ⢠Hierbij regelmatige laboratoriumcontrole van elektrolyten in bloed (natrium, kalium, magnesium, calcium, fosfaat (#,#) en creatine (##) Natrium in urine is een betere graadmeter en behoort bij langdurige high-output elke <DATUM> maanden gecontroleerd te worden (##) Natrium ( ##mmol/liter in urine is aanleiding tot suppletie Afhankelijk van ligging stoma op maagdarmkanaal en malabsorptie moet medicatie of suppletie overwogen worden (##) Bijvoorbeeld vitamine B##, zink, selenium, calcium of cholestyramine Vaak standaard suppletie van eiwitten en in vet oplosbare (##) vitamines (#) en magnesium intraveneus (#,#,##) Goed mengen door # liter water en serveren direct uit koelkast Dagelijks vers maken Drinken met rietje of mengen met limoen of citroensap of iets limonade renas <PERSOON> impairment caused by temporary loop ileostomy Boucher, M , <PERSOON> or dementia? Exploring B## deficiency after urostomy Burch J (### b) Providing information and advice on diet to stoma patients British Journal of <PERSOON> care of the ostomy <PERSOON>, E , De <PERSOON> fiber food supplement # <PERSOON>, J S , <PERSOON> and financial impact of hospital readmissions after colorectal resection predictors, outcomes, and costs Diseases of the Colon & Rectum ##(##) ##<DATUM> <PERSOON>, R (###A) Managing high-output stomas module # of # British Journal of Nursing, ## <PERSOON>, S (###B) Managing high-output stomas module # of # British Journal of Nursing, ##(##S) <PERSOON-##> diarrhea and high ostomy output impact postoperative outcomes after elective colon and rectal operations regardless of ## Gessler, B.
| 542 | nvmdl |
<PERSOON> impairment caused by temporary loop ileostomy Boucher, M , <PERSOON> or dementia? Exploring B## deficiency after urostomy Burch J (### b) Providing information and advice on diet to stoma patients British Journal of <PERSOON> care of the ostomy <PERSOON>, E , De <PERSOON> fiber food supplement # <PERSOON>, J S , <PERSOON> and financial impact of hospital readmissions after colorectal resection predictors, outcomes, and costs Diseases of the Colon & Rectum ##(##) ##<DATUM> <PERSOON>, R (###A) Managing high-output stomas module # of # British Journal of Nursing, ## <PERSOON>, S (###B) Managing high-output stomas module # of # British Journal of Nursing, ##(##S) <PERSOON-##> diarrhea and high ostomy output impact postoperative outcomes after elective colon and rectal operations regardless of ## <PERSOON-##>, E (###) A temporary loop ileostomy affects renal function <PERSOON-##>, J M , <PERSOON-##> readmission for fluid and electrolyte abnormalities following ileostomy ## <PERSOON-##> bij stomaâs In âInformatorium voor Voeding en <PERSOON-##> the management of patients with high-output stomas British Journal of ## <PERSOON-##> and fluid requirements high-output stomas British Journal of <PERSOON-##> absorption for patients with an ileostomy British Journal of <PERSOON-##>, T , <PERSOON-##> pathway virtually eliminates readmissions for dehydration in new ostomates Diseases of the <PERSOON-##> management in the community British Journal of <PERSOON-##> for dehydration or renal failure after ileostomy creation Diseases of the Colon & Rectum, ##(#) ##<DATUM> Slater, R & <PERSOON-##> high-output stomas.
| 446 | nvmdl |
& Angenete, E (###) A temporary loop ileostomy affects renal function <PERSOON>, J M , <PERSOON> readmission for fluid and electrolyte abnormalities following ileostomy ## <PERSOON> bij stomaâs In âInformatorium voor Voeding en <PERSOON> the management of patients with high-output stomas British Journal of ## <PERSOON> and fluid requirements high-output stomas British Journal of <PERSOON> absorption for patients with an ileostomy British Journal of <PERSOON>, T , <PERSOON> pathway virtually eliminates readmissions for dehydration in new ostomates Diseases of the <PERSOON> management in the community British Journal of <PERSOON-##> for dehydration or renal failure after ileostomy creation Diseases of the Colon & Rectum, ##(#) ##<DATUM> Slater, R & <PERSOON-##> high-output stomas British Journal of <PERSOON-##> for Ostomates Topics in Clinical Nutrition, In deze bijlage worden de diverse complicaties verder uitgewerkt gebaseerd op informatie uit de gebruikte publicaties De getallen tussen haakjes verwijzen naar de artikelen waaruit de gegevens komen (zie referentielijst ⢠Stomaproblemen parastomale hernia, stomaprolaps, stomanecrose, stomadehiscentie, stomaretractie, ⢠Peristomale problemen contactdermatitis, hypergranulatie, candidiasis, folliculitis, hyperkeratose, pyoderma gangrenosum, stomavarices, stripeffect, mechanische dermatitis/ <INSTELLING> ⢠Ontlastingpatroon gerelateerde complicaties obstructie, obstipatie, overmatige gasvorming, pancaking Een defect van de abdominale fascie waardoor de darm kan uitstulpen naast de stoma (#) ##% krijgt binnen <LEEFTIJD> jaar na een revisie van de parastomale hernia weer een parastomale hernia (##) ⢠Zwelling rondom de stoma waarvan de omvang afneemt in liggende houding en toeneemt in zittende of ⢠Geeft discomfort, slepende zware sensaties (##), vol gevoel (#, #, ##) en (doffe) pijnklachten bij de stoma (##, ⢠Grotere omvang van de stoma, en verlaging van de stomahoogte (##, ##) ⢠Bij hoesten of persen tijdens toucheren is een fasciedefect aan te tonen (#) ⢠Verhoogd risico bij stijgen van de leeftijd (##), leeftijd boven <LEEFTIJD> jaar (##, ##, ##), vrouwelijk geslacht (##, ##), ⢠Aanvullende therapie als chemo en bestraling met vertraagde wondgenezing (##) ⢠Laprascopische operatie bij het aanleggen van de stoma en de transperitoneale benadering bij het aanleggen ⢠Te vroegtijdige en zware belasting van de buikwand vooral in de eerste # maanden na operatie, afwijkingen van.
| 556 | nvmdl |
<PERSOON> for Ostomates Topics in Clinical Nutrition, In deze bijlage worden de diverse complicaties verder uitgewerkt gebaseerd op informatie uit de gebruikte publicaties De getallen tussen haakjes verwijzen naar de artikelen waaruit de gegevens komen (zie referentielijst ⢠Stomaproblemen parastomale hernia, stomaprolaps, stomanecrose, stomadehiscentie, stomaretractie, ⢠Peristomale problemen contactdermatitis, hypergranulatie, candidiasis, folliculitis, hyperkeratose, pyoderma gangrenosum, stomavarices, stripeffect, mechanische dermatitis/ <INSTELLING> ⢠Ontlastingpatroon gerelateerde complicaties obstructie, obstipatie, overmatige gasvorming, pancaking Een defect van de abdominale fascie waardoor de darm kan uitstulpen naast de stoma (#) ##% krijgt binnen <LEEFTIJD> jaar na een revisie van de parastomale hernia weer een parastomale hernia (##) ⢠Zwelling rondom de stoma waarvan de omvang afneemt in liggende houding en toeneemt in zittende of ⢠Geeft discomfort, slepende zware sensaties (##), vol gevoel (#, #, ##) en (doffe) pijnklachten bij de stoma (##, ⢠Grotere omvang van de stoma, en verlaging van de stomahoogte (##, ##) ⢠Bij hoesten of persen tijdens toucheren is een fasciedefect aan te tonen (#) ⢠Verhoogd risico bij stijgen van de leeftijd (##), leeftijd boven <LEEFTIJD> jaar (##, ##, ##), vrouwelijk geslacht (##, ##), ⢠Aanvullende therapie als chemo en bestraling met vertraagde wondgenezing (##) ⢠Laprascopische operatie bij het aanleggen van de stoma en de transperitoneale benadering bij het aanleggen ⢠Te vroegtijdige en zware belasting van de buikwand vooral in de eerste # maanden na operatie, afwijkingen van Stoma aangelegd in een te grote fascie-opening (#) Het is de expertmening de stoma in de rectusspier aan te leggen (#), ondanks dat daar geen significant bewijs voor is (##) ⢠Lekkage, huidproblemen (erytheem, erosie, excoriatie, ulceratie, granuloom), (#, #, ##, ##) ⢠Stomaverzorging wordt bemoeilijkt (##), problemen met het materiaal (##) ⢠Verandering van ontlastingspatroon (##), pijn bij ontlasten (##) en darmobstructie (#, ##) ⢠Moeilijkheden met irrigatie van de stoma (##), kans op perforatie bij darmirrigatie (#,##) ⢠Vermindering van kwaliteit van leven (##, ##, ##), angst en onzekerheid (##) ⢠Indicatiestelling door stomaverpleegkundige voor verwijzing naar behandelend arts die diagnose stelt (##, ##, ⢠<PERSOON> op korte termijn naar de behandelend arts bij tekenen van verstopping, darmafsluiting, perforatie, ischeamie of onverzorgbaarheid van de stoma (#, ##) of te zware psychologische gevolgen ⢠Conservatief gebruik een ondersteunende buikband elastische band met opening, fietsbroek of panty broekje/ gordel met opening (##, ##) Bijna de helft van de patiënten wordt met conservatieve methoden geholpen (##) ⢠Onthouding van routinematige darmirrigatie vanwege risico op perforatie (##) ⢠Leefstijladviezen (voeding, vocht, vezels, niet roken, voorkomen gewichtsschommelingen, etc ) (##) ⢠Zwaar tillen en buikspieroefeningen pas starten <DATUM> maanden na operatie (##, ##) Daarnaast uitleg over de ⢠Preventief ondersteunend ondergoed aangemeten (##) en/of ondersteuning van de buikwand middels een ⢠De duur van de follow-up moet minimaal <LEEFTIJD> jaar zijn omdat is aangetoond dat ##% van de parastomale hernia.
| 780 | nvmdl |
fascie-opening (#) Het is de expertmening de stoma in de rectusspier aan te leggen (#), ondanks dat daar geen significant bewijs voor is (##) ⢠Lekkage, huidproblemen (erytheem, erosie, excoriatie, ulceratie, granuloom), (#, #, ##, ##) ⢠Stomaverzorging wordt bemoeilijkt (##), problemen met het materiaal (##) ⢠Verandering van ontlastingspatroon (##), pijn bij ontlasten (##) en darmobstructie (#, ##) ⢠Moeilijkheden met irrigatie van de stoma (##), kans op perforatie bij darmirrigatie (#,##) ⢠Vermindering van kwaliteit van leven (##, ##, ##), angst en onzekerheid (##) ⢠Indicatiestelling door stomaverpleegkundige voor verwijzing naar behandelend arts die diagnose stelt (##, ##, ⢠<PERSOON> op korte termijn naar de behandelend arts bij tekenen van verstopping, darmafsluiting, perforatie, ischeamie of onverzorgbaarheid van de stoma (#, ##) of te zware psychologische gevolgen ⢠Conservatief gebruik een ondersteunende buikband elastische band met opening, fietsbroek of panty broekje/ gordel met opening (##, ##) Bijna de helft van de patiënten wordt met conservatieve methoden geholpen (##) ⢠Onthouding van routinematige darmirrigatie vanwege risico op perforatie (##) ⢠Leefstijladviezen (voeding, vocht, vezels, niet roken, voorkomen gewichtsschommelingen, etc ) (##) ⢠Zwaar tillen en buikspieroefeningen pas starten <DATUM> maanden na operatie (##, ##) Daarnaast uitleg over de ⢠Preventief ondersteunend ondergoed aangemeten (##) en/of ondersteuning van de buikwand middels een ⢠De duur van de follow-up moet minimaal <LEEFTIJD> jaar zijn omdat is aangetoond dat ##% van de parastomale hernia ⢠Adviezen over voorkomen van verhoogde abdominale druk (o a hoesten, niezen, COPD, braken) ⢠Te grote opening in de buikwand of niet vastgegroeid aan de buikwand, verhoogde abdominale druk (#, #), obesitas, afwijkingen aan de buikwand te weinig ontwikkeld en of ontbreken van fascie en buikspieren (#) ⢠Dubbelloops stoma op colon transversum (#, #) vooral het distale darmdeel (#) Mogelijke gevolgen trauma, bloeding, ulceraties van het slijmvlies (#, #), ischemie (#, #) necrose (#) obstipatie ⢠Controle van kleur van prolaps en mucosa op beschadiging en irritatie (#) ⢠Afname oedeem bevorderen, toepassen van koude compressen (#, #, #, #, ##) en of poedersuiker (let op bij ⢠Manueel reponeren van stoma, om vervolgens de buikwand te ondersteunen met een stomasteunbandage ⢠Doorverwijzen naar de chirurg bij (recidiverend) te fors of niet reponeerbaar stoma, ischemie en obstructie Afsterven van het stomaweefsel als gevolg van verminderde doorbloeding ⢠De necrose kan het hele aanvoerende darmlumen betreffen tot gedeeltelijk het bovenste deel van de ⢠Een donkergekleurde stoma, paarsblauw, kastanjebruin tot zwart, die meestal zacht en slap aanvoelt (#, #) ⢠Te strakke inhechting van de stoma, onvoldoende mobilisatie van mesenterium, embolie, abdominale oedeem ⢠Te kleine opening in de huidplaat bij postoperatief oedeem van de stoma (#, #) ⢠Alarmeer of licht arts in (#, #) bij diepere necrose (ischemische schade meer dan # cm diep) of uitbreiding ⢠Onderzoek de aard en ernst van de necrose met behulp van een glazen buisje in de stoma en een lampje ⢠Regelmatige controle op mogelijke uitbreiding is noodzakelijk (#, #) Gebruik transparant systeem of tweedelig.
| 806 | nvmdl |
Te grote opening in de buikwand of niet vastgegroeid aan de buikwand, verhoogde abdominale druk (#, #), obesitas, afwijkingen aan de buikwand te weinig ontwikkeld en of ontbreken van fascie en buikspieren (#) ⢠Dubbelloops stoma op colon transversum (#, #) vooral het distale darmdeel (#) Mogelijke gevolgen trauma, bloeding, ulceraties van het slijmvlies (#, #), ischemie (#, #) necrose (#) obstipatie ⢠Controle van kleur van prolaps en mucosa op beschadiging en irritatie (#) ⢠Afname oedeem bevorderen, toepassen van koude compressen (#, #, #, #, ##) en of poedersuiker (let op bij ⢠Manueel reponeren van stoma, om vervolgens de buikwand te ondersteunen met een stomasteunbandage ⢠Doorverwijzen naar de chirurg bij (recidiverend) te fors of niet reponeerbaar stoma, ischemie en obstructie Afsterven van het stomaweefsel als gevolg van verminderde doorbloeding ⢠De necrose kan het hele aanvoerende darmlumen betreffen tot gedeeltelijk het bovenste deel van de ⢠Een donkergekleurde stoma, paarsblauw, kastanjebruin tot zwart, die meestal zacht en slap aanvoelt (#, #) ⢠Te strakke inhechting van de stoma, onvoldoende mobilisatie van mesenterium, embolie, abdominale oedeem ⢠Te kleine opening in de huidplaat bij postoperatief oedeem van de stoma (#, #) ⢠Alarmeer of licht arts in (#, #) bij diepere necrose (ischemische schade meer dan # cm diep) of uitbreiding ⢠Onderzoek de aard en ernst van de necrose met behulp van een glazen buisje in de stoma en een lampje ⢠Regelmatige controle op mogelijke uitbreiding is noodzakelijk (#, #) Gebruik transparant systeem of tweedelig Loslating van het stomaweefsel van de omliggende peristomale huid (#) ⢠Gedeeltelijk of circulair scheiding van stomaslijmvlies en huid (#) ⢠Bepalen van de diepte en omvang (gedeeltelijk of circulair) van het wondgebied en beoordelen van ⢠Kies voor wondproducten afhankelijk van de fase van de wondgenezing (#, ##) ⢠Afhankelijk van diepte en hoeveelheid exsudaat wondopening vrijlaten (##) ⢠Gebruik bij voorkeur vlak stomamateriaal over het wondgebied aansluitend aan de stoma (#, #, ##) ⢠Vul de wond met absorberend materiaal, huidbeschermingspoeder, -pasta, of hydrofiber (##) De retractie kan toenemen bij zitten of rugligging t o v staande houding (#, #) ⢠De stoma kan zich presenteren als een geplooide kuil (#, #) ⢠Stomamateriaal kan zich onvoldoende hechten aan de huid rondom de stoma, aangezien het de huid ⢠De stoma is aangelegd onder spanning (#, #, ##), verhoogd BMI () ##) (#, ##, ##) ⢠Materiaal aanpassen aan de aard en ernst van de retractie ⢠Overweeg het gebruik van een convexe huidplaat, eventueel aangevuld met opvulmaterialen en een niet te ⢠Als er geen oplossing is voor adequaat stomamateriaal dan chirurgische revisie te overwegen (#, #, #, ##, ##) Belemmering van de uitvloed van de stomaproductie als gevolg van een vernauwing of contractie van het ⢠Explosief ontlastingspatroon, potloodvormige faeces en luide flatus, pijn bij producerend stoma (#, #, #) ⢠Bij urostomata, pijn in de flank, verminderde productie, of een projectiel urinestraal, verhoogde residu van.
| 736 | nvmdl |
Loslating van het stomaweefsel van de omliggende peristomale huid (#) ⢠Gedeeltelijk of circulair scheiding van stomaslijmvlies en huid (#) ⢠Bepalen van de diepte en omvang (gedeeltelijk of circulair) van het wondgebied en beoordelen van ⢠Kies voor wondproducten afhankelijk van de fase van de wondgenezing (#, ##) ⢠Afhankelijk van diepte en hoeveelheid exsudaat wondopening vrijlaten (##) ⢠Gebruik bij voorkeur vlak stomamateriaal over het wondgebied aansluitend aan de stoma (#, #, ##) ⢠Vul de wond met absorberend materiaal, huidbeschermingspoeder, -pasta, of hydrofiber (##) De retractie kan toenemen bij zitten of rugligging t o v staande houding (#, #) ⢠De stoma kan zich presenteren als een geplooide kuil (#, #) ⢠Stomamateriaal kan zich onvoldoende hechten aan de huid rondom de stoma, aangezien het de huid ⢠De stoma is aangelegd onder spanning (#, #, ##), verhoogd BMI () ##) (#, ##, ##) ⢠Materiaal aanpassen aan de aard en ernst van de retractie ⢠Overweeg het gebruik van een convexe huidplaat, eventueel aangevuld met opvulmaterialen en een niet te ⢠Als er geen oplossing is voor adequaat stomamateriaal dan chirurgische revisie te overwegen (#, #, #, ##, ##) Belemmering van de uitvloed van de stomaproductie als gevolg van een vernauwing of contractie van het ⢠Explosief ontlastingspatroon, potloodvormige faeces en luide flatus, pijn bij producerend stoma (#, #, #) ⢠Bij urostomata, pijn in de flank, verminderde productie, of een projectiel urinestraal, verhoogde residu van ⢠Chirurgische operatietechniek (#, #) inadequate plaatsing in de fascielaag of onvoldoende los maken van ⢠Gebruikt darmdeel voor aanleg stoma heeft radiotherapie ondergaan (#) ⢠Controleer door middel van toucheren de dimensie en de flexibiliteit van de huid en de fasciering (#) Is dit niet ⢠Probeer de ontlasting soepel te houden door verhoogde vochtinname en het gebruik van medicatie (#, #, #) ⢠Dilatatie met speciale dilatator van de stoma door verpleegkundige of patiënt Hoewel controversieel omdat door dilatatie de stenose door littekenvorming kan verergeren (#, #, #, ##) ⢠Bij ernstige stenose is chirurgisch ingrijpen noodzakelijk (#, ##, ##) Letsel van het stomaslijmvlies vaak als gevolg van druk of fysieke kracht (#) ⢠Gele of witte verkleuring van het stomaslijmvlies (#) ⢠Vaak niet pijnlijk, dus afwijking wordt opgemerkt tijdens verzorging (#) ⢠Stoma schuurt langs deel stoma opvangmateriaal door slechte pasvorm of gebruik van een gordeltje (#) ⢠Probeer mogelijke risicofactoren vast te stellen en/of te elimineren (#, ##) ⢠Bloeding zo nodig stoppen met directe druk, koud kompres, zilvernitraat en gelfoam indien nodig (##) ⢠Stoma opvangmateriaal aanpassen aan de stomavorm en omvang (#) Een abnormale verbinding tussen de stoma en het omliggende weefsel of in de stoma anders dan het lumen (#) Ontlasting verlaat op onnatuurlijke andere plaatsen dan de stoma, het lichaam in directe omgeving van de stoma ⢠Te diepe hechting (door de verschillende weefsellagen) bij aanleg stoma ⢠Aanpassen stomamateriaal gebruik een systeem dat stoma en fistelopening omsluit ⢠Poedersuiker (#) of gebruik Xylometazoline spray na overleg arts.
| 740 | nvmdl |
of onvoldoende los maken van ⢠Gebruikt darmdeel voor aanleg stoma heeft radiotherapie ondergaan (#) ⢠Controleer door middel van toucheren de dimensie en de flexibiliteit van de huid en de fasciering (#) Is dit niet ⢠Probeer de ontlasting soepel te houden door verhoogde vochtinname en het gebruik van medicatie (#, #, #) ⢠Dilatatie met speciale dilatator van de stoma door verpleegkundige of patiënt Hoewel controversieel omdat door dilatatie de stenose door littekenvorming kan verergeren (#, #, #, ##) ⢠Bij ernstige stenose is chirurgisch ingrijpen noodzakelijk (#, ##, ##) Letsel van het stomaslijmvlies vaak als gevolg van druk of fysieke kracht (#) ⢠Gele of witte verkleuring van het stomaslijmvlies (#) ⢠Vaak niet pijnlijk, dus afwijking wordt opgemerkt tijdens verzorging (#) ⢠Stoma schuurt langs deel stoma opvangmateriaal door slechte pasvorm of gebruik van een gordeltje (#) ⢠Probeer mogelijke risicofactoren vast te stellen en/of te elimineren (#, ##) ⢠Bloeding zo nodig stoppen met directe druk, koud kompres, zilvernitraat en gelfoam indien nodig (##) ⢠Stoma opvangmateriaal aanpassen aan de stomavorm en omvang (#) Een abnormale verbinding tussen de stoma en het omliggende weefsel of in de stoma anders dan het lumen (#) Ontlasting verlaat op onnatuurlijke andere plaatsen dan de stoma, het lichaam in directe omgeving van de stoma ⢠Te diepe hechting (door de verschillende weefsellagen) bij aanleg stoma ⢠Aanpassen stomamateriaal gebruik een systeem dat stoma en fistelopening omsluit ⢠Poedersuiker (#) of gebruik Xylometazoline spray na overleg arts ⢠Variërend van ## % tot ##% (##, ##, ##, ##), maar ook wordt incidentie tot ##% beschreven (##, ##, ##, ##) ⢠Komt vaker voor bij ileostoma dan bij colostoma ##-##% (##, ##) ⢠Komt vaker voor bij ileostoma en urostoma m n bij sterke zure of alkalische urine (#) ⢠Rode huid en vochtig, erosie, pijnlijk, gelokaliseerd in het gebied van het contact (##, ##) ⢠Komt meest voor twee weken na ontslag tot circa # maanden na aanleg stoma (##, ##, ##) ⢠Suboptimaal aangelegd stoma (##) te hoog boven huidniveau of juist te laag (##, ##, ##, ##, ##) en/of op ⢠Niet goed passend stomamateriaal (##), te lange draagtijd van materiaal (##) ⢠Oorzaak achterhalen en stomamateriaal daarop aanpassen (#, ##, ##, ##, ##) Gebruik meer vocht resistent stomamateriaal (##) Gebruik zo nodig stomahulpmiddelen (hydrocolloïd poeder of barrière crème, poeder of ⢠Verwijzing naar dermatoloog voor behandeling met lokaal corticosteroïd (emulsie of lotion) of ⢠Bij verdenking allergische reactie patchtest met mogelijk allergeen (##) en vervolgens mijden van irritant ⢠Geef goed instructie aan stomadrager over verzorging stoma hanteren van de juiste maat, frequentie van Overmatige weefselgroei voorkomend op de overgang van stoma naar huid (#) ⢠Ontstaan door herhaald trauma (door stomamateriaal) of door chronisch contact met feces (#, ##) ⢠Aanstippen met Zilvernitraat (#, ##, ##) of een applicatie met druk (convexe huidplaat) (##) ⢠Arts in consult vragen om maligniteit/ virale infectie uit te sluiten (#).
| 799 | nvmdl |
van ## % tot ##% (##, ##, ##, ##), maar ook wordt incidentie tot ##% beschreven (##, ##, ##, ##) ⢠Komt vaker voor bij ileostoma dan bij colostoma ##-##% (##, ##) ⢠Komt vaker voor bij ileostoma en urostoma m n bij sterke zure of alkalische urine (#) ⢠Rode huid en vochtig, erosie, pijnlijk, gelokaliseerd in het gebied van het contact (##, ##) ⢠Komt meest voor twee weken na ontslag tot circa # maanden na aanleg stoma (##, ##, ##) ⢠Suboptimaal aangelegd stoma (##) te hoog boven huidniveau of juist te laag (##, ##, ##, ##, ##) en/of op ⢠Niet goed passend stomamateriaal (##), te lange draagtijd van materiaal (##) ⢠Oorzaak achterhalen en stomamateriaal daarop aanpassen (#, ##, ##, ##, ##) Gebruik meer vocht resistent stomamateriaal (##) Gebruik zo nodig stomahulpmiddelen (hydrocolloïd poeder of barrière crème, poeder of ⢠Verwijzing naar dermatoloog voor behandeling met lokaal corticosteroïd (emulsie of lotion) of ⢠Bij verdenking allergische reactie patchtest met mogelijk allergeen (##) en vervolgens mijden van irritant ⢠Geef goed instructie aan stomadrager over verzorging stoma hanteren van de juiste maat, frequentie van Overmatige weefselgroei voorkomend op de overgang van stoma naar huid (#) ⢠Ontstaan door herhaald trauma (door stomamateriaal) of door chronisch contact met feces (#, ##) ⢠Aanstippen met Zilvernitraat (#, ##, ##) of een applicatie met druk (convexe huidplaat) (##) ⢠Arts in consult vragen om maligniteit/ virale infectie uit te sluiten (#) Rode uitslag, witte schilfering, soms kleine papels en jeuk tot brandend gevoel (##), scherpe demarkering (##) ⢠Warme, donkere en vochtige plaatsen (bijvoorbeeld onder een stomahuidplaat) (##) ⢠<PERSOON> de huid goed voor aanbrengen systeem (##) ⢠Medicatie (antischimmel of antibiotica), lokale applicatie (opdracht arts), bij voorkeur in spray, poedervorm (##) ⢠Dermatoloog in consult vragen voor afweging kweek of orale therapie ⢠Staphylococcus aureus, streptokokken of een combinatie van beide (#, ##) ⢠Onvoorzichtig en onhygiënisch scheren van de peristomale huid (##) ⢠Gebruik antibacteriële zeep voor reinigen peristomale huid en spoel dit goed na (##) ⢠Scheerinstructie (##) Adviseer elektrisch knippen van haren en minder vaak droogscheren (##) Wratachtige beschadiging rondom de stoma veroorzaakt door chronische blootstelling aan vocht en irritatie (#) ⢠Huid rondom stoma ziet verweekt uit (maceratie) en is verdikt ⢠Aanpassen stoma opvangmateriaal zodat de huidlaesies bedekt zijn ⢠Vaker wisselen van materiaal eventueel convex opvangmateriaal ⢠Gebruik van kompres met azijnzure waterige oplossing #% op de huid voor paar minuten (##) ⢠Losmaken van encrustatie door licht wrijven met gaas of washandje (##) ⢠Zorg bij urostoma voor zuurdere urineproductie door cranberrysap, of tabletten, vitamine Een ulceratieve huidafwijking rondom de stoma door onbekende oorzaak (#) Zeer pijnlijk, verheven rode huid rondom ulceratie met huidbruggetjes, grillige ondermijnde wondranden blauwachtig verkleurd (= explosieve en snelgroeiende variant) Er bestaat ook een geleidelijk groeiende variant waarbij verschijningsvorm minder uitgesproken is en daarom minder snel als pyoderma wordt herkend (##) ⢠Gezien excessief beloop is vroege diagnose en multidisciplinaire behandeling van essentieel belang (##).
| 826 | nvmdl |
jeuk tot brandend gevoel (##), scherpe demarkering (##) ⢠Warme, donkere en vochtige plaatsen (bijvoorbeeld onder een stomahuidplaat) (##) ⢠<PERSOON> de huid goed voor aanbrengen systeem (##) ⢠Medicatie (antischimmel of antibiotica), lokale applicatie (opdracht arts), bij voorkeur in spray, poedervorm (##) ⢠Dermatoloog in consult vragen voor afweging kweek of orale therapie ⢠Staphylococcus aureus, streptokokken of een combinatie van beide (#, ##) ⢠Onvoorzichtig en onhygiënisch scheren van de peristomale huid (##) ⢠Gebruik antibacteriële zeep voor reinigen peristomale huid en spoel dit goed na (##) ⢠Scheerinstructie (##) Adviseer elektrisch knippen van haren en minder vaak droogscheren (##) Wratachtige beschadiging rondom de stoma veroorzaakt door chronische blootstelling aan vocht en irritatie (#) ⢠Huid rondom stoma ziet verweekt uit (maceratie) en is verdikt ⢠Aanpassen stoma opvangmateriaal zodat de huidlaesies bedekt zijn ⢠Vaker wisselen van materiaal eventueel convex opvangmateriaal ⢠Gebruik van kompres met azijnzure waterige oplossing #% op de huid voor paar minuten (##) ⢠Losmaken van encrustatie door licht wrijven met gaas of washandje (##) ⢠Zorg bij urostoma voor zuurdere urineproductie door cranberrysap, of tabletten, vitamine Een ulceratieve huidafwijking rondom de stoma door onbekende oorzaak (#) Zeer pijnlijk, verheven rode huid rondom ulceratie met huidbruggetjes, grillige ondermijnde wondranden blauwachtig verkleurd (= explosieve en snelgroeiende variant) Er bestaat ook een geleidelijk groeiende variant waarbij verschijningsvorm minder uitgesproken is en daarom minder snel als pyoderma wordt herkend (##) ⢠Gezien excessief beloop is vroege diagnose en multidisciplinaire behandeling van essentieel belang (##) v dermatoloog) om diagnose te bevestigen, ⢠Medicamenteus (steroïden), oraal en lokaal in opdracht arts (##, ##, ##) ⢠Adequate wondzorg om het vocht te absorberen (##), toepassen van foamdressing over ulcer (##) Grote portosystemische veneuze collaterale bloedvaten, die zichtbaar zijn rondom de stoma (#) ⢠Paarse verkleuring door verwijde, kronkelende aderen rondom de stoma (##) ⢠Een framboos verschijning van de stoma zichtbaar Verdunde submucosale aderen, blauwachtige verkleuring Stomavarices ontwikkelen zich bij stomapatiënten die ook lijden aan een leveraandoening De portale hypertensie, veroorzaakt door de leveraandoening, veroorzaakt het ontwikkelen van stomavarices (##) Onvoldoende hechting van stomamateriaal door bloeding of verandering van huidstructuur ⢠<PERSOON> op korte termijn naar arts in verband met diagnose onderliggend lijden (##) ⢠Bloeding stoppen (lokale druk doormiddel van ijskoude natte gazen, gebruik epinephine gaas (om bloeding te stelpen of zilvernitraat (##), compressie, ligatie, percutane embolisatie en conservatieve en lokale ⢠Stomamateriaal voorzichtig verwijderen zonder spanning op de huid en minder frequent (##) ⢠<PERSOON> voor sclerotherapie injectie en/of behandeling onderliggend lijden (##, ##) ⢠Lokale operatieve opties zijn stomarevisie en verplaatsen van de stoma Het succes hiervan is van beperkte duur Er zullen weer nieuwe stomavarices ontwikkelen, omdat de oorzaak van het ontstaan van deze varices, Beschadiging epidermis (opperhuid) door te vaak of onzorgvuldig verwijderen van de huidplaat (##) ⢠Probeer oorzaak vast te stellen en te elimineren (##) Een gelokaliseerde beschadiging van de huid en/of onderliggend weefsel, meestal ter hoogte van een botuitsteeksel, als gevolg van druk of druk in samenhang met schuifkracht (##).
| 744 | nvmdl |
dermatoloog) om diagnose te bevestigen, ⢠Medicamenteus (steroïden), oraal en lokaal in opdracht arts (##, ##, ##) ⢠Adequate wondzorg om het vocht te absorberen (##), toepassen van foamdressing over ulcer (##) Grote portosystemische veneuze collaterale bloedvaten, die zichtbaar zijn rondom de stoma (#) ⢠Paarse verkleuring door verwijde, kronkelende aderen rondom de stoma (##) ⢠Een framboos verschijning van de stoma zichtbaar Verdunde submucosale aderen, blauwachtige verkleuring Stomavarices ontwikkelen zich bij stomapatiënten die ook lijden aan een leveraandoening De portale hypertensie, veroorzaakt door de leveraandoening, veroorzaakt het ontwikkelen van stomavarices (##) Onvoldoende hechting van stomamateriaal door bloeding of verandering van huidstructuur ⢠<PERSOON> op korte termijn naar arts in verband met diagnose onderliggend lijden (##) ⢠Bloeding stoppen (lokale druk doormiddel van ijskoude natte gazen, gebruik epinephine gaas (om bloeding te stelpen of zilvernitraat (##), compressie, ligatie, percutane embolisatie en conservatieve en lokale ⢠Stomamateriaal voorzichtig verwijderen zonder spanning op de huid en minder frequent (##) ⢠<PERSOON> voor sclerotherapie injectie en/of behandeling onderliggend lijden (##, ##) ⢠Lokale operatieve opties zijn stomarevisie en verplaatsen van de stoma Het succes hiervan is van beperkte duur Er zullen weer nieuwe stomavarices ontwikkelen, omdat de oorzaak van het ontstaan van deze varices, Beschadiging epidermis (opperhuid) door te vaak of onzorgvuldig verwijderen van de huidplaat (##) ⢠Probeer oorzaak vast te stellen en te elimineren (##) Een gelokaliseerde beschadiging van de huid en/of onderliggend weefsel, meestal ter hoogte van een botuitsteeksel, als gevolg van druk of druk in samenhang met schuifkracht (##) ⢠Convex al dan niet gecombineerd met gordel (##) Er is ontlasting of urine tussen huidplaat en huid aanwezig, als gevolg van een complicatie of ander probleem ⢠Oneffenheid rondom stoma door huidplooi, kuil of litteken Oorzaak lekkage achterhalen deze wegnemen of het effect ervan elimineren Afsluiting van stomadoorgang met als gevolg geen ontlasting en/ of flatus ⢠De doorgang van aanvoerend darmdeel door fascia en spierlaag (##) ⢠Krampende buikpijn met paradoxale diarree of juist geen ontlasting ⢠Eten stoppen maar zo mogelijk ruim blijven drinken (#) ⢠In opdracht van behandelaar spoelen bij ileostoma of clysmeren of irrigeren bij colostoma Obstipatie is een ophoping van faeces in de dikke darm, resulterend in een vertraagde uitscheiding van harde, ⢠Medicatie opiaten, antidepressiva, ijzerpreparaten, laxantia ed ⢠Wijziging in frequentie en consistentie van ontlasting (patroon) ⢠Bij obstipatie meer kans op een prolaps, parastomale hernia, retractie en stenose (harde ontlasting kan ⢠Leefstijl, vocht en voedingadviezen (zie bijlage XV) ⢠Lucht inslikken door roken, praten bij het eten, kauwgum kauwen (#) ⢠Advies t a v vocht intake en voeding (#) zie bijlage XV Pancaking doet zich voor wanneer de faeces niet naar beneden zakt in het stomazakje, maar rond de stoma ⢠De consistentie van de ontlasting kan te dik of plakkerig zijn ⢠Meestal bij colostomata (#), maar ook bij dubbelloops ileostoma (##) ⢠Huidplaat wordt door ontlasting van de huid gedrukt ⢠Advies ten aanzien van vochtintake en voeding rumugam, <PERSOON>, L.
| 701 | nvmdl |
al dan niet gecombineerd met gordel (##) Er is ontlasting of urine tussen huidplaat en huid aanwezig, als gevolg van een complicatie of ander probleem ⢠Oneffenheid rondom stoma door huidplooi, kuil of litteken Oorzaak lekkage achterhalen deze wegnemen of het effect ervan elimineren Afsluiting van stomadoorgang met als gevolg geen ontlasting en/ of flatus ⢠De doorgang van aanvoerend darmdeel door fascia en spierlaag (##) ⢠Krampende buikpijn met paradoxale diarree of juist geen ontlasting ⢠Eten stoppen maar zo mogelijk ruim blijven drinken (#) ⢠In opdracht van behandelaar spoelen bij ileostoma of clysmeren of irrigeren bij colostoma Obstipatie is een ophoping van faeces in de dikke darm, resulterend in een vertraagde uitscheiding van harde, ⢠Medicatie opiaten, antidepressiva, ijzerpreparaten, laxantia ed ⢠Wijziging in frequentie en consistentie van ontlasting (patroon) ⢠Bij obstipatie meer kans op een prolaps, parastomale hernia, retractie en stenose (harde ontlasting kan ⢠Leefstijl, vocht en voedingadviezen (zie bijlage XV) ⢠Lucht inslikken door roken, praten bij het eten, kauwgum kauwen (#) ⢠Advies t a v vocht intake en voeding (#) zie bijlage XV Pancaking doet zich voor wanneer de faeces niet naar beneden zakt in het stomazakje, maar rond de stoma ⢠De consistentie van de ontlasting kan te dik of plakkerig zijn ⢠Meestal bij colostomata (#), maar ook bij dubbelloops ileostoma (##) ⢠Huidplaat wordt door ontlasting van de huid gedrukt ⢠Advies ten aanzien van vochtintake en voeding rumugam, <PERSOON>, A J , <PERSOON>, N D (###) A prospective audit of stoma analysis of riskfactors and compications <PERSOON> and management of stomal complications a framework for clinical decision Burch, J (###a) Stoma complications encountered in the community, <PERSOON> of <PERSOON> and flatulence management for stoma patients British Journal of Community Burch, J (###a) Nutrition for people with stomas # <PERSOON> overview of dietary advice Nursing Times, a review Journal of <PERSOON>, J , (###a) Survey of wound, ostomy and continence (WOC) nurse clinicians on stomal and peristomal complications a content validation study Journal of <PERSOON>, M (###b) <PERSOON> preoperative teaching and stoma site marking affect surgical outcomes <PERSOON-##> of a nationwide prospective audit of stoma complications within # weeks of surgery Colorectal Disease, # ##<DATUM> ## De <PERSOON-##> circumference is an independent risk factor for the development of parastomal hernia after permanent colostomy Diseases of the Colon & ## Doughty, D (###).
| 593 | nvmdl |
A J , <PERSOON>, N D (###) A prospective audit of stoma analysis of riskfactors and compications <PERSOON> and management of stomal complications a framework for clinical decision Burch, J (###a) Stoma complications encountered in the community, <PERSOON> of <PERSOON> and flatulence management for stoma patients British Journal of Community Burch, J (###a) Nutrition for people with stomas # <PERSOON> overview of dietary advice Nursing Times, a review Journal of <PERSOON>, J , (###a) Survey of wound, ostomy and continence (WOC) nurse clinicians on stomal and peristomal complications a content validation study Journal of <PERSOON>, M (###b) <PERSOON> preoperative teaching and stoma site marking affect surgical outcomes <PERSOON> of a nationwide prospective audit of stoma complications within # weeks of surgery Colorectal Disease, # ##<DATUM> ## De <PERSOON-##> circumference is an independent risk factor for the development of parastomal hernia after permanent colostomy Diseases of the <PERSOON-##> of Supportive ## Fulham, J (###a) A guide to caring for patients with a newly formed stoma in the acute hospital setting ## Fulham, J (###b) Providing dietary advice for the individual with a stoma British Journal of <PERSOON-##> diagnosis and early corticosteroid administration improves healing of peristomal pyoderma gangrenosum in inflammatory bowel ## <PERSOON-##> treatments are effective for the management of ## <PERSOON-##> factors that affect longterm adjustment to an incontinent ostomy Journal of <PERSOON-##> study a study of peristomal skin disorders in patients with permanent stomas British Journal of ## <PERSOON-##> for the treatment of overgranulation tissue Wounds UK, Product Review, #(#) ## Kald, A , <PERSOON-##> of life is impaired in patients with peristomal ## <PERSOON-##> and risk factors of stomal.
| 461 | nvmdl |
of Supportive ## Fulham, J (###a) A guide to caring for patients with a newly formed stoma in the acute hospital setting ## Fulham, J (###b) Providing dietary advice for the individual with a stoma British Journal of <PERSOON> diagnosis and early corticosteroid administration improves healing of peristomal pyoderma gangrenosum in inflammatory bowel ## <PERSOON> treatments are effective for the management of ## <PERSOON> factors that affect longterm adjustment to an incontinent ostomy Journal of <PERSOON> study a study of peristomal skin disorders in patients with permanent stomas British Journal of ## <PERSOON> for the treatment of overgranulation tissue Wounds UK, Product Review, #(#) ## Kald, A , <PERSOON> of life is impaired in patients with peristomal ## <PERSOON> and risk factors of stomal <PERSOON> ## <PERSOON> surgery for colorectal cancer A ## <PERSOON-##> stomas and their skin disorders <PERSOON-##> atlas of diagnosis and ## <PERSOON-##> spectrum of skin disorders in abdominal ## <PERSOON-##> for a patient with a urostomy in a community setting British Journal of ## Nederlandse Stomavereniging (###a) Stomagerelateerde complicaties Onderzoeksverslag in opdracht van de <PERSOON-##> Newcom Research & Consultancy B V Kapteijns, A & Buitinga, S ## Nordström, G M & Nyman, C R (###) Living> with a urostomy A follow-up with special regard to the ## Nybaek, H , Bang <PERSOON-##> problems in ## Park, <PERSOON-##>, C P , <PERSOON-##>, R L , <PERSOON-##>, R , <PERSOON-##> audit of parastomal hernia prevalence and associated comorbidities Diseases of the colon & rectum, ##(#) ##â## ## <PERSOON-##>, A D.
| 464 | nvmdl |
<PERSOON> surgery for colorectal cancer A ## <PERSOON> stomas and their skin disorders <PERSOON> atlas of diagnosis and ## <PERSOON> spectrum of skin disorders in abdominal ## <PERSOON> for a patient with a urostomy in a community setting British Journal of ## Nederlandse Stomavereniging (###a) Stomagerelateerde complicaties Onderzoeksverslag in opdracht van de <PERSOON> Newcom Research & Consultancy B V Kapteijns, A & Buitinga, S ## Nordström, G M & Nyman, C R (###) Living> with a urostomy A follow-up with special regard to the ## Nybaek, H , Bang <PERSOON> problems in ## Park, <PERSOON>, C P , <PERSOON>, R L , <PERSOON-##>, R , <PERSOON-##> audit of parastomal hernia prevalence and associated comorbidities Diseases of the colon & rectum, ##(#) ##â## ## <PERSOON-##> of peristomal pyoderma gangrenosum Journal of the American College of Surgeons, #<DATUM> ### ## Ratliff, C R & <PERSOON-##> of peristomal complications <PERSOON-##> to home, smoothing the journey for the new ostomist British Journal of ## <PERSOON-##> experience of faecal leakage among ileostomists <PERSOON-##> experienced by the ostomate after hospital ## <PERSOON-##> skin complications prevention and management <PERSOON-##> of complications of the stoma and peristomal skin among individuals with colostomy, ileostomy, and urostomy a systematic review Journal of Wound Ostomy & Continence Nursing, ## Spier, <PERSOON-##>, M R , <PERSOON-##> stomal varices case series and systematic review of the literature Clinical Gastroenterology ## Vujnovich, A (###) Pre and post- operative assessment of patients with a stoma <PERSOON-##> and Management.
| 456 | nvmdl |
, <PERSOON> of peristomal pyoderma gangrenosum Journal of the American College of Surgeons, #<DATUM> ### ## Ratliff, C R & <PERSOON> of peristomal complications <PERSOON> to home, smoothing the journey for the new ostomist British Journal of ## <PERSOON> experience of faecal leakage among ileostomists <PERSOON> experienced by the ostomate after hospital ## <PERSOON> skin complications prevention and management <PERSOON> of complications of the stoma and peristomal skin among individuals with colostomy, ileostomy, and urostomy a systematic review Journal of Wound Ostomy & Continence Nursing, ## Spier, <PERSOON>, M R , <PERSOON> stomal varices case series and systematic review of the literature Clinical Gastroenterology ## Vujnovich, A (###) Pre and post- operative assessment of patients with a stoma <PERSOON-##> and Management #<DATUM> ## Yeo, H , <PERSOON-##> of parastomal ulcers World Journal of <PERSOON-##> and peristomal complications prioritizing management approaches in adults Journal of <PERSOON-##> of Ostomy-related complications # Year After Ostomy Surgery A prospective descriptive clinical study <PERSOON-##> on Quality of Life? World Journal of <PERSOON-##>, J P , Kent, <PERSOON-##>, W M , Cha, E K , <PERSOON-##> factors for the development of parastomal hernia after radical ## <PERSOON-##> complications after stoma formation a prospective cohort study in ### patients with #-year ## <PERSOON-##>, M.
| 368 | nvmdl |
## Yeo, H , <PERSOON> of parastomal ulcers World Journal of <PERSOON> and peristomal complications prioritizing management approaches in adults Journal of <PERSOON> of Ostomy-related complications # Year After Ostomy Surgery A prospective descriptive clinical study <PERSOON> on Quality of Life? World Journal of <PERSOON>, J P , Kent, <PERSOON>, W M , Cha, E K , <PERSOON> factors for the development of parastomal hernia after radical ## <PERSOON> complications after stoma formation a prospective cohort study in ### patients with #-year ## <PERSOON> factors for parastomal hernia in Japanese patients with permanent ## <PERSOON-##> moisture-associated skin damage in adults with fecal ostomies a comprehensive review and ## Harilingam, M , <PERSOON-##>, G (###) Patient-related factors influence the risk of developing intestinal stoma complications in ## <PERSOON-##> persistent challenge of parastomal herniation a review of the literature and future developments Colorectal Disease, ##(# e###-## ## <PERSOON-##> an underestimated problem among ## <PERSOON-##> load and individual symptoms before and after repair of parastomal hernia a prospective single centre study ## <PERSOON-##>-related complications after emergent abdominal surgery a #-year follow-up study Journal of <PERSOON-##>, E.
| 327 | nvmdl |
, <PERSOON> factors for parastomal hernia in Japanese patients with permanent ## <PERSOON> moisture-associated skin damage in adults with fecal ostomies a comprehensive review and ## Harilingam, M , <PERSOON>, G (###) Patient-related factors influence the risk of developing intestinal stoma complications in ## <PERSOON> persistent challenge of parastomal herniation a review of the literature and future developments Colorectal Disease, ##(# e###-## ## <PERSOON> an underestimated problem among ## <PERSOON> load and individual symptoms before and after repair of parastomal hernia a prospective single centre study ## <PERSOON>-related complications after emergent abdominal surgery a #-year follow-up study Journal of <PERSOON>-related symptoms in patients operated for rectal cancer with abdominoperineal excision International Journal of ## <PERSOON> of ## <PERSOON-##> of life in patients with a permanent stoma after rectal cancer surgery Quality of <PERSOON-##> intervention, parastomal hernia and quality of life a research study British Journal of ## <PERSOON-##>, G B (### a) Skin problems in stoma patients Journal of the European Academy of ## <PERSOON-##> and Cheshire Colorectal Cancer Network A prospective audit of early stoma complications in colorectal cancer treatment throughout the Greater Manchester and Cheshire colorectal cancer network <PERSOON-##> of parastomal varices who re-bleeds and who does not? A systematic review of the literature Techniques in <PERSOON-##>, G.
| 351 | nvmdl |
, <PERSOON>-related symptoms in patients operated for rectal cancer with abdominoperineal excision International Journal of ## <PERSOON> of ## <PERSOON> of life in patients with a permanent stoma after rectal cancer surgery Quality of <PERSOON> intervention, parastomal hernia and quality of life a research study British Journal of ## <PERSOON>, G B (### a) Skin problems in stoma patients Journal of the European Academy of ## <PERSOON> and Cheshire Colorectal Cancer Network A prospective audit of early stoma complications in colorectal cancer treatment throughout the Greater Manchester and Cheshire colorectal cancer network <PERSOON> of parastomal varices who re-bleeds and who does not? A systematic review of the literature Techniques in <PERSOON> experiences of pancaking while living with a colostomy a survey British Journal of <PERSOON>-related complications and ## <PERSOON-##> evaluation of the ostomy complication severity index Journal of <PERSOON-##> by WOC Nurses Journal of <PERSOON-##> care and management a systematic review Journal of <PERSOON-##>, I , <PERSOON-##>, S & Park, <PERSOON-##> affecting ostomy-related complications in Korea Journal ## Temple, B , <PERSOON-##> of Parastomal Hernia and Factors Associated With Its Development Journal of <PERSOON-##> features and management of parastomal pyoderma gangrenosum in inflammatory bowel disease preventie en behandeling.
| 317 | nvmdl |
Patients experiences of pancaking while living with a colostomy a survey British Journal of <PERSOON>-related complications and ## <PERSOON> evaluation of the ostomy complication severity index Journal of <PERSOON> by WOC Nurses Journal of <PERSOON> care and management a systematic review Journal of <PERSOON>, I , <PERSOON>, S & Park, <PERSOON> affecting ostomy-related complications in Korea Journal ## Temple, B , <PERSOON> of Parastomal Hernia and Factors Associated With Its Development Journal of <PERSOON> features and management of parastomal pyoderma gangrenosum in inflammatory bowel disease preventie en behandeling <LOCATIE> Verkregen op https //mijn venvn nl/databanken/richtlijnen/ ## <PERSOON-##> skin care problems in people with Beschrijving van de hulpvraag aan wijkverpleegkundige of zorginstelling ⢠Bijzonderheden rondom hechtingen (oplosbaar ja/nee) / brug / splints ⢠Diameter van de stoma, maat van opening stomahuidplaat, mal meegeven Huidige kennis en praktijk ten aanzien van CI darmspoelen bij een stoma op colon descendens of sigmoid De getallen achter de kopjes zijn bronvermeldingen uit de tabel onderaan deze bijlage, schuin afgedrukte tekst Op dit moment wordt CI weinig toegepast door stomaverpleegkundigen en dit heeft te maken met (#, #, #, #, #) ⢠Patiënten zijn ontslagen uit het ziekenhuis voordat darmspoelen mogelijk is ⢠Instructie kan niet in de thuissituatie gegeven worden ⢠Verwisselen van materialen; wissel stomazakje is eenvoudiger dan spoelen ⢠CI neemt te veel tijd in beslag, minder flexibel in tijd om spoelen te plannen ⢠Bij CI wordt er voor langere tijd het toilet bezet gehouden ## - ## minuten ⢠Het uitvoeren van CI draagt mogelijk bij aan de totale kosten van de stomadrager, echter toont onderzoek ook aan dat er minder verbruik is van stomamaterialen en dit vraagt om verder onderzoek (#).
| 396 | nvmdl |
<LOCATIE> Verkregen op https //mijn venvn nl/databanken/richtlijnen/ ## <PERSOON> skin care problems in people with Beschrijving van de hulpvraag aan wijkverpleegkundige of zorginstelling ⢠Bijzonderheden rondom hechtingen (oplosbaar ja/nee) / brug / splints ⢠Diameter van de stoma, maat van opening stomahuidplaat, mal meegeven Huidige kennis en praktijk ten aanzien van CI darmspoelen bij een stoma op colon descendens of sigmoid De getallen achter de kopjes zijn bronvermeldingen uit de tabel onderaan deze bijlage, schuin afgedrukte tekst Op dit moment wordt CI weinig toegepast door stomaverpleegkundigen en dit heeft te maken met (#, #, #, #, #) ⢠Patiënten zijn ontslagen uit het ziekenhuis voordat darmspoelen mogelijk is ⢠Instructie kan niet in de thuissituatie gegeven worden ⢠Verwisselen van materialen; wissel stomazakje is eenvoudiger dan spoelen ⢠CI neemt te veel tijd in beslag, minder flexibel in tijd om spoelen te plannen ⢠Bij CI wordt er voor langere tijd het toilet bezet gehouden ## - ## minuten ⢠Het uitvoeren van CI draagt mogelijk bij aan de totale kosten van de stomadrager, echter toont onderzoek ook aan dat er minder verbruik is van stomamaterialen en dit vraagt om verder onderzoek (#) ⢠CI kan bijdragen aan kwaliteit van leven door minder geluid, geur, depressie, onzekerheid ⢠CI geeft sociale vrijheid in ontmoetingen en intimiteit in relaties ⢠CI vermindert geur en flatus tijdens slapen, eten en reizen ⢠CI kan lekkage door pancaking, problemen met ballooning, huidproblemen en obstipatie verhelpen ⢠Door CI minder vaak stoma materiaal hoeven te wisselen ⢠Diegene die voorkeur geeft aan CI geeft een hogere kwaliteit van leven score dan bij spontane evacuatie stoma Op dit moment is het de best practice om CI toe te passen bij stomadragers met een stoma op colon descendens ⢠Ziekte van Crohn, geeft kans op fistelvorming ⢠Stoma complicaties; parastomale hernia, prolaps en stenose maakt spoelen moeilijker ⢠Hartfalen geeft kans om overvuld te raken (gedecompenseerd) Verder is CI af te raden bij; stomadragers die niet in staat zijn tot CI, evenals bij verminderd gezichtsvermogen, Tijdelijke onderbreking kan nodig zijn bij diarree, radiatie of chemotraject Soms wordt irrigeren juist aangeraden bij parastomale hernia om de klachten van lekkages beter op te vangen Dat betekent niet dat elke stomadrager met parastomale hernia moet of kan irrigeren, soms is dit ook juist moeilijk In de praktijk wordt parastomale hernia dus gezien als relatieve contra-indicatie voor irrigeren, maar soms kan het juist problemen voorkomen Overleg altijd met de behandelaar De optie tot CI moet plaatsvinden als de patiënt is hersteld van de postoperatieve periode en een compacte Instructie kan gegeven worden; mondeling door stomaverpleegkundige, internetfilmpje (van fabrikant), middels instructiefolder en lotgenoten kunnen spoel ervaringen met elkaar delen.
| 564 | nvmdl |
⢠CI geeft sociale vrijheid in ontmoetingen en intimiteit in relaties ⢠CI vermindert geur en flatus tijdens slapen, eten en reizen ⢠CI kan lekkage door pancaking, problemen met ballooning, huidproblemen en obstipatie verhelpen ⢠Door CI minder vaak stoma materiaal hoeven te wisselen ⢠Diegene die voorkeur geeft aan CI geeft een hogere kwaliteit van leven score dan bij spontane evacuatie stoma Op dit moment is het de best practice om CI toe te passen bij stomadragers met een stoma op colon descendens ⢠Ziekte van Crohn, geeft kans op fistelvorming ⢠Stoma complicaties; parastomale hernia, prolaps en stenose maakt spoelen moeilijker ⢠Hartfalen geeft kans om overvuld te raken (gedecompenseerd) Verder is CI af te raden bij; stomadragers die niet in staat zijn tot CI, evenals bij verminderd gezichtsvermogen, Tijdelijke onderbreking kan nodig zijn bij diarree, radiatie of chemotraject Soms wordt irrigeren juist aangeraden bij parastomale hernia om de klachten van lekkages beter op te vangen Dat betekent niet dat elke stomadrager met parastomale hernia moet of kan irrigeren, soms is dit ook juist moeilijk In de praktijk wordt parastomale hernia dus gezien als relatieve contra-indicatie voor irrigeren, maar soms kan het juist problemen voorkomen Overleg altijd met de behandelaar De optie tot CI moet plaatsvinden als de patiënt is hersteld van de postoperatieve periode en een compacte Instructie kan gegeven worden; mondeling door stomaverpleegkundige, internetfilmpje (van fabrikant), middels instructiefolder en lotgenoten kunnen spoel ervaringen met elkaar delen Het beste tijdstip om te spoelen is ongeveer ##-## minuten na het ontbijt Op dit moment is de natuurlijke reflex van de darm om zich te kunnen ledigen op het sterkst In de avond kan ook, maar niet direct na de maaltijd vanwege kans op misselijkheid, beter is het dan # à # uur te wachten Het beste resultaat wordt bereikt door regelmatig te spoelen op ongeveer hetzelfde moment van de dag In het begin moeten de meeste mensen dagelijks spoelen De eerste # weken adviseren wij twee keer achter elkaar te spoelen met ###-###ml water Gaat dit goed dan kan de hoeveelheid opgehoogd worden naar ###-<LOCATIE> In het begin kan er tussen de spoelingen nog spontane stomalediging optreden en daarom is voor de zekerheid het Bij verblijf in het buitenland als het water niet drinkbaar is, is het beter om voor het irrigeren van een stoma ook Verder is het advies aan de stomadrager om met regelmaat te spoelen en geduldig te blijven tijdens het spoelen Bij emotionele ontlading zal de spoel procedure meer tijd in beslag nemen Bepaalde voeding kan de tijd tot spontane ontlediging negatief beïnvloeden, de stomadrager kan hier rekening Na de spoelprocedure is het raadzaam om # glazen water te drinken om dehydratie te voorkomen Er wordt handwarm ##°C water (kraanwater) gebruikt en met een spoelsysteem met conus wordt er iedere ##-## uur gespoeld om de dikke darm te ledigen Sommige stomadragers kunnen toe met spoelen om de ## uur, maar.
| 584 | nvmdl |
##-## minuten na het ontbijt Op dit moment is de natuurlijke reflex van de darm om zich te kunnen ledigen op het sterkst In de avond kan ook, maar niet direct na de maaltijd vanwege kans op misselijkheid, beter is het dan # à # uur te wachten Het beste resultaat wordt bereikt door regelmatig te spoelen op ongeveer hetzelfde moment van de dag In het begin moeten de meeste mensen dagelijks spoelen De eerste # weken adviseren wij twee keer achter elkaar te spoelen met ###-###ml water Gaat dit goed dan kan de hoeveelheid opgehoogd worden naar ###-<LOCATIE> In het begin kan er tussen de spoelingen nog spontane stomalediging optreden en daarom is voor de zekerheid het Bij verblijf in het buitenland als het water niet drinkbaar is, is het beter om voor het irrigeren van een stoma ook Verder is het advies aan de stomadrager om met regelmaat te spoelen en geduldig te blijven tijdens het spoelen Bij emotionele ontlading zal de spoel procedure meer tijd in beslag nemen Bepaalde voeding kan de tijd tot spontane ontlediging negatief beïnvloeden, de stomadrager kan hier rekening Na de spoelprocedure is het raadzaam om # glazen water te drinken om dehydratie te voorkomen Er wordt handwarm ##°C water (kraanwater) gebruikt en met een spoelsysteem met conus wordt er iedere ##-## uur gespoeld om de dikke darm te ledigen Sommige stomadragers kunnen toe met spoelen om de ## uur, maar Er worden verschillende hoeveelheden water beschreven in de literatuur en dit gaat van ### ml tot een maximum van <LOCATIE> Er wordt in de literatuur ### ml water aanbevolen met een inlooptijd van # tot ## minuten (###ml per minuut) en uitblijven van stomaproductie tussen de # of # dagen De tijd tussen de spoelingen zal van invloed Tijdsinvestering de complete procedure kan ## tot ## minuten in beslag nemen voordat de darm leeg is ⢠Bakje om conus in te leggen tussen # spoelingen ⢠Muurhaak om op schouderhoogte de spoelzak te hangen ⢠Vul de spoelzak of bak met ###-### ml handwarm ##°C water; te koud water geeft darmkrampen en te warm ⢠Plaats de irrigatie sleeve op de huidplak of direct op de huid rond de stoma ⢠Hang de spoelzak op schouder hoogt om de juiste waterdruk te krijgen en laat het water doorlopen tot de conus zodat er zo weinig mogelijk lucht meer aanwezig is in het systeem alvorens deze gebruikt gaat worden (indien een spoelpomp gebruikt wordt is hoogte niet van belang) ⢠Neem plaats op het toilet of op een krukje ernaast ⢠Plaats de conus voorzichtig in de stoma met een hand ⢠Laat het water langzaam in de stoma stromen, als het niet wil herplaats de conus ⢠Bij kramp even de waterstroom stoppen en wachten tot de kramp voorbij is en vervolg de procedure ⢠Als de totale hoeveelheid water is ingebracht; houdt de conus nog ca # minuten in de stoma, dit doet de darm.
| 614 | nvmdl |
in de literatuur en dit gaat van ### ml tot een maximum van <LOCATIE> Er wordt in de literatuur ### ml water aanbevolen met een inlooptijd van # tot ## minuten (###ml per minuut) en uitblijven van stomaproductie tussen de # of # dagen De tijd tussen de spoelingen zal van invloed Tijdsinvestering de complete procedure kan ## tot ## minuten in beslag nemen voordat de darm leeg is ⢠Bakje om conus in te leggen tussen # spoelingen ⢠Muurhaak om op schouderhoogte de spoelzak te hangen ⢠Vul de spoelzak of bak met ###-### ml handwarm ##°C water; te koud water geeft darmkrampen en te warm ⢠Plaats de irrigatie sleeve op de huidplak of direct op de huid rond de stoma ⢠Hang de spoelzak op schouder hoogt om de juiste waterdruk te krijgen en laat het water doorlopen tot de conus zodat er zo weinig mogelijk lucht meer aanwezig is in het systeem alvorens deze gebruikt gaat worden (indien een spoelpomp gebruikt wordt is hoogte niet van belang) ⢠Neem plaats op het toilet of op een krukje ernaast ⢠Plaats de conus voorzichtig in de stoma met een hand ⢠Laat het water langzaam in de stoma stromen, als het niet wil herplaats de conus ⢠Bij kramp even de waterstroom stoppen en wachten tot de kramp voorbij is en vervolg de procedure ⢠Als de totale hoeveelheid water is ingebracht; houdt de conus nog ca # minuten in de stoma, dit doet de darm ⢠Omdat de darm zich niet in een keer ontledigt, wordt de irrigatie sleeve afgeklemd aan de onderzijde en kan de stomadrager even omlopen of iets warms drinken, dit stimuleert de peristaltiek Het kan ook de voorkeur In een tijdsduur van ##-## minuten is veelal de procedure afgerond en komt er geen ontlasting meer De sleeve kan vervangen worden voor een stomazakje of stomacap De conus en spoelslang kunnen huishoudelijk gereinigd worden met warm water en zeep; voor en na gebruik schoonspoelen met water Laat geen resterend water achter in slang of spoelzak <PERSOON> de set op een droge plaats Is de spoelset aan vervanging toe, raadpleeg de ziekte kostenverzekeringspolis of de medisch speciaalzaak om te ⢠Tijdens het spoelen lekt een grote hoeveelheid water Probeer de conus steviger aan te drukken ⢠Op de conus zijn bloedsporen te zien Het is niet ongewoon zo nu en dan bloedspatjes op de conus te zien Dit is ⢠Er komt geen spoelwater terug neem contact op met de stomaverpleegkundige (check of iemand genoeg heeft gedronken Water wordt namelijk terug geresorbeerd door de darm naar het lichaam Indien er sprake is van vocht tekort zal het spoelwater worden opgenomen en komt deze niet terug ) (#, #) ⢠Het is mogelijk raadzaam om twee dagen achter elkaar te spoelen als de stomadrager meerdere dagen van huis ⢠Stoppen met CI kan op ieder moment om over te gaan op spontane darmlediging, er zijn geen negatieve.
| 601 | nvmdl |
Omdat de darm zich niet in een keer ontledigt, wordt de irrigatie sleeve afgeklemd aan de onderzijde en kan de stomadrager even omlopen of iets warms drinken, dit stimuleert de peristaltiek Het kan ook de voorkeur In een tijdsduur van ##-## minuten is veelal de procedure afgerond en komt er geen ontlasting meer De sleeve kan vervangen worden voor een stomazakje of stomacap De conus en spoelslang kunnen huishoudelijk gereinigd worden met warm water en zeep; voor en na gebruik schoonspoelen met water Laat geen resterend water achter in slang of spoelzak <PERSOON> de set op een droge plaats Is de spoelset aan vervanging toe, raadpleeg de ziekte kostenverzekeringspolis of de medisch speciaalzaak om te ⢠Tijdens het spoelen lekt een grote hoeveelheid water Probeer de conus steviger aan te drukken ⢠Op de conus zijn bloedsporen te zien Het is niet ongewoon zo nu en dan bloedspatjes op de conus te zien Dit is ⢠Er komt geen spoelwater terug neem contact op met de stomaverpleegkundige (check of iemand genoeg heeft gedronken Water wordt namelijk terug geresorbeerd door de darm naar het lichaam Indien er sprake is van vocht tekort zal het spoelwater worden opgenomen en komt deze niet terug ) (#, #) ⢠Het is mogelijk raadzaam om twee dagen achter elkaar te spoelen als de stomadrager meerdere dagen van huis ⢠Stoppen met CI kan op ieder moment om over te gaan op spontane darmlediging, er zijn geen negatieve Kent, D J , Long, <PERSOON>, C (###b) <PERSOON> colostomy irrigation affect functional outcomes and quality of life in persons with a colostomy? Journal of <PERSOON>, N J , <PERSOON> irrigation current knowledge and practice of WOC nurses Journal of <PERSOON>, L J , <PERSOON> in Long-Term Survivors of Colorectal Cancer with <PERSOON>, M , <PERSOON> to Wound, Ostomy and Continence Nurses Journal of Wound Ostomy & Kent, D J , Long, <PERSOON>, C (###a) Revisiting colostomy irrigation a viable option for persons with permanent descending and sigmoid colostomies Journal of <PERSOON-##> and negative aspects of colostomy irrigation a patient and WOC nurse perspective Journal of <PERSOON-##>, C.
| 461 | nvmdl |
Long, <PERSOON>, C (###b) <PERSOON> colostomy irrigation affect functional outcomes and quality of life in persons with a colostomy? Journal of <PERSOON>, N J , <PERSOON> irrigation current knowledge and practice of WOC nurses Journal of <PERSOON>, L J , <PERSOON> in Long-Term Survivors of Colorectal Cancer with <PERSOON>, M , <PERSOON> to Wound, Ostomy and Continence Nurses Journal of Wound Ostomy & Kent, D J , Long, <PERSOON>, C (###a) Revisiting colostomy irrigation a viable option for persons with permanent descending and sigmoid colostomies Journal of <PERSOON> and negative aspects of colostomy irrigation a patient and WOC nurse perspective Journal of <PERSOON-##> irrigation to maintain continence <PERSOON-##> old method In deze bijlage is informatie opgenomen die de (stoma)verpleegkundige vertelt aan de stomadrager in de nazorgfase Het doel is dat de stomadrager weet wat normaal is Daarnaast worden praktische punten voor het dagelijks leven van de stomadrager vermeld Deze opsomming zal zeker niet compleet zijn, maar kan beschouwd ⢠kleur van het stomaslijmvlies roze tot helderrood (gelijkend op wangslijmvlies) ⢠huid rondom de stoma dezelfde kleur als de rest van de buik ⢠postoperatief is de stoma oedemateus en slinkt in de eerste # weken ⢠het slijmvlies van de stoma kan gemakkelijk bloeden, met name bij aanraking (bij reinigen) en bij gebruik van ⢠aandachtspunten bij brug, en wanneer deze wordt verwijderd Afhankelijk van de lokalisatie van de stoma wordt, wanneer de patiënt weer normaal eet en drinkt, het - stoma op het ileum (water)dunne tot brijige ontlasting, meerdere keren per dag - stoma op het colon ascendens; dunne tot brijige ontlasting, meerdere keren per dag - stoma op het transversum; brijige ontlasting, twee tot drie keer per dag - stoma op het colon descendens; vaste ontlasting,·één tot twee keer per dag, soms wordt een dag overgeslagen Informatie over de mogelijkheid van verlies van darminhoud rectaal De urine hoort helder van kleur te zijn vermengd met wat slijm (afkomstig van de ileumlis) Per ## uur zal er ### tot ### ml urine geproduceerd worden via de urostoma, mede afhankelijk van hoeveel.
| 471 | nvmdl |
irrigation to maintain continence <PERSOON> old method In deze bijlage is informatie opgenomen die de (stoma)verpleegkundige vertelt aan de stomadrager in de nazorgfase Het doel is dat de stomadrager weet wat normaal is Daarnaast worden praktische punten voor het dagelijks leven van de stomadrager vermeld Deze opsomming zal zeker niet compleet zijn, maar kan beschouwd ⢠kleur van het stomaslijmvlies roze tot helderrood (gelijkend op wangslijmvlies) ⢠huid rondom de stoma dezelfde kleur als de rest van de buik ⢠postoperatief is de stoma oedemateus en slinkt in de eerste # weken ⢠het slijmvlies van de stoma kan gemakkelijk bloeden, met name bij aanraking (bij reinigen) en bij gebruik van ⢠aandachtspunten bij brug, en wanneer deze wordt verwijderd Afhankelijk van de lokalisatie van de stoma wordt, wanneer de patiënt weer normaal eet en drinkt, het - stoma op het ileum (water)dunne tot brijige ontlasting, meerdere keren per dag - stoma op het colon ascendens; dunne tot brijige ontlasting, meerdere keren per dag - stoma op het transversum; brijige ontlasting, twee tot drie keer per dag - stoma op het colon descendens; vaste ontlasting,·één tot twee keer per dag, soms wordt een dag overgeslagen Informatie over de mogelijkheid van verlies van darminhoud rectaal De urine hoort helder van kleur te zijn vermengd met wat slijm (afkomstig van de ileumlis) Per ## uur zal er ### tot ### ml urine geproduceerd worden via de urostoma, mede afhankelijk van hoeveel huisarts/ medisch specialist wegens verhoogd risico op urineweginfecties of nierbekkenontsteking Wanneer een urinekweek nodig is bij een urostoma dient de urine rechtstreeks uit de stoma afgenomen te worden De urine in het urostomazakje bevat altijd micro-organismen en geeft geen juiste uitslag Bij overmatig haargroei op de buik kan de huid rondom de stoma, met een wegwerpmesje, geschoren worden Adviseer om altijd van de stoma af te scheren Het is belangrijk dat dit op hygiënische wijze gebeurt, om wondjes door het scheren te voorkomen Na het scheren kan de huid verzorgd worden met barrièrecrème Bij extreme haargroei kan worden doorverwezen naar de dermatoloog om de mogelijkheid van laseren te bespreken Wees terughoudend met middelen zoals ontharingscrème in verband met een mogelijke reactie op de parastomale In verband met preventie van een parastomale hernia worden de volgende adviezen gehanteerd ⢠Vermijd zware belasting van de buikwand, zowel in de direct postoperatieve fase als in een latere fase na ⢠Zwaar tillen en buikspieroefeningen pas starten <DATUM> maanden na operatie ⢠Overweeg om voor opbouwen van de activiteitenbegeleiding door speciaal opgeleide fysiotherapie in te ⢠Overweeg preventief ondersteuning van de buikwand te gebruiken (een steunhulpmiddel) bij zwaar tillen ⢠Voorkomen van verhoogde abdominale druk (zoals hoesten, niezen, COPD, braken) ⢠Advies om bij hoesten en niezen het hoofd opzij te draaien De stomadrager moet ervoor zorgen dat hij op een juiste manier tilwerk verricht, waarbij zo weinig mogelijk spanning op de buik en met name de buikspieren ontstaat Zware voorwerpen kunnen beter niet getild worden.
| 597 | nvmdl |
nierbekkenontsteking Wanneer een urinekweek nodig is bij een urostoma dient de urine rechtstreeks uit de stoma afgenomen te worden De urine in het urostomazakje bevat altijd micro-organismen en geeft geen juiste uitslag Bij overmatig haargroei op de buik kan de huid rondom de stoma, met een wegwerpmesje, geschoren worden Adviseer om altijd van de stoma af te scheren Het is belangrijk dat dit op hygiënische wijze gebeurt, om wondjes door het scheren te voorkomen Na het scheren kan de huid verzorgd worden met barrièrecrème Bij extreme haargroei kan worden doorverwezen naar de dermatoloog om de mogelijkheid van laseren te bespreken Wees terughoudend met middelen zoals ontharingscrème in verband met een mogelijke reactie op de parastomale In verband met preventie van een parastomale hernia worden de volgende adviezen gehanteerd ⢠Vermijd zware belasting van de buikwand, zowel in de direct postoperatieve fase als in een latere fase na ⢠Zwaar tillen en buikspieroefeningen pas starten <DATUM> maanden na operatie ⢠Overweeg om voor opbouwen van de activiteitenbegeleiding door speciaal opgeleide fysiotherapie in te ⢠Overweeg preventief ondersteuning van de buikwand te gebruiken (een steunhulpmiddel) bij zwaar tillen ⢠Voorkomen van verhoogde abdominale druk (zoals hoesten, niezen, COPD, braken) ⢠Advies om bij hoesten en niezen het hoofd opzij te draaien De stomadrager moet ervoor zorgen dat hij op een juiste manier tilwerk verricht, waarbij zo weinig mogelijk spanning op de buik en met name de buikspieren ontstaat Zware voorwerpen kunnen beter niet getild worden Aangeraden wordt te tillen met een goede aanspanning van de buik en bekkenbodem en stabiliteit van de romp, de zogenaamde Core stability Met een stoma kunnen veel sporten uitgeoefend worden De eerste <DATUM> maanden wordt intensieve sportbeoefening afgeraden De stoma moet in die weken nog zijn vaste maat en vorm krijgen Na die periode Duursporten of grote lichamelijke inspanning vragen enige aanpassing bij een ileostoma en urinestoma Ileostomadragers moeten opletten dat ze voldoende drinken Vaak moet er ook extra zout ingenomen worden Bij duursporten produceren de urostoma en ileostoma vaak minder Een aantal sporten die beter niet uitgeoefend kunnen worden met een stoma, zijn gewichtheffen, intensieve kracht-contactsporten, zoals rugby, judo, karate Er zijn folders verkrijgbaar waarin beschreven wordt welke buikspieroefeningen geschikt zijn voor stomadragers Zwemmen met een stoma is goed mogelijk Het stomamateriaal kan beter niet vlak voor het zwemmen worden aangebracht De plakkracht is dan nog niet optimaal Het filter kan afgeplakt worden, met een sticker, om het tegen water te beschermen Tevens zijn er filtermembranen, waarbij geen water in de koolstoffilter van het zakje kan komen De gassen kunnen wel eruit ontsnappen Er kunnen kleinere zakjes gebruikt worden voor het zwemmen Ook is er speciale zwemkleding voor stomadragers Er zijn firmaâs die deze zwemkleding op maat maken Met een stoma kan men naar de sauna Er zijn stomapleisters waarmee de stoma afgedekt kan worden.
| 547 | nvmdl |
wordt te tillen met een goede aanspanning van de buik en bekkenbodem en stabiliteit van de romp, de zogenaamde Core stability Met een stoma kunnen veel sporten uitgeoefend worden De eerste <DATUM> maanden wordt intensieve sportbeoefening afgeraden De stoma moet in die weken nog zijn vaste maat en vorm krijgen Na die periode Duursporten of grote lichamelijke inspanning vragen enige aanpassing bij een ileostoma en urinestoma Ileostomadragers moeten opletten dat ze voldoende drinken Vaak moet er ook extra zout ingenomen worden Bij duursporten produceren de urostoma en ileostoma vaak minder Een aantal sporten die beter niet uitgeoefend kunnen worden met een stoma, zijn gewichtheffen, intensieve kracht-contactsporten, zoals rugby, judo, karate Er zijn folders verkrijgbaar waarin beschreven wordt welke buikspieroefeningen geschikt zijn voor stomadragers Zwemmen met een stoma is goed mogelijk Het stomamateriaal kan beter niet vlak voor het zwemmen worden aangebracht De plakkracht is dan nog niet optimaal Het filter kan afgeplakt worden, met een sticker, om het tegen water te beschermen Tevens zijn er filtermembranen, waarbij geen water in de koolstoffilter van het zakje kan komen De gassen kunnen wel eruit ontsnappen Er kunnen kleinere zakjes gebruikt worden voor het zwemmen Ook is er speciale zwemkleding voor stomadragers Er zijn firmaâs die deze zwemkleding op maat maken Met een stoma kan men naar de sauna Er zijn stomapleisters waarmee de stoma afgedekt kan worden Als de stomadrager op vakantie of op reis gaat is het belangrijk dat er geadviseerd wordt voldoende stomamateriaal mee te nemen (advies anderhalf tot twee keer de normale hoeveelheid) Door temperatuurs verschillen en ander voedsel kan het verbruik van materiaal hoger zijn Verdeel het stomamateriaal over verschillende koffers en uw handbagage voor het geval de bagage zoekraakt Via de stomaverpleegkundige, de Stomavereniging of medisch speciaalzaak is een stomapaspoort en medische verklaring te verkrijgen Dit kan een zeer nuttig hulpmiddel zijn voor reizen naar het buitenland In het paspoort staat in diverse talen alle informatie die de douane of beveiligingsbeambten nodig kunnen hebben Bij warm weer is het belangrijk om extra te drinken om uitdroging te voorkomen (minimaal #,# liter water per dag) Stomadragers met een ileostoma moeten niet alleen extra vocht maar ook extra zout gebruiken Als het water niet drinkbaar is, is het beter om flessenwater te kopen Let op de flessen dienen verzegeld te zijn Voor het irrigeren van een stoma dient dan ook flessenwater gebruikt te worden omdat de darmen het water Er zijn situaties waarbij het voor de stomadrager comfortabel is om indikmiddelen te gebruiken Deze middelen worden in het stomazakje gedaan om de output in te dikken Verschillende modellen en maten Parastomale hernia en prolaps Verwisselen van stomamateriaal bij aanwezigheid van een brug Bij al deze taken geldt de algemene regel van bekwaamheid en bevoegdheid SPKS Stichting voor Patiënten met Kanker aan het Spijsverteringskanaal.
| 527 | nvmdl |
het belangrijk dat er geadviseerd wordt voldoende stomamateriaal mee te nemen (advies anderhalf tot twee keer de normale hoeveelheid) Door temperatuurs verschillen en ander voedsel kan het verbruik van materiaal hoger zijn Verdeel het stomamateriaal over verschillende koffers en uw handbagage voor het geval de bagage zoekraakt Via de stomaverpleegkundige, de Stomavereniging of medisch speciaalzaak is een stomapaspoort en medische verklaring te verkrijgen Dit kan een zeer nuttig hulpmiddel zijn voor reizen naar het buitenland In het paspoort staat in diverse talen alle informatie die de douane of beveiligingsbeambten nodig kunnen hebben Bij warm weer is het belangrijk om extra te drinken om uitdroging te voorkomen (minimaal #,# liter water per dag) Stomadragers met een ileostoma moeten niet alleen extra vocht maar ook extra zout gebruiken Als het water niet drinkbaar is, is het beter om flessenwater te kopen Let op de flessen dienen verzegeld te zijn Voor het irrigeren van een stoma dient dan ook flessenwater gebruikt te worden omdat de darmen het water Er zijn situaties waarbij het voor de stomadrager comfortabel is om indikmiddelen te gebruiken Deze middelen worden in het stomazakje gedaan om de output in te dikken Verschillende modellen en maten Parastomale hernia en prolaps Verwisselen van stomamateriaal bij aanwezigheid van een brug Bij al deze taken geldt de algemene regel van bekwaamheid en bevoegdheid SPKS Stichting voor Patiënten met Kanker aan het Spijsverteringskanaal ((stoma care preoperative AND âlast # yearsâ[PDat] AND nursing AND Humans[Mesh] AND English[lang]) Informatie en educatie preoperatief Hoe ziet goede informatie en educatie aan de patiënt eruit? Informatie en educatie postoperatief Hoe ziet goede informatie/ educatie aan de patiënt eruit? ostomy OR stoma AND nursing AND education AND (after surgery OR after operation OR post operatively) NOT Ostomy AND stoma AND education NOT gastrostomy NOT vesicostomy NOT ureterostomy NOT Adult AND ostomy OR stoma AND nursing AND education AND (after surgery OR after operation OR post operatively) NOT vesicostomy NOT ureterostomy NOT dacryocystorhinostomy NOT cystostomy) Complicatie bij stoma aanleg in de postoperatieve fase/ ontslagfase Complicaties bij stoma aanleg in de nazorgfase Definities, voorkomen, herkennen, vaststellen en behandelen Ostomy And stoma complications AND post operative NOT vesicostomy NOT ureterostomy NOT ostomy OR stoma AND nursing AND (complication AND management OR treatment) AND (after surgery OR after operation OR post operatively) NOT vesicostomy NOT ureterostomy NOT dacryocystorhinostomy NOT ostomy OR stoma AND nursing AND prolapse AND (management OR treatment) NOT vesicostomy NOT adult AND ostomy OR stoma AND nursing AND stenosis AND (management OR treatment) NOT (gastrostomy NOT nephrostomy NOT tracheostomy NOT vesicostomy NOT ureterostomy NOT dacryocystorhinostomy NOT ostomy OR stoma AND nursing AND necrosis AND (management OR treatment NOT vesicostomy NOT ostomy OR stoma AND nursing AND (seperation OR dehiscention) AND (management OR treatment) NOT ostomy OR stoma AND nursing AND retraction AND (management OR treatment NOT vesicostomy NOT ostomy OR stoma AND nursing AND (trauma OR damage OR fistula) AND (management OR treatment NOT.
| 560 | nvmdl |
English[lang]) Informatie en educatie preoperatief Hoe ziet goede informatie en educatie aan de patiënt eruit? Informatie en educatie postoperatief Hoe ziet goede informatie/ educatie aan de patiënt eruit? ostomy OR stoma AND nursing AND education AND (after surgery OR after operation OR post operatively) NOT Ostomy AND stoma AND education NOT gastrostomy NOT vesicostomy NOT ureterostomy NOT Adult AND ostomy OR stoma AND nursing AND education AND (after surgery OR after operation OR post operatively) NOT vesicostomy NOT ureterostomy NOT dacryocystorhinostomy NOT cystostomy) Complicatie bij stoma aanleg in de postoperatieve fase/ ontslagfase Complicaties bij stoma aanleg in de nazorgfase Definities, voorkomen, herkennen, vaststellen en behandelen Ostomy And stoma complications AND post operative NOT vesicostomy NOT ureterostomy NOT ostomy OR stoma AND nursing AND (complication AND management OR treatment) AND (after surgery OR after operation OR post operatively) NOT vesicostomy NOT ureterostomy NOT dacryocystorhinostomy NOT ostomy OR stoma AND nursing AND prolapse AND (management OR treatment) NOT vesicostomy NOT adult AND ostomy OR stoma AND nursing AND stenosis AND (management OR treatment) NOT (gastrostomy NOT nephrostomy NOT tracheostomy NOT vesicostomy NOT ureterostomy NOT dacryocystorhinostomy NOT ostomy OR stoma AND nursing AND necrosis AND (management OR treatment NOT vesicostomy NOT ostomy OR stoma AND nursing AND (seperation OR dehiscention) AND (management OR treatment) NOT ostomy OR stoma AND nursing AND retraction AND (management OR treatment NOT vesicostomy NOT ostomy OR stoma AND nursing AND (trauma OR damage OR fistula) AND (management OR treatment NOT adult AND ostomy OR stoma AND nursing AND (hypergranulation OR verrucosa OR hyperkeratosis) AND (management OR treatment) NOT (gastrostomy NOT nephrostomy NOT tracheostomy NOT vesicostomy NOT adult AND ostomy OR stoma AND nursing AND pyoderma AND (management OR treatment) NOT vesicostomy adult AND ostomy OR stoma AND nursing AND (varices) AND (management OR treatment) NOT vesicostomy NOT adult AND ostomy OR stoma AND nursing AND oedema AND (management OR treatment) NOT vesicostomy NOT adult AND ostomy OR stoma AND nursing AND high output AND (management OR treatment) NOT vesicostomy ostomy OR stoma AND nursing AND obstruction AND (management OR treatment) NOT vesicostomy NOT postoperative period AND ostomy) AND appliances NOT vesicostomy) NOT ureterostomy) NOT cystostomy AND Humans AND adult NOT nephrolithotomy) AND Humans AND nurse (#hit) Informatie en educatie in de nazorgfase hoe ziet goede informatie/ educatie aan de patiënt eruit? Welke zorgverlener voert welke zorg uit en wanneer, welke deskundigheidsniveau is nodig? Wat kunnen specifieke problemen zijn bij stomadragers die chemotherapie ondergaan? Heeft een stomadrager die chemotherapie ondergaat aangepaste stomazorg nodig voor het bereiken van een betere kwaliteit van leven Ostomycare AND chemotherapy AND quality NOT vesicostomy NOT ureterostomy adults AND ostomy OR stoma AND nursing NOT surgery AND chemotherapy NOT vesicostomy, ureterostomy) Is gemiddeld # uur stomazorg per nieuwe stomadrager voldoende voor een stomaverpleegkundige om goede Hoeveel uur stomazorg door een gespecialiseerd verpleegkundige is nodig voor een nieuwe stomadrager in het Zijn gemiddeld # uur stomazorg na het eerste half jaar na aanleg van een stoma voldoende voor een Hoeveel uur stomazorg door een gespecialiseerd verpleegkundige is nodig voor een stomadrager bij complicaties.
| 582 | nvmdl |
OR hyperkeratosis) AND (management OR treatment) NOT (gastrostomy NOT nephrostomy NOT tracheostomy NOT vesicostomy NOT adult AND ostomy OR stoma AND nursing AND pyoderma AND (management OR treatment) NOT vesicostomy adult AND ostomy OR stoma AND nursing AND (varices) AND (management OR treatment) NOT vesicostomy NOT adult AND ostomy OR stoma AND nursing AND oedema AND (management OR treatment) NOT vesicostomy NOT adult AND ostomy OR stoma AND nursing AND high output AND (management OR treatment) NOT vesicostomy ostomy OR stoma AND nursing AND obstruction AND (management OR treatment) NOT vesicostomy NOT postoperative period AND ostomy) AND appliances NOT vesicostomy) NOT ureterostomy) NOT cystostomy AND Humans AND adult NOT nephrolithotomy) AND Humans AND nurse (#hit) Informatie en educatie in de nazorgfase hoe ziet goede informatie/ educatie aan de patiënt eruit? Welke zorgverlener voert welke zorg uit en wanneer, welke deskundigheidsniveau is nodig? Wat kunnen specifieke problemen zijn bij stomadragers die chemotherapie ondergaan? Heeft een stomadrager die chemotherapie ondergaat aangepaste stomazorg nodig voor het bereiken van een betere kwaliteit van leven Ostomycare AND chemotherapy AND quality NOT vesicostomy NOT ureterostomy adults AND ostomy OR stoma AND nursing NOT surgery AND chemotherapy NOT vesicostomy, ureterostomy) Is gemiddeld # uur stomazorg per nieuwe stomadrager voldoende voor een stomaverpleegkundige om goede Hoeveel uur stomazorg door een gespecialiseerd verpleegkundige is nodig voor een nieuwe stomadrager in het Zijn gemiddeld # uur stomazorg na het eerste half jaar na aanleg van een stoma voldoende voor een Hoeveel uur stomazorg door een gespecialiseerd verpleegkundige is nodig voor een stomadrager bij complicaties Wat is het beste moment om hechtingen rond de stoma te verwijderen? adults AND ostomy OR stoma AND nursing AND sutures NOT (vesicostomy, ureterostomy) (# hits) Wat zijn de (contra) indicaties voor het toucheren van een stoma Wat is de beste methodiek voor het toucheren van een stoma Welke complicaties kunnen optreden bij het toucheren van een stoma ostomy AND stoma AND examination NOT vesicostomy NOT ureterostomy Wat zijn de (contra) indicaties voor het dilateren van een stoma Wat is de beste methodiek voor het dilateren van een stoma (vinger, hulpmiddel- welke maat hulpmiddel en Welke complicaties kunnen optreden bij het dilateren van een stoma Wie is ertoe bevoegd om een stoma te dilateren (instructive zelfzorg ostomy AND stoma AND dilatation NOT vesicostomy NOT ureterostomy stoma management AND stenosis AND nursing NOT vesicostomy NOT ureterostomy adults AND ostomy OR stoma AND nursing AND dilatation NOT (vesicostomy, ureterostomy) (# hits) Wat is de beste methodiek ter preventie en behandeling van een parastomale hernia (steunband, steunbroek, Door welke factoren wordt het risico van een parastomale hernia vergroot Wat zijn de gevolgen van een parastomale hernia Welke zorgprofessional is bevoegd om de diagnose en beleid te bepalen ostomy AND stoma AND parastomal herniation AND nursing care adults AND ostomy OR stoma AND nursing AND herniation NOT (, vesicostomy, ureterostomy) stoma AND ostomy AND parastomal hernia AND physiotherapy stoma OR ostomy AND parastomal hernia AND support band stoma OR ostomy AND parastomal hernia AND support pants stoma OR ostomy AND parastomal hernia AND lift instructions.
| 569 | nvmdl |
Subsets and Splits
No community queries yet
The top public SQL queries from the community will appear here once available.