ba_title stringlengths 1 102 | ru_title stringlengths 1 101 | section stringclasses 2
values | ba stringlengths 18 400 | ru stringlengths 18 400 | ba_sentence_index int64 0 24 | ru_sentence_index int64 0 39 |
|---|---|---|---|---|---|---|
Йәйге Олимпия уйындарында еңел атлетика 1980 | Лёгкая атлетика на летних Олимпийских играх 1980 | facts | Ярышты үткәреүселәр иң уңышлыһы була: совет спортсылары 41 миҙал (15 алтын, 14 көмөш һәм 12 бронза) яулай. | Успешнее всего выступили хозяева соревнований: советские легкоатлеты завоевали 41 медаль (15 золотых, 14 серебряных и 12 бронзовых). | 3 | 3 |
Йәйге Олимпия уйындарында еңел атлетика 1980 | Лёгкая атлетика на летних Олимпийских играх 1980 | facts | Бынан дүрт йыл элек Монреалдәге Уйындарҙа совет спортсылары программаның 37 сараһында ни бары 4 алтын миҙал яулауға өлгәшә. | 4 годами ранее на Играх в Монреале советские легкоатлеты сумели выиграть лишь 4 золота в 37 видах программы. | 5 | 5 |
Йәйге Олимпия уйындарында еңел атлетика 1980 | Лёгкая атлетика на летних Олимпийских играх 1980 | facts | Шулай уҡ ГДР-ҙың еңел атлеттары Мәскәүҙә бик уңышлы сығыш яһай, 29 миҙал яулай, шуларҙың 11-е алтын була (4 йыл элек Монреалдә лә улар шундай уҡ һанда алтын миҙал яулай). | Также очень успешно в Москве выступили легкоатлеты ГДР, завоевавшие 29 наград, из которых 11 — золотых (столько же золотых легкоатлеты ГДР выиграли и 4 годами ранее в Монреале). | 6 | 6 |
Йәйге Олимпия уйындарында еңел атлетика 1980 | Лёгкая атлетика на летних Олимпийских играх 1980 | facts | Мәскәүҙә еңел атлетика буйынса наградаларҙы 17 ил вәкилдәре яулай, шуларҙың 7-һе 1-ҙән дә кәм булмаған алтын яулауға өлгәшә. | Всего же награды в лёгкой атлетике в Москве завоевали представители 17 стран, из которых 7 сумели выиграть хотя бы 1 золото. | 7 | 7 |
Йәйге Олимпия уйындарында еңел атлетика 1980 | Лёгкая атлетика на летних Олимпийских играх 1980 | facts | Монреалдәге үткән Йәйге Олимпия уйындары менән сағыштырғанда еңел атлетика программаһына 1 дисциплина өҫтәлә — ир-егеттәр өсөн 50 километрға спорт атлауы (спорт йөрөшө) олимпия программаһы кире ҡайта. | По сравнению с предыдущей летней Олимпиадой в Монреале в легкоатлетическую программу была добавлена 1 дисциплина — мужская спортивная ходьба на 50 км вернулась в олимпийскую программу. | 9 | 9 |
Йәйге Олимпия уйындарында йөҙөү 1980 | Плавание на летних Олимпийских играх 1980 | lead | Йәйге Олимпия уйындарында йөҙөү буйынса ярыштар Мәскәүҙә 1980 йылдың 20 июленән 27 июленә тиклем Олимпийский спорт комплексының ябыҡ бассейнында үтә. | Соревнования по плаванию на летних Олимпийских играх 1980 года в Москве проходили с 20 по 27 июля в крытом бассейне спорткомплекса «Олимпийский». | 0 | 0 |
Йәйге Олимпия уйындарында йөҙөү 1980 | Плавание на летних Олимпийских играх 1980 | facts | Йөҙөү ярыштарында 26 награда тупланмаһы уйнатыла (ирҙәр өсөн — 13, ҡатын-ҡыҙҙар өсөн — 13). | Было разыграно 26 комплектов наград (по 13 среди мужчин и женщин). | 1 | 1 |
Йәйге Олимпия уйындарында йөҙөү 1980 | Плавание на летних Олимпийских играх 1980 | facts | Йөҙөү программаһынан ир-егеттәр араһындағы 4×100 метрға ирҙәр эстафетаһы икенсе тапҡыр төшөп ҡала. | Второй раз подряд в программе плавания отсутствовала мужская эстафета 4×100 метров вольным стилем. | 3 | 3 |
Йәйге Олимпия уйындарында йөҙөү 1980 | Плавание на летних Олимпийских играх 1980 | facts | Ярышта 41 илдән 333 спортсы ҡатнаша. | В соревнованиях принимали участие 333 спортсмена из 41 страны. | 4 | 4 |
Йәйге Олимпия уйындарында спорт гимнастикаһы 1980 | Спортивная гимнастика на летних Олимпийских играх 1980 | lead | Йәйге Олимпия уйындарының спорт гимнастикаһы буйынса ярыштары Мәскәүҙәге Ленин исемендәге Үҙәк стадионда 1980 йылдың 20 июленән 25 июленә тиклем үтә. | Соревнования по спортивной гимнастике на летних Олимпийских играх 1980 года в Москве проходили с 20 по 25 июля во Дворце спорта Центрального стадиона им. | 0 | 0 |
Йәйге Олимпия уйындарында спорт гимнастикаһы 1980 | Спортивная гимнастика на летних Олимпийских играх 1980 | facts | Уларҙа 40 илдән 172 спортсы ҡатнаша. | В них приняли участие 172 атлета из 40 стран. | 1 | 1 |
Йәйге Олимпия уйындарында спорт гимнастикаһы 1980 | Спортивная гимнастика на летних Олимпийских играх 1980 | facts | Совет гимнастары Мәскәү олимпиадаһында барлығы 9 алтын, 8 көмөш һәм 5 бронза миҙал яулай. | Всего же советскими гимнастами на московском олимпийском помосте в общей сложности было завоёвано 9 золотых, 8 серебряных и 5 бронзовых медалей. | 6 | 11 |
Йәйге Олимпия уйындарында ауыр атлетика 1980 | Тяжёлая атлетика на летних Олимпийских играх 1980 | lead | 1980 йылдағы йәйге Олимпия уйындарында ауыр атлетика ярыштары Измайлово универсаль спорт комплексында 20 июлдән 30 июлгә тиклем үтә. | Соревнования по тяжёлой атлетике на летних Олимпийских играх 1980 года в Москве проходили с 20 по 30 июля в универсальном спорткомплексе «Измайлово». | 0 | 0 |
Йәйге Олимпия уйындарында фехтование 1980 | Фехтование на летних Олимпийских играх 1980 | lead | Мәскәүҙәге йәйге Олимпия уйындарында фехтование буйынса ярыштар 1980 йылдың 22 июленән 31 июленә тиклем Ленинград проспектындағы ЦСКА Универсаль спорт комплексында үтә. | Соревнования по фехтованию на летних Олимпийских играх 1980 года в Москве проходили с 22 по 31 июля в универсальном спорткомплексе ЦСКА на Ленинградском проспекте. | 0 | 0 |
Йәйге Олимпия уйындарында фехтование 1980 | Фехтование на летних Олимпийских играх 1980 | facts | Франция йыйылма командаһы уңышлы сығыш яһай — ул 4 алтын, 1 көмөш һәм 1 бронза миҙал яулай. | Успешнее всего выступила сборная Франции — на её счету 4 золотых, 1 серебряная и 1 бронзовая награда. | 1 | 1 |
Йәйге Олимпия уйындарында фехтование 1980 | Фехтование на летних Олимпийских играх 1980 | facts | Совет фехтовальщиктары иҫәбендә 7 награда: 3 алтын, 2 көмөш һәм 2 бронза миҙал. | Советские фехтовальщики завоевали 7 наград: 3 золота, 2 серебра и 2 бронзы. | 2 | 2 |
Йәйге Олимпия уйындарында бокс 1980 | Бокс на летних Олимпийских играх 1980 | lead | Мәскәүҙәге йәйге Олимпия уйындарында бокс буйынса ярыштар, Олимпийский спорт комплексында 1980 йылдың 20 июленән 2 авгусына тиклем үтә. | Соревнования по боксу на летних Олимпийских играх 1980 года проходили в Москве, в спорткомплексе «Олимпийский», с 20 июля по 2 августа. | 0 | 0 |
Йәйге Олимпия уйындарында бокс 1980 | Бокс на летних Олимпийских играх 1980 | facts | 51 илдән 217 бокссы 11 миҙал тупланмаһына дәғүә итә. | 11 комплектов наград было разыграно 217 боксёром из 51 страны. | 1 | 1 |
Йәйге Олимпия уйындарында академик ишеү 1980 | Академическая гребля на летних Олимпийских играх 1980 | lead | Мәскәүҙә йәйге Олимпия уйындарында академик ишеү буйынса ярыштар Крылаткий ишеү каналында 1980 йылдың 20 июленән 27 июленә тиклем үткәрелә. | Соревнования по академической гребле на летних Олимпийских играх 1980 года в Москве проходили с 20 по 27 июля на гребном канале в Крылатском. | 0 | 0 |
Куба йәйге Олимпия уйындарында 1980 | Куба на летних Олимпийских играх 1980 | lead | Куба 1980 йылда СССР-ҙың баш ҡалаһы Мәскәүҙә үткән йәйге Олимпия уйындарында ҡатнаша һәм 8 алтын, 7 көмөш һәм 5 бронза миҙал яулай. | Куба принимала участие в Летних Олимпийских играх 1980 года в Москве (СССР), и завоевала 8 золотых, 7 серебряных и 5 бронзовых медалей. | 0 | 0 |
Куба йәйге Олимпия уйындарында 1980 | Куба на летних Олимпийских играх 1980 | facts | Йыйылма команда 207 спортсынан (175 ир-егет, 32 ҡатын-ҡыҙ) тора. | Сборная страны состояла из 207 спортсменов (175 мужчин, 32 женщины). | 1 | 1 |
Футбол буйынса Рәсәй йыйылма командаһы | Сборная России по футболу | facts | Яңы йыйылма команда 1923 йылда РСФСР йыйылма командаһы, ә 1924 йылда СССР командаһы булараҡ уйнай башлай. | Новая национальная сборная начала выступления с 1923 года как сборная РСФСР, с 1924 — как СССР. | 13 | 5 |
Футбол буйынса Рәсәй йыйылма командаһы | Сборная России по футболу | facts | Халыҡ-ара матчтар өсөн иң ҙур ареналар булып «Лужники» (81 000 урын) һәм Санкт-Петербург стадиондары (62 315 урын) тора. | Крупнейшими аренами для проведения международных матчей являются стадионы «Лужники» (81 000 мест) и «Санкт-Петербург» (62 315 мест). | 18 | 33 |
Футбол буйынса Рәсәй йыйылма командаһы | Сборная России по футболу | facts | 2013—2017 йылдарҙа Лужники стадионын үҙгәртеп ҡорғанға тиклем Рәсәй йыйылма командаһы уйындарына инеү рекорды 2007 йылдың 17 октябрендә Мәскәүҙә ҡуйыла — Англия командаһына ҡаршы уйынын 78 000 тамашасы ҡарарға килә. | До реконструкции «Лужников» в 2013—2017 годах рекорд посещаемости сборной России был установлен 17 октября 2007 года в Москве — на матче против команды Англии присутствовало 78 000 зрителей. | 19 | 34 |
Рәсәй футбол союзы | Российский футбольный союз | lead | Рәсәй футбол союзы — Бөтә Рәсәй йәмәғәт ойошмаһы, уның төп маҡсаттары — Рәсәй Федерацияһында футболды үҫтереү һәм популярлаштырыу. | Российский футбольный союз (РФС) — общероссийская общественная организация, основными целями которой являются развитие и популяризация футбола в Российской Федерации. | 0 | 0 |
Шайбалы хоккей буйынса донъя чемпионаты | Чемпионат мира по хоккею с шайбой | lead | Шайбалы хоккей буйынса донъя чемпионаты — 1920 йылдан башлап халыҡ-ара хоккей федерацияһы тарафынан ойошторолған һәм йыл һайын үткәрелә торған хоккей ярыштары. | Чемпионат мира по хоккею с шайбой — ежегодное соревнование, организуемое Международной федерацией хоккея с шайбой с 1920 года. | 0 | 0 |
Шайбалы хоккей буйынса донъя чемпионаты | Чемпионат мира по хоккею с шайбой | facts | 1940 йылдан 1946 йылға тиклем Икенсе донъя һуғышы арҡаһында донъя чемпионаты ойошторолмай. | С 1940 по 1946 год чемпионат мира не проводился из-за Второй мировой войны. | 5 | 4 |
Шайбалы хоккей буйынса донъя чемпионаты | Чемпионат мира по хоккею с шайбой | facts | Беренсе этапта 16 команда ҡатнаша, улар 8 команданан торған 2 төркөмгә бүленә. | В первом этапе принимают участие 16 команд, разбитые на 2 группы по 8 команд. | 8 | 7 |
Шайбалы хоккей буйынса донъя чемпионаты | Чемпионат мира по хоккею с шайбой | facts | 2007 йылғы донъя чемпионатына тиклем командаға еңеү өсөн — 2, тигеҙ иҫәп өсөн — 1, еңелеү өсөн — 0 мәрәй бирелә. | Вплоть до чемпионата мира 2007 года за победу команда получала 2 очка, за ничью — 1, за поражение — 0. | 11 | 11 |
Шайбалы хоккей буйынса донъя чемпионаты | Чемпионат мира по хоккею с шайбой | facts | Матчтың даими ваҡытында иҫәп тигеҙ булһа, 4×4 форматта (2017 йылда 3×3) беренсе туп индерелгәнгә тиклем өҫтәмә 5 минут (овертайм) уйнала . | Если в основное время матча зафиксирована ничья, играют дополнительные 5 минут (овертайм) до первой заброшенной шайбы в формате 4×4 (3×3 в 2017 году ). | 13 | 13 |
Шайбалы хоккей буйынса донъя чемпионаты | Чемпионат мира по хоккею с шайбой | facts | 1/2 финал матчында еңеүсе финалға сыға, еңелеүсе 3-сө урын өсөн матчта ҡатнаша. | Победитель матча 1/2 финала выходит в финал, проигравший принимает участие в матче за 3-е место. | 21 | 23 |
Шайбалы хоккей буйынса донъя чемпионаты | Чемпионат мира по хоккею с шайбой | facts | 1920 йылдан алып 1968 йылға тиклем хоккей буйынса бөтә олимпия турнирҙары донъя чемпионаттары тип һанала. | Все олимпийские хоккейные турниры с 1920 по 1968 год также считались чемпионатами мира. | 22 | 24 |
Урал аръяғы ЙЭҮ | Зауральская ТЭЦ | lead | Урал аръяғы ЙЭҮ — Башҡортостан Республикаһы Сибай ҡалаһын электр энергияһы менән тәьмин итеү өсөн төҙөлгән газ поршенлы электр станцияһы. | Зауральская ТЭЦ — газопоршневая электростанция, возведенная для энергообеспечения города Сибая Республики Башкортостан. | 0 | 0 |
Урал аръяғы ЙЭҮ | Зауральская ТЭЦ | facts | Берләштерелгән йылылыҡ-электр үҙәге 2004 йылдың 5 мартында сафҡа индерелә. | Торжественный пуск теплоэлектроцентрали состоялся 5 марта 2004 года. | 2 | 2 |
Урал аръяғы ЙЭҮ | Зауральская ТЭЦ | facts | Станцияны сафҡа индереүгә арналған митингта сығыш яһап, Башҡортостандың элекке президенты Рәхимов билдәләүенсә, төҙөлгән станция уникаль характеристикаға эйә: электр энергияһын етештереүҙә файҙалы тәьҫир итеү коэффициенты (факторы) яҡынса 43%, ә яғыулыҡты файҙаланыу коэффициенты (нормаһы) — 83,3% тәшкил итә. | Выступая на митинге, посвященном пуску станции, бывший президент Башкортостана Рахимов отметил, что построенная станция имеет уникальные характеристики: коэффициент полезного действия при выработке электроэнергии составляет около 43%, а коэффициент использования топлива — 83,3%. | 3 | 3 |
Урал аръяғы ЙЭҮ | Зауральская ТЭЦ | facts | 2009-2011 йылдарҙа Урал аръяғы ЙЭҮ-е киңәйтеү һөҙөмтәһендә ҡаҙанлыҡ цехы һәм һыу йылытыу ҡаҙанлығы-утилизаторы менән ҡеүәте 16 МВт булған газ турбинаһы ҡоролмаһын төҙөү иҫәбенә уның айырым подразделениеһы - "Сибай" ГТЭС-ы (газ турбиналы электр станцияһы) барлыҡҡа килә. | В 2009-2011 годах в результате расширения Зауральской ТЭЦ за счёт строительства котельного цеха и газотурбинной установки мощностью 16 МВт с водогрейным котлом-утилизатором появилось ее обособленное подразделение - ГТЭС "Сибай". | 5 | 5 |
Урал аръяғы ЙЭҮ | Зауральская ТЭЦ | facts | Газ турбиналы электр станцияһы (ҡуйылған электр ҡеүәте 16 МВт, йылылыҡ ҡеүәте — 95,54 Гкал/сәғ) Сибай ҡалаһын электр энергияһы һәм йылылыҡ менән тәьмин итеүҙе арттырырға һәм Башҡорт Урал аръяғында энергия дефицитын кәметергә мөмкинлек бирә. | Газотурбинная электростанция (установленная электрическая мощность 16 МВт, тепловая - 95,54 Гкал/ч) позволила увеличить отпуск электрической и тепловой энергии для города Сибая и снизить энергодефицит в башкирском Зауралье. | 6 | 6 |
Урал аръяғы ЙЭҮ | Зауральская ТЭЦ | facts | 2008 һәм 2009 йыл йомғаҡтары буйынса ҡуйылған электр ҡеүәте 24,92 МВт тәшкил итә, ә йылылыҡ ҡеүәте — 22,2 Гкал/сәғ. | Установленная электрическая мощность станции на конец 2008 и 2009 годов составляла 24,92 МВт, тепловая — 22,2 Гкал/ч. | 7 | 7 |
Урал аръяғы ЙЭҮ | Зауральская ТЭЦ | facts | 2010 йыл йомғаҡтары буйынса станцияның ҡеүәте ике тапҡырға кәмей: электр ҡеүәте 12,46 МВт, йылылыҡ ҡеүәте 11,11 Гкал/сәғ тиклем.. | На конец 2010 года мощность станции снизилась в два раза: электрическая — до 12,46 МВт, тепловая — до 11,11 Гкал/ч.. | 8 | 8 |
Урал аръяғы ЙЭҮ | Зауральская ТЭЦ | facts | 2010 йылда Урал аръяғы ЙЭҮ-е 67,4 млн кВт·сәғ электр энергияһы етештерә, был Башҡортостан Республикаһында етештерелгән электр энергияһының 0,3 процентын тәшкил итә. | В 2010 году Зауральская ТЭЦ выработала 67,4 млн кВт·ч электрической энергии, что составляет 0,3 % от выработки электрической энергии на территории Республики Башкортостан. | 9 | 9 |
Урал аръяғы ЙЭҮ | Зауральская ТЭЦ | facts | 2010 йылда билдәләнгән электр ҡеүәтен файҙаланыу коэффициенты 35,3 % тәшкил итә. | Коэффициент использования установленной электрической мощности составил в 2010 году 35,3 %. | 10 | 10 |
Мейе | Мозг | lead | Баш мейеһе — ғәҙәттә, тәндең баш (алғы) бүлегендә урынлашҡан һәм нейрондар һәм синапстар компакт тупланмһы булып торған хайуандарҙың нервы системаһының үҙәк бүлеге. | Мозг — центральный отдел нервной системы животных, обычно расположенный в головном (переднем) отделе тела и представляющий собой компактное скопление нейронов и синапсов. | 0 | 0 |
Олимпия уйындарында шайбалы хоккей | Хоккей с шайбой на Олимпийских играх | lead | Олимпия уйындарында шайбалы хоккей буйынса беренсе турнир 1920 йылда йәйге Олимпия уйындарында үтә. | Первый турнир по хоккею с шайбой в рамках Олимпийских игр состоялся на летних Олимпийских играх 1920 года. | 0 | 0 |
Олимпия уйындарында шайбалы хоккей | Хоккей с шайбой на Олимпийских играх | facts | 1920 һәм 1968 йылдар араһында хоккей буйынса Олимпия турниры шулай уҡ хоккей буйынса донъя чемпионаты тип һанала. | В период между 1920 и 1968 годами хоккейный олимпийский турнир считался также чемпионатом мира по хоккею с шайбой. | 3 | 3 |
Олимпия уйындарында шайбалы хоккей | Хоккей с шайбой на Олимпийских играх | facts | НХЛ уйынсыларына Олимпиадала ҡатнашырға 1988 йылдан рөхсәт ителә. әммә лига үҙе хоккейсыларына Уйындарҙа йыйылма командалар өсөн 1998 йылдан 2014 йылға тиклем генә сығыш яһау мөмкинлеген бирә, бының өсөн даими миҙгел матчтары үткәрелмәй тора. | Интересно, что с 1988 г. игрокам из НХЛ было разрешено принимать участие в Олимпийских играх, но сама Лига дала возможность своим хоккеистам выступать за национальные сборные на Играх только с 1998 по 2014 год, делая для этого «окно» в календаре матчей регулярного чемпионата. | 7 | 6 |
Рәсәй Олимпия комитеты ҡышҡы Олимпия уйындарында 2022 | Олимпийский комитет России на зимних Олимпийских играх 2022 | lead | 2022 йылғы Ҡышҡы Олимпия уйындарында Рәсәй Олимпия комитеты бөтә 7 спорт төрөндә лә ҡатнаша бөтәһе 212 спортсы (103 ҡатын-ҡыҙ һәм 109 ир-егет). | Олимпийский комитет России (ОКР) на зимних Олимпийских играх 2022 года был представлен 212 спортсменами (103 женщины и 109 мужчин) во всех 7 видах спорта. | 0 | 0 |
Рәсәй Олимпия комитеты ҡышҡы Олимпия уйындарында 2022 | Олимпийский комитет России на зимних Олимпийских играх 2022 | facts | 2022 йылдың 20 ғинуарында Рәсәй Олимпия комитеты уйындарҙың киңәйтелгән исемлеген баҫтырып сығара, уның составына 217 спортсы индерелә. | Изначально, расширенный состав на Игры был опубликован Олимпийским комитетом России 20 января 2022 года, в него вошло 217 спортсменов. | 1 | 1 |
Рәсәй Олимпия комитеты ҡышҡы Олимпия уйындарында 2022 | Олимпийский комитет России на зимних Олимпийских играх 2022 | facts | РоК командаһы, 2021 йылда донъя чемпионатында 4-се урынды биләп, олимпия лицензияһын ала. | Олимпийскую лицензию в мужском кёрлинге сборная ОКР получила, заняв по результатам чемпионата мира 2021 года итоговое 4-е место. | 9 | 20 |
Рәсәй Олимпия комитеты ҡышҡы Олимпия уйындарында 2022 | Олимпийский комитет России на зимних Олимпийских играх 2022 | facts | 2022 йылдың 17 ғинуарында уйынсылар теҙмәһе иғлан ителә. | 17 января 2022 года был обнародован состав на Игры. | 10 | 21 |
Рәсәй Олимпия комитеты ҡышҡы Олимпия уйындарында 2022 | Олимпийский комитет России на зимних Олимпийских играх 2022 | facts | Олимпия уйындарында ҡатнашыу өсөн спортсыларҙы квалификациялау ФИС-тың 2022 йылдың 16 ғинуарына ҡарата махсус квалификация рейтингы нигеҙендә башҡарыла.. | Квалификация спортсменов для участия в Олимпийских играх осуществлялась на основании рейтинга IBSF по состоянию на 16 января 2022 года. | 14 | 14 |
Ҡоймос | Копчик | lead | Ҡоймос, ҡоймос һөйәге — кеше умыртҡа бағанаһының бер-береһенә ҡушылып үҫкән дүрт-биш рудиментар умыртҡанан торған түбәнге бүлеге. | Копчик (уменьш), также копчиковая кость — нижний отдел позвоночника человека, состоящий из четырёх-пяти сросшихся рудиментарных позвонков. | 0 | 0 |
Ҡышҡы Олимпия уйындарында саңғы ярыштары 2022 | Лыжные гонки на зимних Олимпийских играх 2022 | lead | 2022 йылғы ҡышҡы Олимпия уйындарында саңғы спорты буйынса ярыштар 2022 йылдың 5 февраленән 20-һенә тиклем Чжанцзякоу ҡалаһында урынлашҡан Милли саңғы үҙәгендә үтә. | Соревнования по лыжным гонкам на зимних Олимпийских играх 2022 года в Пекине прошли с 5 по 20 февраля 2022 года в Национальном лыжном центре, расположенном в Чжанцзякоу. | 0 | 0 |
Ҡышҡы Олимпия уйындарында саңғы ярыштары 2022 | Лыжные гонки на зимних Олимпийских играх 2022 | facts | Саңғы спорты буйынса Халыҡ-ара олимпия комитеты билдәләгән максималь квота — 296 спортсы (148 ир-ат һәм 148 ҡатын-ҡыҙ). | Максимальная квота установлена МОК на лыжные гонки 296 спортсменов (148 мужчин и 148 женщин). | 2 | 2 |
Ҡышҡы Олимпия уйындарында саңғы ярыштары 2022 | Лыжные гонки на зимних Олимпийских играх 2022 | facts | Һәр Милли олимпия комитетынан бөтәһе 16 спортсы ҡатнаша ала (8 ир-ат һәм 8 ҡатын-ҡыҙ). | Каждый Национальный олимпийский комитет может быть представлен максимум 16 спортсменами — максимально по 8 мужчин и женщин. | 3 | 3 |
Ҡышҡы Олимпия уйындарында саңғы ярыштары 2022 | Лыжные гонки на зимних Олимпийских играх 2022 | facts | Әгәр спортсы 2021 йылда донъя чемпионатында йәки 23 йәшкә тиклемгеләр араһында донъя чемпионатында 300-ҙән дә кәм булмаған ФИС мәрәйе йыйһа, 2022 йылғы Олимпия уйындарында ҡатнаша ала. | Спортсмен получает право участвовать на Олимпийских играх 2022 года набрав не менее 300 очков FIS на чемпионате мира 2021 года или чемпионате мира до 23 лет. | 4 | 4 |
Хоммос | Хумус | lead | Хоммос — ноҡоттан яһалған аҙыҡ, уның тәркибендә ғәҙәттә кунжут пастаһы (тахиниҙар), зәйтүн майы, һарымһаҡ, лимон һуты, паприка. | Хумус (хуммус, хомус, хоммус; от ) — закуска из нутового пюре, в состав которой обычно добавляются кунжутная паста (тахини), оливковое масло, чеснок, сок лимона, паприка. | 0 | 0 |
Шайбалы хоккей буйынса Швейцария йыйылма командаһы | Сборная Швейцарии по хоккею с шайбой | lead | Шайбалы хоккей буйынса Швейцария йыйылма командаһы Халыҡ-ара хоккей федерацияһы 1908 йылда ойошторолғандан алып уның ағзаһы булып тора. | Сборная Швейцарии по хоккею с шайбой — член международной федерации хоккея с момента её основания в 1908 году. | 0 | 0 |
Йәйге Олимпия уйындарында баскетбол 1980 | Баскетбол на летних Олимпийских играх 1980 | lead | 1980 йылғы Йәйге Олимпия уйындарында баскетбол буйынса ярыштар Мәскәүҙәге Олимпийский һәм ЦСКА Универсаль спорт комплекстарында үтә. | Соревнования по баскетболу на летних Олимпийских Играх 1980 года проходили в спорткомплексе «Олимпийский» и универсальном спортивном комплексе ЦСКА в Москве. | 0 | 0 |
Йәйге Олимпия уйындарында баскетбол 1980 | Баскетбол на летних Олимпийских играх 1980 | facts | Турнир ҡағиҙәләренә ярашлы, башта төркөм этабында бөтә командалар ҙа уйнай, уның аҙағында төркөмдөң иң яҡшы ике командаһы ярымфинал турнирына сыға, ә ҡалған ҡатнашыусылар һайлап алыу турнирында осраша, унда 7-сенән 12-се урынға тиклем урындар билдәләнә. | В соответствии с регламентом турнира сперва все команды играли групповой этап по итогом которого, две лучшие сборные из группы выходили в полуфинальный турнир, а оставшиеся участники встречались в квалификационном турнире, где определялись места с 7-го по 12-е. | 4 | 5 |
Йәйге Олимпия уйындарында футбол 1980 | Футбол на летних Олимпийских играх 1980 | lead | 1980 йылғы Йәйге Олимпия уйындарында футбол турниры 20 июлдән 2 авгусҡа тиклем үтә. | Футбольный турнир на летних Олимпийских играх 1980 года проходил с 20 июля по 2 августа. | 0 | 0 |
Йәйге Олимпия уйындарында футбол 1980 | Футбол на летних Олимпийских играх 1980 | facts | Мәскәүҙең «Спартак» командаһының баш тренеры Константин Бесков етәкселегендәге СССР йыйылма командаһы өй уйындарында фаворит тип һанала, ләкин ярымфиналда ГДР йыйылма командаһынан еңелә (0:1). | Константина Бескова, которая считалась фаворитом на домашних Играх, уступила в полуфинале сборной ГДР (0:1). | 7 | 8 |
Гвадалахара (Мексика) | Гвадалахара | facts | 1811 йылдың ғинуарында 6 мең роялисттан торған отряд сепаратистарҙың 100 меңлек армияһын ҡыйрата, артабан, һуғыш тамамланғанға тиклем, Гвадалахара испан тажы яҡлылар контроле аҫтында була. | В январе 1811 года отряд из 6 тысяч роялистов разгромил почти 100-тысячную армию сепаратистов, и далее, вплоть до окончания войны, Гвадалахара оставалась под контролем сторонников испанской короны. | 15 | 18 |
Гвадалахара (Мексика) | Гвадалахара | facts | Ҡала 1864 йылда француз интервенттары тарафынан баҫып алына һәм 1866 йылда мексикандар тарафынан кире ҡайтарыла. | Город был захвачен французскими интервентами в 1864 и отбит мексиканцами обратно в 1866 году. | 19 | 22 |
Гвадалахара (Мексика) | Гвадалахара | facts | 1915 йылдың 18 февралендә Панчо Вилья ғәскәрҙәре Гвадалахаранан көньяҡтараҡ Саюла янында каррансист генерал Дьегестың дивизияһын ҡыйрата. | 18 февраля 1915 года войска Панчо Вильи разбили возле Саюлы, южнее Гвадалахары, дивизию каррансистского генерала Дьегеса. | 21 | 27 |
Ҡышҡы Олимпия уйындарында саңғы ярыштары 2014 | Лыжные гонки на зимних Олимпийских играх 2014 | lead | 2014 йылда Сочиҙа үткән ҡышҡы Олимпия уйындарында саңғы ярыштары 8 февралдән 23 февралгә тиклем Красная Поляна янындағы «Лаура» саңғы һәм биатлон комплексында үтә. | Соревнования по лыжным гонкам на зимних Олимпийских играх 2014 в Сочи прошли с 8 по 23 февраля в Комплексе для соревнований по лыжным гонкам и биатлону «Лаура», расположенном возле Красной Поляны. | 0 | 0 |
Ҡышҡы Олимпия уйындарында биатлон 2014 | Биатлон на зимних Олимпийских играх 2014 | lead | 2014 йылда Сочиҙа үткән ҡышҡы Олимпия уйындарында биатлон буйынса ярыштар 8 февралдән 22 февралгә тиклем Красная Поляна янындағы «Лаура» саңғы һәм биатлон комплексында үтә. | Соревнования по биатлону на зимних Олимпийских играх 2014 года в Сочи прошли с 8 по 22 февраля в комплексе для соревнований по лыжным гонкам и биатлону «Лаура», расположенному возле Красной Поляны. | 0 | 0 |
Ҡышҡы Олимпия уйындарында биатлон 2014 — эстафета (ирҙәр) | Биатлон на зимних Олимпийских играх 2014 — эстафета (мужчины) | lead | Ир-егеттәр араһында биатлон эстафетаһы 2014 йылдың 22 февралендә үтә. | Соревнования мужчин в биатлонной эстафете 4×7,5 км на зимних Олимпийских играх 2014 года прошли 22 февраля. | 0 | 0 |
Ҡышҡы Олимпия уйындарында биатлон 2014 — эстафета (ирҙәр) | Биатлон на зимних Олимпийских играх 2014 — эстафета (мужчины) | facts | Урындағы ваҡыт буйынса 18:30 сәғәттә башлана (UTC+4). | Соревнования начались в 18:30 по местному времени (UTC+4). | 3 | 3 |
Ҡышҡы Олимпия уйындарында биатлон 2014 — эстафета (ирҙәр) | Биатлон на зимних Олимпийских играх 2014 — эстафета (мужчины) | facts | 2010 йылғы Уйындар менән сағыштырғанда составта бер үҙгәреш була: сығыш яһауҙы туҡтатҡан Хальвар Ханевольдты 20 йәшлек Йоханнес Тиннес Бё алмаштыра. | По сравнению с Играми 2010 года в их составе произошла одна замена: вместо завершившего карьеру Халвара Ханевольда выступал 20-летний Йоханнес Тиннес Бё. | 5 | 5 |
Ҡышҡы Олимпия уйындарында биатлон 2014 — эстафета (ирҙәр) | Биатлон на зимних Олимпийских играх 2014 — эстафета (мужчины) | facts | Германия (ФРГ, ГДР һәм Германия) биатлонсылары был дисциплинала 13 мөмкинлектән 11 тапҡыр миҙал яулай. | Немецкие (ФРГ, ГДР и Германия) биатлонисты выиграли награды в этой дисциплине 11-й раз из 13-ти. | 11 | 10 |
Рәсәй Ҡышҡы Олимпия уйындарында 2014 | Россия на зимних Олимпийских играх 2014 | lead | Рәсәй 2014 йылдың 7 февраленән 23 февраленә тиклем Сочиҙа үткән Ҡышҡы Олимпия уйындарында ҡабул итеүсе ил булараҡ ҡатнаша. | Россия принимала участие в зимних Олимпийских играх 2014 года, которые проходили в Сочи с 7 по 23 февраля, в качестве страны-организатора. | 0 | 0 |
Рәсәй Ҡышҡы Олимпия уйындарында 2014 | Россия на зимних Олимпийских играх 2014 | facts | 2014 йылдың 23 ғинуарында йыйылма команда составы раҫлана, уға 225 ҡатнашыусы инә. | 23 января 2014 года был утверждён состав сборной, в которую вошли 225 участников. | 1 | 1 |
Рәсәй Ҡышҡы Олимпия уйындарында 2014 | Россия на зимних Олимпийских играх 2014 | facts | Рәсәй Федерацияһы Хөкүмәте бойороғона ярашлы, Рәсәй спортсылары өсөн һәр алтын миҙал өсөн бүләк 4 миллион һум, көмөшкә — 2,5 миллион, бронзаға — 1,7 млн тәшкил итә. | Согласно распоряжению Правительства Российской Федерации вознаграждение за каждую золотую медаль для российских спортсменов составит 4 миллиона рублей, за серебряную — 2,5 млн, за бронзовую — 1,7 млн. | 6 | 7 |
Рәсәй Ҡышҡы Олимпия уйындарында 2014 | Россия на зимних Олимпийских играх 2014 | facts | Мәҫәлән, Төмән өлкәһе алтынға — 3,5 млн, көмөшкә — 2,5 миллион, бронзаға — 1,5 миллион һум; Силәбе өлкәһе — алтынға 3 миллион һум, көмөшкә — 2 миллион, бронзаға — 1 миллион һум; Ханты-Манси автономиялы округы — Югра алтынға 7 миллион һум, көмөшкә — 5 миллион, бронзаға — 3 миллион һум аҡса тәғәйенләй. | Так, тюменские спортсмены смогут получить 3,5 млн рублей за золото, 2,5 млн за серебро, 1,5 млн за бронзу; южноуральские спортсмены получат 3 млн рублей за золото, 2 млн за серебро, 1 млн за бронзу; спортсмены из ХМАО — Югры получат 7 млн рублей за золото, 5 млн за серебро, 3 млн за бронзу. | 9 | 10 |
Рәсәй Ҡышҡы Олимпия уйындарында 2014 | Россия на зимних Олимпийских играх 2014 | facts | Рәсәй командаһы миҙал иҫәбен 9 февралдә аса, конькиҙа йүгереүсе Ольга Граф 3000 метр дистанцияла бронза миҙал яулай. | Медальный счёт сборная России открыла 9 февраля, когда конькобежка Ольга Граф на дистанции 3000 м выиграла бронзовую медаль. | 16 | 16 |
Рәсәй Ҡышҡы Олимпия уйындарында 2014 | Россия на зимних Олимпийских играх 2014 | facts | Евгений Плюшенко, беренсе тапҡыр олимпия программаһына индерелгән команда ярыштарында алтын миҙал яулап, фигуралы шыуыуҙа олимпия миҙалдары һаны буйынса швед Гиллис Графстрёмдың 82 йыллыҡ рекордын ҡабатлай (4-шәр). | Евгений Плющенко, выиграв золото во впервые включённых в олимпийскую программу командных соревнованиях, повторил рекорд 82-летней давности шведа Йиллиса Графстрёма по количеству олимпийских наград в фигурном катании (по 4). | 20 | 20 |
Рәсәй Ҡышҡы Олимпия уйындарында 2014 | Россия на зимних Олимпийских играх 2014 | facts | Ошо уҡ команда ярыштарында 15 йәшлек Юлия Липницкаяның алтын миҙалы уны Рәсәй тарихында ҡышҡы уйындарҙың иң йәш чемпионы итә (быға тиклем 20 йәшкә тиклемге бер кем дә чемпион була алмай). | Золото 15-летней Юлии Липницкой в тех же командных соревнованиях сделало её самой юной чемпионкой зимних Игр в истории России (ранее этого не удавалось никому моложе 20 лет). | 21 | 21 |
Кеше умыртҡаһы | Позвоночник человека | lead | Умыртҡа бағанаһы, йәки умыртҡа кеше һөлдәһе үҙәгенең (күсәр) төп өлөшө. | Позвоночный столб, или позвоночник — основная часть осевого скелета человека. | 0 | 0 |
Кеше умыртҡаһы | Позвоночник человека | facts | Бер-береһе менән вертикаль торошта эҙмә-эҙлекле тоташҡан 32-33 умыртҡанан тора. | Состоит из 32—33 позвонков, последовательно соединённых друг с другом в вертикальном положении. | 1 | 1 |
Кеше умыртҡаһы | Позвоночник человека | facts | Дуғала һөйәкләнеү нөктәләре 1-се йәше барышында ҡушыла, ә кеше 3-сө йәше (йәки һуңыраҡ) менән барғанда тән менән тоташып үҫә. | В дуге точки окостенения сливаются на 1-м году жизни, а дуга срастается с телом на 3-м году жизни (или позже). | 11 | 12 |
Кеше умыртҡаһы | Позвоночник человека | facts | 5-6 йәше тулыуға кешенең умыртҡа тәненең өҫкө һәм аҫҡы өлөшөндә өҫтәмә һөйәкләнеү нөктәләре барлыҡҡа килә, ә умыртҡа бағанаһы 20-25 йәшкә тулыһынса һөйәкләнә. | Добавочные точки окостенения в верхней и нижней частях тела позвонка возникают в 5—6 лет, а окончательно позвонок окостеневает в 20—25 лет. | 12 | 13 |
Кеше умыртҡаһы | Позвоночник человека | facts | 3-5-се йәшенә II умыртҡа һөйәге тәне менән тоташып үҫеп, бала тешенең үҙ аллы һөйәкләнеү нөктәһе бар. | Зуб имеет самостоятельную точку окостенения, которая сливается с костным телом II позвонка на 3—5-м году жизни ребёнка. | 17 | 18 |
Кеше умыртҡаһы | Позвоночник человека | facts | Ҡаоында үҫешкәнендә өс өҫкө һигеҙгүҙ умыртҡаһында 6-7 ай эсендә өҫтәмә һөйәкләнеү нөктәләре барлыҡҡа килә, улар иҫәбенә һигеҙгүҙҙең латераль өлөштәре (һигеҙгүҙ ҡабырға рудименттары) үҫешә. | Число крестцовых позвонков за счёт ассимиляции поясничных может увеличиваться до 6—7 («сакрализация»), при соответствующем увеличении крестцового канала и увеличении количества крестцовых отверстий. | 18 | 31 |
Кеше умыртҡаһы | Позвоночник человека | facts | Ҡоймос (рудиментар умыртҡаларҙа) төрлө ваҡытта (1 йәштән 20 йәшкә тиклем) берәр һөйәкләнеү нөктәһе барлыҡҡа килә. | В копчиковых (рудиментарных позвонках) появляется по одной точке окостенения в различное время (в период от 1 года до 20 лет). | 20 | 21 |
Кеше умыртҡаһы | Позвоночник человека | facts | Кеше яралғыһында 38 умыртҡа һөйәге: 7 муйын, 13 күкрәк, 5 бил һәм 12-13 һигеҙгүҙ һәм ҡоймос умыртҡалары һалына. | У зародыша человека закладывается 38 позвонков: 7 шейных, 13 грудных, 5 поясничных и 12—13 крестцовых и копчиковых. | 21 | 22 |
Кеше умыртҡаһы | Позвоночник человека | facts | Эмбрион үҫкән осорҙа түбәндәге үҙгәрештәр була: 13-сө ҡабырға парҙары редукциялана һәм 13-сө күкрәк умыртҡаһының арҡыры сығынты тармаҡтары менән тоташып үҫә, ул 1-се бил умыртҡаһы (ә һуңғы бил умыртҡаһы 1-се һигеҙгүҙ умыртҡаһы) булып китә. | В период роста эмбриона происходят следующие изменения: 13-я пара рёбер редуцируется и срастается с поперечными отростками 13-го грудного позвонка, который становится 1-м поясничным (а последний поясничный позвонок становится 1-м крестцовым). | 22 | 23 |
Кеше умыртҡаһы | Позвоночник человека | facts | Шулай итеп, яралғы тыуған ваҡытта умыртҡа бағанаһы 33-34 умыртҡанан тора. | Таким образом, к моменту рождения плода позвоночный столб состоит из 33—34 позвонков. | 24 | 25 |
Футбол буйынса СССР Олимпия йыйылма командаһы | Олимпийская сборная СССР по футболу | lead | Футбол буйынса СССР Олимпия йыйылма командаһы Олимпия уйындарына һайлап алыу турнирҙарында, шулай уҡ Олимпия уйындарының йомғаҡлау турнирҙарында СССР исеменән сығыш яһай. | Сборная СССР по футболу (олимпийская) — представляла СССР на отборочных турнирах к Олимпийским играм, а также на финальных футбольных турнирах Олимпиад. | 0 | 0 |
Футбол буйынса Рәсәй йыйылма командаһы тарихы | История сборной России по футболу | lead | Футбол буйынса Рәсәй йыйылма командаһының яңы тарихы (Рәсәй империяһы, РСФСР, СССР һәм БДБ йыйылма командаларының вариҫы) 1992 йылда башлана. | Современная история национальной сборной России по футболу (правопреемница сборных Российской империи, СССР и СНГ) начинается с 1992 года. | 0 | 0 |
Футбол буйынса Рәсәй йыйылма командаһы тарихы | История сборной России по футболу | facts | 1923 йылда РСФСР йыйылма командаһы, 1924 йылда — СССР йыйылма командаһы барлыҡҡа килә. | В 1923 году появилась сборная РСФСР, в 1924 году — сборная СССР. | 4 | 4 |
Футбол буйынса Рәсәй йыйылма командаһы тарихы | История сборной России по футболу | facts | 1992 йылдың 8 февралендә Рәсәй футбол союзы (РФС) ойошторола, ул СССР футбол федерацияһының юридик вариҫы тип таныла. | 8 февраля 1992 года был образован Российский футбольный союз (РФС), который официально объявил себя и был признан правопреемником Федерации футбола СССР. | 8 | 8 |
Футбол буйынса Рәсәй йыйылма командаһы сығыштары статистикаһы | Статистика выступлений сборной России по футболу | lead | И — уйындар, В — еңеүҙәр, Н — тигеҙ иҫәптәр, П — еңелеүҙәр, МЗ — индерелгән туптар, МП — үткәрелгән туптар, ± — индерелгән туптар һәм үткәрелгән туптар айырмаһы. | И — игры, В — выигрыши, Н — ничьи, П — поражения, МЗ — забитые мячи, МП — пропущенные мячи, ± — разница забитых и пропущенных мячей. | 0 | 0 |
Футбол буйынса Рәсәй йыйылма командаһы сығыштары статистикаһы | Статистика выступлений сборной России по футболу | facts | Донъя һәм Европа чемпионатының ете финалында Рәсәй йыйылма командаһы дүрт тапҡыр буласаҡ чемпиондар менән бер төркөмдә уйнай: 1994 йылғы донъя чемпионатында — Бразилия, 1996 йылда Европа чемпионатында — Германия, 2004 йылда Европа чемпионатында — Греция һәм 2008 йылда Европа чемпионатында — Испания. | Из семи финальных турниров чемпионатов мира и Европы, в которых участвовала сборная России, она четырежды попадала в одну группу к будущим чемпионам: на ЧМ-1994 — к Бразилии, на ЧЕ-1996 — к Германии, на ЧЕ-2004 — к Греции и на ЧЕ-2008 — к Испании. | 2 | 2 |
Футбол буйынса Рәсәй йыйылма командаһы сығыштары статистикаһы | Статистика выступлений сборной России по футболу | facts | Ә 2008 йылғы Европа чемпионатында Рәсәй, киреһенсә, Испаниянан еңелә һәм плей-оффҡа тиклем барып етә, ә ярымфиналда шул уҡ команданан еңелә, һәм ике еңелеү ҙә өс гол айырмаһы менән була (1:4 һәм 0:3). | А на ЧЕ-2008 Россия наоборот проиграла Испании и вышла в плей-офф, а в полуфинале вновь уступила той же команде, причём оба поражения были с разницей в три мяча (1:4 и 0:3). | 4 | 4 |
Футбол буйынса Рәсәй йыйылма командаһы сығыштары статистикаһы | Статистика выступлений сборной России по футболу | facts | Шулай уҡ Рәсәй чемпионат хужалары менән бер төркөмдә өс тапҡыр осраша: 2002 йылғы донъя чемпионатында — Япония менән, 2004 йылда Европа чемпионатында — Португалия һәм 2012 йылда Европа чемпионатында — Польша менән осраша. | Также Россия трижды встречалась в одной группе с хозяевами чемпионатов: на ЧМ-2002 — с Японией, на ЧЕ-2004 — с Португалией и на ЧЕ-2012 — с Польшей. | 5 | 5 |
Футбол буйынса Рәсәй йыйылма командаһы сығыштары статистикаһы | Статистика выступлений сборной России по футболу | facts | Матчтар араһында иң рекордлы интервал — Алжир йыйылма команда менән — 49 йыл, 8 ай һәм 22 көн (1964 йылдың 4 ноябренән 2014 йылдың 26 июненә тиклем). | Сборной-соперником с самым рекордным интервалом между матчами является Алжир — он составил 49 лет, 8 месяцев и 22 дня (между 4 ноября 1964 года и 26 июня 2014 года). | 8 | 7 |
Футбол буйынса Рәсәй йыйылма командаһы сығыштары статистикаһы | Статистика выступлений сборной России по футболу | facts | Төньяҡ Ирландия менән интервал — 40 йыл, 10 ай һәм 25 көн (1971 йылдың 13 октябренән 2012 йылдың 7 сентябренә тиклем). | Интервал с Северной Ирландией составляет 40 лет, 10 месяцев и 25 дней (между 13 октября 1971 года и 7 сентября 2012 года). | 9 | 8 |
Футбол буйынса Рәсәй йыйылма командаһы сығыштары статистикаһы | Статистика выступлений сборной России по футболу | facts | Рәсәй йыйылма командаһы Камерун менән менән 16 йыл, 11 ай һәм 10 көн дауамында бер матч та үткәрелмәй (1994 йылдың 28 июненән 2011 йылдың 7 июненә тиклем). | Кроме того, у сборной России имеется длительный интервал с Камеруном, матчи с которой не проводились в течение 16 лет, 11 месяцев и 10 дней (между 28 июня 1994 года и 7 июня 2011 года). | 10 | 11 |
Конфедерациялар Кубогы 2017 | Кубок конфедераций 2017 | facts | Германия йыйылма командаһы финалда Чили йыйылма командаһын 1:0 иҫәбе менән еңә һәм беренсе тапҡыр Кубок яулай. | Обладателем кубка впервые стала сборная Германии, обыграв в финале сборную Чили со счётом 1:0. | 3 | 2 |
Конфедерациялар Кубогы 2017 | Кубок конфедераций 2017 | facts | 2019 йылдан ФИФА ҡарары менән Конфедерациялар Кубогы ғәмәлдән сығарыла, ә уның урынына 2021 йылдан клубтарҙың киңәйтелгән донъя чемпионаты үткәрелә. | С 2019 года кубок конфедераций был отменен по решению ФИФА, вместо него с 2021 года проводится расширенный клубный чемпионат мира по футболу. | 9 | 9 |
Subsets and Splits
No community queries yet
The top public SQL queries from the community will appear here once available.