legislatura
stringclasses
4 values
id
stringclasses
180 values
fecha
stringdate
2012-11-20 00:00:00
2023-12-12 00:00:00
speaker
stringclasses
314 values
party
stringclasses
11 values
topic
stringlengths
0
767
text
stringlengths
3
64.2k
language
stringclasses
1 value
url
stringclasses
461 values
unique_id
stringlengths
9
13
10
54
21.11.2013
BREÑAS GONZÁLEZ DE ZÁRATE
EH Bildu
Euskal Sozialistak legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, ondasun eta zerbitzu kulturalei aplikatzeko BEZ motari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
Eskerrik asko, mahaiburu andrea, eta egun on guztioi. Kultura hilzorian dago. Kultura ez da inoiz agenda politikoan egon. Ez da inoiz lehentasuna izan, ez garai honetan eta are gutxiago garai txarretan. Horri gehitu behar diogu neoliberalismoari ez zaiola kultura interesatzen, ez delako komeni, eta horregatik dago une honetan dagoen egoera larrian, Estatuan nahiz Euskal Herrian. PPren ordezkariak oso ondo azaldu du egoera hau parekatu dituenean kultura eta kotxeen sektorea. BEZaren kasuan ere Madrilen menpe gaude, eta ildo horretatik ezin dugu Euskal Herritik gure kultura eredu propioa garatu. Madrilek erabaki du, krisiaren aitzakiaz, BEZaren bitartez ere kultura ahultzea, gaur egun kulturaren gaineko BEZik altuena duen euroguneko estatua delarik Espainia, PSEren ordezkariak adierazi duen bezala. Kulturak irizpide propioa duten pertsonak dakartza, hezkuntzak bezala, eta horregatik kulturako BEZaren igoera eta horregatik LOMCE hezkuntza lege atzerakoia, gobernu absolutistek beldur diotelako pentsatzen eta argudioak dituen hiritarrari, gobernu absolutisten helburua hiritar globalizatuak sortzea delako, eta testuinguru honetan kokatu behar dugu gaurko gaia. Berriki, Estatu mailan Kulturaren Defentsarako Plataforma aurkeztu dute 43 eragilek, kultura herritarrengana hurbildu eta BEZa jaisteko asmoarekin. 2012ko uztailean ere, Euskal Herriko kultur industriako hainbat ordezkarik salatu zuten Espainiako Gobernuaren BEZa 13 puntu igotzeko neurria kulturaren kontrako eraso zuzena zela eta, bereziki, euskarazko sorkuntzari eragingo ziola, gure kultura ahulagoa izateagatik. Asteartean bertan agertu zen euskal musikaren sektorea ere, esanez sektorea larriki itota dagoela, eta horregatik, berriro ere agerian geratzen da herri honi Madrilgo politika murriztaileak ekarritako arazoei aurre egiteko, burujabetzan sakondu eta urratsak ematea dela irtenbide bakarra, kulturan ere. Hauxe izan da zuzenketarik ez aurkezteko arrazoia, ez dugulako gai hau Espainian kokatu nahi eta, esan bezala, haratago joan nahi dugulako. La Declaración de Friburgo sobre Derechos Culturales se basa en la Declaración Universal de Derechos Humanos, de tal forma que los derechos culturales son parte de los derechos humanos. La declaración es uno de los instrumentos clave para los derechos culturales, que reúne y hace explícitos los mismos, que ya están incorporados de forma dispersa en numerosos instrumentos internacionales. Kultur Eskubideen Behatokiaren Ekimenez, kultur eskubideen adierazpenaren ondorengo artikuluak ekarri nahi nituzke gaur hona: 5. artikulua, kultur bizitza eskura izatea eta parte hartzeaz mintzatzen dena: "Pertsona orok dauka, gizabanako gisa eta talde gisa, kultur bizitza eskura izateko eta modu askean parte hartzeko eskubidea, eta libreki hautatuko bideen bitartez egin ahalko du". Beste bat, 11. artikulua, eragile publikoen erantzukizunaz: "Estatuek eta, oro har, eragile publikoek, beren eskumen eta erantzukizunen barruan, honako betebeharrak dituzte: a. Adierazpen honetan aitortzen diren eskubideak beren legedietan eta praktika nazionaletan txertatzeko betebeharra". Eta "b. Adierazpen honetan jasotako eskubide eta askatasunak berdintasunez errespetatzeko, babesteko eta asetzeko betebeharra, baita eskubide horiek osoki gauzatzea bermatzeko ahal diren bitarteko gehienak erabiltzeko betebeharra ere". Kultura guztion eskubidea da, beraz, eta EH Bildun oso kezkatuta gaude BEZaren igoeragatik, kulturaz jantzi eta gozatzeko aukera kinka larrian jarri delako. Eta larriena da oinarrizko eskubide bat luxuzko kontsumo produktu gisa aurkezten zaigula igoera horrekin. Kulturaren unibertsaltasuna aldarrikatzen dugu, hezkuntzarena bezala. Baina Madrilgo PPren Gobernuari ez zaizkio interesatzen, ez kultura ez hezkuntza, botereari eusteko ez baitira komenigarriak. Y así es. Dar los pasos necesarios hacia la soberanía, como instrumento y contexto para la justicia social y política, también lo es para la justicia cultural, que es de lo que estamos hablando hoy. Nos liberaríamos de la carga, lastre, negación e imposición a la que nos somete en todos los sentidos la clase y el régimen político que gobierna en el Reino de España. Y en este caso el IVA cultural también es uno de esos lastres, que paraliza la cultura en general, y la propia en particular. Porque el Gobierno de Madrid, como he dicho anteriormente, no quiere cabezas pensantes ni activas que creen realidades diferentes y cuestionen el sistema establecido. Madrid gestiona una cultura estanca, en la que la ciudadanía es un mero receptor pasivo de espectáculos comerciales globalizados, donde no tiene opción a participar, a crear o a organizar desde sus barrios, pueblos o ciudades. Ese es el modelo que nos quieren imponer desde Madrid, y a este paso, y tristemente también desde el PNV, con su no política cultural, una no política cultural que está ahogando el sector en general a una gran velocidad, y la cultura del universo del euskera (euskal kultura) en particular, que está ahogando la pequeña cultura o cultura de base, que es el modo de expresión de un país. Eta guk garbi dugu: kultura propio barik ez dago herririk. Horregatik, oinarrizko kultura sustatu nahi dugu, euskarazko kulturari lehentasuna emanez. Eta, ondorioz, EAJri eta Gorospe andreari esan nahiko nieke kultura ez dela bakarrik sustatzen BEZaren arazo larria konponduta, baizik eta ganorazko aurrekontuak proposatuta eta benetako kultura politika bat diseinatuta ere. 2014ko kultura aurrekontuekin, kulturari utzitako ogi apur horiekin, gaur egun larriki zauritua dugun kultura betiko ito eta hil egingo zaigu. Murrizketa 17 milioikoa izan da. Aurrekontu osoaren % 0,5 da kulturari egokitu zaiona. Eta EAJri eskatu nahi genioke arduraz azter ditzala 2014ko kultura aurrekontuak, horrela ez baitago kultura sustatzerik, eta diseina dezala benetako kultura politika bat, oinarrizko kultura sustatuko duena eta euskarazko kulturari lehentasuna emango diona, behar besteko plazak izan ditzan, ikusgarria izan dadin eta bere transmisioa bermatu dadin. Amaitzeko, bi erreferentzia egin nahiko nituzke: bat, Mikel Laboa nazioarteko musikari handiak elkarrizketa batean esandakoa, benetako globalizazioa litzatekeela berezko kulturak errespetatuko lituzkeena –gaur egun gertatzen ez dena, jakina–; eta bi, atzo bertan Garbiñe Mendizabal EAJko ordezkariak Kultura Batzordean Donostia 2016 egitasmoaren harira esandakoa, mundu globalizatu honetan eta Europan ere ikusgarriak izan gaitezen berezko kultura indartzeko garrantziaz mintzatu zen. Hori baldin bada EAJren apustua, jakin dezazuela bide horretatik prest gauzkazuela elkar lanean aritzeko. Besterik gabe, eskerrik asko, eta gero bigarren txandan azalduko dut gure bozka.
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/2a137d5c-1198-436b-a6e4-dbb50d8a67ef
parl_eu_2801
10
54
21.11.2013
REYES MARTÍN
SV-ES
Euskal Sozialistak legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, ondasun eta zerbitzu kulturalei aplikatzeko BEZ motari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
Eskerrik asko, presidente andrea. Gorospe andrea, gaur axola zaigunaz eztabaidatzen ari gara, baita Kultura Bonoari buruz ere. Niri axola zaidana da kulturaren sektorea azkenetan dagoela, egia da, kultura-ondasunen banaketa, ekoizpena, ikuskizunena... Horregatik aurkeztu du gaur ekimen hau Talde Sozialistak. Eusko Jaurlaritzak ez du kultura-politikarik aurten, eta hori aurrekontuetan ikusten da: suntsitu egiten du, eta sortu ez. Azaldu zuk sektoreari, niri ez baitidazu erantzun, Eusko Jaurlaritzaren kultura-politika defendatu nahi baduzu, zergatik kendu duzun balio positiboa eman dion produktu bat, kultura-bonoa, sektoreak bizi duen krisirako ezinbestekoa; kendu eta ez duzu azaldu, ez duzu inolaz ere arrazoitu, eta ulertzen dut ona dela. Zergatik? Ez duzue kultura-politikarik, suntsitu egiten duzue, eta sortu ez! Kulturaren BEZaren tasa zehazteko eskumenari dagokionez, berriro gogorarazten dizut zeharkako zergak, tasak zehazteari dagokionez, Kontzertu Ekonomikotik kanpo daudela (diru-bilketari dagokionez, zerga itunduak diren arren), eta kanpoan daude Estatu berean desorekarik ez eragiteko ondasunen eta zerbitzuen zirkulazioari dagokionez. Eta hau esaten dizut: Euskadiko BEZaren tasa edo zeharkako zergena definitzeko eskumena eskatzeko bide koherente bakarra da Euskadi estatu independentea izatea. Hori ari zara eskatzen? Bestela, kontraesana baita. Kontzertuak ezarri zuen, irizpide oso onez, itunak zehaztu zuen zuzeneko tasa eta zergen definizioa, ez zeharkakoena, lehen aipatu dizudan arrazoiagatik: Europako direktibek eurogune osorako zehazten duten joeragatik. Esaten dizut, harmonizatu zuk zure alderdiaren kultura-politikak, Bizkaian ongi irizten diotena ez dator bat lehendakariak Eusko Jaurlaritzan Kultura Bonoa kentzearekin. Harmonizatu zuk hori, kezkatu sektoreaz, eta hitz egingo dugu lasai. Maneiro jauna, eskerrik asko babesagatik. Damborenea jauna, batzuetan kaltegarria da lubakia guztiaren gainetik defendatzea; ez pertsonarentzat, baizik eta batek defendatzen duenerako. Dena den, eskertzen dizut zintzotasuna: zuk gaur argi esan duzu hemen Alderdi Popularrari bost axola zaiola kultura. Argi esan duzu zuk ikuskizunak sustatzea, kulturaaberastasuna sustatzea autoak egitea bezalakoa dela; baina sektoreak ezin du izan ez indar bera ez dirubilketa bera bizirauteko, ezta egitura bera ere. Europa osoko alderdi aurrerakoiek eta alderdi kontserbadoreek esaten ez duten zerbait esaten ari zara. Aizu, Europa osoan egin behar dela esaten ari zaren horren aukakoa egiten dute! Europa osoan BEZ gutxitua du kulturak, baina zuek tasa orokorrera eraman duzue, % 21era, kulturaren BEZa. Noski, azaldu diguzunarekin koherente izanik: kultura autoak egitearen modukoa da, ez du merezi Konstituzioak dioena, sustatu egin behar dela, herritarren eskubidea dela, aberastasuna delako, ekonomikoki sektore garrantzitsua izateaz gainera. Eta, beraz, tasa, gainerakoen tasaren modukoa. Ongi, jarrera bat da, eta defendatu zuk; gainerakook, gainerako Europak bezala, aurkakoa defendatuko baitugu: BEZaren tasa gutxitu bat izatea. Begira, zerga-akordioari dagokionez, ez egin demagogia gehiago, besteak beste, ados baitzaude harekin. Euskadiri krisi-garaian egonkortasuna eta etorkizun-aukerak ematen dizkion zerga-akordioa alderdi hauetan oinarritzen da: iruzurraren aurkako borroka, zentzuzkoak ez diren salbuespenak ezabatzea eta gehien dutenek gehiago ordaintzea. Ez du ez kulturaren ez klase ertainaren aurka egiten oro har. Dirua biltzen du egoera berezian izateagatik laguntzabeharrean direnei laguntzeko, eta haiek dira krisian bakarrik geratu ezin direnak, zerbitzu publiko guztien estaldura behar dutenak, edo kultura izan beharko litzateke. Ez jolastu datuekin, grabatuta baitago esan dudana. Nik esan dut, neurriak aldez aurretik hartuta, egia atera dadin, arte eszenikoen, kontzertuen jardueran beheranzko joera zegoela... kultura-jarduera horietan; baina SGAEk, Ogasun Ministerioak argitaratutako datuak dira, eta esaten du BEZak nabarmendu egin duela joera hori, eta kolokan jarri sektorea, azken ukitua emanda. Hori ari nintzaizun esaten. Eta, bada, amaitzeko, Breñas andrea, onartzen badidazu... Iragarri didazu, ez dakit mantentzen duzun, abstenitu egingo zarela. Bide horretatik joan da zure argudiaketa. Beraz, esan nahi dizut, amaitzeko, kasu honetan, egin ohi duzuen moduan, politika egiteari uko egiten diozuela, nire ustez. Politikaren funtzioa herritarren arazoak konpontzea da, eta zuek alboratu egiten duzue, argudio politikoak bereizten dituzuenean, batzuetan gehiegizkoa den erretorikaz, onartzen badidazu, arazoak konpontzeko beharrezkoak diren neurrietatik. Eta horrek proposamen politiko horiek ariketa erretoriko huts bihurtzen ditu, herritarren arazoak konpontzeko funtziorik betetzen ez dutela. Damu dut esatea nire ustez zuek hemen duzuen herritarren ordezkaritza edukirik gabe geratzen dela, erabateko politika egiteari uko eginda; ez soilik diskurtso erretorikoak, baizik eta herritarren alde egiteko jarduerak sustatuta, esaterako, BEZa % 8ko tasa gutxitura jaistea; zuk ez duzu babestuko gogoko ez duzuenari eskatzen zaiolako, baina hark du eskumena. Errealitateari uko egitea politika egiteko modu txarra da. Eskerrik asko.
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/2a137d5c-1198-436b-a6e4-dbb50d8a67ef
parl_eu_2802
10
54
21.11.2013
GOROSPE ELEZKANO
EA-NV
Euskal Sozialistak legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, ondasun eta zerbitzu kulturalei aplikatzeko BEZ motari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
Gracias de nuevo. Señor Damborenea, Damborenea jauna, nik ez dut hitz egin, nik ez dut esan zergak jaitsi behar direnik. Zuek esaten ari zaretena gogorarazi dizut, eta parafraseatzera mugatu naiz. Eta testuinguru horretan, zuek egiten ari zareten diskurtsoaren testuinguruan, ekimenaren alde bozkatuko duzuela iruditzen zaidala, eta ongi irudituko zaizuela. Kasu zehatz honetan jaistea, duela hamaika hilabete hamahiru puntuko igoera izan zuena. Eta esan dut, halaber, gauden testuinguru ekonomikoan arrazoizkoa irudituko litzaigukeela bere garaiko % 8tik punturen bat igo ahal izatea. Inolaz ere ez hamahiru puntu. Zuk diozu kontraesana dela ekimen hau babestea, non zergapetze-tasa bakarra eskatzen baita hirugarren puntuan, eta, gero, araugintzako eskumen propioa eskatzea. Ez da, inolaz ere, kontraesana, araugintzako eskumen propioa izateak ez baitu adierazten beti bestelakoa izan behar duenik ezartzen denak, baizik eta gure organoek, organo eskudunek, foru-organoek erabakiko dutela kasu bakoitzean, eta egoeraren arabera, zer ezarri behar den. Ez da, inolaz ere, kontraesana. Zuk zenioen, Damborenea jauna, zerga-eskumena dela eta, zerga-gaiei dagokienez, ez dugula zuei ezer esateko. Gai horretan, ziur asko aberasgarriagoa izango litzateke egungo sailburu Erkorekak egin dezakeen ekarpena nirea baino. Zehaztapen gehiago emango lizuke hark. Baina esan nahi didazu nola lortu zen araugintzako eskumena errentan? Nola lortu zen araugintzako eskumena errentan? Zeren ordainetan lortu zen araugintzako eskumena? Nork lortu zuen? Zeren eta, zuek babesten baduzue, zergatik aldatu behar izan genituen guk kromoak Kongresuan? Nafarroak araugintzako eskumena izanik, zergatik ez zuen Euskadik horrelakorik? Bada, erantzuna da Nafarroan txandaka gobernatzen dutela PP, UPN eta PSN alderdiek, eta Euskadin beti nazionalistak izan direla gobernuan azken hirurtekora arte. Horregatik zuen Nafarroak araugintzako eskumena, eta Euskadik ez. Ez baituzue zuek lortu. Erantzun iezadazu beste galdera bati: Nola lortu zen Kontzertu Ekonomikoa blindatzea 2010ean? Nork lortu zuen? Zeren ordainetan? Eta zer egin zenuten zuek? Eta ez dut zalantzarik, Damborenea jauna, zu, Legebiltzar hau Diputatuen Kongresuan ordezkatu zuena, zu, Damborenea jauna, Kontzertu Ekonomikoaren defendatzaile irmoa zarenik; baina ez zure alderdia Madrilen. He de decirle a la señora Breñas, lo que dicen "kultura-politikarik eza". Kultura-politikarik eza, politika general ez, y hacer contrapolítica es su estrategia. Contrapolítica. Ezetzean jarrita. Hori da zuen jarrera, ezetzean. Y le diré más. Han convertido en estrategia ofrecer ayuda, ofrecer ayuda: "Si van por ese camino, tendrán nuestra ayuda", y nunca dan su ayuda, nunca. Lo ofrecen siempre, pero nunca lo dan. Deberán pensar, reflexionar sobre ello. Si en este país se ha mantenido la cultura, la cultura que tenemos, si se ha hecho política lingüística, es gracias a la labor realizada por el Partido Nacionalista Vasco en 35 años. Gracias a ello. Por lo tanto, digan "kultura-politikarik eza" a lo que se ha hecho. Y en cuanto al Concierto Económico, nos extrañaría que no votaran a favor de nuestra enmienda de adición, puesto que en el último debate monográfico el representante de su partido, de EH Bildu, decía lo siguiente: "El Concierto Económico es un instrumento, lo tenemos claro, reflejo práctico de la soberanía económica propia de nuestro pueblo. "Nosotros defendemos el Concierto Económico, la economía es un instrumento de negociación bilateral, basado en la paridad de las partes. "Guk, Kontzertu ekonomikoari dagokionez, argi adierazi dugu gure jarrera: defendatu egiten dugu. Kontzertu Ekonomikoa defendatzen dugu". Entonces, ¿cómo no van a votar a favor de la enmienda de adición que hemos presentado, si tienen un mínimo de coherencia y su partido político, su grupo parlamentario, tiene una ideología clara y unos criterios mínimos claros? ¿O será a veces sí, a veces no, y aquí nadie sabrá su posición respecto a este tema y otros? El señor Iturrate ha dicho lo siguiente en el primer turno, en el punto anterior: "Denboraren lagun minena egia da". Y por ello decimos desde el grupo parlamentario Nacionalistas Vascos que el tiempo será el testigo de trabajo realizado por cada uno. Gracias. La
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/2a137d5c-1198-436b-a6e4-dbb50d8a67ef
parl_eu_2803
10
54
21.11.2013
DAMBORENEA BASTERRECHEA
PV-ETP
Euskal Sozialistak legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, ondasun eta zerbitzu kulturalei aplikatzeko BEZ motari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
Eskerrik asko, presidente andrea. Bilduren ordezkariak kulturaz hain kezkatuta badaude, izango dute aukera erakusteko, Donostia 2016-Kulturaren Europar Hiriburua kudeatzen ari bai- tira, eta ikusiko dugu Europako kultura-hiriburutzat zerbait koherentea aurkezteko gai diren, eta ea gainerakook ez garen barregarri geratzen egiten ari diren proposamenekin. Reyes jauna, Alderdi Popularrari bost axola kultura, autoekin parekatzen denez… Zuk hemen, zutik, zuk jarri duzu adibidetzat, enpresaburu pribatu jakin batzuei "hobariak" –kakotx artean– emateko adibidetzat, eta da –zuk proposatu duzuna– kulturaren sektoreak eskulan ugari zuela. Zuk hitz egin duzu eskulanaz zure lehen mintzaldian. Eta nik esan dizut autofabrikatzaileek eskulan askoz gehiago dutela, eta ez zaitudala ikusten ez zu ez inor hemen proposatzen eskulan ugari dutenez, zergak jaitsi behar zaizkiela. Esan dut zure argudioak ez zuela balio. Dena den, zerbait esango dizut, gai honi buruzko demagogia egiteari utz diezaiozun pixka batean. Zuk hau diozu: "Espainia da kulturari BEZaren tasa altuena aplikatzen dion herrialdea Europan". Gezurra, gezurra. Europako batezbestekoaren azpitik gaude. Kultura, antzerkiko enpresaburu pribatuez gainera, askoz gehiago baita. Are gehiago, zuk proposatzen duzuna ez da Espainian kultura denaren % 10era ere iristen. Baina, kasualitatez, % 80 baino gehiago –eta liburuak dira, hain zuzen– % 4an dago, oso tasa gutxituan. Oso gutxituan. Eta, hala, lehengo gauza bera galdetzen dizut: zergatik duzu hainbesteko interesa enpresaburuen hain sektore zehatzean, baldin eta gogoraraziko dizudanez, adibidez, antzoki publikoetako sarreren salmenta BEZetik salbuetsita badago? Zero baita! Beraz, zure bat-bateko kezka hori, enpresasektore hain zehatzagatik, hain zehatzagatik, esanez gainerakooi kultura oso gutxi axola zaigula, eta Europako tasa altuenera igo dugula, egia ez denean, egiazkoak ez diren datuak ematen dituzunean, gainera BEZ gehiago jasotzen denean, eta hori oso kontraesan handia da, oso kontraesan handia ikusleen hainbesteko jaitsierarekin… Begira, guk kultura defendatzen dugu, eta, gainera, kaudimenduna izatea nahi dugu, eta diru asko irabaztea, guztiek, guztiek. Eta, bistan denez, badira politikak, eta Espainiako Gobernuak politika jakinak ditu. Eta gero, bada, hemen gogora ekarri behar da autonomia-erkidegoek dutela kultura-eskumena, eta gero zenbait administrazioren beste organo misto batzuk ditugula. Eta kultura babesteko modu asko daude. Eta hori bakarrik esango dizut. Guk, ez kezkatu, bai… Jada esan du Gobernuak datorren urtean zerga-jaitsiera proposatuko duela, Gorospe andrea! Jada esan du! Eman denbora. Hasteko, bada, pixka bat konpondu behar dugu… Bi urtean, zaila da kaltea konpontzea, eta, zuen botoekin, egin zuen kalte hura egiteko gaitasuna eman zenioten Zapatero jaunari; baina eman denbora pixka bat gehiago, eta zergak jaistea lortuko dugu. Esaten didazu azaltzeko PFEZaren araugintzako eskumena. Bada, azalduko dizut. Bagenuen PFEZean araugintzako eskumen pixka bat, funtsean, kenkariak egitekoa, eta kito, eta 1996an Alderdi Popularra iritsi zen Espainiako Gobernura, eta memoria piztuko dizut, gure proposamenetako bat baitzen autonomia-erkidegoen erregimen komuneko finantzaketa erreformatzea, eta orduan zergaren baterako ardura zenari buruz hitz egin zen. Eta, orduan, autonomia-erkidego horiei lehen aldiz eman zitzaien zerga jakin batzuetarako zerga-eskumena, besteak beste, PFEZarena. Eta, a zer kasualitatea, Nafarroak ez, baizik eta Espainiako autonomia-erkidego guztiek zuten PFEZean (araugintzako eskumena) Euskadik baino gaitasun handiagoa. Eta eztabaida hori hemen izan genuen, eta nik badakit nork bozkatu zuen alde, eta nork kontra, eta nik badakit hemen nork bozkatu zuen PFEZaren araugintzako eskumena areagotzearen kontra, eta ez ziren gurekin esertzen, baina hemen esertzen ziren. Eta nik gogoratzen dut nork bozkatu zuen aurka, eta nik gogoratzen dut zergatik aldatu zen Kontzertu Ekonomikoa horretarako, gainerako autonomia-erkidegoek jada bai baitzuten. Ez zen ezer behar trukean. Kasu hartan ez, Gorospe andrea. Kasu hartan, ez. Esaten didazu: blindaje ekonomikoa... Bada, begira, blindaje ekonomikoa, badakizu nork lortu zuen egiaz? Espainiako Gobernuak, Kontzertu Ekonomikoa Europako Auzitegietan defendatuz.
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/2a137d5c-1198-436b-a6e4-dbb50d8a67ef
parl_eu_2804
10
54
21.11.2013
BREÑAS GONZÁLEZ DE ZÁRATE
EH Bildu
Euskal Sozialistak legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, ondasun eta zerbitzu kulturalei aplikatzeko BEZ motari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
Ordenean joango naiz. PSEren ordezkariari esatea ez dagoela politika egiteko modu bakarra eta ez dagoela herritarren arazoak konpontzeko modu bakarra. Zuek daukazue zeuena eta guk geurea. Hori, batetik. Eta gero, bestetik, ez garela Espainiako Gobernuari kulturan BEZ murriztua ezartzeko eskaeran gelditu behar. BEZa goitik behera aldatzeko eskumena lortu beharko genuke. Fiskalitatean eta zergetan izan dezagun, eskumen horren beharra dugu. Kasu honetan zeharkako zerga hau murrizteko eta kulturari tratamendu berezitua eman ahal diezaiogun, hau da, hemen erabakitzeko gure kulturaren estatusa. EAJri, Gorospe andreari esatea guk ez dugula kontrapolitika egiten, gure politika da politika alternatibo proposatzailea. Eta zuek inoiz probatu duzue gure laguntza onartzen? Hori, batetik. Esan duzu –ez dakit nola esan duzun, baina– kultura, bertako kultura bizirik dagoela Eusko Jaurlaritzak egindako kultura politikari esker. Galdetu diozue euskal kultur sektorearen gehiengoari ea asebete dagoen egiten duzuen kultura politikarekin? Kontatzen duzue kultur eragileekin, oinarrizko kultur eragileekin, zuen politika diseinatzeko orduan? Hori, batetik. Probatu, eta akaso jarriko ditugu beste oinarri batzuk benetako kultura politika egite aldera. Gero, bestetik, gaur egun euskal kultura bizirik badago, ez da, hain justu, Jaurlaritzak aurrera eramandako kultura politikagatik. Baldin badago bizirik da eragileen lan eskergagatik; hori kontuan hartu, eta hori horrela da, eta ezin dezakezue ukatu, hori da dagoen errealitatea. Ekonomi itunaren gaiaren harira, eta koherenteak izanez, ekonomia ituna, guk onartzen dugu lanabes gisa, baina iruditzen zaigu ez dela nahikoa. Ez da nahikoa. Onartzen dugu lanabes gisa burujabetzaren biderako, baina gure ustez ez da nahikoa, eta orain azalduko dut zergatik ez den nahikoa. Gaur da eguna non bere hutsuneak eta gabeziak agerian geratzen ari diren, eta gaur ikusi da kulturaren gaian, behin eta berriro. Eta hori dela eta, Jaurlaritzari BEZa eta zerga bereziak arautzeko ahalmen osoa Estatu espainolari eskatzea eta norabide horretan urratsak ematea dagokio, eta hau da fiskaltzaren monografikoan burujabetzaren atalean sartu genuen proposamenetako bat. Ausartagoa izan eta harago joan dadila eskatzen diogu edo eskatzen dizuegu, eta bide horretan ere, lehen esan dudan bezala, gure babesa izango duzue EAJk eta Jaurlaritzak. Besterik gabe… Beno, ez dut esan zer egingo dugun. Koherentziagatik, abstentzioa zuen gehitzeko zuzenketan eta abstentzioa jatorrizko proposamenean. Eskerrik asko.
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/2a137d5c-1198-436b-a6e4-dbb50d8a67ef
parl_eu_2805
10
54
21.11.2013
UNZALU HERMOSA
SV-ES
Euskal Sozialistak legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, ondasun eta zerbitzu kulturalei aplikatzeko BEZ motari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
Bi aldiz eman diot honi, baina ez du markatu ez batean ez bestean.
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/2a137d5c-1198-436b-a6e4-dbb50d8a67ef
parl_eu_2806
10
54
21.11.2013
OYARZABAL DE MIGUEL
PV-ETP
Euskal Legebiltzar Talde Popularrak egindako legez besteko proposamena, Hezkuntza Administrazioaren mendeko ikastetxeak dauden udal-jabetzako eraikinetan obrak egiteko gastuen finantziazioari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
Eskerrik asko, presidente andrea. Legebiltzarkideok. Urtero, uztail inguruan, gutxi gorabehera, laguntza-agindu bat argitaratzen du Hezkuntza Sailak, hezkuntza-administrazioaren mendeko diren ikastetxeak dauden udal-jabetzako eraikinetan konpontze- eta mantentze-lan handiak egiteko gastuak finantzatzeko. Alegia, Haur Hezkuntzako eta Lehen Hezkuntzako udal-jabetzako zentroetan. Diru-laguntza horiek eraikinetan konpontze- eta mantentze-lan horiek gauzatzeko soilik dira, hezkuntzainstalazioak hobetzeko, hezkuntza-zentro berrien eta antzeko elementuen eraikuntza-lanak Hezkuntza Sailak soilik egiten baititu, Eusko Jaurlaritzak soilik. Laguntza horiekin, bi administrazioen artean banatzen da lanen kostua. Finantzaketa udalek eta Eusko Jaurlaritzak partekatzen dute, eta Hezkuntza Sailak udalek eskatutako lanen zenbatekoaren % 60 finantzatzen du. Udalak, orain artean, lanen zenbatekoaren % 100 aurreratu behar du, eta gero % 60 hori berreskuratzen du, aipatu dugun diru-laguntzaren bidez. Gainera, udalari dagokio proiektua osorik idaztea eta lanak eta lanen zuzendaritza fakultatiboa esleitzea, baita eraikuntzetako segurtasun eta osasunari buruzko araudia betetzen dela bermatzea ere. 2012ko uztaileko aginduan, 10 milioi eurokoa izan zen udal-jabetzako ikastetxeetan konponketa handiak egiteko lanak egiteko aurrekontu-zuzkidura. 2012ko lanez ari gara. Iaz, zehazki, 111 udalek eskatu zuten finantzaketa lanak egiteko Euskadiko 292 ikastetxetan, eta lanen zenbatekoa zortzi milioi eta erdi ingurukoa izan zen. Gutxi gorabehera, aurrekontuaren % 60. Bada, urte hauetan izandako lankidetzari esker, baliabide publikoak optimizatu dira, eta administrazio bakoitzak egindako ahaleginei eta jarduerei ahalik eta errentagarritasun handiena atera. Hori dela eta, Hezkuntza Sailari beti iruditu zaio komenigarritzat udaljabetzako zentroetan obrak gauzatzeko jarduerak sustatzea. Egokitzat jo izan da beti udalek eremu horretan egiten zuten ekintza sustatzea, irakaskuntza hobetzeko oro har, eta zentro horiek egokitzeko kalitate handiagoko hezkuntza eman dezaten. Baina, kasu honetan, inoiz ez bezalako egoera dute udalek, 2013an, aurrekontu-konpromiso ugariri aurre egiteko, funtsen murriztasuna dela-eta, ziur asko, bizi dugun egoera ekonomikoaren zailtasunen eraginez. Baina hona ekarri gaituena da, Talde Popularra ekimen hau aurkeztera ekarri duena da, aurten udal ugarik aurreratu dutela jada diruaren % 100, lan ugari egin dituztela ikastetxeetan, Jaurlaritzak agindua argitaratu zain; baina, hala ere, badirudi kasu honetan ezingo dituztela aurreikusi zituzten laguntzak jaso, ikastetxe horiek hobetzeko eta egokitzeko laguntzak, horrek dituen eragin guztiekin. Kontuan izanik jada azaroan gaudela, azaro-amaieran, eta oraindik ez dakigula ezer dirulaguntzen ildo garrantzitsu horri buruz, eta iaz babes izugarria izan zela Euskadiko udalerri askorentzat, lehentasunezkoa iruditzen zaigu –eta horregatik dakargu ekimen hau– Hezkuntza Sailari eskatzea, Eusko Jaurlaritzari, diru-laguntza horien deialdi-agindua lehenbailehen argitaratzeko, gutxienez 2012ko deialdiaren kopuru berarekin, lehenago aipatu ditugun 10 milioi euro horiekin. Iragan irailaren 13an, sailburuak, Talde Sozialistak idatziz egin zuen galderari erantzunez, sailak adierazi zuen deialdi berri bat izapidetzeko asmoa zuela, aurreko deialditik 2014ko abuztura arteko jarduerak hartuko zituena: "2014rako aurreikusiko diren aurrekontuetan zehaztuko da horretara bideratuko den kopurua". Hori zioen sailburuak irailaren 13ko erantzunean. Jaurlaritzak ematen edo adierazten zuen irtenbidea zen agindu bat argitaratzea 2013ko eta 2014ko lanei erantzuteko, edo 2014ko lanen zati handi bati; baina Euskal Autonomia Erkidegoak urte horretarako, datorren urterako zer aurrekontu dituen jakinda, ikusten dugu udal-jabetzako ikastetxeetan konponketa-lan handietara bideratutako kontu-saila 6 milioi eurokoa dela, 2012ko aurrekontuetakoa baino % 40 gutxiagokoa, eta, gainera, bi ekitalditan beharko diren lanetara zabaldu nahi dela. Noski, gure iritziz ere deialdi berriak aurten egin diren nahiz hurrengo urtean egingo diren lanak hartu behar ditu, bestela ezin zitekeenez, baina, alderdi horretan ados egon arren ere, iruditzen zaigu 6 milioi euroko kopuru hori... Nire ustez, bistakoa da guztiontzat 6 milioi euroko kopurua oso txikia izango dela, ez dela behar bestekoa izango epe horretan egindako lanei aurre egiteko. Bereziki kontuan izanik, lehen esan dizuedan moduan, 2012ko zuzkidura 10 milioi eurokoa zela, eta epe bikoitz honetarako 6 milioi euro soilik proposatzen direla. Hori dela eta, iruditzen zaigu laguntza-agindu horrek 2013ko urtarriletik egindako lana hartu ez ezik, 2012ko aurrekontuan aurreikusitako kopuru bera edo handiagoa ere izan behar duela. Azken batean, gure taldeak ekimen hau aurkeztu du laguntza horiek mantentzeko, eta eskuarki Eusko Jaurlaritzak udalei eman dien babesari eusteko, udal-jabetzako ikastetxeetan konponketa- eta mantentze-lanak egiteko, eta kalitateko hezkuntzaren alde egiten jarraitzeko, eta noski, hezkuntza zentro horiek etengabe hobetzeko beharrezkoak diren laguntzak eta babesa bermatzeko. Gainera, eta amaitzeko, erdibideko zuzenketa sinatu dugu UPyD taldearekin, azaldutakoaz gainera, gure ekimena osatzeko, Eusko Jaurlaritzari eskatuz udal-jabetzako ikastetxe horien kontserbazio-egoerari buruzko azterketa aurkez dezan sei hilabeteko epean, zer behar ditugun jakin dezagun. Eta, azterketa horren ondorioei jarraikiz, eskatzen dugu, halaber, plan bat aurkezteko, udal-jabetzako ikastetxeetako lanen inbertsioek zer izan behar duten jasotzen duen plangintza, udal-jabetzako ikastetxeetako konpontze-, egokitze- eta hobetze-lanei dagokienez, azterketa horri jarraikiz, legegintzaldi osorako zer aurreikusten den jasotzeko. Proposamen hori egiten dugu erdibideko zuzenketaren bidez, eta, iruditzen zait, jatorrizko proposa- mena osatzen duela, eta zuen irizpenera jartzen dugu, kasu honetan, egiaz eta eraginkortasunez babesteko, baliabide ekonomikoen bidez, udalak ere ikastetxeak hobetzeko egiten ari diren lana eta ahalegina. La
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/2a137d5c-1198-436b-a6e4-dbb50d8a67ef
parl_eu_2807
10
54
21.11.2013
MANEIRO LABAYEN
Mixto-UPyD
Euskal Legebiltzar Talde Popularrak egindako legez besteko proposamena, Hezkuntza Administrazioaren mendeko ikastetxeak dauden udal-jabetzako eraikinetan obrak egiteko gastuen finantziazioari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
Eskerrik asko, presidente andrea. Talde Popularrak aurkeztu duen jatorrizko ekimenarekin bat egiten dugula eta, osoko zuzenketa aurkeztu genuen, jatorrizko ekimena osatze aldera, osatze eta hobetze aldera. Bi puntu zituen UPyDren osoko zuzenketak. Hasteko, proposatzen zen Eusko Jaurlaritzari eskatzea gutxienez 2013ko aurrekontu luzatuan ikastetxeetarako inbertsio handietarako jasotako kontu-sail bera bideratu zezala, eta aurkeztu zezala, hiru hileko epean, legegintzaldi honetan zehar udal-jabetzako ikastetxeetan egin behar diren lan handien inbertsio-plan xehatua. Bigarren puntuan proposatzen genuen Eusko Jaurlaritzari eskatzea sei hileko epean udal-jabetzako ikastetxeen kontserbazio-egoerari buruzko azterketa aurkeztu zezala, zentro horiek kontserbatzeko zehazki zer baliabide publiko behar diren aztertzeko, eta, hala, haien hezkuntza-kalitatea bermatzeko. Bien. Hori guztia jaso da Talde Popularrarekin sinatu dugun erdibideko zuzenketan. Horregatik sinatu dugu, eta horregatik bozkatuko dugu haren alde, eta espero dugu talde gehienek ere erdibideko zuzenketa horren alde bozkatzea. Gure ustez, Eusko Jaurlaritzak ordaindu behar ditu eraikinetan egin behar diren inbertsioak, hark baitu, egiaz, hezkuntza-eskumena, eta ikastetxeak udalenak izan arren ere, hezkuntza-zereginetarako eraikinak dira, eta Eusko Jaurlaritzak ere bermatu behar du funtzio hori betetzeko egoera onargarrian daudela, bai azpiegiturei bai bitartekoei dagokienez. Beraz, ahalegin ekonomiko hori egin behar du Jaurlaritzak baldintza duinak dituzten lekuak izan daitezen, eta udalek ez ditzaten baliabide gehiago bideratu helburu horietara, edo ez daitezen geratu baliabide horiek berreskuratu gabe, Gobernuaren betebeharra beren gain hartuz. Hezkuntza eraikin horiek egoera onean egoteaz kezkatzen den moduan, edo kezkatu beharko lukeen moduan, gauza bera gertatu beharko luke bere jabetzakoak ez izanik ere hezkuntza-zereginetara bideratzen direnekin. Bada, hori da guk sinatu dugun erdibideko zuzenketa. Arrazoizko zuzenketa iruditzen zaigu. Espero dugu Eusko Jaurlaritzak legebiltzar-agindu hau betetzea, azkenean onartzen bada. Guk espero dugu, hain zuzen, legebiltzarkideen gehiengoaren botoarekin onartzea. Eskerrik asko.
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/2a137d5c-1198-436b-a6e4-dbb50d8a67ef
parl_eu_2808
10
54
21.11.2013
AGIRREZABALA MANTXOLA
EH Bildu
Euskal Legebiltzar Talde Popularrak egindako legez besteko proposamena, Hezkuntza Administrazioaren mendeko ikastetxeak dauden udal-jabetzako eraikinetan obrak egiteko gastuen finantziazioari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
Bai, eskerrik asko, mahaiburu andrea. Gure taldeak Alderdi Popularrak aurkeztutako ekimenari hirugarren puntu bat gehitu zion. Gure bulegotik ez da pasa Alderdi Popularreko ordezkaria, baina ikusi dugu, hain zuzen, jasoa dagoela; beraz, aldeko bozka emango diogu. Izan ere, obrak Lehen Mailako Hezkuntzako ikastetxeetako aurrekontuari erreparatzen baldin badiogu eta konparaketa egiten baldin badugu, 2012 eta 2014 urteen artean, Oyarzabal jaunak esan du 10 milioi aurreikusi zirela (2012rako 2,2 eta 2014an, berriz, 6 milioi aurreikusten dira. Horrek esan nahi du, berak esan duen bezala, % 40 gutxiago 2012ko urtearekin konparatuta. Ez gatoz bat honekin. Izan ere, legebiltzar talde honi emandako erantzunean, sailari eskatutako galdera batean eta emandako erantzun horretan, hauxe esaten da: "Azkeneko udalaguntza deialdia 10 milioi eurotan argitaratu zen, baina 8,3 esleitu. Udalaguntza deialdi berriak 6 milioiko dotazioa izango du eta 2013an hasi eta 2014ko abuztua bitartean hasitako obrak lagunduko ditu". Hemen bi gauza daude erantzun honetan azpimarratu beharrekoak: 2014ko abuztutik aurrerako deialdirik, beraz, ez da egongo, eta 2014ko obrak ez dira aurreikusten 2014ko aurrekontuetan. Hori, lehenengo kontua. Eta bigarren kontua: sikiera jaitsiko balitz 10 milioitik esleitutako obretara, 8,3ra, ulergarria izan zitekeen. Baina 10etik 6ra jaitsi du Jaurlaritza honek, 8,3 esleitu baldin baziren ere; ez du errespetatu ezta 2014ko deialdian esleitutako kopuru hori bera ere. Beraz, hori, bigarrenik. Eta nabarmentzeko hirugarren puntua: 2013a bukatzear dagoenean, oraindik ez da argitaratu eta udalek ez dakite ezer, zeren eta 2013an ez da ezer atera, Oyarzabal jaunak esan duen bezala. Beraz, exekuzioa udal obretan zerokoa, pentsatzen dut aterako dela 2013ko aurrekontuaren exekuzio honetan. Egoera honek haserrea eta kezka sortu du udaletxeetan. Guregana zuzendu dira hainbat alkate eta horrela esan digute. Eta haserrea, bi arrazoirengatik; alde batetik, diru-laguntzarik ez dagoelako, eta, bigarrenik, udalei ere ez zaielako ezer esan. Informaziorik eza, ez dakit Gobernu hau ohitzen ari den informaziorik ez ematera udalei eta ikastetxeei, baina udalek ez dute ezer jakin honetaz. Eta honek eragina du ez bakarrik udaletan, baizik eta ikastetxeetan, zeren eta lehen mailako ikastetxeek bat egiten dute udalekin proiektuak egiterakoan eta proiektuak proposatzerakoan. Beraz, haserrea, nik uste dut luzatu, luzatu daitekeela baita ikastetxeetara ere. Gure ustez, jokabide hau onartezina da. Orain arteko balorazioa positiboa izan da udalen aldetik. Ondo funtzionatu du, datuak hor daude, eta Gobernu eta udalen artean lortutako akordioan oinarritzen da eta, lehen esan dudan bezala, positiboa da akordio hau. Bestalde, azpimarratu nahiko nuke ikastetxeen parkea hobetu beharra dagoela. Ikastetxeetako ordezkariek beraiek behin baino gehiagotan esan dute parkea zaharkitu samarra dagoela, berritu beharra dagoela. Nahiz eta errekonozitzen duten edo aitortzen duten azken urteotan obra berriak egin, egin direla, erreparazio obrak egin, egin direla, baina parke zaharkitu samarraz hitz egiten dute zuzendariek. Beraz, hau guztia esanda, argi eta garbi gure taldeak defendatzen duena da, hain zuzen, diru-laguntza hauek mantendu egin behar direla, batetik, eta beste alde batetik, baita ere, ez gutxitu. Lehen esaten nuen, 10 milioitik 6 milioira pasatzeak ez du inongo zentzurik eta ez du ezta irizpiderik ere, aurrekoak 8,3tan esleitu zirelako. Beraz, hasieran esan dudan bezala, bat gatoz Alderdi Popularrak eta UPyD taldeak sinatutako erdibideko proposamenarekin. Bat gatoz jasotzen duelako, hain zuzen, azkeneko partean EH Bildu taldeak planteatzen zuena, eta planteatzen zuen legealdi honetarako inbertsio plan bat izatearen garrantzia. Eta horren adibideak eduki, baditu Gobernu honek: 2009-2013 plan bat, lau urtetako plan bat egin zen orain dela bi legealdi. Hor dago, hain zuzen, planteamendu serio bat obrei ekiteko, hori batetik; eta beste alde batetik ere, jakitea ikastetxeen estado de conservación edo deitzen den hori ere, nik uste dut sei hilabeteetan egin, egin daitekeela, zeren eta delegazioetan informe asko eginda daude edo informazio asko dago ikastetxeen egoeraz. Beraz, esan bezala, bat gatoz erdibideko proposamen honekin, hori alde batetik, eta ez gatoz bat Euzko Alderdi Jeltzaleak planteatutakoarekin. Izan ere, Euzko Alderdi Jeltzaleak ez baitu ezer esaten, ez dago inongo konpromisorik, azken finean, esatera datorrena da disponibilitatea baldin badago, egin, zerbait egingo dela, baina bestela ez delaa ezer egingo. Beraz, ez dugu Euzko Alderdi Jeltzalearen proposamenean ez inongo informaziorik, ez inongo berririk eta ez inongo konpromisorik ikusten; beraz, erdibidekoaren alde egingo du EH Bildu taldeak. Besterik ez, eskerrik asko.
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/2a137d5c-1198-436b-a6e4-dbb50d8a67ef
parl_eu_2809
10
54
21.11.2013
ARIETA ARAUNABEÑA IBARZABAL
Euskal Legebiltzar Talde Popularrak egindako legez besteko proposamena, Hezkuntza Administrazioaren mendeko ikastetxeak dauden udal-jabetzako eraikinetan obrak egiteko gastuen finantziazioari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
Eskerrik asko, presidente andrea. Legebiltzarkideok, sailburua, egun on denoi. Erdibideko zuzenketak bere lehenengo puntuan dio "Eusko Legebiltzarrak Eusko Jaurlaritzari eskatzen dio euts diezaiola, 2013rako luzaturiko aurrekontuan, udal-titulartasuneko ikastetxeen konponketa handiak egiteko obretara bideraturiko partidak, nahitaezko finantziazio-agindua tramitatzeko eman beharreko pausoak emanez". Ez dut uste inor harrituko denik esaten badut urriaren 15ean, asteartearekin, Euskal Herriko Agintaritzaren Aldizkarian (2013ko urriaren 15a, asteartea), 2013ko urriaren 2ko Agindua argitaratu zela, Ogasun eta Finantza sailburuarena, 2013ko ekitaldien itxieraeragiketei buruzkoa. Hori guztiok dakizue. Beraz, azaroaren 21ean etortzea eskatuz 2013ko aurrekontu luzatua baliabide berekin mantentzeko, bada, esango didazue zer zentzu duen! Ikusten dut, halaber, Alderdi Popularrak jatorrizko proposamenean egin zuen planteamendu-akatsa –bi kontzeptu nahasten zituen– zuzendu dela. Eta finantzaketa-agindua izapidetzeari dagokionez, esan behar dizuet abenduan aterako dela agindua; hain zuzen, ikastetxeek arazorik izan ez dezaten aurreikusita zituzten lanekin, hemen esan den moduan. Alegia, agindu horren bidez, ahalegina egingo da zentroek jasotako diruarekin, lanak egiteko jarritakoarekin... arazorik izan ez dezaten. Eta aurrekontuan jasotako kopurua nahikoa den ala ez, bada, ikusten dudanez, inbertsioen plangintza eskatzen ari zarete. Bada, orduan ikusiko dugu, ezta? Bestela, zergatik eskatzen duzue inbertsioen plangintza, jada edukia aurreratzen ari bazarete? Orduan ez du logika handirik! Itxaron dezagun plangintza eginda egon arte, eta orduan ikusiko dugu behar bestekoa den. Digo yo, vamos. Bigarren puntuan esaten du transakziokoak: "Eusko Legebiltzarrak Eusko Jaurlaritzari eskatzen dio aurkez dezala sei hilabeteko epean azterlan bat EAEko udal-jabetzako ikastetxeen kontserbazio-egoerari buruz, ikastetxe horien kontserbaziorako zenbateko baliabide publikoak behar diren aztertzeko eta, hala, ikastetxe horien kalitatea bermatzeko. Ikastetxe horietan egin beharreko obretarako inbertsio plangintza bat ere egingo da legealdi honetarako". Bada, horri buruz esan beharko nuke egiteko modukoa ikusten dudala inbertsio-plana; baina sei hilabetean 570 bat eraikinen kontserbazio-egoerari buruzko azterketa egitea, bada, egiaz, ez dut ikusten. Ezinezkoa ikusten dut egiaz, ez bada, ez dakit bada… ez baditugu baliabide ikaragarriak bideratzen horretarako. Bada, ikusten dudanez, zuek onartuko duzuen erdibideko zuzenketa betetzea ezinezkoa da, itxieraaginduari buruz esan dudanagatik, eta, beraz, ez da beteko aldi batean. Inbertsio-planaren zatia bai; hori bete liteke. Baina, tira, hori dugu. Eskerrik asko.
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/2a137d5c-1198-436b-a6e4-dbb50d8a67ef
parl_eu_2810
10
54
21.11.2013
CELAÁ DIÉGUEZ
SV-ES
Euskal Legebiltzar Talde Popularrak egindako legez besteko proposamena, Hezkuntza Administrazioaren mendeko ikastetxeak dauden udal-jabetzako eraikinetan obrak egiteko gastuen finantziazioari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
Bai, señora presidenta, señorías, hau gai bereziki garrantzitsua da, batez ere udalentzat. 2012ko uztailaren 4ko agindua, Hezkuntza, Unibertsitate eta Ikerketa sailburuarena, hezkuntzaadministrazioaren mendeko diren ikastetxeak dauden udal-jabetzako eraikinetan konpontze- eta mantentzelan handiak egiteko lanak gauzatzeko gastuak finantzatzekoa, Udalaguntza 2012, azkena izan zen. Azkena. Urtero errepikatzen zen agindu hori, jada esan den moduan. Ez zen erraza izan Eusko Jaurlaritzaren eta udalen arteko lankidetza 60-40 orekara bideratzea (Udalaguntza programa ezagunagoa izan zen "60-40" izenaz); esaten ari nintzen ez zela erraza izan egoera horretara eramatea, Eusko Jaurlaritzak 60 jartzen baitzuen, eta udalak 40, eta, eskuarki, tentsioa sortzen zen beti, udalek gehiago nahi baitzuten. Oso sinplea da arrazoia. Eta arrazoia da, hain zuzen, udalen gune horiek, udal-jabetzakoek, behar handiak dituztela, legebiltzarkideok. Urte askoko eraikin bereziak izan daitezke, eta behar asko dituzte; gainera, hein batean, udalek finantzatzen dituzte, baina Hezkuntza Sailaren, Eusko Jaurlaritzaren mendeko ikastetxeak hartzen dituzte. Beraz, gai hau guztia, denok dakigunez, berrikusten ari da. Esan dudan moduan, azkena izan zen. Aurrean dugun kontrol-lana, Ganbera honetako oposizioak egunero egiteko duen zeregin atsegin edo desatsegina, diodan moduan, zailagoa da egitea, Eusko Jaurlaritzak, zehazki Hezkuntza Sailak, paregabeko trebezia eskuratu baitu egiten ditugun galderen erantzunak eztabaidaezinak ez ezik ulertezinak ere izan daitezen kasu askotan. Zortzi, bederatzi edo hamar lerro erabil ditzake; baina amaieran, azken puntuan, ez dakigu zer esaten duen, bankuak Jaurlaritzari zor dion ala Jaurlaritzak bankuari. Ez dugu ideiarik. Eta Oyarzabal jaunak adibide bat ekarri du hona. Zehazki, antologiarakoa da galdera hau; Talde Sozialistak, nik neuk, egin nuen galdera maiatzean (bueno, ekainean), eta 2013ko uztailaren 3an erantzun zioten. Esaten da, bestalde, erantzunari dagokionez..., esaten du: "Une honetan, Udalaguntza programaren 2012ko laguntzak gauzatzen ari gara". Hain zuzen, guk, guztiok dakizuenez, gainjarrita dauden kontu-sailak ditugu, eta, beraz, ehuneko bat aurrekontua gauzatzeko urtean ordaintzen da, baina beste zati bat konpromiso-kredituan doa hurrengo urtean, eta hau da kasua. Hain zuzen, 8,5 milioi euro geratzen ziren 2013an gauzatzeko, konpromiso-kreditutik, eta espero dut gauzatzea; baina 2013an ez da egon 2013ko azken hiruhilekoa eta 2014aren zati bat finantzatzeko deialdiaren agindurik, eta hurrengo aginduaren zain egon behar da. Orain iragarri digu Arieta-Araunabeña jaunak, lehen aldiz, abenduan aterako dela agindua. Pentsatzen dugu 2014rako izango dela, ez dakigu 2013rako izango den, zuk esan baituzu likidazioa jada egina dagoela. Beraz, bada, garaiotan kontua ez da udalek ez dakitela ezer: nik baiezta dezaket legebiltzarkideek ere, Ganbera honek ere, ez dakiela ezer. Ez dakigu noiz gauzatuko den, ezta zer aurrekontu-babes izango duen ere; daukagun bakarra da 2014ko aurrekonturako 6 milioi euroko oharpen bat. Hori da dugun oharpena. Esan behar dizuet, legebiltzarkideok, interes bereziz, beharrak eraginda, zalantzarik gabe, deialdi horren zain egoten direla udal-korporazioak urterik urte; hain zuzen, Gobernuaren ardura den jarduera bat gauzatzeko lekuak hobetzeko duten beharragatik, udalen gune horiek baitira hezkuntza-maila jakin batzuetako jardunaren egoitzak, nagusiki derrigorrezko hezkuntzakoak. Hori oso argi dago. Alegia, azpiegiturak eragin zuzena du irakaskuntzaren kalitatean. Eskola-parke on bat izan nahi dugu. Eta egia da, Arieta-Araunabeña jaunak dioen moduan, oso zaila izango dela, hain zuzen, oso zaila udalen eskuetan dauden zentro horien guztien (bostehunetik gora) beharrak zehaztea. Baina ez dago gaizki politikaren norabide bat zehaztea, eta hori dira, azken batean, legez besteko proposamenak. Bestela, legebiltzarkideok, zer egingo genukeen zuek baten bat betetzen ez duzuen bakoitzean! Beraz, egiaz politikaren norabide baten zehaztapena da, lan egiteko, aurrera egiteko, eta horregatik iragartzen dut gure legebiltzar-taldeak Talde Popularraren ekimenez hainbat taldek lortu duten erdibideko zuzenketaren alde bozkatuko dugula. Esan behar dut, gainera, hau jasota dagoela indarrean dagoen legedian; Euskal Eskola Publikoaren Legean, bederatzigarren xedapen gehigarrian, Eusko Jaurlaritzaren eta udal-korporazioen artean hain eraginkorra, hain eraginkorra den lankidetza jasotzen da, zeinaren helburua baita sailaren –Eusko Jaurlaritzaren– eskumena izanik udalen jabetzako guneetan ikasgelak edo hezkuntza-zentroak sortzea, eraikitzea eta mantentzea. Besterik ez, eta eskerrik asko. La
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/2a137d5c-1198-436b-a6e4-dbb50d8a67ef
parl_eu_2811
10
54
21.11.2013
OYARZABAL DE MIGUEL
PV-ETP
Euskal Legebiltzar Talde Popularrak egindako legez besteko proposamena, Hezkuntza Administrazioaren mendeko ikastetxeak dauden udal-jabetzako eraikinetan obrak egiteko gastuen finantziazioari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
Presidente andrea, eskerrik asko. Labur-labur, taldeen babesa eskertzeko, Talde Sozialistarena nahiz Juanjo Agirrezabalarena, printzipioz behintzat ekimen hau atera egingo dela, Ganbera honen gehiengoak onartuta aterako dela adierazten duen babes hori eskertzeko. Besterik gabe, jada adierazi diren argudioak eta ondorioak errepikatzeko. Guk udalen eta Eusko Jaurlaritzaren arteko lankidetza babesten dugu udaljabetzako zentroen zuzkidura eta ekipamendurako, mantentze-lanetarako eta zentro horiek mantentzeko, eta hori defendatu nahi dugu gaur hemen. Iruditzen zaigu ahalegin hau ez dela baztertu behar. Gure ustez, Jaurlaritzaren erantzunaren zain daude une honetan udalak, ahalegina egiten duten udalak, eta Jaurlaritzaren erantzunaren zain daude, eta urtea amaitu baino lehen erantzun hori emateko eskatu behar diogu Jaurlaritzari, Jaurlaritzak zer laguntza emango dituen eta zer ahalegin ekonomiko egingo duen zehazten duen agindu baten bidez. Eta guk, hemendik, ez ere esan behar diegu hezkuntzako, hezkuntza-zentroetako inbertsioen murrizketei. Uste dugu Jaurlaritzari eskatu behar diogula hemendik hezkuntza-zentroetara bideratzen diren baliabideetan ahalegin handiagoa egiteko, eta udalei babes handiagoa emateko udal-jabetzako Haur eta Lehen Hezkuntzako zentroetarako. Eta, gainera, hemendik, baina polemikan aritzeko nahirik gabe, guri bai iruditzen zaigula egokia proposamen hau, Jaurlaritzari eskatzea azterketa hori egiteko, zehatz-mehatz ezagutzeko zer egoeratan dauden egun gure erkidegoko zentroak, eta zer behar aurreikusi behar diren legegintzaldi honetarako. Egokia iruditzen zait egitea, eta ekimen hau onartu egingo dela jakinda, Jaurlaritzari eskatu behar zaio –hemen dago sailburua–, EAJk ekimen hau babesten ez duen arren ere, gehiengoaren babesa duenez Jaurlaritzak erantzun egokia eman diezaiola, agindua betetzeko. Besterik ez. Eskerrik asko.
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/2a137d5c-1198-436b-a6e4-dbb50d8a67ef
parl_eu_2812
10
54
21.11.2013
AGIRREZABALA MANTXOLA
EH Bildu
Euskal Legebiltzar Talde Popularrak egindako legez besteko proposamena, Hezkuntza Administrazioaren mendeko ikastetxeak dauden udal-jabetzako eraikinetan obrak egiteko gastuen finantziazioari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
Eskerrik asko, mahaiburu anderea. Oyarzabal jauna, eskertzen dizut zure eskerematea. Baina, euskaraz esan dizudan moduan, guk ere eskertuko genuke guri deitu izana proposamena sinatzeko, ongi asko baitakizu ados ginela. Eta, Arieta-Araunabeña jaunari dagokionez, kezkatzen nauena da haren kezka izatea ekimena noiz datorren, eta ez gaiaren muina. Alegia, hau esaten ari zara: "Nola ekartzen duzue hau gaur, ia gauzatuta dago eta!". Ikus dezagun, ez gara administrazio-prozedurez hitz egiten ari, Arieta-Araunabeña jauna, baizik eta beste kontu batzuez: adibidez, ekainean teilatuak hondatzen dira, edo Lekeitioko zentro bateko teilatua; esaten ari gara Zumaiako zentroko leihoak hondatuta daudela, eta udalak obrak egin nahi dituela; esaten ari gara Errenteriako Udalak berogailuak konpondu nahi dituela... Horri buruz ari gara, alegia, ikastetxeak ongi izateaz ikasleak iristen direnerako. Horri buruz ari gara, zentro bateko oinarrizko gauzez. Ez gara zentroetako solariumez ari! Zentroen oinarrizko gauzez ari gara. Beraz, esaten dizut zuri kezka handiagoa sortzen dizula prozedurak, eta ekimena lantzen den garaiak, benetan gaia hona ekarri duenak baino. Hori alde batetik. Bestetik, Hezkuntzako bigarren murrizketak dira, Arieta-Araunabeña jauna. Aurreko astean soberakinak izan ziren, eta, aste honetan, lehen hezkuntzako zentroetako lanak. Espero dut Eusko Jaurlaritzak ez duela bide horretatik jarraituko, astero aurrean aurkituko baikaitu. Eta, amaitzeko, eraikinen egoeraz zuk aipatu duzunaz hitz egin nahi nuke. Baina ez gara zerotik abiatzen! Lurralde-ordezkaritzek –eta begiratu egin dezakezue– lehen hezkuntzako zentroen eraikinen egoerari buruzko txostenak dituzte! Lurralde-ordezkaritzei galdetzea iradokitzen dizut. Bestalde –lehen ere esan dizut–, plan bat dago, 2009-2013 plana, eta zentroak kalitatekoak izateko eta irakaskuntzarako prestazio guztiak izateko etorkizunean zer behar izango diren jasotzen du. Beraz, eraikinen egoeraren azterketa ez da hutsetik abiatzen, jada bada informazioa, eta nik uste dut proposamen errealista dela aurrera eramateko. Eta berdin azken atalean eskatzen dena, eta da etorkizunera begirako plan bat egitea, legegintzaldi honetarakoa, zentroetan egin behar diren esku-hartzeei buruzkoa. Besterik ez, eskerrik asko.
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/2a137d5c-1198-436b-a6e4-dbb50d8a67ef
parl_eu_2813
10
54
21.11.2013
ARIETA ARAUNABEÑA IBARZABAL
Euskal Legebiltzar Talde Popularrak egindako legez besteko proposamena, Hezkuntza Administrazioaren mendeko ikastetxeak dauden udal-jabetzako eraikinetan obrak egiteko gastuen finantziazioari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
Eskerrik asko. Amaieratik hasita, esan didazu: "Noiz datorren, hori da zure kezka, ez gaiaren muina". Ez! Gaiaren muinak kezkatzen nau! Harritzen nauena da niri esatea lehortzeko uretara salto egin dezadala! Hori da ulertzen ez dudana. Hori bera! Esaten didazu: "Lehortzeko, bota zeure burua uretara". Bada, ez, ez du zentzurik. Hori ari natzaizu esaten, ez beste ezer. Horregatik, ahal duena egiten du Jaurlaritzak. Lehenik, ahal duena. Bigarrenik, nola egiten du? Bada, lehen esan dudan moduan: agindu bat aterako du abenduan, 2014ko aurrekontuaren kargura, hain zuzen, udalerriek arazorik izan ez dezaten. Horrela da. Eta zergatik egiten du hala? Bada, ez duelako beste baliabiderik. Eta zer gertatuko da etorkizunean? Bada, inbertsio-planean ateratzen dena gertatuko da etorkizunean. Hori eskatu duzue, eta hori esan. Eta zergatik diot hori? Bada, Jaurlaritza ez delako murrizketak egiten dituena, edo egiten ez dituena, edo esaten duena, edo esaten ez duena. Jaurlaritzari gastu-muga bat jartzen dio Finantzen Euskal Kontseiluak, eta esaten dio: "Zuek hau duzue, eta konpondu horrekin". Gero hemen, Legebiltzarrean, eztabaidatu egiten da, eta kontu-sailak nora doazen esan. Eta, noski, kontuan badugu aurrekontuaren % 80 lotuta dagoela, bi heren hezkuntza, osasun eta gizarte-ongizatera doazela, orain arazo handiagoak ditugula enpleguarekin eta gizarte-laguntzekin, eta, gainera... Ulertzen dugu, halaber, 2012an aurrekontuan jaso zena beharrezkotzat jotzen zelako jaso zela, ez baitzuen zentzurik izango krisian izanik beharrezkoak ez ziren kontu-sailak sartzea aurrekontuan. Beraz… Eta, gero, gainera, 1.200 milioi gutxiago badituzu, bada, azkenean oso errazak dira kontuak, eta esaten duzu: "Bada, nonbaitetik kendu beharko da, zerbait ukitu beharko da, zerbaitetarako ez da iristen". Hori bezain sinplea da. Horrek ez du beste misteriorik! Beraz, hori esanda, zer egiten du Jaurlaritzak? Bada, orain artean izan den planarekin jarraitzen saiatu, interesgarria baitzen, eta oraindik ere interesgarria iruditzen baitzaigu (eta interesgarria ez ezik, baita, ziur asko, oso beharrezkoa ere), eta ahalik eta hobekien egin, eskura dituen baliabideen arabera. Eta hori egiten ari da, besterik gabe. Eta zer esan diguzue zuek orain? Bada, ongi, ulertzen duzuela, oso ondo iruditzen zaizuela, eta bi gauza ere esan dira. Batetik, norabide politikoaren atal bat du proposamenak. Bada, ongi dago Legebiltzarrak norabide politikoa iradokitzea; baina uste dut ulertu dudala sei hilabeteko epea malgua izan daitekeela, eta talderen batek ere esan du ez dela beharrezkoa beharren azterketa hori. Bada, malgutasun hori zentzuzkoa iruditzen zait. Uste dut guztioi beharrezkoa iruditzen zaigula horri eustea, eta horretan gaude. Eta, berriro dio, ahalik hobekien egiten da, eta horretan, jakina, zuen guztion lankidetza izatea espero dugu. Iruditzen zait horrelako zerbaitek eragina izango zuela gai hau hona gaur ekartzeko, eta ez duela lau hilabete; baina, alde horretatik, uste dut eskertzekoa dela. Beraz, gure abstentzioa eragingo du horrek. Eskerrik asko.
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/2a137d5c-1198-436b-a6e4-dbb50d8a67ef
parl_eu_2814
10
54
21.11.2013
MANEIRO LABAYEN
Mixto-UPyD
Mistoa-UPyD legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, Euskadin gardentasunari buruzko lege bat onetsi beharrari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
Eskerrik asko, presidente andrea. Egia da Diputatuen Kongresuan sartu zenetik, UPyDk gardentasun nazionaleko lege-proiektua aurkezteko eskatu ziola Espainiako Gobernuari. Hainbat aldiz eskatu zion, lege hau funtsezkoa zela uste genuelako, kontuan hartuta Espainia zela gardentasunlegerik ez zuen Europako herrialde bakarretako bat, agian bakarra. Eta horregatik planteatu ditugu Diputatuen Kongresuan lehenbailehen gardentasun-lege nazional bat izateko planteatu ditugun ekimenak, izen hori merezi duen gardentasun-legea izateko. Duela urte eta erdi, gutxi gorabehera, gardentasunaren geure lege-proiektua aurkeztu genuen Diputatuen Kongresuan; oposizioko talde guztiek babestu zuten proiektua, baina Gobernua babesten duen taldearen aurkako botoa jaso zuen. Une horretatik aurrera, Espainiako Gobernuak bere lege-proiektua aurkeztu zuen eta, egia esan, gardentasun nazionaleko legea onartu da azkenean. Guk gardentasun nazionaleko lege-proiektu horri osoko zuzenketa aurkeztu genion, hura nahikoa ez zela iruditzen zitzaigulako, eta zuzenketa partzial mordo bat aurkeztu genuen hobetzen saiatzeko. Batzorde guztietan hartu genuen parte; puntuz puntu eztabaidatu genituen Gobernuak proiektu horretan planteatutako proposamen guztiak. Uste dut taldeon betebeharra dela erantzukizun politikoko ariketa hori egitea eta, Gobernuak planteatutako ekimenarekin gu ados ez egotea ere balitekeen arren, gure erantzukizuna ez zitekeen oinarritu gutxiegizko lege-proiektua zela esatean eta zegokion osoko zuzenketa aurkeztean soilik. Horrez gain, zuzenketa partzialak aurkeztu behar dira, dezente zuzenketa partzial. Eta ez hori bakarrik, baita eratu zen ponentzian eta hari dagokion batzordean ere, kalteak minimizatzeko eta gardentasun-lege nazional onena izateko ere. Azkenik, UPyDk planteatutako neurri batzuk sartu ahal izan ziren arren, azken emaitza guztiz desegokia izan da. Horregatik bozkatu du UPyDk gardentasun-lege nazional horren aurka. Uste dut argi dagoela gaur egun daukagun gardentasun-lege nazional hori ez dela nahikoa, ez dituela Europako parametroak betetzen, ez duela informazio-eskubidea oinarrizko eskubide gisa jasotzen, ez dituela zehapenak jasotzen eta azkenean ez dela lege organikoa, guri funtsezkoa iruditzen zitzaiguna. Eta, gainera, opakutasunez izapidetu da. Beraz, hor daude gardentasun-lege nazional horren prozesuari eta edukiari egiten dizkiogun kritikak. Aurrerapausoa da lehen geneukanarekiko, lehen ezer ez geneukalako, baina edozein kasutan, urrun geratzen da guk eduki nahi genuenetik. Uste dut gardentasun-lege nazional hori zuzendu egin beharko dela etorkizunean, hobetu egin beharko dela, batez ere herritarren informaziorako eskubidea oinarrizko eskubide gisa jaso ahal izan dadin. Esan dut gardentasun-lege nazional hori ez dela nahikoa eta aldatu egin beharko dela etorkizunean. Guk, dena den, Diputatuen Kongresuan planteatuko dugu. Egia da ez dela nahikoa legeak onartzea eta gardentasun-lege nazional edo autonomiko bat onartzea gardentasuna egon dadin. Uste dut gauzarik garrantzitsuena, legeak onartzetik haratago, jarrera gardena izatea dela, azken hamarkada hauetan Espainiako alderdi politikoei eta erakundeei hori falta izan zaiela iruditzen baitzait. Opakotasun gehiegi egon da, oso gardentasun gutxi egon da, eta horrek ondorio negatiboak izan ditu. Herritarrak ordezkari politikoengandik, erakundeetatik, alderdi politikoetatik, sindikatuetatik edo enpresa-elkarteetatik urruntzeko prozesua egon da, Espainian behar adinako gardentasunik ez zegoela eta opakutasuna nagusi zela ikustean. Argi dago aldatu egin beharko dela hurrengo urteetan. Gardentasuna funtsezkoa da herritarrei konfiantza itzultzeko. Lehen esaten nuen eta orain esaten dut ez dela nahikoa legeak onartzea: ordezkari politikoen jarrera aldatu behar da eta alderdi politikoen jarrera aldatu behar da, erakundeek duten informazioa erakundeena soilik ez dela uler dezaten, herritarren informazioa ere badela eta, horregatik, herritarrek eskubide osoa dutela informazio hori eskatzeko, eta erakundeek, berriz, informazio hori herritarrei emateko betebeharra dutela. Beraz, informazioa herritarrei dagokie, informazioa herritarrena da. Eta esan dut jarrerak aldatu behar direla. Egia esan, ez litzateke beharko eta ez da behar alderdi politikoak euren web-orrietan urteko kontuak argitaratzera behartuko lituzkeen inolako legerik; baina egia da, gaur egun, UPyDk bakarrik egiten duela hori eta gainerako alderdi politikoei gauza bera egiteko eskatu izan diela. Hasiera batean ez litzateke legerik beharko alderdi politikoek euren kontuak euren web-orrietan argitaratzeko; baina ez da horrela egin, eta horrek ere mesfidantza sortu du herritarrengan. Beraz, kontua ez da legeak onartzea soilik, kontua ez da lehendik dauden legeak perfekzionatzea, lege horiek hobetzea; Espainian aldatu behar dena herritarren jarrera da. Nik uste dut zorrotzagoak izan beharko luketela datuen gardentasunarekin eta harrerarekin zerikusia duten kontu guztietan, datuak berenak direlako. Instituzioek dituzten datuak herritarrenak dira eta, horregatik, uste dut herritarrek zorrotzagoak izan beharko luketela hori guztia instituzioei eta alderdi politikoei eskatzeko orduan. Azken urte hauetan, Espainian opakutasun handiegia egon da, Espainian diru publiko gehiegi xahutu da, Espainian ustelkeria gehiegi, ustelkeria politiko gehiegi egon da. Hori guztia saihestu zitekeen, baina izen hori merezi duen gardentasun-lege nazional batekin eta, batik bat, ordezkari politikoen jarrerarekin, alderdi politikoen jarrerarekin, azken urte hauetan izan diren baino gardenago izanda eta hain opakuak izateari utzita. Espainian, azken boladan, azken hamarkada hauetan, opakutasuna nagusi izan da, diru publikoa xahutu da eta ustelkeria nagusi izan da. Eta horrek aldatu egin behar du. Zentzu horretan, esan behar da gardentasun-legea beste urrats bat dela, gauzen egoera hori aldatu beharko lukeena. Ulertu behar da herritarrek munduko eskubide guztia dutela diru publikoarekin zer egiten den jaki- teko, Estatuko kutxek edo Euskal Autonomia Erkidegoko kutxek ematen duten diruarekin zer egiten den jakiteko; munduko eskubide guztia dutela instituzioek erabiltzen duten azken euroa ere zertarako erabiltzen den jakiteko. Eta uste dut gauza asko dagoela egiteko, bide luzea dagoela egiteko, bai Espainia osoan eta bai Euskadin. Beraz, izan zitekeen gardentasun-lege nazional onena (nahikoa ez den gardentasun-legea, Europako parametroetatik urruntzen dena) izatea lortu ez dugunez, ezta gutxiagorik ere, Euskadik gardentasun-lege propioa izan dezan nahiko genuke, gardentasun-lege nazionalak egiten ez duena zuzendu edo osatuko lukeena. Zentzu horretan doa gure legez besteko proposamena; guztiok ikusi duzuen bezala, legez besteko oso proposamen zabala, seguruenik, Legebiltzarrean azken bost urte hauetan planteatu den ekimenik zabalenetakoa, eduki handi eta oso zorrotzeko proposamenarekin. Eta azkenean erdibideko zuzenketa bat sinatu dugu gainerako taldeekin, guri minimoen erdibideko zuzenketa iruditzen zaiguna, guri gustatuko zitzaiguna urrutitik ere jasotzen ez duena, baina gardentasun-lege bat izateko premia planteatzeko urrats bat izan daitekeena, gardentasun-legerik izango ez dugun arren, herri-administrazioen legea baizik, edozein kasutan legez besteko proposamen horretan planteatzen ditugun printzipioak jasotzen dituena. Askoz lehenago egin behar zen, askoz lehenago egin behar zen baina, nolanahi ere, hobe berandu inoiz ez baino. Esan dut erdibideko zuzenketa bat sinatu dugula, gure iritziz minimoen erdibideko zuzenketa gisa ulertzen duguna. Legebiltzar honetan gehiengo osoa izan bagenu, ez genukeen erdibideko zuzenketa hori sinatuko, baina, diputatu bakarra daukagula kontuan hartuta, azkenean sinatu egin dugu, norabide oneko urratsa dela ulertuta. Gobernuaren lege-proiektua iristen denean –eta espero dut lehenbailehen iritsiko dela– izango da aukera sakontasunez aztertzeko, behar diren zuzenketa guztiak aurkezteko eta, gure kasuan behintzat, legez besteko proposamen horretan sartu ditugun printzipio horiek guztiak txertatzeko. Horien artean, informazioa eskuratzeko eskubidea pertsona ororen oinarrizko eskubidea da. Informazioa eskuratzeko eskubidea erakunde publiko guztiei aplikatzen zaie, guztiei, eta baita funtzio publikoak betetzen dituzten edota diru publikoa jasotzen duten erakunde pribatuei ere. Guztiei, salbuespenik gabe. Informazioa eskuratzeko eskubidea landutako edo jasotako informazio guztiari edo erakunde publikoen eskuetan dagoenari aplikatzen zaio, berdin dio nola biltegiratuta dagoen. Eskabideak egiteak erraza, azkarra eta doakoa izan behar du. Ez bide bihurria eta ia igaro ezinekoa, herritarrei informazioa eskuratzea zailtzen diena. Erraza, azkarra eta doakoa izan behar du. Funtzionarioek eskatzaileei lagundu egin behar diete. Informazioaren publizitate-informazioa. Informazioa sekretuan gordetzea eta informazioa ukatzea dira salbuespena. Informazio-ukatzeek mugatuak izan behar dute eta ondo arrazoituta egon behar dute, eta gaur egun ez da hori gertatzen. Pertsona orok du eskubidea informazio-ukatzeen edo egindako eskaerak erantzun gabe uztearen aurkako errekurtsoak aurkezteko. Erakunde publikoek, beren ekimenez, jendearen eskura jarri behar dute oinarrizko eta funtsezko informazioa, gainera –hau ere garrantzitsua da–, horretarako eskaerarik egin gabe. Erakunde publikoek beren ekimenez jarri behar dute informazio hori jendearen eskura. Informazioa eskuratzeko eskubidea organo independente batek bermatu behar du. Gobernua izango da eskubide hori sustatzeko lanen arduradun nagusia. Eta legegintzako testuan zehaztutakoaren gainean egiten diren arau-hausteei dagozkien zehapenak xedatuko dira legean. Ekimen horretan Gobernuari gardentasun-atari bat garatzeko eskatzea ere proposatzen genuen, edozein delarik haren izena eta, edozein kasutan, guk legez besteko proposamen horretan sartu ditugun hainbat datu hartzen dituena: kargu hautetsien eta Gobernuko goi-karguen eta kideen zerbitzuagatiko ordainsari eta kalte-ordainak; kargu hautetsien jardueren, ondasunen eta interesen erregistroa; euskal herri-administrazioaren kontratazio guztiak; langileen aldi baterako kontratazio-zerrendak; Kontu-hartzailetzaren adostasunik ez duten eta Gobernu Kontseiluak baliozkotu behar dituen gastu-espedienteak; administrazio-emakidak; lankidetza-hitzarmenak eta Gobernuaren Administrazioaren diru-laguntzen araubidea; administrazio-prozeduren inbentario eguneratua; administrazio-ebazpenak eta ebazpen judizialak; maiztasun handienaz eskatzen den informazioa eta kanpaina instituzionaletan eta haien hartzaileetan egindako gastu publikoa. Baliteke horren zati bat dagoeneko egitea. Egia esan, azken boladan aurrerapen bat egon da eta, seguruenik, horren zati bat egiten da jada, baina asko dago egiteko oraindik. Gardentasun-atari horretan kontratu-erregistro bat, esleipendunen erregistro bat ere sartzea proposatzen genuen, lankidetza-hitzarmenen erregistro bat gordetzen duen datu-base publiko bat, Administrazio autonomikoaren esparruan izenpetutako guztiekin batera, biltzeko eta kontsultatzeko, eta diru-laguntzen erregistro bat, Administrazio autonomikoaren esparruan emandakoak jasotzen dituena. Azken batean, ekimen handizalea da, guri funtsezkoak iruditzen zitzaizkigun eta Gobernuaren legeproiektuak jaso beharko lituzkeen printzipio horiek jaso nahi zituena. Espero dugu proiektu hau lehenbailehen aurkeztuko dutela; ez dugu aurretik epaitu nahi. Landu egingo dugu, komeni diren zuzenketak aurkeztuko ditugu eta, edozein kasutan, hobetzen ahaleginduko gara. Gainerakoan, erdibideko zuzenketa hau sinatu duten eta ekimenaren alde bozkatuko duten talde politikoei eskerrak ematea baino ez zait geratzen. Eskerrik asko. La
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/2a137d5c-1198-436b-a6e4-dbb50d8a67ef
parl_eu_2815
10
54
21.11.2013
MINTEGI LAKARRA
EH Bildu
Mistoa-UPyD legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, Euskadin gardentasunari buruzko lege bat onetsi beharrari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
Egun on, legebiltzarburu andrea, lehendakaria, legebiltzarkideak. Ni saiatuko naiz kronologia bat egiten, ea nire burua argitzen dudan, zeren eta, benetan, gero eta gutxiago ulertzen dut. UPyDk ekartzen digu lege proposamen bat eskatuz gardentasun legea. Talde guztiek egiten diote osoko zuzenketa. Guztiek, EAJk izan ezik, eskatzen dute gardentasun lege bat ekartzeko, eta EAJk eskatzen duena da, aurretik aurreikusita daukan beste lege batean atal bat sartzeko, gardentasunari buruz hitz egiteko, hau da, Herri Administrazioaren Legean, hor nonbait lekutxoren bat egin horretaz hitz egiteko. Horren ostean daukadan hurrengo albistea da badagoela erdibideko bat, EAJk eta PSEk egindakoa…, orain UPyDk esaten du berak eskertzen duela erdibidekoa, berak beranduago gehitu duenean bere sinadura, eta erdibide horretan esan egiten dena da "Ez dago gardentasun legerik…", hau da, hain zuzen ere, EAJren hasierako presupuestoa, "Ez dago gardentasun legerik eta lekua egingo diogu gai horri beste lege baten barruan, 2014an ekarriko baita", hau da, herri administrazioaren legean. Nik, egia esan, esan behar dut hainbat gauza ez dudala ulertzen. Esate baterako, ez dut ulertzen zer ikusia daukan kopuruak koherentziarekin, parlamentari bakarra izateak zer ikusia daukan koherente izatearekin. Hori ez dut ulertzen. Ez dut ulertzen nola ulertzen den hemen politika, ea transparentzia den bakarrik webgune bat ipintzea eta buzoi bat jartzea. Benetan, politika horrela ulertzen bada, ez da batere harritzekoa dagoen amildegia administratuen eta administratzaileen artean. Politika baldin bada gauza bat esatea eta beste bat egitea, zeharo kontrakoa, ez da batere harritzekoa, hain zuzen ere, dibortzio hori egotea herritarrekin. Eta gero harritu egingo gara. Zergatik ez dago sinesgarritasunik? Zergatik deskonfiantza hori? Hemen transparentzia edo gardentasuna ulertzen den moduan, esaten ari gara gauza bat dela politika eta beste gauza bat dela politikeoa. Gaur goizean bertan, bi pertsonaren aldetik entzun ditut oso gauza kontrajarriak: Llanos andereari entzun diot talde honek politika egin nahi zuela ikerketa ponentzia bat eskatu denean, eta Reyes jaunari entzun diot zuek uko egin diozuela politika egiteari. Zertan gaude? Zein da hemen dagoen kontzeptua? Zer ulertzen duzue politikaz? Politika bakarrik da erabakiak hartzea bulego itxi batean eta gero horren berri ematea gainontzekoei, hain zuzen ere, azkeneko garaian eta aurretik ere ikusten dugun moduan? Politika bakarrik da komunikatzea beste nonbait erabaki dena? Guk ikusten dugun moduan, guk ikusten ditugun axiomak, lehenengo eta behin, informazioa boterea da. Beraz, zenbat eta gehiago partekatu informazioa, are eta demokratikoagoa da gizarte bat. Hori da lehenengo premisa, lehenengo axioma. Eta bigarrena: ez dago demokrazia osasuntsurik ez badago partaidetzarik. Partaidetza ez da bakarrik baliabide bat, ez da bakarrik tresna bat, ez da medio bat. Partaidetza helburua da. Guk kontuan hartu behar dugu herritarrek daukatela, hain zuzen ere, beraien erabakitasuna, beraiek direla subjektu politikoa. Eta politikariak ordezkariak gara, ez gara ordezko. Ezin dugu egin norbaiten ordez. Egiten dugu norbaiten izenean. Hori ez badugu barneratuta barruan, egingo ditugu honelako gauzak, hain zuzen ere, zeken jokatzea informazioarekin, tantaka ematea eta bakarrik ipintzea buzoi bat jendeak hor bota dezan kexa edo jaso dezan guk aldez aurretik erabaki dugun informazio partziala. Horrela datorkigu! Halako praktika politikoetatik gatoz eta halako praktika politikoak planteatzen ari dira. Benetan hemen ez da planteatzen ari subjektu politikoa herritarra dela eta guk beraien izenean jarduten dugula, ez beraien ordez. Para decirlo en cervantino: somos representantes, no somos sustitutos. Por lo tanto, representamos a la ciudadanía, no la sustituimos. El derecho a decidir está en la ciudadanía. La ciudadanía es el sujeto político, la que tiene que marcar la política. Y si no tenemos ese concepto vamos a hacer las barbaridades que se hacen continuamente y que alejan cada vez más a la ciudadanía de la gente que nos dedicamos a la política, que a veces realmente es difícil de entender cómo se dice una cosa y cómo se hace otra, cómo se justifican decisiones por conceptos cuantitativos, dejando de lado la coherencia. La información no es una materia pasiva, la información es una materia dinámica, y la información es creadora de opinión. La información es un elemento que no solo hay que poner íntegramente a disposición de la ciudadanía, sino que es la propia ciudadanía la que tiene que tener capacidad de incidir en qué tipo de información es a la que puede tener acceso. Porque entendemos una ciudadanía que tiene que tomar decisiones, y para tomar decisiones es fundamental tener información previa. La información no es un elemento supletorio, decorativo o gehigarria. La información es un elemento básico, es el eje para poder tomar decisiones con responsabilidad. Y muchas veces vemos que aquí se está racaneando información, se está haciendo un ejercicio de mangoneo de información que le tiene que corresponder a la propia ciudadanía. Entendemos la transparencia como un ejercicio de honradez democrática. No solo dar información, sino crear canales, crear elementos, crear lugares de participación ciudadana, donde la información no solo se recoge, sino que se crea, donde la información sea algo compartido porque se es partícipe de ese ejercicio político, de esa actividad política. Así es como entendemos la transparencia. Y realmente nos asombra que partidos que hacen un discurso a favor de la transparencia luego digan aquí hoy que la Comunidad Autónoma vasca no necesita una ley de transparencia. Eta hori da gertatuko dena, gaur, hemen. Erkidego honek ez du edukiko gardentasun legerik, hain zuzen ere, alderdi guzti-guztiek, batek izan ezik, erabaki dutelako horrek ez duela lehentasunik, izan daitekeela kapitulu bat beste lege baten barruan. Hori da gaur hemen ematen ari garen mezua. Hori da mezua, eta, benetan, niri lotsatzekoa iruditzen zait. Eskerrik asko.
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/2a137d5c-1198-436b-a6e4-dbb50d8a67ef
parl_eu_2816
10
54
21.11.2013
MAROTO ARANZÁBAL
PV-ETP
Mistoa-UPyD legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, Euskadin gardentasunari buruzko lege bat onetsi beharrari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
Eskerrik asko, presidente andrea. Egun on guztioi. Herritarrek gaur egun politikaren aurrean duten eskakizuna ez da soilik zer egiten den, hori ere oso garrantzitsua den arren; nola egiten den ere bada. Eta eskakizun hori gero eta jende gehiagok partekatzen du. Ez du axola arazoak konpontzeko zer kudeaketa egiten diren jakitea; gero eta garrantzitsuagoa da, herritarrei hala iruditzen zaielako, nola egiten diren kudeaketa horiek. Nola egiten den eta zer politika egiten diren, eta nolakoak diren eta nola portatzen diren politika horiek egiten dituztenak. Beraz, gaur hemen gardentasunaz hitz egiteko premia ez da garrantzirik gabeko kontua. Funtsezko kontua da, herritarrek erabaki dutelako beren administrazioetan eta zuzentzen dituzten kargu publikoetan konfiantza jartzeko sinesgarritasuna behar dela. Eta gardentasuna, gaur egun, hitz horri, hau da, sinesgarritasunari erabat lotutako balioa da. Zer egiten den, nola egiten den, nork egiten duen eta egiten duena nola portatzen den jorratu beharreko kontuak dira; dudarik gabe, gardentasunlegea bezalako lege batean jorratu behar dira, hainbat administrazio eta hainbat alderdi politiko esparru batean baino gehiagotan sustatzen ari diren gardentasun-legean. Euskal alderdi politikoen arteko akordio garrantzitsu bat jarri nahi dut erreferentziatzat, garrantzitsua toki-administrazioaren esparruan, Eudelek duen esanahiaren mailan; Alderdi Popularraren, Euzko Alderdi Jeltzalearen eta Alderdi Sozialistaren arteko akordio zabala da Eudelen, tokiko euskal administrazio guztietan, Euskadiko udal guztietan gardentasunaren balio hori sustatzeko balioko duena. Batzuk beste batzuk baino lehen ari dira gauzatzen. Toki-administrazio batzuk aitzindari ari dira izaten balio horien defentsan, eta garrantzitsua da Administrazioa ere filosofia hori onartzen joatea esparru guztietan: zer egiten den eta nola egiten den. Zentzu horretan, herritarren galdera asko daude gardentasunaren kontzeptu horri eragiten diotenak, lehen esan dudan bezala, sinesgarritasunaren kontzeptua besterik ez dena. Legebiltzar honek gardentasunari buruzko legea egitearen alde dago gure taldea; ahalik eta eztabaida zabalena izatearen alde dago, lehen esan dudan bezala, euskal administrazioko beste esparru batzuetan izan den bezala, bereziki Toki Administrazioan, eta alderdien artean dagoen akordio hori Eusko Legebiltzar honetara ere hedatzeko, gure administrazio autonomikoak zer izan behar duen eta nola jokatu behar duen xedatu behar duen erreferentziazko gardentasunlegea izateko. Adostu den testuan, badira minimoen eduki batzuk –horrela esan da, eta uste dut halaxe dela–, baina nik nabarmendu egin nahiko nuke bat falta dela. Guk gutxienekotzat jotzen ditugun oinarrizko hiru zutabe daude, edozein gardentasun-lege hornitu behar dutenak. Gauza asko dira eta esparru askori eragiten diete, baina hiru bereziki herritarren aldarria eta eskakizuna dira eta lege horren barruan ebatzi behar dira, legea aurkezten denean. Lehenik eta behin, eta horrela dago jasota legez besteko proposamen honetan, gauzatu den erdibideko honetan, Administrazioak sinatzen dituen kontratu eta hitzarmen guztiak publiko egin behar dira. Herritarrak jakin eta ezagutu egin behar du zer egiten duen bere administrazioak, norekin egiten duen, norekin kontratatzen duen, zergatik kontratatzen duen, zein diren baldintzak, zein diren esleipen-irizpideak eta nola egiten den jarraipen hori bai kontratazioen esparruan eta bai hitzarmenen esparruan. Hori da lehen zutabea, eta jasota dago talde politikook sinatu dugun transakzioan. Bigarren zutabea. Batez ere zailtasun ekonomikoko une batean, estutasun ekonomikoen une batean, ezinbestekoa da publiko egitea diru-laguntza publikoen partidak, irizpideak eta esleipenak edo dirulaguntza publiko bat jasotzeko zortea edo onura izaten duten pertsonak eta erakundeak. Horren guztiaren berri eman behar da; diru-laguntza nork lortu duen esan behar da, diru-laguntza zer pertsonak lortu duen, diru-laguntza zer erakundek lortu duen eta zergatik lortu duen esan behar da, diru publiko hori modu horretan banatzeko irizpideak zein diren eta, jakina, onuradunak zein diren esan behar da. Baina bada legez besteko proposamen honetan sartu ez den beste zutabe bat eta guretzat –oraintxe esaten dut, eta une honetan iragarri nahi dut– kontu garrantzitsua izango da hau: herri-administrazioan neurketak egiten dituzten kudeatzaileei ere eragiten die gardentasunak. Eudelen, eta udalak horretan ari dira, eskatu egiten da administrazio bakoitzean ekintza publikoa egiten ari diren kudeatzaileen ondarea zein den jakitea. Eta, horregatik –esan dudan bezala, une honetan adierazi nahi dut; testu honetan jaso ez den kontu oso garrantzitsua iruditzen zait–, gardentasun-legeak lehendakariaren, sailburu guztien eta 75 euskal legebiltzarkideen ondareak publiko egitera behartzea eskatuko du gure taldeak. Herri-administrazioaren kargura dauden kudeatzaileek zer daukaten eta nola lortu duten zehaztasunez adieraztea ere bada gardentasuna. Gardentasuna norberarengandik hasten da, eta gardentasunak irizpide horri ere jarraitu behar dio. Sinesgarria izateko, ordezkari publiko batek egin behar duen aurreneko gauza da gardentasun-irizpide hori arlo profesionalean norberari aplikatzen diola erakustea. Horregatik, kontu horrekin jarraituz, oso ondo dago, toki-administrazioan ere egin den bezala, kontratuak eta diru-laguntzak jakitera ematea, baina euskal herritarrek jakin dezaketen eskakizuna iruditzen zaigu, eta ez dut ulertzen zergatik ezin duten jakin oraindik, zein den lehendakari jaunaren ondarea, zein den Patxi López jaunaren ondarea, zein den Arantza Quiroga andrearen edo Mintegi andrearen ondarea edo Eusko Jaurlaritzako gainerako kideen edo Ganbera honetako legebiltzarkideen ondarea. Uste dut hori ere gardentasuna dela. Uste dut udal asko ari direla egiten Eudelen esparruan politikaespektro zabaleko akordio batean, eta ez dut arrazoirik ikusten Legebiltzar hau eta Jaurlaritza hau erabaki horretatik kanpo geratzeko. Irakasbideen esparruan hausnarketa bat baino ez, Mintegi andrea. Galdera bat da, eta sinets iezadazue ez dela asmo txarreko galdera. Gustatuko litzaidake, ondo iruditzen bazaizu, norberarentzat ulertutako gardentasunaren kontzeptu horretan, ez baitidazu ukatuko herritarrek gaur egun hori eskatzen dutela (jarduera publikoan sartzen denean eta jarduera uzten denean daukan ondarea jakitea), gustatuko litzaidake jakitea, zuk gaur hemen planteatu dituzun irakasgaien edo planteatu dituzun iradokizunen kontu horretan, ea zure taldeak egiteko aukera duenean egiten duen. Gustatuko litzaidake jakitea –eta ez dakit hori horrela den, ez dut uste– Bilduko kargu bakar batek jakitera eman duen bere ondarea. Udalen batean alkateren batek hori egin duen (nahiago nuke baietz esan ahal izango bazenu), eta batik bat Gipuzkoako Foru Aldundiaren esparruan horrelakorik gertatu den. Hori horrela bada, seguruenik, elkar ulertzetik hurbilago egongo gara funtsezko kontu batean: gardentasuna behar dela zer egiten den, nola egiten den eta nortzuk egiten duten esparruan. Esan dudan bezala, gardentasun-lege hau ahalik eta lasterren abiatzearen alde bozkatuko du gure taldeak. Uste dut Jaurlaritzaren aurreikuspenen egutegian dagoela, baina uste dut herritarrek eskatzen dutenarekin bat datorren eskakizun-mailarekin egin behar dela. Eta kontu hori ere, esan dudan bezala, kontu garrantzitsua da. Guk sartu egingo dugu, eta oraintxe iragartzen dugu; naturala eta zentzuzkoa da. Beste batzuek egin dute guk baino lehen, eta bereziki euskal tokiadministrazioak aspalditik darama hori egiten, hain zuzen ere ekimen honen alde gauden taldeoi (UPyDk ez du udal-ordezkaritzarik, baina sartu egiten dut) beharrezkoa iruditu zaigulako hori egitea, gardentasun- legeak eta gardentasunaren aldeko ekimenak, baina herritarrak eskatzen ari direnari eragiten dioten hiru zutabeak ahaztu gabe. Kudeatzaileen ondareak sartu beharreko betebeharrak dira gaur egun, eta uste dut ez direla sartu legez besteko proposamen honetan. Nahikoa denbora dago hori egiteko, ez da gaitzespena inolaz ere. Denbora dago igarotzeko, denbora dago aztertzeko, denbora dago Jaurlaritzaren proposamena eta ondoren egin daitezkeen zuzenketak entzuteko eta behatzeko. Nik uste dut ez dela garrantzirik gabeko kontua, eta argi utzi nahi genuen eztabaidaren hasiera-hasieratik. Eskerrik asko. La
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/2a137d5c-1198-436b-a6e4-dbb50d8a67ef
parl_eu_2817
10
54
21.11.2013
MENDIA CUEVA
SV-ES
Mistoa-UPyD legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, Euskadin gardentasunari buruzko lege bat onetsi beharrari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
Gracias. Buenas tardes a todos. Batzuetan, hitz bat horrenbeste aldiz errepikatuta, kasu honetan gardentasun hitza errepikatu dugun bezala, inoiz baino nabarmenago geratzen da ez dakidala denok helburu bera lortu nahi dugun. Egia esan, sozialistok uste dugu, eta aurreko legegintzaldian ere hala uste genuen, ezinbestekoa zela herritarren arteko kontratu berri bat egitea, herritarrek gauza publikoen kudeaketan arduraz parte har zezaten, eta baita politika publikoak ebaluatu zitezen ere. Eta urrats hori eman ahal izateko, beharrezkoa zen, noski, administrazioak irisgarriak eta gardenak izatea, eta gertatzen ari zena etengabe entzuten egotea. Beraz, eskatzen zena eta nire iritziz eskatzen jarraitzen dena, herri-administrazioen eta arduradun politikoen barne-kultura goitik behera aldatzea da. Modu horretan sortu ziren aurreko legegintzaldian Irekia eta Open Data ekimenak, Euskadin aitzindariak zirenak. Lehen urratsak izan ziren, beste autonomia-erkidego batzuetan beste asko gehitu zitzaizkien, eta orain autonomia-erkidego honetan dagokigu legeak egitea. Gobernuak konpromisoa hartu du informazioaren eskubidea kontuan izango duen eta gobernu irekiaren eta open data-ren eredua finkatuko duen legea Legebiltzarrera ekartzera, eta nire taldean daukagun jarrera lege hori Legebiltzarrean sartzeko zain egotea da, eta ikuspegi horretatik gure ekarpenak egitea. Horregatik, Mintegi andrea, adjektiboa ez da substantiboa bezain garrantzitsua. Eta hemen substantiboa, garrantzitsuena, Jaurlaritzak legegintzako teknika bat aukeratu izana da (ni Jaurlaritzan egon izan banintz beste bat aukeratuko nukeen, baina hori ere errespetagarria da). Beraz, ez da kaskarragoa herritarrek informazioa, gardentasun aktiboa, gardentasun pasiboa eta horrek berekin duen guztia eskuratzeko helburua, nire iritziz gure egitekoaren helburu nagusia izan beharko lukeena. Eta lehen esan dudan bezala, hasierako urrats haiei beste batzuek jarraitu zieten, esaterako, Gardentasun Ataria sortzeak, euskadi.net web-orrian dagoena eta guztiok bisita dezakezuena, Autonomia Erkidegoari buruzko informazioekin (adibidez, Maneiro jaunak aipatu dituen diru-laguntzak hor daude) eta formatu berrerabilgarrian emandako informazioekin, kontu garrantzitsua hori ere… Jaurlaritzari eta Euzko Alderdi Jeltzaleko bozeramaileari ere eskerrak eman nahi dizkiet formatu berrerabilgarria aipatzeagatik; izan ere, kontua ez da esteketara igortzea soilik, herritarrek informazio horiek berrerabili ahal izatea eta balio erantsia eman ahal izatea baizik. Halaber, kontratatzailearen profila edo enpresa esleipendunen erregistroa sortu ziren. Orain arau bidez finkatzeko behar ziren urrats horiek eman ziren. Eta egia da gure herrialdea beste batzuekin alderatzen badugu atzeratuta gabiltzala. Suediak, esaterako, duela berrehun urte ezarri zituen kontu horren inguruko legeak. Eta, egia esan, gauzak ez dira horrenbeste aldatu, esaldi berean laburbildu baitaiteke: herritarrek eskubidea dute agintariek zer egiten duten jakiteko, beren baliabideak nola erabiltzen diren jakiteko, azkeneko euroa zertan gastatzen den jakiteko eta euro horrek ongizate kolektiborako balio duen jakiteko. Beraz, gauzak ezagutzera ematea da jarduera politikoaren oinarrizko printzipioa, eta gardentasuna ezinbesteko aurretiko baldintza da gure oinarrizko eskubide asko erabili ahal izateko. Gainera, nik uste dut gardentasuna, beste neurri batzuekin batera, noski, ustelkeriaren aurkako txertorik onenetarikoa dela. Gainera, herritarrekin konplizitateak ehuntzeko, haien kezkak agenda publikoaren erdigunean kokatzeko, politikook utzi egin behar dugu orain arte okupatzen genuen eremu eroso hura, eta dagoeneko hasi den aro berriko arauetara egokitu behar dugu. Bobbiok zioen demokrazian sakontzeak jende gehiagok denoi eragiten diguten gai gehiagori buruz erabakitzea esan nahi duela. Eta gobernu irekiak aukera ematen du kudeaketa publiko horretan norbanakoen proposamenak txertatzeko, adimen kolektibo bihurtuz. Aberastasun asko dagoelako. Administrazioan aberastasun asko dago eta herritarrengan aberastasun asko dago. Eta horregatik aipatu ditut lehen barruranzko eta kanporanzko gardentasuna. Barruranzko gardentasuna, geure funtzionarioekin izan beharrekoa, Administrazioa oso ondo ezagutzen dutenekin eta ekarpen handiak egin ditzaketenekin. Gainera, Administrazioa, funtzionatzeko orduan, haiek aintzat hartzea eta haiekin lankidetzan aritzea da kontua. Eta kanporanzko gardentasuna, herritarrekikoa, herritarrek ikus dezaten zer egiten dugun politikook, interesgarriak iruditzen zaizkien gaietan parte har dezaten eta modu horretan gu aberastu gaitzaten. Aldi berean, politika publikoen ebaluazioa ere egiten da –uste dut Otadui andreak aipatu duela–. Etengabeko menderatze horren aurrean, behin eta berriz ikusiko dugu benetan eraginkorrak diren eta sortu zirenean zuten helburua betetzen duten. Eta lehen esan dudan bezala, gardentasuna aktiboa eta pasiboa izan daiteke. Administrazioak, guk egindako legearekin herritarrak informazioa eskuratzeko eskubidea gauzatzen duenean, gardentasun pasiboa ari gara egiten (nik Administrazioaren atea jotzen dut eta Administrazioak eman egiten dit; hori da gardentasun pasiboa). Baina Euskadin ere eman ditugu urrats aitzindariak, une honetan ere ematen ari dira eta egiten den legean finkatuta ikustea espero dugu. Hori da gardentasun aktiboa. Administrazioaren leihoa ireki egiten da, hori da Open Data. Eta hor sartzen da zuk zure zuzenketan zeneukan gai bat, administrazioen arteko lankidetzarena, alegia. Administrazioen arteko lankidetza- eta interoperabilitate-hitzarmenez gain, Administrazio guztiek Open Data balute, dezente aurreztuko genuke denek euren datu guztiak Open Datan jarriko balituzte formatu berrerabilgarrian, horrela, beste administrazioek ere erabili ahal izango lituzketelako herritarrei zerbitzu hobea emateko. Beraz, gauza asko daude elkarrekin erlazionatuta. Nik uste dut Espainiako gardentasun-legea onartzearekin eta etorkizunean Euskadin izango den gardentasun-legearekin urrats ikaragarria egingo dugula. Gainera, nik uste dut ahaleginak egiten jarraitu behar dela gardentasunaren alderdien parte diren beste gai batzuetan ere; esaterako, administrazio-hizkuntzan: gure herritarrek diru-laguntza bat jaso dutela edo etxebizitza bat zozkatu eta tokatu egin zaiela adierazteko gutun bat jasotzen dutenean, ulertzeko gai izan daitezela eta ez dezatela pentsatu alderantzizkoa gertatu zaiela, hau da, ez zaiela tokatu edo ez dutela diru -laguntza jaso, administrazioetan erabiltzen dugun hizkuntza ez dutelako ulertzen. Edo baita aurreko legegintzaldian euskal Administrazioa sartu zen prozesua ere: prozesuak birpentsatu sinpleago egiteko. Izan ere, horrek aberastasuna eragiten du Administrazioarentzat eta aurrezpena kanpokoentzat. Oker ez banago, interoperabilitatearen kontuarekin, eta herritarrek, batez ere enpresek, herri-administrazioen eskuetan dagoen dokumentazioa eman beharrik ez izatearekin, estatuko neurketa-indizeen arabera, Euskadin 800 milioi euroko aurrezpena ari ginen eragiten sektore pribatuan. Eta nik uste dut garai honetan…, edozein garaitan zenbateko garrantzitsua dela hori, baina inoiz baino garrantzitsuago garai honetan. Beraz, gardentasuna, herritarren parte-hartzea eta herritarren eta Administrazioaren arteko eta herri-administrazioen arteko lankidetza. Nik uste dut hemen denok ari garela lanean, soluzio bila edo galdera beren erantzun bila, eta uste dut gehiago aritu beharko dugula elkarlanean eta gehiago hurbildu beharko dugula elkarrengana, eta ez desadostasunak nabarmendu. Nik uste dut sinatu dugun zuzenketak primeran jasotzen duela gardentasunari buruzko legea egiteko premia; eta Jaurlaritzari ere adierazten dio gardentasunaren ataria gutxienez urtean behin eguneratzeko premia, ahal izanez gero formatu berrerabilgarrian (bestela, berrerabili ezin diren eta balio erantsirik sortu ezin duten esteka batzuetara igortzea baino ez dutelako egiten), eta Maneiro jaunak bere jatorrizko ekimenean egindako proposamenak gehitzen ditu, gure iritziz oraintxe bertan gardentasun-atarian dagoena dezente osatzen duten proposamenak, hain zuzen ere, Administrazioak sinatutako hitzarmenak (ez kontratuak, horiek lehendik baitaude) eta horiek emandako diru-laguntzak azaltzen dituztelako. Egia esan, pozten naiz legez besteko proposamen hori Ganbera honetako gehiengoak onartu izanaz, Ganbera honetako talde gehienek babestu izanaz. Uste dut aurrekari ona dela datorren lauhilekoan legea Legebiltzarrean sartzen denean izango dugun eztabaidarako, uste dudalako herritarrak, politikatik urrundu diren herritarrak, ekintzekin konbentzitu behar ditugula eta ez hitzekin, politikak haientzat tresna baliagarria izaten jarraitzen duela eta gu prest gaudela tresna horiek beraien eskuetan jartzeko konbentzitu behar ditugula. Besterik ez. Eskerrik asko. La
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/2a137d5c-1198-436b-a6e4-dbb50d8a67ef
parl_eu_2818
10
54
21.11.2013
MANEIRO LABAYEN
Mixto-UPyD
Mistoa-UPyD legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, Euskadin gardentasunari buruzko lege bat onetsi beharrari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
Eskerrik asko. Guk ere hasiera batean uste genuen interesgarria zela gardentasun-lege espezifiko bat izatea, eta hori defenditu izan dugu beti. Gertatzen dena da gu ere gai garela gainerako alderdi politikoen eta Gobernuaren beraren argudioak entzuteko. Ez gara izenean itxita geratzen, Mintegi andrea. Egia esan, berdintsu zaigu gardentasun-lege horren izena gardentasunlegea izatea edo besteren bat izatea. Edukia da garrantzitsuena. Eta uste dut nahikoa izango litzatekeela gure legez besteko proposamenaren edukiari behatzearekin, hori baita guk zehazki proposatzen duguna, eta jatorrizko ekimen hori alderatu, esaterako, Maroto jaunaren zuzenketarekin edo Mintegi andrearen zuzenketarekin. Zuek zuzendu duzue guk proposatzen genuen edukia! Erreparatu gure hamabi orrialdeko ekimenari, Maroto jauna, ekimen horretan proposatzen genuen guztiarekin. Kontua da zuk zuzendu egin duzula, osoko zuzenketa aurkeztu duzula proposatutako guztia ezabatzeko eta Eusko Jaurlaritzari eskatzeko gardentasun-lege bat aurkezteko sei hilabeteko legean. Tira, tira, Maroto jauna! Eta, gainera, hona tribunara jaitsi zara gainerakooi zer egin behar dugun irakatsi nahian eta erdibideko zuzenketa horretan zuri garrantzitsuak iruditzen zaizkizun baina zure osoko zuzenketaren bitartez planteatu ez dituzun kontuak ez ditugula sartu leporatu nahian. Alderantziz izan da. Zuk ezabatu dituzu zure osoko zuzenketarekin guk planteatu genituen helburu guztiak! Eta gainerakoei irakasgaiak eman nahi dizkiezu eta erdibideko zuzenketa hau nahikoa ez dela eta motz geratzen dela esan nahi diguzu. Dudarik gabe, erdibideko zuzenketa hori motz geratzen da UPyDk proposatzen zuenarekin alderatuta (horretarako aski da irakurtzen jakitea eta gure jatorrizko proposamena irakurtzea), eta edozein kasutan, Mintegi andrearen osoko zuzenketak proposatzen zuena baino haratago doan erdibideko zuzenketa da, horri izena bakarrik axola baitzaio eta izena dela eta suminduta bezala aurkezten baita, lege horren izena ez delako izango gardentasun-legea, baina ez zaio batere axola edukia. Edukia da garrantzitsuena, eta uste dut koherenteak izan garela eta koherenteak izango garela, eta oso adi egongo gara Gobernuak aurkeztuko duen lege-proiektu honek guk jatorrizko ekimen honetan, zuek murrizteko eta moteltzeko zuzendu duzuen honetan, jasotzen genituen printzipio guztiak jaso ditzan. Zuri izena bakarrik axola zaizu, guri edukia axola zaigu. Irakur ezazue gure jatorrizko ekimena eta hartan proposatzen genuen guztia. Esan dizut, zuri izena baino ez zaizu axola. Eta Maroto jaunak, berriz, legebiltzarkideen ondareaz hitz egin du, Eusko Jaurlaritzak aurkezten duen lege-proiektu horretan seinalatuta egon beharko lukeena. Guk proposatzen genuen gure jatorrizko ekimenean eta zuek kentzeko asmoz zuzendu duzue, Maroto jauna! Zuk proposatzen zenuena jasota dago gure ekimenean, eta ezabatu egin duzu, osoko zuzenketa aurkeztu duzu. Egia da, erdibideko zuzenketa hori motz geratzen da guk proposatzen genuenarekiko. Aski da taldeek aurkeztu dituzten testuak irakurtzea. Hemen daukat "Foru aldundien gardentasunindizea: Helburuak eta oinarrizko ezaugarriak", Espainiako Nazioarteko Gardentasuna erakundeak egindako azterlana. Bizkaiko Foru Aldundiaren gardentasun globala: 100etik 97,5 (UPyDk ez du gobernatzen Bizkaiko Foru Aldundian), baina ikusten dugu Gipuzkoako Foru Aldundiak, Mintegi andreak, jaso duen puntuazioa: 63,8. Eta ikus dezagun zein den Arabako Foru Aldundiak jaso duen puntuazioa: 52,5, gardentasun gutxienekoa, PPk gobernatzen duena. Hori da hori! Alderdi Popularra, demokraziaren historiako gobernurik opakuena, Barcenasen alderdi politikoa, zer egin behar dugun irakastera etorri zaigu hona. Eta zu kezkatu egiten zaitu legebiltzarkideok daukagun ondarea jakitera emateak. Nire kasuan behintzat UPyDren webgunearen bitartez egiten dut. Eta, edozein kasutan, jasota zegoen zuk irmotasunez zuzendu duzun jatorrizko ekimenean. Beraz, edukia da garrantzitsuena, eta oso adi egongo gara Gobernuak ekartzen duenari eta Gobernuak ekartzen duen lege-proiektuari. Edukia axola zaigu, eta ez izena. Proiektu horretan guk proposatzen ditugun printzipioak eta funtsezko ideiak jasotzen badira, ondo egongo da; bestela, osoko zuzenketa aurkeztuko dugu edo hobetzeko behar diren zuzenketa partzial guztiak aurkeztuko ditugu. Baina nik esango nuke akordio ona izan dela, Gobernua hainbat gauza egitera behartzen ahalegindu garelako. Erdibideko zuzenketa hori oso urrun dago guk nahi genuenetik, jakina, baina hala ere, Alderdi Popularrak proposatutako osoko zuzenketak edo Mintegi andreak proposatutako osoko zuzenketak proposatzen zuena baino zerbait gehiago da. Eta berriro diot, Mintegi andreari izena axola zaio baina ez legearen edukia. Ganbera honetako legebiltzarkideen bidaiak eta gastuak ez aipatzearren. Guk hainbat aldiz eskatu dugu informazio hori bidaltzeko… La
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/2a137d5c-1198-436b-a6e4-dbb50d8a67ef
parl_eu_2819
10
54
21.11.2013
MANEIRO LABAYEN
Mixto-UPyD
Mistoa-UPyD legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, Euskadin gardentasunari buruzko lege bat onetsi beharrari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
… herritarrek jakin dezaten euskal legebiltzarkideek zer bidaia eta zer gastu egiten dituzten. Aurreko legegintzaldian ukatu egin ziguten. Mahaiko lehendakaritza ez zen UPyDkoa. Beti ukatu ziguten, eta horrek ere opakutasun handi bat uzten du agerian. Beraz, asko dago egiteko. Edukia izango da garrantzitsuena. Espero dugu Eusko Jaurlaritzak lehenbailehen aurkeztuko duela proiektu hau eta landuko dugula. Ez da aski hitz egitea, lana egin behar da. Alderdi politiko bakoitzak gobernatu duen tokian zer egin duen ikus dezakegu. Behatu eta alderatu egin dezakegu zer egin den eta zer ez den egin.
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/2a137d5c-1198-436b-a6e4-dbb50d8a67ef
parl_eu_2820
10
54
21.11.2013
MANEIRO LABAYEN
Mixto-UPyD
Mistoa-UPyD legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, Euskadin gardentasunari buruzko lege bat onetsi beharrari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
Nolanahi ere, gure helburua da proiektu hau lehenbailehen iristea, guk sakonki aztertzea eta UPyDk planteatutako legez besteko proposameneko hamabi orrialdeetan jasotako printzipio horiek guztiak betetzea.
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/2a137d5c-1198-436b-a6e4-dbb50d8a67ef
parl_eu_2821
10
54
21.11.2013
MANEIRO LABAYEN
Mixto-UPyD
Mistoa-UPyD legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, Euskadin gardentasunari buruzko lege bat onetsi beharrari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
Eskerrik asko.
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/2a137d5c-1198-436b-a6e4-dbb50d8a67ef
parl_eu_2822
10
54
21.11.2013
MINTEGI LAKARRA
EH Bildu
Mistoa-UPyD legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, Euskadin gardentasunari buruzko lege bat onetsi beharrari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
Legebiltzarburu andrea, lehendakari, legebiltzarkideak, egun on. Maroto jaunari erantzuteko, duela gutxi esan zidan nire taldeko legebiltzarkide batek azken bi urte hauetan bost aldiz jakinarazi duela bere ondarea, instituzio batean sartu eta handik ateratzen zen bakoitzean bere ondarearen berri eman behar izan duelako, eta udal batean, foru aldundi batean eta Legebiltzar honetan egin du. Eta handik ateratzen denean seigarren aldiz eman beharko du daukan ondarearen berri. Zuek ez egin izanak harritzen nau; izan ere, talde honetako 21 legebiltzarkideetatik (nik uste nuen Ganberako guztiak zirela, 75ak), legegintzaldi honen hasieran eman zutela euren ondarearen berri. Horregatik, harritu egiten nau zuk galdera hori egin izanak.
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/2a137d5c-1198-436b-a6e4-dbb50d8a67ef
parl_eu_2823
10
54
21.11.2013
MINTEGI LAKARRA
EH Bildu
Mistoa-UPyD legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, Euskadin gardentasunari buruzko lege bat onetsi beharrari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
Ez da izen kontua eta ez eduki kontua. Hori baino askoz sakonago da. Jarrera kontua da. Ikusten ari naiz hemen –eta berbalki esanda, agian lapsus linguae bat izan da Mendia andrearen ikuspuntutik– aipamen bat egin dela, zer-nolako egoeran gauden eta zer-nolako deskreditoa dagoen herritarren aldetik eta zer-nolako beharra dagoen sinesgarritasuna lortzeko eta horregatik beharrezkoa dela kontratu…, un nuevo contrato ciudadano, porque no buscamos el mismo objetivo todas las personas –eta espero dut literala izatea–, el mismo objetivo todas las personas que están hablando aquí de transparencia. Eta horretan arrazoia ematen dizut. Ez dugu bilatzen objektibo bera, ez dugu lehentasun bera eta ez dugu irizpide bera. Baina ez da "un nuevo contrato ciudadano", hori baino askoz ere sakonagoa da.
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/2a137d5c-1198-436b-a6e4-dbb50d8a67ef
parl_eu_2824
10
54
21.11.2013
MINTEGI LAKARRA
EH Bildu
Mistoa-UPyD legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, Euskadin gardentasunari buruzko lege bat onetsi beharrari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
Kontua da jakitea nola ikusten dugun politika. Eta hau ez da guk eman behar dugunik informazioa modu unilateral batean eta gero buzoi bat zabaldu kexak edo iradokizunak jasotzeko. Politika ikusten dugun moduan, herritarrek dute subiranotasuna, herritarrena da erabakiak hartzeko eskubidea. Herritarrei ez zaie kendu erabakiak hartzeko ahalmena. Herritarrei dagokie erabakiak hartzea, eta haien ordezkari politikook egiten duguna da, haien izenean kudeaketa bat egin hauteskunde-prozesu batean berretsitako proiektu baten arabera. Eta hauteskunde-babes handiena lortu duen proiektua da gauzatzen dena, haren ordezkari politikoek egiten duten kudeaketaren bitartez, hori delako herritar gehienek hartu duten erabakia. Aquí lo esencial es…, ez da izena eta ez da edukia, ordezkari politikoek herritarrekin izan behar duten rolarekiko jarrera da. Eta zuek teknika juridikoaren digresio bat egiten ari zaretenean, gardentasunari buruz daukagun eta web-orri bat jartzea, postontzi bat irekitzea edo sarean jartzen diren informazioak gurutzatzeko open data bat edukitzea baino askoz gehiago den kontzeptu hori hutsaltzen ari zarete, dudarik gabe. Hori baino dezentez gehiago da. Res publica deiturikoaren edo jarduera publikoaren kontzeptualizazioa da. Hori baino dezentez gehiago da. Eta kontu horretan, hemen ari gara ikusten amarru tekniko batzuetan ari direla ezkutatzen arazoaren funtsera joan behar duen zerbait saihesteko, hain zuzen ere zein den gure jarrera, zein den gure egitekoa dagokigun lan politikoarekiko. Eta horretan ez da sartu nahi eta horri ari zaio musu-huts egiten. Eskerrik asko.
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/2a137d5c-1198-436b-a6e4-dbb50d8a67ef
parl_eu_2825
10
54
21.11.2013
MAROTO ARANZÁBAL
PV-ETP
Mistoa-UPyD legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, Euskadin gardentasunari buruzko lege bat onetsi beharrari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
Eskerrik asko, berriz ere, presidente andrea. Uste dut oso argi hitz egin dudala ekimen honen alde egitera garamatzan zioen azalpenean; beste gauza batzuen artean, esan dut gardentasun-lege horrek gauzatu behar dituen edukiak eta ekintzak zein diren zehazteko unea Gobernuak gardentasun-legea aurkezten duen unea izango dela. Eta hori da gure osoko zuzenketaren zioa eta ideia nagusia: Jaurlaritza behartzea egingo duela esaten duena betetzera. Horregatik aurkeztu dugu osoko zuzenketa hori. Hitz magikoa aipatu dugunez, hain zuzen ere edukiena, nire iritziz gaur egun herritarren eskakizuna diren eta, zuk diozun bezala, Maroto jauna, gobernatzen denean egin behar diren hiru zutabeak xehatu ditut. Eta Legebiltzar honek eta Eusko Jaurlaritza honek konpondu gabeko arazo bat dute. Beraz, hiru zutabe dira, eta bakarren bat erdibideko zuzenketan jasota zegoen, eta herritar askorentzat lehentasunezkoa den kontu bat aipatu dut nik. Beraz, kontratuak eta hitzarmenak (kontratuak badakit egiten direla, baina kontratazioaren esparruan daude; baita hitzarmenak ere), eta diru-laguntzak, euskal herritar batek lehendakariaren edo Mintegi andrearen –gero hitz egingo dut horretaz, eman duen erantzunarekin harrituta utzi bainau– ondarea zein den ez jakiteko arrazoia emango dut, edo López jaunarena edo beste edozein legebiltzarkiderena (Quiroga andrearena edo…), ganbera honetako beste edozein legebiltzarkiderena edo zurea. Baina ez UPyDren webgunera joanda, ez baitakit nola jartzen duen ere, ez dituelako bisita asko, Eusko Legebiltzarraren web-orrira joanda baizik. Funtsezkoa da hori jakitea. Eta ez dakit zein izan den Talde Popularrak Eusko Legebiltzarrean hausnarketa hori egin izanak zu hain urduri jartzeko arrazoia, Maneiro jauna, hain zuzen ere, gardentasun-lege batean euskal herritarrentzako lehentasunezkoak diren kontuei aurre egin beharko zaiela, eta gardentasunaren esparruan, koherentzia eta sinesgarritasuna baino ez diren esparruan, hiru gauza horiek egin behar direla, hiru gauzak. Bien. Adibideak jartzea gustatzen zaizula ikusten dudanez, Maneiro jauna, eta adibideak jartzeko premia errepikaria dela ikusten dudanez, ez nuen lehen txandan egin nahi, ez zaidalako finena iruditzen, baina hori egin beharra ikusten dut. Hiru zutabeak bete dituen euskal administrazioren baten adibide bat nahi baduzu, ez bi bakarrik bete dituena, ez kontratuak, hitzarmenak eta diru-laguntzak bakarrik bete dituena, baita bere kideen ondarea ere… Eudel akordioa aipatu dizut, eta Eudelen akordioan, EAJ, PP eta PSOEren arteko akordioan, hori egiteko eskatu zaie euskal udalei. Aurrena egin duena Alderdi Popularreko udal bat da. Nahi al duzu esatea zein den? Hemen dago, Araban. Nahi al duzu esatea zein den? Gasteiz da. Jarri, nahi baduzu, Alderdi Popularreko udal bat erabiliz gardentasun-arloan egin denaren adibide bat. Hemengoa, Gasteizkoa, Legebiltzarraren egoitza dagoen hirikoa. Argi utzi dut agintarien eta legegileen betebeharra dela, baina baita exekutiboena ere, gaur egun egiten diren gauzetan eraginkorra izatea, baina une honetan intentsitate berarekin nola egiten den eta nortzuk egiten duten edo egiten dutenak nolakoak diren ere. Nik ez dut inolako arazorik, ezta nire taldeak ere, hori horrela izan dadin. Lehen esan dudan bezala, ez dakit zein izan den zu kontu horrekin hain urduri jartzeko arrazoia. Baina esan nahi dudana da… Oso kezkatuta geratu naiz. Hara, nik gorputz-hizkuntzan sinesten dut, eta nik galdetu dudanean Bilduko kargu publikoren batek bere ondarea jakitera eman al duen, Mintegi andrea ikusi dut hatzekin horrela egiten, "ehunka" ikusi dituela adieraziz. Uste dut ez duzula ulertu galdera, edo ez dakizula zer alde dagoen ondarearen berri ematearen, legeak hala agintzen duelako egin duzun zerbait, Ganbera honetako gainerako legebiltzarkideek egin duten bezala, legeak hala agintzen duelako, Legebiltzarreko erregistroan utzi den gutun-azal itxi batean (zure ondarea gutun-azal itxi batean dago Legebiltzarrean), eta ondare hori adieraztearen eta jakitera ematearen artean herritar guztiek jakin dezaten zein zen Mintegi andrearen ondarea Legebiltzar honetan sartu zenean eta hemendik ateratzen denean. Oso desberdina da, guztiz desberdina da ondarearen berri ematea, antza denez Bilduk egiten duena, edo ondarea jakitera ematea eta herritarrek hori jakin ahal izatea. Izan ere, zuk herritarren eskakizunak aldarrikatzen dituzu, eta hori herritarren eskakizun bihurtu da gaur. Egia da komunikabideetako eta solasaldietako hizpide ere bihurtu dela, dudarik gabe, baina herritarren eskakizuna da, Bilduk partekatzen duen ala ez argi geratu ez zaidana, ez zaidalako argi geratu Bilduko norbaitek egiten duen ala ez. Gauza desberdinak dira Bilduko zinegotzi guztiek, edo beste edozein alderditako zinegotziek, euren erregistroan uzten duten gutun-azal itxi batean euren ondarea zein den adieraztea abokatuek egiazta dezaten, eta ondarea jakitera ematea. Pentsatzen dut egongo dela bakarren bat, baina ez du jakin tribuna honetan esaten, eta hori tamalgarri da. Gainerakoan, esan dudan bezala, legegintzako izapide hori gauzatzearen zain egongo gara. Uste dut gaur ez dela egun egokia arautu beharreko alderdiak xehatzeko. Funtsezkoa iruditzen zitzaidan oinarrizko hiru zutabeak aipatzea, eta oinarrizko hiru zutabe horiei lotuko gatzaizkie, gure taldea horiei lotuko zaie legea aurkezten denean. Espero dut denak jasota egongo direla, denak funtsezkoak direla uler dezazuen espero dudalako. Maneiro jauna, oraingo honetan esaten den gauza bera egin beharko da. Izan ere, batzuek egin dezakete agintean daudelako; beste batzuek, ez. Eskerrik asko.
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/2a137d5c-1198-436b-a6e4-dbb50d8a67ef
parl_eu_2826
10
54
21.11.2013
OTADUI BITERI
EA-NV
Mistoa-UPyD legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, Euskadin gardentasunari buruzko lege bat onetsi beharrari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
Eskerrik asko, presidente andrea, berriro ere. Beno, aitortu behar dut pena daukadala, Mintegi andrea, konbentzitu ez zaitudalako, ezta? Nik argi daukat eta espero dut zuk ere argi izatea parte hartzea eta gardentasuna ez direla moda bat. Ez dira moda bat, dira…
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/2a137d5c-1198-436b-a6e4-dbb50d8a67ef
parl_eu_2827
10
54
21.11.2013
OTADUI BITERI
EA-NV
Mistoa-UPyD legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, Euskadin gardentasunari buruzko lege bat onetsi beharrari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
Dira lan egiteko modu bat. Eta lan egiteko modu bat direnez, horregatik pentsatzen dugu gardentasuna eta parte hartzea txertatuta egon behar direla administrazioaren funtzionamendua eta antolaketa arautuko dituen legean. Eta lehenengo interbentzioan emandako arrazoi horiengatik guztiengatik berretsi egiten dut esandakoa. Uste dugu hori dela biderik egokiena gai hauek lantzeko. Gobernuak legea garaiz ekarriko du eta legeari zuzenketak aurkezteko aukera izango dugu, eta ziur naiz talde guztiek egindako ekarpenekin testu aberatsa lortuko dugula. Gaia prestatzen nengoenean nire buruari zin egin nion ez nintzela mokoka hasiko gainontzeko taldeekin, ea nor den parte hartzearen edo gardentasunaren txapelduna, herri mailan konprobatuta daukadalako parte hartzea bilakatzen dugunean gure eztabaida politikoa, kontrako efektua lortzen dugula, azkenean, lortu egiten dugula herritarrak aspertzea eta herritarrak uxatzea. Ulertu dut Mintegi andreak lehenengo interbentzioan mangoneatu berba erabili duela, informazioa mangoneatu egiten dela, ez dakit Gasteizen edo Donostian. Ridikulizatu egiten zuen buzoi bat, parte hartzeari lotuta. Beno, esan behar dut apuntatuta daukadala Bilduk parte hartze kontuetan dauzkan kontraesanak. Gutxienez, zazpi dauzkat jasota, baina nire buruari zin egin niona beteko dut, ez ditut esango. Ez dut gai honen inguruko mokoka eztabaida bat egingo, baina bai bakarrik gogoetatxo bat: non gelditu da Gipuzkoako hainbat eta hainbat herritan "Herriak du hitza eta erabakia" slogan hori? Besterik ez, eta eskerrik asko.
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/2a137d5c-1198-436b-a6e4-dbb50d8a67ef
parl_eu_2828
10
54
21.11.2013
MENDIA CUEVA
SV-ES
Mistoa-UPyD legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, Euskadin gardentasunari buruzko lege bat onetsi beharrari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
Egia esan, tamalgarria iruditu zait gaur Ganbera honetan erakutsi duzun haserrea, Mintegi andrea; izan ere, gauza desberdinak bilatzen ari ginela esan dudanean, kostatu egin zait zuk gardentasunaz zer ulertzen duzun edo Euskadin etorkizuneko gardentasun-lege batek zer eduki izan behar duen ulertzea. Izan ere, zuk nahi zenuena, nolabait, ordezkaritza-demokraziari uko egin eta demokrazia zuzenera joatea zela iruditu zait. Eta nik uste dut, lehenik eta behin, ordezkaritzademokrazia batean gaudela, baina egia da garaiak ere aldatu egin direla eta, gainera, hasita dagoen aro berri horretara egokitzea errazten diguten tresna teknologikoak baditugula. Beraz, hobetu dezagun daukagun demokrazia, argi dagoelako herritarrekin ere defizita daukagula, eta egin dezagun demokrazia hori partehartzaileagoa. Baina, adi, politikariek edo arduradun politikoek euren erantzukizunei uko egin gabe, azkenean herritarren parte-hartzean ezkuta ez gaitezen une bakoitzean hartu behar diren erabakiak ez hartzeko. Nik uste dut puzzle bereko piezak izan behar dutela. Lehen esan dudan bezala, hobetu daitezela. Gardentasunak herritarren zerbitzura egon behar du, azkenean denok garelako zerbitzari publikoak, baina gure politikak hobeak izan daitezen. Hau da, haiek aberastu gaitzatela. Aberastu gaitzatela funtzionarioek Administrazioan, herritarrek aberastu ditzatela gobernuak, izan dadila denon arteko jokoa, baina honako helburu honekin: demokrazia hobetzea, demokraziaren kalitatea hobetzea. Horrela izan behar du. Bestela, Mintegi andrea… Badakit zuk zintzotasun sakonenetik egiten duzula eztabaida, baina guztiz kontrako kontuei buruz ariko ginateke hitz egiten. Gainera, uste dut ez duzula oso ondo ere ulertzen, edo nik ez dizudala ulertu, honako hau esan baituzu: "Administrazioek eskuzabaltasunez irekitzen duten postontzia da hau". Ez, ez, guztiz desberdina dela! Guztiz desberdina dela kontzeptua! Ez da postontzia, ez da webgunea. Zerbait gehiago da, askoz gehiago da. Hasteko, atari bat da, fisikoki ataria edo webgunea esan diezaiokegu, baina pertsonek parte hartzen dutena. Gobernuak, nahi badu, ekimen bat eskegitzen du… Gure garaian, adibidez, aurreko legegintzaldian, parte-hartzerik handiena etxebizitzalegearen proiektuan izan zen. Zergatik? Nire iritziz, herritarrak asko kezkatzen dituen gaia delako, eta izugarrizko parte-hartzea izan zen. Eta herritarren proposamenetatik gauza asko jaso genituen legeproiektuan. Eta nik nire sailaren adibide bat jarriko dizut: polizien gehiegikerien biktimen dekretua Irekian zintzilikatu genuen, eta iritzi asko jaso genituen, baita kritikak ere, baina guztiek gehitu zuten proiektua hobea izan zedin, une hartan guri ekarpenak egiteko. Beraz, nik ez nuke baztertuko, nik ez nuke esango "Webgune bat eta postontzi soil bat besterik ez da eta". Ez, ez! Askoz gehiago da! Askoz gehiago izan behar du. Eta Gobernuari balio izan behar dio eta herritarrei balio izan behar die. Beraz, nik uste dut ildo horretan jarraitu behar dugula. Orduan, gardentasun-legea Legebiltzarrera iristen denean, ikusiko dugu. Maroto jaunak iradokitzen duena kontuan hartuko da, Maneiro jaunak bere legez besteko proposamenean proposatzen zituen gauza asko… Baina badira beste gauza batzuk, legerik egiteko premiarik gabe egin diren bezala egin daitezkeenak, esaterako, diru-laguntzak barne hartzea –nire iritziz atal garrantzitsua dena– eta hitzarmenak barne hartzea. Zenbat eta informazio gehiago egon herritarren eskuetan…, formatu berrerabilgarrian, hori ere oso gai interesgarria delako, balio erantsia sortzen duelako. Badira pertsona batzuk gizartean Administrazioak haien eskuetan jartzen dituzten datuei esker webguneak edo sareko zerbitzuak sortzen dituztenak. Hori herritarrei aberastasuna itzultzea da, administrazioek haien zergekin erabili duguna… Administraziook daukagun guztia formatu berrerabilgarrian jartzen diegu, balioa sor dezaten. Batzuetan atzean balio ekonomikorik ez duen balio erantsia, eta beste batzuetan balio ekonomikoa duena, baina herritarrek. Hori guztia da gardentasuna. Hori guztia. Kontzeptu berriak dira. Eta politikaren ikuspegitik horretarako balio behar du: daukagun ordezkaritza-politika hobetzeko, gaur egun asko aldatuta dauden herrita- rrak erabat gogobetetzen ez dituen ordezkaritzapolitika hobetzeko. Benetan esaten dizut, Mintegi andrea, espero dut bidean topo egingo dugula legea iristen denean –esan dizudan bezala, daukagun desadostasuna, edo izango dugula espero dudana, gehiago da adjektiboa substantiboa baino– eta herrialde honen eta esperientziaren mailako legea egin ahal izango dugula, Euskadi gardentasun-eredu delako hainbat tokitan, eta erreferentzia gisa erabiltzen delako herrialde askotan. Beraz, ez dugu galdu behar daukagun punch hori; sendotu eta arau batean finkatu behar dugu. Beraz, espero dut eztabaida interesgarria eta bizia izango dugula, eta merezi dugun eta euskal herritarrek merezi duten mailako legea lortuko dugula. Besterik ez. Eskerrik asko. La
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/2a137d5c-1198-436b-a6e4-dbb50d8a67ef
parl_eu_2829
10
54
21.11.2013
ZULAIKA PORTILLO
EH Bildu
EH Bildu legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, kontratazio publikoen eremuan lan erreforma ez aplikatzeari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
Eskerrik asko, mahaiburu anderea. Arratsalde on guztioi. Azken lan erreforma, 3/2012 Legeak arautzen duena, azken urteetan langileei egindako erasorik bortitzena izan da. Krisiaren ondorioz, patronala babesten duten politikariek erabaki dute gizartearen alderik ahulenak, gehiengoak eta krisi hau sortu ez duen aldeak, krisia ordaintzea, hau da, langileek ordaintzea. Estatu espainolaren gobernu ezberdinak gogor aritu dira langileen eskubideak murrizten krisia aitzakiatzat hartuta, krisitik ateratzeko eta krisiaren aurreko egoerara bueltatzeko neurriak hartzen diren aitzakiarekin. ¡Mala decisión! Okerra eta injustua! Gizartearen gehiengoak ez du ordaindu behar gutxi batzuen interesengatik orain arte egindako politiken erruz sortu den krisi sistemikoa. Okerra, Madriletik datozen neurriek ez dutelako egoera hobetuko, are gehiago, egoera gero eta larriagoa izango da. Neurri horiek krisiaren egoeraren aitzakiarekin abian jarri dituzten erreformek negoziazio kolektiboaren aurka egiten dute. Enpresariei lan baldintzak aldatzeko gaitasun handiagoa eman eta langileen ordezkaritza sindikala ahuldu dute, ezkutatzen den helburuarekin burutu direlako, eta okerra da, baita ere, pentsatzea aurreko sistemara bueltatzea guztion ongizaterako izango dela. Izendatu baino ez ditut egingo azken lan erreformak lan harremanetara ekarri dituen aldaketa nagusiak: bat, lanetik kaleratze merkeagoak; bi, kontratazio prekarioagoak; hiru, enpresarientzako malgutasuna eta aldebakartasuna; eta lau, lan harremanen den oinarrizko atalaren ahultasuna, negoziazio kolektiboarena, hain zuzen ere. Beraz, malgutasunaren izenean egindako legea argitu behar da aldebakarrerako malgutasunaren izenean arautu dela, patronalaren aldeko malgutasunerako. Langileei, aldiz, prekarietate handiagoa eta ziurgabetasuna ekarri dien legea da. Uztailaren 7tik, ultraktibitatearen bukaeraren ondorioz, probintziako hitzarmen sektorial asko baliogabetzerakoan, 350.000 langile inguru gelditu ziren haien lan harremanak erregulatzen zuten lan hitzarmenik gabe. Horietako % 24k bakarrik erreferentziazko beste ereduko hitzarmena dute (lan hitzarmen estatalak edo Erkidegokoak); % 76, aldiz, erreferentziazko hitzarmenik gabe gelditu ziren eta Lan Estatutuak arautzen dituen lan baldintzak izatera pasa daitezke. Eta are gehiago, EAEn urte bukaerarako beste 100.000 langile inguru gehiago egongo dira egoera honetan. Uztailaren 8an berean enpresa askotan bere langileei aplikatu zitzaizkien lan erreformaren legeak baimentzen dituen lan baldintzak. Kasu batzuetan, Lan Estatutua aplikatu zen. Horrek ekarri die langile askori % 40 inguru gutxiago kobratzea. Langile asko lanbide arteko gutxieneko soldata kobratzera pasatu dira. Gogoratu behar dizuet zenbatekoa den? 645 eurokoa, pobreziaren atalasea ukitzen duena. Beraz, gaur egun lana edukitzeak ez du esan nahi bizi-baldintza duinak izatea. Soldataren jaitsiera izan da enpresariek hartu dituzten neurrietariko bat; besteak, lan kaleratzeak, lanaldia handitzea, kontratazio berriak gero eta prekarioagoak eta abar. Testuinguru dramatiko horren aurrean erabaki ausartak hartu behar dira, eta erabaki politiko batzuen eraginez izandako ondorioei aurre egiteko, erabaki politikoak hartu beharko dira konponbidea aurkitzeko. Administrazioak, enplegatzaile den neurrian, bermatu behar du bai sektore publikoak eta bai administrazioak kontratatzen dituen enpresetako langileek lan baldintza duinak dituztela, eta horretarako tresnak bilatu behar dira. Ezin dugu onartu hainbat obra publikotan eta diru publikoarekin finantzatutako obretan gertatu diren langilearekiko injustiziak, eta konponbideak bilatzen ez baditugu, gertatzen jarraituko dute, adibidez, hainbatetan salatutako San Mames berria eraikitzeko obretan egon diren lan baldintzak edo Arabako Clínica Asunción-en gertatutarikoa. Administraziorako lan egiten duten langileek kalitatezko enplegua izan behar dute, eta Administrazioak horrela izango dela bermatu behar du. Orain arte azaldutako guztiagatik, gure taldeak proposatzen du legez besteko proposamen honekin Jaurlaritzari eskatzea: egiten dituen kontratazio publiko guztietan, lan erreformaren alderik bortitzena aplikatuz langileen lan baldintzak kaskartzen dituzten enpresa eta erakundeekin kontraturik ez egitea eta daudenak etetea; horretarako, beharrezkoak diren klausulak edo arauak sortu eta aplikatuko ditu. Hori egitea posiblea da; beharrezkoa ere bada, negoziazio kolektiboari egindako erasoaren ondorioz. Ez da soilik arazo sozial bat, arazo politiko bat ere bada, eta Jaurlaritzak ezin du beste alde batera begiratu edo soilik begirale bezala geratu; neurri politikoak hartu behar ditu langileen lan baldintza duinak bermatzeko. Bere esparruan lan egiten duten langileen lan baldintzei buruz zer eginik izango du, ezta? Norbaitek esango digu merkatuaren konpetentzia librearen aurka doan neurria dela. Eta puntu honetan aprobetxatuko dut salatzeko Autoridad Vasca de la Competencia delakoak, Eusko Jaurlaritzaren menpe dagoen erakundeak, Gipuzkoako foru arauren aurka egiteagatik, lehen azaldu dudan injustizia guztiak ez gertatzeko dagoen foru-arau bakarra errekurritzeagatik. Beste mota batzuetako tribunalek ezta enpresek ere egin ez dutena, erakunde honek errekurritu egin du, eta neoliberalismoaren alde posizionatu da. Merkatu librearen aurka doan araua den argudioarekin bere erabilera suspenditu egin du. Pilar Canedori esaten diogu ez dela soilik hemengo enpresetako langileen onurarako izango den arau bat, baizik eta kanpoko enpresetako langileen onurako ere izango dela, langileen lan baldintza duinak bermatzen dituzten enpresak baino ez direla kontratatuko ziurtatzen badugu, lehiaketa publikoetan parte hartzeko baldintza horiek betetzen dituztela ziurtatu behar izango dutelako. Beste norbaitek, kontratatzeko eremuetan eskumenik ez dugun argudioarekin, proposamen honen aurka joko du. Baina lan erreforma arautzen duen Legeak eta zehazten dituen aldaketak enpresariei aukera ematen die. Errepikatuko dut: aukera ematen die, ez ditu behartzen aurrera eramaten; beraz, langileen lan baldintzak kaskartzeko erabakia hartzea enpresa bakoitzari dagokio. Esandakoagatik, Jaurlaritzak diru publikoarekin finantzatutako obrak exekutatzen dituzten langileek edo zerbitzu publikoak eskaintzen dituztenek lan baldintza duinak izaten dituztela bermatzea inolaz ere ez dela ilegala esan daiteke, Administrazioak berak sortzen duen enplegua kalitatezko enplegua izan behar delako. Ez dut uste hori hemen dagoen inork zalantzan jarriko duenik, ezta? Eta proposamen honekin nahi dugu Administrazioaren lan esparruan soilik lan erreformak aplikatzen ez dituzten enpresak kontratatzea eta langileen lan baldintzak kaskartzea erabaki duten enpresak, aldiz, lehiaketa publikoetatik baztertzea. Azken lan erreforma garatu eta onartu zutenok negoziazio kolektiboaren bi aldeen artean alde baten mesedetan egin zuten, patronalaren mesedetan. Euskal Herrian erabaki behar dugu egiten diren politikek negoziazio kolektiboaren zein alderi mesede egin nahi dioten: botere gehiago eta indar handiagoa duen aldeari edo murrizketa guztiak jasaten dituen eta egoera ahulean dagoen aldeari? Erabakitzekotan, gure taldeak argi du. Eta zuek: argi duzue? Besterik gabe, eskerrik asko.
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/2a137d5c-1198-436b-a6e4-dbb50d8a67ef
parl_eu_2830
10
54
21.11.2013
MANEIRO LABAYEN
Mixto-UPyD
EH Bildu legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, kontratazio publikoen eremuan lan erreforma ez aplikatzeari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
Eskerrik asko, presidente andrea. Arratsalde on. Oso labur, azaltzeko UPyDk aurkeztu duela, ez kasualitatez, Euzko Abertza- leak taldeak aurkeztu duen osoko zuzenketaren berdinberdina, eta Talde Sozialistak aurkeztu duenaren oso antzekoa. Zuzenketa hori aurtengo uztailaren 18an Diputazio Iraunkorrean eztabaidatu eta onartu zen erdibideko zuzenketaren 4. puntua da, eta haren puntuetako batzuk, hau barne, babestu genituen eztabaida hartan. Beraz, gaur aurkeztu dugun zuzenketa bera da, zehazki, uztailaren 18an Legebiltzar honetan onartu zen erdibideko zuzenketa haren puntuetako bat. Egia esan, EH Bilduk aurkeztu duen ekimenean ez da ezer ausartik proposatzen, taldearen ordezkariak esan duen moduan, baizik eta, zuzenean, legez kanpoko zerbait. Eta, beraz, gure betebeharra da, herritarren ordezkariak garen heinean, EH Bilduk proposatu duen ekimen hori baztertu eta gurea defendatzea. Sinatu dugun erdibideko zuzenketa horretan zehazki eskatzen dugu Legebiltzar honek Eusko Jaurlaritzari eskatzea esleituko dituen lehiaketa publikoen baldintza-agirietan modu positiboan kontuan hartzea aurkezten diren enpresetako langileen lan-baldintzak hitzarmen kolektibo baten bidez arautuak dituztenak. Esan dezagun erdibideko zuzenketa honen, UPyDk aurkeztu duen osoko zuzenketaren berdina den zuzenketa honen, helburua dela agerian jartzea gure taldearen oposizioa, UPyDren oposizioa, azken lanerreforman murriztaileenak diren neurriekiko, eta gure konpromiso eta borondate politikoa adieraztea langileek, zoritxarreko azken lan-erreformatik, lan-harremanetan duten ziurgabetasun juridikoa gainditu dezaten. Gogor eta behin eta berriz kritikatu dugu lan-erreforma hori, bidegabea baita nabarmen: lan-eskubideak zatikatzen ditu, eta ez du lanposturik sortzen, baizik eta, zuzenean, suntsitu. Baldintza-agirietan halako klausulek eragin ditzaketen legezkotasun-zalantzen aurrean, edo baita guk geuk aurkeztu dugun zuzenketaren aurrean ere, edo talderen batek proposa dezakeen legezkotasunzalantzaren aurrean, egoki irizten diogu kontsulta egitea Euskadiko Administrazio Kontratazioaren Aholku Batzordeari edo Kontratazio Publikoaren Aholku Batzordeari; aholku-batzorde horiek Sektore Publikoaren Kontratazio Legean jasota daude, eta berariaz aipatzen dira lege horren 324. y 325. artikuluetan. Dena den, iruditzen zait talde gehienek babestu dezaketela erdibideko zuzenketa hau, arrazoizkoa iruditzen zait, eta, bestalde, esan dut duela lau hilabete eskas Legebiltzar honetan eztabaidatu, bozkatu eta onartu zen erdibideko zuzenketa bera dela, puntuetako bat bederen. Eskerrik asko.
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/2a137d5c-1198-436b-a6e4-dbb50d8a67ef
parl_eu_2831
10
54
21.11.2013
ITXASO GONZÁLEZ
SV-ES
EH Bildu legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, kontratazio publikoen eremuan lan erreforma ez aplikatzeari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
Eskerrik asko, presidente andrea. Arratsalde on, legebiltzarkideok. Zulaika andrea, zure mintzaldiaren zati handi bat partekatzen dugun arren, esan behar dizut gure taldeak, hain zuzen, erdibideko zuzenketa bat sinatu duela Batasuna, Aurrerapena eta Demokrazia alderdiarekin, eta baita Euzko Alderdi Jeltzalearekin ere; hain zuzen, gure osoko zuzenketak berdinak direlako, eta aurreko ordezkariak esan duenez, uztailaren 18an Diputazio Iraunkorrean hartu zen erabakitik aterata daudelako. Arazo bat dago, atzerapen-arazo bat edo, ez dakit nola izendatu, hemen gaiak ez baitira agertzen ordenan, filmen kredituetan bezala. Zuek uztailaren 9an aurkeztu zenuten, hain zuzen, ekimen hau, eta zuzenketak aurkezteko epea irailaren 10ean amaitu zen. Bien bitartean, erabaki hori hartu zuen Diputazio Iraunkorrak, baina, geroago, mozio bat aurkeztu zenuten, interpelazioaren ondorioz, urriaren 8an, herrilanetan lan-hitzarmenak betetzeari buruzkoa. Eta ekimen hartatik, ondo gogoratzen baduzu, Alderdi Sozialistak aurkeztu zuen zuzenketa bat atera zen, eta hau eskatzen zion Eusko Jaurlaritzari –irakurri egingo dizut–: "Sektore Publikoko Kontratuen Legeari buruzko testu bateratuaren 114.3 artikuluaren arabera, administrazio-klausula orokorren agiri bat onar dezala, zeinean klausula bat egongo baita, eta hark galdatuko du euskal sektore publikoan esleitzen den edozein motatako obra edo zerbitzuen esleipendun edo azpikontratatzaile orok lurralde mailako sektorehitzarmenei men egiteko, eta klausula hori ez betetzea ere zehatuko du kasuan kasuko kontratua suntsitzeko kausa gisa. Agiri hori bi hilabeteko epean onartu beharko da". Eta pasatu da hilabete bat. Bueno, esan nahi dizut, legeria-eskumenen gaitik harago, guk badugula arauak garatzeko eskumena –horregatik proposamen hura–, eta ulertzen dugu garrantzitsua dela, gaikuntza bat ematen baitio Sektore Publikoaren Kontratuen Legeak Eusko Jaurlaritzari administrazio-baldintza orokorretako klausulak idazteko, eta hor ondoriozta daiteke, akordio horretan Legebiltzarrak agintzen dion moduan, lurralde-hitzarmenak berariaz errespetatu behar direla. Horrek, noski, onura egiten die bertako nahiz kanpoko langileei, baina esan nahi dut bertako enpresei ere onura egiten diela. Izan ere, bertako enpresak aplikatu beharrekoak diren hitzarmenak betetzera behartuak daude, lege-izaera baitute, eta, orduan, eskumenaren ikuspegitik, ez zen oso arrazoizkoa izango hitzarmen horien mende ez dauden enpresek, eskuarki baldintza kaskarragoak dituztenek, eta badituzte, baldintza hobeak izatea esleipenerako eta azken prezioetarako. Beraz, ulertzen dugu akordio horrek ez diola kalterik egiten lehiari. Haatik, arrazoizko lehia-mailei eusten diela. Proposamenaren babesa eta inspirazioa ziren, halaber, baldintza-agiriak egiten direnean, unitateko kostuak kontuan hartzean, lanak direnean, tokiko lankostuak kontuan izatea, eta horregatik iruditzen zaigu orduan onartu zen akordioak, urriaren 17koak, Eusko Jaurlaritzari agintzen diola, hain zuzen, zuek aurkeztu duzuen hori guztia jasotzea baldintza orokorren agiriaren bidez, eta, diodan moduan, arau-izaera dute, eta, beraz, printzipioz, antzeko helburua duten kontratu guztiei aplikatu behar zaizkien adierazpen juridiko, ekonomiko eta administratiboak, baita administrazio publikoen kontratuen legedian zehaztutakoa ere. Gure ustez, akordio hark, zuen laguntza estimagarriaz hemen hartu zenak, zuek dakarzuen jarrera indartzen du, izaera ematen dio; Eusko Jaurlaritzari agintzen dio ekintza jakin bat gauzatzeko, eta da baldintza-agiri horiek idatzi eta lurralde-hitzarmenak errespetatzearen gaia subsumitzea haietan, kontratuak eteteko zigorraren aitzakiaz. Hori zen gure helburua, hori zen hitzez hitzeko esanahia, eta ulertzen dugu hala babestu egiten dela zuek aurkezten duzuen onura juridikoa; alegia, Euskadin sektore publikoarekin kontratuak egiten dituzten enpresetako langileen eskubideak. Noski, erdibideko zuzenketa egin behar izan dugu guk koherentzia hutsagatik, zuzenketa, beste taldeekin bat datorrena, uztailaren 18ko akordioaren berdina baitzen, hartan oinarritua, idatzi zen garaiagatik ez baikinen une hartan zehaztu zen agindu hartatik aldenduko. Eta horregatik egin dugu erdibideko zuzenketa, baina, egiaz, ez du alderdirik bazterrean uzten; besterik gabe, koherentea da, eta bat dator bere garaian esan zenarekin. Baina iruditzen zaigu urriaren 17ko akordio hura, berriagoa, behar bezain indartsua dela kasu honetan Eusko Jaurlaritzak legebiltzar-agindu hura betetzea erabakitzeko –espero dugu, gainera, eskatzen zaion denboran–, bada, behartze-indar hori izan dezala Euskadiko sektore publikoarekin egiten den kontratu guztietan. Eta horregatik ulertzen dugu akordio hura, ebazpen hura, zuek gaur hona dakarzuen helburua hobekien betetzen duena dela. Besterik ez, eta eskerrik asko. La
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/2a137d5c-1198-436b-a6e4-dbb50d8a67ef
parl_eu_2832
10
54
21.11.2013
OTADUI BITERI
EA-NV
EH Bildu legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, kontratazio publikoen eremuan lan erreforma ez aplikatzeari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
Eskerrik asko, presidente andrea. Sailburuok, legebiltzarkideok, arratsalde on guztioi. Hilabete eskas pasatu da EH Bilduren eskutik gai honi buruz berba egiteko aukera izan genuenetik, eta horregatik gaurkoan labur aritzeko asmoa daukat. Gizarte klausulen inguruko gure ikuspuntua azalduta dago, eta horregatik muinera joango naiz, legez besteko proposamen honetan egiten duzuen planteamendua aztertzera. Zulaika andreak esan duen moduan, eskatzen dute lan erreformaren alderik bortitzenak aplikatzen dituzten enpresei eta antolakundeei kontraturik ez egitea eta indarrean daudenak etetea. Proposamen honen egokitasuna aztertu baino lehen, ezagunak diren baieztapen bi egin nahi ditut. Ezagunak dira, baina gogoraraztearren. Euzko Alderdi Jeltzalea lan erreformaren kontra azaldu da beti, eta Euzko Alderdi Jeltzalea beti irmo azaldu da euskal lan harremanen esparruaren alde. Aurreko hori esanda, ezin dugu onartu EH Bilduk egiten duen planteamendua, eta horregatik aurkeztu dugu zuzenketa bat, azkenean erdibideko bilakatu dena Alderdi Sozialistarekin eta UPyDrekin batera. Eta ez dugu EH Bilduren ekimenaren alde bozkatuko. Dakizuen moduan, guk ez dugu eskumen legegilerik kontratazio publikoaren esparruan; estatuko araudia garatzeko eskumena baino ez dugu oinarrizko legeriatzat hartu ez diren arloetan. Eta, badakizue, halaber, Sektore Publikoaren Kontratuen Legearen testu bategina oinarrizko legedia dela ia % 100ean. Lan-erreformaren alderdirik gogorrenak aplikatzen dituzten enpresa eta erakundeekin kontraturik ez egiteko edo indarrean daudenak eteteko proposamena legeak onartzen ez duen bazterketa diskriminatzailea da, eta zehazten du, gainera, oinarrizko legedian, Sektore Publikoaren Kontratazioen Legean, lekurik ez duen kontratazio-debeku bat. Debeku-arrazoiak, zuek guztiok ongi dakizuenez, legean zehaztuak daude, zehazki 60. artikuluan, eta behartu egiten gaituzte debeku horiek. Beraz, administrazio-baldintza partikular edo orokorren agiri batek, Itxaso jauna, zehaztu ditzake legean aurreikusi ez direnez bestelako betekizunak? Erantzuna ezezkoa da. Legean soilik zehaztu daitezke debekuak; hala adierazi du Auzitegi Gorenak hau baieztatzean: "ez da zalantzarik kontratatzeko gaitasuna eta horrengan eragina duen guztia, kontratazio-debekuak, esaterako, legeari berari soilik dagozkiola": "Aurreko ondorio hori zehaztuta, gure arrazonamenduaren oinarri dena, eta aurkaratutako arauaren izaerarekin lotuta, bistakoa da haren baliogabetasuna, argi baitago lege-mailatik beherako arauen bidez kontratazio-debekuak zehaztearen desegokitasuna, eta are gehiago hemen aztertu denaren moduko maila hierarkiko txikia izanik: kontseilaritzaren aginduz onartutako baldintza partikularren agiriak. Administrazio-agintaritzek ez dute eskumenik egiten dituzten kontratuetan debekuak txertatzeko, debeku horiek oso arrazoizkoak iruditu arren ere". Ondorioz, Euskal Herria Bilduk proposatu digun legezkontrakotasunaren aurrean, erabaki dugu, dagoeneko aipatu den moduan, Diputazio Iraunkorrean lortu genuen akordioa aurkeztea. Guk gai honetan, eta gainerakoetan, segurtasun juridikoaren printzipioari jarraitzen diogu, eta, noski, ez da gure asmoa gure baldintza-agirietan administrazio-kontratazioa epaitegietara eraman dezakeen baldintzarik txertatzea. Eta aurreratzen dizut galtzeko guztiak ditugula, zalantzarik gabe. Gaia, beraz, argi dago: ezin da enpresarik baztertu esleipen batetik legea betetzen ari izanagatik. Egia da legea, oro har, gustukoa izan dezakegula, edo batere ez, kasu honetan bezala; baina bistakoa da ezin dela urratu enpresa batek esleipen publiko batera berdintasun-baldintzetan aurkezteko duen eskubidea, zergatik eta legea betetzen ari delako. Eskerrak eman nahi dizkiet Itxaso jaunari eta Maneiro jaunari adostutako erdibideagatik. Eta galdetuko nioke Zulaika andreari berak aipatu dituen erabaki ausart hauek ea norbaitek hartu al dituen eta ea nonbait hauek praktikara eramaten ari diren. Eta Itxaso jaunak gogorarazi digu orain hilabete eduki genuen eztabaida, eta kasu hartan EH Bilduren aldeko botoekin bere ekimenak aurrera egin zuen, eta orduan Jaurlaritzari eskatzen zion bi hilabeteko epea klausula orokorrak egiteko. Beno, jakin dezazun, oraindik hilabetea besterik ez da pasatu, baina Jaurlaritza dagoeneko ari da azterketak egiten departamentu desberdinen arteko elkarlanean, eta lasai, Jaurlaritzari zuk agindutako etxeko lana dagoeneko betetzen ari delako. Besterik ez, eta eskerrik asko.
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/2a137d5c-1198-436b-a6e4-dbb50d8a67ef
parl_eu_2833
10
54
21.11.2013
DAMBORENEA BASTERRECHEA
PV-ETP
EH Bildu legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, kontratazio publikoen eremuan lan erreforma ez aplikatzeari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
Eskerrik asko, presidente andrea. Egia esan, labur arituko naiz, eztabaida hau zaharra baita hasierako kontzeptuan; ez hainbeste lan-erreformaren legearekiko desadostasunean edo legeak ez betetzeko eskakizunean, hori nahiko berria baita Legebiltzar honetan. Baina ez da hala, talde honek aurreko legegintzaldian ekarri baitzuen, hainbat herri-lanetan gertatzen ari zena; alegia, euskal administrazioen diru publikoarekin azkenean ez direla lanpostuak sortzen Euskadin edo euskaldunentzat, baizik eta kanpoko langileak kontratatzen dituzten beste enpresa batzuetan. Hori bai, hitzarmen kolektiboen mende daude, portugaldarrak esaterako, eta nabarmena da, hemengo langileen aurrean, soldatadiskriminazioa. Eta hala jarraitu du Legebiltzar honetan ekimen hori hartu arren ere, nire ustez, ia aho batez, Eusko Jaurlaritzari eta euskal administrazioei eskatuz kontratuen klausulak aldatzeko, probintziako hitzarmenak bete daitezela eskatzeko, enpresa edozein izanik ere, baita haren kokalekua ere, eta, agidanez, ez genuen lortu aurreko legegintzaldian. Ezta oraingoan ere. Baina, lan-erreformaren aitzakiapean, bada, esango dugu honen guztiaren errua lan-erreformarena dela, gauza horiek gertatzen zirenean lan-erreformarik ez bazen ere. Orduan, Bilduk legea ez betetzeko egiten duen proposamenari dagokionez, bada, bistan denez, ezin dugu alde bozkatu, ezta abstenitu ere. Dena den, nahikoa erakundetan dira gobernuan legeak ez betetzeko. Egoki irizten badiozue, hori egin behar dela uste baduzue… Baina ez du zentzu handirik hona etorri eta besteek legeak urratu ditzaten eskatzea, gero zuek urratzen ez dituzuenean. Eta gainerako taldeek proposatzen dute Eusko Jaurlaritzari eskatzea esleituko diren lehiaketa publikoen baldintza-agirietan positiboki balioestea lehiatzen diren enpresetako langileen lan-baldintzak hitzarmen kolektiboaren oinarrian arautuak egotea –Portugalgo guztiak dauden bezala, adibide bat jartzearren, eta jada adierazi genuen duela hilabete batzuk; baina gogoratzearren–, eta kontuan izanik sindikatu nagusiki nazionalistak direla euskal enpresek hitzarmen kolektiboak izatearen aurka daudenak, bada, batek galdetzen du Legebiltzar honetan euskaldunak ez diren enpresen kontratazioaren alde egin nahi ote den herrilanetan, haiek baitira hitzarmen kolektiboak dituztenak nagusiki, bai Espainian bai Portugalen. Ala gogorarazi behar dizuet, hain zuzen ere, euskal enpresak daudela hitzarmen kolektiborik gabe, sindikatu nazionalistek langileen alde egin duten jarduera bikainaren ondorioz? Eta orain euskal enpresei eta haien langileei kalte egitea proposatzen diguzue, hobeak direlako hitzarmen kolektiboak badituzten beste enpresak? Nik, egia esan, ez dut ulertzen. Ez nuen ulertu duela hilabete batzuk, ulertu ezinik jarraitzen dut; baina, tira, zuek jakingo duzue. Baina galdera bat soilik egingo diot nik Euzko Alderdi Jeltzaleari. Esaten digu debekatua dagoela kontratazioari baldintzak eta debekuak jartzea, legeak dioena baitio: eta legeak jasotzen ez dituen baldintzak asmatzea ez da gauza bera? Ala modu positiboan jartzen denez hori legezkoa da? Besterik ez, eta eskerrik asko. La
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/2a137d5c-1198-436b-a6e4-dbb50d8a67ef
parl_eu_2834
10
54
21.11.2013
ITXASO GONZÁLEZ
SV-ES
EH Bildu legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, kontratazio publikoen eremuan lan erreforma ez aplikatzeari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
Bai, posible da hau eztabaida zaharra izatea, ez dakit zenbaterainoko zaharra; baina iruditzen zait eztabaidak indarrean daudela arazoak konpontzeko modurik ez den artean. Eta gaur-gaurkoz ebatzi gabe jarraitzen duen gai bat ekarri du EH Bildu taldeak. Arrazoi duzu, gaurko eztabaidak ez ditu arazoak konpontzen. Horregatik azaldu dizkizut nire lehen mintzaldian daten arazoa, beste gai batzuk dakartzaten mozioek eragindako etena, eta eztabaida bera eragiten duena; baina, orduan, lehen aipatu dizudan akordioa onartu zen. Nire ustez, eta zinez diot, akordio garrantzitsua da, eta blindaje ona. Izan ere, nioen moduan, Araudiaren 66. artikuluan jasotzen da agiri horiek adierazpen ekonomiko, administratibo eta juridikoak dituztela, eta hau horren harikoa da. Beraz, ziur gaude honek baduela irtenbidea. Eta arrazoi duzu, halaber, behar bestekoa ez dela izango diozunean. Guk lurralde-hitzarmenez hitz egiten dugu, obrak egiten diren lekukoez, eta ez beste hitzarmenen batzuez. Izan ere, hemen esaten da hitzarmena izatea; hain zuzen, Pepis andereñoaren hitzarmena izan daiteke. Guk lurraldeetan ditugun hitzarmenez hitz egiten dugu, eta babestu eta defendatu egin behar dira. Baina egia da, arrazoi duzu; hala ere, behin baino gehiagotan azaldu dizudan arrazoiagatik, gure erdibideko zuzenketaren alde bozkatuko dugu, baina horrek ez du adierazten zure mintzaldiaren zati handi bat partekatzen ez dugunik. Besterik ez, eta eskerrik asko.
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/2a137d5c-1198-436b-a6e4-dbb50d8a67ef
parl_eu_2835
10
54
21.11.2013
OTADUI BITERI
EA-NV
EH Bildu legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, kontratazio publikoen eremuan lan erreforma ez aplikatzeari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
Bai, eskerrik asko, presidente andrea. Galdetzen digu Zulaika andreak ea zein legaltasuni buruz ari garen. Bada, Kontratuei buruzko Legeari buruz ari gara. Orduan, pentsatzen dut ekimena hona ekarri beharrean Amaiurko zure taldekideek bideratu beharko luketela Kongresura eta eskatzea Kontratuen Legea aldatzea eta Kontratuen Legean jaso dadila debekua. Animatzen zaitut hori egitera. Eskatu dizut ea adibide konkretu bat ipini ahal didazun proposatzen duzuen klausula hau ea benetan non aplikatzen ari den, ze nik dakidanez, zuek gobernatzen duzuen lekuetan ez duzue klausula hau betetzen. Ez duzue hau betetzen. Hau da, kontratatu egiten dituzue erreformaren alderik bortitzenak aplikatzen dituzten enpresak edota ez dituzue kontratuak eteten motibo horrengatik. Uste dut adibidetzat ipini gura izan duzula Gipuzkoako Foru Aldundiak onartutako foru-araua. Nik dakidala, klausula hau ez dago han sartuta, eta, dena dela, sartuta egongo balitz, aurrekoan ere esan genuen, nahiz eta foru araua onartuta eduki, benetan errealitatean ez dela aplikatzen. Eta ez ditut berriro errepikatuko orain dela hilabete ipini nituen kasuak, adibidez, Urumeako korredorea edo Durango-Beasaingo errepidea. Eta besterik ez. Eskerrik asko.
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/2a137d5c-1198-436b-a6e4-dbb50d8a67ef
parl_eu_2836
10
54
21.11.2013
DAMBORENEA BASTERRECHEA
PV-ETP
EH Bildu legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, kontratazio publikoen eremuan lan erreforma ez aplikatzeari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
Eskerrik asko, presidente andrea. Bilduren ordezkariak galdetzen digu zer legezkotasuni buruz ari garen. Bada, guretzat zehaztu dugunaz! Izan ere, zuek gaur ez duzue proposatu legezkotasun hori aldatzea; ez duzue hona ekarri hori aldatzen ahalegintzeko proposamena. Ez hona, ez egin dezakezuen lekura, egin baitezakezue –kasu honetan, Diputatuen Kongresura–; baina ez duzue egin. Legea ez dadila bete eskatzen duen proposamena ekarri duzue zuek gaur hona. Bueno, Eusko Jaurlaritzak legea ez dezala bete eskatzen duena. Baina gero zuek ez duzue hori aplikatzen Gipuzkoako Diputazioan. Ala bai? Eta Donostiako Udalean. Ala bai? Zertara etorri gara eztabaida honetara? Zertarako da hau? Etorri zarete Eusko Jaurlaritzari esatera legea ez betetzeko, eta zuek, itxuraz, zorrotz betetzen duzue, eta horrek ez gaitu inora eramaten. Okerrena ez da zuena! Okerrena gainerakoena da! Izan ere, noski, Euzko Alderdi Jeltzaleak esatea, bada, legez kontrakoa dela legean aurreikusita ez dauden baldintzak eta debekuak jartzea... Eta zuek proposatzen duzuena? Izan ere, guk, aspaldi, aurreko legegintzaldian, proposatu genuen baldintzatzat jartzea herri-lanetan probintziako hitzarmenak aplikatzea; baina hemen ez du inork aplikatu! Eta hemen guztiok ados geunden horretan. Eta zergatik ez duzue aplikatu? Orduan, zertan ari gara? Guztiok itxurak egiten? Eta, bigarrena, hain txarra bada enpresetan hitzarmen kolektiborik ez izatea, alde bateko eta besteko jaun-andre nazionalistak, zergatik ez duzue zuen kide eta homonimoekin hitz egiten, eta eskatzen euskal enpresek hitzarmen kolektiboak izatea, eta administrazio publikoetako lehiaketetara aurkeztu ahal izatea? Izan ere, zuen arabera, ezingo lukete egin! Baina zertan ari gara? Hori bai, gero beste baldintza hau jarriko dugu: enpresako guztiek euskaraz jakitea. Izan gaitezen serioagoak! La
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/2a137d5c-1198-436b-a6e4-dbb50d8a67ef
parl_eu_2837
10
54
21.11.2013
ITXASO GONZÁLEZ
SV-ES
Euskal Sozialistak legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, hipoteka-maileguak arautzeko Europako direktibaren transposizioa berehala egiteari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
Eskerrik asko, presidente andrea. Indarrean dagoen legedia zein erlatiboa den erakusteko dakargu Europako zuzentarau bati lotutako ekimen hau; izan ere, zuzentarau horrek, luze baino lehen, bide onean jarriko du hipoteken gaineko Espainiako legedia. Espainiako hipoteken merkatua, funtsean, 1946ko Hipoteka Legearen araupean dago. Hor ditugu, halaber, 2/1981 Legea, hipoteken merkatua arautzeari buruzkoa, eta 41/2007 Legea, aurreko hori aldarazi zuena, bezeroak malguago mugitu ahal zitezen mailegutik mailegura. Bestalde, Prozedura Zibilaren Legea ere badugu, XIX. mendekoa dena, nahiz eta hori ere moldatu egin den orain ez asko (685. artikulua eta hurrengoak)… Zergatik dakargun ekimen hau? Zuek ondo dakizuenez, krisi ekonomikoa esaten zaion egoera honen eraginez etxe-kaleratzeak (botatzeak ere esaten zaie, baina Erdi Aroko kutsu feudala ere badario izendapen horri, ezta? Beraz, etxe-kaleratzeei buruz hitz egingo dugu); bada, 2008tik 2012ra bitartean etxekaleratzeak ikaragarri igo direlako. Higiezinen burbuilaren ondorio izan da hori; gaintasazioaren ondorio izan da; azken batean, jardunbide jakinen kate luze baten ondorio izan da hori, eta jardunbide horiek banketxeen egituraren mapa ere goitik behera birmoldarazi dute azkenik: fusioak, nazionalizazioak, erreskateak… Bide batez, erreskateak aipatu ditugula-eta, oker ez banago, atzo entzun nuenez, 53.200 milioi erabili behar izan omen dira banketxeak erreskatatzeko, eta, diru horretatik, 37.000 milioi berreskuraezinak izango omen dira. Tira, gauza horiek guztiak. Nekez jakin daiteke zenbat etxe-kaleratze gertatu diren zehazki. Datuak ez dira guztiz zehatzak, eta iturriak ere bat baino gehiago dira. Esate baterako, notarioen arabera, 2007tik hona 400.000 kaleratze egon dira gutxi gorabehera; zenbateko horren barruan, baina, kontuan hartuta daude bigarren etxebizitzak, eraiki gabeko lursailak, lokalak… Etxekaleratzeen kontrako plataformaren arabera, berriz, 171.000 etxe-kaleratze izan dira aldi horretan. Alabaina, ez Gobernuak, ez Estatistika Institutu Nazionalak, ezta bankuek ere ez dute datu zehatzik ematen. Ezker Batuak, Cayo Lara bozeramalearen bidez, horren gainean galdetu zion Gobernuari, eta hauxe erantzun zion Gobernuak: 2006an, 16.097 etxe-kaleratze izan ziren; 2007an, 17.412; 2008an, 20.549; 2009an, 37.600; 2010ean, 54.000; 2011n, 64.770, eta 2012an 75.375 (alegia, goraka), eta izapidetu gabeko betearazpenak, berriz, 198.117 ziren 2012. urtearen amaieran. Bestalde, 2013ko lehen hiruhilekoan, ia 20.000 etxe-kaleratze izan dira, arestian esan bezala higiezinen burbuilaren, gaintasazioen eta kredituak barra-barra emateko jardunbide horren ondorio. Bankuen arteko lehia latz horren barruan, bankuek % 100 ez baizik eta hori baino askoz gehiago ere ematen zuten maileguan, eta, azkenean, hori guztia aktibo toxiko delako horretan bilakatu zen; orain badakigu aktibo horiek banku txarraren eskuetan daudela, zeinak egoera ontzen edo hobetzen lagundu beharrean areago gaiztotzen ari baita etxe-kaleratzeen arazoa. Aurrerago jorratuko dut, baina, hori dena. Amnistia Internazionalak, 2013ko txosten batean, zenbait etxe-kaleratze beharturen berri ematen du: Cañada Realen, Puerta de Hierron… Eta, amaitzeko, aditzera ematen du –Amnistia Internazionalaren txostenek zuentzat ere zentzuren bat izango dutelakoan, betiere– Espainian etxebizitza-eskubidea ez dagoela babestuta. Konstituzioan jasoa dago, baina ez da funtsezko eskubidetzat hartzen; hala, horrelako kasuetan, sekula ez da onartu babes-errekurtsorik Konstituzio Auzitegian. Horrek, bada, ez du gauza onik esaten ez herrialde honen alde ez Konstituzioaren alde, nahiz eta eskubide hori sakratutzat jo hartan. Aurreraxeago, Europako Justizia Auzitegiaren abokatu nagusiak, Juliane Kokott andreak, irizpen batean azaldu zuenez, Espainian, etxe-kaleratzeen gaineko legeak urratu egiten du Europar Batasuneko 93/13 Zuzentaraua; izan ere, zuzentarau horretan, hipoteka-kontratuetako abusuzko klausulak arautzen dira, eta Espainiako legediak zuzen-zuzenean urratzen du hartan jasotakoa. Txosten horren oinarrian, herritar batek, Mohamed Aziz-ek, Catalunya Caixa banku-entitatearen kontra jarritako demanda dago, eta, haren kariaz, Europar Batasuneko Justizia Auzitegiak epai bat eman zuen martxoaren 14an, aditzera emanda Espainian etxekaleratzeen gaineko legeek ez dituztela herritarrak behar beste babesten hipoteketako abusuzko klausulen aurrean eta, horrenbestez, urratu egiten dutela Europar Batasuneko araudia –93/13 Zuzentaraua, zehazki–, eta abar. Europako Banku Zentralak, berriz, haren bozeramale edo zuzendari Mario Draghiren bidez, argi adierazi zuen hipoteka-betearazpenak azken baliabidea izan behar lukeela. Horrenbestez, 1978tik jarri izan dira zalantzan nahitaezko betearazpenen prozedurak; ordutik izan dugu auzi hori eztabaidagai. Baina azkenaldi honetan baino ez dira hasi albistegiak, krisialdi honen harira, horrelako berri lazgarriak barra-barra ematen, eta halaxe hasi da gai hau interes pixka bat pizten eta Espainiako estatuaren barnean hipoteken arloan erreforma epel edo leun bat ernatzen. Zorionez, hasieran esan dudan moduan, legeen erlatibismo hori gainditzeko, zuzentarau bat kaleratuko du Europak, nahitaez jaso beharko dena transposizioz. Eta Europako zuzentarau horretan esaten den hori eskatzen dugu guk ekimen honen bidez –prebentziozko edo premiazko ekimena, hala esan nahi bazaio–; izan ere, zuzentaraua ez dago oraindik guztiz onartuta, baina onartutakoan transposizioa atoan egitea nahi dugu, eta ez "albait arinen", Llanos andreak bere zuzenketan adierazitako moduan. Atoan diogu guk. Areago, Estatuak, soziala eta zuzenbidearen araberakoa izango balitz benetan, ekinean behar luke dagoeneko, ez dagoelako zertan itxaron, ez zuzentaraua onartu arte, ezta transposizioa egin arte ere. Benetan nahi izanez gero, eginkizun horri hel dakioke jada. Areago, EBko zenbait estatu hasiak dira zuzentarau horretan jasotako zenbait xedapen betetzen. Korapilatsu samarra den arren, beharrezkoa iruditzen zait zuzentarauaren edukia atalez atal azaltzea, labur-zurrean bada ere. Hala, bada, lehen artikuluan zehazten denez, zuzentaraua kontsumitzaileei ematen zaizkien hipoteka-kredituei buruzkoa da, eta, bizitegi-erabilera duten higiezinei badagokie ere, estatuek, hala nahi izanez gero, beste hipoteka-mota batzuetara ere zabaldu dezakete. Bigarren artikuluak zuzentarauaren aplikazio-eremua zehazten du, azaldu berri dudan hori adierazita, nahiz eta beste egoera batzuetara ere zabaltzeko aukera eman estatuei. Hirugarren artikuluan, terminoen definizioa ematen da; terminoen glosarioa da, beraz. Laugarren artikuluan, estatu kideei eskatzen zaie zuzentaraua ezartzeko aginte eskudunak izenda ditzaten. Oso garrantzitsua, organo horiek arduratuko baitira zuzentaraua betetzen dela bermatzeaz. Bosgarren artikuluan, kontsumitzaileei kreditua emateko jokabide-arauak zehazten dira, eta seigarre- nean, berriz, zenbait baldintza garrantzitsu zehazten dira, mailegatzaileei eta kreditu-bitartekariei begira; hala, baldintza horien artean dira, besteak beste, kontsumitzailearen interesa ahalik eta ondoen babesteko betebeharra eta jakintza- eta gaitasun-maila egokia izateko eskakizunak. Alegia, berariaz bermatuko da kontratuaren nondik norakoak egokiro azaltzen zaizkiola jendeari eta, batez ere, jendeak egokiro ulertu dituela, ez baita beti horrela izan. Zazpigarren artikuluan, publizitate- eta merkaturatze-arloetan ezarri beharreko xedapen orokorrak ematen dira, berariaz zehaztuta zer irizpide nagusi bete behar diren komunikazioaren ikuspegitik, produktuaren publizitatea egiteko eta produktua merkaturatzeko orduan. Izan ere, kosta ahala kosta saihestu eta eragotzi nahi da iruzurrezko publizitatea. Bederatzigarren artikuluan aditzera ematen da mailegatzaileek eta kreditu-bitartekariek uneoro eman behar dutela eskura dauden kreditu-produktu guztien informazio orokorra; alegia, informazioa sakon eta zehatz eman behar dutela, eta ez mugatuta eskatzaileari ziria sartzeko modua izateko. Hamargarren artikuluan kreditu-bitartekariek bete beharreko informazio-eskakizunak zehazten dira; bitartekariek, hala, beren zerbitzuak eman aurretik, argi eta garbi adierazi beharko diete kontsumitzaileei nor diren, zer lege-egoera duten eta zer lotura duten mailegu-emailearekin. Garrantzitsua hori ere. Hamaikagarren artikuluan, berriz, eman beharreko azalpenak jasotzen dira; izan ere, mailegatzaileek eta kreditu-bitartekariek, kontratua sinatu aurreko aldian, azalpen zehatzak eman beharko dizkiete kontsumitzaileei eskaintzen ari zaizkien kredituaren kontratuari buruz, betiere behar bezala egokituta kontsumitzaile bakoitzak kredituen arloan duen jakintza-mailara eta eskarmentura. Horrenbestez, eskatzaileei ezin izango diete saldu haien ezaugarriekin bat ez datorren produkturik. Hamabigarren artikulua urteko tasa baliokidearen kalkuluari buruzkoa da. Garrantzitsua hori ere, puntu honetan maizkoak izaten baitira iruzur-jokoak. Hamahirugarren artikuluan zehatz adierazten da zer informazio eman behar zaion kontsumitzaileari interes-tasa zorduna aldatuz gero; hala, interes-tasak aldatzen direnean ere, horren gaineko informazio zehatza eman beharko da aldian-aldian. Hamalaugarren artikulua, kontsumitzailearen kaudimena balioztatzea. Tonboletan bezala eman izan dira kredituak barra-barra. Aurrerantzean, baina, berariaz egiaztatu beharko da mailegua jasoko duen pertsona horrek mailegua itzultzeko modua duela baldintza normaletan. Hamabosgarren artikuluak maileguen kontratuak arduraz egitea exijitzen du; alegia, maileguhartzaileak ematea… Mailegu-hartzaileari ere informazio ugari eskatuko zaio. Dirudienez, beraz, aurreran- tzean ez da nahikoa izango mailegu-hartzaileari esatea "aizu, ekardazu azken nomina". Datu-baseetarako sarbideak. Zenbait xedapen ezartzen ditu, mailegatzaileek datu-baseetako informazioa lortu ahal izan dezaten, diskriminaziorik gabe. Hamazazpigarren artikuluan, aholkularitzaarauak. Hemezortzigarren artikuluan, dirua aurretiaz itzultzea. Garrantzitsua hori ere, zorra aurretiaz kitatu nahi denerako; alegia, mailegua hitzartutako epea baino lehenago kitatu nahi denerako. Hemeretzigarren artikulutik hogeita bigarren artikulura bitartean, kreditu-bitartekariei ezarriko zaizkien arau- eta ikuskapen-esparruaren oinarriak zehazten dira; hala, bitartekariek beharrezkoa izango dute baimena jasotzea, eta erregistroak ere egingo zaizkie, zenbait eskakizun betetzen direla bermatzeko, hala nola jarduera horretan aritzeko eskakizunak edo… Tira, bitartekarien gaineko kontrol zorrotzagoa ezarriko da, labur esanda. Hogeita hirugarren artikuluan agintzen denez, erakundeek behar bezalako baimena eduki beharko dute; era berean, izen-ematea egokiro egin beharko dute eta erregistratuta egon, eta ikuskapena ere egingo zaie. Tira, bazen garaia hori guztia eraginkortasunez ikuskatuta egoteko. Hogeita laugarren artikuluak zehapenen gaia jorratzen du, eta, itxura denez, hau dena diziplinatu egingo da apur bat. Hogeita bosgarren artikuluan ezarritakoaren arabera, berriz, estatu kideek auzibidetik kanpoko erakundeak izendatu beharko dituzte erreklamazioetarako, mailegu-emaileen eta kontsumitzaileen arteko auziak eta kreditu-bitartekarien eta kontsumitzaileen artekoak ebazteko. Hogeita seigarren artikulutik hogeita zortzigarrenera, zenbait prozedura zehazten dira zuzentarauaren osagai batzuk nazio bakoitzeko egoerara egokitzeko. Hogeita bederatzigarren artikuluan –nahitaez betetzekoa– aditzera ematen da estatu kideek transposizioz ezarri behar dutela zuzentaraua, eta hogeita hamargarrenean, berriz, prozesu hori nola bete behar den adierazten da. Eta oso garrantzitsua da hori; izan ere, batzuetan, transposizio-prozesuetan, nolabaiteko esku-jokoak gertatzen dira, eta jatorrizko zuzentaraua, azkenik, itxuragabetuta geratzen da. Horrenbestez, aurrerantzean prozesua ikuskatu egingo da, transposizioa zuzentarauaren funtsarekin leiala eta fidela izan dadin. Azkenik, badago beste kontu bat ere ez dena inondik inora bazter uztekoa: egoera berraztertzearena, hain zuzen. Europako aginteek, bost urtera, berariaz aztertuko dute ea zuzentarauaren eta transposi- zioen bidez egokiro bideratzen ari ote diren konpondu beharreko auzi eta afera hauek. Hortaz, berrazterketaprozedura hori ere oso mesedegarria izango da, botere publikoek zuzentarauaren funtsa egokiro ezartzen ez badute ere edo transposizioa egokiro egiten ez badute ere; dena dela, nekez jardungo da oker, jakinda prozesua ikuskatu egingo dela. Azaldu berri ditudan gauza horiengatik guztiengatik –korapilatsu samarrak, itxuraz– eskatzen dizuet gure ekimena babestu dezazuen, Espainiako Gobernuak ahalik eta arinen –nahiz eta seguruenik ez den izango zuzentaraua onartu baino lehen, izatez, oztoporik ez badago ere oraintxe puntuan izateko… (Nolanahi ere, Europar Batasunak agindu hori emandakoan, ez dute beste erremediorik izango)–; bada, transposizio hori ahalik eta arinen egin dadin, kontuan hartuta nolako arazoa dugun, nolako egoera latzak sortzen dituen eta zer-nolako segurtasun-eza eragiten dion jende askori, bai hipoteka-kreditua eskatzen dutenei, bai dagoeneko kreditua badutenei. Horrenbestez, zuen babesa eskatzen dizuet. Besterik ez. Mila esker. La
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/2a137d5c-1198-436b-a6e4-dbb50d8a67ef
parl_eu_2838
10
54
21.11.2013
LLANOS GÓMEZ
PV-ETP
Euskal Sozialistak legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, hipoteka-maileguak arautzeko Europako direktibaren transposizioa berehala egiteari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
Eskerrik asko, presidente andrea. Arratsalde on guztioi. Honen aurretiko eztabaida batean aditzera eman da gai hori behin eta berriro izaten dugula eztabaidagai. Bada, honako gai hau ere behin baino gehiagotan izan dugu Ganbera honetan eztabaidagai; areago, joan den astean bertan hipoteka-zordunak babesteko beste alderdi bati buruz aritu ginen. Eta gure taldea prest dago gai hau behar bestetan eztabaidatzeko, noski, hipoteka-zordunei babes egokia ematea gu guztion kezka baita, eta Alderdi Popularrena ere bai, ezbairik gabe. Itxaso jaunak ekimen bat aurkeztu digu hipoteka-maileguen gainean Europar Batasuna eratzen ari den zuzentarauari lotuta –nahiz eta egindako aurkezpenari erreparatuta, horren azalpen sakon eta zehatzak emanda, bazirudien, izatez, zuzentaraua bera bozkatu behar genuela–. Gure taldeak beso zabalik hartuko du Europar Batasuneko arau hori, jakina, gure taldeak begi onez hartuko dituelako beti hipotekabermeak indartzeko eta zordunei laguntzeko balio dezaketen neurriak. Milaka pertsona eta familia gorriak eta bi ikusten ari dira, etxebizitza galduta; horretan bat gatoz denak. Batzuek krisialdi ekonomikoa deitu duten hori… Bada, zuek ihes egin nahi izan zenioten izendapen horri, Itxaso jauna; alabaina, goitik beherako krisialdi ekonomikoa zen.
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/2a137d5c-1198-436b-a6e4-dbb50d8a67ef
parl_eu_2839
10
54
21.11.2013
LLANOS GÓMEZ
PV-ETP
Euskal Sozialistak legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, hipoteka-maileguak arautzeko Europako direktibaren transposizioa berehala egiteari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
Eta krisialdi ekonomikoaren eragin nagusia langabezia izaten ari da, eta, langabezia horren ondorioz, argi denez, pertsona askori ezinezkoa zaie beren hipoteka-kuotei aurre egitea. Ondo ohartzen gara –gu geu aurren– egoera hau erabateko gizarte-drama bilakatu dela eta guztion artean konpontzen saiatu behar dugula; baina, horretarako, alde batera utzi behar ditugu tentaldi demagogikoak, haien atzean asmo txarreko interesak egoten baitira gordean sarri asko. Itxaso jauna, Alderdi Sozialista presaka eta premiaka ageri zaigu berriro ere, oposizioan dagoenean ohi duenez. Etxe-kaleratzeak bart gaueko kontua direlakoan edo! Eta, zure arabera, zuzentaraua onartuta egon zein ez, araudia egiteko modua dago. Non zeundeten zuek, bada, araudi hori moldatzeko? Zergatik ez zenuten orduan egin? Aurreko osoko bilkuran ere esan nizun. Tamalez –herritarrei begira bereziki– gobernuerantzukizunen irteera-atea zeharkatutakoan ernatzen zaizkizue zuei premia horiek eta herritarrentzako konponbideen emari oparo hori. Zoritxarrez, oposiziora igarotzen zaretenean datozkizue zuei argia eta ideiajarioa –tamala, benetan–; izan ere, lehentxeago ernatu izan balitzaizkizue –Gobernuan zinetenean, alegia–, herritarren arazo mordoa eta etxe-kaleratze pila saihestu ahal izango zituzketen, baiki. Proposamenean kritika egiten zaio Espainiak arlo honetan duen legeriari, aditzera emanda ez dagoela egokiro osatuta eta ez dela nahikoa. Nik, hemendik, ongietorri egiten diot Europatik etorriko zaigun legeari; baina, gogoeta serioa eginez gero, argi ikusten da –eta hau ez du esaten Alderdi Popularrak bakarrik; aditu ugarik esaten dute– zuzentarau horrek ez duela gure araudiak baino askoz urrutiago jotzen, geroxeago azalduko dudanez. Izan ere, zu besterik esaten tematu arren, Alderdi Popularrak Gobernura iritsi bezain pronto ekin dio auzi honetan legeak ezartzeari etxe-kaleratzeen zorigaitzari konponbidea emateko –beste gobernu batzuek ez bezala, beste alde batera begiratzen aritu baitira, bai hemen, bai Madrilen–. Lehenik eta behin, jardunbide onen kodea onartu zuten, eta kreditu-erakunde gehienek bat egin dute kode horrekin. Kode horren helburu nagusia zen baliabiderik ez duten pertsonek hipoteka-zorra berrantolatzeko aukera izatea, haien ordainketa-betebeharra bideragarria izan dadin, zorra epe ertain eta luzean ordaintzeko moduan berregituratuta; horretarako, hipoteka-kuotak ezin izango du gainditu bizikidetzaunitatearen diru-sarreren % 50. Berregituraketa-plan horren bidez, malgutasuna eman nahi da hipoteka-betebeharrak betetzeko orduan, betearazpenik egin behar ez izateko. Eta zordunak ezin badio aurre egin plan horri, zorraren % 25 kitatu dakion eskatu ahal izango du, eta, hori ere nahikoa ez bada, etxebizitza ordainetan emateko aukera izango du, eta, hartara, bertan behera geratuko dira hartutako betebehar guztiak. Gainera, etxetik botatzeko aginduak etenda geratu dira bi urtez. Berandutza-interesak, gehienez ere, diruaren legezko interesen halako hirura mugatuak geratu dira. Tasazio-sozietateen independentzia bermatzeko neurriak ezarri dira, kreditu-entitateen mesedetan jardun ez dezaten eta interes-gatazkarik sor ez dadin. Era berean, betearazpen-prozesua abian jartzeko, hiru hipoteka-kuota utzi behar dira ordaindu gabe, eta hipotekatutako ondasunaren esleipenprezioa % 60tik % 70era igo da. Hortaz, legeak egin, egin dira, lehen ez bezala. Erantzuna eman nahi zaie egoera ahulenean dauden pertsonei. Badakigu zenbaiten iritziz ezer ez dela nahikoa, nahiz eta haiek, ahal izan zutenean, ezertxo ere ez egin; orain, berriz, oposizioak ematen duen babeslekutik, neurriak proposatzen dituzte, horrenbeste goresten duten Europako araudi horrek berak ere jasotzen ez dituen neurriak, hemen aintzakotzat hartu nahi ez duten hori sustatzen baitute han. Guk ez dizuegu eskatzen Espainiako Gobernuak onartutako araudiarekin estu-estu bat egitea. Baina, Itxaso jauna, alde batera utz itzazue, arren, jarrera populista eta demagogikoetan oinarritutako berbaldiak, argi baitago ez direla inondik ere bideragarriak. Esan bezala, Europako zuzentarauak parekotasun ugari ditu Espainiako arauarekin; hala, esate baterako, kontsumitzaileei babes handiagoa ematea dute helburu biek ala biek. Europako araudiak, zuk esandako moduan, zazpi eguneko hausnarketa-aldia ezartzen du hipoteka sinatu aurretik eta ondotik. Espainiako araudiak, berriz, idatzi bat izenpetzea eskatzen du, idatzi hartan erosleak berariaz adieraz dezan egokiro eman zaiola kontratu horrek dituen arriskuen berri. Gainera, notarioak etenda utzi ahal izango du hipoteka sinatzeko prozesua, abusuzko klausulak hautemanez gero. Europako araudiak maileguak modu arduragabean ezin eman ahal izateko bermeak ezartzen ditu. Espainiako Gobernuak onartutako legediak, Europako Batzordearen gomendioei jarraikiz, tasazio-balioaren % 80ra mugatzen du eman daitekeen hipotekakreditua, eta, kredituek, gehienez ere, hogeita hamar urteko iraupena eduki ahal izango dute, guztia ere gehiegizko zorpetzerik gerta ez dadin. Neurri horren bidez, eten egin nahi izan da luze-zabal hedatzen ari zen kreditu-politika hori. Halaxe ohartarazi zion Europako Batzordeak Espainiako Bankuari, Fernández Ordóñez jauna buru zuen garaian, ohartuta barra-barra onartzen zirela maileguak, higiezinaren balioaren % 120ko zenbatekoaz ere bai eta berrogei urteko epea ezarrita; hala, amaiera eman nahi zitzaion egoera horri. Alabaina, orduan, ez zitzaion jaramonik egin aholku horri. Etxebizitza ordainetan emateko aukerari dagokionez, zuzentarauak dio legediak ezin izango diola uko egin aukera horri, betiere bi aldeek hala hitzartu badute aurretiaz. Alegia, aukera hori ez da egoera guztietan izango, ezta atzeraeraginez ere. Espainiako araudiak, berriz, etxebizitza ordainetan emateko aukera jasotzen du. Hain zuzen ere, Hipoteka Legearen 140. artikuluan dago jasota; hala, artikulu horren arabera, borondatezko hipoteka eratzeko eskrituran baliozko moduan hitzartu ahal da betebehar bermatua hipotekatutako ondasunen gainean soilik betearazteko aukera; era berean, zordunak babesteko legedia berriak baldintza hori onartzera behartzen ditu kreditu-entitateak, baldin eta egoera ahulenean dauden pertsona horiek egiztatzen badute ezinezkoa zaiela beren hipoteka-betebeharrak betetzea. Horrenbestez, Europako araudiak eta Espainiakoak parekotasun ugari dituzte; areago, Espainiako Gobernuak onartutako arauak, alderdi askotan, berme handiagoak ematen dizkie hipoteka-zordunei. Eta horrek guztiak, Itxaso jauna, ageri-agerian uzten du hemen ditugun zenbait alderdi politikok bi neurri erabiltzen dituztela, batetik txalotu eta onartu egiten baitute araudi hori, eta, bestetik, Espainiakoa laidoztatu, biak ere paretsu-paretsuak diren arren. Izan ere, esan bezala, Europako Erkidegoko araudia Ganbera horretan ordezkaritza duten talde politiko guzti-guztiek onetsi dute beren legebiltzar-taldeen bidez. Hau da, esan berri dudan moduan, Europan baiezkoa eman diote araudi bati, eta Espainian, berriz, ezezkoa haren antz-antzeko beste araudi bati. Eta Europan babesten duten horren kontra bozkatzeaz gain, borrokarako zio ere bilakarazi dute, zuk gaur hemen egin duzun moduan, Europar Erkidegoko erakundeek orain proposatzen duten horri aurrea hartu eta legea eman zuen Gobernuaren kontra. Eta horrek argi eta garbi erakusten du, Itxaso jauna, zein izan den etxe-kaleratzeen gaian hartu den jokabide horren xedea, Alderdi Sozialista buru dela eta gainerako taldeek bultzatuta: milaka pertsonaren sufrimendua baliatzen saiatu baitzarete. Baliteke bat ez etortzea Espainiako Gobernuak etxe-kaleratzeen kontra onartutako araudiarekin; zilegi da uste izatea araudi hori ez dela nahikoa, baina ezin da inondik ere onartu, Itxaso jauna, gaur hona etortzea, zertara eta Diputatuen Kongresuan gaitzetsi duzuen araudi bat gorestera. Horretan datza, beharbada, batzuek darabilten moral bikoitza: Europan planteamendu politiko serio, zorrotz eta egingarriak proposatzen dituzte, eta beste leku batzuetan, berriz, ez. Ezin da onartu hipoteka-zordunak babesteko legedia izapidetzen zen bitartean herritarrak aztoratzen aritzea babesa emanez etxebizitza ordainetan emateko aukera egoera guztietarako eta atzeraeraginez eskatzeko Alderdi Popularreko politikarien kontra egindako escracheei, eta, aldi berean, Europan halako eskakizunak kontuan ere ez hartzea. Gure taldeak argi dauka eginetan agertu behar dela, baina bistan da talde batzuek ez dutela horrela jokatzen. Aurreko Jaurlaritzak, López jaunaren Jaurlaritzak, 2011n, 133 familia kaleratu zituen gizarteetxebizitzetatik hipoteka-kuotak ez ordaintzeagatik. Eta Espainia mailako beste adibide bat ere jarriko dizut, argi eta garbi erakusten baititu bi kudeaketa-moduak: Madrilgo Erkidegoak bere sozietate publikoaren jabetzapeko 1.000 etxebizitza jarri ditu etxerik gabe geratutako pertsonen eskura; Andaluziako Juntak, berriz, bankuak desjabetzeari ekin dio, 5.000 etxebizitza publiko hutsik dituen arren. Amaitzeko, argi utzi nahi dut guk Europako araudia babesten dugula eta gogo onez onartzen dugula gure araudia hobetu dezaketen neurri horiek guztiak lehenbailehen txertatzea. Izan ere, Talde Popularrak etxe-kaleratzeen drama eragotz dezaketen ekimen guztiekin bat egingo du beti, alabaina erantzukizunez eta seriotasunez jokatuta eta legedia zorrotz beteta betiere, demagogia eta populismoa beste batzuentzat uzten ditugu eta. Besterik ez. La
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/2a137d5c-1198-436b-a6e4-dbb50d8a67ef
parl_eu_2840
10
54
21.11.2013
MANEIRO LABAYEN
Mixto-UPyD
Euskal Sozialistak legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, hipoteka-maileguak arautzeko Europako direktibaren transposizioa berehala egiteari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
Eskerrik asko. Arratsalde on guztioi berriz ere. Eusko Legebiltzarrera eztabaidagai ekarri zaigun zuzentarau hau –bai, bederen, haren zati bat– dagoeneko onetsita dauka Europako Parlamentuak; alabaina, Diputatuen Kongresuan, ez ekimen honen sustatzaileak –alegia, Espainiako Alderdi Sozialistak–, ez ekimenari zuzenketa jarri dion talde bakarrak –hots, Alderdi Popularrak– ez dute haren edukia sustatu nahi izan. Bitxia da benetan; izan ere, Diputatuen Kongresuan, Alderdi Popularrak eta, kasu honetan, bereziki, Alderdi Sozialistak, harik eta Gobernutik atera den arte, ez du inoiz proposamenik egin orain hemen bultzatzen ari den gai honi buruz –Europako Parlamentuan jada zati batean onartua–; eta, gainera, orain ere ekimena ez dute aurkeztu Diputatuen Kongresuan, baizik eta Eusko Legebiltzarrean, nahiz eta horretarako eskumenik ere ez dugun hemen. Bitxia, benetan. Gainera, agerian uzten du zeinen testuinguru etsigarria dugun, argi eta garbi erakusten baitu zer ez den egin nahi izan Espainian azken urteotan. Espainian azken urteotan ez du UPyDk gobernatu; Espainiako Alderdi Sozialistak gobernatu du lehenik eta Alderdi Popularrak gero, eta orain bultzatzen diren ekimen horiek guztiak –edo horietako asko– ez dira oraindaino bultzatu; ez dira ezarri, lege horiek ez baitira aldatu nahi izan. Bidegabeko lege horiek ez dira aldatu nahi izan. Guk, gure eurodiputatuaren bidez, baiezko botoa eman genuen Europar Batasun osoan hipotekakredituko esparru bakarra eratzeko, eta Europar Parlamentuaren funtsezko lana azpimarratu genuen orduko hartan. Eta eztabaida hartan esan genuenez eta esaten dugunez, Europako araudiari esker, araudi berriari esker, herritarrek aurrerantzean babes handiagoa izango dute hipoteka bat sinatzen dutenean, nahiz eta horrek ez duen esan nahi, dagoneko azaldu den moduan, araudi hori nahikoa izango denik, gure ustez ez baita nahikoa izango. Nolanahi ere, guk, gure eurodiputatuaren bidez, ontzat jo genituen araudian jasotako berrikuntzetako asko; hala nola, kontsumitzaileek hausnarketarako denbora-tarte bat izatea; hipotekak saltzen dituzten erakundeek erregistratuta egon behar izatea; erakunde horiei ikuskapenak egitea, eta etxebizitza ordainetan emateko aukera izatea hipoteka-kontratua ebazteko neurri modura. Europako araudi berriaren bidez, esan den moduan, arlo honetako hutsuneak bete, eta arau bateratuak ezarri nahi dira, bai hipoteka bidez bermatutako kreditu-kontratuetan, bai finken edo eraikinen gaineko jabetza-eskubideak eskuratzeko edo mantentzeko kontratuetan. Arau berriak Europar Batasuneko estatu bakoitzaren hipoteka-merkatura egokituko dira, baina kontsumitzaileari ematen zaion informazioak formatu bateratua izango du Europar Batasun osoan. Zuzentarauak debekatu egiten du iruzurrezko publizitatea, eta hitzartutako kontratuen baldintzei eta arriskuei buruzko informazio argiagoa ematea eskatzen du. Kontsumitzaileak zazpi eguneko hausnarketaaldia bete beharko du nahitaez, hipoteka-kontratua sinatu aurretik, eta sinatu ostean ere epe bera eduki ahal izango du atzera egiteko, herrialde bakoitzak hala erabakiz gero. Kontratua sinatu aurretik, kontsumitzaileak kreditu-kontratuei buruzko informazio argia eta ulergarria jaso beharko du paperean edo formatu elektronikoan, zehatz-mehatz jakin dezan zer kostu duen une horretan eta zer finantza-ondorio ekarriko dizkion epe luzera. Eta etxe-kaleratzeak direla-eta, zuzentarauak zentzuzko tolerantzia eskatuko du –halaxe esaten da berariaz zuzentarauan–, zentzuzko tolerantzia hipotekak betearazi aurretik; mugatu egingo ditu ez ordaintzeagatiko karguak, eta estatukideek ezin izango diote uko egin etxebizitza ordainetan emateko prozedurari, baldin eta aldeen artean hala adostu bada. Era berean, Europar Batasuneko herrialdeei berariaz eskatuko zaie betearazpenetan jabetza sal- tzeko preziorik onena lortzeko formulak balia ditzaten, betiere kontsumitzaileak egokiro babestuta eta epe luzeko gehiegizko zorpetzea eragotzita. Kontsumitzaileek, berriz, zehatz-mehatz eman beharko dute beren finantza-egoeraren berri, eta mailegu-emaileek kreditua ukatuko diete eskatzaileei, baldin eta ezarritako baldintzak ez badituzte betetzen. Neurri horren bidez, hipoteka ordaindu ezin dutenei hipoteka ematea eragotzi nahi da, arestian esan den moduan. Legediak malgutasun handiagoa emango du zorra amortizatzeko garaian; hala, esate baterako, mailegu-hartzaileak mailegua lehenago ordaintzeko eskubidea izango du. Banku-erakundeak, bestalde, arrazoizko konpentsazioa jasotzeko eskubidea izango du, mailegua aurretiaz ordaindu izanak eragin dizkion kostuen truke, baina ezin izango du aparteko isunik jarri, amortizazio hori aurreratzeko adorea kentzeko. Eta Itxaso jaunak jada puntuz puntu azaldu dituen beste hainbat kontu. Europako Parlamentuan zuzentaraua onartutakoan, Europar Batasuneko estatuetan arau horien transposizioa egokiro egin dela egiaztatzeko ikuskatzelana nola egingo den finkatu beharko dute Europako Parlamentuak eta Kontseiluak. Arauak onartutakoan, estatu kideek bi urteko epea izango lukete zuzentaraua nork bere legedira egokitzeko. Horrenbestez, onuragarria izango da zuzentaraua, baina, seguruenik, ez da nahikoa izango. Honekin guztiarekin agerian geratu da Europatik gauza onak ere badatozkigula –nahiz eta batzuetan, azkenaldi honetan batez ere, kontrakoa dirudien–, eta hauxe dugu, zalantzarik gabe, gauza on horietako bat. Hortik aurrerakoan, Talde Sozialistaren ekimenari dagokionez, lehenik eta behin proposatzen du Legebiltzarrak ontzat jotzea hipoteka-maileguak arautzeko Europako lehen zuzentarauaren proiektua –eta halaxe egingo dugu–, eta, Espainiako Gobernuari, berriz, legea behin betiko onartutakoan, berehala egin dezan transposizioa Espainiako hipoteka-araudira. Horri helduta, zenbait lege-aldaketa eskatzea proposatzen du –berariaz aipatzen ditu Hipoteka Legea, Prozedura Zibilaren Legea, Hipoteken Merkatua Arautzeko Legea, Kreditu-erakundeen Diziplinari eta Kontu-hartzeari buruzko Legea eta Hipotekamaileguak Subrogatu eta Aldarazteari buruzko Legea–, Estatuko legeria Europakoarekin homologatzeko eta etxebizitza ordainetan emateko aukerak zabaltzeko; eta gu bat etor gaitezke horrekin. Areago, izatez, guk ere hori bera proposatu genuen Diputatuen Kongresuan, eta kontra bozkatu zenuten orduan. Bai legegintzaldi honetan, bai aurrekoan, hori bera proposatu genuen guk; ez, ordea, arrakasta handiz. Berandutzainteresak mugatzea: guk ere hori bera proposatu genuen Diputatuen Kongresuan, bai legegintzaldi honetan, bai aurrekoan, eta kontra bozkatu zenuten zuek. Gehiegizko zorpetzea saihestea: guk ere hori bera proposatu genuen Diputatuen Kongresuan, bai legegintzaldi honetan, bai aurrekoan, eta ezin izan zen aurrera atera. Horrenbestez, baiezkoa emango diegu proposamen horiei, gogoan izanda, betiere, gu sasi guztien gainetik bultzatzen aritu garela horietako proposamen batzuk, aurre eginez etengabe ekimen horiek bultzatzeko ahalmena zutenek –alegia, Alderdi Popularrak eta Espainiako Alderdi Sozialistak– luzaroegi babestu izan duten irizpideari. Ea, bada, lehenbailehen betetzen diren bai erreforma hauek, bai asmo handiagoko beste batzuk ere. Izan ere, beste erreforma batzuk ere aurretiaz onartzeko modua izan da –azken urteotan, alegia–; alabaina, ez da borondate politikorik izan, eta, beraz, ezin izan dira onartu. Hortaz, hauxe da galdera: Zergatik ez da lehenago egin hori guztia, edo zati bat, bederen, edo hori guztia eta beste gauza batzuk? Zergatik orain Legebiltzar honetan babesten diren lege-aldaketak ez ziren lehenago egin Diputatuen Kongresuan? Astia egon da, eta talde politiko batzuek –minoritarioak, bai– mahai gainera eraman izan dute gaia; behin eta berriz aurkeztu izan dute eztabaidagai hori, baina ez da modurik egon, eta azkenaldian aldaketaren bat sumatu ahal izan da, bai, ez, haatik, behar bestekoa. Gizarte-drama aipatu da, baina gizarte-drama ez da ezerezetik sortu. Gizarte-drama bidegabeko egoeren ondorioa da. Eta bidegabeko egoerak bidegabeko legeen ondorio –alegia, Alderdi Sozialistak bereziki eta Alderdi Popularrak ere bai urte luzez aldatu nahi izan ez dituzten bidegabeko legeen ondorio–. Hortaz, gizarte-drama ez da berez sortu; krisialdi ekonomikoa ez da berez sortu. Zegokion unean egin beharrekoa egin ez zuten Espainiako gobernuen ondorioz sortu dira; horrek eragin ditu gizarte-drama, etxe-kaleratzeak, pobrezia, desberdintasunen garapena, langabeziaren igoera eta abar eta abar. Hortaz, gizarte-drama ez da ezerezetik sortu; oker hartutako erabakien edota hartu ez diren erabakien ondorioa da, nahiz eta talde politiko batzuek, bai legegintzaldi honetan, bai aurrekoan, bidegabeko legeetarako aldaketak proposatzen aritu diren (edo aritu garen). Ez aipatzearren aurrezki-kutxen porrota edota Bankiaren maula; ez aipatzearren Bankiaren maula edota aurrezki-kutxen porrota, aurrezki-kutxen politizazioaren ondorio. Eta Bankiaren politizazioa eta porrota ez dira hutsetik sortu; ez dira zerutik erori: aurrezki-kutxen politizazioaren ondorio zuzena izan dira, Alderdi Popularrak eta Alderdi Sozialistak luzaroan babestutako eta elikatutako politizazioaren ondorioa. Azken batean, bidegabeko legeak daudenean borondate politikoa behar da, egin beharreko aldaketak egiteko. Ez zen aldaketarik egin nahi izan; ez zen aldaketak egiteko borondate politikorik izan. Gehiengoak zeuden; borondate politikoa falta zen. Guk ontzat jotzen dugu orain proposatzen den hau guzti hau; ontzat jotzen dugu hau guzti hau proposatzea eta egitea, baina askoz lehenago egin behar zen. Nolanahi ere, guk Talde Sozialistaren ekimenaren alde bozkatuko dugu, jakina. La
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/2a137d5c-1198-436b-a6e4-dbb50d8a67ef
parl_eu_2841
10
54
21.11.2013
BEITIALARRANGOITIA LIZARRALDE
EH Bildu
Euskal Sozialistak legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, hipoteka-maileguak arautzeko Europako direktibaren transposizioa berehala egiteari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
Arratsalde on. Mila esker, mahaiburu andrea. Egia esan behar baldin badut, hainbat kasutan lotsatua sentitzen naiz pentsatu hutsarekin legeak egiten dituen ganbera bateko kide naizela, herritarren beharrei erantzunak emateko urratsak egin behar dituen Legebiltzarra behar lukeela honek, gutxienez Araba, Bizkaia eta Gipuzkoako herritarrentzat, eta aldiz, zein pauso erreal gutxi ematen diren. Eta horren adibide garbia, etxebizitza gaietan genukeela esango nuke. Urtebete da lege agintaldi hau hasi zela, eta kaleratzeak direla, hipoteken gehiegikeriak direla, etxebizitza beharra dela, finantza erakundeen gose aseezina dela, hainbat proposamen egin dira mahai gainean denbora tarte honetan, EH Bilduk aurkeztuak eta PSEk aurkeztuak, bereziki; azkena, joan den astean gehiegizko baldintzen inguruan eztabaidatu zena. Gutxienez, azkeneko hartan hemendik zer egin daitekeen pentsatzen jarritako proposamena zen, baina gainerakoetan, urtebete honetako kronika egin behar banu, zera baino ezin izango nuke ondorioztatu: proposamen zehatzak orokortzeko joera izan dela, ezer zehatzik onartu gabe itxurakeriak egin eta ondo geratzea baino gehiago ez dela egin, hain zuzen ere, hilabete hauetan. Eta bitartean, errealitateak –horretan, behintzat, bat gatoz; gero, errealitateari nola erantzun, ez, baina errealitatearen deskribapenean bai– bere horretan jarraitzen du, eta hori da benetan larria dena. Kaleratzeak egunero gertatzen dira, jendea estu eta larri dabil, finantza erakundeek nahi beste egiten dute, eta lotsarik gabe, gainera, eta inork ez ditu estu hartzen. Hori falta delako, hori botatzen dugulako, hain justu ere, guk faltan. Aurreko saio-aldia, adibidez, IRPH indizeen eztabaidarekin amaitu genuen. Guk orduan babestu genuen kaleratzeen aurka dihardutenen babesa izan nahian aurkeztu zen proposamen hura. Baina hilabeteak igaro dira eta konponbidean behar zuenak bere horretan jarraitzen du. Eta hori, nahiz eta jakin, Kutxabanken kasuan, adibidez –hipoteka gehien dituena aipatzeagatik, ez fijazioagatik– bere kontratuetan jartzen duena beteko balu, alegia, indize horren ordez euriborra gehi bat aplikatuko balu, familia gehienek sekulako lasaitua hartuko luketela, zeren eta hilero ordaindu beharreko kopurua 250 eta 400 euro artean merkatuko litzaiekeelako hipoteka. Alegia, akaso ordaindu ezinetik ordaintzeko aukera izatera salto egiteko moduan egongo liratekeela. Baina ez, Kutxabankek ez du hori egiteko borondaterik, eta orain maileguak dituztenek berritzea tokatzen den unera arte itxaron beharko dute –batzuek ia urtebete–, egoera arinduko bazaie. Eta horren aurrean gaia hona ekarri zenutenak, zer? Zerbait egin da? Nik esango dizuet ezetz, Kutxari berari ere gaia azter zezan batzuok eskaria egin nahi izan genionean, beste batzuek hona gaia ekarri duten bezala, han berriz eztabaidatzeari uko egin ziotelako. Beraz, ondorioa argia da: hona ekartzen dira adierazpen orokorrak, ondo geratzeko egiten diren horietakoak. Baina benetako neurriak, eraginkorrak, praktikoak hartu behar direnean hartu daitezkeen toki horietan ez dugu ezertxo ere egiten, eta uste dugu "Nahikoa da!" esateko garaia dela, bereziki herritarrek ezin dutelako gehiago jasan beste batzuen gehiegikerien aurrean eta guk ezin dugulako beste alde batetara begiratzen segitu finantza erakundeak estu hartu gabe. Urtebete honetan, uste dut esaldi hau askotan adierazi dudala hemendik bertatik hitza hartzea tokatu zaidan aldiko. Baina, noski, zer espero genezake lehen helburutzat banketxeen zorrak kitatzea zuten eta orain berriz administrazioak bankuekin duen zorra kitatzea jartzen duten horiengandik? Beti lehentasuna bankuak, modu batera edo bestera. Eta herritarren beharrak noiz jarriko ditugu erdigunean? Hitzez egiten da, hemen gaur ere egin da eta egingo da aurrerantzean ere, baina ekintzez, erantzungo genuke "Auskalo noiz!". Hori baino ezin dugu ondorioztatu egin dizkiguzuen proposamenetatik. Baina natorren gaur eztabaidatzen ari garen horretara, testuinguru horretan kokatzen dudana baina bere testu propioa daukana. Hasteko, Espainiako Gobernuari egiten zaizkio eskariak, betiere besteari eskatzea errazagoa delako. Eta hori egiten da, nahiz eta jakin PP gehiengo absolutuaren pisu guztia jende xehearen aurka erabiltzen ari dela Espainian eta etxebizitzaren gaian finantza erakundeen interesen alde baino ez dela aritu ikusi arren. Gobernuan daudenetik egin dutena nahikoa ez eta irakurri besterik ez dago Talde Popularrak aurkeztu duen zuzenketa zera ohartzeko: hartutako bideari gainera eutsi egin nahi diotela, harro asko, gainera, horren errebindikazioa egiten dutelako. Egiten ari den erreforma estrukturalarekin jarraitzeko deia egin nahi diote hemendik, Talde Popularretik,, Madrilgo Gobernuari. Eta egiten ari dena zordunen babeserako dela esateko lotsa ere ez dute galdu, jakitun justu kontrako norabidean ari direla. Espainiako Gobernuari Europatik egiten diren hobekuntzak eta proposamenak aplikatzea eskatzea ondo dago, berez, baina ez dugu ahaztu behar martxoan Europako epaitegiek Espainiari esan ziotena, alegia, Hipoteka Legeak ez zituela kontsumitzaileen eskubideak bermatzen. Baina sakonagoa den arazoa, 20 urte zeramala Espainiako Gobernuak, 20 urte –eta ez dira gutxi–, egin beharreko egokitzapen horiek egin gabe. Eta gogoratu nahi nuke 20 urteko epean batzuk eta besteek, PPk eta PSOEk, biek agindu duzuela Madrilen eta denbora tarte horretan benetan –Itxaso jaunak erabili dituen hitzak erabiliz–, benetan Estatuak bere lana egin balu, baita Europatik esan gabe ere, legea egokitu behar zuela. Ez esan gabe eta ezta esanda ere, eta, are gutxiago, ezta sententzia batekin esanda ere. Beno, esan dudan hori guztia gutxi balitz, eta zuzendaritzari heldu nahian, aipatzen duzuena hasierako proposamenean, Talde Sozialistak, eta azpimarratzekoa eta garrantzitsua den zuzendaritza batetaz ari garela. Zer da garrantzitsua? Mailegua sinatu behar duenari zazpi eguneko tartea ematea pentsatzeko edo sinatu ondoren birpentsatzeko beste hainbeste ematea? Begira, jende askorentzat ez zazpi eta ez hamazazpi emanda ere. Testuak dioena ulertezina da. Arazoa ez da denbora izaten normalki, arazoa atzean dauden tranpak izaten dira. Ez hori bakarrik. Zer negoziatu gutxi izaten da, egia esan, finantza erakundeekin. Normalean gauzak horrela izaten dira: "Hartu ala utzi, nahi duzuna egin ezazu". Negoziaketatik, gutxi. Beraz, denborak ez duela arazoa konponduko esango nuke. Zorra etxea entregatuz kitatzea da aipatzen den beste neurri bat, baina, kontxo, egun Estatuan arautua dagoen zerbait da; beraz, arazoa ez da araudiak jasotzea edo ez jasotzea aukera hori. Arazoa praktika da. Arazoa finantza erakundeen jokabidea da, zeren eta gaur-gaurkoz ere aukera hori, badago. Beste neurri asko aipatu dira hemen luze, baina badirudi neurri izar bezala -horrela aurkeztu zen, behintzat, bere garaian zuzendaritza hau-, mailegua hartzen duena asegurua kontratatzera ez behartzea dagoela. Ez dago gaizki neurri hori, ez behartzea hori egitera. Baina benetan uste duzue aipatu ditudan neurri horiekin benetan arazoaren muinera goazela, benetan deskribatu den egoera gordin horri soluzio biderik jarriko diogula -esango nuke ez dela ezta partxeora ere iristen- horrelako neurri txikiekin arazoa hain handia denean? Beraz, gure ustez, ez da horren garrantzitsua proposatzen dena, azaleko kontuetan geratzen delako; eta, gainera, orain arte finantza erakundeen egunerokoa zein den ikusita eta Legebiltzar honetako gehiengoak portaera horiek errotik aldatzeko, bankuak estu hartzeko proposamen bat ekarri den aldiko borondate eskasa erakutsi dutela ikusita, ez dugu uste, egia esan, horrelakoak direnik behar dugun proposamena. Benetan eta zintzo diogu, arazoak kezkatzen gaituelako, ez hainbeste proposamena zerk ekartzen duen edo nondik etortzen den, hemen, Europan edo non bozkatzen den. Gure ustez, ordua da orokorkeriak uzteko, gure esku dagoena egiten hasteko, eta, adibidez –eta hori ere bada gertatzen ari denaren seinale–, etxebizitza eskubidea eskubide subjektibo modura babestuko duen lege bat. Horretan ere, ez dute, egia esan, Ganbera honetan aurrera egiteko borondate askorik sumatzen, zuzenketak aurkezteko epea bera ere luzatu eta luzatu ari baikara. Ez dakit, egia esan, batzuen asmoa ote den lege-agintaldian legerik gabe bukatzea, baina martxa honetan, horretarako urratsak sendo ematen ari dela ikusten ari naiz edo somatzen ari naiz. Benetan eskubide bezala aitortzeko borondate gutxi ikusten dut. Ikusiko dugu prozeduran, hala ere, gero ere edukietan nora goazen. Baina gure taldea, EH Bildu, gehien kezkatzen gaituena eta ikusten ez duguna zera da: urgentea eta garrantzitsua, biak bere baitan dituen oinarrizko behar bati buruz ari garela; zeren eta batzuetan esaten da urgenteak ez duela garrantzitsua ikusten uzten. Honek biak ditu, bere zorionerako edo bere zoritxarrerako. Eta, beraz, horrelako egoera gordin batek eskatzen duena da benetako erantzun azkarrak, benetako erantzun errealak. Eta horien falta somatzen dugulako, tristuraz hartzen dugu horrelako proposamenak egin baina benetan soluzioak jarriko dituzten proposamenak ez egitea. Mila esker.
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/2a137d5c-1198-436b-a6e4-dbb50d8a67ef
parl_eu_2842
10
54
21.11.2013
CARRO IGLESIAS
EA-NV
Euskal Sozialistak legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, hipoteka-maileguak arautzeko Europako direktibaren transposizioa berehala egiteari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
Eskerrik asko, legebiltzarburu andrea. Sailburua, legebiltzarkideok, arratsalde on. Alde bozkatuko dugu hipoteka maileguak arautzeko Europako direktibaren transposizioa berehala egitea. Gure ustez ere berehala egitekoa da transposizioa, behin betiko onartutakoan Europako zuzentarau hau, bizitegi-erabilerako ondasun higiezinetan kontsumitzaileekin hitzartutako kreditu-kontratuak jorratzekoa eta 2008/48 Zuzentaraua aldaraztekoa. Zuzentarau honen laburpena bere seigarren kontuan hartuzkoan dator, eta hauxe dio: "zuzentarau honek, beraz, barne-merkatu gardenagoa, eraginkorragoa eta lehiakorragoa garatu behar du, eta, horretarako, kreditu-kontratu koherenteak, malguak eta ekitatezkoak behar dira ondasun higiezinen arloan, eta, aldi berean, maileguak emateko eta kontratatzeko orduan, jasangarritasuna bermatu eta finantza-inklusioa bultzatu, babes-maila handia emateko, hartara, kontsumitzaileei". Xedea ere argia da, 15. kontuan hartuzkoan aditzera ematen denez: "zuzentarau honen xedea da ondasun higiezinetarako kreditu-kontratuak hitzartu dituzten kontsumitzaile guztiek babes-maila egokia izatea". Eta horrexegatik, zuzendaritza horren eta PNL horren alde bozkatuko dugu. Eskerrik asko.
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/2a137d5c-1198-436b-a6e4-dbb50d8a67ef
parl_eu_2843
10
54
21.11.2013
ITXASO GONZÁLEZ
SV-ES
Euskal Sozialistak legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, hipoteka-maileguak arautzeko Europako direktibaren transposizioa berehala egiteari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
Lehen mintzaldian azaldu dudanez, gutxienez 1978tik zalantzan jarri izan dira nahitaezko betearazpenen prozedurak, badago-eta zertan zalantza egin. Eta horrek esan nahi du, noski, gobernuek erantzukizuna izan dutela eta egun ere badutela. Areago esango dut: batzuetan gobernatzaileek ahul samar joka dezakete finantzabotereen eraginaren aurrean, eta horrexegatik goraipatzen nuen zuzentaraua, transposizioa nahitaez egitekoa izanik eragin horiek ez dutelako orain arteko garrantzia edo ondorioa izango. Horrenbestez, ez daukat inolako arazorik dagokidan autokritika egiteko, egia da-eta: erantzukizunak egon, badaude; handiagoak edo txikiagoak, baina egon, badaude, bai, egoera honetan. Hain zuzen ere, egoera hori gainditzeko ekarri dugu ekimen hau hona. Eta, Beitialarrangoitia andreak dioen moduan, honako hau ez da izango erabateko konponbidea, baina kontua da guk ez dugula zuen moduan jokatzen: edo dena edo ezer ez. Hau aurrerapauso bat da legedian. Espainiako Gobernuak eratu duen hipotekaerreforma ezin da honekin parekatu, jazoerek bultzatuta egindako erreforma izan baita hura. Beharrezkoa izan da 2012ko urritik jendeak bere burua leihotik behera botatzea –eta historialariek, hala, biharko egunean aditzera ematea krisialdi honetan ere jendeak bere burua leihotik behera botatzen zuela–, egoera horrek bultzatuta zenbait aldaketa egitea erabakitzeko (etxe-kaleratzeak bi urtez eteteko… eta, tira, horrelakoetarako). Guk txalotu egiten dugu zuzentaraua, gure ustez askoz segurtasun handiagoa emango baitu eta, gutxienez, amaiarazi egingo dituelako abusuzko jardunbide pilo bat –inondik ere ez bakanak–. Egia da, halaber –eta hau ere esan da aurretiaz– oso desberdin jorratzen direla familien gehiegizko zorpetzea eta bankuen gehiegizko zorpetzea. Eta Llanos andreak dio, nola ez, demagogia egiten dudala; hala da, bai, gertakarien demagogia, hain zuzen; izan ere, etxe-kaleratzeen gainean azaldu ditudan zenbakiak Espainiako Gobernuak emandakoak dira; era berean, agian, Amnistia Internazionalaren txostena ere populista irudituko zaizu, edo, apika, Europar Batasunak emandako zuzentarauak edo zuzentarau-proposamenak ere populistak irudituko zaizkizu. Nik datuak eman baino ez dut egin. Eta demagogia iruditzen bazaizu hori, halaxe izango da, baina gertakarien demagogia izango da, esan bezala. Yo me he limitado realmente a recitar esas cosas. Gero, Bilduko bozeramaleak zioskun errazena delako egiten geniola eskaera Espainiako Gobernuari. Tira, errazena ez da. Kontua da transposizioa estatu kideek egiten dutela. Euskal Herriak, Europar Batasuneko estatu kide bilakatzen denean, zuzentarauen transposizioa egin beharko du, baina, momentuz, Espainiako estatuak, Frantziakoak edo Portugalekoak egiten dute. Hori da kontua. Eta eskumenik ez dugula? Tira, nik dakidala, Legebiltzar honek behin baino gehiagotan egin izan dizkio eskaerak Espainiako Gobernuari hainbat arloren gainean; beraz, eskaerak egiteko eskumena izan, izango ei dugu, bai. Eta guk, Talde Sozialistak, zuzentarau horri bizitasuna emateko ekarri dugu ekimen hau hona; hain zuzen ere, zuzentaraua ernatzear dela… haren berri eman nahi dugu; badatorrela gogorarazi, eta Espainiako Gobernuari eskatu… bere hipoteka-erreforma hori, Llanos andreak dioen moduan, zuzentarau honen hain antzekoa bada, orduan ez du eragozpenik izango. Areago, lehen mintzaldian esan dudan moduan, dagoeneko zenbait xedapen hartzen has liteke. Hortaz, eskerrak eman nahi dizkiet Maneiro jaunari (UPyD) eta Carro jaunari (Euzko Alderdi Jeltzalea) ekimen hau babesteagatik, eta espero dugu transposizioa egiten denean –lehenbailehen izango ahal da– baliagarria izatea arazo hauei eta ikusi izan ditugun beste hainbati konponbidea emateko. Nahiz eta ez izan, noski, Fierabrasen baltsamoa, gaitz guztien sendagarria. Horretarako etxebizitza-legea izango dugu, Legebiltzar honek argiratuko duena; horrek bai, horrek emango digu konponbidea, agian ez erabatekoa, baina bai nahikoa biribila. Besterik ez. Mila esker. La
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/2a137d5c-1198-436b-a6e4-dbb50d8a67ef
parl_eu_2844
10
54
21.11.2013
LLANOS GÓMEZ
PV-ETP
Euskal Sozialistak legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, hipoteka-maileguak arautzeko Europako direktibaren transposizioa berehala egiteari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
Eskerrik asko, presidente andrea. Ea, bada, Beitialarrangoitia andrea, Espainiako Gobernuari eskea egiteari dagokionez, guk ez dugu inolako eragozpenik Espainiako Gobernuari eskea egiteko. Inolakorik ere ez, eta egiaz diotsut. Areago, Espainiako Gobernuari egin behar zaio eskea, izatekotan hura delako arduraduna. Estatuak dira, hemen esan den bezala, zuzentarauen transposizioa egiteko arduradunak. Eta gu, ezbairik gabe, harro gaude Alderdi Popularreko Gobernuaren jardunbideaz! Harro gaude lortzen ari den emaitzez. Krisialditik ateratzen ari da Espainia. Proposamen zehatzak aipatzen zenituen; bada, gauza bakar bat esango dizut nik. Galdetu zenuen zein diren etxe-kaleratze gehien sustatu dituzten erakundeak, hirugarrena eta laugarrena… bada, hirugarrena Kutxabank da eta laugarrena Euskadiko Kutxa. Nago, beraz, ez duzuela izango banku-harremanik, edo Gipuzkoan gobernatzen dituzuen erakundeen bidez era guztietako negoziazioak egingo zenituztela arazo horiek ebazteko, edo haiekikoak etengo zenituztela etxekaleratze gehien egiten dituztenen zerrendan hirugarrenak eta laugarrenak izateagatik. Itxaso jauna, demagogia aipatzen zenuen zuk. Hara, benetan, aizu, higiezinen burbuila aipatu duzu, gehiegizko tasazioa, bankuen mapa… Benetan! Hori dena aipatu duzu zure lehen berbaldian. Izan ere, zuek… Penagarria da, baina zuek oposizioan zaudetenean ikusten duzue argia, pankarta baten atzean zaudetenean. Horren aurretik, itsu. Zure esanetan, 1978tik hauteman izan dira arazoak; bada, 1978tik hona hogeita bi urtez aritu zarete gobernatzen, eta etxe-kaleratzeen % 80 sozialisten garaian izan dira. Eta datuen demagogia aipatzen zenuen. Bada, 2004tik 2009an irten zineten arte, higiezinen kreditua 78.000 milioikoa izatetik 325.000 milioikoa izatera igaro zen. Aise esaten da gero! Eta Europako Batzordeak egoeraz ohartarazi izan zion Espainiako Bankuari –Gobernu sozialistak bere kabuz izendatutako kargu baten zuzendaritzapean lehenengoz–, eta ez zuen ezertxo ere egin. Areago, legerik ez emateaz gain, erakundeek ez zuten inolako neurririk hartu; aukera zuten, baina ez zuten neurrik hartu; ez zuten neurririk hartu. Eta orain hona zatozkigu… Baina zuek –arestian ere esan dizut; arestian ere esan dizut–; bada, zuek, benetan diotsut, hemen honela eta han bestela aritzen zarete zuek! Begira, gauza bat esango dizuet: etxebizitza ordainetan emateko aukera eskatzeko escracheak babestu eta sustatu izan dituzue zuek hemen; alabaina, zuzentarau honen txostengileak, Antolín Sánchez Presedo jaunak, aditzera eman duenez –sozialista bera–, etxebizitza ordainetan ematea nahitaezkotzat ezarriz gero, areagotu egingo lirateke arazoak. Horixe dio jaun horrek Europan. Baina, aldi berean, ontzat jotzen dituzue etxebizitza ordainetan emateko aukera eskatzeko Alderdi Popularrari egiten zaizkion escracheak; aurren-aurren egoten zarete horretan, aditzera emanez horixe lortu behar dela Espainian. Eta Europako zuzentaraua jartzen duzu paradigmatzat, baina Europako zuzentaraua berandu dator alderdi askotan, eta ez dakarkigu ezer berririk. Hori, gainera, ez dio Alderdi Popularrak, lehen ere esan dizudan moduan: banku-zuzenbideko adituek azaltzen dutenez, araudia berandu dator oro har, eta ez du jasotzen Espainiako legediak dagoeneko jasota ez duenik. Eta, gero, puntuz puntu eraisten dituzte zuzentarauaren zazpi edukiak, aditzera emanda horietako asko, Mariano Rajoyren Gobernuaren erreforma horren bidez –murritza, zuen iritziz– dagoeneko abian direla eta beste batzuetan, berriz, erreforma horrek gainditu egiten duela Europako zuzentarauak agindutakoa. Beraz, gertakarien demagogiarik ez; gertakarien demagogiarik ez. Ideiez eta proposamenez betetzen zaizkizue ahoa eta burua oposizioan zaudetenean; haatik, Gobernuan izan zaretenean ez duzue ezertxo ere egin, ezertxo ere ez. Eta esan dizut. Baten batek bere burua leihotik bota zuenean ekin omen zion Alderdi Popularraren Gobernuak legeak egiteari. Zeinen esaldi desegokia; izugarri desegokia, benetan; baina, gainera, Alderdi Popularrak Gobernura iritsi orduko ekin zion etxe-kaleratzeen gaia arautzeari. Seguru asko Maneiro jaunak ostera ere esango dit arau horiek ez direla nahikoa. Beinke, baina arau horiek abian jartzeko modukoak dira sikiera. Aldaketa gehiago behar direla? Hala da, eta dagoeneko bi aldaketa egin dira hipoteka-zuzenbidean. Zuek, berriz, bakar bat ere ez 1978tik, Gobernuan hogeita bi urtez egon bazarete ere. Horrenbestez, eskatzen dizut… Ekimena aurkeztu dut ontzat jotzen nuelako lehen hori, noski, baina, bestalde, arestian esan dudan moduan, harro gaudelako Mariano Rajoyren Gobernua abian jartzen ari den erreformez, haiei esker ari baikara krisialditik ateratzen. Izan ere, politika besoak gurutzaturik egiteak eta besteek egin ez zutena ez egiteak eraman gaitu eraman gaituen lekura. Ahal dela puntuka bozkatzea eskatu nahi nizueke, lehenengoarekin bat gatozelako; zehazki, lehenengoarekin eta hirugarrenarekin bat gatoz, baina bigarrenean abstenitu egingo ginateke, hor eskatzen duzuen horretan gure legedia jada areago doalako. Urrutiago jo behar bada, Europako zuzentarauan jaso gabeko alderdietan jo beharko da, eta horietan ere Espainiako araudiak areago joko du seguru. Besterik ez. Mila esker. La
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/2a137d5c-1198-436b-a6e4-dbb50d8a67ef
parl_eu_2845
10
54
21.11.2013
MANEIRO LABAYEN
Mixto-UPyD
Euskal Sozialistak legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, hipoteka-maileguak arautzeko Europako direktibaren transposizioa berehala egiteari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
Eskerrik asko, presidente andrea. Nik, Itxaso jauna, ez nuke emango ekimen hau puntuka bozkatzeko aukera. Gure ustez, ongi dago bere horretan. Zuk nahi bezala, dena den. Ez nuen parte hartzeko asmorik, baina Llanos andreak esan duenez "Maneiro jaunak bigarren txandan erantzungo dit…"; bada, jaistea erabaki dut. Ez nuen parte hartzeko asmorik, baina jaistea erabaki dut, bai, argi uzteko Alderdi Popularrak Alderdi Sozialistaren antzeko jokaera izan duela eta haren jarduna ere hutsaren hurrengoa dela ia. Ezer gutxi egin da. Ezer gutxi egin da azken bi urteotan. Ondo iruditzen zaigu Talde Sozialistak ekimen hau aurkeztu izana, Gobernuan egon zirenean izandako jardunbidearekin bat etorri zein ez. Onuragarriak iruditzen zaizkigu Europako zuzentarauaren proposamenak; mesedegarriak iruditzen zaizkigu, nahiz eta egia den ez direla nahikoak. Baina kontua da hau guzti hau eta askoz gehiago aspaldi jorratuta egon zitekeela Diputatuen Kongresuan. Eta zuek egon zarete Gobernuan; ez azken urteotan bakarrik, baizik eta beti. Beti aritu zarete zuek Espainia gobernatzen, eta sekula ez duzue nahi izan horrelako erreformarik; orain, aldiz, hona ekarri duzue ekimena, nora eta Eusko Legebiltzarrera, eskaera egin diezaiogun Espainiako Gobernuari, nahiz eta, izatez, eskumenik ere ez dugun. Beste talderen batek ere esan dizu. Hortaz, gobernuen erantzukizuna nabarmendu nahi dut. "Ez, zuek ez zarete gobernatzen ari", esan diezagukezue. Hala da, bai, eta, zuek ez baduzue gobernatu nahi, esazue; gainerakook gobernatuko dugu, gutxiengoan bada ere. Baina zuek diharduzue gobernuan, eta, beraz, zuen erantzukizuna da araudi bidegabe hau –guztiz bidegabea– moldatzeko ekimena hartzea. Hamarkadak eduki dituzue hori egiteko, etxekaleratzeen arazoa ez baita azken hilabeteetako kontua, ezta hurrik ere; aspaldiko urteetatik dator, baina besoak gurutzaturik geratu zineten zuek. Guk, berriz, diputatu bakarra izanik lehen legegintzaldian eta bost bigarrenean, ekimen interesgarriak aurkeztu genituen auzi horiek guztiak jorratzeko. Ekimenak aurkeztu genituen etxebizitza ordainetan emateko aukera sustatzeko; ekimenak aurkeztu genituen abusuzko klausulen gaia jorratzeko; ekimenak, berandutze-korrituak aztertzeko, eta lege-proiektuak ere bai, etxebizitza ordainetan emateko aukera arautzeko eta bigarren aukera emateko legea garatzeko. Hori guztia egin genuen. Kasu askotan, baina, ekimen horiek ez ziren onartu. Beste batzuetan, berriz, onartu egin ziren zuen talde politikoen botoaren bidez, baina, hala ere, ekimenak onartuta ere, Gobernuak, alde batekoak zein bestekoak, ez zituen aintzakotzat hartu. Horixe da gure drama. Horregatik apal eta umil eskatzen dizuet ez gu gogaitzeko zuen borroka alderdikoi horiekin; ez gaitzazue gogaitu zuen liskar alderdikoi horiekin, "bada, zu okerrago" horretan oinarrituta; izan ere, zuk ez zenuen egin une horretan egin beharrekoa eta orain egin ez zen hori egin dadila eskatzera zatozkigu. Tira, zuek aritu zarete gobernatzen, eta zuek ari zarete orain gobernatzen. Sustatu itzazue gizartedrama horiek guztiak amaiarazteko behar diren legeerreforma guztiak, baina kontu egin drama horiek ez direla besterik gabe sortu. Ez dira berez sortu; zuen politiken ondorio dira, azken urteotan ezarri dituzuen politiken ondorio. Hortaz, ondo gogoan izanik gure taldeko legebiltzarkide bakarra naizela Legebiltzar honetan, parlamentario bakarra izan genuela Diputatuen Kongresuan eta bost orain; apaltasun horrekin, zeharo jabetuta zer ordezkatzen dugun, ohartarazpen hori egin nahi dizuet eta gogorarazi zuen alderdi politikoek dutela gehiengoa. Alderdi Popularra dago orain Gobernuan. Ez gaitzazue gogaitu zuen borroka alderdikoiekin; ez, mesedez. Eta ez ezazue horrenbeste hitz egin, arren. Eskerrik asko. La
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/2a137d5c-1198-436b-a6e4-dbb50d8a67ef
parl_eu_2846
10
54
21.11.2013
BEITIALARRANGOITIA LIZARRALDE
EH Bildu
Euskal Sozialistak legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, hipoteka-maileguak arautzeko Europako direktibaren transposizioa berehala egiteari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
Mila esker. Llanos andrea, nik ez daukat arazorik Espainiako Gobernuari eskaririk egitearekin. Problema daukat bakarrik horretara mugatzearekin, hemen ere beste gauza batzuk egin behar direlakoan nagoelako eta, gainera, ez daukadalako esperantza gehiegirik gehiengo absolutua erabiltzen duen bezala erabiltzen duen alderdi batek ezer onik egingo duenik. Eta horregatik, zuretzat harro egotekoa dena niretzat, berriz, salagarria da, zeren eta berriki Europan, martxoan, sententzia bat eman ondoren eta zuek Hipoteka Legean aldaketak egin ondoren, berriki epaile batek Europan galdetu egin du ea egin diren aldaketekin benetan babesten ote diren kontsumitzaileen eskubideak, zalantza handiak dituelako. Denok dakigulako zer egin zenuten herri ekimen legegile batek milioitik gora sinadurarekin eramandako proposamenekin: bizkarra eman eta zakarrera bota; eta egin, ez herritarrek eta ez herrien arazoek eskatzen zuten moduko lege hipotekario bat. Eta diozunean krisitik irten, begira, esango dizut: zuen formula krisitik ateratzeko, edo zuentzat krisitik ateratzea, gehien dutenak eta boteretsuenak aberatsago atera eta gutxien dutenak pobreago aterako dituen irtenbide bat da. Eta niretzat hori ez da krisitik ateratzea. Akaso bakarren bat aterako da horrela, baina atzean geratuko da jende asko, urte luzeetan akaso askoz ere pobreagoa izango dena eta, beraz, krisian jarraituko duena luzaroan. Beraz, onartezina iruditzen zait krisitik ateratzeko Espainiako Gobernua formula jartzen ari dela esatea. Eta diozunean ea gestiorik egin dugun finantza erakundeekin, noski, ahal izan dugun guztiekin eta Kutxabankekin ere bai. Eta gehiago ez badugu egin eta erabakiguneetan gehiago ez bagaude, Alderdi Popularrak Euzko Alderdi Jeltzalearekin egin zuen paktuaren erruz da, nola edo hala, Bildu ez zedin egon Kutxabanken erabakiguneetan eta horrelako gauzak eta neurri zehatzak mahai gainean jarri ez zitzan. Zorionez, horrelako paktuek dena ezin dute galarazi, eta Kutxan, bagaude, kutxetan bagaude eta hor saiatu izan gara IRPHren gaia ere eramaten. Eta hemen onartu zen proposamena, hemen proposatu zutenek ere hara ez zuten eraman nahi izan. Horregatik diot hitz hutsalek ez dutela balio, erabakiak hartu daitezkeen tokietan eta erabaki horiek erabakiorrak, hain justu, izan daitezkeen tokietan erakutsi behar da benetan egoera honi zintzoki egin nahi zaiola aurre. Zeren eta denok gogoratzen ditugu Mario Fernándezen hitzak Amaia Egañak bere buruaz beste egin eta gero kaleratze baten ondorioz, kaleratze batek hil ondoren, zer esan zuen. Eta 17 egunetara berriro ere kaleratze bat egon zen. Eta ordutik ez dute etenik izan kaleratzeek; beraz, mesedez, jar gaitezen benetan soluzioak ematen. Eta Itxaso jaunak dio "Dena edo ezer ez". Ez. EH Bilduk orain arte ere etxebizitza gaietan ez du planteatu dena edo ezer ez. Baina planteatu du ezeretik denera iristeko urrats praktikoak ematea, eta zuek ari zarete ezer horretan bueltaka, jiraka, hortxe, mugitu ezinik. Eta hori da guk galarazi nahi duguna. Guk badakigu pauso bakar batean ez direla etxebizitza arazoak konpontzen, epe luzeegian egin direlako alderantziz gauzak eta epe bat eskatzen duelako, baina has gaitezen urrats efektiboak ematen, ez deklarazioak egiten. Deklarazioak baino gehiago, soluzioak behar dituztelako herritarrek. Eta esaten duzu aurrerapen handia dakarrela zuzendaritza horrek. Barkatu, baina zalantza egiten dut. Galdetu kaleratzeen kontra lanean ari direnei zuzendaritza horri buruz zer pentsatzen duten. Galdetu zer den beraientzat, aurrerapausoa ote den edo ez. Ez dakit zein erantzun emango dizuten, baina gertuago egongo da nik esan dudanetik, garrantzitsua dela esatetik. Soluzio definitiboa ez dela esan dut. Noski, hemen proposatzen ditugun gauza gehienak ez dira soluzio definitiboa, baina soluzioa izatera iritsiko balitz sikiera, ekuazioaren erdia izango genuke. Eta orain ez da ez soluzioa eta ez definitiboa. Hori da, nolabait ere, agerian utzi nahian gabiltzana. Eta gehiago esango dut. Zuk diozu transposizioak egitea Espainiari dagokiola. Bai, Europako sententzia martxoan eman zenean ere bai, baina badagokio, baita Eusko Jaurlaritzari ere, kontsumitzaileentzako babes neurriak jartzea, pentsatzea kontsumitzaileen eskubideak nola berma daitezkeen. Ez da kontraesankorra Espainiak egin behar duena egitea eta, aldiz, hemendik gure formulak begiratzea eta egunerokoan soluzioak emateko formulak martxan jartzea. Horrek ez du inongo legerik urratzen eta, zoritxarrez, burujabetzan ere urrats gehiegirik ez du ematen, baina suposatuko luke kontsumitzaileak babestea. Eta proposamen hura Euskal Herria Bilduk ekarri zuenean, gainerakoek onartu zenutena izan zen hori orokortzeko modu bat. Eta hori da nik salatu nahi izan dudana gaur: orokorkeriak uzteko eta urratsak emateko unea dugula edo momentua dugula edo garaia dela. Zeren eta, bestela, duela urtebete bezala, urtebete barru egongo gara egoera berean, egoera penagarrian. Gu ez, kalean daudenak eta egunez egun etxea galtzen dutenak ezin diotelako egoerari aurre egin. Beraz, atrebentzia osoarekin eskatuko nukeen gauza bakarra da ekar dezagula hona benetan soluzio bidean jarriko dituzten neurriak; eta ahal dela, Espainiari eskatu behar bazaio, eskatu, baina hemen guk, guk busti behar dugun neurriak jartzea, ezerezetik dena den horretara egunen batean iritsiko bagara, eta soluzioak jarri egunen batean soluzio horiek definitiboak izan daitezen. Mila esker.
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/2a137d5c-1198-436b-a6e4-dbb50d8a67ef
parl_eu_2847
10
54
21.11.2013
ITXASO GONZÁLEZ
SV-ES
Euskal Sozialistak legebiltzar-taldeak egindako legez besteko proposamena, hipoteka-maileguak arautzeko Europako direktibaren transposizioa berehala egiteari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
Bai, presidente andrea. Nire irizpidea eta nire taldearena bat dator Maneiro jaunarenarekin; beraz, sentitzen dut, benetan, baina bozketa bakarra egingo dugu. Besterik ez. La
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/2a137d5c-1198-436b-a6e4-dbb50d8a67ef
parl_eu_2848
10
54
21.11.2013
LLANOS GÓMEZ
PV-ETP
Euskal Legebiltzar Talde Popularrak egindako legez besteko proposamena, zeinu-mintzairaren erabilera arautuko duen lege bat egiteari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
Eskerrik asko, presidente andrea. Talde Popularrak aurkezten duen ekimen honen aldeko botoa eskatzen dizuegu oraintxe bertatik, elkarteek egindako ekimena delako, zeintzuei ongietorria eman nahi baitiet hemendik, eztabaida honetan hemen egon nahi izan dutelako. Eskerrak eman nahi dizkiegu ekimenagatik, eta, batez ere, aitortu egin nahi diegu duela hainbat urtez geroztik entzumen-desgaitasuna dutenen, gorren eta itsu-gorren alde egiten ari diren lan eskerga. Aurrekontu-estutasuneko garai hauetan, elkarte horiek erakusten ari dira konturatzen direla zer egoera bizi dugun eta gai direla gutxiagorekin gehiago egiteko. Legebiltzar-talde hau ziur dago gaur, gu guztiok ere ordezkari publikoak izanik, herritarrek eskatzen digutenari kasu eginik, alde batera utziko ditugula planteamendu alderdikoiak eta aurrean jarriko dugula interes kolektiboa. Oztopoak gainditu, desberdintasunak desagerrarazi eta aukera-berdintasun erabatekora pausoak eman nahi dituen kolektibo baten eskariari erantzutea, horixe da gure talde politikoaren asmo bakarra. Erroldak interpretatzeko moduaren arabera, 50.000 lagunek osatutako kolektiboa izan daiteke. Dena den, berariazko errolda bat egin beharko litzateke, bereziki, itsu-gorrena. Araudi eta politika orokorren orientabide oso bat dago desgaitasunak dituzten pertsonen sustapen eta arretarako. Nazioartean, desgaitasunak dituztenen eskubideei buruzko NBEren hitzarmena da erreferentzia nagusia, 2008ko maiatzaren 3tik indarrean baitago gure herrialdean. Europari dagokionez, 2010-2020rako Desgaitasunari buruzko Europako Estrategia azpimarratu behar da, oztoporik gabeko Europa baten aldeko konpromiso berrituaren adierazpena izan behar duena. Estrategia horren helburu nagusia da desgaitasunen bat duten pertsonei aukera ematea beren eskubideez gozatzeko eta Europako ekonomian eta gizartean osoki parte hartzeko. Halaber, desgaitasuna duten pertsonentzako Europako Kontseiluaren 2005-2015erako Ekintza plana azpimarratu behar da. Haren bidez, diskriminaziorik ezaren, aukera-berdintasunaren... La
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/2a137d5c-1198-436b-a6e4-dbb50d8a67ef
parl_eu_2849
10
54
21.11.2013
LLANOS GÓMEZ
PV-ETP
Euskal Legebiltzar Talde Popularrak egindako legez besteko proposamena, zeinu-mintzairaren erabilera arautuko duen lege bat egiteari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
... herritartasunaren eta parte-hartze osoaren eskubideei buruz Europako Kontseiluak dituen helburuak txertatu nahi dira. Estatu mailan, gure Konstituzioak ezartzen du funtsezko arau-esparrua. Hala, 9. artikuluaren arabera, botere publikook obligazioa dugu oztopo guztiak kentzeko, berdintasunerako eta guztion eskubideak berdinak eta eraginkorrak izateko. Eta agindu konstituzional horretatik, hainbat lege eratortzen dira; haien artean, LISMI edo desgaitasunen bat duten pertsonen aukera-berdintasunari, diskriminaziorik ezari eta irisgarritasun unibertsalari buruzko legea. Lege hori garatuz, 27/2007 Legea egin zen, zeinaren bidez zeinuhizkuntza espainiarrak aitortzen baitira eta gorren, entzumen-desgaitasuna dutenen eta itsu-gorren ahozko komunikazioari laguntzeko bitartekoak arautzen baitira. Arau-esparru hori guztia erakundeen eta herritarrek desgaitasunak dituztenekiko duten sentikortasun gero eta handiagoaren –baina, agian, oraindik ez nahikoaren– emaitza da. Beraz, berdintasun-politikak defendatzean, funtsezkoa da desgaitasunak dituzten pertsonen eskubide eta askatasunak berdintasunez aitortzea eta bermatzea. Halaber, komunitate-bizitza eta gobernu-sistemak ikusteko moduetan heldutasun bat lortu delako lortu da hori guztia; izan ere, berdintasunerako baldintza eraginkor eta errealik ezean, elkarbizitzak okerrera egiten du eta demokrazia ahuldu egiten da. Alde horretatik, aukera-berdintasunari eta diskriminaziorik ezari buruzko politikak funtsezkoak dira pertsona guztiek, inor ere baztertu gabe, ondasun komunez gozatu eta komunitate-bizitzan parte hartu ahal izan dezaten. Diskriminazioa prebenitu eta desagerrarazteko eta irisgarritasun unibertsal osoa bermatzeko, lekuak, jarrerak eta portaerak eraldatu behar ditugu, eta neurri positiboak hartu behar ditu aukera-berdintasun eraginkorra lortze aldera. Euskaldunok konturatu behar dugu lekuetako baldintzak hobetzen badira eta desgaitasunen bat dutenei gaitasun gehiago ematen bazaizkie beren bizi autonomoa, aukera-berdintasuna, garapen pertsonal osoa eta gizarteratzea ahalbidetzeko, horrek eragina izango duela euskal herritar guztien eta gizarte osoaren baldintzen hobekuntzan. Beraz, gizarte barneratzaileagoa, integratuagoa, sentikorragoa eta irisgarriagoa behar dugu, horrek hazten lagunduko digulako eta aukera emango digulako gizarte bidezkoagoa izaten. Orain arteko bidea aitortuz eta desgaitasuna kontzeptualizatzeko egindako aldaketa sakonak aintzatetsiz, gizarteak haren aurrean dituen ikuspegian eta jarreretan sakontzen jarraitu behar dugu, berdintasunaren balio sozialak sustatuz desgaitasuna dutenak ahalik gehien ahalduntzeko, beren gaitasunak garatu ahal izan ditzaten eta beren nortasunaren garapen askea izan dezaten. Desgaitasunari buruzko aldaketa kontzeptual horri dagokionez, aldatu egin da gorreriaren ikusmoldea eta gorrek beren buruei buruz pentsatzeko duten modua ere. Hala, neurri handi batean behintzat, gainditu egin dituzte gizarteko irudikapen eta estereotipo nagusiak. Jadanik ez dugu gorreriari buruzko irudi estereotipatua, eta eraikitzaile sozial garrantzitsu bihurtu da. Hala, zeinu-hizkuntza da gorren gaitasun sortzailearen adierazle nagusia, eta gorren komunitatearen pentsamendua berreraikitzeko zutabe bihurtu da, gizartean modu eraginkorrean parte hartuko duten pertsona autonomo gisa garatzen laguntzeko. Tradizionalki, gizarteak eragin handia izan du gorrek beren buruari buruz zuten ikuspegian. Esan bezala, zorionez, gaur egun, gorreriaren kontzeptualizazioak barnetik kanporako norabidea hartu du, alegia, gorrek errealitatea kategorizatzeko dituzten moduak aztertzen dituzte, eta nortasun propioa hartzen dute, gero eta konplexuagoa den gizartean osoki parte hartzeko eta hura aberasteko, gure errealitate soziala hoberako eraldatzen ari diren jardueren eta diskurtsoen bidez. Gorren komunitatearentzat –termino horrekin, gorrek eta haiekin jarduten duten gainerako pertsonek, alegia, taldearekin konpromisoa duten eta, neurri batean ala bestean, lan egiten duten pertsonek–, komunitate horrentzat, hizkuntza erabiltzeak kontzientzia eta batasuna sortzen du, eta aukera ematen die entzuten dutenekin parte hartzeko eta komunikatzeko eta, hala, komunikazio-oztopoak gainditzeko. Zeinu-hizkuntza gorren hizkuntza naturala da. Haren bidez, ikus- eta espazio-komunikazioko kanalak ezartzen dituzte. Hizkuntza, komunikaziorako tresna eta askatasun-adierazpena izateaz gainera, ezinbesteko tresna da gizarte-bizitzarako. Ezagutza eta trebakuntzak jasotzeko eta besterenganatzeko aukera ematen duen elementua da; harreman indibidualak eta sozialak egituratzen dituena. Zeinu-hizkuntza funtsezkoa da entzuten duten pertsona askok gorrekiko duten ikusezintasuna gainditzeko. Jaun-andreok, nirekin ados egongo zarete esaten dudanean gizarte aurreratu batean ezin dela herritarren parte-hartze erreal eta eraginkorrari buruz hitz egin informazioa eta komunikazioa eskura izan gabe. Hori dela eta, hizkuntza baten erabilera eta ezagutza nortasunaren garapen askearekin lotu behar da, eta, azken finean, bizitza duin batekin. Zeinu-hizkuntzak helburu hori lortzen laguntzen du, ezbairik gabe. Espainian, 2007ra arte, zeinu-hizkuntza espainiarrek, gorren hizkuntza izangatik, ez zuten izan zegokien aitortza eta garapenik, nahiz eta, estatuan nahiz nazioartean egindako hainbat ikerketaren arabera, zeinu-hizkuntzek hizkuntza natural batek behar dituen baldintza guztiak izan eta ezaugarri gramatikal, sintaktiko eta lexiko propioak eduki. Esan bezala, urte horretan, 2007an, 27 Legea onartu zen, zeinaren bidez zeinu-hizkuntza espainiarra aitortu baitzen eta gorren, entzumen-desgaitasuna dutenen eta itsu-gorren ahozko komunikazioari laguntzeko bitartekoak arautu baitziren. Autonomia-estatutu batzuk aldatu egin ziren, eta beren araudian txertatu zuten. 2011n Andaluzian onarturiko lege autonomiko batean, aurrerapauso gehiago eman ziren definizio batzuetan. Baina Euskadin lege propio bat onartuko bagenu, are aurrerago joan gintezke. Euskadin zeinuhizkuntzari buruzko lege-proiektu bat egingo bagenu, aitzindariak izango ginateke alor horretan, eta, esan bezala, besteak beste Andaluziak eta Kataluniak irekitako bideari jarraituko genioke, haiek bai baitute lege hori. Gure Estatutuaren arabera, Konstituzioan bezala, botere publikoen betebeharra da herritar guztien askatasuna eta berdintasuna bermatzea eta bizitza sozial, politiko, ekonomiko eta kulturalean parte har dezaten ahalbidetzea. Gure autogobernua garatuz eta gauzatuz, gure ustez, gure arau-esparru propioa izan behar genuke gai horretan, araudi hobea eta –zergatik ez esan– eguneratuagoa izateko eta gorrei aukera gehiago emateko. Hori eskatzen eta azaltzen dute elkarteek. Legeria autonomikoa estatuko legeriaren osagarri gisa ulertu behar da, eta, beraz, estatuko legeriak jasotzen dituen eskubide eta zerbitzuak osatu behar ditu. Hala, zeinu-hizkuntzaren ikaskuntza eta ezagutza bultzatu behar ditu, bai irakaskuntza arautuan bai arautu gabean, eta aurrerapausoak eman behar ditu erabilera-esparruetan. Azkenik, garrantzi handiko zerbait aipatu nahi dugu, Talde Sozialistarekin sinaturiko erdibideko zuzenketan jaso duguna. Bide batez, eskerrak eman nahi dizkiogu talde horri agertutako prestutasunagatik. Segurtasun juridikoa hobetzeko eta egonkortasun handiagoa emango duen eta elkarteak egiten ari diren jarduera berme osoz ziurtatuko duen arau-esparru bat ezartzeko, hitzarmenak egin behar dira Eusko Jaurlaritzaren eta gorren, entzumen-desgaitasuna duten pertsonen eta itsu-gorren elkarteen artean. Eta hasi bezala amaituko dut, elkarteek eskerrak emanez egiten duten lanagatik eta oztopoak gainditzen, diskriminazioak desagerrarazten eta ezgaitasuna dutenen eskubideak osoki bermatzen lagunduko diguten neurriak hobetzeko beharra adieraziz. Benetan, uste dugu zeinu-hizkuntza propio bat izateak asko lagunduko lukeela helburu hori lortzen, eta talde guztien babesa espero dugu. Besterik ez. Eskerrik asko. La
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/2a137d5c-1198-436b-a6e4-dbb50d8a67ef
parl_eu_2850
10
54
21.11.2013
ALBIZUA URRUTIKOETXEA
EA-NV
Euskal Legebiltzar Talde Popularrak egindako legez besteko proposamena, zeinu-mintzairaren erabilera arautuko duen lege bat egiteari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
Gracias, señora presidenta. Señorías, señoras y señores consejeros, Euskal Gorrak, buenas tardes. Euzko Abertzaleak taldea kontziente da entzumen-desgaitasuna duten pertsonek nolako komunikazio-arazoa duten patologia fisikorik ez dugun herritarren egunerokotasun normalean integratzeko. Uste dugu komunikazioa funtsezkoa dela bizitzaren alor guztietan. Horregatik, gobernu-ardurak ditugun eta izan ditugun erakundeetan, pauso zehatzak eman ditugu, beti sektorearen eskutik, desgaitasunen bat dutenen integrazioa ahalbidetzeko. Izan ere, komunikazio-arazoak dituen kolektibo bat ezin da baztertu. Euskal Gorrak elkarteak Enplegu eta Politika Sozialen Batzordean egindako agerraldian azaldu genuen moduan, Euzko Alderdi Jeltzalea ohartzen da gorrek bizi duten egoeraz, eta gure alderdiak egiten dituen ekitaldi nagusietan, interprete-zerbitzu bat izaten dugu desgaitasun hori duten pertsonek ekitaldietan parte hartu ahal izan dezaten gainerakoen antzera. Gogorarazi nahi dut 1980an eratu zela demokraziako lehenengo Eusko Jaurlaritza, eta, urte hauetan guztietan, Euzko Alderdi Jeltzaleak gobernuerantzukizunez jokatu du erakundeetan desgaitasunen bat duten pertsona guztiek komunitatearen eguneroko jardunean osoki parte har dezaten. Todos los consejeros que ha tenido el Gobierno Vasco en el campo de las políticas sociales –aunque se ha denominado de distintas formas– siempre han impulsado –repito, siempre han impulsado– y apoyado a las personas que sufren alguna patología para que su convivencia con los demás ciudadanos sea lo más normal posible. Beraz, argi da Euzko Abertzaleak taldeak errespetu osoa diela desgaitasuna dutenei, gorrei eta itsugorrei kasu honetan, eta ahalegindu dela haien integrazioa hobetzeko araudia hobetzen. Eusko Jaurlaritzako Enplegu, Gizarte Politika eta Etxebizitza Batzordean Euskal Gorrak elkarteko ordezkariei entzun ondoren, gure iritziz, ez da beharrezkoa zeinu-hizkuntzaren euskal lege bat. Gure ustez, elkarteak –zeina ez baita sektoreko bakarra– adierazitako beharrak eta helburuak nahikoa beteta daude indarrean dagoen legeriaren eta araudiaren bidez. Gure iritziz, ez da unea eta ez dago beharrik beste lege bat egiteko, horretarako behar diren baliabide ekonomikoak, giza baliabideak eta denbora kontuan izanik. Askoz ere eraginkorragoa iruditzen zaigu gaur egungo araudiaren garapena eskatzea, beharrezko diren kontzeptuak eta prestazioak argitzeko. Zeinu-hizkuntzari buruzko euskal lege bat izateak ez du hobetuko kolektiboaren egoera. Euskadin ondo funtzionatzen ari da –oso ondo ere esango nuke– zeinu-hizkuntzako interpreteen zerbitzua. Argi dago dena hobetu daitekeela, eta sektoreak hala eskatuz gero, gaur egungo sistema hobetzen saia gaitezke, baina horretarako, ez dago beste lege bat izapidetu beharrik. Eusko Jaurlaritza prest dago kolektiboari laguntza eta babesa ematen jarraitzeko, eta prest egongo litzateke, hutsuneak frogatuz gero, lege berri bat babesteko, baina bitartean, indarrean dagoen legeria ahalik eta eraginkorrena izatea lortu behar dugu. Segidan, historia pixka bat azalduko dut, esandako guztia berresteko, alegia, sektorearen beharrak eta zeinu-hizkuntza zerbitzua nahikoa betetzen direla eta beste lege baten beharrik ez dagoela azaltzeko. Gogorarazi nahi dut 1980an sortu zela Gorren Elkarteen Euskal Federazioa. Euskal Autonomia Erkidegoko gorrek gizarteko alor guztietan aukera-berdintasuna izateko eta osoki parte hartu ahal izateko helburuarekin sortu zen Euskal Gorrak. Gorrek komunikazio-oztopoak deuseztatzeko duten tresnarik eraginkorrenetakoa zeinu-hizkuntzako interpreteen eta itsu-gorren gida-interpreteen euskal zerbitzua da. Profesional horiek egiten duten lanaren bidez, entzumen-desgaitasuna duten pertsonek aukera dute informazioa modu fidagarrian jasotzeko eta modu autonomoan adierazi eta erabakiak hartzeko, senideen edo lagunen mende egon beharrik gabe. Zeinu-hizkuntzako interpretazio-zerbitzuaren bidez, erabiltzaileek eskaturiko zerbitzu gehienak betetzen dira: mediku-kontsultak eta ospitaleetako kontsultak, lan-bilaketak, hainbat profesional-motari egindako kontsultak, aholkularitza juridikoak, dokumentuen izapideak, eta abar. 2002an sortu zenetik, prestazio horren bidez, 22.000 eskaera bete diru hiru lurralde historikoetan. Además, esta asociación cuenta con el apoyo del servicio de intermediarios laborales y de la red de instituciones de gestión laboral de los tres territorios. Halaber, beren bizi-kalitatea hobetzeko, Eutsi daukate, Euskal Gorrak-en barruan dauden elkarteen laguntza eta autogestiorako aholkularitza-, informazioeta trebakuntza-zerbitzua. Laguntza horrek Gasteizko Gobernuaren babesa dauka. También cabe mencionar el servicio Zeinu, la televisión creada por y para las personas sordas, sordomudas o con alguna otra discapacidad sensorial. El Gobierno Vasco también está en este servicio. Beraz, ikusten duzuen bezala, jaun-andreok, entzumen-desgaitasuna duten taldeek badituzte euskarriak bizitzako alor guztietan aukera-berdintasuna izateko eta gizartean osoki parte hartzeko. Azpimarratu nahi dut laguntza horietako gehienak erakunde publiko eta pribatuen finantziazioari esker ematen direla. Ortega jaunak Legebiltzarrean egindako agerraldian esan zuen moduan, "Eusko Jaurlaritzarekin daukagun hitzarmenari esker dauzkagu zerbitzu horiek". Bizkaiko Foru Aldundiak ere kopuru bat ematen du, baita Gipuzkoako Foru Aldundiak ere". Halaber, esan zuen Euskal Irrati Telebistarekin hitzarmen bat dutela Zeinu telebista-zerbitzurako. Aurrekari horiek guztiak kontuan izanik, zera gaineratu nahi dut: 2007ko urriaren 23an, 27/2007 Legea onartu zen Diputatuen Kongresuan. Lege horren bidez, zeinu-hizkuntza aitortzen da eta ura ikasteko, ezagutzeko eta erabiltzeko eskubidea arautzen da, eta halaber, gorren, entzumen-desgaitasuna dutenen eta itsu-gorren komunikaziorako laguntza-tresnak zehaztu eta bermatzen dira. Azpimarratu dugun moduan, entzumen-desgaitasuna duten pertsonen babes osoa jasotzen dute euskal erakundeen aldetik. Hala eta guztiz ere, euskal Talde Popularrak zeinu-hizkuntzaren erabilera arautuko duen euskal lege bat egiteko ekimena dakarkigu. Llanos andrea, Euzko Abertzaleak taldearen eta Gobernu honen ustez, ez da beharrezkoa zeinu-hizkuntzaren lege bat egitea, entzumen-arazoak dituztenen beharrak guztiz beteta baitaude Euskadin eta en- tzumen-arazoak dituztenen kolektiboek gure erakundeen babesa eta elkartasuna jasotzen baitute. Hala, nahikoa laguntza jasotzen dute herritar gisa osoki parte hartzen laguntzeko. Gure ustez, Alderdi Popularrak aurkezturiko eskariak ez luke aurrerapausorik ekarriko entzumen-desgaitasuna duten pertsonen elkarte horientzat. Legebiltzarreko Talde Popularrak eta Sozialistak erdibideko zuzenketa bat sinatu dute. Bada Euzko Abertzaleak taldeak eskatuko genieke, mesedez, ea onartuko luketen botoa puntuka ematea. Noski, legearen eskariarekin ez gaude ados, egokia ez dela uste dugulako. Beraz, puntu horren kontrako botoa emango genuke. Baina beste bi puntuen kasuan –bigarrena eta hirugarrena–, aldeko botoa emango genuke. Gracias. La
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/2a137d5c-1198-436b-a6e4-dbb50d8a67ef
parl_eu_2851
10
54
21.11.2013
SARASUA DÍAZ
SV-ES
Euskal Legebiltzar Talde Popularrak egindako legez besteko proposamena, zeinu-mintzairaren erabilera arautuko duen lege bat egiteari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
Buenas tardes. Lehenik eta behin, eztabaida hau entzuten ari direnak agurtu nahi nituzke, eta barkamena eskatu nahi nuke zenbaitek ezin izan dutelako etorri puntu- eta ordu-aldaketatik, eta eguraldiagatik, asko eta asko eztabaida ikustera etorriko baitziren horregatik ez balitz. Zeinu-hizkuntzaren erabilera arautuko duen lege bat egiteaz ari gara eztabaidatzen, eta hasteko, esango dut eztabaida hau jarraitu nahi duten gor eta itsu-gorrek ezin izango dutela jarraitu, Ganberan ez baitugu zeinu-hizkuntzako interprete-zerbitzurik. Aurreratu nahi dizut Talde Sozialistak horri buruzko ekimen bat erregistratu duela gaur bertan, eta talde guztiek onartzea espero dugu; izan ere, ezin diegu beste erakundeei ezer ere eskatu, Legebiltzar honek ez badu hausten gorrekin dugun komunikaziohesia. Izan ere, Euskadin, 50.000tik gora gor eta itsugor ditugu, hau da, Euskadiko populazioaren % 2 gutxi gorabehera, eta ia heren batek du desgaitasunen bat. Eta gainerakoak horretaz konturatu ez arren, kolektibo garrantzitsua dira, eta gaur, komunikatzeko oztopo bat dute, gaur hemen eztabaidatzen ari garen eta zuzenean eragiten dien hau jakiten uzten ez diena. Eta ziur nago nirekin ados egongo zaretela esaten dudanean ezjakintasuna dela gorren eta itsu-gorren komunitatea gizarteratzeko gainditu beharreko lehenengo oztopoa. Hain zuzen ere, duela egun batzuk Euskal Gorrak Federazioko ordezkariak entzun genituen Legebiltzar honetan, eta Euskadiko gor eta itsu-gorren elkarte guztiak Euskal Gorrak elkartean federatuta zeudela uste genuelako egin genuen zuzenketa Euskal Sozialistak taldekook. Baina hori ez da horrela, inolaz ere: askoz ere gehiago dira federatu gabeko elkarteak, federatuak baino. Hemendik agurtu nahi ditut Euskadiko gorrak eremu hiritar eta politikoan ahalduntzeko Mintzagor elkartea; Fevapas gorren guraso eta lagunen elkartea; Euskadiko Itsugorren Elkartea (Eie-Apse); Asocide Euskadi; ESHIE Zeinu-hizkuntza Interpreteen eta Gidariinterpreteen Euskal Herriko Elkartea; Gipuzkoako Gorren Elkartea; "El Botxo" Gorren Bilboko Elkartea; Zentzumen Guztiekin entzumen-galera duten pertsonen arretarako elkartea; Aieceus inplante koklearrak dituzten pertsonen Euskadiko elkartea; Atinneus Euskadiko Tinnitus elkartea; eta ziur baten bat ahaztu dudala. Euskal Sozialistak taldearen ustez, zeinu-hizkuntzaren erabilera eta Euskadiko gorren, entzumendesgaitasuna dutenen eta itsu-gorren ahozko komunikazioari laguntzeko bitartekoak arautuko dituen legeproiektua egiteko, aurrez, adostasuna lortu behar da gorreriaren eta itsu-gorreriaren alorrean lan egiten duten elkarte eta erakunde guztiekin. Eta, jaunandreok, esan behar dizuet eztabaida honek interes handia sortu duela gorrekin eta itsu-gorrekin lan egiten duten elkarte eta erakunde guztietan. Sozialistok horietako batzuekin egon ginen atzo bertan, eta datorren astean jarraituko dugu bilerak egiten. 2007an Gorteek onarturiko zeinu-hizkuntzaren garapena, zeinaren bidez arautzen baitira zeinu-hizkuntza ikasteko baliabideak, interpreteak, hezkuntza-, osasun-, kultura- eta garraio-alorreko laguntzak, komunikabideetako, publizitateko, zinemako eta antzokietako azpitituluak, oso mantso doa; izan ere, krisiaren ondorioz egindako murrizketak kalte handia egiten ari dira gor eta itsu-gorrei alor guztietan, eta hori bistakoa da, eta ezin dugu ahaztu. Hori dela eta, Ganbera honek erabakitzen badu gure erkidegorako lege propio bat egin behar dela, estatu mailakoa hobetzeko izan beharko luke. Ziur izan beharko genuke ez dela aitorpen formal bat. Legearekin batera, proiektu ekonomiko bat egin beharko litzateke datozen urteetarako neurri zehatzak aurreikusteko eta Erkidegoko, probintzietako eta udaletako administrazioak aitorpen hori bete dezaten behartzeko. Euzko Abertzaleak taldeak aurkezturiko osoko zuzenketari dagokionez, lehenengo puntuan, zeinuhizkuntzako interpreteen eta gida-interpreteen zerbitzua babesten jarraitzeko eskatzen dio Eusko Jaurlaritzari. Alde horretatik, Albizua andreari esan behar diot zerbitzurik garrantzitsuenek –interpreteena eta gida-interpreteena edo enplegu eta trebakuntzarako orientabidearena kasu– eraginkorrak izan behar dutela erabiltzaileentzako eta gor guztietara iritsi behar dutela. Nire ustez, ez da nahikoa zeinu-hizkuntzako interpreteen eta gida-interpreteen zerbitzua babesten jarraitzea. Horrez gainera, diru-laguntza publikoak kontrolatu beharko lirateke, haien azken helburua sorrerako berbera izan dadin, eta administrazio publikoen zeregina da hori. Hori dela eta, elkarteek proposatzen dute erabiltzaileen beharrak aztertzeko eta haien gogobetetzemaila neurtzeko tresnak aplika daitezela, erakunde publikoen eta erabiltzaileen arteko prozedura zuzenen bidez. Elkarte askoren ustez, erakundeek, foru-aldundiek eta Eusko Jaurlaritzak arduratu behar dute zerbitzuez, hori baita gorren eta itsu-gorren eskubide oinarrizkoenak bermatzeko modu bakarra. Bigarren puntuari dagokionez –puntu horretan, Eusko Jaurlaritzari eskatzen zaio gorrekin eta itsugorrekin lan egiten duten elkarteekin elkartzeko zerbitzua hobetzeko beharrak zehazteko–, neurriak martxan jarri aurretik, ondo dago gizarte zibila kontuan hartzea, baina, Albizua andrea, interprete-zerbitzuaz bakarrik hitz egiten duzu. Ez duzue aipatzen zeinuhizkuntzaren erabilera arautuko duen legea, askoz ere gauza gehiago ekartzen baititu. Horrez gainera, zeinu-hizkuntzako interpreteen eta gida-interpreteen zerbitzuaren antolaketari dagokionez, ez gara zerotik hasten. Izan ere, 2003ko irailaren 16ko 212/2003 Dekretuan ekintza zuzeneko zerbitzu gisa izendatu ziren (Dekretu horren bidez, ekintza zuzen gisa aitortzen da Euskal Autonomia Erkidegoko zeinu-hizkuntzako interprete-zerbitzuaren antolaketa eta koordinazioa). Eta, horiek horrela, proiektu bat behar da administrazio-kudeaketak, kudeaketa juridikoak, medikoak eta bestelakoak, eta bereziki larrialdi-egoeretatik sorturikoak arautzeko, eta gorrek zerbitzu guztiak –bereziki larrialdikoak– jaso ahal izateko berdintasunez. Gai pertsonalekin edo eduki sentikorreko gaiekin loturiko zerbitzuak (mediku-hitzorduak, poliziaetxeko aitorpenak, gai juridikoak eta notarialak, arbitraje-prozesuak, prozesu judizialak eta antzekoak, guardia-epaitegiak, bizilagun-bilerak, eskolako edo laneko bilerak, administrazio-izapideak, larrialdi-egoerak) erantzukizun publikoko zerbitzu pertsonal gisa kalifikatu behar dira, eta haien finantziazioa, antolaketa, kudeaketa eta ebaluazioa euskal administrazio publikoak hartu behar ditu bere gain zuzenean, zerbi- tzu horien estaldura eta lurraldeen arteko berdintasuna bermatuz. Zerbitzu horiek urteko 365 egunetan eta etengabe funtzionatu behar dute. Erakunde publikoek antolaturiko ekitaldietan edo eskainitako zerbitzuetan behar den irisgarritasuna bermatzeko zerbitzuak ere erantzukizun publikoko zerbitzu instituzional gisa hartzen dira, eta elkartze-mugimenduarekin loturik daudenak eta elkarte eta federazioetako zuzendaritza-batzordeak, langileek eta barnebatzorde edo lan-taldeek beste erakunde batzuekin egindako kudeaketekin eta jarduerekin lotutakoak ere interes orokorreko elkartze-zerbitzu gisa hartzen dira. Beraz, administrazio publikoak finantzatu behar ditu gorren komunitatearen alde egiten diren eta erakunde sozialek kudeatzen eta behar den moduan justifikatzen dituzten zerbitzu horiek, dagokien muntaren eta izaeraren arabera. Talde Sozialistak hori adierazi nahi du lorturiko akordioaren bidez, eta horregatik emango diogu babesa, beste modu batera ezin zitekeenez, Talde Popularrarekin sinaturiko erdibideko zuzenketari. Eta gorren olerki batekin amaituko dut nire hitzaldia: "Utz ditzagun alde batera muturrak, hautsi ditzagun hormak, ez ahozkoak ez mutuak; gorrak besterik ez. Inora ez daramaten pasio itsu gehiagorik ez; mina baino ez dakarte. Ez muturreko jarrera gehiagorik, ez mamu gehiagorik, ez metodo honen edo haren defendatzaile sutsu gehiagorik. "Behingoagatik, izan gaitezen gu protagonistak, eta bila dezagun irtenbidea hizkuntza bakoitzaren ontasunez baliatuz. Keinuak emango digu bere ikusizko adierazpena eta ahoskaturiko hitzak soinua. Bien artean, elebitasuna loratuko da. "Eroriko dira ezjakintasunaren hormak; eguzkiak guztiontzat egingo du distira, iluntasunean argi eginez. Itxaropen berri bat jaioko da, sentimenduen bidez elkartutako belaunaldi berria, bere hizkuntza eta nortasuna duena, gorrak bakarrik direla esango duena". Besterik ez. Eskerrik asko. La
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/2a137d5c-1198-436b-a6e4-dbb50d8a67ef
parl_eu_2852
10
54
21.11.2013
MANEIRO LABAYEN
Mixto-UPyD
Euskal Legebiltzar Talde Popularrak egindako legez besteko proposamena, zeinu-mintzairaren erabilera arautuko duen lege bat egiteari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
Bai, eskerrik asko, presidente andrea. Taldeek sinaturiko erdibidekoaren aldeko botoa emango dut, eta aurrera ateratzen ez bada, Euzko Abertzaleak taldearen ekimenaren aldeko botoa emango dut. Eskerrik asko.
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/2a137d5c-1198-436b-a6e4-dbb50d8a67ef
parl_eu_2853
10
54
21.11.2013
BLANCO DE ANGULO
EH Bildu
Euskal Legebiltzar Talde Popularrak egindako legez besteko proposamena, zeinu-mintzairaren erabilera arautuko duen lege bat egiteari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
Bai, mila esker, mahaiburu andrea. Arratsalde on guztioi. Pertsona gorrek eta gor-itsuek eskubide guztiak bermatuta eduki beharko lituzkete euren bizitzaren esparru, arlo eta momentu guztietan, inolako dudarik gabe. Baina gauza bat da teoria eta beste bat praktika, eta, zoritxarrez, pertsona gorrek eta goritsuek gaur egun oraindik gainditu behar izaten dute hainbat oztopo euren irisgarritasuna ziurtatzeko. Integrazio falta hori egunerokotasuneko hainbat arlotan gertatzen da: osasun arloan, esaterako. Ez dago bermatuta legeak agindutako arreta pertsonalizatua. Horregatik, gabezia hori konpontzeko, EH Bilduk legez besteko proposamena aurkeztu du zeinu hizkuntzako, interprete eta pertsona gor-itsuen gidari interprete zerbitzua eguneko edozein momentutan –24 ordutan– ziurtatzeko. Lan esparruan ez da legedia betetzen. 50 langiletik gorako enpresetan plantillaren % 2a erreserbaturik dago –legearen arabera– aniztasun funtzionala duten langileentzat. Eta Administrazio publikoan portzentajea % 3ra igotzen da. Hala ere, denok dakigu baldintza horiek ez direla betetzen eta Administrazioak ez dituela legeak betearazteko behar diren neurriak hartzen. Ez da kontrolatzen legea betetzen den ala ez. Inspekzioa ez da horretan sartzen, eta azkenean gizarte klausulak ez dira betetzen. Arazo horri ere heldu behar diogu hemendik, eta horretarako, urgentziazko legez besteko proposamen bat erroldatu dugu. Eta zergatik nabarmendu dugu hori guztia? Adierazi nahi dugulako legeak eta araudiak egon badaudela, arazoa ez dela hori. Arazoa dela legedia ez dela betetzen. Adibidez, Irisgarritasuna sustatzeko 20/1987 Legeak zeinu-hizkuntza aipatzen du espresuki, komunikazio zailtasunak dituzten pertsonen irisgarritasuna bermatze aldera, eta eginkizun argia ematen die administrazio publikoei: komunikazio sistemetan gorren eta gor-itsuen irisgarritasuna bermatzea, besteak beste. Hor ere, urrats asko eman behar ditugu oraindik (telebistako azpitituluak, esaterako). Gizarte Zerbitzuen Legeak pertsona guztiei aitortzen die zerbitzua jasotzeko eskubidea, inolako diskriminazio barik. Teoria da, praktikan diskriminazioa egon, badagoelako. Eskola Publikoaren Legeak ere behar bereziak dituzten ikasleak aintzat hartzen ditu, eta hezkuntzan aurrerapauso handiak eman badira ere, irakaskuntza ez-arautuan badago zer hobetu. Beraz, errepikatzen dut: pertsona gorren eta gor-itsuen arazoa ez da legerik ez egotea, baizik eta dauden legeak ez direla betearazten. Administrazioak badu ardura eta betebeharra aniztasun funtzionaleko pertsonen eskubideak bermatzeko, baita gorren eta gor-itsuenak ere. Eta arlo honetan dauden legeak eta araudiak beteko balira, izugarrizko aurrerapausoa emango genuke. Laburbilduz, guk pertsona horien eskubide guztiak bermatzeko lan egiteko prest gaude eta beti egon gara. Komunikazio irisgarritasuna bermatzeko ere bai, bai gizonena bai emakumeena, eta horretarako zeinu hizkuntza bera aztertu behar genuke, hizkuntza diskriminatzailea ez izateko. Agerikoa da, beraz, arlo honetan administrazio publikoak hainbat kontu dituela hobetzeko. Urgentzia ez da beste lege bat egitea. Lehenik eta behik exijitu behar duguna da gaur egun indarrean dagoen legedia betetzea eta betearaztea. Eta bigarrenik, aztertu dezagun zein den egoera eta zeintzuk diren benetako urgentziak gorrekin eta gor-itsuekin eta haiekin lan egiten duten elkarteekin, haiek direlako beste edonork baino hobeto dakitenak zeintzuk diren pertsona horien beharrak eta eskaerak. Eskerrik asko.
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/2a137d5c-1198-436b-a6e4-dbb50d8a67ef
parl_eu_2854
10
54
21.11.2013
LLANOS GÓMEZ
PV-ETP
Euskal Legebiltzar Talde Popularrak egindako legez besteko proposamena, zeinu-mintzairaren erabilera arautuko duen lege bat egiteari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
Eskerrik asko, presidente andrea. Ondo da, Albizua andrea; bada esaera bat kasu honi oso ondo datorkiona: "Ez dago itsu handiagorik ikusi nahi ez duena baino, ez gor okerragorik entzun nahi ez duena baino". Izan ere, Euskal Gorrak-eko ordezkariak hitz egin zuen saioan izan ginen biok, eta esaten didazu Euskal Gorrak-ek ez zuela argi utzi zeinu-hizkuntzari buruzko lege bat nahi zuela eta babesten zuela... Gauza desberdinak entzungo genituen. Eta, noski, gauza desberdinak entzunez gero, zaila da ados jartzea. Esan bezala, Euskal Gorrak-en ordezkariari zuzenean entzun genion batzordean, baina, hemen esan den moduan, badira entzumen-arazoak dituzten pertsonen, gorren eta itsu-gorren beste elkarte batzuk ere, eta horiek ere beren iritzia eman dute zeinuhizkuntzari buruzko lege bat egiteari buruz. Eta elkarte horiek zera diote, hitzez hitz: "Zeinu-hizkuntzaren eta ahozko komunikazioaren laguntza-bitartekoen erabilerari dagokionez, haiek aitortu eta arautuko dituen lege bat aurrera ateratzearen alde gaude, funtsezkoak baitira gure garapen pertsonal eta sozialerako". Eta, ondoren, lege hori egitearen garrantziari buruzko zenbait postulatu eta iritzi adierazi dizkigute. Zurekin ados egon naiteke, Albizua andrea, esaten duzunean zerbitzuak eman ematen direla, egia baita erakundeek –foru-aldundiek nahiz Eusko Jaurlaritzak– zerbitzuak ematen dituztela eta elkarteekin lankidetzan aritzen direla zerbitzu horiek emateko. Baina ez nago ados –eta elkarteek ere esaten dute hori– zerbitzu guztiak bermatuta daudela esatearekin. Izan ere, gauza bat esan behar dizut, Albizua andrea: hori horrela balitz, autogobernurako eta gauza guztietarako araudi propioa izateko duzuen nahiagatik, zeinuhizkuntzaren lege hori babestuko zenukete. Eta babesten ez baduzue ondorio ekonomiko jakin batzuk dakartzaten eskubideak bete beharra dakarrelako da; zeinu-hizkuntzaren erabilera, erabiltzeko aukera eta ikaskuntza bermatu beharra dakarrelako, alor guztietan: hezkuntzan, osasungintzan, trebakuntzan eta enpleguan, kulturan, kiroletan, aisian, gizarte-ongizatean, garraioan, administrazio publikoekiko harremanean, parte-hartze politikoan, eta, hemen esan den moduan, komunikabideetan eta informaziogizartean. Hori guztia ekarriko luke. Horregatik, gure ustez garrantzitsua da zeinuhizkuntzaren lege hori egitea; lehenengo hitzaldian ere esan dudan moduan, beste autonomia-erkidego batzuetan ere araudiak egin direlako eta beren estatutuak aldatzean ere zeinu-hizkuntza jaso dutelako. Honela dio Aragoiko Estatutuaren 25. artikuluak –gogoratu Estatutua dela autonomia-erkidegoetako arau gorena–: "Aragoiko botere publikoek Espainiako zeinu-hizkuntzaren irakaskuntza eta erabilera sustatuko dute". Gaztela eta Leongo Estatutuaren 13. artikuluan ere antzera. Eta Katalunian, lege propioa izatean gainera, 50. artikuluan ezartzen da hori. Ulertzen ez dudana da, kasu askotan autogobernurako duzuen pasio hori ikusirik, eta zeinu-hizkuntzari buruzko lege propio bat izateko aukera izanik, ez duzuen halakorik bultzatzen. Benetan, ez dut ulertzen. Esan bezala, Euskal Gorrak eta beste hainbat elkarte (adibidez, Mintzagor) lege hori egitearen alde daude, gaur egungoak baino asko ere berme gehiago emango lituzkeelako. Ez dut hemen egingo, gaiaren garrantzia ikusirik... Uste dut askoz ere gauza gehiago atera direla eztabaidan (adibidez, murrizketen gaia, zerbitzuen prestazio osoa...), eta aukera egongo da aurkeztu diren ekimenen bidez eztabaidatzeko; beraz, ez naiz gai horietan sartuko. Izan ere, ekimen honen bidez –nahiz eta gero osatu egin den, modu egokian nire iritziz, Alderdi Sozialistak eta Alderdi Popularrak sinatu- riko erdibideko zuzenketaren bidez–, funtsean, arau-esparru propio bat eskatu nahi dugu. Eta hori eskatu dugu elkarteen eskaria delako. Haien eskaria zen. Espero dugu –ez dakigu ziur zer boto emango duen EH Bilduk–, espero dugu araudia aurrera aterako dela, eta, hala ez balitz, onartuko genuke...; izan ere, gauza bat esatea ahaztu zait, Albizua andrea: zuen zuzenketan, ez duzue arauzko garapena proposatzen. Ez duzue proposatzen. Hemen esan duzu, baina zuzenketan ez duzu proposatzen. Edonola ere, lege horren alde jarraituko dugu lanean; entzumenarazoak dituzten pertsonei, gorrei eta itsu-gorrei ematen zaizkien zerbitzuak gero eta gehiago izan daitezen eta haien beharrak bete ditzaten. Besterik ez. Eskerrik asko. La
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/2a137d5c-1198-436b-a6e4-dbb50d8a67ef
parl_eu_2855
10
54
21.11.2013
ALBIZUA URRUTIKOETXEA
EA-NV
Euskal Legebiltzar Talde Popularrak egindako legez besteko proposamena, zeinu-mintzairaren erabilera arautuko duen lege bat egiteari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
Gracias, señora presidenta. Sarasua andrea, ESHIE, Mintzagor eta Gipuzkoako elkarteen parte-hartzea eskatu duzu. Talde horiek gaur eztabaidatzen ari garen gaiari –lege berri bat egiteari– buruz dituzten iritziak eta kezkak entzun ere egin gabe? Ez al litzateke hobe haiei entzutea, zer kezka dituzten eta zer nahi duten jakitea, lege berri bat egitea nahi duten ala ez jakitea? Ez zaizu iruditzen teilatutik hasi dugula etxea, Sarasua andrea? Guk –gaur egungo Eusko Jaurlaritzak– ematen ditugun diru-laguntzei buruz hitz egin didazu, Euskal Gorrak elkarteari eta antzeko elkarteei ematen dizkiegunei buruz. Uste dut aurreko Eusko Jaurlaritzak ere diru-laguntzak eman zizkiela horrelako elkarteei. Orduan kontrolatzen al zenituzten partidak? Beraz, kontrolatzen bazenituzten, ez dago halako arazorik, ezta? Llanos andrea, hona etorri, eta Autonomia Estatutuari buruz hitz egiten didazu. Baina zer autonomia-estatuturi buruz hitz egiten didazu, zuek Espainiako Estatuan gobernatu duzuenean eta gobernatzen duzuenean eta Gernikako Estatutuaren eskumeneremua betetzen ez duzuenean? Zer estatuturi buruz ari zinen? Urriaren 25ean bakarrik argazkia ateratzen diozuen horri buruz? Tira, seriotasun gehiago, mesedez! Llanos andrea, pertsona gorrei buruzko Faro del silencio aldizkariko editorialean joan den ekainean jasotzen denez, Espainiako Estatuko gorren kolekti- boak urteak daramatza bere eskubideak aldarrikatzen, bulegoz bulego, gelaz gela, manifestazioz manifestazio. 2003an desgaitasunak dituztenen aukera-berdintasunerako 51/2003 Legea onartu arren, 2007ko urriaren 23ra arte ez zen berretsi Diputatuen Kongresuan 27/2007 Legea, Espainiako Estatuko zeinuhizkuntza aitortzen duena eta pertsona gorren, entzumen-arazoak dituztenen eta itsu-gorren ahozko komunikazioari laguntzeko bitartekoak arautzen dituena. Llanos andrea, atentzioa ematen dit Ganbera honetara etorri, eta zeinu-hizkuntzaren erabilera arautuko duen euskal lege bat eskatzeak. Hainbeste abantaila baditu, zergatik egin behar izan du lege hori beste gobernu batek, eta ez Aznarren gobernuak? Hainbestekoa bazen arazoa, zergatik ez du egin? Beste gobernu batek legea egin arte itxaron behar izan dugu. Zuek egitea zenuten! Euzko Alderdi Jeltzaleak gobernu-erantzukizuna izan duenean, beti –eta azpimarratu egingo dut: beti– babesa eman die Euskal Autonomia Erkidegoan desgaitasunen bat duten pertsonen kolektiboei. Gure gobernuak gobernatu duen eta gaur egun gobernatzen duen erakunde guztietan, aurrekontu-sail handi bat bideratu da politika sozialetara. Aurrekontu-proiektu hau Legebiltzarrean aurkeztean, Enplegu eta Gizarte Politikako sailburu Aburto jaunak esan zuenez, 2013ko aurrekontu-proiektua 768 milioi eurokoa zen, eta 2014an aurkeztutakoa 923,6 milioi eurokoa. Beraz, diferentzia positiboa 155 milioiko da, hau da, ehuneko 20,2 hazi da. Gobernu honen lehentasuna da zerbitzu sozialak betetzea eta politika sozialak aurrera eramatea (besteak beste, osasungintza, hezkuntza eta gizartezerbitzuak). Nahikoa da 2014ko aurrekontu-proiektuari begirada azkar bat ematea. Gogorarazi behar da, aurten, Bizkaiko Foru Aldundiak 65.500 euro eman dizkiola Euskadiko Gorren Elkarteen Federazioari, eta Urkulluren Exekutiboak 190.378,33 euro eman dizkio Euskal Gorrak elkarteari. Llanos andrea, esango zenidake aurrekontutik zenbat euro bideratu dituen Arabako Foru Aldundiak Euskal Gorrak elkartera? Oker ez banago, Arabako diputatu nagusia PPkoa da, eta Ortega jaunak bere agerraldian esan zuenean, Bizkaiko Foru Aldundiak eta Gipuzkoako Foru Aldundiak egin dituzte ekarpenak. Beraz, legebiltzar-talde honek ez dio babesik emango Alderdi Popularrak gaur dakarren ekimenari, gure ustez ez dagoelako horren bidez konpondu nahi den arazorik. Kolektiboak berak ere ez dauka argi lege berri baten beharrik dagoenik. Eskatzen dutena eta gure taldeak babesten duena zeinu-hizkuntzako interpreteen kalitateko zerbitzu bat da. Azkenik, joan den urriaren 28an Ortega jaunak eta Conde jaunak egindako agerraldietan, Euskal Gorrak elkarteak martxan jarri nahi dituzten zerbitzu eta programa batzuk azaldu zituzten. Tribuna honetatik aurreratzen dizuet Eusko Jaurlaritza eskaera horiek aztertzen ari dela eta dagoeneko neurriak hartzen ari dela zerbitzu horietako batzuk Euskal Gorrak elkarteari emateko. Ikusten duzuen moduan, Gobernu hau ez dago geldirik; gure lehentasunen artean pertsonak daudelako lehenengo. Gracias. La
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/2a137d5c-1198-436b-a6e4-dbb50d8a67ef
parl_eu_2856
10
54
21.11.2013
SARASUA DÍAZ
SV-ES
Euskal Legebiltzar Talde Popularrak egindako legez besteko proposamena, zeinu-mintzairaren erabilera arautuko duen lege bat egiteari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
A ver, vamos a ver. Ea nondik hasten naizen. A ver…
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/2a137d5c-1198-436b-a6e4-dbb50d8a67ef
parl_eu_2857
10
54
21.11.2013
SARASUA DÍAZ
SV-ES
Euskal Legebiltzar Talde Popularrak egindako legez besteko proposamena, zeinu-mintzairaren erabilera arautuko duen lege bat egiteari buruz. Eztabaida eta behin betiko ebazpena
Albizua andrea, Ganbera honetatik kanpo, bizi bat dago eta pertsonok bizi bat daukagu; baina, nahi baduzu, esango dizut non egon nintzen atzo eta norekin egin nuen bilera. Eta, begira, hau da kolektibo batzuek dagoeneko egina daukaten legea. Ganbera honetara elkarte batzuk etorriko direla esan duzu... Bada, begira, bai, etorriko dira, baina Euskal Sozialistak taldearen eskariz. Eta badakizu zergatik? Ekimena egitea egokitu zitzaidanean, pentsatu nuen elkarteak federatuta daudela, urte askoan aritu bainintzen elkarteen munduan eta lanean aritu bainintzen federazio batean, eta, han, minusbaliatuen elkarte guztiak zeuden federatuta. Baina ez da hau kasua. Orduan, noski hitz egin behar dela pertsonekin, legeak pertsonentzat direlako, eta ez federazio edo elkarte batentzako. Ez, ez, ez, ez! Legeak gorrentzako dira. Eta 50.000 gorrak ez dira Euskal Gorrak-eko kide, eta badirudi hori ahazten duzuela. Oso ondo iruditzen zait programak diruz laguntzea eta hitzartzea. Guk ez diogu ezezkorik esan horri! Horiek kontrolatu, eta programa horiek jasotzen dituztenen iritzia jakin behar da. Nik atzo entzun nien. Ganbera honetan ere entzungo ditugu. Tira, uste dut, esaerak dioen bezala, "aholkurik ez duela inork beretzat eta bai besteentzat"… Zuek ez duzue legerik nahi. Zergatik ez duzue legerik nahi? Hau Euskadi delako, Euskal Herria. Noski, hemen eskubidea dugu zeinu-hizkuntza arautuko duen euskal lege bat garatzeko. Eta zergatik ez? Estatuko lege bat izateak ez du-eta oztopatzen guk geure zeinu-hizkuntza lege propioa izatea! Llanos andreak ere esan du Andaluzian badagoela bat –ia horrela egin dut eskuekin esan duenean–, aitortu baitu ekarpen bat egiten duen legea dela. Beno, zergatik ezin dugu gauza bera egin? Hemen daukat Mintzagorrek dioena. Mintzagorrek honela dio –Mintzagor elkarteko zuzendaritzabatzordekoek atzo emandako testu bateko hitzak dira– Euskadiko gorren ahalduntzeari buruz: "Edozein ahalegin txalotuko dugu...". Beno, hasieran, zera diote: "Diru-laguntzen mendekotasunik gabeko elkartea gara; beraz, gaur egungo eztabaida politikoan, gure erabakietan ez dute eraginik izango interes ekonomikoek". Segidan, Zuzendaritza Batzordeak zeinu-hizkuntzaren erabilerari eta gorren ahozko komunikazioari laguntzeko bitartekoei buruzko lege-proposamenari buruz adosturiko iritzia azalduko dut: "Entzumen-desgaitasuna duten edo itsu-gorrak diren pertsonen kolektiboaren bizi-kalitatea edo zerbitzu-kalitatea hobetzera bideratutako ahalegin publiko edo pribatu oro txalotzen dugu; eta, aldi berean, ohartarazi behar dugu kolektibo horretako behar eta eskaera errealei erantzutea konplexua dela, lan hori adostasunez egin behar baitute gorren eta itsu-gorren elkarteek, senideek, interpreteek eta gida-interpreteek. Bestela, edozein ekimen martxan jarri arren, asmo onenekin izanda ere, pertsona batzuk baztertuta geratuko dira ikuspegi osorik ez dagoelako. "Bestalde, ziur gaude Eusko Legebiltzarrak baloratuko duela hain beharrezko diren lege berri horiei forma emateko eta aurrera ateratzeko beharra, fase bakoitzean egoki diren parte-hartze formulak eta kontsulta-organoak ezarriz, hala, lan hori egin ondoren, esan dezagun, azkenean, gorrok eta itsu-gorrok egunero ditugun komunikazio-oztopo guztiak pixkanakapixkanaka gainditzen ari direla. "Euskal gizartea ez da benetako gizartea izango eskubideen eta aukeren arteko berdintasunik ez dagoen bitartean Zeinu-hizkuntzaren eta ahozko komunikazioaren laguntza-bitartekoen erabilerari dagokionez, horiek aitortu eta arautuko dituen lege bat aurrera ateratzearen alde gaude, funtsezkoak baitira gure garapen pertsonal eta sozialerako". Beraz, gorren hitzak dira horiek, ez Talde Sozialistarenak. Beraz, Albizua andrea, uste dut ez datozela bat zuenekin. La
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/2a137d5c-1198-436b-a6e4-dbb50d8a67ef
parl_eu_2858
10
55
22.11.2013
ITURRATE IBARRA
EA-NV
Galdera, Iñigo Iturrate Ibarra Euzko Abertzaleak taldeko legebiltzarkideak Segurtasuneko sailburuari egina, herritarren segurtasunari buruz
Egun on, presidente andrea. Segurtasun sailburua. Kalean ertzain uniformatuak eta ondo identifikatutako polizia-autoak ibiltzeak segurtasunaren pertzepzioa handitzen laguntzen du, printzipioz. Argi dago ez dela faktore bakarra, baina egia da segurtasuna transmititzen duela, eta uste dugu asko lagun dezakeela disuasio- eta prebentzio-elementu gisa. Sailburu andrea, askotan iragarri eta adierazi duzue neurriak hartuko dituzuela gure kale, errepide, hirigune eta landa-eremuetan ertzain gehiago izateko. Joan den uztailean iragarri zenuten ertzain gehiago jarriko zenituztela polizia-etxeetan, patruilatzeko metodo berriak jarriko zenituztela martxan ("korrikak"), herritarren segurtasuna kudeatzeko neurri berriak hartuko zenituztela eta, genero-indarkeriako eta etxeko indarkeriako kasuetan, kontrazainketak eraldatuko zenituztela. Neurri egokiak iruditzen zaizkigu guztiak. Xehetasun gehiagorekin jakin nahiko genuke, neurri horien bidez, zer lortu den, plan horiek zer emaitza zehatz eman dituzten, polizia-etxeek herritarrei eskaintzen dieten segurtasunaren ikuspegitik. Baina, aldi berean, sailburu andrea, gizartean handitzen ari omen den kezka bat adierazi nahi dizugu: etxe, baserri, industria-gune eta saltokietan ugaritzen ari diren lapurretekin lotutako delitu eta faltei buruzko kezka. Sailburu andrea, zuek ere hazkunde hori atzeman duzue? Herritarrek kezka hori adierazten dizuete? Eta, nolanahi ere, zerbaiterako balio izan dute hartutako neurriek? Eskerrik asko.
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/fe36785f-0328-4608-8e1b-b195dfe93cd3
parl_eu_2859
10
55
22.11.2013
SEGURTASUNEKO SAILBURUAK (BELTRÁN DE HEREDIA ARRONIZ)
EA-NV
Galdera, Iñigo Iturrate Ibarra Euzko Abertzaleak taldeko legebiltzarkideak Segurtasuneko sailburuari egina, herritarren segurtasunari buruz
Eskerrik asko, mahaiburu andrea. Lehendakari, sailburuok, legebiltzarkideok, egun on. Hain zuzen ere, herritarren paisaia sozialean fisikoki egoteak handitu egiten du herritarrek berek sentitzen eta transmititzen duten segurtasun-sentipena. Sailarentzat eta Ertzaintzarentzat berarentzat, termometro garrantzitsua da hori segurtasun-zerbitzuak definitzeko. Legegintzaldi honetan, orain arte, hiru faktorek lagundu dute ikuspegi horretatik aurrerapenak egiten eta, zehazki, polizia-etxeetan herritarren segurtasunera bideratutako ertzain gehiago ezartzen. Lehenengo faktorea mehatxaturiko pertsonak babesteko zerbitzuak pixkanaka eta etengabe izaten ari diren murrizketarekin loturik dago. Babes eta Segurtasun Unitatean askoz ere ertzain gutxiago daude orain, eta, horri esker, uztailetik irailera bitartean, ertzain gehiago hasi dira herritarren segurtasunera bideratutako lanetan. Gauza bera gertatu da Akonpainamendu Unitatea osatzen zuten ertzainekin ere, polizia-etxeek hartu baitituzte etxeko indarkeriako eta genero-indarkeriako biktimen arretarako kontrazainketako eta zainketa prebentiboko funtzioak. Halaber, uztailean, 23. promozioa bere funtzioak betetzen hasi zen, eta horietako asko poliziaetxeetan dabiltza, herritarren segurtasunarekin loturiko lanetan. Hala, herritarren segurtasunerako laurehun ertzain baino gehiago hasi ziren lanean, nagusiki Gasteizen, Donostian, Hernanin, Errenterian, Bilbon, Bergaran, Eibarren eta Beasainen, hau da, langile-behar gehien zuten polizia-etxeetan. Horiek lanean hastearekin batera, oinezko patruilak jarri ziren martxan –"korrika" deiturikoak–; patruila-mota hori zainketara, behaketara, ikerketara bideratuta dago, baina, batez ere, prebentziora. Gipuzkoako hiru polizia-etxetan (Donostian, Bergaran eta Zumarragan) egindako esperientzia pilotua positiboa izan zen, eta, ondoren, beste polizia-etxe batzuetara zabaldu da. "Korrika" horiei esker, % 12,5 handitu da prebentzio-denbora, 2012ko datuekin alderatuta. Baina datu horiek esan nahi dutenaz haratago, gizartean hazten ari omen den kezka bat aipatu didazu, alegia, etxeetako lapurretekin lotutako delitu eta falten hazkundeari buruzko kezka. Zoritxarrez, hartutako neurrien eta emaitzen arteko kausa-efektu erlazioa ez da korrelatiboa eta berehalakoa izaten. Beraz, neurri horiek besteen gauzak harrapatzen aritzen diren delitugileengan izan dezaketen disuasioeraginaz harago (jende asko biltzen den lekuetan, lehen patruilarik egiten ez zen lekuetan... ), egia da hartzen ari garen neurriek denbora gehiago behar dutela errealitateari gehiago egokituko zaion ebaluazio bat egiteko. Alde horretatik, berdin jarraitzen du herritarrek lapurreta eta ebasketekin duen kezka. Dena den, herritarrak bultzatu nahi ditugu salaketak jartzen jarrai dezaten eta, lapurreta gaizki atera arren, salatzeari utz ez diezaioten. Dena den, azpimarratu nahi dut, aurten, delitu- eta falta-tasa herrialde garatuetako herrialdeen antzeko parametroetan mantendu dela eta aurreko urteetako tasak mantendu direla. 1.000 biztanleko 41 delituko tasa dugu. Bistan denez, horrek ez du esan nahi kriminalitate-datuen eboluzioa arretaz jarraitu behar ez dugunik; alde horretatik, egitura berriak prebentzio-politika hori indartuko du, herritarren segurtasun-politiketan eta ertzain-etxeetan txertaturiko polizia-inteligentziaren bidez eta ikerketaren bidez. Gracias. Eskerrik asko.
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/fe36785f-0328-4608-8e1b-b195dfe93cd3
parl_eu_2860
10
55
22.11.2013
UBERA ARANZETA
EH Bildu
Galdera, Rebeka Ubera Aranzeta EH Bildu taldeko legebiltzarkideak Osasuneko sailburuari egina, Osakidetzan ematen den kirurgia zerbitzuan arratsaldeko txanda abian jartzeari buruzko legez besteko proposamenaren ondorioz Legebiltzarrak onartutako ebazpenaren gainean
Eskerrik asko, mahaiburu anderea. Egun on guztioi. Dakizuen bezala, gure taldeak maiatzean proposamen bat egin zuen autokontzertazioari amaiera emateko, kirurgia-zerbitzuetan gutxi batzuen mesedetan itxarote-zerrendak handitzen dituen eta diru publikoa xahutzen duen praktika horri bukaera emateko. Horretarako, arratsaldeko txandak sartzea proposatzen genuen, langileen lan-baldintza duinak errespetatuz, baina Gobernuak ez zuen inolako borondaterik izan praktika oker horri amaiera emateko. Horren ordez, nahiago izan zuen azterketa bat egitea. Azterketa bat, ez autokontzertazioari amaiera emateko, baizik eta aztertzeko itxarote-zerrendak gutxitzeko dauden aukerak. Azkenean, Gobernua sostengatzen duen taldeak eta Gobernuak hartu zuten konpromisoa izan zen, eta horrela agindu zien Legebiltzarrak, azterketa bat egitea, azterketa hori azarorako Osasun Batzordera ekartzea eta horren ondorioak 2014ko aurrekontuetan jasotzea. Gaur da eguna azterketa hori Osasun Batzordeak ezagutzen ez duena. Ez da ekarri azterketa hori eta 2014ko aurrekontuetan ez dago inolako ondoriorik jasota. Horregatik, jakin nahi duguna da, Darpón jauna, azterketa hori zergatik ez duzuen egin. Eskerrik asko.
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/fe36785f-0328-4608-8e1b-b195dfe93cd3
parl_eu_2861
10
55
22.11.2013
OSASUNEKO SAILBURUAK (Darpón Sierra)
Galdera, Rebeka Ubera Aranzeta EH Bildu taldeko legebiltzarkideak Osasuneko sailburuari egina, Osakidetzan ematen den kirurgia zerbitzuan arratsaldeko txanda abian jartzeari buruzko legez besteko proposamenaren ondorioz Legebiltzarrak onartutako ebazpenaren gainean
Gracias, señora presidenta. Señor lehendakari, señorías, señora Ubera, buenos días. Lehenik eta behin, Ganbera honetan aurkeztu zenuten legez besteko proposamen bat aipatu duzu, zeinak ez baitzuen beste taldeen babesik jaso. Erdibideko zuzenketa bat adostu zuten Euzko Abertzaleak taldeak, Popularren Taldeak eta UPyDk, eta, hain zuzen, konpromiso hori betetzea da gaur Jaurlaritzari eskatzen diozuna. Bada, horretan ari gara lanean; ez daukagu ahaztuta. Azken urteetan, pixkanaka hazten joan da kirurgia-zerbitzuaren eskaria, kirurgia- eta anestesia-teknika berriak sortu direlako, kirurgiarekin emaitza hobeak lortzen direlako, eta, bistan denez, populazioa zahartzen ari delako eta, ondorioz, horrek dakartzan patologiak ugaritu direlako. Normala da hori gurea bezalako gizarte garatu eta zahartu batean, eta normala da Europako beste gizarteetan ere. Joera horren aurrean, Osakidetzak baliabideak ugaritu ditu, produktibitatea handitu du, hobekuntza teknologikoak egin ditu eta, halaber, instalazioak hobetu ditu. Eta ez legegintzaldi honetan bakarrik; aurrekoetan ere, ildo horretatik jardun du. Handitu egin da ebakuntza-gelen eta oheen kopurua –batez ere, URPAkoak eta eguneko ospitaleratzeetakoak–, erabakimen handiagoz dihardugu; halaber, logikoa den bezala, gehiago erabiltzen ditugu gure baliabideak goizeko eta arratsaldeko txandan, eta, aipatu duzun moduan, autokontzentrazioa eta kanpo-kontzentrazioa erabiltzen dugu eskari horri erantzuteko. Hala eta guztiz ere, sail honen helburua ez da autokontzentrazioa eta kanpo-kontzentrazioa handitzea, 2013ko datuek erakusten duten bezala eta ezagun duzun 2014ko aurrekontu-proiektuetan ageri den bezala. 2013an, aurreko ekitaldiarekin alderatuta, ez da handitu ez autokontzentrazioa ez kanpokontzentrazioa; bai, ordea, gure baliabideekin egindako kirurgia-jarduera. Puedo decir claramente que no han aumentado las partidas de autoconcentración del 2013. Kirurgiaeskariaren eta itxaro-zerrenden hazkundea parametro onargarrietan daude, eta maiztasunez eta aldianaldian egiten diegu segimendua. Zuk eskatzen duzun azterketa egiten ari dira, eta Legebiltzar honetan Osasun Batzordera ikusiko da. Gracias. La
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/fe36785f-0328-4608-8e1b-b195dfe93cd3
parl_eu_2862
10
55
22.11.2013
UBERA ARANZETA
EH Bildu
Galdera, Rebeka Ubera Aranzeta EH Bildu taldeko legebiltzarkideak Osasuneko sailburuari egina, Osakidetzan ematen den kirurgia zerbitzuan arratsaldeko txanda abian jartzeari buruzko legez besteko proposamenaren ondorioz Legebiltzarrak onartutako ebazpenaren gainean
Ondorio bakarra, azterketarik ez. Eta, ondorioz, 2014ko aurrekontuetan ez dugula neurri zehatzik momentu honetan Osakidetzan indarrean dauden praktika okerrak ezabatzeko (esaterako, autokontzertazioa eta gisa horretako praktikak) eta, bestetik, itxarote-zerrendei amaiera emateko. Eta horren adibide garbiak dira 2014ko aurrekontuak: ez dago neurri zehatzik plantilla areagotzeko, eta inolako neurririk eta plangintzarik ez itxarotezerrendak murrizteko. Beraz, ondorio bakarra, berriro ere, beste urtebete galduta, berriro ere neurri eraginkorrik gabe. Eta ez dugu zalantzan jartzen zuen hitza, horretan ari zaretela, baina behar ditugu neurri zehatzak. Eta gaur aprobetxatu nahi dugu esateko, benetan zuen helburua Osakidetza, osasun-sistema publiko kalitatezkoa, unibertsala eta ekitatiboa baldin bada, mesedez, has zaiteztela neurri zehatzak mahai gainean jartzen, praktikan jartzen, itxarote-zerrendak gutxitzeko, autokontzertazioei amaiera emateko eta gisa horretako praktika guztiei bukaera emateko. Azkenean herritarrek irabazteko, eta ez, orain arte bezala, beti herritarrak galtzaile izateko. Hori da pertsonak helburu izatea, eta ez beste ezer. Eskerrik asko.
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/fe36785f-0328-4608-8e1b-b195dfe93cd3
parl_eu_2863
10
55
22.11.2013
OSASUNEKO SAILBURUAK (Darpón Sierra)
Galdera, Rebeka Ubera Aranzeta EH Bildu taldeko legebiltzarkideak Osasuneko sailburuari egina, Osakidetzan ematen den kirurgia zerbitzuan arratsaldeko txanda abian jartzeari buruzko legez besteko proposamenaren ondorioz Legebiltzarrak onartutako ebazpenaren gainean
Resultados, señora Ubera. Emaitzak. Urte bukaeran erakutsiko dizkizugu, edo, bidean, eskatzen dizkiguzunean. Zure taldeak askotan esan digu –batez ere, zuek gobernatzen ez duzuen erakundeoi– dena gure baliabideekin egin behar dugula. Gogorarazi nahiko nizuke Osakidetzan, Osasun Sailean, aurrekontuaren % 7 bakarrik bideratzen dela kanpo-kontzertuetara, autokontzentraziora bideratutako ehunekoa jaisten ari dela, eta giza baliabideen alorreko partidarik txikiene- takoa dela. Konbentzituta gaude hornitzaile bakarraren filosofia ez dela egokiena. Adibide bat jarriko dizut. Onkologikoak hiru ebakuntza-gela ditu, kontzertatuak hiruak. Uste dut ez zarela ari eskatzen horiek ixteko! Autokontzentrazioari dagokionez, ehuneko ehunean desagertu eta arratsaldeko txanda gehiagorekin ordezkatu beharko balitz, zailtasun handiak izango genituzke espezialitate batzuetarako langileak bilatzeko. Gogoratu Zornotzako ginekologoa dagoeneko han dagoela amatasun-bajaren ondoren, eta ez zegoela kontratatzeko inor. Alor batzuetan merkatu gutxi dago, eta profesional guztiek ez dituzte onartu nahi arratsaldez bakarrik operatzeko eskaintzak, eta profesional guztiak ere ez dira gai teknika batzuk erabiltzeko. Ez da erraza. Gure helburu nagusia zein den? Ondotxo dakizu. Pertsonei zerbitzu on bat ematea. Eta zerbitzu hori emateko, itxarote-zerrendak mantenduko ditugu eta langile gaituenak eta kualifikatuenak emandako kirurgia-zerbitzuari eutsiko diogu. Eta bat nator zurekin –eta badakizu–: osasun-zerbitzu publiko, unibertsal eta kalitatezkoaren alde gaude. Eskerrik asko.
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/fe36785f-0328-4608-8e1b-b195dfe93cd3
parl_eu_2864
10
55
22.11.2013
SARASUA DÍAZ
SV-ES
Galdera, Txaro Sarasua Díaz Euskal Sozialistak taldeko legebiltzarkideak lehendakariari egina, Eroskiren eta Fagorren mendeko finantza-ekarpenak finantza-erakunde merkaturatzaileek aurretiaz amortizatzeari buruz
Lehendakari jauna, zuk eta Osasun eta Kontsumo sailburuak zuhurtasuna eskatu diguzue gure taldeak interesa agertu duen bakoitzean zure Jaurlaritza egiten ari denari buruz Eroskiren eta Fagorren mendeko ekarpenak erosi zituztenak defendatzeko eta haien arazoari irtenbide duin bat emateko. Oposizioan gaudenoi dagokizun erantzukizunez jokatu du nire taldeak, alegia, Jaurlaritzak zer egiten duen edo ez duen kontrolatuz. Otsailetik, gai honi buruz eztabaidatu zen lehenengo alditik, pareta bat besterik ez dute aurkitu gure galdera eta ekimen guztiek. Kaltetutako pertsonek adierazi dizkiguten kezkei buruzko ekimenak izan dira beti; zure Jaurlaritzentzat, behin eta berriz esaten duen moduan, hain garrantzitsuak diren pertsona horienak. Fagorren mendeko finantza-ekarpenen ondorioz kaltetutako 10.000 lagunak prozesu zailean daude, eta epaile eskudunaren esku dago hartzekodunen konkurtsoaren ebazpena. Eta oraindik ere ez dakigu, kontsumitzaile eta erabiltzaileei dagokienez, zer itxaropen ematen dizkiezuen beren aurrezkiak ekarpen horietan harrapatuta dauzkatenei eta, aste honetatik aurrera, inbertitutakoa berreskuratzeko zerrendan azkena dauden horiei, kooperatibako bazkideen aurretik. Aldi berean, Eroskiren mendeko finantzaekarpenek kaltetutako 30.000 lagunak kezkaz bizitzen ari dira ekarpen horiek, Fagorren erorketaren ondoren, bigarren mailako merkatuetan izaten ari diren kotizazio-jaitsiera, eta beldur dira beren diru guztia, berreskuratu ahal izango zutelakoan inbertitutakoa, galtzeko. Zenbait egunkaritan hainbat informazio agertu dira arazoari irtenbide bat emateko merkataritzaerakundeekin egiten ari omen zareten kudeaketei buruz, eta zure Jaurlaritzak ez du halakorik gezurtatu. Horregatik, zuhurtziaz baina, aldi berean, kaltetutakoek adierazitakoari erantzuteko erantzukizunez, Ganbera honek jakin behar du proposamen zehatzik dagoen eta irtenbidea bideratzeko modurik dagoen. Hori dela eta, lehendakari jauna, hau da nire galdera: Eusko Jaurlaritzak zer proposamen egin du, Kontsumobideren bidez, kaltetuei irtenbide bat emateko? La
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/fe36785f-0328-4608-8e1b-b195dfe93cd3
parl_eu_2865
10
55
22.11.2013
OSASUNEKO SAILBURUAK (Darpón Sierra)
Galdera, Txaro Sarasua Díaz Euskal Sozialistak taldeko legebiltzarkideak lehendakariari egina, Eroskiren eta Fagorren mendeko finantza-ekarpenak finantza-erakunde merkaturatzaileek aurretiaz amortizatzeari buruz
Presidente anderea, lehendakari jauna, legebiltzarkideok, Sarasua anderea, egun on berriro. Lehenik eta behin, Sarasua andreak eta Ganbera honetako kideek ondo dakizuen bezala, joan den otsailaren 28an Kontsumobideri emandako aginduaren ondoren, jo eta ke ari gara lanean mendeko finantza-ekarpenei irtenbide bat emateko. Joan den irailaren 23an, Kontsumobideko zuzendariak agerraldia egin zuen Legebiltzarreko batzordean egoerari buruz eta egiten ari diren lanari buruz hitz egiteko. Hala, azaldu zuen, abuztuan, bi erakunde igorleek berariaz adierazi zutela independenteki konpondu nahi zituztela kasuak, eta horrela ari dira lanean. Eroskiren mendeko finantza-ekarpenei dagokienez, Kontsumobideren eskariz, bilera asko egiten ari dira eta harremanetan daude erakunde igorlea, erakunde merkaturatzaileak eta kaltetuak, nagusiki, kontsumitzaileen elkarteen bidez. Prozesua ez da bukatu oraindik, eta aurrera dirau Kontsumobidek hasitako bitartekaritzak. Fagorren mendeko finantza-ekarpenei dagokienez, gaur egun eta zoritxarrez Fagor hartzekodunen konkurtsoan dagoenez, bitartekaritzan ezin du parte hartu arazoaren alderdietako batek, baina, hala ere, bitartekaritza-lana egiten ari dira. Kontsumobideren zuzendariak berak diskrezioa eta zuhurtzia eskatu du. Arduradun politiko garen aldetik, arduraz jokatzeko eskatu zigun, herritarrei zor diegun moduan. Era berean, denbora-tarte bat eskatu zuen bitartekaritzaren ondorioak batzordearen aurrean azaltzeko. Eskerrik asko.
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/fe36785f-0328-4608-8e1b-b195dfe93cd3
parl_eu_2866
10
55
22.11.2013
SARASUA DÍAZ
SV-ES
Galdera, Txaro Sarasua Díaz Euskal Sozialistak taldeko legebiltzarkideak lehendakariari egina, Eroskiren eta Fagorren mendeko finantza-ekarpenak finantza-erakunde merkaturatzaileek aurretiaz amortizatzeari buruz
Lehendakari jauna, sailburu jauna. Ostiralero, galdetutakoarekin deseroso zaudetela adierazten duzue. Joan den astean, horixe adierazi zenuen nire kide Vicente Reyes jaunak egindako galdera baten aurrean. Eta lehendakariari eta zure Gobernuari errespetu osoa izanez, baina aldi berean, kaltetutako guztiei errespetu osoa izanez, esan behar dizuet nire taldeak dagokion kontrola egiten eta ekimenak aurkezten jarraituko duela, horretarako gaudelako hemen, eta Talde Sozialistak erabakiko duela hori egiteko modua. Guk ez genuen erabaki kezka bati ez erantzutea, eta ez genuen erabaki Kontsumobideko zuzendariaren jarrera, igorpenen legezkotasunean babestuz, irtenbiderik ez emateko. Uste dugu berandu erantzun dela, eta uste dugu jarrera hori bat datorrela, Ganbera honetan, zure legebiltzar-taldeak adierazitako jokaerarekin, Eroskiri eta Fagorri buruzko erantzukizunei iskin eginez eta finantza-erakunde merkaturatzaile batzuei bakarrik bizkarreratuz. Gure helburua ez da izan, inoiz ere, enpresa horiek izan ditzaketen arazoei arazo gehiago gaineratzea. Kaltetutako 40.000 lagun horientzako irtenbide zehatzak bilatzen ari ginen eta bilatzen ari gara; izan ere, pertsona horiek, ezjakintasunagatik edo iruzur egin zietelako, ezin dituzte bere aurrezkiak erabili beren beharrei aurre egiteko, inoizko likideziarik eztabaidagarriena duen produktu batean daudelako. Horregatik, jakin nahi dugu itxaropena izateko biderik emango zaien aurrezkiak Fagorren dituzten 10.000 lagunei eta Eroskin aurrezkiak dituzten 30.000 lagunei. Eta, bide batez, urrian herritarrei figura iruzurti hori desagerrarazteko egin genuen proposamena atzera bota zenutenez, nahiko genuke aurreratzea noiz bidaliko den Ganbera honetara Kooperatiba Legea eta, lege horretan, atal hori desagertzea aurreikusten ote den. Hori dagokigun egitea Legebiltzarreko oposizioko talde gisa, eta horixe da galdetzen dizueguna.
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/fe36785f-0328-4608-8e1b-b195dfe93cd3
parl_eu_2867
10
55
22.11.2013
OSASUNEKO SAILBURUAK (Darpón Sierra)
Galdera, Txaro Sarasua Díaz Euskal Sozialistak taldeko legebiltzarkideak lehendakariari egina, Eroskiren eta Fagorren mendeko finantza-ekarpenak finantza-erakunde merkaturatzaileek aurretiaz amortizatzeari buruz
Sarasua andrea, errespetatzen dut zure kezka; ziur nago benetakoa dela eta ziur nago Ganbera honetako talde guztiok ados gaudela horrekin. Ekarpenen gaiak guztiok kezkatzen gaitu, baina konturatu behar dugu egoera delikatua dela, baita bitartekaritza-lana ere. Duela aste batzuk, zerorrek esan zenuen mikrofono honetatik Kontsumobideko zuzendariarekin hitz egin zenuela, eta, agian, publikoan esan zitekeena baino gehiago jakingo zuela, bere lana ondo egin ahal izateko. Gogora ekarriko dizut, berriz ere, joan den irailaren 23an egindako eskaria. Guk diskrezioz eta erantzukizunez lan egiten jarraituko dugu. Ziur nago taldeek orain arte bezala errespetatzen badute errazagoa izango dela irtenbidea. Bide batez, orain arte izandako jarrera eskertu nahiko nuke. Era berean, esan nahi dizuet komunikabideetan zabaldu diren informazioak ez direla informazio ofizialak. Ez dugu areagotu behar jada dagoen kezka, erantzukizunez jokatu beharra dugu. Bukatzeko, eta galdera zehatzari dagokionez, gaur-gaurkoz, azaroaren 22an, Jaurlaritzak ez du proposamenik egin Kontsumobideren bidez; izan ere, Kontsumobidek bitartekari-lanak egiten jarraitzen du erakunde igorleekin eta merkaturatzaileekin, proposamen aurkezteko, baina ziur egon zaitez jo eta ke ari garela lanean. Eta arrakasta handiagorik ez badugu, bada, gaia erraza ez delako da, edo orain arte gai izan ez garelako. Eskerrik asko.
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/fe36785f-0328-4608-8e1b-b195dfe93cd3
parl_eu_2868
10
55
22.11.2013
QUIROGA CIA
PV-ETP
Galdera, Arantza Quiroga Cia Euskal Talde Popularreko legebiltzarkideak lehendakariari egina, Eusko Jaurlaritzak euskal ekonomia bizkortzeko eta konfiantza sortzeko egiten duen lanari buruz
Eskerrik asko, presidente andrea. Lehendakari jauna, duela ordu batzuk zure hitzak irakurri eta entzun ditugu esanez, bermatzen duzula, datorren urtean, burua jasotzen eta, mailaz maila, errekuperatzen hasiko garela. Hau da gure galdera: Lehendakariaren ustez Eusko Jaurlaritza eraginkorra izaten ari da euskal ekonomia sustatzeko neurrien eta konfiantza emateko neurrien kudeaketan? Edo beste modu batera esanda, zer egin duzue zuk eta zure Jaurlaritzak nahi hori bete dadin? Eskerrik asko.
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/fe36785f-0328-4608-8e1b-b195dfe93cd3
parl_eu_2869
10
55
22.11.2013
JAURLARITZAKO LEHENDAKARIAK (URKULLU RENTERIA)
EA-NV
Galdera, Arantza Quiroga Cia Euskal Talde Popularreko legebiltzarkideak lehendakariari egina, Eusko Jaurlaritzak euskal ekonomia bizkortzeko eta konfiantza sortzeko egiten duen lanari buruz
Señora presidenta, señorías, señores consejeros, buenos días a todos. Hasteko, esan behar dut konfiantza ez dela egun bakar batean irabazten ez galtzen, baizik eta etengabeko konpromisoa eskatzen duela. Hala eta guztiz ere, Quiroga andrea, datuak emango dizkizut. Uste dut egun ona dela Jaurlaritzak ekonomia sustatzeko eta konfiantza sortzeko martxan jarritako neurri batzuk gogora ekartzeko. Geure ekimenak dira, eragile ekonomiko eta sozialekin dugun etengabeko harremanetik sortuak. Adibidez, zerga-zorroztasuna eta -finkapena: joan den irailaren 12an, Espainiako Gobernuarekin 2013rako eta 2014rako adosturiko defizit- eta zormuga. Gizarteak badaki Jaurlaritza honek ez duela gastatuko eta ez duela gastatzen daukana baino gehiago. Beste bat: Euzko Alderdi Jeltzalearen eta Euskadiko Alderdi Sozialistaren artean, eta, halaber, Alderdi Popularrarekin hitzartutako zerga-erreforma. Beste bat: hiru foru-aldundiekin lorturiko akordioa (Euzko Alderdi Jeltzalea, Alderdi Popularra, Bildu), ekonomia sustatzeko proiektuetan 180 milioi inbertitzeko. Beste bat: enplegu plana, 65 ekimenez osatua eta 42.000 enplegu finkatzeko konpromisoa jasotzen duena; martxoan aurkeztu zen, eta datorren abenduan onartuko da, egindako aldaketa guztiekin. Beste bat: enplegurako 37 eskualde-plan martxan jartzeko akordioa, 20 milioi euroko aurreikuspenarekin. Beste bat: erakunde-egitura % 20 murriztea. Beste bat: ETE eta autonomoentzako finantziazio-funtsa, finantza-erakundeekin, hamar finantzaerakunderekin, eta bi elkarrekiko berme-sozietaterekin adostua. Beste bat: Ogasun eta Finantza Sailak 100 milioi euroko ezohiko bermeak ezarri ditu industriaproiektuetarako, eta 14 milioiko bermeak ontzigintzarako. Beste bat: merkataritza-ganberekin batera esportazioari laguntza finantzarioa emateko programa. Beste bat: ekonomia eta enplegua suspertzeko esparru-estrategia. Euzko Alderdi Jeltzalearen eta Euskadiko Alderdi Sozialistaren arteko akordioaren ondoren, hiru urtean 6.290 milioi euro inbertituko dira. Egonkortasun politiko eta instituzionalak, aurrekontu-egonkortasunak eta estrategia ekonomikoak inbertsioarekiko eta kontsumoarekiko konfiantza bultzatzen dute. Neurri horiek eraginkorrak izaten ari diren galdetzen didazu. Nire erantzuna baiezkoa da. 2014rako aurreikuspen ekonomikoak hobeak dira ekitaldi honetakoak baino. Eta ez dira Jaurlaritza honen aurreikuspen ekonomikoak bakarrik. Euskal ekonomia atzeralditik aterako da, eta hobera egingo du. Ez naiz hasiko nire burua goraipatzen, baizik eta lan egingo dut esaten ari naizen hori guztia ekintza zehatzetan oinarritu dadin. No hay duda, señora Quiroga, la economía se está reactivando. La inversión y el consumo van a aumentar, vamos a salir de la recesión y vamos a empezar a crecer. Y todo ello va ser gracias a la confianza. Manifestando y reiterando mi voluntad y mi ofrecimiento para trabajar juntos todos los días, y mediante esa confianza trabajada día a día, creo que lo lograremos. Gracias. La
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/fe36785f-0328-4608-8e1b-b195dfe93cd3
parl_eu_2870
10
55
22.11.2013
QUIROGA CIA
PV-ETP
Galdera, Arantza Quiroga Cia Euskal Talde Popularreko legebiltzarkideak lehendakariari egina, Eusko Jaurlaritzak euskal ekonomia bizkortzeko eta konfiantza sortzeko egiten duen lanari buruz
Lehendakari jauna, Jaurlaritza honek zer ekarpen egin duen esan dezazun eskatzean, ez naiz ari etorkizuneko helburuei buruz; ekintza errealei buruz ari naiz. Neurri horietatik bi heren ez dira oraindik gauzatu. Dos terceras partes de todas esas medidas no son realidades. Hori guztia ez da martxan jarri, eta badakizu hori. Horregatik, zera eskatzen dizut: esan iezadazu neurri erreal bakar bat, 2014an eragin erreala izango duen neurri bat, arriskatua, egiturazkoa, funtsezkoa, benetan esan ahal izan dezazun datorren urtean Euskadin hobeto egongo garela. Esan iezadazu zure kudeaketak duen balio gehigarri bat 2014an susperraldi ekonomikoa bermatzeko, alegia, Europako eta Espainiako merkatuaren inertzietatik kanpo dagoen zerbait. Hain zuzen, Espainiako Gobernuaren kaudimenak badu zerikusirik herritar guztien ahaleginarekin eta helburu bat baduen gobernu baten ausardiarekin: errealitate gogor eta zail bati aurre egitea, eta, etorkizunerako kanpoko konfiantza eta segurtasuna irabazteko lan egitea. Esan iezadazu zer Euskadirentzako herri-eredu eta zer etorkizun aurreikusten duen zure gobernuak, EAJrenak. Esan iezaiezu herritarrei euskaldunok nola egingo diegun aurre merkatu global berriaren erronkei. Gaur gaurkoz, zure gobernuarekin, lehendakari jauna, herri honek ez du seinale handirik erakusten harro egoteko. Zure gobernuak iraun duen urte honetan guztian, argi geratu dena da EAJren kudeaketak ez duela ezaugarri desberdinik. Zure gobernua desagertzen ari da. Izan ere, aurten –eta Fagor eta haren eratorriak kontuan hartu gabe– EAEko industria-ekoizpena % 3,7 murriztu da; aurten, orain arte, –Fagor eta haren ondorioak kontuan hartu gabe– 1.555 enpresa desagertu dira Euskadin. Enplegua suntsitzen jarraitzen dugu, lan-kostuek gure lehiakortasuna murrizten jarraitzen dute, eta kezkagarriena iruditzen zaigu, lehendakari jauna –eta orain aukera dut hori esateko–, ez dagoela apustu argi eta indartsurik, politikoki eredugarria den apusturik, gure lurreko enpresa-eredu eta -jarduera aitortzeko. Enplegua sortzen duena politikoki mespretxatzen da, porrota zigortu egiten da eta arrakastaz susmatu; inbertsioa, hazkundea eta enplegua eskatzen da, baina horretan saiatzen den etekinaren aurka egiten. Enpresaburuak deslegitimatzeko kanpainak ere babesten dira. Eta zure Gobernuak euskal enpresaburuak barregarri jartzea onartzen duen bitartean, nik argi esan behar dizut enpresak eta enpresaburuak behar ditugula, finantziazioa behar dugula, ausardia politikoa eta erabakitasuna behar dugula gure ekonomia suspertzeko. Euskaldunek zu aukeratu zintuzten Euskadi krisitik ateratzeko, eta, urte bete eskasean, errealitate gogor horri aurre ez egiteagatik, adorerik ez izateagatik, Euskadin gero eta jende gehiagok ikusten du, lehendakari jauna, krisi ekonomikoaren zulora garamatzatela.
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/fe36785f-0328-4608-8e1b-b195dfe93cd3
parl_eu_2871
10
55
22.11.2013
JAURLARITZAKO LEHENDAKARIAK (URKULLU RENTERIA)
EA-NV
Galdera, Arantza Quiroga Cia Euskal Talde Popularreko legebiltzarkideak lehendakariari egina, Eusko Jaurlaritzak euskal ekonomia bizkortzeko eta konfiantza sortzeko egiten duen lanari buruz
Eskerrik asko, legebiltzarburu anderea. Quiroga andrea, balorazioari buruz galdegin didazu, Gobernua eraginkor ari ote den euskal ekonomia suspertzeko eta konfiantza berreskuratzeko neurrien kudeaketan. Onartu ditugun hamaika neurri aipatu dizkizut, hamaika; horietako batzuk Alderdi Popularrarekin batera onartuak, Quiroga andrea. Beraz, ez dakit nondik datorren etorkizuneko helburuak izatearen kontu hori, zuekin onartuak baldin badira! Edonola ere, gogorarazi behar dizut atzeraldian sartutako Euskadi bat jaso dugula, BPG negatiboarekin, azken kontsumo negatiboarekin, barne-eskari negatiboarekin. Horri buruz badakizu zerbait, ezta, Quiroga andrea? Orain, inbertsioa eta kontsumoa hazi egingo dira, esportazioak ere hazi egingo dira. Konfiantza sorrarazten ari gara, eta adierazle negatiboak positibo bihurtuko dira datorren urtean. Horri buruz galdegin didazu, Quiroga andrea. Dena dela, bide hau ez gara ari bakarrik egiten; era guztietako eragile ekonomikoekin gaude harremanetan, baita enpresaburuekin ere, zuk hala uste ez baduzu ere.
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/fe36785f-0328-4608-8e1b-b195dfe93cd3
parl_eu_2872
10
55
22.11.2013
MANEIRO LABAYEN
Mixto-UPyD
Galdera, Gorka Maneiro Labayen Mistoa-UPyD taldeko legebiltzarkideak lehendakariari egina, kartzelatik ateratako ETAko kideak publikoki omentzea eragozteko Eusko Jaurlaritzak hartu behar dituen neurriei buruz
Eskerrik asko, presidente andrea. Egun on guztioi. Lehendakari jauna. Azken hilabete honetan, berrogei bat ETAko kide atera dituzte kartzelatik, zehazki, joan den urriaren 21ean, Giza Eskubideen Europako Auzitegiak, Inés del Ríoren kasuan, Parot doktrinaren atzeraeraginezko aplikazioa indargabetzea erabaki zuenetik. Berrogeita bat hilabete batean. Hamarka eta ehunka urteko kartzela-kondenak zituzten presoak kartzeletatik atera dira dagoeneko, eta askoz ere gehiago atera litezke; horien artean, tira, bortxatzaile anizkunak, gaizkile handiak eta krimen nardagarrien erantzuleak. Ez dirudi bortxatzaile anizkunak edo krimen nardagarrien erantzule batzuk txalo artean omendu eta hartuko dituztenik, baina ziurra da ezker abertzaleak ordezkatzen duen euskal gizartearen zati batek –hala egin baitu historikoki– publikoki omendu, goretsi eta ohore guztiekin hartu nahiko dituela kartzelatik ateratako ETAko presoak. Indarrean dagoen legeriaren eta gizarte demokratikoaren duintasunaren aurka dago jarrera hori. Beraz, jarrera hori irain jasangaitza da terrorismoaren biktimentzat eta, oro har, euskal gizar- tearentzat. Lehendakari jauna, ez dizut galdetzen Parot doktrinaren atzeraeraginezko aplikazioaren indargabetzeari buruz, baizik eta horri buruz. Galdetu nahi dizut zer egingo duen Eusko Jaurlaritzak kartzelatik ateratako ETAko kideen omenaldiak galarazteko, zer egingo duen Gobernuak gizarte demokratikoaren duintasuna defendatzeko eta zer egingo duen Gobernuak terrorismoaren biktimen duintasuna defendatzeko. Zer egin duen eta zer egingo duen. Eskerrik asko. La
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/fe36785f-0328-4608-8e1b-b195dfe93cd3
parl_eu_2873
10
55
22.11.2013
JAURLARITZAKO LEHENDAKARIAK (URKULLU RENTERIA)
EA-NV
Galdera, Gorka Maneiro Labayen Mistoa-UPyD taldeko legebiltzarkideak lehendakariari egina, kartzelatik ateratako ETAko kideak publikoki omentzea eragozteko Eusko Jaurlaritzak hartu behar dituen neurriei buruz
Eskerrik asko, legebiltzarburu anderea. Maneiro jauna, oso argi erantzungo dizut: Eusko Jaurlaritzako Segurtasun Sailak aktibatuta dauzka ikerketa-, prebentzio- eta segurtasun-bitarteko guztiak zure galderaren justifikazioan aipaturiko legeria urratuz egindako delitu oro saihesteko. Autonomia Erkidegoan deliturik egiten bada, Ertzaintzak dagokion moduan jardungo du. Eta hori gertatzen denean, Maneiro jauna, Justizia Administrazioaren esku jarriko du gaia. Eskerrik asko.
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/fe36785f-0328-4608-8e1b-b195dfe93cd3
parl_eu_2874
10
55
22.11.2013
MANEIRO LABAYEN
Mixto-UPyD
Galdera, Gorka Maneiro Labayen Mistoa-UPyD taldeko legebiltzarkideak lehendakariari egina, kartzelatik ateratako ETAko kideak publikoki omentzea eragozteko Eusko Jaurlaritzak hartu behar dituen neurriei buruz
Eskerrik asko, lehendakari jauna. Gure ustez, hori ez da nahikoa. Gehiago egin behar da. Eusko Jaurlaritzak diskurtso irmoa egin behar du, lehendakariak diskurtso argia eta irmoa egin behar du; izan ere, gaur-gaurkoz, terrorismoaren biktimak bakarrik sentitzen dira, baztertuta sentitzen dira, kezkatuta daude eta sufritzen ari dira ETAko presoak kartzelatik ateratzen ari direlako eta azken egunetan jadanik zenbait omenaldi egin direlako. Beraz, nire ustez, Gobernu honek, funtsean, hiru gauza egin behar ditu: hurbiltasuna eta berariazko elkartasuna adierazi behar die terrorismoaren biktimei, terrorismoaren biktimak babestu behar ditu eta legea betearazi behar du; bai estatu-mailako biktimen legea, bai Euskadiko biktimen legea, publikoki irainduak izan ez daitezen. Eta beste gauzaren bat ere egin behar du. Uste dut demokratok Estatuko Fiskaltza Orokorrari eskatu beharko geniokeela adi egoteko eta terrorismoaren biktimak iraindu, gutxietsi edo umiliatzea dakarten ekitaldi publikoak egin dituzten edo egiten dituzten pertsonen eta erakundeen aurka jarduteko, baita, azken egunetan, terrorismoa legitimatuz eta defendatuz hitz egin duten ETAren aldeko pertsona horien aurka ere. Uste dut hori ere egin beharko genukeela. Eta, noski, Ertzaintzak ere adi egon behar du terrorismoaren biktimak iraintzea dakarten ekitaldi publikoak –dagoeneko egin da baten bat– galarazteko. Hori guztia eskatzen dugu, eta demokraziaren aldeko diskurtso irmoa; demokraziaren, euskal gizarte demokratikoaren eta terrorismoaren biktimen aldeko diskurtso argi eta irmoa. Hori da eskatzen dizuguna.
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/fe36785f-0328-4608-8e1b-b195dfe93cd3
parl_eu_2875
10
55
22.11.2013
JAURLARITZAKO LEHENDAKARIAK (URKULLU RENTERIA)
EA-NV
Galdera, Gorka Maneiro Labayen Mistoa-UPyD taldeko legebiltzarkideak lehendakariari egina, kartzelatik ateratako ETAko kideak publikoki omentzea eragozteko Eusko Jaurlaritzak hartu behar dituen neurriei buruz
Eskerrik asko, legebiltzarburu anderea. Maneiro jauna, uste dut oraingoan Alderdi Popularraren atzetik iritsi zarela, lehengo astean antzeko gaiak atera baitzituen, eta, orduan, aukera izan baikenuen egindako interpelazioei eta galderei erantzuteko. Edonola ere, ez al da nahikoa, beharrezkoa al da diskurtso argi bat, diskurtso irmo bat, biktimengandik gertu egoteko beharrari buruz? Begira Maneiro jauna, zu ere ez bazara konturatzen Gobernu honek zer egiten duen biktimengandik gertu egoteko –aste honetan bertan egin ditugun ekitaldiak (ez lehengo igandean, baizik eta aste honetan bertan), terrorismoaren biktimen aldeko jardunaldiak–, bada, beno, horrelako osoko bilkuretan Gobernuari galderak egiten jarraituko duzue Gobernua dagoeneko egiten ari denari buruz. Gobernua dagoeneko egiten ari denari eta zuk egin dezala eskatzen diozun horri buruz. Maneiro jauna, uste dut nahikoa argi aritu naizela nire hasierako hitzaldian: Eusko Jaurlaritzak legalitatea beteko du eta delitu gisa aurreikusitako jarduera oro jazarriko du. Zauria egin aurretik benda jarri nahian zabiltza, Maneiro jauna. Etengabe euskal gizartea aipatzen duzu. Zuretzat, euskal gizarte osoa, lehendakariari eskaria egi- tean eta Gobernuak euskal gizartearekin izan beharreko jarrera eskatzean, zuretzat, euskal gizarte osoa susmagarria da. Ez zati bat, baizik eta euskal gizarte osoa susmagarria da, eta beligerantzia gehiago izatea, giza eskubideak gehiago defendatzea, demokrazia gehiago defendatzea eskatzen diozu. Euskal gizarte osoari eskatzen diozu. Euskal gizarteak erakutsi du bakearen alde dagoela, erakutsi du giza eskubideen eta demokraziaren alde dagoela. Erakutsi du gizarte heldua duela, zenbait arduradun politiko baino askoz ere gehiago, Maneiro jauna, zeinak biolentzia eta terrorismoa arma politiko gisa erabiltzean tematzen baitira. Maneiro jauna, badakizu ez egin deliturik orain arteko omenaldietan. Maneiro jauna, badakizu ez egin deliturik orain arteko omenaldietan. Horren froga argiena da ez duzula jo Ertzaintzara ez epaitegira salaketa bat jartzera. Ez da omenaldirik izan, eta kitto. Ez naiz ariko ez dagoen zerbaitekin denbora eta indarrak galtzen. Eskerrik asko.
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/fe36785f-0328-4608-8e1b-b195dfe93cd3
parl_eu_2876
10
55
22.11.2013
MANEIRO LABAYEN
Mixto-UPyD
Interpelazioa, Gorka Maneiro Labayen Mistoa-UPyD taldeako legebiltzarkideak lehendakariari egina, poliziagehiegikeriak sufritu zituzten pertsonak ikasgeletara joateari buruz
Eskerrik asko, presidente andrea. Labur arituko naiz interpelazioan, adi entzun nahi baitut zure erantzuna, adi entzun nahi baititut poliziaren gehiegikeriak jasan dituzten biktimak ikasgeletara joateari buruz emango dizkidazun azalpenak. Adi entzun nahi dizut. Joan den azaroaren 11n, Bake eta Bizikidetza arduradunak eta Hezkuntza, Hizkuntza Politika eta Kultura sailburuak Bake eta Bizikidetza Planeko hezkuntza-arloko ildoak azaldu zituzten, eta, hainbat neurriren artean, aipatu zuten terrorismoaren biktimen lekukotza zuzenak mantenduko dituztela, eta, orain, horietaz gain, poliziaren gehiegikeriak jasan zituzten pertsonen lekukotzak ere sartu nahi dituztela. Azaldu dute dagoeneko poliziaren gehiegikeriak jasan zituzten hiru lagun trebatzen ari direla beren kontaketa egiteko, beren lekukotza azaltzeko hala eskatzen duten EAEko ikastetxeetako ikasleei. Terrorismoaren biktimen elkarte gehienek neurri hori kritikatu dute hainbat arrazoigatik. Gure interpelazioaren bidez jakin nahi duguna da, poliziaren gehiegikeriak jasan zituzten pertsonen parte-hartzearen bidez, zehazki zer lortu nahi duzuen, zein diren azken helburuak, benetako helburuak bakeprogramaren barruan, hezkuntza-arloan. Alegia, zer lortu nahi den benetan, zein den benetako helburua. Terrorismoaren biktimak ikasgeletara joatearen helburua ez da biktima horiei mesede egitea, baizik eta, batez ere, helburua da, terrorismoaren biktimen presentziaren bidez, ikasgeletatik terrorismoa deslegitimatzea. Zergatik? Funtsezko gauza batengatik: euskal gizartearen zati batek –euskal gizartearen zati txiki batek, baina euskal gizartearen zati batek– terrorismoa justifikatzen jarraitzen duelako. Horrexegatik, uste dugu oso garrantzitsua dela terrorismoaren biktimak ikasgeletara joatea. Aitzitik, ez dago poliziaren gehiegikeriak justifikatzen dituen talde politikorik edo erakunderik. Hori da aldea. Badaude talde politiko batzuk –Ganbera honetan dago horietako bat– ETAren terrorismoa justifikatzen dutenak. Baina ez dago poliziaren gehiegikeriak justifikatzen dituen talde politikorik. Funtsezko desberdintasun bat da hori, eta, nire ustez, nahikoa da justifikatzeko terrorismoaren biktimek ikasgeletan beren lekukotza eman behar dutela eta azken hamarkadetan Euskadin zer gertatu den azaldu behar dutela. Lehendakari jauna, zer gertatu zaio Euzko Alderdi Jeltzaleari azken urteetan, terrorismoaren biktimak ikasgeletara joatea gogorra iruditzen baitzaio orain eta, ondorioz, ez baitu aholkatzen –hori defendatu du Euzko Alderdi Jeltzaleak–, ez baitu aholkatzen terrorismoaren biktimak ikasgeletara joatea, eta, terrorismoaren biktimak ikasgeletara joatea lortu ondoren, urte gutxiren buruan, ikasgeletara poliziaren biktimak joatea beharrezkoa dela erabaki baitu? Zergatik? Zein dira, hortaz, poliziaren biktimak ikasgeletara joatea justifikatzen duten arrazoiak? Zein da horren azken helburua? Eskerrik asko.
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/fe36785f-0328-4608-8e1b-b195dfe93cd3
parl_eu_2877
10
55
22.11.2013
JAURLARITZAKO LEHENDAKARIAK (URKULLU RENTERIA)
EA-NV
Interpelazioa, Gorka Maneiro Labayen Mistoa-UPyD taldeako legebiltzarkideak lehendakariari egina, poliziagehiegikeriak sufritu zituzten pertsonak ikasgeletara joateari buruz
Eskerrik asko, legebiltzarburu anderea. Maneiro jauna, Euzko Alderdi Jeltzaleak egindako planteamenduak aipatzean, zintzotasunez joka- tzeko eskatzen dizut. Eta, kasu honetan ere, jarraitutako metodoaren edo metodologiaren araberakoa izango da gogortasuna, hasiera batean, baina ez biktimek ikasgeletan parte hartze hutsaren araberako. Dena den, ez zait argi geratu Jaurlaritzak biktimak ikasgeletara joan daitezen proposatzea nahi duzun ala ez. Edonola ere, Maneiro jauna, joan den azaroaren 11n, eta zuk esandakoarekin lotuta, Hezkuntza, Hizkuntza Politika eta Kultura sailburuak, Bake eta Elkarbizitzarako idazkari nagusiarekin batera, dokumentu bat eman zien legebiltzar-talde guztiei, "Bake eta Elkarbizitza Planaren oinarriak eta proiektuak hezkuntza-arloan" izenekoa. Egun horretan bertan, hezkuntzako eragile guztiekin bildu ziren, dokumentu hori bera aurkezteko. Oinarrizko dokumentu bat da, eta, ondo dakizun moduan, azaroaren 11n, hiru asteko epea ireki zen ekarpenak jasotzeko. Jaurlaritza lan-dinamika ireki eta gardenarekin ari da gaia lantzen. Hain zuzen, laneredu hori erabiliko da Bake eta Elkarbizitza Planaren prozesu osoan martxan jarriko ditugun proiektuetan. Garden eta argi azaldu ditugu Eusko Jaurlaritzari eskatzen dizkiozun arrazoi guztiak: helburuak, bitartekoak eta lan-egutegiak. Entzuteko, hitz egiteko eta adosteko ateak ireki dizkiegu legebiltzar-taldeari –baita zureari ere– eta hezkuntza- eta gizarte-eragile guztiei. Beraz, entzuteko eta hitz egiteko fasean gaude. Beraz, Maneiro jauna, aipatu dudan dokumentuak hezkuntza alorreko Bake eta Bizikidetza Planaren lau proiektu deskribatzen ditu. Horietako bat da Adi-Adian hezkuntza-modulua. Honen helburua da "giza duintasunari, bizikidetzari eta enpatiari buruzko ikaskuntzak, biktimen testigantzak entzuteko esperientziaren bidez". Ekimen honen aurrekariak 2005ean jarri ziren Legebiltzar honetan bertan, Maneiro jauna. Handik sortu zen 2008ko biktimen legea, eta urte hartan bertan, lehenengo hezkuntza-programa –eta hitz egiten duenak zerbait badaki horretaz–. Ondoren, ekimen hau garatu egin zen Biktimak Ikasgeletan edo Biktima Hezitzaile programekin. Orain Adi-Adian programa ekimen guzti horren jarraipena da. Ez da berria. Euskal erakundeek egindako lan luze baten fruitua da, eta pertsonalki ezagutzen ditut bere aurrekariak, 2005ekoak, hain zuzen Legebiltzarreko osoko bilkuran onartu baitzen lehenengo ebazpena, Giza Eskubideen Batzordeak egindako lanen haritik. Pertsonalki ezagutzen dut. Ebazpen horren bidez, terrorismoaren biktimen aitortza eta erreparaziorako lehenengo legea egin zen, eta 2008ko ekainaren 19an onartu; erreferentziazko legea da Estatuan, Maneiro jauna. Urte horretan bertan, lehenengo programa didaktikoak jarri ziren martxan ikasgeletan. Horien ondoren, ikasgeletako biktimen programa edo biktima hezitzaileen programa deiturikoak egin dira. Beraz, Adi-Adian programak jarraipena ematen die ekimen horiei guztiei, erakundeen etengabeko konpromisoari. Aurkezturiko programa berri horren bidez, gutxien garatutako alderdiak eguneratu eta hobetu nahi izan dira, baina horiek martxan jartzeko edo hezkuntza-eragileei jakinarazteko modua ere. Programa horretan parte hartu ahal izango dute, aurretiaz egin beharrezko trebakuntzan eskaturiko hezkuntza-profila izanik, gure arau-esparruan aitortza instituzionala duten biktimek. Gogorarazi nahi dizut ETAren terrorismoaren biktimek nahiz poliziaren gehiegikerien biktimek aitortza instituzional hori dutela, Maneiro jauna. Ziurtatzen dizut –eta zerorrek egiazta dezakezu, dokumentua baitaukazu– Eusko Jaurlaritza zehatz-mehatz betetzen ari dela 2010eko apirilaren 20ko oinarrizko hezkuntza-curriculumaren dekretua. Honela dio hitzez hitz duela hiru urte baino gehiagotik indarrean dagoen dekretu horren 70. artikuluak: "Giza eskubideekiko hurbilketa didaktikoak izan beharreko zorroztasun kontzeptuala guztiz bateragarria da haien urraketen biktimekiko enpatia haien testigantzen bidez bilatzearekin" (2010eko apirilak 20, Oinarrizko Hezkuntzako curriculuma). Dicho módulo educativo se basa, al mismo tiempo, en la educación basada en competencias. Hezkuntza-modulu hori gaitasunetan hezteari buruzkoa ere bada. Izan ere, hori Europako orientabide estrategiko bat da, hezkuntza-prozesuetan sartu nahi diren ekimen guztietan kontuan izan behar da. Hezkuntza-modulu horren helburu eta garapenak gaitasunetan heztearekin lotzen dira. Zehazki, izateko gaitasunen alorrean, elkarrekin bizitzeko gaitasunen alorrean eta hitz egiteko edo sentimendu bat adierazteko edo epai kritiko bat egiteko gaitasunen alorrean sartzen dira. Eskola Kontseiluak gomendatu eta azpimarratu zuen ekimen honek hezkuntzaprozesuan eta haren protagonista nagusian, ikaslean, oinarritu behar duela. Maneiro jauna, egiten ditugun gauza guztietan –baina, bereziki, gai honetan– zorrotz jokatzeko konpromiso irmoa daukagu. Ez gaude arinkeriatarako edo demagogiatarako. Hezkuntza-eredu hau ondo ulertzeko, baldintza bat bete behar da: zorrotz, borondate onez eta begirada argiz irakurri. Jaurlaritzak proposamen irekia egin du hezkuntza-modulu bat garatuz. Aurkeztu egin dugu, eta prest gaude jasotako ekarpenak han txertatzeko. Eredu hori egitean, kontuan izan ditugu Europako zuzentarauak eta Euskadiko Eskola Kontseiluaren gomendioak. Legebiltzarreko taldeei aurkeztu genien beren iritzia eman zezaten, eta, batez ere, hezkuntza-komunitatearekin adostea da gure asmoa, hura baita moduluaren jasotzailea eta haren jarraipenaren protagonista. Labur esango dut, Maneiro jauna. Resumo, señor Maneiro. Aberasgarriena ekarpenak egitea eta laguntzea izango litzateke, baina ikusten dut, beste behin ere, gai hau eztabaida politikoaren erdian jartzea dela asmo bakarra. Modulu honen ardatza eta giltzarria ikaslea da, eta ezinbestekoa da ikuspegi horretatik ulertzea eta kudeatzea. Bortxakeria bakar batek ere –bakar batek ere ez, Maneiro jauna–, bortxakeria bakar batek ere ez du izan inoiz izateko arrazoirik. Biktima guztiek arrazoirik gabe sufritu dute, biktima guztiak eskubide bera dute beren lekukotza azaltzeko, eta inoiz gertatu behar ez zen bidegabekeria bat salatzeko. Benetako helburuaz galdetzen duzu, eta erantzun egingo dizut: programa honek interes pedagogikoa du, hau da, bortxakeriaren bidegabekeria jarri nahi du agerian. Hori dela eta, parte hartzen duten biktimek profil jakin bat dute, trebakuntza jakin bat jasotzen dute eta ikastetxeek gonbidatu egiten dituzte hezkuntza-modulu honetan parte hartzeko. Horrela egingo dugu, Maneiro jauna, eta beste behin errepikatuko dizut, bakea eta bizikidetza direlako ardatz nagusietako batzuk, baina Jaurlaritzaren ardatz nagusia bakarra delako, eta horrela jarraituko du izaten, jarrera irekiarekin eta aurrera egiteko erabakitasunarekin. Gracias. Eskerrik asko.
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/fe36785f-0328-4608-8e1b-b195dfe93cd3
parl_eu_2878
10
55
22.11.2013
MANEIRO LABAYEN
Mixto-UPyD
Interpelazioa, Gorka Maneiro Labayen Mistoa-UPyD taldeako legebiltzarkideak lehendakariari egina, poliziagehiegikeriak sufritu zituzten pertsonak ikasgeletara joateari buruz
Eskerrik asko, lehendakari jauna. Terrorismoaren biktimak ikasgeletara joatea proposatu zenean, alderdi politiko batek kritikatu egin zuen eta ahalik eta eragozpen gehienak jarri zituen. Eta alderdi hori Euzko Alderdi Jeltzalea izan zen. Hori horrela da. Eragozpenak jarri zituen, ez zuen ondo ikusten, arazoak ikusten zituen, eta ahal zuen guztia egin zuen aurrera egin ez zezan. Hori horrela da. Edonola ere, aurreko gobernu nazionalistek inoiz ere ez zuten antzekorik proposatu; inoiz ere ez zuten proposatu terrorismoaren biktimak ikasgeletara joatea. Horregatik, orain harritu egiten naiz Euzko Alderdi Jeltzalearen Jaurlaritzak poliziaren gehiegikerien biktimak ere joatea nahi duelako. Edonola ere, azkenean hau guztia aurrera ateratzen bada, gure ustez, guztiz onartezina izango litzateke ikastetxeek erabakitzea zer kaltetuk emango dieten lekukotza ikasleei. Inolaz ere ez dira parekatu behar biktimak, eta uste dut hori esana dizutela Legebiltzarreko beste ordezkari politiko batzuek eta zenbait elkartek. Eta, halaber, ezinbestekoa da ulertaraztea edo ez adieraztea ETAk poliziaren gehiegikerien ondorioz jardun zuela, alegia, gure gazteek ez dutela pentsatu behar inolaz ere ETA kausa jakin batzuengatik existitu izan zela. Guri ezinbestekoa iruditzen zaigu hori, eta azkenean programa martxan jartzen bada, eskatzen dizut Jaurlaritzak hori bete dezala eta adi begira dezala baldintza horiek betetzen diren. Dena den, uste dut zuei ez zaizkizuela axola poliziaren gehiegikerien biktimak, eta ez dut sinesten esaten dituzuen helburuak dituzuenik, aipatzen duzuen interes pedagogiko hori duzuenik. Uste dut balioa kendu nahi diozuela ETAk kaltetutakoen diskurtsoari. Uste dut terrorismoa txarkerien ozeano moduko batean desagerrarazi nahi duzuela. Uste dut, beste behin ere, gatazka politikoaren teoria saldu nahi diguzuela. Uste dut ETAren existentzia zuritu nahi duzuela, eta uste dut ETAk egindako kaltea zuritu nahi duzuela eta arreta desbideratu, edo, beste modu batera esanda, Maite Pagazaurtunduak duela gutxi esan bezala, "biktima guztiak, bat ere egon ez dadin". Uste dut hori dela Eusko Jaurlaritzaren helburua. Eta galdera egin didazunez, lehendakari jauna, –galdetzen zuena oposizioko taldea zela uste nuen arren– galdera egin didazunez, azaldu dizkizudan arrazoi horiengatik guztiengatik, poliziaren biktimak ikasgeletara joatearen aurka gaude, merezi duten errespetu guztia izanik ere. Uste dut haien presentziak esan dizudan hori guztia eragin dezakeela, eta uste dut horixe nahi duela Eusko Jaurlaritzak. Eta funtsezkoa kontu bat, nire lehenengo hitzaldian ere aipatu dizudana: Euskadin, funtsezkoa da terrorismoaren biktimak geletara joatea, hain zuzen ere, euskal gizartearen zati txiki batek terrorismoa justifikatzen jarraitzen duelako. Eta hori funtsezkoa da. Aldiz, ez dago alderdi politikorik, ez dago erakunderik, ez dago ordezkari politikorik iraganean izandako poliziaren gehiegikeriak justifikatzen dituenik. Inor ere ez. Eta hori funtsezkoa da. Horregatik, gure ustez, terrorismoaren biktimen presentzia ziurtatu behar da, eta ez poliziaren gehiegikerien biktimena, poliziaren biktimei errespetu osoa izanik. Azaldu dizkizudan arrazoi horiengatik guztiengatik. Eskerrik asko.
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/fe36785f-0328-4608-8e1b-b195dfe93cd3
parl_eu_2879
10
55
22.11.2013
JAURLARITZAKO LEHENDAKARIAK (URKULLU RENTERIA)
EA-NV
Interpelazioa, Gorka Maneiro Labayen Mistoa-UPyD taldeako legebiltzarkideak lehendakariari egina, poliziagehiegikeriak sufritu zituzten pertsonak ikasgeletara joateari buruz
Gracias, señora presidenta. Maneiro jauna, zintzo jokatzeko eskatu didazunean, uste nuen bigarren hitzaldian hala egingo zenuela, eta, berriz ere, zintzo jokatzeko eskatu behar dizut. Begira, zu legebiltzarkide izan aurretik, legebiltzarkidea zen hitz egiten ari zaizuna. Legebiltzarkidea eta Giza Eskubideen Batzordeko kidea nintzen, eta Giza Eskubideen Batzordeko presidentea. Hain zuzen, batzorde horretan egin ziren osoko bilkura honek aurreko legegintzaldietan onarturiko ebazpenak, biktimek geletan parte har zezaten eta proiektu pedagogikoa gauza zedin. Halaber, legebiltzar honek parte hartu zuen biktimen legean, zeina nik legebiltzarkide izateari utzi ondoren onartu baitzen. Eta Euzko Alderdi Jeltzaleari eskaera egiten diozunean, begira, aurreko Jaurlaritzari galde diezaiokezu, Terrorismoaren Biktimen Zuzendaritzari galde diezaiokezu Euzko Alderdi Jeltzalearen –zeinaren presidentea bainintzen– konpromisoa zein den jakiteko. Horregatik, gaiari buruz hitz egiteko autoritate pertsonala daukat, eta Euzko Alderdi Jeltzalearen aurrean zintzotasunez jokatu beharko zenukeela uste dut. Galde iezaiozu aurreko Jaurlaritzari, aurreko Jaurlaritzako Biktimen Zuzendaritzari, Euzko Alderdi Jeltzaleak gai honetan eta terrorismoaren biktimei buruzko alor guztietan egin duen lanari buruz. Ez naiz topikoekin hasiko, eta ez dut esango inolako irakaspenik eman ezin diezadakezunik. Ez ditut gustuko horrelako topikoak. Dena den, kezkagarria iruditzen zait zure hitzaldi guztiak juzkuz beteta egotea. Gai honetan, juzkuz beteta egoten dira zure hitzak. Gainera, juzku horien ondorioz, salaketa guztiz bidegabeak egiten dizkiozu Euzko Alderdi Jeltzaleari. Baina, lehengo astean esan nuen bezala, nik eta Euzko Alderdi Jeltzaleak lasai daukagu kontzientzia. Lasai gaude, halaber, iraganean terrorismoaren biktimei eskaini diegun hurbiltasunari buruz autokritikari dagokionez eta terrorismoaren biktimekin egin dugun lanaren autokritikari dagokionez. Horren era- kusgarri, hor dago aurreko legegintzaldietan Euzko Abertzaleak legebiltzar-taldeak eta Euzko Alderdi Jeltzaleak bere ordezkari instituzionalen bidez terrorismoaren biktimen alde egindako lana. Eta horrekin amaituko dut. Señor Maneiro, le vuelvo a leer los objetivos del plan y del módulo: "Impulsar una experiencia educativa, que permita ver y sentir la injusticia del sufrimiento que produce la violencia. Desarrollar la capacidad de sentir empatía hacia las personas que sufren injusticias. Entender e interiorizar la dignidad humana como un valor supremo. Conocer y aprender el contenido de los derechos humanos para entender su verdadero sentido. Aprender a convivir mejor basándose en el respeto". Horiek dira konpromisoaren pedagogian oinarrituriko hezkuntza-modulu baten helburuak, Maneiro jauna. Modu eraikitzailean, elkarbizitzarako eta biolentziaren prebentziorako erreferentzia-esparru etiko batera bideratutako programa da, giza duintasunean eta giza eskubideen errespetuan oinarritua. Modulu honetan parte hartzen duten biktimen presentziak helburu bakar bat du, hau da, ikaskuntza etikoko eta gizartearen aldeko esperientzia bat sustatzea, gorrotoaren aurkako eta elkarbizitzaren aldeko diskurtsoa duten biktimen lekukotzat entzunez. Poliziaren gehiegikeriak jasan dituzten biktimen presentziarekin ez zaudela ados diozu, baina, segundo batera, errespetatu egiten duzula diozu. Nik eskatzen dizut legeak errespetatzeko, Eskola Kontseilua errespetatzeko, hezkuntza-komunitatearen erabakia errespetatzeko. Jarrai nezake, baina uste dut nahikoa dela. Horixe esan dut, eta horixe da hezkuntzamodulu honek, martxan jarriko dugun Bake eta Bizikidetza Planaren barruko proiektu honek dioena eta helburu duena. Eta ez izan inolako zalantzarik, Maneiro jauna: ikastetxeek aukeratuko dute Adi-Adian modulua egin nahi duten ala ez, hartarako autonomia baitute. Aukeratu ahal izango dute idatzizko lekukotza nahi duten, ikus-entzunezkoa, antzerki bidezkoa ala zuzena eta presentziala. Biktima gutxik parte hartzen dute modulu honetan –funtsean, aurreko legegintzaldian parte hartu duten berak dira–, eta programan parte hartzeko, profil jakin bat bete behar da, lortu nahi diren hezkuntza-balioak kontuan hartzen dituena. Gainera, parte hartzen dutenek trebakuntza berezia jasoko dute. Parte-hartzaileek profil hori bete behar dute, eta haien ezaugarriek ez dute galarazi behar jardun hezitzailea. Hori da hartutako konpromisoa, Maneiro jauna. Gracias. La
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/fe36785f-0328-4608-8e1b-b195dfe93cd3
parl_eu_2880
10
55
22.11.2013
ISASI BALANZATEGI
EH Bildu
Interpelazioa, Xabier Isasi Balanzategi EH Bildu taldeko legebiltzarkideak lehendakariari egina, Kutxabankek euskal ekonomia erreala eta bertako ehun industriala bultzatzeko duen lehentasun nagusia ziurtatzeari buruz
Legebiltzarreko presidente anderea, lehendakari jauna, sailburuak, legebiltzarkideok, egun on. Euskal Herriak finantza-erakunde sendoak behar ditu; jakina, aspaldi behar zituen. Euskal Herriak behar ditu, batez ere, finantza-erakunde publikoak, administrazio publikoek politika sozialak aurrera eraman ahal izateko, enpleguaren aldeko ekimenak sustatzeko, ekonomia erreala eta ekoizpen-industria sarea zabaltzeko eta ikerkuntza, garapen eta berrikuntzaren aldeko jarduerak sustatzeko. Administrazio publikoak, Jaurlaritzak, finantzaerakunde publikorik gabe krisi ekonomikoari aurre egiteko lanabes garrantzitsua galtzen du, eta zailago dauka, askoz zailago dauka, politika sozial aurrerakoiak egitea. Gaude aurrezki-kutxen bat-egitetik erator zitekeela finantza-erakunde sendoa, politika sozial publikoak sustatzeko finantza-erakundea, alegia. Baina, lehenik Nafarroan, interes alderdikoiek, alde batetik, eta gestio ilunak edo ustelkeriak, bestetik, Nafarroako Aurrezki Kutxa desagertzera eraman dute. Ondoren, Araban, Bizkaian eta Gipuzkoan egindako aurrezki-kutxen bat-egitea, antzera hori ere, ez da izan egoerak behar zuen adinakoa. Prozesu honetan ere alderdien interesak, EAJrenak eta PPrenak batez ere, gailendu dira eta herritarren eta enpresa txikien beharrizanak bazterrean geratu dira. EH Bilduk administrazio publiko sendoa nahi du, nahi dugu finantza-erakundeak herri-interesen ildoan jarriko dituen administrazio publikoa. Baina ez da horrela gertatzen ari. Joan den urtean, Kutxabankek Euskaltelen akzioak saldu zituen, osotasunaren % 20 inguru, akziodunen gehiengoa galduz. Gero NH Hoteles akzioak saldu ditu. Eta Ibermática enplegua sortzen zuen enpresa estrategikoaren kontrola ere, akziodunen gehiengoa, galdu. Bide beretik, Procapital arriskukapital elkargoaren kontrola galdu du berriz, akziodunen proportzioa % 47,97tik % 15era jaitsita. Eta CAF enpresan inbertsioak murriztu ditu. Aurrezki-kutxen jabegoaren zati esanguratsuak saldu ditu, eraikin enblematikoak tarteko. Puskaka, zatika desegiten ari dira lehenengo aurrezki-kutxak. Gure finantza-erakundeak aurrezki-kutxa izatetik ohiko banketxe izateko igarobide horretan, pribatizazioa gauzatzen ari da. Kutxabank ohiko banku komertziala bihurtzekotan dago. Banku komertzialek, jakina, euren interesen eta biziraupenaren alde dihardute eta hori sarri askotan ez dator bat herriaren ongizatearekin eta pertsonen beharrizanekin. Ikusi, bestela, sindikatuen esanetan, adibidez, nola Kutxabankek urtebetean 972 lanpostu deuseztatu dituen. Espainiako Estatua aurrezki-kutxen eta bankufundazioen lege berria egiten ari da. Lege horrek ekarriko du, besteak beste, aurrezki-kutxa izaera juridiko berezidunak pribatizatzea eta ohiko banku bihurraraztea. Modu horretan finantza-oligopolioa sustatzen da, banketxe komertzialen sarea, elkarren arteko lehian bai, baina elkarren arteko interes komunak defendatzen dituena interes publiko orokorraren aurka. Banku pribatuen lehiakide soziala deuseztatzen da eta baztertzen dira herritarren beharrizanak. Esanguratsuak dira lege berriak aurrezki-kutxei ezartzen dizkien baldintzak, tamainarena besteak beste, bestelako banku pribatuei jartzen ez zaizkienak. Lege berriak epe laburrean ekarriko du kutxen gizarte-ekintza desagerraraztea. Edozelan ere, legeak lege, hori da Euskal Herrian gertatzen ari dena. Administrazio publikoa galtzen ari da finantza-erakundeetan zeukan eragin-ahalmena. Kutxabank ohiko banku pribatu bihurtzen ari da. Jakin nahi dugu, lehendakari jauna, Jaurlaritzak zer egingo duen Kutxabanken gizarte-ekintza babesteko eta zabaltzeko. Jakin nahi dugu Kutxabanken pribatizazioari aurre egingo ote dion. Jakin nahi dugu Jaurlaritzak herritarren eta enpresa txikien interesak defendatuko ote dituen eta nola defendatuko dituen. Herritarrek ez dute konfiantza handirik politikoarengan, bistan da. Nola edukiko dute konfiantzarik astero enpresak ixten ari direnean, langabezia eta pobrezia hazten ari direla? Adibidea jar dezagun. Zer sinesgarritasun izan dezake langileen asanbladetara doan agintariak, eskuak bete dirurekin (diru publikoa, noski), esanez berak konponduko dituela arazoak, enpresako zuzendaritzarekin adostu gabe? Horrela irabazi behar du sinesgarritasuna politikagintzak? Hedabide guztietan salbatzaile gisa agertu, eta biharamunean konponbidea enpresak ukatzeko? Kasu horietan, politikaria ona al da eta korporazioa gaiztoa? Harrokeria ustel hori ohi da euskaldunon portaera? Gurea ez, behinik behin. Milioiak eskaintzea plaza publikoan, hedabideen aurrean, kinkilarien moduan, hori ote da gure erakundeen duintasunari dagokiona? Baten batzuek auzolotsa sentitu genuen gure nagusia behartsuenen artean konponbide ustelak aldarrikatzen ikusi genuenean. Une horretan berriro ere erakunde publikoen porrota agerian geratu zen. Arazoa larria da. Egia esan, ez daukagu herriikuspegia duen herri-erakunderik. Gure erakundeek ez daukate ahalmenik krisiari aurre egiteko, ez herriak behar duen tamainan bederen. Jaurlaritzak zorrotz defendatu beharko luke finantza-erakundearen izaera publikoa. Besteak beste, bere ahalmenaren maila horren baitakoa delako; aurrezki-kutxak ohiko banku bihurtzeak, kutxak horrela besterentzeak, Gobernuaren eskumenak higatzen dituelako, ahultzen dituelako. Agian gure erakundeek ahalmen hori badaukate eduki, baina ez gara gauza gure baliabideak kudeatzeko Europako beste herrialdeetan egiten duten eran, Alemaniako länderetan kasurako. Lehendakari jauna, zuk bertoko inork baino hobeto dakizu herritarrek erakunde publikoei eskatzen dietela krisitik ateratzeko erabakimena izatea. Erabakimena. Krisia eta gobernuen politika okerra –gaiztoa, nahi baduzu– gizartearen ongizatearen oinarria birrintzen ari dira: hezkuntzan, osasun alorrean, babes sozialeko eremuetan eta baita ere finantza-erakundeen esparruan. Guri dagokigunez, gure eginkizuna da, Legebiltzar honen oposizioko lehen indar gisa, gure iritzia eta iradokizunak zintzo adieraztea, ahal den neurrian aintzat har ditzazun. Gure iritziz, krisitik atera ahal izateko, herri honek finantza-erakunde sendoak eta engaiatuak behar ditu, herri-ikuspegia jorratzen duen finantza-erakunde konprometitua behar dugu. Pairatzen ari garen finantza-krisiak dena hankaz gora jarri du. Bai, egia da. Baina finantza-erakundeak herritarren enpresen zerbitzuan egon beharrean, ikusten ari gara administrazio publikoak jarri direla finantza-erakundeen esanetara. Diru publikoz ordaintzen ari gara urteetako finantza-erakunde askoren kudeaketa. Zertarako nahi dugu kaudimen handiko eta likidotasun oparoko finantza-erakundea gure ehun industriala desegiten bada? Zein da lehentasuna, lehendakari jauna? Zuhurtzia baino gehiago, ausardia behar dugu. Gaitasuna erakutsi duzue… Hobeto esanda, ahalmena erakutsi duzue­ BBBko diruzaina BBK-ko buru izendatzeko. BBKtik hona transferentzia hau ekarri nahi dizuet: "Nekez uzten du bere lurra zuhaitzak / ez bada abaildu eta oholetan. (…) Bere sorterria nekez uzten du / sustraiak han dituenak". Bihotz Bakartien Klubetik lapurtu ditugun hitz horiek Sarrionandiarenak dira. Izaera sozialeko aurrezki-kutxak dira Kutxabanken sorburua. Gizarte-ekintzan sustraiak dituenak ez dezala utzi elkartasunaren eremua. Ez dezagun utzi Kutxabanken izaera soziala abailtzen. Ez da hitz jokoa, BBBtik BBKra egin duzue, bai. Ahalmena duzue, jakina. Finantza-erakundearen kontrola zuen esku dago, bistan da. Ahalmen hori erabil zenezakete gauza batzuk egiteko. Jakin nahi dugu zer. Eskerrik asko.
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/fe36785f-0328-4608-8e1b-b195dfe93cd3
parl_eu_2881
10
55
22.11.2013
OGASUN ETA FINANTZETAKO SAILBURUAK (GATZAGAETXEBARRIA BASTIDA)
EA-NV
Interpelazioa, Xabier Isasi Balanzategi EH Bildu taldeko legebiltzarkideak lehendakariari egina, Kutxabankek euskal ekonomia erreala eta bertako ehun industriala bultzatzeko duen lehentasun nagusia ziurtatzeari buruz
Eskerrik asko, legebiltzarburu anderea. Isasi jauna, zure interpelazioari erantzuteko: Jaurlaritzak badauka finantza-politika bat. Zuk galdetzen duzu Jaurlaritzak zer asmo daukan edo zer neurri hartu nahi dituen finantza-politikan. Jaurlaritzak finantza-politika badauka. Neurtua, mugatua, mugatuak diren moduan baliabideak. Ez dago beste erarik. Denok dauzkagu krisialdi eta atzeraldi sakon honetan gure baliabideak mugatuta. Aipatu duzu, zure diskurtsoan, Kutxabanken papera. Gogoratzen duzu, orain dela hilabete batzuk Ganbera honetan Kutxabanken paperari buruz eztabaida bat egon zen –uste dut martxoan izan zela–, eta han Ganberak erabaki bat hartu zuen. Euskadin jarduten duten finantza-erakunde guztiei aldarrikapen bat egiten zien, eta da: konpromiso bat laguntza emateko gure ehun ekonomikoaren sustapena bultzatzeko, indartzeko eta bere hazkundea areagotzeko. Hori da Ganberak gai honetan hartu zuen azken erabakia. Uste dut martxoan izan zela eztabaida hori eta zu parte zinela, oker ez banabil. Eta Jaurlaritzaren finantza-politikaren barruan, guk, gure baliabide mugatuekin, elkarlanean jokatzen dugu finantza-erakundeekin. Eta hor Kutxabank dago, beste erakundeak dauden moduan; elkarlanerako, behar dugulako gure arteko politika bat egin. Beste biderik ez dago finantza-politika gauzatzeko. Eta, zentzu horretan, gogoratu nahi dut Kutxabanken papera, finantza-erakunde hori aipatu duzu eta interpelazioan. Kutxabankek dauka gure Erki- dego Autonomoaren barruan finantza-deposituen herena, bi heren gainontzeko finantza-erakundeen eskuetan daude. Horrekin gogoratu nahi dizut, eta iradokizun moduan esaten dizut, kontuan eduki behar dugula finantza-politika bat egiteko sasoian zertaz hitz egiten gabiltzan. Kutxabank hiru kutxetatik sortutako banku bat da. Kutxabank ez da Jaurlaritzaren banku bat. Jaurlaritzak ez dauka jabetasunik banku horretan eta ez dauka parte-hartzerik bere batzar orokorrean, ez dauka parte-hartzerik bere administrazio-kontseiluan ere. Beste aldetik, aste honetan ikusi dugu Ganberan gure sektore publikoaren arrazionalizaziorako estrategia bat. Bueno, ba erakunde guzti horien artean ez dago Kutxabank. Kutxabank ez da entitate publiko bat, eta ezta ere partaidetutakoa, ez zuzenean eta ez zeharka. Hori argi eduki behar duzu politikari moduan gogoetak egiten dituzunean eta neurriak planteatzen dituzunean. Hau da, hiru kutxen artean eta adostasun handi batekin sortu zen hori. Denok dakigu zein politikarik gestionatu zuten hori. Gipuzkoan ere, eta zure esparru politikoan ere. Hain zuzen, mahai nazionaleko pertsona inportante batzuk agertu ziren horren sinaduran. Hori horrela eginda, kutxen papera orain finantza arlotik kanpo geratu da. Kutxen papera geratu da gizarte-politikan jardutean, banketxeen (Kutxabanken kasuan) irabazien banaketa egiten denean. Hori da une honetan finantza-gobernabilitate ingurutik nola daukagun gure esparrua. Hori kontuan ez badugu edukitzen, ez ditugu gauzak ondo bideratzen edo ikuspegi on batetik planteatzen. Jaurlaritzak finantza-erakundeekin –eta, aipatu duzunetik, Kutxabankekin– elkarlanean hainbat konpromiso dauka, eta zu jakitun zaude zein arlotan. Lehenengo eta behin, Kutxabankekin elkarlanean gaude SPRI baltzu publikoan. Elkarlanean gaude Ekarpen baltzuan, enpresa sustatzeko baltzu bat, sortu genuena instituzioek (Gipuzkoak, Arabak, Bizkaiak eta Jaurlaritzak) eta lehen hiru lurraldeetako kutxek (orain Kutxabank da bertako kide nagusia); erakunde inportantea gure ehun ekonomikoa sustatzeko. Hor daukazu adibide bat: konpromisoa herri honekin, elkarlanean hiru aldundiak, Jaurlaritza eta orain Kutxabank (lehen hiru kutxak). Logistika eta garraio arloan, Arasurreko partehartzea; kideak gara. Gasteizko Garraio Zentroan. Zaisa Iruneko Garraio Gunean. Zer esanik ez etxebizitza arloan. Euskadiko Etxebizitza eta Lurra baltzu publikoak kide du Kutxabank ere, etxebizitza-politika erakunde horretatik gauzatzeko. Orubide, lurren urbanizazioa eta berrantolaketa egiteko; hor ere parte gara. Gipuzkoako Parke Teknologikoan. Hor daukazu adibide asko Jaurlaritzak zer egiten duen hainbat esparrutan finantza- erakundeekin. Kasu honetan, Kutxabank aipatu duzunetik, Kutxabanki lotutako hainbat gauza. Eta, jakitun egongo zaren moduan, Luzaron ere bagaude; kide nagusia bera da, baina Jaurlaritzak ere partaidetza inportantea dauka. Badakizu zer garrantzi daukan gure Erkidego Autonomoan Luzaroren paperak: banketxe garrantzitsuenak (Kutxabank buru dela, baina Jaurlaritza bertan dago), bermatzen Europako instituzioaren aurrean. Europako Inbertsio Bankuaren aurrean finantza-eragiketak egiten direnean, guri esker (Jaurlaritzari esker, gure finantza-politikoari esker) jasotzen dira baliabide batzuk, gure Erkidego Autonomoan gure herriko enpresa txikiei, autonomoei, profesionalei laguntzeko: kreditu txikiak, mikrokredituak, partaidetutako kredituak, Jaurlaritzaren finantza-politikari esker gainontzeko finantza-erakundeek, eta Kutxabankek hain zuzen, gure bermeekin lortzen dituzten baliabide merkeagoak gure ehun ekonomikora bideratzeko. Hori da egiten ari garen politika, eta hainbat neurri zehatz azaldu ditut zer egiten dugun. Baina kontuan eduki behar duzu ez dela zuzenean erakunde publiko bat, eta bere gobernantzarako araubide bereziak dauzka. Hiru kutxek, adostasun handi batekin, Kutxabank sortu izanak suposatu du banku moduan finantzatzean kontrolatzeko, gainbegiratzeko, ikuskatzeko, bere jarduna jarraitzeko ahalmenik ez daukagula orain, ze kutxen arloa orain ez da finantza arloan parte hartzea, baizik eta banku baten bidez egiten dute, eta banku horren kudeaketa eta gainbegiratzea eta ikuskatzea Espainiako Bankuaren menpe dago. Hori da baliabidea. Botere publiko moduan guk ezin dugu gure eskumenen gainetik jokatu hor, ze araubidea errespetatu behar dugu. Gauza bat da politikoki zurekin bat etorri ahal naizela garrantzitsua dela Euskal Erkidego Autonomoan, gure herrian, egotea finantza-erakunde eta finantza-politika bat. Badaukagu finantza-politika, orain aipatu ditut hainbat adibide. Eta beste hainbat adibide, sakontzeko gaian, azkeneko urteetan: etxebizitza arloko politikak sustatzeko, maileguak merkatzeko laguntzak emanez; baita ere enpresa txiki eta ertainei, profesionalei, autonomoei beren sustapenerako emandakoak, baita, zirkulanteari buruz ere, epe motzeko maileguak berritzeko eta epe motzeko maileguak epe ertainera eta epe luzera moldatzeko. Norekin? Bi finantza-erakunde motarekin. Alde batetik, banketxeekin; Kutxabank bertan sartuta dago eta hor paper garrantzitsua jokatzen du. Eta beste erakunde finantziero batzuekin; adibidez, bermebaltzuekin. Berme-baltzuak ere finantza-erakundeak dira, hemen kokatuak, herri honetatik sortutakoak. Jaurlaritza kide da berme-baltzuetan eta hor konpromiso sakona daukagu. Beste alde batetik, hainbat laguntza, ematen direnak AFI programaren bidez. Hau da, inbertsioetarako ematen diren maileguak Kutxabanken aldetik eta beste erakunde finantzieroen aldetik…
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/fe36785f-0328-4608-8e1b-b195dfe93cd3
parl_eu_2882
10
55
22.11.2013
ISASI BALANZATEGI
EH Bildu
Interpelazioa, Xabier Isasi Balanzategi EH Bildu taldeko legebiltzarkideak lehendakariari egina, Kutxabankek euskal ekonomia erreala eta bertako ehun industriala bultzatzeko duen lehentasun nagusia ziurtatzeari buruz
Legebiltzarreko presidente anderea, lehendakaria. Gatzagaetxebarria jaunari eskerrik asko emandako lezioagatik, Kutxabank publikoa ez dela esateagatik. Bagenekien lehendik. Ikasteko gaude, baina, besteak beste, nik jakin nahiko nuke ea Administrazio publikoarentzat finantzaerakunde propioa izatea interesgarria ote den. Galdera da: aurrezki-kutxaren garaitik Kutxabanken garai honetara, Jaurlaritzak, aldundiek, udalek… galdu dute tresna bat, lanabes bat, finantzaerakundearen ikuspegitik? Uste dut bistan dela Kutxabank izaera pribatuko banku komertziala dela, eta galtzen ari da aurrezki-kutxaren garaitik ondarean eta galtzen ari da gizarte-ekintzan; zenbakitan, oso zerrenda luzea. Nik ez dut zalantzarik, guk ez dugu zalantzarik Jaurlaritzak berariazko finantza-politika duela. Baina ez gatoz bat, sustatzen ari direlako interes batzuk guretzat zalantzagarriak izan daitezkeenak. Hemen guk eskatzen duguna da defendatzea geratzen den apurra Kutxabanken lehengo aurrezkikutxen izaeratik, hori defendatzea. Galdera izan da: zer egin behar du Jaurlaritzak hori defendatzeko? Ahalmena lehen aipatu dut. Alderdi Jeltzaleak kapazitatea baldin badu BBK-ko burua izendatzeko, galdera da: Jaurlaritzak zer kapazitate du finantzaerakunde hori, Kutxabank, interes publikoen zerbitzuan jartzeko? Hori da galdera. Zer mekanismo, zer neurri hartuko dituen Kutxabankek, egiten dituen finantzaoperazioak izan daitezen herri-interesen araberakoak. Zer egin behar du aurrera begira Kutxabankek konpromisoa, herri-ikuspegia izan dezan eta konpromisoak har ditzan herri honen garapenaren alde. Kutxabankek berak. Zer-nolako lanabesak jarriko ditu Jaurlaritzak finantza-erakunde horrek ahalik eta gertuen jarrai dezan herri-interesen arabera, eta zer planteamendu ondasunak… Kutxa, kasu honetan Gipuzkoan, saltzen ari da eraikinak, eta lehen nik zerrendatu egin ditut. Hau da, saltzen ditu puskaka, desegiten ari da garai batean aurrezki-kutxetatik etorri zitzaiguna. Hori da galdera. Zalantza ez da Jaurlaritzaren finantza-politika zein den. Hori beste eztabaida bat da, aparteko eztabaida. Eztabaida genezakeen SPRI baltzu publikoaz zer pentsatzen dugun, zer ez dugun pentsatzen; garraioen inguruan (Zaisa…), eta etxebizitzapolitika nola planteatzen den. Baina eztabaida ez da hori. Eztabaida herri honen garapenerako zer-nolako finantza-erakunde publikoa behar dugun, hori da. Eta horri buruz izan da interpelazioa. Eta segun bigarren bueltan zer-nolako erantzuna jasotzen dugun, mozioa aurkeztuko dugu, guk pentsatzen dugulako… Garai batean, eta ez da sekretua, Euskal Herriko banku publikoa nahiko genukeen; klaro, guk, eskumen ahalik eta gehienak. Baina galtzen ari garela pentsatzen dugu, eta zer egin dezakegun, horren arabera, finantza-erakunde horri dagokionez. Guk segituko dugu defendatzen, bat, gure eskumenak hobeto defendatzeko, publikotasuna, ahal den neurriko publikotasuna, defendatu egin behar dela Kutxabanken aldetik. Eta agian hasi beharko genuke pentsatzen ea atzera pausoa egitea komeni ote den; alegia, ea lehengo aurrezki-kutxekin hobeto ote geunden gure eskumenak eta gure ongizate-gizartea defendatzeko. Hori da gure zalantza. Eskerrik asko.
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/fe36785f-0328-4608-8e1b-b195dfe93cd3
parl_eu_2883
10
55
22.11.2013
OGASUN ETA FINANTZETAKO SAILBURUAK (GATZAGAETXEBARRIA BASTIDA)
EA-NV
Interpelazioa, Xabier Isasi Balanzategi EH Bildu taldeko legebiltzarkideak lehendakariari egina, Kutxabankek euskal ekonomia erreala eta bertako ehun industriala bultzatzeko duen lehentasun nagusia ziurtatzeari buruz
Eskerrik asko, legebiltzarburu anderea. Eskerrik asko, Isasi jauna. Zeuk aitortu duzu: Kutxabank ez da erakunde publikoa. Garrantzitsua da, zuk aitortu duzu hemen. Argudio horrekin ados bagaude, beste ibilbide batzuk edo beste irtenbide batzuk edo beste gogoeta batzuk egin ahal ditzakegu. Lehenengo eta behin, zeuk aitortu duzu bigarren txandan: Kutxabank ez da erakunde publiko bat. Garrantzitsua da jakitea. Garrantzitsua da Kutxabankekin euskal instituzioek, Jaurlaritzak hain zuzen, elkarlanean jarraitzea? Bai, oso garrantzitsua da. Aipatu dizut zenbat arlotan kide garen, eta arlo garrantzitsuetan. Orain dela gutxi finantza-eragiketa garrantzitsu bat ere egin dugu, Jaurlaritzaren finantza-politika eta Kutxabanken politika uztartuz, bien artean herri honen atxikimendu handia daukagulako. Guk gure finantza-politika propioa daukagu Jaurlaritza moduan, baina, zuk dakizun moduan –eta aitortu duzu–, finantza-legediaren barruan Kutxabank derrigortuta topatzen da hiru esparrutan. Bat, banketxeen sistema orokorreko kontuen kudeaketa berriaren arabera, Basileako oinarrizko arauen arabera, bere kapitalaren izaera indartu behar du. Bi, Europar Batasuneko finantza-egonkortasunerako erakundeen ostean Estatuak sinatu duen elkar aditzeko memoranduma; horrek ere sortzen ditu betebehar batzuk finantza-erakundeen gain. Eta hiru, Estatuak birkapitalizatzeko hiru lege-dekretu onartu ditu Guindos Ekonomi ministroaren denboran; horrek suposatzen du bere ahalmenak, finantza-politika egiteko sasoian, aldatu egin direla. Euskal instituzioek, eta orokorrean instituzio guztiek, jasotzen ditugun mugak gure finantza-egonkortasuna eta gure gobernantza ekonomikoa kudeatzeko (finantza-gobernantza ere, Isasi jauna, eta zuk badakizu hori) osorik aldatu dira azkeneko hiru urtean. Orduan, guk gure konpromisoaren eta finantzapolitikaren ikuspuntutik ere, gure apaltasunean, dauzkagun baliabideak mugatuak direlako, indarrean daukagu euskal finantza-erakunde bat. Euskal finantzaerakunde bat ez da banketxe publiko bat, baina tresna bat da biziberritzeko eta gure finantza-merkatuan baliabideak emateko eta ipintzeko gure ehun ekonomikoaren alde. Bide horretatik jokatzen gabiltza: elkarlanean finantza-erakundeekin, eta Kutxabankekin, hain zuzen ere. Orain dela gutxi egin dugu akordio bat gure industriako sektore inportante bati eragiketa finantziero baten bidez inbertsioak egiteko ahalmena emanez, eta hortik ari gara jokatzen. Baina zuk badakizu, esparrua aldatu denetik, guk ahalmenik ez daukagula Kutxabank banku moduan gainbegiratzeko, kontrolatzeko, ikuskatzeko. Hori Espainiako bankuaren menpe dago. Eta, zentzu horretan, nik aipatu nahi nizun ere –lehenengo txandan ez dit eman denborarik, baina orain gogoratuko dizut– programa berezi batzuk ditugula eta elkarlanean gaudela: inbertsioak egiten direnean Kutxabanken eta beste erakunde finantzieroen baliabideekin, Jaurlaritzak baliabide horien bidez egiten diren inbertsioen % 60 bermatzen du. Eta horrek suposatzen du finantza-esfortzu eta lan handi bat, ze gure krisialdi sakon honetan hor gertatzen den zorpetzea azkenean Jaurlaritzak hartzen du, gainbalioa dagoelako eta gure ehun ekonomikoa bermatu eta sustatu behar dugulako. Orduan, hori da: partekatu gure finantzapolitika zuzena gainontzeko erakundeekin, eta hor Kutxabanken papera inportantea da. Baina neurtu behar duzu ere Kutxabankek daukan indarra gure finantza-esparruan: biztanleriaren aurrezkien eta deposituen herena bakarrik, gainontzekoa beste erakundeen eskutan dago. Orduan, partekatu elkarlanean. Eta gure herria indartzeko eta ehun politikoa sustatzeko neurriekin eta elkarlanean jarraituko dugu.
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/fe36785f-0328-4608-8e1b-b195dfe93cd3
parl_eu_2884
10
55
22.11.2013
UNZALU HERMOSA
SV-ES
Interpelazioa, Mikel Unzalu Hermosa Euskal Sozialistak taldeko legebiltzarkideak lehendakariari egina, ekintza humanitarioetarako laguntzei buruz
Gracias, señora presidenta. Señor lehendakari, consejeros, señorías, buenos días a todos. Lehendakari, ez dira hamabost egun Haiyan tifoiak natura-hondamendi ikaragarria eragin zuela Filipinetan eta Asiako beste herrialde batzuetan. Orain arte, 4.400 hildako eragin dituela onartu da, eta 12 milioi pertsona ingururi eragin diola: lekualdatuak, etxeak galdu dituztenak, etab. Talde Sozialista, hilaren 14an, ostegunean, saiatu zen Legebiltzarrak biktimei elkartasuna adieraz ziezaien, eta kaltetuak erreskatatzeko zeuden zailtasunen eta eremu hartan, bereziki Taclobanen, bizirik irauteko zeuden arazoen berri eman zezan. Egun hartan nahi izan genuen Eusko Legebiltzarrak Eusko Jaurlaritzari konpromisoa jartzea esku har zezan naturahondamendi hark eragindako suntsidura jasaten ari zen jendeari larrialdiko laguntza ematen. Nahi genuen, besterik gabe, zure Jaurlaritzak lehenago Haitiko 2010eko lurrikararen ondoren edo Afrikako adarreko 2011ko gosetearen ondoren Patxi López lehendakariak jardun zuen bezala jardutea. Ezin izan zen onartu guk proposatu genuen erakunde-adierazpena, Gobernua sostengatzen duen alderdiak ezin zuelako Jaurlaritza konprometitu laguntza humanitariora bideratu zitezkeen funtsak 2013koak izatera. Alderdi Sozialistak, gainerako taldeek bezala, EAJk izan ezik, uste dugu muturreko larrialdiko ekintza bat ezin dela 2014ko ekitaldirako izapide-prozedura aurreratu baten bidez gauzatu, zure Jaurlaritza babesten duen taldeak egin nahi zuen moduan. Une hartan, Euskadin inoiz ezagutu gabeko gertaera bat izan genuen: zure Jaurlaritzak ez zuen tresnarik hondamendiaren biktima zen herri bati laguntza humanitarioa emateko. "Ez zen ezer erabaki, eta ez da aurreikuspenik ere egin", esan zuen zure Jaurlaritzako sailburu eta ordezkari Erkoreka jaunak Jaurlaritzaren bileraren ostean. Urte askotan zehar, euskal herria eta haren erakundeak erreferentzia izan dira herri behartsuenekiko lankidetza eta elkartasunari dagokionez. 1980ko hamarkadatik laguntzak pixkanaka igotzeak eredugarri egin du herri hau; lankidetza-proiektuen zorroztasunak eta kalitateak ospea eman die gure erakundeei eta gobernuz kanpoko erakundeei. Zuek, 2013ko ekitaldi honetan, ibilbide hori hautsi duzue. Gure ikuspegitik, Legebiltzar honek adierazpena aurkezteko eta Haiyan tifoiak eragindakoei laguntzeko izan duen ezintasuna zure Jaurlaritzaren bi akatsen ondorio da, lehendakari jauna. Lehen akatsa da lankidetza-laguntzetan egin duzuen murrizketa zorrotza. Eta ez dut horretan sakonduko, behar beste eztabaidatu baitugu hori Ganbera honetan. Bestea akats teknikoagotzat har daiteke, baina, azken batean, egitura- edo egoera-beharra dutenekiko, esaterako Haiyan tifoiak eragindakoekiko, elkartasun-ideiaren ikuskerari eta helmenari buruzko irizpiderik ez izatearen ondorio da. Zuek ez zenuten aurreikusi 2008ko otsailaren 19ko 31/2008 Dekretua abian jartzea ere, gutxieneko kopurua izanik ere, larrialdi humanitarioari erantzuteko beharrari aurre egin ahal izateko. Ez zenuten prest ekintza humanitarioetarako laguntzak arautzen dituen tresna; ezin da jakin, noski, noiz beharko den tresna hori, baina egoera aurrean izanez gero, berehala erantzun behar da. Lehendakari jauna, biziki kezkatzen gaitu lankidetzarako funtsen murrizketak, baina, egia esan, are kezkagarriagoa bihurtzen ari da zuek kooperazioari buruz duzuen ikuskera. Gure ustez, zuen deialdietan ez duzue errazten eremuan bertan egiten den lana. Bekakopurua areagotzeaz hitz egiten duzue, baina ez duzue indartzen beharra dagoen lekuetako ekintza zuzena. Aipatzen dugunaren moduko hondamendi baten aurrean berehala erantzuteko gailurik prest ez izatearen "ahanztura" –kakotx artean– utzikeriaren adibidea da, gure ustez. Hori dela eta, gure interpelazioaren bidez eskatzen dizugu etorkizunean ekintza humanitarioetarako laguntzei dagokienez zer irizpide ezarriko dituzun azaltzeko. Eskerrik asko. La
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/fe36785f-0328-4608-8e1b-b195dfe93cd3
parl_eu_2885
10
55
22.11.2013
JAURLARITZAKO LEHENDAKARIAK (URKULLU RENTERIA)
EA-NV
Interpelazioa, Mikel Unzalu Hermosa Euskal Sozialistak taldeko legebiltzarkideak lehendakariari egina, ekintza humanitarioetarako laguntzei buruz
Gracias, señora presidenta. Unzalu jauna, ea elkar ulertzen dugun, eta, gainera parteka ditzakegun Eusko Jaurlaritzak Garapenerako Lankidetzaren Euskal Agentziarekin partekatzen dituen irizpideak. Egindako galdera zehatzari erantzunez, Jaurlaritzak jada jakinarazi du 2014rako ekintza humanitarioetarako laguntzen deialdia argitaratuko dela ahalik eta azkarrena, gastuaren izapidetze-prozedura aurreratu baten bidez. Jaurlaritzak, Filipinetan izan den ohiz kanpoko egoera dela eta, izapideak aurreratzea erabaki du, ekintza humanitarioetarako laguntza publiko horiek lehenbailehen jaso ahal izan ditzaten eremuan bertan lanean urteak daramatzaten elkarte eta erakundeek. Erabaki hori hartu dugu esan dudan moduan lan humanitarioak egiten esperientzia handia duten elkarte eta erakunde horiekin Garapenerako Lankidetzarako Euskal Agentziaren bidez harremanetan jarri ondoren. Esan diezazuket, Unzalu jauna, berehala jo nuela, pertsonalki, Filipinetako enbaxadorearengana, hasteko, gure doluminak agertzeko, eta, gero, Filipinetako Gobernuak hautemandako beharren araberako lankidetza eta beharrezko koordinazioa emateko prestutasunaren berri emateko. Mintzagai dugun kasu larri zehatza bazter utzita, iruditzen zait egoera hau balia dezakegula garapenerako euskal lankidetzak elkartasun-modu horri dagokionez dituen printzipio eta helburu batzuei buruzko hausnarketa batzuk igortzeko. Garapenerako Lankidetzarako Euskal Agentziarekin partekatu dugun hausnarketak krisi humanitarioen errealitateari erreferentzia egiten dio. Kontuan hartzen ditu, batetik, larrialdiko arreta emateko mekanismoak, eta, bestetik, krisi horiek saihesteko edo –uste dut hau dagokigula gehiago– ondorioak arintzeko epe ertain eta luzeko ekintzak aztertzen ditu. Argien defendatzen den estrategiak egitura-erantzunen alde egiten du, inbertsioak eta laguntza egoera horiek saihesten lagunduko duten jardueretara bideratzearen alde. Hausnarketa hori jasotzen duen errealitatea partekatzen dute Euskadiko garapenerako lankidetzarako arduradunek eta GKEek, Unzalu jauna. Partekatua da. Eta irizpide hori aplikatzen du Eusko Jaurlaritzak ere, Garapenerako Lankidetzaren Agentziaren bidez. Eta orientabide hori ondorioztatzen da UNDROren, egoitza Genevan duen hondamendietarako laguntzarako Nazio Batuen koordinaziobulegoaren, jardueratik ere, eta irizpide horiei guztiei ere jarraitzen diegu, Unzalu jauna. Mintzagai dugun kasuari dagokionez, Lankidetzarako Euskal Agentzia, Euskadiko GGKEen Koordinakundearekin batera, eremuan lan egiten duten hamar erakunderekin bildu da. Ziurtatzen dizut guztiek partekatzen dutela lankidetzarako laguntza epe ertain eta luzeko ikuspegia duen irizpidera bideratu behar dela, epe laburreko ekintzak saihesteko ahalegina eginez, edo emozioak bultzatuta erakundeek egiten dituzten esku-hartzeak saihestuz, Unzalu jauna. Sin perjuicio de la importancia y la necesidad de las ayudas de emergencia, que hay que acometer sin duda alguna, lo verdaderamente relevante es la acción de ayuda estructural. Esas acciones acercan a los pueblos devastados por desastres a los índices de seguridad y nivel de vida de los países del Primer Mundo. Los desastres y las crisis humanitarias pasan a un segundo plano en un periodo de tiempo relativamente breve. No así sus consecuencias, que se prolongan en el tiempo, por desgracia, y a veces no se superan nunca si el Primer Mundo no da respuestas adecuadas. Aunque se olviden totalmente, el número de desastres y crisis humanitarias es todavía demasiado grande para que nuestras conciencias estén tranquilas, y yo tengo también un compromiso personal en ello. Beraz, Unzalu jauna, larrialdietarako laguntzak garrantzitsuak eta beharrezkoak direla eta inolako zalantzarik gabe horiei ekin behar zaiela ahaztu gabe, epe ertain eta luzeko egitura-ekintza da garrantzitsuena. Hondamendiak eta krisialdi humanitarioak bigarren mailara igarotzen dira epe ez oso luzean. Horien ondorioek, ordea, luze irauten dute. Egia esan, gaur egun erabat ahaztutako krisi humanitario asko daude munduan, eta zuk aipatu dituzu batzuk. Larrialdiko laguntzak zerbait edo asko du egiturazkotik. Horrek ez du esan nahi beharrezkoa ez denik, baina bai lankidetzaren esparru zabalagoan kokatu behar dela. Epe ertain eta luzeko ikuspegi batez erantzuteko, osagarritasunaren printzipioa izan behar du nagusi garapenerako lankidetzak, gure ustez. Berriro diotsut jarrera hori duela Euskadiko GGKEen Koordinakundeak, baita eremuan bertan tifoi horren ondorioak arintzeko lanean ari diren erakundeek ere. Horrek adierazten du defendatzea erakunde bakoitzak bereziki landu duen arloan jardun behar duela, eskuragarri dauden baliabideak modu egokienean erabiliz helburua lortzeko. Por lo tanto, señor Unzalu, el objeto de la cooperación vasca para el desarrollo es la ayuda estructural, sin apartar la visión descentralizada de su trabajo y la posibilidad de ayudar en los casos de emergencia. Y ello trae siempre la cooperación a medio y largo plazo. Ese es el modelo de la cooperación vasca, y la actitud que propone el Gobierno Vasco. Eta hori dela eta, Unzalu jauna, irizpide horiek aplikatuz, 2014rako ekintza humanitarioko laguntzen prozedura aurreratuaren deialdia egingo du Eusko Jaurlaritzak. Hala, erantzun egin diezaiokegu sortu den krisiari, eta, aldi berean, jada abian den lankidetza sarearen bidez gauzatu, eragindako eremuan dauden proiektuekin konpromisoa baitute, eta eremuan bertan ezagutzen baitituzte haien beharrak. Gracias. La
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/fe36785f-0328-4608-8e1b-b195dfe93cd3
parl_eu_2886
10
55
22.11.2013
UNZALU HERMOSA
SV-ES
Interpelazioa, Mikel Unzalu Hermosa Euskal Sozialistak taldeko legebiltzarkideak lehendakariari egina, ekintza humanitarioetarako laguntzei buruz
Ongi, lehendakari jauna. Eskertzen dizut erantzuna, baina esan behar dizut, errespetu osoz, iruditzen zaidala ez duzula nik proposatu dizudan gaiaren muinera jo. Ikus dezagun: 2013ko ekitaldian hutsune batzuk izan dira, eta esan dut ez dudala azpimarratuko, esan dizut lehen ez nituela azpimarratuko Ganbera honetan jada askotan aipatu ditugunak. Bati erreparatu nahi diot. Eta nik zurekin partekatzen dut lankidetzaren ikuskera hori, epe ertain eta luzeko edo egiturazko ikuspegi hori, baina lankidetzak badu hemen aipatzen ari garen moduko egoeren aurreko larrialdiko erantzunaren egoera-arlo hori. Nik esaten dizut zuek ez zenutela prest berehala jarduteko beharrezkoa zen tresna. Baina, are gehiago, ez zenuten egin ere nahi izan, gailu hura, gailu hura abian jar baitzitekeen... Zuek dekretu bat duzue, eta nahiko azkar prestatu ahal izango zenuten ekitaldi honetan berehala ondorioa izateko edo gauzatzeko agindu edo ebazpen bat. Agindu bat, ebazpen bat prestatzea, zuek zuen artxiboetan duzuen dokumentazio guztia erabiliz, nahiko azkarra da; Gobernu Kontseilura igortzea... bada, asteartero duzue Gobernu Kontseilua; hau argitaratzeko Euskal Herriko Agintaritzaren Aldizkarian tarte bat gordetzea nahiko erraza da. Baina ez da halakorik egin. Eta zuk hau esaten duzu: "2014rako utzi dugu". Baina, zer gertatzen da, zer aurkeztu dizut lehen? Hasieratik ez duzuela aurreikusi egoerazko arazoak ere izan daitezkeela. Begira, lehendakari jauna, aurtengo martxoaren 11n idatziz erantzuteko galdera bat egin nizun. Galdera hartan, hasteko, Garapenerako Lankidetzarako Euskal Agentziak 2012an zenbat deialdi egin zituen adierazi nizun, eta bederatzi izan ziren; besteak beste, ekintza humanitarioko, esparru-estrategiako eta finantzaketa iraunkorreko bi. Bi. Zenbait deialdi Focadi, bekei, Nazio Batuen Nazioarteko erakundeei, 22/2007 Dekretuari, genero-berdintasunerako laguntzei, 197/2008 Dekretuari, eta Ignacio Ellacuría sariari zegozkien. Bederatzi deialdi 2012an. Eta zuk apirilaren 8an erantzun zenidan ekitaldi honetan, egin duzuen moduan, garapenerako lankidetzarako proiektuen eta garapenerako lankidetzarako arloko espezializaziobeken deialdia egingo zenutela. Alegia, ez zenuten aurreikusi euskal agentziaren ekintzan gertakizunik izan zitekeenik, berehala erantzutea eskatzen zuten egoerazko gertakizunak izan zitezkeenik. Eta, beraz, azaroa iritsi eta, hain zuzen, ezin zaio egoerari erantzun. Eta hau esaten duzue: "2014ra ekarritako ekintza baten bidez erantzungo dugu". Ondo. Baikorren batek (eta ni baikorra naiz) hau esango luke: "Sekula ez baino, berandu hobe". Baina, tira, zuek, berriro diot, ez zenuten aurreikusi niretzat funtsezkoa dena, egoerazko gertakarietarako ere erantzun-gaitasuna izatea. Baina, beldur naiz, lehendakari jauna, zuek ekitaldi honetan ez duzuela asmorik, bi kontu-saileko aurrekontua aurkeztu baitiguzue funtsean, bat IV. kapituluan, eta bestea, VII. kapituluan, baina ezer adierazi gabe zertarakoari buruz. Kontu-sail bat, Garapenerako Lankidetzarako Euskal Agentziaren gastu arruntetarako transferentzia, IV. kapituluan, 9.854.349 eurokoa, eta bestea, VII. kapituluan, izen berekoa, eta 25.172.481 eurokoa. 2012ko aurrekontuan, hain zuzen, ikus zitekeen…, esan diezadakezu, gainera, proposamenen zatikatze handiegia zegoela, baina 2012ko aurrekontuan xeheki aipatzen ziren egingo ziren deialdi guztiak, agentziaren helburu guztiak, baita nola erantzungo zitzaien ere. Hori esaten ari natzaizu: 2014an aurreikusita dauzkazuen zenbat deialdi izango diren, nola bideratuko diren. Alegia, ea jada aurreikusita dauzkazuen lankidetzaren arloan ekitaldian zehar izan daitezkeen gai guztiak. Noski, berriro diot, zurekin bat nator: epe ertain eta luzearena, garrantzitsua; eremuko jarduera, hori ere garrantzitsua. Baina egoerazko arazoei sortzen diren unean egin behar zaie aurre, eta ez zuk ez nik ezin dugu jakin noiz gertatuko diren. Gailuak prest izan behar ditugu jarduteko, gertaera izatean berehala jarduteko. Eskerrik asko. La
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/fe36785f-0328-4608-8e1b-b195dfe93cd3
parl_eu_2887
10
55
22.11.2013
JAURLARITZAKO LEHENDAKARIAK (URKULLU RENTERIA)
EA-NV
Interpelazioa, Mikel Unzalu Hermosa Euskal Sozialistak taldeko legebiltzarkideak lehendakariari egina, ekintza humanitarioetarako laguntzei buruz
Gracias, señora presidenta. Unzalu jauna, kontuan hartzen dut zure ikuskera, egoerazko laguntzak emateko beharrari buruzko erakunde-jarduerari buruzkoa, baina onar iezadazu beste ikuskera bat izatea, baita egoerazko laguntzei dagokienez ere, jarduteko moduari buruz. Nola egin koordinazio-zentroekin koordinatuta; nola egin egoera horiek jasaten dituzten estatuetako gobernuekin koordinatuta; edo nola egin eremuan bertan lan egiten duten elkarteekin koordinatuta. Onar iezadazu Jaurlaritza honek ikuskera propioa izatea, baita larrialdiko laguntzez, egoerazko laguntzez ere. Dena den, zuk galdetu duzu –eta berriro azken unean– zer asmo dituen Eusko Jaurlaritzak ekintza humanitarioko laguntzei dagokienez kontuan izango dituen irizpideez. Erantzun dizut nire lehen mintzaldian. Ez dut 2013ko aurrekontuari buruzko eztabaidan sartu nahi, ezta 2013ko aurrekontuaren osaerari buruzkoan ere. 2012ko aurrekontu luzatua da. Beraz, kontuan izan ez baliabide ekonomikoei dagozkien gogoetak, baizik eta Jaurlaritza honek egoera honetan larrialdiko laguntzak lantzeko izan ditzakeenak. Unzalu jauna, Jaurlaritza honek inoiz ez du ukatu 2013an izan dugun ekonomia- eta aurrekontuegoera, eta ez dugu guk sortu. Errealitatea gardentasunez aurkeztu dugu. Lehenik, Legebiltzar honetan, eta, gainera, zuzenean egin dugu, arlo honetan, lankidetzako sektore eta elkarte guztiekin. Egoera den bezala kontatu diegu. Hori bai, ez didazu ukatuko konpromisoak ere hartu ditugula, zuk tribuna honetan bertan esan duzun moduan, konpromisotzat eztabaidatu eta hartuak, pixkanaka areagotzeko legegintzaldian zehar lankidetzarako funtsak. Eta nire ustez Filipinei buruz baino zerbait gehiagori buruz ari gara. Eusko Jaurlaritzako lankidetzapolitikak gidatu behar dituzten irizpide orokorrez ari gara. Garapenerako euskal lankidetzak, eta hura osatzen duten eragile guztiek, haien egitekoaren ikuspegi deszentralizatutik, eta larrialdiei erantzutearen kalterik gabe, egiturazko laguntza izatearen bokazioa dute (larrialdiei erantzun ahal izatearen kalterik gabe, Unzalu jauna). Baina garrantzitsuena egiturazko laguntza iristea dela, eta ez dela hain garrantzitsua zer aurrekonturen kargu egiten den. Gure lankidetza-sisteman, tresnak aplikatzeko esparru orokorrean, GGKEek dute gure laguntzetarako sarrera; kasu honetan, ekintza humanitariotakoetara. Hain zuzen, GGKEek bizi behar dute azterketa- eta hausnarketa-prozesu hori, konpontzeko egiturazko mekanismoak direnei buruzkoa. Eta hori, Unzalu jauna, ez da inprobisatzen. Ez da inprobisatzen. Amaitzeko, gure inguruari begirada zintzoa botatzeko eskatuko dizut. 2013an, ekonomikoki hain zaila den urtean, euskal erakundeak lankidetzarako kooperazioarekiko konpromisoa mantentzearen alde egiteagatik nabarmendu dira, izan larrialdiko laguntzak, izan egiturazkoak; etorkizunean ere politika publiko horri eusteagatik. Lehen eskutik ezagutzen dituzu Estatuko lankidetzaren datu errealak. Zuk badakizu gure autonomiaerkidegoan 2013an hartutako laguntza-konpromisoek ez dutela zerikusirik gure inguruko beste autonomiaerkidego batzuetan gertatu denarekin. Badakit ez dela nahikoa, badakit, baina zuk ezagutzen duzu Jaurlaritza honen konpromisoa, 2014tik aurrera ekintza politiko horri aurreko ekitaldietan emandako estaldura itzultzeko beharrezkoak diren ekimenei eustekoa. Eta ekintza horien artean daude, logikoa denez, ekintza humanitarioko laguntzak. Horri buruz galdetu didazu. Kategoria guztiak izango dira, epe ertain eta luzeko ikuspegiarekin, eta, dena den, berriro diot, drama horiek izaten diren estatu edo nazioetako gobernuekin, eremuan lan egiten duten elkarteekin eta Euskadiko GGKEen Koordinakundearekin ahalik eta gehiena koordinatuz. Gracias. La
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/fe36785f-0328-4608-8e1b-b195dfe93cd3
parl_eu_2888
10
55
22.11.2013
BARRIO BAROJA
PV-ETP
Galdera, Carmelo Barrio Baroja Euskal Talde Popularreko legebiltzarkideak lehendakariari egina, Trebiñuri buruzko legebiltzar-ekimenaren gainean
Eskerrik asko, presidente andrea. Legebiltzarkideok, lehendakari jauna, Jaurlaritzako kideak, egun on. Beno, iragan urriaren 3ko osoko bilkuran onartu egin zen Estatuko Gorteetan Burgosko Probintziako Trebiñuko Konderriko udalerriak eta Argantzun bereizteko probintzia-mugak aldatu eta Arabako Lurralde Historikoan txertatzeari buruzko lege-proposamenaren aurkezpena. Bada, gure taldeak ez deritzo tresnarik onena, baina iragan hilaren 3an onartu egin zuen ekimena Eusko Jaurlaritzaren osoko bilkurak. Lehendakari jauna, nire taldeak, Euskal Talde Popularrak, Trebiñu Araban txertatzea nahi du, lasai eta ziur, eta duela aste batzuk aukeratu zen formula ez zaigu egokiena iruditzen, ez eraginkortasunari dagokionez, ez helburu hori lortzeko erakunde-harremanei dagokienez ere. Ekimen haren helburua zen, Euskal Legebiltzarrak bultzada legegilea emanda, eta gaia Gorte Orokorretara bidaliz, Gaztela eta Leongo Estatutua aldatzea. Guk jakin nahi dugu nola baloratzen duen lehendakari jaunak autonomia-erkidego baten legeekimenaren bidez auzoko autonomia-erkidego baten autonomia-estatutua aldatzen saiatzea. Eskerrik asko.
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/fe36785f-0328-4608-8e1b-b195dfe93cd3
parl_eu_2889
10
55
22.11.2013
HERRI ADMINISTRAZIO ETA JUSTIZIAKO SAILBURUAK (Erkoreka Gervasio)
Galdera, Carmelo Barrio Baroja Euskal Talde Popularreko legebiltzarkideak lehendakariari egina, Trebiñuri buruzko legebiltzar-ekimenaren gainean
Eskerrik asko, legebiltzarburu andrea. Zure galderan bi gai daude, Barrio jauna, nire harridura eragiten dutenak. Lehena da Jaurlaritzari galdera bat egitea eta, beraz, Jaurlaritzari kontuak eskatzea Jaurlaritzarena ez den ekimen batez. Legebiltzar honena da, Ganbera legegile honena. Egia da Jaurlaritzak ekimenaren aldeko txostena egin zuela, baina ekimena, berez, Legebiltzarrarena da. Bigarren gauza harrigarria iruditzen zait zuk eragozpenak izatea Konstituzioa txukun eta zorrotz betetzen duen ekimen batekin. Eta, gainera, ez du inolako estatutu-aldaketarik sustatzen. Ez, aldaketarik ez. Konstituzioa zorrotz betetzen duen ekimena proposatzen du, eta hasieratik bukaerara du lekua Karta Magnaren esparruan. Begira, Konstituzioaren 87.2 artikuluan babestu nahi du, eta artikuluak garbi zehazten du autonomiaerkidegoetako batzar legegileek lege-proposamenak aurkez ditzaketela Gorte Orokorretan, baita lege organikoen proposamenak ere, eta, horretaz gain, probintzia-mugak aldatzea du helburu, eta eskumen hori, Konstituzioaren 141.1 artikuluari jarraikiz, Gorte Orokorrena da, argi eta zalantzarik gabe, eta lege organikoaren bidez gauzatzen da. Eta hori argi ez balego, hori berresten duen jurisprudentzia konstituzionala dago, horri buruzko oso termino argiak dituena. 1983ko epai baten, 383/1983 epaiaren, zati bat berretsi da berriki Estatutaren epaia zela eta, eta esaten du hori estatuaren eskumena dela argi eta garbi, autonomia-erkidegoaz haraindikoa delako. Ez da autonomia-erkidegoaren kontua: horri buruz autonomia-erkidegoek uste dutena uste dutela, Konstituzio Auzitegiak dio hemen autonomia-erkidegoaz haraindiko interes baten aurrean gaudela, eta eskumena Estatuarena dela. Beraz, Konstituzioa zorrotz betetzen duen ekimena da. Ez dut ulertzen zure eragozpena. Eskerrik asko.
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/fe36785f-0328-4608-8e1b-b195dfe93cd3
parl_eu_2890
10
55
22.11.2013
BARRIO BAROJA
PV-ETP
Galdera, Carmelo Barrio Baroja Euskal Talde Popularreko legebiltzarkideak lehendakariari egina, Trebiñuri buruzko legebiltzar-ekimenaren gainean
Bai, presidente andrea. Erkoreka jauna, horregatik galdetu diot nik lehendakariari, ezta? Ez... Zuk erantzun didazu, eta onartzen dizut. Zuk idatzi zenuen, ziur asko, Jaurlaritzaren irizpidea, baina lehendakariak bozkatu egin zuen; Jaurlaritzaren irizpidea onartu eta ekimenaren alde bozkatu zuen. Alegia, zuen ekimena da. Jaurlaritzaren ekimena da; lehendakariaren ekimena da. Beraz, alde horretatik, oso arrunta da nik lehendakariari galdetzea horri buruz. Kontu honetan, zergatik igarotzen zarete zuek –lehendakariari esaten nion, eta zuri galdetu behar dizut– aldebikotasunetik hiru aldekotasunera? Zergatik? Alegia, kontrol-saioko Quiroga andrearen eta Maneiro jaunaren galderei lehendakariak berriki emandako erantzunetan, zenbait aldiz errepikatu zuen "aldebikotasuna" lehendakariak Euskadi-Estatua harremantzat zenbait gaitan: Kontzertu Ekonomikoa, helburu den estatus berria... gai askotan. Eta lehendakaria horri buruz ari zela, errespetua eta elkarren onarpena eskatzen duen aldebiko harremanaz hitz egiten zuen. Erkoreka jauna, lehendakari jauna, zuek, Jaurlaritzaren aldeko irizpidea izanik, agian zuk idatzia, eta ondoren osoko bilkuran Trebiñu Gaztela eta Leondik desanexionatu eta Euskadin txertatzeko Gorte Orokorren aurrean lege-ekimena aurkeztearen alde bozkatu izanarekin... zuek aldarrikapen hori hausten duzue, aldebiko aldarrikapen hori. Alegia, Eusko Jaurlaritzaren lege baten bidez, Gorte Orokorrak baliatuz, Gaztela eta Leonen Autonomia Estatutua, statu quo politikoa aldatu nahi duzue. Alegia, hiru aldekotasuneranzko urrats arriskutsua eman berri da, lehendakariak aldarrikatzen duenaren aurka. Niri ez zait harreman-formula egokia iruditzen, eta, batez ere, aurrekari arriskutsua iruditzen zait. Espero dezagun ez direla beste parlamentu batzuk, beste gobernu batzuk animatuko gure estatutuaren legezkotasunean gehiegi konbentzitzen ez dituzten alderdiak bilatu eta zuek ireki duzuen bidearen bidez aldatzen saiatzeko helburua duten ekimenak aurkeztera. Iruditzen zait zuek Ganbera honetan onartu duzuen ekimen honen atzean, Gaztela eta Leongo Estatutua aldatzeko ekimenaren atzean (izan ere, nahi ala ez, hori gertatuko da), lehendakari jaunaren gidaritzaren gabezia ezkutatzen dela. Errioxan izango zara astelehenean, eta akordioak sinatuko dituzu errioxarrekin; zu, duela gutxi –eta hori oso ondo dago, eta zoriondu egiten zaitugu horregatik– Nafarroan izan zinen, eta badirudi hori guztia lankidetza-giltzarrien bidez mugitzen dela, baina giltzarri honetan zu mugitu behar zara Gaztela eta Leonekin. Gidaritza falta da, eta aukeratu duzuen bidea, egia esan, ez da egokia. Eskerrik asko. La
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/fe36785f-0328-4608-8e1b-b195dfe93cd3
parl_eu_2891
10
55
22.11.2013
HERRI ADMINISTRAZIO ETA JUSTIZIAKO SAILBURUAK (Erkoreka Gervasio)
Galdera, Carmelo Barrio Baroja Euskal Talde Popularreko legebiltzarkideak lehendakariari egina, Trebiñuri buruzko legebiltzar-ekimenaren gainean
Eskerrik asko, legebiltzarburu andrea. Barrio jauna, ikusi ongi paperak: ekimena ez da Jaurlaritzarena. Egia da aldeko txostena egin zuela Jaurlaritzak, eta ni txostengileetako bat izan nintzela, ez dizut ukatuko, baina ekimena Ganberarena da, ez Jaurlaritzarena. Zuk nahi duzuna galdetu diezaiokezu Jaurlaritzari, baina ekimena ez da Jaurlaritzarena. Ganberarena da. Bi, autonomia-erkidego batek beste baten autogobernua baldintzatzearena, hori gertatu zen, hori egin zuen Gaztela eta Leonek Gernikako Estatutuarekin, Trebiñu zela eta. Eta bitan egin du: lehenik, onartu zenean, zuk ongi dakizunez, eta, bigarrenik, aldatu zenean, aldatu zen aldietako batean. Hemen gertatzen zena baldintzatu nahi izan zuen, hasteko, prestakuntzagaraian, eta, ondoren, estatutuaren testuaren beraren aldaketaren bidez. Hori gertatu zen, eta hori egin zuen Gaztela eta Leonek. Hirugarrena. Ez kezkatu legezkotasunari berari buruz inguruko lurraldeek proposa ditzaketen ekimenengatik, gure legezkotasuna, egiaz garrantzitsua dena, lotuta baitago, eta ongi lotuta, Konstituzioan. Eta azkena. Iruditzen zait zure kezka dela ekimen honek porrot eginez gero PPren gehiengo osoaren errua dela nabarmen geratzea, hau Kongresuan eta Senatuan ebatziko delako. Baina, noski, arazo hori ez da Jaurlaritzari galdetuz ebazten. PPko diputatu eta senatariekin hitz eginez eta haiek konbentzituz ebazten da, eta hori egin behar diezu zuen taldekideei. Bestela, PPrena izango da errua, Diputatuen Kongresuko gehiengo osoa inposatuko baitu adierazteko PPko diputatu eta legebiltzarkideek hemen esaten dutena, "Trebiñu Araba da", berek ez dutela sinesten, ez dutela babesten. Ekimena legezkoa da, argia da, konstituzionala da. Harritzen nau zuk gustuko ez izateak. Eta aurrera egitea ala ez egitea une honetan PPk Gorte Orokorretan duen gehiengoaren mende soilik dago. Konbentzitu, arren, zure taldekideak, bestela hemen gaizki geratuko baitzarete. Hori da zuen kezka, ulertzen dut.
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/fe36785f-0328-4608-8e1b-b195dfe93cd3
parl_eu_2892
10
55
22.11.2013
SÁNCHEZ MARTÍN
SV-ES
Galdera, Gloria Sánchez Martín Euskal Sozialistak taldeko legebiltzarkideak lehendakariari egina, Justizia eta Gizarte Ekintzarekiko jarraipen-batzordeari buruz
Eskerrik asko, presidente andrea. Lehendakari jauna, Emakumeen Kontrako Indarkeriaren Aurkako Nazioarteko Eguna, azaroaren 25a, gertu dagoenez, arazo larri hori erauztearen alde borrokan jarraitu beharra aipatuz hasiko dut nire txanda. Gero eta beharrezkoagoa da deialdi hori. Unerik latzenetako batzuk bizitzen ari da generoindarkeriaren aurkako borroka: aurrekontu-murrizketak, isildu egiten diren datuak, gauzatzen ez diren zigor publikoak, edo sentsibilizazio-kanpaina urri eta okerrak. Guztioi eragiten digu krisiak, baina are gehiago ahulenei, eta tratu txarrak jasaten dituzten emakumeak talde ahulenen parte dira. Beren bizitza berregiteko, segurtasuna behar dute, horretarako beharrezko diren baliabideak, eta erakundeen babesa indarkeriaren gurpil-zoro horretatik ateratzeko. Indarkeria hau ez da amaitzen, eta urrats garrantzitsuak egin dira horren aurrean, baina ez behar bestekoak. Lehendakari jauna, Ganbera honetako mintzaldian, eta zuk egindako interpelazio bati erantzunez, esan nizun okerra iruditzen zitzaigula Genero Indarkeriaren Biktimei Arreta emateko Zuzendaritza Emakunden txertatzea, eta nabarmendu zen bai nire mintzaldian bai zure adierazpenetan, lehendakari jauna, zer garrantzitsuak diren kudeaketa publikoa eta osoko erantzun bateratua. Baina zure orduko erantzuna eta gerora emandakoak ez zaizkigu behar adinakoak iruditzen. Horregatik galdetzen dizut arlo honetan eskumenak sakabanatzeko irizpideari eusten diozun.
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/fe36785f-0328-4608-8e1b-b195dfe93cd3
parl_eu_2893
10
55
22.11.2013
JAURLARITZAKO LEHENDAKARIAK (URKULLU RENTERIA)
EA-NV
Galdera, Gloria Sánchez Martín Euskal Sozialistak taldeko legebiltzarkideak lehendakariari egina, Justizia eta Gizarte Ekintzarekiko jarraipen-batzordeari buruz
Eskerrik asko, legebiltzarburu andrea. Sánchez andrea, onar iezadazu une honetan egin didazun galderari erantzun ez ezik, erreferentziatzat idatziz aurkeztutako galdera hartzea. Eta onar iezadazu zehaztapen bat, aurkeztutako galderan ez baita jarraipen-batzordea eskumenen banaketa onartzen duena: Eusko Jaurlaritzak berak onartu du, dekretu bidez. Jarraipen-batzordeak Emakundek egoki zen prozesuari jarraitzea onartu zuen. Onar iezadazu beste zehaztapen bat ere, eta da Emakundeko zuzendaria maiatzaren 6an agertu zela Giza Eskubideen eta Berdintasun Batzordearen aurrean Jaurlaritzako funtzioen eta eskumenen berresleipen-prozesua aurkezteko. Eta azaroaren 5ean ere azaldu zuen Legebiltzar honetan bertan. Eta onar iezadazu azken zehaztapena, eta da berresleipena aho batez onartu zela erakunde arteko akordioaren jarraipen-batzordean, tratu txarren eta sexu-indarkeriaren biktima diren emakumeen arreta hobetzeko. Aho batez onartu zen. Eta aho batez onartu da, halaber, egungo egoera aurrekoa baino hobea dela, Sánchez andrea. Beraz, erantzun egingo dut: Eusko Jaurlaritzak bi irizpide erabili ditu eskumenak banatzeko: erakundea arrazionalizatzeko irizpidea eta pertsonei ematen zaien zuzeneko arreta hobetzeko irizpidea. Eta egiaz uste dut zerbitzuaren antolaketa berria eraginkorragoa dela Jaurlaritzaren barne-antolaketaren ikuspegitik, eta are eraginkorragoa zerbitzua ematen zaion jendeak jasotzen duen arretaren ikuspegitik. Eskerrik asko.
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/fe36785f-0328-4608-8e1b-b195dfe93cd3
parl_eu_2894
10
55
22.11.2013
SÁNCHEZ MARTÍN
SV-ES
Galdera, Gloria Sánchez Martín Euskal Sozialistak taldeko legebiltzarkideak lehendakariari egina, Justizia eta Gizarte Ekintzarekiko jarraipen-batzordeari buruz
Lehendakari jauna, argi dago zure gobernura arte zerbitzu horiek batera kudeatzen zirela, eta, gaur egun oraindik ez dakizu noiz izango diren zehazki aldaketa horiek Enplegu Sailean, Ertzaintzan... Nora joan behar duten biktimek, zer leihatilatara joan behar duten. Emakunde planak koordinatzera mugatzen bada, aurreko arreta- zuzendaritzaren eskumenak bere egin gabe, atzerapauso bat izango da, zuzendaritza horrek ekintza guztiak koordinatzen baitzituen orain arte. Espainian izaten jarraitzen dugun hilketen, genero-indarkerien kasuen kopuru izugarriak erakusten du genero-indarkeriaren arazoa garrantzi handienekoa dela erakunde publikoen politiketan, eta halakotzat hartu behar dela. Organo baten genero-indarkeriaren funtzio guztiak batuta izatea garrantzitsua dela defendatzen jarraitzen dugu, kasua edozein izanik ere, lehendakari jauna. Nire legebiltzar-taldeari ez zaio serioa iruditzen urtebeteren ondoren, eta zenbait aldiz galdetu ondoren, oraindik ez jakitea noizko aurreikusten den aldaketa hori; Ogasun Batzordean entzutea Emakunderen aurrekontu-murrizketa haren funtzioak beste sail batzuei esleitzearen ondorio dela, eta gero esatea idatziz ezetz, aurrekontu horrek oraindik ere Emakunderen aurrekontuan egoten jarraitzen duela, eta kontu-sail horiek dagokion sailera igorriko direla ekintzak ere igortzean. Horregatik iruditzen zaigu funtsezkoa orain definitzea eta genero-indarkeriaren aurkako borrokan helburu den antolaketa proposatzea, Emakunden edo Emakundetik kanpo. Izan ere, orain arte arlo horretan lortu den guztia galtzeko arriskua oso handia da, eta gainera datozkigun erreformen, PPk 2014aren hasieran ezarritako erreformen, eraginez, Toki-administrazioaren Arrazionalizazio eta Iraunkortasunari buruzko Legea indarrean sartzean, ekintza berriak egin beharko ditu zure Jaurlaritzak berdintasunaren arloan eta genero-indarkeriaren aurkako borrokaren arloan. Har diezaiegun aurre datozen aldaketei; bestela, genero-indarkeriaren biktimak aterako dira galtzen. Besterik ez, eta eskerrik asko.
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/fe36785f-0328-4608-8e1b-b195dfe93cd3
parl_eu_2895
10
55
22.11.2013
JAURLARITZAKO LEHENDAKARIAK (URKULLU RENTERIA)
EA-NV
Galdera, Gloria Sánchez Martín Euskal Sozialistak taldeko legebiltzarkideak lehendakariari egina, Justizia eta Gizarte Ekintzarekiko jarraipen-batzordeari buruz
Eskerrik asko, legebiltzarburu andrea. Sánchez andrea, egia da –eta hala dela sinets dezazun eskatzen dizut– hausnartu, eztabaidatu, partekatu eta erabaki (erabaki ere bai) egin dugun gai batez ari garela, eta aurrera bideratuko dela Jaurlaritzaren Kontseiluaren datorren asteartean, hori ere zehaztuko duten arloen dekretuaren aldaketaren bidez. Hilabete luzez hausnartu dugu, baita lehen esku-hartzeko erantzuna izan denari buruz izan dugun prozesuaren ondoren ere, eta erakunde arteko batzordean onarpena edo adostasun-irizpidea izan denaren ondoren. Hobera egiten da aldaketarekin, ereduzkoa da gardentasunagatik, parte-hartzeagatik eta adostasunagatik, bai erakundeei bai profesionalei dagokienez. Erabateko gardentasunez eta ahalik eta informazio guztiarekin landu da gaia. Begira, datu bakarra emango dizut, zuk zure lehen mintzaldian ere aipatua: azken hamar hilabetetan nik pertsonalki erantzun diet gai honi buruz egin diren hamalau legebiltzar-galderei, eta horrek oso hausnarketa sakona ekarri du adostasunez partekatutako kontzeptu eta irizpide horretara iritsi aurretik. Eta eskatutako informazio guztia eskaini dut nire eskuhartzeetan. Berriro diot, gai delikatu batez ari gara, berresleipena aho batez onartu da erakunde arteko akordioaren jarraipen-batzordean, tratu txarren biktimei eta sexu-indarkeriaren biktima diren emakumeei arreta hobea emateko. Horretarako, zuzenean arreta horietan lan egiten duten profesionalen adostasuna eta adituen iritzia izan ditugu. Berriro diot, halaber, gai delikatu bati buruz hitz egitean, zerbitzua ematen zaien jendearen zuzeneko arreta nabarmen hobetzea dugula helburu, betiere arreta-zerbitzua biktimen esku utzita hogeita lau orduz, baita laguntza-ildo guztiak ere. Eta hala adierazi da, halaber, Emakunderen Zuzendaritza Kontseiluan nik parte hartu dudan bileretan. Hori da garrantzitsua, Sánchez andrea: behar duten emakumeei arreta-zerbitzu pertsonal hobea ematea. Eta hori da gure konpromisoa. Eskerrik asko.
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/fe36785f-0328-4608-8e1b-b195dfe93cd3
parl_eu_2896
10
55
22.11.2013
MAEZTU PEREZ
EH Bildu
Galdera, Daniel Maeztu Perez EH Bildu taldeko legebiltzarkideak lehendakariari egina, toki Administrazioaren arrazionalizazio eta iraunkortasunerako legearen inguruan
Eskerrik asko, legebiltzarburu anderea. Egun on guztioi. Egun on, lehendakaria eta sailburuak. Aurtengo apirilean, Ganbera honetako 75 legebiltzarkidetik 63k Estatuko Gobernuari eskatu genion tokiko Administrazioa arrazionalizatzeko legeaurreproiektua erretiratzeko. Eraso hirukoitza dauka lege-proiektu horrek. Alde batetik, toki-autonomiaren printzipioaren kontra suposatzen duen esku-hartze larria dela eta. Bigarren, hainbat zerbitzu publikoren pribatizazioa ahalbidera- tzen duelako, kostu estandarren irizpide maltzurra erabiltzen duelako. Eta hirugarrenik, berezitasun foralaren kontrako urraketa zelako. Eta "zelako" diot, azken hilabeteetan jakin dugulako Madrilen Euzko Alderdi Jeltzaleak PPrekin adostutakoa, hain zuzen ere berezitasun forala errespetatzea. Guretzat, hau ez da nahikoa eraso hirukoitz horri aurre egiteko; urrats bat izan daiteke. Oraindino azalpenak itxaroten ari gara, jakiteko zein den horren oihartzuna, baina guretzat ez da nahikoa eraso hirukoitz horri aurre egiteko. Beraz, gure galdera oso zehatza da: zer egin behar du Eusko Jaurlaritzak Toki Administrazioa arrazionalizatzeko legea onartzen baldin bada, gure tokiko erakundeak errespetatzeko eta gure herritarrek jasotzen dituzten zerbitzu publikoak babesteko?
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/fe36785f-0328-4608-8e1b-b195dfe93cd3
parl_eu_2897
10
55
22.11.2013
JAURLARITZAKO LEHENDAKARIAK (URKULLU RENTERIA)
EA-NV
Galdera, Daniel Maeztu Perez EH Bildu taldeko legebiltzarkideak lehendakariari egina, toki Administrazioaren arrazionalizazio eta iraunkortasunerako legearen inguruan
Eskerrik asko, legebiltzarburu anderea. Maeztu jauna, Eusko Jaurlaritzak Toki Administrazioaren arrazionalizazio eta iraunkortasunaren legeaurreproiektuari buruzko txosten bat egin zuen. Txosten hori, hiru foru-aldundien eta Eudelen txostenekin batera, ministeriora igorri zen aurtengo martxoaren 13an. Txosten horretan jasotakoaren arabera, aurreproiektu osoa berriz aztertzeko eskatzen da tokiautonomiaren printzipioan esku hartzen duelako aurreproiektuak. Gure jarrera da lege hori Euskadin ezartzeko gure eskubide historikoetatik datorren erakundeeta finantza-sistemaren berezitasuna gorde behar dela. Proiektuak aldaketa esanguratsuak izan ditu aurreproiektuaren aldean. Eusko Jaurlaritzak bere txostenean jasotako jarrera negoziatu egin du Euzko Alderdi Jeltzaleak Diputatuen Kongresuan, bai, eta esan dezaket –ez zuk ja finkotzat esan duzun bezala–, negoziazioa oraindik itxi gabe badago ere, emaitza neurri batean egokia dela. Lanean jarraituko dugu gure eredua defendatuz; zehatzago, indarrean jarrai dezaten Toki Araubidearen Oinarriak Arautzen dituen Legearen bigarren xedapen gehigarrian jasotako salbuespenak eta ekonomian zein finantzetan dugun gure berezitasunak. Eskerrik asko.
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/fe36785f-0328-4608-8e1b-b195dfe93cd3
parl_eu_2898
10
55
22.11.2013
MAEZTU PEREZ
EH Bildu
Galdera, Daniel Maeztu Perez EH Bildu taldeko legebiltzarkideak lehendakariari egina, toki Administrazioaren arrazionalizazio eta iraunkortasunerako legearen inguruan
Ba ez dakit, ez, lehendakari jauna, negoziazio hori behin betiko itxi den ala ez. Yo tengo aquí un acuerdo: "Toki administrazioko foru-gaiei buruzko Euskal Taldearen eta Talde Popularraren arteko akordioa". Akordio bat. Eta, dirudienez, itxita dago, sinadura batzuekin agertzen delako eta akordio bezala aurkezten delako, eta ez akordiozirriborro bezala, baina horretaz gehiago jakingo duzue. Baina argi eta garbi geratzen da izenburuan zeren inguruan den: foraltasunaren inguruan da. Eta, guretzat, hori, kontuan izanik zer-nolako gehiengoa lortu zen Ganbera honetan, txikira jokatzea da. Eta ez foraltasunak garrantzirik ez daukalako, ez horregatik, baizik eta, lehenengo eta behin, guretzat oso tristea delako eta murritza geratzen delako hemen defenditzea orain dela 35 urte konstituzio batean jasota dagoena. Hori jasota dago, berezitasun forala jasota dago Konstituzioan. Hori da hemen aldarrikatu behar duguna? Orain dela 35 urte onartuta dagoena garaipen bezala, lorpen bezala saldu behar dugu? Hori da estatus politiko berriaren barruan egingo dugun negoziazioa? Onartuta dagoena berrestea? Ez. Hori ez da garaipen bat, hori ez da lorpen bat; hori jasota dago Konstituzio horretan. Baina, bigarren –eta guretzat oso garrantzitsua da–, akordio honetan toki-autonomiaren murrizketa onartzen delako. Alde batetik, tokiko erakunde txikien disoluzioa oraindik onartzen delako eta zerbitzu publikoen koste estandarren irizpide hori onartzen delako akordio honetan. Egia da, aldaketa bat egongo da: Montoro edo Urquijo izan beharrean, José Luis Bilbao izan daiteke ezarriko duena zein den koste estandarra eta noiz den tokiko erakunde bat eraginkorra. Baina horrek jarraitzen du izaten tokiko autonomiaren murrizketa bat. Horregatik esaten dugu txikira jokatu duzuela. Hirurogeita hiru legebiltzarkideren adostasunarekin eskatu genuen erretiratzea. Noiz lortzen dira horrelako adostasunak Ganbera honetan? Hori da Eusko Jaurlaritzak eskatu behar duena, tokiko Administrazioaren erreformaren lege-proiektua erretiratzea.
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/fe36785f-0328-4608-8e1b-b195dfe93cd3
parl_eu_2899
10
55
22.11.2013
JAURLARITZAKO LEHENDAKARIAK (URKULLU RENTERIA)
EA-NV
Galdera, Daniel Maeztu Perez EH Bildu taldeko legebiltzarkideak lehendakariari egina, toki Administrazioaren arrazionalizazio eta iraunkortasunerako legearen inguruan
Eskerrik asko, legebiltzarburu anderea. Begira, Maeztu jauna, akordioa aipatzen duzu, eta badakizu akordioaren zehaztasunak oraindik negoziatzen ari direla Senatuan gaur egunean. Zuk adierazitakoaren arabera, lege horrekin udalen eskumenak murriztu eta udalen finantziazioa gutxitu egiten da. Proiektu horrek, ezta aurreko aurre- proiektuak ere, ez zioten inolako eraginik ekarri euskal toki-erakundeen finantziazio-sistemari, Maeztu jauna. Bigarren puntu bat. Zerbitzu publikoak ez dira desagertuko, legeak ez du pribatizaziorik behartzen. Gure erakundeek mantenduko dute erabaki horiek erabakitzeko eskumena. Horiek dira, besteak beste, Euzko Alderdi Jeltzaleak aurkeztutako zuzenketei esker, legean onartutako puntuak. Eta bien bitartean, zer? Maeztu jauna, bien bitartean ibilbiderik gabeko zuzenketak aurkezten ditu zure taldeak. Eta gurea bestela Madrilgo Senatuan negoziatzen jarraitzen ari den bitartean, espero dezagun zuk hemen aldarrikatutako gauza batzuk lortuak izana dagoeneko. Gutxienez, Maeztu jauna, eskertzen dizut zuzenketaren zati batek dioena, eta hitzez hitz diot: "Erakunde-sarearen bidez, aldatu egingo dira erakundeek ematen dituzten zerbitzuak, eta hainbesteko ahaleginaren ondoren lortu dugun ongizate-mailari eraso egiten zaio". Pozten gara, Maeztu jauna, hogeita hamar urteren ondoren azkenean onartzea herri honetako erakundeek egungo ongizate-estatuaren maila lortzeko egindako ahalegina. Zerbait aurreratu dugu. Zerbait aurreratu dugu. Eta, amaitzeko, berriro errepikatzen dut Eusko Jaurlaritzaren jarrera dela Euskadin lege hori aplikatzen denean gure eskubide historikoetatik eratorritako erakunde- eta finantza-sistemaren berezitasuna errespetatzea. Eta Euzko Alderdi Jeltzaleak aurkeztu dituen zuzenketei esker, Euskadiren berezitasunaren errespetua bermatzen da, eta, beraz, gure lurraldean berezitasun hori kontuan izango da legea aplikatzean, Euzko Alderdi Jeltzaleak aurkeztu dituen zuzenketei esker. Eskerrik asko.
eu
https://www.legebiltzarra.eus/ic2/restAPI/pvgune_descargar/default/fe36785f-0328-4608-8e1b-b195dfe93cd3
parl_eu_2900