ba_title stringlengths 1 102 | ru_title stringlengths 1 101 | section stringclasses 2
values | ba stringlengths 18 400 | ru stringlengths 18 400 | ba_sentence_index int64 0 24 | ru_sentence_index int64 0 39 |
|---|---|---|---|---|---|---|
Риба Макинтайр | Макинтайр, Риба | facts | 1977 йылда ул үҙенең шул уҡ исемдәге дебют сольный альбомын сығара һәм 1983 йылға тиклем Mercury менән хеҙмәттәшлеген дауам итә. | В 1977 году она выпустила свой одноимённый дебютный сольный альбом и до 1983 года продолжала сотрудничать с Mercury. | 4 | 5 |
Риба Макинтайр | Макинтайр, Риба | facts | «Риба» (2001—2007) комедия сериалында төшә, уның өсөн «Алтын глобус» премияһына тәҡдим ителә, 2012 йылда «Малибу» ситкомында төп роль менән актерлыҡҡа ҡайта, әммә бер миҙгелдән һуң фильм туҡтатыла. | Она снялась в комедийном сериале «Риба» (2001—2007), за роль в котором она была номинирована на премию «Золотой глобус», а в 2012 году вернулась к актёрской профессии с главной ролью в ситкоме «Кантри в Малибу», который был закрыт после одного сезона. | 6 | 11 |
Риба Макинтайр | Макинтайр, Риба | facts | Реба Нил МакЭнтайр 1955 йылдың 28 мартында Оклахома штатының МакАлестер ҡалаһында тыуа. | Риба Нилл Макинтайр родилась 28 марта 1955 года в Макалестере (штат Оклахома). | 7 | 12 |
Риба Макинтайр | Макинтайр, Риба | facts | Был никахтан Ребаның 1990 йылдың 23 февралендә Шелби Стивен Макинтайр Блэксток исемле улы тыуа һәм элекке никахынан ике баланы тәрбиәгә ала. | От брака с ним Риба родила сына Шелби Стивена Макинтайр Блэкстока 23 февраля 1990 года, а также приняла двух его детей от предыдущего брака. | 14 | 19 |
Кэти Макнэлли | Макнэлли, Кэти | facts | Үҫмерҙәр араһында парлы уйындарҙа ике ҙур шлем турниры еңеүсеһе (2018 - Францияның Асыҡ турниры, 2018 - АҠШ-тың Асыҡ турниры); үҫмерҙәр араһында парлы уйында өс ҙур шлем турниры финалсыһы (Уимблдон 2016, -2017, -2018). | Победительница двух юниорских турниров Большого шлема в парном разряде (Открытый чемпионат Франции-2018, Открытый чемпионат США-2018); финалистка трёх юниорских турниров Большого шлема в парном разряде (Уимблдон-2016, -2017, -2018). | 1 | 2 |
Фигнер Лидия Николаевна | Фигнер, Лидия Николаевна | facts | Екатерина Христофор ҡыҙы Куприянова (1832—1903) менән ғаилә ҡора. | Был женат на Екатерине Христофоровне Куприяновой (1832—1903). | 4 | 7 |
Фигнер Лидия Николаевна | Фигнер, Лидия Николаевна | facts | 1864 йылда ул Ҡазан Родионов исемендәге дворян ҡыҙҙары институтына уҡырға инә һәм уны 1871 йылда тамамлай. | В 1864 году поступила в Казанский Родионовский институт благородных девиц и окончила его в 1871 году. | 6 | 9 |
Фигнер Лидия Николаевна | Фигнер, Лидия Николаевна | facts | 1875 йылдың 19 мартынан 5 апреленә тиклем Мәскәүҙә Альберт Гюбнер туҡыу фабрикаһында эшләй. | С 19 марта по 5 апреля 1875 года работала на ткацкой фабрике Альберта Гюбнера в Москве. | 17 | 20 |
Фигнер Лидия Николаевна | Фигнер, Лидия Николаевна | facts | 1875 йылдың 7 авгусында ҡулға алына; ҡулға алыу һәм тентеү ваҡытында ул тыйылған әҙәбиәттең аныҡ булыуын таный. | Арестована 7 августа 1875 года; при аресте и обыске призналась, что запрещённая литература принадлежит ей. | 22 | 24 |
Фигнер Лидия Николаевна | Фигнер, Лидия Николаевна | facts | 1876 йылдың 5 октябренән 1877 йылдың 15 февраленә тиклем Петр һәм Павел ҡәлғәһендә тотола, шунан һуң СИЗО-ға күсерелә. | С 5 октября 1876 года до 15 февраля 1877 года содержалась в Петропавловской крепости, после чего переведена в Дом предварительного заключения. | 24 | 26 |
Шәйҙуллина Регина Марат ҡыҙы | Шайдуллина, Регина Маратовна | lead | Шәйҙуллина Регина Марат ҡыҙы (14 апрель 1999 йыл, Яр Саллы) — Рәсәй штангасыһы. | Регина Маратовна Шайдуллина — российская тяжелоатлетка. | 0 | 0 |
Шәйҙуллина Регина Марат ҡыҙы | Шайдуллина, Регина Маратовна | facts | 1999 йылдың 14 апрелендә Яр Саллы ҡалаһында тыуған. | Родилась 14 апреля 1999 года в Набережных Челнах. | 2 | 2 |
Шәйҙуллина Регина Марат ҡыҙы | Шайдуллина, Регина Маратовна | facts | 2020 йылда Рәсәй чемпионатында көмөш миҙал яулай, ә 2021 йылда 45 кг ауырлыҡ категорияһында еңә. | В 2020 году стала серебряным призёром чемпионата России, а в 2021 году — победила в категории до 45 кг. | 5 | 5 |
Шәйҙуллина Регина Марат ҡыҙы | Шайдуллина, Регина Маратовна | facts | 2023 йылда Яңы Уренгойҙа үткән ауыр атлетика буйынса Рәсәй чемпионатында Регина ике күнекмәлә дөйөм ауырлыҡ 150 килограмм тәшкил итеп, карьераһында өсөнсө тапҡыр чемпион исемен яулай. | На чемпионате России по тяжёлой атлетике 2023 года, который состоялся в Новом Уренгое, Регина в третий раз в карьере завоевала чемпионский титул с общим весом на штанге по сумме двух упражнений 150 килограммов. | 8 | 8 |
Шәйҙуллина Регина Марат ҡыҙы | Шайдуллина, Регина Маратовна | facts | 2024 йылдың июлендә Новосибирскиҙа үткән Рәсәй чемпионатында Регина карьераһында дүртенсе тапҡыр 45 килограмлыҡ ауырлыҡ категорияһында ил чемпионатында еңеү яулай. | В июле 2024 года на чемпионате России, который состоялся В Новосибирске, Регина в четвёртый раз в карьере одержала победу на чемпионате страны в категории до 45 кг. | 9 | 9 |
Шәйҙуллина Регина Марат ҡыҙы | Шайдуллина, Регина Маратовна | facts | 2025 йылдың авгусында Санкт-Петербургта үткән Рәсәй чемпионатында Регина дөйөм һөҙөмтәһе 154 кг менән алтын миҙал яулай, снэтчта икенсе, клин-энд-джеркта беренсе урынды яулай. | В августе 2025 года на чемпионате России в Санкт-Петербурге Регина завоевала золотую медаль по сумме двоеборья с результатом 154 кг, в рывке была второй, а в толчке первой. | 10 | 10 |
Шәйҙуллина Регина Марат ҡыҙы | Шайдуллина, Регина Маратовна | facts | Ул 48 кг ауырлыҡ категорияһында В финалында сығыш яһаны һәм 152 кг ауырлыҡ менән дөйөм иҫәптә 21-се урынды яуланы. | В весовой категории до 48 кг выступала в финале В и заняла итоговое 21 место с результатом 152 кг. | 12 | 12 |
Шәйҙуллина Регина Марат ҡыҙы | Шайдуллина, Регина Маратовна | facts | 2026 йылдың февралендә Люберцыҙа үткән Россия Кубогында үҙе өсөн яңы категорияла, 49 кг тиклем, ул ике өйрәнеү суммаһында 159 кг һөҙөмтә менән икенсе урынды ала һәм титулды Елизавета Аткинаға оттора. | В феврале 2026 года на Кубке России в Люберцах в новой для себя категории до 49 кг стала второй с результатом 159 кг по сумме двух упражнений, уступив титул Елизавете Жаткиной. | 13 | 13 |
Ғәзизова Хәлимә Хисаметдин ҡыҙы | Газизова, Халима Хисамутдиновна | lead | Хәлимә Хисаметдин ҡыҙы Ғәзизова (26 ғинуар 1933 йыл, Варзи-Омга, Татар АССР-ы — 29 июль 2020 йыл, Әлмәт, Татарстан) — совет төҙөлөш сәнәғәте алдынғыһы, СССР Нефть һәм газ сәнәғәте предприятиеларын төҙөү министрлығы 8-се тресының 41-се төҙөлөш-монтаж идаралығы ташсыһы. | Халима Хисамутдиновна Газизова — передовик советской строительной отрасли, каменщица строительно-монтажного управления № 41 треста № 8 Министерства строительства предприятий нефтяной и газовой промышленности СССР, город Альметьевск Татарской АССР, полный кавалер ордена Трудовой Славы. | 0 | 0 |
Ғәзизова Хәлимә Хисаметдин ҡыҙы | Газизова, Халима Хисамутдиновна | facts | 1986 йылдың 13 июнендә СССР Юғары Советы Президиумы указы менән Хәлимә Хисаметдин ҡыҙы Ғәзизова айырым производство һөҙөмтәләре һәм төҙөлөш проекттарына тос өлөш индергәне өсөн Беренсе дәрәжә Хеҙмәт Даны ордены менән бүләкләнә. | Указом Президиума Верховного Совета СССР от 13 июня 1986 года за высокие производственные результаты и большие заслуги в строительстве объектов Халима Хисамутдиновна Газизова была награждена орденом Трудовой Славы I степени. | 15 | 8 |
Ғәлиева Гөлүсә Марат ҡыҙы | Галиева, Гелюса Маратовна | facts | 2025 йылдың декабрендә Өфөлә үткән Рәсәй чемпионатында 50 килограмм ауырлыҡ категорияһында бронза миҙал яулай. | В Уфе в декабре 2025 года на чемпионате России в весовой категории до 50 кг стала обладателем бронзовой медали. | 11 | 12 |
Ғәлиева Гөлүсә Марат ҡыҙы | Галиева, Гелюса Маратовна | facts | Рәсәй Федерацияһы Спорт министрының 2015 йылдың 24 февралендәге 19-сы һанлы бойороғо менән Гөлүсәгә Рәсәйҙең халыҡ-ара класлы спорт оҫтаһы тигән исем бирелә. | Приказом министра спорта РФ № 19-нг от 24 февраля 2015 года Гелюсе присвоено спортивное звание Мастер спорта России международного класса. | 14 | 15 |
Вяткина Алиса Львовна | Вяткина, Алиса Львовна | facts | 2012—2015 йылдарҙа «Ривьера» мәҙәни-күңел асыу комплексы яуаплылығы сикләнгән йәмғиәтенең художество етәксеһе. | С 2012 по 2015 гг. — арт-директор ООО «Культурно-развлекательный комплекс Ривьера» | 5 | 4 |
Вяткина Алиса Львовна | Вяткина, Алиса Львовна | facts | 2020—2022 йылдарҙа «БР Милли музейы » дәүләт бюджет мәҙәниәт учреждениеһының генераль директорының беренсе урынбаҫары, генераль директор вазифаһын башҡарыусы. | С 2020 по 2022 гг. — первый заместитель генерального директора, исполняющий обязанности генерального директора ГБУК «Национальный музей Республики Татарстан» | 7 | 5 |
Вяткина Алиса Львовна | Вяткина, Алиса Львовна | facts | 2022 йылдың мартынан 2025 йылдың 21 октябренә тиклем — «БР Милли музейы» дәүләт бюджет мәҙәниәт учреждениеһының генераль директоры. | С марта 2022 г. по 21 октября 2025 г— генеральный директор ГБУК «Национальный музей Республики Татарстан» | 8 | 6 |
Грабузова Татьяна Валерьевна | Грабузова, Татьяна Валерьевна | lead | Татьяна Валерьевна Грабузова (9 февраль 1967 йыл) — испан, элекке совет һәм Рәсәй шахматсыһы, ҡатын-ҡыҙҙар гроссмейстеры. | Татьяна Валерьевна Грабузова — испанская, ранее советская и российская шахматистка, гроссмейстер среди женщин. | 0 | 0 |
Грабузова Татьяна Валерьевна | Грабузова, Татьяна Валерьевна | facts | Биш тапҡыр Мәскәү чемпионы (1986, 1991, 1997, 2003 һәм 2007), 1992 йылда Рәсәй кубогы яулаусыһы, 1995 йылда Германия чемпионы, Блед, Мәскәү, Таллинда халыҡ-ара турнирҙар еңеүсеһе. | Пятикратная чемпионка Москвы (1986, 1991, 1997, 2003 и 2007), обладательница Кубка России 1992 года, чемпионка Германии 1995 года, победительница международных турниров в Бледе, Москве, Таллине. | 2 | 2 |
Базилевский Иван Федорович | Базилевский, Иван Фёдорович | facts | 1821—1824 йылдарҙа Ырымбур граждандар губернаторы ҡарамағындағы секретарь вазифаһын башҡара (һуңыраҡ был вазифаны уның ағаһы Пётр биләй). | Вскоре покинул столицу, в 1821—1824 годах был секретарём при Оренбургском гражданском губернаторе (позднее эту должность занимал его брат Пётр). | 5 | 4 |
Чижов Александр Федорович | Чижов, Александр Фёдорович | lead | Александр Федорович Чижов (1874, Ҡытау-Ивановск, Өфө губернаһы — 1937, Мәскәү) — 1-се гильдия рус сауҙагәре, меценат, Өфөнөң нәҫелдән килгән почётлы гражданы, Өфө районында Миловка усадьбаһы хужаһы. | Александр Фёдорович Чижов (1874, Катав-Ивановск, Уфимская губерния — 1937, Москва) — русский купец I гильдии, меценат, потомственный почётный гражданин Уфы, владел имением Миловка в Уфимском уезде. | 0 | 0 |
Чижов Александр Федорович | Чижов, Александр Фёдорович | facts | 1900 һәм 1910 йылдарҙа Чижовтың Өфө губернаһы Осоргин волосында 45 эшсенән торған пилорама һәм он тартыу заводтары була; һуңғыларының төп продукцияһы — ҡарабойҙай ярмаһы һәм арыш оно, йылына 3,2 тонна, заводтарҙың йыллыҡ табышы яҡынса 280 мең һум тәшкил иткән. | В 1900 и в 1910 годах Чижов владел лесопильным и мукомольно-крупорушным (45 рабочих) заводами в Осоргинской волости, Уфимская губерния, основной продукцией последнего была гречневая крупа и ржаная мука по 3,2 тонны в год, годовая прибыль заводов составляла около 280 тыс. рублей. | 5 | 5 |
Чижов Александр Федорович | Чижов, Александр Фёдорович | facts | Бының өсөн ул 1908—1909 йылдарҙа «Бельск» компанияһынан «Кама», «Мечта», «Демон» һәм «Трудолюбец» пароходтарын һатып ала, ләкин караптарҙы 1913 йылда һатырға мәжбүр итәләр; һуңғыһы Чижовтың бурыстары өсөн Бирскиҙа тартып алына. | Для этого в 1908—1909 годах он приобрёл у Бельского товарищества пароходы «Кама», «Мечта», «Демон», «Трудолюбец», но судна пришлось продать в 1913 году, последнее в Бирске было арестовано за долги Чижова. | 9 | 9 |
Чижов Александр Федорович | Чижов, Александр Фёдорович | facts | 1919—1923 йылдарҙа Себерҙә дүрт йыл йәшәгәндән һуң, Чижов ғаиләһе менән Һамарҙа төпләнә һәм унда «Корнеев и Горшканов» һыра заводы буйынса банкта инспектор булып эшләй. | После четырёхлетнего нахождения в Сибири в 1919—1923 годах Чижов поселился с семьёй в Самаре и работал там в банке инспектором по пивоваренному заводу «Корнеев и Горшканов». | 19 | 14 |
Ореляк (ҡурсаулыҡ) | Ореляк (заповедник) | lead | Ореляк — Болгарияның көньяҡ-көнбайышында Пирин тау һыртының үҙәк өлөшөндә урынлашҡан тәбиғәт ҡурсаулығы. | Ореляк — природный заповедник в центральной части горного хребта Пирин на юго-западе Болгарии. | 0 | 0 |
Ореляк (ҡурсаулыҡ) | Ореляк (заповедник) | facts | 1985 йылдың 22 февралендә Ореляк тауы ситендә (2099 м) бук урмандарын һаҡлау маҡсатында ойошторола. | Образован 22 февраля 1985 года с целью охраны старых буковых лесов на окраинах горы Ореляк (2099 м), самой высокой вершины Центрального Пирина. | 2 | 2 |
Ореляк (ҡурсаулыҡ) | Ореляк (заповедник) | facts | Ҡурсаулыҡ 757 гектар майҙанды биләй (7,57 км²). | Заповедник охватывает территорию площадью 757 га (7,57 км²). | 3 | 3 |
Белоруссияның махсус һаҡланыусы тәбиғәт биләмәләре | Особо охраняемые природные территории Беларуси | lead | Белоруссияның махсус һаҡланыусы тәбиғәт биләмәләре — Беларусь Республикаһы территорияһының ҡиммәтле тәбиғәт комплекстары һәм (йәки) объекттары булған өлөшө, уларҙа махсус һаҡлау һәм файҙаланыу режимы билдәләнгән. | Особо охраняемая природная территория (ООПТ) — часть территории Республики Беларусь с ценными природными комплексами и (или) объектами, в отношении которой установлен особый режим охраны и использования. | 0 | 0 |
Белоруссияның махсус һаҡланыусы тәбиғәт биләмәләре | Особо охраняемые природные территории Беларуси | facts | 2018 йылға махсус һаҡланыусы тәбиғәт биләмәләре системаһы 1289 объектты үҙ эсенә ала, уларҙың дөйөм майҙаны 1861,7 мең гектар йәки илдең дөйөм майҙанының 8,9 процентын тәшкил итә. | По состоянию на 2018 год система ООПТ включает 1289 объектов, общая площадь которых составляет 1861,7 тыс. га или 8,9 % от общей площади страны. | 2 | 2 |
Белоруссияның махсус һаҡланыусы тәбиғәт биләмәләре | Особо охраняемые природные территории Беларуси | facts | Был система Беларусь территорияһында теркәлгән үҫемлек төрҙәренең яҡынса 80 һәм хайуандарҙың яҡынса 90 процентын, шул иҫәптән Беларусь Республикаһының Ҡыҙыл китабына индерелеүсе, һаҡлауҙы тәьмин итергә мөмкинлек бирә. | Созданная система ООПТ позволяет обеспечить охрану около 80 % видов растений и около 90 % животных, зарегистрированных на территории Беларуси, в том числе, включённых в Красную книгу Республики Беларусь. | 3 | 3 |
Белоруссияның махсус һаҡланыусы тәбиғәт биләмәләре | Особо охраняемые природные территории Беларуси | facts | 2018 йылға ҡарата был система 1 ҡурсаулыҡты үҙ эсенә ала, уның майҙаны махсус һаҡланыусы тәбиғәт биләмәләренең дөйөм майҙанының 4,7 процентын ала. | По состоянию на 2018 год система ООПТ включает 1 заповедник, площадь которого составляет 4,7 % от общей площади всех ООПТ. | 6 | 9 |
Белоруссияның махсус һаҡланыусы тәбиғәт биләмәләре | Особо охраняемые природные территории Беларуси | facts | 2018 йылға ҡарата был система республика әһәмиәтендәге 99 һәм 282 — урындағы әһәмиәтле заказникты үҙ эсенә ала, уларҙың дөйөм майҙаны махсус һаҡланыусы тәбиғәт биләмәләренең дөйөм майҙанының 73,0 процентын тәшкил итә. | По состоянию на 2018 год система ООПТ включает 99 заказников республиканского значения и 282 — местного значения, общая площадь которых составляет 73,0 % от общей площади всех ООПТ. | 9 | 11 |
Белоруссияның махсус һаҡланыусы тәбиғәт биләмәләре | Особо охраняемые природные территории Беларуси | facts | 2018 йылға ҡарата 577 урындағы әһәмиәттәге һәм республика әһәмиәтендәге 326 тәбиғәт ҡомартҡыһы иҫәпләнә, уларҙың дөйөм майҙаны дөйөм майҙандың 0,8 процентын тәшкил итә. | По состоянию на 2018 год система ООПТ включает 326 памятников природы республиканского и 577 — местного значения, общая площадь которых составляет 0,8 % от общей площади всех ООПТ. | 10 | 13 |
Космонавтика көнө | День космонавтики | lead | Космонавтика көнө — тәүҙә СССР- ҙа, һуңыраҡ Рәсәйҙә һәм советтан һуңғы илдәрҙә, 12 апрелдә, кешенең тәүге йыһанға осоуын иҫкә алыу өсөн булдырылған байрам датаһы. | День космонавтики — отмечаемая сначала в СССР, а после в России и других странах постсоветского пространства 12 апреля, дата, установленная в ознаменование первого полёта человека в космос. | 0 | 0 |
Космонавтика көнө | День космонавтики | facts | Советтар Союзында байрам 1962 йылдың 9 апрелендә СССР Юғары Советы Президиумы указы менән булдырыла. | В Советском Союзе праздник установлен указом Президиума Верховного Совета СССР от 9 апреля 1962 года. | 11 | 4 |
Космонавтика көнө | День космонавтики | facts | Шул уҡ көндә Халыҡ-ара авиация федерацияһының 1968 йылдың ноябрендә үткән 61-се Генераль конференцияһы протоколына (17-се пункт) һәм Халыҡ-ара авиация федерацияһы Советының 1969 йылдың 30 апрелендә СССР Авиация спорты федерацияһы тәҡдиме буйынса ҡабул ителгән ҡарарына ярашлы Бөтә донъя авиация һәм космонавтика көнө бил... | 17 61-й Генеральной конференции Международной авиационной федерации, состоявшейся в ноябре 1968 года, и решению Совета Международной авиационной федерации, принятому 30 апреля 1969 года по представлению Федерации авиационного спорта СССР. | 15 | 8 |
Космонавтика көнө | День космонавтики | facts | 2011 йылдың 7 апрелендә Берләшкән Милләттәр Ойошмаһының Генераль Ассамблеяһының махсус пленар ултырышында 12 апрелде Халыҡ-ара кешенең йыһанға осоу көнө тип рәсми иғлан итеү тураһында резолюция ҡабул ителә. | 7 апреля 2011 года на специальном пленарном заседании Генеральной Ассамблеи ООН была принята резолюция, официально провозгласившая 12 апреля Международным днём полёта человека в космос. | 20 | 13 |
Космонавтика көнө | День космонавтики | facts | Кешенең тәүге йыһанға осоуынан һуң теүәл егерме йыл үткәс, 1981 йылдың 12 апрелендә «Америка йыһан шаттлы» программаһының тәүге пилотлы осошо башлана. | Ровно через двадцать лет после первого полёта человека в космос, 12 апреля 1981 года стартовал первый пилотируемый полёт по американской программе «Спейс Шаттл». | 22 | 15 |
Ҡаҙмунайгаз | Казмунайгаз | lead | МК АЙ (КМГ) — каҙаҡ милли нефть компанияһы. | АО НК «КазМунайГаз» (КМГ, АҚ) — казахстанская национальная нефтяная компания. | 0 | 0 |
Ҡаҙмунайгаз | Казмунайгаз | facts | 2002 йылдың 20 февралендә Ҡаҙағстан Президенты указы менән «„Ҡаҙаҡ нефть“ милли нефть компанияһы» һәм «Нефть һәм газ транспорты милли компанияһы» | Образовано указом президента Казахстана от 20 февраля 2002 года путём слияния ЗАО «ННК „Казахойл“» и ЗАО «НК „Транспорт нефти и газа“». | 4 | 3 |
Ҡаҙмунайгаз | Казмунайгаз | facts | 1997 йылдың майынан 1999 йылдың мартына тиклем Тимур Кулибаев «Ҡаҙаҡ нефть» асыҡ акционерҙар йәмғиәтендә иҡтисад һәм финанс буйынса вице-президент вазифаһын башҡара. | С мая 1997 по март 1999 года должность вице-президента по экономике и финансам в «Казахойле» занимал Тимур Кулибаев. | 7 | 5 |
Ҡаҙмунайгаз | Казмунайгаз | facts | 2000 йылдың йәйендә Нурсолтан Назарбаевтың ейәне Ҡайрат Һатыбал улы «Ҡаҙаҡ нефть» компанияһының вице-президенты булып китә, ул 2002 йылда «ҠаҙНефтГаз» компанияһында социаль мәсьәләләр, стратегик планлаштырыу һәм телекоммуникациялар буйынса идара итеүсе директор вазифаһын башҡара. | Летом 2000 года вице-президентом «Казахойл» стал Кайрат Сатыбалдыулы, племянник Нурсултана Назарбаева, который в 2002 году занял должность управляющего директора по социальным вопросам, стратегическому планированию и телекоммуникациям в «КазМунайГаз». | 8 | 6 |
Минск-Арена | Минск-Арена | facts | 2005 йыл аҙағында Белоруссия Президентының күп профилле спорт комплексы төҙөү тураһында указы буйынса булдырыла, эштәр 2006 йылдың яҙында башлана. | «Минск-Арена» была создана по изданному в конце 2005 года указу Президента Беларуси о строительстве многопрофильного спортивного комплекса, работы начались весной 2006 года. | 1 | 3 |
Минск-Арена | Минск-Арена | facts | Тәүҙә, 2008 йылдың 30 декабрендә, велодром файҙаланыуға тапшырыла. | Первым, 30 декабря 2008 года, был введён в эксплуатацию велодром. | 3 | 6 |
Минск-Арена | Минск-Арена | facts | 2009 йылдың 2 декабрендә конькиҙа йүгереү стадионында беренсе күнекмә үтә. | 2 декабря 2009 года состоялась первая тренировка на льду конькобежного стадиона. | 5 | 8 |
Минск-Арена | Минск-Арена | facts | Минск-Аренала беренсе хоккей матчы 2009 йылдың 26 декабрендә үтә, ул саҡта хоккей мәктәбенең үҫмерҙәр командалары осраша. | Первый хоккейный матч на «Минск-Арене» прошёл 26 декабря 2009 года, когда состоялось пробное заполнение трибун зрителями — встречались юношеские команды СДЮШОР «Минск» и хоккейной школы «Юность». | 6 | 9 |
Минск-Арена | Минск-Арена | facts | 2010 йылдың 30 ғинуарында Континенталь хоккей лигаһының Йондоҙҙар матчы үткәрелгәндә асыла. | Торжественное открытие «Минск-Арены» состоялось 30 января 2010 года в рамках Матча звёзд Континентальной хоккейной лиги. | 9 | 12 |
Минск-Арена | Минск-Арена | facts | 2019 йылдың 22-30 июнендә үткән II Европа уйындары ваҡытында Минск-Арена гимнастика төрҙәре (художестволы һәм спорт гимнастикаһы, аэробика, акробатика, батутта һикереү) буйынса ярыштар ҡабул итә. | Во время II Европейских игр с 22 по 30 июня 2019 года «Минск-Арена» принимала соревнования по гимнастическим видам (художественная и спортивная гимнастика, аэробика, акробатика, прыжки на батуте). | 13 | 23 |
Минск-Арена | Минск-Арена | facts | Стадион бинаһының тышҡы диаметры — 128 м, тамаша залы 116 м тәшкил итә. | Диаметр здания стадиона по внешнему кольцу в осях колонн составляет 128 м, зрелищного зала — 116м. | 15 | 25 |
Минск-Арена | Минск-Арена | facts | Күп функциялы спорт-күңел асыу аренаһының 1-се ҡатында 70 урынлыҡ «Спарт» рестораны, 6-сы ҡатта — 112 һәм 132 урынлыҡ ресторандар, шулай уҡ тамашасыларҙы ҡабул итеү өсөн тәғәйенләнгән һәр ҡатта буфеттар урынлашҡан. | В многофункциональной спортивно-зрелищной арене на 1 этаже размещается ресторан «Спарт» на 70 посадочных мест, на 6 этаже размещаются рестораны на 112 и 132 места с видом на арену, а также на каждом этаже, предназначенном для приёма зрителей, расположены буфеты. | 16 | 27 |
Тәбиғәт тарихы милли музейы (Болгария) | Национальный музей естественной истории (Болгария) | lead | Тәбиғәт тарихы милли музейы (НПМ) — Болгарияның тәбиғәт тарихы музейы. | Национальный музей естественной истории сокр. | 0 | 0 |
Тәбиғәт тарихы милли музейы (Болгария) | Национальный музей естественной истории (Болгария) | facts | Музей коллекцияһында 400-ҙән ашыу һөтимәр хайуан, 1200-ҙән ашыу ҡош төрө, йөҙҙәрсә мең бөжәк һәм башҡа умыртҡаһыҙҙар тулағы, шулай уҡ Болгариялағы бөтә төр минералдарҙың дүрттән бер өлөшө самаһы бар. | Коллекция музея насчитывает более 400 чучел млекопитающих, более 1200 видов птиц, сотни тысяч насекомых и других беспозвоночных, а также около четверти всех видов полезных ископаемых Болгарии. | 4 | 5 |
Тәбиғәт тарихы милли музейы (Болгария) | Национальный музей естественной истории (Болгария) | facts | 1889 йылда Болгария батшаһы Фердинанд I тарафынан сит ил һәм болғар белгестәре, шул иҫәптән 1913—1947 йылдарҙағы музей директоры Иван Буреш ярҙамында тәбиғәт тарихы музейы булараҡ ойошторола. | Был основан в 1889 году как музей естественной истории князем Болгарии Фердинандом с помощью иностранных и болгарских специалистов, включая Ивана Буреша, директора музея с 1913 по 1947 год. | 5 | 6 |
Тәбиғәт тарихы милли музейы (Болгария) | Национальный музей естественной истории (Болгария) | facts | Бина 1946—1947 йылдарҙа тергеҙелә. | За 1946—1947 годы здание было восстановлено. | 8 | 9 |
Күк механикаһы | Небесная механика | lead | Күк механикаһы — астрономияның механика закондарын күк есемдәренең, тәү сиратта Ҡояш системаһының ( Ай, планеталар һәм уларҙың юлдаштары, кометалар, бәләкәй есемдәр) хәрәкәтен һәм улар тыуҙырған күренештәрҙе (тотолоу һ.б) өйрәнеү һәм иҫәпләү өсөн ҡулланған бүлеге. | Небесная механика — раздел астрономии, применяющий законы механики для изучения и вычисления движения небесных тел, в первую очередь Солнечной системы (Луны, планет и их спутников, комет, малых тел), и вызванных этим явлений (затмений и проч). | 0 | 0 |
Күк механикаһы | Небесная механика | facts | Йоһанн Кеплер (1571—1630) тәүге тапҡыр планеталар хәрәкәтенең өс законын булдыра, уларҙы Исаак Ньютон (1643—1727) универсаль гравитация законында (бөтә донъя тартылыу законы) дөйөмләштерә. | Иоганн Кеплер (1571—1630) впервые установил три закона планетного движения, обобщённые Исааком Ньютоном (1643—1727) в законе всемирного тяготения. | 1 | 1 |
Словакия Олимпия уйындарында | Словакия на Олимпийских играх | lead | Словакия, бойондороҡһоҙ дәүләт булараҡ, тәүге тапҡыр Олимпия уйындарында 1994 йылда Лиллехаммерҙа үткән ҡышҡы Олимпиадала ҡатнаша һәм шунан алып һәр бер Олимпиадала ҡатнашып килә. | Словакия, как независимое государство, впервые приняла участие в Олимпийских играх в 1994 году на зимней Олимпиаде в Лиллехаммере и с тех пор не пропустила ни одной Олимпиады. | 0 | 0 |
Словакия Олимпия уйындарында | Словакия на Олимпийских играх | facts | 1896 йылдан 1912 йылға тиклем словак спортсылары Олимпия уйындарында Венгрия командаһы, ә 1920 йылдан 1992 йылға тиклем Чехословакия командаһы өсөн сығыш яһай. | С 1896 по 1912 год словацкие спортсмены выступали на Олимпийских играх за команду Венгрии, а с 1920 по 1992 год — за команду Чехословакии. | 1 | 1 |
Словакия Олимпия уйындарында | Словакия на Олимпийских играх | facts | Олимпия уйындарында Венгрия командаһы составында сығыш яһаған осорҙа словак спортсылары 12 миҙал яулай (3 алтын, 6 көмөш һәм 3 бронза, барыһы ла йәйге Олимпия уйындарында). | За время выступления на Олимпийских играх в составе команды Венгрии словацкие спортсмены завоевали 12 медалей (3 золотые, 6 серебряных и 3 бронзовые) — все на летних Олимпийских играх. | 2 | 2 |
Словакия Олимпия уйындарында | Словакия на Олимпийских играх | facts | Олимпия уйындарында Чехословакия командаһы составында сығыш яһаған ваҡытта словак спортсылары 36 миҙал яулай (8 алтын, 14 көмөш һәм 14 бронза), шуларҙың 26-һы (7 алтын, 9 көмөш һәм 10 бронза) — йәйге Олимпия уйындарында һәм 10 (1 алтын, 5 көмөш һәм 4 бронза) — ҡышҡы Олимпия уйындарында. | За время выступления на Олимпийских играх в составе команды Чехословакии словацкие спортсмены завоевали 36 медалей (8 золотых, 14 серебряных и 14 бронзовых), из них 26 (7 золотых, 9 серебряных и 10 бронзовых) — на летних Олимпийских играх и 10 (1 золотую, 5 серебряных и 4 бронзовые) — на зимних Олимпийских играх. | 3 | 3 |
Словакия Олимпия уйындарында | Словакия на Олимпийских играх | facts | Словак спортсылары Олимпия уйындарында үҙаллы команда булып сығыш яһаған ваҡытта 43 олимпия миҙалы яулай: 14 алтын, 18 көмөш һәм 11 бронза, шуларҙың 33-ө (10 алтын, 14 көмөш һәм 9 бронза) — йәйге Олимпия уйындарында һәм 10-ы (4 алтын, 4 көмөш һәм 2 бронза) — ҡышҡы Олимпия уйындарында. | За время выступления на Олимпийских играх в качестве самостоятельной команды словацкие спортсмены завоевали 43 олимпийские медали: 14 золотых, 18 серебряных и 11 бронзовых, из них 33 (10 золотых, 14 серебряных и 9 бронзовых) — на летних Олимпийских играх и 10 (4 золотые, 4 серебряные и 2 бронзовые) — на зимних Олимпийс... | 4 | 4 |
Словакия Олимпия уйындарында | Словакия на Олимпийских играх | facts | Словакияның милли олимпия комитеты 1992 йылда ойошторола һәм Халыҡ-ара олимпия комитетына 1993 йылда ҡабул ителә. | Национальный олимпийский комитет Словакии был образован в 1992 году и принят в Международный олимпийский комитет в 1993 году. | 6 | 6 |
Икенсе йыһан тиҙлеге | Вторая космическая скорость | facts | Икенсе йыһан тиҙлегенә беренсе тапҡыр «Луна-1» йыһан карабы (СССР) 1959 йылдың 2 ғинуарында өлгәшә. | Впервые вторая космическая скорость была достигнута космическим аппаратом Луна-1 (СССР) 2 января 1959 года. | 12 | 11 |
Планета системаһы | Планетная система | lead | Планета системаһы (йәки планетар система) — йондоҙҙар һәм төрлө йондоҙ булмаған астрономик объекттар: планеталар һәм уларҙың юлдаштары, карлик планеталар һәм уларҙың юлдаштары, астероидтар, метеороидтар, кометалар, һәм йыһан туҙаны системаһы. | Планетная система (планетарная система) — система звёзд и различных незвёздообразных астрономических объектов: планет и их спутников, карликовых планет и их спутников, астероидов, метеороидов, комет и космической пыли, которые обращаются вокруг общего центра масс. | 0 | 0 |
Планета системаһы | Планетная система | facts | 2011 йылдың аҙағына ҡарата 584 планета системаһы асылған. | По состоянию на конец 2011 года открыто 584 планетных системы. | 10 | 9 |
Планета системаһы | Планетная система | facts | Яңыраҡ Gliese 581 йондоҙо эргәһендә ташлы экзопланета табыла, ә 2011 йылдың декабрендә диаметры Ерҙекенән бәләкәйерәк ташлы планеталар табыла. | Недавно была обнаружена каменистая экзопланета у звезды Gliese 581, в декабре 2011 года были обнаружены каменистые планеты диаметром меньше земного. | 14 | 12 |
Будапештта балалар тимер юлы | Детская железная дорога в Будапеште | lead | Будапештта балалар тимер юлы — Будапешттағы тар колеялы тимер юл, балаларҙы тимер юл һөнәрҙәре менән таныштыра. | Детская железная дорога в Будапеште — узкоколейная железная дорога в Будапеште, знакомящая детей с железнодорожными специальностями. | 0 | 0 |
Будапештта балалар тимер юлы | Детская железная дорога в Будапеште | facts | Юл 1948—1950 йылдарҙа венгр йәштәре тарафынан төҙөлә, 1948 йылдың 31 июлендә 10.00 сәғәттә асыла, өҫтәүенә юл 2—3 йыл дауамында өлөшләп 2—3 километрға оҙайтыла бара, һөҙөмтәлә донъялағы иң оҙон балалар тимер юлы тип иҫәпләнә. | Дорога была построена венгерской молодёжью в 1948—1950 годах, открытие состоялось 31 июля 1948 года в 10.00, причём дорога продлевалась по 2-3 километра частями в течение 2-3 лет, и в итоге стала одной из самых длинных детских железных дорог в мире. | 3 | 3 |
Будапештта балалар тимер юлы | Детская железная дорога в Будапеште | facts | Юлдың беренсе сираты Венгрия тимер юлдары идаралығы ярҙамында Будапешт техник институты инженерҙары һәм студенттары тарафынан 1948 йылдың 11 апрелендә төҙөлә башлай. | При поддержке управления Венгерских железных дорог инженерами и студентами Технического института в Будапеште 11 апреля 1948 года было начато строительство первой очереди дороги. | 6 | 7 |
Будапештта балалар тимер юлы | Детская железная дорога в Будапеште | facts | Шулай итеп, өсөнсө сират 1950 йылдың 19 авгусында асыла, һәм юл үҙенең хәҙерге оҙонлоғона етә. | Таким образом, третья очередь была открыта 19 августа 1950 года, и дорога достигла своей теперешней длины. | 9 | 12 |
Будапештта балалар тимер юлы | Детская железная дорога в Будапеште | facts | Әлеге ваҡытта юлда Румынияла етештерелгән алты Mk45 сериялы тепловоз, ике MÁV 490 сериялы паровоз, һигеҙ ябыҡ һәм һигеҙ асыҡ вагон, ике раритет автомотриса, бер нисә йөк вагоны, өс вагон-салон һәм бер нисә тарихи вагон файҙаланыла. | В настоящее время на дороге эксплуатируются: шесть тепловозов серии Mk45 румынского производства, два паровоза серии MÁV 490, восемь закрытых и восемь открытых вагонов, две раритетные автомотрисы, несколько грузовых вагонов, три вагона-салона и несколько специальных исторических вагонов. | 16 | 17 |
Будапештта балалар тимер юлы | Детская железная дорога в Будапеште | facts | Юл йәй көнө, дүшәмбе көнөнән тыш, сентябрҙән апрелгә тиклем иртәнге сәғәт 9-ҙан 16-ға тиклем көн һайын эшләй. | Дорога работает каждый день летом и каждый день, кроме понедельника, с сентября по апрель, с 9 до 16 часов. | 17 | 18 |
Будапештта балалар тимер юлы | Детская железная дорога в Будапеште | facts | 2007—2009 йылдарҙа балалар, тәжрибә уртаҡлашыу өсөн, Украинаға йәш тимер юлсылар слетына бара, шулай уҡ украин йәш тимер юлсылары үҙ сиратында Будапештҡа килә. | В 2007—2009 годах дети ездили по обмену опытом на слёт юных железнодорожников на Украину, также и украинские юные железнодорожники приезжали к своим коллегам в Будапешт. | 19 | 20 |
Кукорелли Эндре | Кукорелли, Эндре | lead | Эндре Кукорелли (Endre Kukorelly) — венгр шағиры, прозаик, драматург, эссе оҫтаһы, тәржемәсе. | Эндре Кукорелли (Endre Kukorelly) — венгерский поэт, прозаик, драматург, эссеист, переводчик. | 0 | 0 |
Кукорелли Эндре | Кукорелли, Эндре | facts | 1951 йылдың 26 апрелендә Будапешт ҡалаһында тыуа, 1968 йылда тыуған ҡалаһында урта мәктәпте тамамлай. | Родился 26 апреля 1951 года в Будапеште, там же в 1968 году окончил среднюю школу. | 2 | 2 |
Кукорелли Эндре | Кукорелли, Эндре | facts | Төрлө ойошмаларҙа эшләй, 1969—1971 йылдарҙа армия хеҙмәтен үтәй. | Работал в различных организациях, в 1969—1971 гг. служил в армии. | 3 | 3 |
Кукорелли Эндре | Кукорелли, Эндре | facts | 1974—1975 йылдарҙа Петефи Әҙәби музейының ҡулъяҙмалар бүлегендә китапхаасы булып эшләй. | В 1974—1975 гг. библиотекарь отдела рукописей Литературного музея Петефи. | 4 | 4 |
Кукорелли Эндре | Кукорелли, Эндре | facts | 1983 йылдан алып 1994 йылға тиклем төрлө матбуат баҫмалары — гәзит һәм журналдарҙа әҙәби хеҙмәткәр, рецензент, күҙәтеүсеһе, мөхәррире була. | С 1983 по 1994 год литературный сотрудник, рецензент, обозреватель, редактор различных периодических газет и журналов. | 7 | 7 |
Кукорелли Эндре | Кукорелли, Эндре | facts | 2004 йылдан 2014 йылға тиклем бер нисә баҫманың күҙәтеүсеһе һәм әҙәби хеҙмәткәре. | С 2004 по 2014 год — обозреватель и литературный сотрудник ряда изданий. | 10 | 10 |
Кукорелли Эндре | Кукорелли, Эндре | facts | 2010 йылдың 11 майынан Венгрия Парламентының «Сәйәсәт башҡаса булыуы мөмкин» йәшел партияһынан (Пешт округының төбәк исемлеге буйынса) Венгрия депутаты итеп һайлана. | С 11 мая 2010 года депутат Венгерского парламента от зелёной партии «Политика может быть другой» (избран по региональному списку округа Пешт). | 11 | 11 |
Фертё-Ханшаг | Фертё-Ханшаг | lead | Фертё-Ханшаг — Венгрияның төньяҡ-көнбайышындағы, Австрия сигендә, Дьёр-Мошон-Шопрон медьеһында урынлашҡан милли парк. | Фертё-Ханшаг — национальный парк в северо-западной Венгрии на границе с Австрией, в медье Дьёр-Мошон-Шопрон. | 0 | 0 |
Фертё-Ханшаг | Фертё-Ханшаг | facts | Милли парк 235,88 км² территорияны биләй, 1994 йылда асыла. | Национальный парк занимает территорию 235,88 км², открыт в 1994 году. | 1 | 1 |
Йондоҙҙоң барлыҡҡа килеүе | Формирование звезды | lead | Йондоҙҙоң барлыҡҡа килеүе (йондоҙ яһалыуы) йондоҙҙар эволюцияһының башланғыс этабы булып тора, был ваҡытта йондоҙ-ара болот йондоҙға әйләнә. | Формирование звезды (образование звезды) — начальная стадия эволюции звёзд, при которой межзвёздное облако превращается в звезду. | 0 | 0 |
Йондоҙҙоң барлыҡҡа килеүе | Формирование звезды | facts | Галактикаларҙағы йондоҙҙар араһындағы мөхит башлыса водород һәм гелийҙан тора, был элементтар атомдарының һаны буйынса ярашлы рәүештә 90% һәм 10% тәшкил итә. | Межзвёздная среда в галактиках состоит в основном из водорода и гелия, по числу атомов этих элементов, соответственно, на 90 % и 10 %. | 6 | 6 |
Йондоҙҙоң барлыҡҡа килеүе | Формирование звезды | facts | Күпселек өлкөлөрендә температура 100 -ҙән К-ға тиклем, ә киҫәксәләр тығыҙлығы - 10 см −3 тиклем үҙгәрә. | В большинстве областей температура составляет от 100 до K, а концентрация частиц — от до 10 см −3. | 8 | 8 |
Йондоҙҙоң барлыҡҡа килеүе | Формирование звезды | facts | Йондоҙҙар араһындағы мөхиттә массаһы — Mo, температураһы 10-дан 100 К-ға тиклем һәм концентрацияһы 10-дан 100 см −3 тиклем булған гигант молекуляр болоттар осрай, улар йондоҙҙар барлыҡҡа килеү төбәктәренә әйләнәләр. | В межзвёздной среде встречаются гигантские молекулярные облака с массой —, температурой от 10 до 100 K и концентрацией от 10 до 100 см −3, которые и становятся областями звездообразования. | 9 | 9 |
Алидзор ҡәлғәһе | Крепость Алидзор | lead | Ғәскәре аҙ булыуға ҡарамаҫтан, Давид-бек уңышлы һаҡланыу системаһы һәм ҡәлғәнең урынлашыуы арҡаһында күп һанлы төрөк ғәскәрҙәре ҡамауына ҡаршы тора ала. | Несмотря на немногочисленное войско, Давид-Бек благодаря удачной системе защиты и недоступном расположении крепости сдерживал осады, которые вели многочисленные турецкие войска. | 0 | 0 |
Алидзор ҡәлғәһе | Крепость Алидзор | facts | 1728 йылда Давид-Бек вафат була, ә 1729 йылда сираттағы ҡамауҙан һуң төрөктәр ҡәлғәне ала һәм емерә: быға тиклем улар Мхитара-Бекты (Мхитар Спарабед) һәм Аветистың атаһын һөйләшеүҙәр өсөн ҡәлғәнән сығырға мәжбүр итә, ә һуңынан икеһен дә үлтерә һәм ҡәлғәне штурмлап ала, тик тыныс халыҡҡа һәм яугирҙарҙың бәләкәй отрядына... | В 1728 году умер Давид-Бек, а в 1729 году после очередной осады турки взяли крепость и разрушили её: перед этим они обманом вынудили Мхитара-Бека (Мхитара Спарабеда) и отца Аветиса выйти из крепости якобы для переговоров, а затем убили обоих и взяли штурмом крепость, разрешив уйти только мирным жителям и небольшому отр... | 1 | 1 |
Маурер Дора | Маурер, Дора | lead | Дора Маурер — 50 йылдан ашыу карьераға эйә венгр рәссамы. | Дора Маурер — венгерская художница с более чем 50-летней карьерой. | 0 | 0 |
Маурер Дора | Маурер, Дора | facts | Был тәнҡиттең күп өлөшө уның 1960-1980-се йылдарҙағы эшенә ҡағылышлы әйтелгән. | Большая часть этой критики приписывается её работе, проделанной в 1960—1980-х годах. | 23 | 23 |
Смрчкова Людвика | Смрчкова, Людвика | lead | Людвика Смрчкова — быяла буйынса, график, чех рәссамы. | Людвика Смрчкова — чешская художница по стеклу, график и живописец. | 0 | 0 |
Смрчкова Людвика | Смрчкова, Людвика | facts | 1921-1927 йылдарҙа Прагала ҡулланма сәнғәт мәктәбендә профессорҙар Вратислав Х.Бруннер, Эмануэль Дите һәм Франтишек Киселаның махсус төркөмөндә уҡый. | В 1921—1927 годах училась в Школе прикладного искусства в Праге у профессоров Вратислав Х. | 3 | 3 |
Subsets and Splits
No community queries yet
The top public SQL queries from the community will appear here once available.